File size: 12,885 Bytes
c2e1aee
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
72
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96
97
98
99
100
101
102
103
104
105
106
107
108
109
110
111
112
113
114
115
116
117
118
119
120
121
122
123
124
125
126
127
128
129
130
131
132
133
134
135
136
137
138
139
140
141
142
143
144
145
146
147
148
149
150
151
152
153
154
155
156
157
158
159
160
161
162
163
164
165
166
167
168
169
170
171
172
173
174
175
176
177
178
179
180
181
182
183
184
185
186
187
188
189
190
191
192
193
194
195
196
197
198
199
200
201
202
203
204
205
206
207
208
209
210
211
212
213
214
215
216
217
218
219
220
221
222
223
224
225
226
227
228
229
230
231
232
233
234
235
236
237
238
239
240
241
242
243
244
245
246
247
248
249
250
251
252
253
254
255
256
257
258
259
260
261
262
263
264
265
266
267
268
269
270
271
272
273
274
275
276
277
278
279
280
281
282
283
284
285
286
287
288
289
290
291
292
293
294
295
296
297
298
299
300
301
302
303
304
305
306
307
308
309
310
311
312
313
314
315
316
317
318
319
320
321
322
323
324
325
326
327
328
329
330
331
332
333
334
335
336
337
338
339
340
341
342
343
344
345
346
347
348
349
350
351
352
353
354
355
356
357
358
359
360
361
362
363
364
365
366
367
368
369
"""
GPT-2 预训练脚本 (PyTorch原生版本)
不依赖Hugging Face Trainer,更灵活可控
"""
import os
import math
import time
import argparse
from contextlib import nullcontext

import torch
import torch.nn as nn
from torch.utils.data import DataLoader
from torch.cuda.amp import GradScaler, autocast
from torch.utils.tensorboard import SummaryWriter

from config import get_config
from model import create_model, get_tokenizer
from dataset import PretrainDataset, StreamingDataset, DataCollatorForLM


def get_lr(step, warmup_steps, max_steps, max_lr, min_lr):
    """
    学习率调度:线性warmup + cosine decay
    """
    # Warmup阶段
    if step < warmup_steps:
        return max_lr * step / warmup_steps

    # Decay阶段
    if step > max_steps:
        return min_lr

    # Cosine decay
    decay_ratio = (step - warmup_steps) / (max_steps - warmup_steps)
    coeff = 0.5 * (1.0 + math.cos(math.pi * decay_ratio))
    return min_lr + coeff * (max_lr - min_lr)


@torch.no_grad()
def evaluate(model, val_loader, device, ctx):
    """评估函数"""
    model.eval()
    total_loss = 0
    total_tokens = 0

    for batch in val_loader:
        input_ids = batch["input_ids"].to(device)
        labels = batch["labels"].to(device)

        with ctx:
            outputs = model(input_ids, labels=labels)
            loss = outputs.loss

        total_loss += loss.item() * input_ids.numel()
        total_tokens += input_ids.numel()

    avg_loss = total_loss / total_tokens
    perplexity = math.exp(avg_loss)

    model.train()
    return avg_loss, perplexity


def train(config):
    """训练主函数"""
    # 设置设备
    device = torch.device("cuda" if torch.cuda.is_available() else "cpu")
    print(f"Using device: {device}")

    # 设置随机种子
    torch.manual_seed(config.training.seed)
    if torch.cuda.is_available():
        torch.cuda.manual_seed(config.training.seed)

    # 创建输出目录
    os.makedirs(config.training.output_dir, exist_ok=True)

    # 创建模型
    model, model_config = create_model(
        model_size=config.model.model_size,
        resid_pdrop=config.model.resid_pdrop,
        attn_pdrop=config.model.attn_pdrop,
        embd_pdrop=config.model.embd_pdrop,
        from_scratch=config.model.from_scratch
    )
    model = model.to(device)

    # 获取tokenizer
    tokenizer = get_tokenizer(config.model.model_size)

    # 创建数据集
    print("\nLoading datasets...")
    train_dataset = PretrainDataset(
        config.data.train_file,
        config.data.block_size
    )
    val_dataset = PretrainDataset(
        config.data.val_file,
        config.data.block_size
    )

    train_loader = DataLoader(
        train_dataset,
        batch_size=config.training.per_device_train_batch_size,
        shuffle=True,
        num_workers=config.training.dataloader_num_workers,
        pin_memory=True,
        drop_last=True
    )

    val_loader = DataLoader(
        val_dataset,
        batch_size=config.training.per_device_eval_batch_size,
        shuffle=False,
        num_workers=config.training.dataloader_num_workers,
        pin_memory=True
    )

    # 计算训练步数
    steps_per_epoch = len(train_loader) // config.training.gradient_accumulation_steps
    if config.training.max_steps > 0:
        max_steps = config.training.max_steps
    else:
        max_steps = steps_per_epoch * config.training.num_train_epochs

    print(f"Steps per epoch: {steps_per_epoch}")
    print(f"Max steps: {max_steps}")

    # 优化器 (使用nanoGPT验证过的参数)
    optimizer = torch.optim.AdamW(
        model.parameters(),
        lr=config.training.learning_rate,
        weight_decay=config.training.weight_decay,
        betas=(config.training.adam_beta1, config.training.adam_beta2),
        eps=config.training.adam_epsilon
    )

    # 混合精度
    use_amp = config.training.fp16 or config.training.bf16
    if config.training.bf16 and torch.cuda.is_bf16_supported():
        dtype = torch.bfloat16
    elif config.training.fp16:
        dtype = torch.float16
    else:
        dtype = torch.float32

    scaler = GradScaler(enabled=config.training.fp16)  # bf16不需要scaler
    ctx = autocast(dtype=dtype) if use_amp else nullcontext()

    # TensorBoard
    writer = SummaryWriter(os.path.join(config.training.output_dir, "logs"))

    # 训练循环
    print("\n" + "=" * 50)
    print("Starting training...")
    print("=" * 50)

    model.train()
    global_step = 0
    best_val_loss = float("inf")
    start_time = time.time()

    for epoch in range(config.training.num_train_epochs):
        print(f"\nEpoch {epoch + 1}/{config.training.num_train_epochs}")

        for micro_step, batch in enumerate(train_loader):
            # 获取学习率 (使用min_lr配置)
            lr = get_lr(
                global_step,
                config.training.warmup_steps,
                max_steps,
                config.training.learning_rate,
                config.training.min_lr
            )
            for param_group in optimizer.param_groups:
                param_group["lr"] = lr

            # 前向传播
            input_ids = batch["input_ids"].to(device)
            labels = batch["labels"].to(device)

            with ctx:
                outputs = model(input_ids, labels=labels)
                loss = outputs.loss / config.training.gradient_accumulation_steps

            # 反向传播
            scaler.scale(loss).backward()

            # 梯度累积
            if (micro_step + 1) % config.training.gradient_accumulation_steps == 0:
                # 梯度裁剪
                scaler.unscale_(optimizer)
                torch.nn.utils.clip_grad_norm_(
                    model.parameters(),
                    config.training.max_grad_norm
                )

                # 更新参数
                scaler.step(optimizer)
                scaler.update()
                optimizer.zero_grad()

                global_step += 1

                # 日志
                if global_step % config.training.logging_steps == 0:
                    elapsed = time.time() - start_time
                    tokens_per_sec = (
                        global_step *
                        config.training.per_device_train_batch_size *
                        config.training.gradient_accumulation_steps *
                        config.data.block_size
                    ) / elapsed

                    print(
                        f"Step {global_step}/{max_steps} | "
                        f"Loss: {loss.item() * config.training.gradient_accumulation_steps:.4f} | "
                        f"LR: {lr:.2e} | "
                        f"Tokens/s: {tokens_per_sec:.0f}"
                    )

                    writer.add_scalar("train/loss", loss.item() * config.training.gradient_accumulation_steps, global_step)
                    writer.add_scalar("train/lr", lr, global_step)
                    writer.add_scalar("train/tokens_per_sec", tokens_per_sec, global_step)

                # 评估
                if global_step % config.training.eval_steps == 0:
                    val_loss, val_ppl = evaluate(model, val_loader, device, ctx)
                    print(f"  Eval - Loss: {val_loss:.4f}, PPL: {val_ppl:.2f}")

                    writer.add_scalar("eval/loss", val_loss, global_step)
                    writer.add_scalar("eval/perplexity", val_ppl, global_step)

                    # 保存最佳模型
                    if val_loss < best_val_loss:
                        best_val_loss = val_loss
                        save_path = os.path.join(config.training.output_dir, "best")
                        os.makedirs(save_path, exist_ok=True)
                        model.save_pretrained(save_path)
                        tokenizer.save_pretrained(save_path)
                        print(f"  Saved best model to {save_path}")

                # 定期保存
                if global_step % config.training.save_steps == 0:
                    save_path = os.path.join(
                        config.training.output_dir,
                        f"checkpoint-{global_step}"
                    )
                    os.makedirs(save_path, exist_ok=True)
                    model.save_pretrained(save_path)
                    tokenizer.save_pretrained(save_path)

                    # 保存优化器状态
                    torch.save({
                        "optimizer": optimizer.state_dict(),
                        "scaler": scaler.state_dict(),
                        "global_step": global_step,
                        "best_val_loss": best_val_loss,
                    }, os.path.join(save_path, "training_state.pt"))

                    print(f"  Saved checkpoint to {save_path}")

                # 检查是否达到最大步数
                if global_step >= max_steps:
                    break

        if global_step >= max_steps:
            break

    # 保存最终模型
    print("\nSaving final model...")
    save_path = os.path.join(config.training.output_dir, "final")
    os.makedirs(save_path, exist_ok=True)
    model.save_pretrained(save_path)
    tokenizer.save_pretrained(save_path)

    # 最终评估
    val_loss, val_ppl = evaluate(model, val_loader, device, ctx)
    print(f"\nFinal Results:")
    print(f"  Val Loss: {val_loss:.4f}")
    print(f"  Val PPL: {val_ppl:.2f}")
    print(f"  Best Val Loss: {best_val_loss:.4f}")

    writer.close()
    print("\nTraining complete!")


def main():
    parser = argparse.ArgumentParser(description="Pretrain GPT-2 (PyTorch native)")

    # 模型参数
    parser.add_argument("--model_size", type=str, default="gpt2-medium",
                        choices=["gpt2", "gpt2-medium", "gpt2-large", "gpt2-xl"])
    parser.add_argument("--dropout", type=float, default=0.1)
    parser.add_argument("--from_scratch", action="store_true", default=True)

    # 数据参数
    parser.add_argument("--train_file", type=str, default="./data/train.bin")
    parser.add_argument("--val_file", type=str, default="./data/val.bin")
    parser.add_argument("--block_size", type=int, default=1024)

    # 训练参数
    parser.add_argument("--output_dir", type=str, default="./output/gpt2-dropout")
    parser.add_argument("--num_epochs", type=int, default=1)
    parser.add_argument("--max_steps", type=int, default=-1)
    parser.add_argument("--batch_size", type=int, default=4)
    parser.add_argument("--gradient_accumulation", type=int, default=8)
    parser.add_argument("--learning_rate", type=float, default=5e-4)
    parser.add_argument("--warmup_steps", type=int, default=5000)
    parser.add_argument("--weight_decay", type=float, default=0.01)

    parser.add_argument("--logging_steps", type=int, default=100)
    parser.add_argument("--save_steps", type=int, default=5000)
    parser.add_argument("--eval_steps", type=int, default=1000)

    parser.add_argument("--fp16", action="store_true", default=True)

    args = parser.parse_args()

    # 创建配置
    config = get_config(
        model_size=args.model_size,
        dropout=args.dropout,
        from_scratch=args.from_scratch,
    )

    # 更新配置
    config.data.train_file = args.train_file
    config.data.val_file = args.val_file
    config.data.block_size = args.block_size

    config.training.output_dir = args.output_dir
    config.training.num_train_epochs = args.num_epochs
    config.training.max_steps = args.max_steps
    config.training.per_device_train_batch_size = args.batch_size
    config.training.per_device_eval_batch_size = args.batch_size
    config.training.gradient_accumulation_steps = args.gradient_accumulation
    config.training.learning_rate = args.learning_rate
    config.training.warmup_steps = args.warmup_steps
    config.training.weight_decay = args.weight_decay
    config.training.logging_steps = args.logging_steps
    config.training.save_steps = args.save_steps
    config.training.eval_steps = args.eval_steps
    config.training.fp16 = args.fp16

    # 打印配置
    print("=" * 50)
    print("Training Configuration")
    print("=" * 50)
    print(f"Model: {config.model.model_size}")
    print(f"Dropout: {config.model.resid_pdrop}")
    print(f"From scratch: {config.model.from_scratch}")
    print(f"Block size: {config.data.block_size}")
    print(f"Batch size: {config.training.per_device_train_batch_size}")
    print(f"Gradient accumulation: {config.training.gradient_accumulation_steps}")
    print(f"Effective batch size: {config.training.per_device_train_batch_size * config.training.gradient_accumulation_steps}")
    print(f"Learning rate: {config.training.learning_rate}")
    print(f"FP16: {config.training.fp16}")
    print(f"Output dir: {config.training.output_dir}")
    print("=" * 50)

    # 开始训练
    train(config)


if __name__ == "__main__":
    main()