diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_100.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_100.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..61acd451036cde238e21b92d6af2c8e26779e5ba --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_100.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोप काउंटी, आर्कान्सा ही अमेरिकेच्या आर्कान्सा राज्यातील ७५ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10000.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10000.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c22d568cf9a2309c65f2aaa8f2e1e696b06fe25d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10000.txt @@ -0,0 +1 @@ +बेंजामिन हॅरिसन (इंग्लिश: Benjamin Harrison) (२० ऑगस्ट, इ.स. १८३३ - १३ मार्च, इ.स. १९०१) हा अमेरिकेचा २३वा राष्ट्राध्यक्ष होता. याने ४ मार्च, इ.स. १८८९ ते ४ मार्च, इ.स. १८९३ या कालखंडात अध्यक्षपदाची धुरा वाहिली. अमेरिकेचा ९वा अध्यक्ष विल्यम हेन्री हॅरिसन याचा हा नातू होता. अमेरिकन यादवी युद्धात लढणाऱ्या युनियन सैन्यात हा ब्रिगेडियर जनरल पदावर होता. यादवीनंतर इंडियाना संस्थानाचा प्रतिनिधी म्हणून हा अमेरिकेची सेनेट सभागृहावर निवडून गेला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10010.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10010.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0926066d2130a1e5b2466e521e52de8e5e84d0f2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10010.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बेन्सन काउंटी, नॉर्थ डकोटा ही अमेरिकेच्या नॉर्थ डकोटा राज्यातील ५३ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. +बेन्सन काउंटी, नॉर्थ डकोटाची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10024.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10024.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bcd932390ca2fc6214c95d1d109d237f41452534 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10024.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +बेबी हा एक २०१५ साली प्रदर्शित झालेला एक बॉलिवूड थरारपट आहे. अ वेन्सडे व स्पेशल २६ नंतर नीरज पांडेने दिग्दर्शित केलेला हा तिसरा हिंदी चित्रपट होता. बेबीचे काल्पनिक कथानक भारतामध्ये दहशतवादी हल्ले घडवून आणणाऱ्या अतिरेक्यांना पकडणाऱ्या एका सुरक्षा पथकाच्या साहसकथांवर आधारित आहे. अक्षय कुमार, डॅनी डेंझोग्पा व अनुपम खेर ह्यांच्या बेबीमध्ये आघाडीच्या भूमिका आहेत. बेबी २३ जानेवारी २०१५ रोजी प्रदर्शित झाला व त्याला टीकाकार व प्रेक्षकांचा उत्सुर्त प्रतिसाद लाभला. विशेषतः अक्षय कुमारच्या अभिनयाचे व नीरज पांडेच्या दिग्दर्शनाचे समीक्षकांनी कौतुक केले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10093.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10093.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c10be7036a585d0e0094099ef8df0b82e9e3f4a7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10093.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बेले हे वॉल्ट डिस्ने पिक्चर्सच्या ३०व्या अ‍ॅनिमेटेड फीचर फिल्म ब्युटी अँड द बीस्ट (१९९१) मधील एक काल्पनिक पात्र आहे. या पात्राला मूलतः अमेरिकन अभिनेत्री आणि गायक पायगे ओ'हाराने आवाज दिला आहे. बेले ही एका संशोधकाची नॉन-कन्फॉर्मिंग मुलगी आहे, जिला साहसाच्या बदल्यात तिचे गावाचे जीवन सोडून देण्याची इच्छा आहे. जेव्हा तिचे वडील मॉरिस एका थंड मनाच्या पशूने तुरुंगात टाकले, तेव्हा बेले तिला तिच्या वडिलांच्या बदल्यात स्वतःचे स्वातंत्र्य देते आणि शेवटी त्याचे कुरूप बाह्य स्वरूप असूनही त्या श्वापदावर प्रेम करू लागते. +वॉल्ट डिस्ने स्टुडिओचे चेरमन जेफ्री कॅटझेनबर्ग यांनी ब्युटी अँड द बीस्टला सशक्त नायिकेसह अ‍ॅनिमेटेड संगीत म्हणून नियुक्त केले आणि ते लिहिण्यासाठी प्रथमच पटकथालेखिका लिंडा वूल्व्हर्टन यांना नियुक्त केले. जीन-मेरी लेप्रिन्स डी ब्युमॉन्टच्या 1756च्या परीकथा "ब्युटी अँड द बीस्ट" मधील नायिकेवर आधारित, वूल्व्हर्टनने बेलेला चित्रपटासाठी एक मजबूत आणि कमी निष्क्रिय पात्र बनवले. महिला हक्क चळवळीने प्रेरित होऊन, वूल्व्हर्टनची इच्छा होती की बेले ही लिटिल मर्मेडच्या लोकप्रिय एरियलपेक्षा वेगळी डिस्ने नायिका असावी आणि अशा प्रकारे स्टुडिओच्या प्रतिष्ठेमुळे डिस्नेवर होत असलेली टीका टाळण्याच्या प्रयत्नात तिने मुद्दाम स्त्रीवादी म्हणून पात्र साकारले. त्‍याच्‍या महिला पात्रांचे बळी म्‍हणून चित्रण करणे.[१] +बेले या पात्राला चित्रपट समीक्षकांकडून मोठ्या प्रमाणावर प्रशंसा मिळाली. पात्राच्या शौर्याचे, बुद्धिमत्तेचे आणि स्वातंत्र्याचे भरपूर कौतुक झाले. तथापि, तिच्या स्त्रीवादाबद्दलचे स्वागत अधिक मिश्रित आहे, भाष्यकारांनी पात्राच्या कृती रोमांस-केंद्रित असल्याचा आरोप केला आहे. पाचव्या डिस्ने प्रिन्सेस, बेलेला फ्रँचायझीच्या सर्वोत्तमांमध्ये स्थान दिले जाते. 1991 मध्ये ब्युटी अँड द बीस्ट रिलीज झाल्यानंतर, 2011 मध्ये डिस्ने प्रिन्सेस लाइनअपमध्ये रॅपन्झेल फ्रॉम टँगल्ड (2010) जोडले जाईपर्यंत, बेले पुढील 20 वर्षे डिस्नेची शेवटची युरोपियन राजकुमारी राहिली. डिस्नेच्या स्त्रीवादी सर्वात मजबूत उदाहरणांपैकी एक म्हणून ओळखले जाते. पात्र, समीक्षक सहमत आहेत की बेलेने डिस्ने राजकुमारीची प्रतिष्ठा बदलताना स्वतंत्र चित्रपट नायिकांच्या पिढीचे नेतृत्व करण्यास मदत केली. तसेच डिस्नेच्या सर्वात प्रतिष्ठित पात्रांपैकी एक, बेले ही एकमेव अ‍ॅनिमेटेड नायिका होती ज्याला अमेरिकन फिल्म इन्स्टिट्यूटच्या चित्रपट रँकिंगमधील महान नायकांसाठी नामांकन मिळाले होते. हे पात्र चित्रपटाच्या अनेक सिक्वेल आणि स्पिन-ऑफ तसेच तिच्या स्वतःच्या थेट-अ‍ॅक्शन टेलिव्हिजन मालिकांमध्ये देखील दिसते. अमेरिकन अभिनेत्री सुसान इगनने चित्रपटाच्या ब्रॉडवे संगीत रूपांतरामध्ये बेलेची भूमिका साकारली होती, ज्यासाठी तिला संगीतातील सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीसाठी टोनी पुरस्कारासाठी नामांकन मिळाले होते. एम्मा वॉटसनने मूळ 1991 चित्रपटाच्या 2017च्या थेट-अ‍ॅक्शन रूपांतरात पात्राची थेट-अ‍ॅक्शन आवृत्ती खेळली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10099.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10099.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6eb6701959d0ef2f47242f111a2e517906404618 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10099.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +बेल प्रयोगशाळा (Bell Labs / AT&T Bell Labs) ही जगातील कणविद्युत व संगणक अभियांत्रिकी संशोधनातील एक अग्रगण्य संस्था आहे. मुरे हिल येथे हिची मुख्य कचेरी असून न्यू जर्सी येथे प्रमुख संशोधन केद्र आहे. जगात अनेक ठिकाणी हिच्या शाखा आहेत. + +इथेच पुढील काही क्रांतिकारक शोध लागले. +- रेडियो खगोलशास्त्र +- ट्रांझिस्टर +- युनिक्स संगणक प्रणाली +- सी प्रोग्रॅमिंग लॅंग्वेज +ही प्रयोगशाळा आतापर्यंत ६ नोबेल पुरस्कारांची मानकरी झाली आहे. +बेल प्रयोगशाळेचे अधिकृत संकेतस्थळ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10112.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10112.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3c9df7010a7273b8fa72e8bdcc2ddcbe00afde71 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10112.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बेलगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील मालेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सियसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १,००० मि.मी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10152.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10152.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b5e0a2a7f5070f44e70d55f0a7f428f5acf098c1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10152.txt @@ -0,0 +1,8 @@ + बेलवली हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील अलिबाग तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. +१.https://villageinfo.in/ +२.https://www.census2011.co.in/ +३.http://tourism.gov.in/ +४.https://www.incredibleindia.org/ +५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism +६.https://www.mapsofindia.com/ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10166.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10166.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4b7fb756321596d79b4c9faf2fed6ce6d779f09e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10166.txt @@ -0,0 +1,7 @@ + +२१° ०९′ ०७.४८″ N, ७९° ३६′ ४९.०९″ E +बेला हे महाराष्ट्र राज्याच्या भंडारा जिल्ह्यातल्या भंडारा तालुक्यातील एक गाव आहे. हे विदर्भात आहे. हे नागपूर या शासकीय विभागात आहे. हे गाव भंडारा या जिल्हा मुख्यालयापासून पश्चिमेकडे ५ किमी अंतरावर आहे, तसेच भंडारा या शहरापासून ५ किमी अंतरावर आहे. +बेला या गावाचा पिन कोड ४४१९६६ आहे आणि याचे मुख्य टपाल कार्यालय भंडारा येथे आहे. +मुबबी (२ किमी), दवडीपार [बेला] (२ किमी), दवडीपार [बाजार] (२ किमी), भोजापूर (२ किमी), गणेशपूर (३ किमी) अंतरावर आहेत. +या गावाभोवताल उत्तरेकडे मोहाडी तालुका,पश्चिमेकडे मौदा तालुका व कुही तालुका, पूर्वेकडे लाखनी तालुका आहे. +तुमसर, रामटेक,पवनी ,मौदा,ही या गावाशेजारची मोठी गावे आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10182.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10182.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..874f2ace6b67f86c6149596844660ea3c7a86a18 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10182.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बेलापूर (अहमदनगर) याच्याशी गल्लत करु नका.सी.बी.डी. बेलापूर हा नवी मुंबई शहराचा एक नोड आहे. नवी मुंबईच्या इतर नोडप्रमाणे हा नोड देखील सिडकोने विकसित केला आहे. सी.बी.डी. बेलापूर भागात अनेक कंपन्यांची कार्यालये, सिडकोचे मुख्यालय सिडको भवन, तसेच कोकण भवन, रिझर्व्ह बँक ऑफ इंडिया इत्यादी अनेक महत्त्वाची सरकारी कार्यालये स्थित आहेत. +सी.बी.डी. बेलापूर रेल्वे स्थानक हे मुंबई उपनगरी रेल्वेच्या मध्य रेल्वे (हार्बर) उपनगरीय मार्गावरील एक स्थानक आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1020.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..156ffdc3b7f7d0658b59242469b7dbfa9d71282d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1020.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +प्रतापराव गणपतराव जाधव (२५ नोव्हेंबर, इ.स. १९६०:मेहेकर, बुलढाणा जिल्हा, महाराष्ट्र, भारत - ) हे भारतीय राजकारणी असून हे १५व्या लोकसभेचे सदस्य होते. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10224.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10224.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..44f3588670a78b8def6ca31d871d4a3055b3bcdd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10224.txt @@ -0,0 +1 @@ +बेलिंडा वाकारेवा (२२ जानेवारी, इ.स. १९९८ - ) ही  ऑस्ट्रेलियाकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारी खेळाडू आहे. ही उजव्या हाताने फलंदाजी आणि जलद मध्यमगती गोलंदाजी करते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10226.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10226.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc5a38b6ac38c86b2c9f99a4fe61205f5ecea33c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10226.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बेलिझ डॉलर हे बेलिझचे अधिकृत चलन आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1023.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1023.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fd107c785abb4a674d3f34adfcefc0238271cebc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1023.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +प्रतापराव गोविंदराव पवार ( - ) हे एक भारतीय उद्योजक आणि सकाळ पेपर्स प्रा. लि.चे अध्यक्ष व व्यवस्थापकीय संचालक आहेत. भारत सरकारने व्यापार आणि उद्योगात केलेल्या योगदानाबद्दल २०१४ मध्ये त्यांना पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित केले. पवार हे महाराष्ट्र चेंबर ऑफ कॉमर्स, इंडस्ट्रीज अँड अ‍ॅग्रीकल्चर (एमसीसीआयए), पुणे, इंडियन न्यूझपेपर सोसायटी आणि इंडियन भाषा वृत्तपत्रे असोसिएशनचे माजी अध्यक्ष आहेत. वर्ल्ड असोसिएशन ऑफ न्यूझपेपर आणि न्यूझ पब्लिशर्स, पॅरिसच्या कार्यकारी समितीचे ते सदस्य आहेत आणि प्रेस कौन्सिल ऑफ इंडियामध्ये यूजीसी-उमेदवार आहेत.ते अनेक कंपन्यांच्या संचालक मंडळावरही काम करतात आणि पुण्यभूषण पुरस्कार प्राप्त करतात.व्यापार आणि उद्योग क्षेत्रातील योगदानाबद्दल भारत सरकारने २०१४ मध्ये त्यांना पद्मश्रीचा चौथा सर्वोच्च नागरी सन्मान दिला. +वैयक्तिक जीवन :- पवार हे राष्ट्रवादी काँग्रेसचे नेते शरद पवार यांचे छोटे भाऊ आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10240.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10240.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fe54216c34d4e2a8597af3d4d5eade3ea5121837 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10240.txt @@ -0,0 +1 @@ +बेलीझ फुटबॉल संघ (स्पॅनिश: Selección de fútbol de Belice; फिफा संकेत: BLZ) हा मध्य अमेरिकेमधील बेलीझ देशाचा राष्ट्रीय पुरुष फुटबॉल संघ आहे. फिफाच्या कॉन्ककॅफ मंडळाचा सदस्य असलेला बेलीझ सध्या फिफाच्या जागतिक क्रमवारीमध्ये १६१ व्या स्थानावर आहे. आजवर बेलीझ एकाही फिफा विश्वचषक स्पर्धेसाठी पात्र ठरलेला नाही. बेलीझ हा मध्य अमेरिकेमधील सर्वात कमकुवत संघ समजला जातो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10252.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10252.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..70770e30726201f15d9aa050c0cdad0b4312625d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10252.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बेलुर बुद्रुक हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील धर्माबाद तालुक्यातील एक गाव आहे. +नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९७५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ७० टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10266.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10266.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0b6d53f9b939b7c90a4974d1bc77a86394838ca9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10266.txt @@ -0,0 +1 @@ +बेलेराइव्ह ओव्हल ऑस्ट्रेलियाच्या होबार्ट शहरातील क्रिकेट मैदान आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10272.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10272.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fdaf97ba22eea8edb3b287fdce258c64d797244b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10272.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +गुणक: 19°55′8.88″S 43°56′19.2″W / 19.9191333°S 43.938667°W / -19.9191333; -43.938667 + +बेलो होरिझोन्ते ही ब्राझील देशातील मिनास जेराईस ह्या राज्याची राजधानी आहे. ब्राझीलच्या आग्नेय भागात वसलेले बेलो होरिझोन्ते हे ब्राझीलमधील ६व्या क्रमांकाचे मोठे शहर तर साओ पाउलो व रियो दि जानेरो खालोखाल तिसऱ्या क्रमांकाचे मोठे महानगर आहे. +बेलो होरिझोन्ते हे २०१४ फिफा विश्वचषक स्पर्धेमधील १२ यजमान शहरांपैकी एक आहे. येथील मिनेइर्याओ स्टेडियममध्ये स्पर्धेतील ६ सामने खेळवले जातील. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10305.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10305.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..21a4b321c0a8078cb6eca077b23bb53dba4af792 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10305.txt @@ -0,0 +1 @@ +या लेखात बेल्जियन नगरपालिकांच्या ध्वजांची यादी आहे . बेल्जियममध्ये ५८१ नगरपालिका आहेत. ही यादी व्यवस्थित ठेवण्यासाठी, प्रत्येक प्रदेशानुसार नगरपालिका दर्शविल्या जातात: ब्रुसेल्स-राजधानी प्रदेश, फ्लँडर्स आणि वालोनिया . पृष्ठाच्या तळाशी पूर्वीच्या नगरपालिकांचे ध्वज देखील प्रदर्शित केले जातात, जे २०१९ च्या नगरपालिका बदलांमुळे स्वतंत्र नगरपालिका म्हणून अस्तित्वात नाहीत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10332.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10332.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f5604d9105ffd47b732fc089fbd5a787071b0094 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10332.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +बेल्टेक्नो कॉर्पोरेशन (株式会社ベルテクノ) ही नाका-कु, नागोया येथे स्थित एक जपानी कंपनी आहे. जी स्टेनलेस स्टील उत्पादने बनवते.[१][२][३][४] ही कंपनी स्वयंपाकघरासाठीची उपकरणे, बाथरूम फिक्स्चर, गृहनिर्माण सुविधा उपकरणे, बांधकाम उपकरणे आणि रंगरंगोटीसाठीची मशीने देखील तयार करते.[५][६][७] या कंपनीची स्थापना १९४७ मध्ये झाली.[८] +कंपनी जॅसडॅक सिक्युरिटीज एक्सचेंजमध्ये सूचीबद्ध आहे.[९] +१९४७ मध्ये, सुझुकी-शॉटेनची स्थापना डाईंग मशीन्सच्या निर्मितीसाठी करण्यात आली. दहा वर्षांनंतर १९५७ मध्ये सुझुकी सीसाकुशो कंपनी लिमिटेडची स्थापना डाईंग मशीन्सचे उत्पादन आणि विक्री करण्याच्या उद्देशाने करण्यात आली. +त्यानंतर १९६० मध्ये टोकई सिंक कंपनी. लिमिटेडची स्थापना गृहनिर्माण उपकरणांचे उत्पादन आणि विक्री करण्याच्या उद्देशाने करण्यात आली होती. परंतु १९६६ मध्ये टोकई सिंक सेल्स कंपनी. लिमिटेडची स्थापना गृहनिर्माण उपकरणे फक्त विकण्याच्या उद्देशाने करण्यात आली होती. + +सुझुकी सेइसाकुशो कंपनी. लि आणि टोकई सिंकू कंपनी एकमेकांत विलीन झाले. १९९० मध्ये कंपनीचे नाव बदलून बेल्टेक्नो कंपनी असे झाले. +जवळपास दहा वर्षांनंतर, १९९८/१९९९ मध्ये, बेल्टेक्नो मुख्यालय, नागोया शाखा आणि उत्पादन विभाग यांना आंतरराष्ट्रीय गुणवत्ता व्यवस्थापन प्रणाली आयएसओ ९००१ हे प्रमाणपत्र मिळाले. कंपनीने बेल्टेक्नो गिकेन ईस्ट कंपनीचाही समावेश केला. ही कंपनी स्टेनलेस स्टीलचे जलाशय तयार करण्यासाठी बनवली होती. +स.न. २००४ मध्ये, कंपनीला जॅस्डॅक सिक्युरिटीज एक्सचेंज मध्ये सूचीबद्ध केले गेले. स.न. २००६ मध्ये, आयजीसी कॉर्पोरेशन, वुड वन कंपनीची एक उपकंपनी. लि., ने टीओबीची अंमलबजावणी केली आणि ९६.२% शेअर्स विकत घेतले. त्यामुळे वुड वनची एकत्रित सहाय्यक कंपनी बनली. 2007 मध्ये या कंपनीला जॅस्डॅक सिक्युरिटीज एक्सचेंज यादीतून काढून टाकण्यात आले. +१ फेब्रुवारी २००८ रोजी, घरगुती गृहनिर्माण उपकरणे व्यवसाय बेल किचन कंपनीमध्ये समाविष्ट करण्यात आला. 23 एप्रिल रोजी उद्घाटन आणि बेल किचन इंटरनॅशनल इंक. अमेरिकेत बेल किचन कंपनीला. लि. आयजीसी कॉर्पोरेशनने कंपनीचे शेअर्स आणि बेल डाईंग कंपनीचे शेअर्स बीटी होल्डिंग कंपनीकडे हस्तांतरित केले. सुजुकी कुटुंबाकडे आता सर्व शेअर्स आहेत. वुड वनशी भांडवली संबंध नाहीसे झाले. १ जुलै रोजी ते बेल डाईंग कंपनीशी विलीन झाले. +२००९ मध्ये कंपनीने बेल्टेक्नो इंडिया प्रायव्हेट लिमिटेडची स्थापना केली. नीमराणा या प्रकल्पाची निर्मिती राजस्थान येथे करण्यात आली.[९] +जुलै २०११ मध्ये, एका विलीनीकरणामुळे स्वतंत्र डाईंग मशीन व्यवसाय 'बेले डाईंग'मध्ये समाविष्ट झाला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10342.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10342.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..74ec32772e31a5258d2a1edd0696f332f8d2b920 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10342.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बेल्लारपार हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील भिवापूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +साकरा, खापरी, खारकडा, वणी, लोणारा, धामणगाव, आलेसूर, खोलदोडा, जामगाव, चारगाव, कावडसी ही जवळपासची गावे आहेत.झामकोळी ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1036.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d1b530227a3b0c8a0b594657df3fd0a8609151c6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1036.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +वैद्यकशास्त्रात, एखाद्या औषधामुळे किंवा शस्त्रक्रियेसारख्या इतर हस्तक्षेपामुळे होणारा त्रासदायक आणि अवांछित परिणाम म्हणजे प्रतिकूल परिणाम होय. +मुख्य उपचारात्मक परिणामाशी दुय्यम संबंध असल्यास प्रतिकूल परिणामास अनुषंगिक परिणाम असे म्हटले जाते. अनुचित किंवा चुकीच्या मात्रेमुळे किंवा प्रक्रियेमुळे प्रतिकूल परिणाम झाल्यास त्याला उपद्रव न म्हणता 'वैद्यकीय गफलत' म्हणतात. वैद्यकव्यवसायी/उपचारामुळे उद्भवलेले असल्याने प्रतिकूल परिणामांना काही वेळा 'वैद्यनिर्मित' असे म्हटले जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10372.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10372.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..29d33ea04df039008abf0faa232b252156997bcf --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10372.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + +बेळगावचा किल्ला हा भारताच्या कर्नाटक राज्यातील बेळगाव शहरात आहे.कित्तुरची राणी चेन्नम्मा हिच्या नावानेही हा किल्ला ओळखला जातो. किल्ल्याच्या तटबंदीच्या काठाने खोल खंदक आहे. तटबंदी चांगल्या अवस्थेत आहे. सध्या किल्ला परिसरात लष्कराची व शासनाची विविध कार्यालये आहेत. तसेच पुरातन कमल बस्ती व मंदिरे आहेत. रामकृष्ण मिशनचा भव्य असा मठ अलीकडेच उभा राहिला आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10386.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10386.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c25c2d3962ca21a7b303e747799946b45c8688dd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10386.txt @@ -0,0 +1,29 @@ + + +बेळगांव (Belgaum) हे दक्षिण महाराष्ट्र आणि वायव्य कर्नाटक या सीमाभागात वसलेले एक शहर आहे. बेळगांव शहर हे बेळगांव जिल्हा व बेळगांव विभागाचे प्रशासकीय मुख्यालय आहे. +बेळगाव समुद्रसपाटीपासून २,५०० फूट (७६२ मीटर) उंचीवर वसले आहे. हे शहर मार्कंडेय नदीच्या किनाऱ्यावर आहे. बेळगावचे जगाच्या नकाशावरील स्थान १५°५२' उत्तर अक्षांश व ७४°३०' पूर्व रेखांश असे आहे.[२] महाराष्ट्र व गोवा राज्यांच्या सीमेलगत पश्चिम घाटात असलेले बेळगाव मुंबईपासून सुमारे ५०० कि.मी. अंतरावर आहे. बेळगाव जिल्ह्यात १,२७८ खेडी असून जिल्ह्याचे एकूण क्षेत्रफळ १३,४१५ चौरस कि.मी आहे, तर एकूण लोकसंख्या ४२,०७,२६४ इतकी आहे. या लोकसंख्येपैकी ३१,९५,००० इतकी लोकसंख्या ग्रामीण भागातील आहे.[३] बेळगावचे वातावरण आल्हाददायक असून येथे मुख्यतः सदाहरित वनस्पती आढळतात. येथील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ५० इंच आहे. +सौंदत्ती येथील रट्टा राज्यकर्त्यांनी बेळगाव शहराची स्थापना इसवी सनाच्या बाराव्या शतकात केली. रट्टा अधिकारी बिचीराजा याने इ.स. १२०४ मध्ये बेळगावचा किल्ला बांधला. व कमल बस्ती या सुंदर वास्तूची निर्मिती केली. कमल बस्ती या इमारतीच्या आत छतास सुंदर कमळ आहे व नेमीनाथ तीर्थंकर यांची प्रतिमा आहे. किल्ल्याच्या इतर ठिकाणांचे बांधकाम इ.स. १५१९ सुमाराचे आहे. या किल्ल्यात काही जैन मंदिरे व मारुती मंदिर आहे. चालुक्य शैलीचे स्थापत्य सर्वत्र आढळते. +इ.स. १४७४ मध्ये बहामनी सेनापती महंमद गवान याने बेळगाव काबीज केले. आदिलशाहने बेळगावच्या किल्ल्यात सुधारणा केल्या. मोगल व मराठे या राज्यकर्त्यांनी बेळगाव शहरावर राज्य केले व कालांतराने ब्रिटिशांनी इ.स. १८१८ मध्ये या शहरास आपल्या साम्राज्यात समाविष्ट केले. ब्रिटिशांनी येथे लष्कर छावणी (कॅंटोन्मेंट बोर्ड) बांधली व मराठा लाइट इन्फंट्रीचे मुख्यालय येथे स्थापन केले.[४] +भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे ३९वे अधिवेशन बेळगावात झाले होते . अधिवेशनाचे अध्यक्ष महात्मा गांधी होते. पोर्तुगीजांच्या ताब्यातील गोव्याजवळ असल्यामुळे ब्रिटिश राजवटीच्या काळी व नंतर स्वातंत्र्योत्तर काळांतदेखील बेळगावचे सैन्याच्या दृष्टीने अनन्यसाधारण महत्त्व होते. गोवा मुक्तिसंग्रामात गोव्यात भारतीय सैन्य बेळगावातूनच पाठविण्यात आले. स्वातंत्र्यानंतर बेळगाव बॉम्बे राज्यात व १९५६ च्या राज्य पुनर्रचनेनंतर म्हैसूर राज्यात (कर्नाटक) गेले. तेव्हापासून महाराष्ट्र व कर्नाटक राज्यात बेळगावावरून वाद सुरू आहे. सध्या हे प्रकरण सर्वोच्च न्यायालयात आहे. +बेळगावाचे प्राचीन संस्कृत नाव वेणुग्राम म्हणजेच बांबूचे खेडे असे होते. इंग्रजीत बेळगावचे स्पेलिंग Belgaum (बेलगाम) असे करतात. त्यामुळे उर्वरित भारतात या शहराला बेलगाम म्हणतात. कर्नाटक सरकारने बेळगावचे 'बेळगावी' असे नामांतर केल्याचे जाहीर केले होते परंतु केंद्र सरकारने या नामांतरास नकार दिला आहे.[५] महाराष्ट्र सरकारच्या विरोधामुळे व मराठी जनतेच्या भावना लक्षात घेऊन केंद्र सरकारने नामांतरास नकार दिला आहे.[६] इंग्रजी व मराठी प्रसारमाध्यमांत देखील शहराचे कन्नड नाव वापरले जात नाही.[७][८] मराठीत बेळगाव व बेळगाव या दोन्ही प्रकारे शहराचे नाव लिहिले जाते. कर्नाटकातील सरकारी पाट्या-प्रकाशनामध्ये ‘बेळगावी’ असे लिहिले जाते. +अधिक माहितीसाठी पहा महाराष्ट्र-कर्नाटक सीमाप्रश्न +बेळगावातील एकूण लोकसंख्येपैकी ७५% लोक मराठी भाषक आहेत[९] तरीही बेळगावांस महाराष्ट्रापासून तोडल्यामुळे येथील जनतेच्या भावना तीव्र आहेत. गेल्या पन्नास वर्षापासून तेथील जनता सनदशीर व शांततामय मार्गाने लढा देत आहे. महाराष्ट्र एकीकरण समिती हा पक्ष बेळगाव महाराष्ट्रात सामील करण्यासाठी प्रयत्न करीत आहे, तर कर्नाटक शासन महाजन आयोगच्या शिफारसी लागू कराव्यात अशी मागणी करत आहे. बेळगावातील मराठी जनता कर्नाटक सरकार आपल्यावर अन्याय करत असून कन्नड भाषेची सक्ती करून मराठीची गळचेपी करण्याचा आरोप करते.[१०][११][१२] महाराष्ट्राने हा प्रश्न सर्वोच्च न्यायालयात याचीका दाखल केली आहे. +बेळगाव शहर हे बेळगाव जिल्ह्याचे व बेळगाव विभागाचे प्रशासकीय मुख्यालय आहे. बेळगाव शहराचे कामकाज बेळगाव महानगरपालिका पाहते. बेळगाव जिल्ह्यात खालील तालुके समाविष्ट आहेत- +२००१ च्या जनगणनेनुसार बेळगाव शहराची लोकसंख्या ३,९९,६०० तर बेळगाव लष्कर छावणी (कॅंटोन्मेंट बोर्ड)ची लोकसंख्या २३,६७८ इतकी होती.[१३] बेळगावात मराठी भाषक बहुसंख्य आहेत (एकूण लोकसंख्येच्या ७५%).[१४] शहरातील प्रमुख भाषा मराठी असून महानगरपालिकेचे कामकाज व बाजारपेठांतील व्यवहार याच भाषेतून चालतात.[१५] कन्नड व कोंकणी भाषादेखील बोलल्या जातात. शहरात मराठी माध्यमाच्या शाळा बहुसंख्य असून महाराष्ट्रीय मंडळींनी आपली मराठी अस्मिता जपली आहे.[१६] शिवजयंती व गणेशोत्सव हे सण मोठ्या उत्साहाने साजरे केले जातात. बेळगावातील प्रमुख वृत्तपत्रे तरुण भारत, पुढारी, रण-झुंजार, वार्ता व स्वतंत्र प्रगती ही आहेत.[१७] +सरस्वती वाचनालय हे येथील शंभर वर्षे पूर्ण झालेली प्रसिद्ध संस्था आहे. +बेळगांव हे पुणे-बंगळूर राष्ट्रीय महामार्गावरचे मोठे व्यापारकेंद्र आहे. बेळगावात अनेक महत्त्वाच्या शैक्षणिक संस्थादेखील आहेत. बेळगावात अनेक मोठे उद्योग आहेत, पैकी इंडल ॲल्युमिनियम उद्योग व पॉलिहायड्रॉन हे सर्वांत महत्त्वाचे आहेत. शहरातील मुख्य बाजारपेठा- कृषी उत्पन्न, धान्ये, ऊस, तंबाखू, तेलबिया, दुग्धउत्पादने. शहरातील मुख्य उद्योग- चामड्याच्या वस्तू, माती(क्ले), साबण, कापूस, धातू, हायड्रॉलिक. बेळगाव शहर पॉवरलूम उद्योगासाठी प्रसिद्ध आहे.[१८] +बेळगावात भारतीय सैन्य दलाची अनेक सैनिकी शिक्षणकेंद्रे व भारतीय हवाईदलाचे तळ व कमांडो स्कूल आहेत. बेळगावाच्या भौगोलिक स्थानामुळे ब्रिटिशकाळापासूनच शहराचे महत्त्व वाढले होते. मराठा लाइट इन्फंट्री रेजिमेंटचे मुख्यालय येथेच आहे.[१९] +कर्नाटकमधील बेळगाव हे एक प्रमुख शैक्षणिक केंद्र आहे. येथे आठ संस्था, अभियांत्रिकी महाविद्यालये, 5 वैद्यकीय महाविद्यालये आणि काही दंत महाविद्यालये यासह अनेक संस्था आहेत. याव्यतिरिक्त, रानी चेनम्मा विद्यापीठ बेळगाव येथे आहे. हे बेलगाम बागलकोट आणि बीजापूर पदवी महाविद्यालयांतर्गत आहे. इतर पदवीधर महाविद्यालये, पॉलीटेक्निक महाविद्यालये आणि कायदा महाविद्यालये येथे देखील आहेत. के एल ई, के, एल, एस, gomatesa, bharatesa आणि मराठा mandaladantaha vidyalayagalannu अनेक संस्था जोरदार शैक्षणिक केले आहे. जिल्ह्यात 9 पॉलीटेक्निक, 5 अभियांत्रिकी महाविद्यालये तसेच एकूण तांत्रिक क्षेत्र आहेत. आणि अनेक वैद्यकीय, दंत आणि अनेक तांत्रिक महाविद्यालये. +[1] +केएलई ऑर्गनायझेशन (कर्नाटक लिंगायत एज्युकेशन सोसायटी) +कर्नाटक लिंगायत शिक्षण (केएलई) सोसायटी +केएलई एमसी +[1] 1947 मध्ये, हुबळी, ब, वीरेंद्र bhumaraddi तांत्रिक कॉलेज, 1963 मध्ये बेळगाव येथे भरलेल्या जवाहरलाल नेहरू वैद्यकीय महाविद्यालय आणि haveriya जी, एच कॉलेज सुरुवात केली. +सरकारी पॉलिटेक्निक बेलगाम +कर्नाटक सरकार ही एक स्वायत्त संस्था आहे. येथे अनेक तांत्रिक कला शिकवल्या जातात. कमर्शियल प्रॅक्टिस, सिव्हिल, ऑटोमोबाइल, मेकेनिकल, इलेक्ट्रिकल आणि इलेक्ट्रॉनिक, इलेक्ट्रॉनिक आणि कम्युनिकेशन विभाग. हे उत्कृष्ट कर्मचाऱ्यांसाठी नैसर्गिकरित्या ओळखले जाते. बी सीईटी पार्श्वगाडीसाठी धावत आहे राज्यात दरवर्षी प्रथम क्रमांक पटकावणारी ही पहिलीच जागा आहे. +दक्षिण महाराष्ट्र ‍शिक्षण मंडळ ही बेळगाव ‍जिल्हा्यातील एक महत्त्वाची ‍शिक्षण संस्था +बेळगावातून राष्ट्रीय महामार्ग ४ (पुणे-बंगळूर) व ४ए (कर्नाटक-गोवा) जातात. मुख्य बसस्थानक शहराच्या जुन्या भागात आहे. +बेळगाव रेल्वे स्थानक भारतीय रेल्वेच्या पुणे-मिरज-लोंढा रेल्वेमार्गावर असून ते पुणे, मुंबई, दिल्ली, वास्को द गामा (गोवा) व दक्षिणेकडील शहरांना चांगल्याप्रकारे जोडले गेले आहे. रेल्वेगाड्या मुंबईला मिरजमार्गे तर बंगळूरला लोंढामार्गे जातात. (रेल्वे वेळापत्रक) +बेळगांव शहरापासून ११ कि.मी वर असलेल्या सांब्रा विमानतळावरून मुंबईला रोज उड्डाणे होतात. बंगळूर व मंगळूर ही शहरेदेखील बेळगावाशी हवाईमार्गाने जोडली गेली आहेत. +बेळगांव हे पश्चिम घाटाच्या पायथ्यावर असल्यामुळे शहरास थंडगार हवामान व हिरवागार निसर्ग लाभलेला आहे. अनेक ऐतिहासिक वास्तू, मंदिरे, चर्च शहरभर पसरले आहेत. बेळगाव हे कुंदा तसेच मांडे या गोड पदार्थांसाठी प्रसिद्ध आहे. रट्टा राज्यकर्त्यांनी बांधलेला बाराव्या शतकातील बेळगावचा किल्ला इंडो-सार्केनीक व दख्खनी वास्तुकलेनुसार बांधला गेला आहे. हा किल्ला शहराच्या मध्यवस्तीत आहे व आतमध्ये काही मशिदी व मंदिरे आहेत. चालुक्य वास्तुकलेनुसार बांधलेल्या कमलबस्तीच्या आत नेमीनाथ तीर्थंकराची प्रतिमा आहे व छतास सुंदर कमळाची (मुखमंटप) रचना केली गेली आहे. राकसटोप येथे एक भव्य पाषाण प्रतिमा असून मार्कंडेय नदीवर धरण बांधलेले आहे. बेळगावातील सर्वांत जुने मंदिर कपिलेश्वर येथे स्वयंभू ज्योतिर्लिंग आहे व यास दक्षिणकाशी असे संबोधले जाते. जांबोटी येथे हिरवेगार पर्वत असून लोकप्रिय पर्यटनस्थळ आहे.[२०][२१] +इतर प्रसिद्ध पर्यटनस्थळे- श्री हरिमंदिर, शिवाजी उद्यान, संभाजी उद्यान, नाथ पै पार्क, वज्रपोहा व गोडचिन्माळकी धबधबा, सेंट मेरी चर्च diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10388.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10388.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..23b1da5c3dabd9b53a79e39d801cf9cb3f0a98a0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10388.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बेळगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील कारंजा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०५ सेंमी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1039.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1039.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b135dcbbb8b10e328e512f4872e0cb4bea6ae7f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1039.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रतीक्षा लोणकर (१२ जून १९६८) ही अभिनेत्री आहे.ती तिच्या ’दामिनी’ या दूरदर्शनवरील मालिकेमुळे गाजली. औरंगाबाद शहरातून ४ कलाकार मुंबईला आले त्यात - प्रतीक्षा, चंद्रकांत कुलकर्णी, लेखक प्रदीप दळवी हे प्रमुख. १९९१ला हे कलाकार मुंबईला आले आणि आता तिथेच स्थायिक झाले. प्रतीक्षा लोणकर यांनी मराठवाडा विद्यापीठातून नाट्यशास्त्राची पदवी घेतली आहे. तिथे त्यांनी अनेक नाटकातून गाजलेल्या भूमिका केल्या आणि एक चांगली अभिनेत्री म्हणून नाव मिळवले. प्रशांत दळवी हे त्यांचे पती. त्यांना रुंजी नावाची कन्या आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10428.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10428.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..63126d1abed7bef978832c92d6a31891f8826b49 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10428.txt @@ -0,0 +1 @@ +बेळा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील उमरेड तालुक्यातील एक गाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10440.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10440.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..32565a06d450a712f4cbd96c036978f820ed6af1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10440.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + +हा लेख बेळ्ळारी जिल्ह्याविषयी आहे. बेळ्ळारी शहराच्या माहितीसाठी येथे टिचकी द्या. +बेळ्ळारी हा भारताच्या कर्नाटक राज्यातील उत्तर भागातील जिल्हा आहे. हा जिल्हा गुलबर्गा प्रशासकीय विभागात मोडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10445.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10445.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..94fb1aa1012a40f17b9624a432ab38c7db5aa42f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10445.txt @@ -0,0 +1 @@ +बेळ्ळारी शहर विधानसभा मतदारसंघ कर्नाटक विधानसभेचा मतदारसंघ आहे. हा मतदारसंघ बेळ्ळारी लोकसभा मतदारसंघात असून बेळ्ळारी जिल्ह्यात मोडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10458.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10458.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..80dc8237f540eb96ed6c7ecdb4189cf8b8cdd855 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10458.txt @@ -0,0 +1 @@ +बेव्हर्ली मेरी ब्राउन (२७ मार्च, १९५७:त्रिनिदाद - हयात) ही  त्रिनिदाद आणि टोबॅगोच्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७३ मध्ये ६ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने आणि  वेस्ट इंडीजच्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९७६ ते १९७९ दरम्यान ११ महिला कसोटी, २ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10498.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10498.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c7eabb16d54a658de34dea9ccfa22264387e060 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10498.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +२० डिसेंबर, इ.स. २०१७ +दुवा: [] (इंग्लिश मजकूर) +बेसिल थंपी (११ सप्टेंबर, १९९३:एर्नाकुलम, केरळ - ) हा  भारतकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10504.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10504.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4604f6f9bc02b5e296cc43094002298194111458 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10504.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +वॉलिस, डचेस ऑफ विंडसर किंवा वॉलिस सिम्पसन तथा बेसी वॉलिस वॉरफिल्ड (जून १९, १८९६  - २४ एप्रिल १९८६), ही एक इंग्लंडचा राजा एडवर्ड आठव्याची पत्नी होती. +लग्न करण्याचा त्यांचा हेतू आणि घटस्फोटित म्हणून तिची स्थिती यामुळे घटनात्मक संकट निर्माण झाले ज्यामुळे एडवर्डचा त्याग झाला. +वॉलिस बाल्टिमोर, मेरीलँड येथे वाढला. तिच्या जन्मानंतर लवकरच तिच्या वडिलांचे निधन झाले आणि तिला आणि तिच्या विधवा आईला त्यांच्या श्रीमंत नातेवाईकांनी काही प्रमाणात पाठिंबा दिला. तिचे पहिले लग्न, युनायटेड स्टेट्स नेव्ही ऑफिसर विन स्पेन्सर यांच्याशी, विभक्त होण्याच्या कालखंडात विराम दिले गेले आणि शेवटी घटस्फोटात संपले. १९३१ मध्ये, अर्नेस्ट सिम्पसनशी तिच्या दुसऱ्या लग्नाच्या वेळी, तिची भेट एडवर्डशी झाली, जो तत्कालीन प्रिन्स ऑफ वेल्स होता . पाच वर्षांनंतर, युनायटेड किंग्डमचा राजा म्हणून एडवर्डच्या पदग्रहणानंतर, वॉलिसने एडवर्डशी लग्न करण्यासाठी तिच्या दुसऱ्या पतीला घटस्फोट दिला. +दोन जिवंत माजी पती असलेल्या एका महिलेशी लग्न करण्याच्या राजाच्या इच्छेमुळे युनायटेड किंग्डम आणि डोमिनियन्समध्ये घटनात्मक संकट निर्माण होण्याची धमकी दिली गेली आणि शेवटी डिसेंबर १९३६ मध्ये त्याने "माझ्या आवडत्या स्त्रीशी" लग्न करण्यासाठी राजीनामा दिला.[१] राजीनामा दिल्यानंतर, माजी राजाला त्याचा भाऊ आणि उत्तराधिकारी, किंग जॉर्ज सहावा याने ड्यूक ऑफ विंडसर बनवले. वॉलिसने सहा महिन्यांनंतर एडवर्डशी लग्न केले, त्यानंतर ती औपचारिकपणे डचेस ऑफ विंडसर म्हणून ओळखली गेली, परंतु तिला तिच्या पतीची " रॉयल हायनेस " शैली सामायिक करण्याची परवानगी नव्हती. +दुस-या महायुद्धापूर्वी, दरम्यान आणि नंतर, ड्यूक आणि डचेस ऑफ विंडसर हे नाझी सहानुभूतीदार असल्याचा सरकार आणि समाजातील अनेकांना संशय होता. १९३७ मध्ये, त्यांनी जर्मनीला भेट दिली आणि अॅडॉल्फ हिटलरची भेट घेतली. १९४० मध्ये, ड्यूकची बहामासच्या राज्यपालपदी नियुक्ती करण्यात आली आणि १९४५ मध्ये त्यांनी कार्यालय सोडेपर्यंत हे जोडपे बेटांवर गेले. १९५० आणि १९६० च्या दशकात, ड्यूक आणि डचेस युरोप आणि युनायटेड स्टेट्समध्ये शटल झाले, समाजातील ख्यातनाम व्यक्ती म्हणून फुरसतीचे जीवन जगत होते. १९७२ मध्ये ड्यूकच्या मृत्यूनंतर, डचेस एकांतात राहत होते आणि क्वचितच सार्वजनिक ठिकाणी दिसले. तिचे खाजगी जीवन खूप अनुमानांचे स्रोत आहे आणि ती ब्रिटिश इतिहासातील एक वादग्रस्त व्यक्ती आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10506.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10506.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e2c1d444fbac842ed379b9934735a9446c8c57a9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10506.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बेसूर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील भिवापूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +मालेवाडा, कोंडापूर, सुकळी, पोळगाव, पिरावा, नाड, चिखलापार, सालेभट्टी, खाटखेडा, महालगाव, उरकुडपार ही जवळपासची गावे आहेत.बेसूर ग्रामपंचायतीमध्ये ही गावे येतात.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10545.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10545.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..35358f30a7780276ddab8f8c1225189e55d4a58e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10545.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बैतूल (इंग्रजीत Betul) हे भारताच्या मध्यप्रदेश राज्यातील एक शहर आहे. +हे शहर बैतुल जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. २०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या १,०३,३०० होती diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10566.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10566.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0cd66f506a29b5b54d3551a2209bd0c5885181ac --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10566.txt @@ -0,0 +1 @@ +बैरूत–रफिक हरिरी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ (फ्रेंच: Aéroport International de Beyrouth–Rafic Hariri; अरबी: مطار بيروت رفيق الحريري الدولي) (आहसंवि: BEY, आप्रविको: OLBA) हा लेबेनॉन देशामधील सर्वात मोठा विमानतळ आहे. हा विमानतळ राजधानी बैरूतच्या दक्षिणेस स्थित तो १९५४ पासून कार्यरत आहे. २००४ साली ह्या विमानतळाला लेबेनॉनचा दिवंगत पंतप्रधान रफिक हरिरी ह्याचे नाव दिले गेले. सध्या बैरूत विमानतळ हा लेबेनॉनमधील चालू असलेला एकमेव विमानतळ आहे. मिडल ईस्ट एरलाइन्स ह्या लेबेनॉनच्या राष्ट्रीय विमान वाहतूक कंपनीचा मुख्य तळ येथेच स्थित आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10588.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10588.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3d199090adffc2c215aeecda6a2604ef353cc986 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10588.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +डेल्टा कनेक्शनचे सीआरजे-९०० +बॉम्बार्डिये सी.आर.जे. ७०० हे बॉम्बार्डिये एरोस्पेस कंपनीचे कमी प्रवासी क्षमतेचे छोट्या ते मध्यम पल्ल्याचे प्रवासी विमान आहे. +बॉम्बार्डिये सी.आर.जे. विमानकुलातील या विमानाचे खालील उपप्रकार आहेत - diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10591.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10591.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d3600b727b593285439a6debaea678e7883cc267 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10591.txt @@ -0,0 +1,53 @@ +गुणक: 43°36′49″N 116°12′12″W / 43.61361°N 116.20333°W / 43.61361; -116.20333 + +बॉइझी (इंग्लिश: Boise) ही अमेरिका देशाच्या आयडाहो राज्याची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. राज्याच्या नैऋत्य भागात बॉइझी नदीच्या काठावर वसलेल्या बॉइझी शहराची लोकसंख्या २०१२ साली २.१२ लाख इतकी आहे. ह्यानुसार बॉइझीचा अमेरिकेमध्ये ९९वा क्रमांक असून अमेरिकेच्या वायव्य भागामधील सिॲटल व पोर्टलंड ह्यांच्या खालोखाल बॉइझी हे तिसऱ्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे. + अटलांटा + अ‍ॅनापोलिस + आल्बनी + इंडियानापोलिस + ऑगस्टा + ऑलिंपिया + ऑस्टिन + ओक्लाहोमा सिटी + काँकोर्ड + कार्सन सिटी + कोलंबस + कोलंबिया + चार्ल्स्टन + जुनू + जॅक्सन + जेफरसन सिटी + टॅलाहासी + टोपेका + ट्रेंटन + डेन्व्हर + डोव्हर + दे मॉईन + नॅशव्हिल + पियेर + प्रॉव्हिडन्स + फीनिक्स + फ्रँकफोर्ट + बिस्मार्क + बॅटन रूज + बॉइझी + बॉस्टन + माँटगोमेरी + माँतपेलिए + मॅडिसन + रिचमंड + रॅले + लान्सिंग + लिंकन + लिटल रॉक + शायान + सांता फे + साक्रामेंटो + सेंट पॉल + सेलम + सॉल्ट लेक सिटी + स्प्रिंगफील्ड + हार्टफर्ड + हॅरिसबर्ग + हेलेना + होनोलुलु diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10594.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10594.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..03922e80eada0db8ac62ca6fb15a1e7b224a15c6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10594.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बॉइझी काउंटी ही अमेरिकेच्या आयडाहो राज्यातील ४४ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे.[१] +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या ७,६१० इतकी होती.[२] +बॉइझी काउंटीची रचना ४ फेब्रुवारी, १८६४ रोजी झाली. या काउंटीला येथून वाहणाऱ्या बॉइझी नदीचे नाव दिलेले आहे. +बॉइझी काउंटी बॉइझी महानगरक्षेत्राचा भाग आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10595.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10595.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e72ec23d961d403bd43058b2791b8d519225d1a4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10595.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बॉइझी विमानतळ (आहसंवि: BOI, आप्रविको: KBOI, एफ.ए.ए. स्थळसूचक: BOI) अमेरिकेच्या आयडाहो राज्यातील बॉइझी शहरात असलेला विमानतळ आहे. याला बोवेन फील्ड नावानेही ओळखले जाते. +येथून अमेरिकेतील मोठ्या शहरांना प्रवासी सेवा आणि मालवाहतूकसेवा उपलब्ध आहे. येथील बव्हंश प्रवासी डेल्टा एरलाइन्स आणि अलास्का एरलाइन्सचा वापर करतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10599.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10599.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3f2ff2d6cc8f257ffcade7ead1ca4042c0e884b9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10599.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + + + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10615.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10615.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b96671bf55b8fd6c06fdc6adb437c5d3b9c9037 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10615.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +मुष्टियुद्ध हा एक जागतिक खेळ आहे. +[[वर्ग:खेv +ळ]] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10616.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10616.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fac758eb1eafa1d9c5d85b3d3f6108acf4faad89 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10616.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बॉटिनू काउंटी, नॉर्थ डकोटा ही अमेरिकेच्या नॉर्थ डकोटा राज्यातील ५३ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. +बॉटिनू काउंटी, नॉर्थ डकोटाची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10628.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10628.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bf38ab4d8417ada161b0fe6be222e0748dfdc3fb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10628.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बॉन हॉम काउंटी, साउथ डकोटा ही अमेरिकेच्या साउथ डकोटा राज्यातील ६६ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. +बॉन हॉम काउंटी, साउथ डकोटाची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10659.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10659.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d6687c200625fca3c8c10bbb02db0914d5903907 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10659.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +२० एप्रिल, १९९५ (वय ९३) +२० मे, इ.स. २००९ +दुवा: Cricinfo (इंग्लिश मजकूर) + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1066.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1066.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..47272d689679006b1ccb02d558355e60e8022e4a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1066.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +डॉ. प्रतिभा रे (जन्म : ॲलाबोल-कटक जिल्हा, ओरिसा, दिनांक २१ जानेवारी १९४३) या ओडिया भाषेतील एक साहित्यिक आहेत. त्यांचे वडील पुरुषोत्तम दास गांधीवादी असल्याने डॉ. प्रतिभा रे यांच्या साहित्यावर त्या विचारसरणीची छाप आहे. घरात वैष्णव संप्रदायाचा प्रभाव असलेल्या प्रतिभाताई वयाच्या नवव्या वर्षीच लिहू लागल्या. त्या एम.ए., एम.एड., आणि शिक्षणाच्या मानसशास्त्रात पीएच.डी. आहेत. ओरिसातील आदिवासी समाजातील गुन्हेगारीवर प्रतिभा रे यांनी संशोधन केले आहे. +डॉ. प्रतिभा रे याच्या १८ कादंबऱ्या, ३ प्रवासवर्णने, आणि २२ कथासंग्रह आहेत. त्यांच्या साहित्याची अनेक भाषांत भाषांतरे झाली आहेत. त्यांच्या कादंबऱ्या ग्रामीण भागातही खूप विकल्या जातात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1067.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1067.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..279be6a6ef4f9d6e8e587c98a766417ca3347d53 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1067.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +१२वे प्रतिभा संगम विद्यार्थी साहित्य संमेलन जळगाव येथे २७ ते २९ सप्टेंबर, इ.स. २०१३ या दिवसांत झाले. हे संमेलन अखिल भारतीय विद्यार्थी परिषद आयोजित करते.. अगदी पहिले प्रतिभा संगम साहित्य संमेलन १९९६ साली अमळनेर येथे झाले होते. त्यानंतर २रे रत्‍नागिरीला आणि पुढची गोवा, मुंबई, सांगली आदी ठिकाणी ही संमेलने झाली. जळगावमध्ये हे दुसऱ्यांदा झालेले प्रतिभा संगम संमेलन होते. +मधली साहित्य संमेलने पुणे, डोंबिवली, नांदेड, सांगली, औरंगाबाद आणि सोलापूर येथे झाली. १३वे प्रतिभा संगम साहित्य संमेलन १२ ते १४ डिसेंबर २०१४ला ठाण्यात होणार आहे. +पहा : साहित्य संमेलने diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10670.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10670.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..86edab37269012422487a1490b05fc21bd4a165b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10670.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +क.सा. पदार्पण: १६ जुलै, १८८८ +शेवटचा क.सा.: २६ जुलै, १९०२ +दुवा: [१] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10710.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10710.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f48f84e64afb655526501bc846d3ac66ce9af592 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10710.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोम्बे टू गोवा हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये अमिताभ बच्चन यांनी अभिनय केला होता. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1074.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1074.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..86a6fca172c38653745c6cd995159f452323b9a2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1074.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +डॉ. प्रतिमा इंगोले या एक मराठी बालसाहित्यकार, कवयित्री आणि वैचारिक लेखन करणाऱ्या लेखिका आहेत. नक्षलवाद, शेतमजूर, पंचमहाभूते, बलुतेदारी यांसारखे विविध विषय़ त्यांनी आपल्या साहित्यातून हाताळले आहेत. डॉ. इंगोले या लोकसाहित्याच्या अभ्यासक आहेत. सतत सहा वर्षे विदर्भामध्ये अभ्यास करून त्यांनी शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांवर लिखाण केले आहे. प्रतिमा इंगोले यांची ८०हून अधिक पुस्तके प्रकाशित झाली आहेत. +डॉ. इंगोले यांनी ग्रामीण स्त्री-पुरुषांचे वास्तव जीवन आपल्या कथांमधून चितारण्याचा प्रयत्‍न केला. ग्रामीण भागातील समस्या, तेथील जीवघेणा जीवनसंघर्ष मांडणाऱ्या त्या एकमेव कथालेखिका आहेत. समकालीन लेखकांमध्ये अग्रस्थानी असणाऱ्या डॉ. प्रतिमा इंगोले यांनी ग्रामीण भागातील समस्यांवर उपाय सुचवण्याचा प्रयत्‍नही आपल्या लेखनातून केलेला आहे. ले. +यांचे किमान दहा कथासंग्रह प्रकाशित झालेले आहेत. विशेष म्हणजे त्यांच्या दहाही कथासंग्रहांना निरनिराळे पुरस्कार लाभलेले आहेत. +त्यांचा ‘हजारी बेलपान’ हा निखळ वऱ्हाडी बोलीतील पहिला संग्रह आहे तर ‘जावायाचं पोर’ हा पहिला स्त्रीवादी कथासंग्रह आहे. आज ग्रामीण साहित्य आणि स्त्रियांचे साहित्य या दोन्ही प्रवाहांत या कथा वैशिष्ट्यपूर्ण ठरल्या आहेत. +डॉ. प्रतिमा इंगोले या अमरावती जिह्यातील दर्यापूर गावच्या रहिवासी आहेत. + +(अपूर्ण) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10743.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10743.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9aef6061ba490c070376d37446e8e7d63e7bfa24 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10743.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +भारतीय संघ २५ नोव्हेंबर २००३ ते ८ फेब्रुवारी २००४ दरम्यान ४-कसोटी सामन्यांची मालिका खेळण्यासाठी ऑस्ट्रेलिया दौऱ्यावर गेला होता. मालिका १-१ अशी बरोबरीत सुटली, तर २ सामने अनिर्णित राहिले. +२५ नोव्हेंबर – २७ नोव्हेंबर २००३ +मेलबर्न क्रिकेट मैदान, मेलबर्न +भारतीय (२६६/९घो आणि ११६/२) वि. व्हिक्टोरिया (५१८/८घो) +सामना अनिर्णित +धावफलक +२९ नोव्हेंबर – १ डिसेंबर २००३ +बेलेराइव्ह ओव्हल, होबार्ट +क्वीन्सलॅंड ॲकॅडमी ऑफ स्पोर्ट (३०४/६घो आणि २०८) वि भारतीय (२०८/९घो आणि १२१/४) +सामना अनिर्णित +धावफलक +१९ – २१ डिसेंबर २००३ +बेलेराइव्ह ओव्हल, होबार्ट +ऑस्ट्रेलिया अ (३११/५घो आणि २४१) वि भारतीय (२४५ आणि ६६/२) +सामना अनिर्णित +धावफलक + + + +साचा:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २००३-०४ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10748.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10748.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..857985e6e62b9c7d99eb7e09b2d5a8825151a456 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10748.txt @@ -0,0 +1 @@ +बॉर्न चित्रपट शृंखला ही प्रसिद्ध हॉलिवूड ऍक्शन थरार चित्रपटांची शृंखला आहे. या शृंखलेत आजवर ३ चित्रपट प्रदर्शित झाले असून मॅट डेमन याची प्रमुख भूमिका आहे. अमेरिकेतील गुप्तहेर खात्यात काम करणारा जेसन बॉर्न (मॅट डेमन) एका कामगिरीवर असताना आपली स्मृती गमावून बसतो. अतिशय चाणाक्ष हा अधिकारी आपली ओळख काय आहे याचा प्रयत्न सूरू करतो व गुप्तहेर खात्याला कळते हा आपल्यासाठी धोकादायक बनलेला आहे कारण या प्रयत्नात गुप्तहेर खात्याची अनेक षडयंत्रे उघडीस येऊ शकत असतात. मग जेसन बॉर्नला संपवणे हे गुप्तहेर खात्याचे उदीष्ट बनते व दोघात संघर्ष चालू होतो. तीन भागांच्या शृंखलेत तो अनेक षडयंत्रे उघडकीस आणतो व सरतेशेवटी आपली ओळख पुन्हा मिळवतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10763.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10763.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..db2763bfe64e9ae4f929e6ac65c06cb41ea1355e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10763.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाल्टिमोर ओरियोल्स ही अमेरिकेत मेजर लीग बेसबॉल या संघटनेतील एक बेसबॉल संघ आहे. हा संघ मेरीलॅंडच्या बाल्टिमोर शहरात स्थित आहे. याचे घरचे सामने कॅम्डेन यार्ड्स या मैदानात खेळले जातात. या संघाला ओझ असे टोपणनाव आहे. +या संघाची स्थापना १९०१मध्ये विस्कॉन्सिनच्या मिलवॉकी शहरात मिलवॉकी ब्रुअर्स नावाने झाली. एक वर्षाने हा संघ सेंट लुइसला स्थलांतरित झाला व तेथे सेंट लुइस कार्डिनल्स नावाने खेळला. १९५३मध्ये हा संघ बाल्टिमोरला आला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10776.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10776.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1ffcdea41bc2305ea427c87dd19cf5851ba72ca9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10776.txt @@ -0,0 +1 @@ +बॉस्टन सेल्टिक्स (इंग्लिश: Boston Celtics) हा अमेरिकेच्या बॉस्टन शहरामधील एक व्यावसायिक बास्केटबॉल संघ आहे. हा संघ नॅशनल बास्केटबॉल असोसिएशनच्या अटलांटिक विभागामध्ये खेळतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10781.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10781.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..968d35ab180a5ad661100ddfe1896c8999cabc5a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10781.txt @@ -0,0 +1 @@ +बॉस्निया आणि हर्झगोव्हिना परिवर्तनीय मार्क हे बॉस्निया आणि हर्झगोव्हिनाचे अधिकृत चलन आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1082.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1082.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0c479799a85cae47aae838e820025ab0bf7eddd5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1082.txt @@ -0,0 +1,33 @@ +समाजविज्ञानात प्रतिमानचा शोध म्हणजे सामाजिक प्रक्रियेचे स्वरूप कसे असते याचे ते +अंदाजात्मक वर्णन असते याद्वारे संज्ञापन प्रकिया म्हणजे काय?संज्ञापन पद्धत कशी असते हे +समजणे शक्य होते. ही संपूर्ण प्रक्रियामधून वर्तविता येते. +सर्वसाधारणपणे प्रतिमान हे आकृतीद्वारे मांडले जाते. या आकृतीद्वारे संज्ञापनातील विविध +घटनांमध्ये समाविष्ट घटक असतात. त्या घटकातील परस्पर सहसंबंध अभ्यासला जातो.प्रतिमान +हे स्पष्टीकरण आणि विश्‍लेषणाचे साधन असते. प्रतिमान म्हणजे सत्याचे प्रतिपादन नव्हे तर +केवळ त्या संदर्भात केलेल्या संशोधनातून आणि चाचण्यांमधून आलेल्या शक्यता असतात. +त्यानंतर या प्रतिमानचा विकास होवून त्याचे सिद्धांतात रूपांतर होवू शकते. +प्रतिमानांचा उपयोग करण्यापूर्वी तसेच एखाद्या भौतिक परिस्थितीचा अभ्यास करण्यापूर्वी +एखाद्या विशिष्ठ प्रतिमानांचा वापर करण्यामागे निश्‍चित कारण काय? याचे स्पष्टीकरण द्यावे +लागते. प्रतिमानात एखाद्या वस्तूमधील वैशिष्ट्ये स्पष्ट करण्याची आणि ही वैशिष्ट्ये परस्परांशी +कशी निगडीत आहेत? याचे स्पष्टीकरण करण्याची क्षमता असते. +प्रतिमानच्या निर्मितीचा मुख्य उद्देश म्हणजे महत्त्वाच्या सिद्धांत निर्मितीस मदत करणे. +१) वर्णनात्मक कार्य - +एखाद्या विशिष्ठ स्वरूपाच्या वर्तनाच्या स्वरूपात सिद्धांत नसला किंवा अपूर्ण स्वरूपात सिद्धांत असला +म्हणजे त्या वर्तनाची माहिती देण्यासाठी प्रतिमानची बांधणी केली जाते. प्रतिमानाद्वारे अचूक आणि निश्‍चित +स्वरूपात वर्णन करता येते. +२) स्पष्टीकरणात्मक कार्य - +अस्तित्वात असलेल्या सिद्धांतातील अविकसीत संकल्पनाबद्दल प्रतिमाने स्पष्टीकरण देण्याचे कार्य करते. +सापेक्षपणे अविकसीत सिद्धांतातील संकल्पनाबद्दल तंतोतंत व्याख्या तयार करण्याचे कार्य प्रतिमानद्वारे +शक्य होते. +३) अनेक वर्णसमीरणाचे कार्य - +संकल्पनामधील समाविष्ट प्रक्रियेतील अनेक वर्ण समीकरणांची मांडणी करण्याचे कार्य प्रतिमान करत +असतात. +४) मापनात्मक कार्य प्रतिमान - +प्रतिमानची निर्मिती ही प्रामुख्याने एखाद्या प्रक्रियेतील वा भौतिक वस्तूतील प्रतिनिधीत्व करणाऱ्या समान +गुणवैशिष्ट्यांचे मापन करण्यासाठी आणि सापेक्ष विधानांचे तसेच सुप्त वैशिष्ट्यांची जोपासना करण्यासाठी +केली जाते. +५) संकल्पनात्मक कार्य - +ही माध्यमातील बदल ध्वनीत करतात. गणिती प्रतिमानांची स्वतःची भाषा शब्दसंग्रह आणि वाक्यरचनेचे +आपापले नियत असतात. प्रतिमानाची भाषा चिन्हात आणि नेहमीच्या भाषा चिन्हात फरक असतो. +रचनात्मक प्रतिमाने ही त्रिमीतीची साधने असतात. +शब्दसंग्रह म्हणजे काय? diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10821.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10821.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7b090bddcd5f3d41ea7dcaa5abbdbf4cf30c9b80 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10821.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोंधर तर्फे हवेली हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील नांदेड तालुक्यातील एक गाव आहे. +नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९७५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८० टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10830.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10830.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a3c50fbef75a1240cbbc7b64738087c041e7073d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10830.txt @@ -0,0 +1,11 @@ + +केप टाउन मैदान (केप टाउन) • +इलिस पार्क मैदान (जोहान्सबर्ग) • +फ्री स्टेट मैदान (ब्लूमफाँटेन) • +लोफ्टस वर्सफेल्ड मैदान (प्रिटोरिया) • +बोंबेला मैदान (नेल्सप्रुइट) • +मोझेस मभिंदा मैदान (दर्बान) • +नेल्सन मंडेला बे मैदान (पोर्ट एलिझाबेथ) • +पीटर मोकाबा मैदान (पोलोक्वाने) • +रॉयल बफोकेंग मैदान (रुस्टेनबर्ग) • +सॉकर सिटी (जोहान्सबर्ग) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10834.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10834.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b153c945be9c33a2356668fe04ce9d6fed19a3a4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10834.txt @@ -0,0 +1,58 @@ +अणुभौतिकीमध्ये, रूदरफोर्ड-बोर प्रतिकृती किंवा बोर प्रतिकृती ही अणूची अंतर्गत रचना स्पष्ट करणारी प्रतिकृती आहे. नील्स बोर यांनी १९१३ मध्ये ही प्रतिकृती मांडली. या प्रतिकृतीनुसार प्रत्येक अणुमध्ये धन विद्युतप्रभार असणारे अणुकेंद्रक असते आणि या अणुकेंद्रकाभोवती ऋण विद्युतप्रभार असणारे इलेक्ट्रॉन वर्तुळाकार रेषेत फिरत असतात. अणुकेंद्रक हे धन विद्युतप्रभार असणारे प्रोटॉन आणि कोणताही विद्युतभार नसणारे न्युट्रॉन यांनी बनलेले असते. अणूची ही प्रतिकृती आपल्या सौरमालेसारखीच आहे. अणुकेंद्रक हे सूर्यासारखे तर त्याभोवती फिरणारे इलेक्ट्रॉन ग्रहांसारखे आहेत आणि गुरुत्वाकर्षणाएवजी येथे विद्युतचुंबकीय बल कार्यरत असते. रुदरफोर्डची अणूची मूळची प्रतिकृती आणि ही प्रतिकृती यांतील प्रमुख फरक म्हणजे स्थिर कक्षांची संकल्पना. बोर यांनी इलेक्ट्रॉनची अणूमधील हालचाल ही मर्यादित असते असे सुचवले व त्यासाठीचे काटेकोर गणितीय नियम वापरून रुदरफोर्डच्या प्रतिकृतीमध्ये बदल केला. +विसाव्या शतकाच्या सुरुवातीला अर्नेस्ट रुदरफोर्ड यांनी स्वतःच्या अणूवर केलेल्या प्रयोगांच्या आधारे अणूची प्रतिकृती सुचवली होती. या प्रतिकृतीमध्ये अणूमधील धन विद्युतभार हा अणूच्या मध्यभागी एका छोट्या जागेत असून इलेक्ट्रॉन्स हे या अणुकेंद्रकाभोवती फिरतात असे मानले गेले होते. परंतु अभिजात यामिकीच्या नियमांनुसार ऋणप्रभारित इलेक्ट्रॉन वर्तुळाकार कक्षेत फिरत असताना विद्युतचुंबकीय प्रारण बाहेर टाकत राहतील. यामुळे त्यांची ऊर्जा आणि पर्यायाने त्यांच्या कक्षेची त्रिज्या कमी होत जाईल आणि ते अणुकेंद्रकात पडतील. अर्थात असे होत असेल तर अणूचे आणि पर्यायाने जगातील सर्व पदार्थांचे अस्तित्वच धोक्यात येते. त्याचप्रमाणे, जर इलेक्ट्रॉनची कक्षा लहान होत जात असेल तर अणूमधून बाहेर येणाऱ्या प्रारणाची वारंवारता सलग असायला हवी मात्र १९व्या शतकातील प्रयोगांमधून असे स्पष्टपणे दिसून आले होते की अणू केवळ काही तुटक वारंवारतेचे प्रारण बाहेर टाकतात. +रुदरफोर्ड यांच्या प्रतिकृतीमधील या त्रुटी दूर करण्यासाठी नील्स बोर यांनी या प्रतिकृतीमध्ये काही बदल करून जी नवी प्रतिकृती बनवली तिला आपण आज बोरची अणूची प्रतिकृती म्हणून ओळखतो. त्यांनी खालील गोष्टी सुचवल्या: + + + + + +m + + +e + + + +v +r += +n +ℏ + + +{\displaystyle m_{\mathrm {e} }vr=n\hbar } + + + + + +Δ + +E + += + +E + +2 + + +− + +E + +1 + + += +h +ν +  +, + + +{\displaystyle \Delta {E}=E_{2}-E_{1}=h\nu \ ,} + +एकमेकांभोवती प्रकाशाच्या वेगापेक्षा बऱ्याच कमी वेगाने फिरणाऱ्या दोन विद्युतभारीत कणांच्या संहतीसाठी बोरची प्रतिकृती जवळपास अचूक ठरते. हायड्रोजनचा अणू, एक इलेक्ट्रॉन निघून गेलेला हेलियमचा अणू, दोन इलेक्ट्रॉन निघून गेलेला लिथियमचा अणू, पॉझिट्रॉनियम आणि कोणत्याही अणूच्या रेडबर्ग अवस्था अशा संहतींची उदाहरणे आहेत. +बोरच्या प्रतिकृतीमधील इलेक्ट्रॉनच्या कक्षांच्या त्रिज्या ठरवण्यासाठी खालीलप्रमाणे गणित मांडता येते. +म्हणजेच हायड्रोजन अणूच्या सर्वांत खालच्या ऊर्जापातळीमध्ये असणाऱ्या (n = 1) इलेक्ट्रॉनची ऊर्जा अणुकेंद्रकापासून अनंत अंतरावर स्थिर असणाऱ्या इलेक्ट्रॉनच्या ऊर्जेपेक्षा जवळपास 13.6 eV एवढी कमी असते. यानंतरची ऊर्जा पातळी (n = 2) ही −3.4 eV इतकी आहे तर त्यानंतरची पातळी (n = 3) ही −1.51 eV आहे. अणूमध्ये प्रत्येक n साठी एक म्हणजे एकूण अनंत ऊर्जा पातळ्या अस्तित्वात असतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10835.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10835.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7097c65ad55a25b1a183ac09c77ed17577465b9a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10835.txt @@ -0,0 +1 @@ +बोईंग ही जगातली आघाडीची जेट विमान बनवणारी अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने येथील कंपनी आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10837.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10837.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..413330504f64129cf5aab3b2326b1390cf5144ca --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10837.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +कॉन्डोर कंपनीचे ७६७-३००ईआर प्रकारचे विमान फ्रांकफुर्ट विमानतळावर उतरताना +बोईंग ७६७ हे बोईंग कंपनीचे मोठ्या प्रवासी क्षमतेचे लांब पल्ल्याचे प्रवासी विमान आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10841.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10841.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..521c3b0bcc0ad4cd15aec3218c08ac27d38d35a1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10841.txt @@ -0,0 +1 @@ +बोईंग ७२७ हे बोईंग कंपनीचे मध्यम प्रवासी क्षमतेचे मध्यम पल्ल्याचे प्रवासी विमान आहे. हे विमान १४९ ते १८९ प्रवाशांना ४,४०० ते ५,५०० किमी अंतर वाहून नेऊ शकते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10856.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10856.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..61a3d809cb835354470c95b2f4b3014d5803272b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10856.txt @@ -0,0 +1 @@ +बोईंग सी-१७ ग्लोबमास्टर ३ हे मोठ्या क्षमतेचे सैनिकी मालवाहू विमान आहे. मॅकडोनेल डग्लस या कंपनीने (आता बोईंगचा एक भाग) या विमानाची रचना १९८० व १९९० च्या दशकात अमेरिकन वायुसेनेसाठी केली. आता बोईंग कंपनी ही विमाने तयार करून अमेरिकेबरोबरच युनायटेड किंग्डम, ऑस्ट्रेलिया, कॅनडा, कतार, संयुक्त अरब अमिराती, नाटो तसेच भारताच्या वायुसेनांना विकते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10860.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10860.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..84f61487ff259023ea883d87d7aca3e0908734a9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10860.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बोईंग ७०७ हे बोईंग कंपनीचे मध्यम प्रवासी क्षमतेचे मध्यम पल्ल्याचे प्रवासी विमान होते. +चार इंजिने असलेले हे विमान बोईंगने १९५० च्या दशकात विकसीत केले. या विमानाच्या १,०१० प्रतिकृती विकण्यात आल्या. आर्थिकदृष्ट्या सफल झालेल्या पहिल्या काही जेट विमानांपैकी ७०७ (सेव्हेन ओह सेव्हेन) होते. या विमानाने बोईंगला विमान उत्पादकांत अग्रगण्य स्थान दिले व बोईंगच्या ७x७ प्रकारच्या विमानांची सुरुवात करून दिली. +या विमानाचा छोटा आणि अधिक वेगवान उपप्रकार बोईंग ७२० नावाने विकण्यात आला होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10867.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10867.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..521c3b0bcc0ad4cd15aec3218c08ac27d38d35a1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10867.txt @@ -0,0 +1 @@ +बोईंग ७२७ हे बोईंग कंपनीचे मध्यम प्रवासी क्षमतेचे मध्यम पल्ल्याचे प्रवासी विमान आहे. हे विमान १४९ ते १८९ प्रवाशांना ४,४०० ते ५,५०० किमी अंतर वाहून नेऊ शकते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10894.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10894.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..413330504f64129cf5aab3b2326b1390cf5144ca --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10894.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +कॉन्डोर कंपनीचे ७६७-३००ईआर प्रकारचे विमान फ्रांकफुर्ट विमानतळावर उतरताना +बोईंग ७६७ हे बोईंग कंपनीचे मोठ्या प्रवासी क्षमतेचे लांब पल्ल्याचे प्रवासी विमान आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10916.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10916.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5866adf45dff6bf81e182c0ad749f27b3ec3500f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10916.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +हेंड्रिक ह्युमन बेटा दिप्पेनार (जून १४, इ.स. १९७७:किंबर्ली, केप प्रॉव्हिन्स, दक्षिण आफ्रिका - ) हा  दक्षिण आफ्रिकाकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10933.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10933.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..54146c0e4e67e7499da50e5720fcf48f5f5536b0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10933.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोगनव्हिल हे पापुआ न्यू गिनीतील बोगनव्हिल प्रांतात असलेले मुख्य बेट आहे. +हे बेट भौगोलिकदृष्ट्या सॉलोमन द्वीपसमूहाचा भाग असले तरी हे बेट सॉलोमन द्वीपसमूह या देशाचा भाग नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10935.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10935.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc654e4ca73bc3261a8895d5e4ccbd1f0206d61b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10935.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + ऑस्ट्रेलिया + न्यू झीलँड + फिजीची वसाहत +बोगनव्हिल मोहीम तथा चेरी ब्लॉसम मोहीम दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान दोस्त राष्ट्रे व जपानी साम्राज्यामध्ये झालेल्या लढाया होत्या. १ नोव्हेंबर, इ.स. १९४३ ते २१ ऑगस्ट, इ.स. १९४५ दरम्यान चालू असलेली ही मोहीम कार्टव्हील मोहीम या दोस्त राष्ट्रांच्या जपानविरुद्धच्या प्रचंड मोहीमेचा भाग होती. +या मोहीमेच्या पूर्वार्धात अमेरिकन सैन्याने बोगनव्हिल द्वीपावर चढाई करून पुळणीवर ताबा मिळवला व नोव्हेंबर १९४३ ते नोव्हेंबर १९४४ तेथे ठाण मांडून ठेवले. या दरम्यान जपानी सैन्याची उपासमार आणि रोगराईमुळे मोठी खराबी झाली. उत्तरार्धात अमेरिकन सैन्य उरलेल्या जपानी सैनिकांना नामोहर करण्यासाठी बेटावर घुसले. येथे त्यांना जवळजवळ १० महिने कडवा प्रतिकार झाला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10994.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10994.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ae0811ed9f349f69556dc11030216e0602d7fc5a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_10994.txt @@ -0,0 +1 @@ +बोडोलँड पीपल्स फ्रंट भारतातील एक राजकीय पक्ष आहे. आसाममध्ये कार्यरत असलेल्या या पक्षाचे मुख्यालय कोक्राझार शहरात आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11000.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11000.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..82e080b3ba3e9123865883f5e09a0327e909a6e5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11000.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोतारवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील मुळशी तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १६२० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11004.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11004.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..83f3123e8b8fea3804594aa939ce0004d955ac88 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11004.txt @@ -0,0 +1 @@ +बोत्सवाना महिला क्रिकेट संघाने मार्च-एप्रिल २०१९ मध्ये पाच सामन्यांची महिला ट्वेण्टी-२० आंतरराष्ट्रीय (मटी२०आ) मालिका खेळण्यासाठी नामिबियाचा दौरा केला.[१] सर्व सामन्यांचे ठिकाण विंडहोक येथील युनायटेड ग्राउंड होते.[१] या स्पर्धेने नामिबियाला २०१९ आयसीसी महिला पात्रता आफ्रिकेसाठी काही तयारी केली.[१] मालिकेच्या पहिल्या दिवशी (३१ मार्च) खेळले जाणारे दोन्ही सामने पावसामुळे नाणेफेक न होता सोडण्यात आले आणि क्रिकइन्फोमध्ये सात सामन्यांची मालिका म्हणून सूचीबद्ध केलेल्या मालिकेसह, राखीव दिवसासाठी (२ एप्रिल) पुन्हा शेड्यूल करण्यात आले.[२] नामिबियाने मालिका ५-० ने जिंकली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1101.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1101.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..339610d25198bf2783fbd90d59862bb8dd331fc2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1101.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रतीक प्रकाशबापू पाटील हे भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे सांगलीमधील एक नेते व माजी खासदार आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11032.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11032.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9395cc9374bd465b1a600fcc6edcc978f3914486 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11032.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोथाळी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आर्वी तालुक्यातील एक गाव आहे. +हवामान कोरडे व उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानातील तफावत जास्त असते.मे हा अतिउष्णतेचा, तर जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11057.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11057.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9131a70fe8a51142177b9815edf3e8fcb9605bbc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11057.txt @@ -0,0 +1,206 @@ +गया विमानतळ (आहसंवि: GAY, आप्रविको: VEGY) हा भारताच्या बिहार राज्यातील गया येथील एक विमानतळ आहे. ह्यास बोधगया विमानतळ असेही म्हणतात. येथील बव्हंशी प्रवासी वाहतूक ही गया जिल्ह्यातील बोधगया ह्या स्थानाकरिता असते. बोधगयेमध्ये गौतम बुद्धाला ज्ञान प्राप्त झाले होते. ह्या विमानतळापासुन बोधगयेचे अंतर ५ कि.मी. आहे. + + + +आग्रा • +अराक्कोणम • +अंबाला • +बागडोगरा • +भूज रुद्रमाता • +कार निकोबार • +चबुआ • +छत्तीसगढ • +दिमापूर • +दुंडिगुल • +गुवाहाटी • +हलवारा • +कानपूर • +लोहगांव • +कुंभिरग्राम • +पालम • +सफदरजंग • +तंजावर • +येलहंका + + + बेगमपेट (हैदराबाद) • एचएएल बंगळूर (एचएएल/हिंदुस्थान) + + +जोगबनी विमानतळ • +मुझफ्फरपूर विमानतळ • +पाटना: लोकनायक जयप्रकाश विमानतळ • +पूर्णिया विमानतळ • +रक्सौल विमानतळ + + +बिलासपूर विमानतळ • +जगदलपूर विमानतळ • +Raipur: विमानतळ + + +चकुलिया विमानतळ • +जमशेदपूर: सोनारी विमानतळ • + + +बारवानी विमानतळ • +भोपाळ: राजा भोज विमानतळ • +ग्वाल्हेर विमानतळ • +इंदूर: देवी अहिल्याबाई होळकर विमानतळ • +जबलपूर विमानतळ • +खजुराहो विमानतळ • +ललितपूर विमानतळ • +पन्ना विमानतळ • +सतना विमानतळ + + +भुवनेश्वर: बिजु पटनायक विमानतळ • +हिराकुद विमानतळ • +झरसुगुडा विमानतळ • +रूरकेला विमानतळ + + +आग्रा: खेरीया विमानतळ • +अलाहाबाद: बमरौली विमानतळ • +गोरखपूर विमानतळ • +झांसी विमानतळ • +कानपूर: चकेरी विमानतळ • +ललितपूर विमानतळ + + +अलाँग विमानतळ • +दापोरिजो विमानतळ • +पासीघाट विमानतळ • +तेझू विमानतळ • +झिरो विमानतळ + + +दिब्रुगढ: मोहनबारी विमानतळ • +जोरहाट: रौरिया विमानतळ • +उत्तर लखिमपूर: लिलाबारी विमानतळ • +सिलचर: कुंभीरग्राम विमानतळ • +तेझपूर: सलोनीबारी विमानतळ + + +इंफाल: तुलिहाल विमानतळ + + +रुपसी विमानतळ • +शेला विमानतळ • +शिलाँग: उमरोई विमानतळ + + +ऐझ्वाल: लेंगपुई विमानतळ + + +दिमापूर विमानतळ + + +पाकयाँग विमानतळ + + +अगरतला: सिंगरभिल विमानतळ • +कैलाशहर विमानतळ • +कमलपूर विमानतळ • +खोवै विमानतळ + + +बालुरघाट विमानतळ • +बेहाला विमानतळ • +कूच बिहार विमानतळ • +इंग्लिश बझार: मालदा विमानतळ + + +चंदिगढ विमानतळ + + +धरमशाला: गग्गल विमानतळ • +कुलू: भुंतार विमानतळ • +शिमला विमानतळ + + +जम्मू: सतवारी विमानतळ • +कारगिल विमानतळ • +लेह: कुशोक बकुला रिम्पोचे विमानतळ + + +लुधियाना: साहनेवाल विमानतळ • +पठाणकोट विमानतळ + + +अजमेर विमानतळ • +बिकानेर: नाल विमानतळ • +जेसलमेर विमानतळ • +जोधपूर विमानतळ • +कोटा विमानतळ • +उदयपूर: महाराणा प्रताप विमानतळ (दबोक) + + +देहराडून: जॉली ग्रँट विमानतळ • +पंतनगर विमानतळ + + +पोर्ट ब्लेर: वीर सावरकर विमानतळ + + +कडप्पा विमानतळ • +दोनाकोंडा विमानतळ • +काकिनाडा विमानतळ • +नादिरगुल विमानतळ • +पुट्टपार्थी: श्री सत्य साई विमानतळ • +राजमुंद्री विमानतळ • +तिरुपती विमानतळ • +विजयवाडा विमानतळ • +विशाखापट्टणम विमानतळ • +वारंगळ विमानतळ + + +बेळगाव: सांबरे विमानतळ • +बेळ्ळारी विमानतळ • +विजापूर विमानतळ • +हंपी विमानतळ • +हस्सन विमानतळ • +हुबळी विमानतळ • +मैसुर: मंडकळ्ळी विमानतळ • +विद्यानगर विमानतळ + + +अगत्ती विमानतळ + + +पाँडिचेरी विमानतळ + + +मदुरै विमानतळ • +सेलम विमानतळ • +तुतिकोरिन विमानतळ • +वेल्लोर विमानतळ + + +दमण विमानतळ • +दीव विमानतळ + + +भावनगर विमानतळ • +भूज: रुद्र माता विमानतळ • +जामनगर: गोवर्धनपूर विमानतळ • +कंडला विमानतळ • +केशोद विमानतळ • +पालनपूर विमानतळ • +पोरबंदर विमानतळ • +राजकोट विमानतळ • +सुरत विमानतळ • +उत्तरलाई विमानतळ • +वडोदरा: हरणी विमानतळ + + +अकोला विमानतळ • +औरंगाबाद: चिकलठाणा विमानतळ • +हडपसर विमानतळ • +कोल्हापूर विमानतळ • +लातूर विमानतळ • +मुंबई: जुहू विमानतळ • +नांदेड विमानतळ • +नाशिक: गांधीनगर विमानतळ • +रत्नागिरी विमानतळ • +शिर्डी विमानतळ • +सोलापूर विमानतळ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11067.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11067.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1415e22d5fb3b29210b94e76a4ad310775cb4505 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11067.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोधाडी बुद्रुक हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील किनवट तालुक्यातील एक गाव आहे. +नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९९५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८० टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11075.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11075.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b1bde98f80f85c518e362b8a30fd3aed40fef7b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11075.txt @@ -0,0 +1 @@ +बोधिसत्व (बोधिसत्व) म्हणजे जगाच्या शांतीकरीता वा आनंदाकरीता कार्य करणारे व्यक्ती होय. ही बौद्ध धर्मातील एक संकल्पना आहे. 'बोधिसत्व' ह्या शब्दाचा मूळ अर्थ "ज्याला पुढे केव्हा तरी 'बोधी' म्हणजे ज्ञान प्राप्त होणार आहे असा" असाही होतो.बुद्ध होण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या मानवास बौद्धीसत्त्व असे म्हणतात diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11077.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11077.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d6ca402f9622a920cfd4cff011db0837b239fe0e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11077.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बोधिधर्म हे एक भारतीय बौद्ध भिक्खू होते, ज्यांनी चीनमध्ये कुंफूचा प्रसार केला. ते इसवी सन ५व्या ते ६व्या शतकात होऊन गेले. झेन (चान) बौद्ध संप्रदायाचे ते जनक होते आणि त्यांना 'दुसरे बुद्ध' असेही संबोधले जाते. त्यांना कुंगफूचे जनक म्हटले जाते.[१] +त्यांचे नेत्र निळ्या रंगाचे असून त्यांचा वशीकरणाच्या विद्येचा उत्तम अभ्यास होता.[ स्पष्टिकरण हवे] +गुरूंच्या आदेशानुसार ते चीनमध्ये गेले. त्यांच्याच नेतृत्वातून चीनमध्ये शाओलिन कंग फू या युद्धप्रकाराचा उदय झाला. औषधशास्त्राचेही त्यांना अतिशय सखोल ज्ञान होते. त्यांनी आपल्या विद्येचा मोठया प्रमाणात प्रसार केला. जपान, चीन व कोरिया मधील बौद्ध अनुयायी त्यांना बुद्धांनंतरचा दर्जा देतात.[ संदर्भ हवा ] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11091.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11091.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c22fbb97912711389822d3210b97559e9a7057c8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11091.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +बोनी फ्रान्सिस्का राइट (जन्म १७ फेब्रुवारी १९९१) [१][२] एक इंग्रजी अभिनेत्री, चित्रपट निर्माती आणि पर्यावरण कार्यकर्त्या आहे. हॅरी पॉटर चित्रपट मालिकेतील जिनी विजली या भूमिकेसाठी ती प्रसिद्ध आहे. +लंडनमध्ये जन्मलेल्या राइटने हॅरी पॉटर अँड द फिलॉसॉफर्स स्टोन (२००१) आणि हॅरी पॉटर अँड द चेंबर ऑफ सिक्रेट्स (२००२) मध्ये तिच्या व्यावसायिक अभिनयात पदार्पण केले व हॅरी पॉटर अँड द डेथली हॅलोज - भाग २ (२०११) या अंतिम चित्रपटापर्यंत दहा वर्षे ही भूमिका साकारली. ह्या लोकप्रिय मालिकेनंतर, राइट स्वतंत्र चित्रपटांमध्ये दिसली, ज्यात बिफोर आय स्लीप (२०१३), द सी (२०१३), आणि आफ्टर द डार्क (२०१४) या चित्रपटांना संमिश्र प्रतिसाद मिळाला आहे. तिने २०१३ मध्ये पीटर उस्टिनोव्हच्या द मोमेंट ऑफ ट्रुथ या नाटकात द साउथवार्क प्लेहाऊसमध्ये मुख्य भूमिकेत नाट्यकलेत पदार्पण केले. +२०१२ मध्ये लंडन कॉलेज ऑफ कम्युनिकेशनमधून फिल्म मेकिंगमध्ये बॅचलर ऑफ आर्ट्स घेऊन पदवी प्राप्त केल्यानंतर, राइटने तिची स्वतःची निर्मिती कंपनी, बॉनबॉनलुमियरची स्थापना केली आणि लघुपटांची निर्मिती करण्यास सुरुवात केली. डेव्हिड थेवलीस अभिनीत सेपरेट वी कम, सेपरेट वी गो (२०१२) हा तिचा पहिला दिग्दर्शनाचा प्रकल्प होता, जो कान फिल्म फेस्टिव्हलमध्ये समीक्षकांनी प्रसिद्ध केला होता व किशोरवयीन विषयावर आधारीत होता. तिने नो दायसेल्फ (२०१६) चे आणि सेक्सटेंट (२०१६) दिग्दर्शन केले होते. राइटची तीन भागांची मालिका, फोन कॉल्स, २०१७ मध्ये ट्रिबेका फिल्म फेस्टिव्हलमध्ये प्रकाशीत झाली. तिने ए.एस. बायटच्या द मॅटिस स्टोरीजवर आधारित केरी फॉक्स आणि जेसन आयझॅक्स अभिनीत मेडुसाज अँकल्स (२०१८) प्रकाशीत केले. तिने सोफी लोवे, पीट योर्न आणि स्कारलेट त्योहान्सन या कलाकारांसाठी संगीत व्हिडिओ देखील दिग्दर्शित केले आहेत. +राइटला तिच्या पर्यावरणीय सक्रियतेसाठी ओळख मिळाली आहे. ती ग्रीनपीस आणि लुमोस या धर्मादाय संस्थांची राजदूत आहे. +बोनी फ्रान्सिस्का राइटचा जन्म १७ फेब्रुवारी १९९१ रोजी लंडन बरो ऑफ टॉवर हॅमलेट्समध्ये झाला. ती राईट अँड टीग ज्वेलरी कंपनीचे मालक शीला टीग आणि गॅरी राइट यांचे दुसरे अपत्य आहे. तिने तिच्या माध्यमिक शिक्षणासाठी प्रायर वेस्टन प्रायमरी स्कूल आणि नंतर उत्तर लंडनमधील किंग अल्फ्रेड स्कूलमध्ये शिक्षण घेतले.[३][४] सेटवर असताना, राइटने एका ट्यूटरच्या मदतीने तिचा अभ्यास चालू ठेवला,[४] आणि कला, फोटोग्राफी आणि डिझाइन तंत्रज्ञानामध्ये तीन ए-लेव्हल्स प्राप्त केले.[४] +तिने सांगितले की सेटवर वाढल्याने तिच्या चित्रपटातील ज्ञान आणि आवड वाढली.[४] २००९ मध्ये हॅरी पॉटर अँड द डेथली हॅलोजच्या चित्रीकरणादरम्यान, तिने युनिव्हर्सिटी ऑफ आर्ट्स लंडनच्या कॉलेज ऑफ कम्युनिकेशनमध्ये प्रवेश घेण्यास सुरुवात केली.[४][५] २०१२ मध्ये, राइटने चित्रपट निर्मितीमध्ये कला शाखेची पदवी प्राप्त केली.[६] +राइट पेस्केटेरियनिझ (सीफूड खाणे आणि जमिनीवरील मांसाहार टाळणे) पाळते. [७] ती क्लर्कनवेल, लंडन,[८] लॉस एंजेलिस येथे राहिली आहे आणि २०२२ मध्ये सॅन डियेगो येथे स्थलांतरीत झाली आहे.[९] तिने यापूर्वी एप्रिल २०११ ते जून २०१२ या कालावधीत हॅरी पॉटरचा सह-कलाकार जेमी कॅम्पबेल बॉवरशी लग्न करणार असे सांगीतले होते.[१०] [११] [१२] +२० मार्च २०२२ रोजी, राइटने तिच्या इंस्टाग्रामवर पुष्टी केली की तिने तिच्या दीर्घकालीन प्रियकर अँड्र्यू लोकोकोशी लग्न केले आहे. २८ एप्रिल २०२३ रोजी, राइटने उघड केले की ते त्यांच्या पहिल्या मुलाची अपेक्षा करत आहेत व १९ सप्टेंबर २०२३ रोजी तिने मुलाला जन्म दिला.[१३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11095.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11095.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aed3cc73fbfa851b7761490015b03a169eef4ca3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11095.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोपगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील पुरंदर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ५०० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11101.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11101.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e3e0e7c57fdfc2309097915bb014450ba048de46 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11101.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोपळघर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील वेल्हे तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात. मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान २५६० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11116.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11116.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6690944316b632b5825a94ba7ea42ee259951f34 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11116.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोपोळी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11126.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11126.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1a9d4ef2230f1a501c41a520c36e09a94eed34f9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11126.txt @@ -0,0 +1 @@ +बोब्बिली विधानसभा मतदारसंघ - १४ हा आंध्र प्रदेश राज्य विधानसभेच्या १७५ मतदारसंघांपैकी एक आहे. परिसीमन आदेश, १९५१ नुसार, हा मतदारसंघ १९५१ साली स्थापन केला गेला. बोब्बिली हा विधानसभा मतदारसंघ विजयनगरम लोकसभा मतदारसंघात मोडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11127.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11127.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e94cf26792c748b791624bb737f1a928f521b6ee --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11127.txt @@ -0,0 +1,8 @@ + बोमडोजीचीवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील दक्षिण कोकणातील सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील वेंगुर्ला तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती केली जाते. +१.https://villageinfo.in/ +२.https://www.census2011.co.in/ +३.http://tourism.gov.in/ +४.https://www.incredibleindia.org/ +५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism +६.https://www.mapsofindia.com/ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11145.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11145.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e35f1e6ade492eeec11a0a204d0b7a7e8659d65c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11145.txt @@ -0,0 +1 @@ +बोम्मनहळ्ळी विधानसभा मतदारसंघ कर्नाटक विधानसभेचा मतदारसंघ आहे. हा मतदारसंघ बंगळूर दक्षिण लोकसभा मतदारसंघात असून बंगळूर शहर जिल्ह्यात मोडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11148.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11148.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ec90625d0ff57c43064809134f2fc5240a7ff738 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11148.txt @@ -0,0 +1,45 @@ +गुणक: 34°36′12″S 58°22′54″W / 34.60333°S 58.38167°W / -34.60333; -58.38167 + +बुएनोस आइरेसचे स्वायत्त शहर (स्पॅनिश: Ciudad Autónoma de Buenos Aires; अर्थ: सुंदर हवामान) ही आर्जेन्टिना देशाची राजधानी व सर्वांत मोठे शहर आहे.सुमारे १.२८ कोटी महानगरी लोकसंख्या असलेले बुएनोस आइरेस साओ पाउलो खालोखाल दक्षिण अमेरिका खंडामधील दुसऱ्या क्रमांकाचे मोठे महानगर आहे. बुएनोस आइरेस आर्जेन्टिनाच्या पूर्व भागात उरुग्वे देशाच्या सीमेजवळ व अटलांटिक महासागराजवळ रियो देला प्लाता नावाच्या खाडीच्या पश्चिम किनाऱ्यावर वसले आहे. +बुएनोस आइरेस आर्जेन्टिनामधील एक स्वायत्त शहर असून ते बुएनोस आइरेस प्रांतामध्ये समाविष्ट केले जात नाही. १८८० साली त्याला इतर प्रांतांपासून वेगळे करण्यात आले व १९९४ साली स्वायत्त दर्जा मंजूर करण्यात आला. लोकसंख्येनुसार जगातील सर्वात मोठ्या शहरांपैकी एक असलेल्या बुएनोस आइरेसची लोकसंख्या २०१० सालच्या गणनेनुसार सुमारे २९ लाख होती. मेक्सिको सिटी व साओ पाउलो ह्यांच्यासह ते लॅटिन अमेरिकेमधील एक जागतिक शहर मानले जाते. येथील युरोपीय शैलीचे स्थापत्य, उच्च सांस्कृतिक वारसा इत्यादींमुळे त्याला लॅटिन अमेरिकेमधील पॅरिस असा खिताब मिळाला आहे. व्हॅटिकनचा विद्यमान पोप फ्रान्सिस ह्याचे बुएनोस आइरेस हे जन्मस्थान आहे. +मिनिस्त्रो पिस्तारिनी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ हा आर्जेन्टिनामधील सर्वाधिक वर्दळीचा विमानतळ बुएनोस आइरेसच्या २२ किमी नैऋत्येस आहे. एरोलिनिआस आर्जेन्तिनास ह्या आर्जेन्टिनाच्या राष्ट्रीय विमान वाहतूक कंपनीचे मुख्यालय बुएनोस आइरेसमध्येच स्थित आहे. + + +एंत्रे रियोस · +कातामार्का · +कोरियेन्तेस · +कोर्दोबा · +चाको · +चुबुत · +जुजुय · +तिएरा देल फ्वेगो · +तुकुमान · +नेउकेन · +फोर्मोसा · +बुएनोस आइरेस · +मिस्योनेस · +मेन्दोसा · +रियो नेग्रो · +ला पांपा · +ला रियोहा · +सांता क्रुझ · +सांता फे · +सांतियागो देल एस्तेरो · +सान लुईस · +सान हुआन प्रांत · +साल्ता + +बुएनोस आइरेस शहर (Ciudad Autónoma de Buenos Aires) + आसुन्सियोन + काराकास + कायेन + क्वितो + जॉर्जटाउन + पारामारिबो + बुएनोस आइरेस + बोगोता + ब्राझिलिया + मोन्तेविदेओ + ला पाझ / सुक्रे + लिमा + सान्तियागो diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11189.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11189.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..45a00c02e1e5c1259a24455b5eb06bc08ec9644b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11189.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोरगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील आर्वी तालुक्यातील एक गाव आहे. +हवामान कोरडे व उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानातील तफावत जास्त असते.मे हा अतिउष्णतेचा, तर जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11192.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11192.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30b01fb28fec9862362389559ad2a35995cbb23b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11192.txt @@ -0,0 +1 @@ +बोरगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील उमरेड तालुक्यातील एक गाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11195.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11195.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6b9e645a802ed4c09bb63c24c1b9ce620236eb77 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11195.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बोरगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील कवठे महांकाळ तालुक्यातील एक गाव आहे.येथील विठ्ठल मंदिर येथे १९३७ पासून अखंड वीणा आहे. ही परंपरा महादेव महाराज यांनी सुरू केली होती,ती आजतागायत चालू आहे. येथील ग्रामदैवत असलेले खंडोबाचे मंदिर देखील प्रसिद्ध आहे. +गावच्या एकूण क्षेत्रफळापैकी जास्त क्षेत्रात ऊस द्राक्षबाग चांगली पिकवली जाते. बोरगाव मध्ये खूप मोठे साठवण तळे (तलाव) आहे.येथील आधार युवा सोशल ग्रुपच्या माध्यमातून आधार मिल्क इंडिया अग्रो,नावाचा दुधाचा चीलींग प्लांट आणि बायप्रोडक्ट प्लांट आहे, आधार हॅचरीज नावाची महाराष्ट्रातील पहिली शासन भागीदारी भागीदारी तत्त्वावरील हॅचरीज जी सांगली, कोल्हापूर, सोलापूर, जिल्ह्यातील सर्वात मोठी हॅचरीज (अंडी उबवणी केंद्र) आहे.[ संदर्भ हवा ] +येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. +कोड्याचे माळ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11196.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11196.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e0d37c4cb417bf4ad331029f400c8d7850187711 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11196.txt @@ -0,0 +1 @@ +बोरगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील काटोल तालुक्यातील एक गाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11200.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11200.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0d8bf61088c32bdb1da0e3ef054aa6256f5b5d46 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11200.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोरगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील कोरेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १८ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २७ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २१ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ६०० मिमी पर्यंत असते. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २५ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11223.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11223.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..917c3237cc18ccafb9ef0789d93b80561c1c3193 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11223.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोरगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील वाळवा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २३ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11237.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11237.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9e5639024d02c79edf0b8a8f564988d31934cdbd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11237.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोरगाव खुर्द हे रायगड जिल्ह्यातील खालापूर तालुक्यातील गाव आहे. हे गाव सह्याद्री पर्वतरांगांमध्ये असलेल्या माथेरान या थंड हवेच्या ठिकाणाच्या पायथ्याशी मोर्बे धरणाच्या विस्तीर्ण जलाशयाच्या सान्निध्यात वसलेले आहे. +खालापूर तालुक्यापासून १८ किमी अंतरावर उत्तरेला व चौक बाजारपेठेच्या उत्तरेला हे गाव आहे. हे महसुली गाव व ग्रामपंचायतीच्या ठिकाणाचे गाव आहे. दक्षिणेकडे चौक बाजारपेठ आहे. बोरगावच्या पूर्वेला माथेरान हे थंड हवेचे ठिकाण तसेच तीनघर ठाकूरवाडी व उत्तरेला वडविहीर (कोयना) तसेच आंबेवाडी, टेपाची वाडी, चिंचमाळ, बुरुजवाडी, सोंडेवाडी या वाड्या असून त्या गावात समाविष्ट आहेत. मोर्बे धरण प्रकल्पातर्गत गावाचे स्थलांतर झालेले आहे. त्यामुळे शेती राहिली नाही. डोंगरउतारावर थोडीशी शेती होते. गावात डांबरी रस्ता, विद्युत पुरवठा, पाणी पुरवठा इ. सोयी आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11244.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11244.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..31e92ac55991ffcc3967c8692980d45ae79c4f29 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11244.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोरगाव चेक नंबर २ हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील कारंजा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०५ सेंमी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11253.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11253.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..03f2c0bf58657ed9077827763265c1a7c03bfbd6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11253.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोरगाव राजे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील उस्मानाबाद जिल्ह्यातील उस्मानाबाद तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील वातावरण साधारणपणे उष्ण व कोरडे असते. पावसाळा जून महिन्याच्या मध्यापासून सुरू होऊन सप्टेंबरच्या शेवटी संपतो.ऑक्टोबर ते नोव्हेंबर मध्यापर्यंत दमट वातावरण असते. नोव्हेंबर मध्य ते जानेवारी हिवाळा असतो. फेब्रुवारी ते मार्च वातावरण कोरडे असते. एप्रिल ते जून उन्हाळा असतो.सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ७५० मिलीमीटर असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11254.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11254.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..03f2c0bf58657ed9077827763265c1a7c03bfbd6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11254.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोरगाव राजे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील उस्मानाबाद जिल्ह्यातील उस्मानाबाद तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील वातावरण साधारणपणे उष्ण व कोरडे असते. पावसाळा जून महिन्याच्या मध्यापासून सुरू होऊन सप्टेंबरच्या शेवटी संपतो.ऑक्टोबर ते नोव्हेंबर मध्यापर्यंत दमट वातावरण असते. नोव्हेंबर मध्य ते जानेवारी हिवाळा असतो. फेब्रुवारी ते मार्च वातावरण कोरडे असते. एप्रिल ते जून उन्हाळा असतो.सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ७५० मिलीमीटर असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11272.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11272.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f7000b78172952612cb5168e8e2194ea53c18eec --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11272.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + बोरघर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील पोलादपूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11279.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11279.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b153c945be9c33a2356668fe04ce9d6fed19a3a4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11279.txt @@ -0,0 +1,58 @@ +अणुभौतिकीमध्ये, रूदरफोर्ड-बोर प्रतिकृती किंवा बोर प्रतिकृती ही अणूची अंतर्गत रचना स्पष्ट करणारी प्रतिकृती आहे. नील्स बोर यांनी १९१३ मध्ये ही प्रतिकृती मांडली. या प्रतिकृतीनुसार प्रत्येक अणुमध्ये धन विद्युतप्रभार असणारे अणुकेंद्रक असते आणि या अणुकेंद्रकाभोवती ऋण विद्युतप्रभार असणारे इलेक्ट्रॉन वर्तुळाकार रेषेत फिरत असतात. अणुकेंद्रक हे धन विद्युतप्रभार असणारे प्रोटॉन आणि कोणताही विद्युतभार नसणारे न्युट्रॉन यांनी बनलेले असते. अणूची ही प्रतिकृती आपल्या सौरमालेसारखीच आहे. अणुकेंद्रक हे सूर्यासारखे तर त्याभोवती फिरणारे इलेक्ट्रॉन ग्रहांसारखे आहेत आणि गुरुत्वाकर्षणाएवजी येथे विद्युतचुंबकीय बल कार्यरत असते. रुदरफोर्डची अणूची मूळची प्रतिकृती आणि ही प्रतिकृती यांतील प्रमुख फरक म्हणजे स्थिर कक्षांची संकल्पना. बोर यांनी इलेक्ट्रॉनची अणूमधील हालचाल ही मर्यादित असते असे सुचवले व त्यासाठीचे काटेकोर गणितीय नियम वापरून रुदरफोर्डच्या प्रतिकृतीमध्ये बदल केला. +विसाव्या शतकाच्या सुरुवातीला अर्नेस्ट रुदरफोर्ड यांनी स्वतःच्या अणूवर केलेल्या प्रयोगांच्या आधारे अणूची प्रतिकृती सुचवली होती. या प्रतिकृतीमध्ये अणूमधील धन विद्युतभार हा अणूच्या मध्यभागी एका छोट्या जागेत असून इलेक्ट्रॉन्स हे या अणुकेंद्रकाभोवती फिरतात असे मानले गेले होते. परंतु अभिजात यामिकीच्या नियमांनुसार ऋणप्रभारित इलेक्ट्रॉन वर्तुळाकार कक्षेत फिरत असताना विद्युतचुंबकीय प्रारण बाहेर टाकत राहतील. यामुळे त्यांची ऊर्जा आणि पर्यायाने त्यांच्या कक्षेची त्रिज्या कमी होत जाईल आणि ते अणुकेंद्रकात पडतील. अर्थात असे होत असेल तर अणूचे आणि पर्यायाने जगातील सर्व पदार्थांचे अस्तित्वच धोक्यात येते. त्याचप्रमाणे, जर इलेक्ट्रॉनची कक्षा लहान होत जात असेल तर अणूमधून बाहेर येणाऱ्या प्रारणाची वारंवारता सलग असायला हवी मात्र १९व्या शतकातील प्रयोगांमधून असे स्पष्टपणे दिसून आले होते की अणू केवळ काही तुटक वारंवारतेचे प्रारण बाहेर टाकतात. +रुदरफोर्ड यांच्या प्रतिकृतीमधील या त्रुटी दूर करण्यासाठी नील्स बोर यांनी या प्रतिकृतीमध्ये काही बदल करून जी नवी प्रतिकृती बनवली तिला आपण आज बोरची अणूची प्रतिकृती म्हणून ओळखतो. त्यांनी खालील गोष्टी सुचवल्या: + + + + + +m + + +e + + + +v +r += +n +ℏ + + +{\displaystyle m_{\mathrm {e} }vr=n\hbar } + + + + + +Δ + +E + += + +E + +2 + + +− + +E + +1 + + += +h +ν +  +, + + +{\displaystyle \Delta {E}=E_{2}-E_{1}=h\nu \ ,} + +एकमेकांभोवती प्रकाशाच्या वेगापेक्षा बऱ्याच कमी वेगाने फिरणाऱ्या दोन विद्युतभारीत कणांच्या संहतीसाठी बोरची प्रतिकृती जवळपास अचूक ठरते. हायड्रोजनचा अणू, एक इलेक्ट्रॉन निघून गेलेला हेलियमचा अणू, दोन इलेक्ट्रॉन निघून गेलेला लिथियमचा अणू, पॉझिट्रॉनियम आणि कोणत्याही अणूच्या रेडबर्ग अवस्था अशा संहतींची उदाहरणे आहेत. +बोरच्या प्रतिकृतीमधील इलेक्ट्रॉनच्या कक्षांच्या त्रिज्या ठरवण्यासाठी खालीलप्रमाणे गणित मांडता येते. +म्हणजेच हायड्रोजन अणूच्या सर्वांत खालच्या ऊर्जापातळीमध्ये असणाऱ्या (n = 1) इलेक्ट्रॉनची ऊर्जा अणुकेंद्रकापासून अनंत अंतरावर स्थिर असणाऱ्या इलेक्ट्रॉनच्या ऊर्जेपेक्षा जवळपास 13.6 eV एवढी कमी असते. यानंतरची ऊर्जा पातळी (n = 2) ही −3.4 eV इतकी आहे तर त्यानंतरची पातळी (n = 3) ही −1.51 eV आहे. अणूमध्ये प्रत्येक n साठी एक म्हणजे एकूण अनंत ऊर्जा पातळ्या अस्तित्वात असतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11293.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11293.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a36c42f87e78e6c1d983ade8877428f83f30708d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11293.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोरटेंभे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील इगतपुरी तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सियसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २०५० मि.मी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11332.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11332.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8a1f1a9e2b028ab17f7942daba90b7b684b1545e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11332.txt @@ -0,0 +1,10 @@ + +बोरशेती हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील उत्तर कोकणातील पालघर जिल्ह्यातील पालघर तालुक्यातील एक गाव आहे. +पालघर रेल्वे स्थानकापासून पूर्वेस मनोर मार्गाने गेल्यावर मासवण फाट्यावर डावीकडे नागझरी गावानंतर हे गाव लागते. पालघरपासून हे गाव २७ किमी अंतरावर आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते.ह्या गावाला सूर्या कालव्याचे सिंचनासाठी पाणी पुरविण्यात येते आणि त्या पाण्यावर उन्हाळ्यात भातशेती केली जाते.[१] +हे मध्यम आकाराचे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात ३८१ कुटुंबे राहतात. एकूण १९४९ लोकसंख्येपैकी ९७४ पुरुष तर ९७५ महिला आहेत. गावाची साक्षरता ५४.६६ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ६७.६४ आहे तर स्त्री साक्षरता ४१.५६ आहे. गावातील वय वर्ष शून्य ते सहा वर्षे लहान मुलांची संख्या ३०६ आहे.ती एकूण लोकसंख्येच्या १५.७० टक्के आहे. मुख्यतः आदिवासी समाजातील लोक येथे राहतात. छोट्या प्रमाणावर शेती व शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर म्हणून ते काम करतात.अगदी लहान प्रमाणात कुक्कुटपालन, बकरीपालन सुद्धा ते करतात. +गावात प्राथमिक शिक्षण,प्राथमिक आरोग्यसेवा, रस्ते वीजपुरवठा, सार्वजनिक स्वच्छता,पाणी पुरवठा इत्यादी आवश्यक गोष्टी उपलब्ध आहेत.महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाच्या बस पालघर रेल्वे स्थानकावरून येथे येण्यासाठी ठराविक वेळी उपलब्ध असतात. अॉटोरिक्शासुद्धा पालघरवरून उपलब्ध असतात. +खानिवडे, शिगाव, खुताड, वाळवे, कुकडे, लालोंडे, किराट,गुंदाळे, महागाव, कांबळगाव, बेटेगाव ही जवळपासची गावे आहेत. +https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html +२. +http://tourism.gov.in/india-tourism-development-corporation-itdc diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11351.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11351.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1172ead4f43aa6605e22083930f06b867e5f65ea --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11351.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोराटवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील इंदापूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ४६० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11368.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11368.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b2ecab8793acd1cb47319d2a6dac60908ea28778 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11368.txt @@ -0,0 +1,50 @@ +बोरावळे हे पुणे जिल्ह्यातल्या वेल्हे तालुक्यातील गाव आहे. +बोरावळे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील वेल्हे तालुक्यातील एक गाव आहे. +“बोरावळे” हे पुणे जिल्ह्यातल्या वेल्हे तालुक्यातील ४१४.१४ हेक्टर क्षेत्राचे गाव असून २०११ च्या जनगणनेनुसार ह्या गावात १०३ कुटुंबे व एकूण ५४४ लोकसंख्या आहे. ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर पुणे ४० किलोमीटर अंतरावर आहे. यामध्ये २७१ पुरुष आणि २७३ स्त्रिया आहेत. यामध्ये अनुसूचित जातीचे लोक ८६ आहेत.ह्या गावाचा जनगणना स्थल निर्देशांक ५५६६३७ [१] आहे. +गावात १ शासकीय पूर्व-प्राथमिक शाळा आहे. +गावात २ शासकीय प्राथमिक शाळा आहेत. +सर्वात जवळील कनिष्ठ माध्यमिक शाळा, माध्यमिक शाळा, उच्च माध्यमिक शाळा (अंबवणे) ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील पदवी महाविद्यालय (चेलाडी) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील अभियांत्रिकी महाविद्यालय (भोर) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील वैद्यकीय महाविद्यालय (पुणे) २० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील पॉलिटेक्निक (भोर) २५ किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील व्यावसायिक प्रशिक्षण शाळा (वेल्हे) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील सामूहिक आरोग्य केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील प्राथमिक आरोग्य केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील प्रसूति व बालकल्याण केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळचे क्षयरोग उपचार केंद्र ४० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील ॲलोपॅथी रुग्णालय १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील पर्यायी औषधोपचार रुग्णालय १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील दवाखाना १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील पशुवैद्यकीय रुग्णालय ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील फिरता दवाखाना १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील कुटुंबकल्याण केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात शुद्धीकरण केलेल्या नळाच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. +गावात झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. +गावात हॅन्डपंपच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. +या क्षेत्राचा संपूर्ण स्वच्छता अभियानात समावेश आहे. +गावात खाजगी स्वच्छता गृह उपलब्ध आहे. +गावात सर्वात जवळील पोस्ट ऑफिस आंबवणे येथे ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावात दूरध्वनी उपलब्ध आहे. +गावात मोबाईल फोन सुविधा उपलब्ध आहे. +गावात सर्वात जवळील खाजगी बस सेवा १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात ट्रॅक्टर उपलब्ध आहे. +जिल्यातील सर्वात जवळील जिल्यातील मुख्य रस्ता ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे.. +जिल्ह्यातील दुय्यम रस्ता गावाला जोडलेला आहे.. +गावात जवळील सहकारी बँक ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावात जवळील शेतकी कर्ज संस्था ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावात स्वयंसहाय्य गट उपलब्ध आहे. +गावात जवळील रेशन दुकान ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावात जवळील आठवड्याचा बाजार १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात जवळील कृषी उत्पन्न बाजार समिती १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात एकात्मिक बाल विकास योजना (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध आहे. +गावात अंगणवाडी (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध आहे. +गावात जवळील आशा स्वयंसेविका १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात जन्म व मृत्यु नोंदणी केंद्र उपलब्ध आहे. +१८ तासांचा वीजपुरवठा प्रतिदिवस घरगुती वापरासाठी उपलब्ध आहे. +बोरावळे ह्या गावात जमिनीचा वापर खालीलप्रमाणे होतो (हेक्टरमध्ये क्षेत्रफळ): +सिंचनाचे स्रोत खालीलप्रमाणे आहेत (हेक्टरमध्ये क्षेत्रफळ): +बोरावळे या गावी पुढील वस्तूंचे उत्पादन होते ( महत्त्वाच्या उतरत्या अनुक्रमाने): +तांदूळ,ज्वारी,गहु ,हरभरा,वाटाणा. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान २५६० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11373.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11373.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5c22b9a03bdcc69fe653b8528cf809140d78f7df --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11373.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +बोरीवली (Borivali) हे मुंबईचे उपनगर आहे. हे उपनगर मुंबईच्या उत्तर-पश्चिम भागात वसले आहे. मुंबई विमानतळापासून बोरीवली १८ किलोमीटरवर तर चर्चगेट रेल्वे स्थानकापासून ३३.४ किलोमीटरवर आहे. २०१० च्या जनगणनेत बोरीवलीची लोकसंख्या काही लाखांवर गेली आहे. [ संदर्भ हवा ] संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान, एस्सेल वर्ल्ड ही बोरीवलीची काही प्रमुख आकर्षणे आहेत. +पुढील स्थानक : कांदिवली +मागील स्थानक : दहिसर +पूर्वीच्या एक्सर, कांदिवली, शिंपोली, मंडपेश्वर, कान्हेरी, तुळशी, मागाठणे आणि इतर गावाचं मिळून सध्याचे बोरीवली उपनगर तयार झाले आहे. "बोरीवली" हे नाव या भागात मुबलक प्रमाणात मिळणाऱ्या बोराच्या झाडांमुळे या भागाला मिळाले असा समज आहे. कान्हेरी आणि मंडपेश्वर गुंफांमुळे बोरीवलीचा इतिहास खूप प्राचीन असावा असा मानायला हरकत नाही. ब्रिटिश याचा उच्चार बेरेवली (Berewlee) असा करत असतं. +बोरीवली हे मुंबईच्या उत्तर टोकाला वसले आहे. पूर्वेला संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान, पश्चिमेला गोराईचे खारफुटीचे जंगल, वाहणाऱ्या पोयसर आणि दहिसर नद्या यामुळे या उपनगरास जंगलातले उपनगर असे म्हणले जाते. शहराच्या वेढ्यात वसलेले एकमेव संरक्षित जंगल अशी ख्याती या जंगलाची जगभर आहे. या जंगलात ४ थ्या शतकातल्या कान्हेरी गुंफा आहेत आणि जैनांचे धर्मक्षेत्र "तीनमुर्ती" या नावाने ओळखले जाते. पश्चिमेला मंडपेश्वर गुंफा आहेत. +बोरिवलीत अनेक उद्यानांपैकी एक म्हणजे वीर सावरकर उद्यानात सर्व वयोगटाच्या लोकांसाठी करमणुकीची साधने आहेत. बोटिंगसाठी तलाव , जॉगिंग पाथ इ .सोयी आहेत. +अनेक जाती-धर्माचे लोक बोरिवलीत राहतात. गणेशोत्सव, नवरात्री, नाताळ, रमजान इ. सण मोठ्या उत्साहाने साजरे केले जातात. कोरा केंद्र येथील दांडिया-रास प्रसिद्ध आहे. +पश्चिम रेल्वेवरील हे एक महत्त्वाचे स्थानक आहे. हे एक टर्मिनस म्हणता येईल कारण चर्चगेटहून बहूतांश गाड्या बोरीवलीस येऊन थांबतात. +तसेच पश्चिम रेल्वेवरील लांब पल्ल्याच्या अनेक गाड्या येथे थांबतात. +बेस्ट बसची सुविधा उपलब्ध असून रिक्षा व टॅक्सीचाही पर्याय उपलब्ध आहे. +मुंबईच्या बहुतेक भागांमध्ये जाण्यासाठी बोरीवली पुर्वेला असणाऱ्या ओमकारेश्वर मंदिराच्या बस स्थानकावरून भरपूर पर्याय उपलब्ध आहेत. +जयवंत दळवी - मराठी लेखक +धोंडूताई कुलकर्णी - शास्त्रीय गायिका +रत्नाकर पै - शास्त्रीय गायक +रोहित शर्मा - फलंदाज, भारतीय क्रिकेट संघ +दृष्टी धामी - अभिनेत्री +अवधूत गुप्ते - मराठी गायक +१) उद्याने - +२) नाट्यगृहे - +३) सिनेमा - +४) मॉल्स - +५) थीम पार्क्स - +६) समुद्र किनारा - +७) ग्लोबल विपस्सना पॅगोडा diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11378.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11378.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..90d7b4164fcef05bf4127790f3db84595768046e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11378.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +मुंबई महानगरपालिकेच्या बाहेर (पण मुंबईच्या पंचक्रोशीत) हे राष्ट्रीय उद्यान आहे. याचे क्षेत्रफळ १०४ चौरस किमी आहे. येथील कान्हेरी लेण्यांमुळे याला (कृष्णगिरी) म्हणजे ‘काळा पहाड’ हे नाव पडले. ब्रिटिश आमदानीत वनविभागाची स्थापना झाल्यावर या वनविभागाचे सर्वेक्षण होऊन २०.२६ चौ. कि.मी. क्षेत्रफळाचे "कृष्णगिरी राष्ट्रीय उद्यान" निर्माण झाले. १९७४ साली त्याचे नाव 'बोरीवली राष्ट्रीय उद्यान' असे झाले. १९८१ मध्ये नावात बदल परत एकदा बदल होऊन या उद्यानाला 'संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान' असे नाव ठेवले.. +संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यानात सुमारे ४० प्रकारचे सस्तन प्राणी, जमिनीवर तसेच पाण्यात वावरणारे, विविध रंग, आकारांचे २५० प्रकारचे पक्षी, ३८ प्रकारचे सरपटणारे प्राणी आणि ९ प्रकारचे उभयचर आहेत. या उद्यानात बिबट्या हा या वन साम्राज्यातला सर्वात मोठा भक्षक येथे वावरतो. तसेच मुंगूस, ऊदमांजर, रानमांजर, अस्वल, लंगूर अशा प्राण्यांचा येथे संचार असतो. या उद्यानात हजारो प्रकारचे वृक्ष आहेत. त्यात मुख्यतः करंज, साग, शिसव, बाभूळ, बोर, निवडुंग असून बांबूची बेटेनी आहेत. +वसई खाडीला लागून उद्यानाचे 25 चौरस किलोमीटर क्षेत्राचे खारफुटीचे जंगल आहे. त्याला मंगलवन / वेलावन असे म्हणतात. खडकात कोरलेल्या कान्हेरी लेणी पहावयास मिळतात. बौद्ध काळातील ही लेणी दोन हजार वर्षापूर्वी कोरलेली असून याठिकाणी 109 विहार आहेत. + +संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान परीक्षेत दर्शनाची वेळ सकाळी ७.३० ते सायंकाळी ६.३० पर्यंत असते. येथे प्रवेशासाठी प्रौढांना रु. २०/- तर लहान मुलांना रु. १०/- प्रवेशशुल्क आहे. पर्यटकांच्या वाहन थांब्यासाठी शुल्क आकारले जाते. सिंहविहार आणि वनराणी मिनी टॉय ट्रेन सफारींचे वेगळे शुल्क आकारतात. उद्यानात वननिवासाची सोय असून त्याकरिता विश्रामगृह आणि कुटिर पद्धतीची निवास व्यवस्था आहे. +संजय गांधी राष्ट्रीय उद्यान-संकेतस्थळ Archived 2011-11-07 at the Wayback Machine. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1138.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1138.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6b882a69d75ae024a6e126006cda320336f70fe0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1138.txt @@ -0,0 +1,32 @@ +१६ एप्रिल, इ.स. २००८ +दुवा: [cricinfo.com] (इंग्लिश मजकूर) + +33 H. Pandya • (C) +1 साई किशोर • +4 Nalkande • +6 WP Saha •(†) +7 Gill • +8 Joseph • +9 Tewatia • +10 Miller • +11 Shami • +12 संगवान • +13 Wade •(†) +14 K. S. Bharat •(†) +15 Noor • +18 Manohar • +19 Rashid • +22 Yadav • +23 Sai • +27 Mohit • +59 Shankar • +82 Little • +91 Shanaka • +133 Dayal • + Williamson • + Patel •(†) + Mavi • + O. Smith • +प्रशिक्षक:  +सहय्यक प्रशिक्षक:  +गोलंदाजी प्रशिक्षक:  diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11450.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11450.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f1b8cfe8acccc135cac4ebb6f8af3116d0c84c52 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11450.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + बोरीचा माळ हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील तळा तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11454.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11454.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc356dee96db7dd886fd614c67e863f179610fe5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11454.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोरीपारधी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील दौंड तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ४२० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11471.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11471.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..043811b5665042381b47dee24896c85a7a52d5af --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11471.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोरिवली तर्फे सोनाळे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील भिवंडी तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11515.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11515.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d1c8820b7df5be2b23565455ee2f0262950b59f1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11515.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + + +बोर्डी किंवा बोरडी अनेक अर्थाने वापरले जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11531.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11531.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..782f655ea10406112c8d9d1807c3a28cd0a700b7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11531.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोर्नियो हे आग्नेय आशियातील ऑस्ट्रेलियाच्या उत्तरेला हिंदी महासागरात वसलेले एक बेट आहे. बोर्नियो हे जगातील तिसरे सर्वात मोठे बेट आहे (ग्रीनलॅंड व न्यू गिनीखलोखाल). हे बेट इंडोनेशिया, मलेशिया व ब्रुनेई ह्या तीन देशांमध्ये विभागले गेले आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1154.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1154.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..257c3197c5230d4faaae5f124bd460daba174daf --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1154.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +प्रदीप भिडे हे एक प्रसिद्ध मराठी वृत्तनिवेदक होते.[१] मुंबई दूरदर्शनवर त्यांनी १९७४ पासून कृष्णधवल काळापासून सुमारे ३५ वर्षांहून अधिक काळ वृत्तनिवेदन केलं. सुरुवातीला त्यांनी दूरदर्शनच्या मुंबई केंद्रावरून प्रसारित होणाऱ्या मराठी बातम्यांसाठी वृत्तनिवेदक म्हणून काम केले. पुढे सह्याद्री वाहिनीच्या निर्मितीनंतर त्यांनी सह्याद्री वाहिनीसाठी वृत्तनिवेदनाचे काम केले. दूरदर्शनच्या बातम्यांचा चेहरा अशी अमीट ओळख असलेले भिडे आपला भारदस्त आवाज , सुस्पष्ट उच्चार आणि प्रसन्न व्यक्तिमत्वामुळे लोकप्रिय होते. ‘नमस्कार, आजच्या ठळक बातम्या’ असा सर्वपरिचीत आवाज असणारे ज्येष्ठ वृत्तनिवेदक प्रदीप भिडे यांचं ७ जून, २०२२ रोजी मुंबईत वयाच्या ६८ व्या वर्षी दीर्घ आजारानं निधन झालं.[२][३][४] +विज्ञान शाखेमधून शिक्षण घेतल्यानंतर प्रदिप भिडे यांनी रानडे इन्स्टिट्यूटमधून पत्रकारितेची पदवी घेतली. प्रदिप भिडे यांनी ई मर्क आणि हिंदुस्थान लिवर या बहुराष्ट्रीय कंपन्यात काही काळ जनसपर्क अधिकारी म्हणून काम केलं. मुंबई दूरदर्शनच्या स्थापनेनंतर दोन वर्षांनी म्हणजेच १९७४ साली ते दूरदर्शनमध्ये आले.[२] भिडे यांना नाटकाचीही पार्श्वभूमी होती. त्यांनी रंगमंचावर काही नाटकांमधूनही भूमिका केल्या होत्या. अनेक व्यावसायिक जाहिरातींमध्ये त्यांनी आपल्या दमदार आवाजानं अमीट छाप उमटवली होती. प्रदीप भिडे यांनी आतापर्यंत पाच हजारांहून अधिक जाहिराती , माहितीपट, आणि लघुपटांना त्यांनी आवाज दिला असून अनेक कार्यक्रमांचं त्यांनी सूत्रसंचालन केलं. ‘पुणे फेस्टिव्हल’च्या पहिल्या वर्षांपासून सलग सात-आठ वर्षे त्यांनीच सूत्रसंचालन केले. ‘पुणे फेस्टिव्हल’चा ‘उत्कृष्ट निवेदक’ हा पुरस्कारही त्यांना मिळाला.[५] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11546.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11546.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7eb227275af7b611de75960bc44f0b70c840eb96 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11546.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोलंड बँक पार्क हे दक्षिण आफ्रिकेतील पार्लमधील एक बहुउपयोगी मैदान आहे. सध्या ते जास्त करून क्रिकेटसाठी वापरले जाते. २००३ क्रिकेट विश्वचषक स्पर्धेतील ३ सामने ह्या मैदानावर झाले होते. बोलंड क्रिकेट संघ आणि केप कोब्राझ ह्या दोन्ही संघाचे घरचे सामने ह्या मैदानावर होतात. मैदानाची प्रेक्षक क्षमता १०,००० इतकी आहे. +१९९७ साली त्रिकोणी मालिकेमध्ये भारत वि झिम्बाब्वे एकदिवसीय सामना हा येथे खेळवला गेलेला पहिला सामना होता, जो बरोबरीत सुटला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11566.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11566.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f3ead331ef80e54cb0647ec57f89dbc972249717 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11566.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोलांगिर हा ओडिशा राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ आहे + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11589.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11589.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5af9e8dc2b92d5661fcb51584835a0b77a6e4e2a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11589.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोल्शेविक क्रांती: या क्रांतीला रशियन क्रांती अथवा ऑक्टोबर क्रांती असेही म्हटले जाते.व्लादिमिर इलिच लेनिन याच्या बोल्शेविक +गटानी घडवून आणली म्हणून या क्रांतीला बोल्शेविक क्रांती असे म्हटले जाते.ही क्रांती होण्यापूर्वी रशिया हे झारच्या अंदाधुंदी कारभाराने त्रस्त होते.या विरुद्ध लेनिनने रोमहर्षक लढा देऊन रशियात कल्याणकारी राजवट स्थापन केली.योग्य व्यवस्थापनच्या मार्गाने देखील विकास साधला जाऊ शकतो हा संदेश या क्रांतीने जगाला दिला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11597.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11597.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d8bbd1c92ab4b3ca32341b5e31ab174b6a9b98c2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11597.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोळसा बुद्रुक हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील उमरी तालुक्यातील एक गाव आहे. +नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९९५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11627.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11627.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..18d2221bbab00f24356913dbf111455df35a8a23 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11627.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बोहारा रोशनी (२० सप्टेंबर, १९९९ - ) ही  नेपाळकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारी खेळाडू आहे.[१] ही उजव्या हाताने फलंदाजी करते + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11636.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11636.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c5f5cd1e21e68fe6c2ac376d2a57188f972a78bb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11636.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बौद्ध साहित्य किंवा बौद्ध वाङमय हे बौद्ध धर्माशी संबंधित ग्रंथ साहित्यकृती आहे. बौद्ध साहित्य मुख्यतः पाली, संस्कृत व प्राकृत भाषेसह विविध देशांतील प्रादेशिक भाषेत निर्माण झाले आहे. बौद्ध साहित्य इतके विशाल आहे की, कोणताही एक व्यक्ती आयुष्यभरही संपूर्ण बौद्ध साहित्य वाचू शकत नाही. थेरवादी बौद्धांनी पाली भाषेत बुद्धांची शिकवण जतन करून याच भाषेत बौद्ध धर्माचा प्रचार व प्रसार केला तर महायानी बौद्धांनी भक्कमपणे संस्कृत भाषेत बुद्ध शिकवण जतन करून संस्कृत मधूनच त्याचा प्रचार-प्रसार केला. बुद्धांनी भिक्खुंना आदेश दिला होता की, त्यांनी आपली वचने आपापल्या भाषेत परावर्तीत करावीत. वैदिक (संस्कृत) भाषेत आपला उपदेश परावर्तीत करायला मात्र त्यांचा विरोध होता. कारण ही भाषा सर्वजनांची लोकभाषा नव्हती, म्हणून बौद्ध धर्माचे ग्रंथ प्राकृत व पाली भाषेत आढळतात.[१] +इ.स.च्या दुसऱ्या तिसऱ्या शतकापासून संस्कृत भाषेची प्रतिष्ठा वाढल्याने संस्कृत, तिबेटी आणि चीनी या भाषेतही बौद्ध साहित्य पुष्कळच निर्माण झाले. +बौद्ध साहित्याचा भांडारात पाली त्रिपिटक हा सर्वात प्राचीन व संपूर्ण उपलब्ध असा ग्रंथ आले. त्याची तीन भागात व्यवस्थित विभागणी केली आहे. मिलिंदपन्ह, नेत्तिपकरण, बुद्धदत्त लिखित भाष्ये, दिपवंस, महावंस, चूलवंस, जातक कथा यांचा समावेश बौद्ध साहित्यात होतो. विसुद्धीमग्ग हा बुद्धघोषाचा ग्रंथ तर प्रारंभिक बौद्ध धर्माचा विश्वकोशच मानला जातो. +या ग्रंथांची चिनी भाषांतरी झालेली आहेत. +म्यानमार देशांत ‘मलंगवत्तु’ नावाचा ग्रंथ प्रसिद्ध आहे. हे एका पाली ग्रंथाचे भाषांतर आहे. याशिवाय अन्य संस्कृत व पाली ग्रंथांचे ब्रह्मी भाषेत भाषांतरे झालेली आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11664.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11664.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a98d6f95f974f09fa54d3c9d97bc3583fb655e95 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11664.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बौद्ध धर्माच्या इतिहासामध्ये बौद्ध परिषदांना उद्देशून ‘संगीति’ (‘संगीती’) असा शब्द वापरला जातो. संगीतीचा शब्दशः अर्थ ‘एकत्रितपणे धार्मिक ग्रंथांचे पठण करणे’, असा आहे. या परिषदांचा मुख्य उद्देश बौद्ध ग्रंथनिश्चिती वा ग्रंथनिर्मीती हा होता.[१] +बौद्ध परिषदेची यादी आणि अनुक्रम हा बौद्ध संप्रदायानुसार वेगवेगळा असू शकतो. बौद्ध धर्मावरील पश्चिमात्य ग्रंथांत आलेल्या नोंदींनुसार संगीतींची यादी, अनुक्रम, वर्ष व स्थळ पुढीलप्रमाणे आहे. +बौद्ध ग्रंथांनुसार गौतम बुद्धांच्या मृत्यूनंतर लगेचच १०० दिवसानी पहिल्या बौद्ध संगीतीचे आयोजन झाले होते.[२] अजातशत्रू राजाच्या मदतीने महाकश्यप यांच्या अध्यक्षतेखाली राजगृहात (आजचे राजगीर) सप्प्त‍पंथी गुहांमध्ये पहिल्या धम्म संगीतीचे आयोजन करण्यात आले होते. संगीती साठी ५०० अर्हंताची निवड करण्यात आलि होती. ४९९ अर्हंत होते भिक्खु आनंदाला संगीतीच्या आधी अर्हत पद प्राप्त झाल्या नंतर संगीतीत समावेश करण्यात आला. बुद्धांची शिकवण (सुत्त) आणि संघाची शिस्त किंवा नियम (विनय) यांचे जतन करणे हा तिचा उद्देश होता. आनंद सुत्त पठन करत होते व सर्व अर्हंत त्याचे सम्पादन करित होते अशा तऱ्हेने सुत्त पिट्का चि निर्मिति झालि. तर उपाली विनय पठन करत होते व सर्व अर्हंत त्याचे सम्पादन करित होते अशा तऱ्हेने विनय पिट्का चि निर्मिति झालि. काही स्रोतांच्या मते, संगीतीत अभिधम्म पिटक किंवा त्याच्या मॅटिकाला देखील सामावून घेतले होते. या पहिल्या संगीतीत संघाने विनयच्या सर्व नियमांचे- अगदी लहानात लहान नियमांचे- पालन करण्याचा सर्वसमावेशक निर्णय घेतला होता. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11666.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11666.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8e45cc643ff23051fbba9f48f38cd24e4b84576f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11666.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + +बौद्ध कला, बौद्ध वास्तुशास्त्र, बौद्ध संगीत आणि बौद्ध पाककृती यांच्याद्वारे बौद्ध संस्कृती आहे. भारतीय उपखंडात बौद्ध धर्माचा विस्तार झाला आहे. आशिया खंडातील इतर देशांतील कलात्मक आणि सांस्कृतिक घटकांचा त्यांनी अवलंब केला आहे. +अर्थशास्त्र किंवा ज्या प्रकारे कार्यचे व्यवस्थित केले जाते आणि उत्पादनांच्या मागण्या पूर्ण केल्या जातात त्या कोणत्याही संस्कृतीचा अविभाज्य भाग आहेत.बौद्ध अर्थशास्त्र ही बौद्ध संस्कृतीचा अविभाज्य भाग आहे.बौद्ध अर्थशास्त्र हे जास्तीत जास्त उपभोग करण्याचे काम करत नाही.मानवी कल्याण, जे एक साधे, हेतूपूर्ण आहे. तसेच कर्तव्यदक्ष जीवन, ज्यात योग्य ती उपजीविका मिळते.मानवांनी त्यांच्या वारशावर खरे असले पाहिजे आणि भौतिकवादी पाठपुरावा टाळा. +बौद्ध धर्मासाठी, मानसिक आरोग्यास सर्वोच्च महत्त्व आहे.अहिंसेचा सराव करून आणि लैंगिक गैरवर्तन आणि खोटे बोलण्यापासून परावृत्त करून व्यक्तींनी यात सुधारणा करण्याच्या दिशेने प्रयत्न करणे आवश्यक आहे.तथापि, बौद्ध परंपरा शारीरिक दुर्दैवाची कबुली देतात.वेदना आणि दुः ख हे मृत्यूसारखे अपरिहार्य आहे, ज्यासाठी कोणत्याही प्रकारची औषधे घेणे प्रतिबंधित घालता येत नाही. घेतलेल्या औषधांमध्ये  मादक असू नयेत किंवा मनाच्या स्पष्टतेवर कोणत्याही प्रकारे परिणाम करणार नाही याची काळजी  घेतली जाते. कोणतीही शारीरिक दुर्बलता, धैर्य आणि स्थिरतेने सहन करणे गरजेचे आहे. कारण कोणत्याही प्रकारची शारीरिक पीडा, आत्म-चिंतन आणि आध्यात्मिक प्रगतीसाठी वेळ मान्यता देते.एखाद्या आजारावर उपचार करण्याचा उत्तम मार्ग म्हणजे शाकाहाराचा अभ्यास करून एखाद्याचा आहार सुधारणे. म्हणजेच अहिंसक जीवनशैली प्रतिबिंबित करणे. बौद्ध धर्मामध्ये देखील विशेष दिवसांवर उपवास ठेवण्यावर मोठा ताण पडतो. ज्यामुळे शारीरिक आणि आध्यात्मिक अस्तित्वाचे पुनरुज्जीवन होण्यास मदत होते.अवयव प्रत्यारोपणाच्या कोणत्याही रूपात देखील उदारतेचे सर्वोच्च स्वरूप पाहिले गेले आहे. +बौद्ध कलेचा उगम भारतीय उपखंडात झाला आहे. इ.स.पू. सहाव्या ते पाचव्या शतकात,  इतर संस्कृतींच्या संपर्कातून विकसित होण्यापूर्वी आणि उर्वरित आशिया आणि जगामध्ये या संस्कृतीचा  प्रसार झाला.प्रथम, मूलत: भारतीय, अ‍ॅनिकॉनिक टप्पा(बुद्धांचे थेट प्रतिनिधित्व करणे टाळणे),त्यानंतर इ.स. १ शतकाच्या अखेरीस एक मूर्तिपूजक टप्पा आला. त्यानंतर बुद्धांचे थेट प्रतिनिधित्व घेऊन अनुसरण केले गेले. त्या वेळेपासून, जेथे विश्वास वाढ होत आहे अशा नवीन देशांशी जुळवून घेत बौद्ध कला वैविध्यपूर्ण आणि विकसित झाली. पूर्व आशियात बौद्ध कलेची उत्तर शाखा तयार केली आणि पूर्वेस दक्षिण-पूर्व आशियापर्यंत बौद्ध कलेची दक्षिण शाखा तयार केली. नंतर ही संस्कृती  मध्य आशियामार्गे उत्तरेकडे विकसित झाली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11675.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11675.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4af1184051c2f1f35d709fdacd59af49e415160e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11675.txt @@ -0,0 +1,29 @@ + +डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर हे बौद्ध धर्माचे थोर उपासक, बौद्धधर्म प्रवर्तक व महान बोधीसत्त्व होते. तसेच ते बौद्ध धर्माचे तत्त्वज्ञ, विद्वान, लेखक व पुनरूत्थानक होते. एकेकाळी भारतातून लूप्त झालेला बौद्ध धर्म डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी पुन्हा पुनर्जीवीत केला. भारतीय बौद्धांपैकी चक्रवर्ती सम्राट अशोक यांच्यानंतर डॉ. आंबेडकरांनीच भारतीय बौद्ध धर्मासाठी सर्वाधिक कार्य केलेले आहे. यामुळेच अनेक विचारवंत आधुनिक काळातील भगवान बुद्ध (मैत्रेय) आणि आधुनिक काळातील सम्राट अशोक असा करतात. +डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांच्या मनात बौद्ध धर्माची बीजं हळूहळू व बालपणापासून रुजत गेली. शेवटी त्यांनी कोट्यवधी अनुयायांसह केलेला बौद्ध धर्माचा स्वीकार ही क्रांतिकारक घटना होती. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी १३ ऑक्टोबर १९३५ रोजी नाशिकजवळील येवला येथे धर्मातराची घोषणा केली. त्या वेळेस आपण कोणत्या धर्माचा स्वीकार करणार हे त्यांनी घोषित केले नव्हते. ३० व ३१ मे १९३६ रोजी मुंबई इलाखा महार परिषद मुंबई येथे घेण्यात आली. या परिषदेत धर्मातराच्या निर्णयावर शिक्कामोर्तब करण्यात आले. +डॉ. आंबेडकरांच्या बालपणापासून त्यांचेवर झालेल्या मानसिक व बौद्धिक विकासाची वाटचालीतूनच भगवान बुद्धांशी त्यांची बालपणीच मैत्री झाली होती. दादासाहेब केळुसकरांनी १८९८ साली प्रसिद्ध केलेले मराठीतील ‘भगवान बुद्धाचे चरित्र’ बाबासाहेबांना मॅट्रिक झाल्याबद्दल त्यांच्या सत्कार समारंभात अर्पण केले. चर्नीरोडच्या बागेत केळुसकर गुरू भीमराव या शिष्याला बुद्धाच्या कथा सांगत असावेत. १९१२ साली बी.ए. होईपर्यंत डॉ. बाबासाहेबांनी मुंबईतील सर्व ग्रंथालये पालथी घालून मॅक्समुलर, हॉगसन यांची गौतम बुद्धावरील पुस्तके, सर एडविन अर्नाल्ड यांचे ‘लाइट ऑफ एशिया’ हे बुद्धाचे काव्यमय चरित्र यांचे सूक्ष्म वाचन केले. पी. लक्ष्मी नरसु यांचे ‘इसेन्स ऑफ बुद्धिझम’ हे पुस्तक १९०७ साली प्रसिद्ध झाले होते. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी हे पुस्तक १९४८ साली पुन्हा प्रसिद्ध करताना म्हटले की, ‘‘हा ग्रंथ आजपर्यंत प्रसिद्ध झालेल्या सर्व ग्रंथांत सर्वोत्कृष्ट आहे.’’ कोलंबिया विद्यापीठाला सादर केलेल्या एम.ए.च्या शोधनिबंधाचा विषय एन्शट इंडियन कॉमर्स होता. त्या निबंधात प्राचीन भारताच्या समृद्धीचे स्पष्टीकरण करताना त्यांनी बौद्ध धर्म ग्रंथांचे आधार सादर केले होते. बट्राँड रसेल यांच्या सामाजिक पुनर्घटनेची मूलतत्त्वे या पुस्तकांचे परीक्षण करताना डॉ. आंबेडकरांनी म्हटले हाते की, ‘‘प्रत्येक माणसाला स्पर्धा आवश्यक आहे. अडथळे, अडचणी पार करून विजय मिळविल्यामुळे त्याच्या अंतर्गत प्रवृत्ती-शक्ती कार्यप्रवण होतात. त्यातून त्याला आपण विकास करीत असल्याची जाणीव होत राहते.’’ हे विवेचन बौद्ध तत्त्वज्ञानाशी पूर्णतः सुसंगत आहे असे आढळून येते. १९२० ते १९२३ या आपल्या इंग्लंडमधील शिक्षणाच्या निमित्ताने झालेल्या वास्तव्यात चर्चेचा विषय असलेली तत्कालीन बौद्ध ग्रंथांची इंग्रजी भाषांतरे डॉ. बाबासाहेबांनी काळजीपूर्वक अभ्यासली. +१९२७ साली चवदार तळ्याच्या सत्याग्रहानंतर डॉ. आंबेडकरांनी महाड शहराजवळील बौद्ध लेणी पाहिली. तेथे बौद्धकालीन बांधलेली जी आसने होती त्यावर बसण्यास त्यांनी आपल्या सहकाऱ्यांना मनाई केलेली होती. या आसनांवर तत्कालीन बौद्ध भिक्खू बसलेले होते. ‘आपण त्यावर बसून त्यांचे पावित्र्य नष्ट करू नये’ असे त्यांनी सहकाऱ्यांना बजावले. बुद्ध धर्माबद्दल त्यांचा आदर या घटनेतून प्रतिबिंबित होतो. १९३३ साली गोलमेज परिषदेच्या निमित्ताने इंग्लंडमध्ये असताना डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी ‘मुस्लिम आणि अन्य अल्पसंख्य वर्गाशी जवळचे संबंध प्रस्थापित केले असले तरी इस्लाम धर्म स्वीकारण्याचा माझा विचार तर नाहीच, परंतु बुद्ध धर्माच्या स्वीकारासंबंधी मी विचार करीत आहे’ असे मनोगत त्यांनी व्यक्त केले होते. +इ.स. १९३४च्या सुमारास तयार केलेल्या मुंबईतील दादर येथील आपल्या निवासस्थानास डॉ. बाबासाहेबांनी बुद्धाच्या धर्मप्रसारासाठी निकटचा संबंध असलेल्या बिंबीसार राजाच्या राजधानीचे नाव ‘राजगृह’ हे दिले. +इ.स. १९३५ च्यापूर्वी हिंदू पुढाऱ्यांशी झालेल्या भेटीगाठीत हिंदू संस्कृतीचे नुकसान होईल असा धर्म मी स्वीकारणार नाही अशी ग्वाही त्यांनी दिली होती. ३० मे १९३६ रोजी जातपात मोडक मंडळाकरिता केलेल्या भाषणात ‘अस्पृश्यांनी बुद्धवचन लक्षात घेतल्यास त्यांना मुक्तीचा मार्ग सापडेल’ असे प्रतिपादन केले. म्हणजेच बुद्ध धर्म स्वीकारण्याचा विचार इ.स. १९३६ पूर्वीच निश्चित झाला असल्याचे दिसून येते. २ मे १९५० रोजी दिल्लीच्या बुद्ध विहारात वैशाखी पौर्णिमेनिमित्त भाषण करताना व पत्रकारांशी बोलताना त्यांनी बौद्ध धर्म घेण्याचा आपला विचार आहे असे सूचित केले होते. एप्रिल-मे १९५० च्या महाबोधीमध्ये ‘बुद्ध आणि त्यांच्या धर्माचे भवितव्य’ या लेखात डॉ. बाबासाहेब म्हणाले, ‘‘जग जर कोणता धर्म स्वीकारू शकेल तर तो बौद्ध धर्म होय’’. रॉयल एशियाटिक सोसायटीतील एका भाषणात त्यांनी ‘मला माझ्या बालपणापासून बौद्ध धर्माची आवड आहे’ असे सांगितले. जुलै १९५१मध्ये डॉ. बाबासाहेबांनी ‘बुद्धिस्ट सोसायटी ऑफ इंडिया’ची स्थापना केली. +डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर जेव्हा उच्च शिक्षणासाठी अमेरिकेला गेले त्या वेळेस त्यांच्याबरोबर अन्य पुस्तकांबरोबर भगवान बुद्धावरील बरीचशी पुस्तके होती व ‘मी ही पुस्तके वारंवार वाचीत असे’ असे त्यानी नंतर नमूद करून ठेवले आहे. +धर्मातर घोषणेनंतर दोन महिन्यांनी ८ डिसेंबर १९३५ रोजी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी मुंबईतील फोरास रोडजवळील ढोर चाळ (जयराम भाई स्ट्रीट) येथे धर्मातराच्या संदर्भात केलेल्या भाषणाने हिंदू समाजाचे प्रतिनिधी म्हणून उपस्थित राहिलेले अनंत हरी गद्रे प्रभावित होऊन म्हणाले की ‘‘दहा हजार श्रोतृसमुदायासमोर डॉ. आंबेडकरांचे हे भाषण ऐकण्याची संधी लाभली हे आम्ही आपले भाग्य समजतो.’’ गद्रे धर्मातराचे विरोधक असूनही म्हणतात, ‘‘हिंदू समाजाला आपले दोष समजून घ्यायचे असतील तर त्याने डॉ. बाबासाहेबांच्या भाषणाचे मनन केले पाहिजे. बाबासाहेबांच्या भाषणातून अस्पृश्यांनी हिंदू धर्माचा त्याग करावा असे वारंवार सांगितले जात असले तरी त्यांनी कोणता विशिष्ट धर्म स्वीकारावा हे ते सांगत नसत. बाबासाहेबांनी धर्मातराच्या सर्व भाषणांतून [[ख्रिस्ती] किंवा मुसलमान धर्माची उदाहरणे घेतली असली तरी येशू ख्रिस्त किंवा महम्मद पैगंबर यांचा आदर्श ठेवा असा उपदेश केलेला दिसून येत नाही.’’ ‘कुणीही एकट्याने धर्मांतर करू नये, जे करायचे ते सर्व मिळून करू’ असा सबुरीचा सल्ला त्यांनी १९२७-२८ च्या दरम्यान मुसलमान होऊ इच्छिणाऱ्या अस्पृश्यांना दिला. +इ.स. १९३७ साली ज्या सार्वत्रिक निवडणुका झाल्या त्यापूर्वी डॉ. बाबासाहेबांनी स्वतंत्र मजूर पक्ष नावाचा राजकीय पक्ष स्थापन केला. तथापि पक्षाच्या जाहीरनाम्यात धर्मांतरितांना कोणत्याही विशेष सवलती त्यांनी जाहीर केल्या नाहीत. मतदारांना केलेल्या आवाहनात ‘धर्मांतराचा प्रश्न वेगळा असून विधान मंडळात निवडून जाण्याशी त्याचा काहीच संबंध नसल्याचे’ स्पष्ट केले. राजकारण करीत असताना धार्मिक प्रश्न त्यांनी कधी आड आणले नाहीत. आणि धार्मिक प्रश्नांना राजकारणाचा स्पर्श होऊ दिला नाही. +इ.स. १९४७चे सत्तांतरण होण्यापूर्वी इ.स. १९४२ पासूनच्या वाटाघाटी सुरू होत्या. त्यात ‘आम्ही ख्रिस्ती धर्म स्वीकारतो, आम्हाला सत्तेत वाटा द्या’ असे त्यांनी म्हटले नाही. धर्मांतराचा वापर करून अस्पृश्य समाजाला सत्ता व संपत्तीत वाटा मिळवून देणे शक्य असूनही डॉ. बाबासाहेबांनी ते टाळले. त्यांनी भारत देश व हिंदू समाज यांच्याशी बेइमानी न करता, राजकारणात आपल्या नीतिमूल्य, तत्त्वांचा व्यापार केला नाही. +बार्शी (जिल्हा सोलापूर) येथे मुंबई प्रांतिक बहिष्कृत परिषदेत मे १९२४ मध्ये ‘अस्पृश्यतेवर उपाय- देशांतर, नामांतर की धर्मांतर’ या विषयावर विवेचन करताना बाबासाहेब म्हणाले की, ‘कोणत्याही धर्माकडे आपण तात्त्विक तसेच व्यावहारिकदृष्ट्याही पाहिले पाहिजे. तात्त्विकदृष्ट्या हिंदुधर्म कोणत्याही धर्मास हार जाणार नाही असे माझे मत आहे. नव्हे कोणत्याही धर्माहून तो श्रेष्ठच गणला जाईल. ‘सर्वाभूती एक आत्मा’ या मूलतत्त्वाप्रमाणे समाज घटना न झाल्याने हिंदू समाजाचे व्यावहारिक स्वरूप किळसवाणे झाले आहे. ज्या धर्मात माणसाला माणुसकी नाही तो धर्म काय कामाचा? आपण धर्मत्याग केला तर जे हिंदू लोक आपला तिरस्कार करतात तेच आपल्याला मान देतील. आपण आज आहोत तसे बहिष्कृत असण्याऐवजी एका मोठ्या समाजाचे अंग होऊन काळ न लागता आपली आपण उन्नती करून घेऊ.’ +१३ ऑक्टोबर १९३५ रोजी येवला येथे झालेल्या मुंबई इलाखा अस्पृश्य परिषदेपुढे बोलताना डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर म्हणाले, ‘‘अस्पृश्यांनी हिंदू धर्माचा त्याग केल्यानंतर कोणता धर्म स्वीकारायचा हे प्रत्येकाच्या मर्जीवर अवलंबून आहे. फक्त समानतेचे हक्क मिळतील असाच धर्म त्यांनी स्वीकारावा.’’ ते पुढे म्हणाले, ‘‘दुर्दैवाने ‘अस्पृश्य हिंदू’ असा डाग घेऊन मी जन्माला आलो, पण ती गोष्ट माझ्या स्वाधीन नव्हती. तथापि हा नीच दर्जा झुगारून देऊन ही स्थिती सुधारणे मला शक्य आहे आणि ते मी करणारच. मी तुम्हाला स्पस्ष्टपणे सांगतो की हिंदू म्हणवून घेत मी मरणार नाही.’’ +मोहनदास गांधींच्या भूमिकेला उत्तर देताना बाबासाहेब म्हणतात, ‘‘मनुष्यमात्राला धर्म आवश्यक आहे, हे गांधींचे म्हणणे मला मान्य आहे. परंतु एखादा धर्म एखाद्या व्यक्तीला तिच्या खऱ्या धर्माविषयीच्या कल्पनेला अनुसरून स्वतःच्या व्यक्तिविकासाला व कल्याणाला स्फूर्तिप्रद होणारा व आपल्या वागणुकीचे ज्या नियमांनी नियमन करणे तिला श्रेयस्कर वाटते, त्या नियमांचा अंतर्भाव करणारा असा नसेल तर तो केवळ आपल्या बापजाद्यांचा धर्म म्हणूनच तिने त्याला चिकटून राहिले पाहिजे हा मात्र त्यांचा दंडक मुळीच कबूल नाही. धर्मांतर करण्याचा माझा निश्चय हा झालाच आहे. बहुजन समाज माझ्या पावलावर पाऊल ठेवून येईल की नाही याची मला पर्वा नाही. तो प्रश्न त्यांचा आहे. त्यांना त्यात हित वाटत असेल तर ते माझे अनुकरण करतीलच.’’ त्याचबरोबर डॉ. आंबेडकरांनी सावधानतेचा इशारा देऊन स्पष्ट केले की ‘‘थोडे थोडे फुटून परधर्मात जाल तर तुमचे नुकसान होईल. सात कोटींनी गटाने धर्मांतर केले पाहिजे. तुम्ही सर्व आलात तरच मला तुमचे काही हित करता येईल. त्यासाठी वेळ हा लागणारच आणि तेवढा वेळ मी थांबणार आहे.’’ डॉ. आंबेडकरांनी स्पष्टपणे सांगितले की, ‘‘हिंदू धर्म हा मुळी धर्मच राहिलेला नाही.’’ +धर्मांतरासंबंधी तर्कनिष्ठ, वस्तुनिष्ठ विवेचन करताना बाबासाहेब म्हणाले की, ‘‘धर्मांतरांच्या विषयावर जसा सामाजिक दृष्टीने किंवा धार्मिक दृष्टीने विचार केला पाहिजे तसाच तात्त्विकदृष्ट्याही विचार केला पाहिजे. अस्पृश्यता ही नैमित्तिक नसून नित्याची बाब झाली आहे असे अनेक दैनंदिन घटनांवरून दिसून येते. मनुष्यमात्राला तीन प्रकारचे सामर्थ्य आवश्यक असते. एक मनुष्यबळ, दुसरे द्रव्यबल व तिसरे मानसिक बल. सामर्थ्य असल्याशिवाय जुलमाला प्रतिकार करता येणार नाही. प्रतिकाराला आवश्यक असलेले सामर्थ्य कोणत्याही अन्य धर्मात तुम्ही सामील झाल्याशिवाय तुम्हाला मिळू शकत नाही. म्हणून धर्मांतर करून अन्य समाजात अंतर्भूत झाल्याशिवाय तुम्हाला त्या समाजाचे सामर्थ्य प्राप्त होणार नाही.’’ +‘‘व्यक्तीचा विकास हेच धर्माचे खरे ध्येय आहे असे मी समजतो. हिंदू धर्मात व्यक्तीला प्राधान्य नसल्याकारणाने तो धर्म मला मान्य होऊ शकत नाही. व्यक्तीच्या विकासाकरिता सहानुभूती, समता आणि स्वातंत्र्य या तीन गोष्टींची आवश्यकता असते. हिंदू धर्मात या तिन्हीपैकी एकही बाब उपलब्ध नाही...’’ ‘‘मनुष्यमात्राला जसे शरीर आहे तसेच मनही आहे. जितकी शारीरिक स्वातंत्र्याची आवश्यकता आहे, तितकीच मानसिक स्वातंत्र्याचीही आवश्यकता आहे. मानसिक स्वातंत्र्य हेच खरे स्वातंत्र्य आहे. ज्याचे मन स्वतंत्र नाही तो मोकळा असून गुलाम आहे.’’ +‘‘अस्पृश्यातील जातिभेद व अस्पृश्यता नाहीशी करावयाची असेल तर धर्मांतर करणे हा एकमेव रामबाण उपाय आहे. हिंदू समाजातील सुधारणा करणे हे आता आमचे ध्येय नाही, हे आमचे आता कार्य नाही. आमचे स्वातंत्र्य मिळविणे हे आमचे ध्येय आहे. हिंदू धर्मात राहून समता मिळवणे केवळ अशक्य असल्याने धर्मांतर करून समता मिळविण्याचा साधा सोपा मार्ग अवलंबिता येणे शक्य आहे. धर्मांतराचा मार्ग पळपुटेपणाचा किंवा भेकडपणाचा नसून तो एक शहाणपणाचा मार्ग आहे.’’ +जातिभेद सर्वांकडे आहे त्यामुळे जातिभेदाला त्रासून धर्मांतर करण्यात अर्थ नाही असा युक्तिवाद करणाऱ्यांना बाबासाहेब उत्तर देतात ते असे- +‘‘जातिभेद सर्वत्रच आहेत असे जरी कबूल केले तरी हिंदू धर्मातच राहा असा निष्कर्ष त्यापासून निघू शकत नाही. जातिभेद ही गोष्ट जर अनिष्ट असेल तर ज्या समाजात गेले असता जातिभेदाची तीव्रता विशेष नाही किंवा जेथे जातिभेद लवकर सहज व सुलभतेने मोडता येतील त्या समाजात जा, हा खरा तर्कशुद्ध सिद्धांत आहे, असे मानावे लागेल.’’ +‘‘जितकी स्वराज्याची आवश्यकता हिंदुस्थानला आहे तितकीच धर्मांतराची आवश्यकता अस्पृश्यांना आहे. स्वराज्याचे महत्त्व जितके देशाला आहे तितकेच धर्मांतरांचे महत्त्व अस्पृश्यांना आहे. धर्मांतर आणि स्वराज्य या दोन्हींचा अंतिम हेतू म्हणजे स्वातंत्र्यप्राप्ती आणि स्वातंत्र्य. ज्या धर्मांतरापासून स्वतंत्र जीवन प्राप्त होऊ शकते ते धर्मांतर निरर्थक आहे असे कोणालाही म्हणता येणार नाही..’’ +‘‘धर्मांतर हे राजकीय हक्कांना विरोधक नसून राजकीय हक्कांचे संवर्धन करण्याचा तो एक मार्ग आहे.’’ +‘‘माणूस धर्माकरिता नाही. धर्म माणसांकरिता आहे. माणुसकी प्राप्त करून घ्यावयाची असेल तर धर्मांतर करा. संघटन करावयाचे असेल तर धर्मांतर करा. समता, स्वातंत्र्य प्राप्त करून घ्यायचे असेल तर धर्मांतर करा. जो धर्म अशिक्षितांना अशिक्षित राहा, निर्धनांना निर्धन राहा अशी शिकवण देतो तो धर्म नसून ती शिक्षा आहे.’’ +नागपूर येथे १४ ऑक्टोबर १९५६ रोजी आपल्या ५ लक्ष अनुयायांसोबत हिंदू धर्माचा त्याग करून बौद्ध धर्माची दीक्षा घेतल्यानंतर १५ ऑक्टोबर १९५६ रोजी परत ३ लक्ष अनुयायांना दीक्षा व त्यावेळी केलेल्या ऐतिहासिक भाषणात डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांनी नागपूर शहर निवडण्याचे कारण सांगताना म्हटले की, +‘आर्याचे भयंकर शत्रू असलेल्या नाग लोकांनी भारतात बौद्ध प्रसार केला. आर्य लोकांचा अत्याचार सहन करणाऱ्या नाग लोकांना गौतम बुद्धांच्या रूपाने महापुरुष भेटला. नागांच्या वस्तीमध्ये वाहणारी ‘नाग’ नदी आहे. म्हणून त्या शहरास नागपूर म्हणजे नागाचे गाव असे म्हणतात. हे स्थळ निवडण्याचे हे मुख्य कारण आहे.’’ ‘मनुस्मृती’मध्ये चातुर्वण्य सांगितले आहे. हिंदू धर्मामध्ये समता नाही. हिंदू धर्माच्या विचित्र वर्णव्यवस्थेने सुधारणा होणे शक्य नाही. उत्कर्ष हा फक्त बौद्ध धर्मातच होऊ शकेल. बौद्ध धर्मात ७५ टक्के ब्राह्मण भिक्खू होते. सागरात गेल्यावर जशा सर्व नद्या एकजीव व समान होतात त्याप्रमाणे बौद्ध संघात आले म्हणजे आपली जात जाते व सर्वजण समान असतात, असे समतेने सांगणारा एकच महापुरुष म्हणजे भगवान बुद्ध होय,’’ +डॉ. बाबासाहेब पुढे म्हणाले की.. +‘‘या देशामध्ये दोन हजार वर्षे बौद्ध धर्म होता. खरे म्हणजे यापूर्वीच आम्ही बौद्ध धर्मात का गेलो नाही याचीच आम्हाला खंत वाटते. भगवान बुद्धांनी सांगितलेली तत्त्वे अजरामर आहेत. कालानुरूप बदल करण्याची सोय त्यात आहे. एवढी उदारता कोणत्याही धर्मात नाही.’ +‘देव व आत्मा यांना बौद्ध धर्मात जागा नाही. दुःखाने पिडलेल्या गरीब माणसांना मुक्त करणे हे बौद्ध धर्माचे मुख्य कार्य आहे.’’ +तब्बल दोन तास चाललेल्या आपल्या प्रभावी, अर्थपूर्ण भाषणाचा समारोप करताना डॉ. बाबासाहेबांनी उपस्थितांना बजावले की, +‘‘तुमची जबाबदारी मोठी आहे. तुमच्याबद्दल इतर लोकांना आदर वाटेल, मान-सन्मान वाटेल अशी तुम्ही कृती केली पाहिजे. बौद्ध धर्माच्या दृष्टीने भारताची भूमी सध्या शून्यवत आहे. म्हणून आपण उत्तम रीतीने धर्म पाळण्याचा निर्धार केला पाहिजे. हे आपल्याला साधले तर आपण आपल्याबरोबर देशाचा, इतकेच नव्हे तर जगाचाही उद्धार करू शकू.’’ बौद्धधम्म प्रवर्तक डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांच्या १३ ऑक्टोबर १९३५ रोजी सुरू झालेल्या ‘धम्म’ प्रवासाची सांगता १४ ऑक्टोबर १९५६ रोजी धम्म दीक्षेने झाली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11682.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11682.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c5988f3afafc0ded8e08367d391f2ae02d8146e6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11682.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + +हा लेख बौध जिल्ह्याविषयी आहे. बौध शहराविषयीचा लेख येथे आहे. + +बौध जिल्हा हा भारताच्या ओडिशा राज्यातील एक जिल्हा आहे. +याचे प्रशासकीय केंद्र बौध येथे आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11696.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11696.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0abcb8c0452efd9ae6e76e36adc56d4f568e61cd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11696.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्यार्नी बेनेडिक्ट्सन (३० एप्रिल, १९०८ - १० जुलै, १९७०) ही आइसलंडचे पंतप्रधान होते. हे १९६३ ते १९७० दरम्यान सत्तेवर होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1170.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1170.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc9d73d86bc91a6cd4d47aaeb9fc7a65b3b0c56f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1170.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +वातावरणात, पाण्यात, हवेत किंवा अन्‍नात सजीवांना हानिकारक असलेले पदार्थ मिसळण्याच्या क्रियेला प्रदूषण असे म्हणतात. +प्रदूषण ही समस्या दिवेसंदिवस वाढतच आहे, औद्योगिक कचरा थेट मातीत, पाण्यामध्ये आणि हवेत मिसळत आहे. एवढे असूनही लोक प्रदूषणाला आणि त्याच्या परिणामाला गांभीर्याने घेत नाहीत. या गोष्टींकडे आता अजून दुर्लक्ष केले तर आपल्या भावी पिढयांना याचा खूप त्रास होऊ शकतो. +प्रदूषण ही आजच्या काळातील एक खूप गंभीर समस्या बनली आहे. वाढती लोकसंख्या, वृक्षतोड, औद्योगिक कचरा, नैसर्गिक साधनसंपत्तीचा गैरवापर अश्या अनेक कारणामुळे प्रदूषण भयंकर वाढत आहे. प्रदूषण ही समस्या आता फक्त भारतापुरती मर्यादित नसून जगभरात देखील ही समस्या खूप वाढत आहे. +वाढते प्रदूषण म्हणजे जीवन नष्ट करू शकतील अथवा विस्कळीत करू शकतील असे घटक वातावरण, जल आणि भूप्रदेशात मिसळणे. उदाहरणार्थ, हवेमध्ये डीझेल, पेट्रोल या इंधनातून सल्फर असलेला धूर वातावरणात मिसळतो. यामुळे वातावरणात अतिउच्च असलेल्या ओझोन वायूच्या थराला हानी पोहचून सूर्यापासून निघणारी अतिनील किरणे पृथ्वीवर नको असताना पोहचतात. यामुळे पर्यावरणाचा ऱ्हास होतो आणि जीवनचक्र ढासळते. परिणामतः जागतिक तापमानवाढ, उष्माघात, त्वचेचा कर्करोग या सारखे धोके निर्माण होतात. +प्रदूषणाची काही महत्त्वाची उदाहरणे - +वाढ़त्या प्रदूषणामुळे जगात दरवर्षी एक कोटीहून अधिक मृत्यू होतात. हवा, डोंगरदऱ्या, जंगल, त्यातील प्राणी वनस्पती, सूक्ष्मजीव, कीटक याशिवाय वाळवंट, बर्फाने आच्छादलेली हिमशिखरे, समुद्र, नद्या त्यातील सर्व प्रकारचे जीव हे सर्व पर्यावरणाशी संबंधित घटक आहेत. तर गर्दीने खचाखच भरलेली शहरे, +कारखाने त्यामुळे होणारे प्रदूषण, वाहनांची वाढती संख्या, कर्णकर्कश हॉर्न त्यामुळे होणारे हवेचे प्रदूषण यामुळे पर्यावरणाचा ऱ्हास होत आहे.प्रदूषणाचे आरोग्यावर विपरीत परिणाम होतात.व् यातून वेगवेगळे रोग निर्माण होतात +मोठा आवाज म्हणजे ध्वनिप्रदूषण. मनुष्य, प्राणी किंवा यांत्रिक पर्यावरणामुळे निर्माण झालेला मर्यादेपलीकडील असह्य ध्वनी म्हणजे ध्वनिप्रदूषण. ध्वनिप्रदूषणाने माणसाची चिडचिड वाढते, रक्तदाब वाढतो, डोकेदुखी सुरू होते. पुण्यात तसेच मुंबईतील समुद्रकिनाऱ्यावर हे प्रमाण खूप वाढते. जुन्या व वापरलेल्या बॅटरीतील शिसे हा धातू मानवी स्वास्थ्याला व पर्यावरणाला हानिकारक असतो. +ध्‍वनि हा हवेच्‍या माध्‍यमाने प्रवास करतो आणि म्हणूनच ह्याचे मापन हवेच्या व्‍यापक गुणवत्ता पातळीमध्‍ये केले जाते. ध्‍वनिचे मापन डेसिबलमध्‍ये करतात. 90 डेसिबलपेक्षा जास्‍त जोराच्या आवाजामुळे बधिरत्‍व (बहिरेपण) येते किंवा शरीराच्‍या नाडीतंत्रात कायमस्वरूपी बदल होऊ शकतो आणि ऍन्‍ड्रॅलिनचा प्रवाह वाढतो. ह्यामुळे ह्रदयाच्‍या कार्याची गति वाढते. सतत येत असलेल्‍या आवाजामुळे शरीरातील कोलेस्‍ट्रॉलची पातळी वाढते ज्‍यामुळे रक्‍तवाहिन्‍या कायमच्‍या संकुचित होऊन ह्रदयाघात आणि हार्ट स्‍ट्रोकचा धोका फार प्रमाणात वाढतो. प्रमाणापेक्षा जास्‍त ध्‍वनि किंवा आवाजामुळे न्‍यूरोसिस आणि नर्व्‍हस ब्रेक डाउनदेखील होतो असे तज्ञांचे मत आहे. साधारणतः यामुळे कानात आवाज येतो।. +पाणी प्रदूषण - सांडपाणी,केमिकॅल्स ,व इतर काही घटक पाण्यात मिसळून पाणी प्रदूषण होते +नियम २००१मध्ये प्रसिद्ध केले आहेत. [ संदर्भ हवा ] ध्वनिप्रदूषण टाळण्यासाठी प्रशासनाने कडक भूमिका, तर नागरिकांनी जागरूकता दाखवणे आवश्यक असते. हॉस्पिटल्स, शाळा आदीं परिसरांमध्ये सायलेन्स झोन उपाय. १. ध्वनी प्रदूषण बंद करा २. आपल्या टीव्ही, संगीत प्रणाली उपकरणांचा आवाज कमी ठेवा . ३.गरज नसताना गाडीचा होर्न वाजवू नका. ७० डेसि +बलपेक्षा जास्त आवाजाचे हॉर्न बसवू नयेत. कर्णकर्कश हॉर्न वाजविणाऱ्यावर मोटार अधिनियम १९८८ अंतर्गत नियमानुसार कारवाई करून दोषींकडून ५०० रुपये दंड आकारण्याची तरतूद आहे. +मुंबई पोलिसांनी नोंदवलेली एकूण प्रकरणे व गोळा केलेला दंड वर्ष २००८ - +४. लाउडस्पीकरच्या वापरापासून इतरांना परावृत्त कर +प्रत्येक वेळी कायदा उपयोगी पडेल असे नाही. लोकांमध्ये याविषयी जागृती निर्माण केली पाहिजे . यासाठी सामाजिक संस्थांनी पुढाकार घेतला पाहिजे +उच्चरक्तदाब असणाऱ्या लोकांसाठी हानिकारक आहे . वृद्ध लोकांसाठी हानिकारक आहे. वेगवेगळे आजार होण्यासाठी प्रदूषण कारणीभूत ठरते.लहान मुलांना मोठ्या प्रमाणात त्रास होतो.प्रदूषण कोणतेही असो ते मानवी आरोग्यासाठी हानिकारकच असते. त्यासाठी आधीच काळजी घेतली गेली तर आपल्याला निश्चितच आरोग्यदायी भविष्य आपल्या स्वागतसाठी तयार असेल. +प्रदूषण थांबवण्यासाठी समाजाचे सहकार्य मिळणे आवश्यक आहे.यासाठी समाजातील लोकांनी काही गोष्टीना आळा घालणे आवश्यक आहे.यासाठी आपल्याला प्लास्टिकचा वापर करणे कमी करावे लागेल. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1171.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1171.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc9d73d86bc91a6cd4d47aaeb9fc7a65b3b0c56f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1171.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +वातावरणात, पाण्यात, हवेत किंवा अन्‍नात सजीवांना हानिकारक असलेले पदार्थ मिसळण्याच्या क्रियेला प्रदूषण असे म्हणतात. +प्रदूषण ही समस्या दिवेसंदिवस वाढतच आहे, औद्योगिक कचरा थेट मातीत, पाण्यामध्ये आणि हवेत मिसळत आहे. एवढे असूनही लोक प्रदूषणाला आणि त्याच्या परिणामाला गांभीर्याने घेत नाहीत. या गोष्टींकडे आता अजून दुर्लक्ष केले तर आपल्या भावी पिढयांना याचा खूप त्रास होऊ शकतो. +प्रदूषण ही आजच्या काळातील एक खूप गंभीर समस्या बनली आहे. वाढती लोकसंख्या, वृक्षतोड, औद्योगिक कचरा, नैसर्गिक साधनसंपत्तीचा गैरवापर अश्या अनेक कारणामुळे प्रदूषण भयंकर वाढत आहे. प्रदूषण ही समस्या आता फक्त भारतापुरती मर्यादित नसून जगभरात देखील ही समस्या खूप वाढत आहे. +वाढते प्रदूषण म्हणजे जीवन नष्ट करू शकतील अथवा विस्कळीत करू शकतील असे घटक वातावरण, जल आणि भूप्रदेशात मिसळणे. उदाहरणार्थ, हवेमध्ये डीझेल, पेट्रोल या इंधनातून सल्फर असलेला धूर वातावरणात मिसळतो. यामुळे वातावरणात अतिउच्च असलेल्या ओझोन वायूच्या थराला हानी पोहचून सूर्यापासून निघणारी अतिनील किरणे पृथ्वीवर नको असताना पोहचतात. यामुळे पर्यावरणाचा ऱ्हास होतो आणि जीवनचक्र ढासळते. परिणामतः जागतिक तापमानवाढ, उष्माघात, त्वचेचा कर्करोग या सारखे धोके निर्माण होतात. +प्रदूषणाची काही महत्त्वाची उदाहरणे - +वाढ़त्या प्रदूषणामुळे जगात दरवर्षी एक कोटीहून अधिक मृत्यू होतात. हवा, डोंगरदऱ्या, जंगल, त्यातील प्राणी वनस्पती, सूक्ष्मजीव, कीटक याशिवाय वाळवंट, बर्फाने आच्छादलेली हिमशिखरे, समुद्र, नद्या त्यातील सर्व प्रकारचे जीव हे सर्व पर्यावरणाशी संबंधित घटक आहेत. तर गर्दीने खचाखच भरलेली शहरे, +कारखाने त्यामुळे होणारे प्रदूषण, वाहनांची वाढती संख्या, कर्णकर्कश हॉर्न त्यामुळे होणारे हवेचे प्रदूषण यामुळे पर्यावरणाचा ऱ्हास होत आहे.प्रदूषणाचे आरोग्यावर विपरीत परिणाम होतात.व् यातून वेगवेगळे रोग निर्माण होतात +मोठा आवाज म्हणजे ध्वनिप्रदूषण. मनुष्य, प्राणी किंवा यांत्रिक पर्यावरणामुळे निर्माण झालेला मर्यादेपलीकडील असह्य ध्वनी म्हणजे ध्वनिप्रदूषण. ध्वनिप्रदूषणाने माणसाची चिडचिड वाढते, रक्तदाब वाढतो, डोकेदुखी सुरू होते. पुण्यात तसेच मुंबईतील समुद्रकिनाऱ्यावर हे प्रमाण खूप वाढते. जुन्या व वापरलेल्या बॅटरीतील शिसे हा धातू मानवी स्वास्थ्याला व पर्यावरणाला हानिकारक असतो. +ध्‍वनि हा हवेच्‍या माध्‍यमाने प्रवास करतो आणि म्हणूनच ह्याचे मापन हवेच्या व्‍यापक गुणवत्ता पातळीमध्‍ये केले जाते. ध्‍वनिचे मापन डेसिबलमध्‍ये करतात. 90 डेसिबलपेक्षा जास्‍त जोराच्या आवाजामुळे बधिरत्‍व (बहिरेपण) येते किंवा शरीराच्‍या नाडीतंत्रात कायमस्वरूपी बदल होऊ शकतो आणि ऍन्‍ड्रॅलिनचा प्रवाह वाढतो. ह्यामुळे ह्रदयाच्‍या कार्याची गति वाढते. सतत येत असलेल्‍या आवाजामुळे शरीरातील कोलेस्‍ट्रॉलची पातळी वाढते ज्‍यामुळे रक्‍तवाहिन्‍या कायमच्‍या संकुचित होऊन ह्रदयाघात आणि हार्ट स्‍ट्रोकचा धोका फार प्रमाणात वाढतो. प्रमाणापेक्षा जास्‍त ध्‍वनि किंवा आवाजामुळे न्‍यूरोसिस आणि नर्व्‍हस ब्रेक डाउनदेखील होतो असे तज्ञांचे मत आहे. साधारणतः यामुळे कानात आवाज येतो।. +पाणी प्रदूषण - सांडपाणी,केमिकॅल्स ,व इतर काही घटक पाण्यात मिसळून पाणी प्रदूषण होते +नियम २००१मध्ये प्रसिद्ध केले आहेत. [ संदर्भ हवा ] ध्वनिप्रदूषण टाळण्यासाठी प्रशासनाने कडक भूमिका, तर नागरिकांनी जागरूकता दाखवणे आवश्यक असते. हॉस्पिटल्स, शाळा आदीं परिसरांमध्ये सायलेन्स झोन उपाय. १. ध्वनी प्रदूषण बंद करा २. आपल्या टीव्ही, संगीत प्रणाली उपकरणांचा आवाज कमी ठेवा . ३.गरज नसताना गाडीचा होर्न वाजवू नका. ७० डेसि +बलपेक्षा जास्त आवाजाचे हॉर्न बसवू नयेत. कर्णकर्कश हॉर्न वाजविणाऱ्यावर मोटार अधिनियम १९८८ अंतर्गत नियमानुसार कारवाई करून दोषींकडून ५०० रुपये दंड आकारण्याची तरतूद आहे. +मुंबई पोलिसांनी नोंदवलेली एकूण प्रकरणे व गोळा केलेला दंड वर्ष २००८ - +४. लाउडस्पीकरच्या वापरापासून इतरांना परावृत्त कर +प्रत्येक वेळी कायदा उपयोगी पडेल असे नाही. लोकांमध्ये याविषयी जागृती निर्माण केली पाहिजे . यासाठी सामाजिक संस्थांनी पुढाकार घेतला पाहिजे +उच्चरक्तदाब असणाऱ्या लोकांसाठी हानिकारक आहे . वृद्ध लोकांसाठी हानिकारक आहे. वेगवेगळे आजार होण्यासाठी प्रदूषण कारणीभूत ठरते.लहान मुलांना मोठ्या प्रमाणात त्रास होतो.प्रदूषण कोणतेही असो ते मानवी आरोग्यासाठी हानिकारकच असते. त्यासाठी आधीच काळजी घेतली गेली तर आपल्याला निश्चितच आरोग्यदायी भविष्य आपल्या स्वागतसाठी तयार असेल. +प्रदूषण थांबवण्यासाठी समाजाचे सहकार्य मिळणे आवश्यक आहे.यासाठी समाजातील लोकांनी काही गोष्टीना आळा घालणे आवश्यक आहे.यासाठी आपल्याला प्लास्टिकचा वापर करणे कमी करावे लागेल. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11722.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11722.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ec90625d0ff57c43064809134f2fc5240a7ff738 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11722.txt @@ -0,0 +1,45 @@ +गुणक: 34°36′12″S 58°22′54″W / 34.60333°S 58.38167°W / -34.60333; -58.38167 + +बुएनोस आइरेसचे स्वायत्त शहर (स्पॅनिश: Ciudad Autónoma de Buenos Aires; अर्थ: सुंदर हवामान) ही आर्जेन्टिना देशाची राजधानी व सर्वांत मोठे शहर आहे.सुमारे १.२८ कोटी महानगरी लोकसंख्या असलेले बुएनोस आइरेस साओ पाउलो खालोखाल दक्षिण अमेरिका खंडामधील दुसऱ्या क्रमांकाचे मोठे महानगर आहे. बुएनोस आइरेस आर्जेन्टिनाच्या पूर्व भागात उरुग्वे देशाच्या सीमेजवळ व अटलांटिक महासागराजवळ रियो देला प्लाता नावाच्या खाडीच्या पश्चिम किनाऱ्यावर वसले आहे. +बुएनोस आइरेस आर्जेन्टिनामधील एक स्वायत्त शहर असून ते बुएनोस आइरेस प्रांतामध्ये समाविष्ट केले जात नाही. १८८० साली त्याला इतर प्रांतांपासून वेगळे करण्यात आले व १९९४ साली स्वायत्त दर्जा मंजूर करण्यात आला. लोकसंख्येनुसार जगातील सर्वात मोठ्या शहरांपैकी एक असलेल्या बुएनोस आइरेसची लोकसंख्या २०१० सालच्या गणनेनुसार सुमारे २९ लाख होती. मेक्सिको सिटी व साओ पाउलो ह्यांच्यासह ते लॅटिन अमेरिकेमधील एक जागतिक शहर मानले जाते. येथील युरोपीय शैलीचे स्थापत्य, उच्च सांस्कृतिक वारसा इत्यादींमुळे त्याला लॅटिन अमेरिकेमधील पॅरिस असा खिताब मिळाला आहे. व्हॅटिकनचा विद्यमान पोप फ्रान्सिस ह्याचे बुएनोस आइरेस हे जन्मस्थान आहे. +मिनिस्त्रो पिस्तारिनी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ हा आर्जेन्टिनामधील सर्वाधिक वर्दळीचा विमानतळ बुएनोस आइरेसच्या २२ किमी नैऋत्येस आहे. एरोलिनिआस आर्जेन्तिनास ह्या आर्जेन्टिनाच्या राष्ट्रीय विमान वाहतूक कंपनीचे मुख्यालय बुएनोस आइरेसमध्येच स्थित आहे. + + +एंत्रे रियोस · +कातामार्का · +कोरियेन्तेस · +कोर्दोबा · +चाको · +चुबुत · +जुजुय · +तिएरा देल फ्वेगो · +तुकुमान · +नेउकेन · +फोर्मोसा · +बुएनोस आइरेस · +मिस्योनेस · +मेन्दोसा · +रियो नेग्रो · +ला पांपा · +ला रियोहा · +सांता क्रुझ · +सांता फे · +सांतियागो देल एस्तेरो · +सान लुईस · +सान हुआन प्रांत · +साल्ता + +बुएनोस आइरेस शहर (Ciudad Autónoma de Buenos Aires) + आसुन्सियोन + काराकास + कायेन + क्वितो + जॉर्जटाउन + पारामारिबो + बुएनोस आइरेस + बोगोता + ब्राझिलिया + मोन्तेविदेओ + ला पाझ / सुक्रे + लिमा + सान्तियागो diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11766.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11766.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..630ef49ae3fa93b5c423025fc420791562e31eef --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11766.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +सृष्टीचा निर्माता - इत्यादींची अधिपती देवता +ब्रह्मदेव (किंवा ब्रह्मा) (संस्कृत: ब्रह्मा, IAST: ब्रह्मा) हा हिंदू धर्मामध्ये, सृष्टीचा निर्माण कर्ता आहे. ब्रह्मदेवाला स्वयंभू, वागीश आणि चार वेदांचा निर्माता, चतुर्मुख, चतुरानन[१] (त्याचा प्रत्येक मुखातून चार वेद निर्माण झाले) या नावांनी संबोधतात.[१] देवी सरस्वती (विद्येची देवता) ही ब्रह्मदेवाची पत्‍नी आहे. तो मनु, संतकुमार, नारद मुनी, दक्ष, मरीचि ऋषि, अत्रि, पुलस्त्य, वशिष्ठ इ. यांचा पिता आहे.[२] तो हिंदू धर्मातील एक महत्त्वाचा देव आहे. तीन प्रमुख देवांपैकी (त्रिमूर्ति) ब्रह्मदेव एक आहे (विष्णू व महेश हे इतर दोन देव आहेत).[२] +हिंदू पौराणिकथानुसार, ब्रह्मदेवाचा जन्म विश्वाच्या सुरुवातीला भगवान विष्णूच्या नाभीतून उगवलेल्या एका कमळाच्या फुलातून झाला. ब्रह्मदेवाच्या प्रत्येक मुखातून चार वेद उत्पन्न झाले. +ब्रह्मदेव हा हिंदूंचा महत्त्वाचा देव असला तरी याची पूजा केली जात नाही. भारतात ब्रह्मदेवाचे एकुलते एक देऊळ राजस्थानातील पुष्कर तलाव येथे आहे.[२] +हिंदू धर्माने सात लोक (जगे) कल्पिली आहेत. भूलोक (पृथ्वी), भुवर्लोक (पृथ्वी व सूर्य यांमधील जग), स्वर्लोक (सूर्य व ध्रुव यांमधील इंद्रादि देवतांचे जग), महर्लोक (सूर्य व नक्षत्रांचे जग), जनलोक (ब्रम्हदेवाच्या मानस पुत्रांचे जग),. तपोलोक (तपस्वी लोकांचे जग) आणि सत्यलोक (किंवा ब्रह्मलोक, ब्रह्मदेवाचे निवासस्थान). +माणसाचा मृत्यू झाला व त्याचा आत्मा अन्य कोठे गेला नाही तर ब्रह्मलोकाला जातो. +शतपथ ब्राह्मण ग्रंथानुसार , ब्रम्हदेवाच्या मानस पुत्रांची नावे खालीलप्रमाणे आहेत: [३] +वायुपुराणात महर्षि भृगु आठव्या मानस पुत्र म्हणून जोडले गेले आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11804.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11804.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c54def9ee5bed2b6804909b535ccb891fdc0d812 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11804.txt @@ -0,0 +1 @@ +दिवसाच्या २४ तासांमध्ये ३० मुहूर्त असतात. म्हणजे एक मुहूर्त ४८ मिनिटांचा. ब्रह्म मुहूर्त हा रात्रीचा ४था प्रहर असतो. सूर्योदयाच्या आधीच्या प्रहरात दोन मुहूर्त असतात; त्यांतल्या पहिल्या मुहूर्ताला ब्रह्म मुहूर्त म्हणतात. त्याच्यानंतर विष्णूची वेळ सुरू होते, म्हणजे सकाळ होते पण सूर्य दिसत नाही. ब्रह्म मुहूर्त म्हणजे घड्याळ्यातील प्रातःकालचा ४ वाजून २४ मिनिटे ते ५ वाजून १२ मिनिटे हा काळ. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11816.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11816.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4521dd8c06b134f5cecb8818556ccff60605277e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11816.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ब्रह्मचारी हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1184.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1184.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cd662b91433c085d9a05a8f91ff455e70c43eebe --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1184.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +प्रधानमंत्री ही एक भारतीय टेलिव्हिजन राजकीय माहितीपट मालिका आहे, जी हिंदी वृत्तवाहिनी एबीपी न्यूजवर अभिनेता-दिग्दर्शक शेखर कपूर यांनी होस्ट केली आहे. याचा प्रीमियर 13 जुलै 2013 रोजी झाला. भारतीय इतिहासातील याआधी कधीही न पाहिलेले तथ्य प्रेक्षकांसमोर आणण्याचा त्याचा उद्देश होता. साप्ताहिक कार्यक्रम 1947 पासून आजपर्यंतच्या भारताच्या इतिहासाचे वर्णन करतो. टीव्ही मालिका प्रसिद्ध चित्रपट निर्माता, अभिनेता आणि होस्ट शेखर कपूर यांनी होस्ट केली होती आणि पुनीत शर्मा दिग्दर्शित होते. गेल्या 65 वर्षात 13 पंतप्रधानांच्या कार्यकाळात देशात झालेले बदल मांडण्याचा हा अनोखा प्रयत्न होता. प्रधान मंत्री दर शनिवारी रात्री १० वाजता प्रसारित होते. राघी पापिया जोशी आणि सोहन ठाकूर कास्टिंग डायरेक्टर आहेत. +या मालिकेतून सलमा सुलतान यांनी इंदिरा गांधींच्या मृत्यूची बातमी दूरदर्शनवर प्रसारित केली. सुरुवातीला 23 भागांसाठी संकल्पित, प्रधानमंत्री 4 जानेवारी 2014 रोजी प्रसारित झालेल्या शेवटच्या भागासह 26 भागांपर्यंत वाढवण्यात आला. या शोचे नाव आधी आयडिया ऑफ इंडिया असण्याची अफवा होती. +14 डिसेंबर 2013 पासून ABP आनंदावर प्रधान मंत्री बंगालीमध्ये पुन्हा प्रसारित करण्यात आले, बंगाली अभिनेता धृतिमान चॅटर्जी यांनी होस्ट केले आणि ABP माझा वर सिंहासन नावाने मराठी भाषेत पुन्हा प्रसारित केले आणि 23 नोव्हेंबर 2013 पासून मराठी अभिनेते विक्रम गोखले यांनी होस्ट केले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11859.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11859.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..acd80103f0306a8acba222062070803a128319a5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11859.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +ब्रह्मा किल्ला हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक किल्ला आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11906.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11906.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a792ebfe554fb9fc9536b905559fcb869a01be36 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11906.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +A Seleção (The Selection) "A Seleção Canarinho" +ब्राझील फुटबॉल संघ (पोर्तुगीज: Seleção Brasileira de Futebol) हा ब्राझील देशाचा राष्ट्रीय फुटबॉल संघ आहे. ब्राझील फुटबॉल संघटना (Confederação Brasileira de Futebol) ही संस्था ब्राझील संघाचे कामकाज सांभाळते. ब्राझील फुटबॉल संघ इ.स. १९२३ सालापासून फिफाचा तर इ.स. १९१६ पासून कॉन्मेबॉलचा सदस्य आहे. आजवर पाच वेळा फिफा विश्वचषक जिंकलेला ब्राझील हा फुटबॉलच्या इतिहासामधील सर्वात यशस्वी संघ असून तो जगातील सर्वात बलाढ्य संघांपैकी एक मानला जातो. +२०१४ फिफा विश्वचषकाचे आयोजन ब्राझीलने केले. स्पर्धेच्या उपांत्य फेरीमध्ये ब्राझीलला जर्मनीकडून १-७ असा अपमानस्पद पराभव पत्कारावा लागला. +ब्राझिलचा सध्याचा गणवेश (पिवळा शर्ट व निळी शॉर्ट्स) १९५३ सालापासून कायम आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11916.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11916.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..470731d62f7b5924fc7135859b0f09a87420e0cb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11916.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + +ब्राझीलियन ग्रांप्री (पोर्तुगीज: Grande Prêmio do Brasil) ही फॉर्म्युला वन ह्या कार शर्यतीच्या सर्वोच्च श्रेणीमधील एक शर्यत आहे. ही शर्यत ब्राझिल देशाच्या साओ पाउलो शहरामधील इंटरलागोस ह्या जिल्ह्यामधील ऑतोद्रोमो होजे कार्लोस पेस ह्या ट्रॅकवर दरवर्षी भरवली जाते. +१९७२ सालापासून सलग खेळवण्यात आलेली ही शर्यत फॉर्म्युला वनमधील सर्वात कठीण व मानाच्या शर्यतींपैकी एक मानली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11920.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11920.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cb84b6938012818fbbef91ddfe0e280cccb3347b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11920.txt @@ -0,0 +1,79 @@ +वनडे किट +ब्राझील राष्ट्रीय क्रिकेट संघ हा पुरुषांचा संघ आहे जो आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये ब्राझील देशाचे प्रतिनिधित्व करतो. +ऑस्ट्रेलिया  · इंग्लंड  · दक्षिण आफ्रिका  · भारत  · न्यू झीलंड  · वेस्ट इंडीज  · पाकिस्तान  · श्रीलंका  · झिम्बाब्वे  · बांगलादेश  · अफगानिस्तान  · आयर्लंड +बर्म्युडा  · कॅनडा  · केन्या  · नेदरलँड्स  · स्कॉटलंड +आर्जेन्टीना  · +डेन्मार्क  · +नामिबियन  · +युगांडा  · +बेल्जियम  · बोत्स्वाना  · केमॅन आयलंड  · फिजी  · फ्रांस  · जर्मनी  · जिब्राल्टर  · हॉंगकॉंग  · इस्त्राईल  · इटली  · जपान  · कुवैत  · मलेशिया  · नेपाळ  · नायजेरिया  · पापुआ न्यू गिनी  · सिंगापूर  · टांझानिया  · थायलंड  · संयुक्त अरब अमीरात  · अमेरिका  · झांबिया + ऑस्ट्रीया  · + बहामास  · + बहरैन · + बेलिझ · + भुतान · + ब्राझिल · +ब्रुनै · + चिली  · + चीन  · +कूक आयलंड  · + कोस्टा रिका  · +क्रो‌एशिया · + क्युबा · + सायप्रस · +झेक प्रजासत्ताक  · +फ़िनलंड · + गांबिया  · + घाना · +ग्रीस · +गुर्नसी  · +इंडोनेशिया  · +इराण · + आइल ऑफ मान · + जर्सी  · +लेसोथो  · + लक्झेंबर्ग  · +मलावी  · + मालदीव  · +माली  · + माल्टा  · +मेक्सिको  · +मोरोक्को  · +मोझांबिक  · + म्यानमार  · + नॉर्वे  · + ओमान  · +पनामा  · + फिलिपाईन्स  · + पोर्तुगाल  · + र्‍वांडा  · + कतार · + सामो‌आ · + सौदी अरब  · + सियेरा लि‌ओन · + स्लोव्हेनिया  · + दक्षिण कोरिया  · + स्पेन  · +सेंट हेलन  · + सुरिनम  · +स्विडन  · + स्विझर्लंड · + टोंगा  · + तुर्क आणि कैकोस द्विपे  · +वनुतु · +पूर्व आफ्रिका · +पूर्व आणि मध्य आफ्रिका  · +पश्चिम आफ्रिका +बेलारूस · +बल्गेरिया · +एस्टोनिया  · +आइसलँड · +लात्व्हिया · +न्यू कॅलिडोनिया · +पोलंड · +रशिया · +स्लोव्हेकिया · +तुर्कस्तान · +युक्रेन · +उरुग्वे + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11925.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11925.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0ae5399c156f9cd53d314f8b76d61c3f93207ffc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11925.txt @@ -0,0 +1 @@ +खालील यादी ब्राझील महिला क्रिकेट संघाने आतापर्यंत खेळलेल्या सर्व अधिकृत आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामन्यांची आहे. ब्राझीलने २३ ऑगस्ट २०१८ रोजी मेक्सिको विरुद्ध पहिला महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामना खेळला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11932.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11932.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c50c1269deb5839062135936b5afb534543d4661 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11932.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ब्राझीलचा इतिहास हा हजारो वर्षांपूर्वी सुरू होतो. ब्राझीलला येणारा पहिला युरोपियन पेड्रो अल्वारेस कॅब्राल होता. तो ब्राझीलला आप २२ एप्रिल, १५०० रोजी पोर्तुगालच्या प्रायोजनाखाली आला. त्या नंतर १६व्या शतकापासून १९व्या शतकापर्यंत ब्राझीलमध्ये पोर्तुगालची वस्ती होती. ७ सप्टेंबर, १८२२ला ब्राझीलला पोर्तुगालपासून स्वातंत्र्य मिळाले. १८८९ च्या उठाव्यानंतर ब्राझीलमध्ये गणतन्त्रावादी सर्कार बसले. ब्राझीलमध्ये दोन वेळा हुकुमशाही आली होती आणि एकदा सैन्याचे राज्य आले होते. +ब्राझिलची सुरुवात +ब्राझीलमध्ये पहिले कोण आले याच्यावर बरीच चर्चा झाली आहे. अनेक लोकांचे म्हणणे आहे की कॅब्रालच ब्राझीलला प्रथम आला. पण काही लोकांचे मानाने आहे की ब्राझीलमध्ये प्रथम पाचेको हा आला. पण ब्राझीलवर पोर्तुगालचे राज्य फक्त कॅब्राल आल्यानंतरच सुरू झाले. कॅब्रालच्या लोकांना ब्राझीलमध्ये अनेक आदिवासी टोळ्या सापडल्या. त्या टोळ्यांची एकमेकातच खूप युद्ध व्हायची. पोर्तुगालला भारत, चीन व इंडोनेशिया या देशांकडून खूप संपत्ती मिळत असे. त्यामुळे ब्राझीलकडे त्यांचे फारसे लक्ष नव्हते. पोर्तुगालने ब्राझील आरामात आपल्या ताब्यात ठेवण्याकरिता एक युक्ती लढवली. त्यांनी ब्राझीलचे अनेक भाग पाडून ते भाग पोर्तुगीज सावकारांना दिले. +ब्राझील वरील राज्य +१७व्या शतकात ब्राझीलमध्ये उसाची शेती मोठ्या प्रमाणात सुरू झाली. गुलामांना पोर्तुगीज लोक शेतांमध्ये कामाला लावत असे. उसापासून साखर बनवून ती युरोपात घेऊन जात असे. पहिल्या दोन शतकांमध्ये फ्रांस, स्पेन व इटालियन लोकांनी सुद्धा ब्राझीलमध्ये आपल्या बस्त्या बसविल्या. पण पोर्तुगालला सर्वात जास्त त्रास डच लोकांचा झाला. डच लोकांनी ब्राझीलच्या किनाऱ्याचा एक मोठा भाग ताब्यात घेतला. त्याने पोर्तुगीजांना व्यापारात त्रास होऊ लागला. त्यांनी डच बस्तीवर घेरा घातला. अनेक वर्षांच्या युद्धानंतर डच लोक १६६१ साली ब्राझील सोडून गेले. +ब्राझीलमध्ये ९० वर्षांकरिता राजशाही होती. नेपोलियनने जेव्हा पोर्तुगालवर हल्ला चढवला तेव्हा पोर्तुगालने आपले बरेच लोक ब्राझीलला हलवले होते. रियो दी जानेरोला ते लोक राहायला लागले. पोर्तुगालच्या राजाने तिथूनच आपले राज्य १५ वर्ष चालवले. १८२१ साली राजा पोर्तुगालला परत गेला. त्याचा मुलगा, पेड्रो, ब्राझीलवर राज्य करायला रियो दी जनेरोमध्येच थांबला. पण पेड्रो ब्राझीलवर नीट राज्य करू शकला नाही. तो १८३१ साली पोर्तुगालला परत आला. ९ वर्षांकरिता ब्राझीलवर राज्य करण्यासाठी राजाच नव्हता. या काळात साबिनाडा सारखे अनेक उठाव ब्राझीलमध्ये झाले. त्या नंतर पेड्रोचा मुलगा म्हणजे दुसरा पेड्रो याने ब्राझीलचे राज्य स्वतःच्या ताब्यात घेतले. +१५ नोव्हेंबर, १८८९ला ब्राझीलमध्ये सैन्याने उठाव केला आणि जनरल डीयोडोरो डा फोन्सेका हा ब्राझीलचा राजा बनला. १९३० सालापर्यंत ब्राझील लोकशाही होती पण बायका व अशिक्षित लोकांना मतदानाचा हक्क नव्हता. +१९३० सालानंतर ब्राझीलमध्ये विविध सरकारने त्या देशाची प्रगती केली. गेतुलिओ वर्गास याने ब्राझीलवर १९३० ते १९४५ पर्यंत ब्राझीलवर राज्य केल. या काळात त्याला दोन उठावांना तोंड द्यावे लागले. १ साली साम्यवाद्यांनी/ कम्युनिस्टांनी साली आणि फॅसिस्टानी १९३८ साली असे दोन वेगळे उठाव केले. १९४५ पासून १९६४ पर्यंत ब्राझीलमध्ये लोकशाही पसरली. या काळात ब्राझीलची राजधानी रिओ दे जानेरो पासून ब्राझिलीयाला बदलली. ब्राझीलने अटलांटिकच्या युद्धात व इटलीमध्ये अमेरिकेचा साथ दिला. +हुकुमशाही +१९६४ च्या सुमारास ब्राझीलच्या सेनेचे असे मत झाले होते की हे सरकार बरोबर नाही व यावर उठाव केला पहिजे. मिनास गेरासचा राज्यपाल, जोसे दे मगल्हेस पिंटो, याने या उठावाला सहभाग दिला. हुकुमशाही आल्यावर सुरुवातीला प्रचंड प्रगती झाली. पण हुकुमशाही मुळे अनेक ब्राझीलियन कैद्यांचे खून केले गेले. या मुळे ब्राझीलमध्ये अशांती पसरली. +ब्राझीलचे राष्ट्रपती, लुला (2003-2011) +लोकशाही +१९८५ मध्ये ब्राझील परत लोकशाही कडे वळला. २००२ मध्ये लुला ब्राझीलचा प्रधानमंत्री झाला. त्याच्या एका योजनेमुळे ब्राझीलमधील प्रत्येक माणसाला दिवसातून ३ जेवणं मिळायची. २०१० मध्ये लुलाच्या दोन टर्म झाल्यामुळे तो परत निवडणुकीला उभा राहू शकला नही. त्यामुळे दिल्मा रुसेफ राष्ट्रपती झाली. १ जानेवारी, २०११ रोजी ती राष्ट्रपती झाली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11943.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11943.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4367db076e1728f4e913c414bf9e4d28eeeeae07 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11943.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ब्राझोस काउंटी, टेक्सास ही अमेरिकेच्या टेक्सास राज्यातील २५४ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. +ब्राझोस काउंटी, टेक्सासची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11946.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11946.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f4578cb26f38df38e3494a8c94fdbe7b638b9bde --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11946.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +† खेळलेले सामने (गोल). +ब्रानिस्लाव इवानोविच (सर्बियन सिरिलिक: Бранислав Ивановић;) ( २२ फेब्रुवारी, इ.स. १९८४) हा सर्बियाचा फुटबॉल खेळाडू आहे. हा सध्या चेल्सी कडून खेळतो. +२१ एप्रिल, २०१३ रोजी लिव्हरपूल एफ.सी.विरुद्ध खेळत असताना लिव्हरपूलचा खेळाडू लुइस सुआरेझ इवानोविचला दंडावर चावला. त्याबद्दल सुआरेझवर दहा सामन्यांसाठी बंदी घालण्यात आली होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11999.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11999.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d4e9d5698191fa0d162a6442e0d44f7d755ead7b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_11999.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्रायन अँड्रु यंग (नोव्हेंबर ३, इ.स. १९६४:व्हांगेराई, न्यू झीलँड - ) हा  न्यूझीलंडकडून ३५ कसोटी आणि ७४ एकदिवसीय क्रिकेट सामने खेळलेला खेळाडू आहे. हा यष्टिरक्षण आणि उजव्या हाताने फलंदाजी करीत असे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12014.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12014.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aeb173d6ed776391b87ea7b3905d427046bde49c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12014.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्रायन क्रॅन्स्टन (Bryan Cranston; ७ मार्च १९५७) हा एक अमेरिकन रंगमंच अभिनेता, पटकथाकार, चित्रपट निर्माता, दिग्दर्शक व अभिनेता आहे. ब्रेकिंग बॅड नावाच्या धारावाहिकामध्ये वॉल्टर व्हाईट ह्या प्रमुख पात्राच्या भूमिकेसाठी तो ओळखला जातो. वॉल्टर व्हाईटच्या भूमिकेसाठी क्रॅन्स्टनला ४ वेळा सर्वोत्तम दूरचित्रवाणी अभिनेत्यासाठीचा एमी पुरस्कार तसेच एकदा गोल्डन ग्लोब पुरस्कार मिळाला. ह्याखेरीज झाइनफेल्ड व इतर अनेक लोकप्रिय मालिकांमध्ये देखील तो चमकला. +मोठ्या पडद्यावर देखील क्रॅन्स्टनने सेव्हिंग प्रायव्हेट रायन, आर्गो, गॉडझिला इत्यादी अनेक यशस्वी चित्रपटांमध्ये भूमिका केल्या आहेत diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12033.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cb43bb8b5ccea2feeec20b2bbc2a235209b4a430 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12033.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्रायन मर्व्हिन मॅकमिलन (२२ डिसेंबर, १९६३:पीटरमारित्झबर्ग, दक्षिण आफ्रिका - हयात) हा  दक्षिण आफ्रिकाकडून १९९१ ते १९९६ दरम्यान ३८ कसोटी आणि ७८ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12036.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ad23ab2224f5ecc26344367c9935efb800bc24d4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12036.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्रायन सिंबाराशे मुड्झिन्गान्यामा (९ एप्रिल, १९९५:हरारे, झिम्बाब्वे - ) हा  झिम्बाब्वेकडून क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे.[१] +ही डाव्या हाताने फलंदाजी आणि उजव्या हाताने लेगब्रेक गोलंदाजी करते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12099.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12099.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d874142651672067140f848ea53706faa9d6d711 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12099.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्राह्मणगाव परगणे परतुर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील परभणी जिल्ह्यातील सेलू तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे.येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १५ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो.पावसाळ्यात दिवसा तापमान ३१ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २३ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.वार्षिक पर्जन्यमान ५५५ मिमी असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून मध्य हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४१ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1212.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1212.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6a20cdbd97a804f09999fb37f6d4a83d3632aaea --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1212.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +न्या. प्रफुलचंद्र नटवरलाल भगवती (डिसेंबर २१, १९२१ - १५ जून, इ.स. २०१७) हे भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाचे सतरावे मुख्य न्यायाधीश होते. त्यांची इ.स. १९७३ मध्ये सर्वोच्च न्यायालयावर नियुक्ती झाली आणि जुलै १२, १९८५ ते डिसेंबर २०, १९८६ या काळात ते सर्वोच्च न्यायालयाचे मुख्य न्यायाधीश होते. +भगवती यांचे वडीलही सर्वोच्च न्यायालयाचे न्यायाधीश होते. पी.एन. भगवती यांचा जन्म २१ डिसेंबर १९२१ रोजी गुजरातमध्ये झाला. मुंबईच्या एल्फिन्स्टन कॉलेजमध्ये शिकून भगवती मुंबई विद्यापीठाचे १९४१ साली पदवीधर झाले. त्यांनी मुंबई उच्च न्यायालयातून त्यांनी वकिली करायला सुरुवात केल्यानंतर जुलै १९६०मध्ये ते गुजरात उच्च न्यायालयात न्यायाधीश झाले आणि पुढे सप्टेंबर १९६७मध्ये सरन्यायाधीश. अल्पकाळासाठी ते गुजराथ राज्याचे २ वेळा गव्हर्नर झाले होते. पी एन भगवती यांचे १५-६-२०१७ रोजी निधन झाले. ते ९५ वर्षांचे होते. +सद्यःस्थितीत न्यायालयात जनहित याचिका दाखल करणे व त्यांच्या माध्यमातून अन्यायाचे निराकरण करणे नागरिकांना सहजशक्य झाले आहे. माजी सरन्यायाधीश पी. एन. भगवती यांना या जनहित याचिकांचे प्रणेते मानले जाते. भगवती यांनी १९७९मध्ये न्यायालयात सर्वप्रथम जनहित याचिका दाखल करून घेतली. त्यात त्यांना न्यायमूर्ती व्ही.आर. कृष्णा यांचे सहकार्य लाभले होते.पुष्पा हिंगोरानी यांनी पहिल्यांदा जनहित याचिका दाखल केली. +देशात आणीबाणी लागू असताना जबलपूरचे ॲडिशनल डिस्ट्रिक्ट मॅजिस्ट्रेट विरुद्ध शिवकांत शुक्ल या ‘हेबीयस कॉर्पस केस’मध्ये भगवती यांनी एक वादग्रस्त निकाल दिला होता. ‘आणीबाणीच्या काळात झालेल्या बेकायदेशीर अटकेला आव्हान देता येत नाही’ हाच तो विचित्र निकाल. हा असा निकाल दिल्याबद्दल भगवतींना ३० वर्षांनी पश्चात्ताप झाला.[ संदर्भ हवा ] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12131.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12131.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..139597f9cb07c5d48bed18984ec4747f4b4f3438 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12131.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12134.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12134.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..43fe5004855c1921796884d4753dd66fd216379c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12134.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +कै.श्रीधरपंत टिळकांच्या(मृत्यू १९२८) शब्दांत सध्याचे युग हे लोकशाहीचे युग आहे. एकंदर हिंदू समाजही संक्रमणावस्थेत आहे. भगवंतांनी निर्माण केलेली श्रमविभागरूप चातुर्वर्ण्यव्यवस्था गुणकर्मविभागशः चालू राहाती, तर ती अतीव त्याज्य ठरून त्याविरुद्ध बंड पुकारण्याची पाळी कनिष्ठ किंवा निकृष्ठ वर्गावर आली नसती. परंतु देशाच्या दुर्दैवाने चातुर्वर्ण्य जन्मसिद्ध स्वरूपात वज्रलेप होऊन बसल्यामुळे त्यापासून अनर्थ ओढवला आहे. पुरातन काळी वर्णाश्रमधर्माने इष्ट कामगिरी बजावली असेल, असे नाही. परंतु आता चातुर्वर्ण्यास जितक्या लवकर मूठमाती मिळेल तितकी बरी. ब्राह्मणेतर चळवळ हे ब्राह्मणी वर्चस्वाला विरोध म्हणून उदयाला आले उच्चवर्णीयांची वर्चस्व झुगारून देऊन समाजामध्ये सामाजिक ऐक्य समता आणि सलुका प्रस्थापित करण्याच्या उद्देशाने ही चळवळ उभी राहिली ब्राह्मणेत्तर चळवळीने वर्चस्ववादी सामाजिक वर्चस्वाला विरोध केला या चळवळीतील नेत्यांची भावना ब्राह्मण वर्ग हाच बहुजन समाजाच्या प्रगतीच्या मार्गातील अडथळा आहे त्यामुळे ब्राह्मण वर्गाला वगळून इतर सर्व जातीतील लोकांच्या संघटना वर ब्राह्मणेतर चळवळीने भर दिला यातून ब्राह्मणेतर चळवळीच्या कार्याला गती प्राप्त झाली ब्राह्मणेतर चळवळीचे काही नेते राज्यकारभारात भाग घेण्याबाबत उत्सुक होते कारण इंग्रजांनी भारतीयांना राजकीय सवलती देण्यास सुरुवात केली त्याचा फायदा हा बहुजन समाजातील नेत्यांना मिळावा या दृष्टीने त्यांनी प्रयत्न सुरू केले खरेतर हा फायदा बहुजन समाजातील नेत्यांना मिळावा अशी ब्राह्मणेतर चळवळीतील नेत्यांची भूमिका होते त्यांनी राजकीय सत्तेचा प्रभाव आणि परिणामकारकता ओळखली होती ब्राह्मणेतर चळवळीच्या माध्यमातून या काळामध्ये अनेक सुधारणावादी प्रयोग केले गेले [१] +भारतीय चातुर्वर्ण्य आणि वतन परंपरेतून निर्माण झालेली विषमता राजकीय, सामाजिक आणि आर्थिक अशा सर्व स्तरावरून नष्ट करून समताप्रधान, समानसंधी समाजाच्या सकारात्मक रचनेचे कार्य बहुजनांच्या सक्रियतेने साधणे असे ब्राम्हणेतर चळवळीमध्ये अभिप्रेत होते. +त्या काळीसुद्धा ब्राम्हण समाज मुख्य सत्तेपासून दूर होता आणि ब्राम्हणांचा प्रत्यक्ष प्रभाव मर्यादित होता. तरी सर्व विषमतेस एकट्या आणि संपूर्ण ब्राह्मण समुदायास लक्ष्य करणे हा चळवळीपेक्षा वेगळे मत मांडणाऱ्यांचा मुख्य आक्षेप होता. त्यांचा आक्षेप समतावादी सुधारणांना नव्हता तर, ब्राह्मणेतर शब्द ब्राम्हणसमूहलक्षी बनल्यामुळे चळवळीला सरसकट ब्राह्मणद्वेषाचे स्वरूप तर येणार नाहीना अशी शंका व्यक्त करणारा होता. +भारतीय चतुर्वर्ण आणि वतनी व जातीय व्यवस्थेतून निर्माण झालेली विषमता भारतात येणाऱ्या परकीय आक्रमकांना वेळोवेळी सोयीची झाली. त्यामुळे अशी विषमता घालवणे आवश्यक आहे या दृष्टिकोनातून भारतीय स्वातंत्र्य लढ्यातील तथाकथित उच्च वर्णीयांतून आलेले महात्मा गांधी, साने गुरुजी, वि.दा. सावरकर, श्रीपाद अमृत डांगे, धोडो केशव कर्वे, इत्यादी सामाजिक नेते पुढे आले आणि त्यांनी राजर्षी शाहू आणि आर्यसमाजप्रणीत ब्राम्हणेतर चळवळीस पूरक अशा समाज सुधारणांना आणि अस्पृश्यता निर्मूलन चळवळींना होता होईतो हातभार लावला. हा त्यांचा सहभाग सुधारणावाद्यांना प्रत्येक वेळी पुरेसा वाटलाच असेही नाही. ब्राह्मणेतर चळवळीचा मुख्य उद्देश हा समाजामध्ये वरिष्ठा यांचे वर्चस्व कमी करताना समाजात धार्मिक सांस्‍कृतिक आर्थिक सामाजिक क्षेत्रामध्ये असलेली एकाधिकारशाही नष्ट करणे व त्यातून होणाऱ्या कनिष्ठ जातीचे शोषण थांबवणे त्याचप्रमाणे समाजातील विषमता दूर करणे या उद्देशाने ब्राह्मणेत्तर चळवळीने प्रामुख्याने कार्य केले +पुरेशा ऐतिहासिक साधनांच्या अभावी सिंधू संस्कृती आणि प्राग्‌ ऐतिहासिक काळाबाबत विविध तर्कच केले जातात. जनुकीय अ‍ॅनालिसिस आणि ऐतिहासिक पुराव्यांच्या अभावाने कालौघात निराधार ठरलेला, आर्य हे भारताबाहेरून आले हा तर्क ब्रिटिशकाळात स्वीकारला गेला होता. सनातन ब्राम्हणीय चातुर्वणीय परंपरा या बाहेरून येऊन जेते झालेल्या आर्यांच्या प्रातिनिधिक समजल्या जाऊ लागल्या. यातून दक्षिणी भारतीयांनी स्वतःस द्रविड समजून हिंदवेतर आणि ब्राम्हणेतर चळवळींची कास धरली. +यातच विष्णू आवतार आणि इतर पुराण कथातून असलेल्या संघर्षांचा अर्थही ब्राम्हण-क्षत्रिय वा सवर्ण-मागासवर्गीय अथवा आर्य-अनार्य संघर्ष असा घेतला गेला. +यात भर म्हणजे रामायणकालीन शंबूकवध, आदिवासी एकलव्य आणि सूतपुत्र कर्णास शिक्षण नाकारण्यासंबंधी संबधी रामायण-महाभारतातील उल्लेख. मनुस्मृती आणि शतपथ ब्राह्मणातली शूद्र आणि ब्राम्हणेतर समाजावरील असमान तत्त्वावरील असहिष्णूताही ब्राम्हणेतर समाजास खटकू लागली . +अस्पृश्यतेच्या परंपरा आणि शिक्षणास नकार व प्रत्यक्ष जीवनातील असमानता यामुळे गंजलेल्या बहुजन समाजास बाहेर काढण्याचे प्रयत्न ब्राम्हणेतर आणि संबधित विविध समाज सुधारणा चळवळींच्या योगाने झाला. ब्राम्हण आणि सवर्ण समाजाने कधी कुरकुरत तर कधी स्वतः पुढाकार घेत आर्थिक हितसंबधांचे जमेल तसे रक्षण करीत मार्गक्रमण सुरू ठेवले. ब्राह्मणेतर चळवळीने समाजामध्ये वर्णव्यवस्थेवर आधारित सामाजिक दरी कमी करण्याचा प्रयत्न केला या काळामध्ये कोल्हापूर संस्थानात राजर्षी शाहू महाराजांनी चळवळीला चालना दिली संपूर्ण संस्थानांमध्ये सत्यशोधकी विचारांचा प्रसार करताना त्यांनी समाजातील दलित पीडित शोषित वर्गाला न्याय आणि हक्क मिळवून देण्याचा प्रयत्न केला कुठलीही व व्यक्ती ही जन्माने श्रेष्ठ असत नाही तर ती व्यक्ती आपल्या कर्माने श्रेष्ठ ठरते याचा पुनरुच्चार करत त्यांनी अनेक लोकांना पंडित शास्त्री अशा उपाध्या देऊन त्यांचा गौरव केला इतकच नाही तर धार्मिक विधी प्रसंगी अनेक जाती धर्मातील लोकांना त्यांनी मंत्र उच्चारण्याचा अधिकार देऊ केला यातून पुरोगामी महाराष्ट्राच्या घडविला एक नवी दिशा मिळाली +मनुस्मृती शतपथ ब्राम्हण +वतन ही गोष्ट वंशपरंपरागत असते. जात, व्यवसाय, काम, उत्पन्न, अधिकार, वडिलोपार्जित संपत्ती, जन्मभूमी या सर्व गोष्टी ‘वतन’ शब्दात अंतर्भूत होतात. +महाराष्ट्राच्याच नव्हे तर भारतातील ग्रामव्यवस्थेचे एके काळी जे बलस्थान होते, ते म्हणजे वतनपद्धती. त्यातूनच पुढे काही प्रश्न निर्माण झाले. सामाजिक अभिसरणाच्या प्रक्रियेत या प्रश्नांमुळे निर्माण झालेली गुंतागुंत सोडणे हे आजच्या समाजसुधारक, राज्यकर्ते व विचारवंतांपुढचे मुख्य आव्हान आहे. +ग्रामजीवन हे कृषिप्रधान असल्यामुळे कृषिविषयक सर्व गरजा पूर्ण करण्यासाठी ही वेगवेगळी वतने निर्माण झाली. या वतनातून बलुतेदारी अधिक स्पष्ट होत गेली. तत्कालीन ग्रामसंस्कृतीचा अभ्यास केला तर हे लक्षात येते, की या एकसंध वतन, आसाम्या व बलुतेपद्धतीतून ग्रामीण अर्थव्यवस्था स्वतंत्रपणे कार्यरत राहिली. एकमेकांच्या आर्थिक, वैयक्तिक व धार्मिक स्वरूपाच्या गरजा पूर्ण केल्या जात. एका अर्थाने अलिखित अशी ही ‘सेवापद्धती’ किंवा स्थानिक ‘सर्व्हिस इंडस्ट्री’च होती, असे म्हटले तर वावगे ठरणार नाही. +जातिनिर्मूलनाच्या चळवळीची सुरुवात करणारे प्रामुख्याने तीन गट आढळतात. एक गट अखिल भारतीय पातळीवरील तथागत गौतम बुद्ध, महावीर, आदी शंकराचार्य, बसवेश्वर, गुरू नानक देव आणि काही दाक्षिणात्य संतांचा गट. महाराष्ट्राच्या पातळीवर महानुभाव पंथीय, संत ज्ञानेश्वर आणि वारकरीपंथीय संत. या तीन गटांचे कार्य महत्त्वाचे आहे. ब्राम्हण संताचे कार्य ब्राम्हणेतर चळवळ सहसा नाकारताना आढळते. ब्राम्हणेतरांच्या उद्धारासाठीचा खरा सकारामक आणि लक्षणीय प्रयत्न महात्मा फुले, राजर्षी शाहू, आंबेडकर आणि तमिळ नेते यांच्यापासूनच सुरू झाला . आधीच्या समाजसुधारकांच्या प्रयत्नांना ब्राम्हणेतर प्रभावशाली मानत नाहीत. +लोकमान्य टिळकांच्या काळातच सनातनी आणि सुधारक यांच्यातील वाद झगड्यांच्या स्वरूपात सार्वजनिक गणेशोत्सवाच्या वेळी दिसून येत असत. या वादाचे एक वैशिष्ट्य असेकी लोकमान्यांची स्वतःची दोन्ही मुले सुधारकांच्या बाजूने क्रियाशील होती. +लोकमान्य टिळकांना ब्राम्हणेतरांना सरसकट शिक्षण नाकारले गेले हा मुद्दा मान्य नव्हता. ब्राम्हणेतरांच्या अशिक्षणास ब्राम्हणेतरांची उदरनिर्वाह करणे अणि धनधान्यादी उत्पन्न मिळवणे ही प्राथमिकता होती म्हणून ते स्वतःच शिक्षणाबाबत उदासीन आहेत असा निष्कर्ष लोकमान्य टिळख काढतात. +साहजिकच, लोकमान्यांनी भारतात आलेल्या मॉंटेग्यू- चेम्सफर्ड यांच्या बरोबरील चर्चेत जातिनिहाय मतदारसंघांस विरोध केला होता. +ब्राह्मणांनी ब्राह्मणेतरांना शिक्षणापासून वंचित ठेवले, हा मुद्दा खोडून काढतांना लोकमान्य टिळक आपल्या अग्रलेखात म्हणतात, +एकाने विद्या, तर दुसऱ्याने द्रव्य पसंत केले ! +`प्रत्येक जातीने आपापले हित दक्षतेने पहाणे व त्याकरिता योग्य ती चळवळ करणे जरूर असले, तरी अखिल हिंदी जनतेचा `ब्राह्मण व ब्राह्मणेतर' असा स्थूल विभाग करून जे केवळ ब्राह्मणद्वेषाचे अवास्तविक स्वरूप या वादास देण्यात येत आहे, ते दुष्ट बुद्धीचे आहे. कायदे कौन्सिलातील सर्व जागा किंवा बहुतेक जागा आपणासच असाव्यात, असा हक्क ब्राह्मणांनी पूर्वी केव्हाही सांगितलेला नाही व पुढेही सांगू इच्छित नाहीत. त्यांच्या वाट्याला प्रत्यक्ष व्यवहारात लोकसंख्येच्या प्रमाणाबाहेर जागा पडत असल्या, तर ते त्यांच्या जातिमूलक आग्रहाचे फळ नसून त्यांच्या शिक्षणाचे फळ आहे, ही गोष्ट नाकबूल करणे म्हणजे निवळ आडरानांत शिरणे होय. ब्राह्मणांनी पूर्वी इतर जातींना शिक्षणाच्या बाबतीत मुद्दाम मागे टाकले किंवा दडपून ठेवले हा आरोप सर्वस्वी खोटा आहे. व्यावहारिक शिक्षण व त्याला लागणारी साक्षरता ही क्षत्रिय व वैश्य यांनाच काय, पण शूद्रांनाही खुली होती. पुराण, इतिहास वगैरे वाचण्याचा त्यांचा अधिकार कोणी कधीही काढून घेतला नव्हता. तात्पर्य, वेदाध्यापनाचा तेवढा अधिकार केवळ ब्राह्मणांसच असला, तरी ज्याला हल्ली आम्ही शिक्षण म्हणतो ते कोणत्याही वर्णाला सुलभ होते; म्हणून ब्राह्मणांनी ब्राह्मणेतरांना शिक्षणरहित ठेवले, या म्हणण्यास काहीच आधार नाही. असे असता शिक्षणाकडे इतर वर्णांनी द्यावे तितके लक्ष दिले नाही. याचे खरे कारण त्यांनी आपापल्या धंद्याकडे विशेष लक्ष दिले व शिक्षणाकडे दुर्लक्ष केले; कारण नुसत्या पुस्तकी कृति दिसण्याला त्या वेळी मान मुळीच नव्हता, हेच होय. आपापल्या धंद्याकडे लक्ष देण्यापासून इतर वर्णांचा आर्थिकदृष्ट्या फार फायदा झाला व ब्राह्मण भेटले की, ते निर्धन व ब्राह्मणेतर म्हटले की ते सधन असा जो सामान्य भेद दिसतो तो त्यामुळेच उत्पन्न झाला आहे. पण या स्थितीस अनुलक्षून `आम्हाला द्रव्योत्पादक धंदा इतर वर्णांनी करू दिला नाही', असे जर ब्राह्मण म्हणतील, तर ती जशी त्यांची चूक होईल तशीच `आम्हांला ब्राह्मणांनी सुशिक्षित होऊ दिले नाही', असे ब्राह्मणेतरांनी म्हणणे हीही चूकच आहे. एकाने द्रव्योत्पादक शिक्षण व द्रव्य पसंत केले. दुसऱ्याने पुस्तकी विद्या व निर्धनत्व पसंत केले, अशी केवळ आपखुषीने पूर्वी वाटणी झाली. याबद्दल परस्परदोष कोणासच लावता येणार नाही.' +शिक्षणविषयक सवलती सर्व प्रजेला समान असतांना ब्राह्मणेतर शिक्षणाकडे वळायला नाखूष असतात असा लोकमान्यांचे मत होते.' +पुस्तकी विद्या मिळवण्याच्या कामी ब्राह्मणेतर उदासीन' या अग्रलेखात ते म्हणतात, `ब्राह्मणेतरांत सुशिक्षित मिळतील, तर सरकार त्यांनाच आधी नेमील; पण शिक्षणविषयक सर्व सवलती समान असताही केवळ धंद्याच्या आवडीने ब्राह्मणेतर हे अद्यापि पुस्तकी शिक्षणाकडे वळावे तितके वळत नाहीत, याला कोणी काय करावे !' +दुसऱ्या बाजूने न.चि.केळकरांच्या नेतृत्वाखालील केसरी, सुधारकांवर टीकास्त्र सोडत होता. केसरीतील एका तत्कालीन सनातनी टीकेचे उदाहरणः +१९१७ ते २० च्या अवधीत ब्राह्मणेतर किंवा सत्यशोधकी धिंगाण्याने महाराष्ट्रात अनन्वित धुमाकूळ घातला. ह्या धिंगाण्याला चळवळ हे नाव देऊन संबोधणे म्हणजे त्या शब्दाचा व त्या अभिधानाने ओळखावयाच्या इतर कार्याचा अपमान करण्यासारखे आहे. इतकी ही सत्यशोधकी वावटळीची हीन वळवळ होती.[१] +तत्कालीन ब्राह्मण समाजाकडून ब्राम्हणेतरांना हीन लेखले जाणे याच्या प्रतिक्रियेत ब्राम्हणेतर चळवळीच्या उत्तरकाळात म्हणजे एकविसाव्या शतकात ब्राम्हणेतरांनी ब्राह्मणांना हीन लेखण्याची प्रक्रिया सुरू झाल्याचे आढळून येते [ संदर्भ हवा ] संत ज्ञानेश्वर, रामदास, एकनाथ, दादोजी कोंडदेव, बाबासाहेब पुरंदरे आदी लोकांबद्दल टिका करण्याची प्रवृत्ती या शतकात वाढीस लागली. +१९२० नंतर कोल्हापूर नरेश शाहूमहाराज यांच्या उदारमोकळ्या रूपाने ब्राह्मणेतर चळवळीला नेतृत्व मिळाले. त्याकाळात विठ्ठल रामजी शिंदे , डॉ. आंबेडकर यांनी अस्पृश्यताविरोधी मोहीम हाती घेतली होती +ब्राह्मण-ब्राह्मणेतर वादातून सुरू झालेली सामाजिक चळवळ ही बौद्धिक व वैचारिक विचारांचे मंथन होती. त्यातून विविध समाजातील व जातिवर्गातील नेतृत्व तयार होत गेले. त्यातून एक बौद्धिक बैठक अस्तित्वात आली; वेदकालापासून आजपर्यंतच्या समाजजीवनाची रहस्ये उलगडण्याचा, त्यातील विकृतींचा व अपप्रवृत्तींचा शोध घेण्याचा प्रयत्न होत राहिला. भाषा, संस्कृती, कला, साहित्य, संगीत या सर्व परंपरांची नवी मांडणी होत गेली. एका अर्थाने ही चळवळ सामाजिक व सांस्कृतिक आरोग्यासाठी पोषक ठरली. +नव्या वर्गकलहात फक्त सत्तास्पर्धा व स्वतःच्या अस्तित्वाचे रखवालदार तयार होत आहेत. ‘व्होट बँक’ या एवढ्याच निकषावर नेतृत्व तयार होत आहे. हा नवा वर्गकलह व सत्ताकलह ग्रामीण भागात खोलवर रुजत चालला जातीअंताची निर्णायक लढाई म्हणून खरेतर सत्यशोधक चळवळ इकडे बघितले जात होते मात्र फुले प्रणित सत्यशोधकी विचारांना पुढे वेगळे स्वरूप प्राप्त झाले जातीअंताचा ऐवजी जातिभेद आणि वर्ण संघर्ष यामध्ये ही चळवळ काही प्रमाणात अडकली व्यवस्थेची मूल्य चौकट बदलण्याची क्षमता असलेल्या या चळवळीच्या मर्यादा अधोरेखित झालेले आहेत .[२] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12135.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12135.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c9e08798bcc070bd83e18b731cb35283fea25dcb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12135.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्राह्मणोळी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील मावळ तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १२५० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12151.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12151.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b0849054fcb7b1aa9d9cf84283ef824e62975ff --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12151.txt @@ -0,0 +1 @@ +"'न्यू डेव्हलपमेंट बँक'" जिला ब्रिक्स बँक असेही संबोधले जाते ही एक बहुराष्ट्रीय वित्तसंस्था असून ती ब्राझिल, रशिया, भारत, चीन व दक्षिण आफ्रिका या देशांच्या बनलेल्या ब्रिक्‍स गटाद्वारे चालविली जाते.[१][२] [३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12156.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12156.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b5785c96edd97c0169c8328063c40e8b2e6f4643 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12156.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +ब्रिगिड जेप्शेशिर कोस्गेई (२० फेब्रुवारी, १९९४ - ) या केन्याच्या मॅरेथॉन धावपटू आहेत. त्यांनी २०१८ आणि २०१८ मध्ये शिकागो मॅरेथॉन आणि २०१९ ची लंडन मॅरेथॉन जिंकली होती. त्या २०१७ची शिकागो मॅरेथॉन आणि २०१८च्या लंडन मॅरेथॉनमध्ये द्वितीय क्रमांकावर आल्या होत्या. सध्याच्या मॅरेथॉन विश्वविक्रम त्यांच्या नावावर आहे. त्यांनी शिकागो येथील १३ ऑक्टोबर २०१९ रोजी झालेली मॅरेथॉन २:१४:०४ तासात पूर्ण करून विश्वविक्रम मोडला. हा विक्रम १६ वर्षांपासून अबाधित होता. [२] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12160.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12160.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..642aca3522548486d157bcd337772d93dec05ec5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12160.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रत्येक ब्रिगेडचा नेता ब्रिगेड कमांडर असतो. हा सहसा ब्रिगेडियर किंवा ब्रिगेडियर जनरल पदावर असतो. एका ब्रिगेडमध्ये साधारण ३,००० सैनिकअसतात. यात तीन पायदळ बटालियन आणि त्यांच्या कुमकेचा समावेश असतो. भारतीय सैन्यात डिव्हिजनांमधील ब्रिगेडांबरोबरच स्वतंत्र अस्तित्व असलेल्या ५ चिलखती ब्रिगेड, १५ तोफखान्याच्या ब्रिगेड, सात पायदळी ब्रिगेड, १ पॅराशूट ब्रिगेड, ३ हवाई संरक्षण ब्रिगेड,४ अभियांत्रिकी ब्रिगेडा आणि २ हवाई संरक्षण समूह आहेत. प्रत्येक स्वतंत्र ब्रिगेड आपापल्या कोर कमांडरच्या हुकुमाखाली असते diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12176.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12176.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f6c2203384a71b24bcfca06ef83e4e73a0b68a0c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12176.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +ब्रिजिट ॲन-मेरी बार्दो (जन्म २८ सप्टेंबर १९३४) ही भूतपूर्व फ्रेंच फॅशन मॉडेल, अभिनेत्री, गायिका आणि प्राणिहक्क कार्यकर्ती आहे. ती १९६० च्या दशकातील विख्यात प्रणय प्रतीकांपैकी एक होती. +आरंभीच्या काळात बॅले नृत्यात रस असलेल्या ब्रिजिटने १९५२ मध्ये अभिनयातील कारकिर्दीला सुरुवात केली. सोळा चित्रपटांमधील भूमिकांनंतर रॉजर वॅदिम या तिच्या तत्कालीन पतीच्या अँड गॉड क्रिएटेड वुमन या वादग्रस्त चित्रपटातील भूमिकेमुळे ब्रिजिट जगविख्यात झाली. या आणि नंतरच्या काही भूमिकांमुळे फ्रेंच बुद्धिवाद्यांचे तिच्याकडे लक्ष गेले. विख्यात लेखिका सिमॉन द बोव्हारच्या १९५९ मधील द लोलिता सिंड्रोम नावाच्या निबंधाचा ब्रिजिट वस्तूविषय होती. +सन १९७३ मध्ये मनोरंजन जगतातून ब्रिजिटने निवृत्ती घेतली. आपल्या कारकिर्दीत तिने ४७ चित्रपटांमध्ये भूमिका केल्या. निवृत्तीनंतर ती प्राण्यांच्या हक्कांसाठी लढणारी कार्यकर्ती बनली. १९९० च्या दशकात आप्रवासन, इस्लामीकरण, फ्रान्समधील इस्लाम धर्म यांच्यावर टीका केल्याने ती वादग्रस्त ठरली. +इंटरनेट मूव्ही डेटाबेस वरील ब्रिजिट बार्दो चे पान (इंग्लिश मजकूर) + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12181.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12181.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7d70dfa8a29b24b5320f2b4814fdbe20d0707c3b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12181.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्रिजिट जेन लेग (२९ जून, १९६४:क्राइस्टचर्च, न्यू झीलंड - हयात) ही  न्यूझीलंडच्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९८७ ते १९९० दरम्यान ३ कसोटी आणि १८ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12183.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12183.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4e8c498f5149a190daab2c218c5f22f4547cc290 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12183.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ब्रिजेट बिशप (अंदाजे १६३२ - १० जून, इ.स. १६९२) ही अमेरिकेतील सेलम शहरात १६९२ च्या चेटूक खटल्यामध्ये दोषी ठरवून फाशी दिलेली पहिली स्त्री होती. +बिशप आपल्या घरात खानावळ चालवायची. तेथे शफलबोर्ड हा खेळ खेळला जायचा व वयात न आलेल्या व्यक्तींनाही येण्याजाण्यास मुभा असल्या कारणाने गावातील इतर लोकांचा तिच्यावर राग होता. ती मुद्दामहून त्याकाळी प्रचलित नसलेले लाल रंगाचे ट्युनिक घालायची. ती फटकळ व तोंडाळ होती व आपल्या तिसऱ्या नवऱ्याच्या मृत्यूनंतर त्याची मालमत्ता ब्रिजेटच्या नावावर होणार होती. याकारणानेही ती चेटकीण असल्याचा तिच्यावर आरोप झाला असण्याची शक्यता आहे. +पाच लहान मुली व बायकांनी बिशपने आपल्यावर चेटूक केल्याचा आरोप ठेवला होता. याची शहानिशा होउन बिशपला दोषी ठरविले गेले व १० जून, १६९२ रोजी फाशी दिले गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12198.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12198.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8f65bad07d8dfd3a63e36dd1931e99812c06b31e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12198.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्रिटानिया इंडस्ट्रीज लिमिटेड ही एक भारतीय बहुराष्ट्रीय खाद्य उत्पादने कंपनी आहे, जी बिस्किटे, ब्रेड आणि दुग्धजन्य पदार्थ विकते. १८९२ मध्ये स्थापित, ही भारतातील सर्वात जुन्या विद्यमान कंपन्यांपैकी एक आहे आणि सध्या नुस्ली वाडिया यांच्या नेतृत्वाखालील वाडिया समूहाचा भाग आहे. २०२३ पर्यंत, त्याच्या कमाईपैकी सुमारे ८०% बिस्किट उत्पादनांमधून आले.[१] +१९९० च्या दशकाच्या सुरुवातीस वाडिया समूहाने तिच्या ताब्यात घेतल्याच्या परिस्थितीपासून सुरुवात करून, कंपनी तिच्या व्यवस्थापनाशी संबंधित अनेक विवादांमध्ये अडकली आहे,[२][३] परंतु तिचा बाजारातील मोठा हिस्सा कायम आहे.[३][४] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12235.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12235.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0cba7efb66abd1db49b9ffd56360a1743d0b9682 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12235.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्रिटिश भारतीय लष्कर हे भारतातील ब्रिटिशांचे मुख्य सैन्य होते. हे सैन्य इ.स. १९४७मध्ये भारताला स्वातंत्र्य मिळेपर्यंत भारतातील ब्रिटिश सत्तेचे तसेच ब्रिटिशांच्या मांडलिक संस्थानाचे रक्षण करणारी मुख्य फौज होती.[१] काही मांडलिकांना स्वतःचे सैन्य राखण्याची मुभा असली तरी अशी सैन्ये ब्रिटिश भारतीय लष्करासमोर फिकेच असायची. या लष्कराने दुसऱ्या महायुद्धात दोस्तांच्या बाजूने मोठी कामगिरी बजावली होती. +या सैन्यात युरोपियन (मुख्यत्वे ब्रिटिश, आयरिश व स्कॉटिश) सैनिक व भारतीय सैनिक असे दोन प्रमुख भाग असत diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12236.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12236.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0cba7efb66abd1db49b9ffd56360a1743d0b9682 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12236.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्रिटिश भारतीय लष्कर हे भारतातील ब्रिटिशांचे मुख्य सैन्य होते. हे सैन्य इ.स. १९४७मध्ये भारताला स्वातंत्र्य मिळेपर्यंत भारतातील ब्रिटिश सत्तेचे तसेच ब्रिटिशांच्या मांडलिक संस्थानाचे रक्षण करणारी मुख्य फौज होती.[१] काही मांडलिकांना स्वतःचे सैन्य राखण्याची मुभा असली तरी अशी सैन्ये ब्रिटिश भारतीय लष्करासमोर फिकेच असायची. या लष्कराने दुसऱ्या महायुद्धात दोस्तांच्या बाजूने मोठी कामगिरी बजावली होती. +या सैन्यात युरोपियन (मुख्यत्वे ब्रिटिश, आयरिश व स्कॉटिश) सैनिक व भारतीय सैनिक असे दोन प्रमुख भाग असत diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12240.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12240.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d7419207a1287550291f3760c261b4700bd37754 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12240.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +ब्रिटोन्स, ब्रिट्स, युनायटेड किंग्डम, आईल ऑफ मान, चॅनल द्वीपसमूह येथील नागरिक म्हणजे ब्रिटिश लोक असे मानतात. ब्रिटिश लोक किंवा ब्रिटन, ज्यांना बोलचालीत ब्रिट्स म्हणूनही ओळखले जाते, हे युनायटेड किंग्डम ऑफ ग्रेट ब्रिटन आणि नॉर्दर्न आयर्लंड, ब्रिटिश ओव्हरसीज टेरिटरीज आणि क्राउन अवलंबित्वांचे नागरिक आहेत. ब्रिटिश राष्ट्रीयत्व कायदा आधुनिक ब्रिटिश नागरिकत्व आणि राष्ट्रीयत्व नियंत्रित करतो, जे उदाहरणार्थ, ब्रिटिश नागरिकांच्या वंशाद्वारे प्राप्त केले जाऊ शकते. ऐतिहासिक संदर्भात वापरल्यास, "ब्रिटिश" किंवा "ब्रिटन्स" हे प्राचीन ब्रिटन, ग्रेट ब्रिटन आणि ब्रिटनीचे स्थानिक रहिवासी, ज्यांचे हयात असलेले सदस्य आधुनिक वेल्श लोक, कॉर्निश लोक आणि ब्रेटन आहेत असा संदर्भ घेऊ शकतात. हे पूर्वीच्या ब्रिटिश साम्राज्यातील नागरिकांचा देखील संदर्भ देते, जे १९७३ पूर्वी देशात स्थायिक झाले होते आणि त्यांच्याकडे यूकेचे नागरिकत्व किंवा राष्ट्रीयत्व नाही. +जरी ब्रिटिश असण्याचा प्रारंभिक दावा मध्ययुगाच्या उत्तरार्धापासून केला जात असला तरी, १६०३ मध्ये युनियन ऑफ द क्राउन्स आणि १७०७ मध्ये ग्रेट ब्रिटनच्या राज्याची निर्मिती यांनी एक भावना निर्माण केली. ब्रिटिश राष्ट्रीय ओळख. १८व्या शतकात आणि १९व्या शतकाच्या सुरुवातीच्या काळात ब्रिटिशत्व आणि सामायिक ब्रिटिश ओळख ही संकल्पना तयार करण्यात आली होती जेव्हा ब्रिटनने फ्रान्ससोबत अनेक जागतिक संघर्षांमध्ये गुंतले होते आणि व्हिक्टोरियन युगात त्याचा आणखी विकास झाला होता. युनायटेड किंग्डमच्या निर्मितीच्या गुंतागुंतीच्या इतिहासाने ग्रेट ब्रिटन आणि आयर्लंडमध्ये "राष्ट्रत्व आणि आपलेपणाची विशिष्ट भावना" निर्माण केली; इंग्रजी, स्कॉट्स, वेल्श आणि आयरिश संस्कृतींचे ब्रिटिशत्व "अनेक जुन्या ओळखींवर अधिभारित" झाले. ज्यांचे वेगळेपण अजूनही एकसंध ब्रिटिश ओळखीच्या कल्पनेला विरोध करते. दीर्घकालीन वांशिक-सांप्रदायिक विभाजनांमुळे, उत्तर आयर्लंडमधील ब्रिटिश ओळख वादग्रस्त आहे, परंतु ती संघवाद्यांनी दृढ विश्वासाने धरली आहे. +आधुनिक ब्रिटन हे प्रामुख्याने ११व्या शतकात आणि त्यापूर्वी ग्रेट ब्रिटनमध्ये स्थायिक झालेल्या विविध वांशिक गटांमधून आलेले आहेत: प्रागैतिहासिक, ब्रिटॉनिक, रोमन, अँग्लो-सॅक्सन, नॉर्स आणि नॉर्मन्स. ब्रिटिश बेटांच्या प्रगतीशील राजकीय एकीकरणाने स्थलांतर, सांस्कृतिक आणि भाषिक देवाणघेवाण आणि इंग्लंड, स्कॉटलंड आणि वेल्समधील लोकांमध्ये मध्ययुगाच्या उत्तरार्धात, आधुनिक काळात आणि त्यापुढील आंतरविवाह सुलभ केले. १९२२ पासून आणि त्यापूर्वीपासून, आताचे आयर्लंड प्रजासत्ताक, कॉमनवेल्थ, मुख्य भूप्रदेश युरोप आणि इतर ठिकाणाहून लोकांचे युनायटेड किंग्डममध्ये स्थलांतर झाले आहे; ते आणि त्यांचे वंशज बहुतेक ब्रिटिश नागरिक आहेत, काहींनी ब्रिटिश, दुहेरी किंवा हायफनेटेड ओळख गृहीत धरली आहे. यामध्ये ब्लॅक ब्रिटिश आणि आशियाई ब्रिटिश लोकांचा समावेश आहे, जे एकत्रितपणे ब्रिटिश लोकसंख्येच्या सुमारे १०% आहेत. +ब्रिटिश एक वैविध्यपूर्ण, बहुराष्ट्रीय, बहुसांस्कृतिक आणि बहुभाषिक समाज आहे, ज्यात "मजबूत प्रादेशिक उच्चारण, अभिव्यक्ती आणि ओळख" आहे. १९व्या शतकापासून युनायटेड किंग्डमची सामाजिक रचना आमूलाग्र बदलली आहे, धार्मिक पाळण्यात घट, मध्यमवर्गाची वाढ आणि वांशिक विविधता वाढली, विशेषतः १९५० पासून, जेव्हा ब्रिटिश साम्राज्यातील नागरिकांना ब्रिटनमध्ये स्थलांतरित होण्यास प्रोत्साहित केले गेले. द्वितीय विश्वयुद्धातील पुनर्प्राप्तीचा भाग म्हणून काम करणे. यूकेची लोकसंख्या सुमारे ६६ दशलक्ष आहे, ब्रिटिश डायस्पोरा सुमारे १४० दशलक्ष युनायटेड स्टेट्स, ऑस्ट्रेलिया, कॅनडा आणि न्यू झीलंडमध्ये केंद्रित आहे, आयर्लंड प्रजासत्ताक, चिली, दक्षिण आफ्रिका, आणि कॅरिबियनचे काही भाग. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12242.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12242.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..79b0f6b6e0904c8a993431fda0021100fea8526e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12242.txt @@ -0,0 +1,59 @@ +{{{लोकसंख्या_गणना_वर्ष}}} + +ब्रिटिश व्हर्जिन द्वीपसमूह हा युनायटेड किंग्डमचा कॅरिबियनमधील प्रांत आहे. हा द्वीपसमूह व यु.एस. व्हर्जिन द्वीपसमूह हे व्हर्जिन द्वीपसमूहाचे भाग आहेत. रोड टाउन ही ब्रिटिश व्हर्जिन द्वीपसमूहाची राजधानी व सर्वांत मोठे शहर आहे. +बर्म्युडा (युनायटेड किंग्डम) • +कॅनडा • +अमेरिका • +ग्रीनलँड (डेन्मार्क) • +मेक्सिको • +सेंट पियेर व मिकेलो (फ्रान्स) +बेलीझ • +कोस्टा रिका • +ग्वातेमाला • +होन्डुरास • +निकाराग्वा • +पनामा • +एल साल्व्हाडोर +अँग्विला (युनायटेड किंग्डम) • +अँटिगा आणि बार्बुडा • +अरूबा (नेदरलँड्स) • +बहामास • +बार्बाडोस • +केमन द्वीपसमूह (युनायटेड किंग्डम) • +क्युबा • +कुरसावो (नेदरलँड्स) • +डॉमिनिकन प्रजासत्ताक • +डॉमिनिका • +ग्रेनेडा • +ग्वादेलोप (फ्रान्स) • +हैती • +जमैका • +मार्टिनिक (फ्रान्स) • +माँटसेराट (युनायटेड किंग्डम) • +नव्हासा द्वीप (अमेरिका) • +पोर्तो रिको (अमेरिका) • +सेंट बार्थेलेमी (फ्रान्स) • +सेंट किट्स आणि नेव्हिस • +सेंट मार्टिन (फ्रान्स) • +सिंट मार्टेन (नेदरलँड्स) • +सेंट व्हिन्सेंट आणि ग्रेनेडीन्स • +सेंट लुसिया • +त्रिनिदाद व टोबॅगो • +टर्क्स आणि कैकास द्वीपसमूह (युनायटेड किंग्डम) • +यु.एस. व्हर्जिन द्वीपसमूह (अमेरिका) • +ब्रिटीश व्हर्जिन द्वीपसमूह (युनायटेड किंग्डम) +आर्जेन्टिना • +बोलिव्हिया • +ब्राझील • +चिली • +कोलंबिया • +इक्वेडोर • +साउथ जॉर्जिया व साउथ सँडविच द्वीपसमूह (युनायटेड किंग्डम) • +गयाना • +फ्रेंच गयाना (फ्रान्स) • +फॉकलंड द्वीपसमूह (युनायटेड किंग्डम) • +पेराग्वे • +पेरू • +सुरिनाम • +उरुग्वे • +व्हेनेझुएला diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12248.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12248.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cbd10c280385980b4a245935a3efa02a105a79e0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12248.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्रिटिश सोमालीलॅंड (सोमाली: Dhulka Biritishka ee Soomaaliya ; अरबी: الصومال البريطاني , अल-सुमाल अल-ब्रितानीय; इंग्लिश: British Somaliland) हे वर्तमान सोमालियाच्या उत्तरेकडील भूप्रदेश व्यापणारे ब्रिटिश संरक्षित राज्य होते. हे इ.स. १८८४ ते इ.स. १९६० या कालखंडात अस्तित्वात होते. अस्तित्वकाळातल्या बह्वंशी कालखंडात हे राज्य फ्रेंच सोमालीलॅंड, इथिओपिया व इटालियन सोमालीलॅंड या राज्यांनी वेढला होता. इ.स. १९४०-४१ या कालावधीत इटालियनांनी यावर कब्जा मिळवून आपल्या इटालियन पूर्व आफ्रिका या वसाहतीस जोडला. १ जुलै, इ.स. १९६० रोजी हे संरक्षित राज्य स्वतंत्र होऊन अल्पावधीसाठी सोमालीलॅंडचे राज्य या नावाने अस्तित्वात आले. त्यानंतर आठवड्याभरातच सोमालीलॅंडच्या राज्याचे सोमालियाच्या विश्वस्त राज्याशी (भूतपूर्व इटालियन सोमालीलॅंड) एकत्रीकरण करून सोमाली प्रजासत्ताक स्थापण्यात आले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12274.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12274.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d7419207a1287550291f3760c261b4700bd37754 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12274.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +ब्रिटोन्स, ब्रिट्स, युनायटेड किंग्डम, आईल ऑफ मान, चॅनल द्वीपसमूह येथील नागरिक म्हणजे ब्रिटिश लोक असे मानतात. ब्रिटिश लोक किंवा ब्रिटन, ज्यांना बोलचालीत ब्रिट्स म्हणूनही ओळखले जाते, हे युनायटेड किंग्डम ऑफ ग्रेट ब्रिटन आणि नॉर्दर्न आयर्लंड, ब्रिटिश ओव्हरसीज टेरिटरीज आणि क्राउन अवलंबित्वांचे नागरिक आहेत. ब्रिटिश राष्ट्रीयत्व कायदा आधुनिक ब्रिटिश नागरिकत्व आणि राष्ट्रीयत्व नियंत्रित करतो, जे उदाहरणार्थ, ब्रिटिश नागरिकांच्या वंशाद्वारे प्राप्त केले जाऊ शकते. ऐतिहासिक संदर्भात वापरल्यास, "ब्रिटिश" किंवा "ब्रिटन्स" हे प्राचीन ब्रिटन, ग्रेट ब्रिटन आणि ब्रिटनीचे स्थानिक रहिवासी, ज्यांचे हयात असलेले सदस्य आधुनिक वेल्श लोक, कॉर्निश लोक आणि ब्रेटन आहेत असा संदर्भ घेऊ शकतात. हे पूर्वीच्या ब्रिटिश साम्राज्यातील नागरिकांचा देखील संदर्भ देते, जे १९७३ पूर्वी देशात स्थायिक झाले होते आणि त्यांच्याकडे यूकेचे नागरिकत्व किंवा राष्ट्रीयत्व नाही. +जरी ब्रिटिश असण्याचा प्रारंभिक दावा मध्ययुगाच्या उत्तरार्धापासून केला जात असला तरी, १६०३ मध्ये युनियन ऑफ द क्राउन्स आणि १७०७ मध्ये ग्रेट ब्रिटनच्या राज्याची निर्मिती यांनी एक भावना निर्माण केली. ब्रिटिश राष्ट्रीय ओळख. १८व्या शतकात आणि १९व्या शतकाच्या सुरुवातीच्या काळात ब्रिटिशत्व आणि सामायिक ब्रिटिश ओळख ही संकल्पना तयार करण्यात आली होती जेव्हा ब्रिटनने फ्रान्ससोबत अनेक जागतिक संघर्षांमध्ये गुंतले होते आणि व्हिक्टोरियन युगात त्याचा आणखी विकास झाला होता. युनायटेड किंग्डमच्या निर्मितीच्या गुंतागुंतीच्या इतिहासाने ग्रेट ब्रिटन आणि आयर्लंडमध्ये "राष्ट्रत्व आणि आपलेपणाची विशिष्ट भावना" निर्माण केली; इंग्रजी, स्कॉट्स, वेल्श आणि आयरिश संस्कृतींचे ब्रिटिशत्व "अनेक जुन्या ओळखींवर अधिभारित" झाले. ज्यांचे वेगळेपण अजूनही एकसंध ब्रिटिश ओळखीच्या कल्पनेला विरोध करते. दीर्घकालीन वांशिक-सांप्रदायिक विभाजनांमुळे, उत्तर आयर्लंडमधील ब्रिटिश ओळख वादग्रस्त आहे, परंतु ती संघवाद्यांनी दृढ विश्वासाने धरली आहे. +आधुनिक ब्रिटन हे प्रामुख्याने ११व्या शतकात आणि त्यापूर्वी ग्रेट ब्रिटनमध्ये स्थायिक झालेल्या विविध वांशिक गटांमधून आलेले आहेत: प्रागैतिहासिक, ब्रिटॉनिक, रोमन, अँग्लो-सॅक्सन, नॉर्स आणि नॉर्मन्स. ब्रिटिश बेटांच्या प्रगतीशील राजकीय एकीकरणाने स्थलांतर, सांस्कृतिक आणि भाषिक देवाणघेवाण आणि इंग्लंड, स्कॉटलंड आणि वेल्समधील लोकांमध्ये मध्ययुगाच्या उत्तरार्धात, आधुनिक काळात आणि त्यापुढील आंतरविवाह सुलभ केले. १९२२ पासून आणि त्यापूर्वीपासून, आताचे आयर्लंड प्रजासत्ताक, कॉमनवेल्थ, मुख्य भूप्रदेश युरोप आणि इतर ठिकाणाहून लोकांचे युनायटेड किंग्डममध्ये स्थलांतर झाले आहे; ते आणि त्यांचे वंशज बहुतेक ब्रिटिश नागरिक आहेत, काहींनी ब्रिटिश, दुहेरी किंवा हायफनेटेड ओळख गृहीत धरली आहे. यामध्ये ब्लॅक ब्रिटिश आणि आशियाई ब्रिटिश लोकांचा समावेश आहे, जे एकत्रितपणे ब्रिटिश लोकसंख्येच्या सुमारे १०% आहेत. +ब्रिटिश एक वैविध्यपूर्ण, बहुराष्ट्रीय, बहुसांस्कृतिक आणि बहुभाषिक समाज आहे, ज्यात "मजबूत प्रादेशिक उच्चारण, अभिव्यक्ती आणि ओळख" आहे. १९व्या शतकापासून युनायटेड किंग्डमची सामाजिक रचना आमूलाग्र बदलली आहे, धार्मिक पाळण्यात घट, मध्यमवर्गाची वाढ आणि वांशिक विविधता वाढली, विशेषतः १९५० पासून, जेव्हा ब्रिटिश साम्राज्यातील नागरिकांना ब्रिटनमध्ये स्थलांतरित होण्यास प्रोत्साहित केले गेले. द्वितीय विश्वयुद्धातील पुनर्प्राप्तीचा भाग म्हणून काम करणे. यूकेची लोकसंख्या सुमारे ६६ दशलक्ष आहे, ब्रिटिश डायस्पोरा सुमारे १४० दशलक्ष युनायटेड स्टेट्स, ऑस्ट्रेलिया, कॅनडा आणि न्यू झीलंडमध्ये केंद्रित आहे, आयर्लंड प्रजासत्ताक, चिली, दक्षिण आफ्रिका, आणि कॅरिबियनचे काही भाग. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12288.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12288.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..19366f205baa38b04b24f61da8cb13cecfdb66d6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12288.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ब्रिडी (आयरिश: An Bhréadaigh) हे उत्तर आयर्लंडमधील काउंटी टायरोनमधील एक छोटेसे गाव आहे. २०११ च्या जनगणनेत त्याची लोकसंख्या ९३ होती. हे स्ट्रबेन जिल्हा परिषद परिसरात आहे. +ब्रिडी क्रिकेट क्लबने प्रथम १९३८ मध्ये आयर्लंडच्या वायव्य भागात ज्युनियर लीग आणि चषक स्पर्धांमध्ये प्रवेश केला. १९८७ मध्ये नवीन पॅव्हेलियनचे उद्घाटन करण्यासाठी, व्हिव्ह रिचर्ड्स XI ब्रीडी येथे इयान बॉथम XI विरुद्ध खेळले. १९९६ मध्ये, क्लबने नॉर्थ वेस्ट सीनियर चषक जिंकला. मे २०१५ मध्ये, आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट समितीने क्रिकेटच्या लहान स्वरूपाचे आयोजन करण्यासाठी मैदानाला मंजूरी दिली. +या मैदानावर ५ सप्टेंबर २०१६ रोजी आयर्लंड आणि हाँग काँग यांच्यातील पहिला आंतरराष्ट्रीय टी२० सामना आयोजित करण्यात आला होता diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12297.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12297.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ed5942fd37e35aa0ef54221f85903b98a88fac77 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12297.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्रिस्टल हे अमेरिकेतील कनेटिकट राज्यातील एक शहर आहे. हे शहर हार्टफर्ड काउंटीमध्ये वसले आहे. इ.स. २०१० च्या जनगणनेनुसार या शहराची लोकसंख्या सुमारे ६१,३५३ आहे. इ.एस.पी.एन. या प्रसारकंपनीचे मुख्य कार्यालय या शहरात आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1231.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1231.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..44215b313dff393ee3aad795bc6a69aafa341a4b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1231.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रफुल्ल शांतिलाल मेहता (१९३८ - ) हा  पूर्व आफ्रिकाकडून १९७५ मध्ये १ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामना खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता. हा यष्टीरक्षक होता व डाव्या हाताने फलंदाजी करीत असे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12335.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12335.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2c2dfc7e08d4f7b34e9aaa08b929beb8d1debee2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12335.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ब्रुनेई आणि भारत देशांतील राजनैतिक संबंध १९८४ मध्ये प्रस्थापित झाले. ब्रुनेईचे नवी दिल्ली येथे उच्चायुक्तालय आहे आणि बंदर सेरी बेगवान येथे भारताचे उच्चायुक्त आहे.[१][२] दोन्ही देश अलिप्ततावादी चळवळ आणि राष्ट्रकुल राष्ट्रांचे सदस्य आहेत. सुलतान हसनल बोलकिया यांनी सप्टेंबर १९९२ मध्ये भारताला भेट दिली होती. +१९२९ मध्ये ब्रुनेईमध्ये तेलाचा शोध लागल्यापासून, अनेक भारतीयांनी तेल आणि संबंधित सेवा क्षेत्रात काम करण्यासाठी ब्रुनेईमध्ये स्थलांतर केले. नंतर, अनेकजण शिक्षक म्हणून आले, त्यांच्यापैकी काहींनी स्थानिक ब्रुनियन लोकांशी विवाह केला. स्थानिक सरकारच्या अधिकृत सूत्रांनुसार, २०१३ पर्यंत ब्रुनेईमध्ये सुमारे १०,००० भारतीय राहतात.[२] +द्विपक्षीय गुंतवणूक प्रोत्साहन, माहिती आणि दळणवळण तंत्रज्ञान, संस्कृती, व्यापार आणि अवकाश यासारख्या मुद्द्यांवर मे २००८ मध्ये दोन्ही देशांनी पाच सामंजस्य करारांवर स्वाक्षरी केली.[२] ब्रुनेईची भारतातील प्रमुख निर्यात कच्च्या तेलाची आहे, तर भारताने प्रामुख्याने आपले मनुष्यबळ ब्रुनेईला निर्यात केले आहे.[२] ब्रुनेईच्या वस्त्रोद्योग क्षेत्रात भारतीय व्यावसायिकांची मक्तेदारी आहे आणि ब्रुनेईमधील बहुसंख्य डॉक्टर हे भारतातील आहेत. [२][३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12353.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12353.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3034cf2e332bd1f27fe769466a42b0e3d34ff7df --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12353.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्रुस अलेक्झांडर ग्रीनफेल मरे (१८ सप्टेंबर, इ.स. १९४०:जॉन्सनव्हिल, न्यू झीलंड - १० जानेवारी, २०२३) हा  न्यूझीलंडकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी व लेगब्रेक गोलंदाजी करायचा. +मरेची नात आमेलिया केर  न्यूझीलंडकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12372.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12372.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..206d0b1b0e54816c47a393991d370159819c983d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12372.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्रुस रॉबर्ट ब्लेर (२७ डिसेंबर, १९५७:ड्युनेडिन, न्यू झीलँड - हयात) हा  न्यूझीलंडकडून १९८२ ते १९८६ दरम्यान १४ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे. हा डाव्या हाताने फलंदाजी आणि मध्यमगती गोलंदाजी करीत असे. +याचा भाऊ वेन ब्लेर, वडील रॉय ब्लेर आणि चुलत-आजोबा जेम्स ब्लेर सुद्धा न्यू झीलंडकडून क्रिकेट खेळले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12380.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12380.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53a92e6c847bff8cfaca227cbf9549df79f30131 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12380.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ऑगस्ट ८, इ.स. २००६ +दुवा: [---] (इंग्लिश मजकूर) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12393.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12393.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6cef0ed995474aefd7616bf8000bf3f471694247 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12393.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्रुकलिन हे न्यू यॉर्क शहराच्या ५ उपनगरांपैकी एक उपनगर आहे. २५ लाख लोकसंख्या असलेले ब्रुकलिन न्यू यॉर्क शहराचे सर्वाधिक लोकसंख्येचे उपनगर आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12401.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12401.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..97f8479752e613181514a8e92f161be3ea7562b7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12401.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्रूक्स काउंटी, जॉर्जिया ही अमेरिकेच्या जॉर्जिया राज्यातील १५९ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12404.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12404.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2d874699237831be4d4053da8293402bf00a7e50 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12404.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्रुक्स कोएप्का (३ मे, १९९० - ) हा एक अमेरिकन व्यावसायिक गोल्फ खेळाडू आहे. हा पीजीए टूर खेळतो. जागतिक गोल्फ क्रमवारीत हा चौथ्या स्थानावर आहे. त्याने त्याची कारकीर्द युरोपियन चॅलेंज टूरपासून सुरू केली. तो फ्लोरिडा स्टेट युनिव्हर्सिटीमध्ये कॉलेजिएट गोल्फ खेळला. कोएप्का यांचे अमेरिकेतील पहिले मोठे विजेतेपद २०१७ मधील विस्कॉन्सिनमधील एरिन हिल्स येथेले आहे. २०१८ मध्ये त्यांनी लॉंग आयलंड येथील शिन्नेकॉक हिल्स मैदानावर यशस्वीरीत्या विजेतेपद पटकावले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12428.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12428.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7cf5118a86354a0036f8c37a136afa8b903ed8a3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12428.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्रॅकेन काउंटी, केंटकी ही अमेरिकेच्या केंटकी राज्यातील १२० पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1245.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1245.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ad72149da5e76dd031acbfc29ad93583005b8720 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1245.txt @@ -0,0 +1,20 @@ + +केशव सीताराम ठाकरे ऊर्फ प्रबोधनकार ठाकरे (जन्म : १७ सप्टेंबर १८८५; - २० नोव्हेंबर १९७३) हे मराठी पत्रकार, समाजसुधारक, वक्ते, संयुक्त महाराष्ट्र चळवळीचे पुढारी होते. शिवसेनेचे संस्थापक बाळ ठाकरे हे केशव सीताराम ठाकरे यांचे पुत्र आहेत. +रायगड जिल्ह्यातील पनवेल येथे जन्मलेल्या केशव ठाकरे यांचे महात्मा फुले हे आदर्श होते. महात्मा फुलेंच्या क्रांतिकारी साहित्याचा अभ्यास केल्यानंतर समाजसुधारणांबाबतच्या त्यांच्या संकल्पना अधिक स्पष्ट झाल्या. म्हणूनच महात्मा फुले यांचा पुण्यातील कट्टर सनातन्यांकडून छळ झाल्यानंतरच्या काळात त्यांचा लढा पुढे चालविण्यासाठीच प्रबोधनकार पुण्यात स्थायिक झाले. या कार्यात त्यांच्या विरोधकांनी आणलेले अडथळे पार करत त्यांनी साऱ्यांची दाणादाण उडवून दिली. +सामाजिक सुधारणा हेच त्यांच्या जीवनाचे ध्येय होते. त्यांनी ध्येयप्राप्तीसाठी कधीच कोणतीही तडजोड केली नाही. मग भले बालविवाह व विधवांच्या केशवपनाची अभद्र रूढी असो, देवळांमधील ब्राह्मण पुजाऱ्यांची अरेरावी, हुकूमशाही असो, अस्पृश्यतेचा प्रश्र्न असो किंवा हुंडाप्रथेचा प्रश्र्न असो; ते या सर्व आघाड्यांवर अखेरपर्यंत त्वेषाने लढत राहिले. त्यांच्या लढ्यापासून, तत्त्वांपासून त्यांना परावृत्त करण्याचा अनेकांनी प्रयत्न केला, अनेक आमिषे दाखविली पण प्रबोधनकारांनी कशालाही दाद दिली नाही. अन्याय्य रूढी, जाति-व्यवस्था आणि अस्पृश्यता दूर करण्यासाठी वक्तृत्व, लेखन व प्रत्यक्ष कृती ही तीन शस्त्रे वापरून त्यांनी पुराणमतवाद्यांशी लढा दिला. +समाजातील सर्व विकारांचे मर्म ब्राह्मणी कर्मकांडांत आहे असे त्यांचे मत होते. धार्मिक पूजेचे विधी, उपासतापास, व्रतवैकल्ये आणि धर्म या नावाखाली सर्व जातींमध्ये जे रूढ परिपाठ आहेत, ते सर्व परिपाठ ब्राह्मणांनी आपल्या स्वतःच्या फायद्यासाठी प्रस्थापित केले आहेत. या दुष्ट रूढींमुळेच स्त्रियांवर अन्याय होतो. विशेष अधिकारांपासून वंचित अशा बहुजन समाजावर अन्याय होतो. सारांश सर्व अशिक्षित जनता या रूढींखाली भरडली जाते असे वाटल्याने त्यांनी या सर्व घटकांच्या मुळावर, म्हणजेच ब्राह्मणशाहीवर घाला घातला. पुरोगामी, उदारमतवादी, सुधारक विचारांच्या ब्राह्मणांविषयी त्यांच्या मनात द्वेषभावना नव्हती. पण धंदेवाईक भट-भिक्षुकशाही व्यवस्थेचे ते टीकाकार होते. संत एकनाथांच्या जीवनावरील ’खरा ब्राह्मण’ या नाटकाच्या माध्यमातून त्यांनी खऱ्या ब्राह्मणांची भूमिका मांडली. +त्यांच्या कार्यख्यातीमुळे ते राजर्षी शाहू महाराजांच्या संपर्कात आले. शाहू महाराज हे स्वतः सुधारणावादी व महात्मा फुलेंच्या सत्यशोधक चळवळीचे पुरस्कर्ते होते. त्यामुळे ते प्रबोधनकारांचे चाहते झाले. त्यांनी प्रबोधनकारांची परीक्षाही घेतली व नंतर जाहीरपणे सांगितले की, लाच देऊन ज्याला वश करता येणार नाही किंवा विकत घेता येणार नाही अशी एकच व्यक्ती मी पाहिली आहे, ती म्हणजे प्रबोधनकार होय. +मुंबईत स्थायिक झाल्यानंतर त्यांनी हुंडाप्रतिबंधक चळवळ हाती घेतली. सर्व जातींची हुंडाप्रतिबंधक स्वयंसेवक सेना स्थापन करून अनेक वरपित्यांना त्यांनी घेतलेल्या हुंड्याच्या रकमा परत देण्यास भाग पाडले. त्या काळी विवाहाआधी प्रेम करणे हा गुन्हा, व्यभिचार समजला जाई. अशा काळात त्यांनी अनेक प्रेमी युगुलांचे विवाह लावून दिले. आजच्या काळात हे संदर्भ वाचताना आपणास या गोष्टी सहज वाटतात, या समस्यांची तीव्रता आपल्या लक्षात येत नाही. त्या काळच्या कर्मठ वातावरणात समाजसुधारणांचा केवळ उच्चार करणेही अवघड होते. आजही हुंड्याविरोधात अनेक कायदे आहेत, पण हुंडा घेण्याच्या प्रवृत्तीचा समूळ नाश झालेला नाही. स्त्रियांवर अत्याचार होतच आहेत. विसाव्या शतकाच्या पूर्वार्धात या समस्येची काय तीव्रता असेल याची केवळ कल्पनाच केलेली बरी! यावरून प्रबोधनकारांचे द्रष्टेपण सिद्ध होते. +प्रबोधनकार हे लेखक, पत्रकार व इतिहास संशोधकही होते. त्यांनी सारथी, लोकहितवादी व प्रबोधन या नियतकालिकांच्या माध्यमातून आधुनिक विचारांचा प्रसार केला. कोदंडाचा टणत्कार, भिक्षुकशाहीचे बंड, देवांचा धर्म की धर्माची देवळे, ग्रामधान्याचा इतिहास, कुमारिकांचे शाप, वक्‍तृत्वशास्त्र इत्यादी ग्रंथासह समर्थ रामदास, संत गाडगे महाराज, रंगो बापूजी, पंडिता रमाबाई, माझी जीवनगाथा (आत्मचरित्र) ही चरित्रे - अशा साहित्यसंपदेची त्यांनी निर्मिती केली. त्यांची ’खरा ब्राह्मण’ आणि ’टाकलेले पोर’ ही दोन्ही नाटके समाजसुधारणांसाठी क्रांतिकारकच ठरली. खरा ब्राम्हण या नाटकाच्या प्रयोगाला परवानगी देऊ नये अशी मागणी पुण्यातील ब्राम्हणांनी न्यायालयाकडे केली असता, न्यायाधीशांनी प्रबोधनकारांच्या बाजूने निकाल दिला होता. +संयुक्त महाराष्ट्राची चळवळ हा त्यांच्या जीवनातील सर्वांत महत्त्वाचा लढा होता. या वेळी त्यांचे वयही बरेच झाले होते. अशा प्रतिकूल परिस्थितीतही त्यांनी या चळवळीला नेतृत्व दिले, काही काळ कारावासही भोगला. या चळवळीतील त्यांच्या योगदानाची बरोबरी फक्त प्रल्हाद केशव अत्रे आणि कॉम्रेड डांगे यांच्याशीच करता येईल. या चळवळीत त्यांनी वेगवेगळ्या विचारांच्या व्यक्ती आणि पक्ष यांना एकत्र बांधून ठेवण्यात यश मिळवले. ते कुशल संघटकही होते. +तत्त्वविवेचक या छापखान्यात इ.स. १९०८ च्या सुमारास असिस्टंट शास्त्री अर्थात मुद्रितशोधक या नात्याने ठाकरे यांचा वृत्तपत्राशी प्रथम संबंध आला. तेथे लक्ष्मण नारायण जोशी हेडशास्त्री होते. त्या काळात रोज निघणाऱ्या आणि सरकारी दडपशाहीने लगेच गायब होणाऱ्या हंगामी वृत्तपत्रांचे ते छुप्या ररीतीने लेखन करत. अशा छुप्या लेखनाची दीक्षा त्यांनीच ठाकरे यांना दिली. त्याआधी विद्यार्थी असताना ठाकरे यांनी विद्यार्थी हे मासिक चालवण्याचा प्रयत्न केला होता. त्यानतंर, दोन-तीन साप्ताहिके, विविध वृत्त व इंदुप्रकाश पत्रात ते लेखन करत असत. ठाण्याच्या जगत्समाचार साठीही ते लेख लिहित असत. जलशांच्या निमित्ताने ठाकरे जळगावला गेले. तेथेकाव्यरत्नावलीकार नारायण नरसिंह फडणीस यांच्याशी त्यांचा परिचय झाला. ठाकरे यांनी तेथे सारथी हे मासिक सुरू केले. पत्रव्यवसायातील आपल्या या आगमनाचे श्रेय ठाकरे फडणिसांनाच देतात. +प्रबोधन +प्रबोधन पाक्षिक काढण्यापूर्वी ठाकरे यांच्या सार्वजनिक कार्यांची चर्चा सर्वत्र झाली होती. सामाजिक अन्यायाविरुद्ध उभे राहण्याचा ठाकरे यांचा निर्णय अभ्यासपूर्ण होता. इतिहाससंशोधक वि.का. राजवाडे यांनी कायस्थ प्रभूंबाबत काही विधाने केली होती. त्यावर कोदण्डाचा टणत्कार (१९१८) हा ग्रंथ लिहून त्यांनी राजवाडे यांची विधाने ऐतिहासिक पुरावे देऊन खोडून काढली होती. या प्रकरणी जागृतीसाठी महाराष्ट्रभर ठाकरे यांनी दौराही केला होता. ब्राम्हणेतर चळवळीकडेही ते त्यानंतर वळले. चळवळी, प्रचार करायचा, इतरांच्या प्रचाराला उत्तर द्यायचे, तर हाती वृत्तपत्रासारखे साधन हवे. या जाणिवेतून वृत्तपत्र सुरू करण्याचा निर्णय ठाकरे यांनी घेतला. त्यावेळी ते सरकारच्या सार्वजनिक बांधकाम खात्यात नोकरी करत होते. सरकारी नोकरांना वृत्तपत्र चालविण्यास बंदी होती. पण ठाकरे यांनी तशी परवानगी मिळवली. त्यानंतर १६ ऑक्टोबर १९२१ रोजी केशव सीताराम ठाकरे यांच्या प्रबोधन पत्राचा पहिला अंक प्रसिद्ध झाला. पत्र पाक्षिक होते. पत्राच्या नावाबरोबरच उत्तिष्ठत जाग्रत प्राप्य वरान्निबोधत असे संस्कृत वचन होते. त्याबरोबरच सामाजिक, धार्मिक आणि नैतिक गोष्टींना हे पत्र वाहिले असल्याचा उल्लेखही इंग्रजीत होता. +अधिक मूलभूत सुधारणा म्हणून सामाजिक सुधारणांना प्रबोधनने प्राधान्य दिले. प्रि. गो. चि. भाटे, गोपाळराव देवधर, गो. म. चिपळूणकर, भाऊराव पाटील आदींनी या पत्राला पाठिंबा दिला. त्यापैकी अनेकांचे लेखही पत्रात प्रसिद्ध होत. +या प्रबोधन मासिकामुळे के.सी. ठाकरे यांना प्रबोधनकार ठाकरे म्हणून ओळखले जाऊ लागले. +क्षात्रजगदगुरूंचे पीठ शाहू महाराजांनी निर्माण केले. त्यावेळी ठाकरे यांनी मानसिक दास्याविरुद्ध बंड (१९९२) असा टीकात्मक लेख लिहिला. रोखठोक भाषेत लिहिणे, हे ठाकरे यांचे वैशिष्ट्य होते. त्यांचे विचार आजच्या काळालाही लागू पडतील असे आहेत. त्याच लेखात ते म्हणतात, मठ आला, की मठाधिपती आले, की संपद्राय सुरू झाला, संप्रदायाच्या मागोमाग सांप्रदायिक गुलामगिरी ठेवलेलीच. +परप्रातीयांना विरोध +मुंबईत परप्रांतीय, विशेषत दाक्षिणात्य मंडळी मोठ्या संख्येने येऊ लागली. त्यामुळे मराठी माणसांची गैरसोय होऊ लागली. त्याला प्रबोधनने १९२२मध्ये सर्वप्रथम तोंड फोडले. तसेच, पत्राच्या पहिल्या अंकापासूनच कवी वसंतविहार यांच्या समाजहितवादी कविता त्यात प्रसिद्ध होत असत. प्रबोधनचा अल्पावधीतच संपूर्ण महाराष्ट्रात प्रसार झाला. १९२३मध्ये मुंबईत बसलेले बस्तान मोडून प्रबोधन साताऱ्यात स्थलांतरित झाले. तेथील काही कटु घटनानंतर ठाकरे पुण्यात आले. तेथे ब्राह्मण-ब्राह्मणेत्तर वादात तेही पडले. काही ब्राह्मण मंडळींनी डिवचल्यामुळे पुण्यात छापखाना उभारून ठाकरे यांनी प्रबोधन मासिक स्वरूपात आणि लोकहितवादी हे साप्ताहिक सुरू केले. साहजिकच, पुण्यातल्या वादात ठाकरेही उतरले. महात्मा ज्योतिबा फुले यांच्या पुतळ्याच्या प्रकरणात ठाकरे यांनी परखडपणे पुतळाविरोधकांचा समाचार घेतला. पण अखेर कंटाळून त्यांनी पुणे सोडले. मासिक व साप्ताहिकही १९२६मध्ये बंद पडले. ते मुंबईला परतले. त्यानंतर त्यांनी स्वत वर्तमानपत्र काढले नाही. पण अनेक वृत्तपत्रांत ते वेळोवेळी लिहीत राहिले. + +प्रबोधनकार ठाकरे विचार साहित्य संमेलन नावाचे एक संमेलन पुण्यात २३-२४ मार्च २०१३रोजी झाले. संमेलनाध्यक्ष संपत जाधव होते. या संमेलनात उत्तम बंडू तुपे यांना साहित्यगौरव हा आणि मोहन अडसूळ यांना कलागौरव हा पुरस्कार देण्यात आला. या प्रकारचे २रे संमेलन २३-२-२०१४ला पुणे शहरात झाले. साहित्यिक रा.रं. बोराडेअध्यक्षस्थानी होते. +प्रबोधनकार ठाकरे यांच्या नावाने अनेक पुरस्कार दिले जातात, त्यांपैकी काही हे - diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12464.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12464.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6c87cfb3942be4a8e318ee06330a24646a771c73 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12464.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्रॅडली जेम्स करी (जन्म ८ नोव्हेंबर १९९८) एक इंग्लिश स्कॉटलंड क्रिकेट खेळाडू आहे.[१][२] मे २०२२ मध्ये, २०२२ युनायटेड स्टेट्स ट्राय नेशन सिरीजसाठी प्रवासी राखीव खेळाडू म्हणून स्कॉटलंडच्या संघात त्याची निवड करण्यात आली.[३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12475.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12475.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc86e31caa635bd07daf4dc69930e523619014ed --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12475.txt @@ -0,0 +1,22 @@ + +ब्रिटिश ग्रांप्री (इंग्लिश: British Grand Prix) ही एक फॉर्म्युला वन शर्यत आहे. ही शर्यत १९२६ सालापासून युनायटेड किंग्डम देशाच्या सिल्व्हरस्टोन येथे खेळवली जाते. +इनट्री मोटर रेसिंग सर्किट हे एक, फॉर्म्युला वन शर्यतीत वापरण्यात येणारे रेस सर्किट आहे, जे लिव्हरपूल, युनायटेड किंग्डम शहरात आहे. ४.८२८ किमी (३.००० मैल) लांबीचा हा सर्किट १९५५, १९५७, १९५९, १९६१ आणि १९६२ फॉर्म्युला वन हंगामात ब्रिटिश ग्रांप्रीसाठी वापरण्यात आला होता. +ब्रॅन्डस हॅच हे एक, फॉर्म्युला वन शर्यतीत वापरण्यात येणारे रेस सर्किट आहे, जे फॉखम, युनायटेड किंग्डम शहरात आहे. ३.७०३ किमी (२.३०१ मैल) लांबीचा हा सर्किट १९६४, १९६६, १९६८, १९७०, १९७२, १९७४, १९७६, १९७८, १९८०, १९८२, १९८४, १९८६ फॉर्म्युला वन हंगामात ब्रिटिश ग्रांप्रीसाठी वापरण्यात आला होता. +सिल्वेरस्टोन सर्किट हे एक, फॉर्म्युला वन शर्यतीत वापरण्यात येणारे रेस सर्किट आहे, जे सिल्वेरस्टोन, युनायटेड किंग्डम शहरात आहे. ५.८९१ किमी (३.६६० मैल) लांबीचा हा सर्किट +१९५० ते १९५४, १९५६, १९५८, १९६०, १९६३, १९६५, १९६७, १९६९, १९७१, १९७३, १९७५, १९७७, १९७९, १९८१, १९८३, १९८५, १९८७ ते २०१७ फॉर्म्युला वन हंगामात ब्रिटिश ग्रांप्रीसाठी वापरण्यात येत आहे. +ठळक दर्शवलेले चालक फॉर्म्युला वनच्या चालु हंगामात भाग घेत आहेत. +हिरवे दर्शवलेली शर्यत, एफ.आय.ए. वर्ल्ड मॅन्युफॅक्चरर्स चॅम्पियनशिप शर्यत आहे. +गुलाबी दर्शवलेली शर्यत, फॉर्म्युला वनची शर्यत नाही आहे. +ठळक दर्शवलेले कारनिर्माता फॉर्म्युला वनच्या चालु हंगामात भाग घेत आहेत. +हिरवे दर्शवलेली शर्यत, एफ.आय.ए. वर्ल्ड मॅन्युफॅक्चरर्स चॅम्पियनशिप शर्यत आहे. +गुलाबी दर्शवलेली शर्यत, फॉर्म्युला वनची शर्यत नाही आहे. + +ठळक दर्शवलेले इंजिन निर्माता फॉर्म्युला वनच्या चालु हंगामात भाग घेत आहेत. +हिरवे दर्शवलेली शर्यत, एफ.आय.ए. वर्ल्ड मॅन्युफॅक्चरर्स चॅम्पियनशिप शर्यत आहे. +गुलाबी दर्शवलेली शर्यत, फॉर्म्युला वनची शर्यत नाही आहे. +* Built by कॉसवर्थ, funded by Ford +** Between १९९९ and २००५ built by Ilmor, funded by मर्सिडीज-बेंझ +*** Built by पोर्शे + +हिरवे दर्शवलेली शर्यत, एफ.आय.ए. वर्ल्ड मॅन्युफॅक्चरर्स चॅम्पियनशिप शर्यत आहे. +गुलाबी दर्शवलेली शर्यत, फॉर्म्युला वनची शर्यत नाही आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12477.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12477.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2d87e1f02f3d2b5ddb200428dfe72131b8475037 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12477.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +ब्र्यान्स्क ओब्लास्त (रशियन: Бря́нская о́бласть) रशियाच्या संघातील एक ओब्लास्त आहे. + + +मॉस्को •  सेंट पीटर्सबर्ग diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12481.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12481.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1fd7213ab3b369e728e64dd1289b6677f0079673 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12481.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्रॅमल लेन हे इंग्लंडच्या शेफील्ड शहरातील एक मैदान आहे. प्रामुख्याने हे मैदान क्रिकेट आणि फूटबॉल साठी वापरण्यात येते. +२ जुलै १९०२ रोजी इंग्लंड आणि ऑस्ट्रेलिया संघामध्ये या स्टेडियमवर पहिला आणि एकमेव कसोटी सामना खेळविण्यात आला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12484.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12484.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53a92e6c847bff8cfaca227cbf9549df79f30131 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12484.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ऑगस्ट ८, इ.स. २००६ +दुवा: [---] (इंग्लिश मजकूर) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12504.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12504.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cf165c26779e927bd6c1e5f2dc5cfdfb18c3f3ab --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12504.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्रेंडा ताउ (१७ जून, १९९८:पापुआ न्यू गिनी - ) ही  पापुआ न्यू गिनीच्या महिला क्रिकेट संघाकडून २०१८ पासून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारी खेळाडू आहे. ही यष्टिरक्षक असून डाव्या हाताने फलंदाजी करते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12507.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12507.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..79e31aad8d1f39f4321fcfb5ec5cbbfaedbf2adb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12507.txt @@ -0,0 +1 @@ +डोरोथिया फोन श्लेगेल (पूर्वाश्रमीची ब्रेंडेल मेंडेलसॉन) (ऑक्टोबर २४, इ.स. १७६४ - ऑगस्ट ३, इ.स. १८३९) ही जर्मन नवलकथालेखक व भाषांतरकार होती. ही ख्यातनाम ज्यू तत्त्वज्ञ मोझेस मेंडेलसॉनची मुलगी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12510.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12510.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..acc1ad444347577d08ec6723593ec5ba321da5a9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12510.txt @@ -0,0 +1,47 @@ +ब्रेकअप व्याख्या: - + +1] एखादी कृत्य किंवा ब्रेकअप झाल्याची घटना +2] वसंत inतू मध्ये तोडणे, वितळणे आणि बर्फ सोडविणे + +आयुष्याच्या कधीकधी एका महत्त्वपूर्ण प्रेमाच्या[[१]] संबंधात खंड पडल्यामुळे होणारी वेदना जवळजवळ प्रत्येकजण अनुभवत असते. अनेकांना त्यांच्या महाविद्यालयीन वर्षांत परस्पर संबंध मोडल्यामुळे प्रथमच सामना करण्यास भाग पाडले जाते. एखाद्याच्या स्वतःच्या आयुष्यात न येईपर्यंत संबंध ब्रेकअप किती वेदनादायक असू शकते हे जाणून घेणे कठीण आहे. [[२]] दुः ख आणि निराशा तीव्र भावना संबंध शेवटी एक सामान्य प्रतिक्रिया आहे. मानसशास्त्रीय संशोधनातून असे दिसून आले आहे की प्रणय संबंध तोडल्याची भावनिक प्रतिक्रिया जोरदार प्रतिक्रियांसारखी असते ज्यात एखाद्या प्रिय व्यक्तीचा मृत्यू किंवा जीवघेणा आजाराचे निदान यासारखे दुखापत होणारे नुकसानदेखील होते. + +संबंध ब्रेकअपची कारणे + +1. वाईट वागणूकः- + +कदाचित आपण लहान असतांना “वाईट” असणे चांगले होते, परंतु एक प्रौढ म्हणून, विशेषतः आपल्याकडे एखादे कुटुंब असल्यास, त्या जुन्या वर्तणुकीत काही असू शकते (धूम्रपान करणे, मद्यपान करणे, तंबाखू चर्वण करणे किंवा आपल्या मुलांचे महाविद्यालयीन शिक्षण खर्च करणे) बोटॉक्स किंवा कल्पनारम्य फुटबॉल) थांबवावे लागेल. आपण हे स्वतः करू शकत नसल्यास, आपली पुढची पायरी पुनर्वसन आहे. आता प्रारंभ करा आणि पुढच्या वर्षी आपण नवीन व्यक्ती असाल. +2.फसवणूक [[३]]:- + +म्हणून तुम्ही नवसांचे सर्वात पवित्र पवित्रस्थान तोडले आहे (जर तुम्ही विवाहित असाल तर) आणि तुम्ही लग्न केले असेल किंवा नसलात तरी कदाचित तुमच्या किंवा तिच्या विश्वासाबरोबरच तुमच्या महत्त्वपूर्ण व्यक्तीचेही मन मोडले असेल. पुनर्बांधणी करणे ही खरोखर कठीण गोष्ट आहे, परंतु ती करता येते. युक्ती म्हणजे प्रथम सर्वत्र हा त्रास टाळणे होय. अगदी इतर लोकांसह समागम करण्याची कल्पना पूर्णपणे सोडून द्या आणि आपला जोडीदार अधिक आकर्षक होईल. +3. चुकीचा राग:- + +आपण कामावर किती वेळ लुटला आहे आणि खराब मूडमध्ये घरी आला आहे? काय ते अंदाज लावा: ते न्याय्य नाही आणि यामुळे आपल्या नात्याला नुकसान होईल. घरी येणे आणि आपल्यासमवेत नकारात्मक उर्जा एकत्र आणणे केवळ गोष्टी कुरूप बनवू शकते. आपल्याला आवश्यक असलेले सुखद वस्तू मिळू शकेल आणि काही क्षणात फक्त मिठी मागून आणि “मधा, माझा दिवस खराब झाला आहे.” असे सांगून आपला मूड बदलू शकेल. +4. नात्यात रस नसणे:- + +BREAKUP साठी मुख्य कारणांपैकी एक म्हणजे संबंधात रस नाही. व्यक्ती कंटाळवाणा होतो आणि BREAKUP करण्यासाठी निर्णय घेतो +"STD", "Would You Rather" आणि इतर गेमसारखे Archived 2020-06-08 at the Wayback Machine. मजेदार गेम खेळून आपल्या नात्यातील स्पार्क नेहमीच जिवंत ठेवण्याचा प्रयत्न करा. +5. संप्रेषण करीत नाही:- + +नात्यात मौन कधीच सुवर्ण नसते. आपण जितके अधिक बोलता तितके चांगले आपल्याला वाटेल. संप्रेषण ही संबंधातील सर्वात महत्त्वाची गोष्ट आहे, काहीही नाही. जर आपल्याकडे चांगला संवाद नसेल तर आपल्याकडे चांगला, साधा आणि सोपा संबंध असू शकत नाही. म्हणून एका कप कॉफीवर बसून आपले शब्द वापरा. आपल्‍या विचारांपेक्षा आपल्याला त्यातून बरेच काही मिळेल. +आपल्या नात्यात हे टाळण्यासाठी फ्लर्टी आणि रोमँटिक बोलण्यांशी असलेले आपले संबंध नेहमीच सुगंधित करण्याचा प्रयत्न करा Archived 2020-06-08 at the Wayback Machine. + +मला केव्हा बरे वाटेल? + +हे खरे आहे की रिलेशनशिप ब्रेकअपनंतर भावनिक वेदना जाणवण्याचा कोणताही मार्ग नाही. आपल्या भावना आपल्या जीवनात आपल्या जोडीदाराचे महत्त्व प्रतिबिंबित करतात, त्याचबरोबर एखाद्या महत्त्वाच्या व्यक्तीशी जवळीक साधण्याची आणि जवळची राहण्याची आपली स्वतःची क्षमता देखील प्रतिबिंबित करते. +तथापि, स्वतःची काळजी घेण्यासाठी आणि या काळात आपला त्रास कमी करण्यास मदत करण्यासाठी आपण काही पावले उचलू शकता: +1. आपला स्वाभिमान [[४]] पुन्हा तयार करा + + +2. रिबाउंड होणे टाळा + + +3. त्यांचे सर्व नकारात्मक गुण लिहा + + +4. सोशल मीडिया डिटॉक्स करा + + +5. आपल्याला अशा गोष्टींना मदत करा ज्यामुळे आपल्याला ग्राउंड जाणण्यास मदत होते.[५] + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12552.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12552.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a66caf807da111632589b74f797972683e98a559 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12552.txt @@ -0,0 +1,31 @@ +१६ मार्च, इ.स. २०१० +दुवा: Cricinfo (इंग्लिश मजकूर) +33 H. Pandya • (C) +1 साई किशोर • +4 Nalkande • +6 WP Saha •(†) +7 Gill • +8 Joseph • +9 Tewatia • +10 Miller • +11 Shami • +12 संगवान • +13 Wade •(†) +14 K. S. Bharat •(†) +15 Noor • +18 Manohar • +19 Rashid • +22 Yadav • +23 Sai • +27 Mohit • +59 Shankar • +82 Little • +91 Shanaka • +133 Dayal • + Williamson • + Patel •(†) + Mavi • + O. Smith • +प्रशिक्षक:  +सहय्यक प्रशिक्षक:  +गोलंदाजी प्रशिक्षक:  diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12556.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12556.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9d76309b5464a571a3bf41aa37fb05a0528eeff7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12556.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्रेबॉर्न स्टेडियम मुंबईच्या चर्चगेट भागातील क्रिकेटचे मैदान आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12573.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12573.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4c3a7bef47265c1e8bfa27abb670edce64c307ab --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12573.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +स्तनाचा कर्करोग हा एक स्तनाच्या ग्रंथींमध्ये तयार होणारा कर्करोग आहे. शहरात प्रत्येकी २५ बायकांमध्ये एकीला तर खेड्यात ३० बायकांमध्ये एकीला स्तनांचा कर्करोग असण्याची शक्यता असते. ४० टक्के स्तनाचे कर्करोग हे वय वर्षे ३५ ते ४५ मध्ये आढळतात. यामध्ये काही अंशी अनुवांशिकता आढळते. +स्तनाचा कर्करोगातील प्रारंभिक लक्षणे +इतर कर्करोगाप्रमाणे स्तनांच्या कर्करोगांची सुरुवात ही बाहेरील वातावरण आणि आपली आनुवंशिकता याच्याशी निगडीत आहे. +आपल्या शरीरातील पेशींची जेंव्हा अनिर्बंध वाढ होऊ लागते तेंव्हा कर्करोगाची लागण होते. त्याच प्रमाणे जेंव्हा स्तनातील पेशींची अनिर्बंध वाढ होते तेंव्हा स्तनाच्या कर्करोगाची लक्षणे दिसू लागतात. स्तनाच्या पेशीत होणाऱ्या बदलाचा संबध स्त्री संप्रेरक एस्त्रोगेन ह्याच्याशी निगडीत असल्याचे वैज्ञानिक रित्या सिद्ध झाले आहे. +स्त्रियांमध्ये वयोगट ४० वर्षावरील महिला.तसेच ज्यांच्या घराण्यात या कर्करोगाचा इतिहास आहे अशा स्त्रियांना स्तनाच्या कर्करोगाचा धोका असू शकतो.ज्या स्त्रियामध्ये मासिक पाळी लवकर सुरू झाली आहे, ज्या स्त्रिया स्थूल आहेत किंवा ज्या स्त्रिया गर्भधारणा होऊ नये म्हणून नियमित गोळ्या घेत आहेत, अशांमध्ये स्तनाच्या कर्करोगाची शक्यता जास्त असू शकते.जर मुले वयाच्या तिशीनंतर झाली असतील तर अशा स्त्रियांना धोका असू शकतो. +स्त्रिया स्तनाची तपासणी करून,गाठ असेल तर कुठे व कशी आहे? गाठ वाढते आहे का?हे पाहू शकतात. जर गाठ जाणवली तर डॉक्टरांकडून मॅमोग्राफी करून खात्री करता येईल .तसेच स्कॅन्निंग करूनही खात्री करता येते.त्याचप्रमाणे रक्ताच्या काही तपासण्या (तुमोर मार्कर) करून याबद्दल खात्री करून घेत येते. तसेच सोनोग्राफी करूनही खात्री करता येते.स्तनाच्या कर्करोगाची शंका आल्यास डॉक्टर शेवटी पूर्ण खात्री करण्यासाठी बायोप्सी करायचा सल्ला देतात. बायोप्सी म्हणजे स्तनाच्या गाठीचा तुकडा काढून कर्करोगाची खात्री पटल्यास संपूर्ण गाठ काढून टाकली जाते. +स्तनाच्या कर्करोगाचे वर्गीकरण +स्तनाच्या कर्करोगाचा उपचारामध्ये रोगाचा स्तर व प्रसार यावर अवलंबून रहाते. यामध्ये शस्त्रक्रिया, रसायनोपचार व किरणोत्सर्गाच्या सहाय्याने उपचार केले जातात. +स्तनाच्या कर्करोगासाठी ऑपरेशन केल्यानंतर प्रकृती पुन्हा पहिल्यासारखी होण्यासठी लागणारा वेळ प्रत्येक स्त्री साठी वेगळा असू शकतो. +ऑपरेशन नंतर होणारे शारीरिक आणि भावनिक बदल ही एक महत्त्वाची गोष्ट आहे. पुढील काही लक्षणे ऑपरेशन नंतर स्त्रियांमध्ये दिसू शकतात. +१) चिंता २) भय ३) नैराश्य ४) स्वतःबद्दल कमीपणा ५) लैंगिक संबंधाबद्दल अनिच्छा +ऑपरेशन नंतर आपली मनस्थिती भयमुक्त करणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे. त्याकरिता आपले डॉक्टर, जवळचे नातलग, मित्रपरिवार यांच्याकडून मदत मिळवावी. +तसेच ऑपरेशन नंतर दरवर्षी नियमित चाचण्या करून घेणे ही महत्त्वाचे आहे. +छत्तीसगढ मध्ये पिकविल्या जाणाऱ्या 'गटवान' 'महाराजी' व 'लिचा' या तीन जातीच्या तांदुळात कर्करोगाशी लढण्याची क्षमता असण्याचा दावा भारतीय वैज्ञानिकांनी केला आहे.या जातीमध्ये कर्करोगाशी लढा देण्याचे आवश्यक ते वैद्यकीय गुणधर्म आहेत असे संशोधनातून आढळुन आले आहे. रायपूर येथील इंदिरा गांधी कृषी विद्यापीठ आणि भाभा अणुऊर्जा संशोधन केंद्रात या तांदळाच्या जातीवर अभ्यास करण्यात आला.फुफ्फुस व स्तनाचा कर्करोग यामधील सामान्य पेशींना कोणत्याही प्रकारची हानी न पोहोचविता, तो बरा करण्याची क्षमता या तांदुळांमध्ये आहे असा त्याचे अभ्यासानुसार दावा करण्यात आलेला आहे.यापैकी 'लिचा' या जातीत तर, कर्करोगाच्या पेशींचा प्रचार रोखून त्या नष्ट करण्याची अत्यंत प्रभावी अशी क्षमता आहे असे आढळले. +[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12576.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12576.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0558b43f5d8fef6bc96a71945732a7a9f5e34f72 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12576.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +गुणक: 52°8′N 23°40′E / 52.133°N 23.667°E / 52.133; 23.667 + +ब्रेस्त (बेलारूशियन: Брэст, रशियन: Брест, यिडिश: בריסק, युक्रेनियन: Брест, पोलिश: Brześć) हे पूर्व युरोपातील बेलारूस देशामधील ब्रेस्त प्रदेशाची राजधानी व मोठे शहर आहे. बेलारूसच्या पश्चिम भागात पोलंड देशाच्या सीमेवर वसलेल्या ब्रेस्त शहराची लोकसंख्या सुमारे ३.३ लाख आहे. मध्य युगीन काळात पोलिश-लिथुएनियन राष्ट्रकुलाच्या तर इ.स. १७९३ पासून रशियन साम्राज्याच्या अधिपत्याखाली असलेले ब्रेस्त पहिल्या महायुद्धानंतर पोलंडचा भाग बनले. दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान नाझी जर्मनीने ब्रेस्तवर कब्जा मिळवला. युद्ध संपल्यानंतर ब्रेस्त सोव्हिएत संघामधील बेलारूशियन सोव्हिएत साम्यवादी गणराज्यामध्ये सामील करण्यात आले. +१९९१ सालच्या सोव्हिएत संघाच्या विघटनानंतर ब्रेस्त बेलारूस देशाचा भाग आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12580.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12580.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8cba806ca344d84d4d412140a672d43aa077bec1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12580.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्रॉड गेज हा लोहमार्गांवरील अनेक रेल्वे गेजपैकी सर्वात रूंद गेज आहे. ह्या गेजमध्ये लोहमार्गाच्या दोन रूळांमधील अंतर १६७६ मिमी किंवा ५ फूट ६ इंच इतके असते. ब्रॉड गेज प्रामुख्याने भारतीय उपखंडावरील भारत, पाकिस्तान, नेपाळ, बांग्लादेश व श्रीलंका तसेच दक्षिण अमेरिका खंडातील आर्जेन्टिना व चिली ह्या देशांमध्ये वापरला जातो. +भारत देशात १८५० पूर्वी रेल्वे मालवाहतूक प्रमाण गेजमार्गे होत असे. परंतु ब्रिटिश राजवटीदरम्यान ग्रेट इंडियन पेनिनसुला रेलवे कंपनीची भारतामधील पहिली प्रवासी रेल्वे १८५३ साली मुंबई व ठाणे शहरांदरम्यान धावली. ह्या गाडीसाठी ब्रॉड गेजचा वापर करण्यात आला होता. त्यानंतर भारतभर ब्रॉड गेजचे मार्ग बांधले जाऊ लागले. आजच्या घडीला भारतीय रेल्वे पूर्णपणे ब्रॉड गेजवर धावते. बहुतेक सर्व नॅरो गेज व मीटर गेज लोहमार्ग ब्रॉड गेजमध्ये रूपांतरित करण्यात आले आहेत. परंतु दिल्ली मेट्रो व कोलकाता मेट्रोवरील काही मार्ग वगळता बहुतेक सर्व मेट्रो रेल्वेमार्ग मात्र प्रमाण गेज वापरतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12584.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12584.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..563bbe390c08bfc2573ee8fdd6aefa83332f4b42 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12584.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +ब्रॉडकास्ट ऑडियंस रिसर्च कौन्सिल (BARC) इंडिया ही भारतीय प्रसारक (IBF), जाहिरातदार (ISA), आणि जाहिरात आणि मीडिया एजन्सी (AAAI) चे प्रतिनिधित्व करणाऱ्या संस्थांनी स्थापन केलेली संयुक्त उद्योग संस्था आहे. ही जगातील सर्वात मोठी टेलिव्हिजन मापन विज्ञान उद्योग संस्था आहे. +हे टीव्ही चॅनेलची दर्शक संख्या मोजण्यासाठी ऑडिओ वॉटरमार्क तंत्रज्ञान वापरते आणि ते वेळ-बदललेले दृश्य आणि सिमुलकास्ट देखील मोजते. कंपनी 2010 मध्ये स्थापन करण्यात आली होती, जी मुंबई येथे स्थित आहे.[१] ही संस्था 210 दशलक्ष टीव्ही घरांच्या (892 दशलक्ष टीव्ही दर्शक) दर्शकांचे विश्लेषण करते, ज्यामुळे ती जगातील सर्वात मोठी टेलिव्हिजन प्रेक्षक मापन सेवा बनते. त्याची मापन प्रणाली 44,000 "पॅनेल घरे" च्या नमुन्यावर आधारित आहे, जी 2021 पर्यंत 50,000 पर्यंत वाढेल. 1 लाख आणि त्याहून अधिक लोकसंख्या असलेल्या शहरांमधील C&S TV घरांच्या कव्हरेजसह त्याने एप्रिल 2015 मध्ये आपली टीव्ही दर्शक संख्या मोजमाप सेवा सुरू केली. ऑक्टोबर 2015 मध्ये, संस्थेने सर्व इंडिया टीव्ही घरे (शहरी आणि ग्रामीण भारतातील टीव्ही दर्शक) मोजण्यास सुरुवात केली. +BARC India ची योजना आणि अंमलबजावणी TAM मीडिया रिसर्चला पर्याय म्हणून करण्यात आली होती, जी प्रेक्षक मोजमाप प्रणाली माहिती आणि अंतर्दृष्टी फर्म Nielsen आणि Kantar Media, WPP कंपनीने मांडली होती. त्याची स्थापना भारतीय माहिती आणि प्रसारण मंत्रालयाच्या मार्गदर्शक तत्त्वांनुसार करण्यात आली होती. +झी एंटरटेनमेंट एंटरप्रायझेस लिमिटेडचे ​​एमडी आणि सीईओ पुनित गोयंका यांची बीएआरसी इंडियाच्या अध्यक्षपदी निवड झाली आहे. पुनीत हे नकुल चोप्रा यांच्यानंतर आले, ज्यांनी त्यांचा अध्यक्ष म्हणून एक वर्षाचा कार्यकाळ पूर्ण केला. ऑगस्ट 2021 मध्ये, नकुल चोप्रा, संयुक्त-उद्योग संस्थेचे माजी अध्यक्ष, सीईओ म्हणून परत आले. संस्थापक सीईओ पार्थो दासगुप्ता यांच्या बाहेर पडल्यानंतर 2019 मध्ये संस्थेत सामील झालेल्या सुनील लुल्ला यांच्याकडून त्यांनी पदभार स्वीकारला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12624.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12624.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30956df069baef5c0eeba225945cb41c38e96b40 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12624.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ब्लाउंट काउंटी, अलाबामा ही अमेरिकेच्या अलाबामा राज्यातील ६७ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12643.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12643.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..044c0bb3890c6838dd44142fc4c691563451f025 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12643.txt @@ -0,0 +1 @@ +The ब्लू व्हेल खेळ (रशियन: Синий кит), किव्वा "ब्लू व्हेल आव्हान", एक इंटरनेट "खेळ" जो अनेक देशांमध्ये अस्तित्वात आहे. खेळामध्ये एक मालिका समावेश आहे, ज्यानुसार सलग ५० दिवस रोज एक कार्य खेळाडूंना पूर्ण करण्यास प्रशासकाकडून दिले जाते.  [१][२] शेवटच्या कार्यात खेळाडूंना आत्महत्या करायला सांगितल्या जाते. "ब्लू व्हेल" ह्या वाक्यांशाचा स्रोत किनारी लागलेले व्हेल मासे; जे कि पाण्याच्या कमतरतेने मरण पावतात, ह्या वरून येतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12647.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12647.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0196b312d3850402d5480c58f1a9e6c3f458a151 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12647.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +गुणक: 29°6′S 26°13′E / 29.100°S 26.217°E / -29.100; 26.217 + +ब्लूमफॉंटेन दक्षिण आफ्रिका देशाच्या तीन राजधानीच्या शहरांपैकी एक आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12687.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12687.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b137891791fe96927ad78e64b0aad7bded08bdc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12687.txt @@ -0,0 +1 @@ + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12709.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12709.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e24814751c1ac14c0ed115016e2c18ef711e06a8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12709.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्लेर रॉबर्ट हार्टलँड (२२ ऑक्टोबर, १९६६:क्राइस्टचर्च, न्यूझीलँड - हयात) हा  न्यूझीलंडकडून १९९२ ते १९९४ दरम्यान ९ कसोटी आणि १६ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12726.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12726.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0196b312d3850402d5480c58f1a9e6c3f458a151 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12726.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +गुणक: 29°6′S 26°13′E / 29.100°S 26.217°E / -29.100; 26.217 + +ब्लूमफॉंटेन दक्षिण आफ्रिका देशाच्या तीन राजधानीच्या शहरांपैकी एक आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12732.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12732.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0196b312d3850402d5480c58f1a9e6c3f458a151 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12732.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +गुणक: 29°6′S 26°13′E / 29.100°S 26.217°E / -29.100; 26.217 + +ब्लूमफॉंटेन दक्षिण आफ्रिका देशाच्या तीन राजधानीच्या शहरांपैकी एक आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12741.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12741.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eaed84c77427caf5c284eeace881f212f36c93a4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12741.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भगवान गणेश कुंटे (जन्म : ४ जून १९२७; - ९ मार्च २००५) हे भारतीय इतिहासकार होते. ते महाराष्ट्र राज्य दर्शनिका विभागाचे तसेच पुरालेखागार विभागाचे प्रमुख होते.[१] +कुंटे यांनी इ.स. १९४७ ते इ.स. १९४९ या काळात रामनारायण रुईया महाविद्यालयात अर्थशास्त्राचे प्राध्यापक म्हणून काम केले. नंतर अर्थशास्त्र व इतिहास अशा दोन्ही विषयात त्यांनी पीएच.डी. मिळवली. कुंटे यांनी इ.स. १९५९ साली महाराष्ट्र राज्याच्या दर्शनिका विभागामध्ये सहसंपादक व इ.स. १९६९ ते इ.स. १९८१ या काळात विभागप्रमुख तसेच कार्यकारी संपादक म्हणून काम पाहिले. याकाळात त्यांनी जिल्हा व राज्य दर्शनिका मालिका तसेच स्वातंत्र्यसैनिक चरित्रकोशविषयक बाबतीत उल्लेखनीय काम केले. मध्ययुगीन इतिहास या इंग्रजी राज्य दर्शनिकेचे लेखन व संपादन केले. तसेच इतर ग्रंथांचे अनुवाद, लेखन व प्रकाशन केले. त्यांच्या लेखनावर इलिएट आणि डाऊसन या लेखकांचा प्रभाव जाणवतो.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12755.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12755.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4eb032eaabcc9784c02edb1474e6d42ade108626 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12755.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +बांधण्याचा प्रकार : दगडी बांधकाम +उंची  : ८२.३ मीटर +लांबी  : ५०७ मीटर +प्रकार : S - आकार +लांबी : १९८ मी. +सर्वोच्च विसर्ग : दर सेकंदाला १५१५ घनमीटर +संख्या व आकार : २, ( १२.५ X ८ मीटर) +क्षेत्रफळ  : १५.५४ चौरस कि.मी. +क्षमता  : ३१२५.९५ लक्ष घनमीटर +वापरण्यायोग्य क्षमता  : ३०४१ लक्ष घनमीटर +ओलिताखालील क्षेत्र  : १५५५ हेक्टर +लांबी  : ७७ कि.मी. +क्षमता  : २६.३६ घनमीटर / सेकंद +ओलिताखालील क्षेत्र  : ५९६२५ हेक्टर +ओलिताखालील शेतजमीन  : ४००९० हेक्टर +लांबी  : ४५ कि.मी. +क्षमता  : सेकंदाला ६.८२ घनमीटर +ओलिताखालील क्षेत्र  : २९८६६ हेक्टर +ओलिताखालील शेतजमीन  : २३६५० हेक्टर +जलप्रपाताची उंची  : ६५ मीटर +जास्तीतजास्त विसर्ग  : १९.२६ क्युमेक्स +निर्मीती क्षमता  : १० मेगावॅट +विद्युत जनित्र  : १ X १० मेगावॅट +जलप्रपाताची उंची  : ५० मीटर +जास्तीतजास्त विसर्ग  : ७७ क्युमेक्स +निर्मीती क्षमता  : ३४ मेगावॅट +विद्युत जनित्र  : १ X ३४ मेगावॅट diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12772.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12772.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b4342095c398877ba6d83e4c353c85485c2f60d5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12772.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भंडारा-गोंदिया हा महाराष्ट्रातील ४८ लोकसभा संसद मतदारसंघांपैकी एक आहे. ह्या मतदारसंघामध्ये सध्या भंडारा जिल्ह्यामधील ५ व गोंदिया जिल्ह्यामधील १ असे एकूण ६ विधानसभा मतदारसंघ समाविष्ट केले गेले आहेत. हा मतदारसंघ २००८ साली निर्माण करण्यात आला. +[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12780.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12780.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eb2017f460ced1ea638d238a9b6518c6e3989eda --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12780.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भंडारा महाराष्ट्र राज्यातील एक भूतपूर्व लोकसभा मतदारसंघ आहे. २००८ सालच्या पुनर्रचनेदरम्यान हा मतदारसंघ बरखास्त करून भंडारा-गोंदिया हा नवा मतदारसंघ निर्माण करण्यात आला. +भंडारा लोकसभा मतदारसंघात भंडारा जिल्ह्यातील ३ तर गोंदिया जिल्ह्यातील ३ विधानसभा मतदारसंघ होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12789.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12789.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8ed689ab4e3810a9ce290e183dffc516ad7f1e1c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12789.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भंडावळी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील माण तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील वार्षिक तापमान साधारणपणे १५ अंश सेल्सियस ते ४० अंश सेल्सियस दरम्यान असते.येथे उन्हाळा गरम आणि कोरडा असतो.उन्हाळ्यात कमाल तापमान ४० डिग्री सेल्सियसपेक्षा जास्त असते आणि सामान्यत: उन्हाळ्यातील तापमान ३८ ते ४५ डिग्री सेल्सियस दरम्यान असते.हिवाळ्याच्या हंगामात तापमान १५ अंश सेल्सियस ते २८ अंश सेल्सियसपर्यंत असते.जून ते सप्टेंबर मध्ये पाऊस पडतो.पावसाचे प्रमाण कमी असते.हिवाळा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी दरम्यान असतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12823.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12823.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b5936a3a54a3b2e062a59153656eea8549fae6a8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12823.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +एकनाथ शिंदे +भगतसिंग कोश्यारी ( १७ जून १९४२) हे एक भारतीय राजकारणी व महाराष्ट्राचे माजी राज्यपाल आहेत. ते मे १९९७मध्ये ते उत्तर प्रदेश राज्याच्या विधानपरिषदेवर आमदार म्हणून निवडून गेले. ते भारतामधल्या उत्तराखंड राज्याच्या राजकारणातील एक प्रमुख लोकनेते होते. उत्तराखंडमधील भारतीय जनता पक्षाचे सदस्य ते पक्षाचे राष्ट्रीय उपाध्यक्ष असा त्यांचा पक्षातील प्रवास आहे. ते भाजपच्या उत्तराखंड विभागाचे पहिले प्रदेशाध्यक्ष होते. उत्तराखंड राज्याच्या निर्मितीनंतर तेथील पहिल्या मंत्रिमंडळामध्ये ते २००० ते २००१ या काळासाठी ऊर्जा, पाटबंधारे, जलसिंचन, न्याय व विधिमंडळ कामकाज मंत्री झाले. सन २००१ ते २००२ या कालावधीसाठी ते उत्तराखंड राज्याचे मुख्यमंत्री होते. तसेच २००२पासून ते २००७पर्यंत उत्तराखंड विधानसभेचे विरोधी पक्षनेते म्हणूनही त्यांनी जबाबदारी सांभाळली. २००८मध्ये ते भारताच्या राज्यसभेचे सदस्य म्हणून उत्तराखंडमधून निवडून गेले. त्यानंतर सन २०१४ साली ते नैनीताल-उधमसिंहनगर(काशीपूर )लोकसभा मतदारसंघातून लोकसभेवर निवडून गेले.[१] भगतसिंग कोश्यारी यांची राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघटनेशी जवळीक आहे. इंदिरा गांधी यांनी भारतावर लादलेल्या आणीबाणीला विरोध केल्यामुळे सन १९७५ ते १९७७ या कालावधीत कोश्यारींना तुरुंगवास भोगावा लागला. ५ सप्टेंबर २०१९ रोजी त्यांची नियुक्ती महाराष्ट्राच्या राज्यपालपदी झाली.[२] +भगतसिंग कोश्यारी हे अल्मोडा महाविद्यालय येथे शिकत असताना विद्यार्थी संघटनेचे महासचिव म्हणून निवडून आले होते. ते इंग्रजी विषयाचे एमए आहेत. शिक्षण संपल्यावर त्यानंतर उत्तरप्रदेश राज्यातील एटा येथे काही काळ अध्यापनाचे काम केले. +कोश्यारी हे लहानपणापासूनच राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघात सक्रिय राहिले आहेत. त्यांच्या सामाजिक जीवनाची सुरुवात संघातूनच झाली. समाजसेवेचा पिंड असलेल्या कोश्यारी यांनी उत्तराखंड राज्यात अनेक शाळांची व महाविद्यालयांची स्थापना केली. कोश्यारी यांचा जनसंपर्क दांडगा असून उत्तराखंड राज्यातील टिहरी धरण प्रकल्पग्रस्त लोकांच्या पुनर्वसनासाठी त्यांनी अथक प्रयत्न केले.[३] +१९७५ पासून प्रकाशित होणाऱ्या 'पर्वत पियुष' या साप्ताहिकाचे ते संस्थापक संपादक होते (आता?). विविध वृत्तपत्रांमधून त्यांनी लेखही लिहिले आहेत. त्यांची दोन पुस्तके ‘उत्तरांचल प्रदेश क्यो?’ आणि ‘ उत्तरांचल : संघर्ष एवं समाधान’ प्रकाशित झाली आहेत.[२] +उत्तर प्रदेश सरकारमधील आणि केंद्रीय सरकारच्या महत्त्वाच्या समित्यांच्या माध्यमांतून कोश्यारींनी मोलाची भूमिका बजावली. १९९९-२००० या काळात ते विकास आणि नियोजन समितीच्या सल्लागार समितीत होते. +[३] फेब्रुवारी २००९ ते मे २००९ या कालावधीत कोश्यारी हे केंद्राच्या वाहतूक, पर्यटन आणि सांस्कृतिक समितीचे सदस्य होते. तर ऑगस्ट २००९ पासून ते ऊर्जा समितीचेही सदस्य होते.[२][२] + + +कॉलव्हिल · सिंग · बाजपाई · महताब · प्रकाश · सुब्बरायण · पंडित · चेरियन · जंग · अली · मेहरा · लतीफ · प्रभाकर राव · शर्मा · का. रेड्डी · सुब्रमण्यम · अलेक्झांडर · फझल · कृष्णा · जमीर  · शंकरनारायण  · विद्यासागर राव  · भगत सिंह कोश्यारी diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12833.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12833.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..968f326b70ea38f9b167b29c2fb784366e2f7b74 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12833.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +वरी, वरई किंवा भगर हे भारतात उगवणारे एक भरड धान्य तथा तृणधान्य आहे. महाराष्ट्रात याच्यापासून भात, पुऱ्या, भाकरी, थालपिठे आदी उपवासाचे अन्नपदार्थ बनतात.[१] हे धान्य वऱ्याचे तांदूळ किंवा भगर म्हणूनही ओळखले जाते. कांग, कोदरी, कोदो, कुटकी, नाचणी, राळे प्रमाणेच या धान्यालाही कनिष्ठ प्रकारचे धान्य समजतात. प्रथिने व फायबर यांचे प्रमाण जास्त असल्याने आरोग्यास हे धान्य पोषक समजले जाते. महाराष्ट्रात नाशिक जिल्ह्यातील आदिवासी भागात याचे मोठ्या प्रमाणावर उत्पादन होते.[२]भारतीय केंद्रीय कृषी मंत्रालयाने २०१८ हे वर्ष तृणधान्य वर्ष म्हणून जाहीर केले आहे.[३] तसेच संयुक्त राष्ट्र संघानेही हे वर्ष जाहीर करावे यासाठी प्रयत्न केले. भगर हे उपवास करीता वापर होतो. +नंदुरबार जिल्ह्यातील सातपुडा पर्वत रांगातील आदिवासी पारंपरिक पीक म्हणून भगरीचे नियमित उत्पादन घेत असतात. तेथील आदिवासी भगरीला पादी, बर्टी आणि मोर असे म्हणतात. त्यानुसार त्याभागात पांढरी मोर, मोठी मोर, काळी मोर असे भगरीचे पारंपरिक प्रकार दिसून येतात. कृषी विज्ञान केंद्र आणि महिला आर्थिक विकास महामंडळ यांनी मोठ्या प्रयत्नाने या भगरीला प्रोत्साहन आणि बाजारपेठ मिळवून देऊन हे प्रकार सर्वसामान्य लोकांपर्यंत पोहचवले.[४] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12834.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12834.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..745051aa2a15a4809a7e2b97ec70a785f939c24b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12834.txt @@ -0,0 +1 @@ +भगवंत खुबा ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12867.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12867.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a1a3338383e147da96402a005e46b58201bb8cc6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12867.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भगवान पांडुरंग नाना खराडे मोकाशी हे सांगली जिल्ह्याच्या वाळवा तालुक्यातील कापूसखेड गावचे रहिवासी एक भारतीय स्वातंत्र्यसैनिक आहेत/होते. +भगवान खराडे यांना १९४२सालच्या स्वातंत्र्यलढ्यादरम्यान इस्लामपूर येथे अटक झाली होती. तत्कालीन ब्रिटिश सरकारने त्यांना सातारा येथील कारागृहात ठेवले होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12887.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12887.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cde5aacdf6beeadde61b2c02ff3a027c00fb823a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12887.txt @@ -0,0 +1 @@ +भगशिश्न हे मादींमधील लैंगिक उपांग आहे. अनेक प्राण्यांच्या जातींमध्ये हे भगोष्ठांच्या जवळ असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12893.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12893.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..15d614c065788aca155fdb76f5863a5b91d59887 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12893.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +देवाची स्तुतिपर काव्यरचना साग्रसंगीत म्हणून देवाला भजणे किंवा आळविणे याला भजन म्हणतात. हा योगसाधनेतील भक्तियोगाचा भाग आहे. ही महाराष्ट्रातील एक लोककला आहे. पूर्वीच्या संतपरंपरेतील श्री संत ज्ञानेश्वर,तुकाराम,सोपान,निवृत्ती,एकनाथ, नामदेव, चोखामेळा संत रामदास स्वामी इत्यादी संतांनी अनेक भजने तयार केली आहेत. त्यांपैकी काही रचना भीमसेन जोशी आणि अन्य अनेक गायकांनी गाऊन अजरामर केल्या आहेत. + +स्थानिक स्तरावर संवादिनी(हार्मोनियम),मृदंग, तबला, ढोलकी, टाळ, टाळ्या यांचा वापर करून देवळात देवासमोर बसून वा घरीच संघटितपणे भजन गायले जाते. पूर्वीच्या काळात, रिकामा वेळ सत्कारणी लागावा म्हणून किंवा बहुधा गुरुवारी भजन करण्याची पद्धत होती. दृकश्राव्य माध्यमामुळे व करमणुकीच्या इतर साधनांमुळे भजन ही संकल्पना हळूहळू लोप पावत आहे. मात्र अजूनही ग्रामीण महाराष्ट्रात ही परंपरा अनेक ठिकाणी सुरू आहे. वारकरी पद्धतीची भजने प्रसिद्ध आहेत.शहरांमधूनही निरनिराळी भजनी मंडळे अतिशय सुरेख असे भजनांचे कार्यक्रम करत असतात. काही भजनांमध्ये लोक नाचतातही. +परदेशात चिन्मयानंद मिशन तसेच हरेकृष्ण संप्रदायाचे अनुयायी भजनांचे कार्यक्रम आयोजित करत असतात. भक्तियोगाची साधना म्हणून त्याला चांगला प्रतिसाद लाभलेला दिसून येतो. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12909.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12909.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b8bbcc773eefaba31ba4d428742d25fe7e704d02 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12909.txt @@ -0,0 +1 @@ +भटकळ विधानसभा मतदारसंघ कर्नाटक विधानसभेचा मतदारसंघ आहे. हा मतदारसंघ उत्तर कन्नड लोकसभा मतदारसंघात असून उत्तर कन्नड जिल्ह्यात मोडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12920.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12920.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..16cf2d24fde256dc408ac0c229007bcecfde7fcb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12920.txt @@ -0,0 +1,31 @@ +जनगणना स्थल निर्देशांक ५३८९०६ असलेले भटमरान हे गाव, गडचिरोली या जिल्ह्यातील ३८७.० हेक्टर क्षेत्राचे गाव असून २०११ च्या जनगणनेनुसार [१] ह्या गावात १६ कुटुंबे आहेत व एकूण लोकसंख्या ८६ आहे.ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर गडचिरोली हे ७१ किलोमीटर अंतरावर आहे. +गावात असणाऱ्या सुविधा - पूर्व-प्राथमिक शाळा-१. स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - +५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर : प्राथमिक शाळा दराची येथे आहे. कनिष्ठ माध्यमिक शाळा, माध्यमिक शाळा, उच्च माध्यमिक शाळा मंगेवाडा येथे आहे. ५ ते १० किमी अंतरावर : काही नाही१० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर : पदवी महाविद्यालय, अभियांत्रिकी महाविद्यालय, वैद्यकीय महाविद्यालय मालेवाडा येथे आहे. पॉलिटेक्निक, व्यावसायिक प्रशिक्षण शाळा धानोरा येथे आहे. अनौपचारिक प्रशिक्षण केन्द्र, अपंगांसाठी खास शाळा, मॅनिजमेन्ट इन्स्टिट्युट गडचिरोली येथे आहे. +असलेल्या सुविधा- काही नाही +नसलेल्या सुविधा - +कम्युनिटी हेल्थ सेंटर, प्राथमिक आरोग्य केन्द्र, प्राथमिक आरोग्य उपकेन्द्र, प्रसूति व शिशुसंगोपन केन्द्र, क्षयरोग रुग्णालय, अ‍ॅलोपॅथिक रुग्णालय, अन्य उपचार पद्धतीचे रुग्णालय, दवाखाने, गुरांचे दवाखाने, फिरते दवाखाने, कुटुंब कल्याण केन्द्र, +असलेल्या सुविधा- काही नाही +नसलेल्या सुविधा - +बाह्य रोगी विभाग, बाह्य व भरती असलेले रोगी विभाग, धर्मादाय बिगर-सरकारी रुग्णालय, एमबीबीएस पदवीधर डॉक्टर, इतर पदवीधर डॉक्टर, पदवी नसलेले डॉक्टर, पारंपरिक वैद्य व वैदू, औषधाची दुकाने, इतर बिगरसरकारी वैद्यकीय सुविधा, +असलेल्या सुविधा- +झाकण नसलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, बारमाही सुरू असलेल्या हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, +नसलेल्या सुविधा - +शुद्ध केलेल्या पाण्याचा नळातून पुरवठा, शुद्ध न केलेल्या पाण्याचा नळातून पुरवठा, झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, बोअर वेलच्या पाण्याचा पुरवठा, बारमाही सुरू असलेल्या बोअरवेल पाण्याचा पुरवठा, झऱ्यांच्या पाण्याचा पुरवठा, नदी /कालवे यातील पाण्याचा पुरवठा, तलाव / तळी यातील पाण्याचा पुरवठा, इतर पाण्याचा पुरवठा, +असलेल्या सुविधा- +सांडपाणी शुद्धीकरणाच्या सयंत्रात सोडले जाते. +नसलेल्या सुविधा - +उघडी गटारे, न्हाणीघरासह सार्वजनिक स्वच्छता गृह, न्हाणीघर नसलेले सार्वजनिक स्वच्छता गृह, ग्रामीण सॅनिटरी हार्डवेरचे दुकान, सामूहिक बायोगॅस किंवा कचऱ्याच्या उत्पादक पुनर्वापराची व्यवस्था, +गावात असणाऱ्या सुविधा - +कच्चे रस्ते, स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - +पोस्ट ऑफिस, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. उपपोस्ट ऑफिस, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. मोबाइल फोन सुविधा, - ५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर. इंटरनेट कॅफे/सर्व्हिस सेंटर, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. खाजगी कूरियर, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. सार्वजनिक बस सेवा, - ५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर. खाजगी बस सेवा, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. रेल्वे स्थानक, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. ऑटो व टमटम, - ५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर. टॅक्सी, - ५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर. ट्रॅक्टर - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. सायकल रिक्षा (पायचाकी), - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. बैल व इतर जनावरांनी ओढलेल्या गाड्या, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. राष्ट्रीय महामार्गाला जोडलेले रस्ते, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. राज्य महामार्गाला जोडलेले रस्ते, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. जिल्ह्यातील मुख्य रस्त्याला जोडलेले रस्ते, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. जिल्ह्यातील दुय्यम रस्त्याना जोडलेले रस्ते, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. डांबरी रस्ते, - ५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर. पाण्यासाठी नाल्या असणारे डांबरी रस्ते, - ५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर. बारमाही रस्ते, - ५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर. तळटीप- शिरगिणतीत असलेल्या पुढील सुविधांच्या उपलब्धततेची माहिती नाही - सायकल रिक्षा (यांत्रिक), समुद्र व नदीवरील बोट वाहतूक, बोट वाहतुकीयोग्य जलमार्ग, +गावात असणाऱ्या सुविधा - शेतमाल विक्री संस्था, +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - +ए टी एम, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. व्यापारी बँका, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. सहकारी बँका, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. शेतकी कर्ज संस्था, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. स्वसहाय्य गट (SHG), - ५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर. रेशनचे दुकान, - ५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर. मंडया / कायम बाजार, - ५ ते १० किमी अंतरावर. आठवड्याचा बाजार, - ५ ते १० किमी अंतरावर. शेतमाल विक्री संस्था, +गावात असणाऱ्या सुविधा - +शिशुविकास पौष्टिक आहार केन्द्र (ICDS), अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, इतर पौष्टिक आहार केन्द्र, आशा, +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - +समुदाय भवन (दूरचित्रवाणी सह अथवा विरहित), - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. क्रीडांगण, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. खेळ / करमणूक क्लब, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. सिनेमा/ व्हिडियो थियेटर, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. सार्वजनिक ग्रंथालय, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. सार्वजनिक वाचनालय, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. वृत्तपत्र पुरवठा, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. विधानसभा मतदान केन्द्र, - ५ ते १० किमी अंतरावर. जन्म व मृत्यु नोंदणी केन्द्र, - ५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर. +घरगुती वापरासाठी वीजपुरवठा - आहे. +शेतीसाठी वीजपुरवठा - नाही. +व्यापारी वापरासाठी वीजपुरवठा - नाही. +सर्व प्रकारच्या वापरासाठी वीजपुरवठा - नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12926.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12926.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1c9846e0dd375ff0c144ed107c94684f8316786c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12926.txt @@ -0,0 +1 @@ +भटिंडा ग्रामीण हा पंजाबमधील एक विधानसभा मतदारसंघ आहे. हा विधानसभा मतदारसंघ भटिंडा लोकसभा मतदारसंघाच्या क्षेत्रांतर्गत येतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12971.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12971.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ebed7280e9a467d9cfaad20dbcb706e47d60af15 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_12971.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +भदंत नागार्जुन आर्य सुरई ससाई ( ऑगस्ट ३०, इ.स. १९३५) हे जपानमध्ये जन्मलेले भारतीय बौद्ध भिक्खू आहेत. त्यांनी भारताला आपले घर मानले आहे. +इ.स. १९६६ मध्ये ससाई भारतात आले आणि निशिदत्सू फुजी यांना भेटले फुजींनी त्यांना राजगीरमधील शांती पॅगोड्याच्या बांधकामासाठी (पीस पॅगोडा) मदत केली. तथापि, फूजी सह ते बाहेर पडले, परंतु त्यांनी सांगितले की परत परतीच्या प्रवासात त्यांना एक स्वप्न पडले व त्यात नागार्जुनसारखी आकृती दिसली आणि म्हणाली, “नागपूरला जा”. भदंत आर्य नागार्जुन सुरई ससाई इ.स. १९६७ मध्ये नागपुरात आले. नागपुरमध्ये इ.स. १९५६ मध्ये डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचा दीक्षा सोहळ्यात मुख्य भूमिका वठविणारे वामनराव गोडबोले यांची त्यांनी भेट घेतली. भदंत ससाईंचा दावा आहे की, त्यांनी गोडबोलेंच्या घरी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांची छायाचित्रे पाहिली तेव्हा त्यांना जाणवले की, डॉ. आंबेडकर आपल्याला स्वप्नात दिसले आहेत. सुरुवातीला, नागपूरच्या रहिवाशांना सुरई ससाई अतिशय विचित्र वाटले होते. त्यानंतर ससाईंनी “जय भीम” हे शब्द उच्चारून विहारांची निर्मिती करण्याबद्दल त्यांचे अभिनंदन केले. आनंदनगर येथील कोठारी भवनात त्यांनी बरेच दिवस काढले. यानंतर त्यांनी इंदोरा येथे वास्तव्य सुरू केले. इंदोरा येथे विहार उभारले. यानंतर मनसर, रामटेक येथे बुद्धविहाराची निर्मिती केली. विदर्भ ही बुद्धांची भूमी आहे, म्हणून येथे उत्खनन करावे यासाठी पुढाकार घेतला. हिंदूंच्या नियंत्रणातून बिहारचे महाबोधी महाविहार मुक्ती आंदोलन करण्याचा पहिला मान भंते सुरई ससाई यांना जातो. महाबोधी विहार मुक्त करण्याच्या मोहिमेतील प्रमुख नेत्यांपैकी ते एक आहेत. यासाठी पहिली सभा इंदोऱ्यात घेतली होती. इ.स. १९८७ साली व्हिसाच्या थकबाकीचे हस्तांतरण केल्याप्रकरणी न्यायालयाने त्यांना सोडून दिले होते. त्यांना भारतीय नागरिकत्व देण्यात आले, ज्यात त्यांना जपानची नागरिकता होती. २४ सप्टेंबर इ.स. १९९२ रोजी देशभर धम्मरथ काढला. दीक्षाभूमी येथील ‘डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर स्मारक समिती’चे अध्यक्ष झाल्यानंतर त्यांनी म्हटले की, “दीक्षाभूमी जागतिक भूमी आहे. तिचे पावित्र्य जगात आहे. बाबासाहेबांच्या स्वप्नातील धम्म संस्कार केंद्र तयार करण्याच्या दिशेने प्रयत्न केले जातील”.[१][२] +ससाईंकडे लक्षावधी शिष्य आणि शेकडो निष्ठावान भिक्खु आणि नवशिष्या धम्म पालन करणाऱ्या आहेत. त्यांचे सर्वात सक्रिय शिष्य भंते बोधीधम्म (धम्माजी), प्रज्ञाशील भिक्खु , केन बोधी आणि भिक्खु अभयपुत्र आहेत. पहिले आणि शेवटचे थेरवादी भिक्खु म्हणून प्रशिक्षित होते आणि इतरांना महायान संप्रदायाचे प्रशिक्षण देण्यात आले होते. दक्षिण भारतातील बोधीधम्म झेन शिकवितात तर प्रज्ञाशीला मध्य भारतात कार्य करते. अभयपुत्र हे मेट्टा इंडियाचे संस्थापक आहेत आणि थेरवादी भिक्खू आणि थायलंडमधील मूळचे भारतीय असलेल्या नवख्याज्ञांना प्रशिक्षण देतात.[३] +इ.स. १९६६: कलकत्ता, भारत आणि जपानमध्ये प्रवास. पहिले मायहो जी मंदिर (妙法 寺) राजगीरमध्ये हलविले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13002.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13002.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..82cce7620106e90eccd55247e83da5dadcd3cbc4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13002.txt @@ -0,0 +1 @@ +भद्राचलम हा आंध्र प्रदेश राज्यातील एक भूतपूर्व लोकसभा मतदारसंघ आहे. हा मतदारसंघ २००८ साली बरखास्त करण्यात आला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13022.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13022.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cb84576956e13cae2e8ab9c7119c95404dc238e9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13022.txt @@ -0,0 +1 @@ +भरजवाडी हे गाव पाथर्डी तालुका अहमदनगर जिल्हा महाराष्ट्र राज्यातील एक गाव आहे. भरजवाडी हे गाव नाशिक डिव्हीजन मधे येते . गावातुन शहरांना जाण्या येण्यासाठी एस टी बसची तसेच खाजगी वाहनांची सोय उपलब्ध आहे. गावात जिल्हा परिषदची इयत्ता पहिली ते चौथी पर्यंत शाळा उपलब्ध आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13065.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13065.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fcd40dea9ec5566f3dee0e28c0c481a5f8ba6e5e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13065.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + +हा लेख राजस्थानमधील भरतपुर जिल्ह्याविषयी आहे. भरतपुर शहराच्या माहितीसाठी पहा - भरतपुर. +भरतपुर हा भारताच्या राजस्थान राज्यातील जिल्हा आहे. +याचे प्रशासकीय केंद्र भरतपुर येथे आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1308.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1308.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0eedae24e346030a1bf8996e30684f423e709c84 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1308.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +प्रभाकर पंडित (सप्टेंबर ३०, १९३३ - डिसेंबर २८, २००६) हे मराठी संगीतकार होते. +प्रभाकर पंडित यांचा जन्म सप्टेंबर ३०, १९३३ रोजी झाला. त्यांचे मॅट्रिकपर्यंतचे शिक्षण साताऱ्याला झाले. संगीताची आवड बालपणापासून असल्याने त्यांनी गायनाचे मार्गदर्शन मटंगेबुवा; तसेच पेंढारकरबुवा यांच्याकडे घेतले. व्हायोलिनचे शिक्षण त्यांना जे.वाय. पंडित यांच्याकडून मिळाले. संगीतात कारकीर्द घडविण्यासाठी ते मुंबईला आले. दादर येथे त्यांनी ३० वर्षे "मधुवंती व्हायोलिन विद्यालया"चे संचालन केले. मुंबई आकाशवाणी केंद्रावर १५ वर्षे ते काम करत होते. मुंबई विद्यापीठाच्या सुगम संगीत विषयाचे ते अभ्यागत व्याख्याते; तसेच परीक्षकही होते. +संगीत क्षेत्रात सुमारे ४५ वर्षे कार्यरत असलेल्या पंडितांनी ध्वनिफीती, चित्रपट, नाटक, संगीतिका, संगीत नाटक यांसाठी संगीत दिले. +डिसेंबर २८, २००६ रोजी त्यांचे पुण्यात हृदयविकाराच्या झटक्याने निधन झाले. +संगीतबद्ध केलेल्या गाण्यांच्या ध्वनिफितींमुळे (सुमारे तीनशे) प्रभाकर पंडित नावाजले गेले. याखेरीज दहा चित्रपट, वीस नाटके, संगीतिका, संगीत नाटके यांकरताही त्यांनी संगीत दिले. तसेच जाहिरातींच्या जिंगल्सचीही निर्मिती त्यांनी मोठ्या प्रमाणावर केली. +त्यांनी संगीतबद्ध केलेल्या "देवाचिये द्वारी'या अजित कडकडे यांच्या आवाजातील ध्वनिफितीने अत्यंत दुर्मिळ अशा "डबल प्लॅटिनम डिस्क'चा बहुमान मिळवला होता. मंगेशकरांसह सुरेश वाडकर, सुमन कल्याणपूर, कविता कृष्णमूर्ती, साधना सरगम ते स्वप्नील बांदोडकर पर्यंत सुमारे ७८ विविध गायकांचे आवाज त्यांनी आपल्या ध्वनिफितींच्या माध्यमातून लोकांसमोर आणले. भावगीते, भक्तिगीते, लोकगीते, अभंग, आरत्या, संतरचना, बालगीते असे अनेक गीतप्रकार त्यांनी संगीतबद्ध केले. रंग ओलेत्या फुलांचे, मन हा मोगरा, अभंग प्रभात, वृंदावनी वेणु, छंद हा विठ्ठलाचा, भक्तिप्रकाश, झुकझुक गाडी, देव दयानिधी अशा अनेक ध्वनिफितींची उदाहरणे सांगता येतील. "सुगम संगीताचे सौंदर्य' या पुस्तकाचे लेखनही त्यांनी केले होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13103.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13103.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..447887da55c566b87e9d64abdb7f2191a14a26fd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13103.txt @@ -0,0 +1 @@ +भरुच जंक्शन हे गुजरात राज्याच्या भरुच शहरातील रेल्वे स्थानक आहे.[१][२] मुंबईहून गुजरातकडे व उत्तरेकडे जाणाऱ्यांपैकी बव्हंश एक्सप्रेस व सर्व मंदगतीच्या गाड्या येथे थांबतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1312.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1312.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fcd35e826120287691c0cc78f00df74a842289d8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1312.txt @@ -0,0 +1 @@ +चित्रपट कलावंत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13128.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13128.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..23bd7d0452fb2c67cc7674bbdb1af2133b7e2c3d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13128.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भवरापूर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील हवेली तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ६१० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13138.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13138.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0647de72c11ba03d28cdd9539322b80dd5b1aed2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13138.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + भवानी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील उमरखेड तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात तापमान ४६° से. पर्यंत तर हिवाळ्यात ११° से. पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13149.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13149.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5265eb3260d764f9bee7330dd6bac9e8873bf36e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13149.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भवानीनगर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील इंदापूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ४६० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13173.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13173.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e034f78a66d67f6317394b60956b8762f1e4cf04 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13173.txt @@ -0,0 +1,6 @@ + +भालचंद्र दत्तात्रय खेर (जन्म : कर्जत-अहमदनगर जिल्हा, जून १२, इ.स. १९१७ - - पुणे; जून २१,इ.स. २०१२) हे मराठी लेखक होते. बी.ए. एल्‌‍एल.बी. झालेले भा. द. खेर हे पंचवीस वर्षे केसरीचे उपसंपादक होते. तत्पूर्वी त्यांनी अग्रणी, हिंदुराष्ट्र, भारत आदी दैनिकांत काम केले होते. वसंतराव काणे यांच्या "रोहिणी' मासिकाचे संपादनकार्य काही काळ त्यांनी केले. तसेच 'सह्याद्री' मासिकाचे ते दहा वर्षे संपादक होते. भा.द. खेर हे मराठी लेखक वि.स.खांडेकर यांचे मामेभाऊ लागत. +खेर स्वतःला प्राध्यापक श्री.म. माटे यांचे शिष्य म्हणवून घेत. पत्रकारितेच्या क्षेत्रात वावरत असताना सामाजिक कार्यातही ते तेवढ्यात आत्मीयतेने सहभागी होत. "केसरी' गणेशोत्सवातील दहा दिवसांचे सांस्कृतिक कार्यक्रम लोकप्रिय करण्यात खेर यांचा मोठा वाटा असे. जयंतराव टिळक, वि.स. माडीवाले, हरिभाऊ कुलकर्णी, रामभाऊ जोशी आदींच्या "केसरी'च्या आवारात जमणाऱ्या मैफिलीतील गप्पा, हास्यविनोद आणि एकमेकांची थट्टा हा एक अविस्मरणीय अनुभव होता. स.मा. गर्गे यांनी संपादित केलेल्या "यशवंतराव चव्हाण आणि पत्रकार' या पत्रसंवाद ग्रंथांतील भा.द. खेर आणि यशवंतराव चव्हाण यांच्यातील पत्रव्यवहार वाचल्यानंतर खेरांच्या ’लेखनध्यास' किती होता हे ध्यानात येते. केवळ लेखन विषयाशी निगडित असलेले मनस्वी पत्रकार असूनही त्यांना नवनवीन साहित्यनिर्मितीचा अखंड ध्यास असणे, हेच खेरांचे खास वैशिष्ट्य म्हणता येईल. +भा.द. खेरांनी इ.स. १९४१ ते इ.स. १९८४ या काळात त्यांनी विपुल आणि दर्जेदार कादंबऱ्यांचे लेखन केले. मनोहर माळगावकरांच्या कादंबऱ्यांचे 'अधांतरी', दे प्रिन्सेस' हे त्यांनी केलेले अनुवादही गाजले. शेक्सपियरच्या 'हॅम्लेट', किंग लियर, विंटर्स टेल' इत्यादी नाटकांचे अनुवाद, लोकमान्य टिळक, स्वातंत्र्यवीर सावरकर यांच्या चरित्राची व साहित्याची ओळख करून देणारे ग्रंथ, श्री गुलाबराव महाराज, गजानन महाराज, साईबाबा आदी महात्म्यांची महती पटवून देणारी पुस्तके, ऐतिहासिक गुजगोष्टी, नाना नवलकथा' असे त्यांचे संकीर्ण लेखन प्रकाशित झालेले आहे. त्यांची ११७ पुस्तके प्रसिद्ध झाली असून त्यांची एकूण पृष्ठसंख्या २५०००हून अधिक आहे. ’समग्र लोकमान्य टिळक’ या सप्तखंडी ग्रंथाचे भा.द.खेर एक सहसंपादक होते. +कथा, कादंबरी, नाटक, प्रवासवर्णन, निबंध, चरित्र, चरित्रात्मक कादंबरी, कुमार वाङमय, संतचरित्रे अशा विविध वाङ्मयप्रकारात खेर यांनी बहुमोल योगदान दिले. पत्रकारितेच्या क्षेत्रात कार्यरत असताना सर्जनशील साहित्यिक म्हणून नावलौकिक मिळविणारे खेर ‘केसरी’चे सहसंपादक आणि ‘सह्याद्री’चे संपादक होते. त्यांचा जन्म नगर जिल्ह्यातील कर्जत येथे झाला. १९३९मध्ये वकिलीची पदवी मिळवतानाच त्यांचा ‘नादलहरी’ हा पहिला कथासंग्रह प्रसिद्ध झाला. १९६८ पर्यंत त्यांच्या जवळपास पन्नास सामाजिक, कौटुंबिक कादंबऱ्या, चरित्रे आणि इतर पुस्तके प्रकाशित झाली. त्यांचे आतेबंधू ज्येष्ठ साहित्यिक वि.स. खांडेकर यांच्याशी झालेल्या चर्चेतून ते चरित्रात्मक कादंबऱ्यां वळले. ‘यज्ञ’ ही त्यांनी स्वातंत्र्यवीर सावरकरांच्या जीवनावरील लिहिलेल्या पहिल्या चरित्रात्मक कादंबरीची प्रकाशनापूर्वीच ११ हजार प्रतींची नोंदणी झाली होती. त्यांच्या गाजलेल्या साहित्यकृतींचे गारूड आजही रसिक वाचकांच्या मनावर कायम आहे. लाल बहादूर शास्त्री यांच्या जीवनावरील ‘अमृतपुत्र’ ही कादंबरी लिहिण्यासाठी यशवंतराव चव्हाण यांनी त्यांना ताश्कंदला आणि ‘हिरोशिमा’ ही कादंबरी लिहिण्यासाठी जपानला राज्य अतिथी (स्टेट गेस्ट) म्हणून पाठविले होते. +भा.द. खेर यांच्या ‘लोकमान्य टिळक दर्शन’ नावाच्या ग्रंथाची नवी आवृत्ती २२ जून २०१७ रोजी प्रकाशित झाली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13203.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13203.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..04f17e86527fbf6d5fedab13fb32e53f18fe034e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13203.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भांगापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील समुद्रपूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते.उन्हाळी मोसम अतिउष्ण असतो.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात.उन्हाळी मोसमात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ११० सेंमी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13210.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13210.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aa89b374773a733f76667842985a4abbd9d28e55 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13210.txt @@ -0,0 +1 @@ +भांडगी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील कळमेश्वर तालुक्यातील एक गाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13234.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13234.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..158bc7538567a08f7fb2f70fd02b105116494d29 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13234.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भांडुप हे मुंबईचे उपनगर आहे. मुंबईच्या बऱ्याचशा उपनगरांप्रमाणे भांडुपचे दोन मुख्य भाग आहेत - भांडुप पूर्व आणि भांडुप पश्चिम. ही नावे लोहमार्गापासूनच्या दिशेप्रमाणे ठेवण्यात आली आहेत. पश्चिम भांडुपमध्ये अनेक कारखाने व उद्योग आहेत तर पूर्व भागात नागरी वस्ती आहे. भांडुपमध्ये समुद्राच्या पाण्यापासून मीठ बनविण्याची मिठागरे अनेक दशकांपासून आहेत. अजूनही यातील काही मिठागरे येथे आहेत. भांडुप हे मुंबईच्या मध्य रेल्वे उपनगरीय मार्गावरील एक स्थानक आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13243.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13243.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f1abbeaf6352a87a423e040364000410d90b3593 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13243.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भांदरावळी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील भोर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात. मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १००० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13245.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13245.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4146880dd7fa4acfd3f193ceec4fe9671149a7a5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13245.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + भांब हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील यवतमाळ तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13250.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13250.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4c98b383d6118b894514471460e0e1f4849ecbdc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13250.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + भांबदेवी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील कारंजा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते. दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13255.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13255.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5b61822bd6f307a18772c9345d666c0d7fa594fe --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13255.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भांबर्डे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील मुळशी तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १६२० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13261.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13261.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..44c1ba051e7ef28dbe0b297826f92818deb6bfaf --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13261.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भांबुर्डी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील माळशिरस तालुक्यातील एक गाव आहे.२०११ च्या जनगणनेनुसार भांबुर्डी गावाचा स्थान कोड किंवा गाव कोड ५६२४३१ आहे. भांबुर्डी हे गाव महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील माळशिरस तालुक्यात आहे. +येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते. हे कोरड्या हवामान श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मि.मी. पाऊस पडतो. येथे हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्याच्या हंगामातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13283.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13283.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53e72bc439437bfe7022b5c89444b50119748aa6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13283.txt @@ -0,0 +1 @@ +अर्जुन परितोषिक सन्मानित, भारतीय फुटबॉल संघाचा कर्णधार diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13331.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13331.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..21760dfb471ed0c0adadc492088f8b81bf11e13e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13331.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + +भाऊसाहेब संतूजी थोरात हे स्वातंत्र्य लढ्यात स्वातंत्रसैनिकाचे काम केले. संगमनेर तालुक्यातील शेती व औद्योगिक प्रगती करण्यासाठी व शेतकऱ्यांना त्यांचे न्याय पाणी हक्क मिळवुन् देण्यासाठी संघर्ष केला. त्यांनी अमृत उद्योग समूह व संगमनेर भाग सहकारी साखर कारखाना स्थापन केला व भरभराटीस नेला. +त्यांचा जन्म १२ जानेवारी इ.स. १९२४ला जन्म जोर्वे तत्कालीन मुंबई प्रांत ब्रिटिश भारत येथे शेतकरी कुटुंबात झाला. +जोर्वे येथे जीवन शिक्षण मंदिर बेलापूर येथे दुस-या इयत्तेत दाखल. सहावी पर्यंतचे शिक्षण पूर्ण वडगाव पान येथे सातवी, उदोजी मराठा वस्तीगृह नाशिक येथे प्रवेश, त्याच संस्थेच्या मराठा माध्य. विद्यालयात झाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13340.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13340.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8c0017dae53f8b3ee0c4b1ac716519673276d7d5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13340.txt @@ -0,0 +1 @@ +भाकरा नांगल धरण हा एक बहु उद्देशीय प्रकल्प आहे, तो पंजाब आणि हिमाचल प्रदेश यांच्या सीमेवर बांधला गेला आहे. सतलज नदीवर असलेले भाकरा धरण पंजाब आणि हिमाचल प्रदेशला पाणी पुरवठा करते. याच धरणाचे पाणी वापरून दिल्ली, चंदिगडसह उत्तर भारतातील बऱ्याच मोठ्या भूप्रदेशाला वीज पुरवठा केला जातो. हिमाचल प्रदेशातील भाकरा नांगल धरण हे भूकंपप्रवण क्षेत्रात येते. या भागाच्या पाहणीत हे लक्षात आल्यावर धरण बांधताना हार्वे स्लोकम या स्थापत्यशास्त्रज्ञाने त्या भागातील फुटके-तुटके खडक व माती बाजूला करून तेथे लाखो टन कॉंक्रीटची भर घातली व मगच धरण बांधले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13346.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13346.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bccfb82d73a88364476f88a3539355553c97fcb1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13346.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भाक्षी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील सटाणा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सियसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ९०० मि.मी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13348.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13348.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a4bc68351fd6cb121e436d7f6907714716b6100b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13348.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भागडळ हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील शहापूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13352.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13352.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..50a45b0611614b808651f2da27de8f0d041bd321 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13352.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +जनतेच्या (मर्यादित) भागभांडवलावर उभारलेल्या सार्वजनिक (मर्यादित) कंपनीच्या एकूण भांडवलाची रक्कम ज्या अनेक एककांमध्ये विभागलेली असते, अशा एककांना समभाग (फ्रेंच: Actions, स्पॅनिश: Acciones, पोर्तुगीज: Ações, जर्मन: Aktien, इंग्लिश: Shares / Stocks , शेअर्स / स्टॉक) किंवा शेअर असे म्हणतात. अशा कंपनीसाठी भांडवल उभे करायला समभागांची विक्री होते. कंपनीचे भांडवल समभागांच्या एकूण संख्येत विभागून समभागाची किंमत ठरवली जाते; तिला समभागाची दर्शनी किंमत[श १] म्हणतात. समभागाच्या मालकाला भागधारक [श २] म्हणतात. समभाग विकत घेतल्यामुळे भागधारक एका अर्थी कंपनीच्या मालकीतील वाटेकरी बनतो. भारतातील कंपन्यांच्या एका समभागाची किंमत बहुधा १० रुपये असते. मात्र, काही कंपन्यांच्या समभागाची दर्शनी किंमत, १रु, २रु, ५रु किंवा १०० रुपयेदेखील आहे. +समभागांचे दोन मुख्य प्रकार आहेत. साधारण समभाग [श ३] आणि अधिमान्य समभाग [श ४]. सामान्य जनतेला अधिमान्य समभाग उपलब्ध नसतात. +हे समभाग एखाद्या अधिकृत दलालाकरवी वित्तीय बाजारातून विकत घेता येतात किंवा विकता येतात. अशा समभागाची किंमत दर्शनी किमतीपेक्षा कमी किंवा जास्त असू शकते. ही किंमत कंपनीच्या कार्यक्षमतेवर अवलंबून असून त्या विशिष्ट समभागाच्या मागणी आणि पुरवठा या तत्त्वावर दलालांनी ठरवलेली असते. एका दिवसाच्या अवधीत समभागाच्या किमतीत अनेक चढ‍उतार होतात. +पुनर्गुंतवणूक न करण्यात आलेला नफ्याचा मोठा हिस्सा हा लाभांश [श ५] म्हणून भागधारकांना दिला जातो. दर समभागामागे किती लाभांश देऊ केला आहे, हे भागधारकाला कंपनीच्या वार्षिक अहवालावरून समजते. कंपनीला पुरेसा नफा झाला नाही तरी अधिमान्य समभागधारकांना लाभांश देणे कंपनीचे कर्तव्य असते. त्या वेळी साधारण भागधारकांना लाभांश मिळत नाही. +वित्तीय बाजारांमधील समभाग म्हणजे साधारण समभाग [श ३] किंवा अधिमान्य समभागांसारख्या [श ४] विविध वित्तीय साधनांसाठी[श ६], तसेच मर्यादित भागीदारी[श ७] व स्थावर मालमत्ता गुंतवणूक विश्वस्तमंडळातील[श ८] गुंतवणुकीसाठी हिशेबाचे एकक[श ९] असतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1337.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1337.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..680c5f9bc2dd2101f7e32a3b61b41e59142504fe --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1337.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +प्रभुदेवा (कन्नड: ಪ್ರಭುದೇವ, तमिळ: பிரபுதேவா, तेलुगू: ప్రభుదేవా; born 3 April 1973) भारतीय चित्रपट अभिनेते, दिग्दर्शक, नृत्य नृत्यदिग्दर्शक आहे [2] प्रामुख्याने तमिळ , तेलगू, बॉलीवूड , मल्याळम आणि कन्नड चित्रपट त्याच्या कामासाठी ओळखले जाते. वीस - पाच वर्षांच्या कारकिर्दीत , तो सादर आणि नृत्य शैली विस्तृत केले आहे. तो सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शक दोन राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार जमविलेल्या आहे ; मोठ्या प्रमाणावर भारतीय मायकल जॅक्सन म्हणून मिडिया मध्ये उल्लेख. +Kadhalan ( 1994 ) , प्रेम पक्षी (1996) , Minsara Kanavu (1997) , Kaathala Kaathala ( 1998 ) आणि Vanathai पोळा (2000) समावेश 1990 मध्ये अभिनय भूमिका आणि लवकर इ.स.चे 2000चे दशक एक मालिका सुरू , देवा नंतर सह दिशा मध्ये मुंबईजवळ 2005 तेलगू चित्रपट Nuvvostanante Nenoddantana . त्यानंतर अशा पाहिजे Shankardada Zindabad ( 2007 ) , Pokkiri ( 2007 ) , ( 2009 ) , राऊडी राठोड ( 2012 ) आणि आर ... राजकुमार ( 2013 ) म्हणून तेलगू , हिंदी आणि तमिळ भाषा थेट चित्रपट वर गेला .सामग्री + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13385.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13385.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9b0a609320678e9009f9765d1a583af739a1b0b4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13385.txt @@ -0,0 +1,64 @@ +भागिनघर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील वेल्हे तालुक्यातील एक गाव आहे. +भागिनघर हे पुणे जिल्ह्यातल्या [[वेल्हे | वेल्हे तालुक्यातील] राजगड च्या पायथ्याशी] १२३.१५ हेक्टर क्षेत्राचे गाव असून २०११ च्या जनगणनेनुसार ह्या गावात ८५ कुटुंबे व एकूण ४३२ लोकसंख्या आहे. ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर पुणे ४५ किलोमीटर अंतरावर आहे. यामध्ये २२५ पुरुष आणि २०७ स्त्रिया आहेत. यामध्ये अनुसूचित जातीचे लोक ० असून अनुसूचित जमातीचे ० लोक आहेत.ह्या गावाचा जनगणना स्थल निर्देशांक ५५६६५५ [१] आहे. +गावात १ शासकीय पूर्व-प्राथमिक शाळा आहे. +गावात १ शासकीय प्राथमिक शाळा आहे. +सर्वात जवळील कनिष्ठ माध्यमिक शाळा (मंजाई आसनी) ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील माध्यमिक शाळा (मंजाई आसनी) ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील उच्च माध्यमिक शाळा (विंझर) ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील पदवी महाविद्यालय (नसरापूर ) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील अभियांत्रिकी महाविद्यालय (पुणे) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील वैद्यकीय महाविद्यालय (पुणे) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील व्यवस्थापन संस्था (पुणे) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील पॉलिटेक्निक (नसरापूर) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील व्यावसायिक प्रशिक्षण शाळा(वेल्हे) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील अनौपचारिक प्रशिक्षणकेंद्र (पुणे) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील अपंगांसाठी खास शाळा (भोर) १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील सामूहिक आरोग्य केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील प्राथमिक आरोग्य केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील प्राथमिक आरोग्य उपकेंद्र ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील प्रसूति व बालकल्याण केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळचे क्षयरोग उपचार केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील ॲलोपॅथी रुग्णालय १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील पर्यायी औषधोपचार रुग्णालय १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील दवाखाना १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील पशुवैद्यकीय रुग्णालय ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील फिरता दवाखाना १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +सर्वात जवळील कुटुंबकल्याण केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात शुद्धीकरण न केलेल्या नळाच्या पाण्याचा पुरवठा नाही. गावात झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा नाही. गावात हॅन्डपंपच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात ट्यूबवेलच्या/बोअरवेलच्या पाण्याचा पुरवठा नाही. गावात झऱ्याच्या पाण्याचा पुरवठा नाही. गावात नदी / कालव्याच्या पाण्याचा पुरवठा आहे. गावात तलाव /तळे/सरोवर यातील पाण्याचा पुरवठा नाही. +गावात बंद गटारव्यवस्था उपलब्ध आहे. +या क्षेत्राचा संपूर्ण स्वच्छता अभियानात समावेश आहे. +गावात न्हाणीघरासह स्वच्छता गृह प्रत्येक घरात उपलब्ध आहे. गाव १००% हागणदारी मुक्त आहे. +गावात पोस्ट ऑफिस उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील पोस्ट ऑफिस ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावाचा पिन कोड +गावात दूरध्वनी उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील दूरध्वनी ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावात सार्वजनिक दूरध्वनी केंद्र उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील सार्वजनिक दूरध्वनी केंद्र ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावात मोबाईल फोन सुविधा उपलब्ध आहे. +गावात इंटरनेट सुविधा उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील इंटरनेट सुविधा १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात खाजगी कूरियर उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील खाजगी कूरियर १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात शासकीय बस सेवा उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील शासकीय बस सेवा ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावात खाजगी बस सेवा उपलब्ध नाही. +गावात एटीएम उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील एटीएम १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात व्यापारी बँक उपलब्ध नाही. सर्वात जवळील व्यापारी बँक ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. +गावात सहकारी बँक उपलब्ध नाही. सर्वात जवळील सहकारी बँक ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. +गावात शेतकी कर्ज संस्था उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील शेतकी कर्ज संस्था ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावात स्वयंसहाय्य गट उपलब्ध नाही. सर्वात जवळील स्वयंसहाय्य गट ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावात रेशन दुकान उपलब्ध नाही. सर्वात जवळील रेशन दुकान ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावात आठवड्याचा बाजार उपलब्ध नाही. सर्वात जवळील आठवड्याचा बाजार १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात कृषी उत्पन्न बाजार समिती उपलब्ध नाही. सर्वात जवळील कृषी उत्पन्न बाजार समिती १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात एकात्मिक बाल विकास योजना (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध आहे. +गावात अंगणवाडी (पोषण आहार केंद्र) उपलब्ध आहे. +गावात इतर पोषण आहार केंद्र उपलब्ध आहे. +गावात आशा स्वयंसेविका उपलब्ध नाही. सर्वात जवळील आशा स्वयंसेविका १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात क्रीडांगण उपलब्ध नाही. सर्वात जवळील क्रीडांगण १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात चित्रपटगृह / व्हिडिओ केंद्र उपलब्ध नाही. सर्वात जवळील चित्रपटगृह / व्हिडिओ केंद्र १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात सार्वजनिक ग्रंथालय उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील सार्वजनिक ग्रंथालय १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात सार्वजनिक वाचनालय उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील सार्वजनिक वाचनालय १० किलोमीटरहून जास्त अंतरावर आहे. +गावात वृत्तपत्र पुरवठा उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील वृत्तपत्र पुरवठा ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. +गावात विधानसभा मतदान केंद्र उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील विधानसभा मतदान केंद्र ५ ते १० किलोमीटर अंतरावर आहे. +गावात जन्म व मृत्यु नोंदणी केंद्र उपलब्ध नाही.सर्वात जवळील जन्म व मृत्यु नोंदणी केंद्र ५ किलोमीटरहून कमी अंतरावर आहे. +गावात घरगुती वापरासाठी १६ तासांचा वीजपुरवठा उपलब्ध आहे. +भागिनघर ह्या गावात जमिनीचा वापर खालीलप्रमाणे होतो (हेक्टरमध्ये क्षेत्रफळ): +सिंचनाचे स्रोत खालीलप्रमाणे आहेत (हेक्टरमध्ये क्षेत्रफळ): +भागिनघर या गावी पुढील वस्तूंचे उत्पादन होते ( महत्त्वाच्या उतरत्या अनुक्रमाने): +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान २५६० मिमी पर्यंत असते. +==प्रेक्षणीय स्थळे== कानंदी व गुंजवणी नदी संगम diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13396.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13396.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f446628eab4e95bb9b6fcaa94fa2430ed0def080 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13396.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +भागोजी बाळूजी कीर (०४ मार्च १८६७ - २४ फेब्रुवारी, १९४१ ) हे मुंबईतील एक बांधकाम व्यावसायिक होते. ते भंडारी समाजातील नेते समजले जातात.[१] +कीर यांचा जन्म ०४ मार्च १८६७ रोजी महाशिवरात्रीच्या दिवशी झाला. त्यांचे बालपण दारिद्र्यात आणि रत्‍नागिरीच्या रत्‍नदुर्ग किल्ल्यावरच्या एका झोपडीत राहून गेले. ज्या वयात खेळायचे त्या वयात सोनचाफ्याची फुले आणि उंडणीच्या बिया विकून घरासाठी ते दोन-चार आणे मिळवत. त्यांची आई लक्ष्मीबाई अतिशय धार्मिक आणि सात्त्विक वृत्तीची होती. वडील बाळूजी शेतमजूर होते. भागोजीने फुकट शिक्षण मिळत असलेल्या एका सरकारी शाळेत प्रवेश मिळवला, आणि वयाच्या १२व्या वर्षापर्यंत शिक्षण घेतले.[२] +मुंबईला जाण्यासाठी भागोजींनी एका तांडेलाला मुंबईत बिनपैशात पोहोचवायची विनंती केली, आणि त्याने ती मान्य केली. मुंबईत आलेल्या १२ वर्षांच्या भागोजीला एका सुताराने ठेवून घेतले आणि रंधा मारायचे काम दिले. दिवसाला दोन आणे मिळायचे. तेथे असताना छोट्या भागोजीला कचऱ्यातही लक्ष्मी दिसली. तो सुताराच्या परवानगीने लाकडाचा भुसा बाजारात विकायला लागला आणि त्याला आणखी दोन आणे मिळायला लागले. जमतील तेवढे पैसे भागोजी घरी पाठवू लागला. +एकेदिवशी भागोजीला शापूरजी पालनजी या कंपनीतले पालनजी भेटले. हा माणूस मोठमोठ्या इमारती बांधून मुंबईचे रूप बदलत होता. त्यांना भागोजी आवडला, पण त्यापूर्वी त्यांनी भागोजीची परीक्षा घेतली. लाकडाच्या भुशात पैशाच्या नोटा ठेवल्या. भागोजीला नोटा सापडल्या. तिथल्या तिथे त्याने नोटा परत केल्या. त्याच्यावर शापूरजी प्रसन्न झाले. त्यांनी भागोजीला कॉन्ट्रॅक्ट्स दिली. काही कॉन्ट्रॅक्ट्स भागोजीकडे चालून आली. सोनचाफ्यांची फुले विकून शिक्षण घेणारा हा रत्‍नागिरीचा भागोजी मुंबईचा शिल्पकार बनला.[ संदर्भ हवा ] +लायन्स गार्डन, सेंट्रल बँक बिल्डिंग, ब्रेबॉर्न स्टेडियम, इंडियन मर्चंट्स चेंबर्स, मुंबई सेंट्रल स्टेशन, स्टेट बँक बिल्डिंग या मुंबईतील सर्व इमारती बांधण्यात भागोजीचा हात आहे. मरीन ड्राइव्हची समुद्र रोखणारी कॉंक्रीटची भिंतही त्यांनीच बांधली.[ संदर्भ हवा ] +भागोजी कीर हे ते गाडगेमहाराजांना आध्यात्मिक गुरू मानत. त्यांच्या सांगण्यावरून भागोजींनी आळंदीत धर्मशाळा बांधल्या, तिथे यात्रेकरूंसाठी अन्नछत्र सुरू केले. भागोजी कीर यांनी फक्त पैसा उभारला नाही. सामाजिक, शैक्षणिक आणि धार्मिक कार्ये हाती घेतली. एक शेतमजुराचा मुलगा, श्रीमान भागोजीशेठ कीर झाला.[ संदर्भ हवा ] +भागोजींनी यांनी रत्‍नागिरीच्या विठ्ठल मंदिरात अस्पृश्यांना प्रवेश मिळवून दिला आणि महत्त्वाचे म्हणजे सावरकरांच्या कल्पनेतले पतितपावन मंदिर बांधून दिले. २२ फेब्रुवारी १९३१ला हे मंदिर बांधून सर्वांसाठी खुले झालं. पतितांना पावन करणारे म्हणून सावरकरांनी त्या मंदिराचं नाव ‘पतितपावन मंदिर’ असे ठेवलं. अस्पृश्यांसह सर्व हिंदूंसाठी मुक्तद्वार असलेले ते भारतातलं पहिलं मंदिर ठरले. अशा प्रकारे सामाजिक क्रांतीत भागोजी कीरांनी हातभार लावला.[ संदर्भ हवा ] +या मंदिराशिवाय भागोजींनी आणखीही काही देवळे बांधली; धर्मशाळा आणि नदीकिनारी घाट बांधले, आणि मुंबईसह पुणे, आळंदी, रत्‍नागिरी, आणि अन्य काही ठिकाणे स्मशाने बांधली.[ संदर्भ हवा ] +शिवाजी पार्कवरचे सावरकर सदन कीरांनीच बांधले. पैसे मात्र सावरकरांनी दिले.[ संदर्भ हवा ] +एकदा भागोजींच्या लक्षात आले की, दादरसारख्या सुसंस्कृत, मोठ्या लोकसंख्येच्या परिसरात हिंदूंसाठी स्मशानभूमी नाही. त्यांनी सरकारकडे स्वस्त किंवा फुकट भूखंडासाठी अर्ज न करता शिवाजी पार्कला प्रचंड मोठी जागा, त्या वेळच्या बाजारभावाने स्वतःचे पैसे टाकून ती विकत घेतली. त्यावर स्मशान उभारले आणि मग त्याचं ‘लोकार्पण’ केले.[ संदर्भ हवा ] दि .२४ फेब्रुवारी १९४१ रोजी महाशिवरात्रीच्या दिवशी त्यांचे निधन झाले .[३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13411.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13411.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2d1f410fa073df425a80460e413896cd65bcbf18 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13411.txt @@ -0,0 +1 @@ +भाग्यश्री मिलिंद ही प्रामुख्याने मराठी चित्रपटसृष्टीत काम करणारी एक चित्रपट अभिनेत्री आहे. भाग्यश्रीने मुंबईतील डहाणूकर महाविद्यालयातून आपले शिक्षण पूर्ण केले.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13416.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13416.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4dcdac5ea4d81dd26ce1e392793ea1fa5914f042 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13416.txt @@ -0,0 +1 @@ +भाग्याची ही माहेरची साडी ही झी मराठी वाहिनीवर दुपारी प्रसारित झालेली एक मालिका आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13426.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13426.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..76cac273c16d4230e05a43cad117db61bce08536 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13426.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +भाजे लेणी महाराष्ट्राच्या पुणे जिल्ह्यात मावळ तालुक्यातील भाजे गावाजवळील डोंगरातील प्राचीन हिन्दू आणि बौद्ध लेणी आहेत.यामध्ये बौद्ध स्तूप आणि त्याचप्रमाणे यक्ष, गंधर्व, इंद्र व सूर्याची शिल्पे आहेत. गावाजवळ ४०० फूट उंचीवर ही लेणी आहेत. येथील चैत्यगृह महत्त्वपूर्ण आहे. त्याच्या बाजूला भिक्खूंना राहण्यासाठी असलेल्या खोल्या आढळतात. या लेण्यांना २६ मे, इ.स. १९०९ रोजी महाराष्ट्रातील राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक म्हणून घोषित केलेले आहे.[१] +हा लेण्यांचा समूह सुमारे इसवी सन पूर्व दुसऱ्या शतकातील असावा. येथे एकूण २२ लेणी आढळतात. त्यात एक चैत्यगृह व २१ विहार आहेत. या लेणी मुळे महाराष्ट्र राज्याला खूप पर्यटक मिळतात. येथे रोज एक लाख ते दोन लाख पर्यटक येतात.[ संदर्भ हवा ] भारतीय पुरातत्त्व सर्वेक्षण द्वारे अधिसूचना क्रमांक 2407-A द्वारे हे लेणे महत्वाचे राष्ट्रीय स्मारक म्हणून संरक्षित आहे. हे महाराष्ट्रातील लेणे बौद्ध हिनायन पंथाचे आहे. +येथे चैत्य गवाक्षांच्या माळा आहेत. त्यांना लागून कोरीव सज्जे बनवलेले आहेत. यातील काही सज्जांवर कोरीव कामातून जाळी आणि पडद्याचा भास निर्माण केलेला आहे. वेदिकापट्टीवर नक्षीदार कोरीव काम आहे. दगडात कोरून काढलेल्या कड्या आहेत. या ठिकाणी गवाक्षातून युगुले कोरलेलीही दिसून येतात. तसेच येथे एक यक्षिणी कोरलेली आहे. या यक्षिणीच्या हातात धरलेले झाड आजही स्पष्ट दिसते. +कातळात एक चैत्यकमान कोरली आहे. या कमानीला एकूण १७२ छिद्रे पाडलेली आहेत. +येथील चैत्य सुमारे १७ मीटर लांब, ८ मीटर रुंद आणि तितकेच मीटर उंच आहे. त्यात सत्तावीस अष्टकोनी खांब आणि मधोमध स्तूप आहे. या खांबांवर कमळ, चक्र अशी चिन्हेही कोरलेली आहेत. एका ठिकाणी एक खुंटी आणि तिला अडकवलेला फुलांचा हार कोरलेला आहे. +स्तूपापाठीमागील खांबांवर बुद्धाची पुसटशी चित्रे दिसून येतात. तर चैत्यस्तूपासमोरील जमिनीवर सारीपाट कोरलेला आढळतो. +चैत्यगृहाला लाकडी तुळ्यांचे छत आहे. या तुळ्यांवर ब्राह्मी लिपीतील लेख आहेत. लाकडी वास्तुकलेच्या संकेतांसाठी हे चैत्यगृह उल्लेखनीय आहे.  +इसवी सन पूर्व दुसऱ्या शतकात भाजे लेणी कोरण्यास सुरुवात झाली असे मानले जाते. त्यानंतर आठशे वर्षे म्हणजेच इसवी सन सहाव्या शतकापर्यंत लेणी निर्मितीची प्रक्रिया सुरू होती. जनतेच्या दानातून येथील विहार उभे राहिले आहेत व त्यांच्या दानाचे लेख तेथे दिसून येतात. चैत्यगृहाच्या दक्षिण दिशेस स्वच्छ पाण्याचा स्रोत आहे. +येथील सूर्यलेणे प्रसिद्ध आहे. या लेण्यात पौराणिक प्रसंगांचे पट, सालंकृत-शस्त्रधारी द्वारपाल, वन्यप्राण्यांचे थर आणि चैत्य-स्तूपांचे नक्षीकाम कोरलेले आहे. यात सूर्य आणि इंद्राचा मानला जाणारा देखावा आहे. या पहिल्या शिल्पात चार घोड्यांच्या रथावर सूर्य स्वार होऊन चालला आहे, रथात त्याच्या मागे-पुढे त्याची पत्नी अथवा दासी आहे. त्यातील एकीने वर छत्र धरले आहे तर दुसरी चामर ढाळते आहे. त्यांच्या या रथाखाली काही असुर तुडवले जात आहेत. अनेकांच्या मते ही सूर्यदेवता, रथातील त्या दोघी त्याच्या पत्नी संज्ञा आणि छाया तर रथाखाली तुडवला जाणारा तो सूर्याचा शत्रू राहू आहे. एका मतानुसार रथारूढ असणारे हे शिल्प शक्राचे आहे. तर काहींना यामध्ये ग्रीकांच्या हेलिओस किंवा रोमनांच्या अपोलो देवतेचा भास होतो. +भारतीय संगीत कलेसंदर्भात हे लेणे अतिशय महत्त्वाचे आहे. कारण येथे कोरलेल्या चित्रात एक तबला वाजवणारी स्त्री दिसते आहे. या शिवाय एक नर्तकी नृत्य करतांना येथे दिसत आहे. या कोरीव कामाने तबला हे वाद्य निश्चितपणे भारतात निर्माण झाले व किमान दोन हजार वर्षांपासून वापरात आहे हे निर्विवादपणे सिद्ध होते. तसेच भारतीय नृत्य परंपरा ही किमान दोन हजार वर्षे पुरातन आहे याचा पुरावा ही दिसून येतो. तबला वादनाचे हे आदिम प्राचीन लेणे पाहण्यासाठी अनेक तबला वादक भाजे लेणी अगत्याने हजेरी लावतात. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13443.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13443.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7317cfcfdd0ffb405c6deefc8df1549046ebdd9a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13443.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भाटेवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील उत्तर सोलापूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते. सोलापूर कोरडे हवामानाच्या श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मि.मी. पाऊस पडतो. सोलापुरात हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्याच्या हंगामातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13446.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13446.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..336208e61abc7138098efea048d9c80b52cd29e3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13446.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +महाराष्ट्रातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातीत अनेक समुद्र किनारे आहेत. त्यातील एक म्हणजे रत्‍नागिरी शहराच्या जवळच असणारा समुद्रकिनारा,"भाट्ये समुद्रकिनारा" हा एक प्रसिद्ध किनारा आहे.या ठिकाणी पांढऱ्या रंगाची वाळू आढळते .समुद्र किनारी असणारे सुरू झाडांचे वन आहे.किनाऱ्या जवळच असणाऱ्या झरी विनायक ठिकाणी किनाऱ्यानजीक झरी विनायकाचे सुंदर मंदिर आहे.किनाऱ्या जवळच समुद्राला काजळी नदी येऊन मिळते तेथेच भाट्येची खाडी तयार होते.ह्याठिकाणी देशातून व राज्यातून खूप पर्यटक आकर्षित होतात. +झरीविनायक मंदिर येथून जवळ आहे. प्रती गणपतीपुळे म्हणून हे देवस्थान प्रसिद्धी पावत आहे. येथे पर्वताच्या शिळेत उमटलेली जागृत गणेश प्रतिमा आहे. गाभाऱ्याच्या समोरच एक तळे आहे. गाभाऱ्याच्या जवळून वाहणाऱ्या गोमुखातून वाहणारे पाणी या तळ्यात साठते. हे तळे बारमाही पाण्याने भरलेले असते. जवळच समुद्र असूनही या झऱ्याचे पाणी गोडे आणि पिण्यायोग्य आहे हे एक आश्चर्यच म्हणावे लागेल. या झऱ्यामुळेच हे गणेश मंदिर झरीविनायक म्हणून ओळखले जाते. येथे गणेश जयंतीचा उत्सव मोठ्या प्रमाणावर साजरा केला जातो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13452.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13452.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..48e6f03d22182d65d857d771a610ae2956bbf612 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13452.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भाडावळी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील मावळ तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात. मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १२५० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13529.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13529.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..940b9be9e2b430ee5227b77f823434a04d579885 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13529.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भाद्रपद कृष्ण पंचमी ही भाद्रपद महिन्याच्या कृष्ण पक्षातील पाचवी तिथी आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13550.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13550.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c5795ae1101b4104ea12575ccc134fddb97f208 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13550.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भाद्रपद शुद्ध सप्तमी ही भाद्रपद महिन्याच्या शुद्ध पक्षातील सातवी तिथी आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13576.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13576.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8281e1568fec0b860ec22ffa999b5ecab2df8184 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13576.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भानुसदरा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील भोर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १००० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13579.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13579.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6eb2adf0a8319f9ded9bb5a9e035a966be68314b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13579.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +भानू अथैय्या (पूर्ण नाव - भानुमती आण्णासाहेब राजोपाध्ये) (जन्म : कोल्हापूर, २८ एप्रिल १९२६, १५ ऑक्टोबर २०२०, मुंबई[१]) या चित्रपट क्षेत्रातील आंतरराष्ट्रीय ऑस्कर पुरस्कार विजेत्या भारतीय वेषभूषाकार होत्या. +भानू अथैय्या यांच्या आईचे नाव शांताबाई होते. वडील अण्णासाहेब राजोपाध्ये छत्रपतींचे पुरोहित होते. वडिलांच्या पावलावर पाऊल टाकून भानुमतींनी चित्रकलेशी दोस्ती केली. तर त्याच दरम्यान त्यांनी ‘एकादशी महात्म्य’ या चित्रपटात बालकलाकार म्हणून काम केले. भानुमती ९ वर्षांच्या असतानाच त्यांच्या वडिलांचे निधन झाले. त्यांची चित्रकलेविषयीची आवड पाहून त्यांच्या आईने घरीच चित्रकलेसाठी शिक्षक ठेवले. शालेय शिक्षण संपताच त्यांनी मुंबईच्या जे.जे. स्कूल ऑफ आर्टमध्ये प्रवेश घेतला. शेवटच्या वर्षी त्यांना सुवर्णपदक मिळाले. +भानू अथैय्या यांनी इ.स. १९५० पासून सुमारे १०० चित्रपटांसाठी काम केले आहे. [२] +एकोणीसशे साठच्या दशकात टाइम्स ऑफ इंडियाच्या ‘ईव्ह्ज वीकली’मधील भानू यांची रेखाटने पाहून अभिनेत्री नरगिस प्रभावित झाल्या. नरगिस यांच्यामुळेच भानू यांना राज कपूरच्या ‘श्री ४२०’च्या वेशभूषेचे काम मिळाले. त्यानंतर त्यांनी मागे वळून पाहिले नाही. गुरुदत्त यांचा ‘साहिब, बीबी और गुलाम’, देव आनंद यांचा ‘गाईड’, ‘आम्रपाली’, शम्मी कपूर यांचा ‘ब्रम्हचारी’, शाहरूख खान यांचा ‘ओम् शांती ओम्’ इ. हिंदी चित्रपटांतून वेषभूषेचे काम करता करता त्यांना रिचर्ड अ‍ॅटेनबरोच्या ‘गांधी’साठी काम करण्याची संधी मिळाली आणि या चित्रपटातील गांधीजींच्या वेषभूषेसाठी भानू अथैय्या यांना ऑस्कर पारितोषिक मिळाले. जोम मोलो यांच्याबरोबर विभागून हे पारितोषिक मिळाले होते. हे पारितोषिक मिळवणाऱ्या त्या पहिल्या भारतीय होत. तसेच ‘लगान’, ‘स्वदेश’ यासारख्या चित्रपटांमधील कलाकारांच्या वेषभूषा त्यांनी समर्पकपणे साकारल्या. भानू यांनी अमोल पालेकरांच्या ‘महर्षी कर्वे’ या मराठी चित्रपटासाठीही वेषभूषा केली होती. +दाक्षिणात्य वेषभूषाकार सत्येंद्र अथैय्या यांच्याशी त्यांनी विवाह केला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1360.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1360.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b1e5bd0f0b606ceaedf3203078b35996dfdfec89 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1360.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +मॅंडेरिन भाषा (चिनी भाषा) ही जगात सर्वात जास्त लोकांकडून बोलली जाणारी भाषा आहे. ही चीन मधील प्रमुख भाषा आहे. चीनच्या उत्तर आणि नैऋत्य भागातील बहुसंख्य लोक ही भाषा बोलतात. चिनी भाषाकुलात असलेल्या अनेक भाषा बोलणाऱ्यांपैकी ७०% व्यक्ती मँडेरिन बोलतात. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1361.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1361.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..03d85ca080e52f0c8437a66f85152b1c8376fb34 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1361.txt @@ -0,0 +1,42 @@ +मराठी भाषकांचे राज्य म्हणून सन १९६० मध्ये महाराष्ट्र राज्याची स्थापना झाल्यानंतर, अखिल भारतीय मराठी साहित्य महामंडळ पुरस्कृत केलेल्या मराठी लेखनविषयक चौदा नियमांना महाराष्ट्र शासनाने १९६२ वर्षी मान्यता दिली. पुढे १९७२ मध्ये आणखी चार नवीन नियमांची भर घालून पूर्वीच्या नियमांतील त्रुटी महामंडळाकडून दूर करण्यात आल्या. अ. भा. मराठी साहित्य महामंडळ हे महाराष्ट्रातील साहित्य संस्थांचे प्रातिनिधिक मंडळ असल्यामुळे त्याने केलेल्या नियमांना महाराष्ट्र राज्य शासनाने मान्यता दिली आणि राज्यकारभारात व शिक्षणाच्या सर्व क्षेत्रांत ते पाळण्याचे ठरविले. +हे अठरा नियम पुढीलप्रमाणे आहेत - +अनुस्वार +स्पष्टोच्चारित अनुनासिकाबद्दल शीर्षबिंदू लावा. +तत्सम(मुळात संस्कृत असलेल्या) शब्दातील अनुनासिकाबद्दल विकल्पाने पर-सवर्ण लिहिण्यास हरकत नाही. मात्र अशा वेळी अनुस्वारानंतर येणाऱ्या अक्षराच्या वर्गातील अनुनासिकच पर-सवर्ण म्हणून वापरावे. +पर-सवर्ण लिहिण्याची सवलत फक्त तत्सम शब्दांपुरती मर्यादित आहे. संस्कृत नसलेले मराठी शब्द शीर्षबिंदू (अनुस्वार) देऊनच लिहावेत. +अर्थभेद स्पष्ट करण्यासाठी कधीकधी पर-सवर्ण जोडून शब्द लिहिणे योग्य ठरते. +काही शब्दांमधील अनुस्वारांचा उच्चार अस्पष्ट असतो. कधीकधी तो उच्चारलादेखील जात नाही. अशा शब्दांवर अनुस्वार देऊ नये. +य्, र्, ल्, व्, श्, ष्, स्, ह् यांच्यापूर्वी येणाऱ्या अनुस्वारांबद्दल केवळ शीर्षबिंदू द्यावा. 'ज्ञ' पूर्वीचा नासोच्चारही केवळ शीर्षबिंदूने दाखवावा. +नामांच्या व सर्वनामांच्या अनेकवचनी सामान्यरूपांवर विभक्तिप्रत्यय व शब्दयोगी अव्यय लावताना अनुस्वार द्यावा. +आदरार्थी बहुवचनाच्या वेळीही असा अनुस्वार दिला पाहिजे. +अनुस्वार +वरील नियमांव्यतिरिक्त कोणत्याही कारणांसाठी - व्युत्पत्तीने सिद्ध होणारे वा न होणारे - अनुस्वार देऊ नयेत. +मराठीतील तत्सम इ-कारान्त आणि उ-कारान्त शब्द दीर्घान्त लिहावेत. +व्यक्तिनामे, ग्रंथनामे, शीर्षके व सुटे ऱ्हस्वान्त तत्सम शब्द मराठीत दीर्घान्त लिहावेत. +सामासिक शब्द लिहिताना समासाचे पूर्वपद (पहिला शब्द) तत्सम ऱ्हस्वान्त असेल (म्हणजेच मुळात संस्कृतमध्ये ऱ्हस्वान्त असेल) तर ते पूर्वपद ऱ्हस्वान्तच लिहावे. दीर्घान्त असेल तर दीर्घान्तच लिहावे. +साधित शब्दांनाही हाच नियम लावावा. +विद्यार्थिमंडळ , गुणिजन, प्राणिसंग्रह, स्वामिभक्ती, पक्षिमित्र, योगिराज. +मराठी शब्दातील शेवटचे अक्षर दीर्घ असेल तर त्याचा उपान्त्य (म्हणजेच शेवटच्या अक्षराच्या अलीकडचा) इकार किंवा उकार ऱ्हस्व लिहावा. +मराठी अ-कारान्त शब्दाचे उपान्त्य इकार व उकार दीर्घ लिहावेत. +तत्सम(मुळात संस्कृत असलेल्या) अ-कारान्त शब्दांतील उपान्त्य इकार व उकार मुळाप्रमाणे ऱ्हस्व किंवा दीर्घ लिहावेत. +मराठी शब्दांतील अनुस्वार, विसर्ग किंवा जोडाक्षर यांच्या पूर्वीचे इकार व उकार सामान्यत: ऱ्हस्व लिहावेत. +परंतु तत्सम शब्दांत ते मुळाप्रमाणे ऱ्हस्व, किंवा दीर्घ लिहावेत. +उपान्त्यी दीर्घ ई किंवा ऊ असलेल्या मराठी शब्दांचा उपान्त्य ई-कार किंवा ऊ-कार उभयवचनी सामान्यरूपांच्या वेळी ऱ्हस्व लिहावा. +अपवाद-दीर्घोपान्त्य तत्सम शब्द. +मराठी शब्द तीन अक्षरी असून त्याचे पहिले अक्षर दीर्घ असेल तर अशा शब्दाच्या सामान्यरूपात उपान्त्य ई-ऊ यांच्या जागी 'अ' आल्याचे दिसते. +शब्दांचे उपान्त्य अक्षर 'ई' किंवा 'ऊ' असेल तर अशा शब्दाच्या उभयवचनी सामान्यरूपाच्या वेळी 'ई' च्या जागी 'य' आणि 'उ' च्या जागी 'व' असे आदेश होतात. +पुल्लिंगी शब्दाच्या शेवटी 'सा' असल्यास त्या जागी उभयवचनी सामान्यरूपाच्या वेळी 'शा' होतो.('श्या' होत नाही) +पुल्लिंगी शब्दाच्या शेवटी 'जा' असल्यास उभयवचनी सामान्यरूपाच्या वेळी तो तसाच राहतो (त्याचा 'ज्या' होत नाही.) +तीन अक्षरी शब्दातील मधले अक्षर 'क' चे किंवा 'प' चे द्वित्व असेल तर उभयवचनी सामान्यरूपाच्या वेळी हे द्वित्व नाहीसे होते. +मधल्या 'म' पूर्वीचे अनुस्वारसहित अक्षर उभयवचनी सामान्यरूपाच्या वेळी अनुस्वारविरहित होते. +ऊ-कारान्त विशेषनामाचे सामान्यरूप होत नाही. +धातूला 'ऊ' किंवा 'ऊन' प्रत्यय लावताना धातूच्या शेवटी 'व' असेल तरच 'वू' आणि 'वून' अशी रूपे होतात.पण धातूच्या शेवटी 'व' नसेल तर 'ऊ' किंवा 'ऊन' अशी रूपे होतात +पूर हा ग्रामवाचक कोणत्याही ग्रामनामास लावताना दीर्घोपान्त्य लिहावा. +उदाहरणार्थ : दुडुदुडु, रुणुझुणु, लुटुलुटु. +एकारान्त नामाचे सामान्यरूप या-कारान्त करावे. ए-कारान्त करू नये. +लेखनात पात्राच्या किंवा वक्त्याच्या तोंडी बोलण्याची भाषा घालावी लागते. त्या वेळी तिचे स्वरूप बोलण्यातील उच्चाराप्रमाणे अनुस्वारयुक्त असावे. +उदाहरणार्थ : 'असं केलं, मी म्हटलं, त्यांनी सांगितलं' +अन्य प्रसंगी ही रूपे ए-कारान्त लिहावीत. +उदाहरणार्थ : असे केले; मी म्हटले; त्यांनी सांगितले +केशवसुतपूर्वकालीन पद्य व विष्णूशास्त्री चिपळूणकरपूर्वकालीन गद्य यांतील उतारे छापताना ते मूळ लेखनानुसार छापावेत. त्यानंतरचे (केशवसुत व चिपळूणकर यांच्या लेखनासह) लेखन 'अ. भा. मराठी साहित्य महामंडळाच्या प्रस्तुत लेखन नियमांस अनुसरून छापावे. +रहाणे, राहाणे, पहाणे, वहाणे, वाहाणे, अशी रूपे वापरू नयेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13610.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13610.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f2dad5a995bb223f22bf4cb727ea5f0e0759a089 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13610.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भामरुण हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील मंगरुळपीर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13612.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13612.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bae02d720f9290ebcaf62e2149ad6ed5d1c1703c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13612.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +भामा नदी महाराष्ट्रातील पुणे जिल्यातील एक नदी आहे. ही नदी खेड तालुक्यात उगम पावते या नदीवर भामा आसखेडा हे धरन आसुन परीसरातील शेतकऱ्यांना वरदान ठरलेले आहे. +भामा नदी हा लेख अपूर्ण आहे आणि पूर्ण करण्यास आपण हातभार लावू शकता. +हा लेख संपादित करण्यासाठी येथे टिचकी द्या. +'विकिपीडिया' मध्ये अपूर्ण लेख संपादित करण्यासाठी मदतीचा लेख येथे उपलब्ध आहे. + + + आंबी नदी · इंद्रायणी नदी · कऱ्हा नदी · कुकडी नदी · घोड नदी  · नाग नदी  · नीरा नदी  · पवना नदी  · भामा नदी  · मांडवी नदी  · मीना नदी  · मुठा नदी  · मुळा नदी  · मोसी नदी  · वेळवंडी नदी diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13634.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13634.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..22b1d7f8204a8285fdd4fe9c2781f19fe3ac38a0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13634.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारकुंड हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नंदुरबार जिल्ह्यातील अक्कलकुवा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान सामान्यतः गरम आणि कोरडे आहे. येथे उन्हाळा, पावसाळा,आणि हिवाळा असे तीन वेगवेगळे ऋतू आहेत. उन्हाळा मार्चपासून चालू होऊन जूनमध्यापर्यंत असतो.उन्हाळा गरम आणि कोरडा असतो.मे महिन्यात तापमान फार असते.तापमान ४५ अंश सेल्सियसपर्यंत जाते.जूनच्या मध्यास किंवा अखेरीस पावसाळा सुरू होतो.पावसाळी हंगामात हवामान सामान्यतः आर्द्र आणि गरम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ७६७ मि.मी.पर्यंत असते.हिवाळी मोसम नोव्हेंबरपासून साधारण फेब्रुवारीपर्यंत असतो.हिवाळा सौम्य थंड आणि कोरडा असतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13647.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13647.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..76070c04b3c9da34a76b77516015dfc08dc7d5f3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13647.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +अझरबैजान-भारत संबंध हे अझरबैजान प्रजासत्ताक आणि भारतीय प्रजासत्ताक यांच्यातील द्विपक्षीय संबंध आहेत. +भारत आणि अझरबैजान यांचे जुने ऐतिहासिक संबंध आणि सामायिक परंपरा आहेत. बाकूच्या परिसरातील आतेशगाह अग्नि मंदिर हे त्याचे उत्तम उदाहरण आहे. देवनागरी आणि गुरुमुखी भाषेतील शिलालेख असलेले हे मध्ययुगीन स्मारक दोन्ही देशांमधील जुन्या संबंधांचा पुरावा आहे. भारतासोबतच्या व्यापार संबंधांमुळे रेशीम मार्गाने युरोपच्या दिशेने जाणाऱ्या भारतीय व्यापाऱ्यांचे संपर्क पुन्हा निर्माण झाले. [१] [२] +भारताचे माजी राष्ट्रपती सर्वेपल्ली राधाकृष्णन आणि पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांनी सोव्हिएत काळात बाकूला भेट दिली होती. भारताने १९९१ मध्ये अझरबैजानच्या स्वातंत्र्याला मान्यता दिली. बाकूमध्ये भारताचे कायमस्वरूपी मिशन १९९९ मध्ये उघडण्यात आले आणि अझरबैजानचे प्रतिनिधी केंद्र २००४ मध्ये नवी-दिल्ली येथे उघडण्यात आले.[३] ह्या देशांमधील पहिला द्विपक्षीय करार जून १९९८ मध्ये झाला होता. हा करार "आर्थिक आणि तांत्रिक सहकार्य करार" होता ज्यामुळे भारतीय-अझरबैजानी आंतरसरकारी व्यापार आयोगाची स्थापना झाली.[४][३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13661.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13661.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c905f4275e4082feec9e0b63133335244c6d5a78 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13661.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +१९५० चा भारत-नेपाळ शांतता आणि मैत्री करार (अधिकृत नाव: भारत सरकार आणि नेपाळ सरकार यांच्यातील शांतता आणि मैत्रीचा करार) हा धोरणात्मक संबंध प्रस्थापित करण्यासाठी नेपाळ राज्य आणि भारतीय प्रजासत्ताक यांनी स्वाक्षरी केलेला दोन दक्षिण आशियाई शेजारी देशांमधी द्विपक्षीय करार आहे. ३१ जुलै १९५० रोजी नेपाळचे शेवटचे राणा पंतप्रधान मोहन शमशेर जंग बहादूर राणा आणि नेपाळमधील भारताचे राजदूत चद्रेश्वर नारायण सिंह यांनी काठमांडू येथे + +या करारावर स्वाक्षरी केली आणि कराराच्या कलम ९ नुसार त्याच दिवशी हा अंमलात आला.[१][२] करारावर स्वाक्षरी झाल्यानंतर अवघ्या ३ महिन्यांनी नेपाळमधील राणा राजवट संपली. या करारामुळे राष्ट्रांमधील लोकांची आणि मालाची मुक्त हालचाल आणि संरक्षण आणि परराष्ट्र धोरणाच्या बाबतीत जवळचे संबंध आणि सहयोग निर्माण होऊ शकले.[३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13686.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13686.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..642aa7d2f067f0bd3e1b4a5b5d3a8f1c0f9f11a5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13686.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +भारत-सिंगापूर संबंध हे भारत आणि सिंगापूर या आशियाई देशांमधील द्विपक्षीय संबंध आहेत. दोन्ही देशांमधील संबंध परंपरेने मजबूत आणि मैत्रीपूर्ण आहेत व दोन्ही राष्ट्रांमध्ये व्यापक सांस्कृतिक आणि व्यावसायिक संबंध आहेत. भारत आणि सिंगापूर यांनी व्यापार, गुंतवणूक आणि आर्थिक सहकार्य वाढवण्यासाठी सर्वसमावेशक आर्थिक सहकार्य करार आणि धोरणात्मक-संबंध करारावर स्वाक्षरी केली आहे आणि सागरी सुरक्षा, प्रशिक्षण दल, संयुक्त नौदल सराव, लष्करी तंत्रज्ञान विकसित करणे आणि दहशतवादाशी लढा देण्यासाठी द्विपक्षीय सहकार्याचा विस्तार केला आहे.[१][२][३] +२०१० च्या गॅलप सर्वेक्षणानुसार, ४०% सिंगापूरच्या लोकांनी भारताच्या नेतृत्वाला मान्यता दिली, २३% लोकांनी नापसंती आणि ३७% लोक अनिश्चित आहेत.[४] +सिंगापूर स्वतंत्र झाल्यानंतर पंधरा दिवसांनी भारत आणि सिंगापूर यांच्यात २४ ऑगस्ट १९६५ रोजी राजनैतिक संबंध प्रस्थापित झाले.[५] सिंगापूरच्या स्वातंत्र्यापासून, दोन्ही देशांनी उच्चस्तरीय संपर्क कायम ठेवले आहेत. १९६६ ते १९७१ दरम्यान सिंगापूरचे पंतप्रधान ली क्वान यू यांनी तीन वेळा भारताला भेट दिली. भारताचे नेते मोरारजी देसाई यांच्याप्रमाणेच तत्कालीन पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांनी १९६८ मध्ये सिंगापूरला भेट दिली होती.[१] सिंगापूरने संयुक्त राष्ट्र सुरक्षा परिषदेचे कायमस्वरूपी सदस्य होण्यासाठी आणि दक्षिणपूर्व आशियाई राष्ट्रांच्या संघटनेत (ASEAN) आपली भूमिका आणि प्रभाव वाढवण्याच्या भारताच्या प्रयत्नाला कायम पाठिंबा दिला आहे. सिंगापूरने १९६५ मध्ये पाकिस्तानविरुद्धच्या युद्धात आणि काश्मीर संघर्षात भारताला पाठिंबा दिला होता.[१] +२००३ मध्ये, भारत आणि सिंगापूर यांनी लष्करी सहकार्याचा विस्तार, संयुक्त लष्करी प्रशिक्षण, लष्करी तंत्रज्ञान विकसित करणे आणि सागरी सुरक्षा साध्य करण्यासाठी द्विपक्षीय करारावर स्वाक्षरी केली. [१] सिंगापूरचे नौदल आणि भारतीय नौदल यांनी १९९३ पासून भारताच्या अंदमान आणि निकोबार बेटांजवळ संयुक्त नौदल सराव आणि प्रशिक्षण आयोजित केले आहे. भारत आणि सिंगापूर यांनी दहशतवादाविरुद्ध लढण्यासाठीही आपले सहकार्य वाढवले आहे.[१] +सिंगापूर हा भारतातील गुंतवणुकीचा आठवा सर्वात मोठा स्रोत आहे आणि आसियान सदस्यराष्ट्रांमध्ये सर्वात मोठा आहे.[१][६] २००५-०६ पर्यंत हा भारताचा ९वा सर्वात मोठा व्यापारी भागीदार आहे.[१] २००६ पर्यंत भारतातील त्याची एकत्रित गुंतवणूक ३ अब्ज डॉलर होती आणि २०१० पर्यंत ५ अब्ज डॉलर आणि २०१५ पर्यंत १० अब्ज डॉलर पर्यंत वाढण्याची अपेक्षा केली होती.[१][२][७][८] भारताचे आर्थिक उदारीकरण आणि त्याच्या "पूर्वेकडे पहा" धोरणामुळे द्विपक्षीय व्यापारात मोठा विस्तार झाला आहे. आसियान सदस्य राष्ट्रांसोबत भारताच्या व्यापारात सिंगापूरचा वाटा ३८% आणि एकूण विदेशी व्यापारापैकी ३.४% आहे. [१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13689.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13689.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ac131e73b1c1344251df9d674752e7f25383a11c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13689.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +भारत अस्मिता राष्ट्रीय पुरस्कार (इंग्रजी:Bharat Asmita National Awards) हा पुरस्कार पुणे येथील MAEER च्या एमआयटी ग्रुप ऑफ इन्स्टिट्यूशन्स, पुणे तर्फे इ.स. २००५ पासून समाजातील विविध मान्यवरांना दिला जातो. हा पुरस्कार खास करून व्यवस्थापन गुरूंना, जन प्रबोधनात सहभागी असलेल्या लोकांना व याचे निकष पूर्ण होतील अशा व्यक्तींना त्यांच्या राष्ट्र उभारणीच्या प्रक्रियेत महत्त्वपूर्ण योगदानासाठी प्रदान केला जातो.[१] +हा पुरस्कार भारतातील अत्यंत प्रतिष्ठित पुरस्कारांपैकी एक मानला जातो. MAEER चे विश्वस्त मंडळ आणि पुरस्कार निवड समिती एकत्रितपणे या पुरस्कारासाठीची निवड करतात. ही निवड समिती समाजातील घटकांमधून १५,००० हून अधिक नामनिर्देशनांना आमंत्रित करते, ज्यात केंद्रीय आणि राज्य मंत्रिमंडळाचे सदस्य, संसद सदस्य, विविध राज्यांच्या विधानसभा आणि परिषदांचे सदस्य, नोकरशहा, न्यायपालिका आणि व्यवस्थापन संस्थांचे माध्यम शिक्षक चित्रपट आणि मनोरंजन बंधुत्व, लेखक, स्वयंसेवी संस्था यांचा समावेश आहे[१] +MAEER च्या एमआयटी ग्रुप ऑफ इन्स्टिट्यूटची स्थापना प्रा. डॉ. विश्वनाथ डी. कराड यांनी केली होती. एमआयटी पुणेच्या वैज्ञानिक सल्लागार परिषदेत डॉ रघुनाथ माशेलकर, डॉ विजय भटकर, डॉ व्ही.एल. केळकर, प्रा. एस.व्ही. पाटणकर, अरविंद किर्लोस्कर आदी सदस्य आहेत. इ.स. २००५ सारी एमआयटी ग्रुप ऑफ इन्स्टिट्यूटचे कार्यकारी संचालक राहुल कराड यांनी त्यांचे वडील प्रा. विश्वनाथ कराड, डॉ. रघुनाथ माशेलकर आणि डॉ. विजय भटकर यांच्या मार्गदर्शनाखाली या पुरस्काराची निर्मिती केली.[२] +हा पुरस्कार पुढील पाच श्रेणीमध्ये दिला जातो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1371.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1371.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..16cbca716c0199a05bc09eec03b318475be75728 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1371.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रमिला बिसोय ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13714.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13714.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c4a4d4235f769284670fa57adb0538a0fb7bf021 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13714.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +भारतीय क्रिकेट संघ २५ फेब्रुवारी ते ७ एप्रिल २००९ दरम्यान पाच वर्षांनी पहिल्यांदाच कसोटी मालिका खेळण्यासाठी न्यू झीलँडच्या दौऱ्यावर गेला होता. दौऱ्यावर ३-कसोटी, ५-एकदिवसीय आणि २-टी२० सामने खेळवले गेले. +न्यू झीलंडने दोन्ही टी२० सामने जिंकले तर भारताने एकदिवसीय मालिका ३-० अशी आणि कसोटी मालिका १-० अशी जिंकली. + + + + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13719.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13719.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7991a9e8b5421bac176c1a6efa34b7889f2d4da7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13719.txt @@ -0,0 +1 @@ +भारत गणेशपुरे हा एक मराठी चित्रपट अभिनेता आहे. त्यांनी फू बाई फू आणि चला हवा येऊ द्या मध्ये काम केले. वऱ्हाडी भाषेतील त्यांच्या अनेक विनोदी भूमिका गाजलेल्या आहेत. सागर कारंडे बरोबर फू बाई फूच्या आठव्या पर्वाचे विजेतेपद या जोडीने मिळवले आहे. चला हवा येऊ द्या या लोकप्रिय कार्यक्रमात त्यांनी अनेक प्रकारच्या विनोदी भूमिका केल्या आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13734.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13734.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ff95dbba5aa32d557ce3b61f710643369472ee7b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13734.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +भारत आणि बांगला देश यांच्यामधी सुमारे 4096 कि.मी. इतकी आंतरराष्ट्रीय सीमा आहे. भारतातून बांगला देशात सुमारे ५४ नद्या वाहतात. अनेक ठिकाणी नदी हीच् सीमा धरली आहे. परंतु नद्या मार्ग बदलाने या सीमा बदलत्या राहिल्या. +१ ऑॅगस्ट २०१५ रोजी भारत-बांगला देश भूसीमा कराराची अंमलबजावणी झाली. भारताच्या सीमेतील सुमारे ७११० एकर क्षेत्रफळाचे बांगला देशचे ५१ कसबे आणि बांगला देशच्या सीमेअंतर्गत १७१६० एकर जमीन व्यापलेले सुमारे १११ भारतीय कसबे बांगला देशात समाविष्ट करण्यात आले. +या कसब्यांत कोणत्याही देशाच्या नागरिकत्वाशिवाय राहणाऱ्या सुमारे पन्नास हजार नागरिकांना कायमस्वरूपी आणि त्यांच्या पसंतीच्या देशाचे नागरिकत्व मिळाले. +भूभागांची अदलाबदल केल्याने भारताला आपल्या सीमेवर काटेरी कुंपण घालता येऊन बांगला देशी घुसखोरीवर मोठया प्रमाणावर नियंत्रण आणणे शक्य होणार आहे. +सीमा निस्चित झाल्याने १५ जून रोजी भूतानची राजधानी थिंपू येथे भारत-नेपाळ-भूतान आणि बांगला देश यांच्यात झालेल्या मोटार वाहने (वाहतूक) कराराची +अंमलबजावणी करणे शक्य झाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13755.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13755.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..172d31750b16c37858b1735fa198318162613ed1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13755.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारत विद्यालय ही महाराष्ट्राच्या बुलढाणा शहरातील एक प्रयोगशील शाळा आहे. याची स्थापना १९५४ साली दिवाकर आगाशे यांनी केली. +या शाळेत पाचवी ते बारावी पर्यंत सुमारे ४,००० विद्यार्थी शिक्षण घेतात. येथे प्राणी संग्रहालय असून नैसर्गिक वातावरणात शिक्षण देण्यात येते. शाळेत विद्यार्थी लोकशाही मंत्रीमंडळ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13762.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13762.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..351ad1f5ed53d219abc853414ac683c39a237e68 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13762.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +भारताच्या प्रांतांतील सर्व खात्यांचा कारभार भारतीय प्रतिनिधींच्या हाती सोपविण्यात आला. तीन गोलमेज परिषदांनंतर हा कायदा पास झाला. प्रांतांना स्वायत्तता देण्यात आली. सिंध आणि ओरिसा हे दोन नवीन प्रांत निर्माण झाले. १९३५ सालच्या या कायद्यान्वये भारतात अंतर्गत स्वशासनाचा पाया घातला गेला.या कायद्याने केंद्रात दुहेरी शासन व्यवस्था सुरू केली.मात्र आधी सुरू असलेली दुहेरी पद्धत बंद करण्यात आली.याच कायद्यान्वये संघराज्याची निर्मिती केली गेली.या कायद्यात प्रामुख्याने 321कलमे व 10परिशिष्ट होती. तसेच दलित वर्ग महिला आणि कामगार यांच्यासाठी स्वतंत्र मतदारसंघाची तरतूद या कायद्यान्वये करण्यात आली. +या कायद्याने भारत मंत्र्याचा पगार ब्रिटनच्या तिजोरीतून देण्याचे ठरले. +ब्रिटिश आयात मालावर जकात बसविण्यात आले. +@ प्रमुख स्रोत@ +1 सायमन कमिशनचा अहवाल +2 नेहरू अहवाल +3 तिन्ही गोलमेज परिषदांची श्वेतपत्रिक +4 ब्रिटिश सरकाची श्वेतपत्रिका +5 मूडिनन अहवाल diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13768.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13768.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dd5535350fd25f3d6cd58420b2f4e9dec2d7ae59 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13768.txt @@ -0,0 +1 @@ +भारत सिंह ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १६व्या लोकसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1377.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1377.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..72f4ffef6cbd84af4c08dcd2ad93889b3a6d4fd9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1377.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रमुख राज्य महामार्ग ११ हा महाराष्ट्र राज्यातील एक प्रमुख राजकीय महामार्ग आहे. हा राजकीय महामार्ग गोंदिया जिल्ह्यातील अर्जुनी मोरगाव, गडचिरोली जिल्ह्यातील देसाईगंज शहराला जोडतो व नवेगाव राष्ट्रीय उद्यान जवळुन जातो. हा राजकीय महामार्ग सडक अर्जुनी, कोहमारा, नवेगाव, अर्जुनी मोरगाव, देसाईगंज, आरमोरी ह्या महत्वपूर्ण स्थळांशी जोडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13787.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13787.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2dc2b83b310d3e0f9c051df7768805d044b2985c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13787.txt @@ -0,0 +1,208 @@ +भीमराव रामजी आंबेडकर तथा डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर (१४ एप्रिल, १८९१ – ६ डिसेंबर, १९५६), हे भारतीय न्यायशास्त्रज्ञ, अर्थशास्त्रज्ञ, राजकारणी, तत्त्वज्ञ आणि समाजसुधारक होते. त्यांनी दलित बौद्ध चळवळीला प्रेरणा दिली आणि अस्पृश्य (दलित) लोकांविरुद्ध होणारा सामाजिक भेदभाव नष्ट करण्यासाठी चळवळ उभारली, तसेच महिलांच्या आणि कामगारांच्या हक्कांचे समर्थन केले. ते ब्रिटिश भारताचे मजूरमंत्री, स्वतंत्र भारताचे पहिले कायदेमंत्री, भारतीय संविधानाचे शिल्पकार, भारतीय बौद्ध धर्माचे पुनरुज्जीवक होते. देशाच्या विविध क्षेत्रांत दिलेल्या योगदानामुळे त्यांना 'आधुनिक भारताचे शिल्पकार' किंवा 'आधुनिक भारताचे निर्माते' असेही म्हणतात.[१] +आंबेडकर यांनी कोलंबिया विद्यापीठ आणि लंडन स्कूल ऑफ इकॉनॉमिक्स या शिक्षण संस्थांमधून अर्थशास्त्र विषयात पीएच.डी. पदव्या मिळविल्या; तसेच त्यांनी कायदा, अर्थशास्त्र आणि राज्यशास्त्र या विषयांवर संशोधन केले. त्यांच्या सुरुवातीच्या कारकिर्दीत, ते एक अर्थशास्त्रज्ञ, प्राध्यापक आणि वकील होते. त्यानंतर त्यांनी सामाजिक व राजकीय क्षेत्रांत काम केले. ते भारताच्या स्वातंत्र्यासाठी प्रचारामध्ये व चर्चांमध्ये सामील झाले, वृत्तपत्रे प्रकाशित केली, दलितांसाठी राजकीय हक्कांचा व सामाजिक स्वातंत्र्याचा पुरस्कार केला, तसेच आधुनिक भारताच्या निर्मितीत मोलाचे योगदान दिले. +इ.स. १९५६ मध्ये त्यांनी आपल्या अनुयायांसह बौद्ध धर्म स्वीकारला. धर्मांतरानंतर काही महिन्यांनीच त्यांचे निधन झाले. इ.स. १९९० मध्ये, त्यांना मरणोत्तर भारतरत्‍न हा भारताचा सर्वोच्च नागरी सन्मान प्रदान करण्यात केला. त्यांचा जन्मदिवस दरवर्षी आंबेडकर जयंती म्हणून भारतासह जगभरात साजरा केला जातो.[२] इ.स. २०१२ मध्ये, "द ग्रेटेस्ट इंडियन" नावाच्या सर्वेक्षणात आंबेडकरांची 'सर्वश्रेष्ठ भारतीय' म्हणून निवड करण्यात आली आहे. आंबेडकरांच्या स्मरणार्थ अनेक स्मारके आणि चित्रणे लोकसंस्कृतीत उभारली गेली आहेत. +बाबासाहेब आंबेडकरांच्या वडिलांचे नाव रामजी तर आजोबांचे नाव मालोजीराव सकपाळ होते. मालोजी इंग्लिश राजसत्तेच्या सैन्यात शिपाई म्हणून भरती झाले होते. सैन्यातील नोकरीमुळे मालोजीराव सैनिकी शाळेत शिक्षण घेऊ शकले. त्यांनी रामानंद पंथाची दीक्षा घेतली होती.[३] मालोजींना तीन मुलगे व एक मुलगी अशी चार अपत्ये होती. दोन मुलांनंतरच्या मिराबाई या मुलीचा जन्म झाला होता. तर इ.स. १८४८ च्या सुमारास जन्मलेले रामजी हे मालोजींचे चौथे अपत्य होते.[३] मालोजींचा पहिला मुलगा घरदार त्यागून संन्यासी झाला. दुसरा मुलगा इंग्रजी सैन्यातच नोकरीस लागला. तिसरा मुलगा असलेल्या रामजींनी सैनिकी शाळेत शिक्षण घेतले व पुढे ते नॉर्मलची परीक्षाही उत्तीर्ण झाले.[३] शिक्षण सुरू असताना रामजी इ.स. १८६६ च्या सुमारात वयाच्या १८व्या वर्षी इंग्रजी सैन्याच्या १०६ सॅपर्स ॲन्ड मायनर्स तुकडीत शिपाई म्हणून भरती झाले. रामजी १९ वर्षांचे असताना त्यांचा विवाह १३ वर्षीय भीमाबाईंशी झाला. रामजी हे इंग्लिश बोलू शकत. ते नॉर्मल स्कूल (मॅट्रिक) उत्तीर्ण होते.[४] पुढे रामजींनी ब्रिटिश भारतीय सैन्यामध्ये सुभेदार आणि सैनिकी शिक्षक म्हणून काम केले.[५] रामजी व भीमाबाई या दांपत्याला सन १८९१ पर्यंत चौदा अपत्ये झाली होती. त्यापैकी गंगा, रमा, मंजुळा व तुळसा या चार मुली जगल्या. मुलांपैकी बाळाराम, आनंदराव व भीमराव (भिवा) ही तीन मुले हयात होती. भीमराव हा सर्वात लहान व चौदावे अपत्य होता.[६] +रामजी ज्या पलटणीत होते ती पलटण इ.स. १८८८ मध्ये मध्य प्रदेशातील महू येथे लष्करी तळावर आली होती. येथे सुभेदार रामजींना नॉर्मल स्कूलचे मुख्याध्यापक पद मिळाले होते.[६] या काळात १४ एप्रिल १८९१ रोजी महू (आताचे डॉ. आंबेडकर नगर) या लष्करी छावणी असलेल्या गावी रामजी व भीमाबाईंच्या पोटी बाबासाहेब आंबेडकरांचा जन्म झाला.[६] रामजींनी मराठी व इंग्रजी भाषेचे यथाविधी शिक्षणही घेतले होते. भीमराव हे रामजी सकपाळ व आई भीमाबाई यांचे १४वे व अंतिम अपत्य होते. बाळाचे नाव भिवा असे ठेवण्यात आले, त्यांची भीम, भीमा व भीमराव ही नावेही प्रचलित झाली. आंबेडकरांचे कुटुंब हे त्याकाळी अस्पृश्य गणल्या गेलेल्या महार जातीचे आणि महाराष्ट्रातील रत्‍नागिरी जिल्ह्याच्या मंडणगड तालुक्यातील आंबडवे या गावचे होते. ('आंबडवे' या गावचा 'अंबावडे' असा चुकीचा उल्लेख अनेक ठिकाणी केला गेलेला आहे.)[७][८][९] अस्पृश्य असल्यामुळे त्यांच्यासोबत नेहमी सामाजिक-आर्थिक भेदभाव केला गेला.[१०] इ.स. १८९४ मध्ये सुभेदार रामजी सकपाळ इंग्रजी सैन्यातील मुख्याध्यापक पदाच्या नोकरीवरून निवृत्त झाले आणि महाराष्ट्रातल्या रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील आपल्या मूळ गावाजवळील दापोली या गावातील कॅम्प दापोली वस्तीत परिवारासह राहू लागले. भीमराव वयाने लहान असल्यामुळे कॅम्प दापोली येथील शाळेत त्यास प्रवेश मिळाला नाही व भीमरावास घरीच अक्षर ओळख करून द्यावी लागली. इ.स. १८९६ मध्ये रामजींनी आपल्या कुटुंबासह दापोली सोडले व ते साताऱ्याला जाऊन तेथे राहिले. यावेळी भीमरावाचे वय पाच वर्षाचे झाले होते. रामजींनी इ.स. १८९६ च्या नोव्हेंबर महिन्यात सातारा येथील कॅम्प स्कूल या मराठी शाळेमध्ये भीमरावाचे नाव दाखल केले.[६] या वर्षीच त्यांनी कबीर पंथाची दीक्षा घेतली. त्यांच्या या स्थानांतरानंतर थोड्या कालावधीत इ.स. १८९६ मधे मस्तकशूल या आजाराने आंबेडकरांच्या आई भीमाबाईंचे निधन झाले, त्यावेळी आंबेडकर ५ वर्षाचे होते.[११] त्यानंतर भीमासह व अन्य मुलांचे संगोपन त्यांच्या आत्या मीराबाईंनी कठीण परिस्थितीत केले. +साताऱ्यात आल्यावर थोड्याच दिवसानंतर भाड्याने घेतलेल्या एका बंगल्यात आंबेडकर कुटुंब राहू लागले. त्यावेळी भीमरावाचे वय पाच वर्षाचे झाले होते. हे वय त्यास शाळेत प्रवेश देण्यास योग्य होते. रामजींनी इ.स. १८९६च्या नोव्हेंबर महिन्यात सातारा येथील कॅम्प स्कूलमध्ये भीमरावाचे नाव दाखल केले. इ.स. १८९८ साली रामजींनी जीजाबाई नावाच्या विधवेसोबत दुसरे लग्न केले. साताऱ्यातील कॅम्प स्कूलमधील मराठी शिक्षण पूर्ण केल्यानंतर साताऱ्यातीलच सातारा हायस्कूल या इंग्रजी सरकारी हायस्कूलमध्ये भीमरावाचे नाव दाखल केले.[१२] कोकणासह महाराष्ट्रातील लोक पूर्वी आपले आडनाव आपल्या गावाच्या नावावरून ठेवत असत व त्यात शेवटी कर शब्द जोडण्याचा प्रघात आहे. त्यामुळेच बाबासाहेबांचे आडनाव "सकपाळ" असतांना त्यांचे वडील रामजी यांनी ७ नोव्हेंबर १९०० रोजी साताऱ्यातील गव्हर्नमेंट हायस्कूल (आताचे प्रतापसिंह हायस्कूल)मध्ये "आंबडवेकर" असे आडनाव नोंदवले.[१३]) साताऱ्याच्या या शाळेत भीमरावांना शिकवण्यासाठी कृष्णा केशव आंबेडकर नावाचे शिक्षक होते. शाळेच्या दप्तरात नोंदवलेले भीमरावांचे आंबडवेकर हे आडनाव उच्चारताना त्यांना ते आडनिडे वाटत असे म्हणून माझे आंबेडकर हे नाव तू धारण कर, त्यांनी असे भीमरावांना सुचविले. त्यावर भीमरावांनी होकार दिल्यावर तशी नोंद शाळेत झाली. तेव्हापासून त्यांचे आडनाव आंबडवेकरचे 'आंबेडकर' असे झाले.[१४] नोव्हेंबर १९०४ मध्ये भीमरावांनी इंग्रजी चौथीची परीक्षा उत्तीर्ण केली व यावर्षीच रामजी सकपाळ मुंबईला सहपरिवार गेले.[१५] +डिसेंबर १९०४ मध्ये रामजी सकपाळ सहपरिवार मुंबईला आले व तेथील लोअर परळ भागातील डबक चाळ (बदक चाळ) नावाच्या एका इमारतीच्या एका खोलीत राहू लागले.[१५] मुंबईमधे आल्यावर भीमराव हे एल्फिन्स्टन रस्त्यावरील सरकारी शाळेत जाऊ लागले, एल्फिन्स्टन हायस्कूलमधे जाणारे ते पहिले अस्पृश्य विद्यार्थी होते.[१६] कबीर पंथीय असलेल्या रामजींनी मुलांना हिंदू साहित्याची ओळख करून दिली. इतर जातीतील लोकांच्या विरोधामुळे रामजींनी मुलांना सरकारी शाळेत शिकवण्यासाठी आपल्या लष्करातील पदाचा वापर केला. शाळेत प्रवेश मिळाला तरी भीमरावांना इतर विद्यार्थ्यांपासून वेगळे बसावे लागे आणि शिक्षकांचे साहाय्य मिळत नसे. त्यांना वर्गात बसण्याची परवानगी नव्हती.[१७] जेव्हा त्यांना तहान लागत असे, तेव्हा शाळेतील पाणी पिण्याच्या भांड्याला किंवा पेल्याला स्पर्श करण्याची त्यांना परवानगी नव्हती. तेव्हा एखादा उच्च जातीतील व्यक्ती उंचीवरून त्यांच्या ओंजळीवर पाणी ओतत असे. आंबेडकरांसाठी हे काम बहुधा शिपाई करीत. शिपाई उपलब्ध नसेल तर त्यांना दिवसभर पाण्याविनाच रहावे लागत असे; नंतर त्यांनी आपल्या लेखनात या घटनेचे "शिपाई नाही, तर पाणी नाही" असे वर्णन केले आहे.[१७] शाळेत असतानाच इ.स. १९०६ मध्ये १४-१५ वर्षीय भीमरावांचे लग्न दापोलीच्या भिकू वलंगकर यांची ९-१० वर्षीय कन्या रामीबाई उर्फ रमाबाई यांच्याशी झाले.[१८] एल्फिन्स्टन हायस्कूलमध्ये शिकत असताना भीमरावांना वर्गातील स्पृश्य जातींच्या मुलांपासून दूर बसावे लागे. हायस्कूलमधील अनेक शिक्षक त्यांच्याशी तिरस्काराने वागत असत.[१९] आंबेडकर हे आपल्या विद्यार्थी जीवनात दररोज १८ तास अभ्यास करत असत.[२०] इ.स. १९०७ साली भीमराव एल्फिन्स्टन हायस्कूलमध्ये मॅट्रिकची परीक्षा यशस्वीरीत्या उत्तीर्ण झाले.[२१] ही परीक्षा उत्तीर्ण झाल्यावर भीमराव आंबेडकरांच्या ज्ञातिबांधवांनी कृष्णाजी अर्जुन केळुसकर गुरुजी यांच्या अध्यक्षेखाली सभा भरवून भिवा रामजी आंबेडकरांचे कौतुक केले. एखाद्या अस्पृश्य मुलाने असे यश मिळविणे एवढे दुर्मिळ होते की, त्यांचे अभिनंदन करण्यासाठी तेव्हा एक जाहीर सभा भरवण्यात आली होती. यावेळी केळुसकर गुरुजींनी स्वतः लिहिलेल्या मराठी बुद्धचरित्राची एक प्रत भीमरावांना भेट म्हणून दिली. हे पुस्तक वाचल्यानंतर त्यांना पहिल्यांदाच बुद्धांच्या शिकवणुकींची माहिती मिळाली व ते बुद्धाप्रती आकर्षित झाले.[२२][२३] आर्थिक अडचणीमुळे रामजी सकपाळ भीमरावांना महाविद्यालयीन शिक्षण देऊ शकतील, अशी परिस्थिती नव्हती. त्यामुळे केळुसकर गुरुजींनी मुंबईमध्ये महाराज सयाजीराव गायकवाड यांचेशी भीमरावांची भेट घालून दिली. भीमरावांची हुशारी पाहून महाविद्यालयात शिक्षण घेण्यासाठी महाराजांनी त्यांना दरमहा रु.२५ची शिष्यवृत्ती देण्याचे मंजूर केले. त्यानंतर ३ जानेवारी, इ.स. १९०८ रोजी भीमरावांनी एल्फिन्स्टन महाविद्यालयात प्रवेश घेतला.[२४] पुढे चार वर्षांनी इ.स. १९१२ मध्ये त्यांनी मुंबई विद्यापीठाची राज्यशास्त्र आणि अर्थशास्त्र विषय घेऊन बी.ए.ची पदवी संपादन केली आणि बडोदा संस्थानात नोकरीसाठी रूजू झाले. याच वर्षी १२ जानेवारी १९१२ रोजी त्यांना पहिला मुलगा यशवंत झाला. त्याच सुमारात २ फेब्रुवारी, इ.स. १९१३ रोजी मुंबईमध्ये त्यांचे वडील रामजींचे आजाराने निधन झाले. पुढे चार महिन्यांनी बडोदा नरेशांकडून प्रति महिने साडे अकरा पाऊंड शिष्यवृत्ती घेऊन अमेरिकेतील कोलंबिया विद्यापीठात उच्च शिक्षण घेण्यासाठी त्यांनी प्रयाण केले.[२५] +आंबेडकर हे परदेशातून अर्थशास्त्रामध्ये डॉक्टरेट (पीएच.डी.) पदवी मिळवणारे पहिले भारतीय होते. तसेच ते दक्षिण आशियातून दोनदा डॉक्टरेट (पीएच.डी. व डी.एससी.) पदव्या मिळवणारे पहिले दक्षिण आशियाई होते.[२६] त्यांनी नोव्हेंबर, १८९६ ते नोव्हेंबर १९२३ अशा २७ वर्षांत मुंबई विद्यापीठ, कोलंबिया विद्यापीठ, लंडन स्कूल ऑफ इकॉनॉमिक्स आणि ग्रेज इन या शिक्षण संस्थांमधून उच्च शिक्षण घेतले. आंबेडकरांनी या दरम्यान बी.ए., दोनदा एम.ए., पी.एचडी., एम.एस्सी., बार-ॲट-लॉ आणि डी.एस्सी. या पदव्या मिळवल्या. १९५० च्या दशकात त्यांना एलएल.डी. आणि डी.लिट. या दोन सन्माननीय पदव्या सुद्धा प्रदान करण्यात आल्या.[२७][२८] आंबेडकर हे त्यांच्या हयातीतील भारतातील सर्वात प्रतिभाशाली व सर्वाधिक उच्च विद्याविभूषित व्यक्ती होते.[२९] +केळुसकर गुरुजींनी मुंबईमध्ये बडोद्याचे महाराज सयाजीराव गायकवाड यांचेशी भीमरावांची भेट घालून दिली. यानंतर निर्णयसागर छापखान्याचे मालक दामोदर सावळाराम यंदे यांनीही प्रयत्न केल्यावर महाराजांनी त्यांना जानेवारी १९०८पासून दरमहा रु. २५ची शिष्यवृत्ती देऊ केली. त्यानंतर ३ जानेवारी इ.स. १९०८ रोजी रामजींनी भीमरावांचे नाव मुंबईतील एल्फिन्स्टन महाविद्यालयात प्रीव्हियसच्या वर्गात दाखल केले.[२४] भीमराव हे आंबेडकर घराण्यातील सर्वप्रथम महाविद्यालयीन विद्यार्थी झाले. या काळात रामजी डबकचाळ सोडून इंप्रूव्हमेंट ट्रस्टच्या (पोयबावाडी-परळ) चाळीत राहायला गेले. येथे भीमराव नियमित अभ्यास करत असे.[२४] महाविद्यालयात भीमरावांना इंग्लिश व फारसी विषयांत शेकडा ७५ पेक्षा जास्त गुण मिळत असे. तेथे इंग्लिशचे प्राध्यापक मुलर व फारसीचे प्राध्यापक के.बी. इराणी हे आंबेडकरांचे शिक्षक होते. आंबेडकर राज्यशास्त्र आणि अर्थशास्त्र हे मुख्य विषय घेऊन जानेवारी १९१३मध्ये बी.ए. परीक्षा उत्तीर्ण झाले. ते मुंबई विद्यापीठाची बी.ए.ची पदवी संपादन करणारे अस्पृश्य वर्गातील पहिले विद्यार्थी होते.[३०] महाराज सयाजीराव गायकवाड यांच्या आर्थिक सहकार्यातून मुक्त व्हावे, असा विचार करून आंबेडकरांनी बडोदा संस्थानात नोकरी मिळवली व २३ जानेवारी १९१३ रोजी नोकरीवर रूजू झाले. पण नवव्या दिवशीच मुंबईत वडील आजारी असल्याची तार त्यांना मिळाली व दोन दिवसांनी ते मुंबईत आले. भीमरावांची वडिलांशी भेट झाल्यावर ३ फेब्रुवारी १९१३ रोजी रामजींचे निधन झाले.[३१] यानंतर ते बडोद्यातील नोकरीवर पुन्हा वेळेवर हजर होऊ शकले नाहीत. दरम्यान त्यांना पुढचे पदव्युत्तर शिक्षण घेण्याची व त्याकरिता अमेरिकेला जाण्याची संधी मिळाली.[३२] +बी.ए. उत्तीर्ण झाल्यावर आंबेडकरांसमोर नोकरी करून व घरची आर्थिक स्थिती सुधारणे, किंवा तर पदव्युत्तर शिक्षण घेणे आणि आपली शैक्षणिक पात्रता आणखी वाढवणे, असे पर्याय होते.[३१] महाराज सयाजीराव गायकवाड बडोदा संस्थानाच्या वतीने काही विद्यार्थ्यांना उच्चशिक्षणासाठी अमेरिकेला पाठवण्याच्या विचारात होते. त्याचवेळी आंबेडकर महाराजांना भेटले व बडोदा येथे आपल्याला बरोबर होत असलेला सामाजिक अन्याय महाराजांना सांगितला; त्यावर महाराजांनी काही प्रतिक्रिया दिली नाही परंतु त्यांनी आंबेडकरांना उच्च शिक्षण घेण्यासाठी शिष्यवृत्ती देऊन अमेरिकेत पाठविणे पसंत केल्याचे सांगितले.[३२] ४ एप्रिल, १९१३ रोजी बडोदा संस्थानच्या विद्याधिकाऱ्यांनी परदेशात अभ्यास करण्यासाठी चार विद्यार्थी निवडले, यात आंबेडकर एक होते. या प्रत्येकास दरमहा साडे अकरा पाऊंड शिष्यवृत्ती मंजूर केली. त्यासाठी त्यांना एक करारपत्र लिहून द्यावे लागले. या करारपत्रावर साक्षीदार म्हणून त्रिभुवन जे. व्यास आणि अंताजी गोपाळ जोशी यांनी १८ एप्रिल, १९१३ रोजी सह्या केल्या.[३२] या करारानुसार शिष्यवृत्तीची मुदत १५ जून १९१३ ते १४ जून १९१६ पर्यंत एकूण तीन वर्षांची होती. त्यानंतर आंबेडकर अमेरिकेला जाण्यासाठी मुंबईच्या बंदरातून एस.एस. अंकोना बोटीने प्रवास करून २१ जुलै, १९१३ रोजी दुपारी १२ वाजता अमेरिकेतील न्यू यॉर्क येथे पोचले. या शहरातील कोलंबिया विद्यापीठामध्ये राज्यशास्त्र शाखेत त्यांनी जुलै १९१३ ते जून १९१६ या तीन वर्षांसाठी प्रवेश मिळवला.[३३] त्यांनी अर्थशास्त्र हा प्रमुख विषय आणि जोडीला समाजशास्त्र, इतिहास, राज्यशास्त्र, मानववंशशास्त्र आणि तत्त्वज्ञान हे विषय निवडले. त्यांनी अर्थशास्त्र व समाजशास्त्र या विषयांचा अभ्यास करून विद्यापीठातील अर्थशास्त्राचे प्राध्यापक एडविन आर. के. सेलिग्मन यांचे आवडते विद्यार्थी झाले.[३४] +दरम्यानच्या काळात कोलंबिया विद्यापीठाच्या ग्रंथालयात लाला लजपतराय यांनी भीमरावांशी ओळख करून घेतली.[३५] भीमराव आंबेडकर या ग्रंथालयात सर्वांच्या आधी हजर असत आणि सर्वात शेवटी बाहेर पडत असत, याची माहिती लजपतराय यांना झाली होती. त्या अनुषंगानेही त्यांची ओळख झाली. एकदा लजपतराय व आंबेडकर यांचा अर्थशास्त्र व समाजशास्त्र संबंधित विषयांवर संवाद सुरू असताना प्राध्यापक एडविन सेलिग्मन तेथे आले व तेही संवादात सहभागी झाले.[३५] प्रा. सेलिग्मन हे आंबेडकरांचे राज्यशास्त्र आणि समाजशास्त्राचे सखोल ज्ञान जानून होते. लजपतराय यांनी आंबेडकरांच्या ज्ञानाची स्तुती केली. त्याचवेळी सेलिग्मन यांनी आंबेडकरांबद्दल "भीमराव आंबेडकर हे केवळ भारतीय विद्यार्थ्यांमध्येच नव्हे तर अमेरिकन विद्यार्थ्यांमध्येही सर्वात बुद्धिमान विद्यार्थी आहेत." असे म्हणले.[३५] +एम.ए.च्या पदवीसाठी भीमरावांनी एन्शंट इंडियन कॉमर्स (प्राचीन भारतीय व्यापार) या विषयावर प्रबंध लिहून तो १५ मे, १९१५ रोजी कोलंबिया विद्यापीठाला सादर केला. २ जून, १९१५ रोजी या प्रबंधाच्या आधारावर त्यांना विद्यापीठाने एम.ए.ची पदवी प्रदान केली. हा प्रबंध नंतर अ‍ॅडमिशन अँड फायनान्स ऑफ इस्ट इंडिया कंपनी नावाचे प्रकाशित करण्यात आला.[३६] +त्यानंतर आंबेडकरांनी पीएच.डी. पदवीसाठी द नॅशनल डिव्हिडंड ऑफ इंडिया: अ हिस्टॉरीकल अँड ॲनलाटिकल स्टडी (भारताचा राष्ट्रीय लाभांश: इतिहासात्मक आणि विश्लेषणात्मक अध्ययन) नावाचा प्रबंध लिहिणे सुरू केले.[३७] १९१७ मध्ये विद्यापीठाने त्यांचा प्रबंध स्वीकारून त्यांना पीएच.डी. (डॉक्टर ऑफ फिलॉसफी)ची पदवी देण्याचे मान्य केले मात्र यासोबत एक अटही घातली की ज्यावेळी हा प्रबंध छापून त्याच्या काही प्रती विद्यापीठात सादर केल्या जातील तेव्हाच आंबेडकरांना पीएच.डी. पदवी रीतसर दिली जाईल.[३८] मात्र प्रबंध स्वीकारल्यामुळे १९१७ मध्येच विद्यापीठाने आंबेडकरांनाना त्यांच्या नावापुढे 'डॉक्टर' (डॉ.) हा शब्द लावण्याची अनुमती दिली.[३९] आंबेडकरांनी आपल्या पीएच.डी. प्रबंधामध्ये, ब्रिटिश साम्राज्यशाहीचे भारत सरकार हजारो मैल दूर असलेल्या ब्रिटिश संसदेमधील सेक्रेटरी ऑफ स्टेट (भारतमंत्री) यांच्यामार्फत कसा कारभार करत होते आणि त्यामुळे चाललेली सरकारी उधळपट्टी आणि बेजबाबदारपणा भारतीय जनतेस कसा पिळून काढत होता यावर प्रकाश टाकला तसेच अंदाजपत्रक प्रथम कधी आले, प्रांतिक अर्थव्यवस्था केव्हापासून सुरू झाली, अर्थव्यवस्थेचा विस्तार कसा झाला याचे अभ्यासपूर्ण विवेचन केले. जगात निरनिराळ्या देशातील नागरिकांना ज्या अनेक प्रकारच्या करांचे ओझे वहावे लागते त्याचा उल्लेख करून ब्रिटिश साम्राज्यशाही केंद्र सरकारचे कर, स्थानिक स्वराज्यसंस्थांचे कर तसेच प्रांतिक सरकारचे कर याची छाननी त्यावेळच्या अर्थव्यवस्थेच्या दृष्टिकोनातून केली. त्यानंतर आठ वर्षांनी (इ.स. १९२५ मध्ये) आंबेडकरांचा पीएच.डी.चा प्रबंध ब्रिटिश भारतातील प्रांतीय अर्थव्यवस्थेची उत्क्रांती या नावाने लंडनच्या पी.एस. किंग अँड कंपनीने ग्रंथरूपात प्रकाशित केला. आंबेडकरांनी प्रबंधाच्या प्रती कोलंबिया विद्यापीठात सादर केल्या, त्यानंतर ८ जून १९२७ रोजी आंबेडकरांना पीएच.डी. ही डॉक्टरेट पदवी रीतसर प्रदान करण्यात आली.[३९] आंबेडकरांचे पीएच.डी. पदवीसाठीचे मार्गदर्शक प्रा. सेलिग्मन यांनी ग्रंथाची प्रस्तावना लिहिली होती. कोलंबिया विद्यापीठातील वास्तव्यानंतरही अनेक वर्षं सेलिग्मन यांच्याशी आंबेडकरांनी घनिष्ठ संबंध जोपासला होता.[४०] डॉ. आंबेडकरांनी आपला हा ग्रंथ महाराज सयाजीराव गायकवाड यांना कृतज्ञतापूर्वक अर्पण केला.[३९][४१] +९ मे १९१६ रोजी कोलंबिया विद्यापीठामध्ये समाजशास्त्राचे प्राध्यापक डॉ. ए.ए. गोल्डनवायझर यांच्या मार्गदर्शनाखाली आयोजित झालेल्या मानववंशशास्त्र विषयाच्या चर्चासत्रात कास्ट्स इन इंडिया : देअर मेकनिझम, जेनेसिस अँड डेव्हलपमेंट (भारतातील जाती : त्यांची रचना, उत्पत्ती आणि वृद्धी) नावाचा आपला एक नवीन शोधलेख वाचला.[३९] शास्त्रीय विवेचन केलेला हा शोधलेख मे १९१७ इंडियन अँटीक्वेरी नावाच्या मासिकात प्रकाशित झाला. नंतर हाच शोधलेख पुस्तकाच्या रूपात प्रकाशित झाला. हे आंबेडकरांचे प्रकाशित झालेले पहिले पुस्तक होते.[३९] +कोलंबिया विद्यापिठामध्ये आंबेडकरांना जॉन ड्युई यांचेही मार्गदर्शन मिळाले. आंबेडकरांच्या समता आणि सामाजिक न्यायाच्या कल्पनांनी डेव्ही सुद्धा प्रभावित झाले होते. आंबेडकरांनी या विद्यापीठात प्रथमच स्वातंत्र्य, समता आणि बंधुता तत्त्वांचा अनुभव घेतला होता. "कोलंबिया विद्यापीठातील जॉन डेव्ही, जेम्स शॉटवेल, एडविन सेलिगमन आणि जेम्स हार्वे रॉबिन्सन हे महान प्राध्यापक मला लाभले आणि येथेच आयुष्यातील अनेक चांगले मित्र येथे मिळाले", असे आंबेडकरांनी एका मुलाखतीत म्हटले होते. आंबेडकरांनी ३ वर्षांसाठी मिळालेल्या शिष्यवृत्तीचा वापर करून अमेरिकेतील अभ्यासक्रम केवळ ३ वर्षांच्या आधी पूर्ण केला होता. लंडनला जाऊन अर्थशास्त्रामध्ये संशोधन करून अन्य पदव्या मिळवाव्यात ह्या विचाराने त्यांनी फेब्रुवारी १९१६ मध्ये महाराज सयाजीराव गायकवाड यांना दोन-तीन वर्ष शिष्यवृत्तीची मुदतवाढ मिळविण्यासाठी विनंतीपत्र पाठवले. मात्र ती विनंती अमान्य करण्यात आली. त्यानंतर आंबेडकर प्राध्यापक सेलिग्मन यांच्या शिफारसपत्रासह गायकवाडांना दुसरे विनंती पत्र पाठवले, मात्र यावेळी त्यांना केवळ एका वर्षाकरिता शिष्यवृत्तीची मुदत वाढवून देण्यात आली, मग मे १९१६ मध्ये ते लंडनला गेले.[४०][४२][४३] +आंबेडकरांनी अमेरिकेच्या कोलंबिया विद्यापीठातील आपल्या अभ्यासक्रम संपल्यावर पुढील शिक्षण लंडन मध्ये करण्याचे ठरवले. इ.स. १९१६ च्या जून महिन्यात ते लिव्हरपूल बंदरात उतरले व पुढचा प्रवास रेल्वेने करत लंडनला पोहोचले.[४३] कोलंबिया विद्यापीठाचे प्राध्यापक सीगर यांनी लंडन विद्यापीठाचे अर्थशास्त्राचे प्राध्यापक एडविन कॅनन यांना आंबेडकरांसाठी परिचयपत्र दिले होते. "डॉ. भीमराव आंबेडकरांची अर्थशास्त्रातील प्रगती एखाद्या अर्थशास्त्राच्या प्राध्यापकापेक्षाही जास्त आहे" असे त्या परिचयपत्रात सीगर यांनी लिहिले होते.[४३] तसेच प्रा. सेलिग्मन यांनीही अर्थशास्त्रज्ञ सिडने वेब यांच्या नावे परिचयपत्र आंबेडकरांजवळ दिले होते, ज्यात आंबेडकरांना अर्थशास्त्राच्या विविध ग्रंथांचा अभ्यास करता यावा म्हणून लंडन येथील विविध ग्रंथालयात प्रवेश मिळवून द्यावा असे सांगितले होते. त्यानुसार वेब यांनी लंडनमधील इंडिया हाऊसच्या ग्रंथालयात आंबेडकरांना अभ्यास करता येईल अशी सोय उपलब्ध करून दिली.[४४] अर्थशास्त्रामध्ये पदव्या घेण्याच्या हेतूने इ.स. १९१६ च्या ऑक्टोबर महिन्यात आंबेडकरांनी लंडन स्कूल ऑफ इकॉनॉमिक्स अँड पॉलिटिकल सायन्समध्ये प्रवेश घेतला. कोलंबिया विद्यापीठात एम.ए. व पीएच.डी. या पदव्यांसाठी आंबेडकरांनी अर्थशास्त्राचा अभ्यास केला होता, त्यामुळे बी.एस्सी.ची परीक्षा न देता थेट एम.एस्सी. साठी प्रवेश मिळावा, अशी प्रा. कॅनन यांच्या शिफारशीसह असलेली विनंती लंडन विद्यापीठाने मान्य केली.[४५] हा अभ्यास सुरू असतानाच समांतर बॅरिस्टर होण्यासाठी ११ नोव्हेंबर १९१६ रोजी लंडनमधील ग्रेज इन मध्ये प्रवेश घेतला.[४६] एम.एस्सी. पदवी मिळवण्याकरिता प्रॉव्हिन्शियल डीसेंट्रलायझेशन ऑफ इम्पिरियल फायनान्स (भारतीय शाही अर्थव्यवस्थेचे प्रांतीय विकेंद्रीकरण) विषयावर प्रबंध लिहिणे सुरू केले.[४७] परंतु त्यांच्या एक वर्ष शिष्यवृत्तीची कालमर्यादा संपल्यामुळे अभ्यास अर्धवट सोडून त्यांना भारतात परतावे लागले. लंडन सोडण्यापूर्वी आंबेडकरांनी पुढील चार वर्षांच्या कालमर्यादेत म्हणजे ऑक्टोबर १९१७ ते सप्टेंबर १९२१ पर्यंत कोणत्याही वेळी लंडन येऊन आपला अपूर्ण राहिलेला अभ्यास करण्यासाठी पुन्हा प्रवेश घ्यावा, अशी लंडन विद्यापीठाकडून परवानगी मिळवली होती.[४८] +जुलै इ.स. १९१७ मध्ये आंबेडकर मुंबईला परत आले. बडोदा संस्थानच्या करारान्वये त्यांनी बडोद्यात दरमहा एकशे पन्नास रुपयांची नोकरी घेतली. आंबेडकरांना महाराजांचे मिलिटरी सेक्रेटरी म्हणून नेमण्यात आले. येथे आंबडकर अस्पृश्य असल्याने आपल्या कार्यालयात अन्य सहकारी व कर्मचारी त्यांचा सतत अपमान करीत असत.[४९] आंबेडकरांनी गायकवाडांना याबाबतचे निवेदन दिले होते परंतु यावर कार्यवाही झाली नाही.[४९] अस्पृश्य असल्यामुळे बडोद्यात राहण्यासाठी आंबेडकरांना जागा मिळाली नाही त्यामुळे नोकरी सोडण्याचा निर्णय त्यांनी घेतला व १९१७ च्या नोव्हेंबर महिन्यात मुंबईला परतले.[५०] त्यांना दोन पारशी विद्यार्थांना त्यांच्या घरी जाऊन शिकविण्याची दरमहा ₹१०० मिळणारी शिकवणी त्यांनी घेतली.[५१] जोडीला त्यांनी व्यापाऱ्यांना आणि व्यापारी संस्थांना सल्ले देणारी स्टॉक्स अँड शेअर्स ॲडव्हायझर्स नावाची कंपनी सुरू केली. मात्र ही कंपनी महार व्यक्तीची आहे असे समजल्यावर लोकांचे सल्ले घेण्यास येणे बंद झाले व आंबेडकरांना आपली कंपनी बंद करावी लागली.[५१] दावर्स कॉलेज ऑफ कॉमर्स या व्यापारविषय शिक्षण सल्ले देणाऱ्या महाविद्यालयामध्ये अर्थशास्त्र, बँकेचे व्यवहार आणि व्यापारी कायदे हे विषय शिकवण्यासाठी प्राध्यापक म्हणून आंबेडकरांना दरमहा पन्नास रुपये वेतनावर नियुक्त करण्यात आले.[५२] दरमहा दीडशे रुपयांची ही आवक घरखर्च व शिक्षण पूर्ण करण्यासाठी साठवणूकीसाठी तोकडी होती. ते अर्थशास्त्रीय प्रश्नांवर लेख लिहून वर्तमानपत्रांकडे प्रसिद्धीसाठी पाठवत यातून त्यांना थोडी आर्थिक मदत होई. याखेरीज आंबेडकरांनी कास्ट्स इन इंडिया व स्मॉल होल्डिंग इन इंडिया अँड देअर रेमिडीज हे आपले दोन प्रबंध पुस्तकस्वरूपाने प्रसिद्ध केले. यातूनही त्यांना पैसा जमा करण्याइतपत अर्थ प्राप्ती झाली नाही. या दरम्यान ते मुंबईतील विविध ग्रंथालयात जात आणि लंडनच्या अभ्यासास उपयुक्त अशा ग्रंथांचे वाचन करत व टिपणे काढत.[५३] पुढे सिडनहॅम कॉलेज ऑफ कॉमर्स या मुंबईतील सरकारी महाविद्यालयात राजकीय अर्थशास्त्र विषयाच्या प्राध्यापकाची जागा दोन वर्षांकरीता रिकामी झालेल्या जागेवर शासनाने १० नोव्हेंबर १९१८ रोजी डॉ. आंबेडकरांची नेमणूक केली. त्यांना या नोकरीचा पगार दरमहा ४५० रुपये मिळत असे.[५४] याचदरम्यान इ.स. १९१८ मध्ये त्यांचे मोठे भाऊ आनंदराव यांचे निधन झाले आणि संपूर्ण कुटुंबाची घरखर्चाची जबाबदारी एकट्या भीमरावांवर आली. आंबेडकरांच्या अर्थशास्त्रावरील व्याख्यानांनी त्यांचे विद्यार्थी प्रभावित होत असत. ते विद्यार्थीप्रिय प्राध्यापक बनले. त्यांचे लेक्चर्स ऐकण्यासाठी अन्य महाविद्यालयांचेही विद्यार्थी वर्गात येऊन बसत असत.[५५] आंबेडकर सिडनहॅम महाविद्यालयाच्या ग्रंथालयातील प्रामुख्याने अर्थशास्त्रावरील ग्रंथ वाचत असत व टिपणे काढत असत. आंबेडकर घरखर्चासाठी शंभर रुपये देउन बाकीचे पैसे पुढील शिक्षणासाठी जमा करून ठेवत असत. ११ मार्च १९२० रोजी त्यांची प्राध्यापकाची नोकरी संपली.[५५] सामाजिक कार्याच्या माध्यमातून आंबेडकरांचा कोल्हापूर संस्थानचे राजर्षी शाहू महाराज यांच्याशी परिचय झाला होता. त्यामुळे जेव्हा आंबेडकर पुढील शिक्षणासाठी लंडनला जाण्याच्या तयारीला लागले तेव्हा त्यांना शाहू महाराजांनी दीड हजार रुपये सहकार्य म्हणून दिले.[५६] ५ जुलै १९२० रोजी 'सिटी ऑफ एक्टिटर' या बोटीने आंबेडकर लंडनकडे रवाना झाले.[५७] +३० सप्टेंबर १९२० रोजी आंबेडकरांनी लंडन स्कूल इकॉनॉमिक्स अँड पॉलिटिकल सायन्स आणि ग्रेज-इन मध्ये पुन्हा प्रवेश घेतला.[५७] ते सकाळी सहा वाजता ग्रंथालयात जात, ग्रंथालयात सर्वप्रथम त्यांचाच प्रवेश होई.[५८] दिवसभर पुरेल इतके साहित्य घेउन ते एकाबैठकी अखंड अखंड अभ्यास करीत. दुपारच्या वेळी खाण्यासाठीच ते जागेवरून थोडा वेळ आपल्या जागेवरून उठत असत. ग्रंथालय सायंकाळी बंद होत असताना ते सर्वात शेवटी बाहेर पडत असत.[५८] राहण्याच्या ठिकाणीही ते जेवणानंतर रात्री मध्यरात्रीपर्यंत अभ्यास करत असत. खाणे, आराम करणे, झोप घेणे किंवा मनोरंजनासाठी वेळे देणे; हे सर्व त्यांच्या दृष्टीने महत्त्वाचे नसून सतत अभ्यास करणे, हे त्यांचे ध्येय होते.[५९] वर्षभरात आंबेडकरांनी त्यांचा शोधप्रबंध प्रॉव्हिन्शियल डीसेंट्रलायझेशन ऑफ इम्पिरियल फायनान्स इन ब्रिटिश इंडिया (ब्रिटिश भारतातील साम्राज्यीय अर्थव्यवस्थेचे प्रांतीय विकेंद्रीकरण) तयार केला आणि जून १९२१ मध्ये एम.एस्सी.च्या पदवीसाठी लंडन विद्यापीठात सादर केला. विद्यापीठाने प्रंबंध स्वीकारून २० जून १९२१ रोजी त्यांना अर्थशास्त्रातील एम.एस्सी. ही पदवी प्रदान केली.[६०] २८ जून १९२२ रोजी ग्रेज-इन संस्थेने त्यांना बॅरिस्टर-ॲट-लॉ (बार-ॲट-लॉ) ही कायद्याची उच्चतम पदवी प्रदान केली.[६१] त्यानंतर 'द प्रोब्लम ऑफ रुपी' (रुपयाचा प्रश्न) हा अर्थशास्त्रीय प्रबंध तयार करून 'डॉक्टर ऑफ सायन्स' (डी.एस्सी.)च्या पदवीसाठी ऑक्टोबर १९२२ मध्ये लंडन विद्यापीठात सादर केला. त्यांनतर, अर्थशास्त्रावर संशोधनात्मक लेखन करून जर्मनीच्या बॉन विद्यापीठाचीही डॉक्टरेट पदवी मिळवावी हा विचार करून ते जर्मनीला गेले आणि बॉन विद्यापीठामध्ये प्रवेश घेतला. ते जर्मन भाषाही शिकलेले होते.[६१] तेथे तीन महिने राहून त्यांनी प्रबंधलेखनाची तयारी केली. त्याचवेळी शिक्षक एडविन कॅनन यांनी डी.एस्सी. पदवी संदर्भात लंडनला येण्यासंबंधीचे पत्र त्यांना पाठवल्यामुळे ते लगेच लंडनला परतले.[६१] प्रबंधात आंबेडकरांनी भारतातील ब्रिटिश साम्राज्याच्या धोरणांवर टीका केलेली असल्यामुळे मार्च १९२३ मध्ये परीक्षकांनी स्वतःच्या प्रबंधाचे त्यांच्या धोरणानुसार पुनर्लेखन करण्याचे सांगितले. यासाठी तीन-चार महिन्यांचा कालावधी लागणार होता. यादरम्यान त्यांच्याजवळील पैसे संपत चालले होते म्हणून त्यांनी भारतात जाऊन तेथे प्रबंध पूर्ण करण्याचे ठरवले. त्यांनी बॉन विद्यापीठाचा प्रबंध सोडून दिला. आंबेडकर लंडनहून बोटीने भारताकडे निघाले व ३ एप्रिल १९२३ रोजी ते मुंबईला पोहोचले. ऑगस्ट १९२३ मध्ये आंबेडकरांनी आपले निष्कर्ष न बदलता लिखाणाची पद्धत बदलून प्रबंध लंडन विद्यापीठाला पुन्हा एकदा पाठवला. विद्यापीठाने तो प्रबंध मान्य करत नोव्हेंबर १९२३ मध्ये त्यांना डी.एस्सी.ची पदवी प्रदान केली.[६२] लंडनच्या पी.एस. किंग अँड कंपनी प्रकाशन संस्थेने द प्रोब्लेम ऑफ रुपी हा प्रबंध इ.स. १९२३ च्या डिसेंबर मध्ये ग्रंथरूपाने प्रसिद्ध केला. या ग्रंथाला त्यांचे मार्गदर्शक अर्थशास्त्रज्ञ डॉ. कॅनन यांनी प्रस्तावना लिहिली होती. हा प्रबंध आंबेडकरांनी आपल्या आई-वडिलांस अर्पण केला होता.[६३] या संशोधनांमुळे तसेच ग्रंथलेखनामुळे अर्थशास्त्र व राज्यशास्त्र ज्ञानशाखांतील तज्ज्ञ व्यक्ती तसेच निष्णात कायदेपंडित म्हणून आंबेडकर ओळखले जाऊ लागले.[६४] इंग्लंडमध्ये शिकत असताना ज्या अभ्यासक्रमाला ८ वर्षे लागतात तो आंबेडकरांनी २ वर्षे ३ महिन्यांत यशस्वी तऱ्हेने पूर्ण केला होता. यासाठी त्यांना दररोज २४ तासांपैकी २१ तास अभ्यास करावा लागला.[६५] +अमेरीकेतील कोलंबिया विद्यापीठामध्ये १९१६ साली डॉ. ए.ए. गोल्डनविझर यांनी मानववंशशास्त्र विषयक परिसंवादात भाग घेण्यासाठी भीमराव आंबेडकरांना बोलविले. त्यांनी भारतातील जाती, त्यांचा उगम, विकास आणि वास्तविकता या विषयावर व्याख्यान दिले. तेव्हा आंबेडकर हे केवळ २५ वर्षांचे होते.[६६] आंबेडकरांनी या आपल्या शोध पुस्तिकेत जातिसंस्था विषयक खालील सिद्धांत मांडले. +वर्ग आणि जात तसे मानायचे झाले, तर निकटवर्ती होत. कालांतराने ते अलग होतात. बंदिस्त केलेली, गोठवलेला वर्ग म्हणजे ‘जात’.[६६][६७] +जातिसंस्था मनूने निर्माण केली हे डॉ. आंबेडकरांना मान्य नव्हते. आंबेडकरांच्या मतानुसार, 'मनूने जातीचा कायदा सांगितला नाही. तो ते करू शकता नव्हता. मनूपूर्वी कित्येक वर्षे जातिसंस्था अस्तित्वात होत्या. स्मृतिकार मनूने अस्तित्वात असलेल्या कायद्यांची संहिता बनवून, त्याला तात्त्विक आणि धार्मिक अधिष्ठान प्राप्त करून दिले.'[६८] +४ जानेवारी १९२८ रोजी द टाइम्स ऑफ इंडियाच्या इंदूर संस्थानात अनुसूचित जातींना मिळणाऱ्या वाईट वागणुकीबद्दलच्या वृत्तांताची तुलना आंबेडकरांनी १८ व्या शतकातील पेशवाईतील रिजनाच्या स्थितीशी केली.[६९][७०] + +आंबेडकरांनी जात या संकल्पनेची चिकित्सा करून तिचा शोध घेण्याचा प्रयत्न केला. जात ही श्रमविभागणी वरही अवलंबून नाही आणि नैसर्गिक कल वा योग्यतेवरही अवलंबून नाही. व्यक्तीची कामे जात आधीच तयार करते. कूळ कुवतीच्या आधारे नव्हे तर, जन्मानुसार किंवा आई-वडिलांच्या सामाजिक स्थानानुसार ठरते.[७१] +आंबेडकर १९२२ मध्ये ग्रेज इन येथून बॅरिस्टर-ॲट-लॉ ही पदवी घेउन ३ एप्रिल, १९२३ रोजी मुंबईत परतले. समाजकार्य करावे व अर्थाजनासाठी वकिली करावी असा निर्णय त्यांनी घेतला व परळच्या दामोदर हॉलमध्ये पहिल्या मजल्यावर एक खोली कार्यालयासाठी मिळवली. जून महिन्यात त्यांनी वकिलीच्या प्रॅक्टिससाठी मुंबई उच्चन्यायालयात आपले नाव नोंदवण्यासाठी अर्ज दाखल केला व ५ जुलै, १९२३ रोजी उच्च न्यायालयाने त्यांचे नाव नोंदवून घेतले. वकिली सुरू झाल्यावर आंबेडकर अस्पृश्य समाजाचे असल्याने स्पृश्य समाजाच्या वकिलांनी त्यांना सहकार्य करण्याचे टाळले. अशा स्थितीत बाळकृष्ण गणेश मोडक नावाच्या एका स्पृश्य वकीलाने आंबेडकरांना वकिली करत राहण्यासाठी सहकार्य केले.[७२] +आंबेडकरांना पहिली केस म्हणून नाशिक जिल्ह्यातल्या आडगावच्या महार जातीच्या जाधव बंधूंची केस मिळाली. ही केस वर्षभर चालली व यशस्वीही झाली. केसची फी म्हणून आंबेडकरांना सहाशे रुपये मिळाले.[७२] वकिलीतून घरखर्च भागत नसल्यामुळे त्यांनी बॉटलीबॉईज अकौंटसी इन्स्टिट्युटमध्ये मर्कंटाइल लॉचे प्राध्यापक म्हणून नोकरी केली. याचे त्यांना महिन्याला दोनशे रुपये वेतन मिळे. ही प्राध्यापक पदाची नोकरी त्यांनी १० जून, १९२५ ते ३१ मार्च, १९२८ पर्यंत केली.[७३] +आंबेडकरांनी अनेक महत्त्वपूर्ण खटल्यात सहभाग घेतला होता. ब्राह्मणेत्तर सत्यशोधक चळवळीशी संबंधित नेते केशव गणेश बागडे, केशवराव मारुतीराव जेधे, रांमचंद्र नारायण लाड आणि दिनकरराव शंकरराव जवळकर या चौघांवर "देशाचे दुश्मन" हे पुस्तक लिहिण्याच्या कारणांवरून खटला भरण्यात येऊन खालच्या न्यायालयाने त्यांना दोषी मानले होते. आंबेडकरांनी त्यांची अपील लढवून ऑक्टोबर १९२६ मध्ये त्या चौघांनाही वरच्या न्यायालयातून निर्दोष मुक्तता मिळवून दिली. फिर्यादीच्या बाजूने पुण्यातील वकील एल.बी. भोपटकर होते.[७४] +इंडिया अँड चायना या पुस्तकाचे लेखक फिलीफ स्प्रॅट यांनाही आंबेडकरांच्या वकिलीनिशी २८ नोव्हेंबर, १९२७ रोजी न्यायालयाद्वारे दोषमुक्त करण्यात आले. बॅरिस्टर आंबेडकरांची यशस्वी वकिलांमध्ये गणना होऊ लागली.[७५] +शहापूर तालुक्यातील किन्हवली येथील व्यापारी चंदुलाला सरूपचंद शहा यांच्याविरुद्ध १९३० च्या इंडियन पिनल कोडच्या कायद्याखाली बेकायदा शस्त्रे आणि स्फोटके बाळगल्याच्या आरोपाखाली गुन्हा दाखल झाला होता. हे प्रकरण ठाणे जिल्हा सत्र न्यायालयात सुरू असताना शहा यांचे वकील प्रभाकर रेगे यांनी या गुन्ह्यातून तुम्हाला सोडवणे आपणास शक्य नसल्याचे सांगितला व दादरच्या हिंदू कॉलनीमध्ये राहणाऱ्या डॉ. आंबेडकरांना भेटण्याचे सांगितले. पुढची तारीख कोणती आहे हे विचारून डॉ. आंबेडकरांनी त्यांचे वकीलपत्र स्वीकारले. त्यांनी ठाणे येथे सत्र न्यायालयात शस्त्र कायद्याप्रकरणी न्यायाधीशांसमोर दोनच मिनिटे युक्तिवाद केला. या युक्तिवादानंतर न्यायाधीशांकडून चंदुलाल शेठ यांना आरोपातून निर्दोष सोडवण्यात आले. यासाठी आंबेडकरांनी फक्त ठाणे-दादर रेल्वेचे तिकीट हेच मानधन घतेले होते.[७६] सन १९३० ते १९३८ या कालावधीत शहापूर येथील कनिष्ठ स्तर न्यायालयात वकील म्हणून अनेक खटले आंबेडकर यांनी चालवले. वाशिंद येथील नाना मलबारी यांच्या घरी डॉ. आंबेडकर आले असताना ते ज्या लाकडी खुर्चीवर बसले होते ती खुर्ची त्यांनी आजपर्यंत जपून ठेवली आहे. आता ती खुर्ची कासने येथील विहारात मलबारी यांनी दान केलेली आहे.[७६] +२०२३ मध्ये, बाबासाहेब आंबेडकरांच्या वकिली कारकीर्दीस १०० वर्षे पूर्ण झाल्याबद्दल, संविधान दिनी २६ नोव्हेंबर २०२३ रोजी भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाच्या संकेतस्थळावर आंबेडकरांविषयी एक विशेष विभाग जोडण्यात आला. ज्यामध्ये त्यांच्या जीवनाचे तपशील, त्यांनी युक्तिवाद केलेले खटले, त्यांच्या महत्त्वाच्या भाषणांच्या लिंक्स (त्याच्या CAD भाषणाच्या ऑडिओसह), फोटो इत्यादी बाबी आहेत. +भारतातील वर्गलढ्याला आणि जातीअंताच्या लढ्याला आकार आणि दिशा देण्याचे काम आंबेडकरांनी केले. जागतिक पातळीवर शोषण मुक्ती आणि समतेसाठीच्या लढ्यांमध्येही आंबेडकर प्रेरणादायी ठरले आहेत.[७७] जगाच्या इतिहासात असे योगदान करणाऱ्या अत्युच्च पातळीवरच्या निवडक व्यक्तींमध्ये आंबेडकरांचे स्थान आहे, असे डॉ. गेल ऑमवेट सांगतात.[७७] सामाजिक सुधारणा क्षेत्राच्या संदर्भात विशेषतः वर्ग, जात, धर्म, लिंग ह्यांचा भेदभाव न करता सर्व नागरिकांना समान अधिकार यासाठी आंबेडकरांनी काम केले. त्यांनी वेगवेगळ्या जातीतल्या लोकांमधली दरी मिटण्यासाठी तीन महत्त्वाच्या मार्गांचा उल्लेख केला होता - लग्न, खानपान आणि सांस्कृतिक मिलाप.[७८] आंबेडकरांना बालपणापासून अस्पृश्येचा सामना करावा लागला.[७९] इ.स. १९३५-३६ या कालावधी दरम्यान लिहिलेल्या वेटिंग फॉर अ व्हिझा या आपल्या आत्मकथेत आंबेडकरांनी अस्पृश्यतेसंबंधी त्यांना आलेल्या कटु अनुभवांच्या आठवणींच्या नोंदी केलेल्या आहेत.[१७][८०] हे आत्मचरित्रपर पुस्तक कोलंबिया विद्यापीठात 'पाठ्यपुस्तक' म्हणून वापरले जाते.[१७][८१] +राजकीय स्वातंत्र्य आधी की सामाजिक सुधारणा हा टिळक व आगरकर यांच्यातील वाद डॉ. आंबेडकरांच्याही मनात चालत होता. स्वातंत्र्योत्तर भारतात तत्कालीन अस्पृश्यांच्या स्वातंत्र्याला काहीच किंमत नसेल, तर त्यातून अधिक गुंतागुंतीच्या समस्या निर्माण होतील. तसे होऊ नये यासाठी आंबेडकरांनी सामाजिक सुधारणा व अस्पृश्यता निर्मूलन ही कार्ये करण्याला अधिक प्राथमिकता दिली. आंबेडकर भारतातील ब्रिटिश सत्तेचे सुद्धा विरोधक होते. +इंग्रज सरकारकडून भारतातील अस्पृश्य समाजाला राजकीय व सामाजिक स्वरूपाचे हक्क इ.स. १९१९ पर्यंत मिळालेले नव्हते. पण ज्यावेळी साउथबरो अध्यक्ष असलेली मताधिकार समिती जेव्हा मुंबई प्रांतात आली, तेव्हा सिडनहॅम महाविद्यालयात प्राध्यापक असताना आंबेडकरांनी २७ जानेवारी, १९१९ रोजी अस्पृश्यांचा प्रतिनिधी म्हणून गव्हर्नमेंट ऑफ इंडिया ॲक्ट १९१९ बाबत साऊथबरो मताधिकार समितीसमोर साक्ष दिली व समितीला आपल्या मागण्यांचे पन्नास पृष्ठांचे छापील निवेदनही सादर केले. त्यात त्यांनी अस्पृश्यांना मतदानाचा हक्क पाहिजे, त्यांना निवडणुकीस उभे राहता पाले पाहिजे, त्यांच्या मतदारांना स्वतंत्र मतदारसंघ पाहिजेत, अस्पृश्यांचे अस्पृश्य प्रतिनीधी अस्पृश्य मतदारांनीच निवडले पाहिजेत आणि अस्पृश्यांच्या मतदारसंघात अस्पृश्यांना लोकसंख्येच्या प्रमाणात जागा दिल्या पाहिजेच, यासारख्या मागण्या केल्या होत्या.[८२] त्यांच्या प्रभावाखाली अस्पृश्यवर्गीय समाजसेवक व पुढारी सभा घेऊन आपल्या मागण्यांचा पाठपुरावा करणारे ठराव पास करून इंग्रज सरकारकडे पाठवू लागले. समाजप्रबोधनाची ही चळवळ नेटाने सुरू ठेवण्यासाठी चळवळीला मदत करणारे एखादे वृत्तपत्र सुरू करावे असे आंबेडकरांना वाटू लागले.[८३] +आंबेडकरांचे समाजकार्य सुरू असताना मुंबईत कोल्हापुरचे राजे शाहू महाराज हे आपण होऊन आंबेडकरांना त्यांच्या घरी येऊन भेटले.[८४] त्यांनी आंबेडकरांना वृत्तपत्र काढण्यासाठी अडीच हजार रुपयांची मदत केली.[८४] आंबेडकरांनी इ.स. १९२० साली मुंबईत मूकनायक नावाचे पाक्षिक सुरू केले व पांडुरंग नंदराम भटकर यांना पाक्षिकाचे संपादक नेमले. मूकनायक पाक्षिकाचा पहिला अंक ३१ जानेवारी, १९२० रोजी प्रकाशित करण्यात आला. पहिल्या अंकातील मनोगत नावाचा अग्रलेख आंबेडकरांनी लिहिला होता. त्यांनी आपल्या लेखांतून बहिष्कृत अस्पृश्य समाजावर होत असलेल्या अन्यायाला वाचा फोडली व हा अन्याय कमी करण्यासाठी सरकारला काही उपाययोजना सुचवल्या. अस्पृश्यांचा उद्धार होण्यासाठी त्यांनी सत्ता मिळवणे गरजेचे आहे असे आंबेडकरांना वाटत होते.[८५] आंबेडकर ५ जुलै, १९२० मध्ये आपले अपूर्ण राहिलेले शिक्षण पूर्ण करण्यासाठी इंग्लंडमध्ये गेले असता तेथे त्यांनी भारतमंत्री एडविन माँटेग्यू यांची भेट घेतली आणि अस्पृश्यांच्या हितांविषयी चर्चा केली.[८६] +आंबेडकरांच्या आदेशानुसार त्यांचे अनुयायी व अस्पृश्य लोक ठिकठिकाणी सभा घेऊन व आंदोलन करून आपल्या राजकीय हक्कांच्या मागण्या इंग्रज सरकारकडे करु लागले. त्यांचाच भाग म्हणून १९२० मध्ये कोल्हापूर जवळील माणगाव आणि नागपूर येथे अस्पृश्यांच्या दोन परिषदा पार पडल्या. कोल्हापूर संस्थानातील माणगाव या गावात २१ मार्च व २२ मार्च १९२० रोजी दक्षिण महाराष्ट्र दलित परिषदेचे पहिले अधिवेशन झाले. या अधिवेशनाचे अध्यक्ष आंबेडकर होते तर शाहू महाराजांची विशेष उपस्थिती होती. आंबेडकरांनी आपल्या अध्यक्षीय भाषणात अस्पृश्यांच्या उद्धारासाठी त्यांच्या सामाजिक हक्कांचे व राजकीय हक्कांचे समर्थन केले. अस्पृश्यांच्या उद्धाराचे व समाजसुधारणेचे कार्य करीत असलेल्या राजर्षी शाहू महाराजांचाही गौरव आंबेडकरांनी केला. तर शाहू महाराजांनी आपल्या भाषणात आंबेडकरांविषयी वक्तव्य केले की डॉ. आंबेडकर आपल्या अस्पृश्य समाजाचा उद्धार करतील आणि आपल्या देशाचाही उद्धार करतील. ते फक्त अस्पृश्यांचेच नव्हे तर देशाचेही थोर राष्ट्रीय नेते होतील. त्यांच्या नेतृत्वाखाली अस्पृश्य समाजाने अवश्य आपला उद्धार करून घ्यावा. तसे घडले तर सर्वांचेच कल्याण होईल.[८७][८८] +३० मे ते १ जून, इ.स. १९२० दरम्यान नागपूर येथे शाहू महाराज यांच्या अध्यक्षतेखाली अखिल भारतीय बहिष्कृत समाज परिषद झाली. आंबेडकर आपल्या अनुयायांसह या परिषदेत सहभागी झाले. आंबेडकरांनी या परिषदेमध्ये समाजसेवक विठ्ठल रामजी शिंदे यांचा निषेध करणारा ठराव पास करून घेतला. अस्पृश्यांना इंग्रज सरकारकडून राजकीय व सामाजिक हक्क कशा स्वरूपात मिळावेत, याविषयी आंबेडकर व शिंदे यांच्यात मतभेद होते. इंग्रज सरकारने अस्पृश्यांना स्पृश्यांच्या माध्यमातून राजकीय व सामाजिक हक्क द्यावेत, असे शिंदेंचे मत होते तर त्याच्या उलट इंग्रज सरकारने अस्पृश्यांना अगदी थेट राजकीय व सामाजिक हक्क द्यावेत, असे आंबेडकरांचे मत होते. अस्पृश्यांचे राजकीय व सामाजिक हक्क स्पृश्यांच्या किंवा अन्य कोणाच्याही मर्जीवर अवलंबून असू नयेत, असा आंबेडकरांचा दृष्टीकोन होता.[८९] +इ.स. १९२६ च्या मे महिन्यात सातारा जिल्ह्यातील कोरेगाव तालुक्यातील रहिमतपुर येथे आंबेडकरांच्या अध्यक्षतेखाली सातारा जिल्हा महार परिषदेचे अधिवेशन झाले. त्यांनी आपल्या भाषणात महार वतनाविषयी सविस्तर माहिती सांगितली. तसेच अस्पृश्य समाजाला ब्राह्मणी विचारसरणीच्या लोकांपासून सावध राहण्यास सांगितले.[९०] +आंबेडकरांनी अस्पृश्य व मागासवर्गीय समाजाच्या उत्थानासाठी ९ मार्च १९२४ रोजी दामोदर हॉलमध्ये सहकाऱ्यांची बैठक घेऊन 'बहिष्कृत हितकारिणी सभा' नावाची संस्था स्थापना करण्याचा निर्णय घेतला. त्यानुसार त्यांनी २० जुलै १९२४ रोजी 'बहिष्कृत हितकारिणी सभा' संस्था स्थापना केली व स्वतः त्या संस्थेचे अध्यक्ष झाले. संस्थेचे ध्येय व कार्य सूचित करण्यासाठी "शिका, संघटित व्हा व संघर्ष करा" हे क्रियावाचक व आज्ञावाचक शब्द स्वीकारण्यात आले.[९१] भारतीय समाजातील सामाजिक व राजकीयदृष्ट्या तळागाळात असलेल्यांना इतरांच्या बरोबरीस आणणे, हे या सभेचे ध्येय होते. अस्पृश्यांना नसलेल्या नागरी, धार्मिक वा राजकीय हक्कांबद्दल त्यांच्यामध्ये जागृती निर्माण करणे हा उद्देश होता. आंबेडकरांनी सायमन कमिशनकडे एक पत्र सादर केले व त्यात त्यांनी मागासवर्गीयांसाठी नामनिर्देशन तत्त्वावर जागा आरक्षित ठेवण्यासंबंधी मागणी केली. तसेच भूदल, नौदल व पोलीस खात्यात मागासवर्गीयांची भरती करण्यासंबंधीचीही मागणी केली. सभेमार्फत अस्पृश्यांच्या कल्याणासाठी शाळा, वसतिगृहे व ग्रंथालये सुरू करण्यात आली.[९२][९३] या संस्थेमधील पदाधिकाऱ्यांत अस्पृश्य व स्पृश्य समाजांच्या व्यक्ती होत्या. स्पृश्य समाजाचे जे लोक जातीयतेचे व अस्पृश्यतेचे अच्चाटन करु इच्छितात त्यांचे सहकार्य अवश्य घ्यावे, असा आंबेडकरांचा विचार होता. बहिष्कृत हितकारणी सभेने अस्पृश्यांमध्ये शिक्षण प्रसार करणे, वाचनालये सुरू करणे, विद्यार्थी वसतीगृहे काढले इत्यादी कर्तव्ये स्वीकारली. या संस्थेमार्फत सोलापूर (१९२५ मध्ये), जळगाव, पनवेल, अहमदाबाद, ठाणे अशा अनेक ठिकाणी वसतीगृहे सुरू करण्यात आली.[९४][९५] १० व ११ एप्रिल १९२५ रोजी बहिष्कृत हितकाकारणी सभेच्या सहकार्याने बेळगाव जिल्ह्यातील निपाणी या गावी मुंबई इलाखा प्रांतीय बहिष्कृत परिषद या संस्थेने आंबेडकर यांच्या अध्यक्षतेखाली तिसरे अधिवेशन आयोजित केले. आंबेडकरांनी सामाजिक सुधारणांसाठी तयार व्हा असा संदेश देणारे भाषण केले. त्यावर प्रभावित होऊन अस्पृश्यांनी बेळगाव येथे मुलांचे वसतीगृह सुरू केले. पुढे इ.स. १९२९ मध्ये हे वसतीगृह धारवाडला हलवण्यात आले.[९६] आंबेडकरांनी बहिष्कृत हितकाकारणी सभेतर्फे मुंबई राज्य सरकारकडे मागणी केली होती, की मुंबई राज्य सरकारकतर्फे मुंबई राज्य कायदेमंडळावर (विधिमंडळावर) सदस्य म्हणून अस्पृश्य समाजाचे दोन प्रतिनिधी नेमण्यात यावेत. त्यांची ही मागणी मान्य करून १९२६ च्या डिसेंबर मध्ये मुंबई कायदेमंडळावर आंबेडकर व पुरुषोत्तम सोलंकी यांना नेमण्यात आले.[७५] +१ जानेवारी १८१८ रोजी भीमा कोरेगाव येथे ब्रिटिश आणि पेशव्यांमध्ये लढाई झाली होती. या लढाईत ब्रिटिशांकडून बहुतांश दलित समाजाचे महार सैनिक लढले होते. १ जानेवारी १९२७ रोजी पुणे जिल्ह्यातील भीमा कोरेगाव येथील विजयस्तंभाला आंबेडकरांनी आपल्या सहकाऱ्यांसमवेत मानवंदना देऊन त्यावर्षी स्मृतिदिन साजरा केला. त्यावेळी त्यांनी महार बटालियनच्या शौर्याचे कौतुक केले. आंबेडकरांच्या भेटीनंतर त्यांच्या अनुयायांनी मोठ्या प्रमाणात या विजयस्तंभाला भेट देण्यास सुरुवात केली. महार लोक आपल्यावर होत असलेल्या अन्यायाचा विरोध म्हणून पेशव्यांच्या ब्राह्मणी प्रशासनाविरुद्ध ब्रिटिश सैन्याचा भाग म्हणून लढले.[९७] त्यांच्या व त्या दिवसाच्या स्मृतिप्रीत्यर्थ व महार बटालियनच्या शौर्याचे प्रतिक म्हणून ब्रिटिशांनी भीमा नदीच्या तीरावर कोरेगाव येथे एक विजयस्तंभ उभारला आहे. आंबेडकरांनी कोरेगावला दलित स्वाभिमानाचे प्रतीक बनवले.[९८] +२५ डिसेंबर १९२७ रोजी महाड येथे दिलेल्या भाषणात आंबेडकर अस्पृश्यांना उद्देशून म्हणाले की तूम्ही शूर वीरांची संतान आहात, ही गोष्ट काल्पनिक नव्हे. भीमा कोरेगावला जाऊन बघा तुमच्या पूर्वजांची नावे तेथील विजयस्तंभावर कोरलेली आहेत. तो पुरावा आहे की तुम्ही भेड बकरींची संतान नसून सिंहाचे छावे आहात.[९७][९८][९९][१००] +डॉ. आंबेडकर मुंबई प्रांतिक विधानपरिषदेचे सदस्य असताना इ.स. १९२७च्या सुमारास त्यांनी पिण्याच्या पाण्यासाठी व हिंदू देवळांमध्ये प्रवेशासाठी चळवळी व मोर्चे काढण्यास सुरुवात केली.[१०१] संपूर्ण देशात बहुसंख्य ठिकाणी अस्पृश्यांना सार्वजनिक पाणवठ्यावर पाणी भरण्याचा किंवा पिण्याचा अधिकार नव्हता. ४ ऑगस्ट इ.स. १९२३ रोजी ब्राह्मणेतर पक्षाचे नेते व मुंबई कायदेमंडळाचे सभासद असलेले समाजसुधारक रावबहादुर सीताराम केशव बोले यांनी मुंबई प्रांताच्या विधिमंडळात "सार्वजनिक निधीतून बांधलेली किंवा शासकिय नियमांनुसार बनविलेल्या संस्थांनी प्रशासित केली सार्वजनिक शाळा, न्यायालये, कार्यालये आणि दवाखाने व सर्व सार्वजनिक पाण्याची ठिकाणे, विहिरी व धर्मशाळाचा वापर करण्यास परिषदेने अस्पृश्य वर्गांना परवानगी असावी." असा ठराव मंजूर करून घेतला.[१०२][१०३] रावबहादुर बोले यांनी ५ ऑगस्ट १९२३ रोजी मुंबई विधिमंडळात "ज्या नगरपालिका आणि जिल्हामंडळे पहिल्या ठरावाची अंमलबजावणी करणार नाहीत, त्यांना सरकारतर्फे दिले जाणारे वार्षिक अनुदान बंद करण्यात यावे." असा दुसरा ठराव मांडला[१०२] या ठरावानुसार महाडच्या नगरपालिकेने आपल्या ताब्यातील चवदार तळे अस्पृश्यांना खुले केल्याचे जाहीर केले. परंतु सनातनी स्पृश्यांनी अस्पृश्यांना तळ्यातून पाणी भरू दिले नाही.[१०२] अस्पृश्यांना त्यांचा हक्क मिळवून देण्यासाठी आंबेडकरांनी १९ मार्च व २० मार्च १९२७ रोजी येथे स्वतःच्या अध्यक्षतेखाली कुलाबा जिल्हा बहिष्कृत परिषद, अधिवेशन पहिले अशा नावाखाली परिषद भरवली आणि २० मार्च १९२७ रोजी महाड येथे आंदोलन सुरू करण्याचे निश्चित केले. या कुलाबा परिषदेस सुरेंद्र चिटणीस, संभाजी गायकवाड, अनंत चित्रे, रामचंद्र मोरे, गंगाधरपंत सहस्त्रबुद्धे आणि बापूराव जोशी हे दलितेतर सवर्ण व ब्राह्मण नेते सुद्धा उपस्थित होते. या परिषदेत अस्पृश्यतेचा धिक्कार करून पुढील ठराव पास झाले. आंबेडकरांनी आपल्या अध्यक्षीय भाषणातून माणुसकीचे व सन्मानाचे जीवन जगण्याचा संदेश दिला.[१०३][१०४] +२० मार्च १९२७ रोजी आंबेडकर यांच्या नेतृत्वाखाली परिषदेतील सर्वांनी चवदार तळ्याकडे कूच केली. आंबेडकरांनी सर्वप्रथम चवदार तळ्यातील पाणी आपल्या हातांच्या ओंजळीत घेतले व तो पाणी प्राशन केले. त्यानंतर सर्व आंदोलनकर्त्यांनी आंबेडकरांचे अनुसरण करत तळ्यातील पाणी प्राशन केले. ही घटना महाडमधील रूढीवादी स्पृश्य हिंदुंना सहन झाली नाही. त्यांनी दलितांसाठींच्या भोजनामध्ये माती मिसळली व नंतर झुंडीने येत दलितांवर लाठया-काठ्यांनी हल्ले केले. आंबेडकरांनी आंदोलनकारी अस्पृश्यांना प्रतिहल्ला करु नका असे अवाहन केले. अस्पृश्यांना जबर मारहाण करण्यात आली, खूप लोक जखमी झाले होते. अस्पृश्यांनी तळे बाटवले असे म्हणून चवदार चळ्यात गोमूत्र टाकून तळ्याचे ब्राह्मणांकडून शुद्धीकरण केले. सरकारच्या प्रतिनिधींनी हल्लेखोर स्पृश्यांना अटक करून त्यांच्यावर खटला चालू केला.[१०५] या आंदोलनाद्वारे आंबेडकरांनी आपला कायदेशीर, नागरी व मानवी हक्क अमलात अस्पृश्यांबरोबर सामुदायिक रीतीने चवदार तळ्याचे पाणी पिण्याचे आंदोलन यशस्वी केले. यामध्ये त्यांना संभाजी गायकवाड, विश्राम सवादकर, रामचंद्र मोरे, शिवराम जाधव, केशवराव व गोविंद आड्रेकर इत्यादी अस्पृश्य कार्यकत्यांचे तसेच अनंतराव विनायक चित्रे, सुरेंद्रनाथ टिपणीस, गंगाधर नीलकंठ सहस्त्रबुद्धे, कमलाकांत चित्रे इत्यादी स्पृश्य समाजसेवकांचेही महत्त्वाचे सहकार्य मिळाले होते. स्पृश्यास्पृश्य भेद संपवून सामाजिक समता प्रस्तावित करणे, हे आंबेडकरांच्या सामाजिक क्रांतीच्या आंदोलनाचे प्रमुख ध्येय होते.[१०६] +३ मे १९२७ रोजी मुंबईजवळ बदलापूर येथे शिवजयंती उत्सव आंबेडकरांच्या अध्यक्षतेखाली साजरा केला गेला. बदलापूरच्या गावकऱ्यांनी जातिभेद न ठेवता आंबेडकरांना कार्यक्रमाचे निमंत्रण दिले होते. बहिष्कृत भारतच्या २० मे १९२७ च्या अंकात छापलेल्या माहितीनुसार आंबेडकरांनी शिवाजी महाराजांच्या लोकहितकारी राज्यपद्धतीवर भाषण केले. कीर्तनाच्या वेळी स्पृश्य व अस्पृश्यांनी एकत्र बसून कीर्तन ऐकले. रात्री शिवाजी महाराजांची पालखी आंबेडकरांच्या नेतृत्वाखाली सुमारे पंधरा हजार लोकांसह नगरप्रदक्षिणा करून आली आणि उत्सवाची समाप्ती झाली.[१०७] +दादर बी.बी.सी.आय. रेल्वे स्थानकाजवळच्या गणेशोत्सवाच्या उत्सवाच्या व्यवस्थापक मंडळाने इ.स. १९२७च्या गणेशोत्सवात आंबेडकरांचे भाषण आयोजित केले. आंबेडकरांनी आपल्या भाषणात विविध देशांच्या व भारताच्या इतिहासाचे दाखले देत सांगितले की, "हिंदू समाज तेव्हाच सामर्थ्यवान होऊ शकेल, जेव्हा तो आपल्या अनिष्ठ रूढी नष्ट करु शकेल आणि स्पृश्यास्पृश्यभेद संपवून समानतेचे व माणुसकीचे वर्तन करू लागेल."[१०८] +"ते (मनुस्मृती दहन) एक दक्षतेचे उचललेले आक्रमक पाऊल होते. परंतु ते सवर्ण हिंदुंचे लक्ष वेधून घेण्यासाठी उचलेले होते. अधूनमधून अशा प्रकारचे तीव्र उपाय योजावे लागतात. तुम्ही दार ठोठावलेच नाही, तर ते कोणी उघडणार नाही. मनुस्मृतीचे सर्व भाग टाकाऊ आहेत आणि त्यात चांगली तत्त्वे मुळीच नाहीत किंवा मनु स्वतः समाजशास्त्रज्ञ नव्हता, तर केवळ एक मूर्ख माणूस होता, असा त्याचा अर्थ नाही. आम्ही मनुस्मृतीचे दहन केले ते शतकानुशतके आम्ही ज्या अन्यायाखाली चिरडले गेलो त्याचे प्रतिक म्हणून..!" +आंबेडकर यांच्या मते दलितांच्या सर्व प्रमुख समस्या या मनुस्मृतीमुळे निर्माण झालेल्या आहेत.[९२] काही हिंदुंना मनुस्मृती हा ग्रंथ आदरणीय असून अस्पृश्यांच्या दृष्टीने मात्र तो तिरस्कारणीय आहे.[९२] हा ग्रंथ सुमारे २००० वर्षापूर्वी मनूने लिहिला असला तरी तो रूढीवादी हिंदुंच्या जीवनाचे आजही नियंत्रण करतो.[९२] मनुस्मृतीने कनिष्ठ जातींवर अनेक अपात्रता लादल्या तर उच्च जातींना अनेक विशेषाधिकार दिले.[९२] आंबेडकरांच्या मते मनुस्मृती हा ग्रंथ अस्पृश्यांवर होणाऱ्या अन्यायाचे, क्रूरतेचे व विषमतेचे प्रतीक आहे.[९२][११०] स्मृतिकाराने अस्पृश्यांवर केलेल्या अन्यायाची जंत्री म्हणून मनुस्मृतीचा उल्लेख केला जातो.[१११] +आंबेडकरांच्या नेतृत्वाखाली बहिष्कृत हितकारणी सभेने महाड येथे २५ व २६ डिसेंबर १९२७ रोजी अस्पृश्यांचे अधिवेशन भरवले. त्यात अधिवेशनात प्रामुख्याने दोन कार्यक्रम करण्याचे निश्चित करण्यात आले.[११२] +पहिल्या दिवशी २५ डिसेंबर रोजी आंबेडकर यांचे उपदेशपर भाषण झाले. 'अस्पृश्योद्धार झाला पाहिजे. त्यासाठी आपण जागरुकपणे सामाजिक क्रांतीचे आंदोलन यश मिळेपर्यंत चालू ठेवले पाहिजे. अस्पृश्यांचा उद्धार होण्यात आपल्या राष्ट्राचेही हीत आहे.' अशा आशयाचे त्यांचे भाषण झाले. आंबेडकरांचे ब्राह्मण सहकारी गंगाधर, नीलकंठ सहस्त्रबुद्धे यांनी मनुस्मृती दहन करण्याचा प्रस्ताव मांडला आणि अस्पृश्य सहकारी पां.न. राजभोज यांनी अनुमोदन दिले. त्यानंतर मनुस्मृती जाळण्याचा कार्यक्रम करण्यात आला. दहनभूमीवर (सरणावर) म्हणजे वेदीवर मनुस्मृती ठेवून तिचे दहन करण्यात आले आणि हे काम आंबेडकरांचे ब्राह्मण सहकारी गंगाधर नीलकंठ सहस्त्रबुद्धे तसेच पाच-सहा अस्पृश्य साधू या सहकाऱ्यांनी पूर्ण केले.[११३] मनुस्मृतीचे जाहीरपणे दहन ही घटना म्हणजे सनातनी हिंदू धर्माला बसलेला मोठा धक्का होता. मनुस्मृती दहनाचे परिणाम इतके दुरगामी होते की, त्या घटनेची तुलना मार्टिन ल्युथरने केलेल्या पोपच्या (ख्रिश्चन धर्मगुरू) धर्मबहिष्कृततेच्या आज्ञेच्या दहनाशी केली गेली.[१०९] तेव्हापासून दरवर्षी २५ डिसेंबर रोजी अनेक लोक 'मनुस्मृती दहन दिन' आयोजित करतात.[११४] +दुसऱ्या दिवशी २६ डिसेंबर रोजी ८ ते १० हजार अस्पृश्य लोक चवदार तळ्याचे पाणी पिण्याच्या सत्याग्रहासाठी सहभागी झाले होते. अस्पृश्य स्त्रिया देखील मोठ्या संख्येने उपस्थित होत्या. मात्र आपण पाणी पिण्यासाठी चवदार तळ्यावर जाऊ नये असा तात्पुरता मनाई हुकूम महाडच्या दिवाणी न्यायालयाने १२ डिसेंबर १९२७ रोजी काढला होता. सनातन्यांशी लढताना सरकारचे वैर घेण्यापेक्षा सरकारचे सहकार्य घेणे हितकारण असल्याचे आंबेडकरांनी सत्याग्रहींना समजावले. सर्वजण सामूहिकपणे चवदार तळ्याला एक प्रदक्षिणा घालून परत आले.[११५] +बॅरीस्टर आंबेडकरांनी तीन न्यायालयांमधून महाडच्या चवदार तळ्याच्या बाबतीत अस्पृश्यांच्या बाजूने न्याय मिळवण्यात यश प्राप्त केले. 'महाडच्या चवदार तळ्याची जमीन सरकारी मालकीची आहे, म्हणजेच त्या जमिनीवरील चवदार तळे सार्वजनिक आहे; आणि त्यामुळे अस्पृश्यांना चवदार तळ्याचे पाणी पिण्याचा व पाणी वापराचा कायदेशीर हक्क आहे.' हे सत्य महाडच्या न्यायालयाच्या निकालाने ८ जून १९३१ रोजी, ठाण्याच्या जिल्हा न्यायालयाच्या निकालाने ३० जानेवारी १९३३ रोजी, व मुंबईच्या उच्च न्यायालयाच्या निकालाने १७ मार्च १९३७ रोजी मान्य केले. महाड न्यायालयाचा १२ डिसेंबर १९२७चा तात्पुरता मनाई हुकूम १७ मार्च १९३७ रोजी पूर्णपणे निकालात निघाला.[११६] +४ सप्टेंबर, १९२७ रोजी आंबेडकरांनी स्वतःच्या अध्यक्षतेखाली समाज समता संघ नावाच्या संस्थेची स्थापना केली. या संस्थेच्या पदाधिकाऱ्यांत अस्पृश्यांसह स्पृश्यही होते. या संस्थेतर्फे त्यांनी रोटीबंदी व बेटीबंदी तोडण्याकरिता काम करण्याचे ठरविले. या संघात भिन्न जातींचे पदाधिकारी व सभासद होते, त्या प्रत्येकांनी आळीपाळीने एकामेकांची घरी सहभोजनाचे कार्यक्रम केले. पहिला सहभोजनाचा कार्यक्रम आंबेडकरांच्या घरी १५ ऑगस्ट १९२८ रोजी झाला. मात्र बेटीबंदी तोडण्याच्या दृष्टीने समाज समता संघाकडून एकही आंतरजातीय विवाह होऊ शकला नाही.[११७] +आंबेडकरांनी २९ जून १९२८ रोजी पासून समाज समता संघासाठी समता नावाचे पाक्षिक सुरू केले पण आर्थिक अडचणीमुळे इ.स. १९२९ मध्ये ते बंद पडले.[११८] +या काळात आंबेडकरांचे बहिष्कृत हितकारणी सभेच्या माध्यमातून अस्पृश्योद्धाराचे कार्य व इतर समाजकार्य व्यापक सुरू होते. सभेचे 'बहिष्कृत भारत' हे वृत्तपत्र सुद्धा चालू होते, जे इ.स. १९२७ च्या नोव्हेंबर पासून 'बुद्ध भूषण प्रिटिंग प्रेस' मधून छापण्यात येई.[११८] +सार्वजनिक जीवनात पदार्पण केल्यानंतर पहिली दहा वर्षे आंबेडकरांनी हिंदू धर्माच्या चौकटीत राहूनच हिंदू समाजात सुधारणा घडवून आणण्याचा प्रयत्न केला.[११९] पण सवर्ण हिंदुंचा दृष्टिकोन बदलणे अशक्य आहे याची खात्री त्यांना झाली, तसेच हिंदू धर्मात राहून अस्पृश्यांची आर्थिक स्थिती व सामाजिक दर्जा सुधारणार नाही, याची जाणीव झाल्यानंतर आंबेडकरांनी हिंदू धर्माचा त्याग करण्याचा निर्णय घेतला.[११९][११९][११९] त्यांनी असा विचार मांडला की, जसे स्वातंत्र्य हे भारतासाठी आवश्यक आहे, तसे धर्म बदलणे हे अस्पृश्यांसाठी आवश्यक आहे.[११९] आंबेडकरांची धर्मांतराची संकल्पना होती की - अस्पृश्यांना हिंदू धर्मामध्ये चांगली वागणूक मिळत नाही. तसेच हिंदू धर्म जातिव्यवस्थेचा पुरस्कर्ता असून तो माणसांत भेद करतो, हिंदू धर्मात समता, स्वातंत्र्य आणि बंधुता नाही. आंबडकरांनी हिंदू धर्म आणि समाजव्यवस्थेला असा प्रश्न केला, "जो धर्म अस्पृश्यांना मंदिरात जाऊ देत नाही, पाणी पिऊ देत नाही, ज्ञानार्जन करू देत नाही; आमच्या सारख्यांच्या सावलीचा विटाळ मानतो, हिंदू धर्म अस्पृश्यांना तुच्छ मानतो, अशा हिंदू धर्मात अस्पृश्यांनी का राहावे?"[१२०] +सोलापूर जिल्ह्यातील बार्शी येथे मुंबई प्रांतिक बहिष्कृत परिषदेत मे १९२४ मध्ये ‘अस्पृश्यतेवर उपाय- देशांतर, नामांतर की धर्मातर’ या विषयावर विवेचन करताना आंबेडकर म्हणाले की, "कोणत्याही धर्माकडे आपण तात्त्विक तसेच व्यावहारिकदृष्ट्याही पाहिले पाहिजे. तात्त्विकदृष्ट्या हिंदुधर्म कोणत्याही धर्मास हार जाणार नाही असे माझे मत आहे. नव्हे कोणत्याही धर्माहून तो श्रेष्ठच गणला जाईल. ‘सर्वाभूती एक आत्मा’ या मूलतत्त्वाप्रमाणे समाज घटना न झाल्याने हिंदू समाजाचे व्यावहारिक स्वरूप किळसवाणे झाले आहे. ज्या धर्मात माणसाला माणुसकी नाही तो धर्म काय कामाचा? आपण धर्मत्याग केला तर जे हिंदू लोक आपला तिरस्कार करतात तेच आपल्याला मान देतील. आपण आज आहोत तसे बहिष्कृत असण्याऐवजी एका मोठ्या समाजाचे अंग होऊन काळ न लागता आपली आपण उन्नती करून घेऊ."[१२१][१२२] त्यानंतर आंबेडकरांनी १३ ऑक्टोबर १९३५ रोजी नाशिक जवळील येवला येथे धर्मांतराची घोषणा केली की, +मी अस्पृश्य जातीत हिंदू म्हणून जन्माला आलो ते माझ्या हाती नव्हते, पण हिंदू म्हणून मरणार नाही![१२१] त्या वेळेस आपण कोणत्या धर्माचा स्वीकार करणार हे त्यांनी स्पष्ट केले नव्हते. ३० व ३१ मे १९३६ रोजी घेण्यात आलेल्या मुंबई इलाखा महार परिषदेत धर्मांतराच्या निर्णयावर शिक्कामोर्तब करण्यात आले. परिषदेपुढे बोलताना आंबेडकर म्हणाले की, ‘‘अस्पृश्यांनी हिंदू धर्माचा त्याग केल्यानंतर कोणता धर्म स्वीकारायचा हे प्रत्येकाच्या मर्जीवर अवलंबून आहे. फक्त समानतेचे हक्क मिळतील असाच धर्म त्यांनी स्वीकारावा.’’ ते पुढे म्हणाले, ‘‘ ‘दुर्दैवाने अस्पृश्य हिंदू’ असा डाग घेऊन मी जन्माला आलो, पण ती गोष्ट माझ्या स्वाधीन नव्हती. तथापि हा नीच दर्जा झुगारून देऊन ही स्थिती सुधारणे मला शक्य आहे आणि ते मी करणारच. मी तुम्हाला स्पष्टपणे सांगतो की हिंदू म्हणवून घेत मी मरणार नाही.’’ इ.स. १९३५ च्यापूर्वी हिंदू पुढाऱ्यांशी झालेल्या भेटीगाठीत हिंदू संस्कृतीचे नुकसान होईल असा धर्म मी स्वीकारणार नाही अशी ग्वाही त्यांनी दिली होती. ३० मे १९३६ रोजी जातपात मोडक मंडळाकरिता केलेल्या भाषणात अस्पृश्यांनी बुद्धवचन लक्षात घेतल्यास त्यांना मुक्तीचा मार्ग सापडेल असे प्रतिपादन केले.[१२३][१२४] +महात्मा गांधी अस्पृश्यांसाठी 'हरिजन' ही संज्ञा वापरत, जिचा अर्थ 'ईश्वराची लेकरे' असा होतो.[१२५] तसेच गांधी इ.स. १९३३ मध्ये 'हरिजन' नावाचे एक नियतकालिकही चालवत होते. आंबेडकरांनी "अस्पृश्य हे 'हरिजन' असतील तर उरलेले लोक 'दैत्यजन' आहेत काय?", असा सवाल करत 'हरिजन' हा शब्दाला विरोध केला. या मुद्यावरून त्यांनी मुंबई विधिमंडळात २२ जानेवारी १९३८ रोजी सभात्यागसुद्धा केला होता.[१२५] पुढे १९८२ सालात भारतीय केंद्र सरकारने 'हरिजन' शब्दावर बंदी घालत तो शब्द जातप्रमाणपत्रातूनही हद्दपार केला. आता 'हरिजन'च नव्हे तर 'दलित' या शब्दाचाही सरकार दरबारी वापर करण्यास बंदी घालण्यात आलेली आहे, व त्याऐवजी 'अनुसूचित जाती' (इंग्रजीत: 'शेड्युल्ड कास्ट्स') हा शब्द स्वीकारण्यात आला आहे.[१२५] +आंबेडकर हे एक सत्याग्रही सुद्धा होते, त्यांनी अनेक सत्याग्रह व आंदोलने केली होती. +अमरावती येथील प्राचीन अंबादेवी मंदिरात प्रवेशासाठी अस्पृश्यांनी इ.स. १९२५ मध्ये माधोराव गोविंदराव मेश्राम यांच्या मार्गदर्शनाखाली आंदोलन सुरू केले होते. या आंदोलनास आंबेडकर, दादासाहेब पाटील, पंजाबराव देशमुख या ब्राह्मणेतर आंदोलनाच्या नेत्यांनी पाठिंबा दिला होता.[१२६] २६ जुलै, इ.स. १९२७ रोजी अमरावती येथे पाटील यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या सभेत पंधरा दिवसाच्या आत अंबादेवीच्या पंचसमितीने अस्पृश्यांच्या मंदिरप्रवेशास संमती दिली नाही, तर अस्पृश्य लोक मंदिरप्रवेशासाठी सत्याग्रह सुरू करतील अशा आशयाचा ठराव समंत करण्यात आला. या ठरावाचा पंचकमिटीवर काहीही परिणाम झाला नाही. अस्पृश्यांच्या या सत्याग्रहाच्या निर्धाराचे अभिनंदन करताना आंबेडकरांनी बहिष्कृत भारताच्या २ सप्टेंबर १९२७ रोजी अस्पृश्यांना वीरवृत्ती धारण करून अंबादेवी मंदिरात प्रवेश मिळवण्यासाठी यशस्वी सत्याग्रह करीत राहण्याचा संदेश दिला.[१२६] १३ नोव्हेंबर, १९२७ रोजी अमरावतीच्या इंद्रभुवन थिएटरमध्ये आंबेडकरांच्या अध्यक्षतेखाली वऱ्हाड प्रांतिक अस्पृश्य परिषदेचे दुसरे अधिवेशन सुरू झाले. या सुमारास आंबेडकरांचे बंधू बाळाराम यांचे १२ नोव्हेंबर १९२७ रोजी निधन झाल्याची तार त्यांना मिळाली. १५ फेब्रुवारी, १९२८ पासून अंबादेवी मंद्रिरप्रवेशाचा सत्याग्रह सुरू करण्याचा निर्णय अधिवेशनात घेण्यात आला. आंबेडकरांनी या सत्याग्रहाच्या संदर्भात सत्याग्रहासंबंधीचे आपले विचार बहिष्कृत भारतच्या २१ नोव्हेंबर, १८२७ च्या अंकात व्यक्त केले. '...सत्कार्यासाठी केलेला आग्रह म्हणजे सत्याग्रह...' अशी सत्याग्रह व्याख्या करत, ही विचारसरणी भगवद्गीतेवर आधारित असल्याचे मत आंबेडकरांनी मांडले.[१२७] केवळ देवाच्या दर्शनासाठी हा मंदिर सत्याग्रह नव्हता तर हिंदू असूनही हिंदूच्या मंदिरात प्रवेश मिळत नसल्यामुळे तो समानतेचा अधिकार मिळवण्यासाठी हा मंदिर प्रवेशाचा संघर्ष होता. हिंदू दलितांच्या मंदिर प्रवेशामुळे मंदिर व मंदिरातील मुर्ती अपवित्र वा अशुद्ध होत नाही, हे ही सिद्ध करण्याचा हेतू या चळवळीमागे होता. या मंदिरात प्रवेश देण्यात यावा यासाठी अस्पृश्यांनी देवस्थान कमिटीकडे दोन वेळा अर्ज केला. सुरुवातीला अर्ज फेटाळले गेले नंतर मात्र देवस्थानचे एक विश्वस्त दादासाहेब खापर्डे यांनी अस्पृश्यांना हे मंदिर खुले करून देण्याचे आश्वासन दिले.[१२८] +पुण्यातील पर्वती टेकडीवरील मंदिर अस्पृश्यांना खुले नव्हते. हे मंदिर दलितांसाठी खुले करावे म्हणून पुण्यातील एम.एम. जोशी, ना.ग. गोरे, र.के. खाडिलकर व शिरूभाऊ लिमये यांनी मंदिराच्या ट्रस्टला अर्ज केला. परंतु मंदिर खाजगी मालमत्ता असल्याचे सांगून त्यांना प्रवेश देण्याचा किंवा न देण्याचा अधिकार आहे या कारणास्तव हा अर्ज फेटाळला गेला. यानंतर सत्याग्रह मंडळ स्थापन केले गेले. त्यात शिवराम काबंळे (अध्यक्ष), पां.ना. राजभोज (उपाध्यक्ष) व इतर सभासदांचा सहभाग होता. यांनी १३ ऑक्टोबर इ.स. १९२९ रोजी पर्वती सत्याग्रह सुरू केला. हा सत्याग्रह आंबेडकरांच्या प्रेरणेने करण्यात आला.[१२९] सत्याग्रहात शिवराम जानबा कांबळे, एम.एम. जोशी, ना.ग. गोरे, र.के. खाडिलकर, विनायक भुस्कुटे, पां.ना. राजभोज व स्वामी योगानंद यांच्यासहित अनेक स्त्री पुरुषांनी सत्याग्रहात भाग घेतला होता. या दरम्यान पर्वती मंदिराचे दरवाजे कायम बंद ठेवण्यात आले होते, त्यामुळे पर्वती मंदिरात अस्पृश्यांना प्रवेश मिळू शकला नाही. अखेर २० जानेवारी १९३० रोजी सत्याग्रह बंद करण्यात आला.[१२९] +आंबेडकरांनी अस्पृश्यता निवारणासाठी जे लढे दिले त्यात काळाराम मंदिराच्या सत्याग्रहाचे महत्त्वाचे स्थान आहे. फक्त हिंदूंनाच नव्हे तर सत्ताधारी इंग्रजांनाही जाग यावी आणि त्यावेळच्या दलितांना, शोषितांना सर्व मूलभूत हक्क मिळावेत यासाठी त्यांनी हा लढा उभारला होता. हा लढा २ मार्च १९३०ला सुरू झाला आणि पुढील पाच वर्षे चालला. त्यावेळी सत्ताधारी इंग्रजांच्या दडपशाहीविरोधात काँग्रेस लढत होती तर हिंदू धर्ममार्तंडशाहीविरोधात आंबेडकरांचा संघर्ष सुरू होता. नाशिकामधील काळाराम मंदिरात हजारो अस्पृश्यांसह प्रवेश करण्याचा निर्धार डॉ. आंबेडकर यांनी केला होता. त्याबद्दल आंबेडकरांचे चरित्रकार धनंजय कीर लिहितात, "महाराष्ट्रातील स्पृश्य हिंदूंचे नाक जे नाशिक तेच दाबण्याचा निर्धार आंबेडकरांनी केला. डॉ. आंबेडकरांचा लढा माणुसकीस कलंक लावणाऱ्या अमानुष, अन्यायी आणि अघोर अशा स्वदेशी सनातनी ब्राह्मणी सत्तेविरुद्ध होता."[१३०][१३१] +काळाराम मंदिराचा सत्याग्रह म्हणजे शोषितांना त्यांचा हक्क मिळावा यासाठी आंबेडकरांनी स्पृश्य व सवर्णांना केलेले एक आवाहन होते. +"आज आपण मंदिरात प्रवेश करणार आहोत. मंदिरात प्रवेश केल्यामुळे आपले प्रश्न सुटणार नाहीत. आपले प्रश्न राजकीय आहेत, सामाजिक, धार्मिक, आर्थिक आणि शैक्षणिक आहेत. काळाराम मंदिरात प्रवेश करणे म्हणजे हिंदू मनाला केलेले आवाहन आहे. उच्चवर्णीय हिंदूंनी आपल्याला आपल्या हक्कांपासून अनेक पिढ्यांपासून दूर ठेवले. आता तेच हिंदू आपल्याला आपला मानवी हक्क देतील का हा प्रश्न या काळाराम मंदिर सत्याग्रहाच्या माध्यमातून मी विचारत आहे. हिंदू मन हे आपल्याला एक मानव म्हणून स्वीकारावयास तयार आहे की नाही हा याची पडताळणी या सत्याग्रहाद्वारे होणार आहे."इ.स. १९२९च्या ऑक्टोबर मध्ये आंबेडकर यांच्याशी विचारविनिमय करून नाशिक जिल्ह्यातील अस्पृश्यांच्या पुढाऱ्यांनी नाशिक येथील काळाराम मंदिरात अस्पृश्यांनी प्रवेश करावा व गरज वाटल्यास सत्याग्रह करावा, असे निश्चित करण्यात आले. अस्पृश्य पुढाऱ्यांनी नाशिक येथे सत्याग्रह समिती स्थापन केली आणि नाशिकचे नेते भाऊराव कृष्णाजी गायकवाड यांना त्या सत्याग्रह समितीचे चिटणीस तर अध्यक्ष केशव नारायण वर्धेकर यांना केले तर शंकरराव गायकवाड हे सभासद होते. या समितीने काळाराम मंदिराच्या पंचाना अस्पृश्यांना मंदिरात प्रवेश देण्याबाबत नोटीस पाठवली मात्र तिची पंचांनी दखल घेतली नाही. त्यामुळे ३ मार्च १९३० रोजी प्रत्यक्ष सत्याग्रह करण्याचे निश्चित करण्यात आले.[१३३] २ मार्च १९३० रोजी डॉ. आंबेडकरांच्या अध्यक्षतेखाली नाशिकमध्ये एक परिषद भरली. २ मार्च १९३० रोजी सकाळी व दुपारी अशा दोन सभा आंबेडकरांच्या अध्यक्षतेखाली झाल्या, तसेच ३ मार्च १९३० रोजीही सकाळी आंबेडकरांच्या अध्यक्षतेखाली सभा झाली. आंबेडकरांनी शांततेच्या मार्गाने सत्याग्रह करावा व यश मिळेपर्यंत सत्याग्रहाचा लढा सुरू ठेवावा असा उपदेश केला.[१३४] त्या परिषदेत ठरल्याप्रमाणे २ मार्च रोजी नाशिक शहरात अस्पृश्यांची मोठी मिरवणूक निघाली. ही मिरवणूक अंदाजे एक मैल लांबीची होती व त्यात सुमारे पंधरा हजार कार्यकर्त्यांनी सहभाग घेतला होता. मिरवणूक मंदिराजवळ पोहोचली. काळाराम मंदिराला पूर्व, पश्चिम, उत्तर व दक्षिण अशा चारही बाजूंनी दरवाजे होते, व मंदिराचे ते सर्व दरवाजे बंद होते म्हणून मिरवणूक गोदावरीच्या घाटाजवळ गेली. तिथे एक भव्य सभा झाली. दुसऱ्या दिवशी ३ मार्च रोजी मंदिरात प्रवेश करण्याचा निर्णय सभेत झाला. सत्याग्रहींच्या पहिल्या तुकडीत १२५ पुरुष आणि २५ स्त्रिया जातील, असे ठरले. सत्याग्रही चार गटांत विभागून दरवाजांवर धरणे धरून बसले होते. पतितपावनदास (उत्तर दरवाजा), कचरू साळवे (पूर्व दरवाजा), पांडुरंग राजभोज (दक्षिण दरवाजा) व शंकरदास नारायणदास (पश्चिम दरवाजा) असे चार सरदार मंदिराच्या चारी दिशांवर आपापल्या आघाड्या सांभाळत होते. आंबेडकर आणि भाऊराव गायकवाड हे प्रत्यक्ष सत्याग्रहाच्या ठिकाणी सारी व्यवस्था पहात होते. मंदिराचे सर्व दरवाजे बंद होते. दरवाजे उघडल्यास सत्याग्रही मंदिरात प्रवेश करणार अन् रामाचे दर्शन घेणार, असे ठरले.[१३५] मंदिराभोवती हजारांच्यावर बंदुकधारी सैनिक तैनात करण्यात आले होते. त्या दिवशी स्पृश्यांनाही मंदिर प्रवेशास मज्जाव करण्यात आला होता. पुढे महिनाभर हा सत्याग्रह सुरूच होता. मग ९ एप्रिल १९३० रोजी रामनवमीचा दिवस होता. सनातनी हिंदू आणि सत्याग्रहाचे नेत्यांमध्ये तडजोड झाली आणि असे ठरले की स्पृश्य-अस्पृश्यांनी मिळून रामाचा रथ ओढावा. कार्यकर्त्यांसह आंबेडकर मंदिराजवळ आले. पण आंबेडकरांच्या अनुयायांनी रथाला हात लावण्यापूर्वीच सनातनी हिंदूंनी सत्याग्रहींना हुलकावणी देऊन तो रथ दुसरीकडे पळवला. त्या रथाचा पाठलाग आंबेडकरांच्या अनुयायांनी केला व चरण पादुकाजवळ थांबलेल्या सत्याग्रहींच्या लक्षात येताच त्यांनी सर्व शक्ती एकवटून रथ अडविला तेव्हा मारामारी व आंबेडकरांच्या अनुयायांवर दगडांचा वर्षाव झाला. तोवर आंबेडकर प्रत्यक्ष घटनेच्या ठिकाणी पोहचले. दगडांचा वर्षाव चालू होता. इतक्यात पोलिसांचा कडा फोडून भास्कर कद्रे नावाचा सत्याग्रही भीमसैनिक मंदिरात घुसला आणि रक्ताने माखून बेशुद्ध पडला.[१३५] डॉ. आंबेडकरांवर दगडे पडू नये म्हणून त्यांच्या सहकाऱ्यांनी त्यांच्या डोक्यावर छत्री होती. उपस्थित सर्व सत्याग्रह्यांना व स्वतः आंबेडकरांनाही लहान-सहान इजा झाल्या होत्या. या घटनेत एक तरुण रक्तबंबाळ झाला होता नंतर त्याचा मृत्यू झाला. डॉ. आंबेडकरांनी बॉम्बे प्रांताचे गव्हर्नर फ्रेडरिक साइक्स यांना पत्र लिहून हा सर्व वृत्तांत कळवला होता. "सत्याग्रहानंतर नाशिकमधल्या अस्पृश्यांना अतोनात छळ सोसावे लागले. त्यांच्या मुलांच्या शाळा बंद झाल्या. रस्ते बंद झाले, इतकंच काय तर त्यांना दुकानातून वस्तू देखील मिळेनाशा झाल्या. सनातनी हिंदू त्यांच्यावर दमदाटी करू लागले. तुम्ही माजले आहात अशा शब्दांत अस्पृश्यांना बोलणी खावी लागत होती. ही दुःखं भोगूनही आंबेडकरांनी सत्याग्रह सुरूच ठेवला," असे धनंजय कीर यांनी लिहितात. दरम्यान, आंबेडकरांना गोलमेज परिषदेसाठी लंडनलाही जावे लागले. पण त्यांच्या अनुपस्थितीत भाऊराव गायकवाड यांनी हा लढा सुरूच ठेवला. पाच वर्षं हा लढा चालला. पण अस्पृश्यांना मंदिर प्रवेश मिळाला नाही. एका सत्याग्रही तरुणाने रामकुंडात उडी घेतली होती. सर्व सत्याग्रह, सभा, आंदोलने अहिंसेच्याच मार्गाने व्हावीत, यावर आंबेडकरांचा जोर असायचा. कुठलाही कायदा मोडायचा नाही, असे ते म्हणायचे. नाशिकमध्ये तत्कालीन कलेक्टरने जमावबंदी लागू केली. मंदिरात प्रवेश मिळावा यासाठी आंबेडकरांनी गव्हर्नरकडे पाठपुरावा केला पण त्याचाही काही उपयोग झाला नाही. आंबेडकरांनी ३ मार्च १९३४ रोजी गायकवाडांना पत्र पाठवले आणि आता सत्याग्रह सुरू ठेवून शक्ती वाया घालवण्यापेक्षा ती शक्ती राजकीय हक्क व शिक्षण घेण्याची सोय मिळवण्यासाठी वापरावी, म्हणून आता सत्याग्रह बंद करण्यात यावा, असे कळवले. त्यानंतर हा मंदिराचा सत्याग्रह बंद करण्यात आला, व तो पुन्हा कधीही करण्यात आला नाही.[१३६] काळाराम मंदिराच्या सत्याग्रहात कवी कुसुमाग्रज हेही सहभागी झाले होते. त्यांच्या क्रांतिकारी कवितांची सुरुवात याच लढ्यापासून झाली आहे.[१३७][१३८] मग शेवटी त्यांनी काळाराम मंदिराचे आंदोलन स्थगित केले. पुढे भारताला स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतरच सर्व मंदिरे खुली झाली आणि अस्पृश्यांना प्रवेश मिळाला.[१३१][१३९] +जर तुमची रामावर खरी भक्ती असेल तर तुम्हाला देवळातच प्रवेश का हवा असा प्रश्न तेव्हा विचारला जात होता. या प्रश्नाचे उत्तर आंबेडकरांनी अमरावतीत घेतलेल्या सभेत दिले आहे. त्यात आंबेडकर म्हणतात, "उपासनेचे अनेक प्रकार आहेत. साकाराचे प्रत्यक्ष पूजन देवळात करता यावे म्हणून अस्पृश्यांना देवळात प्रवेश पाहिजे असे नाही. त्यांना सिद्ध करायचे आहे की त्यांच्या प्रवेशाने देवालय भ्रष्ट होत नाही. किंवा त्यांच्या स्पर्शाने मूर्तीचे पावित्र्य कमी होत नाही." पुढे आंबेडकर म्हणतात, "हिंदुत्व ही जितकी स्पृश्यांची मालमत्ता आहे. तितकीच अस्पृश्यांची आहे. या हिंदुत्वाची प्राणप्रतिष्ठा जितकी वसिष्ठांसारख्या ब्राह्मणांनी, कृष्णासारख्या क्षत्रियांनी, हर्षासारख्या, तुकारामासारख्या वैश्यांनी केली तितकीच वाल्मिकी, रोहिदास इत्यादी अस्पृश्यांनी केलेली आहे. या हिंदुत्वाचे रक्षण करण्यासाठी अस्पृश्यांनी आपली माणुसकी खर्ची घातली आहे. मंदिरे जितकी स्पृश्यांचीच तितकीच अस्पृश्यांचीच आहेत."[१३०][१३१] +शोषितांचा लढा फक्त मंदिर प्रवेशापुरताच मर्यादित नाही, असे आंबेडकरांनी स्पष्ट केले होते. इ.स. १९३३ मध्ये महात्मा गांधी आणि डॉ. आंबेडकर यांची येरवडा तुरुंगात भेट झाली होती त्यावेळी गांधींनी डॉ. सुब्बारायान यांच्या विधेयकाला समर्थन देण्याची विनंती आंबेडकरांना केली होती. आंबेडकरांनी नकार दिला. या विधेयकात मंदिर प्रवेशाबाबत लिहिलं आहे, पण अस्पृश्यांच्या पूजेच्या अधिकाराबाबत काहीच लिहिलं नाही, असं आंबेडकरांनी सांगितलं.[१४०] आपल्या मंदिर प्रवेशाबाबतच्या भूमिकेबाबत आंबेडकरांनी गांधींना सांगितले होते की, "शोषित वर्ग फक्त मंदिर प्रवेशामुळे समाधानी होणार नाही. या वर्गाचा नैतिक आणि सामाजिक उत्कर्ष होणे आवश्यक आहे आणि त्यासाठी शिक्षण मिळणे महत्त्वाचे आहे. त्या अनुषंगाने संपूर्ण जातीव्यवस्थेचे निर्दालन होणे आवश्यक आहे. जातीव्यवस्थेेेचे समूळ उच्चाटन झाल्याशिवाय अस्पृश्यांचा उत्कर्ष होणार नाही."[१३०][१३१] +"सामाजिक बदलाची प्रक्रिया हळुहळू होत असते, याची जाणीव डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनाही होती. शोषितांना मानवतेचे पूर्ण हक्क मिळावे यासाठी ते वेगवेगळ्या मार्गांनी लढत राहिले आणि मंदिर प्रवेशही त्याच लढ्याचा एक महत्त्वपूर्ण भाग आहे", असे मत 'साप्ताहिक विवेक'चे सह-कार्यकारी संपादक रवी गोळे यांनी मांडले. आंबेडकरांच्या या लढ्याने काय साध्य केले याबद्दल अखिल भारतीय दलित नाट्य परिषदेचे अध्यक्ष मधुसूदन गायकवाड सांगतात की, "डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचा लढा हा प्रतीकात्मक होता. जो समाज जातीयवादाचा, बळी पडला आहे, त्याला या अंधकारातून बाहेर काढण्यासाठी आणि सत्ताधारी इंग्रजांना जाग यावी यासाठी त्यांनी हे पाऊल उचलले होते."[१३०] +आंबेडकर यांनी कृषी क्षेत्रात सुद्धा काम केले आहे. त्यांनी शेतकऱ्यांचा समस्या दूर करण्यासाठी अनेक उपाययोजना सुचविल्या होत्या.[१४१][१४२] +शेती व्यवसायाचा संबंध त्यांनी समाजव्यवस्थेशी जोडला होता. ग्रामीण भागातील जातीवर आधारित समाज व्यवस्थेचे कारण त्यांनी ग्रामीण आर्थिक व्यवस्थेमध्ये शोधलं होतं. त्यामुळेच जातीवर आधारित समाजव्यवस्था बदलायची, तर त्यासाठी शेतीमध्ये परिवर्तन घडवावे लागेल. शेतीला उद्योग मानून पायाभूत सुविधा पुरवून शेतकऱ्यांचा आर्थिक विकास झाला पाहिजे. शेतकरी आर्थिक समृद्ध झाला तर शेतमजूर आणि शेतीशी निगडित सर्वच घटकाला या आर्थिक सक्षमतेचा फायदा होईल. आर्थिक स्रोत तळागाळापर्यंत झिरपले म्हणजे ग्रामीण माणसाच्या मानसिकतेत सकारात्मक बदल घडतील. हे बदल सामाजिक परिवर्तनासाठी पोषक ठरतील. आर्थिक विषमता ही जातीय व्यवस्थेला पूरक व पोषक ठरते. आर्थिक विषमता जितकी कमी होईल, तितकी जातीय भेदभावाची दरी कमी होईल, असे त्यांना वाटत होते.[१४३][१४४] +शेतीसाठी जमीन व पाणी हे मुख्य घटक आहेत. पाण्याशिवाय शेतीचा विकास अशक्य आहे. शेतकऱ्याला शाश्‍वत पाणी मिळणे गरजेचे आहे. पाण्याशिवाय उत्पादकता वाढणे आणि शेतकऱ्यांचा आर्थिक स्तर उंचावणे शक्य नाही, हे त्यांनी ब्रिटिश सरकारच्या निदर्शनास आणून दिले होते. शेतीला शाश्‍वत पाणी पुरविण्यासाठी नदीच्या पाण्याचे नियोजन झाले पाहिजे. देशात घडणारे दुष्काळ हे मानवनिर्मित आहेत. दुष्काळ हटवायचा तर दुष्काळात पाण्याचे नियोजन करावे. जिरायती शेती, बागायती करण्याचे प्रयत्न वाढवावेत. शेती व शेतमजूर समृद्ध झाला तरच देश समृद्ध होईल, असे मौलिक विचार त्यांनी मांडले. पाण्यासंदर्भात केवळ विचार व्यक्त न करता त्यांनी ब्रिटिश सरकारला, नदीच्या खोऱ्यातील पाण्याच्या नियोजनाची योजना सादर केली. ही योजना ‘दामोदर खोरे परियोजना’ म्हणून ओळखली जाते. आपल्या शासनाने १९९६ मध्ये कृष्णा, गोदावरी, तापी, नर्मदा अशी खोऱ्यांची विभागणी केली. यावरून आंबेडकरांच्या दूरदर्शीपणाची लांबी व खोली लक्षात येते.[१४५][१४६] +आंबेडकर यांनी सर्वांत महत्त्वाची संकल्पना मांडली ती ‘शेतीचे राष्ट्रीयकरण’ करण्याची. शासनाने शेतजमिनी ताब्यात घेऊन, त्या विकसित कराव्यात, अशा विकसित शेतजमिनी शेतकऱ्यांना काही अटींवर कसण्यासाठी द्याव्यात. हा एका अर्थाने सामुदायिक शेतीचाच प्रयोग होता. अशी शेती करण्यासाठी शासनाने अधिनियम बनवावेत. पीकपद्धती, पाणी उपलब्धता, बांधबंदिस्ती, उत्पादकता वाढ, साठवण व्यवस्था, शेतमालाची विक्री, शेतमालाचे भाव या संदर्भात स्पष्ट नियम करावेत. यामुळे कोणत्याही एकाच पिकाखाली मोठे क्षेत्र येऊन, शेतमालाच्या उपलब्धतेत विषमता येणार नाही. मागणी व पुरवठा या अर्थशास्त्रीय नियमानुसार, शेतमालाला रास्त भाव मिळतील. त्याचबरोबर अतिरिक्त उत्पादन टळून शेतमालाचे नुकसानही टळेल. आजही शेतकऱ्यांना शेतमालाला रास्त भाव मिळावा यासाठी शासनाशी झगडावे लागते. या पार्श्‍वभूमीवर आंबेडकर यांचे शेतीसाठी अधिनियम व कायदा असावा ही संकल्पना शेतकऱ्यांसाठी किती मोलाची आहे, हे अधोरेखित होते.[१४७][१४६] +आंबेडकर यांच्या काही संकल्पनातूनच कमाल जमीनधारणा कायदा, सावकारी व खोती पद्धतींना प्रतिबंध करणारा कायदा, सामूहिक शेतीचे प्रणालीवर आधारित शेती महामंडळ, राज्यातील नद्यांच्या खोऱ्यांची विभागणी व विकास, जलसंवर्धन योजना अमलात आल्या. शासनाने त्याबाबत कायदे व नियम बनविले. यामागे आंबडकरांच्या विचारांचा प्रभाव दिसून येतो. आंबडकरांचे शेतीबाबतचे विचार राज्यकर्ते नियोजनकार व शेती तज्ज्ञांनी अभ्यासले पाहिजेत.[१४४][१४१][१४२] +आंबेडकर यांच्या नेतृत्वाखाली शेतकऱ्यांचा पहिला संप घडवून आला होता. हा संप इ.स. १९२८-१९३४ या कालावधीत चरी (रायगड जिल्हा) या गावात झाला. हा संप ७ वर्ष सुरू होता. आंबेडकर यांनी खोती पद्धत नष्ट करण्यासाठी सुद्धा संघर्ष केला.[१४८][१४९] +१४ एप्रिल १९२९ रोजी रत्‍नागिरी येथे आंबेडकर यांच्या अध्यक्षतेखाली जिल्हा शेतकरी परिषद चिपळूण येथे आयोजन करण्यात आले होते. या परिषदेत त्यांनी कोकणातील खोतीदारीविरूद्ध शेतकऱ्यांचे आंदोलन सुरू केले. या संबंधी १७ सप्टेंबर १९३७ रोजी खोती पद्धत नष्ट करणाऱ्या कायद्याचे विधेयक आंबडकरांनी मुंबई विधिमंडळात मांडले. १० जानेवारी १९३८ रोजी आंबेडकरांच्या नेतृत्वाखाली २५,००० शेतकऱ्यांचा मोर्चा विधिमंडळावर काढण्यात आला.[१४८][१४९] +सप्टेंबर १९१८ मध्ये शेतजमिनीच्या समस्येवर शोधनिबंध एका प्रसिद्ध मासिकात प्रकाशित केला. शेतकऱ्यांसाठी त्यांनी पीक विमा योजना सुचवली. श्रमिकांची श्रमशक्ती उद्योग क्षेत्रात वळवायला हवी; तसेच शेतीचा विकास करण्यासाठी राज्य समाजवादाचा सिद्धांत त्यांनी मांडला.[१४८][१४९] +इ.स. १९२७-३० मधील सायमन कमिशनने अस्पृश्यांच्या राजकीय हितांना फारसे महत्त्व दिले नाही. ब्रिटिश सरकार भारताला काही राजकीय हक्क राज्यघटनेच्या माध्यमातून देण्याच्या तयारीत होते तेव्हा भारताच्या भावी राज्यघटनेत अस्पृश्यांच्या हिताचे संरक्षण करणारे राजकीय हक्क असावेत असे आंबेडकरांना वाटत होते.[१५०] अस्पृश्यांच्या ठिकठिकाणी सभा व अधिवेशन भरवून आंबेडकरांनी अस्पृश्यांना त्यांच्या राजकीय हक्कांचे महत्त्व पटवून देऊन त्यांच्याच स्वतःच्या अधिकारांविषयी जागृती करु लागले. अस्पृश्यांनी काँग्रेस पक्षापासून दूर राहिले पाहिजे. कारण काँग्रेसच्या हाती सत्ता गेली तर ती काँग्रेस अस्पृश्यांना राजकीय हक्क देईल, यात विश्वास नाही. म्हणून अस्पृश्यांना राजकीय हक्क मिळवण्यासाठी इंग्रजी सरकारशीही व काँग्रेसशीही लढत राहणे महत्त्वाचे आहे, असा आंबेडकरांचा विचार होता.[१५१] इ.स. १९३०, १९३१ व १९३२ मध्ये इंग्लंडमध्ये गोलमेज परिषदा झाल्या. आंबेडकर शोषित व अस्पृश्यांचे प्रतिनिधी म्हणून या तिन्हींही गोलमेज परिषदांमध्ये हजर राहिले. अस्पृश्यांना राजकीय हक्क असावेत आणि ब्रिटिशांपासून भारताला स्वातंत्र मिळावे अशा मागण्या त्यांनी गोलमेज परिषदांमध्ये केल्या.[१५२] त्यांनी ब्रिटिश शासनाच्या सत्ताधाऱ्यांना सांगितले की, 'जसे कोणत्याही संप्रदायाला दुसऱ्या संप्रदायावर दबाव टाकून गुलाम बनविण्याचा अधिकार नाही. तसेच कोणत्याही देशाला दुसऱ्या देशावर आपली सत्ता गाजवून गुलाम ठेवण्याचा अधिकार नाही' म्हणून ब्रिटिश सत्तेला भारतात हे कारण पुढे करून की भारत 'अजून स्वराज्य प्राप्तीसाठी सक्षम नाही' हे निमित्त आता चालणार नाही. बालकाला कडेवर घेऊन फिरल्याने तो आपल्या पायावर कसा चालू शकेल? म्हणून त्याला कडेवरून उतरवून स्वतंत्रपणे चालायचा अधिकार दिला गेला पाहिजे.[१५३][१५४] +ब्रिटिश सरकारने भारताला देऊ केलेल्या वसाहतींचे स्वराज्य व भावी राज्यघटना यावर चर्चा व विचारविनिमय करण्यासाठी भारतातील नेत्यांसह इंग्लंड येथे गोलमेज परिषद भरवली. यात अस्पृश्यांचे प्रतिनिधी म्हणून आंबेडकर व रावबहादूर श्रीनिवासन या दोघांचा समावेश होता. काँग्रेसने गोलमेज परिषदेवर बहिष्कार टाकला.[१५५] गोलमेज परिषदेच्या निमंत्रणानंतर २ ऑक्टोबर १९३० रोजी मुंबई प्रांतातील अस्पृश्यांनी दामोदर हॉलच्या मैदानावर सभा घेऊन आंबेडकरांचा सत्कार केला. त्यांना मानपत्र व रु. ३७००ची शैलीही देण्यात आली.[१५६] या परिषदेसाठी आंबेडकर, श्रीनिवास व अन्य सर्व प्रतिनिधी ४ ऑक्टोबर, १९३० रोजी एस.एस. व्हाइसरॉय ऑफ इंडिया या बोटीने मुंबईहून इंग्लंडकडे निघाले. १८ ऑक्टोबर १९३० रोजी हे इंग्लंडला पोहचले. ही परिषद एक दिवस आधी म्हणजे १७ ऑक्टोबर, १९३० रोजी सुरू झाली होता. याचे अधिकृत उद्घाटन १२ नोव्हेंबर, १९३० रोजी पंचम जॉर्ज यांच्या हस्ते व ब्रिटनचे पंतप्रधान रामसे मॅकडॉनल्ड यांच्या अध्यक्षतेखाली हाउस ऑफ लॉर्ड्सच्या रॉयल गॅलरीत होणार होते.[१५७] त्यामुळे आंबेडकरांनी १८ ऑक्टोबर १९३० ते ११ नोव्हेंबर १९३० या कालावधीत भारतमंत्री, उपभारतमंत्री, मजूर पक्षाचे नेते जॉर्ज लान्सबेरी, भारताचे नवे सरसेनापती सर फिलिप चेटवूड, लंडनचे खासदार, मजूर, उदारमतवादी व हुजूर पक्षांचे सभासद या सर्वांशी भेटी घेतल्या व अस्पृश्योद्धाराच्या विषयावर त्यांच्याशी चर्चा केल्या.[१५८] पंतप्रधान रॅम्से मॅक्डोनाल्ड यांच्या अध्यक्षतेखाली १२ नोव्हेंबर १९३० ते १९ जानेवारी १९३१ पर्यंत गोलमेज परिषदेच्या बैठका होत राहिल्या. या परिषेदला आंबेडकर व श्रीनिवासन अस्पृश्यांचे प्रतिनिधी म्हणून उपस्थित होते. आंबेडकरांनी अस्पृश्यांच्या राजकीय हक्कांचा खलिता या परिषदेत सादर केला. डिसेंबर १९३० मध्ये त्यांनी अस्पृश्यांच्या राजकीय हक्कांचा खलित्याच्या दोन हजार प्रती छापल्या व त्यापैकी काही प्रती ब्रिटिश संसदेच्या सदस्यांना, गोलमेज परिषदेच्या सभासदांना तसेच काही प्रती मुंबईला पाठवून दिल्या.[१५९] भविष्यात भारत स्वतंत्र होऊन ज्या राज्यघटनेच्या आधारे राज्यकारभार करतील त्या राज्यघटनेत अस्पृश्यांच्या आठ राजकीय हक्कांचा समावेश असावा, असे मत आंबेडकर व श्रीनिवास यांनी मांडले. अस्पृश्य वर्गासाठी समान नागरिकत्व, समान हक्क, जातिद्वेषरहित वागणूक, कायदेमंडळात भरपूर प्रतिनिधित्व, सरकारी नोकरीत अस्पृश्यांची भरती करण्यात यावी, सरकारची पूर्वग्रहरहित वर्तवणूक, अस्पृश्यता निर्मूलन सरकारी खाते, व गव्हर्नर जनरलच्या मंत्रिमंडळात प्रतिनिधित्व, असे ते राजकीय हक्क होते.[१६०] या परिषदेदरम्यान आंबेडकरांना कळाले की त्यांचे मुंबई कायदेमंडळाचे सदस्यत्व आणखी तीन वर्षांनी वाढवले आहे. आंबेडकरांनी गोलमेज परिषदेमध्ये तसेच मजूर पक्ष, उदारमतवादी पक्ष, हुजूर पक्ष या तिन्ही पक्षांच्या सभासदांपुढे भाषणे दिली आणि भारताच्या भावी राज्यघटनेत अस्पृश्यांच्या राजकीय हक्कांची तरतुद करून ठेवण्याबाबत पाठपुरावा केला. आंबेडकरांच्या भाषणांची दखल ब्रिटिश वर्तमानपत्रांनीही घेतली, आंबेडकरांच्या छायाचित्रासह त्यांच्या भाषणांचे वृत्त वर्तमानपत्रांत प्रसिद्ध होऊ लागली. अस्पृश्यांच्या स्थितीबाबतची माहिती सर्वांना कळू लागली. वर्तमानपत्रे आंबेडकरांना "अस्पृश्यांचा महान नेता" संबोधू लागले.[१६१] लंडन मधीन काही संस्थानी आंबेडकरांची भाषणे आयोजित केली होती.[१६१] ब्रिटिश संसदेत हाऊस ऑफ कॉमन्सच्या सदस्यांपुढे आंबेडकरांनी भाषण केले आणि अस्पृश्यांचा उद्धार करणे अत्यंत निकडीचे असल्याचे सांगितले.[१६२] बडोद्याचे महाराजा सयाजीराव गायकवाड हेही परिषदेचे सभासद होते, त्यांनी आंबेडकरांचे कौतुक केले.[१६३] परिषद संपल्यावर जानेवारी १९३१ मध्ये मुंबईला परतले. १९ एप्रिल, १९३१ रोजी त्यांनी परळ येथील गोखले शिक्षण संस्थेच्या शाळेत अखिल भारतीय अस्पृश्य पुढारी परिषद आयोजित केली होती. त्या परिषदेत त्यांनी अस्पृश्यांच्या राजकीय हक्कांविषयी सर्व प्रदेशातील अस्पृश्य पुढाऱ्यांचे मत जाणून घेतले.[१५२][१६३] +दुसऱ्या गोलमेज परिषदेत १९३१ च्या ऑगस्टमध्ये काँग्रेसचे प्रतिनिधी म्हणून महात्मा गांधी यांची निवड करण्यात आली. तत्पूर्वी ते तुरुंगात बंद होते आणि काँग्रेसनेही पहिल्या गोलमेज परिषदेवर बहिष्कार टाकला होता. आंबेडकरांनाही दुसऱ्या गोलमेज परिषदेचे निमंत्रण मिळाले.[१६४] १४ ऑगस्ट १९३१ रोजी मुंबई येथे गांधींनी अस्पृश्योद्धाराच्या प्रशांवर चर्चा करण्यासाठी आंबेडकरांना बोलावले. या पहिल्या भेटीत गांधींना आंबेडकर हे अस्पृश्य असल्याचे माहिती नव्हते तर ते त्यांना अस्पृश्यांविषयी कळवळा असलेले एक पुरोगामी ब्राह्मण समजत होते. या भेटीत गांधी यांनी आंबेडकरांना देशभक्त म्हटले होते. अस्पृश्योद्धाराच्या मार्गाबाबत आंबेडकर व गांधी यांच्यामध्ये एकमत न होऊ शकल्याने ही भेट अयशस्वी झाली.[१६५] +दुसऱ्या गोलमेज परिषदेत भाग घेण्यासाठी आंबेडकर २९ ऑगस्ट १९३१ रोजी लंडनला पोहोचले. गांधी १२ सप्टेंबर १९३१ रोजी लंडनला पोहोचले. दुसऱ्या गोलमेज परिषदेचे कामकाज ७ सप्टेंबर १९३१ ते १ डिसेंबर १९३१ पर्यंत चालू होते.[१६६] ४ नोव्हेंबर १९३१ रोजी आंबेडकरांनी भारताच्या भावी संविधानात अल्पसंख्य अस्पृश्यांना काही राजकीय हक्क असावेत याची मागणी केली व ४ नोव्हेंबर १९३१ रोजी आंबेडकरांनी आपल्या मागण्या लिखित स्वरूपात गोलमेज परिषदेपुढे सादर केल्या. यामध्ये दोन प्रमुख मागण्या होत्या - स्वतंत्र्य मतदार संघ, ज्याद्वारे अस्पृश्यांना त्यांचे प्रतिनिधी स्वतंत्रपणे निवडून देण्याचा हक्क असावा. दुसरी मागणी ही की अस्पृश्यता पाळणे हा कायद्याने गुन्हा समजण्यात यावे. मुसलमान, शीख, अँग्लो इंडियन इत्यादी अल्पसंख्यांना राजकीय हक्क देण्यासाठी गांधी तयार होते, मात्र त्यांनी अस्पृश्यांना राजकीय हक्क देण्याच्या मागणीचा विरोध केला. संपूर्ण परिषदेत आंबेडकर व गांधी यांचे एकमत होऊ शकले नाही.[१६७] परिषदेत म. गांधींनी असे म्हटले की, 'अस्पृश्यांचे प्रतिनिधीत्व काँग्रेसच्या वतीने मी स्वतः करत असल्याने डॉ. आंबेडकर किंवा श्रीनिवासन हे अस्पृश्यांचे खरे प्रतिनिधी नाहीत'. गांधींच्या या भूमिकेचा अनिष्टपणा मि मॅक्डोनाल्ड यांच्या नजरेस आंबेडकरांनी आणून देताना गांधींच्या विधानाला गैरजबाबदार व्यक्तीचे विधान म्हणले. आंबेडकरांनी या परिषदेसमोर अस्पृश्यांच्या राजकीय अधिकारांची मागणी केली. त्यात, 'अस्पृश्यांना लोकसंख्येच्या प्रमाणात स्वतंत्र राजकीय हक्क मिळाले पाहिजे आणि अस्पृश्य मतदारसंघातून अस्पृश्यांनी आपले उमेदवार निवडले पाहिजेत, तसेच त्यांना नोकऱ्यांमध्ये व स्थानिक स्वराज्य संस्थांमध्ये, प्रांतिक व मध्यवर्ती कायदेमंडळात लोकसंख्येच्या प्रमाणात जागा मिळाव्यात' अशा प्रकारचा खलिता परिषदेला सादर केला.[१६८] +१० नोव्हेंबर १९३१ रोजी लंडन येथील 'इन्स्टिट्यूट ऑफ इंटरनॅशनल अफेअर्स' या संस्थेच्या सभागृहात आंबेडकरांचे भाषण आयोजित करण्यात आले. भाषणात त्यांनी भारतातील अस्पृश्यांची दुःस्थिती कथन केली आणि त्यांच्या उत्कर्षाकरिता त्यांना स्वतंत्र राजकीय हक्क मिळणे किती आवश्यक आहे, तेही पटवून दिले. यावेळीही आंबेडकरांना अस्पृश्यांचे सर्वोच्च नेते म्हणून ओळख मिळाली. आंबेडकर लंडनहून मुंबईला २९ जानेवारी १९३२ रोजी पोहोचले.[१६९] +भारताला संघराज्यात्मक राज्यघटना देण्यात यावी, असा विचार पहिल्या गोलमेज परिषदेत झाला होता. म्हणून दुसऱ्या गोलमेज परिषदेत भारताला भावी राज्यघटनेचे स्वरूप कसे असावे यावर विचारविनिमय झाला आणि 'फेडरल स्ट्रक्चर कमिटी' म्हणजेच एक प्रकारची संविधान समिती नेमण्यात आली, व तिच्यावर भारताच्या भावी संविधानाविषयी विचारविनिमय करण्याची जबाबदारी सोपण्यात आली. ३८ विद्वानांना या समितीचे प्रतिनिधी म्हणून नियुक्त केले गेले, ज्यात काही ब्रिटिश प्रतिनिधी आणि काही भारतीय प्रतिनिधी होते. या भारतीय प्रतिनिधींमध्ये आंबेडकरांनाही स्थान मिळाले, व सोबतच सयाजीराव गायकवाड, इतर संस्थानिक, म. गांधी, बॅ. जयकर, सर तेजबहादूर सप्रू इत्यादी भारतीयही समितीचे प्रतिनिधी होते. 'फेडरल स्ट्रक्चर कमिटी' या घटना समितीचे अध्यक्ष लॉर्ड सँकी होते. त्यांच्या अध्यक्षतेखाली ७ सप्टेंबर १९३१ ते ४ नोव्हेंबर १९३१ या कालावधीत बंकिंगहॅम पॅलेसमध्ये घटना समितीच्या बैठका घेण्यात आल्या. बैठकांत आंबेडकरांनी विद्वतेने युक्त विचार मांडले ज्यामुळे अध्यक्षांसह सर्व सभासद आंबेडकरांच्या बुद्धिमत्तेवर प्रभावित झाले. चर्चेत आंबेडकर विविध देशांतील राज्यघटनांच्या कलमांचा आधार देऊन बिनतोड उत्तरे देत.[१७०] १६ सप्टेंबर १९३१ रोजी झालेल्या बैठकीत आंबेडकरांनी राज्यघटनेविषयी आपले विचार सविस्तरपणे व्यक्त केले. कायदेमंडळ एकच असावे, जर दोन कायदेमंडळ असावीत असे वाटत असल्यास कनिष्ठ कायदेमंडळात लोकांनी निवडून दिलेले (निर्वाचित) सदस्य असावेत व वरिष्ठ कायदेमंडळात प्रांतिक कायदेमंडळांनी निवडून दिलेले सदस्य असावेत. संस्थानिकांनी स्वतंत्र राहण्यापेक्षा संघराज्यात्मक भारतात सामील होण्यातच त्यांचे हित आहे. कायदेमंडळावर अस्पृश्यांचे प्रतिनिधी सरकारने नियुक्त केलेले नसावे, तर ते देखील लोकांनी निवडून दिलेले असावे. अस्पृश्यांचे प्रतिनिधी स्वतंत्र मतदारसंघातून अस्पृश्य मतदारांद्वारे निवडून दिलेले असावे. मागासवर्गीयांचे हित करणे, राज्यकारभाराचे प्रमुख ध्येय असावे. अंदाजपत्रकात अस्पृश्यांच्या प्रगतीसाठी भरपूर निधीची तरतूद असावी, असेही आंबेडकरांनी सुचवले.[१७१] +आंबेडकर लंडनहून मुंबईला २९ जानेवारी १९३२ रोजी पोहोचले. या दिवशी सायंकाळी डॉ. सोळुंकी यांच्या अध्यक्षतेखाली आंबेडकरांना ११४ संस्थांच्यावतीने मानपत्र देण्याचा समारंभ दामोदर हॉलच्या मैदानात साजरा करण्यात आला. या सत्कारात आंबेडकर म्हणाले की, "तुम्ही सर्वांनी मला सहकार्य केले, माझ्या भुमिकांना पाठिंबा दिला, म्हणूनच मी अस्पृश्यांच्या राजकीय हक्कांसाठी यशस्वीपणे संघर्ष करु शकलो. माझा संघर्ष केवळ महार जातीच्या उद्धारासाठी नव्हे नसून भारतातील संपूर्ण अस्पृश्य समाजाच्या उद्धारासाठी आहे म्हणजेच आपल्या देशाच्या उद्धारासाठी आहे."[१७२] आंबेडकरांनी पुणे व कोल्हापूर भागात दौरे केले. पुणे येथील अहिल्याश्रमात पुणे जिल्हा बहिष्कृत समाजातर्फे व अखिल भारतीय अस्पृश्यतानिवारण संघातर्फे २१ मे १९३२ रोजी आंबेडकरांना रौप्य करंडकातून मानपत्रे प्रदान करण्यात आली. कोल्हापूर येथेही कर्नाटकच्या जनेतेद्वारे २३ मे १९३२ रोजी आंबेडकरांना समारंभापूर्वक मानपत्र देण्यात आले. दुसऱ्या दिवशी २४ मे रोजी त्यांना लंडनहून गोलमेज परिषदेच्या चिटणीसाची तार मिळाली, ज्यात राजकीय प्रश्नांच्या कामकाजासाठी त्यांना ताबडतोब लंडनला येण्याचे सुचवले होते. २६ मे रोजी आंबेडकर मुंबईहून लंडनकडे रवाना झाले आणि जून १९३२ मध्ये लंडनला पोहोचले. तेथील कामकाज आटोपवून ते १७ ऑगस्ट १९३२ रोजी मुंबईस परत आले.[१७३] +भारतीय जनतेला मतदानाचे अधिकार कोणत्या पात्रतेवर द्यावेत, याचा विचार करण्यासाठी 'इंडियन फ्रंचाईज कमिटी' नेमण्यात आली होती आणि तिच्या १७ सभासदांमध्ये आंबेडकरांचाही समावेश करण्यात आला होता.[१७४] +दुसऱ्या गोलमेज परिषदेत ठरल्यानुसार इंग्रज सरकारने १७ ऑगस्ट १९३२ रोजी जातीय निवाडा जाहीर करून अस्पृश्यांना स्वतंत्र मतदार संघ देण्याची तरतूद मान्य केली. आंबेडकरांच्या अस्पृश्यांच्या राजकीय हक्कांच्या मागणीला यश मिळाले. मात्र याला महात्मा गांधींनी विरोध करून २२ सप्टेंबर १९३२ रोजी येरवाडा तुरूंगात प्राणांतिक उपोषण सुरू केले व अस्पृश्यांच्या स्वतंत्र मतदार संघाच्या मागणीस विरोध केला. त्यामुळे नाईलाजास्तव आंबेडकर यांनी २४ सप्टेंबर १९३२ पुणे करारावर साक्षरी करून स्वतंत्र मतदार संघाची मागणी मागे घेतली व अस्पृश्यांसाठी संयुक्त राखीव मतदारसंघ मान्य केला.[१७५] +ब्रिटिश सरकारने आंबेडकरांना तिसऱ्या गोलमेज परिषदेच्या कामकाजात सहभागी होण्यासाठी निमंत्रित केले. आंबेडकरांनी दुसऱ्या गोलमेज परिषदेच्या वेळी भारताच्या भावी राज्यघटनेविषयी महत्त्वाचे काम केले होते. ब्रिटिश सरकार भारताला वताहतीचे स्वराज्य देणार होते व त्याच्याबरोबरच राज्यकारभारासाठी स्वतंत्र राज्यघटना सुद्धा देणार होते. त्यामुळे त्यांनी तिसरी गोलमेज परिषद बोलावली होती.[१७६] परिषदेत सहभागी होण्यासाठी आंबेडकर ७ नोव्हेंबर १९३२ रोजी एम.एन. व्हिक्टोरीया बोटीने इंग्लंडकडे रवाना झाले. लंडनला पोहोचल्यावर आंबेडकरांनी असे उद्गार काढले की, "ब्रिटिश सरकारने भारताला लवकरात लवकर स्वातंत्र्य देण्याचा प्रयत्न करावा." त्यावेळी मुंबईतील बाँबे क्रॉनियल या काँग्रेस पक्षीय वृत्तपत्राने २२ नोव्हेंबर १९३२ च्या अंकात आंबेडकरांच्या विधानाची नोंद घेतली आणि "डॉ. आंबेडकरांचे राष्ट्रप्रेम कोणाही राष्ट्रभक्तापेक्षा कधीच कमी नव्हते" असे म्हटले.[१७७] परिषदेत आंबेडकरांनी अशीही मागणी केली होती की, भारताची मध्यवर्ती सत्ता व प्रांतिय सत्ता या दोन्ही सत्ता एकाच वेळी भारतीयांच्या हातांत आल्या पाहिजेत. तिसऱ्या गोलमेज परिषदेचे कामकाज २१ नोव्हेंबर १९३२ रोजी सुरू झाले आणि २४ डिसेंबर १९३२ पर्यंत चालले.[१७८] यावेळी भारतासंबंधीच्या घटनात्मक सुधारणेच्या संयुक्त समितीवर सभासद म्हणून आंबेडकरांचा समावेश करण्यात आला. तिसऱ्या गोलमेज परिषदेचे कामकाज संपल्यानंतर आंबेडकर २३ जानेवारी १९३३ रोजी बोटीने मुंबईस परत आले.[१७९] +भारतासंबंधीच्या घटनात्मक सुधारणेच्या संयुक्त समितीच्या (जॉईंट कमिटी ऑन इंडियन कोन्स्टिट्युशनल रिफोर्म) बैठकांमध्ये सहभागी घेण्यासाठी आंबेडकर पुन्हा मुंबईहून बोटीने २४ एप्रिल १९३३ रोजी लंडनकडे निघाले आणि ६ मे १९३३ रोजी लंडनला पोहोचले. घटनात्मक सुधारणेच्या संयुक्त समितीच्या बैठका दोन टप्प्यात झाल्या. पहिला टप्पा ११ ते २८ जुलै १९३३ आणि दुसरा ३ ऑक्टोबर ते ७ नोव्हेंबर १९३३ या कालावधीत झाल्या.[१७९] या बैठकांमध्ये आंबेडकरांनी गव्हर्नरचे सर्व जातींच्या हितसंरक्षासाठी अधिकार, कनिष्ठ व वरिष्ठ तसेच प्रांतिय कायदेमंडळ, मध्यवर्ती व प्रांतिय सरकार यांचे अधिकार अशा विविध घटनात्मक प्रश्नांवर चर्चा केली. त्यांनी भारतीय १९१९ च्या कायद्यातील बऱ्याच उणिवा निदर्शनास आणून दिल्या. सरकारने नेमलेला सभासद मंत्री होऊ शकतो का?, असा एक नवीन मुद्दा आंबेडकरांनी चर्चेत उपस्थित केला होता. घटनापंडित आंबेडकरांना सखोल घटनात्मक ज्ञान होते. नोव्हेंबर १९३३ मध्ये समितीचे कामकाज संपले आणि ८ जानेवारी १९३४ रोजी आंबेडकर मुंबईला परत आले.[१८०] +गोलमेज परिषदांच्या निमित्ताने आंबेडकरांचे पाच वेळा लंडनला जाणे-येणे झाले. गोलमेज परिषदांतील सहभागामुळे त्यांना 'अस्पृश्यांचा महान नेता', 'कायदेपंडित' व 'बुद्धिमान व्यक्ती' म्हणून जागतिक पातळीवर ओळखले जाऊ लागले.[१८१] + +"युरोपीयन, अँग्लो इंडियन, भारतीय ख्रिश्चन, मुसलमान व शीख या अल्पसंख्याकांना स्वतंत्र मतदारसंघ दिला गेल्यामुळे राष्ट्राचे तुकडे पडतात असे जर गांधींना वाटत नसेल, तर केवळ बहिष्कृत वर्गासाठी (अस्पृश्य) स्वतंत्र मतदारसंघ दिल्यास अरिष्ट कोरळेल असे त्यांना वाटण्याचे काय कारण? त्याचबरोबर गांधी अमर नाहीत किंवा काँग्रेसही अमर नाही. अस्पृश्यतेचे निवारण करण्यासाठी व बहिष्कृत वर्गाचा दर्जा उंचावण्यासाठी आणि त्यांना सामावून घेण्यासाठी हिंदुस्तानात अनेक महात्म्यांनी आजपर्यंत प्रयत्न केले. पण प्रत्येकाला अपयश आले. महात्मे आले आणि गेले पण अस्पृश्य हे अस्पृश्यच राहिले." +१९१० च्या दशकाच्या अखेरीस डॉ. आंबेडकरांनी अस्पृश्यांचे राजकीय नेतृत्व करायला सुरुवात केली. त्यांनी अस्पृश्यांसाठी एक नवीन राजकीय आघाडी काढली. त्यांनी अस्पृश्यांच्या उद्धारासाठी व जातिसंस्थेविरुद्ध काहीही न करणाऱ्या पक्षांवर आणि ब्रिटिश सरकारवर टीका केली. महात्मा गांधी आणि अखिल भारतीय काँग्रेस यांच्यावर अस्पृश्यांना दयनीय परिस्थितीत ढकलल्याचा आरोप आंबेडकरांनी केला. ८ ऑगस्ट, १९३० रोजी मागासवर्गीयांच्या सभेमध्ये आंबेडकरांनी आपला राजकीय दृष्टिकोन लोकांसमोर जाहीर केला, आणि मागासवर्गीयांनी काँग्रेस पक्ष व ब्रिटिश यांपासून स्वतंत्र झाल्याशिवाय ते सुरक्षित होणार नाहीत असे त्यानी सांगितले. या भाषणात त्यांनी मिठाच्या सत्याग्रहावर सुद्धा टीका केली.[१८३] +पहिल्या व दुसऱ्या गोलमेज परिषदेतील चर्चेच्या आधारे ब्रिटिश पंतप्रधान रॅम्से मॅकडोनाल्ड यांनी १७ ऑगस्ट, १९३२ रोजी जातीय निवाडा (कम्युनल अवॉर्ड) जाहीर केला. यानुसार भारतातील अस्पृश्यांना युरोपीयन, अँग्लो इंडियन, भारतीय ख्रिश्चन, मुसलमान व शीख यांच्याप्रमाणे राजकीय हक्क देण्याची तरतूद करण्यात आली होती. यामुळे अस्पृश्यांना दुहेरी राजकीय लाभ मिळणार होता. पहिला लाभ असा की, कायदेमंडळावर निवडून येण्याकरिता अस्पृश्यांना स्वतंत्र मतदार संघ मान्य करण्यात आले होते. त्या स्वतंत्र मतदारसंघातून अस्पृश्य उमेदवार निवडून येऊन प्रांतिक कायदेमंडळाचे सभासद बनू शकत होते. यावेळी अस्पृश्य उमेदवारांनी स्वतंत्र निवडून येण्यासाठी फक्त अस्पृश्य मतदारांवरच विसंबून राहता येत होते, त्यांना स्पृश्य मतदार मतदान करु शकत नव्हते. अस्पृश्यांसाठी विकास करण्यासाठी केवळ अस्पृश्य मतदारांमार्फतच अस्पृश्य प्रतिनिधी निवडण्यात येणार होता.[१७४] दुसरा लाभ असा की, अस्पृश्यांना दोन मतांचा अधिकार मान्य करण्यात आला होता. अस्पृश्यांचे मतदार संघ सामान्य मतदारसंघाच्या अंतर्गत होते. अस्पृश्य मतदार आपल्या दोन मतांपैकी एक मत अस्पृश्य उमेदवाराला देऊ शकत होते व दुसरे मत सामान्य स्पृश्य उमेदवाराला देऊ शकत होते. सामान्य (स्पृश्य) उमेदवाराला निवडणुकीत निवडून येण्यासाठी अस्पृश्य मतदारांवरही अवलंबून राहावे लागणार होते. अस्पृश्य उमेदवाराला निवडून येण्यासाठी स्पृश्य मतदारांवर अवलंबून राहण्याची गरज नव्हती. भारतातील स्पृश्यास्पृश्यभेद नष्ट होण्यासाठी आणि सामाजिक समता स्थापन होण्यासाठी ब्रिटिश सरकारने हे राजकीय हक्क मान्य केले होते.[१८४] अस्पृश्यांचा हा राजकीय हक्क महात्मा गांधींना मान्य झाला नाही. त्यांनी अस्पृश्यांच्या स्वतंत्र मतदार संघाच्या हक्कास विरोध केला आणि तो बदलण्यासाठी पुण्याच्या येरवडा तुरूंगात २० सप्टेंबर, १९३२ रोजी प्राणांतिक उपोषण सुरू केले. आंबेडकर अस्पृश्यांना मिळालेले हे राजकीय हक्क कोणत्याही स्थितीत सोडून देण्यास किंवा बदलण्यास तयार नव्हते.[१८५] प्राण गेला तरी बेहेत्तर, पण अस्पृश्यांना स्वतंत्र असे काही मिळू देणार नाही असे गांधी म्हटले.[१८६] सर्वसाधारण मतदारसंघातून मुसलमानांना वगळल्यानंतर जे मतदारसंघ शिल्लक राहतात त्यांच्यामध्ये स्पृश्य हिंदूंची संख्या फार मोठी असल्यामुळे अस्पृश्यांना केवळ स्वतःच्या सामर्थ्यावर कायदेमंडळात आपले प्रतिनिधी निवडून आणता येणार नाहीत. अस्पृश्य हे मुसलमानांसारखेच अल्पसंख्याक आणि त्यांच्याहूनही अधिक दुबळे व असंघटित आहेत म्हणून त्यांच्या हक्कांचे संरक्षण करण्यासाठी त्यांना स्वतंत्र मतदारसंघ द्यावेत असा युक्तिवाद आंबेडकरांनी गोलमेज परिषदेत केलेला होता. अस्पृश्य हे हिंदू धर्माचेच घटक आहेत असे गांधींच्या मतावर आंबेडकरांनी स्पष्ट केले की, स्पृश्य हिंदूप्रमाणे अस्पृश्यांना मंदिरात जाता येत नाही, हिंदू देवाच्या मूर्तीला स्पर्श करता येत नाही, हिंदू ग्रंथांचे वाचन करता येत नाही तसेच स्पृश्य हिंदू अस्पृश्यांना आपले धर्मबांधव मानत नाही व त्यांनी कोणताही धार्मिक अधिकार देत नाही. त्यामुळे अस्पृश्यांना हिंदू म्हणणे योग्य नाही. युरोपीयन, अँग्लो इंडियन, भारतीय ख्रिश्चन, मुसलमान व शीख या अल्पसंख्याकांना मिळालेल्या स्वंतत्र मतदारसंघास गांधींचा विरोध नव्हता, मात्र अस्पृश्यांना स्वतंत्र्य मतदारसंघ दिल्यास हिंदू समाज दुभंगेल तसेच राष्ट्राचे तुकडे पडतील असे गांधींना वाटत होते. त्यावर आंबेडकरांचे मत होते की युरोपीय, अँग्लो इंडियन, भारतीय ख्रिश्चन, मुसलमान व शीख या अल्पसंख्याकांना स्वतंत्र मतदारसंघ दिला गेल्यामुळे राष्ट्राचे तुकडे पडत नाही त्याप्रमाणे बहिष्कृत वर्गासाठी (अस्पृश्य) स्वतंत्र मतदारसंघ दिल्यास अरिष्ट कोरळणार नाही किंवा राष्ट्राचे तुकडे पडणार नाही. अस्पृश्यतेचे निवारण करण्यासाठी व बहिष्कृत वर्गाचा दर्जा उंचावण्यासाठी आणि त्यांना सामावून घेण्यासाठी अस्पृश्यांना स्वतंत्र्य मतदार संघ आवश्यक आहेत. अस्पृश्यता निर्मूलन हे अस्पृश्यांच्या सशक्तीकरणामुळेच होऊ शकते असा आंबेडकरांचा विचार होता तर स्पृश्य हिंदूंच्या हृदयपरिवर्तनाने अस्पृश्यता निर्मूलन होईल असे गांधींना वाटे.[१८७] आंबेडकरांना काँग्रेसचे नेते भेटू लागले आणि गांधींचे प्राण वाचविण्यास विनवू लागले. या कालावधीत देशात अशांतता निर्माण झाली होती. अखेर डॉ. आंबेडकर व महात्मा गांधी यांच्यात तडजोड होऊन २४ सप्टेंबर, १८३२ रोजी पुणे करार करण्यात आला, त्याद्वारे आंबेडकरांनी राखीव मतदारसंघाची मागणी मान्य करत स्वतंत्र मतदार संघाची मागणी मागे घेतली. मात्र या कराराबाबत आंबेडकर असमाधानी होते. ब्रिटिश सरकारने २६ सप्टेंबर, १९३२ रोजी पुणे करार मान्य केला, त्यानंतर गांधींनी २७ सप्टेंबर, १९३२ रोजी आपले प्राणांतिक उपोषण समाप्त केले. गांधींच्या उपोषणाचे वर्णन आंबेडकरांनी अस्पृश्यांच्या राजकीय अधिकारांना बगल देण्यासाठी गांधींनी खेळलेली राजकीय चाल होय असे नंतर केले. अस्पृश्यांच्या स्वतंत्र मतदारसंघाच्या मागणीस विरोध व पुणे करार या घटनांमुळे गांधी अस्पृश्य लोकांत अप्रिय बनले.[१८८] इ.स. १९४२ मध्ये आंबेडकरांनी स्वतः या कराराचा धिक्कार केला. आंबेडकरांनी आपल्या 'स्टेट ऑफ मायनॉरिटी' या ग्रंथातसुद्धा पुणे कराराबाबत नाराजी व्यक्त केली आहे. रिपब्लिकन पक्षातर्फेही अनेक धिक्कार सभा घेण्यात आल्या आहेत.[१८९] +आंबेडकर हे राजनितीज्ञ होते, त्यांना भारतीय इतिहासातील एक आघाडीचे राजकारणी म्हणूनही ओळखले जाते. आंबेडकरांनी इ.स. १९१९ पासून सामाजिक व राजकीय क्षेत्रांमध्ये काम करायला सुरू केले होते. इ.स. १९५६ पर्यंत त्यांना अनेक राजकीय पदांवर नियुक्त केले गेले. +डिसेंबर १९२६ मध्ये मुंबईचे गव्हर्नर हेनरी स्टॅव्हले लॉरेन्स यांनी त्यांना मुंबई विधानपरिषदेचे (बॉम्बे लेजिस्लेटिव्ह काउन्सिल) सदस्य म्हणून नेमले. तेथे त्यांनी अनेकदा आर्थिक विषयांवर भाषणे दिली. ते १९३६ पर्यंत मुंबई विधानपरिषदेचे सदस्य होते.[१९२][१९३][१९४][१९५] +अस्पृश्यांना कोणतेही राजकीय अधिकार नसतानाही त्याना इ.स. १९३० मध्ये लंडन येथे भरलेल्या पहिल्या गोलमेज परिषदेस अस्पृश्यांचे प्रतिनिधी म्हणून आमंत्रण दिले गेले. या परिषदेत त्यांनी भारतातील अस्पृश्यांच्या परिस्थितीबद्दल आवाज उठवला आणि अस्पृश्यता निर्मूलनाची मागणी केली. त्यांनी पहिल्या व दुसऱ्या गोलमेज परिषदांमध्ये दलित वर्गाच्या मूलभूत हक्कांचा एक जाहीरनामा तयार केला आणि अल्पसंख्याकांसाठी नेमलेल्या समितीसमोर सादर केला. त्या जाहीरनाम्यात अस्पृश्यांना स्वतंत्र मतदार संघाची मागणी केली होती. हा जाहिरनामा ब्रिटिश सरकारने मान्य केला. परंतु महात्मा गांधी यांनी स्वतंत्र्य मतदार संघाच्या संकल्पनेस प्रखर विरोध केला व पुणे येथील येरवडा कारागृहात त्याविरुद्ध आमरण उपोषण सुरू केले. याचे पर्यवसान पुणे करारात झाला.[१९६] +'कोणत्याही समाजात त्या देशातील सर्वसामान्य जनतेचा जीवनमार्ग हा राजकीय परिस्थितीने घडविलेला असतो. राजकीय सत्ता जनतेच्या आकांक्षांना मूर्त रूप देत असते. ती ज्यांच्या हातात असते त्यांना आपल्या आशा-आकांक्षांना मूर्त रूप देण्याची संधी प्राप्त होते. सत्ता त्यांचीच बटीक बनत असते.' हे आंबेडकरांनी जाणले. “या देशातील काँग्रेस पक्षाचे नेतृत्व भांडवलदार, जमिनदार व ब्राह्मणवर्ग यांच्या हातात असल्याने, राजकीय सत्ता त्यांच्याच हाती जाईल व येथील दलित कष्टकरी समाज गुलामासारखा राबविला जाईल,' असे आंबेडकरांना वाटत होते. असे होऊ नये यासाठी त्यांनी लोकशाही मूल्यांवर आधारित असणारा 'स्वतंत्र मजूर पक्ष' स्थापन करण्याचा निर्णय घेतला.[१९७] अस्पृश्य वर्गांची स्वतंत्र्य राजकीय ओळख प्रस्थापित करण्यासाठी आंबेडकरांनी इ.स. १९३६ मध्ये स्वतंत्र मजूर पक्षाची (इंडिपेन्डन्ट लेबर पार्टी) स्थापना केली.[१९६] १७ फेब्रुवारी १९३७ मध्ये मुंबई इलाख्याच्या प्रांतिक विधानसभा निवडणुकीत त्यांच्या प्रयत्नांमुळे या पक्षाचे १७ पैकी १५ उमेदवार निवडून आले. १५ विजयी उमेदवारांपैकी १३ स्वतंत्र मजूर पक्षाचे तर २ हे स्वतंत्र मजूर पक्षाने पाठिंबा दिलेले उमेदवार होते. पक्षाला मिळालेले हे यश सर्वाधिक होते.[१९८][१९९] यावेळी आंबेडकरांची सुद्धा मुंबई विधानसभेचे सदस्य (आमदार) म्हणून निवड झाली. सन १९४२ पर्यंत ते विधानसभेचे सदस्य राहिले आणि यादरम्यान त्यांनी मुंबई विधानसभेत विरोधी पक्षनेते म्हणूनही काम केले.[१९६][२००][२०१] १९३७मध्ये झालेल्या मुंबई विधानसभेच्या निवडणुकीत आंबेडकरांच्या विरुद्ध काँग्रेसने पहिले दलित क्रिकेट खेळाडू बाळू पालवणकरांना मैदानात उतरले होते. बाळूंनी निवडणूक लढवावी हा वल्लभभाई पटेलांचा आग्रह होता. या चुरशीच्या निवडणुकीत डॉ. आंबेडकरांना १३,२४५ तर बाळू यांना ११,२२५ मते मिळाली. या निवडणुकीत पा.ना. राजभोज सुद्धा उभे राहिले होते. पुणे करार घडवून आणण्यात दाक्षिणात्य सामाजिक नेते एम.सी. राजा आणि बाळू पालवणकर यांनी महत्त्वाची भूमिका बजावली होती.[२०२] +ऑक्टोबर १९३९ मध्ये आंबेडकरांची जवाहरलाल नेहरू यांचेशी पहिल्यांदा भेट झाली, तर २२ जुलै १९४० रोजी मुंबईत त्यांची सुभाषचंद्र बोस यांचेशी भेट झाली होती.[२०३] +आपल्या राजकीय पक्षास राष्ट्रीय स्वरूप देण्यासाठी व सर्व अनुसूचित जातींना या पक्षाच्या झेंड्याखाली आणण्यासाठी त्यांनी 'ऑल इंडिया शेड्युल्ड कास्ट्स फेडरेशन'ची (अखिल भारतीय अनुसूचित जाती महासंघाची) इ.स. १९४२ मध्ये स्थापना केली.[१९६] शेड्युल्ड कास्ट्स फेडरेशन ही एक सामाजिक-राजकीय संघटना होती, या संस्थेचा प्रमुख उद्देश दलित-शोषित समाजाच्या हक्कांच्या मोहिमांसाठी होता. इ.स. १९४२ ते १९४६ या कालावधीत आंबेडकरांनी तत्कालीन भारताचे मध्यवर्ती सरकार असलेल्या संरक्षण सल्लागार समिती व व्हाईसरॉयच्या कार्यकारी समितीमध्ये कामगारमंत्री किंवा मजूरमंत्री म्हणून काम केले.[२०४][२०५][२०६] आंबेडकर हे १९४२ ते १९४६ दरम्यान व्हाइसरॉयच्या एक्झिक्युटिव्ह कौन्सिलमध्ये (कार्यकारी मंडळामध्ये) अर्थात ब्रिटिश भारताच्या केंद्रीय मंत्रिमंडळात कॅबिनेट मंत्री होते. त्यांच्याकडे कामगार खाते, ऊर्जा खाते आणि पाटबंधारे खाते होते. कामगार मंत्री, ऊर्जामंत्री व पाटबंधारे मंत्री म्हणून आंबडकरांनी केलेले काम आधुनिक भारताच्या उभारणीसाठी महत्त्वाचे ठरले आहे. कामगार, पाणी व वीज संबंधात आंबेडकरांनी अनेक उपाय योजना राबवल्या. ऊर्जा साक्षरता व जल साक्षरता यावरही त्यांनी लेखन व मार्गदर्शन केलेले आहे.[२०५][२०६][२०७] +आंबेडकरांनी भारताच्या स्वातंत्र्यलढ्यात सक्रियपणे भाग घेतला होता.[२०८] पाकिस्तानची मागणी करणाऱ्या मुस्लिम लीगच्या लाहोर ठरावाच्या (१९४०) अनुसरणानंतर आंबेडकरांनी थॉट्स ऑन पाकिस्तान (पाकिस्तानवरील विचार) या नावाने ४०० पानांचे पुस्तक लिहिले व त्यात त्यांनी "पाकिस्तान" या संकल्पनेचे विश्लेषण केले. त्यांनी मुस्लिम लीगच्या मुसलमानांसाठी वेगळा देश पाकिस्तानच्या मागणीवर टीका करीत हिंदूंनी मुस्लिमांच्या पाकिस्तानला स्वीकारले पाहिजे असा युक्तिवादही केला.[२०९][२१०] +आंबेडकरांनी स्थापन केलेला राजकीय पक्ष 'ऑल इंडिया शेड्युल्ड कास्ट्स फेडरेशन' (अखिल भारतीय अनुसूचित जाती संघ) १९४६ मध्ये भारतीय संविधान सभेसाठीच्या झालेल्या निवडणुकीत उत्तम कामगिरी करु शकला नाही. नंतर आंबेडकर मुस्लिम लीगची सत्ता असलेल्या बंगाल प्रांताच्या (आजचा बांगलादेश) मतदार संघातून संविधान सभेत निवडून गेले. ऑगस्ट १९४७ मध्ये आंबेडकरांची राज्यघटनेच्या मसुदा समितीचे अध्यक्ष म्हणून नियुक्ती झाली आणि त्यांच्या अध्यक्षतेखाली तयार झालेली भारताची राज्यघटना २६ जानेवारी १९५० रोजी अंमलात आली. भारतीय राज्यघटनेच्या निर्मितीत मोठे योगदान दिल्यामुळे आंबेडकरांना "भारतीय राज्यघटनेचे शिल्पकार" म्हणून ओळखले जाते. स्वातंत्र्यप्राप्तीनंतर नेहरूंच्या मंत्रिमंडळात डॉ. आंबेडकरांना भारताचे कायदा व न्यायमंत्री म्हणून नियुक्त करण्यात आले. मात्र त्यांनी संसदेत मांडलेल्या हिंदू कोड बिलास विरोध झाल्याने ते नेहरूंच्या मंत्रिमंडळातून राजीनामा देऊन बाहेर पडले.[२११][२१२] +ब्रिटिश संसदेने भारताच्या स्वातंत्र्याचा ठराव १५ जुलै १९४७ रोजी स्वीकृत केल्यानंतर ३ ऑगस्ट, १९४७ रोजी भारताच्या मंत्रिमंडळातील मंत्र्यांची नावे जाहीर झाली. त्यात डॉ. आंबेडकरांची कायदे व न्यायमंत्री म्हणून नियुक्ती होती. यानंतर आंबेडकर संविधान समितीचे अध्यक्ष आणि कायदा व न्याय मंत्री अशी दुहेरी जबाबदारी पार पाडत होते. १५ ऑगस्टला देश स्वतंत्र झाल्यावर पंतप्रधान नेहरूंच्या नेतृत्वाखाली सप्टेंबर १९४७ मध्ये स्वतंत्र भारताचे पहिले कायदेमंत्री म्हणून आंबेडकरांनी पदाची शपथ घेतली.[२१३] आंबेडकरांनी सप्टेंबर १९४७ ते ऑक्टोबर १९५१ दरम्यान या पदावर कार्य केले. मुंबईतील वकिलांच्या संस्थेने ६ ऑगस्ट, १९४७ रोजी स्वतंत्र भारताच्या पहिल्या मंत्रिमंडळातील मंत्री म्हणून त्यांचा सत्कार केला. +डॉ. आंबेडकरांनी २७ सप्टेंबर, १९५१ रोजी मंत्रीपदाचा राजीनामा पंतप्रधान नेहरूंकडे पाठविला. नेहरुंनी तो त्याच दिवशी स्वीकारला पण १ ऑक्टोबर, १९५१ रोजी आंबेडकरांनी नेहरूंना पत्र पाठवून अशी विनंती केली की ६ ऑक्टोबर, १९५१ रोजी लोकसभेत आपल्या राजीनाम्याविषयी निवेदन करेपर्यंत हा राजीनामा तहकूब समजावा. ४ ऑक्टोबर, १९५१ रोजी नेहरूंनी आंबेडकरांना त्यांची विनंती मान्य केल्याचे कळवले. ६ ऑक्टोबर, १९५१ रोजी सकाळी १० ते ११ वाजण्याच्या दरम्यान लोकसभेत आंबेडकर आपले राजीनाम्याचे निवेदन वाचून दाखविणार होते. परंतु लोकसभेचे उपसभापती अनंतशयनम अय्यंगार यांनी सायंकाळी ६ वाजता निवेदन वाचण्याचा आदेश दिला. वेळेतील हा बदल आंबेडकरांना अन्यायकारक वाटल्यामुळे ते रागातच लोकसभेतून बाहेर पडले.[२१४] लोकसभेबाहेर त्यांनी आपले राजीनाम्यासंबंधीचे लिखित निवेदन वर्तमानपत्रांच्या प्रतिनिधींना दिले. त्या निवेदनात आंबेडकरांनी आपल्या राजीनाम्यामागची कारणे दिली होती.[२१५][२१६] +आंबेडकरांनी १९५२ची पहिली भारतीय लोकसभा निवडणूक बॉम्बे उत्तरमधून लढविली. त्यात ते त्यांचे माजी सहाय्यक आणि काँग्रेस पक्षाचे उमेदवार नारायण सदोबा काजरोळकर यांच्याकडून पराभूत झाले. त्यानंतर १९५२ मध्ये आंबेडकर राज्यसभेचे सदस्य झाले. सन १९५४ मध्ये भंडारा येथून झालेल्या पोटनिवडणुकीत त्यांनी पुन्हा लोकसभेत प्रवेश करण्याचा प्रयत्न केला, परंतु ते तिसऱ्या स्थानावर राहिले. यातही काँग्रेस पक्षाचा उमेदवार विजयी झाला. सन १९५७ मध्ये झालेल्या दुसऱ्या सार्वत्रिक लोकसभा निवडणूकीपर्यंत आंबेडकर यांचे निधन झाले होते. +आंबेडकरांनी दोन मुदतींसाठी भारतीय संसदेचे वरिष्ठ सभागृह असलेल्या राज्यसभेत मुंबई राज्याचे प्रतिनिधित्व केले. राज्यसभा सदस्य म्हणून त्यांचा पहिला कार्यकाळ ३ एप्रिल १९५२ ते २ एप्रिल १९५६ दरम्यान होता आणि त्यांचा दुसरा कार्यकाळ ३ एप्रिल १९५६ ते २ एप्रिल १९६२ दरम्यान होता. दुसऱ्या कार्यकाळाच्या मुदतीतच ६ डिसेंबर १९५६ रोजी त्यांचे निधन झाले.[२१७] +आंबेडकरांनी "शेड्युल्ड कास्ट फेडरेशन" बरखास्त करून रिपब्लिकन पार्टी ऑफ इंडिया स्थापन करण्याची घोषणा १९५६ मध्ये केली होती. हा पक्ष स्थापन होण्यापूर्वीच त्यांचे निधन झाल्यानंतर त्यांच्या अनुयायांनी व कार्यकर्त्यांनी पक्ष स्थापन करण्याची योजना आखली. पक्ष स्थापन करण्यासाठी १ ऑक्टोबर १९५७ रोजी नागपूर येथे अध्यक्षीय मंडळाची बैठक झाली. या बैठकीत एन. शिवराज, यशवंत आंबेडकर, पी.टी. बोराळे, ए.जी. पवार, दत्ता कट्टी, दा.ता. रुपवते हे हजर होते. तिसऱ्या दिवशी ३ ऑक्टोबर १९५७ रोजी रिपब्लिकन पार्टी ऑफ इंडियाची स्थापना झाली. एन. शिवराज यांची पक्षाचे अध्यक्ष म्हणून निवड करण्यात आली.[२१८] १९५७ साली दुसऱ्या लोकसभेत या पक्षाचे नऊ सदस्य निवडले गेले. आंबेडकरांचा या पक्षाला मिळालेले हे सर्वाधिक यश होय.[१९८] +आंबेडकर हे उच्चविद्याविभूषित शिक्षणतज्ज्ञ होते. "शिक्षण हे वाघिणीचे दूध आहे, आणि जो ते प्राशन करेल तो वाघासारखा गुरगुरल्याशिवाय राहणार नाही." असे त्यांनी लिहिलेले आहे.[२१९][२२०][२२१] प्राचीन हिंदू समाजातील जातीच्या नियमांनुसार कनिष्ठ जातींना शिक्षण घेण्याचा हक्क नव्हता तर केवळ उच्च जातींना शिक्षणाचा अधिकार होता. त्यामुळे कनिष्ठ जातींची स्थिती जवळपास गुलामासारखीच झाली होती. शिक्षणामुळेच कनिष्ठ जातींची स्थिती सुधारेल असा विचार करून आंबेडकरांनी शैक्षणिक कामे केली.[२२२][२२३] +आंबेडकरांच्या मते हजारो वर्षांपासून शिक्षण नाकारलेल्या कनिष्ठ जातींमध्ये अज्ञान व निरक्षरता होती. यामुळे त्यांचे उच्च जाती हलक्या प्रतीची कामे स्वतः न करता कनिष्ठ जातींकडून सक्तीने करून घेत. आंबेडकरांनी कनिष्ठ जातींना त्यांच्या या दयनीय स्थितीचे कारण शिक्षणाचा अभाव हेच आहे याची जाणिव आंबेडकरांनी करून दिली. कनिष्ठ जातींच्या लोकांनी त्यांच्या मुलांना शाळेत पाठवावे यासाठी आंबेडकरांनी त्यांना प्रोत्साहन दिले. या मुलांना शिष्यवृत्ती, गणवेश, भोजन व निवारा अशा सुविधा पुरविण्याचा प्रयत्न केला. त्यांनी आपल्या अनुयायांना "शिका, संघटित व्हा आणि संघर्ष करा" असा संदेश दिला.[२२२] +कनिष्ठ जातीतील लोकांमध्ये शिक्षणाचा प्रसार व्हावा व त्यांची सामाजिक-आर्थिक स्थिती सुधारावी म्हणून २० जुलै १९२४ रोजी मुंबई येथे डॉ. आंबेडकरांनी बहिष्कृत हितकारिणी सभा या संस्थेची स्थापना केली. या संघटनेच्या वतीने सोलापूर येथे ४ जानेवारी, इ.स. १९२५ रोजी एक वसतिगृह सुरू करून दलित, गरीब विद्यार्थ्यांना निवास, भोजन, कपडे व शैक्षणिक, साधनसामग्री पुरवली. आंबेडकरांनी या वसतिगृहास सोलापूर नगरपालिकेकडून रू. ४००००/–चे अनुदान मिळवून दिले. या संस्थेने सरस्वती विलास नावाचे मासिक व एक मोफत वाचनालयही सुरू केले.[२२४][२२५] +१४ जून १९२८ रोजी आंबेडकरांनी दलित शिक्षणसंस्थेची स्थापना केली. दलितांच्या माध्यमिक शिक्षणाची सोय करणे हे या संस्थेचे मुख्य ध्येय होते. माध्यमिक शिक्षणाची जबाबदारी पेलण्यास ही संस्था समर्थ नसल्याने दलित विद्यार्थ्यांना वसतिगृहाची सुविधा उपलब्ध करून देण्यासाठी मुंबई सरकारने या संस्थेस मदत करावी असे आवाहन आंबेडकरांनी केले. त्यामुळे मुंबईच्या गव्हर्नरने ८ ऑक्टोबर, १९२८ रोजी माध्यमिक शाळेतील विद्यार्थ्यांसाठी ५ वसतिगृहे मंजूर केली. तसेच गव्हर्नरने दरमहा रू. ९०००/–चे अनुदानही वसतिगृहांना खर्चासाठी मंजूर केले. जेव्हा ही रक्कम खर्चासाठी अपूरी पडू लागली तेव्हा डॉ. आंबेडकर यांनी मुस्लिम व पारशी समुदायातील धर्मादाय संस्थांकडून व इतर काही देणगीदारांकडून आर्थिक मदत मिळवली.[२२४] +अस्पृश्यांसह निम्न मध्यमवर्गास उच्च शिक्षण देण्यासाठी आंबेडकर यांनी ८ जुलै, १९४५ रोजी पीपल्स एज्युकेशन सोसायटी या शैक्षणिक संस्थेची स्थापना केली.[२२६] आंबेडकरांनी या संस्थेच्यावतीने सन १९४६ मध्ये मुंबईत सिद्धार्थ कला व विज्ञान महाविद्यालय, सन १९५० मध्ये औरंगाबाद येथे मिलिंद महाविद्यालय, सन १९५३ मध्ये मुंबईत सिद्धार्थ वाणिज्य व अर्थशास्त्र महाविद्यालय तर सन १९५६ मध्ये मुंबईत सिद्धार्थ विधी महाविद्यालय सर्व समाजांसाठी सुरू केले.[२२४] सध्या देशभरात या संस्थेची ३० पेक्षा जास्त महाविद्यालये आहेत.[२२७] +आंबेडकर स्त्रीमुक्तीचे समर्थक होते. त्यांच्यावर तथागत गौतम बुद्धांच्या शिकवणुकीचा आणि महात्मा जोतिबा फुलेंच्या कार्याचा प्रभाव होता. आंबेडकरांच्या मते बुद्ध हेच स्त्री स्वातंत्र्याचे आद्य पुरस्कर्ते होत. ज्येष्ठ सामाजिक कार्यकर्त्या आणि अभ्यासक डॉक्टर रूपा कुलकर्णी-बोधी यांच्या मते, ‘भारतीय स्त्रीमुक्तीची खरी वैचारिक बैठक भगवान बुद्धांच्या भक्कम अशा समतावादी तत्त्वज्ञानाच्या पायावर उभी आहे, बाहेरून आयात केलेल्या एखाद्या जेंडर बेस्ड विचारावर नाही! आणि कायद्याएवढेच आंबेडकरांचे महत्त्वाचे योगदान म्हणजे त्यांनी दिलेली ही शुद्ध भारतीय बैठक!’[२२८][२२९][२३०][२३१][२३२][२३३] +आंबेडकरांच्या मते कोणत्याही समाजाचे मूल्यमापन त्या समाजातल्या स्त्रियांची परिस्थिती कशी आहे, यावरून करता येते. समाजाने स्त्रियांच्या विकासाकडे लक्ष केंद्रित करणे आवश्यक असल्याची त्यांची आग्रही भूमिका होती. ही समग्र प्रगती केवळ पुरुषांचीच नव्हे, तर स्त्रियांची देखील होणे गरजेचे आहे, हे भान त्यांना विद्यार्थिदशेतच आले होते. ते स्त्री शिक्षणाचे पुरस्कर्ते होते. औरंगाबादला त्यांनी मिलिंद महाविद्यालयाची स्थापना केली इथे मुलींनाही प्रवेश दिला.[२३४][२३५] +खाण कामगार स्त्रीला प्रसूती भत्ता, कोळसा खाणीत काम करणाऱ्या स्त्री कामगारांना पुरुषांइतकीच मजुरी, बहुपत्नीत्वाच्या प्रथेला पायबंद, मजूर व कष्टकरी स्त्रियांसाठी २१ दिवसांची किरकोळ रजा, एका महिन्याची हक्काची रजा, दुखापत झाल्यास नुकसान भरपाई आणि २० वर्षांची सेवा झाल्यावर निवृत्तिवेतनाची तरतूद यांसारख्या महत्त्वाच्या निर्णयांचा उल्लेख करायला हवा. कामगार किंवा नोकरी करणाऱ्या स्त्रीला प्रसूती रजा मिळवून देणारे आंबेडकर हे जगातील पहिले व्यक्ती आहेत, भारतानंतरच अनेक वर्षांनी इतर देशातील महिलांना प्रसूती रजा मंजूर झाल्या आहेत.[२३६][२३७] +आंबेडकरांनी १९४७ मध्ये कायदे मंत्री असताना हिंदू संहिता विधेयक अर्थात हिंदू कोड बिलाचा प्रस्ताव लोकसभेत मांडला. अस्पृश्यतेचे उच्चाटन, लग्नसंबंधातली स्त्री-पुरुष समानता, स्त्रियांना काडीमोड घेण्याचा अधिकार, वारसाहक्काचे लाभ स्त्रियांनाही देण्याची तरतूद या तत्त्वांचा यात समावेश होता.[२३६][२३७] आंबेडकरांच्या मते सामाजिक न्यायाचा लढा यशस्वी होण्यासाठी हिंदू समाजाच्या वैयक्तिक कायद्यामध्ये जाती व्यवस्था आणि पुरुषप्रधानता यांना नकार देऊन समान वैयक्तिक संबंधांची पायाभरणी करणे आवश्यक होते. या विधेयकाला प्रारंभी पंडित जवाहरलाल नेहरूंचा पाठिंबा होता; पण काँग्रेसमधल्या सनातनी मंडळींचा टोकाचा विरोध आणि येऊ घातलेल्या निवडणुकांमुळे नेहरूंना प्रतिगामी शक्तींसमोर हार पत्करावी लागली. हिंदू कोड बिलाच्या विरोधात वल्लभभाई पटेल व राजेंद्र प्रसाद हे नेते प्रमुख होते.[२३८][२३९] +संविधानात आर्थिक प्रश्नांवर समान अधिकाराची तत्त्वे समाविष्ट करून अपेक्षित परिणाम होणार नाही, तर त्यासाठी हिंदू संहितेमध्ये सुधारणा करण्याची गरज आहे, असे त्यांचे मत होते. जातीय अन्याय आणि स्त्रियांवर होणारे अन्याय यांमागची मूळ कारणे एकमेकांमध्ये गुंतलेली आहेत, याविषयी आंबेडकर ठाम होते. घटनेला समांतर अशी परिपूर्ण हिंदू संहिता असावी, अशी त्यांची इच्छा होती; पण तसे होऊ शकले नाही. ज्या मतदानाच्या अधिकारासाठी युरोपमधल्या स्त्रियांना संघर्ष करावा लागला तो अधिकार भारतीय स्त्रियांना न मागताच आंबेडकरांनी  दिला. त्यांनी कुटुंबाचे योग्य नियोजन स्त्रियांशीच निगडित असल्याची स्पष्ट भूमिका घेतलेली दिसते.[२३०][२३१] +आंबेडकरांनी आपल्या चळवळीत स्त्रियांना आवर्जून सहभागी करून घेतले. १९२७चा महाडचा चवदार तळ्याचा सत्याग्रह, १९३०चा नाशिकचा काळाराम मंदिर सत्याग्रह व १९४२ च्या नागपूरातल्या महिला परिषदेत स्त्रिया मोठ्या संख्येने सहभागी झाल्या होत्या. लग्न ही मुलीच्या प्रगतीमधली अडचण असून मुलीवर ते लादले जाऊ नये, “लग्नानंतर पत्नी ही नवऱ्याची मैत्रीण व समान अधिकार असलेली सहचारिणी असायला हवी. ती नवऱ्याची गुलाम व्हायला नको.” असे ते म्हणत. बायको कशी असावी, याबाबत पुरुषाचे मत घेतले जाते, तद्वतच स्त्रीचेही नवऱ्याविषयीचे मत, आवडी-निवडी विचारत घेतल्या पाहिजेत.[२३२][२३३][२४०] +स्त्रियांनी आपले हक्क मिळवण्यासाठी स्वतःही पुढे यायला हवे, हा विचार आंबेडकरांनी मांडला. आंबेडकरांचे भारतीय स्त्रियांसाठी अनेक कार्य आहेत. पण अनेक उच्चभ्रू आणि बहुजन समाजातल्या स्त्रिया आंबेडकरांच्या या कार्याविषयी अनभिज्ञ आहेत किंवा याबाबत जाणून घ्यायला तयार नाहीत. काही अभ्यासक व चळवळीतल्या उच्चवर्णीय आणि दलित स्त्रियांनीच आंबेडकरांच्या योगदानाची दखल घेतली असल्याचे दिसून येते. आंबेडकरांनी केवळ दलित स्त्रियांचा विचार केलेला नसून समस्त स्त्रीवर्गाचे प्रश्न ऐरणीवर आणले. हिंदू कोड बिलाच्या माध्यमातून सधन, उच्चभ्रू स्त्रियांचेच कल्याण होणार होते. हिंदू कोड बिलात सुचवलेल्या उपाययोजना पुढे कायद्याच्या रूपाने अमलात आल्या, त्याचा लाभ दलित-बहुजन स्त्रियांपेक्षा उच्चवर्णीय स्त्रियांनाच अधिक प्रमाणात झाला.[२४१][२४२] +भारतात प्राचीन काळापासून पुरुषप्रधान संस्कृती रूढ होती व समाजात स्त्रियांना दुय्यम स्थान होते. हिंदू कोड बिल (हिंदू सहिंता विधेयक) हे स्त्रीयांच्या सशक्तीकरणासाठी एक पाऊल होते.[२४३] +भारत स्वातंत्र्य झाला तेव्हा हिंदू समाजात पुरुष आणि महिलांना घटस्पोटाचा अधिकार नव्हता. पुरूषांना एकापेक्षा अधिक लग्न करण्याचे स्वतंत्र होते परंतु विधवांना दुसरे लग्न करु शकत नव्हती. विधवांना संपत्तीपासून सुद्धा वंचित ठेवण्यात आले होते.[२४४][२४५] हिंदू कोड बील प्रथमतः १ ऑगस्ट १९४६ रोजी संसदेत मांडले गेले परंतु त्यावर कोणतीही संमती झाली नाही. नंतर ११ एप्रिल १९४७ रोजी संविधान सभेत आंबेडकर यांनी ते पुन्हा मांडले. या बिलाने हिंदू धर्मात त्याकाळी असलेल्या कुप्रथांना दूर केले त्या प्रथांचे वर्णन पुढील प्रमाणे, हिंदू धर्मातील "मिताक्षरा" (दायभाग आणि मिताक्षरा या संस्कृत ग्रंथात वारसा हक्काबद्दल मांडणी आहे.) नुसार वारसा हक्काने संपत्ती मुलांकडेच हस्तांतरण होत असे. आंबेडकरांनी हिंदू कोड बिलात सर्वसामान्य महिलांसोबतच विधवा व तिच्या मुलींना देखील समाविष्ट केले. याचाच अर्थ हिंदू कोडबीलातून त्यांनी मुलींना मुलांबरोबरीचा वारसा हक्कात दर्जा देवू केला. हिंदू दायभाग कायद्यानुसार महिलांना तिच्या पतीची संपत्ती विकता येत नसे. अर्थात ती पुढे पतीच्या भावांकडे अथवा मुलांकडे हक्काने जात असे. यावर हिंदू कोड बीलात महिलांना तीच्या पतीच्या मालकीची संपत्ती विकण्याचा अधिकार प्रदान करण्यात आला. हिंदू धर्मात त्याकाळी असलेल्या आणखी एका कुप्रथेनुसार दत्तक घेतलेल्या मुलाला संपत्तीचा अधिकार नसे. तो अधिकार प्रदान करण्याचा हिंदू कोडबीलात मांडला. हिंदू कोड बिलात बहुपत्नीत्व प्रथेला मज्जाव करून एक पत्नीत्वाचा पुरस्कार केला.[२४६] संसदेच्या आत व बाहेर विद्रोहाचे वातावरण तयार झाले. सनातनी अनुयायांसह आर्य समाजी पर्यंत आंबेडकरांचे विरोधी झाले.[२४७] भारतीय स्वातंत्र्यानंतर जवाहरलाल नेहरूंनी कायदेमंत्री डॉ. आंबेडकरांवर हिंदू वैयक्तिक कायद्यास एक समान नागरी कायद्याच्या दृष्टीने पहिले पाऊल म्हणून काम करण्याची जबाबदारी सोपविली. डॉ. आंबेडकरांनी स्वतः एक समिती स्थापन केली. ज्यात ते समितीचे अध्यक्ष होते तर सदस्य के.के. भंडारकर, के.वाय. भांडारकर, कायामंत्री जी.आर. राजगोपाल आणि बॉम्बे बारचे एस.व्ही. गुप्ते होते. इ.स. १९४७ स्वातंत्र्यपूर्व काळात विधानसभेला सादर केलेल्या मसुद्यामध्ये समितीने केवळ किरकोळ बदल केले. पण विधेयक संविधान सभेसमोर ठेवण्यापूर्वी सनातनी हिंदू नेत्यांनी 'हिंदू धर्म धोक्यात आहे' अशी ओरड सुरू केली.[२४७][२४८] +आंबेडकरांनी इ.स. १९४७ पासून सतत ४ वर्षे १ महिना २६ दिवस काम करून हिंदू कोड बिल तयार केले होते. हे बिल संसदेत ५ फेब्रुवारी १९५१ रोजी संसदेत मांडले. परंतु अनेक हिंदू सदस्यांसह, ज्या काही जणांनी मंत्रिमंडळात पूर्वी मंजुरी दिली होती त्यांनीही आता या बिलाला विरोध केला. ज्यांनी मंत्री मंडळात हिंदू कोड बिलास मंजूरी दिली होती ते तीन सदस्य बी.एन. राव, महामहोपाध्याय आणि गंगानाथ झा हे होत मुलतः या मसुदा समीतीचे अध्यक्ष देखील आंबेडकर असल्यामुळे हिंदू कोड बीलासाठी गठीत केलेल्या समितीची सदस्य संख्या ही डॉ. आंबेडकरांसह ३+१ अशी चार होती. आधीचे हिंदू कोड बीलास त्यांची सहमती होती परंतु डॉ. आंबेडकरांनी त्यावर कोणतीही कार्यवाही झाली नाही म्हणून नव्याने मांडलेल्या बीलाला त्या तीन सदस्यांनी देखील विरोध केला.[२४९] भारताचे राष्ट्रपती राजेंद्र प्रसाद, भारताचे गृहमंत्री व उपपंतप्रधान वल्लभभाई पटेल, उद्योगमंत्री श्यामाप्रसाद मुखर्जी, हिंदू महासभेचे सदस्य मदन मोहन मालवीय आणि पट्टाभी सीतारामय्या यांनी विधेयकाला विरोध केला.[२५०] बाबासाहेब आंबेडकरांनी भारतीय स्त्रियांना कायद्याने हक्क, दर्जा आणि प्रतिष्ठा प्राप्त करून देण्याचा प्रयत्न हिंदू कोड बिलाच्या माध्यमातून केला होता. हे बिल सात वेगवेगळ्या घटकांशी निगडित कायद्याचे कलमात रूपांतर करू पाहणारे होते. हे सात घटक खालीलप्रमाणे : +या स्त्रियांच्या दृष्टीने महत्त्वाच्या असलेल्या विषयांवर संविधान सभेने जात, धर्म किंवा लिंगभेद करून मानवप्राण्यात कायदा भेदभाव करणार नाही, न्यायाच्या तराजूत सर्वांना एकाच मापात तोलले जाईल अशी घोषणा केली. या पार्श्वभूमीवर हिंदू स्त्रियांना त्याचे न्याय्य हक्क देण्यास विरोध झाला.[२५१] +या बिलातील घटस्फोट, द्विभार्या या कलमांना सनातनी मनोवृत्तीच्या विरोधकांनी तीव्र विरोध केला. हे बील तीन+एक सदस्यांनी आधी तयार केले परंतु उर्वरित तीन सदस्यांनी पुढे त्याला विरोध केला व या बिलासाठी डॉ. आंबेडकरांनी पुढे राजीनामा दिला. इतर तीन सदस्य किंवा संविधान सभेतील अन्य सदस्यांनी त्यांना साथ दिली नाही. मात्र हे बिल आंबेडकर मंत्रीपदी असताना मंजूर होऊ शकले नाही.[२५२] त्यामुळे दुःखीकष्टी होऊन आंबेडकरांनी २७ सप्टेंबर इ.स. १९५१ रोजी कायदेमंत्री पदाचा राजीनामा दिला आणि नेहरूंनी तो मंजूर केला. राजीनामा दिल्यानंतर त्यावर लोकसभेमध्ये निवेदन करण्याची संधी उपसभापतींनी नाकारली. तत्कालीन नवशक्ती वृत्तपत्रात हिंदू कोड बिलाचा खून झाला अशी बातमी आली होती.[२१६][२४८][२५३][२५४] +पुढे ज्या वारसा कायद्याला विरोध करण्यात आला होता तो बाजूला सारून प्रथम हिंदू विवाह कायदा हाती घेण्यात आला. हिंदू कोड बिलाचे चार वेगवेगळे भाग करून हे चार ही कायदे वेगवेगळ्या वेळी नेहरूंनी मंजूर करून घेतले. इ.स. १९५५-५६ मध्ये मंजूर झालेले चार हिंदू कायदे खालीलप्रमाणे: +हे कायदे लोकसभेत मंजूर होत असताना त्याच्यांशी बाबासाहेबांचा थेट संबंध येत नव्हता, तेव्हा ते राज्यसभेत होते. हे कायदे मंजूर होणे म्हणजे भारतीय न्याय व कायदा व्यवस्थेच्या इतिहासातली एक क्रांतिकारक घटना होती असे मानले जाते. या कायद्यांनी भारतीय स्त्रियांच्या जीवनात आमूलाग्र परिवर्तन घडण्यास सुरुवात झाली. या कायद्यांनी स्त्री-पुरुषांच्या दर्जात कायद्याने समानता प्रस्थापित केली. बाबासाहेबांनी भारताचे कायदेमंत्री पदाचा राजीनामा देताना हिंदू कोड बिलाविषयी असे म्हटले होते की, “समाजातल्या वर्गावर्गातली असमानता, स्त्री-पुरुष यांच्यातली असमानता तशीच अस्पर्शित राहू देऊन, आर्थिक समस्यांशी निगडित कायदे संमत करीत जाणे म्हणजे आमच्या संविधानाची चेष्टा करणे आणि शेणाच्या ढिगारावर राजमहाल बांधण्यासारखे होय.”[२४७][२४८] +आंबेडकरांनी अर्थशास्त्रामध्ये अनेक पदव्या प्राप्त केल्या.[२५५][२५६][२५७] अर्थशास्त्रामध्ये परदेशात डॉक्टरेट पदवी मिळवणारे ते पहिले भारतीय होते.[२५८] त्यांनी अर्थशास्त्राचे प्राध्यापक म्हणूनही शिकवणी केली होती. अर्थशास्त्रज्ञ म्हणून त्यांनी असा युक्तिवाद केला की, औद्योगिकीकरण आणि कृषीवाढ भारतीय अर्थव्यवस्थेत वाढ करू शकतात. त्यांनी भारतातील प्राथमिक उद्योग म्हणून शेतीमधील गुंतवणूकीवर भर दिला. शरद पवार यांच्या मते, आंबेडकरांच्या दृष्टीकोनाने सरकारला अन्न सुरक्षा उद्दीष्ट साध्य करण्यास मदत केली.[२५९] आंबेडकरांनी राष्ट्रीय आर्थिक आणि सामाजिक विकासाचे समर्थन केले. शिक्षण, सार्वजनिक स्वच्छता, समुदाय स्वास्थ्य, निवासी सुविधांना मूलभूत सुविधा म्हणून जोर दिला.[२६०] त्यांनी ब्रिटिश शासनामुळे होणाऱ्या विकासाच्या नुकसानाची गणना केली.[२६१] +त्यांनी अर्थशास्त्रावर तीन पुस्तके लिहिली: 'ईस्ट इंडिया कंपनीचे भारतातील प्रशासन आणि अर्थकारण', 'ब्रिटिश भारतातील प्रांतीय आर्थिक उत्क्रांती' आणि 'द प्रॉब्लम ऑफ रूपी: इट्स ओरीजीन अँड इट्स सल्यूशन'[२६२][२६३][२६४] या पुस्तकांत त्यांचे भारताच्या आर्थिक व्यवस्थेसंबंधीचे मूलगामी चिंतन अंतर्भूत आहे. १९२१ नंतर आंबेडकरांनी अर्थशास्त्रज्ञ सोडून राजकारण पत्करले. +आपल्या ‘‘प्रॉब्लेम ऑफ द रुपी’‘ या पुस्तकात रुपयाच्या अवमूल्यनावर आंबेडकरांनी त्यांचे विचार मांडलेले आहेत.[२६५][२६६] स्वतंत्र भारताचे चलन हे सोन्यात असावे, असा अर्थतज्ज्ञ लॉर्ड कान्स यांनी केलेला दावा आंबेडकरांनी खोडून काढला होता. त्याऐवजी सुवर्ण विनिमय परिमाण (गोल्ड एक्सचेंज स्टँडर्ड) अमलात आणावे, अशी शिफारस आंबेडकरांनी केली. त्यासंदर्भात सन १९२५ साली स्थापन केलेल्या हिल्टन यंग आयोगापुढे त्यांनी साक्षही दिली. त्यानंतर सन १९३५ साली भारतीय रिझर्व बँकेची स्थापना करण्यात आली. भारताच्या मूलभूत आर्थिक विचारांचा पाया देखील आंबेडकरांच्या आर्थिक विचारांवर घातला गेला.[२६६][२६७][२६८] +लंडन स्कूल ऑफ इकॉनॉमिक्स येथे त्यांच्या ‘द प्रॉब्लेम ऑफ द रुपी’ प्रबंधावरून प्रा. जॉन केन्स यांच्याशी मतभेद झाले होते. चलन आणि संबंधित विषयावर त्यावेळी प्रा. केन्स हे जागतिक पातळीवरील अंतिम अधिकारी समजले जात. प्रा. केन्स हे चलनाच्या मूल्यासाठी सुवर्ण विनिमय पद्धतीचाच अवलंब करावयास हवा, या मताचे होते. सुवर्ण विनिमय पद्धतीत देशाच्या चलनाच्या मूल्याची सांगड ही सोन्याच्या मूल्याशी घातली जाते. या पद्धतीचा अवलंब करणारे देश आपल्या कागदी चलनाचे रूपांतर निश्चित दराने सोन्यामध्ये करून ठेवतात. तसेच अशा देशांत सोन्याची किंमत सरकार निर्धारित करते. परंतु सुवर्ण प्रमाण पद्धतीत मात्र प्रत्यक्ष चलनात काही प्रमाणात सोने वापरले जाते. पारतंत्र्यातील भारतात सुवर्ण विनिमय पद्धतीने रुपयाची हाताळणी केली जावी असे ब्रिटिश सरकार आणि प्रा. केन्स व इतरांचे मत होते. आंबेडकरांचे म्हणणे होते की, सुवर्ण विनिमय प्रमाण पद्धतीत चलनस्थैर्य येऊ शकत नाही. प्रा. केन्स आणि त्यांच्या मताचा पुरस्कार करणाऱ्या इतरांना वाटत होते की सुवर्ण विनिमय प्रमाण पद्धतीत रुपयाची किंमत आपोआपच स्थिर होऊ शकेल. आंबेडकरांना ते अमान्य होते. आपले मत सिद्ध करण्यासाठी आंबेडकरांनी इ. स. १८०० ते १८९३ या काळातील चलनमूल्यांचा धांडोळा घेतला. त्यातून मिळालेल्या दाखल्यांच्या आधारे त्यांनी साधार दाखवून दिले की, भारतासारख्या अविकसित देशात सुवर्ण विनिमय पद्धती अयोग्य आहे. शिवाय या पद्धतीत चलनवाढीचाही धोका असतो असा युक्तिवाद त्यांनी केला आणि ब्रिटिश सरकारवर थेट आरोप केला. आंबेडकरांच्या मते सुवर्ण विनिमय पद्धतीचा अवलंब करून ब्रिटिश सरकार रुपयाची किंमत कृत्रिमरीत्या चढी ठेवत असून, त्यामागे ब्रिटनमधून भारतात निर्यात करणाऱ्यांना जास्तीत जास्त नफा कसा होईल हाच विचार आहे.[२६६] आंबेडकरांनी रुपयाच्या अवमूल्यनाची मागणी केली. रुपयाची सर्वसाधारण क्रयशक्ती जोपर्यंत आपण स्थिर करीत नाही तोपर्यंत रुपयाची किंमत अन्य कोणत्याही मार्गाने स्थिर होऊ शकत नाही. विनिमय पद्धतीत चलनाच्या दुखण्याची लक्षणे तेवढी कळू शकतात, तीत उपचार होऊ शकत नाहीत.’' ब्रिटिश सरकारने चलनाचा तिढा सोडवण्यासाठी रॉयल कमिशनची स्थापना केली. या कमिशनसमोर आंबेडकरांनी दिलेल्या साक्षीत आपल्याला दोनच गोष्टी विचारात घ्याव्या लागतील. एक म्हणजे आपला विनिमयाचा दर आपण निश्चित करावा का? आणि केला तर अन्यांच्या तुलनेत त्याचे गुणोत्तर काय असावे? हे दोन प्रश्न मांडले. या वादात आंबेडकरांनी विनिमय दरनिश्चितीपेक्षा भाववाढ नियंत्रणास महत्त्व दिले. आंबेडकरांनी त्यावेळी यासंदर्भात जे काही लिखाण केले, प्रश्न उपस्थित केले, त्यातूनच अर्थव्यवस्थेच्या अत्यंत केंद्रस्थानी असलेली 'रिझव्‍‌र्ह बँक ऑफ इंडिया' ही एक संस्था जन्माला आली.[२६६] भारतीय रिझर्व्ह बँकेची स्थापना आंबेडकरांच्या विचारांवर झालेली आहे.[२६९] +ब्रिटिश सरकारने सर हेन्री फाउलर यांच्या नेतृत्वाखाली फाउलर समिती नावाने भारतीय चलन समिती नेमली होती. आंबेडकरांनी यावर टीका केली होती.[२६६] +आंबेडकरांनी चलन व्यवस्थापन या विषयावर तसेच कररचनेपासून शेती ते स्वदेशी-परदेशी वादापर्यंत अनेक मुद्द्यांवर भाष्य केलेले आहे. + +“स्वदेशी माल उत्पन्न करून हा दरिद्री देश सधन होईल अशी प्रवचने सांगणाऱ्या तारवठलेल्या स्वदेशी अर्थशास्त्रज्ञांनी लक्षात घ्यायला हवे की, परदेशी माल आयात होतो याचे कारण तो कमी किमतीत मिळतो. तसाच माल स्वदेशात उत्पन्न होत नाही. याचे कारण तो अधिक भावाचा पडल्यामुळे व्यापारात परदेशी मालापुढे त्याचा टिकाव लागत नाही. त्याचा टिकाव लागावा म्हणून परदेशी मालास अटकाव करा, या महामंत्राचा जप चालला आहे. पण परदेशी मालास अटकाव झाल्यास लोकांस अधिक भावाचा स्वदेशी माल विकत घेणे भाग पडेल याचा विचार करावा कोणी? असे केल्याने देशाचे कल्याण होईल, असे म्हणण्याऐवजी देशातील भांडवलवाल्यांचे कल्याण होईल. कारण अनियंत्रित व्यापार पद्धतीत मिळत असलेला स्वल्प भावाचा माल नियंत्रित व्यापार पद्धतीत गोरगरीबांना अधिक दाम देऊन विकत घ्यावा लागणार आहे. यात त्यांची होणारी नागवण ‘स्वदेशी’ या लाडक्या शब्दाने भरून निघेल असे मानून ते समाधान पावतील असे संभवत नाही. सुसंपन्नतेचा हा स्वदेशी मार्ग त्यांना भोवेल.” +कायदेमंत्री असताना आंबेडकरांनी इ.स. १९५१ मध्ये तात्त्विक आधार त्यांच्या इव्होल्यूशन ऑफ प्रोव्हिन्शियल फायनान्स इन ब्रिटिश इंडिया या प्रबंधाचा आधार घेउन भारतीय वित्त आयोगाची स्थापना केली. याला नंतर वित्तच्या ऊर्ध्व आणि क्षैतिज संतुलन समस्येच्या समाधानासाठी संविधानाच्या कलम २८० मध्ये घालण्यात आले.[२७०][२७१][२७२][२७३][२७४][२७५][२७६][२७७][२७८][२७९][२८०] +ब्रिटिश राजवटीतील सरकार आणि प्रांतीय सरकारांमधील कर निर्धारण आणि कर उत्पन्नांचे वाटप या विषयावर आंबेडकरांनी पीएच.डी शोधप्रबंध कोलंबिया विद्यापीठात सादर केला होता. त्या प्रबंधात त्यांनी कर उत्पन्न वाटपात कशी सुधारणा करता येईल त्यावर विचार मांडले होते. त्यांच्या या संशोधनाच्या आधारावरच भारतीय करनिर्धारण आणि कर उत्पन्नांचे केंद्र आणि राज्यातील वाटपाचे सूत्र तयार करण्यात आले आहे.[२८१] १३व्या योजना आयोगाने सुद्धा आंबेडकरांच्या कर उत्पन्न वाटपाच्या तत्त्वावर धोरणे आखली आहेत.[२८२] +भारतीय जनता पक्षाचे सदस्य सांगतात की आंबेडकरांनी भारतीय संविधानाची कलम ३७०चा विरोध केला होता, ज्याद्वारे जम्मू आणि काश्मिर राज्याला विशेष दर्जा दिला होता आणि याला त्यांच्या इच्छेविरुद्ध संविधानात सामील केले गेले.[२८३][२८४][२८५] डॉ. पी.जी. ज्योतिकर यांच्या 'व्हिजनरी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर' या इंग्रजी पुस्तकानुसार, जम्मू आणि काश्मिरला विशेष दर्जा देण्यास डॉ. आंबेडकरांचा विरोध होता.[२८६] आरएसएसचे माजी प्रचारक बलराज मधोक यांच्यानुसार, जम्मू व काश्मिरच्या मुद्द्यावर आंबेडकरांनी काश्मिरी नेता शेख अब्दुल्ला यांना सांगितले होते की, "भारताने काश्मीरच्या सीमेचे रक्षण करावे, तेथील रस्ते तयार करावे, काश्मीरला अन्नपुरवठा पुरवठा करावा तसेच भारताच्या बरोबरीचा दर्जा मिळावा, अशी जर तुमची इच्छा असेल तर माझा कलम ३७०ला विरोध आहे. तसेच भारत सरकारकडे काश्मीरबद्दल मर्यादीत अधिकार असावे आणि भारतीय नागरिकांना काश्मीरमध्ये कोणतेच अधिकार नसावे. जर तुम्ही अशा प्रस्तावावर माझी मंजुरी घेत असाल तर मी भारताचा कायदा मंत्री म्हणून या प्रस्तावाला कधीच मान्यता देणार नाही."[२८७][२८८][२८९] आंबेडकरांच्या भूमिकेमुळे नाराज झालेले शेख अब्दुल्ला जवाहरलाल नेहरूंकडे गेले. नेहरूंनी गोपाळस्वामी अय्यंगार यांना कलम ३७०चा मसुदा तयार करायला सांगितले. अय्यंगार बिनखात्याचे मंत्री होते. ते तत्कालीन संविधान सभेचे सदस्य होते. तसेच काश्मीरचे माजी दिवाणही होते.[२८६][२९०] जनसंघाचे माजी अध्यक्ष व आरआरएसचे कार्यकर्ता बलराज मधोक यांनी त्यांच्या आत्मचरित्रात 'विभाजित काश्मीर आणि राष्ट्रवादी डॉ. आंबेडकर' या नावाने एक लिहिलेल्या प्रकरणात "ते (आंबेडकर) इतर कुठल्याही नेत्यापेक्षा अधिक राष्ट्रवादी होते आणि इतर बुद्धिजिवींपेक्षा जास्त सुशिक्षित होते, असे मला वाटते." असे लिहिले आहे.[२८६] आंबेडकरवादी प्रतीक टेंभुर्णे यांच्या मते आंबेडकरांच्या निधनाच्या चार दशकानंतर इ.स. १९९१ मध्ये राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाच्या तरुण भारत या प्रकाशनामध्ये ही अभिरुचि पहिल्यांदा समोर आली. याच्या सत्यतेची पुष्टी झालेली नाही.[२९१][२९२] आंबेडकरचरित्रकार धनंजय कीर यांच्यानुसार, जेव्हा एका संवाददाता संमेलनामध्ये आंबेडकरांना विचारले गेले की, कलम ३७० ने काश्मिर समस्येचे निरसन करण्यास मदत केली आहे का, तेव्हा त्यांनी उत्तर दिले की काश्मीरकडून भारताला सैन्य आणि अन्य आवश्यक सेवा प्रदान करण्याची अपेक्षा करणे अनुचित होते परंतु यासोबत विलय झालेला नाही.[२९३] +आंबेडकर नेहरूंच्या परराष्ट्रनीतीवर असमाधानी होते.[२९४] स्वातंत्र्यानंतरच्या लगेचच्या काळात भारताच्या ३५० कोटी रुपये वार्षिक उत्पन्नापैकी १८० कोटी रुपये केवळ सैन्यावर खर्च होत होता. सैन्यावरील प्रचंड खर्च कमी करायचा असेल तर आंबेडकरांच्या मतानुसार काश्मीरची फाळणी करणे, हा एक उपाय आहे. आंबेडकरांनी असा विचार मांडला की, ज्याप्रमाणे भारताची फाळणी करताना हिंदू बहुसंख्य भाग भारताकडे ठेवला आणि मुस्लिम बहुसंख्य भाग पाकिस्तानला दिला, त्याप्रमाणे हिंदू बहुसंख्य व बौद्ध बहुसंख्य असलेला काश्मिरचा भाग भारताला घ्यावा आणि मुस्लिम बहुसंख्य असलेला काश्मिरचा भाग पाकिस्तानला द्यावा. वाटल्यास युद्धबंदी भाग, काश्मिर खोरे आणि जम्मू-लडाख असे काश्मिरचे तीन भाग करावेत व त्या तिन्ही भागांत स्वतंत्रपणे सार्वत्रिक मतदान घेऊन घेऊन निर्णय करण्यात यावा. काश्मिरचे तीन भाग करून तीन भागात स्वतंत्रपणे सार्वमत घेण्याऐवजी जर संपूर्ण काश्मिरमध्ये सार्वमत घेण्यात आले तर काश्मिरमधील हिंदूंना व बौद्धांना त्यांच्या इच्छेविरुद्ध मुस्लिमांबरोबर पाकिस्तानात जावे लागेल आणि त्यांना पूर्व बंगालमधील हिंदूंप्रमाणे असह्य त्रास सहन करावा लागेल.[२९४] +“डॉ. आंबेडकरांनी आपल्या सोबत विद्वता, कल्पनाशक्ती, तर्कनिष्ठा व वक्तृत्व आणि अनुभव पणास लावले, अतिशय क्लिष्ट अशा प्रकारच्या प्रश्नांवर देखील अतिशय दुर्लभ अशी त्यांची पकड होती आणि अशावेळी अतिशय प्रभावीपणे तिकतेच सुलभपणे ते मते मांडीत. जगातल्या सर्व सुधारलेल्या राष्ट्रांच्या घटनात्मक कायद्यांचे व त्यांच्या अंमलबजावणीचे त्यांना प्रचंड ज्ञान होते. तसेच १९३५च्या कायद्याचे बारकावेही त्यांना माहित होते, घटनेचा मसुदा चर्चिला जात असताना उद्भवलेल्या कोणत्याही टीकेला ते स्पष्ट आणि सुटसुटीतपणे स्पष्टीकरण देत. त्यांनी उत्तरे दिल्यानंतर सदस्यांच्या मनातील संदेश, गोंधळ, असंदिग्धपणा यांचे ढग नाहीसे होत. तर्कस्पष्ट युक्तिवाद, प्रभावी आणि सर्वांना समजणारे स्पष्टीकरण, कोणत्याही मुद्याला तात्काळ प्रतिवाद करून वाद संपुष्टात आणण्याची हातोटी त्यांच्याशिवाय [संविधान सभेच्या] अन्य कोणत्याही सदस्यात नव्हती. हे सारे करीत असताना विरोधकाने एखादा रास्त मुद्दा मांडला तर तो समजून घेऊन स्वीकारण्याचा उदारपणा देखील त्यांच्यात होता. म्हणूनच त्यांना आधुनिक मनू अथवा भारतीय राज्यघटनेचे जनक म्हणतात, ते साजेसेच आहे.” +आंबेडकर जातिव्यवस्थेच्या विरोधात लढत होते, यासोबतच भारताच्या स्वातंत्र्यलढ्यातही त्यांचा सहभाग होता. ते सर्व भारतीय समाजांच्या विकासासाठी कार्यरत होते. इ.स. १९३० ते १९३२ दरम्यान झालेल्या गोलमेज परिषदांमध्ये त्यांनी अस्पृश्यांच्या हक्कांची आणि भारताच्या स्वातंत्र्याची मागणी केली होती. पहिल्या गोलमेज परिषदेतील आंबेडकरांचे भाषण ऐकल्यानंतर महात्मा गांधींनी त्यांना "उच्च दर्जाचे देशभक्त" म्हटले आहे. आपल्या पी.एचडी. व डीएससी प्रबंधांतूनही त्यांनी ब्रिटिशांनी भारताच्या चालवलेल्या आर्थिक शोषणाचे विस्तृत विश्लेषण केलेले आहे. +आंबेडकरांवर मसुदा समितीचे अध्यक्ष म्हणून भारतीय संविधानाच्या निर्मितीची जबाबदारी सोपवली गेली होती. याशिवाय संविधान सभेच्या मूलभूत अधिकार समिती, अल्पसंख्यांक उपसमिती, सल्लागार समिती, ध्वज समिती, संघराज्य अधिकार समिती, संघराज्य घटना समिती व प्रांतिक घटना समिती अशा अनेक समित्यांवर सदस्य म्हणूनही आंबेडकरांनी काम केले.[२९६][२९७] भारतीय राज्यघटनेच्या निर्मितीत मोठा सहभाग असल्यामुळे आंबेडकरांना भारतीय राज्यघटनेचे शिल्पकार किंवा भारतीय संविधानाचे निर्माते म्हटले जाते.[२९८][२९९] +एप्रिल १९४६ मध्ये नवीन प्रांतिक सरकारांच्या कामकाजाला सुरुवात झाली. ब्रिटिश सरकारने भारताचा स्वातंत्र्य देऊ केले होते आणि स्वतंत्र भारताचा राज्यकारभार संविधानानुसार होत राहावा, म्हणून निवडून आलेल्या मध्यवर्ती व प्रांतिक कायदेमंडळांनी काही प्रतिनिधी निवडून संविधान समिती तयार करावी आणि त्या समितीने भारताची राज्यघटना तयार करण्याचे काम सुरू करावे, असे सुचवले होते. त्याचप्रमाणे मध्यवर्ती व प्रांतिक कायदेमंडळांनी संविधान समितीचे प्रतिनिधी निवडण्याचे काम केले.[३००] १६ मे, १९४६ रोजी भारतमंत्री पेथिक लॉरेन्स, स्टॅफर्ड क्रिप्स आणि ए.व्ही. अलेक्झांडर या ब्रिटनच्या मंत्रिमंडळाने भारतातील घटना परिषदेच्या (संविधान समितीच्या) निवडणूक प्रक्रियेचा तपशील जाहीर केला. त्यानुसार घटना परिषदेची निवडणूक प्रांतीय विधानसभांच्या सदस्यांनी केलेल्या मतदानानुसार जुलै १९४६मध्ये पार पडली. घटना परिषदेच्या एकूण २९६ सदस्यांपैकी १७५ सदस्य काँग्रेस पक्षाचे तर ३० काँग्रेसच्या पाठिंब्यावर निवडून आले होते. मुस्लिम लीगतर्फे निवडून आलेल्या ७३ सदस्यांनी घटनापरिषदेवर बहिष्कार घातल्यामुळे उरलेल्या २२३ सदस्यांमध्ये काँग्रेस पुरस्कृत सदस्य एकूण २०५ होते. त्यामुळे घटना परिषदेवर काँग्रेसचे प्रभुत्व होते.[३०१] मुंबई कायदेमंडळात आंबेडकरांच्या शेड्युल्ड कास्ट्स फेडरेशनचे निवडून आलेले सभासद नव्हते. त्यामुळे आंबेडकर काँग्रेसच्या सहकार्याशिवाय मुंबई कायदेमंडळातून घटना समितीचे प्रतिनिधी सभासद होऊ शकत नव्हते. मुंबई कायदेमंडळाच्या काँग्रेसच्या सभासदांनी घटना समितीचे सभासद म्हणून बॅ. मुकुंद जयकर आणि क.मा. मुन्शी या दोघांची निवड केली. त्यामुळे आंबेडकरांना बंगाल प्रांताच्या कायदेमंडळातील सभासदांचे सहकार्य घ्यावे लागले. आंबेडकरांनी बंगालमधून निवडून येण्याचा प्रयत्न केला. तेथे सर्व हिंदूंसाठी १८ जागा, मुसलमानांसाठी ३३ जागा, अँग्लो-इंडियन १, भारतीय ख्रिश्चनांसाठी प्रत्येकी १ जागा आणि अनुसूचित जातीसाठी ७ जागा अशा एकूण ६० जागा होत्या. घटना परिषदेतील सदस्यांची निवडणूक प्रमाणशीर प्रतिनिधित्व पद्धतीनुसार घेण्यात आली. बंगालमधून घटना परिषदेत निवडून येण्यासाठी पहिल्या क्रमांकाची पसंतीची चार मते असा 'कोटा' ठरविण्यात आला. आंबेडकरांना पहिल्या क्रमांकाच्या पसंतीची पाच मते मिळाल्यामुळे ते विजयी झाले. भारतमंत्री पेथिक लॉरेन्स यांनी पंतप्रधान क्लेमंट ॲटलींना लिहिलेल्या पत्रात म्हटले आहे की, "बंगालमधील दलितवर्गीयांवर डॉ. आंबेडकरांचा प्रभाव आहे. ते कोणीही नाकारणार नाही. बंगाल विधानसभेत अनुसूचित जातीचे २५ सदस्य आहेत. या सर्व उमेदवारांनी डॉ. आंबेडकरांना मते दिली, त्याच सोबत काही अँग्लो-इंडियन सदस्यांनीही त्यांना मते दिली आहेत. डॉ. आंबेडकर बंगालमधून घटना परिषदेचे सदस्य म्हणून निवडून आले." या निवडणूकीत काँग्रेस सदस्यांनी आंबेडकरांना सहकार्य केले नव्हते.[३०२] बॅ. जोगेंद्रनाथ मंडल व काही मुस्लिम लीगच्या सभासदांनी सुद्धा आंबेडकरांना मते दिली व ते घटना समितीचे सभासद म्हणून निवडून येण्यात यशस्वी झाले. त्यांनी काँग्रेसचे उमेदवार सरतचंद्र बोस यांचा पराभव केला होता.[३०३] एप्रिल १९४६ मध्ये नवीन प्रांतिक सरकारांच्या कामकाजाला सुरुवात झाली. +भारतात येऊन आपले कार्य करून इंग्लंडला परत गेलेल्या क्रिप्स मिशन आणि कॅबिनेट मिशन यांची स्वातंत्र्य होऊ घातलेल्या भारतात अस्पृश्यांचे स्वतंत्र राजकीय हक्कांकडे दुर्लक्ष केले असे वाटल्यामुळे अस्पृश्यांच्या राजकीय भवितव्याबाबत आंबेडकरांना चिंता वाटू लागली. याविषयी आंबेडकरांनी ब्रिटनचे पंतप्रधान ॲटली यांना तार पाठवली आणि अस्पृश्यांच्या राजकीय अस्तित्वासाठी न्याय्य मागण्या मान्य करण्याची विनंती केली. अस्पृश्यांना मताधिकार मिळवण्यात ते यशस्वी झाले होते. आंबेडकरांनी अस्पृश्यांना राजकीय अस्तित्व असावे या आशयाचे एक सविस्तर निवेडन तयार करून पंतप्रधान ॲटली, मजूर पक्षाच्या इतर नेत्यांना व हुजूर पक्षाचे नेते विन्स्टन चर्चिल यांना पाठवले. मात्र याचे उत्तर आले नाही. आंबेडकर दुसरे निवेदन घेउन इ.स. १९४६ मध्ये विमानाने दिल्लीहून कराचीला आणि कराचीहून लंडन गेले. लंडनमध्ये ते पंतप्रधान ॲटली, भारतमंत्री लॉर्ड पॅथिक लॉरेन्स, विरोधी पक्षनेते चर्चिल, आणि मजूर, हुजूर व उदारमतवादी या तिन्ही पक्षांच्या प्रमुख नेत्यांना भेटले. त्या सर्वांना छापील निवेदन दिले, आणि अस्पृश्यांची सामाजिक, आर्थिक, शैक्षणिक व राजकीय स्थिती सुधारण्यासाठी स्वतंत्र भारतात अस्पृश्यांना विशेष राजकीय हक्क ब्रिटिश सरकारकडून मिळणे आवश्यक असल्याचे सांगत राहिले. आंबेडकरांची विन्स्टन चर्चिल यांच्याशी भेट त्यांच्या केंटमधील वेस्टर्नहॅम येथील राहण्याच्या ठिकाणी झाली होती. त्यांनी चर्चिल बरोबर अस्पृश्योद्धाराच्या प्रश्नांवर चर्चा केली व चर्चिल यांनी आपला हुजूर पक्ष शक्य तितके सहकार्य करील, असे आश्वासन दिले.[३०४] आंबेडकर १५ नोव्हेंबर, १९४६ रोजी मुंबईला पोहोचले. तोपर्यंत भारतात २० ऑक्टोबर, १९४६ रोजी मध्यवर्ती सरकारच्या मंत्रिमंडळाचा शपथविधी झाला होता. घटना समितीचे कामकाज सुरू झाल्यावर आंबेडकरांनी त्यात भाग घेतला. घटना समितीच्या १० डिसेंबर १९४६ च्या बैठकीत डॉ. राजेंद्र प्रसाद यांची घटना समितीचे अध्यक्ष म्हणून निवड करण्यात आली. ११ डिसेंबर पासून घटना समितीच्या बैठका सुरू झाल्या.[३०५] +१३ डिसेंबर १९४६ रोजी घटना समितीच्या बैठकीत घटना समितीच्या कार्याचे ध्येय आणि साध्य स्पष्ट करणारा ठराव भारताचे पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांनी मांडला.[३०६] २० जानेवारी १९४७ रोजी नेहरूंचा ठराव मान्य करण्यात आला. भारताला स्वतंत्र देण्याचे काम तत्परतेने व्हावे म्हणून ब्रिटिश सरकारने २४ मार्च १९४७ रोजी लॉर्ड वेव्हेलच्या जागी लॉर्ड लुई माऊंटबॅटन यांना भारताचा व्हाईसरॉय म्हणून नियुक्त केले. ब्रिटिश सरकार जून १९४७ च्या सुमारास (अखंड किंवा विभाजित) भारताला पूर्ण स्वातंत्र्य देण्याच्या विचारात होते.[३०७] सुरुवातीला भारतातील बरीच संस्थान स्वतंत्र राहू इच्छित होती. कारण ब्रिटिश सरकार व कॅबिनेट मिशनने भारतातील संस्थानिकांना आपल्या इच्छेप्रमाणे स्वतंत्र राहावे किंवा भारतीय संघराज्यात विलीन व्हावे या मताचे होते. आंबेडकरांनी १८ जून १९४७ रोजी एक पत्रक काढून अखंड भारतातील संस्थानिकांना सुचवले की, संस्थानिकांना आपली संस्थाने स्वतंत्र भारतात विलीन करावीत आणि तसे करणेच त्यांच्या हिताचे आहे. अशा आशयाचे आंबेडकरांचे पत्रक 'द टाइम्स ऑफ इंडिया'च्या १८ जून १९४७ च्या अंकातही प्रसिद्ध झाले होते.[३०८] माऊंटबॅटनने एक समिती स्थापन केली ज्यात काँग्रेसतर्फे जवाहलाल नेहरू, वल्लभभाई पटेल, आचार्य जे.बी. कृपलानी; मुस्लिम लीगतर्फे मोहम्मद अली जिना, लियाकत अली खान, सरदार अबदूर रीव निस्तार आणि शीख समाजातर्फे सरदार बलदेवसिंग या सात जणांना सभासद म्हणून नेमले. समितीने ४ जून ते ७ जून १९४७ दरम्यान विचारविनिमय करून भारताच्या पाळणीचे तत्त्व मान्य केले. १२ जून १९४७ रोजी फाळणी समितीने आपला खलिता तयार केला व ब्रिटिश सरकारला पाठवला. १४ जून १९४७ रोजी मुंबईत गांधींच्या उपस्थित काँग्रेसची बैठक झाली व त्या बैठकीत काँग्रेसने फाळणी स्वीकारली.[३०९] ब्रिटिश सरकारने फाळणीचा खलिता ४ जुलै १९४७ रोजी हाउस ऑफ कॉमन्समध्ये 'दि इंडिया इनडिपेडन्स बील' मांडले. १० जुलैला मोहंमद अली जीना यांना पाकिस्तानचे गव्हर्नर म्हणून इंग्लंडमध्ये स्वीकारण्यात आले. २६ जुलै रोजी हे बील मंजूर झाले व त्यावर इंग्लंडच्या महाराजाने १८ जुलै १९४७ रोजी शिक्कामोर्तब केले. १५ ऑगस्ट १९४७ च्या मध्यरात्री भारत व पाकिस्तान अशी दोन राष्ट्रे स्वातंत्र्य झाले.[३१०] या फाळणीच्या घडामोडीत आंबेडकर नव्हते, ते अखंड भारताचे समर्थक होते. फाळणी झाली तेव्हा दंगली उसळल्या. फाळणीमुळे बराच अस्पृश्य समाज नव्या पाकिस्तान गेला, त्यांना परत आणण्यासाठी आंबेडकरांना प्रयत्न केले पण तितकेसे यश मिळाले नाही.[३११] फाळणीमुळे बंगाल प्रांताचा पूर्व भाग सुद्धा पाकिस्तानात गेला त्यामुळे आंबेडकरांचे भारतीय घटना समितीचे संपुष्टात येऊन ते पाकिस्तानच्या घटना समितीचे सदस्य बनले.[३१०] त्यांनी आपल्या सदस्यत्वाचा राजीनामा दिला व विभाजित भारताचा भाग असलेल्या पश्चिम बंगालच्या कायदेमंडळातर्फे घटना समितीचे सदस्य होण्यासाठी प्रयत्न करु लागले. मात्र त्यावेळी काँग्रेस पक्षाने आंबेडकरांना घटना समितीचे सभासद म्हणून निवडून देण्याचा निर्णय घेतला. पूर्वी घटना समितीच्या बैठकांमध्ये आंबेडकरांनी जी भाषणे केली त्यावरून त्यांचे कायदा व संविधान या विषयांवरील प्रभुत्व, बुद्धिमत्ता, दूरदृष्टी, देशप्रेम, व विविध विषयांमधील सखोल ज्ञान या सर्वांची जाणीव नेहरू, पटेल, प्रसाद यांच्यासह संविधान सभेतील सर्व सदस्यांना झाली होती. त्यामुळे भारताचे संविधान तयार करण्यासाठी आंबेडकरांचे सहकार्य घेणे अत्यंत महत्त्वाचे आहे, असे त्यांना वाटले.[३१२] बंगालच्या फाळणीमुळे आंबेडकरांचे सदस्यत्व संपणार होते. त्यामुळे मुंबई प्रांतातून १९४७ च्या जुलैमध्ये आंबेडकर घटना परिषदेचे सदस्य म्हणून बिनविरोध निवडून येतील अशी व्यवस्था काँग्रेसने केली होती. आंबेडकर घटना परिषदेचे सदस्य म्हणून बंगालमधून निवडून आल्यानंतर ९ डिसेंबर १९४६ रोजी घटना परिषदेची पहिली सभा भरण्यापूर्वीच काँग्रेस नेते आंबेडकरांनी घटना परिषदेत पूर्ण सहकार्य करावे यासाठी प्रयत्न करु लागले होते.[३१३] यासाठी बॅ. जयकरांनी राजीनामा देऊन मुंबई प्रांतांतून रिकाम्या केलेल्या जागेवर डॉ. आंबेडकरांना निवडून आणावे असे डॉ. राजेंद्र प्रसादांनी मुंबई प्रांताचे मुख्यमंत्री बाळासाहेब खेर यांनी ३० जून १९४७ रोजी पत्र पाठवून कळवले होते. डॉ. राजेंद्र प्रसाद म्हणाले की, "अन्य कोणतेही कारण विचारात घेतले तरी तरी घटना परिषदेतील आणि तिच्या विविध समित्यांतील डॉ. आंबेडकरांची कामगिरी इतकी उच्च प्रतीची आहे की; त्यांच्या सेवेला आपण मूकू नये असे वाटते. १४ जुलै १९४७ पासून घटना परिषदेचे नवे सत्र सुरू होत आहे. त्या सत्रात डॉ. आंबेडकर उपस्थित रहावेत अशी माझी तीव्र इच्छा आहे. म्हणून मुंबई प्रांतातून तुम्ही डॉ. आंबेडकरांना निवडून द्यावे."[३१४] +घटना समितीवर निवडून आल्यानंतर तीचे सभासद म्हणून समितीच्या नोंदवहीत १४ जुलै १९४७ रोजी आंबेडकरांनी स्वाक्षरी केली.[२९४] यासोबतच पंतप्रधान नेहरू व उपपंतप्रधान पटेल यांनी भारताच्या मंत्रिमंडळात आंबेडकर यांना स्थान दिले व त्यांच्याकडे कायदा व न्याय खात्याची जबाबदारी सोपवली. आंबेडकर स्वतंत्र भारताचे पहिले कायदा व न्यायमंत्री झाले.[३११] २० ऑगस्ट १९४७ रोजी संविधान सभेच्या अध्यक्षांनी स्वतंत्र भारताचा कायदा आणि त्या संबंधित सर्व कायदेशीर गोष्टींचा विचार करण्यासाठी एक सल्लागार समिती नेमली. डॉ. बी.आर. आंबेडकर, जी.व्ही. मावळणकर, पुरुषोत्तमदास टंडन, गोपालस्वामी अय्यंगार, बिधनचंद्र लाल मित्र, अल्लादी कृष्णस्वामी अय्यर आणि हुसेन इमाम अशी या समितीच्या सभासदांची नावे होती.[३११] भारतीय घटना समितीने एकूण २२ समित्या स्थापन केल्या होत्या. त्यातील १२ समित्या या विशेष कामकाजासाठी (राज्यघटना कामकाज समित्या) होत्या तर १० समित्या या कार्यपद्धतीशी निगडित होत्या. +२९ ऑगस्ट १९४७ रोजी संविधान सभेने एक ठराव पास करून भारतीय संविधानाचा मुसदा तयार करण्यासाठी मुसदा समिती तयार केली. २९ ऑगस्ट १९४७ रोजी मसुदा समितीची स्थापना करण्यात आली, आणि त्यात ७ सदस्यांचा समावेश करण्यात आला, त्यांपैकी एक सदस्य आंबेडकर होते. दुसऱ्या दिवशी ३० ऑगस्ट १९४७ रोजी मसुदा समितीच्या सदस्यांनी आंबेडकरांची मसुदा समितीच्या अध्यक्षपदी निवड केली. घटना समित्यांमध्ये मुसदा समिती ही सर्वात महत्त्वाची होती, आणि राज्यघटनेची निर्मिती करणे ही या समितीची महत्त्वाची जबाबदारी होती. विधिमंत्री डॉ. आंबेडकर हे मसुदा समितीचे अध्यक्ष होते व इतर सहा जण सदस्य होते. मसुदा समितीचे सदस्य म्हणून अलादी कृष्णस्वामी अय्यर, डॉ. कन्हैयालाल मुन्शी, गोपाळस्वामी अय्यंगर, मोहंमद सादुल्ला, टी.टी. कृष्णमचारी (डी.पी. खैतान यांच्या मृत्युनंतर नियुक्ती), एन. माधव राऊ (बी.एल. मित्तर यांनी राजीनामा दिल्यानंतर नियुक्ती) यांनी काम केले.[३१५] आंबेडकरांना कायद्याचे व राज्यघटनेचे सखोल ज्ञान होते. त्यांनी इंग्लंड, अमेरिका, कॅनडा, ऑस्ट्रेलिया, फ्रान्स, जर्मनी, आयर्लंड यासारख्या सुमारे ६० देशांच्या राज्यघटनांचा सखोल अभ्यास केला होता.[३१६][३१७] तसेच त्यांनी कायदाविषयक महत्त्वपूर्ण ग्रंथांचा बारकाईने अभ्यास केला होता. संविधान निर्मितीच्या कामासाठी आंबेडकरांना सुरुवातीच्या बौद्ध संघाच्या पद्धतींचे आणि अन्य बौद्ध ग्रंथांचे अध्ययन सुद्धा कामी आले.[३१८][३१९] + +३० ऑगस्ट १९४७ पासून आंबेडकरांनी सहकाऱ्यांची मिळेल तशी साथ घेत संविधान मसुदा लिहून पूर्ण केला आणि तो मसुदा संविधान समितीचे अध्यक्ष राजेंद्र प्रसाद यांना २१ फेब्रुवारी १९४८ रोजी सादर केला. आंबेडकरांनी अवघ्या १४५ दिवसांत मसुदारुपी राज्यघटना तयार केली होती. मसुदारुपी ती घटना स्वतंत्र भारताच्या लोकांचे मत अजमावण्याच्या उद्देशाने देशासमोर ठेवण्यात आली. या मसुदारूपातील घटनेचे १८ भाग होते, त्या १८ भागांत ३१५ कलमे व ९ परिशिष्टे होती.[३२०] मसुदा समितीच्या बैठकीतील निर्णय एकमताने किंवा बहुमताने घेतले गेले होते. मसुदा तयार करताना मसुदा समितीने, घटना समितीद्वारा घेतलेल्या निर्णयाचे किंवा घटना समितीद्वारा कार्यान्वित केलेल्या विविध समित्यांनी घेतलेल्या निर्णयांचे अनुसरण केले होते. घटना समितीत झालेल्या चर्चेनंतर घटनेचा जो मसुदा प्रसिद्ध करण्यात आला त्यात ३०५ कलमे होती व ६ परिशिष्टे होती. आंबेडकर राज्यघटनेच्या निर्मितिप्रक्रियेत केंद्रस्थानी राहिले.[३२०] या काळात आंबेडकरांना मधुमेहाचा आजार होता आणि त्यांचा त्यांना त्रास होता असे. त्यामुळे त्यांना रोजच उपचार घ्यावे लागत होते. मुंबईल्या मुक्कामात ते डॉ. मालवणकर यांच्या दवाखान्यात औषधोपचार घेण्यासाठी येत, तेव्हा तेथे डॉ. शारदा कबीर (लग्नानंतरच्या डॉ. सविता आंबेडकर) यांच्याशी त्यांची ओळख झाली. मालवणरांनी आंबेडकरांवर उपचार करण्याचे काम डॉ. शारदा कबीर यांचेवर सोपवले होते. दोघांचा परिचय वाढत गेला व दोघांनी लग्न करण्याचा निर्णय घेतला. हा आंजरजातीय विवाह होता, कबीर या ब्राह्मण समाजातील होत्या. १५ एप्रिल १९४८ रोजी आंबेडकर यांच्या दिल्ली येथील हार्डिंग ॲव्हिन्यू या निवासस्थानी आंबेडकर व डॉ. शारदा कबीर यांचा विवाह झाला.[३२१] आंबेडकर राज्यघटनेच्या निर्मितिप्रक्रियेत केंद्रस्थानी राहिले.[३२२] २१ फेब्रुवारी १९४८ पासून जवळपास आठ महिने मुसदारुपी घटना चर्चेसाठी खुली ठेवली होती. त्यानंतर ४ नोव्हेंबर १९४८ रोजी घटना समितीची बैठक घेण्यात आली. या बैठकीत राजेंद्र प्रसादांनी जाहिर केले की, आंबेडकर आज घटना समितीपुढे घटनेचा मसुदा सादर करतील. घटना समितीचे सभासद दोन दिवस मुसदारूप घटनेवर आपले विचार व्यक्त करतील आणि दुरुत्याही सुचवतील. त्यानंतर आंबेडकरांनी घटना समितीपुढे घटनेचा मसुदा सादर केला आणि मसुद्यावर विवेचनात्मक विचार मांडले आणि भारताच्या राज्यघटनेची काही महत्त्वाची वैशिष्ट्ये सांगितली.[३२३] "घटना समितीने वेगवेगळ्या समित्या नियुक्त केल्या होत्या. त्या सर्व समितीच्या घटना समितीला आपले अहवाल सादर करीत होत्या. घटना समिती त्या अहवालांच्या आधारे कीही निर्णय घेत होती आणि ते निर्णय मसुदा समितीला कळवत होती. मसुदा समिती ते निर्णय आणि भारत सरकारचा १९३५चा कायदा विचारात घेऊन राज्यघटना तयार करण्याचे कार्य करीत होती, असे आपल्या भाषणाच्या सुरुवातीलाच आंबेडकरांनी सांगितले.[३२४] मसुदारूप घटना ३१५ कलमांची आणि ८ परिशिष्टांची आहे. मसुदारुपी घटनेत भारतीय संघराज्याचा मुख्य अधिकारी म्हणून एक पद आहे, ज्या भारतीय संघराज्याचा अध्यक्ष (राष्ट्रपती) असे म्हटले आहे. असे असले तरी या घटनेत अमेरिकेसारखे अध्यक्षीय पद्धतीचे सरकार स्वीकारलेले नाही तर संसदीय पद्धतीचे सरकार घटनेत स्वीकारले आहे. म्हणून राष्ट्रपती भारत देशावर राज्य करणार नाही. तो केंद्रिय मंत्रिमंडळाच्या सल्ल्यानेच कार्य करणार आहे. संसदेत बहुमताचे प्रभुत्व आहे. मंत्री संसदेचे सदस्य आहेत. मसुदारूप घटना संघराज्यात्मक आहे आणि एकात्मही आहे. तीमध्ये लोकशाही पद्धतीला प्राध्यान्य आहे."[३२४] संविधान सभेत भाषणाचा समारोप करताना आंबेडकर म्हणले की, "राज्यघटना कितीही चांगली असली तरी ती अमलात आणणारे लोक जर चांगले नसतील तर त्या राज्यघटनेचे मातेरे होते. मात्र राज्यघटना कितीही वाईट असली तरी ती राबविणारे लोक चांगले असतील तर ती राज्यघटना निःसंशय चांगली ठरते." संविधान सभेचे अध्यक्ष डॉ. राजेंद्र प्रसाद हेसुद्धा नागरी सेवेचे महत्त्व विशद करताना म्हणाले की, "राज्यघटनेत काही असेल अथवा नसेल, राज्यघटना काही सांगो अथवा न सांगो, देशाचे कल्याण या देशाचे शासन-प्रशासन कोणत्या प्रकारे केले जाते यावर अवलंबून राहील आणि शाळा-प्रशासन चालविणारे लोक कोण वा कसे आहेत त्यावर अधिक अवलंबून राहील."[३२५] ४ नोव्हेंबर १९४८ रोजी आंबेडकरांनी आपल्या भाषणात घटनेची देशहिताची, राज्यहिताची व जनहिताची जी वैशिष्ट्ये सांगितली त्यावर प्रभावित होऊन घटना समितीच्या अनेक सभासदांनी ५ नोव्हेंबर १९४८ रोजीच्या बैठकीत घटनाकार आंबेडकर यांची प्रशंसा करणारी मते व्यक्त केली.[३२६] संविधान सभेमध्ये मसुदा समितीचे सदस्य टी.टी. कृष्णमचारी यांनी सांगितले की, "संविधान सभेने मसुदा समितीवर सात सदस्य नियुक्त केले होते. त्यापैकी एकाने या सभागृहाचा राजीनामा दिला आणि त्याची जागा दुसऱ्याने घेतली. एकाचा मृत्यू झाला आणि ती जागा रिक्तच राहिली. एक सदस्य अमेरिकेत निघून गेला आणि ती जागा भरली गेलीच नाही, आणि एक अन्य सभासद राज्याच्या राजकारणात गुंतून पडले आणि त्यामुळे तेवढी पोकळी निर्माण झाली. एक किंवा दोन व्यक्ती दिल्लीपासून बरेच लांब होते आणि त्यांची प्रकृती त्यांना उपस्थित राहण्याची अनुमती देत नव्हती. म्हणून सरतेशेवटी असे घडले की, संविधानाचा मसुदा तयार करण्याचे उत्तरदायित्व एकट्या डॉ. आंबेडकरांवर आले. कदाचित सभागृहाला या वास्तवाची जाणीव असावी. डॉ. आंबेडकरांनी ही जबाबदारी, हे कार्य अत्यंत योग्यपणे पार पडले, यात मला तीळमात्रही शंका नाही. म्हणून आम्ही त्यांचे ऋणी आहोत."[३२७][३२८][३२९] +एस. नागप्पा म्हणाले की, "या घटनेचा मुसदा तयार करण्याचे कष्ट घेतल्याबद्दल पुन्हा एकदा मी डॉ. आंबेडकर यांचे आभार मानतो. हे काम गुंतागुंतीचे आहे, याविषयी शंकाच नाही, तरी सुद्धा त्यांनी ते अतिशय यशस्वीपणे व कमी वेळेत केले."[३३०] ७ नोव्हेंबर १९४८ नंतर घटना समितीच्या बैठका लागोपाठ होत राहिल्या. घटनेच्या प्रत्येक कलमावर चर्चा करून एक-एक कलम स्वीकारण्यात आले. २० नोव्हेंबर १९४८ रोजीच्या बैठकीत घटनेचे अकरावे कलम स्वीकारण्यात आले आणि भारतातील अस्पृश्यता कायद्याने नष्ट करण्यात आली.[३३०] १४ नोव्हेंबर १९४९ रोजी घटना समितीचे शेवटचे चर्चासत्र सुरू झाले. यात आंबेडकरांनी घटनेच्या सुचनांविषयी, दुरुस्त्याविषषी भाषण केले आणि परिवर्तनीय मसुदारुपी राज्यघटना तिसऱ्या वाचनासाठी आणि मंजूर होण्यासाठी घटना समितीपुढे सादर केली.[३३१] सभासदांनी परिवर्तित मसुदारुपी घटनेवर १७ नोव्हेंबर १९४९ रोजीच्या बैठकीत भाषणे केली. यावेळीही बऱ्याच सभासदांनी घटना तयार करण्यासाठी घेतलेल्या परिश्रमामुळे आंबेडकरांची प्रशंसा केली. सेठ गोविंददास यांनी आंबेडकरांना 'आधुनिक युगाचा मनू' म्हटले जात असल्याचे संविधान सभेत सांगितले. खंडुभाई के. देसाई यांनी आंबेडकरांनी दिलेल्या अत्यंत विद्वतापूर्ण भाषणांना अविस्मरणीय म्हटले.[३३२] तर के.एम. जेधे यांनी आंबेडकरांना थोर वकील व प्रचंड बुद्धी व क्षमता असलेले मानव म्हटले.[३३३] २५ नोव्हेंबर १९४९ रोजी राज्यघटनेचे शिल्पकार आंबेडकर यांनी संविधान सभेत आपले उद्बोधक व ऐतिहासिक भाषण दिले. त्यांनी प्रारंभी घटनेच्यासंबंधीची तांत्रिक माहिती दिली. काही कलमांची व वैशिष्ट्यांची माहिती दिल्यानंतर ते आपल्या भाषणाच्या शेवटाकडे आले आणि थोडेसे गंभीर झाले. त्यावेळी त्यांनी देशाच्या भवितव्याविषयी आपल्या भावना व आपले विचार व्यक्त केले. स्वतंत्र भारतातील लोकशाहीविषयी आंबेडकर म्हणतात की, "जोपर्यंत इंग्रज सरकार होते, तोपर्यंत आपल्या देशातील चांगल्या वाईट गोष्टीची जबाबदारी आपण त्यांच्यावर टाकत होतो. पण आता आपण स्वतंत्र झाल्यामुळे चांगल्या वाईट गोष्टीची जबाबदारी आपलीच राहणार आहे. त्यामुळे आपल्याला आता अधिक जबाबदारीने वागावे लागणार आहे." नंतर देशाच्या सुरक्षिततेच्या संदर्भात आंबेडकर म्हणतात की, "भारताचे स्वातंत्र्य आपल्याच लोकांच्या विश्वासघाताने अनेकदा गेले आहे. आपल्याच लोकांनी देशद्रोह केला आणि भारत देश दुसऱ्यांच्या हाती दिला. मुहम्मद बिन कासिमने जेव्हा सिंधवर स्वारी केली तेव्हा राजा दाहीरच्या सेनापतीने लाच घेतली आणि तो आपल्या राजाच्या मदतीला धावला नाही. यामुळे राजा दाहीरचा पराभव झाला. महंमद घोरीला भारतावर स्वारी करण्याचे आमंत्रण राजा जयचंदने दिले. शिवाजी महाराज स्वराज्यासाठी लढत होते, तेव्हा इतर मराठे सरदार शिवाजी महाराजांविरुद्ध लढत राहिले. आता पुन्हा तसेच होणार नाही ना? अशी मला चिंता वाटते. जर राजकीय नेत्यांनी आपल्या पक्षाचे मत हे राष्ट्र हितापेक्षा श्रेष्ठ मानले तर भारताचे स्वातंत्र्य पुन्हा धोक्यात येईल. असे झाले तर पुन्हा स्वातंत्र्य मिळविणे अशक्यच होऊन बसेल. यासाठी रक्ताच्या शेवटच्या थेंबापर्यंत आपण आपल्या स्वातंत्र्यासाठी लढले पाहिजे. मी हिंदू, मी मुसलमान, मी ख्रिश्चन, मी शिख, मी जैन-बौद्ध यांना दुय्यमत्व देऊन, मी प्रथम भारतीय व अंतिमतः ही भारतीयच आहे, असे आपण मानलेच पाहिजे".[३३४] २६ नोव्हेंबर १९४९ च्या घटना समितीच्या बैठकीत घटना समितीचे अध्यक्ष डॉ. राजेंद्र प्रसाद हे आपल्या भाषण म्हणाले की, "स्वतंत्र भारताची राज्यघटना तयार करण्यासाठी जी मसुदा समिती नियुक्त करण्यात आली, तिचे सभासद आणि प्रामुख्याने तिचे अध्यक्ष डॉ. आंबेडकर यांची निवड करण्याचा घटना समितीची निर्णय अगदी अचूक होता. आणि डॉ. आंबेडकरांनी उत्कृष्ट राज्यघटनेची निर्मिती करून तो निर्णय सार्थक सिद्ध केला आहे." आंबेडकर भारतीय राज्यघटनेचे शिल्पकार व जगातले एक श्रेष्ठ घटनाकार म्हणून ओळखले जाऊ लागले.[३३५] + +"देशाला स्वातंत्र्य मिळाले तरी निजामाच्या जोखडाखाली अडकलेल्या हैदराबाद संस्थानातील लढ्याला डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या विचारांचे नतिक पाठबळ मिळाले होते. त्यातूनच मराठवाड्यात स्वातंत्र्याची पहाट झाली. धर्मसत्ता व राजसत्ता कधीच एकत्र नांदू शकत नाहीत, या शब्दांत बाबासाहेबांनी निजामाच्या धार्मिक सत्तेला विरोध केला होता." +"हैदराबाद संस्थानात भाषण, लेखन, शिक्षण व सभा स्वातंत्र्य मिळत नाही तोपर्यंत नागरी स्वातंत्र्य येणार नाही, असे बाबासाहेबांनी सांगितले होते. शेड्युल्ड कास्ट फेडरेशनच्या माध्यमातून हैदराबाद संस्थानामध्येही दलितांना स्वातंत्र्याचा विचार बाबासाहेबांनी दिला होता", असेही भगवानराव देशपांडे म्हणले.[३३६] +१९४० च्या दशकामध्ये ब्रिटिशांनी हिंदुस्थानातील संस्थानिकांना आपले स्वतंत्र राष्ट्र घोषित करण्याची परवानगी दिली होती. मोहम्मद अली जिन्ना यांनी आपली पाकिस्तानाची मागणी यशस्वी केली, त्यानंतर हैदराबाद संस्थानाच्या निजामाने हे १७ ऑगस्ट १९४७ रोजी त्यांचे संस्थान हे स्वतंत्र राष्ट्र म्हणून घोषित केले. निजामाचे हैदराबाद संस्थान धर्मांध रजाकारांचे राज्य होते, जिथे न्याय हक्कांसारख्या मूलभूत अधिकारांवरच बंदी होती. इ.स. १९३८ ते १९४८ या कालखंडात आंबेडकर यांनासुद्धा हैदराबाद संस्थानात सभा, परिषद, मेळावे वा संमेलने घेण्यास मज्जाव घातला गेला होता. अशा या निजामांमुळे होणाऱ्या संभाव्य धोक्याचे निवारण करण्यासाठी तत्कालीन पंतप्रधान पंडित जवाहरलाल नेहरू, तत्कालीन गृहमंत्री वल्लभभाई पटेल आणि तत्कालीन कायदामंत्री आंबेडकर यांनी प्रयत्न केले.[३३७] +भारत सरकारने जेव्हा हैदराबाद संस्थानावर पोलीस कारवाई केली तेव्हा आंबेडकर यांनी सरदार वल्लभभाई पटेल यांना पाठिंबा दिला होता. पोलीस कारवाईचा निर्णय घेण्यापूर्वी पटेल यांनी आंबेडकर यांच्याशी सविस्तर चर्चा केली होती. हैदराबादचा इतिहास आणि भूगोल पाहता निजाम स्वतंत्र राहणे शक्यच नाही, असे स्पष्टीकरण त्यावेळी आंबेडकरांनी पटेल यांना दिले होते. "आपण जर सैन्य पाठविण्याचा निर्णय घेणार असाल तर आंतरराष्ट्रीय पातळीवर त्याचे विपरीत परिणाम होतील. या घटनेची संयुक्त राष्ट्रसंघामध्ये चर्चा होईल. भारताचे सैन्य हैदराबाद संस्थानात घुसले व त्यांनी हैदराबाद संस्थानावर आक्रमण केले, असे अनेक अर्थ निघू शकतील", असे आंबेडकर म्हणाले. त्यामुळे आंबेडकरांनी असे सुचवले की आपण हैदराबाद संस्थानावर भारतीय सैन्यच पाठवू परंतु या कृतीला 'पोलीस ॲक्शन' हे नाव देऊ. पटेल यांनी आंबेडकरांच्या सूचनेचा स्वीकार केला आणि पुढे तेथे भारतीय सैन्य पाठवून कारवाई झाली व त्याला पोलीस ॲक्शन हा शब्द वापरला गेला. शेवटी भारतीय सैनिकांसमोर निजामाच्या सैनिकांचा पराभव झाला आणि १७ सप्टेंबर १९४८ रोजी निजामाचे राज्य भारतात सामील झाले.[३३८][३३९][३४०] +आंबेडकरांच्या अध्यक्षतेखाली २ मे १९५० रोजी भारतात पहिली सार्वजनिक बुद्ध जयंती दिल्ली येथे साजरी झाली होती. याप्रसंगी आंबेडकरांनी बुद्धांच्या जीवन कार्यावर विचार मांडले. या जयंती समारंभास अनेक देशांचे प्रतिनिधी, भिक्खू संघ व सुमारे वीस हजार लोकांचा समुदायही उपस्थित होता.[३४१] +इ.स. १९५१ मध्ये आंबेडकरांच्याच अध्यक्षतेखाली तीन दिवसीय बुद्ध जयंती महोत्सव साजरा झाला. इ.स. १९५६ला आंबेडकरांनी आपल्या आयुष्यातील शेवटची बुद्ध जयंती दिल्लीतच साजरी केली. आंबेडकरांनी दिल्लीशिवाय महाराष्ट्रातही बुद्ध जयंतीस इ.स. १९५३ पासून सुरुवात केली. इ.स. १९५६ पर्यंत त्यांच्या अध्यक्षतेखाली व प्रमुख उपस्थितीत बुद्ध जयंतीचे महाराष्ट्रात भव्य कार्यक्रम झाले. महाराष्ट्रातले बुद्ध जयंतीचे कार्यक्रम प्रामुख्याने मुंबईत झाले. भारतात व महाराष्ट्रात बुद्ध जयंती महोत्सवाच्या परंपरेची सुरुवात आंबेडकरांनी केली, म्हणून त्यांना भारतातील सार्वजनिक बुद्ध जयंती महोत्सवाचे प्रणेते समजले जाते.[३४१] +इतर सर्व धर्म संस्थापकांच्या जन्मदिनी देशात सुट्टी मिळते. मग मानवतेचा महान संदेश देण्याऱ्या तथागत बुद्धांच्या जयंतीस सुट्टी का नाही? एक तर नियोजित सुट्ट्यातील एक सुट्टी कमी करा अथवा एक सुट्टी वाढवून आम्हाला द्या. अशी आग्रही मागणी डॉ. आंबेडकरांनी तत्कालीन केंद्र सरकारकडे केली होती. बुद्ध जयंती दिनी सार्वजनिक सुट्टी असावी ही १९४२ पासूनच मागणी होती. आंबेडकरांच्या प्रयत्नांमुळे व दबावामुळे २७ मे १९५३ रोजी केंद्र सरकारने बुद्ध जयंती निमित्त सार्वजनिक सुट्टी जाहीर केली. महाराष्ट्र सरकारने मात्र त्या वर्षी सार्वजनिक सुट्टी जाहीर केली नाही. या सर्व बाबींचा उल्लेख आंबेडकरांनी १९५३ च्या आपल्या मुंबईतील बुद्ध जयंती कार्यक्रमाच्या भाषणात स्वतः केला आहे.[३४१] +मी बुद्धांचा धम्म (बौद्ध धर्म) सर्वोत्तम मानतो. त्याची कोणत्याही धर्माशी तुलना केली जाऊ शकत नाही. विज्ञान मानणाऱ्या आधुनिक माणसाला जर कोणता धर्म आवश्यक वाटत असेल, तर तो फक्त एकच धर्म आहे, तो म्हणजे बौद्ध धर्म. मी गेली तीस वर्षे सर्व धर्मांचा अभ्यास करून या निष्कर्षाप्रत आलो आहे की बौद्ध धर्म हा जगातील सर्वश्रेष्ठ धर्म आहे. +आंबेडकरांनी हिंदू धर्मात सुधारणा करण्याचा प्रयत्न केला.[११९] पण हिंदुंची मानसिकता बदलण्यास त्यांना अपयश आले. हिंदू धर्मात राहून अस्पृश्यांची आर्थिक स्थिती व सामाजिक दर्जा सुधारणार नाही, याची जाणीव त्यांना झाली.[११९] तसेच अस्पृश्य हे हिंदूंच्या सामाजिक व धार्मिक गुलामगिरीतून मुक्त होणार नाही हेही त्यांना जाणवले.[११९] त्यामुळे हिंदू धर्माचा त्याग करणे त्यांच्यासाठी आवश्यक ठरले.[११९] त्यांनी असा विचार केला की, जसे स्वातंत्र्य हे भारतासाठी आवश्यक आहे, तसे धर्म बदलणे हे अस्पृश्यांसाठी आवश्यक आहे.[११९] आंबेडकरांची धर्मांतराची संकल्पना होती की - अस्पृश्यांना हिंदू धर्मामध्ये चांगली वागणूक मिळत नाही. तसेच हिंदू धर्म जातिव्यवस्थेचा पुरस्कर्ता असून तो माणसांत भेद करतो, हिंदू धर्मात समता, स्वातंत्र्य आणि बंधुता नाही. आंबेडकरांनी हिंदू धर्म आणि समाजव्यवस्थेला असा प्रश्न केला, "जो धर्म अस्पृश्यांना मंदिरात जाऊ देत नाही, पाणी पिऊ देत नाही, ज्ञानार्जन करू देत नाही; आमच्या सारख्यांच्या सावलीचा विटाळ मानतो, हिंदू धर्म अस्पृश्यांना तुच्छ मानतो, अशा हिंदू धर्मात अस्पृश्यांनी का राहावे?"[१२०] सामाजिक कार्यकर्त्या रूपा कुलकर्णी-बोधी म्हणतात की, "बाबासाहेबांनी हिंदू धर्माला सुधारण्याचा बराच प्रयत्न केला. त्यांनी आकसाने बौद्ध धर्मात प्रवेश केलेला नाही. महाडचा सत्याग्रह, काळाराम मंदिराचा सत्याग्रह ही त्याचीच उदाहरणं आहेत. त्यांनी अनेक हिंदू नेत्यांशी चर्चा केली. त्यात अगदी एस. एम. जोशी, सावरकर, टिळकांचा मुलगा श्रीधर टिळक यांच्याशी चर्चा केली होती.[३४२] +आंबेडकरांनी १३ ऑक्टोबर १९३५ रोजी नाशिक जिल्ह्यातील येवला या गावी भरलेल्या परिषदेत हिंदू धर्माचा त्याग करण्याची घोषणा केली. धर्मांतराच्या या घोषणेनंतर ख्रिश्चन, मुस्लिम, शिख, जैन, बौद्ध, यहूदी इत्यादी धर्मांच्या धर्मगुरूंनी आंबेडकरांनी त्यांच्या कोट्यवधी अनुयायांसह आपल्या धर्मात यावे यासाठी निमंत्रणे दिली तर काहींनी आमिषेही दाखवली. बॅरिस्टर मोहम्मद अली जिना यांनी जयकरांमार्फत आंबेडकरांनी इस्लाम स्वीकारावा, पाकिस्तानाला यावे व पाकिस्तानाचे गव्हर्नर व्हावे असा प्रस्ताव ठेवला होता. तर त्यावेळेचे जगातील सर्वाधिक श्रीमंत संस्थान असलेल्या निझामाने आंबेडकरांनी अनुयायांसह इस्लाम स्वीकारल्यास प्रत्येक व्यक्ती मागे काही कोटी रुपये देण्याचे कबूल केले होते.[३४३] परंतु त्यांना भारतभूमीतला, विवेकनिष्ट व मानवी मुल्ये जपणारा धर्म हवा होता म्हणून त्यांनी ह्या दोन्ही प्रस्ताव नाकारले.[३४४] ख्रिश्चन धर्माच्या विदेशी धर्मगुरूंनी त्यांना ख्रिश्चन धर्म स्वीकारण्याती विनंती केली आणि धर्म स्वीकारल्यानंतर जगातील सारेच ख्रिश्चन देश अस्पृश्यांचा सामाजिक, आर्थिक आणि राजकीय स्तर उंचावण्यास मदत करतील अशी हमी दिली होती. महाबोधी सोसायटीकडून बौद्ध भिक्खूंनी त्यांनी बौद्ध धर्म स्वीकारावा अशी तार पाठवली होती. हा धर्म आशिया खंडातील एक प्रमुख धर्म होता. जो तुमचे व तुमच्या अनुयायांची उद्दिष्टे साध्य करेल, असे त्यात लिहिले हाते. +आंबेडकर बुद्धिप्रमाण्यवादी होते, त्यांनी सन १९३५ च्या आपल्या धर्मांतरांच्या घोषणेनंतर २१ वर्षे जगातील विविध प्रमुख धर्मांचा अभ्यास केला. त्यानंतर त्यांचा कल मानवतावादी व विज्ञानवादी धर्म म्हणून बौद्ध धम्माकडे वळला.[३४५] धर्मांतरापूर्वी मुंबईत १९४५ मध्ये मुंबई येथे सिद्धार्थ महाविद्यावय स्थापन केले.तसेच औरंगाबाद येथे इ.स. १९५० मध्ये मिलिंद महाविद्यालय सुरू करून त्याच्या परिसरास नागसेनवन असे नाव दिले. त्यांनी मुंबईतील आपल्या निवासस्थानाला राजगृह असे नाव दिले. त्यांनी १४ ऑक्टोबर १९५६, नागपूर हा धर्मांतराचे स्थळ व दिवस जाहीर केला. त्यानंतर भारतातील सर्व राज्यांतून लक्षावधी अस्पृश्य लोक नागपूर येथे धम्म दीक्षेकरिता येऊ लागले.[३४६][३४७] + +बाबासाहब करे पुकार +बुद्ध धम्म का करो स्वीकार... +आकाश पाताल एक करो +बुद्ध धम्म का स्वीकार करो...अशा घोषणा देत आंबेडकरवाद्यांनी नागपूरात प्रवेश केला. नागपूर शहरात ५ लक्ष आंबेडकरानुयायी आले तेव्हा नागपूर शहराची लोकसंख्या दुप्पट झाली होती. त्या दिवशी अशोक विजयादशमी होती. सम्राट अशोक यांनी बौद्ध धम्माचा याच दिवशी स्वीकार केला होता. हे शपथग्रहण सकाळी ९.०० वाजता झाले. श्रीलंकेचे बौद्ध भिक्खू महास्थविर चंद्रमणी यांचेकडून आंबेडकर व सविता आंबेडकर यांनी त्रिशरण व पंचशील ग्रहण करून धम्मदीक्षा घेतली. त्यांनंतर नवदीक्षित बौद्ध आंबेडकरांनी स्वतः आपल्या सुमारे ५ लक्ष अनुयायांना त्रिशरण, पंचशील आणि बावीस प्रतिज्ञा देऊन बौद्ध धम्माची दीक्षा दिली.[३४८][३४९] आंबेडकरांनी १५ ऑक्टोबर रोजी सुद्धा ३ लक्ष अनुयायांना दीक्षा दिली, तर चंद्रपूर येथे १६ ऑक्टोबर रोजी ३ लक्ष लोकांना बौद्ध धम्माची दीक्षा दिली. तसेच अकोला येथे ५०० लोकांनी बौद्ध धम्माची दीक्षा घेतली. तीन दिवसांतच आंबेडकरांनी १० लाखापेक्षा अधिक लोकांना बौद्ध धम्माची दीक्षा देऊन जगातील बौद्धांची संख्या १० लाखांनी वाढवली.[३५०] मार्च १९५९ च्या एका अहवालानुसार देशात १.५ ते २ कोटी अस्पृश्यांनी बौद्ध धर्म स्वीकारला होता.[३५१] आंबेडकरांनी धम्मदीक्षेसाठी अजब बंगला वस्तुसंग्रहालयातील बुद्धमूर्ती मध्य प्रदेशचे तत्कालीन मुख्यमंत्री तथा काँग्रेस नेते रविशंकर शुक्ला यांच्याकडून मागिवली होती.[३५२] लक्षावधी अनुयायांसह आंबेडकरांनी बौद्ध धर्म स्वीकारल्यावर देशात बौद्ध धर्माचे पुनरूज्जीवन झाले. त्यांचे धर्मांतर जगातील एक सर्वात मोठे सामूहिक धर्मांतर होते. आंबेडकरांना बौद्ध धर्माचे प्रवर्तक तसेच बौद्ध धर्माचे पुनरूज्जीवक म्हटले जाऊ लागले.[३५३] महापरिनिर्वाणापर्यंत आंबेडकरांनी ३० लक्षापेक्षा जास्त लोकांना बौद्ध धर्मात आणण्याचे कार्य केले. सम्राट अशोकानंतर बौद्ध धर्माचे प्रसार कार्य आंबेडकरांएवढे कोणत्याही भारतीयाने केले नाही.[३५४] +आंबेडकरांनी बौद्धांना स्वतःच्या २२ प्रतिज्ञा वदवून घेतल्या. या बौद्ध धर्माचे सार आहेत. यांत बौद्ध धर्मात असलेला हिंदू देवी-देवता व संस्कृतीचा त्याग, बुद्धाचे पंचशील, त्रिशरण, अष्टांगमार्ग, दहा पारमिता, मानवी मूल्ये व तत्त्वे आहेत. या प्रतिज्ञा पंचशील, अष्टांगिक मार्ग व दहा पारमिता अनुसरण्याच्या आहेत. आंबेडकरांच्या प्रतिज्ञा या आवाहन स्वरूपातील सूचनांसारखे आहेत. प्रतिज्ञा पाळण्याची ते कठोर सक्त ताकीद देत नाहीत किंवा कठोर भाषा वापरीत नाहीत. या २२ प्रतिज्ञा बौद्ध धर्माचा सांस्कृतिक भाग म्हणून महत्त्वाच्या आहेत.[३५५] +अर्थतज्ज्ञ आणि राज्यसभेचे खासदार नरेंद्र जाधव म्हणतात की, "बाबासाहेबांनी बौद्ध धर्माचा स्वीकार केल्यावर त्यांचे महापरिनिर्वाण झाले. त्यामुळे बौद्ध धर्माचा प्रसार करण्याचे त्यांचे उद्दिष्ट पूर्ण झाले नाही. १४ ऑक्टोबर नंतर मुंबईत धर्मांतराचा मोठा सोहळा ठेवण्यात आला होता. त्यात प्रल्हाद केशव अत्रेंपासून अनेक नेते त्यात सहभागी होणार होते. मात्र त्यात डॉ. आंबेडकरांना सहभागी होता आले नाही. आम्ही बौद्ध धर्म स्वीकारला पण तो आचरण्यात आणण्याची यंत्रणा त्यांना उभारता आली नाही. ती यंत्रणा उभी राहिली मात्र आपापल्या पद्धतीने. अनेक ठिकाणी बौद्ध धर्माचे आचरण करण्यात येते पण त्याबद्दल प्रत्येकाची थिअरी असते. हे पद्धतशीरपणे व्हायला हवे होते, ते झाले नाही हे मान्य करावं लागेल."[३४२] +आंबेडकरांच्या निधनानंतर मुंबईहून त्यांच्या अस्थी दिल्लीला नेण्यात आल्या. तेथे एक आठवड्यानंतर धर्मांतराचा कार्यक्रम होऊन ३०,००० लोकांनी बौद्ध धम्माची दीक्षा घेतली. नंतर अस्थींचे अनेक विभाजन केले गेले आणि त्यांचे भाग आग्रा सहित देशातील प्रमुख शहरात पाठवले गेले आणि प्रत्येक शहरात ठिकठिकाणी धर्मांतराचे कार्यक्रम झाले. अशाप्रकारे नागपूर येथील सामूदायिक धर्मांतरांची चळवळीची गती पुढे चालू राहिली. ७ डिसेंबर १९५६ ते १० फेब्रुवारी १९५६ पर्यंतच्या काळात मुंबई, आग्रा, दिल्ली यांसह देशातील वीस पेक्षा अधिक शहरांत धर्मांतराचे कार्यक्रम घडून आले. आंबेडकर यांच्या हस्ते दीक्षा घेतलेल्या १०,००,००० बौद्धांद्वारे दीक्षित नवबौद्धांची संख्या ४०,००,००० झाली.[३५६] +१९५१ च्या जनगणनेनुसार सर्व भारतात अवघे १,८०,८२३ बौद्ध होते. त्यापैकी महाराष्ट्रात २,४८७, पंजाबात १,५५०, उत्तर प्रदेशात ३,२२१, मध्य प्रदेशात २,९९१ आणि बाकीचे बहुतेक सर्व बौद्ध ईशान्य भारतात होते. इ.स. १९५१ ते १९६१ या दशतकात महाराष्ट्रातील बौद्धांची अधिकृत संख्या २,४८७ वरून २७,८९,५०१ पर्यंत पोहोचली. तर १९५१ ते १९६१ मध्ये भारतातील अधिकृत बौद्धांची लोकसंख्या १,६७१ टक्क्यांनी वाढून १,८०,८२४ वरून ३२,५०,२२७ पर्यंत पोहोचली होती. धर्मांतरापूर्वी महाराष्ट्रातील अनुसूचित जातीत महारांचे प्रमाण ७०% इतके होते. धर्मांतरामुळे त्यांची विभागणी ३५% बौद्ध, व ३५% हिंदू महार अशी झाली.[३५०][३५१][३५७] ही सरकारी जनगणनेची आकडेवारी होती पण प्रत्यक्षात मात्र भारतातील धर्मांतरित बौद्धांची लोकसंख्या ही या जनगणनेतील बौद्ध लोकसंख्येपेक्षा कितीतरी पटींनी अधिक होती.[३५६] मार्च १९५९ पर्यंत भारतातील धर्मांतरित बौद्धांची संख्या जवळ जवळ १.५ ते २ कोटी होती, जी भारतातील ४.५% लोकसंख्या होती.[३५६] २०११ च्या जनगणनेनुसार भारतातील एकूण बौद्ध लोकसंख्येपैकी ८७% पेक्षा जास्त लोक हे आंबेडकरवादी बौद्ध आहेत, ज्यांचे पूर्वज १९५६ मध्ये बौद्ध धर्मात परिवर्तित झाले होते.[३५८][३५९][३६०][३६१] +नागपूर व चंद्रपूर येथील धर्मांतराचे झाल्यावर आंबेडकर दिल्लीला परतले. त्यानंतर काही आठवड्यात २० नोव्हेंबर १९५६ मध्ये ते नेपाळमधील काठमांडूला ‘‘वर्ल्ड फेलोशिप ऑफ बुद्धिस्ट‘’च्या चौथ्या परिषदेस हजर राहिले. तेथे त्यांनी ‘‘बुद्ध की कार्ल मार्क्स‘’ या विषयावर भाषण केले. त्यात त्यांनी भगवान बुद्धाचा मार्ग मार्क्स पेक्षा श्रेष्ठ आहे, ज्यात प्रेम, न्याय, बंधुत्व, विज्ञानवाद असून तो शोषण समाप्त करू शकतो असे सांगितले. आपल्या परतीच्या प्रवासात त्यांनी बनारसमध्ये दोन भाषणे दिली. दिल्लीमध्येही त्यांनी विविध बौद्ध समारंभांत भाग घेतला. त्यानंतर त्यानी राज्यसभेच्या अधिवेशनात भाग घेतला आणि आपल्या ‘‘भगवान बुद्ध आणि कार्ल मार्क्स’‘ या पुस्तकाचे शेवटचे प्रकरण लिहून पूर्ण केले. ५ डिसेंबरच्या सायंकाळी ‘‘बुद्ध आणि त्यांचा धम्म’‘ या ग्रंथाच्या प्रास्ताविक आणि परिचय या दोन प्रकरणांच्या प्रती आणून त्यांनी रात्री त्यांची तपासणी केली. दुसऱ्या दिवशी पहाटे १२.१५ वाजता ६ डिसेंबर इ.स. १९५६ रोजी दिल्लीला निवासस्थानी त्यांचे निधन (महापरिनिर्वाण) झाले. त्यावेळी त्यांचे वय ६४ वर्ष आणि ७ महिन्याचे होते. दिल्लीहून विशेष विमानाने त्यांचे पार्थिव मुंबईला आणण्यात आले. मुंबई हे ठिकाण अत्यंविधीसीठी निश्चित झाले त्यानंतर देशभरातील त्यांचे अनुयायी मिळेल त्या साधनाने मुंबईला येऊ लागले. +आंबेडकर यांच्या धर्मांतरानंतरच्या सात आठवड्यांत त्यांनी बौद्ध धम्माच्या प्रचारासाठी मोठे कार्य केले. +आंबेडकरांची अंत्ययात्रा राजगृह (हिंदू कॉलनी), दादर येथून दुपारी १.४० वाजता निघाली. दादर व्हिन्सेन्ट रोड (आताचा डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर रोड), पोयबावडी, परळ, एलफिन्स्टन ब्रिज, सयाी रोड, गोखले रोड (उत्तर व दक्षिण), रानडे रोडवरून दादर चौपाटीवरील हिंदू स्मशानभूमीत (आता चैत्यभूमी) सायकांळी ६ वाजता पोहोचली. चार मैल लांबीच्या या त्यांच्या अंत्ययात्रेत देशभरातून १५ लाखांवर लोक सामील झाले होते. ७ डिसेंबर १९५६ रोजी सायंकाळी ७.५० वाजता त्यांच्यावर मुंबई मध्ये बौद्ध पद्धतींनी अंत्यसंस्कार करण्यात आले. मुंबई हे त्यांच्या जीवनकार्यातील अधिकांश काळ मुख्यालय होते आणि तेथेच त्यांचे अजूनही सर्वात जास्त अनुयायी होते. मुंबई शहरातील ती सर्वात मोठी अत्यंयात्रा होती. त्यानंतर दहनसंस्कारास उपस्थित राहिलेल्यापैंकी एक लाख लोक त्यांच्या अस्थींबरोबर तैनातीने राजगृहापर्यंत गेले. परंतु दहनभूमी सोडण्यापूर्वी त्यांनी आंबेडकरांच्या इच्छेची पूर्ती करण्यासाठी म्हणून बौद्ध धम्माचा स्वीकार करण्याचा आग्रह धरला. त्यानुसार दीक्षा समारंभाचा कार्यक्रम होऊन तेथे उपस्थित असलेल्या बौद्ध भिक्खूंपैकी महापंडित डॉ. आनंद कौसल्यायन यांनी त्रिशरण व पंचशील देऊन त्याच ठिकाणी १० लाख लोकांना बौद्धधम्माची दीक्षा दिली. एकाच वेळी दहा लक्षांवरील लोकांचे धर्मांतर हे जगातील सर्वात मोठे सामूहिक धर्मांतर होते.[३५१] +आंबेडकरांचे दिल्लीमध्ये आपल्या निवासस्थानी महापरिनिर्वाण झाले होते, तेथे भारत सरकारने डॉ. आंबेडकर राष्ट्रीय स्मारक निर्माण केले आहे. याला 'महापरिनिर्वाण स्थळ' म्हणूनही ओळखले जाते. १३ एप्रिल २०१८ रोजी भारताचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते स्मारकाचे लोकार्पन करण्यात आले. या स्मारकाच्या इमारतीची रचना पाने उघडलेल्या भारतीय संविधानाच्या पुस्तकाप्रमाणे असून हा आकार "ज्ञानाच्या शोधाचे प्रतीक" आहे.[३६२][३६३] +रमाबाईंना आंबेडकरांच्या पत्नी होत. त्यांनी रमाबाईंना लिहायला वाचायला शिकवले होते.[३६४] रमाबाई व बाबासाहेब यांना एकूण पाच अपत्य झाली – यशवंत, गंगाधर, रमेश, इंदू (मुलगी) व राजरत्न. यशवंत खेरीज इतर चार अपत्ये त्यांच्या वयाची दोन वर्षे पूर्ण होण्याच्या आतच दगावली. यशवंत (१९१२–१९७७) हा एकमेव त्यांचा वंशज होता.[३६५] +इ.स. १९३५ मध्ये दीर्घ आजारानंतर आंबेडकरांच्या पत्नी रमाबाई यांचे निधन झाले.[३६६][३६७] १९४० च्या दशकात भारतीय संविधानाचा मसुद्याचे काम पूर्ण करतावेळी डॉ. आंबेडकर खूप आजारी होते. त्यांच्या पायांमध्ये न्युरोपॅथीक[मराठी शब्द सुचवा] वेदना होत होत्या, त्यांना रात्री झोप येत नसे. ते इन्सुलिन आणि होमिओपॅथीची औषधे घेत होते.[३६८] यावर उपचार घेण्यासाठी ते मुंबईला गेले आणि तेथे त्यांची डॉ. शारदा कृष्णराव कबीर यांच्याशी भेट झाली. कबीर या पुण्याच्या सारस्वत ब्राह्मण कुटुंबातील होत्या.[३६९] डॉ. कबीर यांची आंबेडकरांची वैद्यकीय काळजी घेतली. पुढे आंबेडकरांनी कबीरांशी १५ एप्रिल, १९४८ रोजी नवी दिल्ली येथील आपल्या निवासस्थानी नोंदणी पद्धतीने विवाह केला. विवाहसमयी आंबेडकरांचे वय ५७ वर्ष तर शारदा कबीर यांचे वय ३९ वर्ष होते.[३७०] विवाहानंतर शारदा कबीरांनी 'सविता' हे नाव स्वीकारले.[३७१] सविता आंबेडकरांना अपत्य नव्हते. आंबेडकरानुयायी लोक सविता आंबेडकरांना आदराने 'माई' किंवा 'माईसाहेब' म्हणत असत. मुंबईमध्ये २९ मे, २००३ रोजी वयाच्या ९३व्या वर्षी सविताबाईंचे त्यांचे निधन झाले.[३७२][३७३][३७४][३७५][३७६] +यशवंत आंबेडकरांचा विवाह मीरा यांचेशी झाला. त्यांना एकूण चार अपत्ये झाली, ती पुढील प्रमाणे : प्रकाश (बाळासाहेब), रमाबाई, भीमराव व आंनदराज. प्रकाश आंबेडकरांचे लग्न अंजली यांचेशी झाले असून त्यांना सुजात हा एक मुलगा आहे. तर रमाबाईंचा विवाह प्राध्यापक व अभ्यासक आनंद तेलतुबंडे यांचेशी झालेला असून त्यांना दोन मुली आहेत. भीमराव यांना एक मुलगी आहे व आनंदराज यांनाही दोन मुलगे आहेत. आंबेडकरांचा पुतण्या आनंदराव यांचे नातू राजरत्न आहेत, जे सध्या भारतीय बौद्ध महासभेचे राष्ट्रीय अध्यक्ष आहेत. आंबेडकर कुटुंबातील हे सदस्य मात्र राजकारण, समाजकारण व आंबेडकरवादी चळवळीशी, तसेच बौद्ध चळवळींमध्ये काम करतात. +आंबेडकर हे बहुभाषी होते. ते मराठी, संस्कृत, पाली, इंग्लिश, हिंदी, फ्रेंच, जर्मन, फारसी, गुजराती, बंगाली, कन्नड अशा अकरा पेक्षा अधिक अनेक भारतीय व विदेशी भाषा शिकलेले होते. यापैकी इंग्रजी, हिंदी, गुजराती, व मराठीसह अनेक भाषांवर त्यांचे प्रभुत्व होते.[३७८][३७९] जर्मन व फ्रेंच भाषा त्यांनी कोलंबिया विद्यापीठात आत्मसात केल्या.[३७७] +आंबेडकर नास्तिक होते. त्यांचा देवावर अजिबात विश्वास नव्हता. पण ते निधर्मी किंवा धर्मविरोधी नव्हते, तर समाजासाठी धर्म आवश्यक आहे, हे त्यांनी मान्य केले. त्यांच्यासाठी धर्म हा नैतिक संहिता, समानता, प्रेम, न्याय यासारख्या मूल्यांचा संच म्हणून वैध होता.[३८०] त्यांनी धर्मनिरपेक्षता या तत्त्वाचा पुरस्कार केला, तसेच त्यांनी संविधानामार्फत भारतीय राजकीय-सामाजिक समाज जीवनामध्ये हे तत्त्व रुजवले.[३८१] स्वातंत्र्य, समानता आणि बंधुत्व शिकवणारा धर्म मला आवडतो, हे त्यांचे प्रचलित कथन आहे. मानव आणि धर्म या दोघांत तुलना करताना त्यांनी मानवास अधिक महत्त्वाचे ठरवले, तर धर्माला दुय्यम ठरवले. ते असे म्हणाले की, मानव हा धर्मासाठी नसून धर्म हा माणसासाठी आहे. आधुनिक जगामध्ये विज्ञानाच्या कसोटीवर टिकणारा धर्म त्यांना अपेक्षित होता. त्यामुळे त्यांनी बुद्ध धम्माला वैज्ञानिक दृष्टिकोन आणि मानवी मूल्य असणारा जगासाठी सर्वात उपयुक्त धर्म म्हटले आहे. आयुष्याच्या उत्तरार्धात त्यांचा कल बौद्ध धम्म अनुसरण्याकडे झुकला, आणि आयुष्याच्या अगदी अंतिम महिन्यांत त्यांनी अधिकृतपणे बौद्ध धम्म स्वीकारला. +२०२० मध्ये प्रकाशित झालेल्या वृत्तानुसार आंबेडकर प्रभावी पत्रकार व संपादक होते,[३८२] वृत्तपत्रांच्या माध्यमातून समाजोन्नती करण्यासाठी त्यांनी एकूण ५ वृत्तपत्रे सुरू केली.[३८३][३८४][३८५][३८६][३८७][३८८][३८९][३९०] ते त्यांच्या मते कोणतीही चळवळ यशस्वी होण्यासाठी तिला वर्तमानपत्राची आवश्यकता असते. ज्या चळवळीचे वर्तमानपत्र नसेल तिची अवस्था पंख तुटलेल्या पक्ष्याप्रमाणे होते. त्यांनी आपल्या चळवळीत वेगवेगळ्या कालावधीत पाच वर्तमानपत्रे वापरली.[३८५][३९१][३९२] +३१ जानेवारी १९२० रोजी, आंबेडकरांनी अस्पृश्यांवरील अन्याय दाखविण्यासाठी मूकनायक हे पहिले पाक्षिक सुरू केले.[३९३] यासाठी त्यांना कोल्हापूर संस्थानाचे छत्रपती शाहू महाराज यांनी आर्थिक मदत केली होती. ३ एप्रिल, इ.स. १९२४ रोजी त्यांनी बहिष्कृत भारत हे वृत्तपत्र सुरू केले. त्यांनी २९ जून १९२८ रोजी समता हे वृत्तपत्र सुरू केले. हे समाज समता संघाचे मुखपत्र होते. २४ फेब्रुवारी १९३० रोजी त्यांनी जनता तर ४ फेब्रुवारी १९५६ मध्ये प्रबुद्ध भारत हे वृत्तपत्र सुरू केले. इ.स. १९४४ मध्ये आंबेडकरांनी "आम्ही शासनकर्ती जमात बनणार" या शीर्षकाखाली जनता वृत्तपत्रात लेख लिहिला. या वृत्तपत्रांद्वारे आपल्या विचारांनी त्यांनी स्पृश्य आणि अस्पृश्यांना जागृत केले. त्यांची प्रत्रकारिता प्रभावी होती.[३९४] आंबेडकर हे इंग्रजी भाषेचे विद्वान होते, परंतु त्यावेळी महाराष्ट्रातील बहुतांश दलित जनता केवळ मराठी वाचत असे.[३९५] त्यामुळे त्यांनी ही सर्व पाक्षिके व साप्ताहिके मराठी भाषेमध्ये प्रकाशित केली. +गंगाधर पानतावणे यांच्या १९८७मधील आंबेडकरांया पत्रकारितेवरील पी.एच.डी. शोध प्रबंधानुसार"या मुकनायकाने (आंबेडकर) बहिष्कृत भारतामधील लोकांना प्रबुद्ध भारताकडे नेले. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर हे महान पत्रकार होते."[३९०] +भारतीय बौद्ध विशेषतः नवयानी अनुयायी आंबेडकरांना 'बोधिसत्त्व' व 'मैत्रेय' मानतात.[४०२][४०३][४०४] इ.स. १९५५ मध्ये, काठमांडू, नेपाळ येथे झालेल्या जागतिक बौद्ध परिषदेत सहभागी बौद्ध भिक्खूंनी त्यांना 'बोधिसत्व' ही उपाधी प्रदान केली. त्यानंतर दलाई लामा एकदा डॉ. आंबेडकरांना भेटले असता दलाई लामांनी सुद्धा त्यांना 'बोधिसत्व' संबोधले होते. +भारतीय टपालने इ.स. १९६६, १९७३, १९९१, २००१ आणि २०१३ मध्ये आंबेडकरांच्या जन्मदिनानिमित्त त्यांची टपाल तिकिटे काढली होती. याशिवाय इ.स. २००९, २०१५, २०१६ व २०१७ मध्ये त्यांना अन्य टपाल तिकिटांवर चित्रित केले गेले आहे.[४०५][४०६] +सन २००४ मध्ये कोलंबिया विद्यापीठाने आंबेडकरांचा सर्वश्रेष्ठ विद्वान म्हणून सन्मान केला. इ.स. २००४ मध्ये आपल्या स्थापनेला २५० वर्ष पूर्ण झाले त्यानिमित्ताने कोलंबिया विद्यापीठाने आपल्या विद्यापीठात आजपर्यंत शिकलेल्या सर्वात बुद्धिमान अशा शंभर सर्वश्रेष्ठ विद्यार्थ्यांची 'द कोलंबियन्स अहेड ऑफ देअर टाइम' नावाने एक यादी प्रसिद्ध केली आहे, ज्यात 'भीमराव आंबेडकर' हे नाव पहिल्या स्थानावर होते. यावेळी विद्यापीठाने आंबेडकरांचा उल्लेख "आधुनिक भारताचा निर्माता" असा केला होता.[४१२][४१३] "विश्वविख्यात कोलंबिया विद्यापीठाच्या ४५० वर्षांच्या इतिसाहात डॉ. आंबेडकर यांच्यासारखा अत्यंत विद्वान विद्यार्थी एकही नव्हता", असे खुद्द विद्यापीठाच्या कुलगुरूंनी मला प्रत्यक्ष सांगितल्याचे भालचंद्र मुणगेकर यांनी म्हटले.[४१४] +गुगलने १४ एप्रिल २०१५ रोजी आपले मुख्यपृष्ठ डुडलच्या माध्यमातून आंबेडकरांचा १२४वा जन्मदिवस साजरा केला होता.[४१५][४१६] हे डुडल भारत, अर्जेंटिना, चिली, आयर्लंड, पेरू, पोलंड, स्वीडन आणि युनायटेड किंग्डम या देशांमध्ये चित्रित करण्यात आले होते.[४१७][४१८][४१९] +इ.स. २०१७ मध्ये, १२६व्या आंबेडकर जयंतीनिमित्त ट्विटरकडून खास इमोजी तयार करून आंबेडकरांना अभिवादन करण्यात आले.[४२०][४२१] + +डॉ. आंबेडकर यांच्या व्यक्तिमत्त्वाचे व कर्तृत्त्वाचे मूल्यांकन करताना जगातील अनेक विद्वानांनी त्यांना या शतकातील युगप्रवर्तक म्हणून संबोधले आहे.[४४३][४४४] त्याच काळातील बंगालचा गव्हर्नर रिचर्ड कॅसे म्हणतो की, डॉ. आंबेडकर बुद्धिमत्तेचा व ज्ञानाचा मूळ झरा आहे.[४४३][४४४] तर त्यांना बुद्ध धम्माची दीक्षा देणारे महास्थवीर भदन्त चंद्रमणी त्यांना या युगातील भगवान बुद्ध म्हणतात.[४४३][४४४] डॉ. भालचंद्र मुणगेकर म्हणतात, की "विसाव्या शतकावर महात्मा गांधींचा निर्विवाद प्रभाव होता, तर प्रचंड विद्वत्ता, ताकद व विचारप्रवर्तक योगदानामुळे डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी एकविसावे शतक गाजवले."[४१४] नरेंद्र जाधव म्हणतात की, "महात्मा गांधी हे 'भारताचे राष्ट्रपिता' होते तर डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर हे 'प्रजासत्ताक भारताचे राष्ट्रपिता' होते!"[४४५] महात्मा गांधींऐवजी आंबेडकर "प्रतिकार आणि सामाजिक प्रबोधनाचे नवे प्रतीक" ठरले आहेत.[४४६] +आंबेडकरांचा सामाजिक-राजकीय सुधारक म्हणून आधुनिक भारतावर मोठा प्रभाव पडला आहे.[४४७][४४८] स्वातंत्र्योत्तर काळात भारतातील त्यांच्या सामाजिक-राजकीय विचारांचा राजकारणामध्ये आदर आहे. त्यांच्या पुढाकारामुळे जीवनाच्या विविध क्षेत्रात परिणाम झाला आहे आणि आज भारताची सामाजिक-आर्थिक आणि कायदेशीर प्रोत्साहनांद्वारे सामाजिक-आर्थिक धोरणे, शिक्षण आणि सकारात्मक कृती पाहता भारताचा दृष्टिकोन बदलला आहे. स्वतंत्र भारताचे प्रथम कायदामंत्री म्हणून त्यांची नियुक्ती झाली आणि संविधानाचा मसूदा तयार करण्याऱ्या मसूदा समितीचे ते अध्यक्ष झाले. त्यांनी वैयक्तिक स्वातंत्र्यावर पूर्णपणे विश्वास ठेवला आणि जातीरहित समाजाचा पुरस्कार केला. जातिव्यवस्थेवर केलेल्या त्यांच्या विधानांनी त्यांना सनातनी हिंदुंमध्ये विवादास्पद व अलोकप्रिय बनविले. तथापि, दलित व दलितेतर हिंदू समाजावरही त्यांच्या विचारांचा व कार्यांचा प्रभाव पडला आहे.[४४९][४५०] त्यांच्या बौद्ध धर्मात केलेल्या धर्मांतराने भारतात व परदेशात बौद्ध तत्त्वज्ञानाच्या अभिव्यक्तीमध्ये पुनरुज्जीवन घडून आले.[४५१] आंबेडकर हे भारतातील निदर्शकांचे प्रतीक बनले आहेत. भारतातील राष्ट्रीय स्तरावरील होणाऱ्या निदर्शनांमधील किंवा आंदोलनांमधील निदर्शनकर्ते आंबेडकरांची प्रतिमा हाती घेऊन त्याच्या नावाचा जयघोष करून आपल्या मागण्या सादर करीत असतात.[४५२] प्रामुख्याने दलितांचे प्रतीक समजले जाणारे आंबेडकर इतर मागासवर्गीयांचेही (ओबीसींचे) प्रतीक बनले आहेत. दलित व आदिवासीखेरीज इतर मागासवर्गीय, अल्पसंख्य, तसेच सवर्ण समाज सुद्धा आंबेडकरांना आपले प्रेरणास्रोत मानतो.[४५३][४५४] + महाराष्ट्राला तीन प्रमुख समाजसुधारकांचा वैचारिक वारसा लाभला असल्यामुळे या राज्यास "फुले-शाहू-आंबेडकरांचा महाराष्ट्र" असे म्हणतात.[४५५][४५६][४५७] भारतात आणि इतरत्र अनेकदा त्यांना बाबासाहेब म्हटले जाते, ज्याचा मराठीत अर्थ "आदरणीय" किंवा "आदरणीय पिता" असा होय. कोट्यवधी भारतीय त्यांना "महान मुक्तिदाता" मानतात. सप्टेंबर १९२७ पासून, डॉ. भीमराव आंबेडकर यांना त्यांचे कार्यकर्ते व अनुयायी सन्मानपूर्वक "डॉक्टर बाबासाहेब आंबेडकर" म्हणून संबोधित करु लागले.[४५८][४५९] आंबेडकरांना मुख्यत्वे भीम तसेच काहीदा भीमा, भिवा, भीमराव, भीमराज, बाबा, बा भिमा, बाबासाहेब यासारख्या नावांनीही संबोधिले जाते. त्यांच्या "भीम" नावाचा वापर भीम जन्मभूमी, भीम जयंती, जय भीम, भीम स्तंभ, भीम गीत, भीम ध्वज, भीम आर्मी, भीम नगर, भीम ॲप, भीम सैनिक, भीम गर्जना सारख्या अनेक ठिकाणी केला जातो.[४६०] आंबेडकर यांचे नाव भीमराव होते त्यामुळे त्यांनी निर्माण केलेल्या शक्तीला 'भीमशक्ती' संबोधण्याचा प्रघात आहे. महाडच्या सत्याग्रहाच्या प्रसंगानंतर आंबेडकरी शक्तीला भीमशक्ती म्हटले जाऊ लागले, परंतु हा शब्द प्रामुख्याने १९५७ च्या दुसऱ्या सार्वत्रिक निवडणुकीनंतर प्रचारात आला.[४६१] आंबेडकरवादी लोक एकमेकांना नमस्कार किंवा अभिवादन करण्यासाठी "जय भीम" शब्द उच्चारतात. 'जय भीम'मुळे आंबेडकरांप्रती असलेला आदर व्यक्त केला जातो. "जय भीम" या शब्दातील 'जय'चा अर्थ 'विजय' होय, व 'भीम' हे आंबेडकरांचे नाव आहे; तसेच जयभीम या संयुक्त शब्दाचा अर्थ "डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचा विजय असो" असा आहे. 'जयभीम' या प्रेरणादायी शब्दाची सुरुवात एल.एन. हरदास यांनी इ.स. १९३९ मध्ये केली होती. सर्वप्रथम २० डिसेंबर १९४१ पासून स्वतः आंबेडकर अभिवादन म्हणून 'जयभीम' वापरू लागले.[४६२][४६३][४६४][४६५] निळा रंग आंबेडकरांच्या विचारधारा आणि आंबेडकरी चळवळीचे प्रतीक मानला जातो. आंबेडकरांच्या समता सैनिक दलाचा आणि राजकीय पक्षांचा निळा रंग होता. 'तारे असलेला निळा झेंडा' हा समता सैनिक दलाचा ध्वज आहे. 'या ध्वजाचा अर्थ आहे स्वातंत्र्य, समता, बंधुता आणि आपले उद्दिष्ट गाठण्यासाठी संघर्ष करणे,' असे समता सैनिक दलाच्या घटनेत लिहिले आहे. शेड्युल कास्ट फेडरेशनचा ध्वज निळा होता. १९५७ मध्ये आंबेडकरांच्या सहकाऱ्यांनी भारतीय रिपब्लिकन पक्ष स्थापन केला. तेव्हा डॉ. आंबेडकरांनी दिलेला निळा रंग कायम ठेवण्यात आला. डॉ. आंबेडकरांच्या काळातच निळा रंग हा क्रांतीचे प्रतीक ठरला होता. डॉ. आंबेडकरांचे नेतृत्व म्हणजे निळा झेंडा असे समीकरण होते.[४६६] +अनेक सार्वजनिक संस्था, विद्यापीठे, महाविद्यालये, वास्तु, रस्ते, इत्यादी गोष्टी आंबेडकरांच्या सन्मानार्थ त्यांच्या नावाने नामांकित आहेत. त्यापैकी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर आंतरराष्ट्रीय विमानतळ, डॉ. बी.आर. आंबेडकर राष्ट्रीय तंत्रज्ञान संस्थान, जालंधर, आंबेडकर विद्यापीठ दिल्ली, डॉ. आंबेडकर आंतरराष्ट्रीय पुरस्कार आहेत. सन १९९० मध्ये, भारतीय संसद भवनाच्या मध्यवर्ती कक्षात आंबेडकरांचे मोठे अधिकृत तैलचित्र लावण्यात आले आहे.[४६७][४६८] +भारतातील गावात, शहरात, चौकात, रेल्वे स्थानक, उद्याने, स्मारके या ठिकाणी आंबेडकरांचे पुतळे मोठ्या संख्येने स्थापित केलेले आहेत.[४६९] भारताबाहेर सुद्धा त्यांचे काही पुतळे उभारण्यात आले आहेत. [४७०][४७१][४७२] १४ एप्रिल २०२३ रोजी १३२व्या आंबेडकर जयंतीदिनी “१२५ फुट डॉ. बी.आर. आंबेडकरांचा पुतळा” तेलंगणाची राजधानी हैदराबाद येथे उभारण्यात आला आहे.[४७३] या पुतळ्याची एकूण उंची १७५ फूट असून तो ५० फुट उंचीच्या चबुतऱ्यावर उभा आहे.[४७४][४७५] +लखनौमधील आंबेडकर स्मारक पार्क त्यांच्या स्मृतींना समर्पित आहे. येथील चैत्यामध्ये त्यांचे जीवनचरित्र दाखवणारी स्मारके आहेत. या स्मारकातील बसलेल्या स्थितीतील आंबेडकरांचा कांस्य पुतळा हा वॉशिंग्टन, डी.सी. मध्ये असलेल्या लिंकन स्मारकातील अब्राहम लिंकन यांच्या पुतळ्याप्रमाणे बनवण्यात आला आहे.[४७६][४७७] +१९२० च्या दशकात आंबेडकर विद्यार्थी म्हणून लंडनमध्ये ज्या इमारतीत राहिले, ती तीन मजली वास्तू महाराष्ट्र सरकारने विकत घेऊन त्याचे संग्रहालयात रूपांतर केले. इ.स. २०१५ मध्ये त्यांचे हे डॉ. भीमराव रामजी आंबेडकर स्मारक झाले.[४७८] +२०१२ मध्ये, सीएनएन आयबीएन, हिस्ट्री टिव्ही१८ व आऊटलुक इंडिया यांच्या संयुक्त उपक्रमाद्वारे घेण्यात आलेल्या द ग्रेटेस्ट इंडियन सर्वेक्षणात नेहरू व पटेल यांना मागे टाकत आंबेडकर पहिल्या क्रमांकावर आले. या सर्वेक्षणात २८ परीक्षक होते आणि देश-विदेशातील २० कोटीपेक्षा अधिक लोकांनी यात मते दिली होती.[४७९][४८०] तत्पूर्वी, इ.स. २००७ मध्ये झालेल्या सर्वेक्षणात ६० सर्वश्रेष्ठ भारतीयांमध्ये आंबेडकरांचा सुद्धा समावेश होता.[४८१] +आंबेडकरांच्या राजकीय तत्त्वज्ञानाने मोठ्या संख्येने राजकीय पक्ष, प्रकाशने, कामगार संघटनांचा आणि विविध संस्थांचा उगम झाला आहे, हे संपूर्ण भारतात आणि विशेषतः महाराष्ट्रात जास्त सक्रिय आहेत. बौद्ध धर्माबद्दलच्या त्यांच्या प्रबंधामुळे भारताच्या लोकसंख्येतील मोठ्या वर्गांमध्ये बौद्ध तत्त्वज्ञानाबद्दल रूची वाढली आहे. सन १९५६ मधील आंबेडकरांच्या नागपूर येथील धर्मांतर सोहळ्याचे अनुकरण करत, वर्तमान काळातील मानवाधिकार कार्यकर्त्यांद्वारे मोठ्या प्रमाणावर बौद्ध धर्मांतर सोहळे आयोजित केले जातात.[४८२] भारतीय बौद्ध अनुयायी विशेषतः नवयानी आंबेडकरांना "बोधिसत्त्व" व "मैत्रेय" असे संबोधतात.[४८३][४८४][४८५] +राजर्षी शाहू महाराजांनी आंबेडकरांच्या कार्याविषयीचा आदरभाव व्यक्त करण्यासाठी त्यांना लिहिलेल्या एका पत्रात रा. लोकमान्य आंबेडकर असा मायना महाराजांनी लिहिला होता.[४८६] +आंबेडकरी विचारांचा प्रभाव भारतातच नाही तर जगभरातल्या समता लढ्यांमध्ये सुद्धा दिसतो.[४८७] तसेच आंबेडकरांचे तत्त्वज्ञान आंबेडकरवाद हा मानवी मूल्यांवर आधारित आहे. त्यांच्या तत्त्वज्ञानातून इतर देशातील शोषित लोकांना प्रेरणा मिळाली आहे. जपानमध्ये बुराकू नावाची एक शोषित जमात आहे. या जमातीच्या नेत्यांनी भारतात येऊन आंबेडकरांच्या तत्त्वज्ञानाचा अभ्यास केला व त्यापासून प्रभावित झाले. ते नेते आंबेडकरांच्या तत्त्वज्ञानाचा बुराकू जमातीत प्रसार करीत आहे. बुराकू जमात ही आंबेडकरांना आपले प्रेरणास्थान मानते.[४८८][४८९] नेपाळमधील दलितही आंबेडकरांपासून प्रभावित झाले आहेत. ते आंबेडकरांकडे आपला मुक्तिदाता म्हणून पाहतात आणि नेपाळी आंबेडकरवादी चळवळही चालवतात. आंबेडकरांच्या तत्त्वज्ञानाचे पालन करणे: "शिका, संघटित व्हा, संघर्ष करा" हा जातीनिष्ठ भेदभाव आणि अस्पृश्यता दूर करण्याचा एकमेव मार्ग असल्याचे त्यांचे मत आहे.[४९०] युरोपमधील हंगेरी देशातील जिप्सी लोकांचे नेते जानोस ओरसोस यांच्यावरही आंबेडकरांच्या विचारांचा प्रभाव पडला. त्यांनी आंबेडकरांचे विचार जिप्सो लोकांमध्ये पेरून त्यांच्यात परिवर्तन घडवून आणले.[४९१] १९९० च्या दशकाच्या उत्तरार्धात, काही हंगेरियन रोमानी लोकांना स्वतःच्या परिस्थितीत आणि भारतातील दलित लोकांच्या परिस्थितीत साम्यता आढळून आली; त्यांनी आंबेडकरांच्या धर्मांतरापासून प्रेरित होऊन बौद्ध धर्मांत रूपांतरित होण्यास सुरुवात केली. हंगेरीयन लोकांनी सन २००७ मध्ये साजोकाझा गावात डॉ. आंबेडकर हायस्कूल नावाची शाळा सुरू केली. हंगेरीत आंबेडकरांच्या नावाने तीन विद्यालये सुरू करण्यात आली आहेत.[४९२] येथे विद्यार्थ्यांना आंबेडकरांचे धडे शिकवले जातात. त्यामध्ये आंबेडकरांचा शिक्षणासाठीचा संघर्ष, जातिविरोधी चळवळी व भारतीय संविधान निर्मितीतील योगदान या बाबी शिकवल्या जातात. या शाळेत १४ एप्रिल २०१६ रोजी आंबेडकरांचा अर्धपुतळा स्थापन करण्यात आला आहे, जो हंगेरीतील जयभीम नेटवर्कने शाळेस भेट दिला होता.[४९३][४९४] +२५ डिसेंबर १९५४ रोजी आंबेडकरांनी देहूरोड येथे भगवान बुद्धांच्या मूर्तीची प्रतिष्ठापना केली होती. या दिनाच्या निमित्ताने २५ डिसेंबर, २०१९ रोजी सुमारे एक लाख आंबेडकरी बौद्ध अनुयायांनी बुद्धवंदना म्हणली.[४९५] +डॉ. आंबेडकरांचा भारतीय समाज जीवनावर अनेक प्रकारे प्रभाव पडलेला आहे. +आंबेडकरांच्या कार्यामुळे भारतीय समाजात सुमारे ५००० वर्षापासून प्रचलित असलेल्या जातिव्यवस्थेत बदल सुरू झाले. विषमतेवर आधारलेल्या जातिव्यवस्थेच्या जागी समतेवर आधारलेली लोकशाही व्यवस्था प्रस्थापित होण्यास चालना मिळाली.[२२४] तसेच विवाह, धर्म, अर्थ, शिक्षण राज्य या सामाजिक संस्थांतही परिवर्तन सुरू झाले. नवबौद्धांनी हिंदूविवाह पद्धती नाकारली व बौद्ध विवाहपद्धती स्वीकारली. आंबेडकरांच्या पुरोगामी विचारांमुळे दलितांनी बलुता पद्धतीचा त्याग केला. त्यामुळे ग्रामीण अर्थव्यवस्थेचा चेहरामोहरा बदलला. जे लोक शिक्षणापासून वंचित होते त्यांनी शिक्षण घेणे सुरू केल्याने शिक्षणाचे सर्वत्रीकरण घडून आले. आरक्षणाच्या धोरणामुळे अनुसूचित जाती आणि अनुसूचित जमातींना राजकीय व प्रशासकीय सत्ता मिळाली. परिणामी समाजातील सर्व घटकांना राजकीय सहभाग मिळणे शक्य झाले.[४९६] +डॉ. आंबेडकरांच्या कार्यामुळे अस्पृश्यांना त्यांच्यावर होणाऱ्या अन्यायाची जाणीव झाली. परिणामी त्याच्यांत आत्मविश्वास व आत्मविष्कार निर्माण झाला. आपणच आपल्या विकासासाठी लढा दिला पाहिजे, याची जाणीव झाली. आंबेडकरांनी अस्पृश्यांच्या उन्नतीसाठी राज्यघटनेत ज्या विशेष तरतुदी केल्या, त्यामुळे अस्पृश्यांच्या हक्कांना घटनात्मक वैधता प्राप्त झाली. भारत सरकारच्या विविध समाजकल्याणकारी योजनांचे मोठे श्रेय आंबेडकरांच्या कार्यास जाते. आंबेडकरांच्या प्रयत्नांमुळेच अस्पृश्यांना शिक्षणसंस्था, कायदेमंडळ, पंचायत राज्यव्यवस्था, सरकारी नोकऱ्या इत्यादींमध्ये आरक्षण मिळाले. याचा परिणाम म्हणून अस्पृश्यांमध्ये ऊर्ध्वगामी सामाजिक गतिशीलतेस चालना मिळाली.[४९७] +इसवी सन पूर्व ३ऱ्या शतकात सम्राट अशोकांच्या काळात भारताचा राज्यधर्म असलेल्या बौद्ध धर्माचा ११व्या शतकानंतर भारतात झाला. आंबेडकरांनी बौद्ध धर्म स्वीकारल्याने बौद्ध धर्माच्या प्रसारास चालना मिळाली. महाराष्ट्र, उत्तर प्रदेश, पंजाब, मध्य प्रदेश, गुजरात व इतरही काही राज्यांत लाखो लोकांनी बौद्ध धर्म स्वीकारला, इतरही उच्चशिक्षित लोकही बौद्ध धर्माकडे आकर्षित झाले. त्यांनी बौद्ध तत्त्वज्ञान, साहित्य व पाली भाषा यांच्या अभ्यासाला सुरुवात केली. आंबेडकरांनी बौद्ध धर्म स्वीकारल्याने भारतात बौद्ध धर्माचे पुनरुज्जीवन झाले.[४९६] १९५६ नंतर दरवर्षी अखंडपणे हजारों-लाखोंच्या संख्येने लोक बौद्ध धर्म स्वीकारत आहेत. २००१ ते २०११ च्या जनगणनेवरून भारतातील अनुसूचित जातीमध्ये अत्यंत वेगाने वाढणारा धर्म म्हणजे बौद्ध धर्म होय. २०११ च्या जनगणनेनुसार, एकूण भारतीय बौद्धांत सुमारे १३% पूर्वीपासूनचे म्हणजेच पारंपारिक बौद्ध आहेत तर ८७% नवयानी बौद्ध किंवा नवबौद्ध आहेत. आणि देशातील जवळजवळ ९०% नवयानी बौद्ध हे महाराष्ट्र राज्यात आहेत.[४९८][४९९] +आंबेडकरांच्या प्रयत्नांमुळे दलित चळवळीचा उदय झाला. सुरुवातीस केवळ महार लोकच या चळवळीत सहभागी झाले होते. शिक्षणप्रसाराबरोबरच इतर मागास जातीही आंबेडकरांच्या तत्त्वज्ञानाने प्रभावित झाल्या व त्यांनी त्यांच्या हक्कांसाठी चळवळी सुरू केल्या. दलित चळवळीला आज प्रामुख्याने आंबेडकरी चळवळ किंवा आंबेडकरवादी चळवळ म्हटले जाते.[४९६] +आंबेडकरांच्या जीवनावर व विचारांवर आधारित अनेक पुस्तके, गीते (भीमगीते), स्मारके अशा अनेक गोष्टींची निर्मिती झालेली आहे.[५००] आंबेडकरांच्या प्रेरणेतून देशाच्या प्रत्येक भाषेत आंबेडकरवादी निर्माण झाले आहेत.[५०१] आंबेडकरांवर दरवर्षी अनेक संशोधक आणि साहित्यिक नवनवीन ग्रंथ लिहित असतात.[५०१] विदेशातदेखील आंबेडकरी साहित्याची विशेष मागणी असून, आंबेडकरी साहित्याचा अनुवाद इंग्रजीत मोठ्या प्रमाणात होत आहे. सर्वत्र आंबेडकरांच्या ग्रंथांचा, प्रतिमांचा आणि आंबेडकरी साहित्यांचा प्रचंड खप होतो.[५०१] दीक्षाभूमी आणि चैत्यभूमीवर तर दरवर्षी कोट्यवधी रूपयांची पुस्तके विकली जातात. शिक्षणापासून वंचित ठेवण्यात आलेल्या समाजात आंबेडकरांमुळे ज्ञानर्जनाची वृत्ती निर्माण झाली.[५०१] आंबेडकरांच्या जीवनावर चरित्र लिहून त्यांच्या जीवनावर प्रकाश टाकण्याचे काम जवळपास ११० चरित्रकारांनी केले आहे. चरित्रकारांनी कथा, काव्य, कादंबरी, जातककथा, नाटक व चित्रमयकथा अशा अनेक रचनांमध्ये चरित्र लिहिल्याचे दिसून येते.[५०२] +आंबेडकरांच्या महापरिनिर्वाणानंतर त्यांच्या तत्त्वज्ञानामुळे देशातील शोषित समाज जागृत होत आहे.[४९१][५०१] आंबेडकरांनी भारतात बौद्ध धम्माचे पुनरूज्जीवन केले. ही घटना भारतातील बौद्ध धम्माचे इतिहासाच्या दृष्टीने अत्यंत महत्त्वपूर्ण आहे. इतर देशांत विशेषतः बौद्ध राष्ट्रांत आंबेडकरांचे ग्रंथ मोठ्या प्रमाणात वाचले जात आहेत.[५०१] महाराष्ट्र शासनाने प्रकाशित केलेल्या डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर: लेखन आणि भाषणे या २४ खंडाच्या ग्रंथांना जगभरातून मोठी मागणी आहे.[५०१] तैवान देशातील एक बौद्ध संस्था आंबेडकरांच्या धार्मिक ग्रंथांच्या जगातील विविध भाषेत लाखो प्रती प्रकाशित करून त्यांना मोफत वाटत असते.[५०१][५०३] +भीमायन : एक्सपीरियन्सेस ऑफ अनटचेबिलिटी (भीमायन : अस्पृश्यतेचे अनुभव) हे आंबेडकरांचे एक ग्राफिक चरित्र आहे, ज्याला परधन-गोंड कलाकार, दुर्गाबाई व्याम, सुभाष व्याम, आणि लेखक श्रीविज्ञान नटराजन आणि एस. आनंद यांनी बनवले आहे. या पुस्तकात आंबेडकरांच्या लहानपणापासून ते प्रौढत्वापर्यंतच्या अस्पृश्यतेच्या अनुभवांना दर्शवण्यात आले आहे. सीएनएनने त्यास शीर्ष ५ प्रसिद्ध कॉमिक पुस्तकांपैकी एक म्हटले आहे.[५०४] +आंबेडकरांचा अशोकचक्रांकित भीम ध्वज हा बौद्ध व दलित आंदोलनात आंबेडकरवाद्यांद्वारे वापण्यात येत असतो.[७७][५०५] या ध्वजाचा रंग निळा असून तो समतेचे व त्यागाचे प्रतिक मानला जातो. हा ध्वज भारतीय बौद्धांचा प्रतिकध्वज सुद्धा मानला जातो. अनेकदा या ध्वजावर 'जय भीम' शब्द लिहिलेले असतात.[७७] नवयान ही बौद्ध धर्माची एक संकल्पना आंबेडकरांनी तयार केली.[७७] +आंबेडकरांचा जन्मदिन हा आंबेडकर जयंती एक उत्सव म्हणून हा संपूर्ण भारतभर साजरा जातो, तर देशातील अनेक राज्यांत या दिवशी सार्वजनिक सुटी असते. जगातील अनेक देशांत सुद्धा दरवर्षी आंबेडकर जयंती साजरी होती.[५०६] आंबेडकरांची पहिली सार्वजनिक जयंती आंबेडकरानुयायी सदाशिव रणपिसे यांनी १४ एप्रिल १९२८ रोजी पुण्यात साजरी केली होते.[५०७][५०८] महाराष्ट्रात आंबेडकर जन्मदिन "ज्ञान दिवस" म्हणून साजरा केला जातो.[५०९] अमेरिकेतील संयुक्त राष्ट्रसंघामध्ये सन २०१६, २०१७ व २०१८ या वर्षांमध्ये आंबेडकर जयंती साजरी झालेली आहे. संयुक्त राष्ट्रसंघाने आंबेडकरांचा 'वैश्विक प्रणेता" म्हणून गौरव केला आहे.[५१०][५११][५१२][५१३] +आंबेडकर यांच्या जीवनावर व विचारांवर आधारित अनेक चित्रपटांची, दूरचित्रवाणी मालिकांची आणि नाटकांची निर्मिती करण्यात आलेली आहे. इसवी सन २००० मध्ये जब्बार पटेल यांनी इंग्लिश भाषेत डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर चित्रपट दिग्दर्शित केला, ज्यात अभिनेता मामुट्टी हे मुख्य भूमिकेत होते.[५१४] हा चित्रपट राष्ट्रीय फिल्म विकास महामंडळ आणि सरकारच्या सामाजिक न्याय आणि सबलीकरण मंत्रालयाने प्रायोजित केला होता. या चित्रपटाला तीन राष्ट्रीय पुरस्कार मिळाले होते.[५१५] श्याम बेनेगल यांनी दिग्दर्शित केलेल्या भारतीय संविधानाच्या निर्मितीवरील एक टीव्ही लघु-मालिका संविधान मध्ये आंबेडकरांची प्रमुख भूमिका सचिन खेडेकर यांनी साकारली होती.[५१६] अरविंद गौर यांनी दिग्दर्शित केलेल्या आणि राजेशकुमार यांनी लिहिलेल्या आंबेडकर आणि गांधी नाटकात या दोन मान्यवर व्यक्तिमत्त्वांचा शोध घेतला गेला.[५१७] +आंबेडकर यांच्यावर विविध भाषेत असंख्य नाटके तयार केलेली आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13793.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13793.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1b6ea157769ca0f865bcfe944496b25e1707020f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13793.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर स्मारक हे ऐरोली, नवी मुंबई येथील स्मारक आहे. हे स्मारक मुंबई महानगरपालिकेच्या वतीने उभारण्यात आले आहे. स्मारकाच्या मुख्य इमारतीमध्ये ४९ मीटर उंचीचा डोम उभारण्यात आला आहे. बाबासाहेब आंबेडकर विद्वत्तेचे प्रतीक आहेत. यामुळे डोमचा आकार पेनाच्या नीबप्रमाणे व उमलत्या कमळाप्रमाणे ठेवण्यात आला आहे.[१] महानगरपालिकेने ऐरोली सेक्टर १५ मध्ये हे स्मारक उभारण्याचे काम ६ एप्रिल २०११ रोजी सुरू केले. स्मारकाच्या पहिल्या टप्प्याचे काम पूर्ण झाले असून त्याचा १ नोव्हेंबर २०१४ रोजी लोकार्पन सोहळा शरद पवार यांच्या हस्ते संपन्न झाला.[२] मात्र अंतिम टप्प्याचे किंवा संपूर्ण काम अद्याप पूर्ण झालेले नसून इ.स. २०१९ मध्ये ते पूर्णात्वास जाईल.[३] +अडीच एकरांच्या या भूखंडावर स्मारक उभे आहे. मुख्य सभागृह, खुला सभामंडप आणि प्रार्थनागृह अशी रचना असून त्यात कलादालन, ग्रंथालय, कॅफेटेरीया आणि बाहेर असलेल्या विद्युत जनित्राच्या जागी हिरवळ तयार करण्यात आली आहे. यासाठी १८ कोटींची तरतूद करण्यात आली होती.[४] स्मारकास मार्बल आच्छादन लावण्यात आले आहे.[५] +५७५० चौ. मी. क्षेत्रफळावर ऐरोली सेक्टर १५ येथे भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर स्मारकाची भव्य वास्तू उभारण्यात आली असून यामध्ये शिक्षण आणि ज्ञान हेच मानवाच्या प्रगतीचे मुख्य घटक आहेत असा संदेश प्रसारीत करणारा पेनच्या निबच्या आकाराचा डोम उभारण्यात आलेला आहे. स्मारकाच्या मुख्य इमारतीची डोमसह उंची ५० मीटर इतकी असून डोमच्या खाली पहिल्या मजल्यावर ३२५ चौ.मी. क्षेत्रफळाचे साधारणत: ३०० नागरिकांना ध्यानसाधना (मेडिटेशन) करता येईल असे प्रार्थना स्थळ विकसित करण्यात आले आहे. याशिवाय या वास्तूत भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या वापरातील वस्तूंचे वस्तू संग्रहालय, कला दालन, दोन वाचनालये व अभ्यासिका, बहुउद्देशीय सभागृह, पोडीयम गार्डन अशा कल्पक बाबींचा समावेश करण्यात आलेला आहे.[६] +आंबेडकर भवनमध्ये समावेश असलेल्या गोष्टी[७] +भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर स्मारक वास्तूस "देशातील सर्वोत्कृष्ट आयकॉनिक वास्तू" म्हणून "इपीसी वर्ल्ड पुरस्कारा"ने सन्मानित करण्यात आले आहे.[८] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13797.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13797.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e8b62bc4ff6b4e3c33d35272606b8f3935da1936 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13797.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर स्मृती पुरस्कार हा डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या विचारांनी प्रेरित होऊन राष्ट्रीय पातळीवर कार्य करणाऱ्या विविध क्षेत्रांतील मान्यवरांना नागपूरच्या मारवाडी फाऊंडेशनतर्फे दरवर्षी देण्यात येतो. पाच लाख रुपये आणि स्मृतिचिन्ह अशा स्वरूपाचा हा 'भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर स्मृती पुरस्कार' असतो.[१] +हा पुरस्कार नामदेव ढसाळ, अर्थतज्ज्ञ नरेंद्र जाधव, रावसाहेब कसबे, भालचंद्र मुणगेकर, सुखदेव थोरात यांच्यासह अनेक ख्यातनाम व्यक्तींना प्रदान करण्यात आलेला आहे.[२][३][४][५] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13808.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13808.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8f430e9d1089620349dd615f641578472e37f73e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13808.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +भारतरत्‍न हा भारतातील सर्वोच्च नागरी सन्मान आहे. देशासाठी सर्वोच्च प्रतीचे काम करणाऱ्या भारताची कीर्ती जगभरात वृद्धीगंत करणाऱ्या व्यक्तीस हा सर्वोच्च नागरी सन्मान देऊन गौरविले जाते. अशा व्यक्तींनी उभी हयात यासाठी घालविलेली असते. अनेकांना तर हा सन्मान मरणोत्तर दिला गेला आहे. सेवा, कला, साहित्य, विज्ञान व विश्वशांती, मानव विकास, कारखानदारी इत्यादी क्षेत्रांतील लोकांना, सनदी सेवा बजावलेल्या व्यक्तींना व अन्य अतुलनीय कामगिरी बजावणाऱ्यांना, हा अमूल्य पुरस्कार देऊन गौरवायचे, असा निर्णय इ.स. १९५४ मध्ये तत्कालीन भारत सरकारतर्फे घेण्यात आला २ जानेवारी १९५४ रोजी भारताच्या राष्ट्रपतींनी त्यावर मान्यतेची मोहर उठवली. १९५५ साली कायद्यात काही बदल करून मरणोपरान्त ‘भारतरत्‍न’ देण्याची सोय करण्यात आली. त्यानंतर १२हून अधिक जणांना मरणोपरान्त भारतरत्‍न दिले गेले आहे. २०१४ मध्ये वरील क्षेत्रांबरोबरच क्रीडा क्षेत्रातही उल्लेखनीय कामगिरी करणाऱ्या व्यक्तींना या पुरस्कारात स्थान देण्यात आले. २०१५ सालापर्यंत ४१ जणांना ‘भारतरत्‍न’ हा पुरस्कार लाभलेला आहे. त्यात तीन नावे परदेशी व्यक्तींची आहेत. या पुरस्काराचे वैशिष्ट्ये व तो देण्यासंबंधीचे नियम भारत सरकारच्या राजपत्रात नमूद केले आहेत. २ फेब्रुवारी १९५४ साली पहिला पुरस्कार डॉ. राजेंद्रप्रसाद यांच्या हस्ते दिला गेला.[ संदर्भ हवा ] +भारतरत्न हा शब्द नावाआधी लिहिण्याचा एक किताब म्हणून वापरता येत नाही. +इ.स. १९९२ साली सुभाषचंद्र बोस यांच्या नावाची ‘भारतरत्‍न’ पुरस्कारासाठी घोषणा करण्यात आली होती.[ संदर्भ हवा ] परंतु नेताजींच्या मृत्यूचा कुठलाही पुरावा उपलब्ध नसल्याने व त्यांच्या कुटुंबीयांच्या विरोधामुळे त्यांचे नाव मागे घेण्यात आले. +पुरस्काराच्या प्राथमिक वैशिष्ट्यांचे स्वरूप पुढीलप्रमाणे होते : +राष्ट्रपतींनी दि. ८ जानेवारी १९५५ रोजी राजपत्रातून पदकासंबंधी काही नवीन बदल अधिसूचित केले. त्यातील प्रमुख मुद्दे खालीलप्रमाणे : +‘भारतरत्न’ मेडल ५.८ सें.मी. लांबीचे, ४.७ सें.मी. रूंदीचे आणि ३.१ मि.मी. जाडीचे पिंपळाच्या पानाच्या आकाराचे बनविलेले असते. हे कासे धातूचे बनवलेले असते. त्याच्या वरील बाजूवर १.६ सें.मी. व्यासाची सूर्याची आकृती कोरली जाते, ज्याच्या खाली देवनागरी लिपीमध्ये ‘भारतरत्न’कोरलेले असते. मेडलच्या मागील भागावर भारताचे राष्ट्रीय चिन्ह चार सिंहांची राजमुद्रा व आदर्श घोषवाक्य कोरलेले असते. सूर्य, राजचिन्ह व कडा प्लॅटिनमच्या आणि शब्द चमकदार पितळेचे बनवले जातात. हे मेडल पांढऱ्या रंगाच्या रिबीनीमध्ये ओवले जाते. कोलकत्याला असलेल्या टांकसाळीत हे मेडल बनवले जाते. +‘भारतरत्न’ विजेत्याला खालील सुविधा मिळतात : +सुरुवातीला हा पुरस्कार म्हणजे ३५ मिमी व्यासाचे एक वर्तुळाकार सुवर्णपदक असावे अशी कल्पना होती. त्यावर एका बाजूवर मधोमध सूर्याची प्रतिमा, त्याच्या वरच्या बाजूला देवनागरी लिपीत ‘भारतरत्‍न’ असे लिहिलेले व सूर्याच्या खालील बाजूस एक फुलांची माळ असावी, असे ठरले होते. पदकाच्या दुसऱ्या बाजूस संबंधित राज्याचे प्रतीकचिन्ह आणि त्या राज्याचे ब्रीदवाक्य (motto) असावा. अशी एक कल्पना पुढे आली होती. पण नंतर वर्षभरात त्यात बदल होत जात २०१५ साली दिले जाणारे स्मृतिचिन्ह पक्के करण्यात आले. या ‘भारतरत्‍न’ पुरस्काराच्या चिन्हाचे स्वरूप म्हणजे पदकावर एका सोनेरी पिंपळपानावर एका बाजूला मधोमध सूर्याची प्रतिमा व तिच्याखाली ‘भारतरत्‍न’ असे शब्द, आणि पाठीमागच्या बाजूला देशाचे राष्ट्रीय चिन्ह (“चौमुखी सिंहाची प्रतिमा’) अशा प्रकारचे आहे. हा पुरस्कार मिळवणाऱ्यांना इतर कुठलीही विशेष पदवी किंवा मानधन वगैरे मिळत नाही. पण त्यांना Indian order of precedence मध्ये ७वे स्थान स्थान मिळते. +'हा पुरस्कार ज्या व्यक्तींना मिळाला आहे, त्यांच्या नावाआधी भारतरत्‍न हा शब्द उपाधीसारखा वापरायची मुभा नाही.हा पुरस्कार मिळणे खूप मानाचे समजले जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13809.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13809.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8f430e9d1089620349dd615f641578472e37f73e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13809.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +भारतरत्‍न हा भारतातील सर्वोच्च नागरी सन्मान आहे. देशासाठी सर्वोच्च प्रतीचे काम करणाऱ्या भारताची कीर्ती जगभरात वृद्धीगंत करणाऱ्या व्यक्तीस हा सर्वोच्च नागरी सन्मान देऊन गौरविले जाते. अशा व्यक्तींनी उभी हयात यासाठी घालविलेली असते. अनेकांना तर हा सन्मान मरणोत्तर दिला गेला आहे. सेवा, कला, साहित्य, विज्ञान व विश्वशांती, मानव विकास, कारखानदारी इत्यादी क्षेत्रांतील लोकांना, सनदी सेवा बजावलेल्या व्यक्तींना व अन्य अतुलनीय कामगिरी बजावणाऱ्यांना, हा अमूल्य पुरस्कार देऊन गौरवायचे, असा निर्णय इ.स. १९५४ मध्ये तत्कालीन भारत सरकारतर्फे घेण्यात आला २ जानेवारी १९५४ रोजी भारताच्या राष्ट्रपतींनी त्यावर मान्यतेची मोहर उठवली. १९५५ साली कायद्यात काही बदल करून मरणोपरान्त ‘भारतरत्‍न’ देण्याची सोय करण्यात आली. त्यानंतर १२हून अधिक जणांना मरणोपरान्त भारतरत्‍न दिले गेले आहे. २०१४ मध्ये वरील क्षेत्रांबरोबरच क्रीडा क्षेत्रातही उल्लेखनीय कामगिरी करणाऱ्या व्यक्तींना या पुरस्कारात स्थान देण्यात आले. २०१५ सालापर्यंत ४१ जणांना ‘भारतरत्‍न’ हा पुरस्कार लाभलेला आहे. त्यात तीन नावे परदेशी व्यक्तींची आहेत. या पुरस्काराचे वैशिष्ट्ये व तो देण्यासंबंधीचे नियम भारत सरकारच्या राजपत्रात नमूद केले आहेत. २ फेब्रुवारी १९५४ साली पहिला पुरस्कार डॉ. राजेंद्रप्रसाद यांच्या हस्ते दिला गेला.[ संदर्भ हवा ] +भारतरत्न हा शब्द नावाआधी लिहिण्याचा एक किताब म्हणून वापरता येत नाही. +इ.स. १९९२ साली सुभाषचंद्र बोस यांच्या नावाची ‘भारतरत्‍न’ पुरस्कारासाठी घोषणा करण्यात आली होती.[ संदर्भ हवा ] परंतु नेताजींच्या मृत्यूचा कुठलाही पुरावा उपलब्ध नसल्याने व त्यांच्या कुटुंबीयांच्या विरोधामुळे त्यांचे नाव मागे घेण्यात आले. +पुरस्काराच्या प्राथमिक वैशिष्ट्यांचे स्वरूप पुढीलप्रमाणे होते : +राष्ट्रपतींनी दि. ८ जानेवारी १९५५ रोजी राजपत्रातून पदकासंबंधी काही नवीन बदल अधिसूचित केले. त्यातील प्रमुख मुद्दे खालीलप्रमाणे : +‘भारतरत्न’ मेडल ५.८ सें.मी. लांबीचे, ४.७ सें.मी. रूंदीचे आणि ३.१ मि.मी. जाडीचे पिंपळाच्या पानाच्या आकाराचे बनविलेले असते. हे कासे धातूचे बनवलेले असते. त्याच्या वरील बाजूवर १.६ सें.मी. व्यासाची सूर्याची आकृती कोरली जाते, ज्याच्या खाली देवनागरी लिपीमध्ये ‘भारतरत्न’कोरलेले असते. मेडलच्या मागील भागावर भारताचे राष्ट्रीय चिन्ह चार सिंहांची राजमुद्रा व आदर्श घोषवाक्य कोरलेले असते. सूर्य, राजचिन्ह व कडा प्लॅटिनमच्या आणि शब्द चमकदार पितळेचे बनवले जातात. हे मेडल पांढऱ्या रंगाच्या रिबीनीमध्ये ओवले जाते. कोलकत्याला असलेल्या टांकसाळीत हे मेडल बनवले जाते. +‘भारतरत्न’ विजेत्याला खालील सुविधा मिळतात : +सुरुवातीला हा पुरस्कार म्हणजे ३५ मिमी व्यासाचे एक वर्तुळाकार सुवर्णपदक असावे अशी कल्पना होती. त्यावर एका बाजूवर मधोमध सूर्याची प्रतिमा, त्याच्या वरच्या बाजूला देवनागरी लिपीत ‘भारतरत्‍न’ असे लिहिलेले व सूर्याच्या खालील बाजूस एक फुलांची माळ असावी, असे ठरले होते. पदकाच्या दुसऱ्या बाजूस संबंधित राज्याचे प्रतीकचिन्ह आणि त्या राज्याचे ब्रीदवाक्य (motto) असावा. अशी एक कल्पना पुढे आली होती. पण नंतर वर्षभरात त्यात बदल होत जात २०१५ साली दिले जाणारे स्मृतिचिन्ह पक्के करण्यात आले. या ‘भारतरत्‍न’ पुरस्काराच्या चिन्हाचे स्वरूप म्हणजे पदकावर एका सोनेरी पिंपळपानावर एका बाजूला मधोमध सूर्याची प्रतिमा व तिच्याखाली ‘भारतरत्‍न’ असे शब्द, आणि पाठीमागच्या बाजूला देशाचे राष्ट्रीय चिन्ह (“चौमुखी सिंहाची प्रतिमा’) अशा प्रकारचे आहे. हा पुरस्कार मिळवणाऱ्यांना इतर कुठलीही विशेष पदवी किंवा मानधन वगैरे मिळत नाही. पण त्यांना Indian order of precedence मध्ये ७वे स्थान स्थान मिळते. +'हा पुरस्कार ज्या व्यक्तींना मिळाला आहे, त्यांच्या नावाआधी भारतरत्‍न हा शब्द उपाधीसारखा वापरायची मुभा नाही.हा पुरस्कार मिळणे खूप मानाचे समजले जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13815.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13815.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..47f45fc86bdb778b0b4b6aa3e8e20e37d2a5c955 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13815.txt @@ -0,0 +1,44 @@ +भारताचा राष्ट्रीय ध्वज, ज्याला सामान्यतः तिरंगा म्हणतात, हा केसरी , पांढरा आणि हिरवा अशा तीन रंगांचा क्षैतिज आयताकृती ध्वज आहे; तसेच निळ्या रंगाचे अशोक चक्र हे मध्यभागी आहे. २२ जुलै १९४७ रोजी झालेल्या संविधान सभेच्या बैठकीत तो सध्याच्या स्वरूपात स्वीकारण्यात आला आणि तो १५ ऑगस्ट १९४७ रोजी भारताचा अधिकृत ध्वज बनला. भारतात तिरंगा हा शब्द नेहमीच भारतीय राष्ट्रध्वजाचा संदर्भ घेतो. हा ध्वज पिंगाली व्यंकय्या यांनी तयार केलेल्या भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या स्वराज्य ध्वजावर आधारित आहे.[१] +कायद्यानुसार राष्ट्रध्वज हा खादीचा (हाताने कातलेले कापड जे महात्मा गांधींनी लोकप्रिय केले होते) किंवा रेशमाचा असावा. ध्वजाची निर्मिती प्रक्रिया आणि तपशील भारतीय मानक कार्यालयाद्वारे ठरवले जातात. हा ध्वज तयार करण्याचा अधिकार खादी विकास आणि ग्रामोद्योग आयोगाकडे आहे, जो प्रादेशिक गटांना त्याचे वाटप करतो. २००९ पर्यंत कर्नाटक खादी ग्रामोद्योग संयुक्त संघ ध्वजाची एकमेव निर्माता होता. +ध्वजाचा वापर हा भारतीय ध्वज संहिता आणि राष्ट्रीय चिन्हांशी संबंधित इतर कायद्यांद्वारे नियंत्रित केला जातो. मूळ संहितेमध्ये स्वातंत्र्य दिन आणि प्रजासत्ताक दिनासारख्या राष्ट्रीय दिवसांशिवाय नागरिकांकडून ध्वज वापरण्यास मनाई आहे. २००२ मध्ये नवीन जिंदाल या नागरिकाच्या अपीलावर सुनावणी करताना, भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाने भारत सरकारला नागरिकांना ध्वज वापरण्याची परवानगी देण्यासाठी संहितेमध्ये सुधारणा करण्याचे निर्देश दिले. त्यानंतर भारताच्या केंद्रीय मंत्रिमंडळाने मर्यादित वापरासाठी संहितेत सुधारणा केली. २००५ मध्ये कपड्यांच्या विशिष्ट प्रकारांवरील रूपांतरांसह काही अतिरिक्त वापरास अनुमती देण्यासाठी संहितेत पुन्हा एकदा सुधारणा करण्यात आली. ध्वज संहिता ही ध्वज फडकवण्याच्या प्रोटोकॉलला आणि इतर राष्ट्रीय व गैर-राष्ट्रीय ध्वजांच्या संयोगाने त्याचा वापर करण्यात नियंत्रित करते. +ध्वजातील गडद भगवा, पांढरा व हिरवा हे तीन रंगीत पट्टे आणि त्यांचे अर्थ : +भारताच्या राष्ट्रीय ध्वजात चार रंगाचा वापर केला गेला आहे. केशरी, पांढरा, हिरवा, आणि निळा. त्यामुळे भारताचा राष्ट्रीय ध्वज, रंगाचाच विचार केला तर तिरंगा नसून चौरंगा म्हणता येईल. २२ जुलै १९४७ रोजी घटना समितीच्या बैठकीत 'तिरंगी ध्वज' भारताचा अधिकृत राष्ट्रीय ध्वज म्हणून स्वीकृत करण्यात आला. त्या संबंधीचा ठराव पंडित जवाहरलाल नेहरू यांनी मांडला. एकाला एक लागून असलेल्या आडव्या समान प्रमाणाच्या तीन पट्ट्यांचा तो आहे. वरती गर्द केशरी, मध्यभागी पांढरा आणि खालच्या बाजूला गर्द हिरवा, अशा क्रमाने हे तीन रंग आहेत. मधल्या पांढऱ्या पट्ट्यावर निळ्या रंगाचे अशोकचक्र (धम्मचक्र) असून ते सारनाथ येथील सिंहमुद्रेवर असलेले अशोकचक्र आहे. चक्राला २४ आरे आहेत. मछलीपट्टणम जवळ जन्मलेल्या पिंगाली वेंकय्या ह्यांनी तिरंग्याची रचना केली आहे. भारतीय राष्ट्रध्वजाच्या उंचीचे व लांबीचे प्रमाण 2:3 असे आहे, तसेच राष्ट्रध्वज खादीच्या अथवा रेशमाच्या कापडाचाच बनवला जावा असा सरकारी नियम आहे. सर्वपल्ली राधाकृष्णन यांनी भारतीय राष्ट्रध्वजाच्या एकूण रचनेचे महत्त्व चांगल्या प्रकारे विशद केले आहे.[२] +ध्वजात तीन समान आडव्या पट्ट्यांची रचना करण्यात आली आहे. + +१९२१ मध्ये महात्मा गांधी यांनी प्रथम भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसला ध्वजाचा प्रस्ताव दिला. पिंगली व्यंकय्या यांनी या ध्वजाची रचना केली होती. मध्यभागी हिंदूंसाठी लाल पट्टी आणि मुस्लिमांसाठी हिरवा पट्टा यांच्यामधला एक पारंपारिक चरखा होता, जो भारतीयांना स्वतःचे कपडे बनवून स्वावलंबी बनवण्याच्या गांधींच्या ध्येयाचे प्रतीक आहे. नंतर लाल रंगाच्या जागी भगव्या रंगाची रचना करण्यासाठी आणि इतर धार्मिक समुदायांसाठी (तसेच समुदायांमधील शांततेचे प्रतीक म्हणून) मध्यभागी एक पांढरा पट्टा समाविष्ट करण्यासाठी आणि चरखासाठी पार्श्वभूमी प्रदान करण्यासाठी डिझाइनमध्ये बदल करण्यात आले. तथापि रंगसंगतीसह सांप्रदायिक संबंध टाळण्यासाठी, तीन बँडना नंतर नवीन अर्थ नियुक्त केले गेले: अनुक्रमे धैर्य आणि त्याग, शांतता आणि सत्य आणि विश्वास आणि शौर्य. +१५ ऑगस्ट १९४७ रोजी भारत स्वतंत्र होण्याच्या काही दिवस आधी, विशेष स्थापन केलेल्या संविधान सभेने निर्णय घेतला की भारताचा ध्वज सर्व पक्ष आणि समुदायांना स्वीकार्य असला पाहिजे. [४] स्वराज्य ध्वजाची सुधारित आवृत्ती निवडण्यात आली; तिरंगा तोच भगवा, पांढरा आणि हिरवा राहिला. तथापि चरख्याची जागा अशोक चक्राने घेतली जी कायद्याच्या शाश्वत चाकाचे प्रतिनिधित्व करते. भारताचे पहिले उपराष्ट्रपती आणि दुसरे राष्ट्रपती सर्वपल्ली राधाकृष्णन यांनी दत्तक ध्वजाचे स्पष्टीकरण केले आणि त्याचे महत्त्व खालीलप्रमाणे वर्णन केले आहे: +मूळ इंग्रजीतील भाषण: + +ध्वजाची परंपरा भारतात प्राचीन काळापासून आहे. अर्जुनाच्या कपिध्वजाचा उल्लेख महाभारतात सापडतो. छत्रपती शिवाजी महाराज यांचा जरीची झालर लाभलेला भगवा ध्वज प्रसिद्ध आहे. +१८३१साली राजा राममोहन राॅय बोटीने इंग्लंडला जात असताना त्यांनी एका फ्रेंच जहाजावर फ्रान्सचा तिरंगी झेंडा पाहिला व स्वातंत्र्य समता बंधुता यांचे प्रतीक असलेला ध्वज आपल्या देशालाही लाभावा असे त्यांना वाटले.पुढे १८५७ च्या युद्धात देशभक्तीच्या भावनेतून एक ध्वजगीतही निर्माण झाले.[ संदर्भ हवा ] + +बुद्धगयेला शिवमंदिरात वज्रचिह्न पाहून निवेदितांना ही कल्पना सुचली. +चौरसाकृती तांबड्या ध्वजावर पिवळे वज्रचिह्न व शुभ्रकमळ व भोवती १॰१दिव्यांची अरास असलेला हा ध्वज.बंगाली लिपीत त्यावर वंदे मातरम् लिहीले आहे. लाल रंग हा स्वातंत्र्यसंग्रामाचे द्योतक तर पीतवर्णी वज्रचिह्न हे विजयाचे प्रतीक.श्वेतवर्णी कमळ हे शुचिता दर्शविते असे स्वामी विवेकानंदांच्या शिष्या भगिनी निवेदिता यांनी नोदवले आहे.[५] + +आपल्याला १००% कॉपीराइटमुक्त पब्लीक डॉमेन इतिहास संशोधनातील केवळ प्रमाण संशोधन साधने अथवा मूळ ग्रंथ इंटरनेटवर उपलब्ध करून देणे शक्य असल्यास विकिपीडियाच्या विकिस्रोत या मुक्तस्रोत बन्धू प्रकल्पात आपल्या अशा योगदानाचे आणि परिश्रमाचे स्वागत असेल. +विकिस्रोतावर काय चालेल ? +प्रताधिकारमुक्त दस्तऐवज +मुख्य लेख: भारतीय ध्वज संहिताभारतीय ध्वज संहिता, २००२, प्रतीक आणि नावे (अयोग्य वापर प्रतिबंध) कायदा, १९५०; आणि राष्ट्रीय सन्मानाचा अपमान प्रतिबंधक कायदा, १९७१ यांच्याद्वारे ध्वजाचे प्रदर्शन आणि वापर नियंत्रित केले जाते.[६] राष्ट्रध्वजाचा घोर अपमान करणे, तसेच ध्वज संहितेच्या तरतुदींचे उल्लंघन करण्यासाठी, कायद्याने तीन वर्षांपर्यंत कारावास, किंवा दंड, किंवा दोन्ही शिक्षा, अशा तरतुदी आहेत.[७] +अधिकृत नियमानुसार ध्वजाचा जमिनीला किंवा पाण्याला कधीही स्पर्श होऊ नये किंवा कोणत्याही स्वरूपात पडदा किंवा वस्त्र म्हणून वापरला जाऊ नये. [८] फडकावण्यापूर्वी ध्वज जाणूनबुजून उलटा ठेवला जाऊ शकत नाही, कोणत्याही गोष्टीत बुडवला जात नाही किंवा फुलांच्या पाकळ्यांव्यतिरिक्त इतर कोणतीही वस्तू त्याच्यात ठेवू शकत नाही. तसेच ध्वजावर कोणत्याही प्रकारची अक्षरे कोरली जाऊ शकत नाहीत. [९] उघड्यावर असताना ध्वज नेहमी सूर्योदय आणि सूर्यास्तादरम्यान फडकवावा, जरी हवामान कसेही असले तरी. २००९ पूर्वी, विशेष परिस्थितीत रात्रीच्या वेळी सार्वजनिक इमारतीवर ध्वज फडकवता येत होता; सध्या भारतीय नागरिक रात्रीच्या वेळीही ध्वज फडकवू शकतात; परंतु ध्वज हा उंच ध्वजस्तंभावर फडकवावा आणि तो योग्यरित्या दिसायला हवा.[८] +ध्वज कधीही उलटा चित्रित, प्रदर्शित किंवा फडकवला जाऊ नये. भडकलेल्या किंवा अस्वच्छ अवस्थेत ध्वज प्रदर्शित करणे हे अपमानास्पद मानले जाते आणि हाच नियम ध्वज फडकवण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या ध्वजस्तंभांना आणि हॅलयार्ड्सना लागू होतो, ज्यांची देखभाल नेहमी योग्य स्थितीत असावी. [९] +भारताच्या मूळ ध्वज संहितेने स्वातंत्र्य दिन किंवा प्रजासत्ताक दिनासारख्या राष्ट्रीय दिवसांशिवाय नागरिकांना राष्ट्रध्वज फडकवण्याची परवानगी दिली नाही. २००१ मध्ये नवीन जिंदाल या उद्योगपतीने, अमेरिकेत जिथे त्यांनी शिक्षण घेतले होते, तिथे ध्वजाचा अधिक समतावादी वापर केला; त्यांनी त्यांच्या कार्यालयाच्या इमारतीवर भारतीय ध्वज फडकवला. यानंतर ध्वज जप्त करण्यात आला आणि त्यांच्यावर कारवाईचा इशारा देण्यात आला. जिंदाल यांनी दिल्ली उच्च न्यायालयात जनहित याचिका दाखल केली. त्यांनी असा युक्तिवाद केला की, नागरिक म्हणून राष्ट्रध्वज फडकवणे हा त्यांचा हक्क आहे आणि देशावरील प्रेम व्यक्त करण्याचा तो एक मार्ग आहे. त्यांनी नागरिकांच्या ध्वजाच्या वापरावरील निर्बंध रद्द करण्याचा प्रयत्न केला.[१०][११] +अपील प्रक्रियेच्या शेवटी या प्रकरणाची सुनावणी भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाने केली. यामध्ये न्यायालयाने जिंदाल यांच्या बाजूने निर्णय दिला आणि भारत सरकारला या प्रकरणाचा विचार करण्यास सांगितले. त्यानंतर भारताच्या केंद्रीय मंत्रिमंडळाने भारतीय ध्वज संहितेत २६ जानेवारी २००२ पासून सुधारणा केली. त्यानुसार नागरिकांना ध्वजाचा सन्मान, आदर आणि प्रतिष्ठा राखण्याच्या अधीन राहून वर्षातील कोणत्याही दिवशी ध्वज फडकावण्याची परवानगी दिली. [८] असे देखील मानले जाते की संहिता हा कायदा नव्हता आणि संहितेच्या अंतर्गत निर्बंधांचे पालन केले पाहिजे; तसेच, ध्वज फडकवण्याचा अधिकार हा एक पात्र अधिकार आहे, जो नागरिकांना हमी दिलेल्या पूर्ण अधिकारांपेक्षा वेगळा आहे आणि भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद १९ च्या संदर्भात त्याचा अर्थ लावला गेला पाहिजे. [८] +मूळ ध्वज संहितेमध्ये गणवेश, पोशाख आणि इतर कपड्यांवरही ध्वज वापरण्यास मनाई आहे. जुलै २००५ मध्ये भारत सरकारने काही प्रकारच्या वापरास परवानगी देण्यासाठी संहितेत सुधारणा केली. सुधारित संहितेनुसार ध्वज हा कंबरेखालील कपडे आणि अंतर्वस्त्रांवर वापरण्यास मनाई आहे. तसेच उशी, रुमाल किंवा इतर कापडांवर ध्वजाचे भरतकाम करण्यास देखील मनाई आहे. [१२] +ध्वज संहितेमध्ये खराब झालेल्या ध्वजांची विल्हेवाट लावणे देखील समाविष्ट आहे. खराब झालेले किंवा धूळीने माखलेले ध्वज बाजूला टाकले जाऊ शकत नाहीत किंवा अनादराने नष्ट केले जाऊ शकत नाहीत. ते ध्वज संपूर्णपणे खाजगीरित्या नष्ट केले पाहिजेत, शक्यतो जाळून किंवा ध्वजाच्या सन्मानाशी सुसंगत इतर कोणत्याही पद्धतीद्वारे ते नष्ट केले पाहिजेत. [९] +ध्वज प्रदर्शित करण्याच्या योग्य पद्धतींबाबतचे नियमांनुसार, जेव्हा दोन ध्वज व्यासपीठामागील भिंतीवर आडवे पसरलेले असतात, तेव्हा त्यांचे फडके एकमेकांकडे असले पाहिजेत आणि भगवे पट्टे वरच्या बाजूस असायला हवेत. जर ध्वज एका लहान ध्वजस्तंभावर लावला असेल, तर हा ध्वज भिंतीच्या कोनात लावावा आणि त्यावरून ध्वज व्यवस्थित लावलेला असावा. जर दोन राष्ट्रध्वज ओलांडलेल्या रीतीने प्रदर्शित केले असल्यास, फडकावणे एकमेकांच्या दिशेने असले पाहिजे आणि ध्वज पूर्णपणे पसरलेले असले पाहिजेत. टेबल, लेक्चर, व्यासपीठ किंवा इमारतींना झाकण्यासाठी किंवा रेलिंगवर झेंडा लावण्यासाठी ध्वजाचा वापर कधीही कापड म्हणून करू नये.[९] +सार्वजनिक सभा किंवा कोणत्याही प्रकारच्या मेळाव्यात सभागृहात जेव्हा ध्वज प्रदर्शित केला जातो तेव्हा तो नेहमी उजवीकडे (बघणाऱ्यांच्या डावीकडे) असावा, कारण हे अधिकाराचे स्थान मानले जाते. त्यामुळे सभागृहात किंवा इतर सभेच्या ठिकाणी वक्त्याच्या शेजारी ध्वज प्रदर्शित करताना तो वक्त्याच्या उजव्या हाताला लावला पाहिजे. जेव्हा तो सभागृहात इतरत्र प्रदर्शित केला जातो तेव्हा तो प्रेक्षकांच्या उजवीकडे असावा. वरच्या बाजूला भगवा पट्टा लावून ध्वज पूर्णपणे पसरलेला असावा. व्यासपीठामागील भिंतीवर उभा टांगलेला असल्यास, भगवी पट्टी ही ध्वजाच्या वरच्या बाजूला फडकावलेल्या दोरीसह, प्रेक्षकांच्या डावीकडे असावी.[१३] +मिरवणुकीत, परेडमध्ये किंवा इतर ध्वजांसह नेला जात असताना, हा ध्वज मोर्चाच्या उजवीकडे किंवा मध्यभागी एकटा असावा. एखाद्या पुतळ्याचे, स्मारकाचे किंवा फलकाचे अनावरण करताना ध्वज एक महत्त्वाचे वैशिष्ट्य बनू शकतो, परंतु वस्तूचे आवरण म्हणून त्याचा कधीही वापर करू नये. रेजिमेंटल रंगांचे, संघटनात्मक किंवा संस्थात्मक ध्वज हे सन्मान चिन्ह म्हणून बुडविले जाऊ शकतात; परंतु या ध्वजाचा सन्मान म्हणून एखाद्या व्यक्तीला किंवा वस्तूला तो कधीही बुडवू नये. ध्वज फडकवण्याच्या किंवा उतरवण्याच्या समारंभाच्या वेळी, किंवा परेडमध्ये तसेच समीक्षण चालू असेल तेव्हा ध्वज जात असताना, उपस्थित असलेल्या सर्व व्यक्तींनी ध्वजाकडे तोंड करून सावधान स्थितीत उभे राहावे. गणवेशात उपस्थित असलेल्यांनी योग्य सलामी द्यावी. जेव्हा ध्वज हलत्या स्तंभात असतो, तेव्हा उपस्थित व्यक्ती सावधान स्थितीत उभ्या राहतील किंवा ध्वज त्यांच्याजवळून जाताना सलामी देतील. एक मान्यवर डोक्याचा गणवेश परिधान न करता सलामी घेऊ शकतो. ध्वजवंदन झाल्यानंतर राष्ट्रगीत वाजवावे.[१४] +वाहनांवर राष्ट्रध्वज फडकवण्याचा विशेषाधिकार हा राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती किंवा पंतप्रधान, राज्यांचे राज्यपाल आणि नायब राज्यपाल, मुख्यमंत्री, केंद्रीय मंत्री, भारताच्या संसदेचे सदस्य, भारतीय राज्यांच्या विधीमंडळाचे सदस्य (विधानसभा आणि विधान परिषद ), भारताचे सर्वोच्च न्यायालय आणि उच्च न्यायालयांचे न्यायाधीश आणि लष्कर, नौदल आणि हवाई दलाचे ध्वज अधिकारी यांनाच मर्यादित आहे. ध्वज हा गाडीच्या मध्यभागी किंवा समोरच्या उजव्या बाजूला घट्ट चिकटलेल्या अवस्थेत कर्मचाऱ्यांकडून फडकवला जातो. जेव्हा एखादा परदेशी मान्यवर सरकारने उपलब्ध करून दिलेल्या गाडीमधून प्रवास करतो, तेव्हा गाडीच्या उजव्या बाजूला भारतीय ध्वज फडकवावा, तर परदेशाचा ध्वज हा डाव्या बाजूला फडकावा. +राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती किंवा पंतप्रधान परदेश दौऱ्यावर असलेल्या विमानावर ध्वज फडकवावा. राष्ट्रध्वजाबरोबरच भेट देण्यात येणाऱ्या देशाचाही ध्वज फडकवावा; तथापि, जेव्हा विमान संबंधित देशत उतरेल तेव्हा त्याऐवजी संबंधित देशांचे राष्ट्रध्वज फडकवले जातील. राष्ट्रपतींना भारतात घेऊन जाताना, राष्ट्रपती ज्या बाजूला बसतात किंवा उतरतात त्या बाजूला ध्वज लावला जातो; ध्वज हा रेल्वे गाड्यांवरही अशाच प्रकारे फडकवला जातो, परंतु जेव्हा ट्रेन थांबलेली असते किंवा रेल्वे स्थानकाजवळ येते तेव्हाच तो लावला जातो. +जेव्हा भारतीय ध्वज हा भारतीय भूभागावर इतर राष्ट्रध्वजांसह फडकवला जातो, तेव्हा सामान्य नियम असा आहे की, भारतीय ध्वज हा सर्व ध्वजांचा प्रारंभ बिंदू असावा. जेव्हा ध्वज एका सरळ रेषेत लावले जातात, तेव्हा सर्वात उजवा ध्वज (आणि ध्वजाच्या दिशेने पाहणाऱ्याच्या सर्वात डावीकडे) हा भारतीय ध्वज असतो, त्यानंतर इतर राष्ट्रीय ध्वज वर्णक्रमानुसार असतात. जर सर्व ध्वज हे वर्तुळाकारात मांडले असतील तर भारतीय ध्वज हा त्यापैकी पहिला बिंदू असतो, आणि त्यानंतर इतर ध्वज वर्णक्रमानुसार असतात. अशा रचनेत इतर सर्व ध्वज अंदाजे समान आकाराचे असले पाहिजेत आणि इतर कोणताही ध्वज भारतीय ध्वजापेक्षा मोठा नसावा. प्रत्येक राष्ट्रध्वज त्याच्या खांबावरून फडकवावा, तसेच कोणताही ध्वज दुसऱ्यापेक्षा उंच ठेवू नये. पहिला ध्वज असण्यासोबतच, भारतीय ध्वज वर्णक्रमानुसार पंक्ती किंवा वर्तुळात देखील ठेवला जाऊ शकतो. ओलांडलेल्या खांबावर फडकवला असेल तर भारतीय ध्वज दुसऱ्या ध्वजाच्या समोर व दुसऱ्या ध्वजाच्या उजवीकडे (निरीक्षकाच्या डावीकडे) असावा. या नियमाचा एकमेव अपवाद आहे; जेव्हा तो संयुक्त राष्ट्रसंघाच्या ध्वजासह फडकवला जातो, तेव्हा तो भारतीय ध्वजाच्या उजवीकडे ठेवला जाऊ शकतो. +जेव्हा गैर-राष्ट्रीय ध्वज तसेच कॉर्पोरेट ध्वज आणि जाहिरात बॅनरसह भारतीय ध्वज प्रदर्शित केला जातो, तेव्हा नियम असे सांगतात की, जर हे ध्वज स्वतंत्र खांबांवर असतील तर, भारताचा ध्वज मध्यभागी असावा किंवा दर्शकाच्या सर्वात दूर डावीकडे असावा किंवा गटातील इतर ध्वजांपेक्षा ध्वजाची रुंदी जास्त असायला हवी. हा ध्वज गटातील इतर खांबांसमोर असला पाहिजे, परंतु जर सर्व ध्वज एकाच खांबावर असतील तर तो सर्वात वरचा ध्वज असावा. जर हा ध्वज मिरवणुकीत इतर ध्वजांसोबत नेला जात असेल, तर तिरंगा हा मिरवणुकीमध्ये सर्वात पुढे असला पाहिजे आणि जर रांगेत ध्वज नेला जात असेल तर तो मिरवणुकीच्या उजवीकडे असला पाहिजे. +शोक म्हणून ध्वज अर्ध्यावर फडकवला जातो. असे करण्याचा निर्णय भारताचे राष्ट्रपती घेतात. तसेच ते अशा शोकाचा कालावधी देखील ठरवतात. जेव्हा ध्वज अर्ध्यावर फडकवायचा असेल, तेव्हा तो प्रथम खांबाच्या शीर्षस्थानी उंचावला पाहिजे आणि नंतर हळू हळू आणला पाहिजे. फक्त भारताचा ध्वज अर्ध्यावर फडकवला जातो; इतर सर्व ध्वज सामान्य उंचीवर राहतात. +राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती किंवा पंतप्रधान यांच्या निधनानंतर देशभरात ध्वज अर्ध्यावर फडकवला जातो. लोकसभेचे अध्यक्ष, सर्वोच्च न्यायालयाचे सरन्यायाधीश आणि केंद्रीय मंत्री यांच्यासाठी नवी दिल्ली आणि त्यांच्या मूळ राज्यामध्ये तो अर्धवट फडकवला जातो. राज्यपाल, उपराज्यपाल आणि मुख्यमंत्र्यांच्या मृत्यूनंतर संबंधित राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये ध्वज अर्ध्यावर फडकवला जातो. +प्रजासत्ताक दिन (२६ जानेवारी), स्वातंत्र्य दिन (१५ ऑगस्ट), गांधी जयंती (२ ऑक्टोबर) किंवा राज्य स्थापनेच्या वर्धापनदिनाच्या दिवशी भारतीय ध्वज हा अर्ध्यावर फडकवता येणार नाही. परंतु पार्थिव असलेल्या इमारतींवर तो अर्ध्यावर फडकवता येतो. तथापि, अशा परिस्थितीतही इमारतीमधून मृतदेह हलवल्यानंतर ध्वज हा पूर्ण उंचावला पाहिजे. +परदेशी मान्यवरांच्या मृत्यूबद्दल राष्ट्रीय शोक पाळणे हे विविध प्रकरणांमध्ये गृह मंत्रालयाकडून जारी केलेल्या विशेष सूचनांद्वारे नियंत्रित केले जाते. तथापि, परदेशातील राज्य प्रमुख किंवा सरकार प्रमुख यांचा मृत्यू झाल्यास, त्या देशात असलेल्या भारतीय दूतावासावरील राष्ट्रध्वज अर्ध्यावर फडकवला जाऊ शकतो. +राज्य, लष्करी, केंद्रीय निमलष्करी दलांमधील अंत्यसंस्काराच्या प्रसंगी ध्वज हा शवपेटीवर जातो, जिथे केसरी रंग शवपेटीच्या डोक्याच्या बाजूला लावला जाईल. ध्वज हा कबरीत उतरवू नये किंवा चितेत जाळू नये.[९] +भारतीय राष्ट्रध्वजाने राष्ट्रगीतांप्रमाणेच भारतीय स्वातंत्र्य लढ्याच्या काळात आणि स्वातंत्र्य काळातही भारतीयांना प्रेरणा दिली आहे. विविध साहित्यात आणि राष्ट्रभक्ती गीतांमध्येही भारतीय राष्ट्रध्वजाचा गौरवला गेल्याचे दिसून येते. हिंदी कवी श्यामलाल गुप्त 'पार्षद' ह्यांनी लिहिलेल्या "विजयी विश्व तिरंगा प्यारा, झंडा ऊंचा रहे हमारा।" ह्या गीतास १९३८ च्या काँग्रेस आधीवेशनात[ दुजोरा हवा] 'झेंडा गीत' म्हणून स्वीकारले गेले.[ संदर्भ हवा ] +स्वांत्र्य लढ्यासाठी लिहिलेल्या प्रेरणादायी गीतात बा.भ. बोरकरांनी ' चढवू गगनी निशाण, आमुचे चढवू गगनी निशाण, कोटि मुखांनी गर्जू जय जय स्वतंत्र हिंदुस्थान अशी त्यांच्या गीतातून गर्जना केली, "अजिंक्य भारत, अजिंक्य जनता ललकारत सारे, ध्वज विजयाचा उंच धरा रे" अशी ललकारी कवी योगेश्वर अभ्यंकरांनी दिली.[ संदर्भ हवा ] +'हिंदूस्तान की कसम' या हिंदी चित्रपटात मदन मोहन यांनी संगीत दिलेल्या हिंदूस्तान की कसम ह्या कैफी आजमी लिखीत मन्ना डे यांनी गायलेल्या गीतात कैफी आजमी म्हणतात, "दुनिया की याद अपना ये बॉंकेपन रहेगा, लहरायेगा तिरंगा जबतक गगन रहेगा, ये निशान है हमारा इस निशान कि कसम, 'हिंदूस्तान की कसम'... तर खैय्याम यांनी संगित बद्ध केलेल्या (गायकः महेन्द्र कपूर), 'तू जान ले पाकीस्तान' या गीतात गीतकार साहीर बजावतात , "... हम अपने तिरंगे झंडे के दुश्मन को, कुचलकर रख देंगे..." [१५] पुणे आकाशवाणीवरून प्रकाशित सौ. अनुराधा ओक यांनी संगीतबद्ध केलेल्या || उंच आकाशी फडके तिरंगा || या ध्वजगीतातून "देशप्रेमिंचा हा कैवारी | देशद्रोह्यांचा कट्टर वैरी | फितुरांना लावी सुरूंगा | उंच आकाशी फडके तिरंगा || १ ||" अशा शब्दात भारतीय राष्ट्रध्वजाबद्दल आभिमान व्यक्त केलेला दिसून येतो.[ संदर्भ हवा ] +स्वातंत्र्योत्तर गीत काव्यात लग्नाची वरात या मराठी चित्रपटात "नभी तिरंगा लहरत ठेऊ, करु त्याचा सन्मान" हे गीत स्वप्नील बांदोडकरांच्या आवाजात शब्दबद्ध केले गेले आहे.[ दुजोरा हवा] +भारतीय संविधानात नमूद नागरिकांच्या कर्तव्याप्रमाणे भारतीय नागरिकांनी राष्ट्रगीतासोबतच राष्ट्रध्वजाचा आदर करणे अभिप्रेत असते. [१६] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13849.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13849.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8c8e03006adba493128d7b5a588209b6ed71c074 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13849.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +लोकसभा हे भारतीय संसदेचे कनिष्ठ सभागृह आहे.भारतीय राज्यघटनेच्या कलम ८१ अनुसार लोकसभेची तरतूद केली आहे. तसेच धनविषयक प्रस्ताव हा लोकसभेतच मांडला जातो. संसदेचे सभागृह ह्या नात्याने लोकसभेतील सदस्यांचे प्रमुख कार्य, 'भारतीय राज्यघटनेच्या चौकटीशी सुसंगत असे कायदे बहुमताने बनवणे हे असते, अर्थात हे सदस्य राज्यकारभाराच्या विधिमंडळ शाखेचे सदस्य आहेत. +'लोकसभा' हा शब्द संसदेच्या कनिष्ठ सभागृहाच्या दोन पाठोपाठ निवडणुकांमधील कालावधीसही वापरतात. २००८ पर्यंत भारतामध्ये १४ लोकसभा-कालावधी झाले आहेत. लोकसभेचे सदस्य हे जनतेने थेट निवडून दिलेले प्रतिनिधी असतात, अर्थात त्यांची भारताच्या पात्र प्रौढ नागरिकांचा समावेश असलेल्या मतदारसंघांतून थेट निवडणूक केली जाते. भारताच्या राज्यघटनेप्रमाणे लोकसभेचे सध्या ५५२ सदस्य आहेत. यामधील ५३० सदस्य भारताच्या राज्यांचे प्रतिनिधी आहेत, २० पर्यंत सदस्य केंद्रशासित प्रदेशांचे प्रतिनिधी आहेत, तर २ सदस्य अँग्लो-इंडियन समाजाचे प्रतिनिधी असतात (जे की राष्ट्रपतीकडुन नामनिर्देषित केले जातात). +पण 104 व्या घटनादुरुस्ती नंतर ही दोन पदे रद्द होणार. +प्रत्येक लोकसभेचा कालावधी जास्तीत जास्त ५ वर्षे असतो, त्यानंतर लोकसभेचे आपणहून विसर्जन होते व नव्या लोकसभेसाठी निवडणुका होतात. ह्याला आणीबाणीची परिस्थिती हा एक अपवाद आहे. आणीबाणीची परिस्थिती जाहीर केल्यास लोकसभेचा कालावधी एक वर्षाच्या टप्प्यामध्ये ५ वर्षाहून अधिक काळही वाढवता येतो.लोक सभा ही प्रथम सभागृह म्हणतात. + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13868.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13868.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4fca6959d2cc376cc051f18f3b0547423e00faca --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13868.txt @@ -0,0 +1,6 @@ + +भारताचे गव्हर्नर-जनरल (१८३३ ते १९५०; १८५८ ते १९४७ पर्यंत व्हाईसरॉय आणि भारताचे गव्हर्नर-जनरल, सामान्यतः भारताचे व्हाईसरॉय असे म्हणतात) हे भारतातील युनायटेड किंगडमच्या सम्राट/सम्राज्ञीचे आणि १९४७ मध्ये भारतीय स्वातंत्र्यानंतर, भारताच्या सम्राटाचे प्रतिनिधी होते. इ.स. १७७३ मध्ये फोर्ट विल्यमच्या प्रेसीडेंसीच्या गव्हर्नर-जनरल या पदासह हे कार्यालय तयार केले गेले. या अधिकाऱ्याचे केवळ त्यांच्या अध्यक्षपदावर थेट नियंत्रण होते परंतु भारतातील ईस्ट इंडिया कंपनीच्या इतर अधिकाऱ्यांवर तो देखरेख करत होता. १८३३ मध्ये या पदाला भारतीय उपखंडातील सर्व ब्रिटिश भूभागावर संपूर्ण अधिकार प्रदान करण्यात आला आणि त्याला "भारताचा गव्हर्नर-जनरल" म्हणून ओळखले जाऊ लागले. +१८५७ च्या उठावामुळे ईस्ट इंडिया कंपनीचे प्रदेश आणि मालमत्ता १८५८ मध्ये ब्रिटिश राजवटीच्या थेट नियंत्रणाखाली आली; परिणामी, ब्रिटिश राजवटीची सत्ता कंपनी राजवटीच्या ठिकाणी आली. गव्हर्नर-जनरल (आता तो व्हाईसरॉय देखील होता) हा भारताच्या केंद्र सरकारचे नेतृत्व करत होता आणि ब्रिटिश भारतातील बंगाल, बॉम्बे, मद्रास, पंजाब, संयुक्त प्रांत आणि इतर प्रांतांचे प्रशासन करत होता. [१] तथापि, भारताचा बराचसा भाग थेट ब्रिटिश सरकारच्या ताब्यात नव्हता; ब्रिटिश भारताच्या प्रांतांच्या बाहेर, शेकडो नाममात्र स्वतंत्र संस्थाने किंवा "मूळ राज्ये" होती. १८५८ पासून संस्थानाशी संबंधांच्या प्रतिक्रियेत गव्हर्नर-जनरलची नवीन अतिरिक्त भूमिका राजाचे प्रतिनिधी म्हणून प्रतिबिंबित करण्यासाठी, व्हाईसरॉयची अतिरिक्त पदवी प्रदान करण्यात आली आणि या नवीन कार्यालयाला "व्हाईसरॉय आणि गव्हर्नर-जनरल ऑफ इंडिया" असे शीर्षक देण्यात आले. याला सहसा "भारताचे व्हाईसरॉय" असे म्हटले जाते. +ब्रिटिश भारताचे भारत आणि पाकिस्तान या दोन स्वतंत्र देशांत विभाजन झाल्यावर व्हाइसरॉयची पदवी रद्द करण्यात आली, परंतु या देशांत अनुक्रमे १९५० आणि १९५६ मध्ये संविधान लागू होईपर्यंत गव्हर्नर-जनरलचे कार्यालय स्वतंत्रपणे अस्तित्वात राहिले. +१८५८ पर्यंत, गव्हर्नर-जनरलची निवड ईस्ट इंडिया कंपनीच्या कोर्ट ऑफ डायरेक्टर्सद्वारे केली जात असे, ज्यांना तो जबाबदार होता. त्यानंतर ब्रिटिश सरकारच्या सल्ल्यानुसार सार्वभौमांनी त्यांची नियुक्ती केली; भारताचे राज्य सचिव, ब्रिटिश मंत्रिमंडळाचे सदस्य, त्यांना त्यांच्या अधिकारांच्या वापराबद्दल सूचना देण्यासाठी जबाबदार होते. १९४७ नंतर, सार्वभौम गव्हर्नर-जनरलची नियुक्ती करत राहिले परंतु त्यानंतर नव्याने स्वतंत्र भारताच्या अधिराज्य सरकारच्या सल्ल्यानुसार नियुक्ती केली गेली. +गव्हर्नर-जनरल हे सार्वभौमांच्या मर्जीनुसार सेवा करत होते आणि त्यांची नियुक्ती पाच वर्षांच्या कार्यकाळासाठी होती. गव्हर्नर-जनरल स्वतः पदत्याग करू शकत होते; आणि जर एखाद्याला काढून टाकले गेले किंवा ते स्वतः सोडून गेले, तर काहीवेळा तात्पुरत्या गव्हर्नर-जनरलची नियुक्ती केली जात असे जोपर्यंत कार्यालयाचा नवीन धारक निवडला जात नाही. भारतातील (बंगालचे) पहिले गव्हर्नर-जनरल वॉरन हेस्टिंग्स होते, ब्रिटिश भारताचे पहिले अधिकृत गव्हर्नर-जनरल लॉर्ड विल्यम बेंटिक होते आणि भारताच्या अधिराज्याचे पहिले गव्हर्नर-जनरल लॉर्ड माउंटबॅटन होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13879.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13879.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b1126e243f12f787b7de1b07aeb9ccdf3779d9f5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13879.txt @@ -0,0 +1 @@ +भारताचे सरन्यायाधीश हे भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाचे मुख्य न्यायाधीश पद आहे. १२४ कलमानुसार भारतात नेमणूक राष्ट्रपती मार्फत केली जाते. एकदा नेमणूक झाल्यावर सरन्यायाधीश ६५ वर्षांचे होईपर्यंत किवा 6 वर्षापर्यंत( जे आधी संपेल ते) असतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13881.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13881.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b3e024fba77aa5e3f45b55e4be9cfd3a3bb0342 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13881.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +भारताचे राजपत्र हे सार्वजनिक नियतकालिक आहे आणि भारत सरकारचे अधिकृत कायदेशीर दस्तऐवज आहे. हे प्रकाशन विभाग, गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालयाद्वारे साप्ताहिक प्रकाशित केले जाते. राजपत्र भारत सरकारच्या छापखान्याद्वारे छापले जाते.[१][२] +भारताचे राजपत्र हे साप्ताहिक सार्वजनिक नियतकालिक आणि भारत सरकारचे अधिकृत कायदेशीर दस्तऐवज आहे. हे प्रकाशन विभाग, गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालयाद्वारे प्रकाशित केले जाते आणि भारत सरकारच्या मुद्रणालयाद्वारे छापले जाते. राजपत्र सरकारी सूचना आणि माहिती लोकांपर्यंत पोहोचवण्यासाठी एक व्यासपीठ म्हणून काम करते. खरेतर, अधिकृत कागदपत्रे अंमलात येण्यासाठी आणि सार्वजनिक होण्यासाठी राजपत्रात माहिती प्रकाशित करणे ही कायदेशीर आवश्यकता आहे. +राजपत्र नियमितपणे प्रकाशित केले जाते, सामान्य राजपत्रे आठवड्याच्या विशिष्ट दिवशी साप्ताहिक प्रकाशित केली जातात. तथापि, अधिसूचित करण्याच्या बाबींची निकड लक्षात घेऊन दररोज असाधारण राजपत्रे प्रकाशित केली जातात. +राजपत्राचे प्रकाशन भारत सरकारच्या व्यवसायाच्या वाटप नियमांनुसार केले जाते, जे कॅबिनेट सचिवालयाद्वारे जारी केले जाते. प्रकाशन विभाग, प्रकाशन नियंत्रकाच्या अध्यक्षतेखाली, दोन सहाय्यक नियंत्रक, एक आर्थिक अधिकारी आणि एक सहाय्यक संचालक यांच्या मदतीने राजपत्राच्या प्रकाशनासाठी जबाबदार आहे. शहरी विकास मंत्रालय राजपत्राचे पर्यवेक्षण करते आणि त्याचे मुख्यालय निर्माण भवन, नवी दिल्ली येथे आहे. +प्रकाशन नियंत्रक हे भारत सरकारच्या सर्व प्रकाशनांचे आणि नियतकालिकांचे अधिकृत प्रकाशक, संरक्षक आणि विक्रेते आहेत, ज्यात भारताचे राजपत्र आणि दिल्ली गॅझेट यांचा समावेश आहे, कॉपीराइटसह. प्रकाशन नियंत्रक विविध मंत्रालये आणि विभागांद्वारे उत्पादित सर्व विक्रीयोग्य प्रकाशनांचे संचयन, विक्री आणि वितरण देखील करते. +2008 पासून, शहरी विकास मंत्रालयाने राजपत्राची इलेक्ट्रॉनिक आवृत्ती छापील आवृत्तीसोबत प्रकाशित केली आहे.[३] +शेवटी, भारतीय राजपत्र हे भारत सरकारसाठी अधिकृत सूचना आणि माहिती लोकांपर्यंत पोहोचवण्यासाठी एक आवश्यक व्यासपीठ आहे. अधिकृत कागदपत्रे अंमलात येण्यासाठी आणि सार्वजनिक होण्यासाठी राजपत्राचे प्रकाशन ही कायदेशीर आवश्यकता आहे, ज्यामुळे ते देशाच्या कायदेशीर आणि प्रशासकीय चौकटीचा एक महत्त्वपूर्ण भाग बनते. गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालयाच्या अंतर्गत प्रकाशन विभाग, राजपत्राच्या प्रकाशनासाठी जबाबदार आहे आणि प्रकाशन नियंत्रक त्याची साठवण, विक्री आणि वितरणामध्ये महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावतो. 2008 मध्ये सादर करण्यात आलेल्या राजपत्राच्या इलेक्ट्रॉनिक आवृत्तीने अधिकृत सूचना आणि माहिती अधिक सुलभ आणि प्रसारित करणे सोपे केले आहे. भारताचे राजपत्र हे देशातील नागरिक, व्यवसाय आणि इतर भागधारकांसाठी माहितीचा एक महत्त्वपूर्ण स्रोत आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13883.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13883.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dd5cd011747e211479502f095129bef64646024b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13883.txt @@ -0,0 +1,52 @@ +भारताचे राष्ट्रपती (President of India) हे भारतीय प्रजासत्ताक राज्याचे प्रमुख आहेत. भारतामध्ये राष्ट्रपती हे सर्वोच्च संवैधानिक पद जरी असले तरी सर्वाधिक अधिकार हे संंसदेकडे असतात. राष्ट्रपती हे देशाच्या कार्यकारी मंडळाचे नाममात्र प्रमुख असतात, त्यांना पंतप्रधान व मंत्रीमंडळाच्या सल्ल्यानुसारच काम करावे लागते. भारताचे राष्ट्रपती हे देशाचे प्रथम नागरिक व भारतीय सशस्त्र दलांचे सरसेनापती (कमांडर-इन-चीफ) असतात. नवी दिल्लीमधील राष्ट्रपती भवन हे राष्ट्रपतींचे अधिकृत निवासस्थान आहे. राजेंद्र प्रसाद हे भारताचे पहिले राष्ट्रपती होते तर द्रौपदी मुर्मू या १५व्या आणि विद्यमान राष्ट्रपती आहेत, त्यांनी २५ जुलै २०२२ पासून पदभार स्वीकारला आहे.[२] +१५ ऑगस्ट १९४७ रोजी स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर, २६ जानेवारी १९५० रोजी भारतीय राज्यघटना लागू करण्यात आली आणि भारत अधिकृतपणे प्रजासत्ताक बनला, त्यावेळी भारताचे राष्ट्रप्रमुख म्हणून राष्ट्रपती या पदाची निर्मिती करण्यात आली. भारताच्या संविधानानुसार राष्ट्रपतीची निवड थेट नागरिकांद्वारे न होता संसदेच्या दोन्ही सभागृहांचे निवडून आलेले सदस्य आणि राज्यांच्या विधानसभांचे निवडून आलेले सदस्य यांनी मिळून बनलेल्या निर्वाचकगणांच्या (electoral college) सदस्यांकडून केली जाते. +भारतीय संविधानाच्या अनुच्छेद ५३ मध्ये नमूद केल्याप्रमाणे, राष्ट्रपती त्यांच्या अधिकारांचा प्रत्यक्ष किंवा त्यांच्या हाताखालील अधिकाऱ्यांमार्फत वापर करू शकतात (काही अपवाद वगळता), पण प्रत्यक्षात राष्ट्रपतींना दिलेले सर्व कार्यकारी अधिकार, मंत्रीमंडळाच्या सल्ल्यानुसार पंतप्रधान वापरतात. भारतीय राज्यघटनेने (अनुच्छेद ६०) राष्ट्रपतींना भारतीय संविधान आणि त्यातील तरतुदींचे संरक्षण करण्याची जबाबदारी आणि अधिकार दिले आहेत. जोपर्यंत संविधानाचे उल्लंघन होत नाही तोपर्यंत पंतप्रधान आणि मंत्रिमंडळाच्या सल्ल्यानुसार कार्य करण्यास राष्ट्रपतीला घटनेने बांधील आहे. राष्ट्रपतीचा कार्यकाळ पाच वर्षांचा असतो. संसदेत महाभियोग चालवूनच फक्त त्यांना मुदत संपण्याच्या आधी पदावरून दूर करता येते. +सुरुवातील भारताला राष्ट्रकुल राष्ट्रांमध्येच (Commonwealth of Nations) भारतीय अधीराज्य (Dominion of India) म्हणून १५ ऑगस्ट १९४७ ला ब्रिटीशांकडून स्वातंत्र्य मिळाले. सर्व कॉमनवेल्थ नेशन्सचा राजा हा जॉर्ज सहावा होता, त्यामुळेच जॉर्ज सहावा हा भारतीय अधीराज्याचा देखील राजा होता, त्याचा प्रतिनिधी म्हणून गव्हर्नल-जनरल ची नेमणूक करण्यात आली. १९३१ पासूनच गव्हर्नर-जनरलची नियुक्ती पूर्णपणे भारताच्या पंतप्रधान व मंत्रिमंडळाच्या सल्ल्याने करण्यात येत होती, ब्रिटिश सरकारच्या सहभागाशिवाय. लुईस माउँटबॅटन हे स्वतंत्र भारताचे पहिले गव्हर्नर-जनरल होते तर चक्रवर्ती राजगोपालाचारी हे दुसरे आणि शेवटचे गव्हर्नर-जनरल होते. भारताला स्वतंत्र मिळाल्यानंतर डाॅ.आंबेडकरांच्या नेतृत्वाखाली भारतीय संविधान सभेने देशासाठी संपूर्णपणे नवीन राज्यघटना तयार करण्याचे काम हाती घेतले. भारतीय राज्यघटना अखेर २६ नोव्हेंबर १९४९ रोजी लागू झाली आणि २६ जानेवारी १९५० रोजी अंमलात आली आणि भारत प्रजासत्ताक बनला.राजा आणि गव्हर्नर जनरलची कार्यालये भारताच्या राष्ट्रपतींच्या नवीन कार्यालयाने बदलली. +घटनेच्या अस्थायी व संक्रमणी तरतुदींनुसार राष्ट्रपती पदासाठी संविधानानुसार रीतसर निवडणूक होईपर्यंत घटना समितीने तिचे अध्यक्ष डॉ. राजेंद्र प्रसाद यांना २४ जानेवारी १९५० रोजी झालेल्या शेवटच्या बैठकीत राष्ट्रपती म्हणून निवडले. डॉ. राजेंद्र प्रसाद हे १९४६ पासून संविधान सभेचे अध्यक्ष होते. जवाहरलाल नेहरूंनी त्यांना पहिले भारतीय राष्ट्रपती म्हणून प्रस्तावित केले होते आणि वल्लभभाई पटेल यांनी त्यांना पाठिंबा दिला होता. इतर कोणतेही नामांकन नसल्यामुळे राजेंद्र प्रसाद यांना भारताच्या राष्ट्रपती पदासाठी विधिवत निवडले गेले आहे असे असेंब्लीचे सचिव, एच.व्ही.आर. आयंगार यांनी घोषित केले. 26 जानेवारी 1950 रोजी पहिल्या प्रजासत्ताक दिनी, भारताचे गव्हर्नर-जनरल चक्रवर्ती राजगोपालाचारी यांनी, भारताचे सरन्यायाधीश हरिलाल कानिया यांच्या उपस्थितीत डॉ. राजेंद्र प्रसाद यांना भारताच्या राष्ट्रपती पदाची शपथ दिली.[३] +१९५२मध्ये पहिल्यांदा राष्ट्रपतिपदाची रीतसर निवडणूक झाली व राजेंद्र प्रसाद हे प्रचंड मतांनी निवडून आले, त्यांनी १३ मे १९५२ रोजी भारताचे पहिले राष्ट्रपती म्हणून पदभार स्वीकारला. त्याच दिवशी राज्यसभा व पहिली लोकसभा यांचीही पहिली बैठक झाली.[४][३] +राज्यघटनेच्या मसुद्यानुसार राष्ट्रपती हा इंग्रजी राज्यघटनेनुसार राजाप्रमाणेच पदावर असतो. ते राज्याचे प्रमुख आहेत पण कार्यकारिणीचे नाहीत. तो राष्ट्राचे प्रतिनिधित्व करतो पण राष्ट्रावर राज्य करत नाही. ते राष्ट्राचे प्रतीक आहेत. प्रशासनातील त्याचे स्थान शिक्क्यावरील औपचारिक स्वरुपाचे आहे ज्याद्वारे देशाचे निर्णय ओळखले जातात.राष्ट्रपतींचे प्राथमिक कर्तव्य त्यांनी घेतलेल्या शपथेचा भाग म्हणून भारतीय संविधान आणि कायद्याचे जतन, संरक्षण आणि समर्थन करणे (अनुच्छेद ६०, भारतीय संविधान). राष्ट्रपती हे सर्व स्वतंत्र घटनात्मक संस्थांचे प्रमुख असतात. भारताच्या कार्यकारी आणि विधी संस्थांवरील त्यांच्या सर्व कृती, शिफारसी (अनुच्छेद ३, अनुच्छेद १११, अनुच्छेद २७४, इ.) आणि पर्यवेक्षी अधिकार (अनुच्छेद ७४(२), अनुच्छेद ७८C, अनुच्छेद १०८, अनुच्छेद १११, इ.) ह्या संविधानास अनुसरून असतील. कायद्याच्या कोर्टात लढण्यासाठी अध्यक्षांच्या कृतीवर कोणताही प्रतिबंध नाही. +-(१) संघराज्याचा कार्यकारी अधिकार, राष्ट्रपतीकडे निहित असेल आणि +त्याच्याकडून प्रत्यक्षपणे किंवा त्याच्या हाताखालील अधिकाऱ्यांमार्फत या संविधानानुसार त्याचा वापर केला जाईल. +(२) पूर्वगामी तरतुदींच्या व्यापकतेला बाध न येऊ देता, संघराज्याच्या संरक्षण दलांचे सर्वोच्च अधिपत्य राष्ट्रपतीकडे निहित +असेल आण्ि त्याचा वापर कायद्याद्वारे विनियमित केला जाईल. +(३) या अनुच्छेदातील कोणत्याही गोष्टीमुळे,----- +(क) कोणत्याही विद्यमान कायद्याद्वारे कोणत्याही राज्याच्या शासनाला किंवा अन्य प्राधिकाऱ्याला प्रदान करण्यात आलेले +कोणतेही कार्याधिकार राष्ट्रपतीकडे हस्तांतरित होतात, असे मानले जाणार नाही ; किंवा +(ख) राष्ट्रपती व्यतिरिक्त अन्य प्राधिकाऱ्यास कायद्याद्वारे कार्याधिकार प्रदान करण्यास संसदेला प्रतिबंध होणार नाही +राष्ट्रपतींच्या शिफारशीनेच संसदेत आर्थिक विधेयक मांडले जाऊ शकते. +राष्ट्रपती वार्षिक आर्थिक विवरणपत्र, म्हणजे केंद्रीय अर्थसंकल्प संसदेसमोर मांडतात. +अनपेक्षित खर्च पूर्ण करण्यासाठी राष्ट्रपती भारताच्या आकस्मिक निधीतून आगाऊ रक्कम घेऊ शकतात. +केंद्र आणि राज्यांमध्ये करांचे वितरण करण्याची शिफारस करण्यासाठी राष्ट्रपती दर पाच वर्षांनी वित्त आयोग स्थापन करतात. सर्वात अलीकडील २०१७ मध्ये स्थापना करण्यात आली. +राष्ट्रपती हे भारतीय सशस्त्र दलांचे सरसेनापती असतात. पंतप्रधानांच्या अध्यक्षतेखालील केंद्रीय मंत्रिमंडळाच्या सल्ल्यानुसार राष्ट्रपती युद्ध घोषित करू शकतात किंवा शांतता पूर्ण करू शकतात. सर्व महत्त्वाचे करार राष्ट्रपतींच्या नावाने केले जातात. +(१) कोणत्याही अपराधाबद्दल दोषी ठरवण्यात आलेल्या कोणत्याही व्यक्तीला,----- +(क) जेव्हा शिक्षा किंवा शिक्षादेश लष्करी न्यायालयाने दिला असेल, अशा सर्व प्रकरणी; +(ख) जेव्हा शिक्षा किंवा शिक्षादेश संघराज्याच्या कार्यकारी अधिकाराच्या व्याप्तीतील एखाद्या बाबीशी संबंधित असलेल्या कोणत्याही +कायद्याविरुद्ध केलेल्या अपराधाबद्दल देण्यात आला असेल, अशा सर्व प्रकरणी ; +(ग) जेव्हा शिक्षादेश हा मृत्युशिक्षादेश असेल, अशा सर्व प्रकरणी ; +शक्षेबद्दल क्षमा करण्याचा, शिक्षेस तहकुबी देण्याचा, शिक्षेस स्थगिती देण्याचा किंवा शिक्षेत सूट देण्याचा अथवा शिक्षादेश निलंबित करण्याचा,त्यात सूट देण्याचा किंवा तो सौम्य करण्याचा राष्ट्रपतीस अधिकार असेल. +राष्ट्रपती तीन प्रकारच्या आणीबाणी घोषित करू शकतात: राष्ट्रीय, राज्य आणि आर्थिक, कलम ३५२, ३५६ आणि ३६० अंतर्गत कलम १२३ अंतर्गत अध्यादेश जारी करण्याव्यतिरिक्त. +लोकसभेत बहुमत सिद्ध करणाऱ्या व्यक्तीस राष्ट्रपती पंतप्रधान म्हणून नियुक्त करतात. त्यानंतर पंतप्रधानांच्या सल्ल्यानुसार राष्ट्रपती मंत्रीमंडळातील मंत्र्यांची नियुक्ती करतात. राष्ट्रपतींकडून राज्यसभेवर साहित्य, विज्ञान, कला आणि समाजसेवा या क्षेत्रातील व्यक्तींमधून १२ सदस्यांची नियुक्ती करतात. अनुच्छेद ३३१ नुसार राष्ट्रपती अँग्लो इंडियन समुदायातील दोन सदस्यांना लोकसभा सदस्य म्हणून नियुक्त करु शकत होते परंतु २०१९ हे कलम काढून टाकण्यात आले. +राज्यांच्या राज्यपालांची नियुक्ती देखील राष्ट्रपती करतात. कलम १५६ नुसार, त्यांच्या कृतीतून संविधानाचे उल्लंघन करणाऱ्या राज्यपालांना बडतर्फ करण्याचा अधिकार राष्ट्रपतींकडे आहे. +राष्ट्रपती विविध प्रकारच्या नियुक्त्या करतात यामध्ये, +भारतीय राज्यघटनेच्या कलम ५८ मध्ये राष्ट्रपती पदासाठी पात्र होण्यासाठी आवश्यक असलेली प्रमुख पात्रता निश्चित केली आहे. राष्ट्रपती हा, +जर एखादी व्यक्ती भारत सरकार किंवा कोणत्याही राज्य सरकारच्या अंतर्गत लाभाचे कोणतेही पद धारण करत असल्यास किंवा वरीलपैकी कोणत्याही सरकारच्या नियंत्रणाखाली असलेल्या कोणत्याही स्थानिक किंवा अन्य प्राधिकरणाच्या अधीन असल्यास राष्ट्रपती पदाच्या निवडणूकीसाठी पात्र राहत नाही. +तथापि, काही पदाधिकाऱ्यांना राष्ट्रपतीपदाचे उमेदवार म्हणून उभे राहण्याची परवानगी आहे. त्यामध्ये: +उपराष्ट्रपती, राज्यपाल किंवा मंत्री यांची राष्ट्रपती पदी निवड झाल्यास, त्यांनी राष्ट्रपती म्हणून काम सुरू केल्याच्या तारखेपासून त्यांचे पूर्वीचे कार्यालय रिकामे केले असे मानले जाते. संसद किंवा राज्य विधीमंडळाचा सदस्य राष्ट्रपतींच्या पदासाठी निवडणूकीत थांबू शकतो पण जर ते राष्ट्रपती म्हणून निवडून आले तर त्यांनी ज्या तारखेला त्यांनी राष्ट्रपती पदाची शपथ घेतली त्या तारखेला त्यांनी संसद किंवा राज्य विधानमंडळातील त्यांची जागा रिकामी केली असे मानले जाते.जी व्यक्ती, राष्ट्रपती म्हणून पद धारण करीत आहे अथवा जिने असे पद धारण केलेले आहे ती व्यक्ती, भारतीय संविधानाच्या अन्य तरतुदींना अधीन राहून त्या पदासाठी होणाऱ्या फेरनिवडणुकीस पात्र असते. +राष्ट्रपती आणि उपराष्ट्रपती निवडणूक कायदा, १९५२, अंतर्गत राष्ट्रपती पदासाठी होणाऱ्या निवडणुकीमध्ये उमेदवाराला त्यांचे नाव मतपत्रिकेवर दिसण्यासाठी प्रस्तावक म्हणून ५० मतदार आणि समर्थक म्हणून ५० मतदारांची आवश्यकता असते. प्रत्येक उमेदवाराला नामनिर्देशनपत्र सादर करताना पंधरा हजार रुपये रोख इतकी रक्कम जमा करावी लागते.[७][८] +भारतामध्ये राष्ट्रपती (१) संसदेच्या दोन्ही सभागृहांचे निवडून आलेले सदस्य (राज्यसभा व लोकसभा) आणि (२) राज्यांच्या विधानसभांचे निवडून आलेले सदस्य (यामध्ये राज्यांसह दिल्ली व पाँडिचेरी संघ राज्यक्षेत्रांच्या विधानसभा सदस्यांचा समावेश आहे.) यांनी मिळून बनलेल्या निर्वाचकगणांच्या (electoral college) सदस्यांकडून निवडला जातो. राष्ट्रपतींच्या निवडणूकीमध्ये राष्ट्रपतींनी नामनिर्देशित केलेल्या संसद सदस्यांना व राज्यांच्या विधानपरिषदेच्या आमदारांना भाग घेता येत नाही.[४] +राज्यांमध्ये परस्परांत समानता; तसेच सर्व राज्ये मिळून व संघराज्य यांच्यात समानता ठेवण्यासाठी विधानसभेच्या व संसदेच्या प्रत्येक निवडून आलेल्या सदस्याच्या मताचे मूल्य, हे खालील सूत्रा द्वारे निर्धारित केले जाते.[९] +या सर्व प्रक्रियेसाठी ८४ व्या घटना दुरुस्तीनुसार, २०२६ नंतर होणाऱ्या पहिल्या जनगणनेची आकडेवारी प्रकाशित होईपर्यंत १९७१ च्या जनगणनेची आकडेवारी वापरली जाईल असे निर्धारित करण्यात आले आहे. +उदा. १९७१ साली महाराष्ट्र राज्याची लोकसंख्या होती ५,०४,१२,२३५ आणि महाराष्ट्राच्या विधानसभेत एकूण २८८ आमदार आहेत. त्यामुळे महाराष्ट्रातल्या प्रत्येक आमदाराच्या मताचे मूल्य हेएवढे असते. तर महाराष्ट्र राज्यासाठी मतांचे एकूण मूल्य १७५ x २८८ = ५०,४०० एवढे येते. अशाच प्रकारे देशातील ३१ विधानसभांच्या ४,१२० सदस्यांच्या मतांचे मूल्य: ५,४९,४९५.[४] + + +यावरून संसदेच्या प्रत्येक सदस्याच्या मताचे मूल्य काढले जाते. लोकसभेतील निवडून आलेले सदस्य ५४३ आणि राज्यसभेचे निवडून आलेले सदस्य २३३ एकूण ७७६ खासदार या निवडणुकीत मतदान करतात. प्रत्येक खासदाराच्या मताचे मूल्य =खासदारांच्या मतांचे एकूण मूल्य ७०८ x ७७६ = ५,४९,४०८. +राष्ट्रपतींची निवडणूक प्रमाणशीर प्रतिनिधित्व पद्धतीनुसार (Proportional Representation Methods) एकल संक्रमणीय मतद्वारे (A single transferable vote) घेतली जाते. मतदान गुप्त असते.[४] राष्ट्रपती निवडीची पद्धत भारतीय राज्यघटनेच्या अनुच्छेद ५५ मध्ये सांगण्यात आली आहे. पंतप्रधानांच्या तुलनेत अध्यक्षाची निवडणूक प्रक्रिया अधिक विस्तृत आहे. या पद्धतीनुसार प्रत्येक मतदाराला एक मत असते, परंतु त्याच्या मताचे मूल्य हे वरीलप्रमाणे ठरवले जाते. मतदार मतपत्रिकेवर १, २, ३… या क्रमाने उमेदवाराला पसंतीक्रम देता येतो. मत वैध होण्यासाठी किमान एक तरी पसंती लिहावी लागते. शब्दात अथवा फुलीने ही पसंती दाखवता येत नाही. असे केल्यास मत रद्द होते. निवडून येण्यासाठी, उमेदवाराला मिळालेल्या मतांचे मूल्य हे एकूण मतांच्या मूल्याच्या ५० टक्क्यापेक्षा जास्त असणे आवश्यक आहे आणि ही मते पहिल्या पसंतीची असावीत. उमेदवारास मतांचा हा कोटा पूर्ण करणे आवश्यक आहे. ती मिळताच उमेदवार पहिल्या फेरीतच विजयी घोषित केला जातो. अन्यथा कमी मते मिळालेल्या उमेदवारास बाद करून त्याची दुसऱ्या, तिसऱ्या इत्यादी पसंतीची मते उरलेल्या उमेदवारांच्या खात्यात जमा केली जातात. शेवटी किमान एका उमेदवाराची निवड होईपर्यंत ही प्रक्रिया सुरू राहते.[१०][७][११][८] +भारतीय राष्ट्रपतीपदाच्या निवडणुकांमध्ये खासदार आणि आमदारांचे प्रत्यक्ष मतदान समाविष्ट असले तरी, ते त्यांच्या संबंधित पक्षांनी पाठिंबा दिलेल्या उमेदवाराला मतदान करतात. +भारताच्या प्रत्येक राष्ट्रपतीला, आपले पद ग्रहण करण्यापूर्वी, भारताच्या मुख्य न्यायमूर्तीच्या समक्ष किंवा ते अनुपस्थितीत असतील तर सर्वोच्च न्यायालयाच्या उपलब्ध जेष्ठतम न्यायमूर्तीच्या समक्ष पुढील नमुन्यानुसार शपथ किंवा प्रतिज्ञा करून त्याखाली सही करणे बंधनकारक आहे, +मी, (नाव), ईश्वरसाक्ष शपथ घेतो की, (किंवा गंभीर्यपूर्वक प्रतिज्ञा करतो.) मी भारताचा राष्ट्रपती म्हणून आपल्या पदाचे निष्ठापूर्वक कार्यपालन करीन (किंवा मी भारताच्या राष्ट्रपतीची कार्ये पार पाडीन) आणि माझ्या संपूर्ण क्षमतेनिशी संविधान आणि कायदा यांचे जतन, रक्षण आणि संरक्षण करीन आणि मी स्वतःला भारतीय जनतेच्या सेवेस आणि कल्याणास वाहून घेईन.संविधानाच्या उल्लंघनाबद्दल महाभियोगाद्वारे (Impeachment) कार्यकाळ संपण्यापूर्वी राष्ट्रपतींना काढून टाकले जाऊ शकते. त्यासंबंधीचा दोषारोप संसदेच्या कोणत्याही सभागृहाकडून करता येतो (लोकसभा किंवा राज्यसभा). महाभियोगाच्या प्रस्तावावर ज्या सभागृहात हा प्रस्ताव मांडायचा आहे, त्या सभागृहातील किमान एक चतुर्थांश सदस्यांनी स्वाक्षरी केलेली पाहिजे. त्याची सुचना राष्ट्रपतींना दिली जाते आणि १४ दिवसांनंतर प्रस्ताव विचारार्थ घेतला जातो. राष्ट्रपतींवर महाभियोग करण्याचा ठराव त्या सभागृहाच्या एकूण सदस्यांच्या दोन तृतीयांश बहुमताने संमत करावा लागतो. +त्यानंतर हा प्रस्ताव दुसऱ्या सभागृहाकडे पाठवला जातो. पहिल्या सभागृहात केलेल्या आरोपांची चौकशी केली जाते यावेळी राष्ट्रपतीस हजर राहण्याचा व आपली बाजू मांडण्याचा अधिकार असतो. जर दुसऱ्या सभागृहामध्येही दोन तृतीयांश सदस्यांच्या बहुमताने दोषारोप सिद्ध झाला तर तो ठराव पारित झाल्याच्या दिनांकापासून राष्ट्रपतींना पदावरून दूर केले जाते. राष्ट्रपतींनी नामनिर्देशित केलेल्या संसद सदस्यांनाही महाभियोगाच्या प्रक्रियेमध्ये भाग घेण्याचा अधिकार आहे. +राष्ट्रपतीचा पदावधी संपल्यामुळे रिक्त होणारे पद भरण्याकरिता निवडणूक, तो अवधी संपण्यापूर्वी घेतली जाते. जर इतर कोणत्याही कारणामुळे राष्ट्रपतींचे पद रिक्त झाले असेल तर त्या दिनांकापासून सहा महिन्यांच्या आत निवडणूक घेणे बंधनकारक आहे आणि रिक्त पद भरण्याकरिता निवडून आलेली व्यक्ती पद ग्रहण केल्याच्या दिनांकापासून पाच वर्षांच्या पूर्ण अवधीपर्यंत, पद धारण करण्यास पात्र असते.[८] +भारतीय संविधानाच्या दुसऱ्या अनुसूचीनुसार भारताच्या राष्ट्रपतींना दरमहा १०,००० मिळत होते. ही रक्कम १९९८ मध्ये ₹५०,००० पर्यंत वाढवण्यात आली. ११ सप्टेंबर २००८ रोजी, भारत सरकारने राष्ट्रपतींचा पगार ₹१.५ लाख वाढवला. भारताच्या २०१८ च्या केंद्रीय अर्थसंकल्पात ही रक्कम आणखी वाढवून ₹५ लाख करण्यात आली. तथापि, राष्ट्रपती जे काही करतात किंवा करू इच्छितात याच्या देखरेखीसाठी सरकारकडून अर्थसंकल्पात ₹२२.५ कोटीची तरतुद केली जाते.[१४] राष्ट्रपती भवन, दिल्ली हे भारताच्या राष्ट्रपतींचे अधिकृत निवासस्थान आहे, हे जगातील सर्वात मोठे राष्ट्रपती भवन आहे.[१५][१६] राष्ट्रपति निलयम, बोलारम, हैदराबाद आणि रिट्रीट भवन, मशोबरा, शिमला ही भारताच्या राष्ट्रपतींची अधिकृत रिट्रीट* निवासस्थाने आहेत.[१७] भारताचे राष्ट्रपती सानुकूल-निर्मित भारी बख्तरबंद असलेली मर्सिडीज बेंझ S६०० (W२२१) ही कार वापरतात.[१८] + + +माजी राष्ट्रपती आणि राष्ट्रपतींच्या विधवा आणि विधुर यांना पेन्शन, सुसज्ज निवास, सुरक्षा, विविध भत्ते इत्यादी सोयी पुरवल्या जातात.[१९]Air India One (ज्याला AI1, AIC1 किंवा INDIA 1 असेही संबोधले जाते) हे भारतीय हवाई दलाद्वारे (IAF) भारताच्या राष्ट्रपती, उपराष्ट्रपती व पंतप्रधानांसाठी चालवल्या जाणार्‍या कोणत्याही विशेष विमानाचे हवाई वाहतूक नियंत्रणाचे संबोधन चिन्ह आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13886.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13886.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0d2d9ecd299a841fab7a135b9e5be2bae6f19748 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13886.txt @@ -0,0 +1 @@ +भारताचा रेल्वेमंत्री हे भारत सरकारमधील कॅबिनेट-दर्जाचा मंत्री असून ते रेल्वे मंत्रालयाचे नेतृत्व करतात. भारतीय रेल्वेचे कामकाज चालवण्याची जबाबदारी रेल्वेमंत्र्यावर आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13921.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13921.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4794cfabe53d230303aeb936238f42f4bcc064cd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13921.txt @@ -0,0 +1 @@ +माहिती: diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13932.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13932.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..94d1ce5315783e93c2ce5769eefe6a9afbbfbcf5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13932.txt @@ -0,0 +1 @@ +महामार्ग क्रमांकानुसार भारतातील राष्ट्रीय महामार्गांची यादी खालीलप्रमाणे आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13934.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13934.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ed1d734399643f031ba5cc3d3213f82c1e3f1ba7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13934.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारताच्या लोकसभेचे सभापती हा भारतीय संसदेच्या लोकसभा ह्या कनिष्ठ सभागृहाचा सभापती आहे. प्रत्येक लोकसभेच्या पहिल्या अधिवेशनादरम्यान नवनिर्वाचित लोकसभा सदस्यांपैकी एकाची सभापतीपदी निवड केली जाते. लोकसभा सभापतीचा कार्यकाळ ५ वर्षाचा असून साधारणपणे तो सत्ताधारी पक्षाचाच सदस्य असतो. लोकसभेचे कामकाज सुरळीत चालवण्याची व शिस्त राखण्याची जबाबदारी सभापतीवर असते. कामकाजामध्ये सतत व्यत्यय आणणाऱ्या सदस्यांना तात्पुरते निलंबित करण्याचा हक्क देखील अध्यक्षाला आहे. लोकसभा सभापती लोकसभेपुढे अनेक विधायके व ठराव मांडतो व त्यावर चर्चा व मतदान घडवून आणतो. +सुमित्रा महाजन ह्या लोकसभेच्या माजी सभापती आहेत.ओम बिर्ला हे 17व्या लोकसभेचे विद्यमान अध्यक्ष.निवड बिनविरोध झाली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13940.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13940.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4a8745da4675425b4220ec804a2b2693a22ad6d2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13940.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +२०१३ पासून भारताच्या जीडीपीत ५०% वाढ झाली असूनही, जगातील कुपोषित बालकांपैकी एक तृतीयांश मुले भारतात राहतात. यापैकी तीन वर्षाखालील निम्म्या मुलांचे वजन कमी आहे.[१] +भारतातील कुपोषणाचे एक प्रमुख कारण म्हणजे आर्थिक असमानता. बहुसंख्य लोकसंख्येची सामाजिक स्थिती कमी असल्यामुळे, त्यांच्या आहारात गुणवत्ता आणि प्रमाण दोन्ही नसतात. ज्या महिलांना कुपोषणाचा त्रास होतो त्यांना निरोगी बाळांची शक्यता कमी असते. पौष्टिकतेच्या कमतरतेमुळे व्यक्ती आणि समाज या दोघांनाही दीर्घकालीन नुकसान होते. त्यांच्या पोषक आहारात पोषक नसलेल्या व्यक्तींच्या तुलनेत, न्यूमोनिया आणि क्षयरोग सारख्या संसर्गजन्य रोग होण्याची शक्यता असते, ज्यामुळे मृत्यूचे प्रमाण जास्त होते. याव्यतिरिक्त, पोषण-कमतरता असलेल्या व्यक्ती कामावर कमी उत्पादनक्षम असतात.[२] +जागतिक बँकेच्या अंदाजानुसार कुपोषण ग्रस्त मुलांच्या संख्येसाठी भारत हा जगातील सर्वोच्च क्रमांकाचा देश आहे. भारतातील कमी वजनाच्या मुलांचा प्रसार जगात सर्वाधिक आहे आणि गतिशीलता, मृत्यु दर, उत्पादकता आणि आर्थिक वाढीसाठी गंभीर दुष्परिणाम असलेले सब सहारान आफ्रिकेच्या तुलनेत दुप्पट आहे. +आयएफपीआरआयच्या २०१७ च्या ग्लोबल हंगर इंडेक्स (जीएचआय) अहवालात, उपासमारची गंभीर परिस्थिती असलेल्या ११8 देशांपैकी भारत १०० व्या स्थानावर आहे. दक्षिण आशियाई देशांपैकी ते फक्त अफगाणिस्तान आणि पाकिस्तानच्या तुलनेत तिसऱ्या क्रमांकावर आहेत. जी.एच.आय. २९.० (गंभीर परिस्थिती) आहे. २०१९ च्या ग्लोबल हंगर इंडेक्स (जीएचआय)च्या अहवालात बाल वाया जाण्याच्या गंभीर विषयासह ११७ देशांपैकी भारत १०२ व्या स्थानावर आहे. भारतात पाच वर्षापेक्षा कमी वयाच्या पाच मुलांपैकी एकाचा अपव्यय होतो. +राष्ट्रीय ग्रामीण आरोग्य अभियान +नॅशनल रूरल हेल्थ मिशन ऑफ इंडिया मिशन ही २००५-२०१२ या वर्षासाठी तयार केली गेली आणि "लोकांकडून विशेषतः ग्रामीण भागात राहणाऱ्या गरीब, महिला, आणि त्यांच्यासाठी दर्जेदार आरोग्य सेवेची उपलब्धता आणि प्रवेश सुधारणे हे त्याचे लक्ष्य आहे. मुले. " diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13958.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13958.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..17c7a9538718f47351cb0a07d872b55f29421709 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13958.txt @@ -0,0 +1 @@ +भारतातला निसर्गोपचार दिन नोव्हेंबर १८ला मानला जातो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13962.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13962.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7147978850be65ad2c9c31592584eca4ba84f25b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13962.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +भारतामधे 103 राष्ट्रीय उद्याने आणि 565 अभयारण्ये आहेत.[१] +Ans.: एकशिंगी गेंड्यांसाठी प्रसिद्ध आहे. +कोकण +पश्चिम महाराष्ट्र +विदर्भ +उत्तर महाराष्ट्र +मराठवाडा diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13964.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13964.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9b0e343ce476e2b357fa8a0092ccc74dc4c267a7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13964.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + + +ही भारतातील अभियांत्रिकी महाविद्यालयांची यादी आहे. या शैक्षणिक संस्थांमध्ये अभियांत्रिकीचे पदवीशिक्षण दिले जाते तर काही संस्थांमध्ये पदव्युत्तर शिक्षणही दिले जाते. या यादीत भारतातील तीन प्रमुख नियतकालिकांनी या संस्थांना दिलेला क्रमांकसुद्धा आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13966.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13966.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4c227290eb7a0ed4105c62c662cbcca9f255ffa8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13966.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +[[चित्|इवलेसे| नमकुम, रांची येथील सॉफ्टवेर टेक्नॉलॉजी पार्क ऑफ इंडिया]] +ही भारतातील माहिती तंत्रज्ञान क्षेत्रातील उल्लेखनीय कंपन्यांची यादी आहे. शीर्ष भारतीय कंपन्या त्यांच्या बाजार भांडवलाच्या उतरत्या क्रमाने सूचीबद्ध केलेल्या आहेत.[१] इतर कंपन्या वर्णक्रमानुसार सूचीबद्ध केल्या जातात, त्यांचे मुख्यालय असलेल्या शहरांनुसार गटबद्ध केले जातात. काही कंपन्यांची एकापेक्षा जास्त शहरांमध्ये मुख्य कार्यालये आहेत, अशा बाबतीत ते प्रत्येक अंतर्गत सूचीबद्ध आहेत, परंतु किरकोळ कार्यालये आणि संसाधने सूचीबद्ध नाहीत. भारतात मोठ्या प्रमाणावर उपस्थिती असलेल्या विदेशी कंपन्यांचाही समावेश आहे. भारतीय वंशाच्या आयटी कंपन्या आहेत परंतु त्यांचे मुख्यालय यूएस आणि इतर देशांमध्ये आहे. अनेक परदेशी कंपन्यांचे भारतात त्यांच्या मूळ देशांपेक्षा जास्त कर्मचारी आहेत. +  \ No newline at end of file diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13970.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13970.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fdae26f17a9efc44e7923cbd48ddadbf5f3cb604 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13970.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +पूर्वीचे राजकीय जीवन +भारताचे पंतप्रधान +वैश्विक योगदाने + +सध्या भारतात उच्च-गती रेल्वे (२०० किमी प्रति तास किंवा त्यापेक्षा जास्त गती असलेली) नाही.[१] +२०१४ च्या निवडणूकांपूर्वी, दोन प्रमुख राष्ट्रीय पक्ष भारतीय जनता पार्टी व भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस यांनी उच्च-गती रेल्वे सुरू करण्याचे आश्वासन दिले. काँग्रेसने भारतातील एक लक्ष लोकसंख्येपेक्षा जास्त लोकसंख्या असणाऱ्या शहरांना उच्च-गती रेल्वेने जोडण्याचे वचन दिले.[२] जेंव्हा , भाजपाने ही निवडणूक जिंकली तर हिरक चतुष्कोन प्रकल्पाचे आश्वासन दिले. त्याद्वारे चेन्नई,दिल्ली,कोलकाता व मुंबई ही शहरे जोडली जातील.[३] नवीन सरकारसाठी हा प्रकल्प प्राथमिकतेवर ठेवण्यात आला.[४] उच्च गती रेल्वेमार्गाच्या एक किमी बांधकामास सुमारे १०० ते १४० कोटी ईतका खर्च येतो जो सामान्य रेल्वे मार्गाच्या सुमारे १० ते १४ पट आहे.[५] +भारताचे प्रधानमंत्री नरेंद्र मोदी यांनी उच्च-गती रेल्वेमार्ग बांधण्यास जपानची निवड केली. नियोजित रेल्वे ही महाराष्ट्रच्या मुंबई या राजधानीच्या शहरापासून अहमदाबाद या पश्चिमेस असलेल्या शहरापर्यंत धावेल. याची गती सुमारे ३२० किमी प्रति तास इतकी राहील व अंतर सुमारे ५०० किमी इतके.[६][७] जपानच्या प्रस्तावानुसार, याचे बांधकाम २०१७ मध्ये सुरू होऊन ते २०२३ मध्ये संपेल.यास सुमारे  ९८० billion (US$२१.७६ अब्ज) इतका खर्च येईल. यासाठी जपान कमी व्याजाचे कर्ज देईल.[८] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13976.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13976.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..57272a556194ba2292893bf480e6cd4d688237a1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13976.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +भारतातील कला आणि स्थापत्यकलेचा मार्ग स्वदेशी आणि परदेशी प्रभावांच्या संश्लेषणाद्वारे आकारला गेला आहे ज्यामुळे प्राचीन काळापासून उर्वरित आशियातील कलांचा मार्ग आकारला गेला आहे. कला म्हणजे चित्रकला, वास्तुकला, साहित्य, संगीत, नृत्य, भाषा आणि सिनेमा . भारताच्या सुरुवातीच्या काळात, बहुतेक कलांवर वैदिक प्रभाव होता. समकालीन हिंदू धर्माच्या जन्मानंतर, जैन, बौद्ध आणि शीख धर्माच्या कला राजे आणि सम्राटांच्या आश्रयाखाली विकसित झाल्या. इस्लामच्या आगमनाने भारतीय वास्तुकला आणि कलेच्या संपूर्ण नवीन युगाचा जन्म झाला. शेवटी ब्रिटीशांनी त्यांचे स्वतःचे गॉथिक आणि रोमन प्रभाव आणले आणि ते भारतीय शैलीशी जोडले. त्यांच्या कलेत संस्कृतीचे ओतणे आहे. +सिंधू संस्कृतीतील सर्वात प्राचीन उत्पादन शहरे आणि घरे यांचे वैशिष्ट्य होते जेथे धर्म सक्रिय भूमिका बजावत नाही. बौद्ध कालखंड प्रामुख्याने तीन महत्त्वाच्या वास्तू प्रकारांद्वारे दर्शविले जाते- चैत्य हॉल (पूजेचे ठिकाण), विहार (मठ) आणि स्तूप (पूजेसाठी/स्मृतीसाठी अर्धगोलाकार ढिगारा) - अजिंठा आणि एलोराच्या लेण्यांद्वारे आणि स्मारक सांची यांनी उदाहरण दिले. स्तूप . जैन मंदिरे उच्च पातळीच्या तपशीलाने वैशिष्ट्यीकृत आहेत जी माउंट अबू मधील दिलवारा मंदिरांमध्ये पाहिली जाऊ शकतात. हिंदू मंदिर स्थापत्यकलेची सुरुवातीची सुरुवात सध्याच्या कर्नाटकातील आयहोल आणि पट्टाडकल येथील अवशेषांवरून केली गेली आहे, आणि त्यात वैदिक वेद्या आणि उशीरा वैदिक मंदिरे आहेत ज्याचे वर्णन पाणिनीने मॉडेल म्हणून केले आहे. नंतर, जसजसे अधिक भेद झाले, तसतसे द्रविड/दक्षिणी शैली आणि किंवा इंडो-आर्यन/उत्तरी/नागारा शैली मंदिर वास्तुकला प्रबळ मोड म्हणून उदयास आली, बृहदीश्वर मंदिर, तंजावर, आणि सूर्य मंदिर, कोणार्क सारख्या निर्मितीमध्ये त्याचे प्रतीक आहे. [१] [२] +इस्लामच्या आगमनानंतर, पारंपारिक भारतीय आणि इस्लामिक घटकांना एकत्रित करून इंडो-इस्लामिक आर्किटेक्चर म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या आर्किटेक्चरची एक नवीन शैली उदयास आली. सुरुवातीच्या उदाहरणांमध्ये कुतुब कॉम्प्लेक्स, दिल्ली सल्तनतच्या सलग सुलतानांनी बांधलेल्या स्मारकांची मालिका समाविष्ट आहे. [३] मुघल साम्राज्याच्या स्थापत्यशास्त्रात लाल किल्ला, ताजमहाल, आग्रा किल्ला, हुमायूनची कबर, जामा मशीद आणि फतेहपूर सिक्री यांचा समावेश होतो. [४] [५] +वसाहतवादाने नवा अध्याय सुरू झाला. डच, पोर्तुगीज आणि फ्रेंच प्रभावशाली असले तरी इंग्रजांचाच प्रभाव कायम होता. औपनिवेशिक कालखंडातील आर्किटेक्चर शास्त्रीय प्रोटोटाइपद्वारे अधिकार निर्माण करण्याच्या प्रयत्नांपासून ते आता इंडो-सारासेनिक आर्किटेक्चर - हिंदू, इस्लामिक आणि पाश्चात्य घटकांचे मिश्रण म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या अधिक प्रतिसादात्मक प्रतिमा तयार करण्याच्या नंतरच्या दृष्टिकोनापर्यंत भिन्न होते. [६] +भारतात आधुनिक आर्किटेक्चरचा परिचय आणि नंतर स्वातंत्र्यानंतर, नेहरूवादी दृष्टीकोनातून चालना देणारा नमुना म्हणून शोध प्रगतीकडे अधिक होता. ले कॉर्बुझियरने चंदीगडचे - बहुतेक वास्तुविशारदांचा तिरस्कार/प्रेम- शहराचे नियोजन या दिशेने एक पाऊल मानले गेले. नंतर आधुनिकतावाद पश्चिमेकडे कमी लोकप्रिय झाला आणि नवीन दिशा शोधल्या गेल्याने, भारतीय संदर्भात मूळ असलेल्या वास्तुकलेकडे भारतात चळवळ सुरू झाली. क्रिटिकल प्रादेशिकता नावाची ही दिशा बी.व्ही. दोशी, चार्ल्स कोरिया, इत्यादी वास्तुविशारदांच्या कार्यात उदाहरणादाखल आहे. याशिवाय, 90 च्या दशकापासून जागतिकीकरण आणि आर्थिक विकासाच्या आगमनाने, आधुनिक IT कॅम्पस आणि गगनचुंबी इमारतींचा संग्रह निर्माण झाला आहे आणि आर्थिक सुधारणांचा वेग वाढल्याने, महानगरीय क्षेत्रे भविष्यातील क्षितिज प्राप्त करत आहेत. +भारतीय साहित्य हे जगातील सर्वात जुने साहित्य म्हणून सामान्यतः मान्य केले जाते, परंतु पूर्णपणे स्थापित झालेले नाही. भारतात अधिकृतपणे मान्यताप्राप्त 22 भाषा आहेत आणि गेल्या काही वर्षांमध्ये या भाषांमध्ये विविध प्रकारचे साहित्य तयार झाले आहे. भारतीय साहित्यात मौखिक आणि लेखी दोन्ही प्रकार महत्त्वाचे आहेत. भारतीय संस्कृतीत हिंदू साहित्यिक परंपरांचे वर्चस्व आहे. ज्ञानाचा पवित्र प्रकार असलेल्या वेदांव्यतिरिक्त, हिंदू महाकाव्ये रामायण आणि महाभारत, वास्तुशास्त्र आणि शहर नियोजनातील वास्तुशास्त्र आणि राज्यशास्त्रातील अर्थशास्त्र यासारखे ग्रंथ आहेत. उपखंडात भक्तीपर हिंदू नाटक, कविता आणि गाणी आहेत. कालिदास (प्रसिद्ध संस्कृत नाटक शकुंतलाचे लेखक) आणि तुलसीदास (ज्याने रामायणावर आधारित एक महाकाव्य हिंदी कविता लिहिली, ज्याला रामचरितमानस म्हणतात) या सर्वोत्कृष्ट ज्ञात आहेत. +तमिळ साहित्य 2500 वर्षांहून अधिक काळापासून अस्तित्वात आहे. टोलकाप्पियमला त्याचे सर्वात जुने काम म्हणून श्रेय देण्यात आले आहे, तर तिरुक्कुरलचा नेमका उगम अज्ञात आहे. तमिळ साहित्याचा सुवर्णकाळ संगम काळात होता, साधारण १८०० वर्षांपूर्वी. या काळातील उत्कृष्ट कलाकृती म्हणजे सिलाप्पतीकरम, मनिमेकलाई आणि शिवकासिंथामणी. तमिळ साहित्य त्याच्या धर्मनिरपेक्ष परंपरांसाठी ओळखले जाते, जरी त्याच्या लेखकांची धार्मिक श्रद्धा होती. थिरुक्कुरल हे तमिळ कलाकृतींमध्ये श्रेष्ठ मानले जाते. संस्कृत साहित्य आणि तमिळ साहित्यानंतर कन्नड साहित्य हे भारतीय साहित्यातील तिसरे जुने साहित्य आहे. कन्नड साहित्यातील सर्वात जुने अहवाल पाचव्या शतकातील आहेत. अमोघवर्ष नृपतुंगा यांनी आठव्या शतकात लिहिलेले कविराजमार्ग हे कन्नडमधील पहिले उपलब्ध साहित्यिक आहे. मध्ययुगीन काळात अवधी आणि ब्रिज सारख्या बोलींमध्ये हिंदी साहित्याची सुरुवात धार्मिक आणि तात्विक कविता म्हणून झाली. या काळातील सर्वात प्रसिद्ध व्यक्ती म्हणजे कबीर आणि तुलसीदास . आधुनिक काळात, खादी बोली अधिक ठळक झाली आणि संस्कृतमध्ये विविध प्रकारचे साहित्य निर्माण झाले. +सर्वात प्रसिद्ध बंगाली लेखक नोबेल पारितोषिक विजेते रवींद्रनाथ टागोर आहेत, ज्यांना साहित्यासाठी नोबेल पारितोषिक मिळाले आहे . गेल्या शतकात, अनेक भारतीय लेखकांनी केवळ पारंपारिक भारतीय भाषांमध्येच नव्हे तर इंग्रजीमध्येही स्वतःला वेगळे केले आहे. साहित्यातील भारताचे एकमेव मूळ जन्मलेले नोबेल पारितोषिक विजेते बंगाली लेखक रवींद्रनाथ टागोर होते, परंतु त्रिनिदादमध्ये जन्मलेले डायस्पोरा भारतीय कादंबरीकार व्ही.एस. नायपॉल यांनीही 2001 मध्ये नोबेल जिंकले. इतर प्रमुख लेखक जे एकतर भारतीय किंवा भारतीय वंशाचे आहेत आणि भारतीय थीमपासून खूप प्रेरणा घेतात ते म्हणजे आरके नारायण, विक्रम सेठ, सलमान रश्दी, अरुंधती रॉय, राजा राव, अमिताव घोष, विक्रम चंद्र, मुकुल केशवन, शशी थरूर, नयंतरा, अनंत . देसाई, अशोक बनकर, शशी देशपांडे, झुम्पा लाहिरी, आणि भारती मुखर्जी . +भारतीय संगीतामध्ये लोक, लोकप्रिय, पॉप आणि शास्त्रीय संगीताच्या अनेक प्रकारांचा समावेश आहे. कर्नाटक आणि हिंदुस्थानी संगीतासह भारताच्या शास्त्रीय संगीत परंपरेचा सहस्राब्दींचा इतिहास आहे आणि अनेक युगांमध्ये विकसित झालेला, धार्मिक प्रेरणा, सांस्कृतिक अभिव्यक्ती आणि शुद्ध मनोरंजनाचे स्रोत म्हणून आजही भारतीयांच्या जीवनासाठी मूलभूत आहे. भारत हा अनेक डझन वंशीय गटांचा बनलेला आहे, ते त्यांच्या स्वतःच्या भाषा आणि बोली बोलतात . स्पष्टपणे उपखंडीय प्रकारांसोबतच पर्शियन, अरब आणि ब्रिटिश संगीताचा मोठा प्रभाव आहे. फिल्मी आणि भांगडा सारख्या भारतीय शैली संपूर्ण युनायटेड किंग्डम, दक्षिण आणि पूर्व आशिया आणि जगभरात लोकप्रिय झाल्या आहेत. +भारतीय तारे आता अनेक देशांमध्ये रेकॉर्ड विकतात, तर जागतिक संगीत चाहते भारतातील विविध राष्ट्रांचे मूळ संगीत ऐकतात. अमेरिकन सोल, रॉक आणि हिप हॉप संगीताने देखील प्रामुख्याने भारतीय पॉप आणि फिल्मी संगीतावर मोठा प्रभाव पाडला आहे. गझल, कव्वाली, ठुमरी, धृपद, दादरा, भजन, कीर्तन, शब्द आणि गुरबानी हे इतर अत्यंत लोकप्रिय प्रकार आहेत. 1931 मध्ये अर्देशीर एम. इराणी यांच्या आलम आरा आणि त्याच्या लोकप्रिय साउंडट्रॅकच्या प्रकाशनाने फिल्मी संगीताची सुरुवात झाली असे म्हटले जाते. भारतीय चित्रपटसृष्टीच्या सुरुवातीच्या काळात, काही पाश्चात्य घटकांसह चित्रीकरण हे सामान्यतः भारतीय (शास्त्रीय आणि लोक) प्रेरणादायी होते. वर्षानुवर्षे, पाश्चात्य घटक वाढले आहेत, परंतु भारतीय चव पूर्णपणे नष्ट न करता. बहुतेक भारतीय चित्रपट संगीतमय असतात आणि त्यात विस्तृत गाणे आणि नृत्य क्रमांक असतात. भारतीय शब्द वापरण्यासाठी पॉप म्युझिक कंपोझर्स — किंवा संगीत दिग्दर्शकांसाठी सतत काम केले जाते. चित्रपटाचे साउंडट्रॅक टेप आणि सीडी म्हणून रिलीज केले जातात, कधीकधी चित्रपट प्रदर्शित होण्यापूर्वीच. +भारतीय शास्त्रीय नृत्य वेगवेगळ्या शैलीत सादर केले जाते. त्याचा सिद्धांत तामिळनाडू (400 ईसापूर्व) येथील ऋषी भरत मुनीच्या नाट्यशास्त्रात सापडतो. नाट्यशास्त्र हा शास्त्रीय भारतीय नृत्यावरील सर्वात महत्त्वाचा प्राचीन ग्रंथ आहे. हिंदू धर्म आणि तत्त्वज्ञानाच्या पायाच्या संदर्भात याला पाचवा वेद देखील म्हटले जाते, ज्यातून कर्नाटक संगीताची संबंधित दक्षिण भारतीय संगीत परंपरा निर्माण झाली. त्याच्या विविध वर्तमान प्रकारांमध्ये भरतनाट्यम, ओडिसी, मणिपुरी, कथकली, कुचीपुडी, मोहिनीअट्टम, कथ्थक आणि सत्रिया यांचा समावेश होतो . +भरतनाट्यम हा तामिळनाडूमध्ये उगम पावणारा शास्त्रीय नृत्य प्रकार आहे. याची निर्मिती भरत मुनींनी केली असावी असे मानले जाते. प्राचीन काळी भरतनाट्यम हे मंदिर (हिंदू मंदिर) देवदासींद्वारे केले जात होते. हिंदू मंदिरांमधील अनेक प्राचीन शिल्पे भरतनाट्यम नृत्य मुद्रा करणांवर आधारित आहेत. +ओडिसी हा नृत्याच्या सर्वात जुन्या प्रकारांपैकी एक आहे, ज्यामध्ये ओडिसी नृत्याचे चित्रण इ.स.पूर्व 1 व्या शतकापर्यंतचे आहे. भारतीय शास्त्रीय नृत्याच्या इतर प्रकारांप्रमाणे, ओडिसी शैलीचा मूळ पुरातन काळापासून आहे. उदयगिरी ( भुवनेश्वर जवळ) च्या टेकड्यांमध्ये बस-रिलीफमध्ये नर्तकांचे चित्रण केलेले आढळते, ते 1ल्या शतकातील आहे. नाट्यशास्त्र या प्रदेशातील नृत्याबद्दल बोलते आणि त्याला ओद्रा-मागधी असे संबोधते. +कथकली ( कथेसाठी कथा , अभिनय किंवा नाटकासाठी काली ) हा नृत्य- नाटकाचा एक प्रकार आहे. दक्षिण भारतातील केरळ राज्यात 500 वर्षांपूर्वी त्याचा उगम झाला. नाटक, नृत्य, संगीत आणि कर्मकांड यांचा तो अप्रतिम संगम आहे. स्पष्टपणे रंगवलेले चेहरे आणि विस्तृत वेशभूषा असलेली पात्रे हिंदू महाकाव्य, महाभारत आणि रामायणातील कथा पुन्हा साकारतात. +कुचीपुडी हा दक्षिण भारतातील आंध्र प्रदेश, तेलंगणा राज्याचा शास्त्रीय नृत्य प्रकार आहे. कुचीपुडी हे बंगालच्या उपसागराच्या सीमेवर असलेल्या कृष्णा जिल्ह्यातील दिवी तालुक्यातील एका लहान गावाचे नाव आहे आणि रहिवासी ब्राह्मणांनी या पारंपारिक नृत्य प्रकाराचा सराव केल्यामुळे त्याला सध्याचे नाव मिळाले. मोहिनीअट्टम हे दक्षिण भारतातील केरळ राज्यातील एक पारंपारिक नृत्य आहे. मोहिनी ही हिंदू पौराणिक कथांमधील अप्सरा आहे आणि मल्याळममध्ये अट्टम म्हणजे नृत्य. म्हणून मोहिनीअट्टमचा अर्थ मूलत: "जादूचा नृत्य" असा होतो. मोहिनीअट्टमची थीम देवावर प्रेम आणि भक्ती आहे. नर्तकांनी परिधान केलेला पोशाख सामान्यत: सोनेरी किनारी असलेली पांढऱ्या रंगाची कासवू साडी असते. +कृष्णाच्या जीवनातील भागांवर नृत्य करणाऱ्या वैष्णव भक्तांमधून कथ्थक नृत्य प्रकाराचा उदय झाला. मूलतः उत्तर भारतीय मंदिर नृत्य, त्याचे रूपांतर मुघल काळातील दरबारी नृत्यात झाले. नवीन मुस्लिम प्रभावाने नृत्य प्रकारात काही बदल घडवून आणले: जे मोठ्या प्रमाणावर भक्ती प्रथा होती ते आता अधिक दरबारी मनोरंजन बनले आहे. +आसामी साहित्य आणि संस्कृतीचे प्रमुख शिल्पकार मानले जाणारे महान वैष्णव ( भक्ती ) गुरू श्रीमंत शंकरदेव यांची सत्तरीय नृत्य ही निर्मिती आहे असे मानले जाते. अंकिया नाट (आसामी एकांकिकेचा एक प्रकार, शंकरदेवाची दुसरी निर्मिती) सोबत करण्यासाठी त्यांनी हे भव्य सत्तरीय नृत्य तयार केले जे सहसा सत्रास (आसामी मठात) सादर केले जात असे. हे नृत्य सत्रांमध्येच विकसित झाले आणि वाढले म्हणून त्याला या धार्मिक संस्थांचे नाव दिले गेले. +ऋतूंचे आगमन, मुलाचा जन्म, लग्न आणि सण साजरे करण्यासाठी प्रत्येक संभाव्य प्रसंगी लोकनृत्ये सादर केली जातात. नृत्य हावभाव, मुद्रा आणि अभिव्यक्तींवर खूप केंद्रित आहेत. नृत्य उत्साह आणि चैतन्य सह फुटले. पुरुष आणि स्त्रिया काही नृत्ये खास करतात, तर काही कार्यक्रमांमध्ये स्त्री आणि पुरुष एकत्र नृत्य करतात. बऱ्याच प्रसंगी कलाकार मुख्य गीत गातात आणि वाद्यांची साथ असते. नृत्याच्या प्रत्येक प्रकाराचा एक विशिष्ट पोशाख असतो. बहुतेक पोशाख विस्तृत दागिन्यांसह आकर्षक असतात. +भांगडा हा संगीत आणि नृत्याचा एक प्रकार आहे ज्याचा उगम भारतातील पंजाब प्रदेशात झाला आहे. भांगडा नृत्याची सुरुवात पंजाबी शेतकऱ्यांनी वैशाखी, शीख सण साजरा करण्यासाठी लोकनृत्य म्हणून केली. गावकऱ्यांनी त्यांच्या जमिनीची शेती कशा पद्धतीने केली हे विशिष्ट हालचाली प्रतिबिंबित करतात. भारताच्या फाळणीनंतर ही संगीत कला पुढे संश्लेषित झाली, जेव्हा पंजाबच्या विविध भागांतील निर्वासितांनी त्यांची लोकनृत्ये ते ज्या प्रदेशात स्थायिक झाली त्या लोकांसोबत शेअर केली. हा संकरित नृत्य भांगडा झाला. नृत्य फक्त एका चालीपासून सुरू झाले आणि नंतर विकसित झाले. हे शीख समुदायातील पंजाबी कलाकारांनी लोकप्रिय केले आहे, ज्यांच्याशी ते आता सामान्यतः संबंधित आहे.[1] आज, भांगडा नृत्य जगभरात विविध प्रकारांमध्ये आणि शैलींमध्ये टिकून आहे – त्यात पॉप संगीत, चित्रपट साउंडट्रॅक, महाविद्यालयीन स्पर्धा आणि अगदी टॅलेंट शो यांचा समावेश आहे. +थिरायट्टम हे केरळ राज्यातील दक्षिण मलबार प्रदेशातील (कोझिकोड आणि मलप्पुरम दि:) एक धार्मिक नृत्य आहे. मल्याळम भाषेत, "थिरायट्टम" हा शब्द 'रंगीत नृत्य' असा आहे. नृत्य, वाद्य संगीत, नाटक, फेशियल आणि बॉडी मेकअप, मार्शल आर्ट आणि धार्मिक कार्याचे मिश्रण असलेल्या या जीवंत जातीय कला प्रकारात. थिरायट्टम उत्सवादरम्यान, पवित्र उपवन आणि गावातील देवस्थानांच्या अंगणात थिरायट्टम लागू केले गेले. [७] +भारतीय नाटक आणि रंगभूमीला त्याच्या संगीत आणि नृत्यासोबत मोठा इतिहास आहे. कालिदासाची शकुंतला आणि मेघदूत ही नाटके भासाच्या अनुषंगाने काही जुनी नाटके आहेत. केरळमधील कुतियट्टम, प्राचीन संस्कृत थिएटरचा एकमेव जिवंत नमुना आहे, ज्याचा उगम सामान्य युगाच्या सुरुवातीस झाला असे मानले जाते, आणि मानवतेच्या मौखिक आणि अमूर्त वारशाचा उत्कृष्ट नमुना म्हणून युनेस्कोने अधिकृतपणे मान्यता दिली आहे. ते नाट्यशास्त्राचे काटेकोरपणे पालन करते. [८] नात्याचार्य मणी माधव चाक्यर यांना प्राचीन काळापासून लुप्त होत चाललेली नाट्य परंपरा पुनरुज्जीवित करण्याचे श्रेय दिले जाते. रस अभिनयातील प्रभुत्वासाठी ते प्रसिद्ध होते. त्यांनी अभिज्ञासाकुंतला, विक्रमोर्वशीय आणि मालविकाग्निमित्र ही कालिदासाची नाटके सादर करण्यास सुरुवात केली ; भासाचे स्वप्नवासवदत्त आणि पंचरात्र ; हर्षाचा नागानंद . [९] [१०] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13986.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13986.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2e3e07f921a943da731bc530c886b8326ea6b4dd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13986.txt @@ -0,0 +1,70 @@ +भारतात गव्हर्नर-जनरल पदाची निर्मिती रेग्युलेटिंग अ‍ॅक्ट १७७३ कायद्यानुसार झाली. त्यावेळी बंगाल प्रांत असल्याने न्यायालयाने नियुक्त संचालक मंडळाने अर्थात, ईस्ट इंडिया कंपनीच्या न्यायालयाने गव्हर्नर जनरल या पदाची निर्मिती केली. +Chater Act(सनदी कायदा) १८३३ या शीर्षकासह 'गव्हर्नर-जनरल ऑफ इंडिया' नेमला गेला. +१७७३ च्या नियमन अधिनियमाने फोर्ट विल्यम ऑफ प्रेसीडेंसीचे गव्हर्नर जनरल किंवा बंगालचे गव्हर्नर जनरल या उपाधीने ईस्ट इंडिया कंपनी (ईआयसी)च्या कोर्टाचे संचालक नियुक्त करण्यासाठी हे कार्यालय तयार केले. न्यायालयाचे संचालक नियुक्त केले गेले. गव्हर्नर जनरलला मदत करण्यासाठी फोर कौन्सिल ऑफ इंडिया (jsjjndjदेचा निर्णय बंधनकारक होता. +सेंट हेलेना अ‍ॅक्ट १८३३. (किंवा भारत सरकारचा कायदा १८३३) यांनी या कार्यालयाला नव्याने नियुक्त केलेले गव्हर्नर-जनरल ऑफ इंडिया. +१८५७ च्या भारतीय विद्रोहानंतर कंपनीचा अंमल संपुष्टात आला, परंतु ब्रिटिश भारत व इतर राज्ये यांच्याबरोबरच ब्रिटिश राजवटीच्या थेट अंशाखाली आली. भारत सरकार अधिनियम १८५८ मध्ये भारताचे राज्य सचिव कार्यालय तयार केले गेले.  १८५८ च्या भारताच्या कारभारावर देखरेख करण्यासाठी, १५ सदस्यांसह (लंडनमधील) नवे कौन्सिल ऑफ इंडियाने सल्ला दिला.  विद्यमान चारचे कौन्सिल ऑफ इंडियाचे गव्हर्नर जनरल ऑफ इंडिया ऑफ इंडिया किंवा एक्झिक्युटिव्ह कौन्सिल ऑफ इंडिया असे औपचारिकपणे नाव बदलण्यात आले.  नंतर भारत सरकार अधिनियम १९३५ ने भारतीय परिषद रद्द केली. +१८५८ च्या भारत सरकारचा कायदा लागू केल्यावर, मुकुटचे प्रतिनिधित्व करणारे गव्हर्नर जनरल व्हायसरॉय म्हणून ओळखले जाऊ लागले. 'व्हायसरॉय' हा पदनाम बहुधा सामान्य भाषेत वापरला जात असला तरी त्याला वैधानिक अधिकार नव्हते आणि संसदेत कधीच कार्यरत नव्हते.  १८५८ च्या घोषणेने लॉर्ड कॅनिंगला "पहिला व्हायसराय आणि गव्हर्नर जनरल" म्हणून संबोधिले, परंतु १८५८ च्या घोषित घोषणेने भारत सरकारची सत्ता स्वीकारण्याची घोषणा केली, परंतु त्याचे वारसदार म्हणून नियुक्त केलेल्या वॉरंटपैकी कोणीही त्यांना 'व्हायसराय' आणि पदवी म्हणून संबोधले नाही.  प्राधान्याने वागणाऱ्या वॉरंटमध्ये आणि सार्वजनिक सूचनांमध्ये वारंवार वापरला जात असे, मुळात सार्वभौम प्रतिनिधीच्या राज्य आणि सामाजिक कार्याशी संबंधित एक समारंभ होता.  गव्हर्नर-जनरल हे मुकुटचे एकमेव प्रतिनिधी म्हणून कार्यरत राहिले आणि भारत सरकारच्या गव्हर्नर जनरलच्या नियुक्त्यांची नियुक्ती ब्रिटिश मुकुट यांनी भारतीय राज्यसचिव यांच्या सल्ल्यानुसार केली.  अनुक्रमे १९५० आणि १९५७ मध्ये प्रजासत्ताक राज्यघटना लागू न होईपर्यंत गव्हर्नर जनरल यांचे कार्यालय नवीन राज्यांत प्रत्येक औपचारिक पदाच्या रूपात अस्तित्वात राहिले. + + +सर चार्ल्स वुड +व्हिस्काउंट पामर्स्टन +द अर्ल डी ग्रे +व्हिस्काउंट क्रॅनबॉर्न +सर स्टॅफोर्ड नॉर्थकोट +द ड्यूक ऑफ आर्गील +द अर्ल रसेल +द 14वा अर्ल ऑफ डर्बी +बेंजामिन डिझरायली +विल्यम इवर्ट ग्लॅडस्टोन +जातिव्यवस्था आणि +अस्पृश्यता विरुद्ध सत्यशोधक समाज १८७३ मध्ये सुरू करतात. +सॅलिस्बरीचा मार्क्वेस +बेंजामिन डिझरायली +द व्हिस्काउंट क्रॅनब्रुक +हार्टिंग्टनचा मार्क्वेस +विल्यम इवर्ट ग्लॅडस्टोन +द अर्ल ऑफ किम्बर्ली +लॉर्ड रँडॉल्फ चर्चिल +द अर्ल ऑफ किम्बर्ली +द व्हिस्काउंट क्रॉस +सॅलिस्बरीचा मार्क्वेस +विल्यम इवर्ट ग्लॅडस्टोन +सॅलिस्बरीचा मार्क्वेस +द अर्ल ऑफ किम्बर्ली +हेन्री फॉलर +विल्यम इवर्ट ग्लॅडस्टोन +रोझबेरीचा अर्ल +लॉर्ड जॉर्ज हॅमिल्टन +सॅलिस्बरीचा मार्क्वेस +विल्यम सेंट जॉन ब्रॉड्रिक +आर्थर बाल्फोर +जॉन मोर्ले +द अर्ल ऑफ क्रेवे +सर हेन्री कॅम्पबेल-बॅनरमन +एच. एच. एस्क्विथ +ब्लॅकबर्नचा व्हिस्काउंट मॉर्ले +द मार्क्स ऑफ क्रेवे +ऑस्टेन चेंबरलेन +एडविन मोंटागु +डेव्हिड लॉईड जॉर्ज +द व्हिस्काउंट पील +द लॉर्ड ऑलिव्हियर +द अर्ल ऑफ बर्कनहेड +बोनार कायदा +स्टॅन्ली बाल्डविन +रामसे मॅकडोनाल्ड +स्टॅन्ली बाल्डविन +द व्हिस्काउंट पील +विल्यम वेजवुड बेन +रामसे मॅकडोनाल्ड +सर सॅम्युअल होरे +द मार्क्स ऑफ झेटलँड +स्टॅन्ली बाल्डविन +लिओ अमेरी +नेव्हिल चेंबरलेन +विन्स्टन चर्चिल +द लॉर्ड पेथिक-लॉरेन्स +क्लेमेंट ऍटली + +लिस्टोवेलचा अर्ल +नोंदी : diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13994.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13994.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dde5dfacc8bfc2ff477135a39d6107e09dba59c7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13994.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +कास्ट्स इन् इंडिया : देअर मेकनिझम, जेनसिस ॲन्ड डिव्हेलपमण्ट (मराठी: भारतातील जाती : त्यांची संरचना, उत्पत्ती आणि विकास) हा डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी लिहलेला एक समाजशास्त्रीय लेख आहे, जो त्यांनी मे, इ.स. १९१६ मध्ये कोलंबिया विद्यापीठातील एका सेमिनारमध्ये वाचला होता. या लेखामुळे जगाला बाबासाहेबांच्या रूपात एक २५ वर्षीय तरुण 'भारतीय समाजशास्त्र' जगाला गवला तसेच भारतातील जातीव्यवस्थेतीची किड संपूर्ण जगापुढे उघड झाली. नंतर हा इ.स. १९१७ मध्ये पुस्तक रूपात प्रकाशित झाला. याच्या अंतर्गत भारतात जातींची उत्पत्ती, गठन व विकास यावर प्रकाश टाकला गेला आहे. डॉ. आंबेडकरांच्या नजरेत, जाती एक असा परिबद्ध वर्ग आहे, जो स्वतः पुरताच मर्यादित राहतो. त्यांच्या अनुसार जाती समस्येचे चार पक्ष आहेत - +(क) हिंदू लोकसंख्येत विविध तत्त्वांचे संमिश्रण असतांनाही यात दृढ सांस्कृतिक एकता आहे. +(ख) जातीं या विराट सांस्कृतिक चतुर्थांचे अंग आहे. +(ग) सुरुवातीला केवळ एकच जात होती. +(घ) देखा देखी किंवा बहिष्कारामुळे विभिन्न जाती बनल्या.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13995.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13995.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1c6bb4bd9424434a5d3c69d1a1034f21f091e05f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13995.txt @@ -0,0 +1,31 @@ +भारतीय जाती व्यवस्था ही भारतीय समाजाची पायाभूत व्यवस्था आहे. प्राचीन भारतात ह्या व्यवस्थेचा विकास झाला आणि ती पुढे मध्ययुगीन काळात, आधुनिक पूर्व काळात आणि आधुनिक काळात बदलत गेली असे मानले जाते. ह्या व्यवस्थेतील मोठी संरचनात्त्मक स्थित्यंतरे मुघल साम्राज्याच्या काळात आणि ब्रिटिश साम्राज्याच्या काळात झाली आहेत असे मानले जाते.[१][२][३][४] ह्या व्यवस्थेला मात देण्यासाठी आजच्या भारतीय समाजामध्ये राजकीय, शैक्षणिक आणि सामाजिक पातळ्यांवर आरक्षणाची व्यवस्था निर्माण करण्यात आली.[५] जाती व्यवस्था दोन भिन्न संकल्पनांपासून बनलेली आहे, वर्ण व्यवस्था आणि जाती व्यवस्था वास्तविक पहाता ह्या सामाजिक स्तरीकरणाच्या विश्लेषणासाठी वापरण्यात येणाऱ्या दोन वेगवेगळ्या पद्धती आहेत. +सध्या अस्तित्वात असलेली जाती व्यवस्था ही मुगल काळाच्या अंताकडे आणि ब्रिटिश काळाच्या सुरुवातीला भारतीय समाजामध्ये झालेल्या अनेक स्थित्यंतरातून निर्माण झालेली आहे.[६][७] मुघल साम्राज्याच्या अंताच्या काळामध्ये अनेक शक्तिशाली व्यक्तीचा आणि गटांचा उदय झाला. त्यांनी स्वतः राजेशाही, धर्ममार्तंड आणि ब्राह्मण यांच्या बरोबरीने उभे राहाण्याची ताकद कमावली होती, ह्या सामाजिक बदलामुळे अनेक जातिबाह्य गटांमध्ये ही जातीय अस्मितांची निर्मिती व्हायला मदत झाली.[८] ब्रिटिश काळात ह्याच सामाजिक स्थित्यंतराचे ब्रिटिशांनी आणलेल्या प्रशासकीय व्यवस्थेमध्ये स्थिर अश्या जाती घडविण्यामध्ये रूपांतरण झाले.[७] १८६० आणि १९२० दरम्यान, ब्रिटीशांनी भारतीय समाजाला जातीय स्तरावर वेगवेगळे मांडायला सुरुवात केली होती, त्यातूनच प्रशासकीय पदे आणि कामे ही फक्त उच्च जातीय लोकांनाच देण्याचा पायंडा त्यांनी पाडला. ज्याचा परिणाम स्वरूप १९२० साली मोठ्या प्रमाणात समाजातून विरोध निर्माण झाला आणि ब्रिटीशांना त्यांच्या ह्या धोरणामध्ये बदल करावा लागला.[९] आणि त्यापुढे ब्रिटीशांनी सरकारी नोकऱ्यांच्या काही पदांवर आणि एकूण पदातील काही टक्के पदांवर खालच्या जातीच्या लोकांनाही घ्यायला सुरुवात केली आणि आरक्षणाची सुरुवात केली. +भारताला स्वातंत्र्य मिळाल्यावर अनेक बदल झाले ज्यामध्ये अनुसूचित जाती आणि जमातींची एक यादीच भारत सरकारने तयार केली आणि त्यानुसार जाती आधारित आरक्षणे सरकारी नोकऱ्या आणि शिक्षणाच्या बाबतीत लागू करण्यात आली. १९५० पासून भारत सरकारने अनेक कायदे आणि सामाजिक उपक्रम खालच्या जातीच्या गटांच्या सामाजिक आणि आर्थिक परिस्थितीमध्ये सुधारणा आणण्यासाठी निर्माण केले. ही शैक्षणिक, सरकारी पदांमधील आरक्षणे आणि इतर सोयी सुविधा ह्या वंशपरंपरेने विशिष्ट जातीतील लोकांना मिळतील आणि ह्या सेवा-सुविधा लाभार्थ्यांकडून इतर दुसऱ्या कोणाला देता येणार नाहीत अशा स्वरूपाच्या होत्या.[१०][a] जातीय पातळीवर भेदभाव करणे हे भारतीय संविधानाच्या कलम १५ नुसार बेकायदेशीर ठरवण्यात आलेले आहे इतकेच नव्हे तर भारत सरकारच्या विविध संस्थांद्वारे जातीय हिंसाचारा बाबतच्या घटनांची माहिती एकत्र करून त्यावर लक्ष ठेवले जाते.[११] +वर्ण ह्या शब्दाचा शब्दशः अर्थ प्रकार, रंग, वर्ग, प्रत[१२][१३] वर्ण हे प्राचीन वैदिक समाजातील भारतातील लोकांचे वेगवेगळ्या गटात विभाजन करणारी व्यवस्था होती. अनेक प्राचीन भारतीय ग्रंथांमध्ये याचा उल्लेख आढळतो.[१४] ब्राह्मण(जे धार्मिक आणि कर्मकांडांचे काम करत होते), क्षत्रिय (ज्यांना राजन असेही म्हणले गेले हे शासक, प्रशासक आणि लढवय्ये होते), वैश्य (जे कारागीर, व्यापारी आणि शेतकरी होते) आणि शुद्र (जे हरकामी कामगार होते).[१५] वर्गीकरणाच्या परिणाम स्वरूप असेही लोक होते जे ह्या चार वर्णांमध्ये सहभागी होत नव्हते ते लोक आदिवासी आणि अस्पृश्य ह्या गटांचे होते. ह्यांना जसे वर्गीकरणात स्थान दिलेले नव्हते तसेच हिंदू समाजाच्या विश्वातही कसलेही स्थान नव्हते अगदी समाजाचा घटक म्हणून उल्लेख होण्याचेही स्थान नव्हते.[१६] +ज्ञाती, म्हणजे जन्म,[१७] ज्ञाती ह्या वर्गीकरणाचा खूप कमी उल्लेख प्राचीन भारताच्या ग्रंथांमध्ये आढळतो, परंतु जिथे जिथे हा उल्लेख आला आहे तेथे तो वर्णापेक्षा ज्ञाती वेगळ्या आहेत असा आला आहे. त्या सर्व ग्रंथांमध्ये असाही उल्लेख येतो की, वर्ण फक्त चारच आहेत पण ज्ञाती मात्र हजारो आहेत.[१४] ज्ञाती ह्या खूप जटिल सामाजिक समूह आहेत आणि त्यांची वैश्विक पातळीवर व्याख्या करणे किंवा त्याची वैशिष्ट्ये पडताळणे कठीण होते, शिवाय ज्ञाती खूपच लवचिक आणि विभिन्न प्रकारच्या होत्या.[१६] +काही समाज शास्त्रज्ञांनी जात ह्या संकल्पनेलाच 'ज्ञाती' ह्या संकल्पनेच्या जागी वापरले आहे, ज्ञातीचे मूळ धर्मात आहे. मानववंश शास्त्रज्ञ लुईस ड्युमों यांनी प्रतिपादन केल्याप्रमाणे, ज्ञाती ह्या व्यवस्थेमध्ये कर्मकांडाधारित स्तरीकरण असते आणि त्या स्तरीकरणाचे मूळ शुद्धता आणि प्रदूषण/बाटणे ह्यांसारख्या धार्मिक संकल्पनांमध्ये आहे. म्हणून धार्मिक संकल्पनांना निधर्मी कल्पनांच्या वर गोवलेले आहे. इतर अनेक समाज शास्त्रज्ञांनी ह्या विचारांचा विरोध केला आहे आणि मुळातच धर्मनिरपेक्ष कल्पनाच आर्थिक, राजकीय आणि अनेकदा भौगोलिक गरजांमधून निर्माण होतात असे प्रतिपादन केले.[१७][१८][१९][२०] जेनीयेन फोवलर यांनी असे विधान केले आहे की, ज्ञाती ही व्यवस्था जर फक्त व्यावसायिक वर्गीकरणाची व्यवस्था असेल तर ह्या व्यवस्थेमध्ये व्यक्तिंना किंवा गटांना व्यवसायांतरण करणे शक्य असणे आवश्यक आहे.[१७] ज्ञातीचे एक मुख्य वैशिष्ट्य म्हणजे त्या आंतरविवाही असतात, त्यातील सदस्यांना आपल्याच ज्ञातीत विवाह करण्याची परवानगी असते किंबहुना आपल्याच ज्ञातीत विवाह करतात.[२१][२२] ज्ञाती ह्या हिंदू, मुस्लिम, ख्रिश्चन आणि अगदी आदिवासी जमातीं मध्येही अस्तित्वात होत्या, शिवाय त्यांमध्ये कोणत्याही प्रकारची सर्वसामान्य सरळ सोपान/उतरंडीची व्यवस्था नव्हती.[२३] +हा मूळ भारतीय शब्द नाही, जरी हाच शब्द आता भारतात आणि बाहेरही अगदी इंग्रजी भाषेतही मोठ्याप्रमाणात वापरला जात असला तरीही हा मूळ: भारतीय शब्द नाही. ऑक्सफर्ड इंग्रजी शब्दकोशाप्रमाणे caste हा शब्द पोर्तुगीज कास्टा मधून येतो ज्याचा अर्थ 'वंश, वंशपरंपरा, वीण, शुद्ध आणि कश्या चेही मिश्रण नसलेली वीण किंवा वंश' म्हणजेच कास्ट असा आहे.[२४] जरी, भारतीय भाषांमध्ये कास्ट या शब्दाचे तंतोतंत भाषांतर केले जाऊ शकत नसले तरीही, वर्ण किंवा ज्ञाती हे त्याच्या जवळ जाणारे संस्कृत शब्द आहे.[२५] + +समाजशास्त्रज्ञ गो. स. घुर्ये यांच्या मतानुसार, अनेक लोकांच्या जाती वरील संशोधनाव्यतिरीक्तहीआपल्याकडे जातीची सर्वसामान्यीकरण केलेली अशी व्याख्या नाहिये. जातीच्या जटिल प्रक्रियांमुळे जातीची व्याख्या करण्याचे सगळे प्रयत्न विफळ ठरतात. दूसऱ्या बाजूला ह्या विषयावरील बरेचसे संशोधन साहित्य ह्या संकल्पनेच्या वापराच्या अचूकतेवरच भाष्य करण्यामध्ये गुंतलेले आहे.[२६] +घुर्ये यांच्या मतानुसार केलेली व्याख्या ब्रिटीशकालीन भारतासाठी लागू करणे शक्य होते. परंतु घुर्ये यांनी हे सुद्धा मान्य केले होते की, जातीची सार्वत्रिक व्याख्या करणे शक्य नाही आणि जातीच्या संकल्पनेमध्ये भारतीय उपखंडामध्ये प्रादेशिक वैविध्य आहेच. तरीही जातीची निम्नोक्त सहा वैशिष्ट्ये त्यांनी मांडली होती. [२७] +ब्रिटिशांनी गोळा केलेल्या लोकसंख्येच्या आकडेवारीच्या आधारावर मांडलेल्या सहा वैशिष्ट्यांच्या घुर्ये यांच्या ह्या सिद्धांतावर इतर अनेक संशोधकांनी टीका केली.[३६][३७] [२६][३८] जे रिसले यांच्या उच्च-उच्चनीचतेच्या वंशवादी संकल्पनांनी प्रभारीत आहे, [३९] आणि अशा प्रकारचा ब्रिटिशांचा दृष्टिकोन वापरून स्वतःचे सिद्धान्त तत्कालीन वासाहतिक पौर्वात्य वादाच्या चर्चा विश्वाला पुरवणी ठरणारे सिद्धान्त उभे केले.[४०][४१][४२] १९३२ साली, घुर्ये यांनी असे प्रतिपादन केले की, ब्रिटिश अधिकाऱ्यांकडे जास्त फायद्यासाठी भारतीयांनी केलेल्या गटबाजीमुळे आणि भेद भावांच्या निर्मितीमुळे भारतातील आर्थिक संधींमध्ये जातीय विभाजने होण्यास मदत झाली, जातीय विभाजने आर्थिक संधींची जोडल्याने जाती व्यवस्थेला आणखीन वेगळे जटिल वळण मिळाले.[४३][४४] ग्राहम चापमन आणि इतर संशोधकांनी ही जाती व्यवस्थेच्या जटीलतेबद्दल हेच मत व्यक्त केले आहे आणि सिद्धान्त आणि वास्तविक तथ्ये यांमध्ये फरक असल्याचे त्यांनी दाखवून दिले आहे.[४५] +रोनाल्ड इंडन ह्या पौर्वात्यवादाच्या अभ्यासकाने असे प्रतिपादन केले आहे की, जातीची सर्वंकष आणि वैश्विक पातळीवर लागू करता येईल अशी व्याख्या करता येत नाही. उदाहरणार्थ जातीची व्याख्या सुरुवातीच्या काळातील युरोपीय दस्ताऐवजांमध्ये "वर्ण" या नावाचे आंतरविवाही समूह जे युरोपातील इस्टेटशी मिळते-जुळते आहेत अशा स्वरूपाची होती. ब्रिटिश राज्य भारतात प्रस्थापित झाल्यानंतरच्या काळातील वर्णनांमध्ये युरोपीयन लोकांच्या दस्ताऐवजांमध्ये २०व्या शतकाच्या अंताला वासाहतिक प्रशासकांनी २३७८ जातींचे विभाजन नोंदवले होते, आणि ह्यावेळी मात्र वर्ण ह्या संकल्पनेऐवजी त्यांनी "जाती" ही संकल्पना वापरलेली दिसत होती.[४६] +तुलनात्मक धर्म ह्या विषयाचे प्राध्यापक अरविंद शर्मा यांनी असे नोंदवले आहे की, जरी "जात" ही संकल्पना सर्वसामान्यपणे वर्ण आणि जात ह्या संकल्पनांसाठी बदली म्हणून वापरली जात होती पण, गंभीर पौर्वात्यवादी जात ही संकल्पना विशिष्ट अर्थाची वाहक आहे याची जाण असलेले आहेत, ते मात्र जात ही संकल्पना एका विशिष्ट अर्थानेच वापरतात.[४७] या ठिकाणी आर्थर बाशम यांचे इतर प्राच्यविद्या शास्त्रज्ञांशी एकमत होते जे असे नोंदवतात की, पोर्तुगिज वसाहतवाद्यांनी भारतातील जमाती, कुटुंबे आणि गोत्रांचे वर्णन करण्यासाठी जो कास्टा नावाचा शब्द वापरला होता तोच शब्द जातीसाठी वापरणे जास्त योग्य आहे. हाच शब्द पोर्तुगीजांच्या पुढील सर्व वसाहतीक अभ्यासकांनीही वापरणे रूढ झाले आणि म्हणून त्यापुढील सर्व वासाहतिक लिखाणांमध्ये हिंदू सामाजिक गटांना कास्टा हाच शब्द/संकल्पना वापरली गेली. अठराव्या आणि एकोणीसाव्या शतकांमध्ये आधुनिक भारतातात अस्तित्वात असणाऱ्या सर्वच ३००० आणि इतरही सामाजिक गटांना जे चार अर्वाचीन वर्गांमधून(वर्णांमधून) आणि ज्ञातींमधून तयार झालेले होते, त्या सर्वांनाच कास्ट ह्या एकाच संकल्पनेत बांधण्याचा प्रयत्न केला गेला. तत्कालिन भारतीय समाजाला एकाच संकल्पनेत बांधून त्याचे आकलन करण्याचा हा वसाहतकारांचा प्रयत्न होता. त्यामुळे जात/कास्ट ही‌ एक छद्म संकल्पना आहे. कारण, जाती सतत नव्याने सामाजिक पातळीवर उदयाला येतात, जुन्या नष्ट होतात आणि नव्या जाती निर्माण होतात. परंतू‌ चार वर्णांची व्यवस्था कायम रहाते. चातुर्वर्ण व्यवस्था ही चार वर्णांच्या सहाय्याने तशीच उभी आहे अगदी गेली 2000 वर्षे त्या वर्णांमध्ये कसलाही खास फरक ह्या काळात पडलेला नाही. [१४] आंद्रे बेटेईली यांनी नोंदवले आहे, की, "जी भूमिका "वर्णांनी" प्राचीन हिंदू साहित्यामध्ये वटवली होती तीच भूमिका "जाती" ही संकल्पना आधुनिक काळात वटवत आहे. 'वर्ण' हा जसा सामाजिक उतरंडीचा बंद गट आहे. तसेच, 'जाती' हा संपूर्णपणे बंद गट आहे, अगदी जातींना एकाच प्रकारचा घटक असलेल्या नैसर्गिक गटांसारखेच समजले जाते." तरीही, कोणत्याही संख्येने नवीन जातींची भरमार समाजात केली जाऊ शकते, आणि त्यासाठी जमाती, पंथ, संप्रदाय, धर्म किंवा भाषिक अल्पसंख्यांक आणि नागरिकत्व या कश्याचेही मिश्रण वापरले जाऊ शकते. म्हणूनच 'कास्ट' ही संकल्पना इंग्रजी भाषेमध्ये 'जाती' ह्या संकल्पनेचे योग्य प्रतिनिधीत्व करित नाही. त्यासाठी जातीच्या जवळची संकल्पना म्हणजे वांशिकता होय, वांशिक अस्मिता आणि वांशिक गट ह्या भारतीय जात ह्या संकल्पनेच्या जवळच्या संकल्पना आहेत.[४८] +आन वालड्रोप ह्या समाजशास्त्रज्ञांच्या मते, बाहेरचे लोक जाती ह्या संकल्पनेला भारताच्या पारंपारिक समाजव्यवस्थेची एकसंध आणि स्थिर अशी संकल्पना म्हणून पहात असले तरीही वास्तवात संशोधनामधुन समोर आलेली तथ्ये असे सांगतात की, जाती व्यवस्था अमुलाग्र बदलत आहे. जात ही संकल्पना वेगवेगळ्या भारतीयांना वेगवेगळ्या अर्थाने माहिती असलेली दिसते. सध्याच्या आधुनिक भारताच्या सक्रिय राजकारणामध्ये, जिथे नोकरी आणि शिक्षणाच्या संधीमध्ये निम्न जातींच्या सामाजिक-आर्थिक उत्थानासाठी आरक्षणे देण्यात आलेली आहेत, त्याच ठिकाणी जात ही संकल्पना अतिशय संवेदनशिल आणि वादग्रस्त मुद्दा बनत चालली आहे.[४९] श्रीनिवास आणि दामले सारख्या समाजशास्त्रज्ञांनी जाती व्यवस्थेमध्ये स्थिरत्व असल्याचे नाकारून प्रत्यक्षात जाती व्यवस्था ही अतिशय गतिशिल आणि बदलत जाणारी व्यवस्था आहे असे प्रतिपादन केले आहे, म्हणूनच जातीच्या उतरंडीमध्येही फेरफार होऊ शकण्याची शक्यता निर्माण होते.[५०][५१] +प्राचीन आणि मध्ययुगीन भारतात जाती व्यवस्थेच्या उदयाबद्दलचे निदान दोन मुख्य सिद्धान्त आहेत, ह्या दोनही सिद्धान्तांचा पाया समाजातील विचारप्रणालीच्या घटकांवर किंवा सामाजिक-आर्थिक घटकांवरच आधारित आहे. +पहिल्या प्रवाहाने धार्मिक मानववंशशास्त्रावर भर देऊन इतर ऐतिहासिक तथ्यांना परंपरांमधून निर्माण झालेले आणि म्हणूनच दुय्यम मानले.[५९] दुसऱ्या प्रवाहाने समाजशास्त्रीय तथ्यांवर भर देऊन ऐतिहासिक संदर्भांवर आपले लक्ष केंद्रित केले आहे.[६०] दुसऱ्या प्रवाहाने पहिल्या प्रवाहावर जातीच्या उत्पत्तीच्या सिद्धान्ताबद्दल टीका केली आहे, दुसऱ्या प्रवाहाच्या मतांनुसार पहिल्या प्रवाहाने धर्माच्या आणि परंपरांच्या नावावर भारतीय समाजाच्या संदर्भांचे आणि इतिहासाचे वास्तवच नाकारले आहे.[६१][६२] +सॅम्युयल हे जोर्ज एल. हार्ट यांचा संदर्भ देऊन असे प्रतिपादन करतात की, भारतीय जातिव्यवस्थेच्या केंद्रस्थानी कर्मकांडात्त्मक राजेशाही (रिच्युयल किंगशिप) होती, आणि त्या प्रकारच्या राजेशाहीमधूनच ब्राह्मणवाद, बौद्ध धर्म आणि जैन धर्माच्या आगमनापूर्वीच भारतात जाती व्यवस्था निर्माण झाल्याचे दिसते. या प्रकारची सामाजिक व्यवस्थेच्या सविस्तर नोंदी दक्षिण भारताच्या तमिळ साहित्यातील ख्रिस्तपूर्व तिसऱ्या ते सहाव्या शतकातील काव्यांमध्ये सापडते. ह्या सिद्धान्तामुळे सिंधू-आर्यांच्या "वर्ण" सिद्धान्ताला छेद दिला जातो, कारण कर्मकांडात्मक राजेशाही पद्धतीमध्ये जातीचे मूळ वर्ण व्यवस्था नसून, राजाला कर्मकांडातून मिळालेली सत्ता आहे, त्या राजाला काळी जादू आणि कर्मकांड करणाऱ्या गटांने पाठिंबा दिलेला असे, शिवाय त्या जादू आणि कर्मकांडात सहभागी झाल्याने त्या गटातील लोकांचे समाजातील स्थान मात्र खालच्या दर्जाचे होते, कारण जादू आणि कर्मकांडामध्ये भाग घेणे दूषित करणारे मानले जात होते. हर्ट यांच्यामते, हेच ते आदर्श प्रारूप आहे, ज्याच्यावर पुढे जाती व्यवस्था आकाराला आली, कारण निम्न दर्जाच्या गटातील लोकांकडून अपवित्र होण्याची/बाटण्याची भिती या प्रारूपात मांडलेली आहे, ह्या जाती व्यवस्थेच्या हर्ट प्रारूपामधून प्राचीन भारतीय समाजाची कल्पना मोठ्याप्रमाणावर अंतर्गत विभाजने नसलेले गट आणि काही लहान गटांना त्यांच्या कामाच्या स्वरूपामुळे "अपवित्र" मानले जात असलेला गटांचे मिश्रण असलेला समाज अशी करता येते.[६३] +वैदिक समाजामध्ये म्हणजे इसवी सन पूर्व १५०० ते इसवी सन ५०० दरम्यान वर्ण व्यवस्थेचे अस्तित्व असल्याचे मानले जाते. पहिले तीन गट ब्राह्मण, क्षत्रीय आणि वैश्य या गटांसाठी युरोपामधील समाजांमध्ये समांतर सामाजिक दर्जाचे गट अस्तित्वात असल्याचे आपल्याला पहाता येते. परंतु शूद्र असा जो खास गट भारतीय समाजात अस्तित्वात होता आणि आहे तो मात्र उत्तर भारतातील ब्राह्मणी व्यवस्थेचे उत्पादित असल्याचे आपल्याला ऐतिहासिक दॄष्ट्या पहाता येते[६४]ह्या वर्ण व्यवस्थेच्या चार स्तरां व्यतिरिक्त म्हणजेच व्यवस्थे बाहेर, खाली आणि समांतर सामाजिक दर्जा असलेले अनेक गट कायमच अस्तित्वात असलेले आढळतात, जसेकी अस्पॄश्य, आदिवासी आणि इतर अनेक की, ज्यांना निश्चित असे स्थान/दर्जा वर्ण व्यवस्थेमध्ये दिला गेलेला नव्हता.[६५] +हिंदू धार्मिक साहित्यामध्ये वर्ण व्यवस्था अनेक ठिकाणी नोंदवलेली आहे, मानवी समाजाच्या रचनेची ती एक आदर्श व्यवस्था म्हणूनच तिचे वर्णन येथे.[६६][६७] वर्ण व्यवस्थेचे हिंदू धर्माच्या अभ्यासकांकडून प्रस्थापित मानले गेलेले उल्लेख हे ॠग्वेदातील पुरुषसूक्त आणि मनुस्मॄतीमध्ये येतात.[६८] या विरुद्ध असे अनेक हिंदू ग्रंथ आहेत ज्यांमध्ये जाती व्यवस्थेवर टीका केली गेली आहे, वर्ण व्यवस्थेला नाकारलेले आहे. परंतु ते ग्रंथ समोर आणले जात नाहीत.[६९] +अभ्यासकांनी ॠग्वेदातील वर्ण ह्या संकल्पनेला आव्हान दिले आहे कारण, ॠग्वेदात वर्ण हा उल्लेख फ़क्त एकदाच येतो. पुरुषसूक्त हे ॠग्वेदात नंतर घुसवले गेले असल्याचे मानले जात आहे. स्टेफनी जेम्सन आणि जोइल ब्रेरेटोन ह्या संस्कॄत आणि धर्म अभ्यासाच्या प्राध्यापकांनी हे सिद्ध केले आहे की, "ॠग्वेदामध्ये विस्तॄत आणि विभाग-उपविभागलेल्या सर्वांना प्रभावित करणाऱ्या जाती व्यवस्थेचे कसलेही उल्लेख नाहीत." शिवाय ॠग्वेदात वर्णन केलेली वर्णाश्रम व्यवस्था ही, तत्कालीन समाजाचे वर्णन नसून आदर्श व्यवस्था कशी असू शकेल याचे वर्णन म्हणून केलेला "प्राथमिक पातळीवरील विचार" आहे".[७०] जसे ॠग्वेदातील वर्णनात वर्ण व्यवस्थेबद्दल माहितीचा अभाव आहे, त्या विरुद्ध मनुस्मॄतीमध्ये विस्तॄत असे वर्णन केले गेले आहे, तरीही ते वर्णनही अस्तित्वावात असलेल्या सामाजिक व्यवस्थेचे वर्णन नसून व्यवस्था कशी असू शकेल याचे प्रारूप मांडण्याचा प्रयत्न आहे.[७१] सुजान बयले यांनी असे प्रतिपादन केले आहे की, मनुस्मॄती आणि इतर तत्सम ग्रंथामधुन ब्राह्मणांचे सामाजिक स्थान उंचावण्यास मदत झाली आणि त्यांमधूनच वर्ण व्यवस्थेच्या कथानाचा उदय झाला, परंतु इतर प्राचीन भारतीय ग्रंथामधून जाती व्यवस्थेची निर्मिती झाली नाही.[७२] +जेनेआने फ़ाऊलेर, या धर्म अभ्यास आणि तत्त्वज्ञानाच्या प्राध्यापकांनी जातीचा उदय कसा झाला हे शोधणे अशक्य आहे असे प्रतिपादन केले आहे.[७३] सुजान बायले यांनी‌ दुसऱ्या बाजूला जाती व्यवस्था ही पारतंत्र्याच्या काळात अस्तित्वात असलेल्या गरिबी, संस्थात्मक मानवी हक्कांचा अभाव, अस्थिर राजकीय वातावरण आणि आर्थिक असुरक्षितता यांच्याशी लढा देण्यासाठी संधीचा स्रोत म्हणून अस्तित्वात आली. (ह्या वाक्याचा अर्थ असा होतो की, जातींचा उदय ही आधुनिक काळातील घटना आहे.)[७४] +दिपांकर गुप्ता या सामाजिक मानव वंश शास्त्रज्ञांनूसार मौर्य काळात गटांची निर्मिती झाली[७५] आणि त्या पुढे सामंतशाही निर्माण झाली आणि सामंतशाहीमधून सुमारे ७ ते १२ शतकात जाती प्रत्यक्षात आल्या.[७६] जरी बाकीच्या अभ्यासकांचे भारतीय जाती व्यवस्थेच्या उदयाबद्दल वाद असले तरीही, बार्बरा मेटकाफ़ आणि थॉमस मेटकाफ़ ह्या इतिहासाच्या प्राध्यापकांनी असे प्रतिपादन केले आहे की, अगदी अलीकडच्या काही शतकांपर्यंत भारतीय उपखंडातील सामाजिक संघटन हे वर्णाश्रम व्यवस्थेने भारलेले होते आणि जाती व्यवस्था समाजाचा पाया नव्हती. असे अलिकडील अनेक संशोधनात आणि समोर आलेल्या ऐतिहासिक पुराव्यांमध्ये सिद्ध झाले आहे.[७७] बेशम यांच्या मते, प्राचिन भारतीय साहित्यामध्ये वर्णांबद्दल नेहमीच संदर्भ येतो, पण जातींबद्दल काहीही संदर्भ येत नाही आणि जर उल्लेख आलाच तर तो वर्ण व्यवस्थेतील एक उप व्यवस्था म्हणुन येतो. यावरून असे दिसते की, जर वर्ग व्यवस्थेमध्ये व्याख्यीत केलेल्या जाती व्यवस्थेला, म्हणजेच अंतरविवाही, व्यवसाया आधारित विभाजनाचे अगदी अलीकडच्या काळापर्यंत कसलेही ऐतिहासिक अस्तित्व सापडत नाही.[१४] +वैदिक साहित्य/ग्रंथ अस्पृश्यतेच्या व्यवहाराबद्दलही बोलत नाहीत किंवा अस्पृश्यतेची संकल्पनाही मांडत नाहीत तसेच अस्पृश्य व्यक्तिंचाही उल्लेख करित नाहीत. जरी वेदातील काही कर्मकांडांमध्ये राजांना आणि समाजातील उच्चभ्रू व्यक्तिंना सर्वसामान्यं व्यक्तिंबरोबर भोजन करण्यास मनाई असली. आणि नंतरच्या काही वैदिक ग्रंथांमध्ये काही व्यवसाय करणाऱ्या व्यक्तींची निंदा-नालस्ती करित असली तरीही त्या ग्रंथांमध्ये अस्पृश्यतेसारखी कोणतीही संकल्पना अस्तित्वात असल्याचे दिसत नाही.[७८][७९] +वैदिकोत्तर काळातील मनूस्मृतीसारख्या काही ग्रंथांमध्ये जाती बहिष्कृत केल्याची काही उदाहरणे आहेत आणि मनूस्मृतीनूसार अश्या लोकांना वाळीत टाकले गेले पाहिजे. सध्याच्या अनेक संशोधनांमध्ये असे समोर आले आहे कि, वैदिकोत्तर काळातील ग्रंथामध्ये वर्णन केलेल्या सामाजिक व्यवस्थांमध्ये आणि वासाहातीक काळात भारतीय जाती व्यवस्थेविषयी झालेल्या चर्चांमध्ये मोठा फ़रक आहे, शिवाय ड्युमों यांची भारतातील समाजातील जाती व्यवस्थेच्या सिद्धांकनानेही हेच प्रतिपादित केले आहे. ज्यांनी वैदिक ग्रंथांचे जसे की, धर्मसूत्रे आणि धर्मशास्त्रे यांची भाषांतरे केली आहेत त्या पेट्रिक ओलीवेले ह्या संस्कृतच्या प्राध्यापकाने हे प्रकर्षाने सांगितले आहे की, प्राचीन आणि मध्ययुगीन काळातील कोणत्याच भारतीय ग्रंथांमध्ये कर्मकांडात्मक प्रदूषण/बाटले जाणे, शौच-अशौच अश्या प्रकारचे उल्लेख नाहीत. ओलीवेले यांच्यामते शौच-अशौच ह्यांचे उल्लेख धर्म शास्त्रांमध्ये येतात पण ते उल्लेख वैयक्तिक व्यवहारांबद्दलच मर्यादित आहेत, जसे की, नैतिकता, कर्मकांडे, जैविक बाटले जाणे (कोणते अन्न खावे आणि शौच्यास जातेवेळी काय काळजी घ्यावी वगैरे). ओलीवेले आपल्या वैदिकोत्तर काळातील ग्रंथांच्या परीक्षणांमधे स्पष्टपणे लिहितात की, "शुद्ध/अशुद्धतेच्या/शौच/अशौचाच्या कोणत्याही कल्पनांना समाजातील कोणत्याही वर्गाला/गटाला/वर्णाला जोडले गेलेले नाही." पहिल्या सहस्रकाच्या सुरुवातीला लिहिल्या गेलेल्या एकाच शास्त्रग्रंथामध्ये फ़क्त एकदाच असा उल्लेख येतो की, "ज्या व्यक्तीं अतिशय निंदनीय कर्म करतात त्यांना त्यांच्या वर्णातून हाकालले जाते". अशा व्यक्तींना (ज्यांनी निंदनीय कर्म केले आहे) त्यांना पापी म्हणून वाळीत टाकले जावे असा आदेशही ते धर्म ग्रंथ देतात.[८०] ओलीवेले यांनी त्यापुढे जाऊन असेही प्रतिपादन केले आहे की, धर्मशास्त्रांमध्ये व्यक्तींच्या वैयक्तिक बाबींनुसार जसे की, चारित्र्य, नैतिक कारणे, कृती, निरागसता किंवा अज्ञान(बालकांद्वारे केलेल्या कृतींसाठी), नियमने आणि कर्मकांडांशी संबंधित वर्तने यांच्याशी संबंधित मुद्यांपुरतेच मर्यादित शुद्ध/अशुद्धचे वर्णन येते शिवाय त्याचा ती व्यक्ती कोणत्या वर्णाची आहे त्याच्याशी काहीही संबंध नाही, चारही वर्णातील व्यक्ती शुद्धआणि अशुद्धबाटू शकतात.[८१] ड्युमों या संधोधकाने त्याच्या नंतरच्या प्रकाशनांमध्ये, हे स्पष्ट केले आहे की, प्राचिन वर्ण उतरंड ही शुद्धता/अशुद्ध सारख्या तत्त्वांवर आधारित नव्हती शिवाय वैदिक ग्रंथांमध्येही अस्पृश्यतेची संकल्पना कुठेही आढळत नाही.[८२] +ऋग्वेदाच्या काळामध्ये फ़क्त दोनच वर्ण होते, आर्य वर्ण आणि दास वर्ण. ह्या दोन वर्णांमधील फ़रक त्यांच्या जमातींमध्ये असलेल्या फ़रकाने समोर आला होता. वैदिक संस्कृतीचे पालन करणाऱ्या जमातींनी स्वतःला आर्य म्हणवून घेतले, आर्य म्हणजे सुसंस्कृत असा होतो. त्या विरुद्ध आर्यांच्या विरोधी जमातींना "दास, दस्यू आणि पनी" म्हणले गेले. दास लोक हे आर्य जमातींसाठी बऱ्याच काळासाठी बरोबरीने वाढणारी जमात होते आणि पुढे त्यांना आर्य समाजाचा भागही करून घेण्यात आले. त्यांना सहभागी करून घेण्यामध्येच आर्य समाजाच्या स्तरीकरणास सुरुवात झाली.[८३] अनेक "दास" जमाती खरोखरच सेवकांच्या भूमिकेची कामे करित होत्या, आणि त्यामधुनच दास ह्या शब्दाचा अर्थ सेवक किंवा गुलाम म्हणूस प्रचलीत झाला.[८४] ऋग्वेदिक काळातील समाज हा त्यांच्या व्यवसायानूसार वर्गीकरण केलेला नव्हता. अनेक शेतकरी आणि कारागीर वेगवेगळे व्यवसाय आणि कौशल्ये अवगत असणारे असत. "रथकार"(रथ बनवणारे) आणि "कर्मार"(धातूकाम करणारे) यांना खूप मानाचे स्थान होते आणि त्यांना कसल्याही प्रकारचे कलंक जोडलेले नव्हते. अश्याच प्रकारचे सामान्य स्थान होते. [८५] अथर्ववेदाच्या शेवटाच्या काळामध्ये नव्या वर्गाचा उदय झाला होता. त्याचकाळात या आधिच्या काळात ज्यांना दास म्हणले जात होते त्यांनाच शुद्र म्हणले जाऊ लागले होते. कदाचित हे मुद्दामच दास ह्या शब्दाला मिळालेल्या गुलामीच्या अर्थाला लपविण्यासाठी केले गेले असावे. "आर्यांचे" वैश्य (जमातीचे सदस्य) असे नामकरण झाले, नवे उच्चभ्रू वर्ग ब्राह्मण (पुरोहित्य करणारे) आणि क्षत्रिय (लढवय्ये) यांना नव्या दोन वर्णांची ओळख दिली गेली. शुद्र नुसतेच आधिचे "दास" नव्हतेच तर त्यात स्थानिक इतरही जमातींचा समावेश करण्यात आला होता. ही प्रक्रिया आर्यांच्या गंगेच्या खोऱ्यात झालेल्या विस्ताराला समांतरच चालू होती. [८६] ह्या सर्व जमातींमध्ये आणि वर्णांमध्ये अन्न आणि विवाहाबद्दलच्या कसल्याही बंधनांचे उल्लेख वैदिक काळातील साहित्यामध्ये ग्रंथांमध्ये येत नाहीत.[८७] +उपनिषदांच्या प्रारंभिक उल्लेखामध्ये, क्षुद्रांचा उल्लेख पुषनं किंवा पोषण करणारा असा आहे, यातूनच हे सुचित होते की, क्षुद्र हे जमिन कसणारे(शेतकरी) होते.[८८] परंतू, त्यानंतर त्याचवेळी, क्षुद्रांना करदाते म्हणून लक्षात घेतले जात नव्हते, शिवाय त्यांना बक्षिस म्हणून मिळालेली जमिन त्यांनी इतरांना देऊन टाकून टाकणे अपेक्षित होते.[८९] अनेक कारागीर गटांनाही क्षुद्र म्हणून गणले जाऊ लागले होते, परंतु त्यांच्या कामाबद्दल त्यांच्या गटाला कसल्याही प्रकारचा कलंक लागलेला नव्हता.[९०] ब्राह्मणांना आणि क्षत्रियांना धार्मिक कर्मकांडामध्ये विशेष स्थान दिले गेले होते आणि त्यातूनच त्यांना वैश्य आणि क्षुद्रांपासून वेगळेही केले गेले.[९१] वैश्यांना "इच्छेवर दमन" आणि क्षुद्रांना "इच्छेवर फ़टके" या फ़रकाने वर्णन केले गेले.[९२] +ह्या काळाबद्दलची जास्तीत जास्त माहिती मिळवण्याचा मोठा स्रोत म्हणजे त्या काळात निर्माण झालेले पाली भाषेतील बौद्ध साहित्य आहे. एकाबाजूला ब्राह्मणी हिंदू धर्मातील ग्रंथ चातुर्वण्य व्यवस्थेविषयी भाष्य करतात, बौद्ध ग्रंथांमधून तत्कालीन समाजव्यवस्थेचे दुसरेच चित्र समोर येते, त्यांमध्ये हिंदू समाजाला "जाती" आणि "कुळांमध्ये" व्यवसायानुसार विभागलेला समाज म्हणले गेले आहे. त्यावरूनच हा आडाखा बांधता येतो की, वर्णव्यवस्था जी ब्राह्मणी हिंदू धर्माच्या विचारसरणीचा भाग होती, ती प्रत्यक्षात कधीच अस्तित्वावात नव्हती.[९३] बौद्ध ग्रंथांमध्ये ब्राह्मण आणि क्षत्रियांना "वर्णांपेक्षा" "जाती" म्हणून उल्लेखले आहे. त्यांना उच्च स्तरातल्या जाती म्हणूनच नोंदवले आहे. शिवाय खालच्या स्तरातील जातींना "चांडाळ" म्हणून उल्लेखले आहे आणि त्यांमध्ये बांबूचे विणकाम करणारे, शिकारी, रथकार आणि सफाई काम करणारे हे सर्वही चांडाळमध्येच सहभागी होते. ब्राह्मण आणि क्षत्रिय यांच्या वर्गाला "गहपती" म्हणले जात होते, ज्याचा शब्दशः अर्थ घराचे मालक असा होतो, म्हणजेच संपत्तिधारक वर्ग. ही सर्व उच्च कुळे होती, आणि कुळांची संकल्पना ह्या काळातच रूढ झाल्याचेही दिसून येते.[९४] उच्च कुळातील गट शेती, व्यापार, गोपालन, हिशेब ठेवणे, लिखाण काम यांमध्ये होते तर खालच्या दर्जाची कुळे टोपल्या विणणे आणि सफाई करीत. गहपती हे शेत-जमीन धारक होते आणि ते शेतकीच्या कामासाठी दास कर्मचाऱ्यांना कामाला ठेवीत असत, ह्या दासांमध्ये गुलाम आणि पगारी कामगार असत. गहपती हे त्यावेळच्या शासनासाठी प्राथमिक आणि मोठे करदाते होते, सर्वात महत्त्वाचे म्हणजे गहपती हा गट जन्माने नव्हे तर वैयक्तिक आर्थिक प्रगतीवर ठरविला जाई. [९५] वेगवेगळ्या सामाजिक गटांमध्ये "कुळे" आणि त्यांचे व्यवसाय हे निदान उच्च आणि खालच्या पातळीवर समांतर असले तरीही, त्या सामाजिक गटांचा वर्ग, जात आणि व्यवसाय यांमध्ये रूढ संबंध नव्हता, खासकरून मधल्या जातींमधे तर उच्च किंवा खालचा असा कसलाच जात आणि व्यवसायांचा संबंध प्रस्थापीत झालेला नव्हता. हिशेब ठेवणे आणि लिखाण करणे/नोंदी ठेवणे यासारखे व्यवसाय कोणत्याच जातीशी जोडलेले नव्हते.[९६] भारतातील जातींचा आढावा घेताना पिटर मासेफ़िल्ड यांनी असे प्रतिपादन केले आहे की, प्रत्यक्षात कोणत्याही जातीचा मनूष्य कोणताही व्यवसाय करु शकत होता. तत्कालीन ग्रंथ असे सुचवतात की, ब्राह्मण जातीतील लोक कोणत्याही जातीकडून अन्नग्रहण करत होते, त्यावरूनच असे सूचित होते की सहभोजनाविषयीचे नियम या काळा पर्यंत तरी प्रत्यक्षात आलेले नव्हते.[९७] निकाय ग्रंथांनूसार सुद्धा जातीं ह्या आंतरविवाही समूह नव्हत्या, किंबहुना कोणतेच आंतरविवाही समूह अस्तित्वात नव्हते.[९८] मेसेफ़िल्ड यांनी पुढे असेही‌ प्रतिपादन केले आहे कि, "निकाय काळामध्ये जर जाती व्यवस्थेचे कुठले स्वरूप प्रत्यक्षात अस्तित्वात होते कि नाही ह्या बद्दल साशंकता आहे - जर असेलही तर ते काही अ-आर्य गटांमध्ये अस्तित्वात असेल.".[९८] काही ग्रंथांमध्ये बुद्ध आणि ब्राह्मण यांमध्ये झालेल्या एका वादाच्या प्रसंगाच्या वर्णनावरून हे स्पष्ट दिसते की, ब्राह्मण स्वतःची इतरांवरची सत्ता पवित्रतेच्या वेष्टनाने टिकवून ठेवतात आणि ते पवित्रतेच वलयच त्यांना इतरांकडून सेवा घेण्यास. बुद्धाने ह्या प्रश्नाला उत्तर देताना ह्या वास्तवावर भर दिला आहे कि, सर्व मानवांचा जैविक जन्म समान मार्गाने होतो आणि त्यामूळे इतरांकडून सेवा घेण्याचा हक्क दैवी किंवा पवित्रतेच्या माध्यमातून नव्हे तर आर्थिक तत्त्वांवर मिळवला जातो. या साठी त्यांनी पश्चिम-पूर्वेकडील उपखंडांचे उदाहरण दिले आहे, आणि आर्य हेही दास बनू शकतात आणि दास हेही आर्य बनू शकतात, याप्रकारच्या सामाजिक गतिशिलतेचा पुरस्कार बुद्धाने केलेला आहे.[९९] +महाभारत ह्या काव्याच्या निर्मितीचा टप्पा चौथ्या शतकाच्या शेवटाकडे पूर्ण झाला असे मानले जाते, त्या महाकाव्यांमध्ये वर्णव्यवस्थेचा उल्लेख 12.181 ह्या श्लोकांमध्ये येतो आणि त्यात दोन प्रारुपे दाखवली आहे. त्यातील पहिल्या प्रारूपामध्ये वर्ण ही रंगावर आधारित व्यवस्था आहे, भृगू नावाच्या व्यक्तिरेखेच्या माध्यमातून "ब्राह्मण"  वर्णाचे लोक हे गोरे, क्षत्रिय वर्णाचे लाल, वैश्य वर्णाचे पिवळे आणि शुद्र हे काळे होते असे वर्णन आले आहे. ह्या वर्णनाला भरद्वाज मुनिंनी प्रश्न विचारला आणि म्हणले आहे, ''सर्व रंग सर्व वर्णाच्या लोकांमध्ये दिसतात, इच्छा, भिती, मोह, मत्सर, भुक इत्यादी गुणही सर्वच मानवांमध्ये असतात, सर्व मानवांमध्ये वाहणारे रक्त एकच असते, असे असताना आपण मानवांना एकमेकांपासून वेगळे कसे करू शकतो?". त्यावर महाभारतामध्ये अशी घोषणा आहे की, या विश्वामध्ये असले काहीही‌ वर्ण नाहीत, हे विश्व ब्रह्माने रचलेले असून सर्व विश्व ब्राह्मण आहे. आणि आता त्यांच्या कर्मानूसार त्यांचे वर्गीकरण केले जात आ."[१००] त्यानंतर महाभारतामध्ये प्रत्येक वर्णाच्या वर्तनाची प्रारुपे वर्णिली गेली आहेत, जे क्षत्रिय असतात ते रागिट, सुखलोलूप आणि उघडपणे विचार मांडणारे असतात, जनावरे पाळून आणि शेती नांगरून पोटे भरण्याची वृत्ती वैश्यांमध्ये असते, शुद्रांना हिंसा, गुप्त कारस्थाने आणि अशुद्धता यांची ओढ असते, सत्य, निर्लोभ आणि शुद्ध चारित्र्याचे सर्वोत्तम उदाहरण म्हणजे ब्राह्मण वर्ण होय.[१०१] हिल्टबेटील यांच्या मते महाभारत आणि त्यासारख्या पुर्व-मध्यमयुगीन काळातील हिंदू ग्रंथांमध्ये, "वर्ण हे वंशपरंपरेने पाळली जाणारी बाब नसून. ते सामाजिक वर्गीकरणाचा भाग होता".[१०२] +आठव्या शतकात जिनसेना यांनी लिहिलेल्या आदी पुराणामधे जैन ग्रंथामधला पहिला जाती व्यवस्थेचा आणि वर्ण व्यवस्थेचा उल्लेख आढळतो.[१०३] जिनसेनानी जाती व्यवस्थेचा उगम हा ऋगवेदातील सुक्तांमधे किंवा पुरुषामधे न शोधता तो सरळ सरळ जडभारताच्या कथानकात शोधलेला आहे. ह्या कथेनुसार भारताने अहिंसेची चाचणी घेतली आणि त्या दरम्यान जे सर्व लोक कोणत्याही जिवावर कोणत्याही प्रकारची हिंसा करणे नाकारतील अशा लोकांना द्वीज म्हणले जाईल असे घोषीत केले.[१०४] जिनसेनानी पुढे असेही म्हणले आहे की, जे लोक अहिंसेचे तत्त्व पाळतात आणि सर्व जिवांवर कोणत्याही प्रकारची हिंसा न करता जीवन जगतात त्यांना देव ब्राह्मण म्हणले पाहिजे.[१०५] आदीपुराणाच्या मजकूरात देखील वर्ण आणि ज्ञाती यांच्या परस्पर संबंधाचा उल्लेख आढळतो. पद्मनाभ जैनी ह्या प्राच्यविद्या शास्त्राच्या प्राध्यापकांचे असे मत आहे की, आदी पुराणातील उल्लेखाप्रमाणे बुद्ध आणि जैन धर्मामध्ये फक्त एकच ज्ञाती आहे ती म्हणजे मनुष्यज्ञाती किंवा मनुष्य जात, परंतु त्यांच्या व्यवसायाच्या किंवा कामाच्या स्वरूपानूसार त्यांमध्ये विभाजने झाली आहेत.[१०६] जैन धार्मिक ग्रंथाप्रमाणे जेव्हा रीषभ देवांनी हातात शस्त्र उचलून समाजाच्या रक्षणाचे कार्य आणि राजाची सत्ता प्रस्थापित केली तेव्हा क्षत्रिय धर्माचा उदय झाला, तसेच वैश्य आणि शुद्र जातींचा उदय त्यांच्या उदरनिर्वाहाच्या साधनांमुळे आणि त्यात त्यांनी कौशल्य मिळवल्यामुळे झाला.[१०७] + +चुका उधृत करा: "lower-alpha" नावाच्या गटाकरिता खूणपताका उपलब्ध आहेत, पण संबंधीत खूण मिळाली नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13996.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13996.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..669008375bf185fd0d4e278b6d22214615e530cd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13996.txt @@ -0,0 +1,38 @@ +भारतीय राज्यव्यवस्थेनुसार भारत देश राज्यांत तर राज्ये जिल्ह्यांत विभागलेली आहेत. भारतामध्ये एकूण २०२१ मध्ये ७५२ जिल्हे आहेत. प्रशासकीय कामकाजाच्या सोयीसाठी व इतर काही कारणामुळे शासनाकडून जिल्ह्यात व राज्यात वेळोवेळी बदल केला जातो. त्यामुळे जिल्ह्यांची व राज्यांची संख्या ही बदलत असते. २०११ च्या जनगणनेनुसार भारतामध्ये ६४० जिल्हे होती, तर २००१ च्या जनगणनेनुसार भारतामध्ये ५९३ जिल्ह्याची नोंद करण्यात आली होती. शासनाकडून या जिल्ह्यांच्या प्रशासनासाठी काही प्रशासकीय अधिकाऱ्यांची नेमणूक करण्यात येते, जसे जिल्हाधिकारी, जिल्हा पोलीस अधीक्षक आणि इतर.[१] आणि जिल्हा हा पुन्हा उपविभाग, तालुका, तहसील आणि मंडळ यामध्ये विभागला जातो. +आंध्र प्रदेश राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २६ +अरुणाचल प्रदेश राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या आसाम राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३४ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या बिहार राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३८ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या छत्तीसगढ राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३२ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या गोवा राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या गुजरात राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या हरियाणा राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २२ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या हिमाचल प्रदेश राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १२ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या झारखंड राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २४ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या कर्नाटक राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३१ जिल्हे आहेत. यांची चार गटात विभागणी करण्यात आली आहे. +त्यांच्यावर एक दृष्टिक्षेप. +केरळ राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १४ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या मध्यप्रदेश राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ५२ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारतातील महाराष्ट्र राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३६ जिल्हे आहेत. ही जिल्हे पाच मुख्य विभागामध्ये विभागली आहेत त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. + +भारताच्या मणिपूर राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १६ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या मेघालय राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ११ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या मिझोरम राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ११ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या नागालॅंड राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १५ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या ओडिशा राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३० जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या पंजाब राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या राजस्थान राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या सिक्किम राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ६ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या तमिळनाडू राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३८ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या तेलंगणा राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ३३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप.[९] +भारताच्या त्रिपुरा राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ८ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत ७५ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या उत्तराखंड राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत १७ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या सिक्किम राज्यात जानेवारी २०२२ पर्यंत २३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या अंदमान आणि निकोबार मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत ३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या दादरा व नगर हवेली आणि दमण व दीव मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत ३ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या जम्मू आणि काश्मीर मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत २० जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या लडाख मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत २ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या लक्षद्वीप मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत १ जिल्हा आहे. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +दिल्ली मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत ११ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. +भारताच्या पुडुचेरी मध्ये जानेवारी २०२२ पर्यंत ४ जिल्हे आहेत. त्यांवर एक दृष्टिक्षेप. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13997.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13997.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bef81baba3eb11dac6ea988c3cc2457f34adb6bb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_13997.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +१९ व्या शतकाच्या उत्तरार्धात भारतातील ट्रॅमची स्थापना झाली. १८७३ मध्ये कोलकाता येथे घोड्यांनी ओढलेली ट्रॅम सुरू झाली; १८९५ मध्ये चेन्नईमध्ये विद्युत ट्रॅमची सुरुवात झाली आणि मुंबई, कानपूर आणि दिल्लीमध्येही ट्रॅमची सुरुवात झाली. कोलकाता वगळता १९३३ ते १९६४ दरम्यान सर्व भारतीय शहरांमध्ये ट्रॅम बंद करण्यात आल्या.[१] +पश्चिम बंगालमधील कोलकाता (पूर्वीचे कलकत्ता) येथे कोलकत्ता ट्रॅमवेज कंपनी (सीटीसी) ही ट्रॅम चालवीत आहे. हे भारतातील एकमेव सक्रिय ट्रॅम जालव्यूह आहे [२] इथली ट्रॅम ही आशियातील सर्वात जुनी सक्रिय विद्युतचलित ट्रॅम असून हे १९०२ पासून कार्यरत आहे.[३] येथे एकूण २५७ ट्रॅम-गाड्या आहेत आणि त्यापैकी १२५ कोलकाताच्या रस्त्यांवर रोज चालत असत, परंतु आता दररोज केवळ ३५ ट्रॅ्म्स चालतात.[४] एक-मजली ट्रॅमगाडी २०० प्रवासी (पैकी ६० बसलेले) वाहून नेऊ शकते. +भारतातील प्रथम घोड्यांनी ओढलेली ट्रॅम सियालदाह आणि आर्मीनियाई घाट स्ट्रीट दरम्यान २४ फेब्रुवारी १८७३ रोजी २.४-मैल (३.९ किमी) अंतर धावली. ही सेवा त्या वर्षाच्या २० नोव्हेंबर रोजी बंद करण्यात आली. २२ डिसेंबर १८८० रोजी लंडनमध्ये कलकत्ता ट्रॅमवे कंपनीची स्थापना व नोंदणी केली गेली. सियालदाहपासून बोबाजार मार्ग, डलहौसी चौक आणि स्ट्रँड रोड मार्गे अर्मेनियन घाटापर्यंत मीटर-गेज घोड्यांनी ओढलेल्या ट्रॅमचे रूळ बसविण्यात आले. या मार्गाचे उद्घाटन व्हाईसरॉय रिपन यांनी १ नोव्हेंबर १८८० रोजी केले. १८८२ मध्ये वाफ लोहयंत्र प्रायोगिकरित्या ट्रॅम गाड्यांकरिता तैनात करण्यात आले. १९व्या शतकाच्या अखेरीस कंपनीकडे १६६ ट्रॅमगाड्या, १,००० घोडे, सात बाष्प इंजिने आणि १ मैल लांबीचे(?) ट्रामचे रूळ होते. १९०० मध्ये, ट्रामवेचे विद्युतीकरण आणि त्यावरील ट्रॅकची पुनर्रचना ४ फूट ८ इंच रुंदीच्या रुळांमध्ये करण्याची सुरुवात झाली. १९०२ मध्ये, भारतातील पहिली विद्युत ट्रॅम २७ मार्च रोजी एस्प्लानेड ते किडरपोर आणि १४ जून रोजी एस्प्लानेड ते कालिघाटपर्यंत धावली. +१८६५ मध्ये एका अमेरिकन कंपनीने मुंबईसाठी (तत्कालीन बॉम्बे) एक सार्वजनिक वाहतूक व्यवस्था प्रस्तावित केली होती, ज्यात घोड्याने ओढलेली ट्रॅम प्रणाली चालविण्याच्या परवान्यासाठी अर्ज केला होता. परवाना मंजूर झाला असला तरी, शहराच्या आर्थिक मंदीमुळे हा प्रकल्प कधीच साकार झाला नाही. +बॉम्बे ट्रामवे कंपनीची स्थापना १८७३ मध्ये झाली. बॉम्बे ट्रॅमवे कंपनी, नगरपालिका आणि स्टिअरन्स ॲन्ड किटरेज कंपनी यांच्यात करार झाल्यानंतर, बॉम्बे प्रेसिडन्सीने बॉम्बे ट्रामवे अधिनियमानुसार, १८७४ साली शहरात घोड्याने ओढलेली ट्रॅम सेवा चालविण्यास परवानगी दिली.[५] ९ मे, १८७४. रोजी, प्रथम घोड्यांनी ओढलेल्या गाडीने शहरातील पदार्पण करून कोलाबा - पायधुनी मार्गे क्रॉफर्ड मार्केट व बोरी बंदर ते पायधुनी मार्गे काळबादेवी मार्ग धावली. सुरुवातीचे भाडे तीन आणा (१५ पैसे) होते, आणि तिकिटे दिली जायची नाही. ही सेवा जसजशी लोकप्रिय होत गेली तसतसे भाडे दोन आणे (१० पैसे) पर्यंत कमी केले गेले. त्या वर्षाच्या शेवटी वाढत्या तिकीट नसलेल्या प्रवाश्यांना रोखण्यासाठी तिकिटे देणे सुरू केले.[६] सेवेच्या संपूर्ण कार्यकाळात स्टिअरन्स ॲन्ड किटरेजकडे १३६० घोडे होते.[७] +१८९९ मध्ये बॉम्बे ट्रॅमवे कंपनीने नगरपालिकेकडे विद्युत ट्रॅम चालविण्यासाठी अर्ज केला. १९०४ मध्ये ब्रश इलेक्ट्रिकल इंजिनियरिंग कंपनीकडे ब्रिटिश इलेक्ट्रिक ट्रॅक्शन कंपनीने शहराला वीज पुरवठा करण्याच्या परवान्यासाठी अर्ज केला. बॉम्बे इलेक्ट्रिक लायसन्सवर (परवाना) ३१ जुलै १९०५ रोजी, बॉम्बे ट्रॅमवेज कंपनी, बॉम्बे नगरपालिका आणि ब्रश इलेक्ट्रिकल कंपनीच्या स्वाक्षरीने प्राप्त झाला. १९०५ मध्ये बॉम्बे इलेक्ट्रिक सप्लाय ॲन्ड ट्रॅमवे कंपनी (बेस्ट)ची स्थापना झाली. शहरातील विद्युत पुरवठा आणि इलेक्ट्रिक ट्रॅम सेवा यावर बेस्टला मक्तेदारी मिळाली आणि बॉम्बे ट्रॅमवे कंपनीची मालमत्ता बेस्टने ₹९८,५०,००० देऊन विकत घेतली.[८] दोन वर्षांनंतर शहरात पहिली विद्युत ट्रॅम दाखल झाली. त्यावर्षी नंतर, एक ४,३०० किलोwatt (५,८०० hp) वारी बंदर येथे स्टीम पॉवर जनरेटर चालू करण्यात आला. १९१६ In मध्ये टाटा पॉवर (खासगी कंपनी) कडून वीज खरेदी सुरू झाली आणि १९२५ पर्यंत टाटाकडे सर्व वीजनिर्मिती सोपविण्यात आली.[९] गर्दीच्या वेळी रहदारी सुलभ करण्यासाठी, डबल-डेकर ट्रॅम सप्टेंबर, १९२० मध्ये दाखल करण्यात आले. शहराच्या रेल्वे जालव्यूहाची उन्नती होईपर्यंत ट्रॅमने प्रवाशांच्या गरजा भागविल्या आणि ३१ मार्च, १९६४ रोजी ही सेवा बंद झाली.[१०] +१८८९ मध्ये नाशिक मध्ये २ फूट ६ इंचाची अरुंदमापी ट्रॅम बांधण्यात आली. सल्लागार अभियंता एव्हरार्ड कॅलथ्रोप होते, नंतर ती बार्शी लाईट रेल्वे म्हणून ओळखली गेली. मूलतः, ट्रॅममध्ये चार घोडे खेचलेल्या दोन गाड्या वापरल्या जात. ही ट्रॅम मुख्य रस्त्यावरील जुन्या महानगरपालिकेच्या विद्यमान इमारतीपासून ते नाशिक रोड रेल्वे स्थानकापर्यंत ८ ते १० कि.मी. अंतरावर धावायची. नाशिक ते नाशिक रोड दरम्यानचा भाग जंगलाने व्यापलेला होता आणि स्थानकातून शहराकडे जाण्यासाठी एकमेव मार्ग म्हणजे घोडागाडी किंवा टॅक्सीपैकी एक. १९३१ ते १९३३ दरम्यान ट्रॅमची सेवा थांबविण्यात आली. +चेन्नईमधील (आधीचे मद्रास) ट्रॅम गोदी व अंतःक्षेत्रीय भागात माल आणि प्रवासी घेऊन चालत असे. जेव्हा ७ मे१८९५ रोजी ही प्रणाली सुरू झाली, तेव्हा ही भारतातील सर्वात जुनी विद्युत ट्राम प्रणाली होती. मूळ नाली प्रणाली विनाशकारी मान्सूनच्या मालिकेनंतर पारंपारिक उपरि तारेत बदलली गेली. ट्रॅम मोठ्या प्रमाणात भार वाहून न्यायची आणि दररोज हजारो स्वारांसह लोकप्रिय होते. मार्गात माउंट रोड, पॅरी कॉर्नर, पूनमल्ली मार्ग आणि रिपन बिल्डिंगचा समावेश होता .१९२१ मध्ये चेन्नई ट्रॅम प्रणालीत, ९७ गाड्या २४ किलोमीटर (१५ मैल) रुळांवर धावायचा. ट्रॅम कंपनी सुमारे १९५० मध्ये दिवाळखोरी झाली आणि ही प्रणाली १२ एप्रिल १९५३ रोजी बंद झाली.[१०] +जून १९०७. मध्ये कानपूर (तत्कालीन कॉनपोर Cannapore) मध्ये ट्रॅमसेवेची सुरुवात झाली. येथे ४ मैल (६.४ किमी) लांबीचे रूळ आणि २० एक मजली उघड्या ट्रॅम धावायचा. एका रुळाच्या मार्गिकेने रेल्वेस्थानक गंगेच्या काठावरील सिरसाया घाटाशी जोडले होते. कानपूर ट्रॅमची छायाचित्रे दुर्मिळ आहेत. प्रास्ताविक गाड्या विद्युत-कर्षण एकल-कोचच्या होत्या; दिल्ली, मुंबई आणि चेन्नई येथे एकल-कोच ट्राम वापरण्यात आले. ही सेवा [१०] १६ मे, १९३३ रोजी बंद करण्यात आली.[१०] +कोचीन स्टेट फॉरेस्ट ट्रॅमवे एक १००० मिलिमीटरमापी होती.[११][१२][१३] पलकक्कड जिल्ह्यातील परंबीकुलम वन्यजीव अभयारण्य ते त्रिशूर जिल्ह्यातील चालकुडीपर्यंत वनातून चालणारे ट्रॅमवे होता.. १९०७ ते १९६३ या काळात ती कोचीन राज्यात (आता केरळचा भाग) चालू होती आणि जागतिक नौभारण्यासाठी जंगलातून सागवान आणि शीशम वाहून आणत असत.[१२][१३] +६ मार्च, १९०८ रोजी दिल्लीतील ट्रॅमची सेवा सुरू झाली. १९२१ मध्ये दिल्लीत २४ उघड्या गाड्या १५ किलोमीटर (९.३ मैल) लांबीच्या रुळांवर धावत असत. जमा मस्जिद , चांदणी चौक, चावरी बाजार, कटरा बडिया, लाल कुआ आणि फतेहपुर हे स्थानके, सब्जी मंडी, सदर बाजार, पहाडगंज, अजमेरी गेट, बडा हिंदू राव आणि तीस हजारीला जोडले होते. शहरी दाटी वाढल्यामुळे १९६३मध्ये ही सेवा बंद झाली. +पाटण्यामध्ये घोड्याने ओढलेल्या ट्रॅम शहरी वाहतूक म्हणून वापरात होत्या.[१४] पाटणा ट्रॅम, अशोक राजपथच्या प्रसिद्ध परिसरात पाटणा शहरापासून बांकीपूरपर्यंत धावत असत, आणि साजिबाग (पीरबाहोर पोलीस ठाण्याच्या पलीकडे) हे या मार्गिकेचे पश्चिमेकडील अंत्य स्थानक होते. कमी वापरकर्त्यांमुळे १९०३ मध्ये ही ट्रॅमसेवा बंद केली गेली आणि पश्चिमेकडे जाणाऱ्या मार्गाचा विस्तार कधीही पूर्ण होऊ शकला नव्हता. +भावनगरला भावनगर सरकारची २ फूट ६ इंची अरुंदमापी ट्रॅमसेवा होती. पहिला भाग १९२६ मध्ये भावनगर-दक्षिणकडून तळाजापर्यंत बांधला गेला होता आणि १९३८मध्ये तो महुवापर्यंत वाढविण्यात आला होता. ट्रॅममार्गाची एकूण लांबी ६७.५ मैल (१०८.६ किमी) .या गाड्या लहान ४-८-० टी क्लास गतियंत्र वापरायच्या. १९४७ मध्ये, हा ट्रॅममार्ग सौराष्ट्र रेल्वेने आणि नंतर पश्चिम रेल्वेने ताब्यात घेतला.[१५] १९६० च्या दशकात ही सेवा बंद करण्यात आली . diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14008.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14008.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1c788058c78519d8c8f25eb400a15306978413f3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14008.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारतात अनेक धबधबे आहेत त्यांपैकी काही धबधब्यांची नावे खाली आहेत. +एकही महत्त्वाचा धबधबा नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14018.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14018.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..60f72412de8d34ced03b23dd20954d279db937ed --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14018.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +पोर्तुगीज भारत (पोर्तुगीज: Índia Portuguesa किंवा Estado da Índia;) या पोर्तुगालाच्या भारतातील वसाहती होत्या. +वास्को दा गामा याने युरोपातून भारताकडे येण्याच्या सागरी मार्गाच्या शोध लावल्यानंतर सहा वर्षांनी, म्हणजे इ.स. १५०५ साली केरळातील कोची येथे फ्रान्सिस्को द अल्मीडा याच्या पहिला पोर्तुगीज व्हाइसरॉय म्हणून झालेल्या नेमणुकीपासून भारतातील पोर्तुगीज सत्तेला आरंभ झाला. इ.स. १५१० साली पोर्तुगीज भारताचे मुख्य ठाणे गोव्यात हलवण्यात आले. इ.स. १७५२ सालापर्यंत आफ्रिका खंडाच्या दक्षिणेपासून आग्नेय आशियापर्यंत, अश्या हिंदी महासागरातील सर्व पोर्तुगीज वसाहतींना पोर्तुगीज भारत या संज्ञेने उल्लेखले जाई. इ.स. १७५२ साली मोझांबिकास अलग करून स्वतंत्र वसाहतीचा दर्जा देण्यात आला. इ.स. १८४४ साली पोर्तुगीज भारताच्या शासनाने मकाव, सोलोर व तिमोर येथील वसाहतींना प्रशासकीय कक्षेतून वगळल्यानंतर पोर्तुगीज भारताची व्याप्ती गोवा व मलबारापुरती सीमित राहिली. इ.स. १९५४ साली दादरा आणि नगर हवेली भारतीय प्रजासत्ताकाने पोर्तुगीज भारताच्या ताब्यातून मिळवले, तर इ.स. १९६१ सालातील डिसेंबरात गोवा, दीव व दमण या अखेरच्या तीन वसाहतीही ताब्यात घेतल्या. पोर्तुगीज भारताच्या वसाहती भारतीय प्रजासत्ताकात सामील झाल्या, तरीही या सामिलीकरणास पोर्तुगाल शासनाची मान्यता इ.स. १९७५ साली मिळाली. याकाळा पासून पाच वेळा गोवा इन्क्विझिशन केले गेले. +पोर्तुगीजांनी १५३० सालापासून भारतात लश्करी कारवाया आणि वसाहती निर्माण केल्याची नोंद आहे. त्या वर्षी ॲंतोनियो दि सिल्व्हेरियाने वसई शहर लुटून जाळले आणि तेथून तो पुढे मुंबईच्या बेटांवर चालून गेला. पोर्तुगीजांसमोर हार पत्करून ठाण्याच्या राजाने माहीमसह मुंबईतील बेटे पोर्तुगीजांच्या हवाली केली..[१] पुढील वर्षी गुजरातच्या बादशहा बहादुरशाहने दीवचे बेट पोर्तुगीजांना न दिल्यामुळे अंतोनियो दि साल्दान्हाने पुन्हा एकदा वसई लुटली. +१५३३मध्ये दियोगो दि सिल्व्हेरियाने वांद्र्याच्या बेटापासून गुजरातमधील सुरते पर्यंतच्या समुद्रकिनाऱ्यावरील दिसेल ते शहर बेचिराख केले. या मोहीमेत त्याने ४,००० गुलाम आणि अमाप संपत्ती लुटून आणली..[२] +पोर्तुगीजांनी पाच वेळा गोवा इन्क्विझिशन द्वारे प्रचंड अत्याचार येथील हिंदू जनतेवर केले आणि हिंदूंचा छळ केला. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14021.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14021.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..698e681875f3a08e3c37cb6e12cf1c1aa3866a32 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14021.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फुटबॉल हा भारतातील तीन सर्वाधिक लोकप्रिय सांघिक खेळांपैकी एक आहे.[१] +एशियन फुटबॉल कॉन्फेडरेशनने इंडियन सुपर लीगला भारतातील अधिकृत फुटबॉल स्पर्धा असल्याची मान्यता दिलेली आहे.[२] +भारतातील राज्य फुटबॉल संघटना आणि सरकारी संस्था संतोष ट्रोफी या स्पर्धेत भाग घेतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14029.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14029.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..466f396c0bb7aca4974f79720a9bce0ec0141742 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14029.txt @@ -0,0 +1 @@ +ही भारतातील लोकसंख्येनुसार महानगरांची यादी आहे. भारतीय राज्यघटनेच्या th ७४ व्या दुरुस्तीत महानगर क्षेत्राची व्याख्या अशी आहे: दहा लाख किंवा त्याहून अधिक लोकसंख्या असलेले, एक किंवा अधिक जिल्ह्यांमध्ये आणि दोन किंवा अधिक नगरपालिका किंवा पंचायत किंवा इतर संमिश्र भाग असलेले, राज्यपालांनी महानगर क्षेत्र म्हणून सार्वजनिक सूचनेद्वारे निर्दिष्ट केलेले क्षेत्र. [१] [२] \ No newline at end of file diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1405.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1405.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc15c7b6b08fa02fad34a8d54fd2b62cb4f5881b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1405.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +अलाहाबाद जंक्शन हे उत्तर प्रदेशच्या अलाहाबाद शहरामधील प्रमुख रेल्वे स्थानक आहे. दिल्ली-कोलकाता ह्या भारतामधील सर्वात वद्रळीच्या रेल्वे मार्गावर स्थित असलेले हे स्थानक भारताच्या सर्व मोठ्या शहरांसोबत जोडले गेले आहे. दिल्लीकडून बिहार, झारखंड, पश्चिम बंगाल तसेच ईशान्य भारताकडे धावणाऱ्या गाड्या बहुतेक सर्व गाड्या येथे थांबतात. +उत्तर मध्य रेल्वेच्या अलाहाबाद विभागाचे मुख्यालय येथेच आहे. +येथे हावडा राजधानीसह अनेक राजधानी एक्सप्रेस गाड्यांचा थांबा आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14051.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14051.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..604a9953f79811b45e1211747155ad6fd9c5598c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14051.txt @@ -0,0 +1 @@ +मोटार गाड्यांचे नोंदणीकरण केल्यानंतर त्या गाडीस विशिष्ट क्रमांक दिला जातो. त्यास आर.टी.ओ. संज्ञा असे म्हंटले जाते. विविध राज्याकरिता व त्या राज्यातील विविध जिल्ह्याकरिता अल्फाबिट व न्युमेरिक संज्ञा दिलेल्या आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14054.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14054.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e1fee72bbf713862e248523afe3f2b62112a35c6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14054.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारत हा अठ्ठावीस राज्ये व आठ केंद्रशासित प्रदेशांनी बनला आहे. प्रत्येक राज्यास स्वतःचे सरकार आहे. बहितांश केंद्रशासित प्रदेश हे केंद्र सरकारच्या प्रशासनाखाली आहेत. +खालील तक्त्यामध्ये, diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14061.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14061.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a6fd0a6cf9a3783cc97bc5e0d1075d16d26cb35 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14061.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +भारतीय रेल्वे इंजिने भारतातील रेल्वेमार्गांवर प्रवासी व सामानाचे डबे ओढणारी वाहने आहेत. ही विद्युत व डीझेलवर चालणारी असतात. जागतिक वारसा जाहीर झालेल्या मार्गांवर अगदी मर्यादित प्रमाणात सोडून वाफेवरची इंजिने आता वापरली जात नाहीत. +भारतातील रेल्वे इंजिनांचे वर्गीकरण रुळांतील रुंदी (गेज), इंधन, वापराचा प्रकार आणि शक्ती किंवा मॉडेल क्रमांकाच्या आधारवर करण्यात येतो. इंजिनांच्या वर्गनावांवरूनच ही सगळी माहिती कळून येते. ही नावे सहसा ४ किंवा ५ अक्षरांची असतात पहिले अक्षर गेज, दुसरे इंधन तर तिसरे अक्षर वापराचा प्रकार दर्शवते. +चौथे अक्षर इंजिनांचा मॉडेल क्रमांक दर्शवित असे. २००२पासून नवीन डीझेल इंजिनांच्या वर्गनावातील चौथे अक्षर त्यांची हॉर्सपॉवर क्षमता दर्शवते. विद्युत इंजिनांना तसेच काही (जुन्या) डीझेल इंजिनांना हा नियम लागू होत नाही. +काही वर्गनावांत पाचवे अक्षर असते. सहसा हे अक्षर उपवर्ग किंवा उपप्रकार दर्शवते. नवीन वर्गवारीनुसार पाचवे अक्षर इंजिनाची हॉर्सपॉवर क्षमता अधिक स्पष्ट करते - उदा. A हे मूळ हॉर्सपॉवरमध्ये १०० अधिक असल्याचे दर्शवते, B २०० ह़ॉर्सपॉवर, C ३००, इ. त्यानुसार WDM-3A इंजिनाची शक्तीक्षमता ३,१०० हॉर्सपॉवर आहे तर WDM-3Fची ३,६००. +वाफेच्या इंजिनाना ही वर्गवारी लागू होत नाही. सध्या वापरात असलेल्या काही वाफेच्या इंजिनांची वर्गवारी पूर्वी प्रमाणेच करण्यात येते. त्यानुसार M हे वाफेचे मिश्र वापराच्या इंजिनांचा वर्ग आहे तर WP हा प्रवासी सेवेतील वाफेच्या इंजिनांचा वर्ग आहे. +पहिले अक्षर (गेज) +दुसरे अक्षर (इंजिन प्रकार) +तिसरे अक्षर (वापर) +उदा - WDM 3A: +WAP 5: +नोंद: भारतात विद्युत शंटिंग इंजिने वापरली जात नाहीत. +भारतात काही मार्गांवर डीझेल मल्टिपल युनिट सेवा आहे. डीझेल-विद्युत प्रकारची इंजिने DEMU तर डीझेल-हायड्रॉलिक प्रकारची इंजिने DHMU वर्गांत मोडतात. याशिवाय काही मार्गांवर डीझेल इंजिने असलेल्या रेलबसही सेवारत आहेत. +या प्रकारची इंजिने फक्त मुंबई-विरार, मुंबई-पुणे व मुंबई-इगतपुरी मार्गांवर वापरात आहेत. काही वर्षांत ही इंजिने वापरातून नाहीशी होतील. +या प्रकारची इंजिने डी.सी. तसेच ए.सी. (एका वेळी एकच) विद्युतप्रवाहावर चालू शकतात. मुंबई व आसपासच्या परिसरात रेल्वेवर डी.सी. विद्युतप्रवाह आहे तर भारतातील इतर ठिकाणी ए.सी. इंजिन न बदलता गाड्या मुंबईच्या आतबाहेर करता याव्या हीच या प्रकारची इंजिने तयार करण्यामागची प्रेरणा होती. ही इंजिने मुख्यत्वे मुंबई-भुसावळ व मुंबई-वलसाड तसेच मुंबई-पुणे मार्गांवर वापरली जातात. डी.सी.-ए.सी. विद्युतप्रवाहातील बदल मुंबई-भुसावळ मार्गावर इगतपुरी स्थानकात तर मुंबई-वलसाड मार्गावर विरारजवळ होतो. मुंबई-पुणे मार्ग पूर्णपणे डी.सी. विद्युतप्रवाहावर आहे. काही काळाने या सगळ्या मार्गांवरील डी.सी. प्रवाह बदलून ए.सी. करण्याचा घाट घातलेला आहे. + +NBM 1 - १९८७मध्ये भारत हेवी इलेक्ट्रिकल्स लिमिटेडद्वारा उत्पादित. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14077.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14077.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..990c39065c8155e86277d75f07bc113175a8c6b2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14077.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +शेतकऱ्यांच्या हितासाठी व त्यांचे प्रश्न मार्गी लागावेत म्हणून स्थापन झालेल्या संघटना. भारत हा कृषिप्रधान देश आहे. भारतीय अर्थव्यवस्थेत शेतीचे स्थान अनन्यसाधारण आहे. त्यामुळे शेती हा आजही एक प्रमुख व्यवसाय आहे. भारतीय लोकसंख्येतील ६४ टक्के जनता कृषिक्षेत्रावर अवलंबून आहे आणि त्यांतील ७० टक्के शेतकरी अल्पभूधारक आहेत. त्यामुळे शेतकरी हा भारतीय अर्थव्यवस्था व समाजव्यवस्थेतील एक मूलभूत घटक आहे; म्हणून त्यांचे स्वास्थ्य व हित जपणारी संघटना ही काळाची गरज ठरली.भारतातील शेतकरी चळवळ व आंदोलनांना स्वातंत्र्यपूर्व काळात जहागीरदार व जमीनदार यांच्या विरोधाची तर स्वातंत्र्योत्तर कालखंडात दूध व शेतमालाला योग्य भाव आणि कर्जासारख्या सरकारसंचालित विषयांची पार्श्वभूमी आहे. ब्रिटिश राजवटीत देशावर प्रथमच एकछत्री अंमल निर्माण झाला. त्यापूर्वी देशात सरंजामशाही व राजे-रजवाडे आणि संस्थानिकांची सत्ता होती. यांपैकी काही राजे व संस्थानिक यांनी शेतकऱ्यांच्या हिताचे निर्णय घेतले आणि शेतीला उपयुक्त सुधारणा केल्या तथापि धरणे बांधणे, कालवे तयार करणे, चोराचिलटांपासून शेतकऱ्यांच्या उत्पादनांचे रक्षण करणे, या सगळ्या कामांमध्ये शेतकऱ्यांना राजाच्या मर्जीवर, कृपाकटाक्षावर अवलंबून रहावे लागत होते. आपल्या व्यथा, मागण्या राजाच्या कानावर जरी त्यांना घालता येत असल्या, तरी त्या मागण्यांच्या पूर्ततेसाठी आंदोलन वगैरे त्या काळी शक्य नव्हते. मुळात शेकडो वर्षे भारतातील शेतकरी वर्षातील शेतीच्या हंगामात शेतीची कामे आणि उरलेल्या काळात लढाया, मजुरी असे दुहेरी जीवन जगत असल्याने शेतीवाडी व गावांचा विकास, संरक्षण या जबाबदाऱ्या त्यांना स्वबळावर पार पाडाव्या लागत होत्या. त्या काळी वस्तुविनिमयाची पद्घत रूढ होती. भारतीय खेड्यांतील अलुते-बलुते ही परंपरागत वतनी पद्घत गामीण अर्थव्यवस्थेचा पाया होती. या वतनी हक्कांमुळे शेतकरी व त्यांवर उदरनिर्वाहाकरिता पूर्णपणे अवलंबून असणारे बिगर-शेतकरी लोक यांचे परस्परसंबंध सौहार्दपूर्ण होते. त्यामुळे ही परंपरागत व्यवस्था चालविणारी खेडी स्वयंपूर्ण होती; पण नागरीकरण आणि औदयोगिकीकरण यांमुळे ही संस्था मोडकळीस आली आणि अव्वल इंग्रजी अंमलात त्यांची वस्तुविनिमयाची पद्घत नष्ट होऊन पैशाचे विनिमय माध्यम रूढ झाले. या काळात आपल्या गावावर ज्या राजाचा अंमल असेल, त्याच्याकडे ठराविक करभरणा केला जाई. शेतीतून येणारे उत्पादन व उत्पन्नातील ठराविक हिस्सा राजाच्या खजिन्यात जमा होत असे. ब्रिटिश ईस्ट इंडिया कंपनीने देशांमध्ये व्यापार करण्यास सुरुवात केली त्याकाळात युरोपातून आणलेल्या माल हा भारतामध्ये विकणे आणि भारतातील सुती आणि रेशीम कापड तसेच मसाल्याचे पदार्थ युरोपात प्रचंड प्रमाणात घेऊन जाण्यास सुरुवात केली कंपनीचे अधिकारी आणि व्यापारी लोक देशातील शेतकरी आणि मजूर तसेच जनतेची आर्थिक लूट करत असत या लोकांकडून कमी किमतीत जबरदस्तीने मालक घेत मिल्का सिंग यांनी 1762 मध्ये याविरुद्ध गव्हर्नर कडे तक्रार केली होती परंतु त्याकडे फारसे लक्ष दिले गेले नाही अनेक मार्गांनी नफा मिळवून देशाची आर्थिक लूट करून देशातील सर्व संपत्ती इंग्लंडकडे कंपनी सरकार घेऊन जात असे ब्रिटीशांचे स्वार्थी वसाहतवादी धोरण असल्यामुळे या धोरणाचा परिणाम व्यापाराबरोबरच शेतीवर सुद्धा झाला आणि यातूनच पुढच्या काळामध्ये शेतकरी चळवळ ही देशामध्ये उभी राहिली +ब्रिटिश अमदानीत देशात काही सामाजिक सुधारणा झाल्या, दळणवळणाची साधने निर्माण झाली, वस्तुविनिमय जाऊन चलन-विनिमयाची व्यवस्था रूजली. शेतकऱ्यांना अन्य प्रांतातील घडामोडींचे ज्ञान मिळू लागले आणि त्यातून आपल्या मागण्यांबद्दल शेतकरी जागृत झाला. यादरम्यान फ्रेंच राज्यक्रांतीने जगभरातील कष्टकऱ्यांना स्वातंत्र्य, समता आणि बंधुतेचा एक अत्यंत प्रेरणादायी संदेश दिला होता. चीनमध्ये ⇨ माओ-त्से-तुंग यांनी उभारलेली शेतकरी-कष्टकऱ्यांची चळवळ भारतासारख्या अनेक वसाहतींसाठी एक वस्तुपाठ ठरली. परिणामी एकोणिसाव्या शतकाच्या उत्तरार्धात देशाच्या विविध भागांत शेतकरी चळवळीने आकार घ्यायला सुरुवात केली होती. त्यातूनच देशातील पहिली शेतकरी संघटना पंजाबमध्ये उदयास आली. शहीद भगतसिंग यांचे चुलते सरदार अजितसिंग संधू यांच्या नेतृत्वाखाली पंजाबचे शेतकरी एकत्र आले. अजितसिंग यांनी शेतकऱ्यांचे प्रश्न घेऊन उभे राहतानाच बिटिशांविरूद्घ लढ्याचे रणशिंग फुंकले आणि १९०७ मध्ये त्यांना मंडाले तुरूंगात पाठविण्यात आले. जलंदर जिल्ह्यातील खाटकरकालान येथे जन्मलेले अजितसिंग तुरूंगवासातून बाहेर आल्यानंतर १९४६ पर्यंत देशाबाहेर राहिले. देशाला स्वातंत्र्य मिळाले त्या दिवशी ते भारतात परत आले व त्याच दिवशी त्यांचे निधन झाले. १९०७ मध्येच जातीच्या आधारावरील  ‘ जाट महासभा ’ ही संघटना स्थापन झाली, तीत बहुसंख्य शेतकरी होते;तथापि तिची ओळख शेतकऱ्यांऐवजी जाट समुदायाची संघटना अशीच राहिली. त्याचदरम्यान शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांवर लढणाऱ्या राजा महेंद्र प्रताप यांनी गदर पार्टीच्या माध्यमातून, अमेरिका आणि कॅनडामध्ये एकोणिसाव्या शतकात स्थायिक झालेल्या शिखांनी मायभूमीत परत यावे आणि शेतकऱ्यांच्या प्रश्नांविषयी संघर्ष करून ब्रिटिश सत्ता हुसकावून लावण्याचे प्रयत्न जारी ठेवावेत, असे आवाहन केले. त्या आवाहनालाअनुकूल प्रतिसाद देत जे लोक परत आले, त्यामध्ये आठ हजारांहून अधिक शीख होते. गदर पार्टीच्या माध्यमातून झालेल्या शेतकऱ्यांच्या चळवळीचा पंजाबच्या राजकारणावर प्रचंड प्रभाव राहिला. हिंदू , मुस्लिम, शीखअशा सर्वच शेतकऱ्यांचे प्रतिनिधित्व करणाऱ्या या संघटनेने विसाव्या शतकाच्या पहिल्या चार दशकांमध्ये लाहोर, फैसलाबाद, ल्यालपूर अशा अनेक ठिकाणी शेतकरी परिषदा भरविल्या. त्यांत शेतकऱ्यांचा आवाज बुलंद करण्यात आला. १९०७ मधील ल्यालपूर शेतकरी मेळाव्यात ‘ पगडी संभाल ओ जट्टा ’ ही शेतकऱ्याला स्वाभिमानाची शिकवण देणारी देशातील शेतकरी आंदोलनाची पहिली घोषणा दिली गेली. १९३८-३९ मधील लाहोर येथील प्रसिद्घ लॉंग मार्चने (मोर्चाने) असेंब्ली इमारतीला तब्बल नऊ महिने वेढा घातला होता. नेतृत्व संघटनेची बांधणी आणि राष्ट्रीय परिणाम या परिमाणांनुसार एकोणिसावे शतक संपतासंपता पंजाबमध्ये स्थापन झालेली संघटना देशातील पहिली असली, तरी प्रत्यक्षात पहिले मोठे आंदोलन मात्र महाराष्ट्रात झाले. +१८७५ मधील डेक्कन रायट्स किंवा दख्खनचा उठाव हे ते पहिले आंदोलन होय. दीडशे रूपयांच्या कर्जापायी काळूराम सावकाराने पुणे जिल्ह्याच्या शिरूर तालुक्यातील करडे गावातील प्रतिष्ठित शेतकरी बाबासाहेब देशमुख यांची शेतीवाडी, स्थावर व जंगम मालमत्ता जप्त केली. सततच्या दुष्काळा-नंतरही ब्रिटिश सरकारने शेतसारा कमी न केल्याने त्याचे हप्ते भरण्यासाठी शेतकऱ्यांना सावकाराचे उंबरठे झिजवावे लागत होते. सावकार व सरकार या दोघांनी संगनमताने ही लूट चालविल्याने पुणे, अहमदनगर व सोलापूर जिल्ह्यांतील शेतकऱ्यांनी स्वयंस्फूर्तीने उठाव केला. त्याला अमुक एकच असे नेतृत्व नव्हते. करडे येथील घटनेची प्रतिकिया म्हणून ९ सप्टेंबर १८७५ रोजी पहिला संघर्ष झाला. एका अर्थाने हे अहिंसक आंदोलन होते. सावकारांच्या घरावर हल्ले करून आपली शेतीवाडी, जमीनजुमल्याची गहाणखते, कागदपत्रे काढून सार्वजनिक ठिकाणी जाळायची; परंतु माणसांना अजिबात इजा करायची नाही, असे या उठावाचे स्वरूप होते. सावकारी भाषा मध्ये अडकलेल्या मात्र ब्रिटिश धोरणाचे बळी ठरलेल्या शेतकऱ्यांची अधिकाधिक पिळवणूक या काळामध्ये होत राहिली मात्र सामान्य शेतकऱ्यांना ब्रिटिशांच्या तोरणाची कल्पना नसल्यामुळे त्यांनी आपल्या संघर्षात्मक मोर्चा सावकारांकडे वळवला +दुसरीकडे इंगजांनी भारतातील आपली सत्ता स्थिर होताच चहा, नीळ, कापूस अशा काही पिकांवरील प्रकियांमध्ये आपले लोक घुसविले होते. नीळ व चहाचे मळे बिटिशांच्या ताब्यात गेले. बिहारमधील चंपारण्य भागात अशाच ब्रिटिश मळेवाल्यांकडून स्थानिक शेतकऱ्यांचा प्रचंड छळ होत असल्याने १९१७ पासून तेथे असंतोष धगधगत होता. दक्षिण आफिकेतून परतलेले ⇨ महात्मा गांधी थेट चंपारण्याला आल्यावर त्यांनी बाबू राजेंद्रप्रसाद, मजहर-उल-हक, आचार्य जे. बी. कृपलानी, महादेवभाई देसाई आदींच्या साथीने चंपारण्याचा लढा जिंकला. मधल्या काळात केरळमध्ये मलबार भागात मुस्लिम शेतकऱ्यांनी नायर जमीनदारांविरूद्घ एक मोठा उठाव केला होता. तो ‘ मोपला उठाव ’ म्हणून ओळखला जातो. तथापि त्या उठावामागे दिल्लीत मुस्लिमांची सत्ता आल्याच्या अफवेचा आधार असल्याने संपूर्ण संघर्षात शेतीचा संदर्भ कमी आणि धार्मिक प्रभाव अधिक राहिला.[→ मोपल्यांचे बंड]. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14086.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14086.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c9188e024fa61f36a36fecc9c2483ce5cad2e743 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14086.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +सांस्कृतिकदृष्ट्या वैविध्यपूर्ण असलेल्या भारतात अनेक सण व उत्सव साजरे केले जातात. +भारतात खालील तीन दिवस राष्ट्रीय सण म्हणून साजरे केले जातात. + +रामनवमी - चैत्र शुद्ध नवमी + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14089.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14089.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a7cb1fdbeedb7d587894ee33042fe770118b32b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14089.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारतातील काही उल्लेखनीय समाजसुधारक खालीलप्रमाणे आहेेत: +अहिल्याबाई होळकर diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14143.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14143.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bf353548d62a97c130cbf33844a488d5a9b80d5d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14143.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारती एक्सा लाइफ इन्शुअरन्स ही भारतातील आयुर्विमा व्यवसायातील खाजगी कंपनी आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14160.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14160.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..438cb45b1dc37287bf37765d268a9c7386fbfb0e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14160.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +डॉ. मानसी विलास कणेकर (आधीच्या आरती अनिल हवालदार, पूर्वाश्रमीच्या भारती रामचंद्र मराठे) (१५ डिसेंबर, ****- ऑगस्ट, इ.स. २०१६) या मराठी लेखिका, कवयित्री व गायिका होत्या. कणेकर संजीवनी मराठे यांची मुलगी होत. त्यांचे प्रथम पती अनिल हवालदार हे लेखक होते. द्वितीय पती विलास कणेकर हे ठाणे येथे राहणारे असून नाट्यकर्मी होते +मानसी कणेकर यांचे इंग्रजी, मराठी, संस्कृत आणि उर्दू या भाषांवर प्रभुत्व होते. त्या गझल लिहीत आणि गातही. +मानसी कणेकर यांनी २९व्या वर्षी अनुवादशास्त्रात पीएच.डी. मिळवली होती. लॉर्का या प्रसिद्ध स्पॅनिश नाटककाराची तीन नाटके त्यांनी मराठीत अनुवादित केली होती. +त्यांनी ज्ञानेश्वरांच्या अभंगांचे आशयलेखन केले. +सिम्बोलिझम (प्रतीकशास्त्र) या विषयाचा त्यांचा अभ्यास असून त्यांच्या पुस्तकांतून आध्यात्मिक चित्रकार शिवानंद यांची प्रतीकात्मक चित्रे असत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14170.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14170.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0c983af84a7cee123881820f178c57b010505871 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14170.txt @@ -0,0 +1 @@ +डाॅ.भारती वैशंपायन (जन्म : १ जानेवारी १९५४; - कोल्हापूर, १९ जानेवारी २०२०) या जयपूर-अत्रोली घराण्याच्या शास्त्रीय गायिका व कोल्हापूर विद्यापीठातील संगीत व नाट्यशास्त्र विभागाच्या प्रमुख होत्या. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14171.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14171.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4334f420a8f1c36db83987e6aace7226d2fecb7d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14171.txt @@ -0,0 +1 @@ +भारतीबेन शियाळ (२३ मार्च, इ.स. १९६४ - हयात) या भारतीय जनता पक्षाच्या राजकारणी आहेत. त्या इ.स. २०१४ च्या लोकसभा निवडणुकांमध्ये गुजरात राज्यातील भावनगर लोकसभा मतदारसंघातून लोकसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14181.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14181.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..05a11ae139a30830f5eb821f336d07181d4c4af2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14181.txt @@ -0,0 +1 @@ +खालील यादी भारतीय अ क्रिकेट संघाने आतापर्यंत खेळलेल्या सर्व अधिकृत प्रथम-श्रेणी सामन्यांची आहे. भारताने ३ फेब्रुवारी १९९८ रोजी कराची विरुद्ध पहिला प्रथम-श्रेणी सामना खेळला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14182.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14182.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..010c0298aeb5e45f5f4c25ba378db4b418374b4f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14182.txt @@ -0,0 +1 @@ +खालील यादी भारतीय अ क्रिकेट संघाने आतापर्यंत खेळलेल्या सर्व अधिकृत लिस्ट-अ सामन्यांची आहे. भारताने २६ फेब्रुवारी १९९७ रोजी बांगलादेश अ विरुद्ध पहिला लिस्ट-अ सामना खेळला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14193.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14193.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..837ea8b517dbfa67d51fe74540b11ef1149a4762 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14193.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + + + +भारतीय खगोलभौतिकी संस्था (इंग्रजी: Indian Institute of Astrophysics (IIA) - इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ ॲस्ट्रोफिजीक्स) (लघुरूप: आयआयए) ही भारतातील बंगलोर येथील महत्त्वाची राष्टीय संशोधन संस्था आहे. येथे प्रामुख्याने खगोलशास्त्र, खगोलभौतिकी व त्याचाशी संबंधित विषयांवर संशोधन होते. आयआयएला देशातील सर्वोत्तम संशोधन संस्था म्हणून ओळखले जाते. +या संस्थेअंतर्गत अनेक प्रयोगशाळा व वेधशाळांचे जाळे आहे. त्यामध्ये कोडाईकनाल येथील कोडाईकनाल सौर वेधशाळा, कवलूर येथील वैनू बापू वेधशाळा आणि हानले येथील भारतीय खगोलशास्त्रीय वेधशाळा यांचा समावेश आहे.[२] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14201.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14201.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..943c8e1095f56e850e6882e1b3611707d1f4aad8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14201.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारत सरकारकडून तदर्थ किंवा कायमस्वरूपी अनेक आयोगांची स्थापना केली जाते. हे आयोग, संबंधित मंत्रालयाच्या अखत्यारीत येणाऱ्या विविध समस्यांवर मार्गदर्शन करण्यासाठी, सल्ला देण्यासाठी किंवा निराकरण करण्यासाठी स्थापन केले जातत. +भारतातील आयोगांची यादी खालीलप्रमाणे आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14202.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14202.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d11f71154d08960891ebc1bc3c8da25a934aa503 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14202.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +भारतीय नौदल +१७ व्या शतकातील मराठा सम्राट, छत्रपती शिवाजी महाराज भोसले यांना "भारतीय नौदलाचे जनक" मानले जाते.[ संदर्भ हवा ] +इ.स. १९३४ मध्ये ब्रिटीशांनी स्थापलेल्या ‘रॉयल इंडियन नेव्ही’ (आरआयएन) या सेनेपासून सुरुवात झाली. इ.स. १९७१च्या भारत व पाकिस्तान युद्धामध्ये नौदलाने चढविलेल्या क्षेपणास्त्र हल्ल्यामुळे विजयश्री मिळविणे अधिक सुकर झाले. हा क्षेपणास्त्र हल्ला चढविण्यात आला तो दिवस ४ डिसेंबर ‘नौदल दिन’ म्हणून साजरा करण्यात येतो. भारतीय महासागर क्षेत्रात संतुलन आणि सुरक्षा राखण्याचे काम नौदलाकडून होते. +भारतीय नौदल हे जगातील पाचव्या क्रमांकाचे नौदल आहे. नौदलाकडे १५५ युद्धनौकांच्या तोफा आहे. नौदलाच्या हवाई शाखेत ध्रुव, चेतक, सी किंग इत्यादी शस्त्रसज्ज हेलिकॉप्टर्स व सी हॅरियर्स या लढाऊ विमानांच्या तुकड्या आहेत. २०० मरीन कमांडों नौदलात आहेत. तसेच भारतीय नौदलाच्या आय.एन.एस. विराट, डेली क्लास, त्रिशूळ, आयएनएस बेटवा आणि मिसाईलचा मारा करणारी नौका विनाश या नौका तसेच संकुश पाणबुडी हे सुद्धा नौदलाचे भाग आहेत. +इ.स. १९५३ मध्ये हवेत मारा करणारी शस्त्रे आणि इ.स. १९६७ मध्ये पाणबुडय़ा ताफ्यात समाविष्ट झाल्या. +युद्धनौका बांधणीचा प्रकल्प देशातच हवी या अनुषंगाने [गोदी] मध्ये इ.स. १९६६ वर्षी लढाऊ जहाजाच्या बांधणीचे काम सुरू झाले. या माध्यमातून आजतगायत ८० युद्धनौकांची बांधणी करण्यात आली आहे. त्यात टेहळणी जहाजांपासून विनाशिकेपर्यंत आणि लढाऊ जहाजे, पाणबुडी यांच्यासह युद्धनौकांचाही समावेश आहे. +भारतीय नौदलात स्वदेशी बनावटीची पहिली आण्विक पाणबुडी आयएनएस अरिहंत ही सामील आहे. अण्वस्त्र आव्हानाला तोंड देण्याची क्षमता असलेल्या या आयएनएस अरिहंतची निर्मिती कलपक्कम येथील 'इंदिरा गांधी सेंटर फॉर ॲंटोमिक रिसर्च' येथे 'भारतीय नौदल' आणि 'संरक्षण संशाधक आणि विकास ऑर्गनायझेशन'ने एकत्रित प्रयत्नांतून करण्यात आली आहे. + +विक्रमादित्य, विराट, +तीर, तरंगिनी, सुदर्शिनी, म्हादे, सागरध्वनि +अन्य राष्ट्रांच्या विनंतीवरून भारतीय नौदल त्या त्या राष्ट्रांच्या समुद्रसीमेतही तैनात होऊ लागले. इतर राष्ट्रांच्या बंदरांना भेटी, संयुक्त कवायत, प्रशिक्षण व आपत्कालीन मदत याद्वारे मैत्रीचे संबंध बळकट करण्यात आले आहेत. अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने, फ्रान्स, रशिया, चीन आदी राष्ट्रांबरोबर नौदलाने संयुक्त कवायतींमार्फत ज्ञानाचे आदानप्रदानही केले आहे. इ.स. २००४ मध्ये त्सुनामी संकटात श्रीलंका, इंडोनेशिया आणि मालदीव या देशांना तात्काळ मदतीचा हात दिला. +४ डिसेंबर इंडियन नेव्ही डे म्हणजे भारतीय नौदल दिन म्हणून ओळखला जातो. १९७१ साली भारताच्या नौदलानं पाकिस्तान विरुद्धच्या युद्धात कराची बंदरावर हल्ला करण्यात आला , विशाखापट्टणमवरचा हल्ला परतवण्यात आणि पूर्व पाकिस्तानातल्या नेव्हीचं उच्चाटन करण्यात महत्त्वाची कामगिरी बजावली होती. या कामगिरीचं नाव होतं ऑपरेशन ट्रायडण्ट. ४ डिसेंबरला ही कामगिरी यशस्वी झाली. या कामगिरीला सलाम म्हणून भारतीय नौसेना नेव्ही डे साजरा करते.[१] + + + भारतीय लष्कर • भारतीय नौदल • भारतीय हवाई दल • भारतीय तटरक्षक +सेना इतिहास • प्रशिक्षण संस्था • विशेष दल • लष्कर हुद्दे व मानचिन्ह • हवाई दल हुद्दे व मानचिन्ह • नौदल हुद्दे व मानचिन्ह • राष्ट्रीय छात्र सेना • भारतीय शांती सेना • अर्धसैनिक दल • Strategic Forces Command • Strategic Nuclear Command • भारताची महासंहारक शस्त्रे • भारताची प्रक्षेपास्त्रे diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14219.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14219.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..638576cebb515a73f195930e3d6ddaf5f0de5baf --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14219.txt @@ -0,0 +1 @@ +भारतीय उष्णप्रदेशीय हवामानशास्त्र संस्था ( Indian Institute of Tropical Meteorology IITM ) ही पुण्यातील हवामान संशोधन संस्थां ( वेधशाळा )आहे. या संस्थेची स्थापना १७ नोव्हेंबर १९६२ रोजी झाली. ही वेधशाळा भारतातील मान्सूनचा अधिकृत अंदाज जाहीर करते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14223.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14223.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7cf256d72330ff9ffb5dbe2d649641de24d08445 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14223.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारतीय ऑलिंपिक संघ (Indian Olympic Association) ही भारत देशामधील एक खेळ संघटना आहे. भारत देशाचे खेळाडू ऑलिंपिक स्पर्धा, आशियाई खेळ, राष्ट्रकुल खेळ इत्यादी आंतरराष्ट्रीय क्रीडा स्पर्धांमध्ये पाठवण्याची जबाबदारी ह्या संघटनेकडे आहे. +१९२७ साली स्थापन झालेल्या आय.ओ.ए.ला भ्रष्ट्राचारी पदाधिकारी नेमल्याबद्दल ४ डिसेंबर २०१२ रोजी आंतरराष्ट्रीय ऑलिंपिक समितीने निलंबित केले होते. ह्यामुळे २०१४ हिवाळी ऑलिंपिक स्पर्धेमध्ये भारतीय खेळाडूंना भारताच्या ध्वजाऐवजी ऑलिंपिकचा ध्वज वापरून सहभागी व्हावे लागले होते. परंतु आय.ओ.ए.ने फेब्रुवारी २०१४ मध्ये घेतलेली निवडणुक योग्य असल्यामुळे आय.ओ.सी.ने भारताचे निलंबन ११ फेब्रुवारी २०१४ रोजी मागे घेतले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14231.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14231.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9875f0f6ccd26cdc0ea89ff3dbacebf0d4a5129d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14231.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +Overthrow of the government of Republic of India by means of armed rebellion +Establishment of a Maoist regime in India +[२] +भारतीय कम्युनिस्ट पार्टी (माओवादी) हा भारतातील मार्क्सवादी-लेनिनवादी-माओवादी [७] [८] प्रतिबंधित कम्युनिस्ट राजकीय पक्ष आणि नक्षली संघटना आहे[९] ज्याचा उद्देश नागरी युद्धाच्या माध्यमातून "अर्ध-औपनिवेशिक आणि अर्ध-सरंजामी भारतीय राज्य" उलथून टाकणे हे होते. या पक्षाची स्थापना २१ सप्टेंबर २००४ रोजी भारतीय कम्युनिस्ट पार्टी (मार्क्सवादी-लेनिनवादी) पीपल्स वॉर (पीपल्स वॉर ग्रुप) आणि माओईस्ट कम्युनिस्ट सेंटर ऑफ इंडिया (MCCI) यांच्या विलीनीकरणाद्वारे झाली. इस १९६७ पासून पश्चिम बंगालमध्ये कट्टरपंथी माओवाद्यांनी केलेल्या नक्षलबारी बंडाच्या संदर्भात सीपीआय (माओवादी) यांना अनेकदा नक्षलवादी म्हणून संबोधले जात होते. इस २००८ पासून बेकायदेशीर कारवाया (प्रतिबंधक) कायदा अंतर्गत या पक्षाची भारतातील दहशतवादी संघटना म्हणून घोषणा करण्यात आली आहे. [१०] [११] [१२] [१३] +इस २००६ मध्ये, तत्कालीन पंतप्रधान मनमोहन सिंग यांनी नक्षलवाद्यांचा भारतासाठी "सर्वात मोठे अंतर्गत सुरक्षा आव्हान" म्हणून उल्लेख केला [४] [१४] आणि म्हटले की "लोकसंख्येतील वंचित आणि दुरावलेले वर्ग" हे माओवादी चळवळीचा कणा बनतात. [१५] सरकारी आकडेवारी नुसार, २०१३ मध्ये देशातील ७६ जिल्हे " नक्षल दहशतवाद " मुळे प्रभावित झाले होते, तर आणखी १०६ जिल्हे वैचारिक प्रभावात होते. [१६] २०२० मध्ये तेलंगणा आणि इतर भागात पक्षाच्या हालचाली पुन्हा वाढू लागल्या. [१७] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14253.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14253.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc2f6c6a18d3ced733a356017a09dff4bea01cbc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14253.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळ तथा बोर्ड ऑफ कंट्रोल फॉर क्रिकेट इन इंडिया ही भारतातील क्रिकेटचे नियमन करणारी संस्था आहे. +या संस्थेमधील गोंधळ निस्तरण्यासाठी लोढा नावाच्या निवृत्त न्यायाधीशाच्या प्रमुखपदाखाली एक समिती नेमण्यात आली होती. त्या समितीने केलेल्या शिफारसींनुसार बोर्डाच्या सर्ब सभासदांना निवृत्त करण्यात आले आणि विनोद राय, विक्रम लिमये डायना एडलजी आणि रामचंद्र गुहा यांच्या हातात बीसीसीआयची सूत्रे देण्यात आली. +लोढा समितीच्या काही सूचना : diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14263.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14263.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b306705105f6955e6579929bcba55ba2a458b079 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14263.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +भारत क्रिकेट संघाने जून-ऑगस्ट १९३६ दरम्यान ३ कसोटी सामने खेळण्यासाठी इंग्लंडचा दौरा केला. भारतीय संघाचे नेतृत्व विझियानगरमचे महाराजकुमार यांनी केले. भारतीय संघात अनेक दिग्गज खेळाडूंचा समावेश होता ज्यात विजय मर्चंट, मुश्ताक अली आणि सी.के. नायडू यांचा समावेश होता. +दौऱ्या दरम्यान भारतीय संघ ३ कसौटी सामन्यांची मालिका २-० ने हरला. दौऱ्यात खेळलेल्या २८ पैकी केवळ ४ सामन्यात भारतीय संघाला विजय मिळवता आला. + + + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14387.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14387.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..938a6f6ed96e844d178a61be605319528de703d9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14387.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारत क्रिकेट संघाने फेब्रुवारी-एप्रिल १९६२ दरम्यान पाच कसोटी सामने खेळण्यासाठी वेस्ट इंडीजचा दौरा केला. कसोटी मालिका वेस्ट इंडीजने ५-० अशी जिंकली. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14403.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14403.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f8cf20154d9be45242e9def6e02b178789d58a98 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14403.txt @@ -0,0 +1 @@ +भारत क्रिकेट संघाने मार्च-एप्रिल १९७६ दरम्यान चार कसोटी सामने खेळण्यासाठी वेस्ट इंडीजचा दौरा केला. कसोटी मालिका वेस्ट इंडीजने २-१ अशी जिंकली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14410.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14410.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1dac6def475897204170c39bc31939ebfe2c931e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14410.txt @@ -0,0 +1,11 @@ + + + + + + + + + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14439.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14439.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c249afa75078f1eb9d6bec2dd1125071f556bb9c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14439.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + अधिक माहिती + अधिक माहिती + अधिक माहिती + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14440.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14440.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d11013055b952aa2cf6b4ed27936003b7b0fe02d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14440.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ह्या विभागाचा प्रमुख लेख पाहण्यास येथे जा ..भारतीय क्रिकेट संघाचे परदेशी दौरे + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14443.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14443.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..682c5b2757a86b4900e31087b9c0824e6035516a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14443.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ह्या विभागाचा प्रमुख लेख पाहण्यास येथे जा. भारतीय क्रिकेट संघाचे परदेशी दौरे + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14453.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14453.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..50defa8ed7cafdc8e5bb1c5230c9efea7258d39e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14453.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +बोस इंडिकस म्हणजे भारतीय उपमहाद्वीपातील पशु-गोवंश. याला वशिंडधारक असे म्हणतात. भारत, चीन, पश्चिम-दक्षिण आशिया, दक्षिण आफ्रिकेचा प्रांत इत्यादी भागात हा पशुगोवंश आढळतो. याचे उत्पत्ती स्थान भारत असून तेथून पुढे खुष्कीच्या मार्गाने आशियाखंडात पसरून आफ्रिकेपर्यंत विस्तार झाला. +यांची विशेषता म्हणजे, यांचा खांदा उंच असतो, ज्याला वशिंड असे म्हणतात. गळ्याखाली पोळी असते, ज्याला गळ पोळे/गळ कंबल असे म्हणतात. मध्यम, टोकदार आणि बहुतेक लटकते कान असतात. वशिंडापासून मागे पाठ थोडी उतरून आडवी सपाट असते. कमरेजवळ थोडी उंची वाढून पुढे हाडापासून परत उतार असतो. ही प्रजाती उष्ण, शुष्क आणि बदलत्या हवामानास अनुकूल असते. यांची युरोपियन गाईंपेक्षा दूध देण्याची क्षमता थोडी कमी असते. +भारतात गाय ही प्रामुख्याने दूध, दही, ताक, लोणी इत्यादी दुग्धजन्य पदार्थांसाठी, गोमूत्र तसेच शेतीसाठी उपयुक्त पशुवंश पैदाशीसाठी पाळली जाते. भारतीय भाषांमध्ये गाईला गो, गौ, गऊ, गोमाता, धेनू इत्यादी नावे आहेत. +चांगली रोगप्रतिकारक शक्ती आणि प्रतिकूल हवामानात जगण्याची क्षमता यामुळे गीर, साहिवाल, थारपारकर, ओंगल इत्यादी पशुगोवंश पाश्चिमात्य देशात नेऊन संकर आणि सरळ निवड पद्धतीने नवीन उत्तम गोवंश निर्माण करण्यात आला. उदाहरणार्थ.. ब्राह्मण गाय, स्वित्झर्लंडमधील दिवसाला ५० लिटर दूध देणारी शुद्ध गीर गाय. +उपयुक्ततेच्या आधारावर भारतीय गोवंश तीन वर्गात विभागला जातो.[१] +सध्या अस्तित्वात असलेल्या भारतीय गायींच्या जाती पुढीलप्रमाणे आहे.[२] + +महाराष्ट्रातील गाईंची जातीनिहाय गणना +गाय, म्हैस, शेळी आणि मेंढी यांच्या दुधातील पोषक द्रव्ये. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14463.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14463.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e4097beb1c5be8dd8975a1160c59f01207bf8dec --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14463.txt @@ -0,0 +1,76 @@ +घटनेतील ‘मूलभूत संरचनेचा’ उदय : + +संसदेला कलम ३६८ अंतर्गत मूलभूत हक्कांमध्ये बदल करता येतो का ? असा प्रश्न घटना लागू झाल्यापासून एका वर्षाच्या आत सर्वोच्च न्यायालयासमोर विचारांती आला. +शंकरी प्रसाद खटला (१९५१)[१] पहिल्या घटनादुरुस्तीच्या (१९५१) वैधतेस, जिच्याद्वारे मूलभूत हक्कांमध्ये घट करण्यात आली होती, आव्हान देण्यात आले. सर्वोच्च न्यायालयाने असा निकाल दिला कि, संसदेच्या कलम ३६८ अंतर्गत येत असलेल्या घटना दुरुस्तीच्या अधिकारात, मूलभूत हक्कांच्या दुरुस्तीचाही समावेश होतो. +कलम १३ मधील "कायदा" या शब्दात केवळ सर्वसाधारण कायद्यांचा समावेश होतो, घटना दुरुस्ती कायद्यांचा नाही ( घटनात्मक कायदा ) म्हणून संसद कोणत्याही घटनादुरुस्तीच्या कायद्याद्वारे मूलभूत हक्कांमध्ये घट करू शकते किंवा त्यांमधील कोणताही मूलभूत हक्क काढून घेऊ शकते आणि असा कायदा कलम १३ अंतर्गत अवैध ठरवता येणार नाही. +थोडक्यात: कलम १३ आणि कलम ३६८ यांचा एकमेकांशी संबंध नाही. +परंतु गोलखनाथ खटल्यात (१९६७)[२], सर्वोच्च न्यायालयाने ६:५ च्या बहुमताने निर्णय देत आपला शंकरी प्रसाद खटल्यात दिलेला निर्णय बदलवला. या खटल्यात १७ व्या घटनादुरुस्ती कायद्याच्या वैधतेस आव्हान देण्यात आले होते. या घटनादुरुस्तीद्वारे काही राज्यांचे कायदे ९व्या अनुसूचीमध्ये सामाविष्ट केले गेले. सर्वोच्च न्यायालयाने असा निर्णय दिला कि घटनेतील मूलभूत हक्क 'अलौकिक आणि अरूपांतरणीय ' स्वरूपाचे आहेत आणि म्हणून संसद मूलभूत हक्कांमध्ये घट करू शकत नाही किंवा ते काढून घेऊ शकत नाही. घटना दुरुस्तीचा कायदा हा सुद्धा कलम १३ च्या 'कायदा' या व्याख्येत अंतर्भूत आहे आणि म्हणून मूलभूत हक्कांवर गदा आणणारा घटनादुरुस्ती कायदा कलम १३ च्या अंतर्गत अवैध असेल. +थोडक्यात : कलम ३६८ हे कलम १३ च्या अंतर्गत येते. +महत्त्वाचे: या खटल्यात १७ व्या घटनादुरुस्तीच्या वैध्यतेवर प्रश्न उपस्थित केले गेले होते. + +सर्वोच्च न्यायालयाच्या गोलखनाथ खटल्यातील निर्णयावर प्रतिक्रिया म्हणून संसदेने २४वी घटना दुरुस्ती करून घेतली. या घटना दुरुस्तीद्वारे कलम १३ आणि कलम ३६८ यांच्यात दुरुस्ती करण्यात आली. या घटनादुरुस्तीनुसार असे जाहीर करण्यात आले कि संसदेला कलम ३६८ अंतर्गत मूलभूत हक्कांमध्ये घट किंवा त्यामधील कोणताही हक्क काढून घेण्याचा अधिकार आहे. तसेच असा कोणताही घटना दुरुस्ती कायदा कलम १३ च्या कक्षेत अवैध ठरवला जाणार नाही. +थोडक्यात: कलम १३ आणि कलम ३६८ यांचा एकमेकांशी संबंध नाही. + +तथापि केशवानंद भारती खटल्यात (१९७३)[३][४], सर्वोच्च न्यायालयाने ७:६ च्या बहुमताने निर्णय देत गोलखनाथ खटल्याच्या निर्णयाच्या विरुद्ध निकाल देत आधीचा निर्णय बदलवला (overruled ). सर्वोच्च न्यायालयाने २४व्या घटना दुरुस्तीची मान्यता वैध ठरवून संसदेस कोणताही मूलभूत हक्कात फेरबदल व त्यांच्यात दुरुस्ती करण्याचा अधिकार आहे हे मान्य केले. परंतु, त्याचबरोबर सर्वोच्च न्यायालयाने घटनेची 'मूलभूत संरचनेची' (Doctrine of Basic Structure ) तत्त्वे मांडली. सर्वोच्च न्यायालयाने असा निर्णय दिला कि, कलम ३६८ अंतर्गत असलेला संसदेचा संविधानिक अधिकार तिला घटनेच्या मूलभूत संरचनेमध्ये बदल करण्याचा अधिकार देत नाही. म्हणजेच संसदेला घटनादुरुस्ती कायद्याद्वारे मूलभूत हक्क काढून घेण्याचा किंवा त्यांच्या मध्ये घट करण्याचा अधिकार नाही, कारण मूलभूत हक्क हे घटनेच्या मूलभूत संरचनेचा भाग आहेत. +महत्त्वाचे: या खटल्यात २४, २५ आणि २९ व्या घटनादुरुस्तीच्या वैधतेवर प्रश्न उपस्थित केले गेले होते. + +इंदिरा नेहरू गांधी खटल्यात (१९७५)[५] सर्वोच्च न्यायालयाने घटनेच्या 'मूलभूत संसारचनेच्या' तत्त्वांची पुष्टी केली. या खटल्यात सर्वोच्च न्यायालयाद्वारे ३९वा घटनादुरुस्ती कायदा अवैध ठरविण्यात आला. या कायद्यान्वये पंतप्रधान आणि लोकसभा अध्यक्ष यांच्या निवडणुकांसंबंधीचे वाद न्यायालयाच्या अधिकारक्षेत्राच्या बाहेर ठेवण्यात आले. न्यायालयाने असा निर्णय दिला कि घटनादुरुस्ती कायद्यातील ही तरतूद संसदेच्या घटनादुरुस्तीच्या अधिकाराच्याबाहेर असून ती घटनेच्या मूलभूत संरचनेवर परिणाम करते. + +संसदेने , सर्वोच्च न्यायालयाच्या निर्णयाला पुन्हा प्रतिसाद देत ४२ वा घटनादुरुस्ती कायदा (१९७६) पारित करून घेत घटनेत बदल केला. या कायद्याद्वारे कलम ३६८ मध्ये बदल करण्यात आला आणि असे घोषित केले कि संसदेच्या संविधानिक अधिकारावर कोणतीही मर्यादा नाही आणि कोणत्याही घटनादुरुस्तीबद्दल कोणत्याही कारणास्तव कोणत्याही न्यायालयात प्रश्न उपस्थित केले जाणार नाहीत (मूलभूत अधिकारांच्या उल्लंघनासह ) + +मात्र, मिनर्व्हा मील खटल्यात (१९८०)[६] सर्वोच्च न्यायालयाने घटना दुरुस्तीमधील ही तरतूद अवैध ठरविली , कारण त्यामुळे न्यायिक पुनर्विलोकनाचा अधिकार हिरावून घेतला जातो. + +१९८१ मध्ये झालेल्या वामन राव खटल्यात[७]  सर्वोच्च न्यायालयाने 'मूलभूत संरचनेचे' तत्त्व उचलून धरत असे स्पष्टीकरण दिले कि , हे तत्त्व २४ एप्रिल, १९७३ (केशवानंद भारती खटल्याच्या निकालाची तारीख) नंतरच्या सर्व घटनादुरुस्त्यांना लागू होईल(Doctrine of Prospective Ruling ). +सद्यस्थितीत संसद कलम ३६८ अंतर्गत मूलभूत हक्कांसहीत घटनेच्या कोणत्याही भागात बदल करू शकते, पण असे करताना घटनेच्या 'मूलभूत संरचने' मध्ये बदल करण्याचा अधिकार संसदेला नाही. [८] +परंतु सर्वोच्च न्यायालयाने अजूनपर्यंत कोणकोणत्या घटकांचा समावेश 'मूलभूत संरचने' मध्ये होतो हे स्पष्ट केलेले नाही. आजवरच्या विविध खटल्यांच्या निकालातून घटनेच्या मूलभूत संरचनेत खाली दिलेल्या घटकांचा समावेश होतो :  +१.घटनेची सर्वोच्चता +२. सार्वभौम, लोकशाही आणि प्रजासत्ताक अशी भारतीय राज्यव्यवस्था +३. घटनेची धर्मनिरपेक्षता +४. विधिमंडळ, कार्यकारी आणि न्यायव्यवस्था यांच्यातील अधिकारांची विभागणी +५. घटनेतील संघराज्य पद्धत +६. देशाची एकता आणि एकात्मता +७. कल्याणकारी राज्य ( सामाजिक-आर्थिक न्याय ) +८. न्यायिक पुनर्विलोकन +९. व्यक्तीचे स्वातंत्र्य आणि आत्मसन्मान +१०. संसदीय कार्यपद्धती +११. कायद्याचे राज्य +१२. मूलभूत हक्क आणि मार्गदर्शक तत्त्वे यांच्यातील संतुलन +१३. समानतेचे तत्त्व +१४. मुक्त आणि न्याय्य निवडणुका +१५. न्यायव्यवस्थेचे स्वातंत्र्य +१६. कलम ३६८ ने प्रदान केलेल्या घटनादुरुस्ती अधिकारावरील मर्यादा +१७. मूलभूत हक्कांचं सार +१८. कलम ३२, १३६, १४१ आणि १४२ अंतर्गत सर्वोच्च न्यायालयाचे अधिकार +१९. कलम २२६ आणि २२७ अंतर्गत असलेले उच्च न्यायालयाचे अधिकार + +२. कायदेमंडळ, कार्यकारी मंडळ आणि    न्यायव्यवस्था यांच्यातील अधिकारांची विभागणी +३. लोकशाही आणि प्रजासत्ताक स्वरूपाचे सरकार +४. भारताचे सार्वभौमत्व आणि एकात्मता +५. घटनेतील संघराज्य पद्धत +६. व्यक्तीचे स्वातंत्र्य आणि आत्मसन्मान +७. संसदीय प्रणाली +८. कल्याणकारी राज्य निर्माण करण्याचा हुकूम +९. घटनेची धर्मनिरपेक्षता +२. व्यक्तीस संधीची आणि दर्जाची समानता +३. धर्मनिरपेक्षता आणि विवेकबुद्धी आणि धर्माच्या मुक्तप्रकटीकरणचे स्वातंत्र्य +४. कायद्याचे राज्य +५. न्यायिक पुनर्विलोकन +६. लोकशाहीमध्ये निहित असलेल्या मुक्त व न्याय्य निवडणुका +२. न्यायिक पुनर्विलोकन +३. मूलभूत हक्क आणि मूलभूत तत्त्वे यांमधील संतुलन +२. न्यायिक पुनर्विलोकन +२. न्यायिक पुनर्विलोकन +२. मुक्त व न्याय्य निवडणुकांचे तत्त्व +२. देशाची एकता आणि एकात्मता + +२. धर्मनिरपेक्षता +३. लोकशाही +४. देशाची एकता आणि एकात्मता +५. सामाजिक न्याय +६. न्यायिक पुनर्विलोकन +२. मुक्त व न्याय निवडणुकांचे तत्त्व +२. अधिकारांचे विभाजन +३. न्यायिक पुनर्विलोकन +४. समानतेचे तत्त्व +५. मूलभूत हक्कांचं सार (essence) +२. कलम २२६ आणि २२७ अंतर्गत असलेले उच्च न्यायालयाचे अधिकार diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14508.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14508.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..61982df97f79a74f00929b856ce068c79b989b58 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14508.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + + + +भारतीय तंत्रज्ञान संस्था, जोधपूर (संक्षिप्त IIT जोधपूर) हे जोधपूर, राजस्थान, भारत येथे स्थित एक सार्वजनिक तांत्रिक विद्यापीठ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14512.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14512.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9769bb52152868b351b4d721091faaa7ae7848b9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14512.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + + + +भारतीय तंत्रज्ञान संस्था, पाटणा (संक्षिप्त IIT पाटणा) हे पाटणा, बिहार, भारत येथे स्थित एक सार्वजनिक तांत्रिक विद्यापीठ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14522.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14522.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bb7e84b37495c3c9347e911d02882affd24a5779 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14522.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + + +भारतीय तंत्रज्ञान संस्था, हैदराबाद (संक्षिप्त IIT हैदराबाद किंवा IITH) हे सांगारेड्डी जिल्ह्यात, तेलंगणा, भारत येथे स्थित एक सार्वजनिक तांत्रिक विद्यापीठ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14533.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14533.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..db651b3c2b499805c906e53f1e82f0befb17885f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14533.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + + + +भारतीय तंत्रज्ञान संस्था, तिरुपती (संक्षिप्त IIT तिरुपती) हे तिरुपती, आंध्र प्रदेश, भारत येथे स्थित एक सार्वजनिक तांत्रिक विद्यापीठ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1454.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1454.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3555849b19abf486c11d0a054ebc28451457930c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1454.txt @@ -0,0 +1,253 @@ +साचा:संततक यामिकी +या लेखात प्रवाही यामिकीतील समीकरणांची यादी दिली आहे +येथे + + + + + + +t +^ + + + + + + + +{\displaystyle \mathbf {\hat {t}} \,\!} + + प्रवाहाच्या दिशेला असलेले सदिश एकक आहे. + + + + + + +F + + + +b + + + += +− + +ρ + +f + + + +V + + +i +m +m + + + + +g + += +− + + +F + + + +g + + + + + + + +{\displaystyle \mathbf {F} _{\mathrm {b} }=-\rho _{f}V_{\mathrm {imm} }\mathbf {g} =-\mathbf {F} _{\mathrm {g} }\,\!} + + +भासी वजन + + + + + + +W + + + +a +p +p + + + += + +W + +− + + +F + + + +b + + + + + + + +{\displaystyle \mathbf {W} _{\mathrm {app} }=\mathbf {W} -\mathbf {F} _{\mathrm {b} }\,\!} + + + + + + + + + +∂ +ρ + + +u + + + + +∂ +t + + + ++ +∇ +⋅ + +( + + +u + +⊗ + +( + +ρ + +u + + +) + + +) + ++ +∇ +p += +0 + + + + +{\displaystyle {\frac {\partial \rho {\mathbf {u} }}{\partial t}}+\nabla \cdot \left(\mathbf {u} \otimes \left(\rho \mathbf {u} \right)\right)+\nabla p=0\,\!} + + + + + + + + + +∂ +E + + +∂ +t + + + ++ +∇ +⋅ + +( + + +u + + +( + +E ++ +p + +) + + +) + += +0 + + + + +{\displaystyle {\frac {\partial E}{\partial t}}+\nabla \cdot \left(\mathbf {u} \left(E+p\right)\right)=0\,\!} + + + + + + +E += +ρ + +( + +U ++ + + +1 +2 + + + + +v + + +2 + + + +) + + + + + +{\displaystyle E=\rho \left(U+{\frac {1}{2}}\mathbf {v} ^{2}\right)\,\!} + + +साचा:एसआय एकक diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14540.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14540.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e9a5c00e6fe99f9baf2079e9b45786e7a84fce73 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14540.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + + + +भारतीय तंत्रज्ञान संस्था, भुवनेश्वर (संक्षिप्त IIT भुवनेश्वर) हे भुवनेश्वर, ओडिशा, भारत येथे स्थित एक सार्वजनिक तांत्रिक विद्यापीठ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14570.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14570.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cbb2bc35e82d86f048e36b39630cac560d90e087 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14570.txt @@ -0,0 +1,32 @@ + + + + +भारतीय धर्म किंवा दक्षिण आशियाई धर्म हे असे धर्म आहेत जे भारतीय उपखंडात जगातील अनेक धर्मांचे मूळ म्हणून उगम पावले आहेत आणि ते धर्मावर आधारित आहेत. भारतीय उपखंडात मध्ये वेगवेगळ्या कालावधीत येथे हिंदू ( शैव-धर्म, वैष्णव धर्म, शाक्त पंथ धर्म ), जैन, बौद्ध, शीख, अय्यावलि द धर्म दिसू लागले आणि वेळ जगभरातील पसरली. बहुतेकदा हे सर्व अनेक धर्म आणि पंथांसह एकच धर्म मानले जातात. हे सर्व धर्म पूर्वेकडील धर्म म्हणून वर्गीकृत आहेत. जरी भारतीय धर्म हे भारतीय इतिहासात गुंफलेले असले तरी, ते धार्मिक समुदायांची विस्तृत श्रेणी तयार करतात आणि ते भारतीय उपखंडापुरते मर्यादित नाहीत.[१] +या धर्मांच्या अनुयायांच्या विचारसरणी, प्रक्षेपण आणि सामाजिक एकसंधतेमुळे, या समजुतींना व्यापक हिंदू धर्माचे उपविभाग किंवा उपजाती देखील मानले जाते. मंदिरे, मठ, प्रार्थनास्थळे, सण, संस्कृती, परंपरा, कर्मकांड, जातिव्यवस्था, विश्वशास्त्र, धर्मशास्त्र, साहित्य, वेद, दिनदर्शिका, या सर्व धर्मांमध्ये साम्य आहे. सर्व धर्माच्या लोकांनी सर्व धर्माच्या मंदिरांना भेट देण्याची प्रथा आहे.[२] हे सर्व धर्म जातिव्यवस्थेचे पालन करतात. +हिंदू धर्म हा आशिया खंडातील दुसरा सर्वात मोठा धर्म आणि सर्वात जुना धर्म आहे. 100 कोटींहून अधिक लोक या धर्माचे पालन करतात. लोकसंख्येच्या दृष्टीने भारत, नेपाळ आणि बाली बेटांमध्ये हा बहुसंख्य धर्म आहे. भूतान, इंडोनेशिया, बांगलादेश, म्यानमार, कॅरिबियन, मलेशिया, सिंगापूर आणि श्रीलंका येथे लक्षणीय संख्येने हिंदू राहतात. हिंदू धर्माचे सामान्यतः शैव, वैष्णव आणि सकतम असे वर्गीकरण केले जाते. +मुस्लिम हा धर्म जगातील दुसरा क्रमांकाचा धर्म असुन भारतातील सुद्धा दुसरा क्रमांक असलेला सर्वात मोठा धर्म आहे. भारतीय जनगणना २०११ नुसार एकूण जनतेच्या सुमारे १४.२% भारतीय मुस्लिम आहेत. अशांततेचा संदेश देणारा हा धर्म भारतच नव्हे तर पुर्ण जगात आपल्याला विस्तारलेला दिसतो.जगाच्या दक्षिण आशिया भागात सर्वात जास्त मुस्लिम संख्या पाहावयास मिळते. भारतातील बहुसंख्य मुस्लिम सुन्नी पंथीय असुन अल्प प्रमाणात शिया पंथाचे लोक भारतात राहतात. +जैन धर्म हा भारतीय धर्म आहे. जैन बहुधा भारतात राहतात पण ते जगाच्या अनेक भागात आढळतात.[३] भारताच्या राजकीय, आर्थिक आणि नैतिक वैशिष्ट्यांवर जैन धर्माचा प्रभाव लक्षणीय आहे. भारतातील धर्मांमध्ये जैन हे सर्वात जास्त शिक्षित आहेत.[४][५] जैन ग्रंथालये ही भारतातील सर्वात जुनी ग्रंथालये मानली जातात.[६][७] सध्याच्या महावीरांची शिकवण या धर्माची मार्गदर्शक तत्त्वे आहेत. +बौद्ध धर्म हा जगातील चौथा आणि आशियातील तिसरा सर्वात मोठा धर्म आहे. धर्माची सुरुवात सिद्धार्थ गौतमाने केली. आशियातील 12% लोक या धर्माचे पालन करतात. भूतान, म्यानमार, कंबोडिया, थायलंड, श्रीलंका, तिबेट आणि मंगोलियामध्ये हा प्रमुख धर्म आहे. चीन, तैवान, उत्तर कोरिया, दक्षिण कोरिया, सिंगापूर आणि व्हिएतनाममध्ये बौद्धांची लक्षणीय संख्या आहे. बौद्ध धर्माचे सामान्यतः थेरवाद बौद्ध आणि महायान बौद्ध धर्म असे वर्गीकरण केले जाते. +शीख धर्म हा जगातील पाचवा सर्वात मोठा धर्म आहे. सुमारे तीन कोटी लोक या धर्माचे पालन करतात. हे 1500च्या दशकात गुरू नानक यांनी तयार केले होते. हे भारतीय उपखंडाच्या उत्तरेकडील पंजाबमध्ये दिसले. शीख हे नाव संस्कृत शब्दापासून आले आहे ज्याचा अर्थ विद्यार्थी (शीख) आहे. हा भारतातील चौथा सर्वात मोठा धर्म आहे आणि त्याची भारतीय लोकसंख्येच्या 2% लोकसंख्या आहे. भारताव्यतिरिक्त, कॅनडा, अमेरिका, पाकिस्तान, अफगाणिस्तान, युनायटेड किंग्डम, ऑस्ट्रेलिया, सिंगापूर, मलेशिया, पूर्व आफ्रिका आणि मध्य पूर्व येथे शीख लोक राहतात. +या सुधारणा चळवळींना काही वेळा नवीन धर्म मानले जाते. हे सर्व हिंदू जीवनपद्धती शिकवतात. ते सुद्धा धर्मधर्माचा एक भाग आहेत. याचे पालन करणारे सर्व हिंदू धर्माचे पालन करतात. +एकोणिसाव्या शतकाच्या मध्यभागी अय्यावझी , दक्षिण भारत, कन्याकुमारी जिल्ह्यात कॅमितोप्पू या धर्माच्या सैद्धांतिक भागामध्ये एकेरी स्वरूप आले. भारतीय जनगणनेमध्ये अय्यावझी हा हिंदू संप्रदाय मानला जातो.[८] +वीर शाकाहारी किंवा लिंकायतम हे शाकाहारी आणि धार्मिक विभागणी जे एका धर्मातून उद्भवले. कर्नाटकातील लिंगायत समाजामध्ये याचे पालन केले जाते. . +शिर्डी साईबाबा, ज्यांना शिर्डी साईबाबा म्हणूनही ओळखले जाते, हे एक भारतीय आध्यात्मिक गुरू आहेत ज्यांना त्यांचे भक्त श्री दत्तगुरूंचे रूप मानतात आणि त्यांना संत आणि पकीर म्हणून ओळखले जाते. +आर्यन सोसायटी ही एकात्मक भारतीय हिंदू सुधारणा चळवळ आहे जी वेदांच्या सामर्थ्यावर विश्वास ठेवून तत्त्वज्ञान आणि पद्धतींचा प्रचार करते. समाजाची स्थापना 10 एप्रिल 1875 रोजी संन्यासी स्वामी दयानंद सरस्वती यांनी केली. +हिंदू धर्म, बौद्ध धर्म, जैन आणि शीख धर्म हे काही महत्त्वाचे तत्त्वज्ञान सामायिक करतात ज्यांचा वेगवेगळ्या गट आणि व्यक्तींद्वारे वेगळ्या पद्धतीने अर्थ लावला जातो. 19व्या शतकापर्यंत, त्या भिन्न धर्मांच्या अनुयायांनी स्वतःला एकमेकांचे विरोधक म्हणून लेबल लावले नाही, परंतु "स्वतःला एकाच विस्तारित सांस्कृतिक कुटुंबाचे सदस्य मानले." +धर्माच्या मुख्य संकल्पनेत ते गुंफलेले असल्यामुळे या धर्मांना धर्मधर्म म्हणतात. संदर्भानुसार धर्माचे वेगवेगळे अर्थ आहेत. उदाहरणार्थ ते सद्गुण, कर्तव्य, न्याय, अध्यात्म इत्यादींचा संदर्भ घेऊ शकते.[९] +हिंदू, बौद्ध, जैन आणि शीख धर्म मोत्सम आणि पुनर्जन्माच्या चक्रातून मुक्तीची कल्पना सामायिक करतात. या प्रकाशनाच्या नेमक्या स्वरूपामध्ये ते भिन्न आहेत. +विधीमध्ये सामान्य वैशिष्ट्ये देखील आढळू शकतात. मस्तकावर अभिषेकाचे समारंभ शीख अपवाद वगळता, सर्व तीन वेगळ्या परंपरा महत्त्वाचे आहे. इतर उल्लेखनीय विधींमध्ये मृतांचे अंत्यसंस्कार, विवाह समारंभ आणि विविध विवाह समारंभ यांचा समावेश होतो. चार परंपरांमध्ये कर्म, धर्म, संसार, मोत्सम आणि विविध प्रकारचे योग यांचा समावेश आहे. +या सर्व धर्मांमध्ये राम हे एक वीर पुरुष आहे. मध्ये हिंदू तो एक देशी राजा या स्वरूपात देव अवतार; बौद्ध धर्मात, तो बोधिसत्व-अवतार आहे; मध्ये जैन धर्म, तो एक परिपूर्ण मनुष्य होता. बौद्ध रामायणांपैकी: वसंतराजटक, रेगर, रामज्ञान, फ्रा लक फ्राम, हिकायत सेरी राम, इ. कामती रामायण आसामच्या कामती जमातीत देखील आढळते, जो बोधिसत्वाचा अवतार राम या राक्षस राजाला शिक्षा देण्यासाठी अवतरला होता. रावणाची आई रामायण हे आणखी एक पुस्तक आहे जे आसाममधील दैवी कथा पुन्हा सांगते. +உலக மக்கள் தொகையில் தர்ம மதங்கள் +या धर्मांचे बहुतेक अनुयायी दक्षिण आशिया, आग्नेय आशिया आणि पूर्व आशियातील आहेत . इस्लामच्या आगमनापूर्वी मध्य आशिया, मलेशिया [१४] आणि इंडोनेशिया हे ऐतिहासिकदृष्ट्या हिंदू आणि बौद्ध बहुसंख्य होते.[१५][१६][१७] आशियाच्या बाहेर, आज, युनायटेड स्टेट्स, कॅनडा, कॅरिबियन, युनायटेड किंग्डम, मध्य पूर्व, मॉरिशस, ऑस्ट्रेलिया, युरोपियन युनियन आणि दक्षिण आफ्रिका येथे धार्मिक लोकांची लक्षणीय लोकसंख्या आहे. सर्व दक्षिण आशियाई लोक धर्म धर्माच्या अंतर्गत येतात. +जागतिक धर्मांचे सामान्यतः भारतीय धर्म आणि अब्राहमिक धर्म असे वर्गीकरण केले जाते. सध्या, जगातील धर्मांचे सुमारे 2 अब्ज अनुयायी जगाच्या लोकसंख्येच्या 24% आहेत. तसेच, काही दक्षिण-पूर्व आशियाई देश, हिंदू आहेत बौद्ध मानले. मध्ये पूर्व आशियाई जपान आणि देश चीन , बौद्ध अनुसरण करणारे लोक त्यांच्या पारंपारिक धर्म सोबत व्यवस्थित मोजली नाहीत.[१८][१९] +20 व्या शतकापूर्वी, या धर्माच्या सर्व अनुयायांना हिंदू म्हटले जात असे. भारताला स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतरच शीख आणि जैन हे वेगळे धर्म मानले गेले.[२०][२१][२२] +ऑस्ट्रेलिया, युनायटेड स्टेट्स, कॅनडा आणि युरोपमधील हिंदू परिषद संघटना, समुदाय आणि राजकीय पक्षांचे सदस्य तसेच शीख, जैन आणि इतर भारतीय लोक धर्मांचे प्रतिनिधित्व करते [२३][२४] . +शीख, जैन आणि बौद्ध धर्माचे अनुयायी भारताच्या सामाजिक रचनेनुसार व्यापक हिंदू मानले जातात. 2005 मध्ये, भारताच्या सुप्रीम कोर्टाने घोषित केले की शीख आणि जैन हे एक व्यापक हिंदू समुदायाचा भाग आहेत. शीख, बौद्ध, जैन आणि भारतातील सर्व लोक धर्म हिंदू मानले जातात आणि त्यांना हिंदू नागरी कायदा लागू होतो.[२५][२६] +1955 हिंदू विवाह कायदा "हिंदूंना बौद्ध, जैन, शीख आणि ख्रिश्चन, मुस्लिम, पारशी किंवा ज्यू व्यतिरिक्त इतर कोणीही" म्हणून परिभाषित करतो. भारताच्या संविधानात पुढे असे म्हटले आहे की "शिख, जैन किंवा बौद्ध धर्माचा दावा करणाऱ्या व्यक्तींचा संदर्भ घेण्यासाठी हिंदूंचा संदर्भ विचारात घेतला जाईल." [२७] +न्यायिक स्मरणपत्रात, भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाने शीख आणि जैन धर्माचा उल्लेख हिंदू धर्मातील उपविभाग किंवा विशेष श्रद्धा आणि हिंदू धर्माचा एक संप्रदाय म्हणून केला आहे.[२८] +जरी ब्रिटिश भारतीय सरकारने 1873 मध्ये झालेल्या पहिल्या जनगणनेपासून भारतातील जैनांना हिंदू धर्माचा उपविभाग मानले असले तरी, 1947 मध्ये स्वातंत्र्यानंतर शीख आणि जैन यांना राष्ट्रीय अल्पसंख्याक मानले गेले नाही.[२८] +2005 मध्ये, भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाने संपूर्ण भारतातील जैनांना धार्मिक अल्पसंख्याक दर्जा देणारे विधेयक जारी करण्यास नकार दिला. जैन धर्माच्या अल्पसंख्याक दर्जाबाबत निर्णय घेण्याचे अधिकार न्यायालयाने संबंधित राज्यांवर सोडले.[२९] +तथापि, जैन, बौद्ध आणि शीख हे धार्मिक अल्पसंख्याक आहेत की नाही याविषयी काही वैयक्तिक राज्यांमध्ये गेल्या काही दशकांमध्ये निर्णय जाहीर करून किंवा कायद्याची अंमलबजावणी करून मतभेद आहेत. एक उदाहरण म्हणजे 2006 मध्ये उत्तर प्रदेशातील एका प्रकरणात सर्वोच्च न्यायालयाने दिलेला निर्णय ज्याने जैन धर्माला हिंदू धर्मापासून अविभाज्य घोषित केले. तथापि, सर्वोच्च न्यायालयाने जैन धर्माला वेगळा धर्म मानणाऱ्या विविध न्यायालयीन प्रकरणांचाही उल्लेख केला. दुसरे उदाहरण म्हणजे गुजरात धार्मिक स्वातंत्र्य विधेयक, हिंदू धर्मात जैन आणि बौद्धांची व्याख्या करण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या कायद्यातील दुरुस्ती.[३०][३१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14583.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14583.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c5f03f059e0cf6480c9286770d69d2a1892dc4a4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14583.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +भारतीय अर्धसैनिक दल हे भारताच्या सुरक्षेसाठी भारतीय सैन्याच्या नेतृत्वाखाली काम करणारे सैन्य आहे. भारतीय आरमार आणि सैन्याचे अधिकारी सहसा अर्धसैनिकी दलांचे नेतृत्व करतात.[१] +या दलांत खालील तुकड्यांचा समावेश होतो -- + + + भारतीय लष्कर • भारतीय नौदल • भारतीय हवाई दल • भारतीय तटरक्षक +सेना इतिहास • प्रशिक्षण संस्था • विशेष दल • लष्कर हुद्दे व मानचिन्ह • हवाई दल हुद्दे व मानचिन्ह • नौदल हुद्दे व मानचिन्ह • राष्ट्रीय छात्र सेना • भारतीय शांती सेना • अर्धसैनिक दल • Strategic Forces Command • Strategic Nuclear Command • भारताची महासंहारक शस्त्रे • भारताची प्रक्षेपास्त्रे diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14591.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14591.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0f241716782c64e0a0ba60bb631b590df30d1f0b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14591.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +भारतीय नुकसानभरपाई कायदा १९२३ नुसार कामगारास कामामुळे व कामावर असताना अपघात झाल्यास त्याची नुकसानभरपाई देणे मुख्य काम देणाऱ्यास - प्रिन्सिपल एम्प्लॉयर - याच्यावर बंधनकारक आहे.[ संदर्भ हवा ] +या कायद्यानुसार कंत्राटदाराकडे काम सोपविताना कंपनीने, विकसकाने कंत्राटदारास असा कामगार नुकसानभरपाई विमा करणे आवश्यक असते.[ संदर्भ हवा ] +हा विमा करताना प्रस्तावकाचे नाव, पत्ता, व्यवसाय व कामाविषयीचा तपशील याबरोबरच कामगारांचे त्यांच्या कामानुसार, वेतनानुसार वर्गीकरण याची माहिती भरून द्यावी लागते. कंत्राटदाराकडील कामाच्या ठिकाणी असणाऱ्या सर्व कामगारांचा असा विमा उतरविणे आवश्‍यक असते. काम करणाऱ्या कामगारांपेक्षा कमी कामगारांचा विमा करणे विम्याच्या नियमांचा भंग करणारे असून, नंतर कामगार भरपाईचा दावा आल्यास प्रसंगी विमा कंपनी भरपाई नाकारू शकते.[ संदर्भ हवा ] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14615.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14615.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53eb1805d036cc30ebb4ec70add0d691efee81a1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14615.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +भारतीय पुरातत्त्व सर्वेक्षण विभागाची स्थापना सन 1861 मध्ये झाली .या विभागाचे पहिले महानिर्देशक म्हणून अलेक्झांडर कनिंगहॅम यांची नेमणूक झाली. यांच्या कारकिर्दीत प्रामुख्याने बौद्ध स्थळे शोधण्यात आली. सर जॉन मार्शल यांच्या कारकिर्दीत भारतामध्ये हडप्पा संस्कृतीचा शोध लागला. +सध्या भारतीय पुरातत्त्व सर्वेक्षण विभाग हे भारत सरकारच्या सांस्कृतिक मंत्रालयाच्या अंतर्गत एक सरकारी आस्थापन आहे. भारतीय पुरातत्‍व सर्वेक्षण विभागाचे प्रमुख कार्य राष्‍ट्रीयदृष्ट्या महत्त्वाच्या प्राचीन स्‍मारकांचे तसेच पुरातत्‍वीय स्‍थळांचे आणि अवशेषांचे संवर्धन करणे हे आहे.[१] +वर्गःपुरातत्त्व diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14618.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14618.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53eb1805d036cc30ebb4ec70add0d691efee81a1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14618.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +भारतीय पुरातत्त्व सर्वेक्षण विभागाची स्थापना सन 1861 मध्ये झाली .या विभागाचे पहिले महानिर्देशक म्हणून अलेक्झांडर कनिंगहॅम यांची नेमणूक झाली. यांच्या कारकिर्दीत प्रामुख्याने बौद्ध स्थळे शोधण्यात आली. सर जॉन मार्शल यांच्या कारकिर्दीत भारतामध्ये हडप्पा संस्कृतीचा शोध लागला. +सध्या भारतीय पुरातत्त्व सर्वेक्षण विभाग हे भारत सरकारच्या सांस्कृतिक मंत्रालयाच्या अंतर्गत एक सरकारी आस्थापन आहे. भारतीय पुरातत्‍व सर्वेक्षण विभागाचे प्रमुख कार्य राष्‍ट्रीयदृष्ट्या महत्त्वाच्या प्राचीन स्‍मारकांचे तसेच पुरातत्‍वीय स्‍थळांचे आणि अवशेषांचे संवर्धन करणे हे आहे.[१] +वर्गःपुरातत्त्व diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14626.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14626.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1b5d18696d4aa977209e45e8f0dc734a453d05f4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14626.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +विकिपीडियावर कायदे विषयक लेख, अथवा विकिपीडियावर लेखन करताना घ्यावयाच्या सुयोग्य काळजीचा भाग म्हणून सद्भावनेतून सर्वसाधारण सजगतेच्या दृष्टीने माहिती देण्याचा प्रयत्न केलेला असू शकतो. विकिपीडियावरील माहितीच्या अचूकतेबद्दल कोणतीही खात्री/हमी उपलब्ध नाही, हे कृपया लक्षात घ्यावे. तशी कोणतीही जबाबदारी विकिपीडिया,विकिमिडिया अथवा तीचे दुसरे सद्स्य मुळीच घेत नाहीत. +वाचकांनी हेही लक्षात घ्यावे कि काही वेळा काही अधिकृत संकेतस्थळे अनधिकृतपणे कोणत्याही क्षणी कोणत्याही कालावधीकरिता हॅक अथवा उत्पातित झालेली असण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. त्यामुळे तेथील माहितीची पडताळणी तुमच्या स्वतःच्या जबाबदारीवर तुम्ही स्वतः दक्षतेने करणे नेहमीच गरजेचे असते. +बर्‍याचदा मराठी विकिपीडिया आणि विश्वकोश संकल्पनेची कल्पना नसलेले लोक गूगल सारख्या शोध संकेतस्थळावरून मराठी विकिपीडियातील ते शोधत असलेल्या संस्थेबद्दलच्या लेखावर पोहोचतात तो लेख म्हणजे अधिकृत सल्ला देणारे संकेतस्थळ नाही हे न समजल्यामुळे त्याच पानावर/चर्चा पानावर अथवा विकिपीडिया मदतकेंद्रावर आपल्या शंका आणि समस्या अनवधानाने मांडताना आढळून येतात. (त्यानंतर बहूतेक वेळा मराठी विकिपीडिया संपादक तो मजकुर उत्पात म्हणून वगळून टाकतात आणि मराठी विकिपीडिया बद्दल विनाकारण गैरसमज निर्माण होऊ शकतात.) +हे टाळण्याच्या दृष्टीने न्यायव्यवहार, विधी अथवा कायदा विषयक लेखात लावण्या करिता {{कोशीयलेख/न्यायव्यवहार, विधी अथवा कायदा विषयक लेख}} ({{साचा:न्यायव्यवहार, विधी अथवा कायदा विषयक लेख}}) लघुपथ {{न्याविका}} हा साचा बनवला आहे तो सर्व न्यायव्यवहार, विधी अथवा कायदा विषयक लेखात आवर्जून लावण्यात वाचक आणि सदस्यांनी सहकार्य करावे. +भारतीय प्रताधिकार कायदा, १९५७ चे कलम १६, प्रताधिकार केवळ भारतीय प्रताधिकार कायदा, १९५७ मध्ये आणि इतर संबंधीत नमुद केलेल्या अमेंडमेंट कायदे किंवा प्रताधिकार इतर संबंधीत कायदे येथ पर्यंतच या कायद्याचा परिघ असल्याचे, जे कायद्यात लिहिले आहे त्या वर प्रताधिकार निर्मित होऊ शकतो, जे कायद्यात लिहिलेले नाही त्यावर प्रताधिकार नाही तसेच तरतुदीत नेमके पणा राहील, शक्यतो अस्पष्टता अथवा असंबद्धता राहणार नाही हे सुनिश्चीत आणि सुस्पष्ट करतो. [ संदर्भ हवा ]. कलम १६ संविधानेतर, प्रारुढ विधी (कॉमन लॉ) लागू होण्याची शक्यता निरस्त करून, अधिकार केवळ संसद संमत संविधानिक तरतुदींपर्यंत मर्यादीत करणे हे उद्दीष्टही हे कलम साध्य करते. [ संदर्भ हवा ] +भारतीय प्रताधिकार कायदा, १९५७ चे कलम १३ कशावर प्रताधिकार आहेत हे स्पष्ट करते, कलम १४ आणि कलम ५७, या कायद्यांतर्गत कोणकोणते अधिकार आहेत हे स्पष्ट करतात, कलम ५२ अपवादांची नेमकी यादी देते, त्याच प्रमाणे कलम १५ सारखी इतरही कलमे आहेत जी प्रत्येक गोष्ट नेमके पणाने सांगतात. याचा एक परिणाम असा की, प्रताधिकार विषयक कायद्यांच्या उद्दीष्टात आंतरराष्ट्रीय पातळीवर बऱ्यापैकी सारखेपणा असला तरीही, जसे काही देशांच्या कायद्यात मोघमता असल्यामुळे, काही अपवादांबाबत अधिक अर्थ लावणे, संभवते तसे भारतीय कायद्यात कमी संभवते. [ संदर्भ हवा ] +प्रताधिकार विषयक इतर दाव्यां कलमाचा संदर्भ उद्धृत करण्यासोबतच, फॉट्सच्या टाईपफेसेसवर कॉपीराईट लागेल किंवा नाही, क्रीडा क्षेत्रातील वृत्त मोबाईल एस एम एसच्या स्वरूपात प्रसारीत केल्यास कॉपीराईट लागू होईल किंवा नाही अशा प्रकारचे दावे न्यायालयांमधून विचारार्थ घेतले जाताना कलम १६ प्रकर्षाने विचारात घेतले जाते. [ संदर्भ हवा ] +भारतीय प्रताधिकार कायदा, १९५७ चे कलम १६चा इंग्रजी मसुदा diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14631.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14631.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9f0bf19569e4dd2da23b06a14c0ed29ab2941084 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14631.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +विकिपीडियावर कायदे विषयक लेख, अथवा विकिपीडियावर लेखन करताना घ्यावयाच्या सुयोग्य काळजीचा भाग म्हणून सद्भावनेतून सर्वसाधारण सजगतेच्या दृष्टीने माहिती देण्याचा प्रयत्न केलेला असू शकतो. विकिपीडियावरील माहितीच्या अचूकतेबद्दल कोणतीही खात्री/हमी उपलब्ध नाही, हे कृपया लक्षात घ्यावे. तशी कोणतीही जबाबदारी विकिपीडिया,विकिमिडिया अथवा तीचे दुसरे सद्स्य मुळीच घेत नाहीत. +वाचकांनी हेही लक्षात घ्यावे कि काही वेळा काही अधिकृत संकेतस्थळे अनधिकृतपणे कोणत्याही क्षणी कोणत्याही कालावधीकरिता हॅक अथवा उत्पातित झालेली असण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. त्यामुळे तेथील माहितीची पडताळणी तुमच्या स्वतःच्या जबाबदारीवर तुम्ही स्वतः दक्षतेने करणे नेहमीच गरजेचे असते. +बर्‍याचदा मराठी विकिपीडिया आणि विश्वकोश संकल्पनेची कल्पना नसलेले लोक गूगल सारख्या शोध संकेतस्थळावरून मराठी विकिपीडियातील ते शोधत असलेल्या संस्थेबद्दलच्या लेखावर पोहोचतात तो लेख म्हणजे अधिकृत सल्ला देणारे संकेतस्थळ नाही हे न समजल्यामुळे त्याच पानावर/चर्चा पानावर अथवा विकिपीडिया मदतकेंद्रावर आपल्या शंका आणि समस्या अनवधानाने मांडताना आढळून येतात. (त्यानंतर बहूतेक वेळा मराठी विकिपीडिया संपादक तो मजकुर उत्पात म्हणून वगळून टाकतात आणि मराठी विकिपीडिया बद्दल विनाकारण गैरसमज निर्माण होऊ शकतात.) +हे टाळण्याच्या दृष्टीने न्यायव्यवहार, विधी अथवा कायदा विषयक लेखात लावण्या करिता {{कोशीयलेख/न्यायव्यवहार, विधी अथवा कायदा विषयक लेख}} ({{साचा:न्यायव्यवहार, विधी अथवा कायदा विषयक लेख}}) लघुपथ {{न्याविका}} हा साचा बनवला आहे तो सर्व न्यायव्यवहार, विधी अथवा कायदा विषयक लेखात आवर्जून लावण्यात वाचक आणि सदस्यांनी सहकार्य करावे. +भारतीय प्रताधिकार कायदा, १९५७ च्या २ऱ्या कलमातील उपकलम (S)मध्ये नमुद व्याख्येनुसार, छायाचित्र म्हणजे ' छायाचित्रण सदृश्य कोणत्याही प्रक्रीयेने, उत्पादीत कोणतेही काम ', . छायाचित्राच्या व्याख्येत छायाशिलामुद्रणाचाही (photolithography) समावेश असेल, पण या व्याख्येत चलचित्रपटाच्या कोणत्याही भागाचा समावेश असणार नाही." याच कलमाच्या (d) या उपकलमान्वये छायाचित्र काढणारी व्यक्ती छायाचित्राची लेखक समजली जाते, आणि उपकलम (C) अशा कामात कलात्मक गुण असोत अथवा नसोत पेंटींग, मुर्तीकाम, ड्रॉइंग, कोरीव(ठसे) काम या सोबत छायाचित्राची गणना 'कलात्मक काम' या गटात करते. + +साहित्य अथवा नाट्याचे चित्रमालिका अथवा व्यंगचित्र स्वरूपात रूपांतरण हे भारतीय प्रताधिकार कायद्याचे कलम २ उपकलम (a) क्लॉज (iii))नुसार अनुकुलन म्हणवले जाते आणि अशा अनुकुलनाचे अधिकार साहित्य अथवा नाट्याच्या संबंधीत लेखकाकडे असतात. +2. Interpretation In this Act, unless the context otherwise requires,- +.... + +14.Meaning of copyright For the purposes of this Act, "copyright" means the exclusive right subject to the provisions of this Act, to do or authorise the doing of any of the following acts in respect of a work or any substantial part thereof, namely,- + +17. First owner of copyright Subject to the provisions of this Act, the author of a work shall be the first owner of the copyright therein: +52. Certain acts not to be infringement of copyright(1) The following acts shall not constitute an infringement of copyright, namely,- + + +23. Term of copyright in anonymous and pseudonymous works +2. Interpretation In this Act, unless the context otherwise requires,-(a) "adaptation" means,-(ii) in relation to a literary work or an artistic work, the conversion of the work into a dramatic work by way of performance in public or otherwise; + +13. Works in which copyright subsists + +14. Meaning of copyright For the purposes of this Act, "copyright" means the exclusive right subject to the provisions of this Act, to do or authorise the doing of any of the following acts in respect of a work or any substantial part thereof, namely,- + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14653.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14653.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0ab4f6020c40bb07fd2c21378c281b46a618beed --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14653.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +इंडियन प्रिमिअर लीग (आय.पी.एल) ही भारतातील ट्वेंटी-ट्वेंटी क्रिकेट विजेतेपदासाठीची साखळी स्पर्धा आहे. भारतीय क्रिकेट नियामक मंडळाने (बीसीसीआय) तिचा प्रारंभ केला. तिचे मुख्यालय मुंबईत आहे. बीसीसीआयचे उपाध्यक्ष राजीव शुक्ला हे या साखळी स्पर्धेचे चेरमन आणि कमिशनर या नात्याने स्पर्धेचे पर्यवेक्षण करतात +सन २००८ मध्ये पहिल्यांदा ही स्पर्धा घेण्यात आली. राजस्थान रॉयल्स या संघाने आय.पी.एल.चे पहिले विजेतेपद पटकावले. +२०१२ मध्ये खेळवल्या गेलेल्या या स्पर्धेत नऊ संघांनी सहभाग घेतला. या संघांमध्ये जगभरातील खेळाडू सहभागी झाले. + +(धावफलक ) +([८]) +† No longer exists. +after that 2018-2019 star sport network deal of brodcast india and globaly to Rs. 6138.1 crore. +फेब्रुवारी २० २००८ रोजी खेळाडूंचा लिलाव करण्यात आला. राहुल द्रविड, सचिन तेंडुलकर, सौरभ गांगुली, युवराजसिंग आणि वीरेंद्र सेहवाग यांना आयकॉन खेळाडूचे पद देण्यात आले. +एखादा संघाला खेळाडू समाविष्ट करण्यासाठी पाच मार्ग आहेत.[४३][४४] +१. वार्षिक खेळाडू लिलावातून +२. इतर संघातील भारतीय खेळाडूंना 'विकत' घेऊन. +३. कोणत्याही संघात नसलेल्या खेळाडूंना कंत्राट देऊन. +४. इतर संघांशी खेळाडूंची अदलाबदल करून. +५. असलेल्या एखाद्या खेळाडूच्या बदली इतर खेळाडू घेऊन. +प्रत्येक खेळाडूचा व्यवहार त्याच्या संमतीने हा ठरवलेल्या व्यापारी चौकटीत केला जाऊ शकतो. संघमालकला जुन्या व नवीन करारातील फरक द्यावा लागेल. जर नवीन करार हा पूर्वीच्या करारापेक्षा कमी किमतीचा असेल तर पूर्वीच्या संघमालक व खेळाडू हे फरक सोसतात.[४५] +२००९ पासून परदेशी खेळाडूंची संख्यामर्यादा १० करण्यात आली आहे. +राहुल द्रविड, सचिन तेंडुलकर, सौरव गांगुली, युवराजसिंग आणि वीरेंद्र सेहवाग यांना आयकॉन खेळाडूचे पद देण्यात आले. खेळाडूंच्या लिलावाकरिता संघाला५ दशलक्ष डॉलरचे बंधन घालण्यात आले. २२ वर्षाखालील किमान वार्षिक मानधन $२०००० निश्चित करण्यात आले, तर बाकीच्यांना $५०००० निश्चित करण्यात आले. आयकॉन खेळाडूंना त्या-त्या संघात सर्वांत महाग बोली लागलेल्या खेळाडूंपेक्षा १५% अधिक रक्कम द्यावी लागेल. +स्पर्धेचे नियम असे आहेत. here Archived 2009-04-15 at the Wayback Machine.. +इंडियन प्रीमियर लीगचे पहिले पर्व १ जून २००८ला संपले, पहिल्या पर्वात भरमसाठ भांडवली गुंतवणूक असल्याने, संघ फायद्यात असतील असे कोणालाही वाटले नव्हते. खालील सारणीत दाखवल्याप्रमाणे फायदा-तोटा आहे.[४६] +Source: Refer 16 in reference section +==हेसुद्धा पहा== in 2019 delhi teams name changed as delhi capitals. Delhi and chennai qualify in ipl 2019 season. + +सरदार पटेल मैदान, अहमदाबाद  · एम. चिन्नास्वामी स्टेडियम, बंगलोर  · फिरोजशाह कोटला मैदान, दिल्ली  · बाराबती स्टेडियम, कटक  · विदर्भ क्रिकेट असोसियेशन मैदान, नागपूर  · एचपीसीए क्रिकेट मैदान, धरमशाळा  · डी.वाय. पाटील स्टेडियम, नवी मुंबई + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14676.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14676.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..804d59be44289f1e12061554da185fa8acff9ee0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14676.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +The following players were called up for the 2010 FIFA World Cup पात्रता.(Second Leg) + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14683.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14683.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9df17b7a833a7fdd77f034af7d3af29764bf9dcf --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14683.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारतीय भरड धान्ये संशोधन संस्था (ICAR-IIMR) ही राजेंद्रनगर (हैदराबाद, तेलंगणा, भारत) येथे ज्वारी आणि इतर भरड धान्यावरील मूलभूत आणि धोरणात्मक संशोधन करणारी एक कृषी संशोधन संस्था आहे. ही संस्था भारतीय कृषी संशोधन परिषदेच्या (ICAR) अंतर्गत कार्यरत आहे. भरड धान्याचे प्रजनन, सुधारणा, पॅथॉलॉजी आणि मूल्यवर्धन यावर ही संस्था कृषी संशोधन करते. IIMR ज्वारीवरील अखिल भारतीय समन्वित संशोधन प्रकल्प (AICRP on Sorghum)[१] द्वारे राष्ट्रीय स्तरावर ज्वारी संशोधनाचे समन्वयन आणि सुविधा पुरवते तसेच विविध राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय एजन्सीशी संबंध प्रदान करते. +या संस्थेची स्थापना १९५८ मध्ये प्रथम कापूस, तेलबिया आणि भरड धान्य (PIRCOM) वरील गहन संशोधन प्रकल्पांतर्गत करण्यात आली.[२] त्याकाळात ही संस्था ज्वारी, एरंड, भुईमूग, तूर आणि कापूस तसेच ज्वारीवर आधारित पीक पद्धती यासारख्या महत्त्वाच्या कोरडवाहू पिकांवर संशोधन करण्यात गुंतलेली होती. या संस्थेने त्या काळात भारतातील कृषी संशोधनाचा मार्ग मोकळा केला.[३] २०१४ मध्ये ही संस्था 'भा कृ स प - भा भ धा सं सं' म्हणून श्रेणीसुधारित करण्यात आली आहे. सध्या या संस्थेचे संचालक विलास ए टोनापी आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14705.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14705.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..77e3093a6cfe537c3c3bb6380ea2a3c7126ddeec --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14705.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारताच्या महिला राष्ट्रीय क्रिकेट संघाने जुलै ते सप्टेंबर २००६ दरम्यान आयर्लंड आणि इंग्लंडचा दौरा केला. त्यांनी आयर्लंडशी २ एकदिवसीय सामने खेळून मालिका २-० ने जिंकली. त्यानंतर ते १ ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय, २ कसोटी सामने आणि ५ एकदिवसीय सामने खेळले. इंग्लंडने एकदिवसीय मालिका ४-० ने जिंकली, तर भारताने कसोटी मालिका आणि टी२०आ मालिका १-० ने जिंकली.[१] +इंग्लंडच्या सारा टेलरने नऊ दिवसांच्या अंतराने आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटच्या तिन्ही फॉरमॅटमध्ये पहिली कॅप मिळवण्याचा सर्वात वेगवान क्रिकेट खेळाडू, पुरुष महिलांचा विक्रम केला.[२] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1471.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1471.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c6dac0a7ea7d87fb1b7b885a453ffdd659b1d44a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1471.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रवीण कुमार निषाद ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14712.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14712.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8da4d217ef0dc84f6e4f3c4b7ec5b4ff7db6840d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14712.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +भारत राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघाने जानेवारी १९७७ मध्ये ऑस्ट्रेलिया आणि न्यू झीलंडचा दौरा केला. ज्यात ऑस्ट्रेलिया आणि न्यू झीलंडच्या महिला क्रिकेट संघांबरोबर एक-एक कसोटी सामना भारतीय महिलांनी खेळला. +भारतीय महिला क्रिकेट संघाने न्यू झीलंडविरुद्ध ८-११ जानेवारी १९७७ मध्ये एक महिला कसोटी सामना खेळला जो अनिर्णित सुटला. भारतीय महिलांनी प्रथमच न्यू झीलंडच्या भूमीवर आणि विदेशात महिला कसोटी सामना खेळला. + + + + +भारतीय महिला क्रिकेट संघाने ऑस्ट्रेलियाविरुद्ध १५-१७ जानेवारी १९७७ मध्ये एक महिला कसोटी सामना खेळला जो ऑस्ट्रेलिया महिलांनी १८७ धावांनी जिंकला. भारतीय महिलांनी प्रथमच ऑस्ट्रेलियाच्या भूमीवर महिला कसोटी सामना खेळला. + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14740.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14740.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4702010b42722811a7b3a3da8d3453c1197e39e2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14740.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारत राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघाने नोव्हेंबर २०१९ मध्ये ५ महिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामने आणि ३ महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळण्यासाठी वेस्ट इंडीजचा दौरा केला. एकदिवसीय मालिका २०१७-२० आयसीसी महिला चँपियनशिपअंतर्गत खेळवली गेली. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14742.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14742.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ec0088c8373c0625ec2e524598466895c95f4408 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14742.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +भारत राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघ ११-२५ सप्टेंबर दरम्यान ३ महिला एकदिवसीय सामने व ५ महिला टी२० सामने खेळण्यासाठी ११ ते २५ सप्टेंबर २०१८ श्रीलंकेच्या दौऱ्यावर जाणार आहे. +एकदिवसीय मालिका २०१७-२० महिला चॅंम्पियनशीपसाठी खेळवली जाईल. + + + + + + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1476.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1476.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8e23640478363b27747176d51b1e02788a7c8935 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1476.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +प्रवीण विठ्ठल तरडे हे एक मराठी नाट्य-चित्रपट-मालिका लेखक व दिग्दर्शक आहेत. +प्रवीण तरडे ते शाळा-कॉलेजात असताना कबड्डी, सॉफ्टबॉलचे राष्ट्रीय खेळाडू होते. त्यांनी यशवंतराव मोहिते महाविद्यालयात असताना पुरुषोत्तम स्पर्धेसाठी एकांकिका लिहिली. +सुनील कुलकर्णी हे त्यांचे नाट्यक्षेत्रातले गुरू होत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14780.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14780.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b3e024fba77aa5e3f45b55e4be9cfd3a3bb0342 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14780.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +भारताचे राजपत्र हे सार्वजनिक नियतकालिक आहे आणि भारत सरकारचे अधिकृत कायदेशीर दस्तऐवज आहे. हे प्रकाशन विभाग, गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालयाद्वारे साप्ताहिक प्रकाशित केले जाते. राजपत्र भारत सरकारच्या छापखान्याद्वारे छापले जाते.[१][२] +भारताचे राजपत्र हे साप्ताहिक सार्वजनिक नियतकालिक आणि भारत सरकारचे अधिकृत कायदेशीर दस्तऐवज आहे. हे प्रकाशन विभाग, गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालयाद्वारे प्रकाशित केले जाते आणि भारत सरकारच्या मुद्रणालयाद्वारे छापले जाते. राजपत्र सरकारी सूचना आणि माहिती लोकांपर्यंत पोहोचवण्यासाठी एक व्यासपीठ म्हणून काम करते. खरेतर, अधिकृत कागदपत्रे अंमलात येण्यासाठी आणि सार्वजनिक होण्यासाठी राजपत्रात माहिती प्रकाशित करणे ही कायदेशीर आवश्यकता आहे. +राजपत्र नियमितपणे प्रकाशित केले जाते, सामान्य राजपत्रे आठवड्याच्या विशिष्ट दिवशी साप्ताहिक प्रकाशित केली जातात. तथापि, अधिसूचित करण्याच्या बाबींची निकड लक्षात घेऊन दररोज असाधारण राजपत्रे प्रकाशित केली जातात. +राजपत्राचे प्रकाशन भारत सरकारच्या व्यवसायाच्या वाटप नियमांनुसार केले जाते, जे कॅबिनेट सचिवालयाद्वारे जारी केले जाते. प्रकाशन विभाग, प्रकाशन नियंत्रकाच्या अध्यक्षतेखाली, दोन सहाय्यक नियंत्रक, एक आर्थिक अधिकारी आणि एक सहाय्यक संचालक यांच्या मदतीने राजपत्राच्या प्रकाशनासाठी जबाबदार आहे. शहरी विकास मंत्रालय राजपत्राचे पर्यवेक्षण करते आणि त्याचे मुख्यालय निर्माण भवन, नवी दिल्ली येथे आहे. +प्रकाशन नियंत्रक हे भारत सरकारच्या सर्व प्रकाशनांचे आणि नियतकालिकांचे अधिकृत प्रकाशक, संरक्षक आणि विक्रेते आहेत, ज्यात भारताचे राजपत्र आणि दिल्ली गॅझेट यांचा समावेश आहे, कॉपीराइटसह. प्रकाशन नियंत्रक विविध मंत्रालये आणि विभागांद्वारे उत्पादित सर्व विक्रीयोग्य प्रकाशनांचे संचयन, विक्री आणि वितरण देखील करते. +2008 पासून, शहरी विकास मंत्रालयाने राजपत्राची इलेक्ट्रॉनिक आवृत्ती छापील आवृत्तीसोबत प्रकाशित केली आहे.[३] +शेवटी, भारतीय राजपत्र हे भारत सरकारसाठी अधिकृत सूचना आणि माहिती लोकांपर्यंत पोहोचवण्यासाठी एक आवश्यक व्यासपीठ आहे. अधिकृत कागदपत्रे अंमलात येण्यासाठी आणि सार्वजनिक होण्यासाठी राजपत्राचे प्रकाशन ही कायदेशीर आवश्यकता आहे, ज्यामुळे ते देशाच्या कायदेशीर आणि प्रशासकीय चौकटीचा एक महत्त्वपूर्ण भाग बनते. गृहनिर्माण आणि शहरी व्यवहार मंत्रालयाच्या अंतर्गत प्रकाशन विभाग, राजपत्राच्या प्रकाशनासाठी जबाबदार आहे आणि प्रकाशन नियंत्रक त्याची साठवण, विक्री आणि वितरणामध्ये महत्त्वपूर्ण भूमिका बजावतो. 2008 मध्ये सादर करण्यात आलेल्या राजपत्राच्या इलेक्ट्रॉनिक आवृत्तीने अधिकृत सूचना आणि माहिती अधिक सुलभ आणि प्रसारित करणे सोपे केले आहे. भारताचे राजपत्र हे देशातील नागरिक, व्यवसाय आणि इतर भागधारकांसाठी माहितीचा एक महत्त्वपूर्ण स्रोत आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14781.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14781.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c2906534bb75844b4dbbf41a826f67bee3cd50db --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14781.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +( सर्व नोंदी पुराणातील) +अलेक्झांडरच्या आक्रमणानंतर ग्रीक राज्यकर्त्यांनी भारताच्या उत्तर-वायव्या भागावर अधून मधून राज्य केले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14784.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14784.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e51dd06c8c084826f4dbb8c24e49b647df9e84fe --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14784.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +भारतीय संविधानाची ४२वी घटनादुरुस्ती (याला अधिकृतपणे संविधान (बेचाळीसावी घटनादुरुस्ती) कायदा, १९७६ म्हटले जाते) ही आणीबाणीच्या काळात (२५ जून १९७५ - २१ मार्च १९७७) इंदिरा गांधी यांच्या नेतृत्वाखालील भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस सरकारने लागू केली होती.[१] +दुरुस्तीच्या बहुतांश तरतुदी ३ जानेवारी १९७७ रोजी अंमलात आल्या, इतर १ फेब्रुवारीपासून लागू करण्यात आल्या आणि कलम २७ हे १ एप्रिल १९७७ रोजी लागू झाले. ४२वी घटनादुरुस्ती ही इतिहासातील सर्वात वादग्रस्त घटनादुरुस्ती म्हणून ओळखली जाते. कायद्याच्या घटनात्मक वैधतेवर सर्वोच्च न्यायालय आणि उच्च न्यायालयांचे अधिकार कमी करण्याचा प्रयत्न केला. त्यात भारतीय नागरिकांची राष्ट्राप्रती मूलभूत कर्तव्ये नमूद केली आहेत. या घटनादुरुस्तीने राज्यघटनेच्या इतिहासातील सर्वात व्यापक बदल घडवून आणले. त्याच्या आकारामुळे, त्याला लघु-संविधान असे टोपणनाव दिले जाते. +संविधानाचे अनेक भाग, ज्यात प्रस्तावना आणि घटनादुरुस्ती कलम स्वतःच ४२व्या दुरुस्तीद्वारे बदलले गेले आणि काही नवीन कलमे आणि कलमे समाविष्ट करण्यात आली. दुरुस्तीच्या ९९ कलमांनी सर्वोच्च न्यायालयाचे अनेक अधिकार काढून घेतले आणि राजकीय व्यवस्थेला संसदीय सार्वभौमत्वाकडे नेले. त्याने देशातील लोकशाही अधिकार कमी केले आणि पंतप्रधान कार्यालयाला व्यापक अधिकार दिले. या दुरुस्तीने संसदेला न्यायालयीन पुनरावलोकनाशिवाय संविधानाच्या कोणत्याही भागामध्ये सुधारणा करण्याचा अनिर्बंध अधिकार दिला. याने राज्य सरकारांकडून केंद्र सरकारकडे अधिक अधिकार हस्तांतरित केले, भारताची संघराज्य संरचना नष्ट केली. ४२व्या घटनादुरुस्तीने प्रस्तावनेतही सुधारणा केली आणि भारताचे वर्णन "सार्वभौम लोकशाही प्रजासत्ताक" वरून "सार्वभौम, समाजवादी धर्मनिरपेक्ष लोकशाही प्रजासत्ताक" असे बदलले आणि "राष्ट्राची एकता" हे शब्द "राष्ट्राची एकता आणि अखंडता" असे बदलले. +- मंत्रिमंडळाचा सल्ला राष्ट्रपतीवर बंधनकारक करण्यात आला. +लोकसभेचा कार्यकाळ 5 वार्षांवरून 6 वर्ष इतका वाढवण्यात आला. (याला मिनी राज्यघटना असेहि म्हणतात) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14791.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14791.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5731dab973f0fd58c245239dda2257e997bead1e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14791.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +भारतीय राज्यांची लोकसंख्ये प्रमाणे यादी. + + + +भारत जनगणना २००१ Archived 2005-11-23 at the Wayback Machine. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14792.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14792.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d5b0fe5c6f7a554439cf487039203830c5627f30 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14792.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +तपकिरी-करडा-बदामी रंगाचा त्यावर तुटक रेषा आणि ठिपके असलेला भारतीय रातवा साधारण २४ सें. मी. आकाराचा निशाचर पक्षी आहे. हा उडतांना याच्या पंखावरील पांढरा पट्टा दिसतो. नर-मादी दिसायला सारखेच असतात. हे पक्षी सहसा एकटे राहणे पसंत करतात. निशाचर असल्याने हे दिवसा एखाद्या झुडपाच्या आडोशाने लपून राहतात, अंधार पडल्यावर सर्वत्र यांचे आवाज ऐकू येतात. + भारतीय रातवाचा आवाज ऐका (सहाय्य·माहिती) +झुडपी जंगले, शेतीचे प्रदेश, गावाच्या जवळील मोकळ्या प्रदेशात वास्तव्य असलेला भारतीय रातवा संपूर्ण भारतभर निवासी आणि स्थानिक स्थालांतर करणारा आहे. भारताशिवाय तो बांगलादेश, पाकिस्तान, श्रीलंका, म्यानमार या देशातही आढळतो. श्रीलंकेतील Caprimulgus asiaticus eidos ही भारतीय रातवाची उपजात किंचीत लहान आहे. +लहान-मोठे कीटक हे भारतीय रातवा पक्ष्यांचे खाद्य आहे. +फेब्रुवारी ते सप्टेंबर हा काळ या पक्ष्यांचा प्रजनन काळ आहे. हे पक्षी घरटे बांधत नाहीत. मादी जमिनीवरच १ किंवा २ फिकट गुलाबी रंगाची त्यावर तपकिरी किंवा जांभळे ठिपके असलेली अंडी देते. पिलांचे संगोपन नर-मादी मिळून करतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14811.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14811.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..190f083ca623870f838678b16ae0cd275065c2f2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14811.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे अध्यक्ष हे भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस (INC) पक्षातील सर्वोच्च पद आहे, जो भारतातील प्रमुख राजकीय पक्षांपैकी एक आहे.[१] घटनात्मकदृष्ट्या, प्रदेश काँग्रेस समित्यांमधून आणि अखिल भारतीय काँग्रेस कमिटी (AICC)च्या सदस्यांच्या बनलेल्या निवडणूक मंडळाकडून अध्यक्षाची निवड केली जाते.[२] +वरीलप्रमाणे निवडलेल्या अध्यक्षाचा मृत्यू किंवा राजीनामा यासारख्या कोणत्याही कारणामुळे आणीबाणीच्या परिस्थितीत, काँग्रेस कार्यसमिती (CWC) ही AICC कडून अध्यक्षाची निवड होईपर्यंत सर्वात वरिष्ठ सरचिटणीसाची तात्पुरत्या अध्यक्षरूपी नियुक्ती करते. ते अध्यक्षांची नियमित कामे पार पाडतात.[२] +काँग्रेस अध्यक्ष हे पक्षाचे प्रभावी राष्ट्रीय नेते, पक्षाच्या संघटनेचे प्रमुख, कार्य समितीचे प्रमुख, मुख्य प्रवक्ते आणि सर्व प्रमुख काँग्रेस समित्यांचे प्रमुख असतात.[३] +डिसेंबर 1885 मध्ये पक्षाच्या स्थापनेनंतर, वोमेश चंद्र बोनर्जी हे त्याचे पहिले अध्यक्ष बनले. 1885 ते 1933 पर्यंत अध्यक्षपदाचा कार्यकाळ फक्त एक वर्षाचा होता. 1933 पासून, राष्ट्रपतीसाठी अशी कोणतीही निश्चित मुदत नव्हती. जवाहरलाल नेहरूंच्या पंतप्रधानपदाच्या काळात, त्यांनी क्वचितच INCचे अध्यक्षपद भूषवले, जरी ते नेहमीच विधिमंडळ पक्षाचे प्रमुख होते. एक रचना असलेला पक्ष असूनही, इंदिरा गांधींच्या नेतृत्वाखाली काँग्रेसने 1978 नंतर कोणतीही संघटनात्मक निवडणूक घेतली नाही. +1978 मध्ये, गांधींनी INC मधून विभक्त होऊन एक नवीन विरोधी पक्ष स्थापन केला, ज्याला काँग्रेस (I) म्हणतात, ज्याला राष्ट्रीय निवडणूक आयोगाने 1984च्या सार्वत्रिक निवडणुकीसाठी वास्तविक भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस म्हणून घोषित केले. काँग्रेस (I)च्या स्थापनेनंतर काँग्रेस अध्यक्ष आणि भारताचा पंतप्रधान म्हणून एकच व्यक्ती असण्याची प्रथा गांधींनी संस्थात्मक केली. तिचे उत्तराधिकारी राजीव गांधी आणि पी.व्ही. नरसिंह राव यांनीही ही प्रथा सुरू ठेवली. असे असले तरी, 2004 मध्ये, जेव्हा काँग्रेसला पुन्हा सत्तेत आले, तेव्हा मनमोहन सिंग हे पहिले पंतप्रधान बनले जे दोन्ही पदांवर अध्यक्षपदाची प्रथा सुरू झाल्यापासून पक्षाचे अध्यक्ष झाले नाहीत. +भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या स्थापनेपासून एकूण 61 लोकांनी अध्यक्ष म्हणून काम केले आहे. 1998 ते 2017 आणि 2019 पर्यंत वीस वर्षांपेक्षा जास्त काळ सोनिया गांधी या पक्षाच्या सर्वात जास्त काळ अध्यक्षपदी राहिल्या आहेत.[४] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14831.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14831.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..443b2f46450c8cfcc9a0702c5068407e215bee3f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14831.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +एकाही नोटवर स्वाक्षरी नाही +आय.डी.बी.आय (१९६४), यु.टी.आय. (१९६४) वगैरेंची स्थापना झाली +दोन, पाच दहा आणि शंभर रुपयांच्या नोटा निघाल्या +केवळ म. गांधी यांच्या जन्मशताब्दीनिमित्त निघालेल्या नोटांवरच स्वाक्षरी आहे +देशाचे पंतप्रधान अशा पदांवर काम करणारे गव्हर्नर +राज्याचे राज्यपाल म्हणून काम पाहिले diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14847.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14847.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fb7e4e4124a5a85decd75b9037c9fd811fa93fe7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14847.txt @@ -0,0 +1,138 @@ +भारतीय रेल्वे (संक्षेप: भा.रे.) ही भारताची सरकार-नियंत्रित सार्वजनिक रेल्वेसेवा आहे. भारतातील रेल्वेमार्गांची एकूण लांबी ६७,४१५ कि.मी. इतकी आहे. भारतीय रेल्वे दररोज २३१ लाख प्रवासी आणि ३३ लाख टन मालाची वाहतूक करते. भारतीय रेल्वेच्या मालकीत भारतीय रेल्वेमध्ये १२,१४७ इंजिने, ७४,००३ प्रवासी डबे आणि २८९,१८५ वाघिणी आहेत आणि रोज ८,७०२ प्रवासी गाड्यांसहित एकूण १३,५२३ गाड्या धावतात. भारतीय रेल्वेची ३०० रेल्वे यार्डे, २,३०० मालधक्के आणि ७०० दुरुस्ती केंद्रे आहेत. ही रेल्वे जगातील चौथी सर्वांत मोठ्या रेल्वेसेवा आहे. १२.२७ लाख कर्मचारी असलेली भारतीय रेल्वे, कर्मचारीसंख्येत जगातील आठवी सर्वांत मोठी व्यावसायिक संस्था आहे. रेल्वे विभाग हा भारत सरकारच्या कें‍द्रीय रेल्वे खात्यातील विभाग, भारतातील संपूर्ण रेल्वे जाळ्याचे नियोजन करतो. रेल्वे खात्याचे कामकाज कॅबिनेट दर्जाचे रेल्वेमंत्री पाहतात व रेल्वे विभागाचे नियोजन रेल्वे बोर्ड करते. भारतीय रेल्वे लांब पल्ल्याच्या व उपनगरीय अशा दोन्ही प्रकारच्या सेवा चालवते. ही जगातील सर्वांत मोठ्या संस्थांपैकी एक आहे.[२] +भारतात रेल्वे वाहतुकीचा प्रथम आराखडा इ.स. १८३२ सालीच मांडण्यात आला होता. भारतातील पहिली रेल्वे इ.स. १८३७ मध्ये चेन्नई मध्ये रेड हिल्स पासून चिंतड्रिपेट धावली. तिला रेड हिल रेल्वे असे नाव देण्यात आले आणि विल्यम एवरीने उत्पादित रोटरी स्टीम लोकोमोटिव्हचा वापर केला. हे रेल्वे सर आर्थर कॉटन बांधले होते आणि मुख्यत्वे मद्रासमधल्या रस्ते-बांधकाम कामासाठी ग्रेनाईट दगडांची वाहतूक करण्यासाठी वापरले जात असे. इ.स. १८४४ साली, भारताचे त्यावेळचे गव्हर्नर जनरल लॉर्ड हार्डिंग यांनी खाजगी व्यावसायिक मंडळीना रेल्वे व्यवस्था चालू करण्यासाठी परवानगी दिली. दोन नवीन रेल्वे कंपन्यांची स्थापना करण्यात आली आणि ब्रिटिश ईस्ट इंडिया कंपनीला त्यांना मदत करण्यासाठी सांगण्यात आले. १८४५मध्ये कॉटन राजमहेंद्री मधील डॉलेश्वरम येथे गोदावरी बांध बांधकाम बांधला, गोदावरी वर बांध बांधण्यासाठी दगड पुरवतो. पुढील काही वर्षात, इंग्लंडमधील गुंतवणूकदारांनी दाखवलेल्या व्यावसायिक औत्सुक्याचा भारताची रेल्वे व्यवस्था वृद्धिंगत होण्यात हातभार लागला. १८५१मध्ये सोलानी ॲक्वाडक्ट रेल्वे रुरकीमध्ये बांधण्यात आली, ज्याला ब्रिटिश अधिकारी नंतर नाव "थॉमसन" नावाच्या स्टीम लोकोमोटिव्हने आणले. सोलनी नदीवर ॲक्क्वाडक्ट बांधकाम साहित्याचा वापर करण्यासाठी हे वापरण्यात आले होते.[३] +एप्रिल १८, इ.स. १८५३ रोजी भारतातील पहिली प्रवासी रेल्वेगाडी बोरीबंदर (नंतरचे व्हिक्टोरिया टर्मिनस, व आताचे छत्रपती शिवाजी टर्मिनस) मुंबई ते ठाणे अशी ३४ किलोमीटर (२१ मैल) धावली. साहिब, सिंध आणि सुलतान अशी नावे असलेल्या तीन वाफेच्या इंजिनांनी त्या गाडीला खेचले होते, आणि भारतातील रेल्वे वाहतूकीला औपचारिक सुरुवात झाली. त्यानंतर १८५४मध्ये बंगाल मध्ये हावडा ते हुगळी हे २४ मैलांचे अंतर कापणारी गाडी सुरू झाली. १८५४ साली मुंबई ठाणे रेल्वे कल्याण पर्यंत वाढवली गेली. तेव्हाच देशाचा पहिला पूल, ठाणे व्हायाडक्ट, आणि पहिला बोगदा, पारसिक बोगदा बांधण्यात आला. कोलकाता ते अलाहाबाद दिल्ली असा लोहमार्गही १८६४ मध्ये पूर्ण केला गेला. मुंबई ते कोलकाता रेल्वेमार्ग पूर्ण झाला १८७०मध्ये त्यावरून गाडी धावली. १८८५मध्ये भारतीय बनावटीचे रेल्वे इंजिन बनवण्याची सुरुवात झाली. * प्रसाधनगृहांची सुविधा, १८९१ मध्ये प्रथम दर्जाच्या डब्यांत, १९०७ साली खालच्या वर्गाच्या डब्यांत दिली गेली. पहिली विद्युत रेल्वे, मुंबई व्हीटी ते कुर्ला दरम्यान, ३ फेब्रुवारी १९२५ रोजी धावली. इ.स. १९४७पर्यंत भारतात ४२ रेल्वे कंपन्या होत्या. इ.स. १९५१मध्ये या सर्व संस्थांचे राष्ट्रीयीकरण करून एक संस्था बनवण्यात आली. पहिली भूमिगत रेल्वे, कोलकाता मेट्रो, २४ ऑक्टोबर १९८४ रोजी धावली. पहिली संगणकीकृत आरक्षण प्रणाली, नवी दिल्ली, १९८६ साली सुरुवात झाली.[४] +रेल्वेचे अंदाजपत्रक भारतातील रेल्वे वाहतूकीची निगा राखण्याची, अद्ययावतीकरणाची आणि विकासासाठीची कामे करण्याचा प्रस्ताव रहायचा. सगळ्यात महत्त्वाचे म्हणजे यात पुढील वर्षाचे आर्थिक प्रस्ताव असतात, जेणेकरून रेल्वेचे प्रवासी व मालवाहतूकीचे भाडे ठरवण्यात येते. या अंदाजपत्रकावर भारतीय संसद चर्चा करते व बदल सुचवते. हे अंदाजपत्रक लोकसभेत साध्या बहुमताने संमत होणे आवश्यक असते. राज्यसभेला यावर टिप्पणी करण्याचा हक्क असतो पण तो रेल्वे मंत्रालयावर बांधिल नसतो. १९२४ च्या ऍकवर्थ समितीच्या सल्ल्यानुसार रेल्वेचे अंदाजपत्रक भारत सरकारच्या अंदाजपत्रकाच्या दोन दिवस आधी (साधारण फेब्रुवारी २६च्या सुमारास) संसदेत सादर केले जाते. रेल्वेच्या अंदाजपत्रकातील फायदा किंवा तुटवडा सरकारच्या अंदाजपत्रकात दाखवला जातो. रेल्वे अंदाजपत्रक सन २०१८ साली पासून सामान्य अंदाजपत्रक सोबत मिळवला गेला.[५] +आयआरचे संशोधन डिझाईन अँड स्टँडर्ड्स ऑर्गनायझेशन (आरडीएसओ) संशोधन, डिझाइन आणि मानकीकरण करते. वृद्धापकाळातील पायाभूत सुविधा सुधारण्यासाठी व त्याची सेवा गुणवत्ता सुधारण्यासाठी रेल्वेने कित्येक उपक्रम हाती घेतले आहेत. २०२० पर्यंत आयआर श्रेणीसुधारित करण्यासाठी 9.05 ट्रिलियन (US$२००.९१ अब्ज) गुंतवणूक करण्याची भारत सरकारची योजना आहे.[६] पायाभूत सुविधा आधुनिकीकरणाच्या प्रकल्पांमध्ये हाय-स्पीड रेल्वे समाविष्ट आहे, २०२२ मध्ये प्रथम अहमदाबाद-मुंबई ट्रेन कार्यरत;[७][८][९] २,७०० एकर (११ चौ. किमी) १०,७०,००० कोटी (US$२३८ अब्ज) योजनेंतर्गत ४०० स्थानकांचे पुनर्विकास;[१०] डिजिटल इंडिया - कार्यक्षमता सुधारण्यासाठी आणि खर्च कमी करण्यासाठी रेल्वेचे डिजीटलायझेशन ३५,००,००० दशलक्ष (US$७७,७०० दशलक्ष);[११] रेन वॉटर हार्वेस्टिंग, डिसेंबर २०१८ पर्यंत १८८५ प्रणाली स्थापित केल्या;[१२] आणि पुनर्वसन रेल्वेच्या जमीनीच्या आणि रुळांच्या बाजूने.[१३][१४] +आयात केलेले-इंधन खर्चावर बचत करण्यासाठी सर्व मार्ग विद्युतीकरण असतील. मार्च २०२१ पर्यंत पूर्ण विद्युतीकरणाचे नियोजन करून नोव्हेंबर २०२१ पर्यंत ५०.९० टक्के नेटवर्कचे विद्युतीकरण करण्यात आले.[११] ऑफ-द-ग्रीड सौरऊर्जेवर चालणा गाड्यांचे (२०१७ ते २०२२ दरम्यान) सौर आणि पवन ऊर्जा १३०० मेगावॅटच्या गीगावाट बसविण्याच्या योजना आहेत; जून २०१८ in मध्ये भारताने जगातील पहिली सौरऊर्जेवर चालणारी ट्रेन आणि रूफटॉप सौर शेतात ५० कोचेस सादर केले.[१५][१६][१७] या प्रयोगाचे प्रारंभिक मूल्यांकन सकारात्मक राहिले.[१८] रूफटॉप सौर विद्युत दीर्घ-इंधन खर्च कमी करण्यासाठी आणि पर्यावरणाचे रक्षण करण्यासाठी स्टेशनवर योजना आखली गेली आहे,[१९] आणि टिकाऊ लाईट-उत्सर्जक डायोड मार्च २०१८ पर्यंत सर्व स्थानकांवरील प्रकाशयोजना पूर्ण झाली ज्यामुळे वीज बिलांमध्ये वर्षाकाठी ५०० दशलक्ष रुपयांची बचत होते.[२०] +जानेवारी मध्ये सर्व मानव रहित पातळी पार केली गेली होती आणि ओव्हरब्रिज आणि अंडरब्रिजद्वारे मानव-स्तरीय पातळी क्रॉसिंग क्रमाने बदलली जात आहेत.[११][२१] इतर सुरक्षा प्रकल्पांमध्ये सर्वप्रथम वातानुकूलित कोचमध्ये २०१८ मध्ये राजधानी एक्स्प्रेस गाड्यांमध्ये सुरू झालेल्या स्वयंचलित फायर अलार्म सिस्टमचा समावेश आहे;[२२] आणि ६,०९५ जीपीएस-सक्षम अंतर्देशीय नेव्हिगेशन सिस्टम रेल्वे सिग्नलिंग उपकरणे (ट्रेन ड्रायव्हर्सना इशारा देण्यासाठी ट्रॅकवर फटाके ठेवण्याची प्रथा बदलून) चार झोनमध्ये स्थापित केली आहेत: उत्तर रेल्वे, उत्तर मध्य, उत्तर पूर्व रेल्वे विभाग आणि आयसीएफ कोच जागा एलएचबी कोचसह बदलणे.[२३] बिहारमधील दोन नवीन कारखान्यांसह लोकोमोटिव्ह कारखान्यांचे आधुनिकीकरण करण्यात आले आहे: मधेपुरा मधील एक इलेक्ट्रिक लोकोमोटिव्ह कारखाना आणि मारहौरा मधील डिझेल लोकोमोटिव्ह फॅक्टरी आणि एप्रिल ते जुलै २०१४ पर्यंत २,२८,५८५ जैव-शौचालय सुरू करण्यात आले.[२४][२५][२६] २०१८ ते २०२८ पर्यंत ८०० इलेक्ट्रिक लोकोमोटिव्ह पुरवठा करण्यासाठी अल्स्टॉम सह भागीदारी जाहीर केली गेली.[६] +भारतीय रेल्वेची मालकी रेल्वे मंत्रालयाद्वारे भारत सरकारकडे आहे. भारतीय रेल्वे ही कंपनी नसून भारत सरकारचाच एक विभाग आहे. [अश्विनी वैष्णव] सध्याचे (इ.स.२०२१) रेल्वेमंत्री आहेत. याशिवाय आर. वेलू व नारणभाई जे. राठवा हे दोघे उपमंत्री आहेत. भारतीय रेल्वेचा दैनंदिन कारभार भारतीय रेल्वे बोर्ड चालवते. यात सहा सदस्य व एक अध्यक्ष असतात. +भारतीय रेल्वेचे अठरा विभाग मुख्याधिकाऱ्यांच्या (जी.एम.) नियंत्रणाखाली असून ते भारतीय रेल्वे बोर्डाला जबाबदार असतात. प्रत्येक विभाग मंडलांमध्ये विभागलेले असतात व त्यांचे आधिपत्य मंडल अधिकाऱ्यांकडे (डी.आर.एम.) असते. मंडल अधिकारी प्रत्येक मंडलाच्या अभियांत्रिकी, विद्युत, दळणवळण, लेखा, वैयक्तिक, व्यापारी आणि सुरक्षा अधिकाऱ्यांना मार्गदर्शन करतात. यांखाली प्रत्येस स्थानकाचे स्थानकप्रमुख (स्टेशन मास्टर) असतात जे त्यांच्या स्थानकांतून येणाऱ्या जाणाऱ्या गाड्यांची सुरक्षा व व्यवस्था बघतात. या सोळा विभागांशिवाय भारतीय रेल्वेचे सहा उत्पादन केंद्रे आहेत. त्यांचे मुख्याधिकारीही रेल्वे बोर्डाला जबाबदार असतात. +याव्यतिरिक्त रेल्वे विद्युतीकरण केंद्रिय संस्था आणि कोलकाता मेट्रो रेल्वे बांधकाम विभागांनी हा त्यांचेत्यांचे मुख्याधिकारी असतात. +इतर जाहीर क्षेत्रातील कंपन्याही रेल्वे मंत्रालयाच्या नियंत्रणाखील आहेत. यांपैकी काही: +रेल्वे बोर्डाने ठरवल्याप्रमाणे १९५० मध्ये देशातील खासगी रेल्वे कंपन्यांचे अस्तित्व संपुष्टात आले. भारतातील सर्व रेल्वे सेवेची सहा रेल्वे विभागांमध्ये (झोन) विभागणी करण्याचे झाली. यानुसार हैदराबादची निझाम रेल्वे, ग्वाल्हेरची सिंदिया रेल्वे आणि घोलपूर रेल्वे यांची मिळून 'मध्य रेल' असा विभाग बनवला. "बॉम्बे बरोडा अँड सेंट्रल इंडिया रेल्वे" (बीबी अँड सीआय), सौराष्ट्र रेल्वे, राजपुताना रेल्वे आणि जयपूर रेल्वे यांना एकत्र करून 'पश्चिम रेल्वे' विभाग बनवण्यात आला. उत्तर रेल्वे ही 'ईस्टर्न पंजाब रेल्वे' व जोधपूर रेल्वे, बिकानेर रेल्वे यांना मिळून बनवण्यात आली. अवध, आसाम, तिरहूत या रेल्वे कंपन्यांच्या एकत्रीकरणातून ईशान्य रेल्वे (उत्तर-पूर्व रेल) स्थापन झाली. 'पूर्व रेल'मध्ये बंगाल-नागपूर रेल्वे आणि "ईस्ट इंडिया रेल्वे कंपनी" यांचा समावेश होता. +व्यवस्थापनासाठी भारतीय रेल्वेचे १८ विभाग करण्यात आले आहेत. प्रत्येक रेल्वे विभागाचे देखील प्रभाग पाडण्यात आले आहेत. प्रत्येक प्रभागात एक प्रभागीय कार्यालय असते. असे एकूण ६७ प्रभाग आहेत. कोलकाता मेट्रोचे मालकी हक्क व संचालन भारतीय रेल्वेकडे असले तरी देखील ही मेट्रो सेवा कोणत्याही प्रभागामध्ये येत नाही. संचालनाच्या दृष्टीने या रेल्वेस विभागीय रेल्वेचा दर्जा आहे. +†कोंकण रेल्वे ही भारतीय रेल्वे बोर्डाच्या नियंत्रणाखालील वेगळी संस्था आहे. याचे मुख्यालय बेलापूर, नवी मुंबई येथे आहे. +मुख्यत्वे ऐतिहासिक कारणांसाठी, वहनसाहित्य आणि भारी तांत्रिक घटकांचे उत्पादन भारतीय रेल्वे स्वतः करते. महाग तंत्रज्ञानावर आधारित सामुग्री आयात न करता स्वदेशी पर्यायी उत्पादने वापरून खर्च कमी करणे हाच प्रमुख उद्देश बऱ्याच विकसनशील अर्थव्यवस्थांचा असतो. +भारतीय रेल्वेच्या उत्पादन संस्था केंद्रीय मंत्रालयाच्या अखत्यारीत येतात. या संस्थांचे मुख्य व्यवस्थापक रेल्वे बोर्डाच्या नियंत्रणाखाली असतात. भारतीय रेल्वेच्या उत्पादन संस्था आहेत: +दरवर्षी भारतीय रेल्वेच्या ८,७०२ प्रवासी गाड्यांमधून ५ अब्ज प्रवासी, २७ राज्य आणि ३ केंद्रशासित प्रदेशांत प्रवास करतात. सिक्किम आणि मेघालय या दोन राज्यात रेल्वे जात नाही. बहुतांशी, रेल्वे ही भारतात लांब पल्ल्याचा प्रवास करण्यासाठीचा प्रथम पर्याय म्हणून स्वीकारली जातो. +सर्वसाधारण प्रवासी गाडीमध्ये १८ रेल्वे डबे असतात. जास्त प्रवासी संख्या असलेला मार्गांवरील काही गाड्यांमध्ये डब्यांची संख्या २४पर्यंत देखील अढळते. एका डब्याची क्षमता १८ पासून ७२ प्रवासी वाहून नेण्याची असते. परंतु सुट्टीच्या दिवसात अथवा अतिव्यस्त मार्गांवर ही क्षमता नियमितपणे ओलांडलेली अढळते. साधारणपणे डबे जोडमार्गिका वापरून एक मेकांना जोडलेले असतात, ज्यामुळे चालत्या गाडीत प्रावाशांना एका डब्यातून दुसऱ्या डब्यात जाता येते. काही तांत्रिक कारणांसाठी गाड्यांमध्ये न जोडलेले डबे देखील असतात. +प्रत्येक डब्याची रचना एका वर्गाच्या प्रवासासाठी केलेली असते. भारतातील रेल्वे प्रवासाची अंतरे खूप लांब असल्याने शयनयान (रात्री आडवे झोपून प्रवास करण्याची सोय असलेले डबे) जास्त वापरात आहेत. सामान्य गाडीत ३ ते ५ वातानुकूलित डबे असतात. +माहितीजालाच्या साहायाने आरक्षणाची सोय इ.स. २००४ साली सुरू करण्यात आली. २००९ सालापर्यंत तिचा वापर प्रतिदिन १ लक्ष आरक्षणे इतका होण्याची अपेक्षा आहे. ए.टी.एम. यंत्रांद्वारे लांब पल्यांच्या प्रवासाचे आरक्षण करण्याची सोय बऱ्याच स्थानकांवर उपलब्ध करण्यात येणार आहे. +भारतीय रेल्वेमध्ये निरनिराळ्या वर्गाचे डबे आहेत. +दार्जीलिंग हिमालयीन रेल्वे या नॅरो गेज, वाफेच्या इंजिनावर चालणाऱ्या रेल्वेला युनेस्कोच्या जागतिक वारसा स्थान यादीत स्थान मिळालेले आहे. ही रेल्वे जुन्या सिलिगुडी स्थानकावरून तर सध्या जलपाइगुडी स्थानकावरून सुटते. पश्चिम बंगाल मधून सुटणारी ही रेल्वे चहाच्या मळ्यांमधून प्रवास करून दार्जीलिंगला पोहोचते. दार्जिलिंग हे २१३४ मी. उंचीवर वसलेले थंड हवेचे ठिकाण आहे. या रेल्वे मार्गावरील सर्वांत उंचीचे स्थानक घूम आहे. +निलगिरी पर्वतीय रेल्वे, ही दक्षिण भारतातील निलगिरी पर्वतरांगेत चालणारी लोहमार्ग आहे. ही नॅरो गेज, सुद्धा जागतिक वारसा स्थानांमध्ये आहे.[२७] ही भारतातील एकमेव रॅक रेल्वे आहे. +कालका शिमला रेल्वे ही जगातील सगळ्यात अवघड चढणीच्या लोहमार्गांपैकी एक आहे. ही नॅरो गेज, सुद्धा जागतिक वारसा स्थानांमध्ये आहे.[२८] +मुंबईचे छत्रपती शिवाजी टर्मिनस रेल्वे स्थानक, सुद्धा जागतिक वारसा स्थानांमध्ये आहे. +पॅलेस ऑन व्हील्स ही विशेष रेल्वेगाडी आहे. वाफेच्या इंजिनाने ओढली जाणारी ही गाडी राजस्थान सरकारने पर्यटन वाढवण्यासाठी सुरू केली. महाराष्ट्रातही डेक्कन ऑडिसी नावाची गाडी आहे. ही गाडी कोकणासह महाराष्ट्रातून फिरते. +फेरी क्वीन, हे जगातील सगळ्यात जुने चालू स्थितीतील इंजिन आहे. +समझौता एक्सप्रेस ही भारत व पाकिस्तानच्या दरम्यान धावणारी गाडी होती. इ.स. २००१ मधील युद्धसदृश परिस्थितीनंतर ती रद्द करण्यात आली व २००४मध्ये परत सुरू झाली. थार एक्सप्रेस ही भारतातील मुनाबाओ व पाकिस्तानमधील खोखरापार शहरांना जोडणारी गाडी १९६५ च्या भारत-पाक युद्धानंतर बंद करण्यात आली होती व २००४ मध्ये परत सुरू झाली. +लाइफलाईन एक्सप्रेस ही विशेष गाडी पोचण्यास कठीण अशा अनागरी वस्त्यांमध्ये स्वास्थ्यसेवा पुरवते. फिरता दवाखाना या नावानेही ओळखल्या जाणाऱ्या गाडीचा एक डबा शल्यचिकित्सा खोलीच असतो. याशिवाय दोन डब्यांतून रुग्णांना राहण्याची सोय असते. एका स्थानकात दीड-दोन महिने थांबत ही गाडी देशभर प्रवास करीत राहते. +भारतीय रेल्वेवर अनेकविध मालाची मोठा प्रमाणावर वाहतूक होते – खनिजे, खते आणि खनिजतेल, शेती उत्पन्ने, लोखंड आणि पोलाद, मिश्रवहन वाहतूक, इत्यादी. मोठी बंदरे आणि मोठ्या शहरांमध्ये मालवाहतूकी साठी आणि मालगाडीत माल चढवण्या उतरवण्यासाठी स्वतंत्र रेल्वे मार्ग, गोदाम, फलाट आणि यार्डांची सोय असते. +भारतीय रेल्वेचा ७०% महसूल आणि बहुतांश नफा माल वाहतुकीतून उत्पन्न होतो आणि यातूनच‍ तोट्यात चालणाऱ्या प्रवासी वाहतुकीला अनुदानित आर्थिक साहाय्य दिले जाते. परंतु गेल्या काही वर्षांपासून, रेल्वेच्या तुलनेत ट्रक ने स्वस्त दरात होणाऱ्या माल वाहतुकीमुळे रेल्वेच्या मालवाहतूक उद्योगाला स्पर्धा जाणवू लागली आहे. म्हणून १९९० पासून, मध्यम क्षमतेच्या वाघिणीं हळू हळू बाद करून मोठ्या आणि आधुनिक वाघिणींच्या उपयोगावर भर द्यायला सुरुवात केली आहे. या नवीन वाघिणी‍चा उपयोग मुख्यत्वे कोळसा, सिमेंट, धान्ये, खनिजे या सारखा ठोक माल वाहून नेण्यासाठी उपयोग केला जातो. +या व्यतिरिक्त, वाहनांची देखील वाहतूक भारतीय रेल्वे वर केली जाते. अशा मालगाड्यांवर मालवाहू ट्रक चढवून एका ठिकाणावरून दुसऱ्या ठिकाणावर पोहोचवले जातात. तिथून पुढे मालाच्या वाहतुकीचा शेवटचा टप्पा त्याच ट्रकने होतो. असे मालवाहू ट्रक चढवण्या उतरवण्यासाठी सुरुवातीच्या व गंतव्यस्थानकात खास फलाट बांधण्यात आले आहेत. अशा प्रकारच्या मिश्रवहन पद्धतीने इंधनाची बचत, माल एका वाहनातून दुसऱ्यात चढवावा उतरावा लागत नाही म्हणून मनुष्यबळ व पैसा यांची बचत व या सगळ्या मुळे वेळेची बचत मोठ्या प्रमाणावर होते. नाशवंत माल वाहतुकीमध्ये याचा सर्वांत जास्त फायदा होतो. नाशवंत माल वाहून नेण्यासाठी वातानुकुलीत वाघिणी वापरल्या जातात. ग्रीन व्हॅन प्रकारच्या वाघिणी ताजी फळे व भाज्यांसाठी वापरल्या जातात. आता अतिमहत्त्वाचा माल पोहोचवण्यासाठी भारतीय रेल्वे वर कंटेनर राजधानी अर्थात कॉनराज गाड्याही आहेत. आता पर्यंत मालगाड्यांनी गाठलेला उच्चतम वेग, ४,७०० मेट्रिक टनासाठी ताशी १०० कि.मी. (६२ मैल) इतका नोंदवला गेला आहे. +महसूलात वाढ या दृष्टीने भारतीय रेल्वे हे सारे बदल करत आहे. याच उद्देशाने, अलीकडे खाजगी मालगाड्यांनाही परवानगी देण्यात आली आहे. आता नियमांची पूर्तता झाली तर खाजगी कंपन्या स्वतःच्या मालगाड्या भारतीय रेल्वेच्या मार्गांवर चालवू शकतात. मालवाहू गाड्या चालवण्यासाठी मुख्य शहरांना जोडणाऱ्या ११,००० कि.मी. लांबीच्या स्वतंत्र रेल्वे मार्गाच्या उभारणीला संमती मिळाली आहे. आत्ता पर्यंत नियमितपणे क्षमते पेक्षा जास्त माल भरला जात होता. २,२२,००० वाघिणींची क्षमता ११% वाढवून या बेकायदेशीर कृतीला कायद्याच्या चौकटी आणले आहे. उत्पादन शुल्कात व इंधनाच्या किमतीत झालेल्या वाढीमुळे रेल्वे वाहतूक आर्थिक दृष्ट्या फायदेशीर ठरू लागली आहे. प्रतिवर्तन कालात बचत केल्याने महसूलात २४% स्पष्ट वाढ दिसून आली आहे. +उपनगरीय प्रवासी वाहतुकीसाठी अनेक शहरांमध्ये स्वतंत्र रेल्वे प्रणाली चालवली जाते. सध्या अशी उपनगरीय प्रवासी सेवा मुंबई, चेन्नई, कोलकाता, दिल्ली, हैदराबाद आणि पुणे येते कार्यरत आहे. मुंबई, नवी दिल्ली, चेन्नई आणि कोलकाता या शहरांमध्ये मेट्रो सेवा कार्यरत आहे – मुंबईत मुंबई मेट्रो, नवी दिल्लीत नवी दिल्ली मेट्रो, चेन्नईत चेन्नई मेट्रो आणि कोलकाता मध्ये कोलकाता मेट्रो. +प्रवासी वाहतूकीसाठी वापरल्या जाणाऱ्या उपनगरीय गाड्या ई.एम.यु. या तत्त्वावर आधारीत असतात. या गाड्यांमध्ये साधारणपणे ९ डबे असतात. गर्दीच्या मार्गांवर/वेळेत १२ डब्याच्या गाड्या चालवल्या जातात. सध्या मुंबईतील तीन्ही उपनगरीय मार्गांवरील ९ डब्याच्या गाड्या ३ अतिरिक्त डबे जोडून १२ डब्यांच्या गाड्यांमध्ये रूपांतरीत करण्यात येत आहेत. यासाठी फलाटांची लांबी वाढवून झालेली आहे. ई.एम.यु. गाडीच्या एका एककात एक कर्षण डबा तर दोन साधे डबे असतात. सहसा मधला डबा कर्षक असतो. म्हणजे नऊ डब्यांची गाडी ही तीन एककांची असते तर बारा डब्यांची चार एककांची. उपनगरीय ई.एम.यु. गाड्यांमध्ये ए.सी. विद्युप्रवाह वापरला जातो.[२९] मेट्रो ई.एम.यु गाड्यांमध्ये मध्ये डी सी विद्युप्रवाह वापरला जातो. +इतर उपगनरीय वाहतुकीच्या तुलनेत मुंबई उपनगरीय रेल्वे गाड्या खूपच जास्त प्रवासी संख्या हाताळतात. या प्रणालीमध्ये ३ मार्ग आहेत – पश्चिम, मध्य आणि हार्बर. 390 किलोमीटर (240 मैल) मध्ये पसरलेला, उपनगरीय रेल्वे 2,342 रेल्वे सेवा चालवते आणि दररोज 7.5 दशलक्षाहून अधिक प्रवासी वाहते. वार्षिक राइडरशिप (2.64 अब्ज) द्वारे, मुंबई उपनगरीय रेल्वे जगातील सर्वात व्यस्त प्रवासी रेल्वे प्रणालींपैकी एक आहे. हे भारतातील पहिले उपनगरीय रेल्वे नेटवर्क आहे. मुंबईतील उपनगरी रेल्वे मार्गाचे सहा मुख्य मार्ग आहेत, मध्य मार्ग, हार्बर मार्ग, पश्चिम मार्ग, ट्रान्सहार्बर मार्ग, नेरूळ-उरण मार्ग आणि पनवेल-दिवा-वसई मार्ग. +[२] + + +रेल्वे मंत्रालय  •  रेल्वे बोर्ड‎‎ + +उत्तर •  +उत्तर पश्चिम •  +उत्तर पूर्व •  +उत्तर पूर्व सीमा •  +उत्तर मध्य •  +दक्षिण •  +दक्षिण पश्चिम •  +दक्षिण पूर्व •  +दक्षिण पूर्व मध्य •  +दक्षिण मध्य •  +पश्चिम •  +पश्चिम मध्य •  +पूर्व •  +पूर्व तटीय •  +पूर्व मध्य •  +मध्य •  +कोकण +भारतीय कंटेनर निगम लिमिटेड •  +डेडिकेटेड फ्रेट कॉरिडोर कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया •  +इंडियन रेल्वे फायनान्स कॉर्पोरेशन •  +इंडियन रेल्वे केटरिंग अँड टुरिझम कॉर्पोरेशन •  +इरकॉन इंटरनॅशनल लिमिटेड •  +कोकण रेल्वे कॉर्पोरेशन •  +मुंबई रेल्वे विकास प्राधिकरण •  +रेल विकास निगम लिमिटेड •  +रेलटेल कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया •  +राइट्स लिमिटेड +बनारस रेल्वे इंजिन कारखाना •  +चित्तरंजन लोकोमोटिव्ह कार्यशाळा •  +डीझेल रेल्वे इंजिन आधुनिकीकरण कारखाना •  +इंटिग्रल कोच कारखाना •  +रेल डबा कारखाना •  +रेल चाक कारखाना •  +रेल स्प्रिंग कारखाना +दिल्ली–हावडा मुख्य रेल्वेमार्ग •  +दिल्ली–गया–हावडा रेल्वेमार्ग •  +दिल्ली−चेन्नई रेल्वेमार्ग •  +दिल्ली–मुंबई रेल्वेमार्ग •  +हावडा−नागपूर−मुंबई रेल्वेमार्ग •  +हावडा−अलाहाबाद−मुंबई रेल्वेमार्ग •  +हावडा−चेन्नई रेल्वेमार्ग •  +मुंबई–चेन्नई रेल्वेमार्ग +चेन्नई उपनगरी रेल्वे •  +दिल्ली उपनगरी रेल्वे •  +हैदराबाद एम.एम.टी.एस. •  +कोलकाता उपनगरी रेल्वे •  +कोलकाता मेट्रो •  +मुंबई उपनगरी रेल्वे +वंदे भारत एक्सप्रेस •  +गतिमान एक्सप्रेस •  +शताब्दी एक्सप्रेस •  +राजधानी एक्सप्रेस •  +हमसफर एक्सप्रेस •  +दुरंतो एक्सप्रेस •  +संपर्क क्रांती एक्सप्रेस •  +जन शताब्दी एक्सप्रेस •  +विवेक एक्सप्रेस •  +राज्यराणी एक्सप्रेस •  +दार्जिलिंग हिमालय रेल्वे •  +निलगिरी पर्वतीय रेल्वे •  +कालका-सिमला रेल्वे •  +पॅलेस ऑन व्हील्स •  +डेक्कन ओडिसी •  +गोल्डन चॅरियट + आग्रा किल्ला •  + अजिंठा लेणी •  + सांचीचा स्तूप •  + चंपानेर-पावागढ इतिहास संशोधन उद्यान •  + छत्रपती शिवाजी टर्मिनस •  + वेल्हा गोवा •  + घारापुरी लेणी (एलिफंटा लेणी) •  + वेरूळची लेणी •  + फत्तेपूर सिक्री •  + चोल राजांची मंदिरे •  + हंपी •  + महाबलिपुरम •  + पट्टदकल •  + हुमायूनची कबर •  + काझीरंगा राष्ट्रीय उद्यान •  + केवलदेव राष्ट्रीय उद्यान •  + खजुराहो •  + महाबोधी विहार •  + मानस राष्ट्रीय उद्यान •  + भारतामधील पर्वतीय रेल्वे ( •  + दार्जीलिंग हिमालयन रेल्वे •  + निलगिरी पर्वतीय रेल्वे •  + कालका−सिमला रेल्वे) •  + नंदादेवी राष्ट्रीय उद्यान •  + व्हॅली ऑफ फ्लॉवर्स राष्ट्रीय उद्याने •  + सह्याद्री पर्वतरांग •  + कुतुब मिनार •  + लाल किल्ला •  + भीमबेटका •  + कोणार्क सूर्य मंदीर •  + सुंदरबन राष्ट्रीय उद्यान •  + ताजमहाल •  + जंतर मंतर diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14848.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14848.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a6fd0a6cf9a3783cc97bc5e0d1075d16d26cb35 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14848.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +भारतीय रेल्वे इंजिने भारतातील रेल्वेमार्गांवर प्रवासी व सामानाचे डबे ओढणारी वाहने आहेत. ही विद्युत व डीझेलवर चालणारी असतात. जागतिक वारसा जाहीर झालेल्या मार्गांवर अगदी मर्यादित प्रमाणात सोडून वाफेवरची इंजिने आता वापरली जात नाहीत. +भारतातील रेल्वे इंजिनांचे वर्गीकरण रुळांतील रुंदी (गेज), इंधन, वापराचा प्रकार आणि शक्ती किंवा मॉडेल क्रमांकाच्या आधारवर करण्यात येतो. इंजिनांच्या वर्गनावांवरूनच ही सगळी माहिती कळून येते. ही नावे सहसा ४ किंवा ५ अक्षरांची असतात पहिले अक्षर गेज, दुसरे इंधन तर तिसरे अक्षर वापराचा प्रकार दर्शवते. +चौथे अक्षर इंजिनांचा मॉडेल क्रमांक दर्शवित असे. २००२पासून नवीन डीझेल इंजिनांच्या वर्गनावातील चौथे अक्षर त्यांची हॉर्सपॉवर क्षमता दर्शवते. विद्युत इंजिनांना तसेच काही (जुन्या) डीझेल इंजिनांना हा नियम लागू होत नाही. +काही वर्गनावांत पाचवे अक्षर असते. सहसा हे अक्षर उपवर्ग किंवा उपप्रकार दर्शवते. नवीन वर्गवारीनुसार पाचवे अक्षर इंजिनाची हॉर्सपॉवर क्षमता अधिक स्पष्ट करते - उदा. A हे मूळ हॉर्सपॉवरमध्ये १०० अधिक असल्याचे दर्शवते, B २०० ह़ॉर्सपॉवर, C ३००, इ. त्यानुसार WDM-3A इंजिनाची शक्तीक्षमता ३,१०० हॉर्सपॉवर आहे तर WDM-3Fची ३,६००. +वाफेच्या इंजिनाना ही वर्गवारी लागू होत नाही. सध्या वापरात असलेल्या काही वाफेच्या इंजिनांची वर्गवारी पूर्वी प्रमाणेच करण्यात येते. त्यानुसार M हे वाफेचे मिश्र वापराच्या इंजिनांचा वर्ग आहे तर WP हा प्रवासी सेवेतील वाफेच्या इंजिनांचा वर्ग आहे. +पहिले अक्षर (गेज) +दुसरे अक्षर (इंजिन प्रकार) +तिसरे अक्षर (वापर) +उदा - WDM 3A: +WAP 5: +नोंद: भारतात विद्युत शंटिंग इंजिने वापरली जात नाहीत. +भारतात काही मार्गांवर डीझेल मल्टिपल युनिट सेवा आहे. डीझेल-विद्युत प्रकारची इंजिने DEMU तर डीझेल-हायड्रॉलिक प्रकारची इंजिने DHMU वर्गांत मोडतात. याशिवाय काही मार्गांवर डीझेल इंजिने असलेल्या रेलबसही सेवारत आहेत. +या प्रकारची इंजिने फक्त मुंबई-विरार, मुंबई-पुणे व मुंबई-इगतपुरी मार्गांवर वापरात आहेत. काही वर्षांत ही इंजिने वापरातून नाहीशी होतील. +या प्रकारची इंजिने डी.सी. तसेच ए.सी. (एका वेळी एकच) विद्युतप्रवाहावर चालू शकतात. मुंबई व आसपासच्या परिसरात रेल्वेवर डी.सी. विद्युतप्रवाह आहे तर भारतातील इतर ठिकाणी ए.सी. इंजिन न बदलता गाड्या मुंबईच्या आतबाहेर करता याव्या हीच या प्रकारची इंजिने तयार करण्यामागची प्रेरणा होती. ही इंजिने मुख्यत्वे मुंबई-भुसावळ व मुंबई-वलसाड तसेच मुंबई-पुणे मार्गांवर वापरली जातात. डी.सी.-ए.सी. विद्युतप्रवाहातील बदल मुंबई-भुसावळ मार्गावर इगतपुरी स्थानकात तर मुंबई-वलसाड मार्गावर विरारजवळ होतो. मुंबई-पुणे मार्ग पूर्णपणे डी.सी. विद्युतप्रवाहावर आहे. काही काळाने या सगळ्या मार्गांवरील डी.सी. प्रवाह बदलून ए.सी. करण्याचा घाट घातलेला आहे. + +NBM 1 - १९८७मध्ये भारत हेवी इलेक्ट्रिकल्स लिमिटेडद्वारा उत्पादित. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14850.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14850.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0d2d9ecd299a841fab7a135b9e5be2bae6f19748 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14850.txt @@ -0,0 +1 @@ +भारताचा रेल्वेमंत्री हे भारत सरकारमधील कॅबिनेट-दर्जाचा मंत्री असून ते रेल्वे मंत्रालयाचे नेतृत्व करतात. भारतीय रेल्वेचे कामकाज चालवण्याची जबाबदारी रेल्वेमंत्र्यावर आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1486.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1486.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7dbf82004ea9705b034c9c557fa0a297b4e98bdf --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1486.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +     Legal on request +     Legal with justification +     Illegal except for maternal life, health, rape, or fetal defects +     Illegal except for maternal life, health, or rape +     Illegal except for maternal life or health +     Illegal, no exceptions +     Varies +गर्भपातम्हणजे कोशातील भ्रूण किंवा गर्भ ते स्वतःहून टिकून राहणे किंवा जिवंत राहणे शक्य होण्यापूर्वी काढून टाकण्याद्वारे किंवा बाहेर खेचण्याद्वारे काढणे होय . गर्भपात आपोआप होऊ शकतो. तो हेतूपुरस्सर देखील केला जाऊ शकतो, अशा वेळी त्याला प्रवृत्त गर्भपात म्हणतात. गर्भपात ही संज्ञा सामान्यपणे मानवी गर्भावस्थेच्या प्रवृत्त गर्भपाताच्या संदर्भात वापरली जाते. गर्भ स्वतःहून जिवंत राहू शकल्यास त्यानंतरच्या समान कार्यपद्धतीस वैद्यकीय भाषेत “गर्भावस्था उशीरा संपुष्टात आणणे” असे म्हणतात.[२] +आधुनिक औषधोपचारांमध्ये प्रवृत्त गर्भपातासाठी औषधे किंवा शल्यक्रिया पद्धती वापरल्या जातात. मायफेप्रिस्टोन आणि प्रोस्टॅग्लॅंडिन ही दोन औषधे प्रथम त्रैमासिक कालावधीत शल्यक्रिया पद्धती इतकीच परिणामकारक आहेत.[३][४] दुसऱ्या त्रैमासिक कालावधीत,[५] औषधांचा वापर परिणामकारक असला तरीही, शल्यक्रिया पद्धतींमध्ये आनुषंगिक परिणामांची जोखीम कमी असल्याचे दिसते.[४] संतती नियमन, एकत्रित मौखिक गर्भनिरोधक गोळी यांसहित गर्भाशयांतर्गत साधने गर्भपातानंतर त्वरित सुरू करता येऊ शकतात.[४] जगाच्या विकसित भागात सुरक्षित गर्भपातासाठी औषधोपचारांमधील सर्वात सुरक्षित कार्यपद्धतींचा दीर्घ इतिहास आहे जेव्हा त्याला गर्भपात कायद्याने आणि स्थानिक कायद्याने परवानगी असते.[६][७] कोणत्याही गुंतागुंती शिवाय केलेले गर्भपात कोणत्याही दीर्घकालीन मानसिक आरोग्याच्या किंवा शारीरिक समस्यांना कारणीभूत ठरत नाहीत. [८] जागतिक आरोग्य संघटनेने जगभरातील सर्व स्त्रियांना याच समान पातळीवरील सुरक्षित आणि कायदेशीर गर्भपात उपलब्ध असण्याची शिफारस केली आहे.[९] असुरक्षित गर्भपातांच्या कारणास्तव, जगभरात दरवर्षी सुमारे 47,000 माता मृत्यू[८] आणि रुग्णालयामध्ये 5 दशलक्ष भरत्या होतात.[१०] +जगभरात दरवर्षी अंदाजे 44 दशलक्ष गर्भपात केले जातात, त्यामधील निम्म्याहून किंचित कमी गर्भपात असुरक्षितपणे केले जातात. [११] आधीची अनेक दशके घालवल्यानंतर, 2003 आणि 2008च्या दरम्यान,[११] कुटुंब नियोजन आणि संतती नियमन यासंबंधी शिक्षणापर्यंतचा प्रवेश सुधारल्यामुळे गर्भपातांची टक्केवारी घसरून थोडीशी बदलली आहे.[१२] As of 2008[अद्यतन करा], जगातील चाळीस टक्के स्त्रियांना कायदेशीररित्या प्रवृत्त असलेला गर्भपात करण्यास “रोखण्याचे कोणतेही कारण न देता” प्रवेश आहे.[१३] परंतु, त्यासाठी गर्भवती असण्याच्या किती काळापर्यंत ते करता येऊ शकते याला मर्यादा आहेत. [१३] +प्रवृत्त गर्भपातास मोठा इतिहास आहे. ते विविध पद्धतींनी केले जातात. हर्बल औषधे, टोकदार उपकरणांचा वापर, शारीरिक आघात आणि अन्य पारंपारिक औषध यांचा समावेश आहे.[१४] गर्भपाताशी निगडीत कायदे, ते किती वारंवार केले जातात आणि त्यांची सांस्कृतिक आणि धार्मिक स्थिती यामध्ये जगभरात मोठ्या प्रमाणात बदल दिसतो. काही संदर्भांमध्ये, विशिष्ट स्थितींमध्ये गर्भपात हा कायद्यावर आधारित असतो, जसे की कौटुंबिक व्याभिचार, बलात्कार, गर्भाच्या समस्या, सामाजिक-आर्थिक घटक किंवा आईच्या आरोग्याची जोखीम.[१५] जगातील अनेक भागांमध्ये, गर्भपाताचे बोधात्मक, नैतिक पैलू आणि गर्भपाताचे कायदेशीर मुद्दे यांवर प्रामुख्याने गर्भपातासंबंधी वादविवाद होतात. गर्भपाताविरोधी चळवळींशी संबंधित लोक गर्भपाताच्या विरुद्ध सर्वसाधारणपणे असे बोलतात की गर्भ किंवा भ्रूण हा एक मानव असतो ज्याला जगण्याचा हक्क असतो आणि ते गर्भपाताची खुनाशी तुलना करू शकतात.[१६][१७] गर्भपाताच्या हक्कांच्या चळवळींचे समर्थन करणारे लोक गर्भपात हक्क हे स्त्रियांचे हक्क आहेत जिला तिच्या शरीराशी संबंधित मुद्द्यांविषयी ठरविण्याचा हक्क आहे यावर भर देतात.[१८]तसेच सर्वसाधारण मानवी हक्कांवर भर देतात.[९] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14864.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14864.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..404ea96ad4b3c100293ad0368b92796ffe0e9726 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14864.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बेंगाल टायगर अथवा भारतीय वाघ (Panthera tigris tigris) ब्रिटिश सर्वात प्रथम भारतात बंगालमध्येच स्थायिक झाल्याने त्यांनी भारतीय वाघाचे बंगाली वाघ असेच नामकरण केले. भारतीय उपजात ही भारत, नेपाळ, भूतान, बांग्लादेश व ब्रम्हदेशात आढळते. भारतातील विविध प्रकारच्या जंगलात त्याचे अस्तित्व आहे. हा आकाराने मध्यम वाघ असून त्याचे २०५ ते २२७ किलो पर्यंत वजन भरते. मादीचे साधारणपणे १४० किलोपर्यंत वजन असते. उत्तर भारतातील वाघांचे वजन दक्षिणेतील वाघांच्या तुलनेत जास्त असते. सध्यस्थितीत भारतात २००० पे़क्षाही कमी वाघ आहेत. सध्याच्या गणनेनुसार भारतात २९६७ वाघ आहेत. २००२ मध्ये भारतात ३,६४२ वाघ होते[१]व ही अतिशय चिंताजनक गोष्ट आहे. १९७२ मध्ये वाघांना कायद्यानुसार सरक्षंण मिळाले व अनेक व्याघ्रप्रकल्पांची स्थापना करण्यात आली. त्यानुसार साधारणपणे १९९० पर्यंत चांगले यश मिळाले ४५०० पर्यंत वाघांची संख्या पोहोचण्यास मदत झाली.[२] भारतात वाघ हा संरक्षित प्राणी असून त्याची शिकार करणे हा दंडनीय अपराध आहे. परंतु आंतराष्ट्रीय माफ़ियांनी भारतीय वाघांना लक्ष्य केले व चोरट्या शिकारीत वाढ ज़ाली. चोरट्या शिकारीमुळे सरिस्का सारख्या एकेकाळी बरेच वाघ असणाऱ्य व्याघ्रप्रकल्पातून आज वाघ नाहिसे झाले आहेत.[३] इ.स. २०१० पासून जगभरात २९ जुलै हा जागतिक व्याघ्र दिन म्हणून पाळला जातो. +बंगालच्या वाघाचा कोट पिवळ्या ते फिकट केशरी असून गडद तपकिरी ते काळ्या पट्ट्यासह; पोट आणि अंगांचे अंतर्गत भाग पांढरे आहेत आणि शेपटी काळ्या रिंगांसह नारंगी आहे. पांढरा वाघ हा वाघाचा एक निरंतर उत्परिवर्तन आहे, जो जंगलीमध्ये आसाम, बंगाल, बिहार, आणि विशेषतः पूर्वेकडील रीवा राज्यातील अधूनमधून आढळतो. तथापि, अल्बनिझमची घटना म्हणून चुकीचे ठरू नये. खरं तर, 1946 मध्ये चटगांवमध्ये तपासल्या गेलेल्या एका मृत नमुनाचा अपवाद वगळता खरा अल्बिनो वाघाचा केवळ एक पूर्णपणे अधिकृत केलेला केस आहे आणि काळे वाघ काहीही नाही. [२२] +पुरुष वाघाची शेपटीसह सरासरी लांबी 270 ते 310 सेमी (110 ते 120 इंच) असते, तर मादी सरासरी 240 ते 255 सेमी (90 to ते 110 इंच) मोजतात. [2] शेपटी सामान्यत: 85 ते 110 सेमी (33 ते 43 इंच) लांबीची असते आणि सरासरी वाघ खांद्यावर उंच 90 ते 110 सेमी (35 ते 43 इंच) पर्यंत असतात. पुरुषांचे वजन १ to० ते २88 किलो (7 7 to ते 9 56 l पाउंड) पर्यंत आहे, तर महिलांचे प्रमाण 100 ते 160 किलो (220 ते 350 पाउंड) पर्यंत आहे. [२] बंगालच्या वाघांसाठी सर्वात लहान नोंदवलेले वजन बांगलादेश सुंदरबनमधील आहे, जेथे प्रौढ स्त्रिया 75 ते 80 किलो (165 ते 176 पाउंड) आहेत. [2] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14865.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14865.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4525034d946fc334b5f4582ea0e79a2d52946bea --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14865.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारतीय शास्त्रीय संगीतामध्ये वाद्यांचे वर्गीकरण करण्याचा प्रथम स्पष्ट प्रयत्न भरतमुनींच्या नाट्यशास्त्र या ग्रंथात आढळतो. +वाद्याच्या ध्वनी उत्पन्न करण्याच्या तंत्रानुसार त्यांनी पुढीलप्रमाणे वर्गीकरण केले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1487.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1487.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b71592c5f2f1625299603cdd1abb032c14f6265 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1487.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +Active or worldly life; occupancy about the business and pleasures of the world, or with the rites, ceremonies, and works enjoined by religion: +सजीवांची सहज प्राकृतिक (नैसर्गिक) जाणीव आणि त्या जाणीवेनुसार वागणे म्हणजे प्रवृत्ती. लौकिक अथवा सांसारिक जीवनात रममाण राहून भौतिक आणि इंद्रीय सुंखांची कामना आणि प्राप्ती करत जीवन व्यतीत करण्यास प्रवृत्तिमार्ग असे म्हणतात. भारतीय वेदांत तत्त्वज्ञानात सुचवलेल्या चार आश्रमांपैकी पहिले दोन आश्रम ब्रह्मचर्याश्रम, आणि गृहस्थाश्रमाचे लक्षण प्रवृत्तीमार्गी समजले जाते.ब्रह्मचर्याश्रमात केवळ धर्म हाच पुरूषार्थ अभिप्रेत आहे काम हा पुरूषार्थ ब्रहमचर्यात अभिप्रेत नसला तरी भविष्यातील गृहस्थाश्रमाचे कर्तव्य आवश्याक मानले जाते.. गृहस्थाश्रमाचा अंगिकार करून चार पुरूषार्थ अर्थ काम यांचा उपभोग घेणे प्रवृत्तिमार्गाचे प्रमूख लक्षण आहे मानले जाते हे करतानाच धर्म हा पुरूषार्थही करावा आणि मोक्ष पुरूषार्थाची पूर्व तयारी करावी असे वैदिक तत्त्वज्ञानास अभिप्रेत आहे.सकाम (लाभाची अपेक्षा असलेला) कर्मयोग हा प्रवृत्तीमार्गाचा धर्म आहे[ संदर्भ हवा ] +वानप्रस्थाम आणि संन्यासाश्रम हे निवृत्तीकडे आणि धर्म आणि मोक्ष साधनेचे मार्ग आहेत. +प्रवृत्तीमार्गाचे स्वाभाविक प्राधान्य स्वार्थास जाते परार्थास नाही. भारतीय वैदिक धर्माने मोक्षप्राप्तीकरीता आणि दुःखापासून दूर जाण्याकरीता निवृत्तिमार्ग सुचवलातरी निवृत्तिमार्ग अंगिकारण्यापुर्वी आणि नंतर जरूर भासेल त्या प्रमाणे सांसारिक जीवनाच्या कर्तव्यांच्या पुर्ततेची आणि स्मतोअल साधण्याची अत्यावश्यकता प्रतिपादीत केली.फळाची/लाभाची अपेक्षा न धरता केलेला निषकाम कर्मयोग हे निवृत्तीमार्गाचे वैशिष्ट्य [१] +पण वस्तुतः मोक्ष प्राप्ती हे अंतीम ध्येय मानले गेले आणि निवृत्तीही मानसिक स्थिती आहे जिच्याकरिता कोणताही आश्रम सोडला पाहिजे किंवा स्विकारला पाहिजे असे नाही.तमो गुण रजोगुणांचा आणि इतर विकारांचा त्यागकरून सात्त्विक बानवणे आणि त्यानंतर निवृत्ती असा मार्ग वैदिक धर्माने सांगितला. + +प्रवृत्ती आणि निवृत्ती मार्ग म्हणजे केवळ वैदिक धर्मास अभिप्रेत मार्ग असेच नाही. प्रवृत्ती आणि निवृत्तीच्या मार्गाबाबत प्रत्येक भारतीय दर्शनाता तत्त्वज्ञानात आणि अगदी तत्त्ववेत्त्याच्या पातळीपर्यंत मार्गदर्शनातील फरक आढळत जातात किंवा न रूचण्या मार्गावर टोकाची टिका देखिल आढळते[ संदर्भ हवा ] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14877.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14877.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b9be5e26ab668b3225853646e16386955fc6492c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14877.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + + +भारतीय विज्ञान शिक्षण आणि संशोधन संस्था (कोलकाता) (इंग्रजी: Indian Institute of Science Education and Research, Kolkata) (किंवा आयसर कोलकाता) ही भारतातल्या कोलकाता, (पश्चिम बंगाल) येथील एक स्वायत्त उच्च शिक्षण संस्था आहे. + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14881.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14881.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..555ff6dd56022b13d9b8ea49320693dd8f8c3695 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14881.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + + +भारतीय विज्ञान शिक्षण आणि संशोधन संस्था (ब्रह्मपूर) (इंग्रजी: Indian Institute of Science Education and Research, Berhampur) (लघुरूप: आयसर ब्रह्मपूर) ही ब्रह्मपूर, ओडिशा येथील भारतातील एक स्वायत्त उच्च शिक्षण संस्था आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14907.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14907.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..13be32b2f832ae826d8d657a1c3a5aed70e13b94 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14907.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारतीय व्यवस्थापन संस्था (हिंदी: भारतीय प्रबंध संस्थान, इंग्रजी: Indian Institutes of Management इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ मॅनेजमेन्ट - आय.आय.एम) या भारतातील अग्रगण्य मॅनेजमेन्ट संस्था आहेत.या संस्थांमध्ये मॅनेजमेन्टवर दोन वर्षांचा पदव्युत्तर अभ्यासक्रम शिकविला जातो. प्रवेश मिळविण्यासाठी विद्यार्थ्याला कॅट (कॉमन अ‍ॅडमिशन टेस्ट) या अत्यंत स्पर्धात्मक परीक्षेतून आणि त्यानंतर मुलाखतींमधून जावे लागते. +देशातील सर्वात पहिले आय.आय.एम कलकत्ता येथे १९५९ मध्ये स्थापन झाले. त्यानंतर अहमदाबाद येथे १९६१ मध्ये, बंगलोर येथे १९७३ मध्ये, लखनौ येथे १९८४ मध्ये, कालिकत (कोझिकोडे-कोळ्हिकोड) आणि इंदूर येथे १९९६ मध्ये, शिलॉंग येथे २००७ मध्ये, रोहतक, रांची आणि रायपूर येथे २०१० मध्ये तर त्रिचनापल्ली, उदयपूर आणि काशीपूर येथे २०११ मध्ये आय.आय.एमची स्थापना झाली. २०१४ च्या अर्थसंकल्पात सरकारने पंजाब (बहुधा अमृतसर येथे), महाराष्ट्र (बहुधा नागपूर येथे), बिहार (बहुधा गया येथे), हिमाचल प्रदेश (बहुधा सिरमौर येथे) आणि ओरिसा (बहुधा भुवनेश्वर येथे) या राज्यांमध्ये नव्या आय.आय.एमची स्थापना केली जाईल अशी घोषणा केली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14914.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14914.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..474185fc0e1eb007b8396edcf23f63cac9107578 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14914.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + + +भारतीय व्यवस्थापन संस्था (कोलकाता) (Indian Institute of Management Calcutta संक्षिप्त IIM-C ) हे कोलकाता, पश्चिम बंगाल, भारत येथे स्थित एक सार्वजनिक व्यवस्थापन विद्यापीठ आहे. ही व्यवस्थापन विषयाचे प्रशिक्षण देणारी संस्था आहे. संस्थेची स्थापना 1961 मध्ये झाली. दोन वर्षाचे पूर्ण वेळ एम.बी.ए.(Master of Business Administration - व्यवसाय प्रशासन पदव्युत्तर) व अनेक कार्यकारी प्रशिक्षण कार्यक्रम हे संस्थेमार्फत घेतले जातात. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1492.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1492.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1a9e2793e7c7b5b1782038f344b2fc4209c95f1f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1492.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +हा एक भारतीय (तमिळ)अभिनेता आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14932.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14932.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bd4f2a8b46adba8ed78753ee02e123b10f9b6577 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14932.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + + +भारतीय व्यवस्थापन संस्था (सिरमौर) (Indian Institute of Management Sirmaur संक्षिप्त IIM-Sirmaur ) हे सिरमौर जिल्हा, हिमाचल प्रदेश, भारत येथे स्थित एक सार्वजनिक व्यवस्थापन विद्यापीठ आहे. ही व्यवस्थापन विषयाचे प्रशिक्षण देणारी संस्था आहे. संस्थेची स्थापना 2015 मध्ये झाली. दोन वर्षाचे पूर्ण वेळ एम.बी.ए.(Master of Business Administration - व्यवसाय प्रशासन पदव्युत्तर) व अनेक कार्यकारी प्रशिक्षण कार्यक्रम हे संस्थेमार्फत घेतले जातात. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14936.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14936.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc4d0787b3d7f97071cb7db7eec605591c5a05ed --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14936.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + + +भारतीय व्यवस्थापन संस्था (उदयपूर) (Indian Institute of Management Udaipur संक्षिप्त IIM-U ) हे उदयपूर, राजस्थान, भारत येथे स्थित एक सार्वजनिक व्यवस्थापन विद्यापीठ आहे. ही व्यवस्थापन विषयाचे प्रशिक्षण देणारी संस्था आहे. संस्थेची स्थापना 2011 मध्ये झाली. दोन वर्षाचे पूर्ण वेळ एम.बी.ए.(Master of Business Administration - व्यवसाय प्रशासन पदव्युत्तर) व अनेक कार्यकारी प्रशिक्षण कार्यक्रम हे संस्थेमार्फत घेतले जातात. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14944.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14944.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f0a646e5b4bbc9a08ad30f6992e5054f62465345 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14944.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + + +भारतीय व्यवस्थापन संस्था (बंगळूर)(संक्षिप्त IIM-Benglore ) हे बेंगलोर, कर्नाटक, भारत येथे स्थित एक सार्वजनिक व्यवस्थापन विद्यापीठ आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14951.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14951.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e512161737741280107a2655e2e4f9cb5314fbb0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14951.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + + +भारतीय व्यवस्थापन संस्था (विशाखापट्टणम) (Indian Institute of Management Visakhapatnam संक्षिप्त IIM-V ) हे विशाखापट्टणम, आंध्र प्रदेश, भारत येथे स्थित एक सार्वजनिक व्यवस्थापन विद्यापीठ आहे. ही व्यवस्थापन विषयाचे प्रशिक्षण देणारी संस्था आहे. संस्थेची स्थापना 2015 मध्ये झाली. दोन वर्षाचे पूर्ण वेळ एम.बी.ए.(Master of Business Administration - व्यवसाय प्रशासन पदव्युत्तर) व अनेक कार्यकारी प्रशिक्षण कार्यक्रम हे संस्थेमार्फत घेतले जातात. + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14973.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14973.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d9470cab0eb5fd989ba1bc02a3f1f8362d804c8c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14973.txt @@ -0,0 +1 @@ +विषयाच्या सोप्या स्पष्टीकरणासाठी याचा संदर्भ घ्या. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14978.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14978.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..759d5bde006fc0e862a75e382e597ed5e99f623b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_14978.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +लोकशाहीत अनेक राजकारणी लोक पक्षांतर करत असतात. आमदार, खासदारांच्या पक्षांतरामुळे सरकारचे संख्याबळ कमी होते. यामुळे बऱ्याचदा सत्तांतराला सामोरे जावे लागते. ५२व्या घटनादुरुस्ती अन्वये इ.स. १९८५ साली भारतात अशा वारंवार होणाऱ्या पक्षांतरांना मर्यादा घालण्यासाठी पक्षांतरबंदी कायदा (इंग्रजीः Anti-defection law, हिंदीः दल बदल विरोधी कानून) तयार करण्यात आला. यामध्ये लोकसभा व राज्य विधीमंडळातील सदस्यांना पक्षांतराच्या आधारे अपात्र ठरविण्याची तरतूद करण्यात आली आहे. तसेच यासंदर्भात विस्तृत असे १०वे परिशिष्ट समाविष्ट करण्यात आले आहे. पक्षांतरबंदी कायद्याचा प्रमुख हेतू पक्षाच्या तिकिटावर निवडून आलेल्या सदस्याने पक्षातच राहिले पाहिजे आणि पक्षाच्या आदेशाचे पालन केले पाहिजे हा होता.[१][२] +पक्षांतरबंदी कायदा अस्तित्वात येण्याच्या पूर्वी भारतीय राजकारणात पक्षांतर बंदीच्या विरोधात कोणतीही तरतूद नव्हती. खासदार किंवा आमदारने पक्षांतर केले तरी सदस्यत्व रद्द केले जात नव्हते. सर्वप्रथम १९६७ नंतर पक्षांतरबंदी कायद्याची आवश्यकता वाटू लागली. १९६७ साली हरियाणातले एक आमदार गया लाल यांनी एका दिवसातच तीनदा पक्ष बदलला होता, तेव्हापासूनच भारतीय राजकारणात 'आयाराम गयाराम' हे वाक्य प्रचलित झाले आहे.[१] +१९६७ व १९७१ च्या निवडणुकांमध्ये निवडुन आलेल्या सुमारे १२५ पेक्षा जास्त खासदार व ४,००० आमदारांपैकी जवळपास ५० टक्के आमदारांनी पक्षांतर केले होते, ज्यामुळे देशात चांगलाच राजकीय गोंधळ उडाला होता. हरियाणाचे मुख्यमंत्री भजनलाल यांनी तर मंत्रिमंडळासह पक्षांतर केले होते. १९७९ साली जनता पक्षाच्या मोरारजी देसाईंचे सरकार ७६ खासदारांच्या बंडामुळेच कोसळले होते. पक्षांतरे वाढू लागल्याने पक्षांतरबंदी कायद्याची आवश्यकता भासू लागली.[२] अशा गैर प्रकारांना आळा घालण्यासाठी तत्कालीन पंतप्रधान राजीव गांधींनी एका समितीची स्थापन केली आणि समितीच्या शिफारशीप्रमाणे सर्व पक्षांच्या एकमताने १९८५ मध्ये ५२ वी घटनादुरुस्ती केली गेली. याद्वारे घटनेत १०व्या परिशिष्टाचा समावेश केला गेला. कलम १०२ आणि १९१ या आमदार-खासदारांना अपात्र ठरविणाऱ्या अनुच्छेदांमध्येदेखील बदल केला गेला. या सर्व तरतुदींना 'अँटी-डिफेक्शन कायदा' किंवा 'पक्षांतरबंदी कायदा' म्हणून ओळखले जाते. या कायद्यान्वये एखाद्या सभागृहाच्या स्वतंत्र निवडून आलेल्या सदस्याने जर अशा निवडणुकीनंतर कोणत्याही राजकीय पक्षात प्रवेश घेतला तर तो गृहाचा सदस्य राहण्यास अपात्र ठरतो.[३][१][२] +भारतीय राज्यघटनेतील दहाव्या अनुसूचीच्या परिचयाद्वारे अंतर्भूत केलेल्या पक्षांतर विरोधी कायद्यामध्ये ८ परिच्छेदांचा समावेश आहे. +परिच्छेद-१: व्याख्या. ह्या परिच्छेदामध्ये कायदे तयार करताना लागू केलेल्या विशिष्ट संज्ञांच्या व्याख्या दिल्या गेल्या आहेत. +परिच्छेद-२: पक्षांतराच्या कारणास्तव अपात्रता. हा विभाग कायद्याच्या मुख्य मुद्द्यांशी संबंधित आहे, ज्याच्या आधारे एखाद्या सदस्याला संसद किंवा राज्य विधीमंडळातून अपात्र ठरवले जाऊ शकते. +परिच्छेद २.१(क) मधील तरतुदीनुसार एखाद्या सदस्याने "स्वच्छेने पक्षाचे सदस्यत्व सोडल्यास" त्याला अपात्र ठरवता येते, तर परिच्छेद २.१(ख) नुसार जर एखाद्या सदस्याने त्यांच्या पक्षाद्वारे प्रसारित केलेल्या निर्देशांच्या विरुद्ध मतदान केले किंवा मतदानापासून दूर राहिल्यास अशा परिस्थितीत पक्षाला त्यांचे सदस्यत्व रद्द करता येते. परिच्छेद २.२ मध्ये असे नमूद केले आहे की, कोणताही सदस्य, एखाद्या विशिष्ट राजकीय पक्षाचा प्रतिनिधी म्हणून निवडून आल्यानंतर, निवडणुकीनंतर इतर कोणत्याही राजकीय पक्षात सामील झाल्यास त्याला अपात्र ठरवण्यात येईल. परिच्छेद २.३ मध्ये असे नमूद केले आहे की सभागृहात पदग्रहण केल्यानंतर सहा महिन्यंच्या कालावधीनंतर जर नामनिर्देशित (Nominated) सदस्याने कोणत्याही राजकीय पक्षात प्रवेश घेतला तर तो त्या सभागृहाचा सदस्य राहण्यास अपात्र ठरतो. +परिच्छेद-३: २००३ मध्ये ९१ व्या राज्यघटना दुरुस्ती द्वारे १० व्या अनुसूची मध्ये सुधारणा करून हा परिच्छेद वगळण्यात आला, या परिच्छेदातील तरतुदीनुसार जर राजकीय पक्षातून एक तृतीयांश सदस्यांनी पक्षांतर केले तर त्यांना सूट देण्यात आली होती. +परिच्छेद-४: विलीनीकरणाच्या बाबतीत अपात्रता लागू होणार नाही. हा परिच्छेद राजकीय पक्षांच्या विलीनीकरणाच्या बाबतीत अपात्रतेपासून वगळतो. जर कोणत्याही पक्षाचे दोन तृतीयांश आमदार किंवा खासदार दुसऱ्या पक्षात जात असतील तर त्यांच सदस्यत्व रद्द होत नाही. +परिच्छेद-५: सूट. परिच्छेदातील तरतुदीनुसार, या अनुसूचीमध्ये, काहीही असले तरी, लोकसभा अध्यक्ष व उपाध्यक्ष, राज्यसभा उपसभापती, राज्याच्या विधान परिषदेच्या सभापती व उपसभापती आणि विधान सभेच्या अध्यक्ष व उपाध्यक्ष या पदांवर नियुक्त झालेल्या व्यक्तींना सूट देण्यात आली आहे. +परिच्छेद-६: पक्षांतराच्या आधारावर अपात्रतेच्या प्रश्नांवर निर्णय. या तरतुदीनुसार कोणत्याही अपात्रतेच्या बाबतीत संबंधित सभागृहाचे अध्यक्ष किंवा सभापती हे अंतिम निर्णय घेणारे अधिकारी आहेत. +परिच्छेद-७: न्यायालयांच्या अधिकार क्षेत्राचा बार. या अनुसूची अंतर्गत सभागृहाच्या सदस्याच्या अपात्रतेशी संबंधित कोणत्याही प्रकरणाच्या संदर्भात कोणत्याही न्यायालयाला कोणतेही अधिकार क्षेत्र असणार नाही. +परिच्छेद-८: नियम. हा परिच्छेद अपात्रतेसाठी नियम तयार करण्याशी संबंधित आहे. या परिच्छेदात दिलेल्या तरतुदींच्या अधीन राहून, सभागृहाचे अध्यक्ष किंवा सभापती या अनुसूचीच्या तरतुदींना लागू करण्यासाठी नियम बनवू शकतात.[४] +१० अनुसूचीतील सहाव्या परिच्छेदातील तरतुदीनुसार लोकप्रतिनिधींना अपात्र ठरवण्याचा किंवा त्यांचं सदस्यत्व रद्द करण्याचा सभागृह अध्यक्षांचा निर्णय अंतिम असतो. आणि सातव्या परिच्छेदात असे म्हटले आहे की न्यायालय त्यांच्या निर्णयात हस्तक्षेप करू शकत नाही. पण १९९१ साली सर्वोच्च न्यायालयाने १० व्या अनुसूचीला वैध ठरवत, ७ वे परिच्छेद हे घटनाबाह्य आहे असं म्हटलं आहे. न्यायालयात सभागृह अध्यक्षांचा निर्णया विरोधात दाद मागता येते आणि न्यायालय तो निर्णय बदलूही शकतो.[१] +पक्षांतर विरोधी कायदा ही एक वाजवी सुधारणा होती परंतु त्याच्या अपवादांमुळे कायद्याची ताकद कमी झाली. पूर्वी एकट्याने होणारे पक्षांतर आता एकत्रितपणे होऊ लागले होते. म्हणून, २००३ मध्ये, संसदेला ९१ वी घटनादुरुस्ती करावी लागली, ज्यामध्ये केवळ वैयक्तिकच नव्हे तर सामूहिक पक्षांतरालाही घटनाबाह्य घोषित केले गेले. +या दुरुस्तीद्वारे मंत्रिमंडळाचा आकारही १५ टक्क्यांपर्यंत मर्यादित करण्यात आला. तथापि, मंत्री मंडळातील सदस्यांची संख्या १२ पेक्षा कमी नसावी. या दुरुस्तीद्वारे, १० व्या अनुसूचीतील कलम ३ रद्द करण्यात आले, ज्यामध्ये पक्षाच्या एक तृतीयांश सदस्याने एकाच वेळी पक्षांतर कले तर त्यांचे सदस्यत्व रद्द होणार नाही अशी तरतुद होती.[५] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15007.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15007.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2572e32c44affd98d552010916aa6ad922cddf50 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15007.txt @@ -0,0 +1,62 @@ +भारतीय संस्कृतीत काही नावांचे समूह हे त्यांच्या संख्येने ओळखतात. +एक : ईश्वर, सूर्य, पृथ्वी, गणपतीचा दात, ब्रह्म +दोन आद्य शाहीर- लव आणि कुश +दोन अयने- उत्तरायण, दक्षिणायन +दोन उपासना पद्धती - सगुण, निर्गुण +दोन गोलार्ध- उत्तर, दक्षिण; तसेच पूर्व, पश्चिम +दोन चैतन्ये- जीवचैतन्य आणि ब्रह्मचैतन्य +दोन जगे- ऐहिक आणि पारमार्थिक +दोन मार्ग- प्रवृत्ती मार्ग, निवृत्ती मार्ग +दोन पक्ष- शुक्लपक्ष, कृष्णपक्ष +दोन प्रकारचे विनोद- शब्दनिष्ठ आणि प्रसंगनिष्ठ +दोन प्रयत्‍न(व्याकरणशास्त्र)- आभ्यंतर, बाह्य +दोन भारतीय महाकवी- व्यास आणि वाल्मीकी +तीन अंगे (प्राणायामाची)- पूरक, कुंभक, रेचक +तीन अवस्था (देहाच्या)- बाल्य, तारुण्य, वार्धक्य; +तीन अवस्था (धार्मिक)- जागृती, स्वप्न, सुषुप्ती +तीन ऋतू - उन्हाळा, पावसाळा, हिवाळा +तीन काळ - सकाळ, दुपार, संध्याकाळ; भूतकाळ वर्तमानकाळ, भविष्यकाळ +तीन गण- देवगण, मनुष्यगण, राक्षसगण +तीन देव- ब्रह्मा, विष्णू, महेश (यांना त्रिमूर्ती किंवा त्रिदेव सुद्धा म्हणतात.) +तीन लोक - स्वर्ग, मृत्यू, पाताळ +तीन गुण - सत्त्वगुण, रजोगुण, तमोगुण +तीन गुण(काव्याचे)- उपमा, अर्थगौरव, पदलालित्य +तीन गुण वाङ्मयातले- माधुर्य, ओज, प्रसाद +तीन गोष्टी, परत न येणाऱ्या- सुटलेला बाण, बोललेला शब्द, गेलेली अब्रू +तीन दुःख - दैहिक दुःख, दैवी दुःख, भौतिक दुःख +त्रिफळा - बेहडा, हिरडा आणि आवळकाठी (यांचे एकत्रित चूर्ण) + +चार वेद- ऋग्वेद, यजुर्वेद, सामवेद, अथर्ववेद +चार वर्ण- ब्राह्मण, क्षत्रिय, वैश्य, शूद्र +चार आश्रम- ब्रह्नचर्य, गृहस्थ, वानप्रस्थ, संन्यास +चार धाम - रामेश्वर, बद्रीनाथ, द्वारका, जगन्नाथपुरी +चार कुंभमेळा स्थाने - उज्जैन, नाशिक, हरिद्वार, प्रयाग +चार पुरुषार्थ- धर्म, अर्थ, काम, मोक्ष +चार उपाय - साम, दाम, दंड, भेद +पंचगव्य - (गाईचे) दूध, दही, तूप, शेण, मूत्र यांचे मिश्रण +पंच तत्त्व- पृथ्वी, आप, तेज, वायु, आकाश +पंच देव- शिव, गणेश, विष्णू, सूर्य, दुर्गा +पंच ज्ञानेंद्रिये- नाक, कान(कर्ण), डोळा, जीभ(रसना), त्वचा +पंचामृत- दूध, दही, तूप, साखर, मध +पंच कन्या- अहल्या, द्रौपदी, सीता, तारा, मंदोदरी +पंच प्राण- प्राण, अपान, समान, व्यान, उदान +पंच पुष्पबाण- कमल, अशोक, आम्र, नवमल्लिका, नीलोत्पल +पंच नद- झेलम, चिनाब, रावी, सतलज, बियास +पंच रत्न- सोने, हिरा, नीलम, माणिक, मोती +पंच पीर- जाहर, नरसिंह, भज्जू ग्वारपहरिया, घोड़ा बालाभंजी, रुहरदलेले +पंच "ग"कार(वैष्णवांचे)- गंगा, गीता, गाय, गोविंद, गायत्री +पंच "म"कार(शाक्तांचे)- मद्य, मांस, मत्स्य, मुद्रा, मैथुन +सहा ऋतू- वसंत, ग्रीष्म, वर्षा, शरद, हेमंत, शिशिर +षड्रिपु- काम, क्रोध, लोभ, मोह, मद, मत्सर +सहा रस- कडू, तिखट, आंबट, गोड, खारट, तुरट +सहा अकाल- अतिवृष्टी, अनावृष्टी, उंदरांचे वाढलेले प्रमाण, परकीय आक्रमण, टोळधाड, पक्ष्यांचे वाढलेले प्रमाण +सहा शास्त्रे- मीमांसा, न्याय, वैशेषिक, योग, सांख्य, वेदान्त +सहा हास्ये- स्मित, हसित, विहसित, अवहसित, अपहसित, अतिहसित +सात पर्वत - महेंद्र, मलय, सह्याद्री, शुक्तिमान, ऋक्षमान, विंध्य, पारियात्र...(महेन्द्रो मलयः सह्यः शुक्तिमानृक्षपर्वत:। विन्ध्यश्च पारियात्रश्च सप्तैते कुलपर्वता:।। विष्णूपुराण २.३.३) + सात चिरंजीव - बली राजा, व्यास ऋषी, हनुमान, बिभीषण, अश्वत्थामा, कृपाचार्य, परशुराम +सात ऋषी( सप्तर्षी) : सध्या सुरू असलेल्या वैवस्वत मन्वंतरात हे ऋषी आहेत : अत्रि, कश्यप, गौतम, जमदग्नी, भारद्वाज, वसिष्ठ, विश्वामित्र. +अष्टविनायक +नवग्रह: सूर्य, चंद्र, मंगळ, बुध, बृहस्पती (गुरू), शुक्र, शनी, राहू, केतू +दहा दिशा- उत्तर, दक्षिण, पूर्व, पश्चिम, वायव्य, ईशान्य, आग्नेय, नैऋत्य, अधर, उर्ध्व +बारा ज्योतिर्लिंग +बारा राशी diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15053.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15053.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dac37f2cfe6702ce740e73fc1ae1638c016e2d19 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15053.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +भारतीय वायुसेना ही भारतीय संरक्षण दलांच्या पाच मुख्य विभागांपैकी एक असून तिच्यावर भारताच्या वायुक्षेत्राचे रक्षण करण्याची व भारतासाठी हवाई युद्ध करण्याची जबाबदारी आहे. भारतीय हवाई दल जगातल्या पहिल्या पाच उत्कृष्ट दलातील एक मानले जाते.[ संदर्भ हवा ] +नभ:स्पृशं दीप्तम्। +हे वाक्य गीतेतल्या एका श्लोकात आले आहे. श्लोक असा - +नभ:स्पृशं दीप्तमनेकवर्णं +व्यात्ताननं दीप्तविशालनेत्रम् । +दृष्ट्वा ही त्वां प्रव्यथितान्तरात्मा +धृतिं न विन्दामि शमंच विष्णो॥ +....भगवद्गीता ११.२४ +---भारताचे भूतपूर्व राष्ट्रपति राधाकृष्णन् ह्यांनी हे वाक्य सुचविले. +अर्थ :- हे विष्णो, आकाशस्पर्शी ज्योतीसारख्या आणि अनेकवर्णयुक्त, उघडया मुखाच्या आणि प्रज्वलित विशाल नेत्रांच्या तुला पाहून भयभीत झालेल्या मजमध्ये धैर्य आणि शांती नाहीसे झाले आहेत.[ संदर्भ हवा ] +८ ऑक्टोबर, इ.स. १९३२ मध्ये भारतीय वायुसेनेची स्थापना झाली. सुब्रोतो मुखर्जी हे पहिले भारतीय एका स्क्वाड्रनचे वायुदलातले प्रमुख होते. १२ मार्च इ.स. १९४५ रोजी वायुदलाचे नाव रॉयल इंडियन एर फोर्स झाले.[ संदर्भ हवा ] +इ.स. १९४७ मध्ये विमानांना पिस्टन वर चालणारी इंजिने बसवलेली असत. जेट इंजिनांच्या आगमनानंतर त्याची जागा नंतर वेगवान जेट विमानांनी घेतली. प्रथम नॅट, हंटर, कॅनबेरा यासारखी ब्रिटिश बनावटीची विमाने वायुसेनेत सहभागी केली गेली. त्या नंतर तंत्रज्ञानाच्या कसोटीवर नंतर त्यांची जागा फ्रेंच बनावटीच्या विमानाने घेतली. भारतीय परराष्ट्र धोरणामुळे आणि रशियाने उत्तम सहकार्य केल्याने दणकट बनावटीची रशियन लढाऊ आणि मालवाहू विमाने सहभागी करण्यात आली. तसेच रशियन हेलिकॉफ्टर्स सहभागी करण्यात आली. +सद्याच्या काळात आधुनिक रडार यंत्रणा, क्षेपणास्त्रे, दळणवळण यंत्रणा, नेटवर्क सेंट्रिक वॉरफेअर सी-४ आय ही संगणकीय प्रणाली वायुसेनेकडे आहे. हवेतल्या हवेत इंधन पुरवठा करणारी विमाने, विमानातून रडार वापरून दूर अंतरावरील शत्रूच्या विमानांची टेहळणी करणारी यंत्रणा, कक्षेबाहेरील शत्रूच्या ठिकाणाचा वेध घेणारी इत्यादी अत्यंत आधुनिक शस्त्रास्त्रे सेनेत सहभागी करण्यात आली आहेत. +तसेच अत्याधुनिक लढाऊ विमानांची भर पडल्यामुळे भारतीय वायुसेना जगातील सर्वोच्च वायुदल आहे.[ संदर्भ हवा ] + + + भारतीय लष्कर • भारतीय नौदल • भारतीय हवाई दल • भारतीय तटरक्षक +सेना इतिहास • प्रशिक्षण संस्था • विशेष दल • लष्कर हुद्दे व मानचिन्ह • हवाई दल हुद्दे व मानचिन्ह • नौदल हुद्दे व मानचिन्ह • राष्ट्रीय छात्र सेना • भारतीय शांती सेना • अर्धसैनिक दल • Strategic Forces Command • Strategic Nuclear Command • भारताची महासंहारक शस्त्रे • भारताची प्रक्षेपास्त्रे diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15055.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15055.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dac37f2cfe6702ce740e73fc1ae1638c016e2d19 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15055.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +भारतीय वायुसेना ही भारतीय संरक्षण दलांच्या पाच मुख्य विभागांपैकी एक असून तिच्यावर भारताच्या वायुक्षेत्राचे रक्षण करण्याची व भारतासाठी हवाई युद्ध करण्याची जबाबदारी आहे. भारतीय हवाई दल जगातल्या पहिल्या पाच उत्कृष्ट दलातील एक मानले जाते.[ संदर्भ हवा ] +नभ:स्पृशं दीप्तम्। +हे वाक्य गीतेतल्या एका श्लोकात आले आहे. श्लोक असा - +नभ:स्पृशं दीप्तमनेकवर्णं +व्यात्ताननं दीप्तविशालनेत्रम् । +दृष्ट्वा ही त्वां प्रव्यथितान्तरात्मा +धृतिं न विन्दामि शमंच विष्णो॥ +....भगवद्गीता ११.२४ +---भारताचे भूतपूर्व राष्ट्रपति राधाकृष्णन् ह्यांनी हे वाक्य सुचविले. +अर्थ :- हे विष्णो, आकाशस्पर्शी ज्योतीसारख्या आणि अनेकवर्णयुक्त, उघडया मुखाच्या आणि प्रज्वलित विशाल नेत्रांच्या तुला पाहून भयभीत झालेल्या मजमध्ये धैर्य आणि शांती नाहीसे झाले आहेत.[ संदर्भ हवा ] +८ ऑक्टोबर, इ.स. १९३२ मध्ये भारतीय वायुसेनेची स्थापना झाली. सुब्रोतो मुखर्जी हे पहिले भारतीय एका स्क्वाड्रनचे वायुदलातले प्रमुख होते. १२ मार्च इ.स. १९४५ रोजी वायुदलाचे नाव रॉयल इंडियन एर फोर्स झाले.[ संदर्भ हवा ] +इ.स. १९४७ मध्ये विमानांना पिस्टन वर चालणारी इंजिने बसवलेली असत. जेट इंजिनांच्या आगमनानंतर त्याची जागा नंतर वेगवान जेट विमानांनी घेतली. प्रथम नॅट, हंटर, कॅनबेरा यासारखी ब्रिटिश बनावटीची विमाने वायुसेनेत सहभागी केली गेली. त्या नंतर तंत्रज्ञानाच्या कसोटीवर नंतर त्यांची जागा फ्रेंच बनावटीच्या विमानाने घेतली. भारतीय परराष्ट्र धोरणामुळे आणि रशियाने उत्तम सहकार्य केल्याने दणकट बनावटीची रशियन लढाऊ आणि मालवाहू विमाने सहभागी करण्यात आली. तसेच रशियन हेलिकॉफ्टर्स सहभागी करण्यात आली. +सद्याच्या काळात आधुनिक रडार यंत्रणा, क्षेपणास्त्रे, दळणवळण यंत्रणा, नेटवर्क सेंट्रिक वॉरफेअर सी-४ आय ही संगणकीय प्रणाली वायुसेनेकडे आहे. हवेतल्या हवेत इंधन पुरवठा करणारी विमाने, विमानातून रडार वापरून दूर अंतरावरील शत्रूच्या विमानांची टेहळणी करणारी यंत्रणा, कक्षेबाहेरील शत्रूच्या ठिकाणाचा वेध घेणारी इत्यादी अत्यंत आधुनिक शस्त्रास्त्रे सेनेत सहभागी करण्यात आली आहेत. +तसेच अत्याधुनिक लढाऊ विमानांची भर पडल्यामुळे भारतीय वायुसेना जगातील सर्वोच्च वायुदल आहे.[ संदर्भ हवा ] + + + भारतीय लष्कर • भारतीय नौदल • भारतीय हवाई दल • भारतीय तटरक्षक +सेना इतिहास • प्रशिक्षण संस्था • विशेष दल • लष्कर हुद्दे व मानचिन्ह • हवाई दल हुद्दे व मानचिन्ह • नौदल हुद्दे व मानचिन्ह • राष्ट्रीय छात्र सेना • भारतीय शांती सेना • अर्धसैनिक दल • Strategic Forces Command • Strategic Nuclear Command • भारताची महासंहारक शस्त्रे • भारताची प्रक्षेपास्त्रे diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15060.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15060.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..69f078eb46396b2765ed295fb0b9952c31d58e9f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15060.txt @@ -0,0 +1 @@ +स्वरमंडल तथा भारतीय हार्प हे एक तंतुवाद्य आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15067.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15067.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c5dcdb7d4ac2980929bcfd7d6f62d715768ebd92 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15067.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +भारताचे माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय हिंदीतील मूळ आणि सर्जनशील लेखनाला प्रोत्साहन देण्यासाठी भारतेंदु हरिश्चंद्र पुरस्कार प्रदान करते. कार्यक्रमाची सुरुवात १९८३ मध्ये झाली.[१] +भारतेंदु अरिचंद्र पुरस्कार आधुनिक हिंदी साहित्याचे जनक म्हणून ओळखले जाणारे भारतेंदु अरिचंद्र यांच्या स्मरणार्थ दिले जातात. अरिचंद्र हे आधुनिक भारतातील महान हिंदी लेखक मानले जातात. ते एक प्रसिद्ध कवी होते ज्यांनी हिंदी गद्य-लेखनात नवीन सराव सुरू केला. +भारतेंदु अरिचंद्र पुरस्कार १९८३ पासून भारतीय माहिती आणि प्रसारण मंत्रालयाने हिंदी जनसंपर्कातील लेखकांना प्रोत्साहन देण्याच्या उद्देशाने स्थापित केले आहेत. हे पुरस्कार खालील ४ श्रेणींमध्ये हिंदीत लिहिलेल्या पुस्तक/ हस्तलिखितांसाठी दिले जातात.[२] हा पुरस्कार दरवर्षी ९ सप्टेंबर रोजी भारतेंदु अरिचंद्र यांच्या जन्मदिनी दिला जातो.[३] +मीडिया, जाहिरात, रेडिओ, टेलिव्हिजन, चित्रपट, मुद्रण, प्रकाशन इत्यादी विविध क्षेत्रात हिंदीतील सर्जनशील वृत्त लेखकांना प्रोत्साहन देण्यासाठी हा पुरस्कार दिला जातो. हा पुरस्कार प्राप्त करणाऱ्याला रु.चे प्रथम पारितोषिक मिळेल. ३५,०००/-, द्वितीय पारितोषिक रु. २५,०००/-, तृतीय पारितोषिक रु. २०,०००/- मिळेल. प्रत्येकी ५,०००/- ची आणखी पाच सांत्वन बक्षिसे दिली जातील. यासह बक्षीस प्राप्तकर्त्यास बक्षीसासाठी एक कोट देखील प्राप्त होईल. +राष्ट्रीय एकात्मतेशी संबंधित पुस्तकांना हा पुरस्कार दिला जातो. या श्रेणीतील प्रथम पारितोषिक रु. १५,०००/- द्वितीय पारितोषिक रु. १०,०००/- कोटेशनसह जारी केले जातील. +समाजातील महिलांच्या स्थितीशी संबंधित सद्य समस्यांवरील पुस्तकांसाठी हा पुरस्कार महिला लेखिकांना दिला जातो. या श्रेणीतील प्रथम पारितोषिक रु. १५,०००/- द्वितीय पारितोषिक रु. १०,०००/- कोटेशनसह जारी केले जातील. +लहान मुलांसाठी लिहिलेल्या पुस्तकांना हा पुरस्कार दिला जातो. या श्रेणीतील प्रथम पारितोषिक रु. १५,०००/- द्वितीय पारितोषिक रु. १०,०००/- कोटेशनसह जारी केले जातील +माहिती आणि प्रसारण मंत्रालयाचा वार्षिक अहवाल 2000-2001. पृष्ठ ४७. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15076.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15076.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e930106fe5b58db7eb3eac783c6569d5849d6b00 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15076.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भारवाज हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील इगतपुरी तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३७ ते ३९ सेल्सियसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २०५० मि.मी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15087.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15087.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..06ca03b3bef514d697081b2261243eff0b12c8c6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15087.txt @@ -0,0 +1 @@ +भारसिंगी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील नरखेड तालुक्यातील एक गाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15089.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15089.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a9fbb82a483d28532d4572dfa920108f34b2303 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15089.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +भारतीय रिपब्लिकन पक्ष (आठवले) (संक्षिप्त: भारिप (आ)) (इंग्रजी: रिपब्लिकन पार्टी ऑफ इंडिया (आठवले); संक्षिप्त: आरपीआय (ए)) हा भारताच्या एक राजकीय पक्ष आहे. या पक्षाचे संस्थापक व अध्यक्ष रामदास आठवले हे आहेत. हा पक्ष बाबासाहेब आंबेडकर यांचा वारसा लाभलेल्या भारतीय रिपब्लिकन पक्षाचा एक घटक आहे. आंबेडकरवादी व लोकशाहीवादी विचारसरणीचा हा पक्ष असून तो आंबेडकरी तत्त्वांस अनुसरून बहुजनहिताच्या उद्दिष्टाचा दावा करतो. या पक्षाचा प्रभाव प्रामुख्याने महाराष्ट्र प्रदेशात आहे. पक्षाचे राष्ट्रीय सचिव दयाळ बहादुरे आणि राष्ट्रीय कार्याध्यक्ष उतम खोब्रागडे आहेत. इ.स. २००५ ते २०१४ या काळातली आयकर विवरणपत्रे न भरल्याने या पक्षाची मान्यता रद्द झाली होती. दयाळ बहादुरे यांनी स्वतःचा 'भारतीय दलित पॅंथर पार्टी' नावाचा पक्ष काढला आहे.[ संदर्भ हवा ] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15091.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15091.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b40eff5bafb1daccfddc0a3b1099b307fe69c30a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15091.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + भारी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील यवतमाळ तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15099.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15099.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..84ec271ffeed135d06ec63c187908836852bbd73 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15099.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +भारोत्तोलन हा एक क्रीडाप्रकार आहे. दोन्ही टोकांना वजनदार चकत्या असलेल्या एका पाच-सहा फूट लांबीच्या मजबूत लोखंडी कांबीला डोक्याच्या वरपर्यंत उचलून धरण्याची ताकद मोजणे हा या स्पर्धेचा हेतू असतो. इंग्रजीमध्यी या क्रीडाप्रकाराला Weightlifting म्हणतात. + +अस्वरूपित मजकूर येथे भरा + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15105.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15105.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..83676e7a354d7132afaca264183ae1bb7a523bae --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15105.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +भार्गवराम विठ्ठल वरेरकर ऊर्फ मामा वरेरकर (जन्म : चिपळूण, २७ एप्रिल १८८३; - २३ सप्टेंबर १९६४]) हे मराठी नाटककार, कादंबरीकार, लेखक होते. +वरेरकरांचा जन्म एप्रिल २७, इ.स. १८८३ रोजी महाराष्ट्रात चिपळुणात झाला. त्यांचे शालेय शिक्षण मालवण व रत्‍नागिरी येथे झाले. शिक्षणानंतर ते टपाल खात्यात नोकरीस लागले. +वडिलांबरोबर मामा वरेरकर कोकणात कोकणातल्या दशावतारी नाटकांना जायचे. ती पाहून आपणही नाटक लिहावे असे मामांना वाटले. वयाच्या आठव्या वर्षी, म्हणजे तिसरीत असताना भा.वि. वरेरकरांनी ’नवीन रासक्रीडा’ नावाचे नाटक लिहिले. या छोट्या नाटकाचे पुढे काहीच झाले नसले, तरी आपण नाटक लिहू शतो असा विश्वास वरेरकरांना वाटला. त्यानंतर कोकणात येणाऱ्या नाटक मंडळींशी वरेरकरांनी परिचय वाढवला, आणि त्यांच्या नाट्य प्रयोगांचे ते सतत निरीक्षण करत राहिले या जिज्ञासेतून त्यांनी इब्सेन, मोलियर सारख्या पाश्चात्त्य नाटककारांचा अभ्यास केला. +वरेरकरांनी वाचनाची विलक्षण आवड होती. ते ललितकलादर्श’चे लोकप्रिय नाटककार होते. त्यांनी एकूण ३७ नाटके, सहा नाटिका लिहिल्या. शिवाय कथा कांदंबऱ्या आणि रहस्यकथाही त्यांच्या नावावर आहेत. +बंगालीतले उत्तम साहित्य त्यांनी मराठीत आणले. मराठी वाचकांना बंकिमचंद्र, शरच्चंद्र यांची ओळख वरेरकरांमुळेच झाली. शरच्चंद्र चटर्जींच्या कादंबऱ्यांच्या भा.वि, वरेरकरांनी केलेल्या अनुवादाची ४० पुस्तके वा.वि. भट यांनी प्रकाशित केली. ’एकविंशती’ या पुस्तकात रवींद्रनाथ टागोर यांच्या वरेरकरांनी अनुवादित केलेल्या २१ कथा आहेत.. +इ.स. १९०८ साली त्यांनी 'कुंजविहारी' हे पहिले नाटक लिहिले. परंतु त्यांचे गाजलेले पहिले नाटक म्हणजे रंगभूमीवर ७ सप्टेंबर, इ.स. १९१८ रोजी आलेले 'हाच मुलाचा बाप' हे नाटक होय. नाट्यलेखनात वरेरकर रमत गेल्यावर त्यांनी टपाल खात्यातील नोकरी सोडून दिली व लेखनावरच लक्ष एकवटले. १९२० ते १९५० या काळातील मराठी साहित्यातील ते प्रसिद्ध नाटककार होते. +नाटककार व साहित्यिक म्हणून ओळख असणारे वरेरकर राजकारणातदेखील सक्रिय होते. ते काँग्रेस पक्षाचे कार्यकर्ते होते. पुढे राज्यसभेवर त्यांची नियुक्तीही झाली होती. या साहित्यिकाला माणसांची आणि गप्पागोष्टींची अतोनात आवड होती. त्यांच्यासारखा दर्दी साहित्यिक विरळाच! +त्यांच्या नाटकांचे भारतातील अनेक भाषांत अनुवाद झाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15114.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15114.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc709fe21bcb1fce4922610e233f3baf5760f711 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15114.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +भालचंद्र पांडुरंग कदम उर्फ भाऊ कदम (जन्म:१२ जून, १९७२) हे मराठी चित्रपट अभिनेते, नाट्य अभिनेते आणि दूरचित्रवाहिनी अभिनेते आहेत. कदम हे विशेष करून आपल्या विनोदी भूमिकेसाठी प्रसिद्ध आहेत. विशेषतः भाऊ कदम हे व्यावसायिक मराठी चित्रपटांमध्ये आणि नाटकांमध्ये काम करत असतात. इ.स. १९९१ मध्ये त्यांनी एका मराठी नाटकात प्रथम काम केले व येथून त्यांच्या अभिनय कारकिर्दीची सुरुवात झाली. फू बाई फूच्या भूमिकांबद्दल ते खूप प्रसिद्ध आहेत. त्यांनी ९ पेक्षा जास्त मालिकांमध्ये काम केले आहे आणि ५०० ​​हून अधिक नाटकांच्या प्रयोगांमध्ये त्यांचा सहभाग आहे. झी मराठी या वाहिनी वरील चला हवा येऊ द्या कार्यक्रमात देखील त्यांनी आपल्या अभिनयाची चांगली छाप पाडली. +भाऊ कदम यांचे बालपण मुंबईतील वडाळा परिसरातील बीपीटी क्वॉटर्समध्ये गेले आहे. वडाळा येथील ज्ञानेश्वर विद्यालयातून त्यांनी आपले शालेय शिक्षण पूर्ण केले. बालपणापासूनच ते लाजाळू आणि शांत स्वभावाचे आहेत. वडिलांच्या अकाली निधनानंतर वडाळ्याहून ते आपल्या कुटुंबासोबत डोंबिवलीत स्थायिक झाले. भाऊ घर खर्चासाठी मतदार नावनोंदणीचे काम करत होते, पण त्यात भागत नसल्याने त्यांनी भावाच्या साथीने पानाची टपरी सुरू केली. +पंधरा वर्षांत भाऊ यांनी जवळजवळ ५०० नाटकांमध्ये अभिनय केला. खरं तर करिअरमध्ये मोठी संधी मिळत नसल्याचे पाहून त्यांनी अभिनयाला रामराम ठोकण्याचाही विचार केला होता. मात्र त्याचकाळात विजय निकम यांनी त्यांना 'जाऊ तिथे खाऊ' या नाटकात मुख्य भूमिका दिली. हे नाटक त्यांच्या करिअरमधील टर्निंग पॉईंट ठरले. +भाऊ नाटकांमध्ये काम करत असल्याने त्यांच्याबद्दल इंडस्ट्रीतील बऱ्याच लोकांना माहित होते. त्यांच्यापैकी काहींनी त्यांचे नाव 'फू बाई फू'साठी सुचवले. मात्र सलग दोनदा भाऊंनी 'फू बाई फू'ची ऑफर नाकारली. लाजाळू स्वभावाच्या भाऊंना मला हे काम जमणार नाही, असे वाटायचे. मात्र तिसऱ्यांदा आलेली ऑफर त्यांनी स्वीकारली आणि संधीचे सोने केले. 'फू बाई फू'च्या सहाव्या पर्वाचे ते विजेतेसुद्धा ठरले. +दूरचित्रवाणीच्या झी मराठी वाहिनीवर झालेल्या ‘फू बाई फू’ नावाच्या मराठी स्टॅंडअप विनोदी कार्यक्रमातील आपल्या स्किट्ससाठी ते प्रसिद्ध आहेत. चला हवा येऊ द्या या झी मराठीवर प्रदर्शित होणाऱ्या दुसऱ्या एका विनोदी कार्यक्रमात त्यांनी निलेश साबळे यांच्याबरोबर मुख्य भूमिका देखील बजावली आहे. या मालिकेत त्यांनी पप्पू, ज्योतिषी आणि अनेक विविध वर्णनांचे चरित्र भूमिका केल्या. अभिनयातील जवळजवळ प्रत्येक भूमिकेत भाऊ आपल्या अचूक टाइमिंगसाठी अद्वितीय आहेत. त्यांच्या चेहऱ्यावरील भोळेभाबडे हावभाव हे त्यांचे वेगळेपण आहे. या कार्यक्रमाने ६०० यशस्वी एपिसोड पूर्ण केले आहेत आणि जवळजवळ प्रत्येक एपिसोडमध्ये भाऊ या कल्पित विनोदवीराने अभिनय केला आहे. आनुवंशिक विनोद करताना त्यांच्या निरागसतेने लाखो मराठी चाहत्यांमध्ये प्रचंड लोकप्रियता मिळवली आहे. त्यांनी तुझं माझं जमेना नावाच्या एका कार्यक्रमामध्ये काम केले आणि आपल्या स्किटचे सादरीकरण जवळजवळ प्रत्येक झी मराठी पुरस्कार सोहळ्यात केले आहे. +भालचंद्र कदमांनी अनेक मराठी चित्रपटांमध्ये काम केले आहे. त्यात टाइमपास ३, टाइमपास २, टाइमपास, सांगतो ऐका, मिस मॅच, पुणे विरुद्ध बिहार, नारबाची वाडी, कोकणस्थ, चांदी, मस्त चाललंय आमचं, बाळकडू असे काही यशस्वी चित्रपटही आहेत ज्यात त्यांनी महत्त्वाची भूमिका निभावली आहे. त्यांनी एक हिंदी चित्रपट फरारी की सवारी मध्ये देखील अभिनय केला आहे. +कदम यांनी मराठी नाटकांमध्ये देखील विविध भूमिका साकारल्या आहेत. शांतेचा कार्ट चालू आहे, यदा कदाचित, चार्ली, करुण गेला गाव ही त्यापैकी काही महत्त्वाची नाटके आहेत.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1515.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1515.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bc5dabf8ae8c5ac8b2eedc0bc48dd15d68396b14 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1515.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रशांत रामशेठ ठाकुर मराठी राजकारणी आहेत. हे पनवेल मतदारसंघातून भारतीय जनता पक्षाकडून महाराष्ट्राच्या बाराव्या, तेराव्या आणि चौदाव्या विधानसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15173.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15173.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e7f472538d55eede6ab9454b7a153753c823f38d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15173.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +भाळु हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील कारंजा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०५ सेंमी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15201.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15201.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e4355158983c839544a16c9f5819afb9ea77b214 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15201.txt @@ -0,0 +1 @@ +भावना चिखलिया (फेब्रुवारी १४, इ.स. १९५५ - हयात) या भारतीय जनता पक्षाच्या नेत्या आहेत. त्या इ.स. १९९१ ,इ.स. १९९६, इ.स. १९९८ आणि इ.स. १९९९च्या लोकसभा निवडणुकींमध्ये गुजरात राज्यातील जुनागढ लोकसभा मतदारसंघातून लोकसभेवर निवडून गेल्या. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15206.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15206.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fee780ccfc59f1122c3f972d2757c82fbd4b2826 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15206.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + भारत +भावना बलसावर (जन्म: २१ऑक्टोबर, १९७५) एक भारतीय चित्रपट, रंगमंच आणि दूरदर्शन अभिनेत्री आहे. भावना ही भारतीय चित्रपट सृष्टीतील प्रसिद्ध अभिनेत्री शुभा खोटेची मुलगी आहे. +भावना बलसावरला दोन भावंडे आहेत, त्यापैकी अश्विन बलसावार ही एक ध्वनी मुद्रक आहे.[१] +भावना 'आर्य विद्या मंदिर'ची माजी विद्यार्थीनी असून इयत्ता दहावी मध्ये आय.सी.एस.ई तुन अव्वल आलेली आहे.[२] भावना एस.एन.डी.टी. कॉलेजमधून ड्रेस डिझायनिंग आणि फॅशन समन्वयाची पदवीधर आहे. +इ.स. २००२ मध्ये भावना ने अभिनेता करण शहाशी लग्न केले.[३][४] तिचे आजोबा नंदू खोटे हे रंगमंच आणि मूक सिनेमातील एक प्रसिद्ध अभिनेते होते. नंदू खोटेच्या मेव्हणी प्रसिद्ध चित्रपट अभिनेत्री दुर्गा खोटे ह्या होत्या. विनोदी अभिनेता आणि चरित्र नायक विजू खोटे भावना खोटेचे मामा आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15227.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15227.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..04954b4d86351f32e294dd4fe5173eae731c0a77 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15227.txt @@ -0,0 +1,6 @@ + +भाविना हसमुखभाई पटेल (६ नोव्हेंबर १९८६) ही एक भारतीय पॅराॲथलीट आणि टेबल टेनिस खेळाडू आहे.[१] ती मेहसाणा, गुजरात येथे राहते. तिने टोकियो येथे २०२० च्या उन्हाळी पॅरालिम्पिकमध्ये वर्ग 4 टेबल टेनिसमध्ये रौप्य पदक जिंकले.[२] निकुल पटेल हे तिचे प्रशिक्षक आहेत.[३] +व्हीलचेअरवर बसून टेबल टेनिस खेळणाऱ्या भाविनाने  राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय स्पर्धांमध्ये अनेक सुवर्ण आणि रौप्य पदके जिंकली आहेत. +२०११ मध्ये आयोजित पीटीटी थायलंड टेबल टेनिस चॅम्पियनशिपमध्ये वैयक्तिक श्रेणीमध्ये भारतासाठी रौप्य पदक जिंकून तिने जागतिक क्रमांक २ चेरँकिंग गाठले.  ऑक्टोबर २०१३ मध्ये, पटेलने बीजिंगमधील आशियाई पॅरा टेबल टेनिस चॅम्पियनशिपमध्ये महिला एकेरीच्या वर्ग 4 मध्ये रौप्य पदक जिंकले. +२३ ते ३१ ऑगस्ट २०१७ रोजी बीजिंग, चीन येथे भाविनाने आंतरराष्ट्रीय टेबल टेनिस फेडरेशन आशियाई पॅरा टेबल टेनिस चॅम्पियनशिपमध्ये कांस्यपदक जिंकले. +टोकियो २०२० पॅरालिम्पिकमध्ये तिने जागतिक क्रमांक २ वर असलेल्या आणि रिओ पॅरालिम्पिक सुवर्णपदक विजेत्या बोरिस्लावा रॅन्कोविचला पराभूत करून महिला एकेरीच्या वर्ग ४ वर्गात उपांत्य फेरी गाठली. तिने अंतिम फेरी गाठण्यासाठी चीनच्या झांग मियाओलाही पराभूत केले आणि सध्याच्या जागतिक क्रमवारीत दुसऱ्या क्रमांकावर असलेल्या चीनच्या झोउ यिंगच्या विरोधात ती सुवर्णपदक लढतीत हरली आणि तिला टोकियो पॅरालिम्पिकमध्ये रौप्यपदकावर समाधान मानावे लागले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15243.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15243.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a198932bcd2e56068aec7d68d921379fc3e293e1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15243.txt @@ -0,0 +1 @@ +बासा मादुरा ही इंडोनेशिया येथील बोलली जाणारी स्थानिक भाषा आहे. याशिवाय येथे बहासा इंडोनेशिया ही वापरात आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15270.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15270.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..92c7638a4234450f2cf2e331ae8e8852628f68ab --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15270.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +सर्जनशील भाषाशास्त्र  · उच्चारशास्त्र +पदरचनाशास्त्र · वाक्यरचना · शब्दसंग्रह सय (भाषाशास्त्र) +शब्दार्थशास्त्र · सापेक्ष अर्थच्छटाशास्त्र +तौलनिक भाषाशास्त्र · व्युत्पत्ती +ऐतिहासिक भाषाशास्त्र · उच्चारशास्त्र +सामाजिक भाषाशास्त्र +जाणीव भाषाशास्त्र [मराठी शब्द सुचवा] +गणनात्मक भाषाशास्त्र +न्याय भाषाशास्त्र +भाषा प्राप्ती +भाषा मूल्यांकन +भाषा विकास +भाषा शिक्षण +आदेशात्मक भाषाशास्त्र +भाषाशास्त्रीय मानवशास्त्र +चेतन भाषाशास्त्र +मानस भाषाशास्त्र + भाषाशैली शास्त्र +भाषाशास्त्राचा इतिहास +भाषाशास्त्रज्ञांची यादी +भाषाशास्त्रातील न सुटलेले प्रश्न diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15310.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15310.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..74a658bdffc12d558048b2398034da43cd61a7c6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15310.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +भास्कर महाजन हे एक मराठी लेखक आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15322.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15322.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..26345ca5cb45dcf5c6273bae48e8175d75887441 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15322.txt @@ -0,0 +1 @@ +व्हाइस ॲडमिरल भास्कर सदाशिव सोमण (१९१३ - फेब्रुवारी ८ १९९५) हे भारताचे पाचवे नौदलप्रमुख होते. हे १९६२ ते १९६६ दरम्या या पदावर होते.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15352.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15352.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..50164fa639b124839f8b5422608116bc23df9c25 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15352.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +मादाम भिकाईजी रुस्तम कामा (रोमन लिपी: Bhikaiji Rustom Cama ;) (२४ सप्टेंबर, इ.स. १८६१; मुंबई, ब्रिटिश भारत - १९ ऑगस्ट, इ.स. १९३६; मुंबई, ब्रिटिश भारत) या भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील प्रमुख महिला नेत्या होत्या. त्या फ्रेंच नागरिक होत्या व तर राज्य संघटनेचे अध्यक्ष भिकाजी कामा. +मादाम कामा यांचा जन्म २४ सप्टेंबर, इ.स. १८६१ रोजी मुंबईतल्या एका पारशी कुटुंबात झाला. त्यांचे माहेरचे नाव भिकाई सोराब पटेल असे होते. भिकाईजींचे वडील प्रसिद्ध व्यापारी होते. मादाम कामा यांचे शिक्षण इंग्रजीतून झाल्याने, इंग्रजीवर त्यांचे चांगले प्रभुत्व होते. रूस्तम के.आर. कामा यांच्याशी त्यांनी विवाह केला. रुस्तम कामा हे सामाजिक कार्यकर्ते व वकील होते. +दादाभाई नौरोजी यांच्या सचिव म्हणून मादाम कामा यांनी काम केले. त्यांनी युरोपात युवकांना एकत्र करून भारताला स्वांतत्र्य मिळविण्यासाठी प्रयत्‍न करण्यास प्रवृत्त केले. त्या युवकांना ब्रिटिश सरकारच्या बातम्या वेळोवेळी देत असत. मादाम कामांनी लंडनमध्ये पुस्तक प्रकाशन सुरू केले. त्या विशेषेकरून देशभक्तिपर लिखाण असलेल्या पुस्तकांचे प्रकाशन करीत. सावरकरांचे '१८५७चा स्वांतत्र्य लढा' हे पुस्तक प्रकाशित करण्यासाठी मादाम कामांनी त्यांनी मदत केली. त्या स्वांतत्र्य मिळविण्यासाठी झटणाऱ्या क्रांतिकारकांना आर्थिक मदतीसह अन्य प्रकारची मदत करत. इ.स. १९०७ साली जर्मनीतल्या श्टुटगार्ट येथे आंतरराष्ट्रीय साम्यवादी परिषद भरली होती. या परिषदेसाठी विविध देशांचे हजारावर प्रतिनिधी आले होते. त्या परिषदेत मादाम कामांनी साडी नेसून व भारतीय झेंडा घेऊन या परिषदेतील सदस्यांना भारताबद्दल माहिती दिली. +जर्मनीत श्टुटगार्ट येथे भरलेल्या आंतरराष्ट्रीय समाजवादी परिषदेत भारताचे प्रतिनिधित्व करण्याची जबाबदारी मादाम कामा यांच्यावर टाकण्यात आली होती. तिथे कुणाच्याही विरोधाला न जुमानता त्यांनी भारताचा पहिला झेंडा फडकविला. [१]त्यात हिरवा, पिवळा व लाल रंगांचे पट्टे होते. लाल रंग हा शक्तीचे प्रतिनिधित्व करतो पिवळा विजयाचे, तर हिरवा रंग धीटपणा व उत्साहीपणाचे प्रतीक आहे, असे त्यांनी सांगितले. झेंड्यावरील ८ कमळाची फुले तत्कालीन भारताच्या ८ राज्यांची प्रतीके होती. 'वन्दे मातरम्' हे देवनागरी अक्षरांमध्ये झेंडयाच्या मध्यात लिहिलेले होते. झेंड्यावर काढलेले सूर्य आणि चंद्र हे हिंदू-मुस्लिम विश्वास दर्शवणारे चिन्ह होते. दिनांक २२ ऑगस्ट, इ.स. १९०७ रोजी श्टुटगार्ट येथील आंतरराष्ट्रीय समाजवादी परिषदेत भारताचा झेंडा सर्वप्रथम फडकावतेवेळी मादाम कामा म्हणाल्या होत्या - +मादाम कामांनी श्टुटगार्ट येथे झेंडा फडकवल्यानंतर दरम्यानच्या काळात पहिल्या महायुद्धाची ठिणगी पडली आणि मादाम कामा यांना फ्रान्समध्ये स्थानबद्ध करण्यात आले. साधारण इ.स. १९३५ सालापर्यंत त्या तिथेच होत्या. त्यानंतर त्यांना भारतात परतण्याची परवानगी मिळाली[२] आणि वयाच्या ७४ व्या वर्षी त्या परत मायदेशी आल्या. १९ ऑगस्ट, इ.स. १९३६ या दिवशी एका पारशी धर्मादाय रुग्णालयात त्यांची प्राणज्योत मालवली. +मुंबईतील ओव्हल मैदानाजवळच्या एका हमरस्त्याला ‘मादाम कामा’ यांचे नाव दिले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1536.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1536.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e164e69b1b513affb6c5d46478d8c7a1c755b757 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1536.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रसन्न आचार्य(ऑगस्ट ८,इ.स. १९४९-हयात) हे भारतीय राजकारणी आहेत.ते बिजू जनता दल पक्षाचे उमेदवार म्हणून इ.स. १९९८,इ.स. १९९९ आणि इ.स. २००४च्या लोकसभा निवडणुकांमध्ये ओडिशा राज्यातील संबलपूर लोकसभा मतदारसंघातून लोकसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1541.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1541.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..648fb78d74f847c1b502e28d80ad9054905ab184 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1541.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +[[]], इ.स. +दुवा: [] (इंग्लिश मजकूर) +सेक्कुगे प्रसन्ना  श्रीलंकाकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15421.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15421.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0a5f1c272379b48cb5c461a52e1e3b6395b3a59b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15421.txt @@ -0,0 +1 @@ +भिलगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील कामठी तालुक्यातील एक गाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15433.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15433.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..76486158fd4d57f35401704e32908fc893f513eb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_15433.txt @@ -0,0 +1,8 @@ + भिलवळे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील खालापूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. +१.https://villageinfo.in/ +२.https://www.census2011.co.in/ +३.http://tourism.gov.in/ +४.https://www.incredibleindia.org/ +५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism +६.https://www.mapsofindia.com/ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1568.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1568.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2264fd7cc9b3b3f307175c1a07248418e1bbc653 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1568.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +प्रसूतिशास्त्र (अन्य लेखनभेद: प्रसूतीशास्त्र, प्रसवशास्त्र ; इंग्लिश: Obstetrics, ऑब्स्टेट्रिक्स ;) हे गर्भारपण, प्रसूती व प्रसूतीपश्चात काळांदरम्यान स्त्रिया व अर्भकांची वैद्यकीय काळजी घेण्याविषयीची शल्यविज्ञानातील एक विशेष शाखा आहे. प्रसूतिशास्त्रामध्ये प्रसूती व त्यात होणारे अडथळे यांचा अभ्यास केला जातो. मानवेतर प्राण्यांमधील प्रसूतीसंदर्भात समांतर परिप्र्येक्षाचे शास्त्र पाशवी प्रसूतिशास्त्र (इंग्लिश: Veterinary obstetrics ;) या नावाने ओळखले जाते. +यात मुख्यतः खालील बाबींचा विचार केला जातो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1591.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1591.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e3bf502dace8bcacbf0f9f9495bb7f898b09bb2d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1591.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +वामन लक्ष्मण कुलकर्णी (१९११ - ) हे मराठी भाषेतील समीक्षक व टीकाकार आहेत. ते १९५९ ते ७९ या काळात मराठवाडा विद्यापीठात मराठीचे विभाग प्रमुख होते. हे विद्यापीठ आता डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर मराठवाडा विद्यापीठ म्हणून प्रसिद्ध आहे. २०१७ साली ते १०६ वर्षांचे आहेत. +कुलकर्णी यांचा जन्‍म पूर्वीच्‍या खानदेश जिल्‍ह्यातील चोपडे या गावी झाला. त्‍यांचे शालेय शिक्षण नाशिक हायस्‍कूल नाशिक येथे तर पदवी व पदव्‍युत्तर शिक्षण हं. प्रा. ठाकरसी कॉलेज, नाशिक व विल्‍सन कॉलेज, मुंबई येथे झाले. बी.ए. (इंग्रजी) व एम.ए. (मराठी) शिक्षणानंतर ते मुंबई येथे छबिलदास हायस्‍कूलमध्‍ये शिक्षक म्‍हणून कार्य (१९३५-३६). पुढे १९४४ पर्यंत विल्‍सन हायस्‍कूल, मुंबई येथे शिक्षकी पेशा केल्‍यानंतर विल्‍सन महाविद्यालयात प्राध्‍यापक म्‍हणून अध्‍यापनाचे कार्य.  नंतर १९५९ पासून औरंगाबाद येथील तत्‍कालीन मराठवाडा विद्यापीठाच्‍या मराठी भाषा व वाङ्मय विभागात प्राध्‍यापक व विभागप्रमुख म्‍हणून कार्यरत झाले. येथे त्‍यांनी १९७३ पर्यंत कार्य केल्‍यानंतर १९७४ ते १९७६ मध्‍ये मुंबई विद्यापीठाच्‍या मराठी विभागात प्राध्‍यापक व विभागप्रमुख अध्‍ययन-अध्‍यापनाचे कार्य व १९७६ मध्‍ये निवृत्‍त.[नियतकालिक संदर्भ १] +[१] +१) वामन मल्‍हार : वाङ्मयदर्शन (१९४४) +२) वाङ्मयातील वादस्‍थळे (१९४६) +३) वाङ्मयीन मते आणि मतभेद (१९४९) +४) वाङ्मयीन टीपा आणि टिप्‍पणी (१९५३) +५) वाङ्मयीन दृष्‍टी आणि दृष्टिकोन (१९५९) +६) श्रीपाद कृष्‍ण : वाङ्मयदर्शन (१९५९) +७) साहित्‍य आणि समीक्षा (१९६३) (स्फुट निबंध संग्रह) +८) मराठी ज्ञानप्रसारक : इतिहास आणि वाङ्मयविचार (१९६५) +९) साहित्‍य : शोध आणि बोध’ (१९६७), +१२) न. चिं. केळकर : वाङ्मयदर्शन (१९७३) +१३) हरिभाऊंची सामाजिक कादंबरी (१९७३) +१४) साहित्‍य : स्‍वरूप आणि समीक्षा (१९७५) +१५) विविधज्ञानविस्‍तार : इतिहास आणि वाङ्मयविचार (१९७६) +१६) मराठी कविता : जुनी आणि नवी (१९८०) +१७) नाटककार खाडिलकर : एक अभ्‍यास[२] +१८) तुकारामाची कविता [३] +१) मराठी कविता (१९२०-१९५०) (१९५०) +२) हरिभाऊंच्‍या कादंबरीतील व्‍यक्‍ती (१९६२) +३) मराठी नाटक आणि रंगभूमी (१९६३) +४) काव्‍यातील दुर्बोधता (१९६६) +५) मराठी समीक्षा (१९७२) +६) एका पिढीचे आत्‍मकथन (१९७५) +चुका उधृत करा: "नियतकालिक संदर्भ" नावाच्या गटाकरिता खूणपताका उपलब्ध आहेत, पण संबंधीत खूण मिळाली नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_165.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_165.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0947b2e272775b217037ba332817942eadbaa39c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_165.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोप जॉन बाविसावा (इ.स. १२४४:काहोर्स, फ्रांस - ४ डिसेंबर, इ.स. १३३४:अव्हिन्यॉं, प्रोव्हान्स, फ्रांस) हा चौदाव्या शतकातील पोप होता. +याचे मूळ नाव जाक दुएझे असे होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1655.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1655.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5b8c5b361164711af6a3c33dc40c1a7f9797e23e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1655.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +प्राचीन काळापासून मानवी लोकवस्ती असणाऱ्या नगरांची यादी खाली दिली आहे. +This is a list of present-day cities by the time period over which they have been continuously inhabited.The age claims listed may be disputed, or indeed obsolete. Differences in opinion can result from different definitions of "city" as well as "continuously inhabited". +प्रत्येकास "जगातील सर्वात प्राचीन नगर" म्हणून ख्याती असणाऱ्या (दमास्कस, बायब्लॉस, जेरिको, वाराणशी)ह्या शहरांचा देखील ह्या यादीत समावेश करण्यात आला आहे. Caveats to the validity of each claim are discussed in the "Notes" column. + + +Continuous habitation since the Chalcolithic (or Copper Age) is possible (but difficult) to prove archaeologically for several Levantine cities (Jericho, Byblos, Damascus, Sidon and Beirut). +Cities became more common outside the Fertile Crescent with the Early Iron Age from about 1100 BC. The foundation of Rome in 753 BC is conventionally taken as one of the dates initiating Classical Antiquity.साचा:Fact +Fortifications date to 6800 BC (or earlier), making Jericho the earliest known walled city.[४] +Evidence indicates that the city was abandoned several times, and later expanded and rebuilt several times.[५] +inhabited for nearly 3500 years.[१९] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1663.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1663.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0f3de9a685b771ad283269a5ee9b498777f0cdc3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1663.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्राजक्त प्रसाद तनपुरे हे राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षातर्फे २०१९ च्या सार्वत्रिक निवडणुकीत शिवाजी भानुदास कर्डीले यांचा पराभव करून १,९७,३९२ मतांनी विजयी झाले.[१][२] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1678.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1678.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..018e40bb938df45b0c27f247f10167f9c3ccf52a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1678.txt @@ -0,0 +1 @@ +तेलंगणातील प्राणहिता अभयारण्य १३६ चौरस कि .मी . क्षेत्रावर  विस्तारले आहे . काळवीट हे येथील मुख्य आकर्षण . हैद्राबाद पासून ३००km अंतरावर असून वर्धा चंद्रपूर मंचरेल प्रयन्त रेल्वेने जात येते किंवा हैद्राबाद -वरंगळ मार्गे मंचारेल येथे जात येते .मंचरेल रेल्वे स्थानक  पासून ५० km आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1740.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1740.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3599780c8a814d67292e726d46267eaae15e9547 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1740.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +संगणक वरून माहिती छापून घेण्यासाठी प्रिंटर या आउटपुट डिवाइस वापर केला जातो. संगणकाने प्रिंट कमांड दिली कि तो आपोआप जशीतशी माहिती कागदावर छापतो. संगणका मधून अशी माहिती प्रिंटर या प्रदान म्हणजेच आउटपुट डिवाइस मधून कागदावर छापता येते. प्रिंटर ने छापलेली माहिती तशीच राहते म्हणुन त्या माहितीला हार्ड कॉपी असे म्हणतात. प्रिंटर हे परेलाल किवा यूएसबी केबल द्वारे CPU मध्ये मदरबोर्डला जोडले जाते. +प्रिंटरचे सध्या ३ भाग प्रचलित आहेत. +संगणकाच्या संदेशा प्रमाने पिन्स रिबिन वर जलद गतीने आघात करतात त्या मुळे कागदावर टीबाच्या स्वरूपात अक्षरे उमटतात. पण प्रिंटिंगच्या वेळी खुप मोठा आवाज करत प्रिंटिंग करतात. बँकेच्या ठिकाणी अशाच प्रकारचे प्रिंटर वापरले जातात +इंकच्या तुषार सूक्ष्म छिद्रांच्या नॉझल्सने कागदावर उडवले जातात. यात नोझल्सच्या मदतीने योग्य प्रमाणात चार प्राथमिक रंग मिसळुन रंगित प्रिंट करता येते. +हा प्रिंटर छपाईसाठी लेझर किरणांचा वापर करतो.. संगणकाकडून येणाऱ्या माहितीनुसार लेझर किरण सतत गोल फिरणाऱ्या ड्रमवर पडतात. या लेझर किरणांमुळे ड्रमवर स्थिर विद्युत प्रभाराचे ठिपके तयार होतात. ड्रमच्या लगत असलेली कोरड्या शाईची भुकटी (टोनर) ड्रमवरील विद्युत् प्रभारित कागदावर मजकुराच्या ओळी किवा चित्राचे भाग तयार करते.. +झेराॅक्स, स्कॅनर, प्रिंटर, फॅक्स अशा सर्व गोष्टी एकात मिळणाऱ्या ऑल इन वन (All In One ) प्रिंटरला सध्या जास्त मागणी आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1750.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1750.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1f102651b2e5f07bf95ae0d15243219b3dbcf334 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1750.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +प्रियंका चोप्रा-जोनास ( १८ जुलै १९८२) ही एक भारतीय सिने-अभिनेत्री व मॉडेल आहे. मिस वर्ल्ड ही आंतरराष्ट्रीय सौंदर्य स्पर्धा जिंकणारी ती ५ भारतीय महिलांपैकी एक आहे. प्रियंका चोप्राने २००३ साली द हीरो नावाच्या चित्रपटाद्वारे बॉलिवूडमध्ये पदार्पण केले. ती बॉलिवूडमधील सर्वाधिक मानधन स्वीकारणारी व सर्वात लोकप्रिय अभिनेत्यांपैकी एक मानली जाते. प्रियंका चोप्राला दोनदा राष्ट्रीय पुरस्कार मिळाला. मिस वर्ल्ड २००० स्पर्धेची विजेती, चोप्रा ही भारतातील सर्वाधिक कमाई करणाऱ्या अभिनेत्रींपैकी एक आहे. तिला दोन राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार आणि पाच फिल्मफेर पुरस्कारांसह अनेक पुरस्कार मिळाले आहेत. २०१६ मध्ये, भारत सरकारने तिला पद्मश्री देऊन सन्मानित केले आणि टाइमने तिला जगातील १०० सर्वात प्रभावशाली व्यक्तींपैकी एक म्हणून नाव दिले आणि पुढील दोन वर्षांत, फोर्ब्सने तिला जगातील १०० सर्वात शक्तिशाली महिलांमध्ये सूचीबद्ध केले. +जरी चोप्रा सुरुवातीला एरोनॉटिकल अभियांत्रिकी शिकण्याची आकांक्षा बाळगत असली तरी, तिने भारतीय चित्रपट उद्योगात सामील होण्याच्या ऑफर स्वीकारल्या, ज्या संधी तिच्या स्पर्धा जिंकल्यामुळे निर्माण झाल्या. तिने तामिळ चित्रपट थामिझन (२००२) मधून अभिनय क्षेत्रात पदार्पण केले. त्यानंतर तिने द हीरो: लव्ह स्टोरी ऑफ अ स्पाय (२००३) या चित्रपटातून बॉलिवूडमध्ये पदार्पण केले. तिने बॉक्स ऑफिस हिट अंदाज (२००३) आणि मुझे शादी करोगी (२००१) मध्ये प्रमुख स्त्रीची भूमिका बजावली आणि २००४ च्या थ्रिलर ऐतराजमधील तिच्या ब्रेकआउट भूमिकेसाठी तिला समीक्षकांची प्रशंसा मिळाली. चोप्राने क्रिश आणि डॉन (दोन्ही २००६) या सर्वाधिक कमाई करणाऱ्या प्रॉडक्शनमध्ये मुख्य भूमिकांसह स्वतःला स्थापित केले आणि नंतर तिने त्यांच्या सिक्वेलमध्ये तिच्या भूमिकेची पुनरावृत्ती केली. +एका छोट्या धक्क्यानंतर, चोप्राने २००८ मध्ये फॅशन या नाटकात अडचणीत सापडलेल्या मॉडेलच्या भूमिकेसाठी यश मिळवले, ज्याने तिला सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्रीचा राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार आणि दोस्ताना मधील ग्लॅमरस पत्रकार म्हणून सन्मानित केले. चोप्राला कमिने (२००९), ७ खून माफ (२०११), बर्फी या चित्रपटांमध्ये अनेक पात्रे साकारण्यासाठी व्यापक ओळख मिळाली. मेरी कोम (२०१४), दिल धडकने दो (२०१५) आणि बाजीराव मस्तानी (२०१५). २०१५ ते २०१८ पर्यंत, तिने एबीसी थ्रिलर मालिका क्वांटिकोमध्ये ॲलेक्स पॅरिश म्हणून काम केले आणि द स्काय इज पिंक (२०१९) या बायोपिकसह हिंदी चित्रपटसृष्टीत परतली. चोप्राने अनेक हॉलिवूड चित्रपटांमध्ये देखील काम केले आहे, विशेषतः द व्हाईट टायगर (२०२१) आणि द मॅट्रिक्स पुनरुत्थान (२०२१). +चोप्रा पर्यावरण आणि स्त्रियांच्या हक्कांसारख्या सामाजिक कारणांना प्रोत्साहन देते आणि लैंगिक समानता, लैंगिक वेतनातील तफावत आणि स्त्रीवाद याबद्दल बोलते. तिने २००६ पासून युनिसेफ सोबत काम केले आहे आणि अनुक्रमे २०१० आणि २०१६ मध्ये बाल हक्कांसाठी राष्ट्रीय आणि जागतिक युनिसेफ सद्भावना दूत म्हणून नियुक्त करण्यात आले होते. आरोग्य आणि शिक्षणासाठी तिचे नेमसेक फाउंडेशन वंचित भारतीय मुलांना आधार देण्याचे काम करते. रेकॉर्डिंग आर्टिस्ट म्हणून, चोप्राने तीन एकेरी रिलीज केले आहेत आणि तिच्या अनेक चित्रपट गाण्यांसाठी गायन प्रदान केले आहे. पर्पल पेबल पिक्चर्स या प्रोडक्शन कंपनीच्याही त्या संस्थापक आहेत, ज्या अंतर्गत तिने प्रशंसित मराठी चित्रपट व्हेंटिलेटर (२०१६) सह अनेक प्रादेशिक भारतीय चित्रपटांची निर्मिती केली आहे. गोपनीयता राखूनही, चोप्राचे अमेरिकन गायक आणि अभिनेते निक जोनास यांच्याशी लग्नासह तिचे ऑफ-स्क्रीन जीवन, मीडिया कव्हरेजचा विषय आहे. २०२१ मध्ये, तिने तिचे संस्मरण अनफिनिश्ड प्रकाशित केले, जे न्यू यॉर्क टाइम्सच्या बेस्ट सेलर यादीत पोहोचले.[१] +प्रियंका चोप्राचा जन्म १८ जुलै, १९८२ रोजी जमशेदपूर येथे झाला. प्रियंका चोप्राच्या वडिलांचे नाव अशोक चोप्रा, तर आईचे नाव मधु चोप्रा. प्रियंका चोप्राचे वडील लष्करामध्ये असल्यामुळे त्यांचं कुटुंब नेहमी फिरतीवर असायचं. त्यामुळे प्रियांका चोप्राला पूर्ण भारतीय संस्कृतीची ओळख झाली. प्रियंका चोप्राने आपल्या शिक्षणाची सुरुवात 'ला मार्टीनियर कन्या महाविद्यालय', लखनौ येथे निवासी विद्यार्थी म्हणून केली. त्यानंतर थोड्या कालावधीसाठी तिने 'मारिया गोरेटी महाविद्यालय', बरेलीमधूनही शिक्षण घेतले. प्रियंका चोप्राने दहावीचे शिक्षण बोस्टन, अमेरिका येथून पूर्ण केले. त्यावेळी तिची महत्त्वाकांक्षा सॉफ्टवेर अभियांत्रिकी किंवा गुन्हेगारी मानसशास्त्रज्ञ होण्याची होती. बोस्टनवरून परतल्यानंतर तिने 'फेमिना मिस इंडिया' स्पर्धेत भाग घेतला व ही स्पर्धा जिंकली. यानंतर प्रियंका चोप्राच्या कारकिर्दीची पूर्ण दिशाच बदलून गेली. +तिचे वडील अंबाला येथील पंजाबी हिंदू होते. तिची आई, झारखंडमधील मधु चोप्रा या डॉ. मनोहर किशन अखौरी, माजी काँग्रेसचे दिग्गज आणि बिहार विधानसभेच्या माजी सदस्या मधु ज्योत्स्ना अखौरी यांच्या ज्येष्ठ कन्या आहेत. तिची दिवंगत आजी, श्रीमती अखौरी, मूळची मेरी जॉन नावाची जेकोबाइट सीरियन ख्रिश्चन होती, ती केरळमधील कोट्टायम जिल्ह्यातील कुमारकोम येथील कवलप्पारा कुटुंबातील होती. चोप्राला सिद्धार्थ नावाचा एक भाऊ आहे, जो तिच्या सात वर्षांनी कनिष्ठ आहे. बॉलिवूड अभिनेत्री परिणीती चोप्रा, मीरा चोप्रा, आणि मन्नारा चोप्रा या चुलत बहिणी आहेत. +चोप्राच्या पालकांच्या लष्करी डॉक्टरांच्या व्यवसायामुळे, कुटुंबाला भारतातील दिल्ली, चंदीगड, अंबाला, लडाख, लखनौ, बरेली आणि पुण्यासह अनेक ठिकाणी नियुक्त करण्यात आले होते. लखनौमधीलला मार्टिनिएर गर्ल्स स्कूल आणि बरेली येथील सेंट मारिया गोरेटी कॉलेज ही ती ज्या शाळांमध्ये शिकली होती, त्यात त्यांचा समावेश होता. डेली न्यूझ अँड ॲनालिसिसमध्ये प्रसिद्ध झालेल्या एका मुलाखतीत चोप्रा म्हणाल्या की, तिला नियमित प्रवास करणे आणि शाळा बदलण्यात काहीच हरकत नाही; एक नवीन अनुभव आणि भारताच्या बहुसांस्कृतिक समाजाचा शोध घेण्याचा एक मार्ग म्हणून तिने याचे स्वागत केले. ती राहात असलेल्या अनेक ठिकाणी, चोप्राच्या लहानपणी लडाखच्या थंड वायव्य भारतीय वाळवंट प्रदेशातील लेहच्या खोऱ्यात खेळण्याच्या गोड आठवणी आहेत. ती म्हणाली होती, "मला वाटतं, मी लेहमध्ये असताना मी चौथीच्या वर्गात होते. माझ्या भावाचा नुकताच जन्म झाला. माझे बाबा सैन्यात होते आणि तिथंच पोस्टिंग झाले होते. मी एक वर्ष लेहमध्ये राहिलो आणि तिथल्या माझ्या आठवणी आहेत जबरदस्त. आम्ही सर्व लष्करी मुले तिथे होतो. आम्ही घरात राहत नव्हतो, आम्ही दरीत बंकरमध्ये होतो आणि एका टेकडीच्या माथ्यावर एक स्तूप होता जो आमच्या दरीकडे दुर्लक्ष करत असे. आम्ही माथ्यापर्यंत धावायचो. ती आता बरेलीला तिचे मूळ गाव मानते आणि तेथे मजबूत संबंध ठेवते. +१३ व्या वर्षी, चोप्रा अभ्यासासाठी युनायटेड स्टेट्समध्ये स्थलांतरित झाली, तिच्या मावशीसोबत राहिली आणि न्यूटन, मॅसॅच्युसेट्स आणि सीडर रॅपिड्स, आयोवा येथील शाळांमध्ये प्रवेश घेतला, क्वीन्स, न्यू यॉर्क येथे थांबल्यानंतर, तिच्या मावशीचे कुटुंब देखील वारंवार स्थलांतरित होते. मॅसॅच्युसेट्समध्ये असताना, तिने अनेक थिएटर प्रॉडक्शनमध्ये भाग घेतला आणि पाश्चात्य शास्त्रीय संगीत आणि समूहगायनाचा अभ्यास केला. युनायटेड स्टेट्समध्ये तिच्या किशोरवयीन काळात, चोप्राला कधीकधी वांशिक समस्यांना सामोरे जावे लागले आणि एका आफ्रिकन-अमेरिकन वर्गमित्राकडून भारतीय असल्‍याबद्दल त्यांना त्रास दिला गेला. तिने म्हटले आहे की, "मी एक मूर्ख मुलगा होतो, कमी आत्मसन्मान होता, मध्यमवर्गीय पार्श्वभूमीतून आलेली होती, माझ्या पायावर पांढरे डाग होते. पण मी खूप मेहनती होते. आज माझे पाय १२ ब्रँड विकतात." तीन वर्षानंतर, चोप्रा बरेली येथील आर्मी पब्लिक स्कूलमध्ये उच्च माध्यमिक शिक्षण पूर्ण करून भारतात परतली. +या कालावधीत, चोप्राने स्थानिक मे क्वीन सौंदर्य स्पर्धा जिंकली, त्यानंतर चाहत्यांनी तिचा पाठलाग केला; तिच्या सुरक्षेसाठी तिच्या कुटुंबाने त्यांचे घर बारने सुसज्ज केले. तिच्या आईने तिला २००० च्या फेमिना मिस इंडिया स्पर्धेत प्रवेश दिला; तिने दुसरे स्थान पटकावले, फेमिना मिस इंडिया वर्ल्ड खिताब जिंकला. चोप्राने पुढे मिस वर्ल्ड स्पर्धा जिंकली, जिथे तिला ३० नोव्हेंबर २००० रोजी लंडनमधील मिलेनियम डोममध्ये मिस वर्ल्ड २००० आणि मिस वर्ल्ड कॉन्टिनेंटल क्वीन ऑफ ब्यूटी-आशिया आणि ओशनियाचा मुकुट देण्यात आला. चोप्रा मिस वर्ल्ड जिंकणारी पाचवी भारतीय स्पर्धक होती आणि सात वर्षात अशी कामगिरी करणारी चौथी होती. तिने महाविद्यालयात प्रवेश घेतला होता, परंतु मिस वर्ल्ड स्पर्धा जिंकल्यानंतर ती निघून गेली. चोप्रा म्हणाल्या की मिस इंडिया आणि मिस वर्ल्ड या खिताबांमुळे तिला ओळख मिळाली आणि तिला चित्रपटातील भूमिकांसाठी ऑफर मिळू लागल्या. +फेमिना मिस इंडिया स्पर्धा जिंकल्यानंतर २००० मध्ये प्रियंका चोप्राने विश्वसुंदरीचा किताबही पटकावला आणि ती प्रकाशझोतात आली. त्यानंतर तिने आपला मोर्चा चित्रपटांकडे वळवला. तिने चित्रपटसृष्टीत पदार्पण केले ते तमिळ चित्रपटातून. पण त्यानंतर ती लगेच बॉलीवूडमध्ये आली. हिंदी चित्रपटसृष्टीतला तिचा पहिला चित्रपट होता अनिल शर्मा दिग्दर्शित 'द हीरो'. या चित्रपटामध्ये तिची दुय्यम भूमिका होती. या चित्रपटाने बॉक्स ऑफिसवर फार काही चांगली कामगिरी केली नाही. त्यामुळे तिचे पूर्ण लक्ष त्यानंतर आलेल्या 'अंदाज' या चित्रपटावर होते. या चित्रपटाला परीक्षकांकडून फार चांगली मते मिळाली नाहीत. परंतु, या चित्रपटाने बॉक्स ऑफिसवर कमाल केली. या चित्रपटासाठी तिला फिल्मफेरचा सर्वोत्कृष्ट पदार्पणाचा पुरस्कारही मिळाला. यानंतर मात्र प्रियंकाकडे ग्लॅमरस भूमिकांची रांग लागली. +यशाबरोबरच प्रियंका चोप्राला बऱ्याच वादांनाही तोंड द्यावे लागले, आणि त्यावेळी प्रियंका चोप्राने 'राजा भैय्या' आणि 'जान कि बाझी' हे दोन चित्रपट सोडून दिले. तिचे 'प्लॅन' (२००४) आणि 'किस्मत' (२००४) हे सलग दोन चित्रपट बॉक्स ऑफिसवर आपटले. 'असंभव' चित्रपटामध्ये तिची भूमिका केवळ ग्लॅमर वाढवण्यापुरती होती. प्रियंका चोप्रा ही एकमेव अभिनेत्री आहे जिने हॉलिवूडमध्ये ही आपली अभिनयाची कामगिरी बजावली आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1776.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1776.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ddba3952140a9d5c5d0ca8ad0321fc1bb6184be7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1776.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +गुणक: 40°21′25.6″N 74°40′13″W / 40.357111°N 74.67028°W / 40.357111; -74.67028 + +प्रिन्स्टन हे अमेरिका देशातील न्यू जर्सी राज्यामधील एक छोटे शहर आहे. हे शहर न्यू जर्सीच्या मध्य भागात वसले असून ते न्यू यॉर्क व फिलाडेल्फिया शहरांपासून सम अंतरावर आहे. +प्रिन्स्टन शहर प्रामुख्याने येथील प्रिन्स्टन विद्यापीठासाठी ओळखले जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1791.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1791.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f379cc802b528099f4b59dd8a3bda303b446fd3c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1791.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +प्रिमेइरा लीगा (पोर्तुगीज: Primeira Liga) ही पोर्तुगाल देशामधील सर्वोत्तम श्रेणीची फुटबॉल लीग आहे. ह्यामध्ये पोर्तुगालमधील १६ व्यावसायिक फुटबॉल क्लब भाग घेतात. क्लबांच्या प्रदर्शनावरून त्यांची सेगुंदा लीगा ह्या दुय्यम श्रेणीच्या लीगमध्ये हकालपट्टी होऊ शकते तसेच सेगुंदा लीगामधील संघांना ह्या लीगमध्ये बढती मिळू शकते. +इ.स. १९३४ मध्ये स्थापन झालेल्या प्रिमेइरा लीगामध्ये आजवर एफ.सी. पोर्तू, एस.एल. बेनफीका व स्पोर्टिंग क्लब दि पोर्तुगाल ह्या तीन क्लबांनी वर्चस्व गाजवले असून आजवरील ८० हंगामांमध्ये ह्या तीन क्लबांनी एकत्रितपणे ७७ वेळा विजय मिळवला आहे. युएफाच्या क्रमवारीपद्धतीनुसार युरोपामधील राष्ट्रीय फुटबॉल लीगमध्ये प्रिमेइरा लीगाचा पाचवा क्रमांक लागतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_181.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_181.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..633ddf7e9b60408d7b2c201d312db2e88d2518d6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_181.txt @@ -0,0 +1 @@ +पोप बेनेडिक्ट नववा (१०१२:रोम, इटली - १०५६:रोम, इटली) हा ऑक्टोबर, १०३२ ते १०४८ दरम्यान तीनवेळा पोपपदी होता. एकाधिक वेळा पोपपदावर बसलेला आणि पोपचे पद विकणारा हा एकमेव व्यक्ती होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1819.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1819.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9430eae856ed0ca55141c3e7502e09ee885956cf --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1819.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रिय रंजन दासमुन्शी (नोव्हेंबर १३, इ.स. १९४५ - २० नोव्हेंबर, २०१७:नवी दिल्ली, भारत) हे काँग्रेस पक्षाचे नेते होते. ते इ.स. १९७१, इ.स. १९८४, इ.स. १९९६, इ.स. १९९९ आणि इ.स. २००४च्या लोकसभा निवडणुकीत पश्चिम बंगाल राज्यातील रायगंज लोकसभा मतदारसंघातून लोकसभेवर निवडून गेले. ते मनमोहन सिंह यांच्या मंत्रीमंडळात माहिती आणि प्रसारणमंत्री, संसदीय कार्यमंत्री आणि जलस्त्रोत विकासमंत्री होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1839.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1839.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..24850768ae5337bdc66680982eae25a54a44868d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1839.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +प्रिया बेर्डे१७ ऑगस्ट, १९६७ (1967-08-17) (वय: ५६) +प्रिया बेर्डे (जन्मदिनांक १७ ऑगस्ट १९६७) ही मराठी चित्रपट अभिनेत्री आहे. इ.स. १९८८ साली अशी ही बनवाबनवी या चित्रपटाद्वारे तिने चित्रपटक्षेत्रात पदार्पण केले. +कर्नाटकी या प्रसिद्ध फिल्मी घराण्यात प्रिया बेर्डे यांचा जन्म झाला, त्या काळचे प्रसिद्ध छायालेखक वासुदेव कर्नाटकी यांची नात व मराठी चित्रपटसृष्टीतील निर्माते, दिग्दर्शक अरुण कर्नाटकी यांच्या त्या कन्या होत. +पहिल्यापासूनच अभिनयाची आवड म्हणून मराठी सिनेमात त्यांनी प्रवेश केला. विनोदी चित्रपटांच्या त्या जमान्यात लोकप्रिय विनोदी अभिनेते लक्ष्मीकांत बेर्डे यांच्या समवेत त्यांची अशी जोडी जमली की प्रत्यक्ष जीवनातदेखील ते एकमेकांचे जोडीदार झाले. दोघांचे एकत्र असे अनेक विनोदी सिनेमे गाजले. +एक धागा, आम्ही तिघी या दूरदर्शन मालिकांमध्ये त्यांनी काम केले. त्यांना अभिनय बेर्डे व स्वानंदी बेर्डे अशी दोन मुले आहेत. अभिनय याने 'ती सध्या काय करते' या चित्रपटाद्वारे मराठी चित्रपटात पदार्पण केले. +अभिनया व्यतिरिक्त उपजीविकेचे साधन म्हणून प्रिया बेर्डे यांनी लोणावळा परिसरातील बावधन येथे 'चख ले' नावाने एक शाकाहारी उपहारगृह सुरू केले. मागणी आणि प्रतिसाद पाहून बेर्डे यांनी या उपहारगृहात मांसाहारी पदार्थ देखील बनवण्यास सुरुवात केली. बेर्डे यांचे माहेर कोल्हापूरचे आणि सासर कोकणातील, यामुळे त्यांचा दोन्ही पद्धतीने पदार्थ बनवण्यात चांगलाच हातखंडा बसला होता. हीच आवड त्यांना या क्षेत्रात घेऊन आली. पुढे सप्टेंबर २०२१ मध्ये बेर्डे यांनी पुण्यातील पाउंड रोडवर याच नावाने दुसरे उपहारगृह सुरू केले. उपहारगृहातील व्यवस्थापन आणि प्रिया बेर्डे यांचे नाव, यामुळे हे दोन्ही उपहारगृहे चांगलीच प्रसिद्धीस आलीत. बेर्डे जरी स्वतः येथे बसत नसल्या तरी त्या वेळच्यावेळी उपहारगृहास भेट देऊन व्यवस्थापणावर देखरेख करत असतात.[३] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1856.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1856.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..93885b6c8c8718f2cf44cb68903c6aed1b4244a3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1856.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रियांक किरीटभाई पंचाल (९ एप्रिल, १९९०:अहमदाबाद, भारत - हयात) हा  भारतचा क्रिकेट खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी करतो. भारतीय स्थानिक क्रिकेट मध्ये प्रियांक गुजरातकडून खेळतो. त्याला बीसीसीआयने २०२१-२२ च्या मोसमात दक्षिण आफ्रिकेच्या दौऱ्यावर गेलेल्या भारत अ संघाच्या कर्णधारपदाचे नेतृत्व सोपविले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1862.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1862.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8ebff89248fe779b8060fb6df23554a03293dbfb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1862.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + +प्रियंका बर्वे (१० एप्रिल, इ.स. १९९० - हयात) या नवीन मराठी गायिका आहेत. मराठीसह आणि अनेक भाषांमध्ये त्यांनी गायन केले आहे. +२००९ मध्ये मराठी सा रे ग म प मध्ये भाग घेतला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1864.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1864.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6413dbecb5d36dbd1da6412f6f1447de822f6c2e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1864.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +प्रियंका गांधी वाड्रा ( १२ जानेवारी, १९२२, दिल्ली) या भारतीय राजनेत्या आहेत. सध्या त्या उत्तर प्रदेशच्या प्रभारी अखिल भारतीय काँग्रेस कमिटीच्या सरचिटणीस आहेत. +त्या राजीव आणि सोनिया गांधी यांच्या कन्या, राहुल गांधींची बहीण आणि फिरोज आणि इंदिरा गांधी यांच्या नात आहेत, त्या राजकीयदृष्ट्या प्रमुख नेहरू-गांधी परिवाराच्या सदस्य आहेत. तसेच त्या राजीव गांधी फाउंडेशनच्या विश्वस्तही आहेत.[१] +प्रियंका गांधी यांचे शालेय शिक्षण मॉडर्न स्कूल (नवी दिल्ली) आणि कॉन्व्हेंट ऑफ जीझस अँड मेरी, दिल्ली येथे झाले. त्यांनी जीसस अँड मेरी कॉलेज, दिल्ली विद्यापीठातून मानसशास्त्रात पदवी प्राप्त केली, आणि नंतर 2010 मध्ये बौद्ध अभ्यासात पदव्युत्तर पदवी प्राप्त केली.[२][३] +गांधी आपल्या आईच्या आणि भावाच्या रायबरेली आणि अमेठीच्या मतदारसंघांना नियमित भेट देत होत्या, जिथे त्या नेहमी थेट लोकांशी संवाद साधत असायच्या.[४] 2004च्या भारतीय सार्वत्रिक निवडणुकीत, त्या आई सोनियांच्या प्रचार व्यवस्थापक होत्या आणि त्यांनी भाऊ राहुल गांधी यांच्या प्रचारावर देखरेख केले.[५] +2007च्या उत्तर प्रदेश विधानसभा निवडणुकीत, राहुल गांधींनी राज्यव्यापी प्रचाराची धुरा सांभाळत असताना, त्यांनी अमेठी रायबरेली प्रदेशातील दहा जागांवर लक्ष केंद्रित केले, जागा वाटपावरून पक्षाच्या कार्यकर्त्यांमधील भांडण शमवण्यासाठी दोन आठवडे घालवले.[६] +23 जानेवारी 2019 रोजी, प्रियांका गांधी यांनी अधिकृतपणे राजकारणात प्रवेश केला, त्यांना उत्तर प्रदेशच्या पूर्व भागाच्या प्रभारी काँग्रेसच्या सरचिटणीसपदी नियुक्त केले गेले.[७] 11 सप्टेंबर 2020 रोजी तिची संपूर्ण उत्तर प्रदेश प्रभारी महासचिव म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. +ऑक्टोबर 2021 मध्ये, पोलीस कोठडीत मरण पावलेल्या व्यक्तीच्या कुटुंबीयांना भेटण्यासाठी आग्रा येथे जात असताना गांधींना पोलिसांनी ताब्यात घेतले, त्यांनी मेळाव्यावर बंदी घातली होती.[८] +प्रियंका गांधी यांनी 23 ऑक्टोबर 2021 रोजी बाराबंकी येथून काँग्रेस पक्षाच्या उत्तर प्रदेश निवडणूक प्रचाराची सुरुवात केली.[९] काँग्रेस पक्ष 2022ची उत्तर प्रदेश विधानसभा निवडणूक गांधींच्या नेतृत्वाखाली लढणार आहे. +2022च्या उत्तर प्रदेश विधानसभेच्या निवडणुकीत त्या काँग्रेसकडून मुख्यमंत्रीपदाचा चेहरा होण्याची शक्यता आहे.[१०][११] +त्यांचे लग्न दिल्लीतील व्यापारी रॉबर्ट वाड्रा यांच्याशी झाले. 18 फेब्रुवारी 1997 रोजी गांधींच्या घरी, १० जनपथ येथे हा विवाह पारंपारिक हिंदू समारंभात झाला.[१२] एक मुलगा आणि मुलगी अशी त्यांना दोन मुले आहेत +प्रियंका या बौद्ध तत्त्वज्ञानाचे पालन करतात आणि एस.एन. गोएंका यांच्या मार्गदर्शनाखाली विपश्यना करतात.[१३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_187.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_187.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..95d90618d65027d76f928ac0e81ba71bb09fc691 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_187.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +पोप ज्युलियस पहिला हा इ.स. ३३७ ते इ.स. ३५२ दरम्यान पोप होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1879.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1879.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4a570d7f20494d1e036a5b4de2fd204172138462 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1879.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +गुणक: 42°40′N 21°10′E / 42.667°N 21.167°E / 42.667; 21.167 + +प्रिस्टिना ही दक्षिण युरोपातील कोसोव्हो ह्या अंशतः मान्य देशाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1883.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1883.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f55aa296951ad0a3b99a64540ec407250ac5e2b6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1883.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रितम गोपीनाथ मुंडे (सासरच्या: प्रितम खाडे) ह्या एक भारतीय राजकारणी आहेत. त्या बीड मतदारसंघामधून खासदार आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1886.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1886.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..137d2178354e42fbe9f2aad2be15385c8d944a79 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1886.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +प्रीतम चक्रवर्ती हा एक भारतीय संगीतकार आहे. सधाच्या घडीला तो बॉलिवूडमधील आघाडीचा संगीत दिग्दर्शक असून त्याने अनेक यशस्वी चित्रपटांना संगीत दिले आहे. धूम, धूम २, जब वी मेट, न्यू यॉर्क, लव्ह आज कल, कॉकटेल इत्यादी अनेक चित्रपटांमधील त्याचे संगीत गाजले. २०१२ साली त्याला सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शनासाठी फिल्मफेअर पुरस्कार मिळाला. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1898.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1898.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..793ba8d558dbdac98c5d3dd68ccad705a01d6dca --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1898.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +प्रीतिसंगम हे मराठी भाषेतील आचार्य अत्रे यांनी लिहिलेले आणि गाजलेले संगीत नाटक आहे. हे नाटक संत सखूच्या जीवनावर आधारले आहे. विश्वनाथ बागुल, ज्योत्स्ना मोहिले आणि उदयराज गोडबोले यांनी या नाटकाच्या पहिल्या प्रयोगांत भूमिका केल्या होत्या. वसंत देसायांनी या नाटकातील गाण्यांना चाली दिल्या होत्या. +हे नाटक पुढे प्रशांत दामले, क्षमा वैद्य व मोहन जोशी यांनीही केले. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1910.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1910.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7c1853f57129c2a77d827e8f96c402a911013506 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1910.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +प्रीति सागर ही माजी बॉलीवुड पार्श्वगायिका आहे जिने १९७८ मध्ये मंथन मधील "मेरो गाव कथा पारे" या गाण्यासाठी सर्वोत्कृष्ट महिला पार्श्वगायिकेचा फिल्मफेअर पुरस्कार जिंकला. त्याआधी ज्युली (१९७५) मधील "माय हार्ट इज बीटिंग" या गाण्यासाठी देखील तिला नामांकन मिळाले होते व फिल्मफेर विशेष पुरस्कार मिळाला.[१] +मुलांच्या करमणूक आणि शिक्षण उद्योगातील तिच्या योगदानासाठीही ती प्रसिद्ध आहे. तिने सा रे ग मा सोबत हिंदी आणि इंग्रजीमध्ये मुलांच्या बालगीतांच्या संग्रहांच्या ऑडिओ आवृत्त्या तयार करण्यासाठी काम केले. तिने एक परीकथा मालिका देखील तयार केली.[२][३][४][५] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1926.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1926.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..470b431cf4e5433c4c9932a86b9428ff12fdffd9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1926.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रॅट अँड व्हिटनी पी.डब्ल्यू. १२४बी हे प्रॅट अँड व्हिटनी या कंपनीने तयार केलेले जेट विमान इंजिन आहे. याची क्षमता २,५२२ हॉर्सपॉवर (१,८८१ किलोवॅट) असते. या इंजिनाचे पीडब्ल्यु१२३ किंवा पीडब्ल्यु१२७मध्ये रूपांतर सहजगत्या करता येते.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1953.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1953.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5f6c4477b4f341fd9341077967c4f9abf7c13069 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1953.txt @@ -0,0 +1,6 @@ + +प्रेम चौधरी या भारतीय सामाजिक शास्त्रज्ञ, इतिहासकार,[२] आणि इंडियन कौन्सिल ऑफ हिस्टोरिकल रिसर्च, नवी दिल्ली येथे वरिष्ठ शैक्षणिक फेलो आहेत.[३] त्या स्त्रीवादी आहेत.[४] लग्नाला नकार देणाऱ्या जोडप्यांवर होणाऱ्या हिंसाचाराची त्या टीका करतात.[५] +त्या लिंग संबंधित अभ्यास, राजकीय अर्थव्यवस्थेवरील अधिकार आणि भारतातील हरियाणा राज्याच्या सामाजिक इतिहासाच्या सुप्रसिद्ध अभ्यासक आहेत.[६][७] +प्रेम चौधरी या सेंटर फॉर वुमन स्टडीजच्या आजीवन सदस्या आहेत.[८] त्यांनी इंडियन कौन्सिल ऑफ सोशल सायन्स रिसर्च समर्थित सेंटर फॉर कंटेम्पररी स्टडीज, नवी दिल्ली येथे देखील काम केले आहे. तसेच नेहरू मेमोरियल म्युझियम आणि लायब्ररीच्या प्रगत अभ्यास युनिटमध्ये काम केले आहे.[९] +प्रेम चौधरी हे जवाहरलाल नेहरू विद्यापीठाच्या माजी विद्यार्थीनी आहेत. तसेच विद्यापीठ अनुदान आयोगाच्या फेलो प्राध्यापिका आहेत. +त्या हरद्वारी लाल यांची मुलगी आहेत.[१०] त्यांचे वडील शिक्षणतज्ञ आणि भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस हरियाणाच्या संसद सदस्य होते.[११] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1964.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1964.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c2d22c018d8dd6ccd8dd85c1ef393662255fdc1a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1964.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +मुन्शी प्रेमचंद (जन्म : वाराणसी, ३१ जुलै १८८० - ८ ऑक्टोबर १९३६) हे हिंदी व उर्दू साहित्यातील नावाजलेले लेखक होते. त्यांना उपन्यास सम्राट म्हणून गौरविले जाते. प्रेमचंदांनी इ.स. १९१३ ते इ.स. १९३१ पर्यंत एकूण २२४ कथा, १०० लेख आणि १८ कादंबऱ्या लिहिल्या. त्यांची पहिली कादंबरी 'असरारे महाबिद' उर्दू भाषेत होती. ती उर्दू साप्ताहिक 'आवाज-ए-ख़ल्क'मध्ये ८ ऑक्टोबर १९०३पासून क्रमशः प्रसिद्ध झाली, तर त्यांची शेवटची कादंबरी 'मंगलसूत्र' अपुरी राहिली. +प्रेमचंद यांनी महात्मा गांधींच्या विचारांनी प्रेरित होऊन आपली सरकारी नोकरी सोडली व पहिली कादंबरी हिंदुस्थानवरील ब्रिटिश सत्तेच्या जुलमाची आणि भारतीयांच्या गुलामगिरीवर लिहिली. ती जेव्हा पुस्तकरूपाने प्रसिद्ध झाली, तेव्हा जप्त झाली. मात्र, देशद्रोहाच्या गुन्ह्याखाली अटक होण्यापासून प्रेमचंद वाचले. त्यानंतर त्यांनी आपले नबाब धनपतराय हे नाव बदलून प्रेमचंद घेतले. +इ.स. १९२१पर्यंत प्रेमचंद शिक्षण खात्यात डेप्युटी कलेक्टर म्हणून नोकरी करीत होते, मात्र त्यानंतर ते बनारसला परतले, आणि त्यांनी फक्त देशमुक्तीच्या संघर्षाकरिता आपली लेखणी चालवण्याचे ठरविले. इ.स. १९२३मध्ये त्यांनी 'सरस्वती प्रेस'ची स्थापना केली. प्रेसच्या खर्चासाठी कर्ज मिळविण्याच्या उद्देशाने प्रेमचंद मुंबईला आले व त्यांनी एक चित्रपटकथा लिहून दिली. चित्रपटात त्यांनी मजुराच्या बापाची भूमिकाही केली. मात्र वर्षभरात प्रेमचंद परत गेले. +प्रेमचंद हे लेखणीचा शिपाई म्हणून ओळखले जातात. +प्रेमचंद्र आधुनिक हिंदी साहित्याचे पितामह म्हणून ओळखले जातात. १९०१ पासून त्यांच्या साहित्यिक जीवनाचा आरंभ सुरू झाला. पण त्यांची पहिली हिंदी कथा सरस्वती पत्रिकेत डिसेंबरच्या अंकात १९१५ मध्ये 'सौत' या नावाने प्रकाशित झाली. +त्यांचा पहिला कथासंग्रह 'सोजे वतन'. देशभक्तीच्या भावनेने ओतप्रोत असल्याने त्यांच्या पुस्तकांवर इंग्रज सरकारने बंदी घातली व अशा प्रकारचे लेखन करू नये म्हणून बजावण्यात आले. +मरणोपरान्त त्यांची कथा मानसरोवर नावाने ८ खंडांमध्ये प्रकाशित झाली. त्यांची शेवटची कथा 'कफन' १९३६मध्ये प्रकाशित झाली. याच्या आधी हिंदीमध्ये काल्पनिक,अय्यारी आणि पौराणिक धार्मिक रचनाच प्रकाशित केली जात होती. प्रेमचंद यांनी हिंदीमध्ये यथार्थवादाची सुरुवात केली. भारतीय साहित्याचा बराचसा विमर्श नंतर समोर आला. दलित साहित्य आणि नारी साहित्याची खोलवर मुळे प्रेमचंदांच्या साहित्यात दिसली. प्रेमचंदांचा लेख 'पहली रचना' आपल्या मामांवर लिहिलेला व्‍यंगलेख होता, मात्र हा आता अनुपलब्‍ध आहे. त्यांचा पहिली उपलब्‍ध कादंबरी उर्दू उपन्यास 'असरारे हमसवाब' होय. याचे हिंदीत रूपांतर प्रेमा नावाने १९०७ साली प्रकाशित झाले .प्रेमचंदांची दुसरी कादंबरी 'हमखुर्मा व हमसवाब' पण प्रकाशित झाली. यानंतर प्रेमचंदांचा पहिला कथासंग्रह सोज़े-वतन नावाने आला. तो १९०८मध्ये प्रकाशित झाला. देशभक्तीच्या भावनांनी ओतप्रोत असल्याने यावर इंग्रज़ी शासनाने बंदी घातली, आणि भविष्‍यात अशा प्रकारचे लेखन न करण्याचे निर्देश दिले. या कारणांनी त्यांना नाव बदलून लेखन करावे लागले. 'प्रेमचंद' या नावाने त्यांची पहिली कथा 'बड़े घर की बेटी 'ज़माना पत्रिका'मध्ये डिसेंबर १९१० च्या अंकात प्रकाशित झाली. कथा सम्राट प्रेमचंदांचे म्हणणे होते की साहित्यकार देशभक्ति आणि राजनीतीच्या मागे जाणारी सच्चाई नाही तर त्याच्या पुढे मशाल दाखवत चालणारी सच्चाई आहे. हे सत्य त्यांच्या साहित्यातून दिसून येते. १९२१मध्ये त्यांनी महात्मा गांधींच्या आवाहनानुसार आपली नोकरी सोडून दिली आणि काही महिने 'मर्यादा पत्रिकाचा संपादनभार सांभाळला. सहा वर्षापर्यंत 'माधुरी' या पत्रिकेचे संपादन केले. १९३०मध्ये बनारस येथून आपले मासिक पत्र 'हंस' सुरू केले आणि १९३२ च्या सुमारास जागरण नावाने एक साप्ताहिक अजून काढले. त्यांनी लखनौमध्ये १९३६ साली झालेल्या अखिल भारतीय प्रगतिशील लेखक संघ संमेलनाचे ते अध्यक्ष होते. त्यांनी मोहन दयाराम भवनानींच्या अजंता सिनेटोन कंपनीमध्ये कथालेखक म्हणून नोकरीपण केली. १९३४मध्ये प्रदर्शित मजदूर या फिल्मची कथा लिहिली आणि कॉन्ट्रॅक्ट केलेल्या वर्षभराचा कालावधी पूर्ण करण्याआधीच दोन महिन्‍याचा पगार सोडून ते बनारस येथे पळून गेले. त्यांनी मूळरूपाने हिंदीमध्ये १९१५ पासून कथा लिहिल्या आणि १९१८ च्या 'सेवासदन'पासून कादंबऱ्या लिहायला सुरुवात केली +प्रेमचंदांच्या अनेक कथांमध्ये निम्न व मध्यम वर्गांचे चित्रण आहे. डॉ॰ कमलकिशोर गोयंकाने प्रेमचंदांच्या सर्व हिंदी-उर्दू कथांना 'प्रेमचंद कथा रचनावली' नावाने प्रकाशित केले आहे. त्यांच्यानुसार प्रेमचंदांनी एकूण ३०१ कथा लिहिल्या, पैकी ३ अप्राप्य आहेत. प्रेमचंदांचा पहिला कथासंग्रह सोज़े वतन'नावाने जून १९०८मध्ये प्रकाशित झाला. याच संग्रहातली पहिली कथा 'जगातील सर्वात अनमोल रत्न'ला त्यांची पहिली प्रकाशित कथा मानले गेले. डॉ॰ गोयंकांच्या मते कानपूरहून निघालेल्या उर्दू मासिक पत्रिका 'ज़माना'च्या एप्रिलच्या अंकात प्रसिद्ध झालेली 'सांसारिक प्रेम और देश-प्रेम(इश्के दुनिया आणि हुब्बे वतन) वास्तवात त्यांची पहिली प्रकाशित कथा आहे. +प्रेमचंद एक यशस्वी अनुवादकपण होते. दुसऱ्या भाषांच्या ज्या लेखकांनी त्यांना प्रभावित केले त्यांच्या कृतींचा त्यांनी अनुवादपण केला. टॉलस्‍टॉयच्या कथा (१९२३), गाल्‍सवर्दीच्या हड़ताल (१९३०), चॉंदी की डिबिया (१९३१) आणि न्‍याय (१९३१) या नावांनी अनुवाद केले. त्यांनी रतननाथ सरशार यांची उर्दू कादंबरी 'फसान-ए-आजाद'चा हिंदी अनुवाद 'आजाद' नावाने केला. हा अनुवाद खूप गाजला. +प्रेमचंद यांच्या पत्नी शिवरानी देवी यांनी प्रेमचंदांवर लिहिले आणि ज्यापासून लोक अनभिज्ञ होते त्या त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वाला उजाळा दिला. ही पुस्तके १९४४मध्ये प्रकाशित झाली होती. साहित्याच्या क्षेत्रात याचे महत्त्व जाणून हे चरित्र पुन्हा २००५मध्ये संशोधित करून प्रकाशित झाले. हे काम त्यांचेच नातू प्रबोध कुमार याने पूर्ण केले. तसेच त्याचे इंग्रजी व हसन मंज़रने केलेले उर्दू अनुवाद पण प्रकाशित झाले. त्यांच्या मुलगा अमृत राय याने 'कलम का सिपाही' नावाने वडिलांचा जीवन प्रवास लिहिला. +प्रेमचंद महान रचनाकार असूनही प्रेमचंद यांचे जीवन आरोपापासून मुक्‍त नाही. प्रेमचंदांचे अभ्यासक कमलकिशोर गोयंकानी आपल्या पुस्‍तकात 'प्रेमचंद : अध्‍ययन की नई दिशाएं' मध्ये प्रेमचंद यांच्यावर काही आरोप लावून त्यांच्या साहित्‍याचे महत्त्व कमी करण्याचे प्रयत्न केले. प्रेमचंदांवर लावलेल्या मुख्‍य आरोपांत असे म्हटले आहे की- प्रेमचंदांनी आपल्या पहिली पत्‍नीला विनाकारण सोडले आणि दुसऱ्या विवाहानंतरही त्यांचे तिसऱ्या महिलेबरोबर संबंध होते. हेच शिवरानी देवीने 'प्रेमचंद घर में' या पुस्तकात लिहिले आहे. प्रेमचंदांनी 'जागरण विवाद'मध्ये विनोदशंकर व्‍यासला धोका दिला. प्रेमचंदांनी आपल्या प्रेसचे वरिष्‍ठ कर्मचारी प्रवासीलाल वर्मा यांची फसवणूक केली. त्यासाठी प्रेमचंदांच्या कामगारांनी संप केला होता. प्रेमचंदांनी आपल्या मुलीच्या आजारपणात बुवाबाजी, अंधश्रद्धेचा आधार घेतला. कमलकिशोर गोयंकांनी लावलेले हे आरोप प्रेमचंदांच्या जीवनाचा एक हिस्सा म्हणून जरूर आपल्या समोर येतात. यात त्यांची मानवीय कमजोरी दिसते, परंतु त्यांच्या व्‍यापक साहित्‍याच्या मूल्‍यांकनावर या आरोपांचा काहीही परिणाम झाला नाही. प्रेमचंदांना लोक आज त्यांच्या कामामुळे खूप मान देतात. +प्रेमचंदांना "मुन्शी प्रेमचंद" या नावाने ओळखले जाते. प्रेमचंदांच्या नावाला 'मुंन्शी' कधी आणि केव्हा चिकटले ? या विषयावर बहुतेक लोक हेच मानतीत की सुरुवातीला प्रेमचंद अध्यापक होते अध्यापकांना त्या वेळी मुन्शी म्हटले जाई. शिवाय कायस्थांच्या नावापुढे सन्मानस्वरूपी 'मुन्शी' शब्द लावण्याची परंपरा होती म्हणून प्रेमचंदांच्या नावाआधी मुन्शी शब्द रूढ झाला.. प्रोफेसर शुकदेव सिंहांच्या मते प्रेमचंदांनी आपल्या नावाआधी 'मुन्शी' शब्दाचा प्रयोग स्वतः कधी केला नाही. प्रेमचंदांच्या प्रशंसकांनी 'मुन्शी' कधी लावले हे केवळ तर्काने जाणून घेता येते .प्रेमचंदांच्या नावाआधी मुन्शी हे विशेषण जोडण्याचे प्रामाणिक कारण हे आहे की 'हंस' नामक पत्रिका प्रेमचंद आणि 'कन्हैयालाल मुन्शी' यांच्या सहसंपादनामध्ये निघत असे. त्याच्या काही प्रतींवर कन्हैयालाल मुन्शींचे पूर्ण नाव न छापता फक्त 'मुन्शी' छापलेले असायचे. त्यामुळे प्रेमचंदांच्या नावालाही मुन्शी चिकटले. (हे हंसच्या प्रतीवर पाहता येते. +आता मुन्शी प्रेमचंद नाही म्हटले तर ते नाव अपूर्ण वाटते. +प्रेमचंदांनी आपल्या कलेचे शिखर गाठण्यासाठी अनेक प्रयोग केले. ज्या युगामध्ये प्रेमचंदांनी लेखणी उचलली होती त्या काळी त्यांच्यापूर्वी अशी कोणताच ठोस वारसा नव्हता, तसेच नाही विचार आणि प्रगतिशीलतेचे कोणतेच मॉडल त्यांच्या समोर नव्हते. परंतु काम करता करता त्यांनी गोदान सारख्या कालजयी कादंबरीची रचना केली आणि ते एक आधुनिक क्लासिक मानले जाते. त्यांनी वस्तू बनवली आणि स्वतःला आकार दिला. जेव्हा भारताचे स्वातंत्र्य आंदोलन चालू होते तेव्हा त्यांनी कथा साहित्याद्वारे हिंदी आणि उर्दू दोन्ही भाषांमध्ये अभिव्यक्ति दिली. त्यांनी सियासी सरगर्मीला, जोशला आणि आंदोलनाला सगळ्यांपुढे मांडले, आणि ताक़तवर बनविले. त्यामुळे त्यांचे लेखन पण ताक़तवर झाले. प्रेमचंद या अर्थाने निश्चितच हिंदीचे पहिले प्रगतिशील लेखक असतील. १९३६मध्ये त्यांनी प्रगतिशील लेखक संघाच्या पहिल्या संमेलनाला अध्यक्ष म्हणून संबोधिले. त्यांचे हेच भाषण प्रगतिशील आंदोलनाच्या घोषणापत्राचा आधार बनले. प्रेमचंदांनी हिंदीत कथांच्या एका परंपरेला जन्म दिला आणि एक पूर्ण पिढ़ी त्यांच्या पावलांवर पाऊल टाकत गेली. १९५०-६० च्या दशकात रेणु ,नागार्जुन व या नंतर श्रीनाथ सिंह यांनी ग्रामीण जीवनावर ज्या कथा लिहिल्या त्या एक प्रकारे प्रेमचंदांच्या परंपरेच्या कक्षामध्ये येतात. प्रेमचंद एक क्रांतिकारी रचनाकार होते. त्यांनी फक्त देशभक्तीवरच लिहिले नाही तर, त्याच बरोबर समाजाला ग्रासलेल्या अनेक वाईट परंपरा पाहिल्या आणि त्या कथाच्या रूपात लोकांसमोर ठेवल्या. त्यांनी त्या वेळच्या समाजापुढे ज्या समस्या होत्या, त्या सर्वंचे चित्रण करण्याची सुरुवात केली. त्यात दलित पण येतात, नारी पण येते. हे सर्व विषय पुढे जाऊन हिंदी साहित्याचे विमर्श बनले. प्रेमचंद हिंदी सिनेमाच्या सर्वात अधिक लोकप्रिय चित्रपट कथालेखकांपैकी एक आहेत. सत्यजित रायने त्यांच्या दोन कथांवर अविस्मरणीय चित्रपट बनवले. १९७७ मध्ये शतरंज के खिलाड़ी आणि १९८१ मध्ये सद्गती. त्यांच्या निधनानंतर दोन वर्षांत सुब्रमण्यमने १९३८मध्ये सेवासदन कादंबरीवरर फ़िल्म बनविली, जिच्यामध्ये सुब्बालक्ष्मीने मुख्य भूमिका बजावली होती. १९७७ मध्ये मृणाल सेनने प्रेमचंदांची कथा-कफ़न वर आधारित 'ओका ऊरी कथा' नावाने एक तेलुगू फ़िल्म बनविली. तिला सर्वश्रेष्ठ तेलुगू फ़िल्म राष्ट्रीय पुरस्कारपण मिळाला. १९८०मध्ये त्यांच्या कादंबरीवर बनलेली टीव्ही मालिका 'निर्मला' हीही खूप लोकप्रिय झाली. +हिंदी साहित्‍य आणि समीक्षण यांद्वारे प्रेमचंदांना प्रतिष्ठित करण्याचे श्रेय डॉ. रामविलास शर्मा यांना दिले जाते. पण ही एक चुकीची धारणा आहे. खरेतर कथाकार आणि कादंबरीकाराच्या रूपात प्रेमचंदांची लोकप्रियता त्यांच्या जीवनकाळातच इतकी जास्त होती की त्यांना पहिल्यापासूनच 'उपन्यास सम्राट' म्हटले जात होते. प्रेमचंदला स्थापित करणारे त्यांचे वाचक होते, आलोचक नाही. प्रेमचंदांच्या पत्रांना सांभाळून ठेवण्याचे काम अमृतराय आणि मदनगोपाल यांनी केले. प्रेमचंदावर झालेल्या अध्‍ययनामध्ये कमलकिशोर गोयंका आणि डॉ॰ धर्मवीरांचे नाव उल्‍लेखनीय आहे. कमलकिशोर गोयंकाने प्रेमचंदांच्या जीवनाच्या कमजोर भागाला उजागर करण्याबरोबर प्रेमचंद का अप्राप्‍य साहित्‍य (दो भाग) व 'प्रेमचंद विश्‍वकोश' (दो भाग) का संपादन पण केले. डॉ॰ धर्मवीर ने दलित दृष्टीने प्रेमचंदांच्या साहित्‍याचे मूल्यांकन करत प्रेमचंद : सामंत का मुन्शी व प्रेमचंद की नीली ऑंखें नावाने पुस्‍तकें लिहिली. +प्रेमचंदांच्या स्मृतिप्रीत्यर्थ भारतीय डाकतार विभागातर्फे ३० जुलै १९८०ला त्यांच्या जन्मशताब्दीच्या निमित्ताने ३० पैसे मूल्याचे एक डाक तिकीट काढले होते. गोरखपुरच्या ज्या शाळेत ते शिक्षक होते तेथे प्रेमचंद साहित्य संस्थेची स्थापना केली आहे. प्रेमचंदच्या १२५ व्या जन्मदिवसाच्या निमित्ताने शासनातर्फे घोषणा केली गेली की वाराणसीजवळच्या त्या गावात प्रेमचंदांचे एक स्मारक आणि शोध आणि अध्ययन संस्था बनवावी.. +सहायक पुस्तके : diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1977.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1977.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..08a306cbd67ed7f0382a7629ab1c317b53703ca1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1977.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +प्रेमा किरण ह्या मराठी चित्रपटांतून अभिनय करणाऱ्या अभिनेत्री होत्या. त्यांनी मराठी बरोबरच हिंदी व भोजपुरी चित्रपटांमध्येही काम केले . त्या मुळच्या पुण्याच्या होत्या. त्यांनी विविध चित्रपट, मालिका, कार्यक्रम, ऑर्केस्ट्रा व दोन हजार पेक्षा जास्त नाटकांमध्ये काम केले .[ संदर्भ हवा ] + +प्रेमा किरण यांचा मृत्यू १ मे, २०२२ रोजी पहाटे मुंबई येथे हृदयविकाराच्या तीव्र झटक्याने झाला. [१][२][३][४]इंटरनेट मूव्ही डेटाबेस वरील प्रेमा किरण चे पान (इंग्लिश मजकूर) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1991.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1991.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4b021cda8fc0d61f18aafcc9c70bdcf66925ee48 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_1991.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रेरी व्ह्यू क्रिकेट कॉम्प्लेक्स (पीव्हीसीसी) हा सहा क्रिकेट मैदानांचा समूह आहे जो ह्यूस्टन, टेक्सास, युनायटेड स्टेट्सच्या वॉलर काउंटी शेजारच्या भागात आहे.[१] ही सुविधा तनवीर अहमद आणि मेजर लीग क्रिकेट यांच्या संयुक्त मालकीची आहे.[२] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2045.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2045.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fba31f0bd919e13a4022efcd73b5e7975366d7e2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2045.txt @@ -0,0 +1,37 @@ + +मायक्रोसॉफ्ट विंडोज (इंग्लिश: Microsoft Windows) ही मायक्रोसॉफ्ट या कंपनीने वितरित केलेली संगणक संचालन प्रणाली (ऑपरेटिंग सिस्टम) व ग्राफिकल (आलेखी) सदस्य व्यक्तिरेखा आहे. मायक्रोसॉफ्टने ग्राफिकल सदस्य व्यक्तिरेखेच्या वाढत्या प्रतिसादास उत्तर म्हणून एमएस-डॉसचे विस्तारक म्हणून २० नोव्हेंबर, इ.स. १९८५ रोजी विंडोज नामक संचालन पर्यावरण आणले. १९८४ साली प्रकाशित झालेल्या अ‍ॅपलच्या मॅकिंटॉशला मागे टाकत विंडोजने खासगी संगणकांचा बाजार काबीज केला आहे [१]. ऑक्टोबर २०११ च्या माहितीनुसार ग्राहक संचालन प्रणालीच्या बाजारात नव्वद टक्क्याहून जास्त वाटा विंडोजचा आहे. खासगी संगणकासाठी (पर्सनल कॉम्प्युटर) विंडोज ७, सर्व्हरसाठी विंडोज सर्व्हर २००८ आरटू व मोबाईल फोनसाठी विंडोज फोन ८ ह्या विंडोजच्या सर्वात नवीन आवृत्त्या आहेत. +मायक्रोसॉफ्ट विंडोज या ऑपरेटिंग सिस्टिमचा सर्वात महत्त्वाचा गुणधर्म म्हणजे ग्राफिकल युजर इंटरफेस (GUI) होय. GUI म्हणजे चित्रमय दृश्यरुप. यावर आधारित सर्व प्रोग्राम चित्रमय असतात. त्यामुळे ही ऑपरेटिंग सिस्टिम सोपी (युजर फ्रेंडली) वाटते. मॉनिटरवर दिसणान्या छोट्या चित्रांच्या सहाय्याने संगणकास सूचना देता येतात. विंडोजमध्ये मेमरीचे व्यवस्थापन अधिक चांगले आहे. यात एकाच वेळी वेगवेगळ्या विषयाच्या दोन किंवा जास्त प्रोग्रामवर काम करता येते, एकाच वेळी पत्र लिहिणे, स्प्रेडशीट तयार करणे, किंवा गेम्स खेळणे अशी विविध कामे करता येतात. यासाठी आवश्यक ते प्रोग्राम उघडून ठेवले की एका प्रोग्राममधून दुस-या प्रोग्राम विंडोमध्ये सहज प्रवेश करता येतो. विंडोजवर आधारित वेगवेगळ्या कामांसाठी तयार केलेले सर्व प्रोग्राम्स बरेचसे सारखे असतात. त्यामळे हे प्रोग्राम शिकणे सोपे जाते. प्रोग्राम्स नियमबद्ध व एकमेकांशी संलग्न असतात. त्यामुळे डेटाची देवाणघेवाण सोपी जाते. +हे सुद्धा पहा: मायक्रोसॉफ्ट विंडोजच्या सर्व आवृत्त्यांची यादी +विंडोज हा शब्द एक वा अनेक मायक्रोसॉफ्ट संचालन प्रणाल्यांचे वर्णन करतो. या उत्पादनांचे त्यांच्या वापराच्या दृष्टीने सामान्यपणे तीन वर्ग पडतात. +विंडोजचा इतिहास आपल्याला सप्टेंबर १९८१ पर्यंत मागे नेतो, जेव्हा "चेस बिशप" नावाच्या संगणकशास्त्रज्ञाने एका इलेक्ट्रॉनिक उपकरण संरचना तयार केली व "अंतरफलक व्यवस्थापक" (इंटरफेस मॅनेजर) हा प्रकल्प सुरू झाला. तो "विंडोज" या नावाने नोव्हेंबर १९८३ मध्ये (अ‍ॅपल लिसा नंतर पण मॅकिंटॉशच्या आधी) घोषित झाला खरा, पण नोव्हेंबर इ.स. १९८५ पर्यंत विंडोज प्रकाशित झाली नाही. विंडोज १.०चे बाह्यावरण एमएस-डॉस एक्झिक्युटिव्ह नावाचा प्रोग्रॅम होता. गणकयंत्र, दिनदर्शिका, कार्डफाइल, क्लिपबोर्ड दर्शक, घड्याळ, कंट्रोल पॅनल, नोंदीलेखक (नोटपॅड), पेंट, रिव्हर्सी, टर्मिनल, राइट हे इतर पुरवलेले प्रोग्राम होते. विंडोज १.० मध्ये एकावर एक खिडकी (विंडो) आणता येत नसे. केवळ चौकटीच इतर खिडक्यांवर येऊ शकत असत. +ऑक्टोबर १९८७ मध्ये विंडोज २.० प्रकाशित झाली. तिच्यात वापरकर्ता अंतरफलक व स्मृती व्यवस्थापनामध्ये अनेक सुधारणा करण्यात आल्या. तिच्यामध्ये एकावर एक खिडकी आणता येऊ लागली शिवाय तिच्यात आणखी जटिल कळफलक-लघुपथ (कीबोर्ड-शॉटकट) होते. ती विस्तारलेली स्मृतीसुद्धा वापरू शके. +विंडोज २.१ विंडोज/३८६ व विंडोज/२८६ या दोन वेगवेगळ्या आवृत्त्यांमध्ये प्रकाशित झाली. +विंडोजच्या जुन्या आवृत्त्या केवळ ग्राफिकल यूजर इंटरफेस मानल्या जात कारण त्या जास्त प्रमाणात एम-एस डॉसवरच चालत असत व त्याचा संचिका प्रणाली सेवांसाठी उपयोग करत. तरीही, सर्वात आद्य १६-बिट विंडोजमध्ये अनेक संचालन प्रणाली फंक्शन्स व त्यांचे स्वतःचे एक्झिक्युटेबल संचिका प्रकारही स्वीकृत केले होते तसेच त्यांचे स्वतःचे उपकरण चालक (टायमर, ग्राफिक्स, प्रिंटर, माऊस, कळफलक व ध्वनी) अ‍ॅप्लिकेशन्ससाठी प्रदान केले होते. एमएस-डॉसच्या उलट विंडोज वापरकर्त्यांना एकाच वेळी अनेक चित्रमय अ‍ॅप्लिकेशन्स एकाच वेळी अनेक कामे करण्याच्या सहकारी माध्यमातून एक्झिक्युट करू देते. +विंडोज ३.० (१९९०) व ३.१ (१९९२) यांनी आभासी स्मृती व लोड करण्यायोग्य आभासी डिव्हाइस चालक यांच्या कारणास्तव रचना सुधारली. विंडोजचे प्रयोग आता सुरक्षित रीतीमध्ये चालू शकत होते, (जेव्हा विंडोज साध्या किंवा ३८६ वाढवलेल्या रीतीमध्ये चालत होती तेव्हा) ज्यामुळे त्यांना स्मृतीचे अनेक मेगाबाइट खुले झाले व सॉफ्टवेर आभासी स्मृती योजनेत भाग घेण्याचे बंधन दूर झाले. विंडोज ३.० साठी मायक्रोसॉफ्ट महत्त्वपूर्ण कार्ये सी भाषेतून असेंब्ली भाषेत लिहित असे. +विंडोज ९५ ऑगस्ट १९९५ साली प्रकाशित झाली. तिच्यात नवीन वापरकर्ता व्यक्तिरेखा, २५५ अक्षरांपर्यंत लांब संचिकानामांसाठी समर्थन, व आपोआप स्थापन केलेले हार्डवेर[मराठी शब्द सुचवा] ओळखणे ही नवीन साधने होती. ती ३२-बिट प्रयोग चालवू शकत असे व अनेक तंत्रज्ञानातील सुधारणांमुळे तिची स्थिरता विंडोज ३.१ पेक्षा वाढली. तिच्यात अनेक ओईएम सेवा प्रकाशने झाली. त्यातील प्रत्येक प्रकाशन सर्व्हिस पॅकच्या तुल्यबळ होते. +मायक्रोसॉफ्टचे दुसरे प्रकाशन विंडोज ९८ जून १९९८ साली प्रकाशित झाले. मायक्रोसॉफ्टने १९९९ साली तिची दुसरी आवृत्ती आवृत्ती प्रकाशित केली. तिचे नाव विंडोज ९८ द्वितीय आवृत्ती (सेकंड एडिशन) होते. त्याचा लघुपथ विंडोज ९८ एसई असा करण्यात आला. +फेब्रुवारी २००० मध्ये विंडोज २००० प्रकाशित झाली. तिच्यापाठोपाठ विंडोज एमई प्रकाशित झाली. (एमई हा मिलेनियम एडिशनचा लघुपथ आहे.) विंडोज एमईने विंडोज ९८ कडून गाभा अद्ययावत केला असला तरी विंडोज २००० कडून काही पैलू अद्ययावत केले व "बूट इन डॉस मोड" हा पर्याय काढला आणि प्रणाली पुनर्स्थापन हा नवीन पर्याय आणला. त्यामुळे वापरकर्त्याला संगणकाच्या सेटिंग्समध्ये तारीख बदलण्याची मुभा मिळाली. +विंडोज एनटी मालिकेतील प्रणाल्या उच्च विश्वसनीयतेच्या व्यावसायिक उपयोगांसाठी बाजारात आणल्या गेल्या. पहिले प्रकाशन होते एनटी ३.१ (१९९३), ग्राहक विंडोज आवृत्तीशी जुळावे म्हणून हा क्रमांक ठेवण्यात आला होता, त्यानंतरची प्रकाशने एनटी ३.५ (१९९४), एनटी ३.५१ (१९९५), एनटी ४.० (१९९६), व विंडोज २०००, उत्पादन सक्रीयीकरण उपलब्ध नसलेले हे शेवटचे एनटी-आधारित प्रकाशन होते. एनटी ४.० ही विंडोज ९५ची वापरकर्ता व्यक्तिरेखा वापरणारी या मालिकेतील पहिली प्रणाली होती. (आणि विंडोज ९५ चे बिल्ट-इन[मराठी शब्द सुचवा] ३२-बिट रनटाइम्स वापरणारी देखील पहिलीच.) +मायक्रोसॉफ्टने नंतर प्रकाशित केलेल्या विंडोज एक्सपीने ग्राहकांना व व्यापारी संचालन प्रणाल्यांना आपल्याकडे खेचले. ती घरगुती व व्यापारी अशा दोन्ही आवृत्त्यांत उपलब्ध होती. (नंतर ती टॅब्लेट संगणक व मीडिया केंद्र या स्वरूपातही उपलब्ध झाली.) सर्व्हर संचालन प्रणाल्यांसाठी मायक्रोसॉफ्टने वेळापत्रक बदलले. दीड वर्षांनंतर प्रकाशित झालेल्या विंडोज सर्व्हर २००३ ने विंडोज सर्व्हरला विंडोज एक्सपीबरोबर आणले. लांबलचक विकासप्रक्रियेनंतर विंडोज व्हिस्टा २००६ च्या शेवटी प्रकाशित झाली. तिच्याबरोबरची सर्व्हर संचालन प्रणाली विंडोज सर्व्हर २००८ ही २००८ च्या सुरुवातीला प्रकाशित झाली. २२ जुलै २००९ रोजी विंडोज ७ व विंडोज सर्व्हर २००८ आरटू आरटीएम (रिलीज टू मॅन्युफॅक्चरिंग - उत्पादनासाठी प्रकाशित) म्हणून प्रकाशित झाल्या. विंडोज ७ ही २२ ऑक्टोबर २००९ रोजी प्रकाशित झाली. +एक्स८६ आधारित खासगी संगणकांचा जम बसण्यापूर्वी विंडोज एनटी अनेक विविध प्लॅटफॉर्मना समर्थित करे. एनटी ३.१ ते ४.० पर्यंत पॉवरपीसी, डेक अल्फा, एमआयपीएस आर४००० अशा वेगवेगळ्या प्लॅटफॉर्मना समर्थित करत असत, ज्यांच्यात ६४-बिट प्रक्रियाकारही असत, त्यांना प्रणाली ३२-बिट प्रक्रियाकारांप्रमाणे वागवत असे. +मायक्रोसॉफ्टने इंटेल इटॅनियमच्या (आयए-६४ म्हणूनही ज्ञात) उदयाबरोबर त्यास समर्थन देणारी विंडोज प्रकाशने काढली. विंडोज एक्सपी व विंडोज सर्व्हर २००३ च्या इटॅनियम आवृत्त्या त्यांच्या एक्स-८६ (३२-बिट) आवृत्त्यांबरोबरच प्रकाशित झाल्या. एप्रिल २५, २००५ रोजी मायक्रोसॉफ्टने विंडोज एक्सपी एक्स६४-बिट आवृत्ती व विंडोज सर्व्हर एक्स६४ आवृत्त्या प्रकाशित केल्या. विंडोज एक्सपीच्या इटॅनियम आवृत्त्यांसाठीचे समर्थन २००५ मध्ये मायक्रोसॉफ्टने काढून घेतले. विंडोज व्हिस्टा ही विंडोजची पहिली आवृत्ती आहे जिच्यात एक्स६४ व एक्स८६ आवृत्त्यांचे प्रकाशन एकदम झाले. विंडोज व्हिस्टा इटॅनियमला समर्थन देत नाही. विंडोज सर्व्हर २००८ आरटू ने ३२-बिट आवृत्ती गाळली पण विंडोज ७ ने तिला समर्थन ठेवले. +विंडोज सीई (अधिकृतरीत्या विंडोज एम्बेडेड कॉम्पॅक्ट) ही उपग्रह दिशादर्शक प्रणाल्यांवर व भ्रमणध्वनींवर चालणारी विंडोजची आवृत्ती आहे. विंडोज एम्बेडेड कॉम्पॅक्ट ही स्वतःचे केर्नेल वापरते. +मुख्य पान: विंडोज ८ +विंडोज ७ची उत्तराधिकारी असलेली विंडोज ८ सध्या विकसनशील आहे. मायक्रोसॉफ्टच्या २२ ऑक्टोबर २०१० रोजी प्रसिद्ध झालेल्या डच भाषेतील ब्लॉगमध्ये लिहिल्याप्रमाणे विंडोज ८ आणखी दोन वर्षांनी प्रकाशित होईल. +विंडोज 10 ही सध्या उपलब्ध असलेली सगळ्यात नवीन प्रणाली आहे +विंडोज मोबाइल आता अस्तित्वात नाही +मायक्रोसॉफ्टने तिच्या संचालन प्रणाल्यांमध्ये दोन समांतर मार्ग घेतले आहेत: एक व्यावसायिक आयटी वापरकर्त्यासाठी तर दुसरा घरगुती वापरकर्त्यासाठी. दोन्ही मार्गांपैकी गृह-आवृत्त्यांमध्ये जास्त मल्टिमीडिया समर्थन पण नेटवर्किंग व सुरक्षिततेत कमी कार्यक्षमता तर व्यावसायिक आवृत्त्यांत प्राथमिक मल्टिमीडिया पण उत्तम नेटवर्किंग व सुरक्षितता असते. +नोव्हेंबर १९८५ मध्ये प्रकाशित झालेली विंडोज १.० ही विंडोजची पहिली आवृत्ती होती. अ‍ॅपलशी स्पर्धा करण्यासाठी असलेल्या या संचालन प्रणालीस कमी लोकप्रियता व कार्यक्षमतेचा अभाव लाभला. ती परिपूर्ण संचालन प्रणाली नव्हती; किंबहुना ती एमएस-डॉसला विस्तारत होती. विंडोज २.०ची लोकप्रियता पूर्वाधिकाऱ्याहून किंचित जास्त होती. विंडोज २.०३ (प्रकाशन दिनांक जानेवारी १९८८) ने वापरकर्त्यांस चौकटींना एकमेकांच्यावर येऊ देण्याची मुभा दिली त्यामुळे अ‍ॅपलच्या प्रताधिकारांचे उल्लंघन झाले. +१९९० मध्ये प्रकाशित झालेली २ दशलक्षांहून जास्त प्रती पहिल्या सहा महिन्यांत विकल्या जाणारी विंडोज ३.० ही विस्तृत व्यापारी यश मिळवणारी पहिली आवृत्ती होती. तिच्यामध्ये सदस्य व्यक्तिरेखेत व एकाच वेळी अनेक कामे करण्याच्या क्षमतेमध्ये सुधारणा घडण्यात आल्या होत्या. विंडोज ३.१ ही तिची उत्तराधिकारी मार्च १, १९९२ रोजी सामान्यपणे उपलब्ध झाली. +जुलै १९९३ मध्ये मायक्रोसॉफ्टने नवीन केर्नेलवर आधारित असलेली विंडोज एनटी ही संचालन प्रणाली प्रकाशित केली. एनटी ३.१ ही विंडोज एनटीची पहिली आवृत्ती ठरली. एनटी व्यावसायिक संचालन प्रणाली मानले गेले व ती पूर्वक्रमिक एकाच वेळी अनेक कामे करण्याच्या सुविधेचा वापर करु शकणारी विंडोजची पहिली संचालन प्रणाली ठरली. विंडोज एनटी कुळातील विंडोज एक्सपी नंतर गृह संचालन प्रणाली ठरली. +ऑगस्ट २४, १९९५ रोजी मायक्रोसॉफ्टने विंडोज ९५ ही नवीन व महत्त्वाची ग्राहक आवृत्ती प्रकाशित केली. तिच्यात सदस्य व्यक्तिरेखेत बदल व पूर्वक्रमिक एकाच वेळी अनेक कामे करण्याच्या सुविधेचा वापर केला होता. ती विंडोज ३.१ला नाही तर कार्यगटांसाठीची विंडोज, एमएस-डॉस यांच्या जागी येण्यास प्रकाशित झाली होती व ती "प्लग अँड प्ले" क्षमता वापरणारी विंडोजची पहिली संचालन प्रणाली ठरली. विंडोज ९५ मध्ये झालेले बदल क्रांतिकारी होते. विंडोज ९५ चे मुख्यधारा समर्थन डिसेंबर ३१, २००० रोजी खंडित झाले व वाढवलेले समर्थन डिसेंबर ३१, २००१ रोजी खंडित झाले. +त्यानंतरचे प्रकाशन विंडोज ९८ जून २५, १९९८ रोजी प्रकाशित झाले. तिच्यानंतर विंडोज ९८ची द्वितीय आवृत्ती (विंडोज ९८ एसई) प्रकाशित झाले. विंडोज ९८ साठीचे मुख्यधारा समर्थन जून ३०, २००२ रोजी खंडित झाले व वाढवलेले समर्थन जुलै ११, २००६ रोजी खंडित झाले. +"व्यावसायिक" संचालन प्रणाल्यांतील विंडोज २००० ही आवृत्ती मायक्रोसॉफ्टने फेब्रुवारी २००० मध्ये प्रकाशित झाली. २००४ मध्ये विंडोज २००० च्या स्रोतातील काही भाग आंतरजअलावर आणला गेला. हे मायक्रोसॉफ्टसाठी वाईट होते कारण जो केर्नेल विंडोज २००० मध्ये वापरला गेला होता तोच केर्नेल विंडोज एक्सपी साठी वापरण्यात आला होता. विंडोज ९८ नंतरची ग्राहक आवृत्ती विंडोज एमई (विंडोज सहस्रक आवृत्ती) होती. तिच्यात अनेक नवी तंत्रज्ञाने आणली गेली होती, उदा. "वैश्विक प्लग अँड प्ले". विंडोज एमईची हार्डवेर अडचणी, हळूपणा यांची खूप चिकित्सा करण्यात आली होती. +ऑक्टोबर २००१ मध्ये मायक्रोसॉफ्टने विंडोज एक्सपी ही आवृत्ती प्रकाशित केली. संगणक मासिकांमध्ये तिचा प्रचंड उदोउदो करण्यात आला होता. ती दोन आवृत्त्यांत प्रकाशित झाली: "गृह" व "व्यावसायिक". तिसरी आवृत्ती "मीडिया केंद्र" ही २००२ मध्ये करण्यात आली. तिच्यात डीव्हीडी व दूरदर्शन कार्यक्षमता, प्रोग्रॅम साठवणे (रेकॉर्डिंग) या गोष्टींवर भर देण्यात आला होता. विंडोज एक्सपीसाठीचे मुख्यधारा समर्थन एप्रिल १४, २००९ रोजी खंडित झाले. वाढवलेले समर्थन एप्रिल ८, २०१४ रोजी खंडित होईल. +एप्रिल २००३ मध्ये विंडोज सर्व्हर २००३ प्रकाशित झाला. त्याने मागे पडलेल्या विंडोज सर्व्हर संचालन प्रणाल्यांना विंडोज एक्सपीबरोबर आणले. त्याच्यात काही नव्या सुविधा व सुरक्षेवर प्रचंड भर होता. त्याच्यानंतरचे सर्व्हर प्रकाशन विंडोज सर्व्हर २००८ आरटू डिसेंबर २००५ मध्ये प्रकाशित झाले. +जानेवारी ३०, २००७ रोजी विंडोज व्हिस्टा प्रकाशित झाले. त्याच्यामध्ये काही नवीन सुविधा होत्या, तसेच पुनर्निर्मित केले गेलेले शेल व सदस्य व्यक्तिरेखा, व काही प्रमाणात सुरक्षेवर लक्ष केंद्रित केले होते. ते वेगवेगळ्या आवृत्त्यांत उपलब्ध आहे. विंडोज व्हिस्टा हा चिकित्सेचा विषय बनून राहिला आहे. +ऑक्टोबर २२, २००९ रोजी विंडोज ७ प्रकाशित झाली. विंडोज ७ ने मल्टि-टच समर्थन, नवीन टास्कबारसहित पुनर्निर्मित विंडोज शेल अशा नवीन सुविधा दिल्या. +विंडोजच्या मूळ ग्राहक आवृत्त्या नेटवर्क जोडणीविरहित एक-वापरकर्ता संगणकांसाठी निर्माण केल्या होत्या, व सुरुवातीच्या काळात तिच्यात सुरक्षा विशेषता नव्हत्या. +काही विंडोज अ‍ॅप्लिकेशन्स आपल्याला अनुकरणामुळे विंडोज न वापरताही वापरता येतात. त्यापैकी काही: + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2049.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2049.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2abfbe663b70681ec6920e9ac564110291163527 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2049.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रोग्रेसिव्ह ड्रॅमॅटिक असोसिएशन ही पुण्यातील नाट्यसंस्था आहे. १९५२ साली भालबा केळकर, श्रीराम लागू इत्यादी नाट्यअभिनेत्यांनी या नाट्यसंस्थेची स्थापना केली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2064.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2064.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e04635eecaa3aeb56f9b97073d71ad557a7784b1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2064.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +प्रथिने किंवा प्रोटीन्स ही एक किंवा अधिक पॉलीपेप्टाईड्सना[मराठी शब्द सुचवा] (polypeptides) गोलाकार अथवा रेषेदार स्वरूपात घडी घालून बनलेली जैवरासायनिक संयुगे आहेत. अनेक जैविक क्रिया प्रथिनांद्वारे पार पडतात. प्रथिने ही अमिनो अम्लाची बनलेली असतात. ती सुमारे २० प्रकारची आहेत. शरीरामधल्या पेशींतील पाण्याचे प्रमाण वगळता अधिक वजन प्रथिनांचे असते. +प्रोटीन किंवा प्रोभूजिन एक जटिल भूयाति युक्त कार्बनिक पदार्थ आहे ज्याचे संगठन कार्बन, हाइड्रोजन, आक्सीजन आणि नाइट्रोजन तत्त्वांच्या अणुंनी मिळुन होताे. काही प्रोटीन मध्ये या तत्त्वांच्या व्यतिरिक्त आंशिक रूपात गंधक, जस्त, तॉंबा आणि फास्फोरस ही उपस्थित असते. हे जीवद्रव्य (प्रोटोप्लाज्म)याचे मुख्य अवयव आहे आणि शारीरिक वृद्धि व विभिन्न जैविक क्रियांसाठी आवश्यक आहे. रासायनिक संगठन अनुसार प्रोटीनला सरल प्रोटीन, संयुक्त प्रोटीन आणि व्युत्पन्न प्रोटीन नावाच्या तीन श्रेणी मध्ये वाटले आहे. सरल प्रोटीन का संगठन फक्त अमीनो अम्ल द्वारे होते. संयुक्त प्रोटीनच्या संगठन मध्ये अमीनो अम्ल बरोबर काही अन्य पदार्थांचे अणु पण संयुक्त राहातात. व्युत्पन्न प्रोटीन असे प्रोटीन आहे जे सरल किंवा संयुक्त प्रोटीनच्या विघटनाने प्राप्त होते. अमीनो अम्लच्या पॉलीमराईजेशन ने बनणाऱ्या या पदार्थांची अणु मात्रा १०,००० पेक्षा जास्त असते. प्राथमिक स्वरूप, द्वितीयक स्वरूप, तृतीयक स्वरूप आणि चतुष्क स्वरूप प्रोटीनचे चार प्रमुख स्वरूप आहेत. +प्रथिनांची कार्ये +१)मानवी शरीरामधे ऊती व स्नायूंची बांधणी करणे. हाडांची वाढ प्रथिनांमुळे होते. +२)संप्रेेेरके (हार्मोन्स)चे उत्पादन करणे. +३)एंझाइमचे उत्पादन करणे. +४)प्रथिने ऊर्जेचा स्रोत म्हणूूून कार्य करतात. +५)शरीरामधे रोगप्रतिकारशक्ती वाढवते. +६) शरीराची झीज भरून काढते. +प्रथिनांची कमतरता जास्त करून लहान मुलांमध्ये दिसून येते. लहान मुलांमध्ये प्रथिनांची कमतरता झाली तर त्यांना क्वाशिओरकोर / क्वाशिओर्कॉर( kwashiorkor) नावाचा आजार होतो. +प्रथिनांच्या अतिरेकी सेवनामुळे शरीरात कॅल्शियमचे प्रमाण वाढते. बहुधा मूत्रावाटे ते शरीराबाहेर पडते, पण न पडल्यास मूत्रपिंडात खडे होऊ शकतात. जास्तीचे प्रोटीन हाडांना मजबूत करण्याऐवजी कमजोर करते. शरीरात रेशिय सामग्री कमी होते आणि मलावरोधाचे दुखणे सुरू होते. प्रथिनांच्या जास्तीच्या सेवनामुळे शरीरातील युरिक ॲसिडचे प्रमाण वाढते आणि संधिवाताचे आणि गाठीचे (ट्यूमर) दुखणे संभवते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2076.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2076.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e1c610320ea5ecd3435746e568a92ffb22da2ba6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2076.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रोटोस्टार हा एक अतिशय तरुण तारा आहे जो अजूनही त्याच्या मूळ आण्विक ढगातून वस्तुमान गोळा करत आहे । तारकीय उत्क्रांतीच्या प्रक्रियेतील हा सर्वात पहिला टप्पा आहे । [१] कमी वस्तुमान असलेल्या ताऱ्यासाठी (म्हणजे सूर्याचा किंवा खालचा) तो सुमारे ५००,००० वर्षे टिकतो । [२] जेव्हा आण्विक ढगाचा तुकडा प्रथम स्व- गुरुत्वाकर्षणाच्या बळाखाली कोसळतो आणि कोसळणाऱ्या तुकड्याच्या आत एक अपारदर्शक, दाब समर्थित कोर फॉर्म तेव्हा सुरू होतो । जेव्हा फुगणारा वायू संपतो तेव्हा तो संपतो, एक पूर्व-मुख्य-क्रम तारा सोडतो, जो नंतर संकुचित होतो आणि हायड्रोजन संलयन हीलियम तयार करण्याच्या प्रारंभाच्या वेळी मुख्य-अनुक्रम तारा बनतो । diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2112.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2112.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6fcebfdba61a32d209df5a8b26c6c823e8537cec --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2112.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्लंकेट शील्ड हे न्यू झीलंडमधील स्थानिक प्रथम वर्गीय क्रिकेट सामन्यांचे विजेतेपद आहे. या विजेतेपदासाठीची स्पर्धादेखील प्लंकेट शील्ड या नावाने ओळखली जाते. इ.स. १९०६-०७ सालापासून या स्पर्धा चालू आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2141.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2141.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b2244938af180d25af39738a07ac628fb31494c0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2141.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +प्लासीची लढाई जून २३, इ.स. १७५७ रोजी झालेली ब्रिटिश ईस्ट ईंडिया कंपनी व बंगालच्या नवाबच्या सैन्यांमधील लढाई होती. ह्या लढाईत फ्रेंचांनी बंगालच्या नवाबाला मदत केली होती. ही लढाई इंग्रजांनी जिंकलेली पहिली प्रमुख लढाई होती व बंगालचा मोठा प्रांत ब्रिटिश अखत्यारीत आला व इंग्रजांचे भारतावर अधिकृत रित्या राज्य चालू झाले जे पुढील १९० ( १५ ऑगस्ट १९४७ पर्यंत) वर्षे टिकले. ह्या राज्याची सुरुवात ब्रिटिश इस्ट इंडिया कंपनी या नावाने होती. ही लढाई कोलकाता पासून साधारणपणे १५० किमी वर गंगा +ही लढाई खरेतर युरोपातील इंग्रज व फ्रेंच चढाओढीमुळे झाली होती. १७५६ ते १७६३ मध्ये इंग्रज फ्रेंचात युद्ध झाले त्यामध्ये शत्रुत्वापोटी फ्रेंच इस्ट इंडिया कंपनीने ब्रिटिशांविरुद्ध लढण्यास फौज पाठवली होती. फ्रेंचांनी सिरज उद दौलाची इंग्रजांविरुद्ध लढण्यास मदत मागितली. सिरज उद दौलाची फौज इंग्रजांपेक्षा मोठी होती. त्यामुळे पराभवाच्या भितीने इंग्रजांनी सिरज उद दौलाचे विरोधकांना आपल्या बाजूने वळवले. मीर जाफर जो सिरज उद दौलाचा माजी सेनापती होता त्याने लढाईच्या भूमीजवळ राहून लढाईत भाग न घेता इंग्रजांच्या विजयात हात भार लावला. सिरज उद दौलाचा पराभव झाला व सरतेशेवटी इंग्रजांच्या हाती पडल्यावर ठार मारण्यात आले. मीर जाफरला इंग्रजांनी आपल्या हातचे बाहुले बनवून नवाब बनवले. या विजयाने संपूर्ण बंगाल प्रांत इंग्रजांच्या हाती आला. +या लढाईने ब्रिटिशांच्या अशिया खंडातील साम्राज्याचा पाया घातला. बंगाल काबीज करताच राजकोषातून ब्रिटिशांना मोठ्या प्रमाणावर संपत्ती हाती पडली. तसेच बंगालच्या सुपीक प्रांतावर अनेक प्रकारचे कर लादून मोठ्या प्रमाणात संपत्ती कमवण्यास सुरुवात केली याचा फायदा त्यांना आपली लष्करी ताकद वाढवण्यात झाला. +बक्सरचे युद्ध diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2173.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2173.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dfe9311041a81bf5fc6b65cd4b91e3c4a25d06ca --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2173.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्लॅनेट गोदरेज ही महालक्ष्मी, मुंबई येथील निवासी गगनचुंबी इमारत आहे. ही इमारत ९-एकर (३.६ ha) भूखंडावर उभारण्यात आली आहे. [१] [२] टॉवर १८१ मी (५९४ फूट) उभा आहे आणि येथे ५१ मजले [३] आहेत. इमारतीमध्ये सुमारे ३०० निवासी अपार्टमेंट आहेत. गगनचुंबी इमारती बांधण्यासाठी एकूण जमिनीपैकी केवळ ५% जमीन वापरली गेली, परिणामी मोकळी जागा मोठ्या प्रमाणात उपलब्ध झाली. हा प्रकल्प सिंगापूर आधारित डीपी आर्किटेक्ट्सने डिझाइन केला होता. झी बिझनेस द्वारे २००६ चा PINNACLE पुरस्कार देखील या कामाला देण्यात आला होता. [४] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2177.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2177.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..82891386ad73ed21b37d76aa4eb585df107a5d74 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2177.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +प्लँटिक्स [१] [२] हे शेतकरी, विस्तार कर्मचारी आणि बागायतदारांसाठी एक पीक सल्लागाररूपी मोबाईल ॲप आहे. । प्लँटिक्स हे PEAT [३] GmbH, (पीट - मर्यादित उत्तरदायित्वाची कंपनी) या बर्लिन येथील AI (कृत्रिम बुद्धिमत्ता) स्टार्टअपने (नवीन उद्यम) विकसित केला आहे. किडींमुळे होणारे नुकसान, झाडांवरील रोगराई आणि पोषण कमतरतेचे निदान करण्याचा दावा हे ॲप करते व त्यावरील उपचाराचे उपायदेखील देते. वापरकर्ते यांच्या ऑनलाईन कम्युनिटीत (समुदायात) सहभागी होऊन वैज्ञानिक, शेतकरी आणि वनस्पती तज्ज्ञांसोबत झाडांच्या स्वास्थ्य संबंधित समस्यांबाबत चर्चा करू शकतील. शेतकऱ्यांना स्थानिक हवामानवृत्त, संपूर्ण हंगामात चांगला शेती सल्ला व तसेच त्यांच्या भागात रोगाचा प्रसार झाल्यास रोगाच्या धोक्याचा इशारादेखील देतात. + +इतिहास +PEAT GmbH यांनी प्लँटिक्स ॲपला २०१५[४] मध्ये लाँच (सुरू) केले आहे। . एप्रिल २०२० मध्ये PEAT (पीट) यांनी सेल्सबी[५] या स्वीस-भारतीय स्टार्टअपचे अधिग्रहण केले आहे। कंपनीला बीबीसी, फॉर्च्यून, वायर्ड, एमआईटी तंत्रज्ञान आणि प्रकृति [६][७][८][९] यासारख्या प्रमुख माध्यमांमधून वैशिष्ट्यीकृत केले गेले आहे.। यास CeBIT इन्होव्हेशन अवॉर्ड आणि USAID डिजिटल स्मार्ट फार्मिंग अवॉर्ड आणि युनायटेड नेशन्सने यूनाइटेड नेशनवर्ल्ड्‌स समिट पुरस्कारानेही सन्मानित केले आहे[१०][११][१२] +सहयोगकर्ते +प्लँटिक्स, आंतरराष्ट्रीय संशोधन संस्था आणि आंतर-शासकीय संस्था, जसे की आईसीआरआईएसएटी (अर्ध शुष्क उष्णकटिबंधासाठी आंतरराष्ट्रीय पीक संशोधन संस्था), सीआईएमएमवाईटी (आंतरराष्ट्रीय मका आणि गहू सुधार केंद्र) आणि सीआईसीआई (कृषी आणि जैविक विज्ञान आंतर राष्ट्रीय केंद्र) यांसह सहकार्य करते.।[१३][१४][१५][१६] +संसाधने diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2182.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2182.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5874d1434e31e135e534f4ffbf616b9a5a230801 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2182.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +प्लेयरअननोन्स बॅटलग्राऊंड्स (पबजी) हा एक ऑनलाइन मल्टिप्लेअर रणांगण गेम आहे. हा खेळ दक्षिण कोरियन व्हिडिओ गेम कंपनी ब्लूहोलची उपकंपनी असलेल्या पबजी कॉर्पोरेशनने विकसित आणि प्रसारित केला आहे. +हा गेम बॅटन "प्लेअरअन्नोन" ग्रीनीद्वारे तयार केलेल्या मागील मॉड्यांवर आधारलेला आहे आणि चित्रपट ग्रीनलच्या क्रिएटिव्ह दिशेने एका स्वतंत्र गेममध्ये विस्तारित केला गेला आहे. या खेळामध्ये, शंभर पॅराशूटधारी खेळाडू एका बेटावर शस्त्रे व अस्त्रे वापरून इतरांना ठार मारतात व स्वतःला वाचवण्याचा प्रयत्न करतात. खेळांचे सुरक्षित क्षेत्र वेळोवेळी कमी होते आणि जीवंत खेळाडूंना मुकाबला करण्यासाठी सक्तीच्या क्षेत्रात जावे लागते. शेवटचा खेळाडू किंवा संघ खेळ जिंकतो. +मार्च २०१७मध्ये बीटा प्रोग्रॅमद्वारे हा गेम प्रथम मायक्रोसॉफ्ट विंडोजसाठी प्रकाशित करण्यात आला. त्याच महिन्यात, मायक्रोसॉफ्ट स्टुडिओजने एका पूर्वावलोकन कार्यक्रमाद्वारे हा गेम अधिकृतपणे सप्टेंबर २०१८ मध्ये प्रकाशित केला. त्याच वर्षी, अँड्रॉइड आणि आय्ओएस् साठी गेमवर आधारलेल्या दोन भिन्न मोबाईल आवृत्त्या जारी करण्यात आल्या. जून २०१८पर्यंत सर्व प्लॅटफॉर्म्सवर पाच कोटीपेक्षा अधिक विकल्या गेलेल्या गेम्समध्ये हा सर्वाधिक विक्रीचा गेम ठरला. +सध्या चालू असलेल्या २०२० च्या चीन-भारत चकमकीच्या वेळी, भारत सरकारने २ सप्टेंबर, २०२० रोजी टेंन्संट आणि नेटिझ यांनी बनविलेल्या १००हून अधिक चिनी अॅप्ससह पबीजी मोबाईलवर बंदी घातली, असे प्रतिपादन केले की ते अॅप्स “चोरी व गुप्तहेरपणे वापरकर्त्याचे डेटा भारताबाहेर सर्ववर अनधिकृत रीतीने प्रसारित करीत होते”.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2186.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2186.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1bad20bd985cd4484cfb460fb1a02ec9c525b720 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2186.txt @@ -0,0 +1,49 @@ +फील्डमार्शल प्लेक बिपुलसोंग्राम (देवनागरी लेखनभेद: प्लेक भिपुलसोंग्राम ; थाई: แปลก พิบูลสงคราม ; थाई रोमनीकरण: Plaek Phibunsongkhram ; रोमन लिपी: Plaek Pibulsonggram ) (जुलै १४, इ.स. १८९७ - जून ११, इ.स. १९६४) हा थायलंडाच्या पंतप्रधानपदी दोनदा अधिकारारूढ झालेला लष्करशहा होता. भिपुलसोंग्राम १६ डिसेंबर, इ.स. १९३८ ते १ ऑगस्ट, इ.स. १९४४ आणि ८ एप्रिल, इ.स. १९४८ ते १६ सप्टेंबर, इ.स. १९५७ या कालखंडांदरम्यान दोनदा पंतप्रधानपदावर आरूढ होता. +इ.स. १९३२ साली अनियंत्रित राजसत्ताक पद्धतीविरुद्ध बंड पुकारणाऱ्या गनराच्चातोन या बंडखोर संघटनेच्या सैनिकी शाखेच्या म्होरक्यांमध्ये बिपुलसोंग्रामाचा समावेश होता. पुढच्याच वर्षी, म्हणजे इ.स. १९३३ साली, राजनिष्ठ मंडळींनी उभारलेल्या भूदेवरात उठावास शमवण्यातही त्याने महत्त्वाची भूमिका बजावली. फ्रया बाहोल याच्या पंतप्रधान काळानंतर इ.स. १९३८साली बिपुलसोंग्राम पंतप्रधानपदी आला. पंतप्रधानपदी बसल्यावर त्याने आपल्या मर्जीतल्या सेनाधिकाऱ्यांना महत्त्वाच्या शासकीय पदांवर नेमत शासनयंत्रणेवर घट्ट पकड मिळवली. +दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान विस्तारवादी जपानाच्या वाढत्या दबावामुळे डिसेंबर, इ.स. १९४१मध्ये बिपुलसोंग्राम राजवटीने जपानाशी अनाक्रमण करार केला आणि बर्मा, तसेच मलायातील मोहिमांसाठी जपानी सैन्याला थाई भूमीवरून कूच करण्याची परवानगी दिली. थायलंडाच्या या निर्णयामागे बर्म्यात व मलायात ब्रिटिशांविरुद्ध गमावलेल्या आणि फ्रेंच इंडोचायन्यात फ्रेंचांविरुद्ध गमावलेल्या थाई प्रदेशांस पुन्हा हस्तगत करण्याचाही मनसुबा होता. काही आठवड्यांतच बिपुलसोंग्राम शासनाने जपानाच्या युद्धमोहिमेत सहभागी होण्याचे ठरवले आणि २५ जानेवारी, इ.स. १९४२ रोजी ब्रिटन व अमेरिका यांच्याविरुद्ध युद्ध पुकारले. +महायुद्धाच्या नंतरच्या टप्प्यात मात्र जपानाची पिछेहाट होऊ लागली. तसेच खुद्ध थायलंडात जपानविरोधी "स्री थाय" या चळवळीचा जोर वाढू लागला होता. स्री थाय चळवळीच्या समर्थकांचे प्राबल्य असलेल्या संसदेने बिपुलसोंग्रामास पद सोडण्यास भाग पाडले. त्याच्या जागी खुआंग अभयवोंग्शे नवा पंतप्रधान झाला. + + + +मनोपकोर्ण · +बाहोन · +बिपुलसोंग्राम · +अभयवोंग्शे · +पुण्यकेत · +श. प्रामोद · +अभयवोंग्शे · +प्रीति · +धाम्रोंग · +अभयवोंग्शे · +बिपुलसोंग्राम · +बोधे · +थानोम · +सरित · +थानोम · +सान्य · +शे. प्रामोज · +कुकृत प्रामोद · +श. प्रामोद · +दानिन · +क्रियांगसाक · +प्रेम · +जतिजय · +आनंद · +सुचिंत · +मीचय† · +आनंद · +चुआन · +पांहान · +चावालित · +चुआन · +तक्षिन · +चिज्जय† · +तक्षिन · +सुरयुत · +सामक · +सोमजय · +चौवरात† · +अभिसित · +यिंगलक · +चान-ओचा + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2191.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2191.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c5845456a5e41ed79e711ae1926f7f96e01dc4d4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2191.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +रियो देला प्लाता (स्पॅनिश: Río de la Plata) ही दक्षिण अमेरिका खंडामधील एक प्रमुख नदी आहे. ही नदी आर्जेन्टिना व उरुग्वे देशांच्या सीमेवर उरुग्वे नदी आणि पाराना नदीच्या संगमापासून सुरू होते व २९० किमी वाहत जाऊन दक्षिण अटलांटिक महासागरास मिळते. संगमाजवळ केवळ २ किमी रूंद पात्र असलेल्या ह्या नदीचा विस्तार मुखाजवळ प्रचंड असून तिची रुंदी तब्बल २२० किमी इतकी आहे. काही भूगोलतज्ञांच्या मते रियो देला प्लाता नदी नसून उपसागर किंवा आखात आहे. +ला प्लाता, बुएनोस आइरेस, मोन्तेविदेओ ही प्रमुख शहरे रियो देला प्लाताच्या काठांवर वसली आहेत. दुसऱ्या महायुद्धातील प्लेट नदीची लढाई ही पहिली सागरी लढाई येथेच घडली होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2224.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2224.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..84f16a5b4c0a2dfef5f5e1e1b2f005591132c182 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2224.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +फकरुद्दीन बेन्नूर (२५ नोव्हेंबर इ.स. १९३८ - १७ ऑगस्ट इ.स. २०१८) हे एक महाराष्ट्रातील मुस्लिम विद्वान व बुद्धिजीवी होते. वाढती कर्मठता, वाईट रूढी-परंपरा आणि हिंदुत्ववाद इत्य़ादी विषयांवर ते सन १९६८ पासून सातत्याने लिखाण करत होते. १९३८ साली सातारा जिल्ह्यात जन्मलेल्या फकरुद्दीन बेन्नूर यांनी राज्यशास्त्रात एम.ए. केल्यानंतर सोलापूरच्या संगमेश्वर कॉलेजमध्ये १९६६ सालापासून अध्यापन सुरू केले. इतिहास, साम्राज्यवाद, जागतिकीकरण, इतिहासशास्त्र, भांडवलशाही, गांधीवाद, साम्राज्य़वाद, साम्यवाद, हिंदुत्व, इस्लाम आणि अरब देश हे त्याच्या अभ्यासाचे विषय होते. त्यांनी सोलापूरमधील कामगार चळवळ तसेच डाव्या चळवळीतही दीर्घ काळ काम केले आहे.[ संदर्भ हवा ] +सन १९८९मध्ये फकरुद्दीन बेन्नूर यांनी 'मुस्लिम मराठी साहित्य परिषदे'ची स्थापना करून मराठी साहित्य चळवळीत मुसलमानांचा सहभाग नोंदवला. १९९२ साली त्यांनी महाराष्ट्र पातळीवर 'मुस्लिम ओबीसी संघटना' स्थापन करून मागास मुस्लिमांचे प्रश्न अधोरेखित केले[ संदर्भ हवा ]. १९७०पासून त्यांनी सुधारणावादी चळवळीसाठी कामाला सुरुवात केली. त्याच काळापासून त्यांनी लेखन सुरू केले. सुरुवातीला त्यांनी 'दैनिक संचार' व 'सोलापूर समाचार' मधून लिखाण केले.[ संदर्भ हवा ] समाज प्रबोधन पत्रिका, अक्षरगाथा, परिवर्तनाचा वाटसरू, सत्याग्रही विचारधारा इत्यादी नियतकालिकांत त्यांनी विपुल लेखन केले आहे. त्यांचे एक हजारपेक्षा जास्त लेख प्रकाशित झाले आहेत.[१] भारतीय मुसलमान, इस्लाम व भारतातील धार्मिक हिंसाचार या विषयांवर त्यांनी पुस्तके लिहिली. त्यांची मराठी, हिंदी आणि उर्दूतून अशी एकूण १३हून अधिक पुस्तके प्रकाशित झाली आहेत. यांतील बहुतांश पुस्तके ही मुस्लिम समाजाचे अंतरंग दर्शविणारी आहेत. दीडशेहून अधिक शोधनिबंधांचे त्यांनी वाचन केले आहे. याशिवाय देशभरात विविध चर्चासत्रे, परिसंवादांमध्ये त्यांनी सहभाग घेतला आहे. मुस्लिम विचारवंत व राजकीय विश्लेषक म्हणून ते ओळखले जातात.[२] +फकरुद्दीन बेन्नूर हे महाराष्ट्रातील सुधारणावादी चळवळीत काम करणारे सक्रिय कार्यकर्ते होते. बेन्नूर यांनी देशात व महाराष्ट्रात विविध विषयांवर व्याख्याने दिली आहेत. त्यांचे आत्मचरित्रही प्रकाशित होणार आहे. बेन्नूर यांनी असगरअली इंजिनियर आणि डॉ. मोईन शाकीर यांच्यासोबत काम केले आहे.[ संदर्भ हवा ] +प्रा. बेन्नूर हे अविवाहित होते diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2237.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2237.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d61391afaf60bfd874be843f896e4ed0995f922b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2237.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +फक्त लढ म्हणा हा २०११ वर्षी चित्रपटगृहांत झळकलेला मराठी भाषेतील चित्रपट आहे. हा चित्रपट संजय जाधव याने दिग्दर्शिला आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2243.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2243.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..130d21efa9ab0acf0c68f64dd6b32ec7958b021a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2243.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +[[{{{दिनांक}}}]], [[इ.स. {{{वर्ष}}}]] +दुवा: [{{{source}}}] (इंग्लिश मजकूर) +फखर झमान (१० एप्रिल, १९९०, पाकिस्तान - ) हा पाकिस्तानकडून क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे व पुर्वी पाकिस्तानी नौसेनेत जवान म्हणून सेवा केली आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2247.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2247.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..72f95d1b559703d8239df9de0ffc4843b9cc94fb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2247.txt @@ -0,0 +1 @@ +फजर म्हणजे इस्लाम धर्मात पहाटेच्या वेळी करावयाची प्रार्थना होय. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2249.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2249.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6aca0aaa1b4a6ade3716244bb025991801111099 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2249.txt @@ -0,0 +1 @@ +फजल नियाझाई (१ फेब्रुवारी, १९९०:अफगाणिस्तान - हयात) हा  अफगाणिस्तानच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2262.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2262.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..636b09442ede519f11b556877aedffe8bfa9b1a9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2262.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + +फजिल्का जिल्हा हा पंजाबच्या २२ जिल्ह्यांपैकी एक जिल्हा आहे. हा जिल्हा २०११ साली फिरोजपूर जिल्ह्यामधून वेगळा काढण्यात आला. फजिल्का जिल्हा पंजाबच्या पश्चिम भागात भारत-पाकिस्तान सीमेवर वसला असून फजिल्का येथे त्याचे मुख्यालय तर अबोहर हे येथील सर्वात मोठे शहर आहे. +२०११ साली फजिल्का जिल्ह्याची लोकसंख्या सुमारे १०.६३ लाख होती. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2263.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2263.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..72b74bd095c4769fc77679b6c96257c05797fcdf --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2263.txt @@ -0,0 +1 @@ +फझी संकल्पना ही संकल्पना अर्थपूर्ण मजकूर, मूल्य, किंवा अनुप्रयोगाच्या कक्षा यानुसार् मोठ्या प्रमाणात बदलतात, या गोष्टी एकदाच आणि सर्वांसाठी निश्चित करु शकत नाहीत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2267.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2267.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..42f839a514d6b4c59243479f5d632d1f816fb95d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2267.txt @@ -0,0 +1 @@ +फडकर हे मराठी आडनाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2273.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2273.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bd9a4790f998f348c71bf538ba55b1a96f94d877 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2273.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फडतरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील माळशिरस तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते. हे कोरड्या हवामान श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मि.मी. पाऊस पडतो. येथे हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्याच्या हंगामातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_228.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_228.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e7837552c5cb10efb24088013eb1db4d65894d6a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_228.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोप बेनेडिक्ट सोळावा (एप्रिल १६, इ.स. १९२७:मार्क्ट्ल आम इन, जर्मनी - ३१ डिसेंबर, २०२२:व्हॅटिकन सिटी) हा २५६वा पोप आहे. एकविसाव्या शतकात पदग्रहण केलेला हा पहिला पोप होता. याने फेब्रुवारी १२, २०१३ रोजी आपण त्या महिन्याच्या शेवटी पोपपदाचा राजीनामा देणार असल्याचे जाहीर केले आणि आठ वर्षांच्या सद्दीनंतर पोपपदाचा राजीनामा दिला. असा राजीनामा देणारा हा ६०० वर्षांतील पहिला पोप होता. +याचे मूळ नाव योझेफ एलोइस रात्सिंगर असे होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2288.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2288.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..afbab4525ad1218979de3d00c60856b8a8114d21 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2288.txt @@ -0,0 +1,8 @@ + फणसावणे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील दक्षिण कोकणातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील संगमेश्वर तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते. +१.https://villageinfo.in/ +२.https://www.census2011.co.in/ +३.http://tourism.gov.in/ +४.https://www.incredibleindia.org/ +५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism +६.https://www.mapsofindia.com/ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2304.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2304.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..45224788cd2cb4a36f418ab2bafcc6d24b81f93d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2304.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फतेहगढ भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक शहर आहे. +हे शहर फरुखाबाद जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2311.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2311.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1c96f2280f78ed31a8a1adab080f49b046bafd74 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2311.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +हा लेख फतेहपूर जिल्ह्याविषयी आहे. फतेहपूर शहराविषयीचा लेख येथे आहे. +फतेहपूर जिल्हा हा भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे. +याचे प्रशासकीय केंद्र फतेहपूर येथे आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2324.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2324.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dae9e9e87e5f359ee5461a29fde8a9faa5e9e37e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2324.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +फत्तर आणि फुलें +होता डोंगरपायथ्यास पडला धोंडा भला थोरला; +वर्षें कैकहि तरि न तो हाले मुळीं आपुला ! +आनंदी फुलवेल एक जवळी होती सुखें राहत; +बाळें सांजसकाळ हांसत तिचीं तैशींच कोमेजत ! +थट्टेखोर फुलें हंसूनि ती वदलीं धोंड्यास त्या एकदां; +"धोंडा केवळ तूं ! अरे, न जगतीं कांहीं तुझा फायदा !" +संतापून तयांस फत्तर म्हणे " कां हीं वॄथा बोलणीं ? +सारी सुंदरता इथेंच तुमची जाईल रे वाळुनी !" +धोंडयाच्या परि काळजास भिडले ते शब्द जाऊनियां; +काळाठिक्कर यामुळें हळुहळू तो लागला व्हावया. +पुष्पांच्या कवळ्या मनांतहि सले तें फत्तराचें वच; +गेली तोंडकळा सुकून, पडलीं तीं पांढरीं फारच ! +कोणी त्या स्थलिं शिल्पकार मग तों ये हिंडतां हिंडतां, +त्याच्या स्फुर्तिस फत्तरांत दिसली काहंहींतरी दिव्यता; +त्याची दिव्यकलाकरांगुलि न जों त्या फत्तरा लागली, +श्रीसौंदर्यमनोरमा प्रगटुनी साक्षात् उभी राहिली ! +वेडा पीर असाच गुंगत कुणी एकाकी ये त्या स्थळा, +ती मूर्ती बघतांच तो तर खुळा नाचावया लागला ! +त्यानें ती खुडुनी फुलें भरभरा पायीं तिच्या वाहिलीं, +तों, त्यांची फुलुनी कळी खद्खदां सारीं हसूं लागलीं ! +लावण्यकॄति ती वनांत अजुनी आहे उभी हांसत, +पुष्पेंही बसलींत तीं बिलगुनी पायीं तिच्या खेळत ! +- केशवकुमार (प्र. के. अत्रे) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2345.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2345.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1fda96d3b63449f07da67d10577cde2af4eaecbc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2345.txt @@ -0,0 +1,35 @@ +फत्तेपूर सिक्री हे मुघल सम्राट अकबराने आग्र्याजवळ सीक्री या खेडयाजवळ नवीन राजधानी १५६९-७० मध्ये वसविली. आपल्या गुजरातवरील विजयानंतर त्याने त्यास फत्तेपूर सीक्री हे नाव दिले. + + आग्रा किल्ला •  + अजिंठा लेणी •  + सांचीचा स्तूप •  + चंपानेर-पावागढ इतिहास संशोधन उद्यान •  + छत्रपती शिवाजी टर्मिनस •  + वेल्हा गोवा •  + घारापुरी लेणी (एलिफंटा लेणी) •  + वेरूळची लेणी •  + फत्तेपूर सिक्री •  + चोल राजांची मंदिरे •  + हंपी •  + महाबलिपुरम •  + पट्टदकल •  + हुमायूनची कबर •  + काझीरंगा राष्ट्रीय उद्यान •  + केवलदेव राष्ट्रीय उद्यान •  + खजुराहो •  + महाबोधी विहार •  + मानस राष्ट्रीय उद्यान •  + भारतामधील पर्वतीय रेल्वे ( •  + दार्जीलिंग हिमालयन रेल्वे •  + निलगिरी पर्वतीय रेल्वे •  + कालका−सिमला रेल्वे) •  + नंदादेवी राष्ट्रीय उद्यान •  + व्हॅली ऑफ फ्लॉवर्स राष्ट्रीय उद्याने •  + सह्याद्री पर्वतरांग •  + कुतुब मिनार •  + लाल किल्ला •  + भीमबेटका •  + कोणार्क सूर्य मंदीर •  + सुंदरबन राष्ट्रीय उद्यान •  + ताजमहाल •  + जंतर मंतर diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2348.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2348.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..379b30365daa3758861e513394245722a16d63d4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2348.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फन2श हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. यामध्ये अमिताभ बच्चन यांनी काम केले होते. + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2370.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2370.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..77a8fd05ec44bcc9b0f0240b62d9791876d371ee --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2370.txt @@ -0,0 +1 @@ +फार्गुना हक (बांग्ला: ফারজানা হক; १९ मार्च, इ.स. १९९३:गैबंधा, बांगलादेश - ) ही  बांगलादेशकडून क्रिकेट खेळणारी खेळाडू आहे. ती उजव्या हाताने फलंदाजी करते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_241.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_241.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5096f370931a04727f6499340eaa806e57317875 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_241.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोप मार्टिन चौथा (इ.स. १२१० किंवा इ.स. १२२०:तुरेन, फ्रांस - मार्च २८, इ.स. १२८५) हा फेब्रुवारी २१, इ.स. १२८१ पासून मृत्यूपर्यंत पोपपदावर होता. +याचे मूळ नाव सिमॉन दे ब्रियॉं होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2422.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2422.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..80794b727fdb29a5d59d822dd2f4d42fbeda4e61 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2422.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फरीदकोट हा पंजाब राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ आहे + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2436.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2436.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fd355d3af8285ff0988959ac4db530afd58cf7cb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2436.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +मे ७, इ.स. २००७ +दुवा: [---] (इंग्लिश मजकूर) + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2447.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2447.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e80e26de742ef5e67c35732c8debbcca7043acea --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2447.txt @@ -0,0 +1,9 @@ + + + +फर्ग्युसन महाविद्यालय पुण्यातील जुने व प्रख्यात महाविद्यालय आहे. हे महाविद्यालय डेक्कन एज्युकेशन सोसायटीचे असून याची स्थापना १८८५ साली चिपळूणकर, लोकमान्य टिळक व समाजसुधारक आगरकर यांच्या पुढाकाराने झाली. या महाविद्यालयात शास्त्र व कला विभागाचे कनिष्ठ व बॅचलरची पदवी देणारे वरिष्ठ महाविद्यालय आहे. सन २००३ मध्ये इंडिया टाइम्सने केलेल्या सर्वेक्षणानुसार या कला व विज्ञान या शाखा असलेल्या वरिष्ठ महाविद्यालयाची, भारतातील पहिल्या दहा महाविद्यालयांत गणना होते. फर्ग्युसन महाविद्यालयाला इ.स. २०१६ ते २०२१ अशा सहा वर्षांसाठी स्वायत्त महाविद्यालयाचा दर्जा मिळाला आहे. +एकापेक्षा अधिक भारताच्या पंतप्रधानांनी जिथे आपले शिक्षण पूर्ण केले, असे हे भारतातील एकमेव महाविद्यालय आहे. +फर्ग्युसनचे माजी प्राचार्य कै. डॉ. वि. मा. बाचल यांनी फर्ग्युसनवर जवळपास दीड हजार हस्तलिखित पाने लिहिली होती. फर्ग्युसन कॉलेजचा हा १२५ वर्षांचा समग्र इतिहास ग्रंथरूपात 'फर्ग्युसनची वाटचाल' या नावाने प्रसिद्ध झाला आहे. +फर्ग्युसनची स्थापनेपासून ते २०१० पर्यंतचा इतिहास या पुस्तकातून समोर आला आहे. या ग्रंथामुळे पुण्याच्या तत्कालीन राजकीय, सामाजिक, आर्थिक व सांस्कृतिक जीवनाचे संदर्भ उपलब्ध झाले आहेत. +फर्ग्युसन महाविद्यालय हे पुण्यातील जुने व प्रख्यात महाविद्यालय आहे. विष्णूशास्त्री चिपळूणकर, लोकमान्य टिळक, गोपाळ गणेश आगरकर, महादेव बल्लाळ नामजोशी, वामन शिवराम आपटे यांनी फर्ग्युसन महाविद्यालयाची स्थापना केली. फर्ग्युसनची इमारत वास्तुकलेचा एक उत्तम नमुना मानला जातो. हे कॉलेज देशाच्या स्वातंत्र्यलढ्याचा साक्षीदार आहे. अनेक नेते फर्ग्युसनमधून शिकून बाहेर पडले. कॉलेजला शिक्षक आणि विद्यार्थ्यांची मोठी परंपरा आहे. त्याचे प्राचार्यपद अनेक विद्वानांनी भूषवले आहे. सैन्य, प्रशासन, मंत्री, खेळाडू, अभिनेते अशा सर्व पद्धतीचे विद्यार्थी महाविद्यालयातून घडले, त्यांचा बराचसा इतिहास या ग्रंथात आला आहे. +फर्ग्युसन महाविद्यालयाच्या निर्मितीसाठी होळकर राज घराण्याने त्यांचा वाडा दान केला होता आणि आर्थिक मदत सुद्धा केली होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2454.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2454.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..207762c474f631f177c1482e21ce80af7bce9cde --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2454.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फर्जिया सध्याच्या तुर्कस्तानातील एक प्राचीन राज्य होते. +हे राज्य त्याकाळी ॲनातोलिया नावाने ओळखल्या जाणाऱ्या प्रदेशात सकाऱ्या नदीच्या आसपासच्या प्रदेशात होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2476.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2476.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4449c5571f28eea6184ff6d9b68cc8012fe1351d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2476.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फर्डिनांड दुसरा (९ जुलै १५७८, ग्रात्स – १५ फेब्रुवारी १६३७, व्हियेना) हा १६१७ पासून मृत्यूपर्यंत बोहेमियाचा राजा; १६१८ पासून मृत्यूपर्यंत हंगेरी व क्रोएशियाचा राजा आणि १६१९ पासून मृत्यूपर्यंत पवित्र रोमन सम्राट, जर्मनीचा राजा व ऑस्ट्रियाचा आर्कड्युक होता. +कट्टर कॅथलिक विचारांच्या दुसऱ्या फर्डिनांडने युरोपात कॅथलिकचा प्रभाव वाढवण्याचे व प्रोटेस्टंट पंथाचे खच्चीकरण करण्याचे प्रयत्न केले. त्याच्या कारकिर्दीदरम्यान तीस वर्षांचे युद्ध घडले. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2481.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2481.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..342edc655bab1bfda85cf13cf8376bd3fac252bd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2481.txt @@ -0,0 +1,77 @@ +फर्नांदो अलोन्सो (देवनागरी लेखनभेद: फेर्नांदो अलोन्सो ; स्पॅनिश: Fernando Alonso ;) (जुलै २९, इ.स. १९८१ - हयात) हा स्पॅनिश फॉर्म्युला १ चालक आहे. त्याने आजवर दोन वेळा फॉर्म्युला वन शर्यती जिंकल्या असून, अशी शर्यत जिंकणारा तो आजवरचा सर्वांत तरुण चालक आहे (२४ वर्ष, ५८ दिवस). फेलिपी मासा याच्यासोबत तो सध्या स्कुदेरिआ फेरारी संघाचे प्रतिनिधित्व करतो. +* सद्य हंगाम. +* सद्य हंगाम. +† शर्यत पूर्ण नाही केली, परंतु ९०% शर्यत पूर्ण केल्यामुळे गुण मिळाले. + + +१९५० निनो फरिन +१९५१ हुआन फंजिओ +१९५२ अल्बर्टो अस्कारी +१९५३ अल्बर्टो अस्कारी +१९५४ हुआन फंजिओ +१९५५ हुआन फंजिओ +१९५६ हुआन फंजिओ +१९५७ हुआन फंजिओ +१९५८ माइक हावथोर्न +१९५९ जॅक ब्राभम +१९६० जॅक ब्राभम +१९६१ फिल हिल +१९६२ ग्रहम हिल +१९६३ जीम क्लार्क +१९६४ जॉन सुर्टीस +१९६५ जीम क्लार्क +१९६६ जॅक ब्राभम +१९६७ डॅनी हुल्म +१९६८ ग्रहम हिल +१९६९ जॅकी स्टुवर्ट +१९७० जोशेन रिंडट +१९७१ जॅकी स्टुवर्ट +१९७२ इमर्सन फिटीपाल्डी +१९७३ जॅकी स्टुवर्ट +१९७४ इमर्सन फिटीपाल्डी +१९७५ निकी लौडा +१९७६ जेम्स हंट +१९७७ निकी लौडा +१९७८ मारीयो आंद्रेटी +१९७९ जोडी स्खेक्टेर +१९८० ऍलन जोन्स +१९८१ नेल्सन पीके +१९८२ केके रोसबर्ग +१९८३ नेल्सन पीके +१९८४ निकी लौडा +१९८५ एलेन प्रोस्ट +१९८६ एलेन प्रोस्ट +१९८७ नेल्सन पीके +१९८८ आयर्टोन सेना +१९८९ एलेन प्रोस्ट +१९९० आयर्टोन सेना +१९९१ आयर्टोन सेना +१९९२ निजेल मन्सेल +१९९३ एलेन प्रोस्ट +१९९४ मायकेल शूमाकर +१९९५ मायकेल शूमाकर +१९९६ डॅमन हिल +१९९७ जॉक विलेनेव +१९९८ मिका हकिनेन +१९९९ मिका हकिनेन +२००० मायकेल शूमाकर +२००१ मायकेल शूमाकर +२००२ मायकेल शूमाकर +२००३ मायकेल शूमाकर +२००४ मायकेल शूमाकर +२००५ फर्नांदो अलोन्सो +२००६ फर्नांदो अलोन्सो +२००७ किमी रायकोन्नेन +२००८ लुइस हॅमिल्टन +२००९ जेन्सन बटन +२०१० सेबास्टियान फेटेल +२०११ सेबास्टियान फेटेल +२०१२ सेबास्टियान फेटेल +२०१३ सेबास्टियान फेटेल +२०१४ लुइस हॅमिल्टन +२०१५ लुइस हॅमिल्टन +२०१६ निको रॉसबर्ग +२०१७ लुइस हॅमिल्टन +२०१८ लुइस हॅमिल्टन +२०१९ लुइस हॅमिल्टन +२०२० लुइस हॅमिल्टन diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2488.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2488.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e95ec5b68413dd91fb90cb083c3b5a0a0a9ec860 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2488.txt @@ -0,0 +1 @@ +फर्नांदो बेलाउंदे तेरी (स्पॅनिश: Fernando Belaúnde Terry; ७ ऑक्टोबर १९१२, लिमा, पेरू - ४ जून २००२, लिमा) हा दक्षिण अमेरिकेमधील पेरू देशाचा राष्ट्राध्यक्ष होता. तो १९६३ ते १९६८ व १९८० ते १९८५ ह्या दोन वेळा राष्ट्राध्यक्षपदावर होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2495.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2495.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4982fe10d3b942b131e248a94253054df192dfdb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2495.txt @@ -0,0 +1 @@ +फेर्नान्दो देला रुआ (१५ सप्टेंबर, इ.स. १९३७ - ९ जुलै, २०१९) हा आर्जेन्टिनाचा भूतपूर्व राष्ट्राध्यक्ष होता. हा १० डिसेंबर, १९९९ ते २१ डिसेंबर, २००१ दरम्यान सत्तेवर होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2516.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2516.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..50ca1855873721e88b24ec9b97ca03983e0a2ac3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2516.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फर्नास काउंटी, नेब्रास्का ही अमेरिकेच्या नेब्रास्का राज्यातील ९३ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2520.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2520.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e57a8c81ada94ccdac6e539231eeca273639f676 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2520.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + + +फर्मी राष्ट्रीय प्रयोगशाळा तथा फर्मी राष्ट्रीय त्वरक प्रयोगशाळा ही अमेरिकेच्या इलिनॉय राज्यातील शिकागोजवळील बटाव्हिया शहरात असलेली भौतिकशास्त्रातील संशोधन करणारी प्रयोगशाळा आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2529.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2529.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e57a8c81ada94ccdac6e539231eeca273639f676 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2529.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + + +फर्मी राष्ट्रीय प्रयोगशाळा तथा फर्मी राष्ट्रीय त्वरक प्रयोगशाळा ही अमेरिकेच्या इलिनॉय राज्यातील शिकागोजवळील बटाव्हिया शहरात असलेली भौतिकशास्त्रातील संशोधन करणारी प्रयोगशाळा आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2533.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2533.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..38ffe4abc8ebf564a97a388c2f2386d276a0a7d4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2533.txt @@ -0,0 +1 @@ +हा एक पारशी धर्मातील सण आहे.हा सण पारशी वर्षातील पहिल्या महिन्याच्या एकोणिसाव्या दिवशी साजरा केला जातो. या दिवशी मृत आत्म्यांच्या पुण्य स्मरणार्थ पारशी धर्मातील सर्वजण अग्यारीत एकत्र जमतात.यावेळी धूप आणि चंदनी लाकडाचा भुसा अर्पण केला जातो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2564.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2564.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..770a63dcc6f37d0f6d95d3d8d214a4597fb4ff9a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2564.txt @@ -0,0 +1 @@ +पॅलेस्टाईन (ग्रीक: Παλαιστίνη, Palaistinē; लॅटिन: Palaestina; हिब्रू: ארץ־ישראל ,פלשׂתינה; अरबी: فلسطين) हा मध्यपूर्वेमधील भूमध्य समुद्र व जॉर्डन नदीच्या दरम्यानचा एक ऐतिहासिक भूभाग आहे. पॅलेस्टाईन प्रदेशाच्या सीमा इतिहासामध्ये अनेक वेळा बदलल्या गेल्या आहेत. सध्या पॅलेस्टाईन प्रदेशामध्ये इस्रायल हा स्वतंत्र देश तर गाझा पट्टी व वेस्ट बँक हे दोन पॅलेस्टिनी भूभाग गणले जातात. ह्या दोन भूभागांचा मिळून सार्वभौम पॅलेस्टाईन राज्य स्थापण्यात यावे, अशी मागणी गेले अनेक वर्षे करण्यात येत आहे. पॅलेस्टाईन राज्य म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या या वादग्रस्त पॅलेस्टिनी राज्यावर सध्या पॅलेस्टिनी राष्ट्रीय समितीची सत्ता आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_258.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_258.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3e59e604d0efa12737c1c46f08f4e135a9e17247 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_258.txt @@ -0,0 +1 @@ +पोप लिओ चौथा (इ.स. ७९०:रोम - १७ जुलै, इ.स. ८५५:रोम) हा १० एप्रिल, इ.स. ८४७ ते मृत्यूपर्यंत पोपपदावर होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2584.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2584.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..98273305710bc8614ef649db76565182bfeb9c63 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2584.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फळवणी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील माळशिरस तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते. हे कोरड्या हवामान श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मि.मी. पाऊस पडतो. येथे हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्याच्या हंगामातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2600.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2600.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fd35d4725711c6adac6939010526ccb832a98f22 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2600.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +[[{{{दिनांक}}}]], [[इ.स. {{{वर्ष}}}]] +दुवा: [{{{source}}}] (इंग्लिश मजकूर) +फहीम अशरफ (१६ जानेवारी, १९९४:पंजाब, पाकिस्तान - ) हा  पाकिस्तानकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे. +त्याने आयर्लंड विरुद्ध १४ ऑक्टोबर २०१३ रोजी कसोटी, श्रीलंकेविरूद्ध १२ जून २०१७ रोजी आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय आणि विश्व एकादशविरूद्ध १२ सप्टेंबर २०१७ रोजी २०-२० सामने पदार्पण केले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_265.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_265.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a199529523d4767fe7d80199a5e4f7e32fe81c66 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_265.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोप क्लेमेंट सातवा (मे २६, इ.स. १४७८:फ्लोरेन्स, इटली - सप्टेंबर २५, इ.स. १५३४:रोम) हा सोळाव्या शतकातील पोप होता. +याचे मूळ नाव जुलियो दि जुलियानो दे मेदिची असे होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2654.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2654.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1cb69d2bec58ee3eb8677be3e050170883949829 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2654.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + +फातिमा बेगम (जन्म : १८९२; - १९८३) ही हिंदीतली पहिली चित्रपट दिग्दर्शक होती. +फातमा बेगम हिने सन १९२४मध्ये सीता सरदावा, पृथ्वी बल्लभ, काला नाग, आणि गुलबकावली या चित्रपटांत व नंतर १९२५मध्ये मुंबईनी मोहिनी या चित्रपटात भूमिका केल्या. पुढे ती चित्रपट दिग्दर्शक व पटकथा लेखक झाली. फातिमा फिल्म्स या नावाखाली स्थापन केलेल्या तिच्या चित्रपट कंपनीने १९२६ साली बुलबुल-ए-परिस्तान नावाचा चित्रपट बनवला. त्या चित्रपटासाठी फातिमाने, जी फक्त परदेशातच उपलब्ध होती अशी काही तंत्रे वापरली. चित्रपटात ट्रिकसीन्स आणि स्पेशल इफेक्ट्सही होते. +फातिमा फिल्मचे नाव पुढे व्हिक्टोरिया फातिमा फिल्म्स झाले. +तिने दिग्दर्शित व निर्माण केलेल्या चित्रपटासाठी फातिमाने इतका खर्च केला होता की, त्यावेळपासून बिग बजेट फिल्म ही कल्पना उदयास आली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2694.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2694.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8dbae72a16b818569c91685a39340132acf6701b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2694.txt @@ -0,0 +1 @@ +फाय हे ग्रीक वर्णमालेतील बीसएकव अक्षर आहे. रोमन लिपीमधील ɸ ह्या अक्षराचा उगम फायमधूनच झाला आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2704.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2704.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ebb8fe3e7962383057a5d2986c29d402f2b7032f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2704.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + + +फायर हा १९९६ साली प्रदर्शित झालेला एक चित्रपट आहे. दीपा मेहताने निर्माण व दिग्दर्शन केलेल्या ह्या चित्रपटामध्ये शबाना आझमी व नंदिता दास ह्यांच्या आघाडीच्या भूमिका आहेत. ह्या चित्रपटाद्वारे समलैंगिकता हा वादग्रस्त विषय भारतीय सिनेमामध्ये प्रथमच हाताळला गेला. त्यामुळे ह्या चित्रपट वादाच्या भोवऱ्यात अडकला. २ डिसेंबर १९९६ रोजी मुंबईमध्ये शिवसेनेने ह्या चित्रपटाविरुद्ध आंदोलन सुरू करून तोडफोड केली. इतर काही शहरांमध्ये देखील हे प्रकार घडले. तत्कालीन महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्री मनोहर जोशी ह्यांनी शिवसेनेच्या कृत्याचे समर्थन करीत भारतीय संस्कृतीमध्ये अशा चित्रपटाला जागा नसल्याचे विधान केले. ह्या घटनांमुळे अभिव्यक्तिस्वातंत्र्यावर गदा येत असल्याचा दावा करून दीपा मेहता, महेश भट्ट, दिलीप कुमार इत्यादींनी सर्वोच्च न्यायालयात याचिका दाखल केली. १२ फेब्रुवारी १९९९ रोजी हा चित्रपट पुन्हा प्रदर्शित केला गेला. +दीपा मेहताने नंतर ह्यासारखे सामाजिक विषय हाताळणारे अर्थ (१९९८) व वॉटर (२००५) हे दोन चित्रपट काढले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2713.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2713.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..23f3e7c4780662e3984674b707e6f41369301e5a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2713.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + + +फायरफॉक्स हा आंतरजाल न्याहाळक २३ सप्टेंबर २००२ साली प्रथम काढला गेला. +चुका उधृत करा: "Note" नावाच्या गटाकरिता खूणपताका उपलब्ध आहेत, पण संबंधीत खूण मिळाली नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2730.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2730.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..472de9179be5ddcb4ca80cde3aeb3000fa5a3bbb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2730.txt @@ -0,0 +1 @@ +फारा प्रांत (दारी/पश्तो:فراه) अफगाणिस्तानच्या ३४पैकी एक प्रांत आहे. देशाच्या नैऋत्य भागात असलेल्या या प्रांतात ११ जिल्हे असून येथील लोकसंख्या ५,६३,०३६ आहे.[१][२] या प्रांताचे प्रशासकीय केन्द्र फारा आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2731.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2731.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..472de9179be5ddcb4ca80cde3aeb3000fa5a3bbb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2731.txt @@ -0,0 +1 @@ +फारा प्रांत (दारी/पश्तो:فراه) अफगाणिस्तानच्या ३४पैकी एक प्रांत आहे. देशाच्या नैऋत्य भागात असलेल्या या प्रांतात ११ जिल्हे असून येथील लोकसंख्या ५,६३,०३६ आहे.[१][२] या प्रांताचे प्रशासकीय केन्द्र फारा आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2739.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2739.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bb232811f4d060452592b17f355bacc6d0081702 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2739.txt @@ -0,0 +1 @@ +फारूक शेख हा मुख्यत्वे हिंदी चित्रपटांत भूमिका करणारा अभिनेता आहे. अनेक समांतर चित्रपटांतून फारूकने भूमिका केल्या आहेत तसेच दूरचित्रवाणी कार्यक्रमांचे संचालनही केले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_274.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_274.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7628dc8f863727cae7a1b9415ca06929b41d7176 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_274.txt @@ -0,0 +1 @@ +पोप व्हिक्टर पहिला (?? - इ.स. १९९[१]:आफ्रिका प्रांत) हा दुसऱ्या शतकातील पोप होता. रोमच्या आफ्रिका प्रांतात जन्मलेल्या पोपांपैकी हा पहिला पोप होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2743.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2743.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..37f1f68b0a31f0788a28a1d738d346463eff3507 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2743.txt @@ -0,0 +1 @@ +सरदार फारूक अहमद खान लेघारी (मे २९, इ.स. १९४० - ) हा नोव्हेंबर १४, इ.स. १९९३ ते डिसेंबर २, इ.स. १९९७ पर्यंत पाकिस्तानचा राष्ट्राध्यक्ष होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2748.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2748.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fd355d3af8285ff0988959ac4db530afd58cf7cb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2748.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +मे ७, इ.स. २००७ +दुवा: [---] (इंग्लिश मजकूर) + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2750.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2750.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fd355d3af8285ff0988959ac4db530afd58cf7cb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2750.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +मे ७, इ.स. २००७ +दुवा: [---] (इंग्लिश मजकूर) + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2793.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2793.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c1e335126a2f66542660d5abdcf56b7094ebea9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2793.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फाल्गुन कृष्ण द्वादशी ही फाल्गुन महिन्याच्या कृष्ण पक्षातील बारावी तिथी आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2824.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2824.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..688fb5d4fa8d32b4df8852cf844544c22ea9c6ca --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2824.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फाळणी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील जावळी तालुक्यातील एक गाव आहे. +हा भाग डोंगराळ व वनाच्छादित असल्याने येथील हवामान थंड व आल्हाददायक आहे. जून ते सप्टेंबर या कालावधीत नैर्ऋत्य मोसमी वाऱ्यांपासून वर्षातील सर्वाधिक पाऊस पडतो. येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो.एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2827.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2827.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f32280ee20132006067513609f506bac2741805e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2827.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फाळदेवाडी उगळेवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील आंबेगाव तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ७६० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2838.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2838.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0b2e02f44a6b1b5dbd370fc1417138fe0943dc4e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2838.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + + +फास हा अविनाश कोलटे दिग्दर्शित मराठी चित्रपट आहे. यांनी झी स्टुडिओ या बॅनर अंतर्गत या चित्रपटाची निर्मिती केली. या चित्रपटाला अलेन के.पी यांनी संगीत दिले असून यामध्ये उपेंद्र लिमये ,सयाजी शिंदे आणि पल्लवी पालकर या नवोदित कलाकारांची प्रमुख भूमिका आहे. फेब्रुवारी ४ २०२२ मध्ये हा चित्रपट भारतात प्रदर्शित होईल. +एम ए फिल्म एंटरटेनमेंट +४ फेब्रुवारी २०२२ला चित्रपट महाराष्ट्र प्रदर्शित होणार आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2844.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2844.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e33d3658c206410c084731cdfd19d067aaaf51ab --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2844.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + + +फासले हा १९८५ साली प्रदर्शित झालेला हिंदी चित्रपट आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2852.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2852.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc9b913aee86e9b052148dc3136880e3574fd749 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2852.txt @@ -0,0 +1 @@ +फाहिमा खातून (२ नोव्हेंबर, इ.स. १९९२ - ) ही  बांगलादेशकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारी खेळाडू आहे. ती उजव्या हाताने फलंदाजी करते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2855.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2855.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fffce315872eb7931691a4167a35b6f2c96b72f0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2855.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +अंगुली फिरकी तथा फिंगर स्पिन हा क्रिकेटमधील फिरकी गोलंदाजीचा एक प्रकार आहे. या प्रकारात गोलंदाज हाताच्या बोटांच्या साहाय्याने चेंडूला फिरक देतो. टप्पा पडल्यावर चेंडू फिरकीच्या दिशेने वळतो. +काही गोलंदाजी अंगुली फिरकी आणि मणिबंध फिरकी या दोन्हींचा उपयोग करून गूगली प्रकारचा चेंडू टाकतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2863.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2863.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ae6f3209ddccae3204768c3ce167dafb5394beba --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2863.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +मूल्य ठेवी +(अन्य नावे: फिक्स्ड डिपॉझिट; इंग्लिश: Fixed Deposit Receipts, Time deposit ; ) ही एखाद्या बँकेकडे निर्धारित मुदतीसाठी ठेवलेली व मुदतीदरम्यान काढता न येणारी आर्थिक ठेव असते. मुदत संपल्यावर जमा केलेली रक्कम काढता येते अथवा पुन्हा नव्या मुदत ठेवीत ठेवता येते. मुदत ठेवीत पैसे अधिक काळासाठी ठेवल्यास बहुधा अधिक व्याजदराने अधिक परतावा मिळतो. +मुदत ठेवीचे प्रकार +१) मासिक व्याज मुदत ठेव - या ठेवीवर दर महिन्याला व्याजाची रक्कम मिळते. अर्थात संपूर्ण वर्षात मिळणाऱ्या व्याजापेक्षा ही रक्कम थोडी कमी असते उदा. १०००० रुपयावर १० टक्के दराने दर वर्षी १००० रुपये मिळू शकतात. परंतु हीच रक्कम १० टक्के दराने मासिक व्याजावर ठेवली तर मिळणारी रक्कम रुपये ८३.३३ दर महा पेक्षा कमी असते. व्याज तीन महिन्यांनी मिळणे पेक्षित असताना इथे दरमहिन्याला मिळते म्हणून थोडी रक्कम कमी केली जाते. +२) त्रैमासिक मुदतीची मुदत ठेव - दर तीन महिन्यांनी व्याजाची रक्कम मिळते. पेन्शन धारक ग्राहकांमध्ये आवडती योजना आहे. +३) पुनर्निवेश योजना - दर तीन महिन्यांनी मिळणारी व्याजाची रक्कम पुन्हा मुदलात गुंतवली जाते अशा प्रकारे चक्रवाढ व्याजाची रक्कम आणि मुद्दल हे मुदतीच्या शेवटी मिळते. +मुदत ठेवीवर नाम निर्देशन करता येते. मुदत ठेवीवर स्त्रोताशीच उत्पन्नाचा कर कापण्याची भारतामध्ये पद्धत आहे. +ठेवी ठेवणाऱ्या बँक ग्राहकांच्या सुरक्षेसाठी भारत सरकारने रिझर्व्ह बँकेच्या अंतर्गत ‘डिपॉझिट इन्श्युरन्स ॲन्ड क्रेडिट गॅरंटी कॉर्पोरेशन’ ही कंपनी इ.स. १९६८मध्ये सुरू केली. सुरुवातीला या कंपनीतर्फे बँकेत ठेवलेल्या ५ हजार रुपयांच्या मुदत ठेवीला विम्याचे संरक्षण मिळत असे. विम्याची सुविधा मिळण्यास पात्र असलेल्या मुदत ठेवीची रक्कम हळूहळू वाढवली जाऊन १९७०मध्ये ही विमा संरक्षण मर्यादा १० हजार रुपयांपर्यंत, १९७६मध्ये २० हजार रुपयांपर्यंत, १९८०मध्ये ३० हजार रुपयांपर्यंत, तर १९९३मध्ये ती एक लाख रुपयांपर्यंतच्या ठेवींसाठी करण्यात आली. १९९३ नंतरच्या २३ वर्षांत या संरक्षण रकमेत एक रुपयाचीसुद्धा वाढ करण्यात आली नाही. २३ वर्षांपूर्वीच्या एक लाख रुपयांच्या किंमतीचे मूल्य आज वीस हजार रुपयेसुद्धा राहिलेले नाही, त्यामुळे या विमा संरक्षण रकमेत किमान पाचपट वाढ होण्याची म्हणजेच ठेवीवरील विमासंरक्षण किमान पाच लाखांपर्यंत नेण्याची गरज आहे. डिपॉझिट इन्शुरन्स ॲन्ड क्रेडिट गॅरंटी कॉर्पोरेशन या रिझर्व्ह बँकेच्या विमा कंपनीकडे २०१६ साली २२०० राष्ट्रीयीकृत व सहकारी बँकांची नोंदणी आहे. या बँका ग्राहकांच्या मुदत ठेवींमधील प्रत्येक हजार रुपयांवर एक रुपया एवढा विम्याचा हप्‍ता या कंपनीकडे भरतात. बँकांमधील फक्त एक लाख रुपयांपर्यंतच्या नाही, तर सर्व ठेवींच्या पूर्ण रकमेवर हा हप्‍ता घेतला जातो. २०१४-१५ या वर्षात विमा कंपनीने ८२२९ कोटी रुपये हप्‍ता गोळा केला. मात्र, एक रुपयाही परतावा दिला नाही. त्या आधीच्या ५ वर्षांत ३२,००० कोटी रुपयांचा विमा हप्‍ता गोळा करून या विमा कंपनीने फक्त २१७१ कोटी रुपये म्हणजे जमा हप्‍त्याच्या ७ टक्के रक्कम भरपाई म्हणून दिली आहे. आजमितीला या कंपनीकडे ५४,८४२ कोटी रुपयांपेक्षा जास्त शिल्लक आहे. या कंपनीकडे होणारी गुंतवणूक आणि जमा होणारा महसूल मोठा आहे, असे दिसते. हे सर्व आकडे बघता कोणताही विमा हप्‍ता न वाढवता पाच लाखांपर्यंतच्या बँक ठेवींना संरक्षण देणे सहज शक्‍य आहे. रिझर्व्ह बँकेने नेमलेल्या दामोदर समितीनेही पाच लाखांपर्यंतच्या ठेवींना विमा संरक्षण देण्याची शिफारस इ.स. २०११मध्ये केली आहे. मात्र आजवर या संदर्भात काहीही झालेले नाही. +यासाठी पुण्यातील सजग नागरिक मंचाचे अध्यक्ष विवेक वेलणकर यांनी बँकेतील ५ लाख रुपयांपर्यंतच्या मुदत ठेवींना विम्याचे संरक्षण मिळावे, अशी मागणी केली आहे. (दिनांक २-१-२०१७ची बातमी). diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2872.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2872.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3991c720a8e3ab831b0f32d282c3e92fc7a4cc43 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2872.txt @@ -0,0 +1 @@ +फिजी महिला राष्ट्रीय क्रिकेट संघ हा आंतरराष्ट्रीय महिला क्रिकेट सामन्यांमध्ये फिजी देशाचे प्रतिनिधित्व करणारा संघ आहे. फिजी हा १९६५ पासून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषदेचा (आयसीसी) सहयोगी सदस्य आहे,[५] जरी देशातील खेळाचा संघाचा इतिहास १९ व्या शतकाच्या उत्तरार्धापर्यंतचा आहे.[६] एप्रिल २०१८ मध्ये, आयसीसी ने तिच्या सर्व सदस्यांना संपूर्ण महिला ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (मटी२०आ) दर्जा दिला. त्यामुळे, १ जुलै २०१८ पासून फिजी महिला आणि अन्य आंतरराष्ट्रीय संघ यांच्यात खेळले जाणारे सर्व ट्वेंटी-२० सामने पूर्ण महिला टी२०आ आहेत.[७] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2887.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2887.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..33626e95121871de83cc6e212f9506ef867897b3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2887.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +७ एप्रिल, इ.स. २००८ +दुवा: [१] (इंग्लिश मजकूर) +फिडेल हेंडरसन एडवर्ड्‌स (६ फेब्रुवारी, इ.स. १९८२:गेझ, सेंट पीटर, बार्बाडोस - ) हा  वेस्ट इंडीजकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे. +हा पेद्रो कॉलिन्सचा सावत्र भाऊ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2893.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2893.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..33626e95121871de83cc6e212f9506ef867897b3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2893.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +७ एप्रिल, इ.स. २००८ +दुवा: [१] (इंग्लिश मजकूर) +फिडेल हेंडरसन एडवर्ड्‌स (६ फेब्रुवारी, इ.स. १९८२:गेझ, सेंट पीटर, बार्बाडोस - ) हा  वेस्ट इंडीजकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे. +हा पेद्रो कॉलिन्सचा सावत्र भाऊ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2904.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2904.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..05ab85bc0d9ee0b482644d1043d64f470d23bec3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2904.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +फिनएअर (फिनिश: Finnair Oyj, स्वीडिश: Finnair Abp) ही फिनलंड देशाची राष्ट्रीय विमान वाहतूक कंपनी आहे. १९२३ सालापासून कार्यामध्ये असलेली फिनएअर ही जगातील पाचव्या क्रमांकाची सर्वात जुनी विमानकंपनी आहे. +फिनएअरचे मुख्यालय हेलसिंकीच्या व्हंटा ह्या उपनगरात असून हेलसिंकी विमानतळावर तिचा प्रमुख वाहतूकतळ आहे. +फिनलंड सरकार प्रमुख भागधारक (५५.८%) असलेली फिनएर आणि त्याच्या उपकंपन्यांचा फिनलंडमधील आंतर्देशीय आणि आंतरराष्ट्रीय विमान प्रवासी सेवेवर मोठा प्रभाव आहे. २०१५ मध्ये या कंपनीची सेवा युरोपमधील ६० देश, आशिया खंडातील १३ देश आणि उत्तर अमेरिका खंडातील ४ देशातील ठिकाणी १ कोटी प्रवाशांनी वापरली. जानेवारी २०१६ मध्ये या कंपनीचे ४,८१७ कर्मचारी होते.[१] +फिनएरला १९६३ पासून अपघातात विमान किंवा जीवितहानी झालेली नाही.[२] +फिनएरची स्थापना १ नोव्हेंबर, १९२३ रोजी एरो ली या नावाने झाली. सुरुवातीस या कंपनीच्या उड्डाणांचा संकेत एवाय होता. हा संकेत एरो इहितो (फिनिश भाषेत विमानकंपनी) वरून घेतला गेला होता. फिनएरचा स्थापक बृनो लुकंदर त्याआधी एरोनॉट ही एस्टोनियामधील विमानकंपनी चालवित असे. +दुसऱ्या महायुद्धात हेलसिंकीवर झालेल्या हल्ल्याने फिनएर अडचणीत आली होती. फिनलंडच्या वायुसेनेने १९३९-४० च्या हिवाळ्यात फिनएरची अर्धीअधिक विमाने हस्तगत केली व मोठ्या संख्येने लहान मुलांना स्वीडनमध्ये स्थलांतरित केले. +१९४६मध्ये फिनिश सरकारने डग्लस डीसी-३ प्रकारची विमाने खरेदी करण्यासाठी समभाग विकले व फिनएरच्या मार्गांची व्याप्ती वाढवली. १९५३मध्ये फिनएरने कॉन्व्हेर-४४० प्रकारची विमाने वापरून लंडनपर्यंतची सेवा सुरू केली. +फिन एर कार्गो ओवाय आणि फिन एर कार्गो टर्मिनल या दोन फिन एरच्या सहाय्यक कंपनी की ज्या मालवाहतुकीचे काम पहातात. यां दोन्ही एरलाइनची कार्यालये हेल्शिंकी विमान तळावर आहेत. सध्या फिनएर त्यांची स्वताःची विमाने मालवहातुकीसाठी वापरतात. +फिन एरची हेल्शिंकी एर पोर्ट, ब्रुसेल्स एरपोर्ट,लंडन हिथ्रो एर पोर्ट ही मालवाहतुकीची तीन केंद्रे आहेत. +ही एक फिनएरची सहाय्यक विमान कंपनी आहे. फिनएरचीच ATR-७२-५०० आणि एम्ब्रायर इ१९० ही विमाने भाड्याने घेऊन ही एर वापर करते. या सर्व विमानाची छबी फिनएरचीच आहे. ही एरलाइन २० ऑक्टोबर २०११ रोजी Flybe आणि फिनएर हा एकत्रित करार (जाइंट वेंचर) होऊन चालू झाली. १ मे २०१५ पासून फिनएरचे विमान नियमांनुसार ही विमान कंपनी चालू आहे. +डिसेंबर २०१० मध्ये या एरलाइन ने विमानांची छबी बदलली. विमानांच्या मुख्य भागावर ठळक आणि मोठ्या अक्षरात नाव कोरले. इंजींनाना सफेद रंग दिला. शेपटीचे बाजूस सफेद रंगात नीळा लोगो ठेवला. शेपटीवरील पृथ्वीगोल हटविला. +फिनएरचे नियमांनुसार सेवकांची स्थिति आहे. केबिन मधील सर्वसाधारण सेवकाला खांद्यावर एक पट्टी, जे सेवक सीनियर आहेत, त्यांना परसर हुद्दा आहे आणि हाँग काँग,सिंगापूर आणि स्पेन कडे जाणाऱ्या विमानात सेवा देतात त्यांना दोन पट्ट्या, व मुख्य परसरला तीन पट्ट्या आहेत. शिवाय स्त्री परसरला तिच्या ड्रेस किंवा ब्लाऊज वर सफेद उभी पट्टी आहे. फिनएरचे सेवकांनी विमान उड्डाण आणि लॅंडींगचे वेळी सुरक्षा म्हणून मोजे घालण्याचे बंधन आहे. +फिनएर एशिया, युरोप, उत्तर अमेरिका या खंडातील ३७ देशातील ११० ठिकाणी त्यांचे हेल्शिंकी या मुख्य केंद्रातून विमान सेवा देते.[३] +फिनएरने खालील विमान कंपनीशी भागीदारी करार केलेले आहेत. +जे नियमित विमान प्रवाशी आहेत त्यांना त्या त्या विमान वर्गवातील प्रवासासाठी गुण दिले जातात आणि त्यांचे एकत्रीकरण करून त्यांची स्वर्ण, रजत, रौप्य वर्गवारीत गणना केली जाते. अशा प्रवाशांना पुढील प्रवासात स्वागत कक्षात प्राधान्य दिले जाते. शिवाय करारबद्द इतर विमानात देखील त्यांना प्राधान्य दिले जाते. विविध हॉटेलमधील सेवेत तसेच वाहनात देखील प्राधान्य दिले जाते. खानपान व्यवस्थाही विमानात तसेच विमान तळावर समाधानकारक ठेवलेली आहे. +विमानात एलसीडी विडियो मॉनिटर, त्यात मूवीज, व्यवस्था ठेवलेली आहे. दैनिक, साप्ताहिक,या सुविधाही आहेत.[४] +सन २००९ मध्ये स्कायट्रक्स जागतिक एर लाइन अवॉर्ड कडून ४-स्टार लाइन अवॉर्ड प्राप्त झाला.[५] +सन २०१० ते २०१६ पर्यन्त सतत प्रत्येक वर्षी उत्तर युरोपची बेस्ट एर लाइन आणि बेस्ट यूरोपियन एर लाइन हे अवॉर्ड अनुक्रमे TTG वार्षिक प्रवाशी अवॉर्ड आणि AFTA राष्ट्रीय प्रवाशी उध्योग अवॉर्ड यांचे कडून प्राप्त झाले. +सन २०१३ मध्ये AFTA राष्ट्रीय प्रवाशी व्यवसाय अवॉर्ड कडून बेस्ट इंटरनॅशनल एरलाइन- ऑफ लाइन कॅरियर आणि २०१६ मध्ये बेस्ट ट्रॅवल अवॉर्ड कडून बेस्ट एरलाइन व्यवसाय अवॉर्ड व जागतिक प्रवाशी अवॉर्ड कडून विमानातील खानपान व्यवस्था अवॉर्ड प्राप्त झाले.[६] +सन १९४० मध्ये जेयु ५२ कलेवा एरलाइनचे विमान सोविएत एर फोर्स ने पाडले होते. तसेच सन १९६१ आणि १९६३ मध्ये डीसी-३ या विमानाचे अपघात होऊन जीवित हानी झाली होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2919.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2919.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8db9108793b6a123b1399c3e0d3d37e3127bee17 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2919.txt @@ -0,0 +1 @@ +क्रिकेट फिनलंड (फिनिश: Suomen krikettiliito) ही फिनलंडमधील क्रिकेट या खेळाची अधिकृत प्रशासकीय संस्था आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2923.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2923.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b137891791fe96927ad78e64b0aad7bded08bdc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2923.txt @@ -0,0 +1 @@ + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2929.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2929.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..18855720b8d72d3da9bd0e562576663899d3e79f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2929.txt @@ -0,0 +1 @@ +फिनलंडचे युद्ध हे रशियन साम्राज्य व स्वीडन-फिनलंड यांमध्ये लढले गेलेले युद्ध होते. यामध्ये रशियाचा विजय झाला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2945.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2945.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3dd2f943703d76d50c61592b16276959116faebd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2945.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फिनिश अथवा सुओमी (फिनिश: suomi) ही फिनलंड देशातील बहुसंख्यांची (इ.स. २००६ सालातील अंदाजानुसार ९२%) भाषा असून फिनलंडाच्या अधिकृत भाषांपैकी एक भाषा आहे. स्वीडनात हिला अधिकृत अल्पसंख्याक भाषेचा दर्जा आहे. उत्तर युरोपातील इतर देशांमध्येदेखील ही भाषा वापरली जाते. जगभरात एकंदरीत ६० लाख भाषक फिनिश वापरतात. +बल्गेरियन •  क्रोएशियन •  चेक •  डॅनिश •  डच •  इंग्लिश •  एस्टोनियन •  फिनिश •  फ्रेंच •  जर्मन •  ग्रीक •  हंगेरियनआयरिश •  इटालियन •  लात्व्हियन •  लिथुएनियन •  माल्टी •  पोलिश •  पोर्तुगीज •  रोमेनियन •  स्लोव्हाक •  स्लोव्हेन •  स्पॅनिश •  स्वीडिश diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2955.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2955.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..60e94d869212605ae2b26d29b945072fe69511c8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2955.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +जगातील फुटबॉल खेळणाऱ्या प्रत्येक देशासाठी फिफा ही संस्था एक तीन अक्षरी संकेत वापरते. ह्यांमध्ये फिफाचे सदस्य असलेले व नसलेले देश समाविष्ट केले आहेत. हा तीन अक्षरी संकेत फिफा व तिच्या सहाही खंडीय संघटनांद्वारे वापरला जातो. +सध्या एकूण २०९ देश फिफाचे सदस्य आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2958.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2958.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..60e94d869212605ae2b26d29b945072fe69511c8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2958.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +जगातील फुटबॉल खेळणाऱ्या प्रत्येक देशासाठी फिफा ही संस्था एक तीन अक्षरी संकेत वापरते. ह्यांमध्ये फिफाचे सदस्य असलेले व नसलेले देश समाविष्ट केले आहेत. हा तीन अक्षरी संकेत फिफा व तिच्या सहाही खंडीय संघटनांद्वारे वापरला जातो. +सध्या एकूण २०९ देश फिफाचे सदस्य आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2970.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2970.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a3429f0dab71c189d2e0ab9b32024ac22a2aa18c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2970.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फिफा विश्वचषक स्पर्धेतील अर्जेंटिनाच्या निकालाचा हा विक्रम आहे. अर्जेंटिनाने १९७८, १९८६ आणि २०२२ मध्ये तीन विश्वचषक जिंकले. अर्जेंटिना १९३०, १९९० आणि २०१४ मध्ये तीन वेळा उपविजेते ठरला आहे. तर १८ विश्वचषक स्पर्धेत अर्जेंटिनाने ८८ सामन्यांत ४७ विजय मिळवले आहेत. चार विश्वचषकांव्यतिरिक्त इतर सर्व स्पर्धांमध्ये हा संघ उपस्थित होता. अर्जेंटिनाने ब्राझील आणि जर्मनीपेक्षा जास्त सामने खेळले आहेत. +विश्वचषक २०२२ चे विजेते अर्जेंटिनाचे नायकाच्या स्वागतासाठी मायदेशी परतले. जेव्हा ते विमानातून उतरले, तेव्हा त्यांच्या यशाचा आनंद साजरा करण्यासाठी जमलेल्या लोकांकडून त्यांना जल्लोष, टाळ्या आणि कौतुकाने भेटले. त्यांचा लाडका फुटबॉल संघ २०२२ च्या विश्वचषक विजेत्या म्हणून परतताना पाहून देश अजूनही उत्साहाने गुंजत आहे. तेव्हापासून अर्जेंटिना या विजयाचा आनंद साजरा करत आहे आणि पुढील अनेक दिवस ते करत राहील. +डिएगो मॅराडोना यावेळी 17 वर्षांचा होता आणि तो त्याच्या देशात आधीच एक स्टार होता, परंतु प्रशिक्षक सेझर लुईस मेनोटीला वाटले की तो या मोठ्या स्पर्धेचा दबाव हाताळण्यासाठी खूप अननुभवी आहे म्हणून त्याला संघात स्थान मिळाले नाही. प्लेमेकरचे स्थान त्याऐवजी मारिओ केम्प्सने भरले होते, जो 6 गोलांसह स्पर्धेतील सर्वाधिक गोल करणारा गोल्डन बॉल जिंकणारा पहिला अर्जेंटिनाचा खेळाडू बनला होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_298.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_298.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30640f4a29c88c1d0aa4d2363e00a65890e70238 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_298.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोप सेलेस्टीन पहिला (??:रोम, इटली - २६ जुलै, इ.स. ४३२) हा १० सप्टेंबर, इ.स. ४२२ ते मृत्यूपर्यंत पोपपदी होता. +हा कठोर पुराणमतवादी होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2987.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2987.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..31f271cfcbc4d6fed12006c96d2fdf095dff3082 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2987.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फिरंगपाडा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील भिवंडी तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2993.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2993.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5dd754465fdaae262f5eef2d60688ab940b6ae5a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_2993.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फिरकी गोलंदाज क्रिकेटच्या खेळातील गोलंदाजांचा प्रकार आहे. हे गोलंदाज सहसा मंदगतीने (साधारणतः ७०-९० किमी/तास) चेंडू टाकतात व चेंडू टाकताना चेंडूला फिरकी देतात. यामुळे टप्पा पडल्यावर चेंडू आपल्या हवेतल्या दिशेपेक्षा वेगळ्या दिशेला वळतो. +फिरकी गोलंदाजांचे दोन मुख्य प्रकार आहेत -- diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3007.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3007.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2357151efda8dad58eafbb5900db1c2285d1a4dc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3007.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +भारतातील नवी दिल्लीच्या बहादूर शाह झाफर मार्ग येथे अरुण जेटली क्रिकेट मैदान (पुर्वीचे फिरोजशहा कोटला मैदान) वसलेले आहे.[२] मैदानाची स्थापन १८८३ मध्ये झाली कोलकाता येथील इडन गार्डन्स नंतर, सध्या चालू स्थितीतील ते भारतातील दुसरे मैदान आहे. २०१६ पर्यंत, शेवटची कसोटी सामन्यांमध्ये २८ वर्षे आणि एकदिवसीय सामन्यांमध्ये १० वर्षे या मैदानावर भारतीय क्रिकेट संघ अजिंक्य राहिला आहे.[३] अनिल कुंबळेचे पाकिस्तानविरुद्ध एका कसोटी डावातील १० बळी, सुनील गावसकरला मागे टाकून ३५ शतकांसह सचिन तेंडुलकरचा सर्वाधिक कसोटी शतके करण्याचा विक्रम आणि त्या आधी डॉन ब्रॅडमनचा सर्वाधिक २९ कसोटी शतकांच्या विक्रमाशी गावसकरने केलेली बरोबरी अशा उल्लेखनीय घटनांमुळे हे मैदान लक्षात राहते. +भारत आणि वेस्ट इंडीज दरम्यान १० नोव्हेंबर १९४८ रोजी झालेला कसोटी सामना, हा ह्या मैदानावरचा पहिला कसोटी सामना होता. मैदानाचे मालकी आणि व्यवस्थापकिय हक्क डीडीसीए (दिल्ली जिल्हा क्रिकेट असोसिएशन) कडे आहेत. १९५२ मध्ये पाकिस्तानविरुद्ध खेळताना हेमू अधिकारी आणि गुलाम अहमद यांनी दहाव्या गड्यासाठी १०९ धावांची भागीदारीचा ह्या मैदानातील विक्रम आजपर्यंत अबाधित आहे. १९६५ मध्ये, श्रीनिवास वेंकटराघवनने त्याच्या पदार्पणातील मालिकेमध्ये न्यू झीलंडच्या फलंदाजीला खिंडार पाडताना ७२ धावांत ८ आणि ८० धावांत ४ गडी बाद केले होते. १९६९-७० मध्ये, बिशनसिंग बेदी आणि एरापल्ली प्रसन्ना ह्या फिरकी जोडीने १८ बळी घेऊन ऑस्ट्रेलियाविरुद्ध संघाला ७ गड्यांनी सुप्रसिद्ध विजय विजय मिळवून देण्यात मोलाचा वाटा उचलला.[४] +१९८१ मध्ये, जेफ्री बॉयकॉटने गॅरी सोबर्सचा सर्वाधिक कसोटी धावांचा विक्रम मोडला. १९८-८४ मध्ये सुनील गावसकरने त्याचे २९वे शतक ठोकून डॉन ब्रॅडमनचा सर्वाधिक काळासाठी अबाधित असलेला सर्वात जास्त कसोटी शतकांच्या विक्रमाशी बरोबरी केली. १९९९-२००० मध्ये, पाकिस्तान विरुद्ध कसोटीच्या चवथ्या डावात ७४ धावांत १० बळी घेऊन एका डावात १० बळी घेणारा अनिल कुंबळे हा जिम लेकर नंतर दुसरा गोलंदाज ठरला. २००५-०६ मध्ये ह्याच मैदानावर सचिन तेंडुलकरने गावस्करचा सर्वाधिक ३५ कसोटी शतकांचा विक्रम मोडला.[४] +२७ डिसेंबर २००९ रोजी, सामना खेळवण्यास खेळपट्टी योग्य नसल्या कारणाने भारत आणि श्रीलंकेदरम्यानचा सामना रद्द करण्यात आला. सामनाधिकाऱ्याच्या सामना अहवालावरुन, आयसीसीने मैदानावर १२ महिन्यांचा निर्बंध लादला. त्यानंतर थेट २०११ क्रिकेट विश्वचषकासाठी मैदानाची निवड करण्यात आली.[५] २००८ पासून सदर मैदान हे भारतीय प्रीमियर लीगचा संघ दिल्ली डेरडेव्हिल्सचे होम ग्राऊंड आहे.[४] +आजवर मैदानावर झालेल्या कसोटी सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[९]: +आजवर मैदानावर झालेल्या एकदिवसीय सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[१०]: +आजवर मैदानावर झालेल्या आंतरराष्ट्रीय टी२० सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[११]: diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3021.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3021.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d39f04972799223f845ce49ac17e3637153db9b2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3021.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +पंडित फिरोज दस्तूर (?? - मे ९, २००८, मुंबई) हे किराणा घराण्याचे ज्येष्ठ गायक होते. त्यांनी सवाईगंधर्वांकडून संगीताचे शिक्षण घेतले. +सांगीतिक कारकीर्द +इ.स. १९३० च्या दरम्यान दस्तूर भारतीय चित्रपट सृष्टीत अभिनेते म्हणून काम करत होते. त्यांनी काही काळ वाडिया मूव्हीटोन आणि इतर चित्रपट संस्थांबरोबर काम केले. परंतु शास्त्रीय संगीताकडे त्यांची ओढ सर्वाधिक होती. +सवाई गंधर्व संगीत महोत्सवात ते नियमित हजेरी लावत व उपस्थितांना आपल्या गायनाने मंत्रमुग्ध करत असत. आयुष्याच्या अखेरच्या वर्षांपर्यंत त्यांनी हा नेम कायम ठेवला. +मृत्यू +मे २००८ मध्ये वयाच्या ८९ व्या वर्षी मुंबई येथे अल्प आजारानंतर दस्तूर यांचे देहावसान झाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3030.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3030.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..55f679705da51d96ebce284e6c4dc866add7c325 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3030.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +हँगिंग गार्डन्स तथा फिरोझशाह मेहता उद्यान भारताच्या मुंबई शहरातील मलबार हिल भागातील बगीचा आहे. याची रचना इ.स. १८८१मध्ये झाली +या उद्यानाचा आराखडा उल्हास घापोकर यांनी तयार केला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3041.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3041.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53a92e6c847bff8cfaca227cbf9549df79f30131 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3041.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ऑगस्ट ८, इ.स. २००६ +दुवा: [---] (इंग्लिश मजकूर) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3049.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3049.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2dc9d0c334e87b97ca0ed075b22d66f268245e63 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3049.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फिलिप जॉन न्यूपोर्ट (ऑक्टोबर ११, इ.स. १९६२:हाय वायकोंब, बकिंगहॅमशायर, इंग्लंड[१] - ) हा  इंग्लंडकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे. +हा १९८८मध्ये तीन कसोटी सामने खेळला.[१] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3050.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3050.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f9c52ee907ff8d06d7f31a0be373ecb8f16c3e91 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3050.txt @@ -0,0 +1 @@ +फिलिस फिल ब्लॅक्लर (१३ जून, १९१९:क्राइस्टचर्च, न्यू झीलंड - २५ मे, १९७५:क्राइस्टचर्च, न्यू झीलंड) ही  न्यूझीलंडच्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९४८ ते १९६६ दरम्यान १२ महिला कसोटी सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3056.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3056.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..32635c25f9548d73503ac9d8f858fb40f42f13ac --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3056.txt @@ -0,0 +1 @@ +फिलिप डीन फिल सॉल्ट (२८ ऑगस्ट, १९९६:वेल्स - हयात) हा  इंग्लंडच्या क्रिकेट संघाकडून २०२१ पासून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा क्रिकेट खेळाडू आहे. हा ससेक्सकडून काउंटी क्रिकेट खेळला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3063.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3063.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e42f248caac06e445ad4d664cbee8d622647b90e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3063.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फिलमोर काउंटी ही अमेरिकेच्या मिनेसोटा राज्यातील ८७ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र प्रेस्टन येथे आहे.[१] +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या २१,२२८ इतकी होती.[२] +फिलमोर काउंटी रॉचेस्टर नगरक्षेत्राचा भाग आहे. या काउंटीची रचना ५ मार्च, १८६३ रोजी झाली.[३] यास अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष मिलार्ड फिलमोरचे नाव दिले आहे.[४] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3084.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3084.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..acd637919fbd8c68bc68cd2e14f2d969bc21ec58 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3084.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +फिलिप लेनार्ड हे शास्त्रज्ञ आहेत. +आ · हान्स आल्फव्हेन · झोर्स इव्हानोविच आल्फेरोव्ह · आल्बर्ट अब्राहम मिकेलसन · अल्बर्ट आइनस्टाइन · +ॲ · एडवर्ड ॲपलटन +ए · लियो एसाकी +ऑ  · फ्रँक ऑपनहाइमर +ओ  · डग्लस डी. ओशेरॉफ · गेऑर्ग झिमॉन ओम +क  · प्यॉत्र लियोनिदोविच कपित्सा · प्योत्र कापित्सा · आल्फ्रेड कास्लर · गुस्टाफ किर्शहोफ · जॅक किल्बी · पॉलिकार्प कुश · लिओन कूपर · विल्यम डी. कूलिज · हाइके कॅमरलिंघ-ऑन्स · वोल्फगांग केटर्ले · हेन्री वे केन्डॉल · जॉन डग्लस कॉकक्रॉफ्ट · आर्थर कॉम्प्टन · कार्ल रुडॉल्फ कोनिग · गुस्ताव कोरियोलिस · एरिक अ‍ॅलिन कोर्नेल · मासातोशी कोशिबा · क्लॉड कोहेन-तनूद्जी · पिएर क्युरी · जेम्स वॉट्सन क्रोनिन · हर्बर्ट क्रोमर · अर्न्स्ट क्लाड्नी · क्लाउस फोन क्लित्झिंग +ग  · जोसियाह विलार्ड गिब्स · गॉर्डन गूल्ड · डेनिस गॅबॉर · डेनिस गॅबोर · मारिया गेप्पर्ट-मायर · मरे गेल-मान · पीटर ग्रुनबर्ग · डेव्हिड ग्रोस · शेल्डन ली ग्लाशो · डोनाल्ड ए. ग्लेसर · रॉय जे. ग्लॉबर · चार्ल्स एदुआर्द ग्वियॉमे · ऑट्टो फोन गेरिक +च  · जॉर्जेस चार्पाक · जेम्स चॅडविक · पावेल अलेक्सेयेविच चेरेंकोव्ह +ज  · व्हिताली जिन्झबर्ग · रिकार्दो जियाकोनी · आयव्हार जियेव्हर · जेम्स प्रेस्कॉट जूल · जे.जे. थॉमसन · पिएर-गिल्स दि जेन्स · जे. हान्स डी. जेन्सन · जे. हान्स डी. जेन्सेन · जेम्स क्लार्क मॅक्सवेल · जेम्स वॅट · जॉन फोन न्यूमन · रॉडनी जोरी · आयरिन जोलिये-क्युरी · ब्रायन डेव्हिड जोसेफसन · कार्ल जान्स्की +झ  · लिओ झिलार्ड · फ्रिट्स झेर्निके +ट  · चार्ल्स हार्ड टाउन्स · इगॉर टॅम · इगोर टॅम · जोसेफ हूटॉन टेलर, जुनियर · रिचर्ड ई. टेलर +ड  · जॉन डाल्टन · पॉल डिरॅक · रेमंड डेव्हिस जुनियर · क्लिंटन डेव्हिसन · हान्स जॉर्ज डेहमेल्ट · क्रिस्चियन डॉपलर +त  · सॅम्युएल चाओ चुंग तिंग · सिन-इतिरो तोमोनागा · सिन-इतिरो-तोमोनागा · डॅनियेल सी. त्सुइ +थ  · जॉर्ज पेजेट थॉमसन +न  · लुई युजीन फेलिक्स नेइल · आयझॅक न्यूटन +प  · मार्टिन लुईस पर्ल · एडवर्ड मिल्स पर्सेल · आर्नो अ‍ॅलन पेन्झियास · ज्याँ बॅप्टिस्ट पेरिन · वोल्फगांग पॉल · वोल्फगांग पॉली · सेसिल फ्रँक पॉवेल · एच. डेव्हिड पोलित्झर · अलेक्सांद्र मिखाइलोविच प्रोखोरोव्ह · जुलियस प्लकर · माक्स प्लांक +फ  · आल्बर्ट फर्ट · विल्यम आल्फ्रेड फाउलर · व्हाल लॉग्सडन फिच · विल्यम डॅनियेल फिलिप्स · डॅनियल फॅरनहाइट · इल्या फ्रँक · जेम्स फ्रांक · अलेक्झांडर अलेक्झांड्रोविच फ्रीडमन · जेरोम आय.फ्रीडमन · जॉन अँब्रोझ फ्लेमिंग +ब  · चार्ल्स ग्लोव्हर बार्कला · जॉन बार्डीन · निकोलाय बासोव्ह · ए.ई. बेकरेल · आंत्वान हेन्री बेकरेल · योहान्स जॉर्ज बेड्नोर्झ · हान्स बेथ · मॅक्स बॉर्न · वॉल्थर बोथ · लुडविग बोल्ट्झमन · आगे नील्स बोह्र · पर्सी विल्यम्स ब्रिजमन · वॉल्टर हाउझर ब्रॅटैन · बर्ट्राम ब्रॉकहाउस · लुई दि ब्रॉग्ली · कार्ल फर्डिनांड ब्रॉन · निकोलास ब्लूमबर्गेन · पॅट्रिक मेनार्ड स्टुअर्ट ब्लॅकेट · फेलिक्स ब्लॉक +म  · रॉबर्ट अँड्रुझ मिलिकन · जॉन सी. माथर · फ्रान्झ मेल्डे · नेव्हिल फ्रांसिस मॉट · बेन मॉटलसन · रुडॉल्फ मॉसबाउअर · कार्ल अलेक्झांडर म्युलर +य  · हिदेकी युकावा · योईचिरो नाम्बू +र  · मार्टिन राइल · फ्रेडरिक राईन्स · इसिदोर आयझॅक राबी · नॉर्मन फॉस्टर राम्से, जुनियर · ओवेन विलान्स रिचर्डसन · रॉबर्ट कोलमन रिचर्डसन · बर्टन रिश्टर · चार्ल्स थॉमसन रीस विल्सन · कार्ल डेव्हिड टॉल्मे रुंग · कार्लो रुब्बिया · अर्न्स्ट रुस्का · जेम्स रेनवॉटर · विल्हेम राँटजेन +ल  · लेव्ह लँडाउ · गॅब्रियेल लिपमन · जॉर्ज क्रिस्तॉफ लिश्टेनबर्ग · डेव्हिड ली · त्सुंग-दाओ ली · विलिस लॅम्ब · अँथोनी जेम्स लेगेट · लियॉन एम. लेडरमान · फिलिप लेनार्ड · लुइस फेदेरिको लेलवा · अर्नेस्ट लॉरेन्स +व  · स्टीवन वाईनबर्ग · युजीन विग्नर · विल्हेल्म वियेन · फ्रँक विल्चेक · केनेथ गेडीज विल्सन · रॉबर्ट वूड्रो विल्सन · कार्ल वीमन · मार्टिनस जे.जी. व्हेल्टमन · योहान्स डिडरिक व्हान डेर वाल्स · जॉन हॅसब्रूक व्हान व्लेक · विलेम जेकब व्हान स्टॉकम · अलेस्सांद्रो व्होल्टा +श  · विल्यम शॉकली · वॉल्टर शॉट्की · आर्थर लियोनार्ड शॉलो · जॉन रॉबर्ट श्रीफर · एर्विन श्र्यॉडिंगर · मेल्व्हिन श्वार्त्झ · जुलियन श्विंगर +स  · सायमन व्हान डेर मीर · अर्नेस्ट थॉमस  · सिंटन वाल्टन · कै सीगबानमान सीगबान · थॉमस योहान सीबेक · एमिलियो जिनो सेग्रे · ऑट्टो स्टर्न · जॅक स्टाइनबर्गर · होर्स्ट लुडविग श्ट्यॉर्मर · जॉन स्ट्रट · जॉर्ज एफ. स्मूट diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_31.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_31.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7fbc57e3e0cd37c3c749549879b7d03a72661741 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_31.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +पोते ही ज्यूट अथवा तत्सम पारंपारिक तंतूंपासून तयार करण्यात आलेली एक मोठी पिशवी असते. सहसा, याचा उपयोग धान्य अथवा कोणतेही उत्पादन, शेती उत्पादन, खते, सिमेंट इत्यादी वस्तूंच्या साठवणूकीसाठी व वाहतूकीसाठी होतो.याने धान्य अथवा कोणतेही औद्योगिक उत्पादन याचे भंडारण करणे,ते वाहनात भरणे,त्यास खाली उतरविणे व विक्रीच्या ठिकाणावर त्यास ठेवणे व उपयोगाचे ठिकाणी नेणे आदी क्रिया सोप्या होतात. याची धारकक्षमता साधारणपणे २० किलो ते १०० किलो इतकी असू शकते. +ज्यूटचे धागे वापरून तयार केलेले पोते हे पर्यावरणपूरक व जैवविघटित होणारे असते.पण यावर ओलाव्याचा परिणाम होतो. +सध्या पोते पॉलिप्रॉपेलिन अथवा तत्सम कृत्रिम धाग्यांपासूनही तयार करण्यात येतात.ती सहसा, पर्यावरणपूरक असत नाहीत पण यावर थोड्याशा ओलाव्याचा परिणाम होत नाही. +मका आदींच्या तंतूंपासून पर्यावरपूरक पोती तयार करण्यात येतात.[ संदर्भ हवा ] +वेगवेगळ्या प्रकारचे धान्य अथवा वस्तू साठविण्यासाठी वेगवेगळ्या प्रकारचे पोती (पोत्याचे अनेकवचन) बनविण्यात येतात. धान्याचा अथवा वस्तूचा आकार (ग्रेन-दाण्याचा आकार) यावर ते अवलंबून असते. बारीक वस्तू,जसे तांदूळ, गहू, बाजरी, ज्वारी खते, साखर,सिमेंट यासाठी असलेल्या पोत्यांची वीण ही घट्ट असते. त्याने आतील वस्तू बाहेर गळत नाहीत. पण वांगे, कांदा, बटाटे आदी ठळक वस्तूंच्या साठवणूकीसाठी वापरण्यात येणारी पोती ही सहसा मोकळ्या विणीची असतात. त्याने या वस्तू हवेशीर राहतात व त्याचा लवकर नाश होत नाही व उष्म वातावरणाचा त्यावर परिणाम होत नाही. +पोत्याचे उत्पादनात वापरण्यात आलेल्या वस्तूनुसार त्याची उत्पादनकिंमत ठरते. +बारदाना ही शेतीसंदर्भातील एक संज्ञा आहे. हा पोत्यास असलेला एक हिंदीभाषिक शब्द आहे.बारा प्रकारचे दाणे ज्यात ठेवता येतात तो (बारादाना) 'बारदाना' असा त्याचा अर्थ असू शकतो.बारादानाचा अपभ्रंश मग बारदाना झाला असावा.[ संदर्भ हवा ] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_310.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_310.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c6b017febbc4b9784d9a83a4b2d5d79fca9f3667 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_310.txt @@ -0,0 +1 @@ +पोप हॉर्मिस्दस (४५०:फ्रोसिनोन, इटली - इ.स. ५२३) हा सहाव्या शतकातील पोप होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3105.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3105.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e59b7e4b1a32ac7300f8ce34f32675c7f25916ec --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3105.txt @@ -0,0 +1 @@ +तिसरा फिलिप (स्पॅनिश: Felipe III; १४ एप्रिल १५७८, माद्रिद - ३१ मार्च १६२१, माद्रिद) हा सप्टेंबर १५९८ ते मार्च १६२१ सालांदरम्यान स्पेन व पोर्तुगालचा राजा होता. स्पॅनिश साम्राज्याच्या सर्वोत्तम काळादरम्यान राज्यपदावर असलेल्या फिलिपने स्पेनला तीस वर्षांच्या युद्धामध्ये ढकलले. त्याची अनेक धोरणे चुकीची मानली जातात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3116.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3116.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0aae978fc06f82c217adca7ae47c541948c94f29 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3116.txt @@ -0,0 +1 @@ +फिलिप मॅक्स (३० सप्टेंबर, इ.स. १९९३ - ) हा जर्मनीचा फुटबॉल खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3123.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3123.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..82d614f62f27b420fe4c392cc3ca7e8bf30ed235 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3123.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +मे २, इ.स. २००७ +दुवा: [---] (इंग्लिश मजकूर) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3137.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3137.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0de97029ce2ac2cb7e74f171ac10462ec70d95cc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3137.txt @@ -0,0 +1 @@ +फिलिप होलोश्को (१७ जानेवारी, इ.स. १९८४:पीशानी, स्लोव्हाकिया - ) हा  स्लोव्हाकियाकडून फुटबॉल खेळणारा खेळाडू आहे. हा फॉरवर्ड आणि विंगर म्हणून खेळतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3144.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3144.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f46e11b2c03df56e73bc81d6259a96f9d658afc0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3144.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +República de Filipinas +("देव, जनता, निसर्ग व देशासाठी") +{{{लोकसंख्या_गणना_वर्ष}}} + +फिलिपाईन्स (फिलिपिनो : Pilipinas; स्पॅनिश: Filipinas; इंग्लिश : Philippines;) हा आग्नेय आशियामधील एक देश आहे. प्रशांत महासागरातील ७,१०७ बेटांवर वसलेला फिलिपाईन्स हा लुझॉन, विसायस व मिंदानाओ ह्या तीन भौगोलिक प्रदेशांमध्ये विभागला गेला आहे. मनिला ही फिलिपाईन्सची राजधानी व त्या देशातले सर्वांत मोठे शहर आहे. उत्तरेला ते तैवान बेटापासून लुझोन सामुद्रधुनीने वेगळे झाले आहे ; पश्चिमेला दक्षिण चीन समुद्र आहे , ज्याला वेस्टर्न फिलीपीन समुद्र देखील म्हणतात व्हिएतनाम; नैऋत्येस, बोर्नियो बेट ; दक्षिणेला, सेलेबेस समुद्र त्याला इतर इंडोनेशियन बेटांपासून वेगळे करतो आणि पूर्वेला तो फिलीपीन समुद्राला लागून आहे. हा देश नैसर्गिक संसाधनांनी समृद्ध आहे आणि जगातील सर्वात जैवविविध क्षेत्रांपैकी एक आहे . हा जगातील 12 वा सर्वात जास्त लोकसंख्या असलेला देश आहे . प्रागैतिहासिक काळात, नेग्रिटॉस हे द्वीपसमूहातील काही सुरुवातीचे रहिवासी होते, त्यानंतर ऑस्ट्रोनेशियन लोकांच्या एकापाठोपाठ लाटा आल्या ज्यांनी मलेशिया , भारत परंपरा आणि हिंदू चालीरीती आणल्या, तर व्यापाराने काही चीनी सांस्कृतिक पैलूंचा परिचय दिला. पोर्तुगीज शोधक फर्डिनांड मॅगेलनच्या आगमनाने स्पॅनिश प्रभाव आणि त्यानंतरच्या क्रूर शासनाच्या युगाची सुरुवात झाली. तीन शतकांच्या स्पॅनिश आक्रमणाने हिस्पॅनो-आशियाई संस्कृती लादली गेली. १९व्या शतकाच्या अखेरीस, फिलीपीन क्रांती झाली, युनायटेड स्टेट्सने पाठिंबा दिला होता. फिलीपीन प्रजासत्ताक आणि युनायटेड स्टेट्स अमेरिकेने फिलिपाईन-अमेरिकन युद्धाला सुरुवात केली जी 1903 मध्ये अमेरिकेच्या विजयाने संपली. अशा प्रकारे, युनायटेड स्टेट्सने प्रबळ शक्ती म्हणून स्पेनची जागा घेतली. +अमेरिकन लोकांनी दुसरे महायुद्ध संपेपर्यंत बेटांवर सार्वभौमत्व राखले. +अलीकडे पर्यंत, फिलीपीन द्वीपसमूहात सापडलेले सर्वात जुने मानवी अवशेष टॅबोन मॅनचे मानले जात होते- 22,000 ते 24,000 वर्षे जुने होते. पुढील शतकांच्या कालावधीत, सागरी लोक आणि इतर आशियाई देशांसोबतच्या व्यापाराने बौद्ध आणि हिंदू धर्माचा प्रभाव आणला. इतिहासात हे एक शक्तिशाली मलय थॅलासोक्रॅटिक श्रीविजया हिंदू साम्राज्याचा भाग होते. +फिलीपिन्स हे राष्ट्रपतींच्या शासन प्रणालीसह एक घटनात्मक प्रजासत्ताक आहे, ज्याचे व्यवस्थापन एकात्मक राज्य म्हणून केले जाते. राष्ट्रपती हे राज्याचे प्रमुख आणि सरकारचे प्रमुख तसेच सशस्त्र दलांचे कमांडर-इन-चीफ म्हणून काम करतात . तो सहा वर्षांच्या एका कालावधीसाठी मतांनी निवडला जातो, ज्या दरम्यान ते स्वतःच्या मंत्रिमंडळाची निवड करतात आणि अध्यक्ष बनवतात. +ब्राह्मोस सुपरसोनिक अँटी-शिप क्रूझ क्षेपणास्त्रांच्या विक्रीसाठी भारताने फिलिपिन्स नौदलासोबत $375 दशलक्ष किमतीचा संरक्षण करार केला आहे. या विक्रीच्या करारावर फिलीपिन्सचे संरक्षण सचिव डेल्फीन लोरेन्झाना आणि भारताचे राजदूत शंभू कुमारन यांनी आज मनिला येथे स्वाक्षरी केली. +संरक्षण उपकरणांचा निर्यातदार बनण्याच्या भारताच्या प्रयत्नांमध्ये हा करार महत्त्वाचा टप्पा आहे. भारत आणि रशियाचा संयुक्त उपक्रम ब्रह्मोस एरोस्पेस या सुपरसॉनिक क्रूझ क्षेपणास्त्राची निर्मिती करते. ब्रह्मोस क्षेपणास्त्र पाणबुडी, जहाज, विमान किंवा जमिनीवरून डागता येते. + ब्रुनेई + मलेशिया + म्यानमार + फिलिपाईन्स + कंबोडिया + सिंगापूर + थायलंड + इंडोनेशिया + लाओस + व्हिएतनाम diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3165.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3165.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..21c391963003f89c904200a5ea60f22be53be84b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3165.txt @@ -0,0 +1 @@ +फिलिपाईन्सचा ध्वज १२ जून १८९८ रोजी स्वीकारला गेला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3182.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3182.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..152322f85fef7374727210cb39aab5559896307d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3182.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +फिलिपाईन्स हा आग्नेय आशियामधील एक देश आहे. या देशात किमान ९२% लोक ख्रिश्चन धर्मीय आहेत.[१] पैकी ८१% रोमन कॅथोलिक व ११% प्रोटेस्टंट, ऑर्थोडॉक्स व रेस्टोरिस्टिस्ट आणि बाकीचे लोक इग्लेसिया फिलिपिना इंडिपीएन्टें, इग्लेसियानी क्रिस्टो, सेव्हेंथ-डे ॲडवेंटिस्ट चर्च, फिलीपीन्स आणि इव्हेंजेनिकल मधील युनायटेड चर्च ऑफ ख्राईस्ट इत्यादी स्वतंत्र कॅथोलिक संप्रदायाचे आहेत. अधिकृतपणे, फिलीपाईन्स हे एक धर्मनिरपेक्ष राष्ट्र आहे. त्यांच्या राज्यघटनेने चर्च आणि राज्यकारभार विभक्त करण्याची हमी दिली आहे, त्यामुळे सरकारला सर्व धर्मांचा समान आदर करावा लागतो. +राष्ट्रीय धार्मिक सर्वेक्षणानुसार, फिलिपाईन्समध्ये एकूण लोकसंख्येच्या ५.६% लोक मुसलमान असून, इस्लामला देशाचा दुसरा सर्वात मोठ्या धर्माचा दर्जा मिळाला आहे. २०१२ च्या राष्ट्रीय मुस्लिम फिलिपीनो आयोगाच्या (एनसीएमएफ) अंदाजानुसार, देशात १ कोटी म्हणजेच एकूण लोकसंख्येच्या ११ टक्के लोक मुसलमान होते.[२] बहुतेक मुसलमान मिंदानाओ, पालवान आणि सुलू द्वीपसमूहांच्या काही भागात राहतात - बंगास्मारो किंवा मोरो क्षेत्र म्हणून ओळखले जाणारे हे क्षेत्र आहे.[३] काही मुसलमान देशातील शहरी आणि ग्रामीण भागात स्थलांतरित झाले आहेत. बहुतेक मुस्लिम फिलिपिनो सुन्नी इस्लामचे पालन करतात.[४] देशात काही अहमदिया मुसलमानसुद्धा आहेत.[५] +ख्रिश्चन आणि मुसलमानांव्यतिरिक्त देशात २% लोक बौद्ध, शीख, हिंदू, यहूदी, बहाई, आदिवासी गट किंवा कॅथोलिक/ख्रिश्चन किंवा इस्लामिक धर्मांपासून पारंपरिक धर्मांत परतलेले लोक आहेत.[६][७] शिवाय १०% पेक्षा जास्त लोक निधर्मी आहेत. +फिलिपाईन्समध्ये एक मोठी स्पॅनिश कॅथोलिक परंपरा आहे, त्यामुळे या देशात कॅथलिक धर्म संस्कृतीमध्ये स्पॅनिश शैली मिसळली आहे.[९] +फिलीपिन्समध्ये बौद्ध धर्म एक अल्पसंख्य धर्म आहे. बौद्ध संदर्भांसह कर्जपत्र फिलीपीन्सच्या भाषांमध्ये आढळतात. पुरातत्व शोधांमध्ये बौद्ध कलाकृतींचा समावेश आहे, त्या शैलींवर वज्रयान बौद्ध धर्माचा प्रभाव आहे. २०१० च्या जनगणनेनुसार फिलीपिन्सची बौद्ध लोकसंख्या ४६,५५८ इतकी आहे.[१०][११] +श्रीलिजय साम्राज्याने आणि माजापहट साम्राज्याने म्हणजे आता असलेल्या मलेशियाने व इंडोनेशियाने हिंदू आणि बौद्ध धर्मांना फिलिपाईन्स बेटांवर आणले. फिलपाईन्समध्ये इ.स. २०० ते १२०० सालच्या हिंदू-बौद्ध देवतांचे प्राचीन पुतळे आढळतात.[१२] +इस्लाम धर्म १४व्या शतकात फारसी खाडी, दक्षिणी भारत आणि मुस्लिम दक्षिणपूर्वी आशियातील अनेक सल्तनत सरकारमधील मुसलमान व्यापार्यांच्या आगमनाने फिलिपिन्स येथे पोहोचला. इस्लामचे प्रामुख्याने मनिला खाडीच्या किनार्यापर्यंत अनेक मुस्लिम साम्राज्यांकडे पोहोचले. दक्षिणी फिलिपिनो जमाती ही काही स्वदेशी फिलिपिनो समुदायांमध्ये होती ज्यांनी रोमन कॅथलिक धर्माला स्पॅनिश नियम व रुपांतर करण्यास विरोध केला. फिलीपिन्समधील बहुसंख्य मुस्लिम शिया आणि अहमदाय्या अल्पसंख्यकांबरोबर न्यायशास्त्राच्या शफी शाळेच्या सुन्नी इस्लामचे अनुसरण करतात.[१३] फिलिपिन्समध्ये इस्लाम हा सर्वात जुने एकोव्हेस्टीक धर्म आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3197.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3197.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..68ff0acde667e148db6d4ca2d611f50dfaf1af2e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3197.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फिलीपिन्स राष्ट्रीय क्रिकेट संघ हा आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटमध्ये फिलीपिन्सचे प्रतिनिधित्व करणारा पुरुष संघ आहे. +चुका उधृत करा: "lower-alpha" नावाच्या गटाकरिता खूणपताका उपलब्ध आहेत, पण संबंधीत खूण मिळाली नाही. \ No newline at end of file diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3208.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3208.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0433c9cefbbeb9f20fb943d3b7e602344240ac35 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3208.txt @@ -0,0 +1 @@ +फिलो अल्फान्सो वॅलेस (२ ऑगस्ट, १९७०:बार्बाडोस - हयात) हा  वेस्ट इंडीजकडून १९९१ ते २००० दरम्यान ७ कसोटी आणि ३३ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3217.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3217.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1a19c29729aa2b83d47cd90f30753e6d1375717a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3217.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +भारतीय चित्रपट आणि दूरदर्शन संस्था, पुणे (इंग्रजी: Film and Television Institute of India, फिल्म अँड टेलिव्हिजन इन्स्टिट्यूट ऑफ इंडिया ; लघुरूप: FTII, एफ.टी.आय.आय.) ही महाराष्ट्रातल्या पुणे शहरात असलेली चित्रपट व दूरचित्रवाणी माध्यमांविषयीचे प्रशिक्षण देणारी संस्था आहे. ही संस्था भारत सरकारच्या माहिती आणि प्रसारण मंत्रालयाची एक स्वायत्त संस्था आहे. ही संस्था पूर्वीच्या प्रभात फिल्म्स कंपनीच्या प्रांगणात वसलेली आहे. इ.स. १९६० साली ह्या संस्थेची स्थापना करण्यात आली. ही संस्था सायलेक्ट [१] ह्या जागतिक दर्जाच्या संस्थेशी संलग्न आहे. +सद्याचे अध्यक्ष बी.पी.सिंग आहेत. +इतिहास +संस्थेची स्थापना १९६० मध्ये झाली आणि १९६१ मध्ये तिचे अभ्यासक्रम सुरू झाले. पूर्वी नवी दिल्ली येथे कार्यरत असलेली दूरचित्रवाणी प्रशिक्षण शाखा १९७४ मध्ये पुण्यात स्थलांतरित झाली. त्यानंतर, संस्थेला माहिती आणि प्रसारण मंत्रालयाकडून पूर्णपणे मदत मिळाली. जुलै २०११ मध्ये माहिती आणि प्रसारण मंत्री अंबिका सोनी यांनी सांगितले की FTII ला 'सेंटर ऑफ एक्सलन्स' म्हणून विकसित करण्यासाठी संसदेत एक विधेयक सादर केले जाईल. यामुळे संस्थेला विद्यापीठाचा शैक्षणिक दर्जा आणि विशेषाधिकारांचा आनंद घेता येईल. +फेब्रुवारी २०१५ मध्ये, गजेंद्र चौहान यांची संस्थेच्या अध्यक्षपदी नियुक्ती करण्यात आली, [२] ज्याने संस्थेतील विद्यार्थ्यांनी निषेध केला. +१८ ऑगस्ट २०१५ रोजी, पोलिसांनी - रात्रीच्या वेळी केलेल्या कारवाईत - FTII संचालक प्रशांत पाठराबे आणि इतर कर्मचाऱ्यांना त्यांच्या कार्यालयात आठ तास कोंडून ठेवलेल्या संप करणाऱ्या विद्यार्थ्यांना अटक केली. विद्यार्थ्यांनी आपला छळ केला आणि मानसिक छळ केला, असा दावा दिग्दर्शकाने केला आहे. विद्यार्थ्यांची जामिनावर सुटका करण्यात आली. विद्यार्थ्यांनी संचालकाला घेराव घालत आणि आरडाओरडा करतानाचा व्हिडिओ व्यवस्थापनाने जारी केला. प्रत्युत्तरादाखल, विद्यार्थ्यांनी संचालकांच्या कार्यालयात विद्यार्थ्यांना मारहाण करताना आणि काचा फोडल्याचा एक अप्रसिद्ध व्हिडिओ जारी केला. पुणे पोलिसांनी मध्यरात्री येऊन विद्यार्थ्यांना अटक करण्याच्या कृत्याचा प्रहार विद्यार्थ्यांनी तीव्र शब्दात निषेध केला. [३] [४] +व्यवस्थापन +FTII १८६० च्या सोसायटी नोंदणी कायद्यांतर्गत नोंदणीकृत आहे. सोसायटीचे अध्यक्ष अध्यक्ष असतात, जे गव्हर्निंग कौन्सिल, शैक्षणिक परिषद आणि स्थायी वित्त समितीचे अध्यक्ष म्हणूनही काम करतात. गव्हर्निंग कौन्सिलची स्थापना सोसायटीच्या सदस्यांमधून निवडून केली जाते. गव्हर्निंग कौन्सिल ही FTII ची सर्वोच्च संस्था आहे आणि संस्थेचे सर्व प्रमुख धोरणात्मक निर्णय घेण्यासाठी ती जबाबदार आहे. परिषद, त्या बदल्यात, शैक्षणिक परिषद आणि स्थायी वित्त समितीची नियुक्ती करते, या दोघांचे सदस्य शैक्षणिक व्यवहार आणि आर्थिक बाबींशी संबंधित धोरणात्मक बाबींमध्ये FTII ला सल्ला देण्यासाठी जबाबदार असतात. [५] [६] +एक संचालक संस्थेचा कार्यकारी प्रमुख म्हणून काम करतो आणि त्याची धोरणे आणि कार्यक्रम राबवतो. भारतीय माहिती सेवा (IIS) चे १९९२ बॅचचे अधिकारी प्रशांत पाठराबे यांना डीजे नारायण यांचा कार्यकाळ संपल्यानंतर संचालक म्हणून तात्पुरता पदभार देण्यात आला आहे. [७] गजेंद्र चौहान, गव्हर्निंग कौन्सिलचे पदसिद्ध अध्यक्ष, त्यांच्या नियुक्तीच्या विरोधामुळे, अद्याप सामील झालेले नाहीत. [८] ९५ दिवसांहून अधिक काळ विरोध सुरू आहे, परंतु नियुक्तीबद्दलचा गोंधळ अद्यापही कायम आहे. [९] +उल्लेखनीय प्राध्यापक diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3231.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3231.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..326eba0de7d91060289aba2ee66600dbb292b913 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3231.txt @@ -0,0 +1 @@ +फिल्मफेर मराठी पुरस्कार २०१४ (इंग्लिश: Filmfare Awards) अजिंक्य डी.वाय.पाटील विद्यापीठाने सादर केलेल्या या सोहळ्यात २०१४ च्या सर्वोत्कृष्ट भारतीय मराठी भाषेतील चित्रपटांना गौरविण्यात आले. ठाणे येथे २० नोव्हेंबर २०१५ रोजी हा सोहळा पार पडला.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3255.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3255.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..942eccdcb2e0b32ee15fab73b0e6037e23c1a192 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3255.txt @@ -0,0 +1 @@ +फिल्मफेर सर्वोत्तम अभिनेता पुरस्कार दरवर्षी फिल्मफेअर नियतकालिकातर्फे बॉलिवूडमधील सर्वोत्तम अभिनेत्याला दिला जातो. हा फिल्मफेअर पुरस्कारांमधील एक पुरस्कार आहे. आजवर दिलीप कुमार व शाहरूख खान ह्यांनी सर्वाधिक वेळा (प्रत्येकी ८ वेळा) हा पुरस्कार जिंकला आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3280.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3280.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ba0744fc37a9638f64a512fad7b247b8f612f4de --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3280.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फिल्मफेर पुरस्कार दक्षिण ही भारतातील फिल्मफेअर पुरस्कारांची दक्षिणी आवृत्ती आहे. हे पुरस्कार टाइम्स वृत्तसमूहातर्फे दक्षिण भारतीय सिनेमामधील गुणवत्तापूर्ण प्रदर्शनासाठी दिले जातात. हे पुरस्कार तमिळ, तेलुगू, मल्याळी सिनेमा व कन्नड सिनेमांसाठी स्वतंत्रपणे देण्यात येतात. + +भारताच्या दक्षिणेकडील चारही भाषांपैकी प्रत्येक भाषेमधील चित्रपटांसाठी खालील १० पुरस्कार दिले जातात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3282.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3282.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f468c37c667a5a6a5b085e9e2890c6b512ee1dd9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3282.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फिल्मफेर पुरस्कार मराठी ही भारतातील फिल्मफेअर पुरस्कारांची मराठी आवृत्ती आहे. हे पुरस्कार मराठी सिनेमामधील गुणवत्तापूर्ण प्रदर्शनासाठी दिले जातात. १९६४ साली मराठी फिल्मफेर पुरस्काराची सुरुवात झाली काळांतराने ही आवृत्ती बंद झाली आणि पुन्हा २०१५ साली त्याची सुरुवात झाली. [१] +मराठी भाषेतील चित्रपटांसाठी खालील पुरस्कार दिले जातात.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3285.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3285.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ead9b5c2c05d076334c47c7d0d7177fccb1bbb69 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3285.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फिल्मफेर सर्वोत्कृष्ट चित्रपट पुरस्कार दरवर्षी फिल्मफेअर नियतकालिकातर्फे मराठी चित्रपटामधील सर्वोत्तम चित्रपटाला दिला जातो. हा मराठी फिल्मफेअर पुरस्कारांमधील एक पुरस्कार आहे. सर्वात पहिला सर्वोत्तम चित्रपटाचा पुरस्कार १९४३ साली "छत्रपती शिवाजी" ह्या चित्रपटाला देण्यात आला. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3293.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3293.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b6b38840b86dd037d0d525121a7757b24f8731c7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3293.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +फिल्मफेर सर्वोत्तम अभिनेत्री पुरस्कार दरवर्षी फिल्मफेअर नियतकालिकातर्फे बॉलिवूडमधील सर्वोत्तम अभिनेत्रीला दिला जातो त्यांच्या मागील वर्षाच्या चित्रपटातील कामगिरीसाठी. हा फिल्मफेअर पुरस्कारांमधील एक मुख्य पुरस्कार आहे. +प्रथम पुरस्कार १९५४ मध्ये प्रदान करण्यात आला आणि पहिला पुरस्कार मीना कुमारी यांना बैजू बावरा चित्रपटातील गौरीच्या भूमिकेसाठी प्रदान करण्यात आला; जिथे त्यांनी मानसिंग तोमरच्या दरबारात १६ व्या - १७ व्या शतकात राहणारे ग्वाल्हेरचे प्रख्यात शास्त्रीय गायक बैजू बावरा यांच्या प्रेमीकेची भूमिका केली होती.[१] पुढे मीना कुमारींना १९५५ मध्ये (परिणिता) आणि १९६३ मध्ये (साहेब, बीवी और गुलाम) या चित्रपटांसाठी पुन्हा पुरस्कार मिळाला.रॉकी और रानी की प्रेम कहानी या चित्रपटातील भूमिकेसाठी २०२४ मध्ये आलिया भट्ट यांना नवीनतम पुरस्कार प्रदान करण्यात आला. ह्या आधी भट्टयांना चार वेळा ह्या श्रेणीतील पुरस्कार मिळाला आहे. आजवर नूतन, काजोल व आलिया भट्ट ह्यांनी सर्वाधिक वेळा (प्रत्येकी ५ वेळा) हा पुरस्कार जिंकला आहे तर माधुरी दीक्षितने सर्वाधिक वेळा (१४) नामांकन मिळवले आहे. +१९८७ आणि १९८८ मध्ये कोणत्याच फिल्मफेर पुरस्कारांसारखा हा देखील कोणालाच दिला गेला नाही. फक्त १९७४ मध्ये हा पुरस्कार विभागून डिंपल कापडिया व जया बच्चन यांना देण्यात आला होता त्यांच्या प्रत्येकीच्या बॉबी आणि अभिमान चित्रपटातील कामगिरीसाठी. ह्या पुरस्काराचे विजेते अनेक वेळा सर्वोत्तम सहाय्यक अभिनेत्री, सर्वोत्तम पदार्पण अभिनेत्री आणि सर्वोत्तम अभिनेत्री (समीक्षक) साठी पण नामांकीत / विजेते झाले आहे. +तीन अभिनेत्रींना हा पुरस्कार सर्वाधिक असा पाच वेळा मिळाला आहे: नूतन (१९५७, १९६०, १९६४, १९६८ व १९७९), काजोल (१९९६, १९९९, २००२, १००७ व २०११) आणि आलिया भट्ट (२०१७, २०१९, २०२०, २०२३ व २०२४). त्यांच्या खालोखाल तीन अभिनेत्रींना हा पुरस्कार चार वेळा मिळाला आहे: मीना कुमारी (१९५४, १९५५, १९६३ व १९६६), माधुरी दिक्षीत (१९९१, १९९३, १९९५ व १९९८) आणि विद्या बालन (२०१०, २०१२, २०१३ व २०१८). लागोपाठ अशे दोन वेळा पुरस्कार मिळवण्यास सहा अभिनेत्रींना यश मिळाले आहे: मीना कुमारी (१९५४-५५), जया बच्चन (१९७४-७५), शबाना आझमी (१९८४-८५), राणी मुखर्जी (२००५-०६), विद्या बालन (२०१२-१३) आणि आलिया भट्ट (२०१९-२० व २०२३-२४). २०२४ मध्ये विजेताहोऊन भट्ट अश्या एकमेव अभिनेत्री झाल्या ज्यानी लागोपाठ दोन वेळा पुरस्कार मिळवला आहे. +माधुरी दिक्षीतला सर्वात जास्त वेळा (१४) नामांकन मिळाले आहे पण फक्त चार वेळा पुरस्कार मिळाला आहे. त्यांच्या खालोखाल मीना कुमारी आणि विद्या बालन यांना १२ नामांकन आहे; हेमा मालिनी, काजोल व राणी मुखर्जी यांना ११ नामांकन; ऐश्वर्या राय, श्रीदेवी व दीपिका पडुकोण यांना १० नामांकन मिळाले आहेत. १९९० च्या दशाकापासून अभिनेत्री तब्बूला सातवेळा नामांकन मिळाले असून एकदाही पुरस्कार मिळाला नाही. १९८४ मध्ये शबाना आझमी यांना एकाच वर्षी असे सर्वाधिक ४ नामांकन मिळाले असून अर्थ चित्रपटातील कामगिरीसाठी त्यांनी हा पुरस्कार जिंकला होता. तसेच १९६३ मध्ये मीना कुमारी यांना तीन पैकी तीन नामांकन प्राप्त झाली होती. १९९९ मध्ये काजोलला देखील तीन नामांकन मिळाले व कुछ कुछ होता है साठी पुरस्कार मिळाला होता. १९८९ ते १९९६ या सात वर्षात सलग अशे १० नामांकन मिळवण्याचा विक्रम माधुरी दिक्षीत यांनी केला आहे. +या श्रेणीसाठी विविध नातेवाईकांना विजय आणि नामांकन प्राप्त झाले आहे. करिश्मा आणि करीना कपूर या दोन बहिणी आहेत ज्यांना हा पुरस्कार मिळाला आहे. २००२ मध्ये त्या दोघी त्यांच्या झुबेदा आणि अशोका चित्रपाटातीला कामांसाठी नामांकीत होत्या. श्रीदेवी आणि जान्हवी कपूर ही एक माय-लेकीची जोडी आहे ज्यांना या श्रेणीत नामांकन मिळाले आहे. +शरच्चंद्र चट्टोपाध्याय यांच्या कादंबरी परिणीता वर आधारीत असलेल्या "ललिता" ह्या पात्राच्या अभिनयासाठी मीना कुमार यांना १९५५ चा हा पुरस्कार मिळाला व पुन्हा २००६ मध्ये विद्या बालन यांना नामांकन मिळाले आहे. १९७३ मध्ये पाकीजा चित्रापाटातील भुमीकेसाठी मीना कुमारींना मरणोत्तर नामांकन मिळाले होत. पण मरणोत्तर न देण्याच्या फिल्मफेअरच्या नियमामुळे त्यांना पुरस्कार न देण्याचा निर्णय झाला.[४] या श्रेणीतील पुरस्कार कधीही कोणी नाकारला नाही. तथापि, २०२३ मध्ये, त्यांच्या थलायवी चित्रपटासाठी कंगना राणावतने पक्षपाती मतदानाचा फिल्मफेअर पुरस्कारांवर आरोप केला आणि त्यांचे नामांकन रद्द करण्याची मागणी केली.[५] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3304.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3304.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e9dd57ebd6448953443a8b8488b0687a4209d220 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3304.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +फिल्मफेर सर्वोत्तम महिला पार्श्वगायक पुरस्कार हा दरवर्षी फिल्मफेअर नियतकालिकातर्फे बॉलिवूडमधील सर्वोत्तम गायिकेला दिला जाणारा पुरस्कार आहे. हा फिल्मफेअर पुरस्कारांमधील एक पुरस्कार आहे. जरी पुरस्कार सोहळ्याची स्थापना १९५४ मध्ये झाली असली तरी, सर्वोत्तम पार्श्वगायकाची श्रेणी १९५९ मध्ये सुरू करण्यात आली होती. हा पुरस्कार सुरुवातीला १९६७ पर्यंत पुरुष आणि महिला गायकांसाठी समान दिला जात असे. पुढील वर्षी (१९६८ पासून) ही श्रेणी विभागली गेली आणि तेव्हापासून दोन पुरस्कार देणे सुरू झाले व पुरुष गायकांसाठी आणि महिला गायकांसाठी स्वतंत्रपणे दिले गेले. +१९५९ मध्ये लता मंगेशकरांना पहिला पुरस्कार मिळाला होता मधुमती चित्रपटातील "आजा रे परदेसी" या गाण्यासाठी. पुढे मंगेशकरांना अजून तीन वेळा पुरस्कार मिळाला. १९६७ पर्यंत वेगळ्या श्रेण्या होण्याआधी फक्त मंगेशकरांना पुरस्कार आणि नामांकन मिळाले आहे. पठाण या चित्रपटातील "बेशरम रंग" या गाण्यासाठी २०२४ मध्ये शिल्पा राव यांना नवीनतम पुरस्कार प्रदान करण्यात आला. आजवर आशा भोसले व अलका याज्ञिक ह्यांनी सर्वाधिक वेळा (प्रत्येकी ७ वेळा) हा पुरस्कार जिंकला आहे. याज्ञिक यांना सर्वाधिक वेळा (३७ वेळा) नामांकन मिळाले आहे. +१९८७ आणि १९८८ मध्ये कोणत्याच फिल्मफेर पुरस्कारांसारखा हा देखील कोणालाच दिला गेला नाही. हा पुरस्कार अनेक वेळा एकाच गाण्यातील दोन गायिकेंना दिला गेला आहे तसाच अनेक वेळा भिन्न गाण्यांसाठी विभागून देखील दिला गेला आहे. +फिल्मफेअर पुरस्कारांची स्थापना १९५४ मध्ये झाली. १९५६ मध्ये चोरी चोरी चित्रपटासाठी शंकर जयकिशन या जोडीला सर्वोत्तम संगीत दिग्दर्शकाचा पुरस्कार मिळणार होता. कार्यक्रमात जयकिशन यांनी लता मंगेशकरांना ह्या चित्रपटातील प्रसिद्ध गीत "रसीक बलमा" गाण्याची विनंती केली. पण मंगेशकरांना ते गाण्यास नकार दिला व सांगितले की हे गाणे गाण्यासाठी त्यांना कोणताही पुरस्कार मिळाला नाही आहे व त्यामुळे त्या गाणार नाही. द टाइम्स ऑफ इंडियाचे संपादक जे.सी. जैन यांनीही मंगेशकरांना गाण्यासाठी पटवण्याचा प्रयत्न केला आणि उदाहरण दिले की ऑस्कर पुरस्कारांमध्येही गायकांसाठी अशी श्रेणी नसते. हॉलिवूडच्या चित्रपटांमध्ये क्वचितच गाणी असतात, असे मत मंगेशकर यांनी मांडले; आणि समारंभात गाण्यास नकार दिला.[१] सर्वोत्तम पार्श्वगायकाची श्रेणी १९५९ मध्ये सुरू करण्यात आली व मंगेशकरांना पहिला पुरस्कार मिळाला. १९६७ पर्यंत, वेगळ्या श्रेण्या होण्याआधी, फक्त मंगेशकरांना पुरस्कार आणि नामांकन मिळाले आहे ज्यात त्यांनी १९५९, १९६३ आणी १९६६ मध्ये पुरस्कार जिंकले. १९६८ पासून वेगवेगळ्या श्रेण्या झाल्यावर पहिला पुरस्कार आशा भोसलेयांनी पटकावला तो दस लाख चित्रपटातील "गरीबों की सुनो" या गाण्यासाठी. +१८ एप्रिल १९७१ रोजी, मंगेशकर यांनी टाईम्स ऑफ इंडियाला पत्र लिहून त्यांना सर्वोत्तम महिला गायक श्रेणीसाठी कोणतेही पुरस्कार न देण्याची विनंती केली. तिने नमूद केले की "हा पुरस्कार अश्या काही महिला गायकांना देण्यात यावा ज्यांना माझ्या पेक्षा जास्त प्रोत्साहनाची गरज आहे." त्या वर्षी (१९७१ मध्ये) जरी त्यांना नामांकन मिळाले असले तरी पुरस्कार शारदा अय्यंगार यांना मिळाला.[२] +दोन गायिकांना आजवर हा पुरस्कार सर्वाधिक असा सात वेळा मिळाला आहे: आशा भोसले (१९६८, १९६९, १९७२, १९७३, १९७४, १९७५, १९७९) व अलका याज्ञिक (१९८९, १९९४, १९९८, २०००, २००१, २००२, २००५) ह्यांनी सर्वाधिक वेळा (प्रत्येकी ७ वेळा) हा पुरस्कार जिंकला आहे. त्यांच्या खालोखाल श्रेया घोषालने हा पुरस्कार सहा वेळा जिंकला आहे (२००३, २००४, २००८, २००९, २०१६, २०१९). लागोपाठ असे चार वेळा पुरस्कार मिळवण्यास आशा भोसलेयांना यश मिळाले आहे (१९७२ ते १९७५). +याज्ञिक यांना सर्वाधिक वेळा (३७ वेळा) नामांकन मिळाले आहे पण फक्त सात वेळा पुरस्कार मिळाला आहे. त्यांच्या खालोखाल घोषाल यांना २९ वेळा नामांकन मिळून सहा पुरस्कार मिळाले आहे. भोसले (१९७५) आणि याज्ञिक (१९९४) ह्या दोघींना एकाच वर्षी असे चार नामांकन मिळून विक्रम नोंदवला आहे. भोसलेंना प्राण जाये पर वचन ना जाये चित्रपटातील "चैन से हम को कभी" या गाण्यासाठी[३][४] तर याज्ञिकांना खलनायक चित्रपटातील "चोली के पीछे" या गाण्यासाठी इला अरुण यांच्यासोबत हा पुरस्कार मिळाला. +१९९४ मध्ये अलका याज्ञिक व इला अरुण यांनी खलनायक चित्रपटातील "चोली के पीछे" या गाण्यासाठी पुरस्कार सामायिक केला.[५][६] २००३ मध्ये असेच देवदास चित्रपटातील "डोला रे डोला" या गाण्यासाठी श्रेया घोषाल आणि कविता कृष्णमूर्ती यांनी पुरस्कार सामायिक केला. २०१२ मध्ये देखिल ७ खून माफ चित्रपटातील "डार्लिंग" या गाण्यासाठी उषा उथुप आणि रेखा भारद्वाज यांनी पुरस्कार सामायिक केला. +पुढे २०१० व २०११ मध्ये वेगवेगळ्या गाण्यांसाठी गायिकेंनी पुरस्कार सामायिक केला आहे: २०१० मध्ये कविता सेठ यांनी वेक अप सिड चित्रपटातील "इकतारा" गाण्यासाठी आणि रेखा भारद्वाज यांनी दिल्ली ६ चित्रपटातील "गेंडा फूल" गाण्यासाठी; आणि २०११ मध्ये ममता शर्मा यांनी दबंग चित्रपटातील "मुन्नी बदनाम हुई" गाण्यासाठी आणि सुनिधी चौहान यांनी तीस मार खान चित्रपटातील "शीला की जवानी" गाण्यासाठी. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3331.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3331.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b33247a276c2e27b8e82bb1d8c3c93e4fccc0e63 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3331.txt @@ -0,0 +1 @@ +फीनिक्स स्काय हार्बर आंतरराष्ट्रीय विमानतळ (Phoenix Sky Harbor International Airport) (आहसंवि: PHX, आप्रविको: KPHX, एफ.ए.ए. स्थळसूचक: PHX) अमेरिकेच्या फीनिक्स शहरातील मुख्य आंतरराष्ट्रीय विमानतळ आहे. ॲरिझोना राज्यामधील सर्वात मोठा असलेला हा विमानतळ प्रवाशांच्य संख्येच्या दृष्टीने अमेरिकेतील १०व्या क्रमांकाच्या वर्दळीचा विमानतळ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3382.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3382.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aaabad996cfc95f71066fcdc43d865a9eec136a9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3382.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फुकुशिमा (जपानी: 青森県) हा जपान देशाचा एक प्रांत आहे. हा प्रांत होन्शू बेटाच्या उत्तर भागात तोहोकू प्रदेशामध्ये वसला आहे. फुकुशिमा ह्याच नावाचे शहर ह्या प्रांताचे मुख्यालय व सर्वात मोठे शहर आहे. +मार्च २०११ मध्ये आलेल्या प्रलयंकारी भूकंप व त्सुनामीमुळे फुकुशिमा प्रांताचे मोठ्या प्रमाणावर नुकसान झाले आहे. येथील अणुऊर्जा प्रकल्पामधून अणुगळती सुरू झाल्यामुळे सुमारे ४५,००० लोकांना स्थानांतरित करण्यात आले आहे. +गुणक: 37°24′N 140°28′E / 37.400°N 140.467°E / 37.400; 140.467 diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3392.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3392.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f6a5dcb95ea42c47483d7538cf63cea74ea464a2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3392.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फुकचे ॲडव्हान्स्ड लॅंडिंग ग्राउंड भारताच्या लडाख भागातील विमानांची धावपट्टी आहे. ही धावपट्टी सीमारेषेपासून २.५ किमी अंतरावर आहे. याची रचना १९६२ चे१९६२ च्या चीन-भारत युद्धादरम्यान करण्यात आली होती. +हे जगातील सर्वात उन्न्त विमान-पडाव मैदान(हाययेस्ट अॲडव्हांस्ड लॅंडिंग ग्राउंड) आहे.येथे भारतीय वायुसेनेने, दि. २०/०८/२०१३ रोजी, आपले सी १३० जे प्रकारचे 'सुपर हर्क्युलिस' विमान उतरवुन एक प्रकारचा विक्रमच केला आहे.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_34.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_34.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..76b2a00d7ba7c4c566974454ba45ef9cb8509395 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_34.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +पोथरा नदी हा लेख अपूर्ण आहे आणि पूर्ण करण्यास आपण हातभार लावू शकता. +हा लेख संपादित करण्यासाठी येथे टिचकी द्या. +'विकिपीडिया' मध्ये अपूर्ण लेख संपादित करण्यासाठी मदतीचा लेख येथे उपलब्ध आहे. + +पोथरा नदी ही महाराष्ट्रातील एक उपनदी आहे. ती वर्धा जिल्हा या मधून वाहते. +पहा : जिल्हावार नद्या diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3409.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3409.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..591490cee3a0569f988bd755b0924fba2453294b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3409.txt @@ -0,0 +1,10 @@ + +जपानी ग्रांप्री (जपानी: 日本グランプリ) ही एक फॉर्म्युला वन शर्यत आहे. ही शर्यत १९६३ सालापासून जपान देशाच्या सुझुका शहरामध्ये खेळवली जाते. फॉर्म्युला वन हंगामाच्या अखेरीस असल्यामुळे अनेकदा ही शर्यत अजिंक्यपदासाठी महत्त्वाची ठरते. +सुझुका आंतरराष्ट्रीय रेसिंग कोर्स[१] (Japanese: 鈴鹿国際レーシングコース Suzuka Kokusai Rēsingu Kōsu), अथवा सुझुका सर्किट (Japanese: 鈴鹿サーキット Suzuka Sākitto), हा ५.८०७ किमी (३.६०८ मैल) लांब मोटरस्पोर्ट रेस ट्रॅक आहे जो सुझुका येथे आहे. हा सर्किट होंडा मोबिलिटीलँड आणि होंडा मोटर कं, लि द्वारे संचालितआहे. या सर्किटची क्षमता १५५,००० आहे. +ठळक दर्शवलेले चालक फॉर्म्युला वनच्या चालु हंगामात भाग घेत आहेत. +गुलाबी दर्शवलेली शर्यत, फॉर्म्युला वनची शर्यत नाही आहे. +ठळक दर्शवलेले कारनिर्माता फॉर्म्युला वनच्या चालु हंगामात भाग घेत आहेत. +गुलाबी दर्शवलेली शर्यत, फॉर्म्युला वनची शर्यत नाही आहे. +ठळक दर्शवलेले इंजिन निर्माता फॉर्म्युला वनच्या चालु हंगामात भाग घेत आहेत. +गुलाबी दर्शवलेली शर्यत, फॉर्म्युला वनची शर्यत नाही आहे. +गुलाबी दर्शवलेली शर्यत, फॉर्म्युला वनची शर्यत नाही आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3416.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3416.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a981d6b6ccc140a463fd74e7560763010f00cc54 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3416.txt @@ -0,0 +1,48 @@ + +१० फेब्रुवारी, २००८ची क्रमवारी +Currently, the top three teams in 2. Fußball-Bundesliga, which would be promoted to the top league, are Borussia Mönchengladbach, FSV Mainz 05 and FC Köln. +१९६३-६४ • +१९६४-६५ • +१९६५-६६ • +१९६६-६७ • +१९६७-६८ • +१९६८-६९ • +१९६९-७० • +१९७०-७१ • +१९७१-७२ +१९७२-७३ • +१९७३-७४ • +१९७४-७५ • +१९७५-७६ • +१९७६-७७ • +१९७७-७८ • +१९७८-७९ • +१९७९-८० • +१९८०-८१ +१९८१-८२ • +१९८२-८३ • +१९८३-८४ • +१९८४-८५ • +१९८५-८६ • +१९८६-८७ • +१९८७-८८ • +१९८८-८९ • +१९८९-९० +१९९०-९१ • +१९९१-९२ • +१९९२-९३ • +१९९३-९४ • +१९९४-९५ • +१९९५-९६ • +१९९६-९७ • +१९९७-९८ • +१९९८-९९ +१९९९-०० • +२०००-०१ • +२००१-०२ • +२००२-०३ • +२००३-०४ • +२००४-०५ • +२००५-०६ • +२००६-०७ • +२००७-०८ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3417.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3417.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ae965c85f356aa8302bb32a2f8d0b4b28a3cf2a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3417.txt @@ -0,0 +1 @@ +असोसियेशन फुटबॉल क्लबांना अनेक स्रोतांतून नावे मिळालेली आहेत. यांत शहर/स्थानाचे नाव, विशिष्ट व्यवसाय, तारीख/वर्ष आणि विशेषनामांचा समावेश आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3452.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3452.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7088afedc2c655a681ac83e4856d915497a60de6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3452.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +फुरसे (शास्त्रीय नाव : Echis, उच्चार: एकिस; इंग्लिश: Saw-scaled viper) हा मध्य पूर्व आणि मध्य आशिया भारतीय उपखंडात सर्वत्र आढळणारा विषारी साप आहे. महाराष्ट्रात कोकणात, विशेषतः रत्‍नागिरी जिल्ह्यात हे साप फार आहेत. हा भारतातील चार सर्वात विषारी सापांपैकी एक आहे. हा साप भारतातील सर्वाधिक सर्पदंशांना आणि मृत्यूंना कारणीभूत आहे.[१] महाराष्ट्रातील काही ग्रामीण भागात त्याला "फरूड" असेही म्हटले जाते. २००९ साली इराक मध्ये त्तैग्रीस आणि युफ्रायटिस नद्यांच्या खोऱ्यांत दुष्काळ पडला होता, त्या वेळी तिकडच्या हजारो फुरशांनी इराकी जनतेमध्ये दहशत पसरवली होती.[२][३] +फुरसे एक लहानसर (लांबी ४६-५५ सेंमी.) साप आहे; पण कधीकधी ७९ सेंमी. लांबीचे नमुनेही आढळतात. यांचा रंग तपकिरी, फिकट पिवळसर किंवा वाळूसारखा असतो. पाठीच्या दोन्ही बाजूंवर एकेक फिकट पांढरी नागमोडी रेषा असते. कधीकधी पाठीच्या मध्यरेषेवर लहान पांढऱ्या रंगाच्या काहीशा चौकोनी ठिपक्यांची ओळ असते आणि ती बाजूच्या नागमोडी रेषेला चिकटलेली असतात. डोके त्रिकोणी असून त्याच्यावर बाणासारखी (­↑) स्पष्ट पांढरी खूण असते. याचे विषदंत काहीसे लांब असतात. पोटाचा रंग पांढरा असतो आणि त्यावर फिकट तपकिरी किंवा काळे ठिपके असतात. शेपूट लहान असते.[४] +डोक्यावरचे खवले बारीक असून प्रत्येकावर कणा (कंगोरा) असतो. पाठीवरच्या सगळ्या खवल्यांवर कणा असून त्याला दाते असतात. +फुरसे भारतात जवळजवळ सगळीकडे आढळते. मैदानी प्रदेशात जरी तो बहुधा राहत असला, तरी १,८०० मीटर किंवा त्यापेक्षाही जास्त उंचीवर तो आढळला आहे. ओसाड व रेताड प्रदेश आणि खडकाळ डोंगराळ भाग या ठिकाणी तो राहतो; दाट जंगलातसुद्धा आढळतो. हा साप अनेकदा दगडांच्या खाली आढळतो. कडक उन्हाचा त्याला त्रास होत नसावा असे वाटते कारण तापलेली वाळू किंवा जमीन यावर तो पुष्कळदा दिसतो.[४] +हे साप संधिप्रकाशात (पहाटे आणि संध्याकाळी) किंवा रात्री सक्रिय असतात. तरीही ते दिवसासुद्धा सक्रिय असल्याचे काही अहवाल सांगतात.[५] दिवसा ते प्राण्यांची बिळे, दगडातील भेगा, कपारी, सडलेले लाकडाचे ओंडके अशा अनेक ठिकाणी लपून बसतात. वाळूमय वातावरणात ते स्वतःचे शरीर वाळूत पुरून फक्त तोंड उघडे ठेवू शकतात. ते साधारणपणे पावसानंतर किंवा दमट रात्री जास्त सक्रिय असतात.[९] +फुरसे हा साप आक्रमक असतो. त्याला किंचित जरी डिवचले किंवा चिडविले, तर ते इंग्रजी आठच्या (8) आकड्याप्रमाणे आपल्या शरीराच्या गुंडाळ्या करून त्या एकमेकींवर एकसारख्या घासतो. त्यामुळे दाते असलेले खरखरीत खवले एकमेकांवर घासले जाऊन खस् खस् असा आवाज एकसारखा होतो. या स्थितीत वरचेवर जीभ बाहेर काढून तो झटकन डोके पुढे काढतो आणि समोर दिसेल त्या पदार्थाचा चावा घेऊन लगेच डोके मागे घेतो. या सर्व क्रिया फक्त १/३ सेकंदात होतात.[२] हा साप अतिशय चपळ असल्यामुळे तो केव्हा दंश करतो ते पुष्कळदा कळतसुद्धा नाही. त्याला थोडासा जरी धक्का लागला तरी तो चावतो.[४] +हा साप बेडूक, सरडे, पाली, लहान साप, विंचू आणि अनेक प्रकारचे किडे खातो.[४] +हा साप अंडी न देता पूर्ण वाढ झालेल्या पिल्लांना जन्म देतो. उत्तर भारतातील सापांचे मिलन हिवाळ्यात होते व मादी साप एप्रिल ते ऑगस्टदरम्यान पिल्लांना जन्म देतात. मादी एका वेळी ३ ते १५ पिल्लांना जन्म देते. पिल्लांची लांबी ११५ ते १५२ मिमी असते.[६] +या प्रजातीचे साप सरासरी १८ मिग्रॅ कोरडे विष निर्माण करू शकतात. फुरसे १५ ते २० मिग्रॅ विष टोचतो. एक प्रौढ व्यक्तीसाठी फक्त ५ मिग्रॅ डोस प्राणघातक असतो. या प्रजातीचे विष हिमोटॉक्झिक असते. म्हणजे ते मुख्य करून रक्ताभिसरण संस्थेवर हल्ला करते. त्यामुळे रक्ताच्या गुठळ्या करायची क्षमता कमी होते आणि शरीरातून रक्तस्राव होऊ लागतो. पहिल्यांदा हिरड्या मधून रक्त चालू होते, नंतर मिळेल त्या भागातून रक्त पडू लागते. रक्त दाब कमी होऊ लागतो आणि शेवटी किडनी निष्क्रिय होऊन रुग्ण दगावतो.[२] +हा साप लहान असला, तरी याचे विष नागाच्या विषाच्या पाचपट आणि घोणसाच्या विषाच्या सोळापट जहाल असते. फुरसे चावलेल्या लोकांपैकी १०-२०% माणसे दगावतात. दंश झाल्यापासून २४ तासांच्या आत मृत्यू येतो किंवा रोगी २-२० दिवसदेखील जगतो. फुरसे लहान असल्यामुळे दंशाच्या वेळी थोडे विष अंगात शिरते, यामुळे बऱ्याच वेळा माणसे याच्या विषाने दगावत नाहीत.[४] याशिवाय आता विष प्रतिरोधक औषधे उपलब्ध असल्यामुळे मृत्यूचा दर कमालीचा घटला आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3516.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3516.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..34d3fd53d83a4f0b1bb391a5aa0336f460d3b30b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3516.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +३रे फुले, शाहू, आंबेडकर विचार प्रसार साहित्य संमेलन पुणे जिल्हयातील भोर येथे २३-२४ जानेवारी २०१८ या काळात होणार आहे. संमेलनाध्यक्ष डॉ. विजय खरे असतील. हे संमेलन भोर येथील फुले, शाहू, आंबेडकर विचार प्रसार मंडळ भरवत आहे. +यापूर्वीची पहिली दोन संमेलने केव्हा भरली याची माहिती नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3518.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3518.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..61d8215ea3e2701a484f5e7cebbb5e28edbdeb3d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3518.txt @@ -0,0 +1 @@ +हे सुद्धा पहा :- साहित्य संमेलने diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3521.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3521.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..21d07a89612c9221e564f36445dc983c892e6da1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3521.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फुले आंबेडकर विचार प्रसार साहित्य संमेलन या नावाने एक साहित्य संमेलन पुणे जिल्ह्यातील भोरगावी २१-२२ नोव्हेंबर २०१५ या कालावधीत झाले. +हे साहित्य संमेलन यापूर्वी झालेल्या फुले-आंबेडकर साहित्य संमेलन, फुले-आंबेडकरी विचारधारा परिषद साहित्य संमेलन, फुले-शाहू-आंबेडकर राष्ट्रीय साहित्य संमेलन आणि फुले साहित्य संंमेलन यांच्यापेक्षा वेगळे होते. +हे सुद्धा पहा :- diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3527.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3527.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a1917469e7f07d6e7a9854d444d05a79fcdd69d9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3527.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फुलेनगर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील किनवट तालुक्यातील एक गाव आहे. +नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९९५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८० टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3536.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3536.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..558ff4f414dc50a3a4581b1ee0cfe2aaf472321b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3536.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फुल्टन काउंटी ही अमेरिकेच्या आर्कान्सा राज्यातील ७५ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र सेलम येथे आहे.[१] +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या १२,०७५ इतकी होती.[२] +फुल्टन काउंटीची रचना २१ डिसेंबर, १८४२ रोजी झाली. या काउंटीला आर्कान्सा प्रांताच्या शेवटच्या गव्हर्नर विल्यम सॅव्हिन फुल्टनचे नाव दिलेले आहे.[३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_354.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_354.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..079a1157ff7b34aca9bb08f4a5c642e2b47fb5c8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_354.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + +पोरबंदर जिल्ह्याची माहिती या लेखात आहे. पोरबंदर शहराच्या माहितीसाठी येथे टिचकी द्या. +पोरबंदर जिल्हा गुजरातच्या सौराष्ट्र भागातील पश्चिमेस असलेला एक जिल्हा आहे. हा जिल्हा पूर्वी जुनागड जिल्ह्याचा भाग होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3543.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3543.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d0bda998703b1889c8e0324929d3491479ed0aa7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3543.txt @@ -0,0 +1 @@ +फू बाई फू हा झी मराठी वाहिनीवर प्रसारित झालेला विनोदी कार्यक्रम आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3565.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3565.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..27a519a784c8c3ec5eb0d8f912b1e234b95a0ec6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3565.txt @@ -0,0 +1 @@ +फूलपूर हा उत्तर प्रदेश राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ आहे diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3583.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3583.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d40f006425f5edbe1add7591474dc310f994c60a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3583.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +फॅनी हेस्स यांचा जन्म १८५० मध्ये न्युयार्क मध्ये झाला. ती एका यशस्वी डच व्यापारीची  मुलगी, १८७४ मध्ये तिचा विवाह वाल्थर हेस्स याच्यासोबत झाला आणि फॅनी पतीसोबत  ड्रेस्डेनला राहू लागली. सदरील काळात वाल्थर हेस्स, ‘बॅक्टेरियोलॉजीचा जनक’ रॉबर्ट कोचच्या बर्लिन प्रयोगशाळांमध्ये अभ्यास करण्यासाठी कार्यरत होता. घरातील सर्व कामे व मुलांचा अभ्यास सांभाळून फॅनी वाल्थरची सहाय्यक तंत्रज्ञ झाली. जीवाणू वाढू शकतील असे वातावरण तयार करणे (सामान्यत: बीफ मटनाचा रस्सा ज्याला ग्रोथ मीडिया म्हणून ओळखले जाते), उपकरणाची साफसफाई करणे. तसेच पतीच्या संशोधनाच्या  प्रकाशनांसाठी सुंदर जल रंगाची चित्रे तयार करण्यासाठी तिच्या कलात्मक कलागुणांचा वापर करून पतीची संशोधन कार्यात मदत करणे हे फॅनीचे नित्त्याचे  काम होते . +वायुजनित सूक्ष्मजीवांचा अभ्यास करण्यासाठी वाल्थर फॅनीने बनवलेल्या वाढीच्या माध्यमासह लेपण दिलेल्या नळ्या वापरत होते. पण दुर्दैवाने, या माध्यमामधील जिलेटिन ३७ डिग्री सेल्सियस तापमानात वितळले गेले, जे उबदार दिवसात घन ते द्रवपदार्थात रूपांतरित झाले. त्याचप्रमाणे काही जीवाणूं विकारांच्या मदतीने जिलेटिनचे द्रवीकरण करीत होते.या मुद्द्यांमुळे त्यांचे प्रयोग अडचणीत आले आणि ते निराशेचे कारण होते.आत्ता गरज होती ती जीवाणूच्या वाढीसाठी प्रभावी असे घन पृष्ठभाग असलेले पोषण जीवाणूंना उपलब्ध करून देण्याची. त्यावेळी फॅनी हेस्स यांनी अगार वापरण्याची सूचना केली आणि ही जीवाणुशास्त्रातील अभूतपर्व उत्क्रांती ठरली . अगदी महान लुई पाश्चर यांनीही उद्गार काढले, “दॅंट्स अन् ग्रॅंड प्रोग्रॉस!” +फॅनीने जिलेटिनच्या ऐवजी समुद्री शैवाल पासून बनवलेला अर्क,अगार वापरण्याचे सुचविले. ती बऱ्याच वर्षांपासून फळ आणि भाजीपाला जेली तयार करण्यासाठी अगार वापरत होती, ही  अगार वापराविषयी कला ती आपल्या  आई आणि इंडोनेशियाच्या जावा येथे राहणाऱ्या मित्रांकडून शिकली होती. +अगारने वाल्थर आणि रॉबर्ट कोच यांच्या समस्यांचे निराकरण केले. अगार  ४०अंश सेल्सियस पर्यंत घनरूप, पारदर्शक, सूक्ष्मजीवांद्वारे विघटीत न होणारा आणि निर्जंतुकीकरण करणे शक्य होईल असा , जीवाणू वाढण्यास आणि त्यांचा अभ्यास करण्यासाठी हे योग्य पर्याय ठरला. +1908 मध्ये तिच्या पतीच्या शेवटच्या प्रकाशनासाठी, ‘टायफॉइडच्या रूग्णांच्या आतड्यांसंबंधी जीवाणूंचे संवर्धन, फॅनीने टायफॉइडच्या जीवाणूंच्या आगार प्लेट वरील कॉलोनीच्या वेगवेगळ्या वाढीच्या टप्प्यातील सूक्ष्म व अत्यंत अचूक जल रंगाची प्रतिमा काढल्यात ज्यामुळे केवळ जीवाणूशास्त्र आणि सूक्ष्मदर्शी या दोन्ही गोष्टींचा पूर्ण आकलन होत होते. वाल्थरच्या बऱ्याच कागदपत्रांमध्ये फॅनीचे योगदान असूनही तिला लेखक म्हणून कधीच समाविष्ट केले गेले नाही किंवा त्याच्या कार्यात कबूल केले नाही ही शोकांतिका. +१९३४ मध्ये जेव्हा फॅनीचा मृत्यू झाला तेव्हा काही जीवाणूशास्त्रज्ञांना तिच्या मृत्यूची माहिती होती. फॅन्नीच्या जीवनावरील त्यांच्या १९३९ च्या पेपरमध्ये, "विज्ञान आणि मानवतेची विसरलेली सेवा" हे मान्य करण्यासाठी "साधा अगर" याला "मिसेस हेस्सचे माध्यम" (Frau Hesse’स medium)म्हणून संबोधले जावे अशी हेंच आणि लेकिंड यांनी सुचविली. हे अद्याप घडलेले आहे, परंतु अद्याप काहीही उशीर झालेला नाही आता तरी आपण “साधा अगार"(plain agar) याला "मिसेस हेस्सचे माध्यम" (Frau Hesse’s medium)म्हणून संबोधून फॅनी हेस्स यांना सन्मान नक्कीच देवू शकतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3587.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3587.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc983c6af165eae81f2512ce67e7925182e7e53d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3587.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +१६ ऑगस्ट, इ.स. २०१६ +दुवा: [] (इंग्लिश मजकूर) +फॅबीयान ॲलन (७ मे, १९९७:किंग्स्टन, जमैका - ) हा  वेस्ट इंडीजकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3620.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3620.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d5448c2364d03626f4213b9608d8cc3bb9982e2d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3620.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +फॅरो आयलँड्स हा एक बेटांचा समूह आहे.यामध्ये नॉर्वेजियन समुद्र आणि उत्तर अटलांटिकमधील आइसलँड आणि आयलँड आणि नॉर्वे दरम्यान अर्धा मार्ग आहे . हा त्याचा 62°N 7°W / 62°N 7°W / 62; -7 विस्तार आहेत. याचे एकूण क्षेत्रफळ हे १,३९३ चौरस किलोमीटर आहे आणि त्यात लहान तलाव आणि नद्या आहेत.पण त्यात कोणतेही मोठे नाही. येथे समुद्र किनारपट्टीचे १११७ किलोमीटर आणि इतर कोणत्याही देशाला कोणतीही सीमा नाही. +फॅरो बेटांमध्ये सामान्यत: ढगाळ हवामान, सतत धुके व जोरदार वारा असणाऱ्या थंड उन्हाळ्यासह हलक्या हिवाळ्या असतात. हा प्रदेश उच्च अक्षांश असूनही, आखाती प्रवाहामुळे त्यांची हवामान सुसज्ज आहे. काही कमी शिखरे असलेली बेट खडकाळ आणि खडकाळ आहेत; समुद्रकिनारा बहुतांश टेकड्या या काठावर आढळतात. युरोपात सर्वात जास्त समुद्री कड्या आणि इतर काही प्रमाणात जगातील सर्वोच्च उंचवट्यासाठी फॅरो बेटे उल्लेखनीय आहेत. सर्वात कमी बिंदू समुद्र पातळीवर आहे, आणि सर्वात जास्त स्लॉटारतिंदूर येथे आहे. जे समुद्रसपाटीपासून 882 मीटर उंच आहे. लँडस्केपमुळे रस्ता तयार करणे कठीण झाले आणि नुकतीच बोगदे बांधून त्यावर उपाय केला . +फारोच्या बेटांपैकी पुष्कळसे बेटांचे आकार वाढतात. नैसर्गिक स्त्रोतांमध्ये मासे आणि जलविद्युत यांचा समावेश आहे. +येथील हवामान हे या महासागराचा हवामान ( कोपेन हवामान वर्गीकरण CFC ) म्हणून वर्गीकृत आहे. या भागात येत असलेल्या अमेरिका काही सागरी किंवा सखल भागात अतिशय एक अमेरिका हवामान सौम्य-हिवाळा आवृत्त्या तरी, विशेषतः डोंगरातून हवामान आहे. बेटांच्या हवामानाचे एकूणच पात्र अटलांटिक महासागराच्या तीव्र तापमानवाढ प्रभावाने प्रभावित होतात. हे उत्तर अटलांटिक करंट तयार करते. हे, लँडमास-प्रेरित उबदार किंवा थंड वायुप्रवाहांच्या कोणत्याही स्त्रोताच्या दूरस्थतेसह, हिवाळा सौम्य असल्याचे सुनिश्चित करतात. (तापमान तपमान 3.0 ते 4.0 से किंवा 37 ते 39° फॅ) उन्हाळा थंड असताना (तपमान 9.5 ते 10.5 से किंवा 49 ते 51° फॅ) +दर वर्षी सरासरी २१० पावसाळी,हिमवर्षाव दिवसांसह ही बेटे वादळी, ढगाळ व थंड असतात. हे बेटे ईशान्येकडे जाणाऱ्या गर्तेच्या मार्गावर आहेत आणि वर्षाच्या प्रत्येक वेळी जोरदार वारे आणि मुसळधार पाऊस संभव आहेत. सनी दिवस दुर्मिळ असतात आणि ढगाळ दिवस सामान्य असतात. चक्रीवादळ फेथने 5 सप्टेंबर 1966 रोजी 100 पेक्षा जास्त वारा वाहून फॅरो बेटांवर हल्ला केला   मैल प्रति तास (160   किमी / ता) आणि त्यानंतरच वादळ एक उष्णकटिबंधीय प्रणाली म्हणून थांबले.[२] +उंची, समुद्राचे प्रवाह, भौगोलिक घटक आणि वारा यांच्यामुळे बेटे विविध प्रकारचे मायक्रोक्लीमेट्स ( सूक्ष्म हवामान ) प्रदर्शित करतात. द्वीपसमूहात पर्जन्यमान बरेच बदलते. काही डोंगराळ प्रदेशात, वर्षाकाठी जास्त काळ हिमवर्षाव होण्यासह बर्फाचे कव्हर काही महिन्यांपर्यंत टिकू शकते. (सर्वात उंच शिखरावर, उन्हाळ्यातील हिमवर्षाव कोणत्याही प्रकारे दुर्मिळ नसतो), तर काही आश्रय असलेल्या किनारपट्टी ठिकाणी बरीच वर्षे बर्फवृष्टी न करता निघून जातात. . + दक्षिणेस अगदी थोड्या अंतरावर असलेल्या इतर भागांपेक्षा टार्शवनला जास्त वेळा फ्रॉस्ट मिळतात. जवळपासच्या बाहेरील बेटांपेक्षा बर्फ देखील बऱ्याच वारंवारतेने दिसून येते. क्षेत्राला वर्षाकाठी सरासरी 49 फ्रॉस्ट मिळतात. + बहुतेक फॅरो बेटांपेक्षा जास्त दंव प्राप्त करताना, मायकिन्स हिवाळ्यात जवळच्या व्हॉगरपेक्षा अधिक समशीतोष्ण आहे. त्या भागात कमी पावसामुळे हिवाळा तुलनेने कमी तापमान असूनही कमी सामान्य आहे. यामध्ये उप-ध्रुव सागरी क्षेत्राच्या सीमेवर अतिशय सौम्य टुंड्रा हवामान आहे. फ्रॉस्ट सरासरी वर्षाच्या days 46 दिवसांवर आढळतो तसेच बेटाच्या खालच्या भागाला यापेक्षा कमी अनुभवण्याची शक्यता आहे, कारण हवामान स्टेशन समुद्रसपाटीपासून 105 मीटर उंच आहे. + अक्राबर्ग हे फारो बेटांपेक्षा बऱ्यापैकी सौम्य आहेत आणि सरासरी वर्षात days on दिवस दंव अनुभवतात, शक्यतो खालच्या भागात कमी, कारण हवामान स्टेशन समुद्रसपाटीपासून १०१ मीटर उंचीवर आहे. + व्हिगरला द्वीपसमूहातील इतर ठिकाणांपेक्षा थंडी आणि हिवाळ्यातील हिवाळा आहे. जास्त वर्षाव असलेले कमी तापमान हे यासाठी जबाबदार आहे आणि मोजण्यायोग्य बर्फाचे आवरण पाहिले जाऊ शकते- फॅरो आयलँड्समधील एक दुर्मिळता, ज्यामध्ये बर्फाचे कवच (ज्या भागात नियमितपणे याचा अनुभव घेतात) सहसा पातळ कोटिंगपर्यंत मर्यादित असतात. विमानतळ, ज्यावर डेटा नोंदविला गेला आहे, ते बेटावरील उच्च उंचीवर (समुद्रसपाटीपासून 84 मीटर उंचीवर) स्थित आहे, ज्यामुळे बेटावरील सखल प्रदेशांपेक्षा कमी तापमान आणि जास्त पाऊस पडेल. वर्षाकाठी सरासरी 62 दिवसांवर फ्रॉस्ट येते, डॅनिश हवामान संस्थेच्या रेकॉर्डमध्ये समाविष्ट असलेल्या सर्व स्थानकांपैकी सर्वाधिक. + अक्रबर्गसारखेच किर्कजाचे वातावरण खूप सौम्य आहे. सरासरी वर्षामध्ये हिमवृष्टीचे 36 दिवस असलेल्या डॅनिश हवामान संस्थेने रेकॉर्डमध्ये समाविष्ट केलेल्या सर्व हवामान स्थानांपैकी फ्रोस्टची सर्वात कमी वारंवारता आहे. सौम्य तापमान आणि तुलनेने कमी पावसामुळे हिमवर्षाव असामान्य आहे. हवामान स्थानक समुद्रसपाटीपासून 53 मीटर उंचीवर काहीसे उंच आहे, जे कदाचित डेटावर परिणाम करू शकेल परंतु मागील स्थानकांइतकेच नाही. + नाल्सोयला एक हवामान आहे जे आजूबाजूचे परिसर आणि सर्वसाधारणपणे फॅरो आयलँड्ससारखेच वैशिष्ट्यपूर्ण आहे आणि जवळच्या टार्शवनसारखेच आहे. वर्षाकाठी सरासरी days of दिवस दंव असतात. तसेच मागील हवामान स्थानकांप्रमाणेच संबंधित बेटावरही स्थान जास्त आहे आणि बेटाच्या खालच्या भागांचे वातावरण काहीसे वेगळे आहे. + सँडूरची हवामान दक्षिणेकडील फारो बेटांच्या दक्षिणेकडील किनारपट्टीच्या स्थानासाठी वैशिष्ट्यपूर्ण आहे, कारण संदूरचे हवामान स्थानक समुद्रसपाटीपासून 5 मीटर उंच आहे. सरासरी, सांदूरला वर्षाकाठी 41 दिवस दंव होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3670.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3670.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d7ba341a7ef331f338045c2327eba8658176ba9a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3670.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +मायक्रोनेशिया हा ओशनिया खंडातील एक भौगोलिक प्रदेश आहे. मायक्रोनेशियामध्ये खालील देश आहेत: + + उत्तर  · मध्य · दक्षिण  · पश्चिम · पूर्व (शिंग) + उत्तर · मध्य · कॅरिबियन (अँटिल्स) · दक्षिण · लॅटिन + ऑस्ट्रेलेशिया · मेलनेशिया · मायक्रोनेशिया · पॉलिनेशिया + पूर्व · पश्चिम (कॉकेशस · मध्यपूर्व) · दक्षिण · आग्नेय · मध्य + पश्चिम · पूर्व · मध्य · बाल्कन · उत्तर · दक्षिण + अटलांटिक · हिंदी · प्रशांत · आर्क्टिक · दक्षिणी diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_368.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_368.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..98241d325b3eae88bd1ffddd9ef31027feef9908 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_368.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोर्ट एलिझाबेथ हे दक्षिण आफ्रिकेमधील एक शहर आहे. देशाच्या दक्षिण टोकाजवळ वसलेल्या या शहराची स्थापना इ.स. १८२०मध्ये ब्रिटिशांनी केली. +फेब्रुवारी 2021 पासून, दक्षिण आफ्रिका सरकारने पोर्ट एलिझाबेथ शहर नियुक्त करण्यासाठी दक्षिण अफ्रिकी सरकारने औपचारिकरित्या, वॉल्मर या टाउनशिपच्या झोसा नावाच्या गेकेबेराचे नाव दिले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3689.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3689.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ce24533de6f32ac64bc2ee27142370145af07eec --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3689.txt @@ -0,0 +1 @@ +फेथ कुल्टहार्ड (२२ फेब्रुवारी, १९३३:ऑस्ट्रेलिया - हयात) ही  ऑस्ट्रेलियाच्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९५८ मध्ये १ महिला कसोटी सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_369.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_369.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f7561d919711e6e681b6e41b62c31a8d096e5126 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_369.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ग्रँड हार्बर ( माल्टिज: il-Port il-Kbir इल-पोर्त इल-क्बिर  ; इटालियन: Porto Grande पोर्तो ग्रांदे) तथा पोर्ट ऑफ व्हॅलेट्टा [१] हे माल्टा बेटावरील एक नैसर्गिक बंदर आहे. गेल्या अनेक शतकांमध्ये येथे विस्तृत डॉक ( माल्टा डॉकयार्ड ), धक्का आणि तटबंदीसह मोठे बदल करण्यात आले आहेत. [२] +द काउंट ऑफ मॉन्टे क्रिस्टो या २००२ च्या चित्रपटात ग्रँड हार्बर हे मार्सेलचे बंदर असल्याचे दर्शविले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_37.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_37.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..32fa6c91cd305aaa90a0f246e3a8250b4d8784c2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_37.txt @@ -0,0 +1,43 @@ +पोन्नियिन सेल्वन: १ (अनुवाद. पोन्नीचा पुत्र) हा २०२२ चा भारतीय तमिळ-भाषेतील महाकाव्य कालावधी(एपिक पीरियड) अॅक्शन थरारपट आहे ज्याचे दिग्दर्शन मणिरत्नम यांनी केले आहे, ज्यांनी एलांगो कुमारवेल आणि बी. जयमोहन यांच्यासोबत सह-लेखन केले आहे. मद्रास टॉकीज आणि लायका प्रॉडक्शन अंतर्गत रत्नम आणि सुबास्करन अल्लीराजा यांनी निर्मित, कल्की कृष्णमूर्ती यांच्या 1955 च्या कादंबरीवर आधारित दोन चित्रमय भागांपैकी हा पहिला भाग आहे, पोन्नियिन सेल्वन. या चित्रपटात विक्रम, जयम रवी, ऐश्वर्या राय बच्चन, कार्ती, त्रिशा, जयराम, ऐश्वर्या लक्ष्मी, शोभिता धुलिपाला, प्रभू, आर. सरथकुमार, विक्रम प्रभू, प्रकाश राज, रहमान, आर. पार्थिवन आणि लाल यांचा समावेश आहे. ए.आर. रहमान यांनी संगीत दिले होते, छायांकन रवि वर्मन यांनी केले होते, ए. श्रीकर प्रसाद यांनी संपादन केले होते आणि थोता थरानी यांनी प्रॉडक्शन डिझाइन केले होते. पोन्नियिन सेल्वन: मी चोल राजकुमार अरुलमोझी वर्मनच्या सुरुवातीच्या जीवनाचे नाटक करतो, जो प्रख्यात सम्राट राजाराजा पहिला (९४७-१०१४) होणार होता. + + + +1950 च्या दशकाच्या उत्तरार्धात एम.जी. रामचंद्रन यांच्या प्रयत्नासह अनेक तमिळ चित्रपट निर्मात्यांनी त्याच्या प्रकाशनानंतर, पोन्नियिन सेल्वनचे चित्रपट रूपांतर शोधले होते; तथापि, आर्थिक अडचणींमुळे ते कधीच प्रत्यक्षात आले नाही. अनेक दशकांनंतर, रत्नम यांनी 1980 च्या उत्तरार्धात आणि 2010 च्या दशकाच्या सुरुवातीस कादंबरीचे रुपांतर करण्याचा प्रयत्न केला परंतु तो अयशस्वी ठरला. याला त्याचा "ड्रीम प्रोजेक्ट" म्हणत, लायकाने चित्रपटाला निधी देण्यास सहमती दिल्यानंतर रत्नमने जानेवारी 2019 मध्ये प्रयत्न पुन्हा सुरू केले. कलाकार आणि क्रू मधील अनेक बदलांनंतर, पोनियिन सेल्वनचे उत्पादन डिसेंबर 2019 मध्ये सुरू झाले आणि सप्टेंबर 2021 मध्ये समाप्त झाले, COVID-19 साथीच्या आजारामुळे दोनदा थांबले. थायलंडमध्ये काही सीक्वेन्ससह हा चित्रपट भारतातील विविध ठिकाणी शूट करण्यात आला. हा मूळत: एकच चित्रपट बनवायचा होता पण तो दोन भागात विभागला गेला होता. +हा चित्रपट 30 सप्टेंबर 2022 रोजी जगभरातील चित्रपटगृहांमध्ये मानक आणि IMAX स्वरूपात प्रदर्शित झाला. याला चित्रपट समीक्षकांकडून प्रशंसा मिळाली, ज्यांनी दिग्दर्शन, कलाकारांची कामगिरी, स्कोअर, व्हिज्युअल आणि कादंबरीवरील विश्वासूपणाची प्रशंसा केली. या चित्रपटाने 6 दिवसांत ₹300 कोटींहून अधिक कमाई केली, अनेक विक्रम मोडले आणि 2022 मधील दुसरा-सर्वाधिक कमाई करणारा तमिळ चित्रपट आणि पाचव्या-सर्वाधिक कमाई करणारा तमिळ चित्रपट बनला. +10व्या शतकात, सम्राट सुंदरा चोझर यांच्या कारकिर्दीत, चोल राजवंश दक्षिण भारतात समृद्धपणे राज्य करत होता. त्यांचे पुत्र, राजकुमार आदिथा करिकलन आणि अरुलमोझी वर्मन यांनी चोल साम्राज्यासाठी कांची आणि लंका जिंकण्यात यश मिळवले. धर्माभिमानी पांड्या सैनिकांचा एक गट त्यांचा राजा, वीरपांडियन याचा बदला घेण्यासाठी योजना आखतो, ज्याचा चोल राजपुत्र, आदिथा करिकलन याने युद्धात खून केला होता. इतरत्र, चोल सरदारांच्या एका गटाने एकत्र येऊन आदिथा करिकालनला सिंहासनावर बसवण्याचा कट रचला आणि त्याचा काका मदुरांतकन यांना राजा म्हणून बसवण्याचा प्रयत्न केला. या विद्रोहाचे नेतृत्व चोल खजिनदार आणि अर्थमंत्री पेरिया पाझुवेत्तरय्यार करत आहेत. काळाच्या विरुद्ध शर्यतीत, चोल राजकुमारांनी पेरिया पाझुवेत्तराईरचा डाव आणि पांड्याच्या धोक्याचा सामना केला पाहिजे. +•विक्रम - अदिता करिकालन उर्फ ​​आदित्य चोला दुसरा, युवराज आणि सुंदर चोलच्या कारकीर्दीत उत्तरी सैन्याचा सेनापती म्हणून. सुंदर चोलाचा ज्येष्ठ पुत्र. अरुणमोळी वर्मन आणि कुंदवाईचा मोठा भाऊ.[३] +•ऐश्वर्या राय बच्चन दुहेरी भूमिकेत: [४] +°नंदिनी, एक पळुवूर राणी आणि पेरिया पळुवेत्तराईर यांची पत्नी आणि आदित्य करिकालन यांच्या प्रेमाची आवड. (तरुण नंदिनीच्या भूमिकेत सारा अर्जुन.)[५] +°मंदाकिनी देवी, ज्याला सिंगला नाचियार किंवा ओमाई राणी (अनुवाद. " निःशब्द राणी"), नंदिनीची मूकबधिर आई म्हणूनही ओळखले जाते. +•जयम रवी अरुणमोळी वर्मन उर्फ ​​पोन्नियिन सेल्वन, नंतर महान राजा राजा चोल I. सुंदर चोलचा सर्वात धाकटा मुलगा म्हणून ओळखला जातो. अदिता करिकालन आणि कुंदवाईचा धाकटा भाऊ.[६] +•कार्ती- वानर कुळातील शूर, साहसी आणि व्यंग्यात्मक योद्धा राजपुत्र वल्लवरायण वंदियादेवन उर्फ ​​वंदियादेवन म्हणून कार्ती. [७] +•तृषा - कुंदावई म्हणून त्रिशा, इलैया पिरत्ती, चोल राजकुमारी आणि सम्राट सुंदर चोल यांची मुलगी आणि अदिता करिकलन आणि अरुणमोळी वर्मनची बहीण आणि वल्लवरायण यांची प्रेमकहाणी.[८] +मूळ(सुरुवात) +1958 मध्ये, एम. जी. रामचंद्रन यांनी कल्की कृष्णमूर्ती यांच्या त्याच नावाच्या ऐतिहासिक कादंबरीचे रूपांतर असलेल्या पोन्नियिन सेल्वनची घोषणा केली. रामचंद्रन यांनी कादंबरीचे चित्रपट हक्क ₹10,000 मध्ये विकत घेतले (2020 मध्ये ₹810,000 किंवा US$10,000 च्या समतुल्य), आणि ते निर्मिती, दिग्दर्शन आणि रुपांतरात स्टार करणार होते, ज्यामध्ये वैजयंतीमाला, जेमिनी गणेशन, पद्मिनी, सामुनी, सामुदायिक कलाकारांचा समावेश असेल. बी. सरोजा देवी, एम. एन. राजम, टी. एस. बलैया, एम. एन. नांबियार, ओ. ए. के. थेवर आणि व्ही. नागय्या. शूटिंग सुरू होण्यापूर्वीच रामचंद्रनचा अपघात झाला आणि जखम बरी होण्यासाठी सहा महिने लागले; चार वर्षांनंतर हक्काचे नूतनीकरण करूनही रामचंद्रन चित्रपट सुरू ठेवू शकले नाहीत.[९] +1980 च्या दशकाच्या उत्तरार्धात, अभिनेते कमल हासन आणि मणिरत्नम यांनी कल्की कृष्णमूर्तीची ऐतिहासिक कादंबरी पोन्नियिन सेल्वन चित्रपटात दत्तक घेण्यासाठी एकत्र काम केले. संगीतकार इलय्याराजा आणि सिनेमॅटोग्राफर पी.सी. श्रीराम या प्रकल्पाशी संलग्न झाले, तर सत्यराज आणि प्रभू यांच्यासह कलाकारांना प्रमुख भूमिकेत टाकण्यात आले. रत्नमने उघड केले की त्यांनी कमल हसन सोबत चित्रपटाच्या पहिल्या मसुद्यावर काम केले होते, ज्यांनी एम. जी. रामचंद्रन यांच्याकडून कादंबरीचे हक्क विकत घेतले होते, परंतु या जोडीने त्यांची योजना रद्द केली कारण त्यावेळी प्रकल्पाला आर्थिक अर्थ नव्हता. जानेवारी 1994 मध्ये फिल्मफेअरला दिलेल्या मुलाखतीत, दिग्दर्शक मणिरत्नम यांनी सांगितले की हा त्यांचा "ड्रीम प्रोजेक्ट" होता आणि त्याच्या कारकिर्दीत काम करण्याची त्यांची अपेक्षा होती. त्यानंतर कमल हासनने या कथेला चाळीस भागांच्या टेलिव्हिजन मालिका बनवण्याचा प्रयत्न केला आणि लेखक रा. कि. पटकथेवर रंगराजन, पण नंतर हा प्रकल्प रखडला. 2010 च्या उत्तरार्धात, रत्नमने या प्रकल्पात आपली आवड निर्माण केली आणि लेखक जयमोहन यांच्यासोबत पोनियिन सेल्वनच्या चित्रपट रुपांतरासाठी स्क्रिप्ट अंतिम करण्यासाठी काम केले. ₹100 कोटी खर्च करून तमिळमध्ये बनवण्याची अपेक्षा असताना, रत्नमने चित्रपट निर्मिती प्रक्रियेत नंतर एका मोठ्या प्रॉडक्शन हाऊससोबत एकत्र येण्याच्या उद्देशाने सुरुवातीला स्वतः चित्रपटाची निर्मिती करण्याची योजना आखली. संगीतकार ए.आर. रहमान, सिनेमॅटोग्राफर संतोष सिवन, संपादक ए. श्रीकर प्रसाद आणि कला दिग्दर्शक साबू सिरिल यांच्यासह तंत्रज्ञ लवकरच प्रकल्पाशी संलग्न झाले. रत्नमने विजयला वल्लवरायन वंदियादेवनच्या प्रमुख भूमिकेत कास्ट केले. चित्रपट साइन केल्यानंतर, विजयने नेरुक्कू नेर (1997) नंतर रत्नमसोबत दुसऱ्यांदा काम करणे हा "विशेषाधिकार" आणि "स्वप्न सत्यात उतरणे" असे म्हटले. महेश बाबूला अरुलमोझी वर्मनच्या भूमिकेत नेण्यात आले, जो नंतर या प्रकल्पात चोल सम्राट राजाराजा पहिला बनला आणि रत्नमने निवड केल्याबद्दल त्याने आनंदही व्यक्त केला. स्क्रिप्ट सांगितल्यानंतर आर्या तिसरी प्रमुख पुरुष भूमिका साकारण्यासाठी प्रकल्पात सामील झाला. दरम्यान, सत्यराजला या चित्रपटात सहाय्यक भूमिकेसाठी साइन करण्यात आले होते. कास्टिंग प्रक्रियेदरम्यान, रत्नमने विक्रम, सुरिया आणि विशाल यांच्यासह इतर कलाकारांचा देखील विचार केला होता परंतु अखेरीस त्यांनी अंतिम कास्ट केले नाही. प्रमुख महिला भूमिकेसाठी, ज्योतिकाचा विचार केल्यानंतर, टीमने अनुष्का शेट्टीला भूमिकेसाठी अंतिम रूप दिले आणि इतर पात्रांच्या संदर्भात प्रियांका चोप्राशी चर्चा केली. शूटिंगच्या नियोजित सुरुवातीच्या सात दिवस आधी, चेन्नईमध्ये विजय आणि महेश बाबू असलेल्या चित्रपटासाठी फोटोशूट आयोजित करण्यात आले होते. शूटिंगसाठी टीमने म्हैसूर पॅलेस आणि ललिता महलच्या अधिकाऱ्यांकडून चित्रपटाच्या सीक्वेन्ससाठी परवानगी मागितली. तथापि, त्यांच्या विनंत्या राजवाड्याच्या अधिकाऱ्यांनी नाकारल्या आणि चित्रपट कर्मचाऱ्यांना ऐतिहासिक ठिकाणांपासून दूर ठेवण्यास उत्सुक होते. निर्मितीचा अपेक्षित खर्च वाढल्याने चित्रीकरणाचा टप्पा सुरू होण्यापूर्वी चित्रपट पुढे ढकलण्यात आला. जयमोहन यांनी सांगितले की चित्रपटाच्या चित्रीकरणासाठी उपलब्ध स्थाने शोधण्यासाठी टीमने धडपड केल्यामुळे चित्रपट साकार झाला नाही. त्यांनी उघड केले की तामिळनाडूमधील मंदिराच्या अधिकाऱ्यांनी टीमला जागेवर दृश्ये चित्रित करण्यास परवानगी नाकारली आणि प्रतिकृती सेट तयार करण्यासाठी महागड्या खर्चाचा अर्थ असा होतो की तो व्यवहार्य उपाय नाही. +विकास +जानेवारी 2019 मध्ये, रत्नमने पोन्नियिन सेल्वनला पुनरुज्जीवित करण्याचा निर्णय घेतला, ज्याने लायका प्रॉडक्शन, ज्यांनी यापूर्वी चेक चिवांथा वानम (2018) मध्ये त्याच्यासोबत काम केले होते, त्यांनी चित्रपटासाठी निधी देण्याचे मान्य केले. विक्रम, विजय सेतुपती आणि जयम रवी यांनी मुख्य भूमिका साकारण्याचे ठरविले, सिलंबरासन यांच्यासोबत महत्त्वपूर्ण भूमिकेत, अमिताभ बच्चन आणि ऐश्वर्या राय बच्चन यांनीही या प्रकल्पाची जबाबदारी सोपवली; या चित्रपटात पूर्वी सुंदरा चोलची भूमिका साकारली होती. संगीतकार ए.आर. रहमान, पटकथा लेखक जयमोहन आणि संपादक श्रीकर प्रसाद यांना नवीन आवृत्तीत कायम ठेवण्यात आले आहे. एप्रिल 2019 मध्ये, चित्रपटाच्या कलाकारांमध्ये एक मोठा बदल घडला, शेड्यूलमधील संघर्षांमुळे सेतुपतीने या प्रकल्पाची निवड रद्द केली, अशा प्रकारे कार्तीने त्याची जागा घेतली आणि अनुष्का शेट्टीचा चित्रपटाच्या कलाकारांमध्ये समावेश करण्यात आला, तिने पहिल्यांदा रत्नमसोबत काम केले. ऐश्वर्या रायने नंतर स्वतःच कान्स फिल्म फेस्टिव्हलमध्ये या प्रकल्पात तिच्या समावेशाची पुष्टी केली. चित्रपटाच्या जुन्या आवृत्तीचा भाग असलेल्या अनुष्का शेट्टीने अधिकृतपणे या प्रकल्पावर स्वाक्षरी केली. अभिनेत्री अमाला पॉल हिनेही या चित्रपटाचा भाग असल्याची पुष्टी केली आहे. विक्रम, जो चित्रपटातील प्रमुख पात्रांपैकी एक आहे, त्याने देखील त्याच्या भागाची पुष्टी केली. ज्येष्ठ अभिनेते आर. पार्थिबन आणि जयराम हे देखील चित्रपटाच्या कलाकारांमध्ये सामील होणार असल्याची माहिती मिळाली आहे. रजनीकांतला पेरिया पझुवेत्तरैयारची भूमिका कॅमिओमध्ये करायची होती, परंतु रत्नमने नकार दिला कारण यामुळे अभिनेत्याचे चाहते नाराज होतील; भूमिका सरथकुमारकडे गेली. +जून 2019 मध्ये, Elango Kumaravel ने घोषणा केली की तो रत्नम आणि जयमोहन यांच्यासोबत या आवृत्तीसाठी पटकथा लिहिणार आहे. रत्नम यांनी या प्रकल्पासाठी सिनेमॅटोग्राफर संतोष सिवन यांना कायम ठेवण्याचा निर्णय घेतला. तथापि, त्याच्या अनुपलब्धतेमुळे दिग्दर्शकाने रवि वर्मनवर स्वाक्षरी केली. वर्मन, चित्रपटाच्या प्रोजेक्टवर साइन करण्यापूर्वी एस. शंकर दिग्दर्शित इंडियन 2 साठी काम करत होता. पण नंतरच्या उशीरामुळे वर्मनने चित्रपट सोडला आणि त्याला पोनियिन सेल्वनसाठी उपलब्ध करून दिले. सप्टेंबर 2019 मध्ये, रत्नम यांनी पुष्टी केली की तो संगीतकार आणि गीतकार जोडी रहमान आणि वैरामुथु यांच्यासोबत काम करणार आहे, जे रोजा (1992) पासून रत्नमच्या वारंवार सहकार्याचा भाग होते. तथापि, नेटिझन्सकडून याला प्रचंड नाराजी मिळाली, कारण नंतरच्यावर तामिळ चित्रपट उद्योगातील अनेक महिला गायिका आणि कलाकारांनी लैंगिक गैरवर्तन आणि छळ केल्याचा आरोप केला होता. यामुळे अनुष्का शेट्टीनेही या प्रकल्पातून बाहेर पडण्याचा निर्णय घेतला. कला दिग्दर्शक थोटा थरानी यांनी प्रकल्पाच्या नवीन आवृत्तीवर स्वाक्षरी केली, अशा प्रकारे जुन्या आवृत्तीत काम केलेल्या साबू सिरिलची जागा घेतली. पोशाख (कॉस्च्युम) डिझायनर एका लखानी यांनी शिल्पकलेचा अभ्यास करण्यासाठी, विणकरांना भेटण्यासाठी आणि डिझाइनची प्रक्रिया सुरू करण्यापूर्वी वारसा समजून घेण्यासाठी तंजावरच्या मंदिरांमध्ये प्रवास केला. +रत्नम यांनी जाहीर केले की चित्रपटाचे शूट संपूर्ण तामिळनाडू आणि थायलंडमध्ये होईल आणि त्यांच्या सल्ल्यानुसार, विक्रम, जयम रवी, कार्ती यांच्यासह चित्रपटातील अनेक कलाकारांनी चित्रपटातील त्यांच्या भूमिकांसाठी त्यांचे केस लांब केले. ऑक्‍टोबर 2019 मध्ये, अश्‍विन काकुमानुने या प्रकल्पात आपला समावेश करण्याची घोषणा केली. अभिनेते लाल यांनी रत्नमसह त्यांचा एक फोटो शेअर करून चित्रपटाबद्दलच्या अपेक्षा वाढवल्या आहेत. या चित्रपटात तो एका वृद्ध योद्ध्याची भूमिका साकारणार असल्याचे सांगत त्याने त्याच्या समावेशाला पुष्टी दिली. चित्रपटाच्या चित्रीकरणापूर्वी, रत्नम थायलंडमध्ये एका लोकेशनवर गेला होता, आणि काही अहवालांमध्ये प्राथमिक ठिकाण म्हणून थायलंडची निवड करण्यात आली होती, कारण तिथली समृद्ध जंगले आणि तिथली मंदिरे 10व्या शतकातील भावनांशी मिळतीजुळती आहेत ज्यात कथा आहे. सेट चित्रपटाच्या कलाकारांमध्ये आणखी एक मोठा बदल घडला, अमला पॉल आणि कीर्ती सुरेश यांनी चित्रपटातून बाहेर पडणे. पूर्वीच्या, सांगितलेल्या कॉल शीटच्या समस्या कारणास्तव, नंतरच्याने तिला अण्णात्थेसाठी जोडले गेले होते असे नमूद केले. तथापि, चित्रपटाच्या कलाकारांमध्ये काही भर पडली, त्रिशा, ऐश्वर्या लक्ष्मी आणि विक्रम प्रभू यांना चित्रपटात साइन केले गेले. +चित्रीकरण +पोनियिन सेल्वनची सुरुवात ₹500 कोटीच्या बजेटसह एक स्वतंत्र चित्रपट म्हणून झाली.[१०] नंतर, ते दोन भागांमध्ये विभागले गेले जे परत-मागे शूट केले जाणार होते,[११] काही स्त्रोतांनी अहवाल दिला की ₹500 कोटीचे बजेट दोन भागांमध्ये पसरलेले आहे.[१२] +मुख्य छायाचित्रण 11 डिसेंबर 2019 रोजी थायलंडमधील क्राबी, कांचनाबुरी आणि इतर ठिकाणी सुरू झाले, जिथे क्रूने 40 दिवसांच्या शूटिंगचे वेळापत्रक आखले.[१३] जानेवारी 2020 मध्ये पहिले शेड्यूल पूर्ण केल्यानंतर, टीमने दुसरे शेड्यूल चेन्नई येथे शूट करण्याची योजना आखली,[१४] पण नंतर ते पुद्दुचेरीला गेले. शूटिंगचे दुसरे शेड्यूल 3 फेब्रुवारी 2020 रोजी पुद्दुचेरी येथे झाले आणि सहा दिवसांत पूर्ण झाले.[१५] त्यानंतर टीम पुढील शेड्यूलसाठी हैदराबादला गेली, 10 फेब्रुवारी,[१६] जिथे संपूर्ण टीमने रामोजी फिल्म सिटीमध्ये शूटिंग करण्याची योजना आखली. दुसरे वेळापत्रक 26 फेब्रुवारी 2020 रोजी गुंडाळले गेले.[१७] असे नोंदवले गेले की, हैदराबादमध्ये शूटिंग करत असताना कार्तीला अपघात झाला, जिथे तो घोड्यावर स्वार होताना हवेत फेकला गेला, मात्र त्याला फक्त किरकोळ दुखापत झाली.[१८] मार्च 2020 पर्यंत, निर्मात्यांनी कोविड-19 साथीच्या आजारामुळे शूटिंगमध्ये व्यत्यय येण्यापूर्वी 90 दिवसांसाठी चित्रपटाचा मुख्य भाग शूट केला.[१९] जानेवारी 2020 मध्ये, चित्रपटाचे दोन भाग केले जातील अशी बातमी आली होती,[124] ज्याला एप्रिल 2020 मध्ये मणिरत्नम यांनी पुष्टी दिली होती.[२०] +सप्टेंबर 2020 मध्ये, रत्नमने अखेरीस श्रीलंका येथे शूटिंग पुन्हा सुरू करण्याची योजना आखली,[२१] परंतु आंतरराष्ट्रीय प्रवासावरील निर्बंधांमुळे,[२२] अधिका-यांकडून चित्रीकरण पुन्हा सुरू करण्याची परवानगी मिळणे टीमला अवघड होते, त्यामुळे निर्णय घेतला. चित्रपटाच्या मुख्य भागाचे शूटिंग भारतात करणे.[२३] रत्नमला हैदराबाद, जैसलमेर, जयपूर, मध्य प्रदेश आणि भारतातील अनेक प्रमुख ठिकाणी चित्रीकरण करायचे होते. जरी टीमने अखेरीस नोव्हेंबरच्या मध्यात चित्रीकरणाची योजना आखली, त्याने तसे न करण्याचा निर्णय घेतला,[२४]शोक व्यक्त करत की, सरकारने चित्रपटाच्या शूटिंगला परवानगी दिली असली तरी, चित्रपटाच्या शूटिंगमध्ये कमीत कमी क्रू सदस्य असले पाहिजेत, जास्त नाही. चित्रपटावर 75 पेक्षा जास्त लोक काम करत आहेत. मणिरत्नम यांनी सांगितले की चित्रपटाच्या शूटमध्ये 500 लोक दाखवले जाणार असल्याने 2020 च्या मध्यात शूटिंग करणे कठीण आहे. 10 डिसेंबर 2020 रोजी, चित्रपटाचे एक किरकोळ वेळापत्रक पोल्लाची येथे घडले, ज्यामध्ये मुख्य कलाकार होते. टीमने सांगितले की चित्रपटाचे मुख्य शेड्यूल जानेवारी 2021 मध्ये होणार आहे, आणि हे सर्वात मोठे वेळापत्रक असल्याचे सांगितले जात होते, जे एकाच टप्प्यात पूर्ण केले जाईल. कोब्राचे शूट पूर्ण केल्यानंतर विक्रम शेड्यूलमध्ये उपस्थित असल्याचे सांगण्यात आले.[२५] नऊ महिन्यांच्या दीर्घ विश्रांतीनंतर,[२६] चित्रपटाचे शूटिंग ६ जानेवारी २०२१ रोजी रामोजी फिल्म सिटी, हैदराबाद येथे पुन्हा सुरू झाले.[२७] प्रमुख वेळापत्रकात सरथकुमार,[२८] ऐश्वर्या राय बच्चन,[२९] त्रिशा,[३०] रहमान,[३१] प्रकाश राज,[३२]पार्थिवन आणि मोहन रमन यांची उपस्थिती होती.[३३] +3 फेब्रुवारी 2021 रोजी, निर्मात्यांनी रामोजी फिल्म सिटी येथे बांधलेल्या एका विशाल सेटवर त्रिशा आणि इतर 250 कलाकारांच्या विशेष क्रमांकासाठी चित्रीकरण केले. [३४]थोट्टा थरानी यांच्या देखरेखीखाली असलेल्या कला दिग्दर्शन संघाने शूटिंगच्या ठिकाणी पाच मोठे सेट तयार केले होते. कार्यकारी निर्माते शिव अनंत यांच्या मते, मुख्य कलाकारांच्या सदस्यांनी हैदराबादमध्ये भागांसाठी शूटिंग सुरू केले, विक्रम वगळता, ज्याने यापूर्वी जानेवारीमध्ये भागांसाठी शूट केले होते, आणि शेड्यूल दरम्यान थोड्या ब्रेक दरम्यान सेटमध्ये सामील झाल्याची नोंद झाली होती. एका शेड्यूलचे चित्रीकरण मार्चमध्ये संपल्यानंतर पुढील वेळापत्रक मे महिन्यात सुरू होणार होते; 23 एप्रिलपर्यंत, कोविड-19 प्रकरणांमध्ये वाढ झाल्यामुळे जूनपर्यंत विलंब झाला. त्या काळात उत्तर भारतीय राज्यांमध्ये चित्रीकरण करण्याची योजना चेन्नई आणि हैदराबादमध्ये शूट करण्याऐवजी बदलण्यात आली. जून 2021 च्या मध्यात, कोविड-19 च्या कमी केसेस आल्यावरच शूटिंग पुन्हा सुरू होईल अशी घोषणा करण्यात आली होती. जुलै 2021 मध्ये पुद्दुचेरी येथे चित्रीकरण पुन्हा सुरू झाले. ऑगस्टमध्ये, टीम मध्य प्रदेशात लोकेशन स्काउटिंगसाठी गेली, जेणेकरून ते प्रलंबित भाग शूट करू शकतील, आणि नंतर ओरछा आणि ग्वाल्हेरमध्ये शूट पुन्हा सुरू केले. ऑगस्ट 2021 च्या उत्तरार्धात, जयम रवी आणि विक्रम यांनी चित्रपटातील दोन्ही भागांसाठी त्याचे भाग पूर्ण केले. नंतर संघ दुसऱ्या वेळापत्रकासाठी महेश्वरला गेला ज्यात मुख्यत्वे कार्ती आणि त्रिशावर लक्ष केंद्रित केले आहे. 4 सप्टेंबर 2021 रोजी, रहमानने पुष्टी केली की त्याने त्याचे भाग पूर्ण केले. या टीमने महिन्याच्या मध्यात एका गाण्याच्या सीक्वेन्ससाठी पोल्लाची येथे शूटिंग सुरू केले होते. काही सीक्वेन्स शूट करण्यासाठी टीम पोल्लाची आणि नंतर म्हैसूरला गेली. कार्ती पोल्लाची येथे शूटिंगमध्ये आणि अश्विन काकमानु म्हैसूरमध्ये शूटिंगमध्ये सामील झाल्याची बातमी आहे. कार्तीने 16 सप्टेंबर 2021 रोजी त्याच्या भागाचे शूटिंग पूर्ण केले.[३५]18 सप्टेंबर रोजी, मणिरत्नम यांनी पुष्टी केली की दुसऱ्या भागातील काही सीक्वेन्स वगळता पहिल्या भागाचे संपूर्ण चित्रीकरण गुंडाळले गेले आहे. तथापि, मार्च 2022 मध्ये जयम रवी, कार्ती आणि ऐश्वर्या राय बच्चन यांनी उरलेले छोटे पॅचवर्क गुंडाळले जे 7 दिवसात पूर्ण झाले.[३६] +पोस्ट-प्रॉडक्शन +चित्रपटाचे डबिंग 27 सप्टेंबर 2021 रोजी सुरू झाले.[३७] चित्रपटाच्या मूळ तमिळ आवृत्तीसाठी त्रिशा आणि ऐश्वर्या लक्ष्मी यांनी अनुक्रमे कुंडवई आणि पूंगुझली यांच्या भूमिकांसाठी स्वतःचा आवाज दिला.[३८] विक्रमने या चित्रपटासाठी तामिळ, हिंदी, तेलगू, मल्याळम आणि कन्नड या पाच भाषांमध्ये स्वतःसाठी डबिंग केले आहे. जयम रवी आणि कार्ती या दोघांनीही चित्रपटाच्या तमिळ आणि तेलुगू आवृत्त्यांसाठी डब केले.[३९] +खटले +सप्टेंबर 2021 मध्ये, अॅनिमल वेल्फेअर बोर्ड ऑफ इंडिया (AWBI) ने ऑगस्ट 2021 मध्ये हैदराबादमध्ये चित्रपटाच्या शूटिंगदरम्यान एका घोड्याच्या मृत्यूच्या संदर्भात मणिरत्नम यांच्याविरुद्ध खटला दाखल केला.[४०] पीपल फॉर द एथिकल ट्रीटमेंट ऑफ अॅनिमल्स (पेटा) इंडियाच्या अधिकाऱ्याने रत्नम, त्याचे प्रोडक्शन हाऊस मद्रास टॉकीज आणि घोड्याच्या मालकाविरुद्ध क्रूरता टू अॅनिमल्स (पीसीए) कायदा आणि भारतीय दंड संहिता अंतर्गत स्थानिक अधिकाऱ्यांकडे तक्रार केली. (IPC), असे म्हटले आहे की चित्रपटाच्या सेटवर अनेक घोडे सतत तासनतास वापरले जात होते ज्यामुळे प्राणी थकले होते आणि निर्जलीकरण होते.[४१] खुशबू गुप्ता, PETA चे भारतीय मुख्य वकील अधिकारी यांनी मणिरत्नम यांच्या विरोधात आक्षेप नोंदवला की "संगणक-निर्मित प्रतिमा (CGI) च्या युगात, उत्पादन कंपन्यांना कंटाळलेल्या घोड्यांना युद्धात खेळण्यास भाग पाडण्याचे कोणतेही कारण नाही जोपर्यंत त्यापैकी एक मेला नाही." आणि असे वाटले की "दयाळू, पुढे-विचार करणारे चित्रपट निर्माते संवेदनशील प्राण्यांना गोंधळलेल्या चित्रपटाच्या सेटवर नेण्याचे आणि त्यांना 'कृती' करण्यास भाग पाडण्याचे स्वप्न पाहणार नाहीत".[४२] +मणिरत्नम यांचे आदर्श संगीतकार ए.आर. रहमान यांनी चित्रपटाचा स्कोअर आणि साउंडट्रॅक तयार केला होता. चित्रपटाचे ऑडिओ अधिकार टिप्सने खरेदी केले होते. +साउंडट्रॅकमध्ये ए.आर.रहमान यांनी रचलेली सहा मूळ गाणी आहेत, ती म्हणजे "पोन्नी नधी", "चोला चोला", "रत्चासा मामाने", "सोल", "अलाईकडल" आणि "देवरलन अट्टम". तामिळ आवृत्तीत इलांगो कृष्णन, काबिलन, कृतिका नेल्सन आणि शिव अनंत यांनी गीते लिहिली आहेत आणि मेहबूब कोतवाल, अनंता श्रीराम, रफीक अहमद आणि जयंत कैकिनी यांनी अनुक्रमे हिंदी, तेलगू, मल्याळम आणि कन्नडमध्ये गाण्याचे बोल लिहिले आहेत. +चित्रपटाची जाहिरात मोहीम जुलै 2022 मध्ये सुरू होणार होती, चित्रपटाचा टीझर ट्रेलर तंजावर येथील बृहदीश्वर मंदिरात लाँच करण्याचे नियोजित होते, हे शहर चोल राजवंशाची राजधानी म्हणून काम करत होते. लाँच इव्हेंटनंतर, टीमने चित्रपटासाठी प्रमोशनल टूर देखील आखला. तथापि, जून 2022 च्या मध्यात, चित्रपटाचा टीझर लॉन्च सुरक्षेच्या कारणांमुळे आणि पोस्ट-प्रॉडक्शन विलंबामुळे रद्द करण्यात आला. चित्रपटाच्या टीमने नंतर चेन्नईमध्ये 8 जुलै 2022 रोजी त्यांच्या पूर्वीच्या वेळापत्रकानुसार भव्य टीझर ट्रेलर लॉन्च इव्हेंट करण्याचे ठरविले.[४३] +चित्रपटाचा टीझर ट्रेलर 8 जुलै 2022 रोजी तामिळ आणि हिंदी, तेलगू, मल्याळम आणि कन्नड भाषांमध्ये डब केलेल्या आवृत्त्यांमध्ये प्रदर्शित झाला. चित्रपटाचा ट्रेलर आणि गाणी प्रमुख पाहुणे रजनीकांत आणि कमल हसन यांच्या हस्ते 6 सप्टेंबर 2022 रोजी नेहरू इनडोअर स्टेडियममध्ये तमिळ आणि हिंदी, तेलगू, मल्याळम आणि कन्नड भाषांमध्ये डब करण्यात आली. ट्रेलरमध्ये तमिळ आवृत्तीमध्ये कमल हासनचा व्हॉईस-ओव्हर आणि ट्रेलरच्या अनुक्रमे अनिल कपूर, राणा दग्गुबती, पृथ्वीराज सुकुमारन आणि जयंत कैकिनी यांचा हिंदी, तेलगू, मल्याळम आणि कन्नड व्हॉइस-ओव्हर होता.[४४] ट्रेलर लॉन्च कार्यक्रमापूर्वी सरथकुमार, पार्थिवन, ऐश्वर्या लक्ष्मी, शोभिता धुलिपाला, प्रकाश राज, जयचित्रा, रहमान, विक्रम प्रभू, प्रभू, लाल आणि जयराम यांची पोस्टर्स प्रदर्शित करण्यात आली. +नाट्यमय (थिएटर मध्ये) +पोनियिन सेल्वन:१ 30 सप्टेंबर 2022 रोजी जगभरात रिलीज केले. हे हिंदी, कन्नड, तेलुगु आणि मल्याळम भाषांच्या डब आवृत्त्यांसह तमिळमध्ये रिलीज होणार आहे.[४५] हे यापूर्वी उन्हाळ्यात (मे-जुलै) 2022 रोजी रिलीज होणार होते, परंतु उत्पादन कामांमुळे पुढे ढकलण्यात आले.[४६] आयमॅक्स स्वरूपात रिलीज होणारा हा पहिला तमिळ चित्रपट असेल.[४७] +मोठ्या थिएटर चेन सिनेप्लेक्स आणि लँडमार्क सिनेमांनी त्यांच्या ठिकाणी तमिळ चित्रपट प्रदर्शित केल्यास तोडफोड करण्याच्या सततच्या अज्ञात धमक्यांमुळे प्रदर्शनास नकार दिल्याने संपूर्ण कॅनडामध्ये चित्रपटाचे प्रदर्शन विस्कळीत झाले. थेरी (2016) आणि कुरूप (2021) च्या प्रदर्शनादरम्यान घडलेले हल्ले वुडसाइड सिनेमा आणि यॉर्क सिनेमाज, टोरंटोमधील स्थानिक दक्षिण भारतीय थिएटर चेनच्या मालकांनी तमिळ चित्रपटांच्या प्रदर्शनाची मक्तेदारी ठेवण्याचा प्रयत्न केल्याचा आरोप आहे.[४८]पोन्नियिन सेल्वन: कायद्याच्या अंमलबजावणीपासून संरक्षणादरम्यान, TIFF बेल लाइटबॉक्स (तमिळ चित्रपट प्रीमियरसाठी प्रथम) यासह मी निवडक खाजगी चित्रपटगृहांमध्ये मर्यादित कॅनेडियन रिलीज केले. +वितरण +तमिळनाडूमध्ये चित्रपटाचे वितरण हक्क रेड जायंट मुव्हीजने विकत घेतले आहेत. आंध्र प्रदेश आणि तेलंगणाचे वितरण हक्क श्री वेंकटेश्वरा क्रिएशन्स आणि दिल राजू यांना मिळाले.[४९] चित्रपटाचे केरळ वितरण हक्क गोकुलम गोपालनच्या श्री गोकुलम मूव्हीजने मिळवले होते. चित्रपटाचे परदेशातील थिएटरचे अधिकार टेंटकोट्टाने विकत घेतले होते.[५०] पेन इंडिया लिमिटेडने उत्तर भारतातील वितरणाचे अधिकार विकत घेतले.[५१] +होम मीडिया +चित्रपटाचे डिजिटल स्ट्रीमिंग अधिकार ऍमेझॉन प्राइम व्हिडिओ ने ₹125 कोटी (US$16 दशलक्ष) मध्ये खरेदी केले होते.[५२] त्याचप्रमाणे सॅटेलाइटचे हक्क सोनी टीव्हीला विकण्यात आले आहेत.[५३] +17 सप्टेंबर 2022 रोजी, मणिरत्नम यांनी एका पत्रकार परिषदेत पुष्टी केली की पोन्नियिन सेल्वन: २ (PS2) पोनियिन सेल्वन: १ च्या थिएटरमध्ये रिलीज झाल्यानंतर सहा ते नऊ महिन्यांत प्रदर्शित होईल.[५४] +पोनियिन सेल्वन:१ आय एम डी बी वर diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3719.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3719.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..215b24a0c642d2580128f3b604e918ec67235cd4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3719.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +फेब्रुवारी १५ हा ग्रेगरी दिनदर्शिकेनुसार वर्षातील ४६ वा किंवा लीप वर्षात ४६ वा दिवस असतो. + + +फेब्रुवारी १३ - फेब्रुवारी १४ - फेब्रुवारी १५ - फेब्रुवारी १६ - फेब्रुवारी १७ - (फेब्रुवारी महिना) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3736.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3736.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..20589fab828b4d79381da080998cb28fee0ade15 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3736.txt @@ -0,0 +1 @@ +फेब्रुवारी ३० ही काही पाश्चात्य दिनदर्शिकांतून वापरली जाणारी तारीख आहे. ही तारीख ग्रेगरी दिनदर्शिकेत वापरली जात नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3753.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3753.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..24ed8419b57c273ab10024a8d23f1b3dea684bb1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3753.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +'मैत्रेयी कृष्णराज' यांनी संपादित केलेली व एस.एन.डीटी महिला महाविद्यालयाच्या स्त्री-अभ्यास केंद्राने प्रकाशित केलेली स्त्रीवादी संकल्पनांची चर्चा करणारी ‘फेमिनीस्ट कन्सेप्ट’ ही मार्गदर्शक मालिका आहे. +भिन्न प्रदेश,संस्कृती,ज्ञानशाखा, वेगवेगळ्या क्षेत्रांतील स्त्रियांचे अनुभव,ज्ञान,आकलन या सर्वांनी मिळून स्त्री -अभ्यासविश्वाची उभारणी झालेली आहे आणि भौतिक परिस्थिती,सांस्कृतिक संरचना आणि वैचारिक संरचना यांतील गुंतागुंतीचे सहसंबंध समजून घ्यायला स्त्री-अभ्यासकांनी सुरुवात केलेली आहे. +पाश्चात्य अभ्यासकांनी बिगर पाश्चात्य संस्कृतीचा वेध घेणे आणि बिगर पाश्चात्य अभ्यासकांनी त्यांच्या संस्कृतीचे पुर्नपरीक्षण करणे या दोन्ही गोष्टी खूप उपयुक्त आणि विश्लेषणाच्या पातळीवर गरजेच्या ठरल्या.सुरुवातीच्या काळात स्त्री चळवळीचा हा विश्वास होता की स्त्रियांचे दुय्यमत्व हे वैश्विक आहे आणि म्हणूनच सर्व स्त्रिया'भगिनिभावाच्या'सिद्धान्ताखाली त्याविरोधात एकत्र येतील.कालांतराने हे सिद्ध झाले की, स्त्रिया या वर्गाने,वंशाने, आर्थिक पातळीच्या दृष्टीने विभागलेल्या असतात. त्यामुळे 'भगिनिभाव' ही संकल्पना सहजपणे अमलात येऊ शकत नाही.समाजातल्या भिन्न स्तरातील समस्या या एकजिनसी स्वरूपाच्या असू शकत नाहीत. परंतु,यातून ही मांडणी पुढे आली कि,समाजव्यवस्थेतील अनेक शोषणात्मक संरचना या केवळ स्त्रियांचेच नव्हे तर पुरुषांचे आणि लहान मुलांचेही शोषण करते. त्यामुळे,स्त्रिया या शोषणयुक्त समाजामध्ये खरी स्वायत्तता मिळवू शकतात का आणि अधिकाधिक गुणवत्तापूर्ण अश्या मानवी धारणांची रुजवण करू शकतात का? तसेच सत्तास्पर्धेवर आधारलेल्या या समाजव्यवस्थेत भगिनीभाव नावाची गोष्ट आपल्याला विणता येईल का?याशिवाय,जैविकशास्त्रामधील सिद्धांत हे व्यवस्थेच्या पूर्वग्रहदृष्टीतून मांडले गेलेले आहेत व जीवशास्त्रीय व्यवस्था ही बंदिस्त व्यवस्था नसून ती खुली व बदल करता येणारी व्यवस्था आहे अश्या प्रकारची जीवशास्त्राच्या क्षेत्रामध्ये आव्हानात्मक संशोधने पुढे आली. ‘पितृसत्ता’या तीन खंडांतील शोधनिबंधांनी स्त्री-अभ्याच्या अभ्याससंशोधनातून आलेल्या संकल्पनांची ओळख वाचकांना करून दिलेली आहे.पुस्तकाच्या पहिल्या खंडात पितृसत्ता-मातृसत्ता;लिंगाधारित श्रमविभागणी,घरकाम,उत्पादन आणि पुनरुत्पादन या संकल्पनांची चर्चा झालेली आहे.स्त्रियांच्या परिस्थितीचे विश्लेषण करण्याकरिता या संकल्पना खूप महत्त्वाच्या आहेत. पुरुषी वर्चस्व व स्त्रियांचे दुय्यमत्व रूढ करणाऱ्या संरचनेचे विश्लेषण करण्याकरिता,'पितृसत्ता'ही विश्लेषणात्मक संकल्पना उदयास आलेली दिसते.लिंगाधारित श्रमविभागणी ही संकल्पना स्त्रियांच्या श्रमाचे विश्लेषण करण्याकरीता सध्या व्यापकपणे वापरली जाते. उत्पादन व्यवस्थेची जगण्यासाठीची भौतिक साधने व पुनरुत्पादन यांतील सहसंबंध व व्यवस्थेने स्त्रियांच्या पुनरुत्पादन क्षमतांवर प्रस्थापित केलेले नियंत्रण याबाबतची चर्चा उत्पादन व पुरुत्पादन या दोन्ही सहसंबंधित विश्लेषणात्मक संकल्पनांच्या आधारे करता येते. दुसऱ्या खंडामध्ये स्त्रीवादी लिखाणातील संकल्पनांचे,स्त्रियांच्या सामाजिक स्थितीचे आकलन होण्याकरता या संकल्पना किती उपयुक्त ठरतात याचे मुल्यमापन केलेले आहे.या संकल्पना पूर्णता विकसित झालेल्या नाहीत तसेच त्यांची अंमलबजावणी करणे कठीण आहे आणि या संकल्पनांच्या बांधणीशिवाय आपणांस हवी असलेली समाजव्यवस्था वास्तवात आणता येणार नाही.या संकल्पना स्वतंत्र आणि परस्पर असंबंधित नाहीत.पितृसत्ता या विश्लेषणात्मक चौकटीमध्ये इतर सर्व सत्तासंरचना समजून घेता येतात. +मैत्रेयी कृष्णराज यांनी संपादित केलेले व एस.एन.डीटी महिला स्त्री- अभ्यास केंद्राकडून प्रसिद्ध झालेली ही स्त्रीवादी संकल्पनांची मालिका विविध ज्ञानशाखांतील स्त्रीवादी अभ्यासकांकरिता उपयुक्त ठरणारी मालिका आहे. स्त्रियांच्या सामाजिक दुय्यमत्वाचे विश्लेषण करण्याकरिता व स्त्री- अभ्यासविश्वाची मजबूत बांधणी करण्याकरीता विश्लेषणात्मक स्त्रीवादी संकल्पना आवश्यक आहेत. +भगिनिभाव,पुनरुत्पादन,लिंगाधारित श्रमविभागणी,घरकाम,उत्पादन. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3758.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3758.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d2ff8a77d84d91aff8f37d64c1e7d02336450924 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3758.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +स्त्रीवादी सिद्धांकन निर्माण करणाऱ्यामध्ये विविध स्त्रीवादी विचारप्रवाहांचे योगदान आहे. सदर पुस्तक फेमिनिस्ट थॉट : अ मोर कॉम्प्रिहेन्सिंव इंट्रॉडक्शन[१][२] याच्या आजतागायत चार आवृत्या प्रकाशित झाल्या आहेत. यामध्ये विविध स्त्रीवादी विचारप्रवाहांची ओळख करून दिली आहे. स्त्रीवादाचे विविध विचारप्रवाह हे काळाच्या भिन्न टप्प्यांवर उदयाला आले. वेगवेगळ्या स्त्रीवादी प्रवाहांनी आपापल्या परिप्रेक्ष्यातून स्त्रीवादी सिद्धांकनाची निर्मिती केली आहे. लिंगभाव, पितृसत्ता, लैंगिकता, सामाजिक व्यवस्था अशा महत्त्वाच्या संकल्पनांची चिकित्सा करण्याचे काम स्त्रीवादी सिद्धांकनातून झाले. स्त्रीवादी चळवळ, महत्त्वाचे असे तत्कालीन स्त्रीवादी लेखन यांचा देखील आढावा स्त्रीवादी सिद्धांकनाच्या अनुषंगाने घेतला आहे. +पुस्तकाच्या लेखिका रोझमेरी टॉंग[३] या स्त्रीवादी लेखिका असून १९७० च्या दशकापासून त्यांनी स्त्रीवादी विचार, सिद्धांकन आणि बायो-एथिक्स या ज्ञानक्षेत्रामध्ये मोठे योगदान दिले आहे. यासोबतच स्त्रिया, त्यांचे आरोग्य, आरोग्य विषयक सार्वजनिक धोरणे आणि जिव-वैद्यकशास्त्र अशा महत्त्वाच्या विषयांवर त्यांचे काम आहे. +टॉंग नमूद करतात की, वर्गीकरण करण्याला अथवा labeling करण्याला स्त्रीवादी विचारांमधून विरोध केला जातो तरीदेखील Liberal, Radical, Marxist-Socialist, Existentialist, Postmodernist, Ecological अशी अनेक labels इतिहासामधून पुढे आली. अर्थात स्त्रियांच्या हक्कासाठीचा बौद्धिक व राजकीय लढा अधिक मजबूत करण्यासाठी त्यांचा वापर स्त्रीवादी करतात. कारण स्त्रीवाद ही एकजिनसी विचारसरणी नसून सर्व स्त्रीवादी समान पद्धतीने विचार करत नाहीत. ही स्त्रीवादी labels विभिन्न परिप्रेक्ष्य, दृष्टीकोन व सैद्धांतिक चौकट यांचे आकलन स्त्रियांच्या शोषणाच्या संदर्भात तसेच त्यांचे निराकरण करण्यास मदत करतात; त्यामुळे ती उपयुक्त देखील आहेत. प्रत्येक स्त्रीवादी विचारप्रवाहाची मांडणी, विश्लेषणाच्या संकल्पना व दृष्टीकोन हे परस्परांपेक्षा वेगळे असले तरी स्त्रियांची मुक्ती हे त्यांचे अंतिम उद्दिष्ट असलेले दिसते. या उद्दिष्टपूर्तीच्या प्रक्रियेमधून विवध अशा स्त्रीवादी सिद्धांकनांची निर्मिती झाली. सदर पुस्तकामध्ये पुढीलप्रमाणे अनेक प्रकरणामधून वेगवेगळ्या स्त्रीवादी विचारप्रवाहांचा ऐतिहासिक आढावा घेतला आहे. +उदारमतवादी स्त्रीवादाची चर्चा सविस्तर केली आहे. उदारमतवादी स्त्रीवाद हा स्त्रीवादी इतिहासाच्या अगदी प्रारंभी १८ व्या शतकापासून उदयाला आला. अनेक समकालीन स्त्रीवाद हे पारंपारिक उदारमतवादी स्त्रीवादाला प्रतिसाद देत निर्माण झाले. त्यामुळे स्त्रीवादी विचारप्रवाहांची चर्चा करताना उदारमतवादी स्त्रीवादापासूनच सुरुवात करावी लागते. समाजातील ज्या रूढी, परंपरा आहेत त्यामध्ये स्त्रियांच्या दुय्यमत्वाचे मूळ आहे आणि कायद्याच्या चौकटी या स्त्रियांच्या सार्वजनिक जगात प्रवेश करण्याच्या शक्यता संकुचित करतात. कारण स्त्रिया निसर्गतःच शारीरिक तसेच बौद्धिकदृष्ट्या कमकुवत आहेत असे समाज प्रचलित असते याप्रकारे उदारमतवादी स्त्रीवादाचा विचार प्रवाह असलेला दिसतो. बदलत्या काळानुसार त्यामध्ये झालेल्या बदलांचा आढावा या प्रकरणामध्ये घेतला आहे. उदारमतवादी स्त्रीवादावर अनेक टीका देखील झाल्या. जसे की, तो सुरुवातीच्या काळात स्त्रियांच्या सामाजिक भूमिकांबद्दल अतिरिक्त भर आणि पुरुषांच्या विरोधात स्त्रियांच्या प्रश्नाची मांडणी करणारा, वर्गवादी, वर्णवादी, सक्तीच्या भिन्न लैंगिकतेला अप्रत्यक्ष पाठींबा देणारा आहे. पुढील काळामध्ये उदारमतवादी स्त्रीवादामधून वरील मुद्द्यांवर देखील मांडणी झाली. +उदारमतवादी स्त्रीवादाच्या मांडणीला प्रत्युत्तर देत जहाल स्त्रीवाद पुढे आलेला दिसतो. जहाल स्त्रीवादाची विभागणी radical-libertarian feminists आणि radical-cultural feminists या दोन समूहांमध्ये केलेली असून जहाल स्त्रीवाद या समान प्राथमिक सिद्धांकनाचा पाया असणारे हे दोन स्त्रीवादी विचार प्रवाह हे किती वेगळी आणि बहुआयामी मांडणी करतात हे दाखविले आहे. जहाल स्त्रीवाद मांडतो, की स्त्रियांच्या शोषणाला विषम सत्तासंबंध, वर्चस्व, नियंत्रण, उतरंड आणि स्पर्धा यांनी युक्त अशी पितृसत्ताक सामाजिक संरचना कारणीभूत आहे. त्यामुळे सामाजिक, राजकीय, सांस्कृतिक अशा सर्वच पातळ्यांवर संस्थांमध्ये बदल होणे आवश्यक आहे. प्रकरणाच्या शेवटी लेखिका जहाल स्त्रीवादावर टीका करतात, की या सिद्धांकनामधून स्त्रियांबद्दल ज्या समाजप्रचलित ताठर भूमिका आणि गृहीतके मंडळी जातात त्यामध्ये स्त्रियांना नेहमी निष्पाप समजले जाते. +उदारमतवादी आणि जहाल स्त्रीवादांमधील विचारांशी फारकत घेऊन मार्क्सवादी स्त्रीवाद हा स्त्रियांच्या मुक्तीसाठी वर्गमुक्त समाज आवश्यक असल्याचे नमूद करतो कारण सत्ताहिनांनी निर्माण केलेल्या संपत्तीचा उपभोग सत्ताधारी घेतात; ज्यातून मोठ्याप्रमात स्त्रियांचे शोषण होते. लिंगभाव आधारित जी श्रमविभागणी केली जाते त्यानुसार पुरुषांना कामासाठी सार्वजनिक जग उपलब्ध केले जाते तर स्त्रियांना घरकामाच्या माध्यमातून घरादाराच्या 'खाजगी' जगामध्ये अडकवले जाते. जेव्हा स्त्रिया कामाच्या करण्यासाठी येतात तेव्हा त्यांची लैंगिकता, लिंगभाव याला अनुसरून बहुतांशी कामे दिली जातात आणि तुलनेने कमी उत्पन्न दिले जाते. यासोबतच घरकामाची संकल्पना आणि ते सार्वजनिक करण्यासाठी मार्क्सवादी स्त्रीवादी काय विचार मांडतात याची चर्चा केली आहे. यापुढे जाऊन समाजवादी स्त्रीवादाबद्दल सांगितले आहे की, हा स्त्रीवाद मार्क्सवादातील भांडवलशाही विरोधातील मांडणी आणि जहाल स्त्रीवाद्यांची पितृसत्तेविरोधातील या दोन्ही मांडणींचा स्वीकार करून नमूद करतो की, भांडवली पितृसत्ता किंवा पितृसत्ताक भांडवलशाही हे दोन्ही स्त्रियांचे शोषण करतात. त्यामुळे संपूर्ण मुक्ती साध्य करण्यासाठी या सर्व संस्थांविरुद्ध स्त्रियांना लढा द्यावा लागेल. स्त्रियांची लैंगिकता, त्यांच्यावरील सामाजिक बंधने आणि या सगळ्याचा भांडवलशाही सोबत असणारा संबंध अशी आंतरसंबंध प्रस्थापित करणारी मांडणी समाजवादी स्त्रीवादामधून येते. +Psychoanalytic आणि Gender Feminism यांची माहिती दिली आहे. Psychoanalytic Feminism नुसार स्त्रियांच्या समाजातील लैंगिक भूमिका या शोषणाच्या मूळाशी आहेत. फ्रॉईडच्या सिद्धांकनाची परंपरा घेऊन हा स्त्रीवाद pre-Oedipal आणि Oedipal themes या संदर्भातून पुढे येतो. तर Gender Feminism नुसार स्त्रीत्वाभोवती समाजामध्ये जी मूल्ये व गृहीतके प्रस्थापित केली गेली आहेत ती कारणीभूत आहेत. Gender Feminism असे मानतो की, मुले आणि मुली जेव्हा पुरुष व स्त्री बनतात तेव्हा ते प्रत्येक लिंगभावाची जी वैशिष्ट्ये समजली जातात त्यानुसार घडवले जातात. टॉंग असे अधोरेखित करतात, की स्त्रियांचे होणारे शोषण अभ्यासताना किंवा विश्लेषण करताना कायदेशीर, राजकीय आणि आर्थिक संस्था आणि संरचना यांची दखल घेणे देखील आवश्यक आहे. केवळ लिंगभावाधारित अस्मिता बघणे हे समस्यात्मक आहे. +Existentialist स्त्रीवादाची मांडणी करताना सिमोन दि बोव्ह यांच्या सिद्धांकनाचा पाया त्याला आहे. पुरुष हा स्वतंत्र, स्वतः निर्णय घेणारा, स्वतःच्या अस्तित्वाला अर्थ देणारा असतो तर स्त्रिया या पुरुष नसणाऱ्या अशा 'इतर' मानल्या जातात कारण त्यांनी 'पुरुषांप्रमाणे' असणे ही समाजमान्य नसते. पुढे आधुनिकोत्तर स्त्रीवादाची चर्चा केली असून ते Existentialist स्त्रीवादाची मांडणी डोक्यावर उभी करतात, की स्त्रिया जरी 'इतर' असल्या तरी ते वास्तव परिस्थिती नाकारण्यापेक्षा त्यामाध्यामातूनच स्त्रियांची स्वतंत्र अशी ओळख निर्माण होऊ शकते. त्या स्वतःसाठी स्वतः मागण्या करू शकतील, समाजातील नीतिमूल्ये - नियम - पुरुषी वर्चस्व असणाऱ्या प्रथा परंपरा यांना आव्हान देऊ शकतील. स्त्रियांबद्दल फ्रान्समध्ये निर्माण झालेल्या कल्पना आणि व्याख्या या पुढे जाऊन आधुनिक समजल्या जाऊ लागल्या; ज्याची पुनर्व्याख्या केली गेली. Postmodern feminists नुसार लिखाण प्रत्येक स्त्री स्त्रीवादी बनण्यासाठी प्रयत्न करू शकते. 'चांगली स्त्रीवादी' बनण्यासाठी कोणतेही एक सूत्र नाही. +Multicultural Feminism आणि Global Feminism याबद्दल सांगताना लेखिका मांडतात की, स्त्रियांच्या स्वत्वाचे जे विखंडन होते ते लैंगिक किंवा शाब्दिक नसून सांस्कृतिक व राष्ट्रीय आहे. वसाहतवादाच्या पार्श्वभूमीवर सदर स्त्रीवादी विचारप्रवाह हा उभा राहिलेला दिसतो. पुस्तकाच्या अखेरच्या प्रकरणामध्ये Eco-Feminism[४] बद्दल भाष्य केले असून स्त्रिया आणि निसर्ग यांच्यातील नात्यांची करत टॉंग मांडतात की, या स्त्रीवादी विचारप्रवाहामधून अधिक विस्तृत व सर्वांगीण मांडणी केली जाताना दिसते. त्यांच्यामते व्यक्ती केवळ परस्परांशी जोडलेल्या नसतात तर मानवांपलीकडे जी इतर जग आहे त्यांच्यासोबत देखील आपले नाते असते. मानव ही परस्परांसोबत या मानवाव्यतीरीक्तच्या जगाबद्दल देखील ज्ञान व जबाबदारी बाळगत नाही. +सरतेशेवटी आजच्या काळात सर्वच समकालीन स्त्रीवादी विचारप्रवाहांसमोर स्त्रियांमधील भिन्न्त्वाचे, फरकांचे व त्यासोबतच सारखेपणाचे आव्हान आहे. वरील सर्व विचारप्रवाह हे समानपणे चूक किंवा बरोबर नाहीत. परंतु ते महत्त्वाचे नसून प्रत्येकातून जो मुद्दा प्रकर्षाने मांडला जातो ते सिद्धांकन महत्त्वाचे आहे. या पुस्तकाचा प्रमुख हेतू हा स्त्रीवादी क्षेत्रातील काही महत्त्वाचे परिप्रेक्ष्य थोडक्यात मांडणे हा आहे. वरीलपैकी काही महत्त्वाचे तसेच काळाच्या नंतरच्या टप्प्यावर उदयाला आलेल्या स्त्रीवादांचे महत्त्व मांडले आहे कारण स्त्रीवादी सिद्धांकन ही प्रत्येक स्त्रीला तिचे विचार मांडण्याचे स्वातंत्र्य देते व त्यामधून मुक्तीच्या शक्यता निर्माण होतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3779.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3779.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8f985223938002cfa714b7f506a7a31cd58a351b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3779.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिकेतील भागांची यादी + +फेयर ट्रेड हे स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिकेतील तिसऱ्या पर्वाचा, तेरावा भाग आहे व संपूर्ण मालिकेतील पंचावन्नवा भाग आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_378.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_378.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f455df030d5c823d60aa5e10d47a19647d125011 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_378.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +पोर्ट कॅनेव्हरल अमेरिकेच्या फ्लोरिडा राज्यातील बंदर आहे. येथे क्रुझनौका आणि मालवाहू नौकांचे धक्के तसेच अमेरिकेच्या आरमाराचा तळ आहे. येथील समुद्री मार्गिकेची खोली १३ मी (४४ फूट) आहे. +जगातील सगळ्यात व्यस्त क्रुझ बंदरांपैकी एक असलेल्या या बंदरातून २०१४ साली ३९ लाख प्रवाशांनी ये-जा केली. येथे डिस्नी क्रुझ लाइन, कार्निव्हल क्रुझ लाइन आणि रॉयल कॅरिबियन क्रुझ लिमिटेड या कंपन्याच्या क्रुझ नौकांचा तळ असतो. +दरवर्षी येथून २.७ लाख टन मालसामानाची वाहतूक होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3790.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3790.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e7b8c1764ad38fb3ec13f0b4a4dbb253153a1d3d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3790.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फेरबँक्स अमेरिकेच्या अलास्का राज्यातील शहर आहे. फेरबँक्स नॉर्थ स्टार बरोचे प्रशासकीय केंद्र असलेले हे शहर उत्तर धृव वृत्तापासून १९० किमी दक्षिणेस वसलेले आहे. सध्याच्या अंदाजानुसार शहराची वस्ती ३२,३२४ तर महानगराची वस्ती १,००,८०७ इतकी होती. त्यानुसार ॲंकोरेजनंतर फेरबँक्स अलास्कातील दुसऱ्या क्रमांकाचे शहर आहे. +हे शहर पुण्याचे भगिनी शहर आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3805.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3805.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b137891791fe96927ad78e64b0aad7bded08bdc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3805.txt @@ -0,0 +1 @@ + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3816.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3816.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..924d8b4fa42069f789814551a6cccc2b8749524d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3816.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +फेर्दिना द सोस्यूर (१८५७ - १९१३) हा स्वीडिश भाषाशास्त्रज्ञ होता. त्याचा ‘Course in General Linguistics’ हा ग्रंथ १९१९ मध्ये त्याच्या मृत्यूनंतर त्याच्या विद्यार्थ्यांनी प्रसिद्ध केला. या ग्रंथातील त्याचे विचार म्हणजे मुळात त्याची विविध व्याख्याने होत. पण त्या व्याख्यानातील सोस्यूरचे संशोधन अत्यंत मुलभूत व मौलिक आहे. त्यामुळे हा आधुनिक भाषाविज्ञानातील मूलभूत ग्रंथ मानला जातो. त्यामुळे सोस्युरला आधुनिक भाषाविज्ञानाचा जनक मानले जाते. +सोस्यूरच्या आधी भाषेचा अभ्यास ऐतिहासिक म्हणजे कालक्रमिक पद्धतीनेच होत असे. त्याने, प्रथम ऐतिहासिक आणि वर्णनात्मक म्हणजे एककालिक भाषाभ्यास पद्धतीतील फरक स्पष्ट केला. तसेच त्याच्या आधीच्या ग्रीम या अभ्यासकाच्या ऐतिहासिक पद्धतीवर आक्षेप घेऊन वर्णनात्मक पद्धतीचा पुरस्कार केला आणि आपले म्हणणे मांडले.  +१.  ऐतिहासिक भाषा अभ्यासपद्धती भाषेच्या विकासाचे निश्चित नियम ठरवते. प्रत्यक्ष भाषेचा अभ्यास करत नाही. म्हणून दोन कालखंडातील भाषेचा वर्णनात्मक अभ्यास केल्यास भाषिक परिवर्तनाचे नियम निश्चित करता येतात, भाषेच्या स्वरूपाचा नाही हे त्याने सिद्ध केले; आणि दोन कालखंडातील प्रत्यक्ष बोलली जाणारी भाषा अभ्यासासाठी महत्त्वाची मानली.  +२. संवाद हाच भाषेचा प्रधान हेतू असतो. त्यामुळे समाजव्यवहारामधील प्रत्यक्ष वापरणारी भाषाच भाषाविज्ञान अभ्यासासाठी महत्त्वाची आहे. ग्रंथातील लिखित भाषा नाही. पूर्वीचे भाषावैज्ञानिक भाषेला साधन म्हणून पाहायचे आज भाषेला माध्यम म्हणून पाहतात. भाषेला साध्यात्मक व वस्तुनिष्ठ मानतात. हा दृष्टीकोन सोस्यूरनेच दिला आहे.[१] +३.    पारंपारिक अभ्यासपद्धती ऐतिहासिक होती. या अभ्यासासाठी ग्रंथातील व अभिजनांचीच भाषा वापरली जायची. अभिजनच लिहित असल्यामुळे तीच ग्रंथातील भाषा अभ्यासली जायची. त्यामुळे भाषेत शुद्ध- अशुद्ध, श्रेष्ठ कनिष्ठ असे भेद मानले जायचे. सोस्यूरच्या नव्या मांडणीमुळे भाषेचे लिखित प्रमाणरूप नाकारून प्रचलित मौखिक रूपाचा वर्णनात्मक आणि संरचनात्मक अभ्यास सुरू झाला.    +१.      सोस्यूरने भाषाविषयक एक भूमिका मांडली. त्याच्या मते, भाषा ही एक चिन्ह व्यवस्था आहे. तो चिन्ह (Sign) व्यवस्थेनुसार भाषेचे विश्लेषण करतो.[२] +२.      तो म्हणतो, “ भाषेत प्रत्यक्ष ध्वनी (ध्वनिरूप चिन्हक-signifier) असतो आणि त्या ध्वनीला प्राप्त होणारा अर्थ (अर्थरूप चिन्हित -signified ) असतो. त्यामुळे, भाषा म्हणजे ध्वनी आणि त्याचा अर्थ यांची सांगड घालणारी चिन्ह व्यवस्था होय. +३.      भाषा यांत्रिक नसून ती गुंतागुंतीची आणि व्यामिश्र आहे. मर्यादित ध्वनीतून (स्वनिम) अमर्यादित अर्थपूर्ण संदेशवाहक रूपे (भाषिक रूपे) भाषेत तयार केली जातात. या रूपातूनच (linuistic forms) मधूनच विविध वाक्यरचना तयार केल्या जातात. +४.      या वाक्यात कर्ता, कर्म. क्रियापद असे अनेक भाषिक घटक असतात. या घटकातील विशिष्ट व आवश्यक ती रूपे निवडून तो तो भाषिक आपला व्यवहार (अन्वय - संबंध ) साध्य करीत असतो. +सोस्यूर भाषेतील घटकांचे दोन गटात वर्गीकरण करतो. +१.      अन्वयनिष्ठ – syntagmatic +२.      गणनिष्ठ – Paradigmatic +       उदा. १. आई गावाला गेली. २. बाबा बाहेरून आले. ३ नीता हुशार आहे. +या तिन्ही वाक्यात कर्ता (आई, बाबा, नीता), कर्म (गावाला, बाहेरून, हुशार) आणि क्रियापद (गेली, आले, आहे) आहेत. त्यांचे अनुक्रमे कर्त्याचा एक, कर्माचा दोन आणि क्रियापदाचा तीन असे तीन गट आपण करू शकतो. या गटांनाच सोस्यूर गणनिष्ठ गट म्हणतो. +   या वाक्यात आईचा अन्वय गावी जाण्याशी व गावी जाण्याचा अन्वय म्हणजे संबंध आईशी आहे. या प्रमाणेच, बाबांचा बाहेरून येण्याशी आणि नीताचा हुशार असण्याशी व या उलट सुद्धा परस्परांशी अन्वय (संबंध) आहे. म्हणजे असा अन्वय साधूनच भाषेत अर्थव्यवहार होतो. +प्रत्येक भाषेनुसार हा अन्वय बदलतो, म्हणजे पृष्ठस्तरीय रचना बदलत असते. यालाच सोस्यूर  अन्वयनिष्ठ घटक म्हणतो. + सोस्यूरच्या मते, भाषेचे ध्वनी (चिन्हक) आणि तिचे अर्थरूप (चिन्हित) यांच्यातील संबंध यादृच्छिक असून ते सामाजिक परंपरेत योगायोगाने प्राप्त झालेले असतात. म्हणून या संकेतात निश्चित अर्थ नसतात त्यामुळे तो अर्थ विचाराकडे दुर्लक्ष करतो. अशा ध्वनी आणि अर्थ यांच्यात संबंध प्राप्त करून देणाऱ्या चिन्ह व्यवस्थेला तो भाषा म्हणतो. +भाषा ही समकालीन जीवनाचा भाग आहे, ती ऐतिहासिक किंवा कालक्रमिक विकासाची प्रक्रिया नव्हे. +भाषेचा अभ्यास म्हणजे प्रत्यक्ष बोलण्याचा भाषेचा अभ्यास, लिखित भाषेचा नव्हे. +सोस्यूरने भाषा (lang-लांग)  आणि भाषण (parol-परोल) असा भेद केला आणि भाषेचा अभ्यास म्हणजे लांगचा अभ्यास होय. +भाषेचा अभ्यास म्हणजे केवळ व्याकरणाचा किंवा सुट्या स्वनिमिक गुणधर्माचा अभ्यास नसून तो अंतर्गत संरचनेचा अभ्यास असावा असे त्याचे म्हणणे होते. +सोस्यूरचा भाषेकडे पाहण्याच्या या दृष्टीकोनामुळे भाषेकडे पाहण्याची पारंपरिक दृष्टी बदलली. त्यातून पुढे भाषाविज्ञानाच्या अनेक शाखा उदयास आल्या. सोस्यूरच्या या सिद्धांतानुसार पुढे वर्तनवाद्यांनी भाषाविज्ञानाची नवी मांडणी केली. त्याचा पाया घालणारा वॅटसन याने मात्र सोस्यूरची ध्वनी आणि अर्थ यातील संबंधांची प्रक्रिया नाकारली आहे. मात्र त्यामुळे भाषाविज्ञानातील सोस्यूरच्या भाषाविचाराचे महत्त्व जरा देखील कमी होत नाही. उलट भाषेचा वस्तुनिष्ठ आणि शास्त्रीय अभ्यासाला त्याच्या विचारामुळेच सुरुवात झाली हे त्याचे मोठे योगदान होय. +भाषाविज्ञान, वर्णनात्मक आणि ऐतिहासिक, कल्याण काळे-हे. वि. इनामदार, diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3824.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3824.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..031091e3044f0548d1f91f914e82d69c4a28394a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3824.txt @@ -0,0 +1 @@ +फेर्नान्दो होजे दा सिल्वा फ्रेतास मीरा (५ जून, इ.स. १९७८:गुलमराएस, पोर्तुगाल - ) हा  पोर्तुगालकडून आंतरराष्ट्रीय फुटबॉल खेळलेला खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_383.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_383.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..34860bfd9afff6c52748c2b7306bb5071cfc1024 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_383.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +गुणक: 9°28′S 147°10′E / 9.467°S 147.167°E / -9.467; 147.167 + +पोर्ट मॉरेस्बी ही पापुआ न्यू गिनी ह्या देशाची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. हे शहर न्यू गिनी बेटाच्या आग्नेय भागात वसले आहे. +सुमारे ३ लाख लोकसंख्या असलेले पोर्ट मॉरेस्बी शहर २००५ साली घेण्यात आलेल्या एका अहवालानुसार राहण्यासाठी जगातील सर्वात वाईट शहरांपैकी एक आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3840.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3840.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b91f233f836c9c673077155e87234bd438d46f0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3840.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फेलिपे काल्देरोन ( ऑगस्ट १८, १९६२) हे   मेक्सिको + देशाचे माजी राष्ट्राध्यक्ष आहेत. त्यांनी १ डिसेंबर २००६ रोजी राष्ट्राध्यक्षपदाची शपथ घेतली व ते ह्या पदावर ३० नोव्हेंबर २०१२ पर्यंत होते. त्यांच्याकडून सत्तेची सुत्रे एन्रिक पेन्या नियेतो ह्या नव्या राष्ट्राध्यक्षाने घेतली. काल्देरोन मेक्सिकोच्या नॅशनल ऍक्शन पार्टीचे सदस्य आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3865.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3865.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3e30747a8ff4edc181b182891bba0258dd833b6f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3865.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिकेतील भागांची यादी + +फेवोरेट सन हे स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिकेतील तिसऱ्या पर्वाचा, वीसवा भाग आहे व संपूर्ण मालिकेतील ६२वा भाग आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3868.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3868.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5a475fd3c32319641353c73bad20d38a4c5517f1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3868.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +फेसबुक (इंग्लिश: Facebook) हे अमेरिकेतील एक लोकप्रिय 'सोशल नेटवर्किंग' संकेतस्थळ आहे. सर्वसामान्यतः १३ वर्षांहून मोठ्या वयाच्या कोणालाही फेसबुकवर सदस्य म्हणून नोंदणी करता येते. सदस्यांना आपल्या ओळखीच्या (व फेसबुक सदस्य असलेल्या) इतर व्यक्तींच्या खात्याशी 'मित्र/मैत्रीण' म्हणून जोडणी करता येते. आपल्या मित्रमंडळींना संदेश अथवा फोटो (छायाचित्रे) पाठवणे, सर्व मित्रमंडळींना दिसेल / कळेल अश्या रितीने एखादी घोषणा करणे, ह्या व इतर अनेक सोयी फसबुकवर उपलब्ध आहेत. +फेसबुक वर प्रवेश करताच पहिले पान उघडते ते म्हणजे होम पेज (मुखपृष्ठ). ह्या पानावर सदस्याच्या मित्रमंडळींनी प्रकाशित केलेल्या घोषणा व फोटो दिसतात. ह्या घोषणा व फोटोंवर सदस्य आपली मते लिहू शकतो. सदस्याने जर आपल्या घोषणा तसेच फोटो सर्वांकरिता प्रकाशित केला तर त्या सदस्याच्या सर्व मित्रमंडळींना त्यांच्या मुखपृष्ठावर त्या घोषणा दिसतात. +फेसबुक वरील दुसरे पान आहे "प्रोफाईल पेज". हे पान चार भागात विभागले आहे. ह्यातील माहिती पानावर सदस्याची महिती आढळते. उदा० सदस्याचे नाव, जन्म तारीख, निवास स्थान, राजकीय कल, आवडी/निवडी इत्यादी. सदस्याचे फोटो "अल्बम" ह्या पानावर दिसतात. सदस्याच्या फेसबुकवरील मित्रमंडळींची सूची "फ्रेन्ड्‌स" ह्या पानावर दिसते. तर सदस्याच्या मित्रांनी सदस्याकरिता लिहिलेल्या घोषणा "वॉल" ह्या पानावर दिसतात. +२०१२ साली फेसबुक ने इंस्टाग्राम ही प्रणाली विकत [१] घेतली, या प्रणालीमद्धे असंख्य छायाचित्रे, आणि व्हीडिओ (१ मिनिटांपर्यंतचे) टाकता येतात, युवकांमध्ये ही प्रणाली अतिशय लोकप्रिय आहे. +२०१४ साली फेसबुकने व्हॉट्सॲप ही लोकप्रिय त्वरित संदेशन प्रणाली विकत घेतली. तीही युवावर्गात फारच लोकप्रिय आहे. बहुतेक युवक-युवती तसेच कोणतीही व्यक्ती यावरच दिवसभर चॅटिंग करतांना दिसून येतात. फेसबुकने चॅटिंगसाठी स्वतंत्र ॲंप बनवले आहे. त्यास मॅसेजर म्हणून ओळखले जाते. ह्या ॲंपने कमी वेळात जास्त प्रसिद्धी मिळवली आहे. +मार्क झकरबर्गची यशोगाथा सांगणारे The facebook effect नावाचे पुस्तक डेव्हिड कर्कपॅट्रिक याने लिहिले आहे, त्याचा द facebook इफेक्ट मराठी नावाचा मराठी अनुवाद वर्षा वेलणकर यांनी केला आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3878.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3878.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ce01a603d8839e1844e8f40714fb69daf1deb098 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3878.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +फैजपूर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जळगाव जिल्ह्यातल्या यावल तालुक्यातील एक छोटे शहर आहे.फैजपूर हे शहर भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जळगाव जिल्ह्यातल्या यावल तालुक्यात आहे. फैजपूरचे भौगोलिक स्थान २१.१७° उ. ७५.८८° पू. असून शहराची समुद्रसपाटीपासूनची उंची सरासरी २२६ मीटर एवढी आहे. शहराचा भूभाग हा जवळजवळ समतल आहे. +शहराच्या पश्चिमेकडे सुमारे ३ कि.मी. अंतरावर मोर नदी वाहते तर शहरातून धाडी नदी वाहते, जी मोर नदीची उपनदी आहे. +शहरातील धर्मसंस्कृती(२०११)[१] +२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार फैजपूरची लोकसंख्या ही २६,६०२ एवढी आहे. ज्यात ५२% पुरुष तर ४८% महिला आहेत. यातील १३% लोकसंख्या ही ६ वर्षाखालील आहे. +फैजपूरची सरासरी साक्षरता ८५.९६% असून एकूण ८९.४५% पुरुष आणि ८२.२८% महिला साक्षर आहेत. +इतिहासात दिल्ली सल्तनत, मुगल व मराठा साम्राज्याच्या राजवटीत फैजपूर हे गाव खानदेश प्रांतात होते. ब्रिटिश राजवटीत ब्रिटिशांनी खानदेशचा मुंबई प्रांतात समावेश करून त्याला जिल्हा बनवण्यात आले. तत्कालिन खानदेश जिल्ह्यात फैजपूर हे गाव सावदा तालुक्यात होते. खानदेश जिल्ह्याच्या विभाजनानंतर फैजपूरचा पूर्व खानदेश जिल्ह्याच्या यावल तालुक्यात समावेश करण्यात आला. भारताच्या स्वातंत्र्यानंतर १९५६ मध्ये मुंबई प्रांतचे मुंबई राज्य बनले व १९६० मध्ये महाराष्ट्र राज्याची स्थापना झाली. या दरम्यान पूर्व खानदेश जिल्ह्याचे नामांतर जळगाव जिल्हा असे करण्यात आले. +पूर्वीच्या काळात यावलहून बऱ्हाणपूरला जाणाऱ्या फौजांचा मुक्काम येथे असायचा. त्यामुळे हे ठिकाण फौजपूर, आणि फौजपूरचे फैजपूर झाले असावे, असे म्हटले जाते. +गाव पूर्वी छोटे होते. ‘रंगारघाटी’ हा गावातील सर्वात उंच टेकडीवजा भाग आहे. या घाटीच्या अवतीभोवती गाव वसलेले आहे. सैन्याच्या छावण्या असल्या कारणाने गावाला पूर्वी चारही बाजूंनी भिंतींची तटबंदी होती. भिंतींचे अवशेष आजही काही ठिकाणी आढळतात. गावाला ‘न्हावी दरवाजा’, ‘पिंपरूड दरवाजा’ आणि ‘शहर दरवाजा’ असे तीन दरवाजे होते. पिंपरुड दरवाजा ज्याला म्हणायचे तो दरवाजा मुख्य होता. त्याला प्रवेशद्वार असेही म्हणत. सध्या त्या ठिकाणी सुभाषचंद्र बोस यांचा पुतळा असून या ठिकाणाला सुभाष चौक म्हटले जाते. येथून गावात दोन बाजूंना दोन प्रमुख मार्ग जातात. त्यातील एक राम मंदिराकडे तर दुसरा मारूती मंदिराकडे जातो. पूर्वी गावाच्या एका बाजूला खंडेराव वाडी तर दुसऱ्या बाजुला गणपती वाडी होती. तेव्हा या दोन्ही वाड्यांच्या मध्ये असलेल्या या गावाचा वर्तमान काळात गावाच्या साऱ्या सिमा ओलांडून चारही दिशांना विस्तार झालेला दिसून येतो. +फैजपूर हे पूर्वी खान्देशातील प्रमुख औद्योगिक वसाहत असलेल्या शहरांपैकी एक होते. +फैजपूरला रंगकामाचा व्यवसाय मोठ्या प्रमाणावर होता. रंगारघाटीत रंगारी भावसार यांनी तयार केलेला रंग खूप प्रसिद्ध होता. अजिंठा येथे जो निळा रंग आहे तो येथूनच नेला आहे, असे सांगतात. रंगारी रंग तयार करून सूत रंगवत असत. त्या सुताला सर्वत्र मागणी होती. आता तो व्यवसाय नामशेष झाला आहे. भावसार समाजाचे लोक वेगवेगळ्या व्यवसायांकडे वळले आहेत. येथील हातमागाच्या बुगडी काठांच्या खणांना परिसरातच काय, पण बाहेरगावातही मागणी असायची. घरोघर, हातमाग चालवणारे विणकर मोठ्या प्रमाणात होते. तो व्यवसाय दृष्टिदुर्लभ झाला आहे. +गावात पूर्वी जिनींग अँड प्रेसिंगचे कारखाने होते. गावात कापसाचा व सरकीचा व्यापार मोठ्या प्रमाणात चालायचा. त्याचप्रमाणे फैजपूर हे पूर्वी त्याच्या ऑइल मिल्ससाठीसुद्धा प्रसिद्ध होते. येथील तेल देश विदेशात निर्यात होत असे. सद्यस्थितीत त्यातील केवळ एक ऑइल मिल कार्यान्वयित असून अन्य मिल्स बंद झाल्या आहेत. बुधवारी फैजपुरात गावरान तुपाचा बाजार वाणी गल्लीत भरायचा. या भागाला आजही तूप बाजार म्हणून ओळखले जाते. फैजपूर येथे असलेला मधुकर सहकारी साखर कारखाना हा जळगाव जिल्ह्यातील सगळ्यात पहिले उभारला गेलेला साखर कारखाना आहे. +भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे पन्नासावे (५० वे) अधिवेशन हे २७ आणि २८ डिसेंबर १९३६ रोजी फैजपूर येथे करण्यात आले होते. हे अधिवेशन काँग्रेसचे प्रथम ग्रामीण अधिवेशन होते. या अधिवेशनात मोठ्या संख्येने शेतकरी सहभागी झाले होते. शेतकऱ्यांच्या कल्याणासाठी आणि त्यांच्यासाठी संघर्ष करणाऱ्या काँग्रेससाठी फैजपूर अधिवेशन महत्त्वाचे होते. फैजपूर अधिवेशनचे अध्यक्ष जवाहरलाल नेहरू होते जे तत्कालीन काँग्रेसमधील महत्त्वाचे नेते होते आणि राजमल ललवाणी त्या परिषदेचे कोषाध्यक्ष होते. या अधिवेशनात महात्मा गांधी व इतर दिग्गज नेते सुद्धा उपस्थित होते. त्या ठिकाणी आता ‘नेहरू विद्यानगर’चा परिसर आहे. तेथे धनाजी नाना विद्यालय, बी.एड. कॉलेज व फार्मसी इन्स्टिट्यूट आहेत. या अधिवेशनाचा देखावा शहरातील छत्री चौकातल्या भिंतीवर साकारण्यात आला आहे. +फैजपूर हे संत खुशाल महाराजांसाठी सुद्धा ओळखले जाते. त्या संतांच्या संदर्भात एक आश्चर्यकारक घटना लोकमानसात रूढ आहे. संत खुशाल महाराजांना देणे असलेले लखमीचंद सावकाराचे दोनशेचाळीस रुपये प्रत्यक्ष विठ्ठलाने अदा केले असे म्हटले जाते. त्यासंबंधीची १८३७ मध्ये विठ्ठलाला दिलेली मोडी लिपीतील पावतीही खुशाल महाराजांच्या मंदिरात उपलब्ध आहे! +महाराजांच्या नावाने कार्तिक महिन्यांत फैजपूर येथे रथोत्सव साजरा होतो. महाराजांचे पुत्र श्रीहरी महाराज यांनी ती प्रथा खुशाल महाराजांच्या मृत्यूनंतर, १८८५ साली सुरू केली. +खुशाल महाराजांनी विविध प्रकारचे लेखन केले आहे. त्यात ‘श्रीदशावतार चरित्र ग्रंथ’ हा महत्त्वपूर्ण आहे. त्या ग्रंथाचे एकूण सेहेचाळीस अध्याय आहेत. खुशाल महाराजांना त्यांनी वीस अध्याय लिहिल्यावर देवाज्ञा झाली. त्यानंतर त्यांचे चिरंजीव श्रीहरी महाराज यांनी सव्वीस अध्यायांची भर घालून ग्रंथ पूर्ण केला. तो ग्रंथ पितापुत्रांच्या एकात्म भावनेमुळे सलग असाच वाटतो. पांडुरंग स्वप्नात येणे, विठ्ठलाची मूर्ती सामानात येणे वगैरे कथा संत खुशाल महाराजांच्या चरित्रात आहेत. त्या कन्हैयालाल धोंडू मोरे यांनी ‘श्रीव्यासपुरी महात्म्य’ या ग्रंथात लिहून ठेवल्या आहेत. +रस्तेमार्ग +शहरातून राज्य महामार्ग क्रमांक ४ जातो, त्यामुळे फैजपूर हे रस्तेमार्गाने योग्य प्रकारे जोडले गेलेले आहे. +लोहमार्ग +फैजपूर शहरातून लोहमार्ग जात नसल्याने शहरात रेल्वे स्थानक नाही. येथून सगळ्यात जवळचे रेल्वे स्थानक हे सावदा रेल्वे स्थानक (९ कि.मी.) असून सगळ्यात जवळचे रेल्वे जंक्षन भुसावळ जंक्षन रेल्वे स्थानक (१९ कि.मी.) आहे. +वायूमार्ग +सर्वात जवळचे विमानतळ : +देशांतर्गत : जळगाव विमानतळ (४५ कि.मी.) +आंतरराष्ट्रीय : देवी अहिल्याबाई होळकर आंतरराष्ट्रीय विमानतळ, इंदूर (२३० कि.मी.) +बाळ सीताराम मर्ढेकर : मराठी लेखक व कवी diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3879.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3879.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ce01a603d8839e1844e8f40714fb69daf1deb098 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3879.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +फैजपूर हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जळगाव जिल्ह्यातल्या यावल तालुक्यातील एक छोटे शहर आहे.फैजपूर हे शहर भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील जळगाव जिल्ह्यातल्या यावल तालुक्यात आहे. फैजपूरचे भौगोलिक स्थान २१.१७° उ. ७५.८८° पू. असून शहराची समुद्रसपाटीपासूनची उंची सरासरी २२६ मीटर एवढी आहे. शहराचा भूभाग हा जवळजवळ समतल आहे. +शहराच्या पश्चिमेकडे सुमारे ३ कि.मी. अंतरावर मोर नदी वाहते तर शहरातून धाडी नदी वाहते, जी मोर नदीची उपनदी आहे. +शहरातील धर्मसंस्कृती(२०११)[१] +२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार फैजपूरची लोकसंख्या ही २६,६०२ एवढी आहे. ज्यात ५२% पुरुष तर ४८% महिला आहेत. यातील १३% लोकसंख्या ही ६ वर्षाखालील आहे. +फैजपूरची सरासरी साक्षरता ८५.९६% असून एकूण ८९.४५% पुरुष आणि ८२.२८% महिला साक्षर आहेत. +इतिहासात दिल्ली सल्तनत, मुगल व मराठा साम्राज्याच्या राजवटीत फैजपूर हे गाव खानदेश प्रांतात होते. ब्रिटिश राजवटीत ब्रिटिशांनी खानदेशचा मुंबई प्रांतात समावेश करून त्याला जिल्हा बनवण्यात आले. तत्कालिन खानदेश जिल्ह्यात फैजपूर हे गाव सावदा तालुक्यात होते. खानदेश जिल्ह्याच्या विभाजनानंतर फैजपूरचा पूर्व खानदेश जिल्ह्याच्या यावल तालुक्यात समावेश करण्यात आला. भारताच्या स्वातंत्र्यानंतर १९५६ मध्ये मुंबई प्रांतचे मुंबई राज्य बनले व १९६० मध्ये महाराष्ट्र राज्याची स्थापना झाली. या दरम्यान पूर्व खानदेश जिल्ह्याचे नामांतर जळगाव जिल्हा असे करण्यात आले. +पूर्वीच्या काळात यावलहून बऱ्हाणपूरला जाणाऱ्या फौजांचा मुक्काम येथे असायचा. त्यामुळे हे ठिकाण फौजपूर, आणि फौजपूरचे फैजपूर झाले असावे, असे म्हटले जाते. +गाव पूर्वी छोटे होते. ‘रंगारघाटी’ हा गावातील सर्वात उंच टेकडीवजा भाग आहे. या घाटीच्या अवतीभोवती गाव वसलेले आहे. सैन्याच्या छावण्या असल्या कारणाने गावाला पूर्वी चारही बाजूंनी भिंतींची तटबंदी होती. भिंतींचे अवशेष आजही काही ठिकाणी आढळतात. गावाला ‘न्हावी दरवाजा’, ‘पिंपरूड दरवाजा’ आणि ‘शहर दरवाजा’ असे तीन दरवाजे होते. पिंपरुड दरवाजा ज्याला म्हणायचे तो दरवाजा मुख्य होता. त्याला प्रवेशद्वार असेही म्हणत. सध्या त्या ठिकाणी सुभाषचंद्र बोस यांचा पुतळा असून या ठिकाणाला सुभाष चौक म्हटले जाते. येथून गावात दोन बाजूंना दोन प्रमुख मार्ग जातात. त्यातील एक राम मंदिराकडे तर दुसरा मारूती मंदिराकडे जातो. पूर्वी गावाच्या एका बाजूला खंडेराव वाडी तर दुसऱ्या बाजुला गणपती वाडी होती. तेव्हा या दोन्ही वाड्यांच्या मध्ये असलेल्या या गावाचा वर्तमान काळात गावाच्या साऱ्या सिमा ओलांडून चारही दिशांना विस्तार झालेला दिसून येतो. +फैजपूर हे पूर्वी खान्देशातील प्रमुख औद्योगिक वसाहत असलेल्या शहरांपैकी एक होते. +फैजपूरला रंगकामाचा व्यवसाय मोठ्या प्रमाणावर होता. रंगारघाटीत रंगारी भावसार यांनी तयार केलेला रंग खूप प्रसिद्ध होता. अजिंठा येथे जो निळा रंग आहे तो येथूनच नेला आहे, असे सांगतात. रंगारी रंग तयार करून सूत रंगवत असत. त्या सुताला सर्वत्र मागणी होती. आता तो व्यवसाय नामशेष झाला आहे. भावसार समाजाचे लोक वेगवेगळ्या व्यवसायांकडे वळले आहेत. येथील हातमागाच्या बुगडी काठांच्या खणांना परिसरातच काय, पण बाहेरगावातही मागणी असायची. घरोघर, हातमाग चालवणारे विणकर मोठ्या प्रमाणात होते. तो व्यवसाय दृष्टिदुर्लभ झाला आहे. +गावात पूर्वी जिनींग अँड प्रेसिंगचे कारखाने होते. गावात कापसाचा व सरकीचा व्यापार मोठ्या प्रमाणात चालायचा. त्याचप्रमाणे फैजपूर हे पूर्वी त्याच्या ऑइल मिल्ससाठीसुद्धा प्रसिद्ध होते. येथील तेल देश विदेशात निर्यात होत असे. सद्यस्थितीत त्यातील केवळ एक ऑइल मिल कार्यान्वयित असून अन्य मिल्स बंद झाल्या आहेत. बुधवारी फैजपुरात गावरान तुपाचा बाजार वाणी गल्लीत भरायचा. या भागाला आजही तूप बाजार म्हणून ओळखले जाते. फैजपूर येथे असलेला मधुकर सहकारी साखर कारखाना हा जळगाव जिल्ह्यातील सगळ्यात पहिले उभारला गेलेला साखर कारखाना आहे. +भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे पन्नासावे (५० वे) अधिवेशन हे २७ आणि २८ डिसेंबर १९३६ रोजी फैजपूर येथे करण्यात आले होते. हे अधिवेशन काँग्रेसचे प्रथम ग्रामीण अधिवेशन होते. या अधिवेशनात मोठ्या संख्येने शेतकरी सहभागी झाले होते. शेतकऱ्यांच्या कल्याणासाठी आणि त्यांच्यासाठी संघर्ष करणाऱ्या काँग्रेससाठी फैजपूर अधिवेशन महत्त्वाचे होते. फैजपूर अधिवेशनचे अध्यक्ष जवाहरलाल नेहरू होते जे तत्कालीन काँग्रेसमधील महत्त्वाचे नेते होते आणि राजमल ललवाणी त्या परिषदेचे कोषाध्यक्ष होते. या अधिवेशनात महात्मा गांधी व इतर दिग्गज नेते सुद्धा उपस्थित होते. त्या ठिकाणी आता ‘नेहरू विद्यानगर’चा परिसर आहे. तेथे धनाजी नाना विद्यालय, बी.एड. कॉलेज व फार्मसी इन्स्टिट्यूट आहेत. या अधिवेशनाचा देखावा शहरातील छत्री चौकातल्या भिंतीवर साकारण्यात आला आहे. +फैजपूर हे संत खुशाल महाराजांसाठी सुद्धा ओळखले जाते. त्या संतांच्या संदर्भात एक आश्चर्यकारक घटना लोकमानसात रूढ आहे. संत खुशाल महाराजांना देणे असलेले लखमीचंद सावकाराचे दोनशेचाळीस रुपये प्रत्यक्ष विठ्ठलाने अदा केले असे म्हटले जाते. त्यासंबंधीची १८३७ मध्ये विठ्ठलाला दिलेली मोडी लिपीतील पावतीही खुशाल महाराजांच्या मंदिरात उपलब्ध आहे! +महाराजांच्या नावाने कार्तिक महिन्यांत फैजपूर येथे रथोत्सव साजरा होतो. महाराजांचे पुत्र श्रीहरी महाराज यांनी ती प्रथा खुशाल महाराजांच्या मृत्यूनंतर, १८८५ साली सुरू केली. +खुशाल महाराजांनी विविध प्रकारचे लेखन केले आहे. त्यात ‘श्रीदशावतार चरित्र ग्रंथ’ हा महत्त्वपूर्ण आहे. त्या ग्रंथाचे एकूण सेहेचाळीस अध्याय आहेत. खुशाल महाराजांना त्यांनी वीस अध्याय लिहिल्यावर देवाज्ञा झाली. त्यानंतर त्यांचे चिरंजीव श्रीहरी महाराज यांनी सव्वीस अध्यायांची भर घालून ग्रंथ पूर्ण केला. तो ग्रंथ पितापुत्रांच्या एकात्म भावनेमुळे सलग असाच वाटतो. पांडुरंग स्वप्नात येणे, विठ्ठलाची मूर्ती सामानात येणे वगैरे कथा संत खुशाल महाराजांच्या चरित्रात आहेत. त्या कन्हैयालाल धोंडू मोरे यांनी ‘श्रीव्यासपुरी महात्म्य’ या ग्रंथात लिहून ठेवल्या आहेत. +रस्तेमार्ग +शहरातून राज्य महामार्ग क्रमांक ४ जातो, त्यामुळे फैजपूर हे रस्तेमार्गाने योग्य प्रकारे जोडले गेलेले आहे. +लोहमार्ग +फैजपूर शहरातून लोहमार्ग जात नसल्याने शहरात रेल्वे स्थानक नाही. येथून सगळ्यात जवळचे रेल्वे स्थानक हे सावदा रेल्वे स्थानक (९ कि.मी.) असून सगळ्यात जवळचे रेल्वे जंक्षन भुसावळ जंक्षन रेल्वे स्थानक (१९ कि.मी.) आहे. +वायूमार्ग +सर्वात जवळचे विमानतळ : +देशांतर्गत : जळगाव विमानतळ (४५ कि.मी.) +आंतरराष्ट्रीय : देवी अहिल्याबाई होळकर आंतरराष्ट्रीय विमानतळ, इंदूर (२३० कि.मी.) +बाळ सीताराम मर्ढेकर : मराठी लेखक व कवी diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3924.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3924.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..270b8dc87ec039e063334ca2c4a867e2e16c9721 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3924.txt @@ -0,0 +1 @@ +फॉक्स ब्रॉडकास्टिंग कंपनी (Fox Broadcasting Company) किंवा फॉक्स (FOX) फॉक्स कॉर्पोरेशनच्या मालकीचे अमेरिकन व्यावसायिक टेलिव्हिजन नेटवर्क आहे.[१] त्याची स्थापना 9 ऑक्टोबर 1986 रोजी रूपर्ट मर्डोक आणि बॅरी डिलर यांनी केली होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3928.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3928.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..81993dc4f0b5b0d6408e69bc415edd755b55492c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3928.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फॉरवर्ड प्रेस इंग्रजी-हिंदी द्विभाषिक मासिका पत्रिका आहे ज्यात भारताच्या मागासवर्गीय (बहुजन जनता) आणि प्रदेशांशी संबंधित मुद्दे आहेत. इव्हान कोस्तेका मुख्य संपादक आहेत.[१] त्यांच्या व्यवस्थापनाने जून २०१६ पासून त्याचे प्रिंट आवार निलंबित करण्याचा निर्णय घेतला आणि स्वतः केवळ वेब प्रकाशनात रूपांतरित केले.[२] +फॉरवर्ड प्रेसची सुरुवात इ.स. २००९ साली नवी दिल्ली येथे सिल्व्हिया मारिया फर्नांडिस कोस्तका आणि इवान कोस्तेका यांनी केली.[३] ह्यांनी अनेक राज्ये आणि शहरांतील बऱ्याच वृत्तपत्रांची नेमणूक केली आहे. बहुजन साहित्य पत्रक सुरू केले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3934.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3934.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..286f6ba92b2d4b83899ad845d6d431f8b3d6997b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3934.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फॉरेस्ट काउंटी, विस्कॉन्सिन ही अमेरिकेच्या विस्कॉन्सिन राज्यातील ७२ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. +फॉरेस्ट काउंटी, विस्कॉन्सिनची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3965.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3965.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b137891791fe96927ad78e64b0aad7bded08bdc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3965.txt @@ -0,0 +1 @@ + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3974.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3974.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7aad93ecc425881c70593c1090bb1e12543e194b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3974.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ट्रायहायड्रॉक्सिडोऑक्सिडोफॉस्फरसफॉस्फरिक आम्लऑर्थोफॉस्फरिक आम्लट्रायहायड्रॉक्सिल फॉस्फाइनOP(=O)(O)OInChI=1S/H3O4P/c1-5(2,3)4/h(H3,1,2,3,4) YKey: NBIIXXVUZAFLBC-UHFFFAOYSA-N YInChI=1/H3O4P/c1-5(2,3)4/h(H3,1,2,3,4)Key: NBIIXXVUZAFLBC-UHFFFAOYAI +फॉस्फरिक आम्ल (किंवा ऑर्थोफॉस्फरिक आम्ल किंवा फॉस्फरिक(V) आम्ल) हे एक खनिज (निरिंद्रिय) आम्ल असून त्याचे रासायनिक सूत्र H3PO4 आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3993.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3993.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..57c3abdc2b078196b2971d84a4a81fc7c8e6e083 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_3993.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +फोक्सवागन ही जर्मनीतील वाहन उत्पादन करणारी अग्रगण्य कंपनी आहे. या कंपनीचे मुख्यलय वोल्फ्सबुर्ग (लोअर सॅक्सनी राज्यात) असून कंपनीची स्थापना १९३७ साली झाली. फाउ-वे (VW) या संक्षिप्तनामानेही कंपनीची ओळख आहे. [१]. फोक्सवागनच्या कंपनी समूहात अनेक वाहन उत्पादक आहेत व त्यातील काही वाहन उत्पादनात अतिशय प्रसिद्ध आहेत. ऑडी, बेंटले मोटर्स, बुगाटी ऑटोमोबाईल्स, फियाट, स्कोडा ऑटो, पोर्शे व अवजड वाहने बनवणारे स्कानिया ही उत्पादके फोल्क्सवागन उत्पादन समूहात मोडतात. +फोक्सवागन या शब्दाचा अर्थ जनसामान्यांचे 'दास ऑटो' हे कंपनीचे ब्रीदवाक्य आहे. +नोव्हेंबर २००९ मध्ये फोक्सवागन व पोर्शे या वाहन उत्पादक समूहाने टोयोटाची वाहन उत्पादकांमधील मक्तेदारी मोडून काढून सध्याचा सर्वाधिक वाहन विक्रेता समूह म्हणून नावाजला आहे.[२] +एकविसाव्या शतकात फोक्सवागनने भारतातही पाऊल रोवले असून वाहनांच्या विक्रिला प्रारंभ केला आहे. +१९३० च्या दशकापर्यंत कार किंवा तत्सम वाहने आरामदायी प्रकारातील असून सामान्यांच्या आवाक्याबाहेरची होती. १९३७ साली नाझी कामगार संघटनेने ही मक्तेदारी मोडून काढण्याकरिता सर्वसामान्याची कार हा प्रकल्प राबविण्यात आला. त्यातून फोक्सवागन कंपनीचा जन्म झाला. त्यावेळी जर्मनी मधे ५० व्यक्ती मागे १ कार असे. सर्वसाधारण माणूस मोटारसायकल पलिकडे काहीही विकत घेऊ शकत नसे. ही गरज लक्षात घेऊन काही कार कंपन्यांनी सामान्यांसाठी कार हा प्रकल्प राबवण्यास सुरुवात केली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4012.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4012.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bfd48721d84beaffb5451c4908393332fedbc427 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4012.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फोपशी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील दिंडोरी तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सियसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १,००० मि.मी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4015.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4015.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0b568ae41414505b0a615b0a499808e242efe145 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4015.txt @@ -0,0 +1,8 @@ + फोफेरी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील अलिबाग तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. +१.https://villageinfo.in/ +२.https://www.census2011.co.in/ +३.http://tourism.gov.in/ +४.https://www.incredibleindia.org/ +५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism +६.https://www.mapsofindia.com/ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4080.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4080.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..588e35c812461076ba11ba4185287121eb70c80a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4080.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फोर्ड काउंटी, इलिनॉय ही अमेरिकेच्या इलिनॉय राज्यातील १०२ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_41.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_41.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..32fa6c91cd305aaa90a0f246e3a8250b4d8784c2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_41.txt @@ -0,0 +1,43 @@ +पोन्नियिन सेल्वन: १ (अनुवाद. पोन्नीचा पुत्र) हा २०२२ चा भारतीय तमिळ-भाषेतील महाकाव्य कालावधी(एपिक पीरियड) अॅक्शन थरारपट आहे ज्याचे दिग्दर्शन मणिरत्नम यांनी केले आहे, ज्यांनी एलांगो कुमारवेल आणि बी. जयमोहन यांच्यासोबत सह-लेखन केले आहे. मद्रास टॉकीज आणि लायका प्रॉडक्शन अंतर्गत रत्नम आणि सुबास्करन अल्लीराजा यांनी निर्मित, कल्की कृष्णमूर्ती यांच्या 1955 च्या कादंबरीवर आधारित दोन चित्रमय भागांपैकी हा पहिला भाग आहे, पोन्नियिन सेल्वन. या चित्रपटात विक्रम, जयम रवी, ऐश्वर्या राय बच्चन, कार्ती, त्रिशा, जयराम, ऐश्वर्या लक्ष्मी, शोभिता धुलिपाला, प्रभू, आर. सरथकुमार, विक्रम प्रभू, प्रकाश राज, रहमान, आर. पार्थिवन आणि लाल यांचा समावेश आहे. ए.आर. रहमान यांनी संगीत दिले होते, छायांकन रवि वर्मन यांनी केले होते, ए. श्रीकर प्रसाद यांनी संपादन केले होते आणि थोता थरानी यांनी प्रॉडक्शन डिझाइन केले होते. पोन्नियिन सेल्वन: मी चोल राजकुमार अरुलमोझी वर्मनच्या सुरुवातीच्या जीवनाचे नाटक करतो, जो प्रख्यात सम्राट राजाराजा पहिला (९४७-१०१४) होणार होता. + + + +1950 च्या दशकाच्या उत्तरार्धात एम.जी. रामचंद्रन यांच्या प्रयत्नासह अनेक तमिळ चित्रपट निर्मात्यांनी त्याच्या प्रकाशनानंतर, पोन्नियिन सेल्वनचे चित्रपट रूपांतर शोधले होते; तथापि, आर्थिक अडचणींमुळे ते कधीच प्रत्यक्षात आले नाही. अनेक दशकांनंतर, रत्नम यांनी 1980 च्या उत्तरार्धात आणि 2010 च्या दशकाच्या सुरुवातीस कादंबरीचे रुपांतर करण्याचा प्रयत्न केला परंतु तो अयशस्वी ठरला. याला त्याचा "ड्रीम प्रोजेक्ट" म्हणत, लायकाने चित्रपटाला निधी देण्यास सहमती दिल्यानंतर रत्नमने जानेवारी 2019 मध्ये प्रयत्न पुन्हा सुरू केले. कलाकार आणि क्रू मधील अनेक बदलांनंतर, पोनियिन सेल्वनचे उत्पादन डिसेंबर 2019 मध्ये सुरू झाले आणि सप्टेंबर 2021 मध्ये समाप्त झाले, COVID-19 साथीच्या आजारामुळे दोनदा थांबले. थायलंडमध्ये काही सीक्वेन्ससह हा चित्रपट भारतातील विविध ठिकाणी शूट करण्यात आला. हा मूळत: एकच चित्रपट बनवायचा होता पण तो दोन भागात विभागला गेला होता. +हा चित्रपट 30 सप्टेंबर 2022 रोजी जगभरातील चित्रपटगृहांमध्ये मानक आणि IMAX स्वरूपात प्रदर्शित झाला. याला चित्रपट समीक्षकांकडून प्रशंसा मिळाली, ज्यांनी दिग्दर्शन, कलाकारांची कामगिरी, स्कोअर, व्हिज्युअल आणि कादंबरीवरील विश्वासूपणाची प्रशंसा केली. या चित्रपटाने 6 दिवसांत ₹300 कोटींहून अधिक कमाई केली, अनेक विक्रम मोडले आणि 2022 मधील दुसरा-सर्वाधिक कमाई करणारा तमिळ चित्रपट आणि पाचव्या-सर्वाधिक कमाई करणारा तमिळ चित्रपट बनला. +10व्या शतकात, सम्राट सुंदरा चोझर यांच्या कारकिर्दीत, चोल राजवंश दक्षिण भारतात समृद्धपणे राज्य करत होता. त्यांचे पुत्र, राजकुमार आदिथा करिकलन आणि अरुलमोझी वर्मन यांनी चोल साम्राज्यासाठी कांची आणि लंका जिंकण्यात यश मिळवले. धर्माभिमानी पांड्या सैनिकांचा एक गट त्यांचा राजा, वीरपांडियन याचा बदला घेण्यासाठी योजना आखतो, ज्याचा चोल राजपुत्र, आदिथा करिकलन याने युद्धात खून केला होता. इतरत्र, चोल सरदारांच्या एका गटाने एकत्र येऊन आदिथा करिकालनला सिंहासनावर बसवण्याचा कट रचला आणि त्याचा काका मदुरांतकन यांना राजा म्हणून बसवण्याचा प्रयत्न केला. या विद्रोहाचे नेतृत्व चोल खजिनदार आणि अर्थमंत्री पेरिया पाझुवेत्तरय्यार करत आहेत. काळाच्या विरुद्ध शर्यतीत, चोल राजकुमारांनी पेरिया पाझुवेत्तराईरचा डाव आणि पांड्याच्या धोक्याचा सामना केला पाहिजे. +•विक्रम - अदिता करिकालन उर्फ ​​आदित्य चोला दुसरा, युवराज आणि सुंदर चोलच्या कारकीर्दीत उत्तरी सैन्याचा सेनापती म्हणून. सुंदर चोलाचा ज्येष्ठ पुत्र. अरुणमोळी वर्मन आणि कुंदवाईचा मोठा भाऊ.[३] +•ऐश्वर्या राय बच्चन दुहेरी भूमिकेत: [४] +°नंदिनी, एक पळुवूर राणी आणि पेरिया पळुवेत्तराईर यांची पत्नी आणि आदित्य करिकालन यांच्या प्रेमाची आवड. (तरुण नंदिनीच्या भूमिकेत सारा अर्जुन.)[५] +°मंदाकिनी देवी, ज्याला सिंगला नाचियार किंवा ओमाई राणी (अनुवाद. " निःशब्द राणी"), नंदिनीची मूकबधिर आई म्हणूनही ओळखले जाते. +•जयम रवी अरुणमोळी वर्मन उर्फ ​​पोन्नियिन सेल्वन, नंतर महान राजा राजा चोल I. सुंदर चोलचा सर्वात धाकटा मुलगा म्हणून ओळखला जातो. अदिता करिकालन आणि कुंदवाईचा धाकटा भाऊ.[६] +•कार्ती- वानर कुळातील शूर, साहसी आणि व्यंग्यात्मक योद्धा राजपुत्र वल्लवरायण वंदियादेवन उर्फ ​​वंदियादेवन म्हणून कार्ती. [७] +•तृषा - कुंदावई म्हणून त्रिशा, इलैया पिरत्ती, चोल राजकुमारी आणि सम्राट सुंदर चोल यांची मुलगी आणि अदिता करिकलन आणि अरुणमोळी वर्मनची बहीण आणि वल्लवरायण यांची प्रेमकहाणी.[८] +मूळ(सुरुवात) +1958 मध्ये, एम. जी. रामचंद्रन यांनी कल्की कृष्णमूर्ती यांच्या त्याच नावाच्या ऐतिहासिक कादंबरीचे रूपांतर असलेल्या पोन्नियिन सेल्वनची घोषणा केली. रामचंद्रन यांनी कादंबरीचे चित्रपट हक्क ₹10,000 मध्ये विकत घेतले (2020 मध्ये ₹810,000 किंवा US$10,000 च्या समतुल्य), आणि ते निर्मिती, दिग्दर्शन आणि रुपांतरात स्टार करणार होते, ज्यामध्ये वैजयंतीमाला, जेमिनी गणेशन, पद्मिनी, सामुनी, सामुदायिक कलाकारांचा समावेश असेल. बी. सरोजा देवी, एम. एन. राजम, टी. एस. बलैया, एम. एन. नांबियार, ओ. ए. के. थेवर आणि व्ही. नागय्या. शूटिंग सुरू होण्यापूर्वीच रामचंद्रनचा अपघात झाला आणि जखम बरी होण्यासाठी सहा महिने लागले; चार वर्षांनंतर हक्काचे नूतनीकरण करूनही रामचंद्रन चित्रपट सुरू ठेवू शकले नाहीत.[९] +1980 च्या दशकाच्या उत्तरार्धात, अभिनेते कमल हासन आणि मणिरत्नम यांनी कल्की कृष्णमूर्तीची ऐतिहासिक कादंबरी पोन्नियिन सेल्वन चित्रपटात दत्तक घेण्यासाठी एकत्र काम केले. संगीतकार इलय्याराजा आणि सिनेमॅटोग्राफर पी.सी. श्रीराम या प्रकल्पाशी संलग्न झाले, तर सत्यराज आणि प्रभू यांच्यासह कलाकारांना प्रमुख भूमिकेत टाकण्यात आले. रत्नमने उघड केले की त्यांनी कमल हसन सोबत चित्रपटाच्या पहिल्या मसुद्यावर काम केले होते, ज्यांनी एम. जी. रामचंद्रन यांच्याकडून कादंबरीचे हक्क विकत घेतले होते, परंतु या जोडीने त्यांची योजना रद्द केली कारण त्यावेळी प्रकल्पाला आर्थिक अर्थ नव्हता. जानेवारी 1994 मध्ये फिल्मफेअरला दिलेल्या मुलाखतीत, दिग्दर्शक मणिरत्नम यांनी सांगितले की हा त्यांचा "ड्रीम प्रोजेक्ट" होता आणि त्याच्या कारकिर्दीत काम करण्याची त्यांची अपेक्षा होती. त्यानंतर कमल हासनने या कथेला चाळीस भागांच्या टेलिव्हिजन मालिका बनवण्याचा प्रयत्न केला आणि लेखक रा. कि. पटकथेवर रंगराजन, पण नंतर हा प्रकल्प रखडला. 2010 च्या उत्तरार्धात, रत्नमने या प्रकल्पात आपली आवड निर्माण केली आणि लेखक जयमोहन यांच्यासोबत पोनियिन सेल्वनच्या चित्रपट रुपांतरासाठी स्क्रिप्ट अंतिम करण्यासाठी काम केले. ₹100 कोटी खर्च करून तमिळमध्ये बनवण्याची अपेक्षा असताना, रत्नमने चित्रपट निर्मिती प्रक्रियेत नंतर एका मोठ्या प्रॉडक्शन हाऊससोबत एकत्र येण्याच्या उद्देशाने सुरुवातीला स्वतः चित्रपटाची निर्मिती करण्याची योजना आखली. संगीतकार ए.आर. रहमान, सिनेमॅटोग्राफर संतोष सिवन, संपादक ए. श्रीकर प्रसाद आणि कला दिग्दर्शक साबू सिरिल यांच्यासह तंत्रज्ञ लवकरच प्रकल्पाशी संलग्न झाले. रत्नमने विजयला वल्लवरायन वंदियादेवनच्या प्रमुख भूमिकेत कास्ट केले. चित्रपट साइन केल्यानंतर, विजयने नेरुक्कू नेर (1997) नंतर रत्नमसोबत दुसऱ्यांदा काम करणे हा "विशेषाधिकार" आणि "स्वप्न सत्यात उतरणे" असे म्हटले. महेश बाबूला अरुलमोझी वर्मनच्या भूमिकेत नेण्यात आले, जो नंतर या प्रकल्पात चोल सम्राट राजाराजा पहिला बनला आणि रत्नमने निवड केल्याबद्दल त्याने आनंदही व्यक्त केला. स्क्रिप्ट सांगितल्यानंतर आर्या तिसरी प्रमुख पुरुष भूमिका साकारण्यासाठी प्रकल्पात सामील झाला. दरम्यान, सत्यराजला या चित्रपटात सहाय्यक भूमिकेसाठी साइन करण्यात आले होते. कास्टिंग प्रक्रियेदरम्यान, रत्नमने विक्रम, सुरिया आणि विशाल यांच्यासह इतर कलाकारांचा देखील विचार केला होता परंतु अखेरीस त्यांनी अंतिम कास्ट केले नाही. प्रमुख महिला भूमिकेसाठी, ज्योतिकाचा विचार केल्यानंतर, टीमने अनुष्का शेट्टीला भूमिकेसाठी अंतिम रूप दिले आणि इतर पात्रांच्या संदर्भात प्रियांका चोप्राशी चर्चा केली. शूटिंगच्या नियोजित सुरुवातीच्या सात दिवस आधी, चेन्नईमध्ये विजय आणि महेश बाबू असलेल्या चित्रपटासाठी फोटोशूट आयोजित करण्यात आले होते. शूटिंगसाठी टीमने म्हैसूर पॅलेस आणि ललिता महलच्या अधिकाऱ्यांकडून चित्रपटाच्या सीक्वेन्ससाठी परवानगी मागितली. तथापि, त्यांच्या विनंत्या राजवाड्याच्या अधिकाऱ्यांनी नाकारल्या आणि चित्रपट कर्मचाऱ्यांना ऐतिहासिक ठिकाणांपासून दूर ठेवण्यास उत्सुक होते. निर्मितीचा अपेक्षित खर्च वाढल्याने चित्रीकरणाचा टप्पा सुरू होण्यापूर्वी चित्रपट पुढे ढकलण्यात आला. जयमोहन यांनी सांगितले की चित्रपटाच्या चित्रीकरणासाठी उपलब्ध स्थाने शोधण्यासाठी टीमने धडपड केल्यामुळे चित्रपट साकार झाला नाही. त्यांनी उघड केले की तामिळनाडूमधील मंदिराच्या अधिकाऱ्यांनी टीमला जागेवर दृश्ये चित्रित करण्यास परवानगी नाकारली आणि प्रतिकृती सेट तयार करण्यासाठी महागड्या खर्चाचा अर्थ असा होतो की तो व्यवहार्य उपाय नाही. +विकास +जानेवारी 2019 मध्ये, रत्नमने पोन्नियिन सेल्वनला पुनरुज्जीवित करण्याचा निर्णय घेतला, ज्याने लायका प्रॉडक्शन, ज्यांनी यापूर्वी चेक चिवांथा वानम (2018) मध्ये त्याच्यासोबत काम केले होते, त्यांनी चित्रपटासाठी निधी देण्याचे मान्य केले. विक्रम, विजय सेतुपती आणि जयम रवी यांनी मुख्य भूमिका साकारण्याचे ठरविले, सिलंबरासन यांच्यासोबत महत्त्वपूर्ण भूमिकेत, अमिताभ बच्चन आणि ऐश्वर्या राय बच्चन यांनीही या प्रकल्पाची जबाबदारी सोपवली; या चित्रपटात पूर्वी सुंदरा चोलची भूमिका साकारली होती. संगीतकार ए.आर. रहमान, पटकथा लेखक जयमोहन आणि संपादक श्रीकर प्रसाद यांना नवीन आवृत्तीत कायम ठेवण्यात आले आहे. एप्रिल 2019 मध्ये, चित्रपटाच्या कलाकारांमध्ये एक मोठा बदल घडला, शेड्यूलमधील संघर्षांमुळे सेतुपतीने या प्रकल्पाची निवड रद्द केली, अशा प्रकारे कार्तीने त्याची जागा घेतली आणि अनुष्का शेट्टीचा चित्रपटाच्या कलाकारांमध्ये समावेश करण्यात आला, तिने पहिल्यांदा रत्नमसोबत काम केले. ऐश्वर्या रायने नंतर स्वतःच कान्स फिल्म फेस्टिव्हलमध्ये या प्रकल्पात तिच्या समावेशाची पुष्टी केली. चित्रपटाच्या जुन्या आवृत्तीचा भाग असलेल्या अनुष्का शेट्टीने अधिकृतपणे या प्रकल्पावर स्वाक्षरी केली. अभिनेत्री अमाला पॉल हिनेही या चित्रपटाचा भाग असल्याची पुष्टी केली आहे. विक्रम, जो चित्रपटातील प्रमुख पात्रांपैकी एक आहे, त्याने देखील त्याच्या भागाची पुष्टी केली. ज्येष्ठ अभिनेते आर. पार्थिबन आणि जयराम हे देखील चित्रपटाच्या कलाकारांमध्ये सामील होणार असल्याची माहिती मिळाली आहे. रजनीकांतला पेरिया पझुवेत्तरैयारची भूमिका कॅमिओमध्ये करायची होती, परंतु रत्नमने नकार दिला कारण यामुळे अभिनेत्याचे चाहते नाराज होतील; भूमिका सरथकुमारकडे गेली. +जून 2019 मध्ये, Elango Kumaravel ने घोषणा केली की तो रत्नम आणि जयमोहन यांच्यासोबत या आवृत्तीसाठी पटकथा लिहिणार आहे. रत्नम यांनी या प्रकल्पासाठी सिनेमॅटोग्राफर संतोष सिवन यांना कायम ठेवण्याचा निर्णय घेतला. तथापि, त्याच्या अनुपलब्धतेमुळे दिग्दर्शकाने रवि वर्मनवर स्वाक्षरी केली. वर्मन, चित्रपटाच्या प्रोजेक्टवर साइन करण्यापूर्वी एस. शंकर दिग्दर्शित इंडियन 2 साठी काम करत होता. पण नंतरच्या उशीरामुळे वर्मनने चित्रपट सोडला आणि त्याला पोनियिन सेल्वनसाठी उपलब्ध करून दिले. सप्टेंबर 2019 मध्ये, रत्नम यांनी पुष्टी केली की तो संगीतकार आणि गीतकार जोडी रहमान आणि वैरामुथु यांच्यासोबत काम करणार आहे, जे रोजा (1992) पासून रत्नमच्या वारंवार सहकार्याचा भाग होते. तथापि, नेटिझन्सकडून याला प्रचंड नाराजी मिळाली, कारण नंतरच्यावर तामिळ चित्रपट उद्योगातील अनेक महिला गायिका आणि कलाकारांनी लैंगिक गैरवर्तन आणि छळ केल्याचा आरोप केला होता. यामुळे अनुष्का शेट्टीनेही या प्रकल्पातून बाहेर पडण्याचा निर्णय घेतला. कला दिग्दर्शक थोटा थरानी यांनी प्रकल्पाच्या नवीन आवृत्तीवर स्वाक्षरी केली, अशा प्रकारे जुन्या आवृत्तीत काम केलेल्या साबू सिरिलची जागा घेतली. पोशाख (कॉस्च्युम) डिझायनर एका लखानी यांनी शिल्पकलेचा अभ्यास करण्यासाठी, विणकरांना भेटण्यासाठी आणि डिझाइनची प्रक्रिया सुरू करण्यापूर्वी वारसा समजून घेण्यासाठी तंजावरच्या मंदिरांमध्ये प्रवास केला. +रत्नम यांनी जाहीर केले की चित्रपटाचे शूट संपूर्ण तामिळनाडू आणि थायलंडमध्ये होईल आणि त्यांच्या सल्ल्यानुसार, विक्रम, जयम रवी, कार्ती यांच्यासह चित्रपटातील अनेक कलाकारांनी चित्रपटातील त्यांच्या भूमिकांसाठी त्यांचे केस लांब केले. ऑक्‍टोबर 2019 मध्ये, अश्‍विन काकुमानुने या प्रकल्पात आपला समावेश करण्याची घोषणा केली. अभिनेते लाल यांनी रत्नमसह त्यांचा एक फोटो शेअर करून चित्रपटाबद्दलच्या अपेक्षा वाढवल्या आहेत. या चित्रपटात तो एका वृद्ध योद्ध्याची भूमिका साकारणार असल्याचे सांगत त्याने त्याच्या समावेशाला पुष्टी दिली. चित्रपटाच्या चित्रीकरणापूर्वी, रत्नम थायलंडमध्ये एका लोकेशनवर गेला होता, आणि काही अहवालांमध्ये प्राथमिक ठिकाण म्हणून थायलंडची निवड करण्यात आली होती, कारण तिथली समृद्ध जंगले आणि तिथली मंदिरे 10व्या शतकातील भावनांशी मिळतीजुळती आहेत ज्यात कथा आहे. सेट चित्रपटाच्या कलाकारांमध्ये आणखी एक मोठा बदल घडला, अमला पॉल आणि कीर्ती सुरेश यांनी चित्रपटातून बाहेर पडणे. पूर्वीच्या, सांगितलेल्या कॉल शीटच्या समस्या कारणास्तव, नंतरच्याने तिला अण्णात्थेसाठी जोडले गेले होते असे नमूद केले. तथापि, चित्रपटाच्या कलाकारांमध्ये काही भर पडली, त्रिशा, ऐश्वर्या लक्ष्मी आणि विक्रम प्रभू यांना चित्रपटात साइन केले गेले. +चित्रीकरण +पोनियिन सेल्वनची सुरुवात ₹500 कोटीच्या बजेटसह एक स्वतंत्र चित्रपट म्हणून झाली.[१०] नंतर, ते दोन भागांमध्ये विभागले गेले जे परत-मागे शूट केले जाणार होते,[११] काही स्त्रोतांनी अहवाल दिला की ₹500 कोटीचे बजेट दोन भागांमध्ये पसरलेले आहे.[१२] +मुख्य छायाचित्रण 11 डिसेंबर 2019 रोजी थायलंडमधील क्राबी, कांचनाबुरी आणि इतर ठिकाणी सुरू झाले, जिथे क्रूने 40 दिवसांच्या शूटिंगचे वेळापत्रक आखले.[१३] जानेवारी 2020 मध्ये पहिले शेड्यूल पूर्ण केल्यानंतर, टीमने दुसरे शेड्यूल चेन्नई येथे शूट करण्याची योजना आखली,[१४] पण नंतर ते पुद्दुचेरीला गेले. शूटिंगचे दुसरे शेड्यूल 3 फेब्रुवारी 2020 रोजी पुद्दुचेरी येथे झाले आणि सहा दिवसांत पूर्ण झाले.[१५] त्यानंतर टीम पुढील शेड्यूलसाठी हैदराबादला गेली, 10 फेब्रुवारी,[१६] जिथे संपूर्ण टीमने रामोजी फिल्म सिटीमध्ये शूटिंग करण्याची योजना आखली. दुसरे वेळापत्रक 26 फेब्रुवारी 2020 रोजी गुंडाळले गेले.[१७] असे नोंदवले गेले की, हैदराबादमध्ये शूटिंग करत असताना कार्तीला अपघात झाला, जिथे तो घोड्यावर स्वार होताना हवेत फेकला गेला, मात्र त्याला फक्त किरकोळ दुखापत झाली.[१८] मार्च 2020 पर्यंत, निर्मात्यांनी कोविड-19 साथीच्या आजारामुळे शूटिंगमध्ये व्यत्यय येण्यापूर्वी 90 दिवसांसाठी चित्रपटाचा मुख्य भाग शूट केला.[१९] जानेवारी 2020 मध्ये, चित्रपटाचे दोन भाग केले जातील अशी बातमी आली होती,[124] ज्याला एप्रिल 2020 मध्ये मणिरत्नम यांनी पुष्टी दिली होती.[२०] +सप्टेंबर 2020 मध्ये, रत्नमने अखेरीस श्रीलंका येथे शूटिंग पुन्हा सुरू करण्याची योजना आखली,[२१] परंतु आंतरराष्ट्रीय प्रवासावरील निर्बंधांमुळे,[२२] अधिका-यांकडून चित्रीकरण पुन्हा सुरू करण्याची परवानगी मिळणे टीमला अवघड होते, त्यामुळे निर्णय घेतला. चित्रपटाच्या मुख्य भागाचे शूटिंग भारतात करणे.[२३] रत्नमला हैदराबाद, जैसलमेर, जयपूर, मध्य प्रदेश आणि भारतातील अनेक प्रमुख ठिकाणी चित्रीकरण करायचे होते. जरी टीमने अखेरीस नोव्हेंबरच्या मध्यात चित्रीकरणाची योजना आखली, त्याने तसे न करण्याचा निर्णय घेतला,[२४]शोक व्यक्त करत की, सरकारने चित्रपटाच्या शूटिंगला परवानगी दिली असली तरी, चित्रपटाच्या शूटिंगमध्ये कमीत कमी क्रू सदस्य असले पाहिजेत, जास्त नाही. चित्रपटावर 75 पेक्षा जास्त लोक काम करत आहेत. मणिरत्नम यांनी सांगितले की चित्रपटाच्या शूटमध्ये 500 लोक दाखवले जाणार असल्याने 2020 च्या मध्यात शूटिंग करणे कठीण आहे. 10 डिसेंबर 2020 रोजी, चित्रपटाचे एक किरकोळ वेळापत्रक पोल्लाची येथे घडले, ज्यामध्ये मुख्य कलाकार होते. टीमने सांगितले की चित्रपटाचे मुख्य शेड्यूल जानेवारी 2021 मध्ये होणार आहे, आणि हे सर्वात मोठे वेळापत्रक असल्याचे सांगितले जात होते, जे एकाच टप्प्यात पूर्ण केले जाईल. कोब्राचे शूट पूर्ण केल्यानंतर विक्रम शेड्यूलमध्ये उपस्थित असल्याचे सांगण्यात आले.[२५] नऊ महिन्यांच्या दीर्घ विश्रांतीनंतर,[२६] चित्रपटाचे शूटिंग ६ जानेवारी २०२१ रोजी रामोजी फिल्म सिटी, हैदराबाद येथे पुन्हा सुरू झाले.[२७] प्रमुख वेळापत्रकात सरथकुमार,[२८] ऐश्वर्या राय बच्चन,[२९] त्रिशा,[३०] रहमान,[३१] प्रकाश राज,[३२]पार्थिवन आणि मोहन रमन यांची उपस्थिती होती.[३३] +3 फेब्रुवारी 2021 रोजी, निर्मात्यांनी रामोजी फिल्म सिटी येथे बांधलेल्या एका विशाल सेटवर त्रिशा आणि इतर 250 कलाकारांच्या विशेष क्रमांकासाठी चित्रीकरण केले. [३४]थोट्टा थरानी यांच्या देखरेखीखाली असलेल्या कला दिग्दर्शन संघाने शूटिंगच्या ठिकाणी पाच मोठे सेट तयार केले होते. कार्यकारी निर्माते शिव अनंत यांच्या मते, मुख्य कलाकारांच्या सदस्यांनी हैदराबादमध्ये भागांसाठी शूटिंग सुरू केले, विक्रम वगळता, ज्याने यापूर्वी जानेवारीमध्ये भागांसाठी शूट केले होते, आणि शेड्यूल दरम्यान थोड्या ब्रेक दरम्यान सेटमध्ये सामील झाल्याची नोंद झाली होती. एका शेड्यूलचे चित्रीकरण मार्चमध्ये संपल्यानंतर पुढील वेळापत्रक मे महिन्यात सुरू होणार होते; 23 एप्रिलपर्यंत, कोविड-19 प्रकरणांमध्ये वाढ झाल्यामुळे जूनपर्यंत विलंब झाला. त्या काळात उत्तर भारतीय राज्यांमध्ये चित्रीकरण करण्याची योजना चेन्नई आणि हैदराबादमध्ये शूट करण्याऐवजी बदलण्यात आली. जून 2021 च्या मध्यात, कोविड-19 च्या कमी केसेस आल्यावरच शूटिंग पुन्हा सुरू होईल अशी घोषणा करण्यात आली होती. जुलै 2021 मध्ये पुद्दुचेरी येथे चित्रीकरण पुन्हा सुरू झाले. ऑगस्टमध्ये, टीम मध्य प्रदेशात लोकेशन स्काउटिंगसाठी गेली, जेणेकरून ते प्रलंबित भाग शूट करू शकतील, आणि नंतर ओरछा आणि ग्वाल्हेरमध्ये शूट पुन्हा सुरू केले. ऑगस्ट 2021 च्या उत्तरार्धात, जयम रवी आणि विक्रम यांनी चित्रपटातील दोन्ही भागांसाठी त्याचे भाग पूर्ण केले. नंतर संघ दुसऱ्या वेळापत्रकासाठी महेश्वरला गेला ज्यात मुख्यत्वे कार्ती आणि त्रिशावर लक्ष केंद्रित केले आहे. 4 सप्टेंबर 2021 रोजी, रहमानने पुष्टी केली की त्याने त्याचे भाग पूर्ण केले. या टीमने महिन्याच्या मध्यात एका गाण्याच्या सीक्वेन्ससाठी पोल्लाची येथे शूटिंग सुरू केले होते. काही सीक्वेन्स शूट करण्यासाठी टीम पोल्लाची आणि नंतर म्हैसूरला गेली. कार्ती पोल्लाची येथे शूटिंगमध्ये आणि अश्विन काकमानु म्हैसूरमध्ये शूटिंगमध्ये सामील झाल्याची बातमी आहे. कार्तीने 16 सप्टेंबर 2021 रोजी त्याच्या भागाचे शूटिंग पूर्ण केले.[३५]18 सप्टेंबर रोजी, मणिरत्नम यांनी पुष्टी केली की दुसऱ्या भागातील काही सीक्वेन्स वगळता पहिल्या भागाचे संपूर्ण चित्रीकरण गुंडाळले गेले आहे. तथापि, मार्च 2022 मध्ये जयम रवी, कार्ती आणि ऐश्वर्या राय बच्चन यांनी उरलेले छोटे पॅचवर्क गुंडाळले जे 7 दिवसात पूर्ण झाले.[३६] +पोस्ट-प्रॉडक्शन +चित्रपटाचे डबिंग 27 सप्टेंबर 2021 रोजी सुरू झाले.[३७] चित्रपटाच्या मूळ तमिळ आवृत्तीसाठी त्रिशा आणि ऐश्वर्या लक्ष्मी यांनी अनुक्रमे कुंडवई आणि पूंगुझली यांच्या भूमिकांसाठी स्वतःचा आवाज दिला.[३८] विक्रमने या चित्रपटासाठी तामिळ, हिंदी, तेलगू, मल्याळम आणि कन्नड या पाच भाषांमध्ये स्वतःसाठी डबिंग केले आहे. जयम रवी आणि कार्ती या दोघांनीही चित्रपटाच्या तमिळ आणि तेलुगू आवृत्त्यांसाठी डब केले.[३९] +खटले +सप्टेंबर 2021 मध्ये, अॅनिमल वेल्फेअर बोर्ड ऑफ इंडिया (AWBI) ने ऑगस्ट 2021 मध्ये हैदराबादमध्ये चित्रपटाच्या शूटिंगदरम्यान एका घोड्याच्या मृत्यूच्या संदर्भात मणिरत्नम यांच्याविरुद्ध खटला दाखल केला.[४०] पीपल फॉर द एथिकल ट्रीटमेंट ऑफ अॅनिमल्स (पेटा) इंडियाच्या अधिकाऱ्याने रत्नम, त्याचे प्रोडक्शन हाऊस मद्रास टॉकीज आणि घोड्याच्या मालकाविरुद्ध क्रूरता टू अॅनिमल्स (पीसीए) कायदा आणि भारतीय दंड संहिता अंतर्गत स्थानिक अधिकाऱ्यांकडे तक्रार केली. (IPC), असे म्हटले आहे की चित्रपटाच्या सेटवर अनेक घोडे सतत तासनतास वापरले जात होते ज्यामुळे प्राणी थकले होते आणि निर्जलीकरण होते.[४१] खुशबू गुप्ता, PETA चे भारतीय मुख्य वकील अधिकारी यांनी मणिरत्नम यांच्या विरोधात आक्षेप नोंदवला की "संगणक-निर्मित प्रतिमा (CGI) च्या युगात, उत्पादन कंपन्यांना कंटाळलेल्या घोड्यांना युद्धात खेळण्यास भाग पाडण्याचे कोणतेही कारण नाही जोपर्यंत त्यापैकी एक मेला नाही." आणि असे वाटले की "दयाळू, पुढे-विचार करणारे चित्रपट निर्माते संवेदनशील प्राण्यांना गोंधळलेल्या चित्रपटाच्या सेटवर नेण्याचे आणि त्यांना 'कृती' करण्यास भाग पाडण्याचे स्वप्न पाहणार नाहीत".[४२] +मणिरत्नम यांचे आदर्श संगीतकार ए.आर. रहमान यांनी चित्रपटाचा स्कोअर आणि साउंडट्रॅक तयार केला होता. चित्रपटाचे ऑडिओ अधिकार टिप्सने खरेदी केले होते. +साउंडट्रॅकमध्ये ए.आर.रहमान यांनी रचलेली सहा मूळ गाणी आहेत, ती म्हणजे "पोन्नी नधी", "चोला चोला", "रत्चासा मामाने", "सोल", "अलाईकडल" आणि "देवरलन अट्टम". तामिळ आवृत्तीत इलांगो कृष्णन, काबिलन, कृतिका नेल्सन आणि शिव अनंत यांनी गीते लिहिली आहेत आणि मेहबूब कोतवाल, अनंता श्रीराम, रफीक अहमद आणि जयंत कैकिनी यांनी अनुक्रमे हिंदी, तेलगू, मल्याळम आणि कन्नडमध्ये गाण्याचे बोल लिहिले आहेत. +चित्रपटाची जाहिरात मोहीम जुलै 2022 मध्ये सुरू होणार होती, चित्रपटाचा टीझर ट्रेलर तंजावर येथील बृहदीश्वर मंदिरात लाँच करण्याचे नियोजित होते, हे शहर चोल राजवंशाची राजधानी म्हणून काम करत होते. लाँच इव्हेंटनंतर, टीमने चित्रपटासाठी प्रमोशनल टूर देखील आखला. तथापि, जून 2022 च्या मध्यात, चित्रपटाचा टीझर लॉन्च सुरक्षेच्या कारणांमुळे आणि पोस्ट-प्रॉडक्शन विलंबामुळे रद्द करण्यात आला. चित्रपटाच्या टीमने नंतर चेन्नईमध्ये 8 जुलै 2022 रोजी त्यांच्या पूर्वीच्या वेळापत्रकानुसार भव्य टीझर ट्रेलर लॉन्च इव्हेंट करण्याचे ठरविले.[४३] +चित्रपटाचा टीझर ट्रेलर 8 जुलै 2022 रोजी तामिळ आणि हिंदी, तेलगू, मल्याळम आणि कन्नड भाषांमध्ये डब केलेल्या आवृत्त्यांमध्ये प्रदर्शित झाला. चित्रपटाचा ट्रेलर आणि गाणी प्रमुख पाहुणे रजनीकांत आणि कमल हसन यांच्या हस्ते 6 सप्टेंबर 2022 रोजी नेहरू इनडोअर स्टेडियममध्ये तमिळ आणि हिंदी, तेलगू, मल्याळम आणि कन्नड भाषांमध्ये डब करण्यात आली. ट्रेलरमध्ये तमिळ आवृत्तीमध्ये कमल हासनचा व्हॉईस-ओव्हर आणि ट्रेलरच्या अनुक्रमे अनिल कपूर, राणा दग्गुबती, पृथ्वीराज सुकुमारन आणि जयंत कैकिनी यांचा हिंदी, तेलगू, मल्याळम आणि कन्नड व्हॉइस-ओव्हर होता.[४४] ट्रेलर लॉन्च कार्यक्रमापूर्वी सरथकुमार, पार्थिवन, ऐश्वर्या लक्ष्मी, शोभिता धुलिपाला, प्रकाश राज, जयचित्रा, रहमान, विक्रम प्रभू, प्रभू, लाल आणि जयराम यांची पोस्टर्स प्रदर्शित करण्यात आली. +नाट्यमय (थिएटर मध्ये) +पोनियिन सेल्वन:१ 30 सप्टेंबर 2022 रोजी जगभरात रिलीज केले. हे हिंदी, कन्नड, तेलुगु आणि मल्याळम भाषांच्या डब आवृत्त्यांसह तमिळमध्ये रिलीज होणार आहे.[४५] हे यापूर्वी उन्हाळ्यात (मे-जुलै) 2022 रोजी रिलीज होणार होते, परंतु उत्पादन कामांमुळे पुढे ढकलण्यात आले.[४६] आयमॅक्स स्वरूपात रिलीज होणारा हा पहिला तमिळ चित्रपट असेल.[४७] +मोठ्या थिएटर चेन सिनेप्लेक्स आणि लँडमार्क सिनेमांनी त्यांच्या ठिकाणी तमिळ चित्रपट प्रदर्शित केल्यास तोडफोड करण्याच्या सततच्या अज्ञात धमक्यांमुळे प्रदर्शनास नकार दिल्याने संपूर्ण कॅनडामध्ये चित्रपटाचे प्रदर्शन विस्कळीत झाले. थेरी (2016) आणि कुरूप (2021) च्या प्रदर्शनादरम्यान घडलेले हल्ले वुडसाइड सिनेमा आणि यॉर्क सिनेमाज, टोरंटोमधील स्थानिक दक्षिण भारतीय थिएटर चेनच्या मालकांनी तमिळ चित्रपटांच्या प्रदर्शनाची मक्तेदारी ठेवण्याचा प्रयत्न केल्याचा आरोप आहे.[४८]पोन्नियिन सेल्वन: कायद्याच्या अंमलबजावणीपासून संरक्षणादरम्यान, TIFF बेल लाइटबॉक्स (तमिळ चित्रपट प्रीमियरसाठी प्रथम) यासह मी निवडक खाजगी चित्रपटगृहांमध्ये मर्यादित कॅनेडियन रिलीज केले. +वितरण +तमिळनाडूमध्ये चित्रपटाचे वितरण हक्क रेड जायंट मुव्हीजने विकत घेतले आहेत. आंध्र प्रदेश आणि तेलंगणाचे वितरण हक्क श्री वेंकटेश्वरा क्रिएशन्स आणि दिल राजू यांना मिळाले.[४९] चित्रपटाचे केरळ वितरण हक्क गोकुलम गोपालनच्या श्री गोकुलम मूव्हीजने मिळवले होते. चित्रपटाचे परदेशातील थिएटरचे अधिकार टेंटकोट्टाने विकत घेतले होते.[५०] पेन इंडिया लिमिटेडने उत्तर भारतातील वितरणाचे अधिकार विकत घेतले.[५१] +होम मीडिया +चित्रपटाचे डिजिटल स्ट्रीमिंग अधिकार ऍमेझॉन प्राइम व्हिडिओ ने ₹125 कोटी (US$16 दशलक्ष) मध्ये खरेदी केले होते.[५२] त्याचप्रमाणे सॅटेलाइटचे हक्क सोनी टीव्हीला विकण्यात आले आहेत.[५३] +17 सप्टेंबर 2022 रोजी, मणिरत्नम यांनी एका पत्रकार परिषदेत पुष्टी केली की पोन्नियिन सेल्वन: २ (PS2) पोनियिन सेल्वन: १ च्या थिएटरमध्ये रिलीज झाल्यानंतर सहा ते नऊ महिन्यांत प्रदर्शित होईल.[५४] +पोनियिन सेल्वन:१ आय एम डी बी वर diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4104.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4104.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7424cabeefdeeb03b7a443863f42e4240fa8be51 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4104.txt @@ -0,0 +1 @@ +फोलियो सोसायटी ही इंग्लिश भाषेत पुस्तके प्रकाशित करणारी ब्रिटिश प्रकाशन संस्था आहे. फोलियो सोसायटीचे मुख्यालय लंडनमध्ये असून त्याची स्थापना १९४७ मध्ये झाली. प्रसिद्ध पुस्तकांच्या महाग परंतु देखण्या आवृत्त्या फोलियो सोसायटी प्रकाशित करते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4110.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4110.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..075d7a531dfe82d30663c59217cddb4ac309f4ca --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4110.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + फौजदारवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील मध्य कोकणातील रायगड जिल्ह्यातील पोलादपूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते.उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4111.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4111.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..06f5a7d43a1cbb9e278cf1b22cc2854a1d346589 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4111.txt @@ -0,0 +1 @@ +१९७१[काळ सुसंगतता?] मध्ये भारत व चीन या दोन देशांमध्ये झालेल्या लढाईत महाराष्ट्रातील रायगड जिल्हा महाड तालुक्यातील अंबावडे गावातील सुमारे १००हून अधिक सैनिक धारातीर्थी पडले होते. या घटनेमुळे संपूर्ण गावावर शोककळा पसरली होती. याची माहिती तत्कालीन पंतप्रधान दिवंगत श्रीमती इंदिरा गांधी यांच्यापर्यंत पोहोचली. याची त्वरित दखल घेत पंतप्रधान इंदिरा गांधी यांनी अंबावडे गावाला भेट दिली. या भेटीनंतर अंबावडे गावातील सैनिकांच्या स्मरणार्थ अंबावडे गावाचे नामकरण फौजी अंबावडे असे करण्यात आले. आजही या गावात लष्करात भरती होण्याची परंपरा सुरू आहे. प्रत्येक कुटुंबातील एकतरी पुरुष स्वेच्छेने लष्करात भरती होत आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4121.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4121.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fe2d5dfcd02737383d4123fe6e66cb54339c1801 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4121.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फ्यूचर जनराली सर्वसाधारण विमा कंपनी ही भारतातली सर्वसाधारण विमा क्षेत्रातील खाजगी कंपनी आहे. ही भारतातील फ्यूचर ग्रुप व इटलीमधील जनराली ग्रुप यांची संयुक्त कंपनी आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4132.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4132.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a4e20a632de01ed79cd572bf36faffcfc9068db9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4132.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिकेतील भागांची यादी + +फ्युचर्स ऐंड हे स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिकेतील या २ तासांच्या एका भागाला, १-१-तासांचे-दोन भाग म्हणुन विभाजित करण्यात आले व पहीला भाग, ६ नोव्हेंबर १९९६ (1996-11-06) रोजी प्रक्षेपित करण्यात आला. फ्युचर्स ऐंड, भाग १, हा भाग तिसऱ्या पर्वाचा, आठवा भाग आहे व संपूर्ण मालिकेतील पन्नासवा भाग आहे. दुसरा भाग, फ्युचर्स ऐंड, भाग २ १३ नोव्हेंबर १९९६ (1996-11-13) रोजी प्रक्षेपित करण्यात आला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4133.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4133.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a4e20a632de01ed79cd572bf36faffcfc9068db9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4133.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिकेतील भागांची यादी + +फ्युचर्स ऐंड हे स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिकेतील या २ तासांच्या एका भागाला, १-१-तासांचे-दोन भाग म्हणुन विभाजित करण्यात आले व पहीला भाग, ६ नोव्हेंबर १९९६ (1996-11-06) रोजी प्रक्षेपित करण्यात आला. फ्युचर्स ऐंड, भाग १, हा भाग तिसऱ्या पर्वाचा, आठवा भाग आहे व संपूर्ण मालिकेतील पन्नासवा भाग आहे. दुसरा भाग, फ्युचर्स ऐंड, भाग २ १३ नोव्हेंबर १९९६ (1996-11-13) रोजी प्रक्षेपित करण्यात आला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4142.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4142.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ab27af9f2c7144294955e0741926de90521dc8c1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4142.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फ्योर्ड ही पृथ्वीवरील एक जलीय रचना आहे. विशेषतः अतिशीत कटिबंधाच्या भागांमध्ये आढळून येणारे फ्योर्डचे स्वरूप चिंचोळ्या आकाराच्या खाडीसारखे असते व दोन्ही बाजूंना खोल दरी असते. हिमनदीसोबत वाहणारे मोठे हिमनग डोंगरांना कोरून खोल दरी निर्माण करतात ज्यांमध्ये फ्योर्ड तयार होतात. साधारणपणे फ्योर्डना सरोवरांच्या वर्गात बसवले जाते. +जगातील काही सर्वात मोठे फ्योर्ड नॉर्वे, आइसलॅंड व ग्रीनलॅंड ह्या देशांमध्ये आहेत. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4147.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4147.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..409c707f64867eca5cb2c43c9f6991627a8b3c89 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4147.txt @@ -0,0 +1 @@ +फँक अँथनी (सप्टेंबर २५, इ.स. १९०८- (इ.स. 9 डिसेंबर 1946ला झालेल्या संविधान सभेचे तात्पुरते उपाध्यक्ष देखील होते) हे भारतातील अँग्लो इंडियन समाजाचे नेते होते. ते इ.स. १९५२ ते इ.स. १९७७, इ.स. १९८० ते इ.स. १९८९ आणि इ.स. १९९१ ते इ.स. १९९३ या काळात राष्ट्रपतींकडून अँग्लो इंडियन समाजाचे प्रतिनिधी म्हणून लोकसभेवर नियुक्त झाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4168.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4168.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b84343d60ade09eb604265046f0db87f210b4328 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4168.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फ्रॅंक होम्स टायसन (६ जून, इ.स. १९३०:फ्रानवर्थ, लॅंकेशायर, इंग्लंड - ) हा  इंग्लंडकडून १७ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे. याने अतिवेगवान गोलंदाजी करीत प्रत्येकी १८.५६ धावा देउन ७६ बळी मिळवले. याला क्रिकेटमधील सर्वात वेगवान गोलंदाजांपैकी एक समजतात.[१][२][३][४] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4180.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4180.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b70eddf8d39e0137be826e2f39b0c47259a8737f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4180.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फ्रँक पेन (७ मार्च, १८५१ - २६ डिसेंबर, १९१६) हा  इंग्लंडकडून पहिला कसोटी सामना खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता. हा १९७५-८१ दरम्यान केंट कडून काउंटी क्रिकेट खेळला. पेनला त्याच्या काळातील सर्वोत्तम फलंदाजांपैकी एक समजले जायचे.[१] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4225.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4225.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e88e10fbc9a1f1950049205722050235c0482c8d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4225.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फ्रॅंक चार्ल्स हेस (इंग्लिश: Frank Charles Hayes) (डिसेंबर ६, इ.स. १९४७: प्रेस्टन, लॅंकेशायर, इंग्लंड - हयात) हा  इंग्लंडकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे. हेस इ.स. १९७३ ते इ.स्. १९७६ या कालखंडात इंग्लंड संघाकडून नऊ कसोटी व सहा एकदिवसीय सामने खेळला. तो उजव्या हाताने फलंदाजी करत असे. + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4264.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4264.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7428e7a8f0617ae09959d24fc196f42262c956d2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4264.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +फ्रँकलिन काउंटी ही अमेरिकेच्या मॅसेच्युसेट्स राज्यातील १४ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र न्यू सेलम येथे आहे.[१] +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या ७१,०२९ इतकी होती.[२] +फ्रँकलिन काउंटी स्प्रिंगफील्ड महानगरक्षेत्राचा भाग आहे या काउंटीला अमेरिकेचे मुत्सद्दी बेंजामिन फ्रँकलिन यांचे नाव दिलेले आहे. +फ्रँकलिन काउंटीची रचना १८११मध्ये झाली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4270.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4270.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d39163780dd85d0c92aa1161e2903ae8450a2ba --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4270.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फ्रॅंकलिन पियर्स (मराठी लेखनभेद: फ्रॅंकलिन पीयर्स ; इंग्रजी: Franklin Pierce ;) (२३ नोव्हेंबर, इ.स. १८०४ - ८ ऑक्टोबर, इ.स. १८६९) हा अमेरिकेच्या संयुक्त संस्थानांचा चौदावा अध्यक्ष होता. ४ मार्च, इ.स. १८५२ ते ४ मार्च, इ.स. १८५७ या काळात त्याने राष्ट्राध्यक्षपद सांभाळले. त्याआधी त्याने अमेरिकेच्या संयुक्त संस्थानांच्या प्रतिनिधिगृहात व सिनेटात न्यू हॅंपशायर संस्थानाचे प्रतिनिधित्व केले. तो डेमोक्रॅटिक पक्षाचा सदस्य होता. +पियर्स पेशाने वकील होता. इ.स. १८४६ ते इ.स. १८४८ या कालखंडातील मेक्सिकन-अमेरिकन युद्धात तो स्वयंसेवक म्हणून सैन्यात भरती झाला. मेक्सिको सिटीच्या लढाईत विजयी झालेल्या अमेरिकी फौजांच्या एका ब्रिगेडीचे नेतृत्व त्याने केले होते. +अध्यक्षीय कारकिर्दीत त्याने अप्रत्यक्षरित्या गुलामगिरी-धार्जिण्या असणाऱ्या इ.स. १८५४ च्या कॅन्सस-नेब्रास्का कायद्यास पाठिंबा दिला, तसेच त्याच्या राजवटीने ऑस्टेंड मॅनिफेस्टो पुरस्कारला. या दोन धोरणांमुळे उत्तरेकडील संस्थानांमध्ये पियर्स प्रशासनाच्या लोकप्रियतेस तडा गेला. या दोन धोरणांमुळे अध्यक्षीय कारकीर्द डागाळली गेलेला पियर्स अमेरिकी इतिहासातील सर्वांत अप्रिय ठरलेल्या अध्यक्षांपैकी एक मानला जातो. त्याच्या खालावलेल्या लोकप्रियतेमुळे डेमॉक्रॅटिक पक्षाने इ.स. १८५६ च्या अध्यक्षीय निवडणुकींसाठी त्याला डावलून जेम्स ब्यूकॅनन याचे नामांकन पुढे केले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4271.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4271.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d39163780dd85d0c92aa1161e2903ae8450a2ba --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4271.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फ्रॅंकलिन पियर्स (मराठी लेखनभेद: फ्रॅंकलिन पीयर्स ; इंग्रजी: Franklin Pierce ;) (२३ नोव्हेंबर, इ.स. १८०४ - ८ ऑक्टोबर, इ.स. १८६९) हा अमेरिकेच्या संयुक्त संस्थानांचा चौदावा अध्यक्ष होता. ४ मार्च, इ.स. १८५२ ते ४ मार्च, इ.स. १८५७ या काळात त्याने राष्ट्राध्यक्षपद सांभाळले. त्याआधी त्याने अमेरिकेच्या संयुक्त संस्थानांच्या प्रतिनिधिगृहात व सिनेटात न्यू हॅंपशायर संस्थानाचे प्रतिनिधित्व केले. तो डेमोक्रॅटिक पक्षाचा सदस्य होता. +पियर्स पेशाने वकील होता. इ.स. १८४६ ते इ.स. १८४८ या कालखंडातील मेक्सिकन-अमेरिकन युद्धात तो स्वयंसेवक म्हणून सैन्यात भरती झाला. मेक्सिको सिटीच्या लढाईत विजयी झालेल्या अमेरिकी फौजांच्या एका ब्रिगेडीचे नेतृत्व त्याने केले होते. +अध्यक्षीय कारकिर्दीत त्याने अप्रत्यक्षरित्या गुलामगिरी-धार्जिण्या असणाऱ्या इ.स. १८५४ च्या कॅन्सस-नेब्रास्का कायद्यास पाठिंबा दिला, तसेच त्याच्या राजवटीने ऑस्टेंड मॅनिफेस्टो पुरस्कारला. या दोन धोरणांमुळे उत्तरेकडील संस्थानांमध्ये पियर्स प्रशासनाच्या लोकप्रियतेस तडा गेला. या दोन धोरणांमुळे अध्यक्षीय कारकीर्द डागाळली गेलेला पियर्स अमेरिकी इतिहासातील सर्वांत अप्रिय ठरलेल्या अध्यक्षांपैकी एक मानला जातो. त्याच्या खालावलेल्या लोकप्रियतेमुळे डेमॉक्रॅटिक पक्षाने इ.स. १८५६ च्या अध्यक्षीय निवडणुकींसाठी त्याला डावलून जेम्स ब्यूकॅनन याचे नामांकन पुढे केले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4288.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4288.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d566c25ed6c04fd72c6fc6e03d17c68876873723 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4288.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +१२९०३ /१२९०४ गोल्डन टेम्पल मेल ही भारतीय रेल्वेची एक सुपरफास्ट एक्सप्रेस रेल्वेगाडी आहे. ही गाडी रोज महाराष्ट्रातील मुंबई सेंट्रल (MMCT) आणि पंजाबमधील अमृतसर जंक्शन (ASR) दरम्यान धावते. या गाडीला अमृतसर मधील सुवर्ण मंदिराचे नाव दिले गेले आहे. या गाडीला १९२८ ते १९९६ दरम्यान या काळात ''फ्रंटियर मेल'' असे नाव होते. भारताच्या फाळणीपूर्वी ही गाडी मुंबईतील बॅलार्ड पियर पासून सध्याच्या पाकिस्तानमधील पेशावर शहरापर्यंत धावत असे. [१] +या गाडीला १ वातानुकुलीत प्रथम वर्ग आणि २ टियर, २ वातानुकुलीत २ टियर, ५ वातानुकुलीत ३ टायर, १ द्वितिय वर्गाचे शयनयान, २ साधारण डबे तसेच २ साधारण+सामानाचे डबे लावले जातात. याशिवाय गाडीला १ रेल्वे मेल सेवा कोच, १ खानपान सेवा आणि १ उच्च क्षमतेचा सामानडबा देखील जोडले जातात. +ही गाडी १५ सप्टेंबर २०२० पासून एलएचबी डब्यांनिशी धावते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4315.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4315.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d350a11e068da7de20c6978f905f3833e0e57076 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4315.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्रांत्स पीटर शुबर्ट (३१ जानेवारी, इ.स. - १९ नोव्हेंबर, इ.स. १८२८) एक ऑस्ट्रियन संगीतकार होता. आपल्या अल्पायु जीवनात शुबर्टने विपुल रचना केल्या. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4317.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4317.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b137891791fe96927ad78e64b0aad7bded08bdc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4317.txt @@ -0,0 +1 @@ + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4340.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4340.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f3ff86be124f2ee605ab362b270a84d479ee4b69 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4340.txt @@ -0,0 +1 @@ +चौथा हेन्‍री (१३ डिसेंबर १५५३ - १४ मे १६१०) हा इ.स. १५८९ ते इ.स. १६१० दरम्यान फ्रान्सचा राजा होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4360.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4360.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ac4b8d0c282e09610da4252e94ae590734ce9e6f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4360.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बारावा लुई (२७ जून, इ.स. १४६२ - १ जानेवारी, इ.स. १५१५) हा इ.स. १४९८ ते इ.स. १५१५ दरम्यान फ्रान्सचा राजा होता. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4396.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4396.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..793e17d930f33d2486d20c482f63757f141eb953 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4396.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फ्रान्सिस पहिला (जर्मन: Franz Stefan; इटालियन: Francesco Stefano; इंग्लिश: Francis Stephen; ८ डिसेंबर १७०८, नान्सी – १८ ऑगस्ट १७६५, इन्सब्रुक) हा १७२९ ते १७३७ दरम्यान लोरेनचा ड्यूक; १७३७ पासून मृत्यूपर्यंत तोस्कानाचा ड्यूक; १७४० ते मृत्यूपर्यंत ऑस्ट्रियाचा ड्यूक व १७४५ पासून मृत्यूपर्यंत जर्मनीचा राजा व पवित्र रोमन सम्राट होता. +सम्राट चार्ल्स सहावा ह्याचा जावई व मारिया तेरेसाचा पती असलेला पहिला फ्रान्सिस सातव्या चार्ल्सच्या मृत्यूनंतर राज्यपदावर आला. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4400.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4400.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b60ed7e4a70984bf9b2efcdd655477785e550f2f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4400.txt @@ -0,0 +1,6 @@ + +द गॉडफादर मालिका +ऑस्कर पुरस्कार +गोल्डन बेअर, बर्लिन आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव, +फ्रांसिस फोर्ड कोपोला (एप्रिल ७, इ.स. १९३९) हा ऑस्कर पुरस्कार विजेता पटकथालेखक, निर्माता आणि दिग्दर्शक आहे. याच्या द गॉडफादर या चित्रपटाला सर्वोत्तम चित्रपट, सर्वोकृष्ट अभिनेता, आणि सर्वोत्तम स्क्रिनप्ले साठी ऑस्कर पुरस्कार मिळाले आहेत व आजवरच्या सर्वोतकृष्ट अमेरिकन चित्रपटांच्या यादीत दुसऱ्या क्रमांकाचे स्थान आहे. या चित्रपटाचा इ.स. १९७४ साली दुसरा व इ.स. १९९० साली तिसरा भाग प्रदर्शित झाला. +फ्रांसिस फोर्ड कोपोला यांनी इ.स. १९७९ साली दिग्दर्शित केलेल्या अपॉकॅलिप्स नाऊ या चित्रपटालाही सर्वोत्कृष्ट चित्रपट म्हणून ऑस्कर पुरस्कार मिळाला होता. हा चित्रपट १० मे, इ.स. १९७९ या दिवशी प्रदर्शित झाला होता. या चित्रपटाच्या दिग्दर्शनाबरोबरच पटकथा लेखन आणि संगीत दिग्दर्शनही फ्रांसिस फोर्ड कोपोला यांचेच होते diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4413.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4413.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d91c3f8018609b83521ff7170ea72c41d00520cf --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4413.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फ्रांसिस सिसिलिया फ्रॅन जोनस (८ एप्रिल, २००४:ऑकलंड, न्यू झीलंड - ) ही  न्यूझीलंडकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेली खेळाडू आहे. ही उजव्या हाताने फलंदाजी आणि डाव्या हाताने मंदगती गोलंदाजी करते. +जोनस २०२२ राष्ट्रकुल खेळांत न्यू झीलंडकडून खेळली +साचा:न्यू झीलँड संघ - २०२२ राष्ट्रकुल खेळ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4418.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4418.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3407e829ff579ba8433bb4f1291995d5bda28b73 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4418.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फ्रान्सिस्को कौआना (जन्म १० नोव्हेंबर १९९६) हा मोझांबिकन क्रिकेट खेळाडू आहे जो मोझांबिक राष्ट्रीय क्रिकेट संघाकडून खेळतो.[१] नोव्हेंबर २०१९ मध्ये, २०१९ टी२० क्वाचा कपसाठी मोझांबिकच्या ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (टी२०आ) संघात त्याची निवड करण्यात आली.[२] आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषद (आयसीसी) ने १ जानेवारी २०१९ नंतर असोसिएट सदस्यांदरम्यान खेळल्या गेलेल्या सर्व सामन्यांना टी२०आ दर्जा दिल्यापासून मोझांबिकमध्ये खेळले जाणारे हे पहिले टी२०आ सामने होते.[३] कौआनाने ६ नोव्हेंबर २०१९ रोजी यजमान मलावीविरुद्धच्या स्पर्धेतील पहिल्या सामन्यात टी२०आ पदार्पण केले.[४] +ऑक्टोबर २०२१ मध्ये, रवांडा येथे २०२१ आयसीसी पुरुषांच्या टी-२० विश्वचषक आफ्रिका पात्रता स्पर्धेतील गट ब मधील सामन्यांसाठी मोझांबिकच्या टी२०आ संघात कौआनाची निवड करण्यात आली.[५] मोझांबिकच्या क्वालिफायरच्या दुसऱ्या सामन्यात, कॅमेरूनविरुद्ध, त्याने १०४ धावा केल्या आणि पाच बळी घेतले.[६] टी२०आ मध्ये शतक ठोकणारा[७] आणि टी२०आ मध्ये पाच बळी घेणारा तो मोझांबिकचा पहिला खेळाडू ठरला.[८] एकाच टी२०आ सामन्यात शतक आणि पाच विकेट घेणारा तो पहिला खेळाडू ठरला.[९][१०][११] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4422.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4422.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bc67fbea74ad927c389c7037c4d00c00ea14a383 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4422.txt @@ -0,0 +1 @@ +हा भारतीय पोर्तुगीज वसाहतींचा पहिला गवर्नर होता.त्याचा जन्म १ मार्च १४४० रोजी झाला. त्याला १५०५ ते १५०९ दरम्यान गवर्नर म्हणून नेमण्यात आले. भारतातील प्रदेश काबीज करणे आणि हिंदी महासागरातील अरबांची मक्तेदारी संपुष्टात आणणे,ही त्याची उद्दिष्टे होती.त्याने १५०९ मध्ये दीवजवळ एका सागरी लढाईत इजिप्त, तुर्कस्तान आणि गुजरातच्या एकत्रित मुस्लिम आरमाराचा पराभव केला.त्यामुळे सोळाव्या शतकात हिंदी महासागरावर पोर्तुगिजांचा मार्ग सुकर झाला.गवर्नर नेमणुकीच्या नंतर पाच वर्षानेच म्हणजे १५१० त्याचा मृत्यू झाला.ref>पोर्तुगीजांच्या भारतीय वसाहती diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4423.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4423.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f87c61975b8ebdf1663bf81a2668f140ffee3484 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4423.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फ्रान्सिस्को दि पॉला रॉद्रिगेस अल्वेस (पोर्तुगीज: Francisco de Paula Rodrigues Alves; ७ जुलै १८४८, ग्वारातिंग्वेता, साओ पाउलो, ब्राझील − १६ जानेवारी १९१९, रियो दि जानेरो) हा ब्राझीलमधील एक राजकारणी, देशाचा ५वा राष्ट्राध्यक्ष व दोन वेळा साओ पाउलो राज्याचा राज्यपाल होता. +१९०२ ते १९६ दरम्यान ब्राझीलच्या राष्ट्राध्यक्षपदावर असलेला रॉद्रिगेस अल्वेस १९१८ मधील अध्यक्षीय निवडणुकीमध्ये ९९.१ टक्के इतक्या मोठ्या मताधिक्याने विजयी झाला होता. परंतु राष्ट्राध्यक्षपदाची शपथ घेण्याअगोदरच तो इंफ्लुएंझाच्या एका साथीमध्ये आजारी पडून मृत्यू पावला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4438.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4438.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..601c48eedaf3d4c265527768849eff31107464af --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4438.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्रांसिस्को हायेज (१० फेब्रुवारी, १७९१ – २१ डिसेंबर, १८८२) हे एक इटालियन चित्रकार होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_446.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_446.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bc3cbc20e2dc130c3945ff74666e900ee962bc52 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_446.txt @@ -0,0 +1 @@ +अफोन्सो पहिला (जून २५, इ.स. ११०९:ग्विमाराएस - डिसेंबर ६, इ.स. ११८५) हा पोर्तुगालचा राजा होता. याला अफोन्सो एन्रिकेस या नावानेही ओळखत असत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4485.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4485.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e6ff6ad913f704aabd496f89683a93a32b0e4eff --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4485.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्रांत्स बेकेनबाउअर जन्म ( ११ सप्टेंबर १९४५ ) हे प्रसिद्ध जर्मन फुटबॉलपटु आहे. यांना जर्मनीत मानाने 'डेअर कैजर' (सम्राट) असे म्हणतात.१९७४ च्या जर्मनीचे फुटबॉल विश्वकरंडक विजेत्या संघाचे नेतृत्वा बेकेनबाउअर यांनी केले. तसेच १९९० च्या देखील विश्वविजेत्या संघाचे ते प्रशिक्षक होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4488.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4488.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..737d5757c5cc0cfb66e9d9073add31d9bf9d83dd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4488.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +फ्रान्स हा लेख अपूर्ण आहे आणि पूर्ण करण्यास आपण हातभार लावू शकता. +हा लेख संपादित करण्यासाठी येथे टिचकी द्या. +'विकिपीडिया' मध्ये अपूर्ण लेख संपादित करण्यासाठी मदतीचा लेख येथे उपलब्ध आहे. + +{{{लोकसंख्या_गणना_वर्ष}}} + +फ्रान्स हा पश्चिम युरोपातील एक देश आहे. पॅरिस ही फ्रान्सची राजधानी व सर्वात मोठे शहर आहे. France हा अतिशय प्रगत देश असून तो G-७ या राष्ट्रांचा सदस्य आहे. +इतर युरोपियन देशांप्रमाणे सामंतशाहीचा उदय,विकास झाला.राजावरही सामंतशाहीचा प्रभाव होता. मध्ययुगाच्या शेवटी धर्मसुधारणा(प्रबोधनाच्या) चळवळीच्यावेळी सामंतशाहीचा अंत झाला. +या काळाच्या सुरुवातीला इ.स.१७८९ ते १७९९ या काळात फ्रेंच राज्यक्रांती झाली.फ्रान्सची अर्थव्यवस्था डबघाईला आली होती. राजा चौदाव्या लुईने जनप्रतिनिधीच्या दबावाखाली येऊन काही सुधारणा केल्या.त्याच्यानंतर चौदाव्या लुईचा पणतू असणाऱ्या पंधराव्या लुईला गादीवर बसवण्यात आले.त्याच्या चुकीच्या निर्णयांमुळे फ्रान्सचे लष्करी व राजकीय महत्त्व कमी झाले.सोळाव्या लुईच्या वेळी फ्रान्सच्या अर्थव्यवस्थेची स्थिती आणखी बिकट होत गेली.फ्रेंच जनतेचे त्यावेळेचे मुख्य अन्न असणारा ब्रेडच महाग झाला होता.त्याविषयी दाद मागण्यास प्रजा गेली असता फ्रान्सच्या राणीने "ब्रेड महाग झाला असेल तर केक खा" असे उत्तर दिल्यामुळे जनता संतप्त झाली. १४ जुलै इ.स. १७८९ रोजी पॅरिसच्या बॅस्तिये किल्ल्यावर हल्ला करून जनतेने फ्रेंच राज्यक्रांतीची सुरुवात केली.तिसऱ्या इस्टेटीकडून म्हणजे जनप्रतिनिधींकडून टेनिस कोर्टावर शपथ घेण्यात आली.सोळाव्या लुईचा गिलोटीनवर म्हणजेच सुळावर शिरच्छेद करण्यात आला व त्याच्या कुटुंबाला तुरुंगात टाकण्यात आले.तीन वर्षांच्या काळात फ्रान्सवरील अनियंत्रित राजसत्ता जाऊन त्याठिकाणी लोकशाही आली.पुढील काही वर्षं राजकीय अस्थिरता राहिली.या राजकीय अस्थिरतेचा फायदा घेऊन सेनापती नेपोलियन बोनापार्टने सत्ता हस्तगत केली व तो फ्रान्सचा सम्राट बनला.इ.स.१८२१ मध्ये विषप्रयोगामुळे त्याचा म्रुत्यू झाला.व्होल्टेअर ,रुसो अशा विचारवंतांच्या प्रेरणेमुळे फ्रेंच राज्यक्रांती सुरू झाली होती. +फ्रान्सच्या पश्चिमेस अटलांटिक महासागर, उत्तरेस इंग्लिश खाडी आहेत. पूर्वेस बेल्जियम, लक्झेंबर्ग, जर्मनी, स्वित्झर्लंड, इटली, मोनॅको, व आंदोरा तर दक्षिणेस स्पेन हे देश आहेत. +फ्रान्सच्या आधिपत्याखालील फ्रेंच गयानाची सीमा ब्राझिल व सुरिनामशी लागून आहे तर सेंट मार्टिनला लागून नेदरलँड्स ॲंटिल्स आहे. +फ्रान्सचे २७ प्रदेश आहेत, पैकी २२ प्रदेश सलग आहेत. कॉर्सिका बेट व चार इतर द्वीपसमूह उरलेले पाच प्रांत आहेत. हे २६ प्रांत १०० डिपार्टमेंटमध्ये (विभाग) विभागले आहेत. १०० डिपार्टमेंट ३४१ जिल्ह्यांमध्ये विभागले आहेत, जे ४,०३२ कॅंटनांमध्ये विभागले जातात. सगळ्या कॅंटनांमध्ये मिळून ३६,६८० कम्यून आहेत. प्रत्येक कम्यून हे नगरपालिकेच्या स्वरूपाचे असतात. +अझरबैजान१  · आइसलँड  · आर्मेनिया२  · आयर्लंड  · आल्बेनिया  · इटली  · एस्टोनिया  · आंदोरा४  · ऑस्ट्रिया  · कझाकस्तान१  · क्रो‌एशिया  · ग्रीस  · चेक प्रजासत्ताक  · जर्मनी  · जॉर्जिया१  · डेन्मार्क  · तुर्कस्तान१  · नेदरलँड्स  · नॉर्वे३  · पोर्तुगाल  · पोलंड  · फ्रान्स  · फिनलंड  · बल्गेरिया  · बेल्जियम  · बेलारूस  · बॉस्निया आणि हर्झगोव्हिना  · माल्टा  · मोनॅको४  · मोल्दोव्हा  · मॅसिडोनिया  · माँटेनिग्रो · युक्रेन  · युनायटेड किंग्डम  · रशिया१  · रोमेनिया  · लक्झेंबर्ग  · लात्व्हिया  · लिश्टनस्टाइन४  · लिथुएनिया  · व्हॅटिकन सिटी  · स्पेन  · सर्बिया  · स्वित्झर्लंड  · स्वीडन  · सान मारिनो  · सायप्रस२  · स्लोव्हाकिया  · स्लोव्हेनिया  · हंगेरी diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4502.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4502.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30a7c32dffd5f78abe2b99503fc73ed8cdaede03 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4502.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्रान्स राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघ हा आंतरराष्ट्रीय महिला क्रिकेटमध्ये फ्रान्सचे प्रतिनिधित्व करणारा संघ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4504.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4504.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..750c88493dab5ab557101adf1a6851715275e794 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4504.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +फ्रान्स २४ (फ्रेंच: France vingt-quatre) हे फ्रेंच सरकारच्या मालकीचे पॅरिस येथील एक आंतरराष्ट्रीय न्यूझ टेलिव्हिजन नेटवर्क आहे. या नेटवर्कच्या वाहिन्या फ्रेंच, इंग्रजी, अरबी आणि स्पॅनिशमध्ये प्रसारित होतात आणि त्या परदेशी बाजारपेठेसाठी उद्देशित आहेत.[१] +Issy-les-Moulineaux या पॅरिसच्या उपनगरात आधारित असलेली ही सेवा ६ डिसेंबर २००६ रोजी सुरू झाली. ती जगभरातील बाजारपेठेसाठी आहे आणि सामान्यतः जगभरातील सशुल्क दूरदर्शन सेवा प्रदात्यांद्वारे प्रसारित केली जाते. २०१० मध्ये फ्रान्स 24 ने स्वतःच्या आयफोन आणि अँड्रॉइड अॅप्सद्वारे ऑनलाइन प्रसारण सुरू केले. ही वाहिनी जागतिक बातम्यांची लाइव्ह स्ट्रीमिंग सेवा पुरवते आहे जी संकेतस्थळ, युट्युब आणि विविध मोबाइल उपकरणे आणि डिजिटल मीडिया प्लेयर्सद्वारे पाहिली जाऊ शकते. वाहिनीचे नमूद केलेले ध्येय "जागतिक सार्वजनिक सेवा आणि एक सामान्य संपादकीय भूमिका प्रदान करणे" आहे. +२००८ पासून चॅनेलची संपूर्ण मालकी फ्रेंच सरकारकडे आहे. सरकारने त्यांची होल्डिंग कंपनी असलेल्या France Médias Monde द्वारे भागीदारांचा अल्पसंख्याक हिस्सा विकत घेतला. वाहिनीचे बजेट अंदाजे €१०० दशलक्ष प्रति वर्ष आहे. फ्रान्स 24 ची सध्याच्या दिग्दर्शक व्हेनेसा बर्गग्राफ आहेत. +फ्रान्स 24 हे युरोप, आफ्रिका आणि मध्य पूर्वमध्ये उपग्रहाद्वारे तसेच अल्बानी, अटलांटा, मॅकॉन आणि सॅन फ्रान्सिस्को या अमेरिकेतील शहरांमध्ये केबल आणि अँटेनाद्वारे उपलब्ध आहे. ऑगस्ट २०१० पर्यंत हे नेटवर्क सॅटेलाइट टेलिव्हिजन डिश नेटवर्कच्या सदस्यांसाठी देखील उपलब्ध झाले. +फ्रान्स 24 वरच्या एक तास इंग्रजीतील बातम्या युनायटेड स्टेट्समध्ये संध्याकाळी ६ वाजता ईस्टर्न आणि पहाटे २ वाजता ईस्टर्न आणि लिंक टीव्हीवर फ्री स्पीच टीव्हीवर दाखवल्या जातात. ऑस्ट्रेलियामध्ये वर्ल्ड वॉच प्रोग्रामिंगचा भाग म्हणून फ्रान्स 24 चे अनेक बातम्यांचे कार्यक्रम बहुभाषिक प्रसारक असलेल्या SBS वर प्रसारित केले जातात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_453.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_453.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..845c8b44bb54065952c1674ac2cf58959d0d89d6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_453.txt @@ -0,0 +1 @@ +होआव पहिला तथा जॉन पहिला (एप्रिल ११, इ.स. १३५७:लिस्बाओ, पोर्तुगाल - ऑगस्ट १४, इ.स. १४३३:लिस्बाओ, पोर्तुगाल) हा इ.स. १३८५-इ.स. १४३३ दरम्यान पोर्तुगालचा राजा होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4534.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4534.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ecc07a07f959c841f91eea6a3d6355174e3006ee --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4534.txt @@ -0,0 +1 @@ +सातवा शार्ल (मराठी लेखनभेद: सातवा चार्ल्स ; फ्रेंच: Charles VII de France, शार्ल ०७ द फ्राँस, २२ फेब्रुवारी, इ.स. १४०३ - २२ जुलै, इ.स. १४६१) हा इ.स. १४२२ ते मृत्यूपर्यंत फ्रान्सचा राजा होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4541.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4541.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..39bbe428d02db16ff08df17da85a56e39a23284e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4541.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्रान्स देश १८ प्रदेशांमध्ये (Région) विभागला गेला आहे, ज्यापैकी १३ प्रदेश संलग्न आहेत (France métropolitaine, महानगर प्रदेश) तर उर्वरित ५ बाहरी (Régions d'Outre-mer, परकीय) प्रदेश आहेत. १९८२ ते २०१५ सालापर्यंत फ्रान्सचे २७ प्रदेश होते परंतु २०१६ साली ह्यांपैकी काही प्रदेशांचे एकत्रीकरण करून नवे प्रदेश बनवण्यात आले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4606.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4606.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5275b35b56256065422a262b65abbd0d4dfb032b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4606.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्रीडरिश एबर्ट (जर्मन: Friedrich Ebert; ४ फेब्रुवारी १८७१ - २८ फेब्रुवारी १९२५) हा जर्मनी देशाचा पहिला राष्ट्राध्यक्ष होता. पहिल्या महायुद्धामधील जर्मनीच्या पराभवानंतर व १८१८-१९ मधील क्रांतीनंतर जर्मनीने प्रजासत्ताक सरकारपद्धतीचा अंगिकार केला व एबर्ट नव्या वायमार प्रजासत्ताकाचा पहिला अध्यक्ष निवडून आला. तो ह्या पदावर मृत्यूपर्यंत होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4610.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4610.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7fecc81d6261ddc295816eb095827dce9e981029 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4610.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्रीडरीश विल्हेल्म फ्रित्झ स्ट्रासमान (२२ फेब्रुवारी, १९२२:बोप्पार्ड, जर्मनी - २२ एप्रिल, १९८०:माइन्झ, जर्मनी, हे जर्मन भौतिकशास्त्रज्ञ होते. यांनी ऑट्टो हान बरोबर प्रयोगशाळेत बेरियम हे मूलद्रव्य पहिल्यांदा तयार केले. त्यांना १९६६मध्ये एन्रिको फर्मी पुरस्कार देण्यात आला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4611.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4611.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..62bedc892c64673cb2a462e7007e3b28ae5c0c09 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4611.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +फ्रिट्स झेर्निके हे शास्त्रज्ञ आहेत. +आ · हान्स आल्फव्हेन · झोर्स इव्हानोविच आल्फेरोव्ह · आल्बर्ट अब्राहम मिकेलसन · अल्बर्ट आइनस्टाइन · +ॲ · एडवर्ड ॲपलटन +ए · लियो एसाकी +ऑ  · फ्रँक ऑपनहाइमर +ओ  · डग्लस डी. ओशेरॉफ · गेऑर्ग झिमॉन ओम +क  · प्यॉत्र लियोनिदोविच कपित्सा · प्योत्र कापित्सा · आल्फ्रेड कास्लर · गुस्टाफ किर्शहोफ · जॅक किल्बी · पॉलिकार्प कुश · लिओन कूपर · विल्यम डी. कूलिज · हाइके कॅमरलिंघ-ऑन्स · वोल्फगांग केटर्ले · हेन्री वे केन्डॉल · जॉन डग्लस कॉकक्रॉफ्ट · आर्थर कॉम्प्टन · कार्ल रुडॉल्फ कोनिग · गुस्ताव कोरियोलिस · एरिक अ‍ॅलिन कोर्नेल · मासातोशी कोशिबा · क्लॉड कोहेन-तनूद्जी · पिएर क्युरी · जेम्स वॉट्सन क्रोनिन · हर्बर्ट क्रोमर · अर्न्स्ट क्लाड्नी · क्लाउस फोन क्लित्झिंग +ग  · जोसियाह विलार्ड गिब्स · गॉर्डन गूल्ड · डेनिस गॅबॉर · डेनिस गॅबोर · मारिया गेप्पर्ट-मायर · मरे गेल-मान · पीटर ग्रुनबर्ग · डेव्हिड ग्रोस · शेल्डन ली ग्लाशो · डोनाल्ड ए. ग्लेसर · रॉय जे. ग्लॉबर · चार्ल्स एदुआर्द ग्वियॉमे · ऑट्टो फोन गेरिक +च  · जॉर्जेस चार्पाक · जेम्स चॅडविक · पावेल अलेक्सेयेविच चेरेंकोव्ह +ज  · व्हिताली जिन्झबर्ग · रिकार्दो जियाकोनी · आयव्हार जियेव्हर · जेम्स प्रेस्कॉट जूल · जे.जे. थॉमसन · पिएर-गिल्स दि जेन्स · जे. हान्स डी. जेन्सन · जे. हान्स डी. जेन्सेन · जेम्स क्लार्क मॅक्सवेल · जेम्स वॅट · जॉन फोन न्यूमन · रॉडनी जोरी · आयरिन जोलिये-क्युरी · ब्रायन डेव्हिड जोसेफसन · कार्ल जान्स्की +झ  · लिओ झिलार्ड · फ्रिट्स झेर्निके +ट  · चार्ल्स हार्ड टाउन्स · इगॉर टॅम · इगोर टॅम · जोसेफ हूटॉन टेलर, जुनियर · रिचर्ड ई. टेलर +ड  · जॉन डाल्टन · पॉल डिरॅक · रेमंड डेव्हिस जुनियर · क्लिंटन डेव्हिसन · हान्स जॉर्ज डेहमेल्ट · क्रिस्चियन डॉपलर +त  · सॅम्युएल चाओ चुंग तिंग · सिन-इतिरो तोमोनागा · सिन-इतिरो-तोमोनागा · डॅनियेल सी. त्सुइ +थ  · जॉर्ज पेजेट थॉमसन +न  · लुई युजीन फेलिक्स नेइल · आयझॅक न्यूटन +प  · मार्टिन लुईस पर्ल · एडवर्ड मिल्स पर्सेल · आर्नो अ‍ॅलन पेन्झियास · ज्याँ बॅप्टिस्ट पेरिन · वोल्फगांग पॉल · वोल्फगांग पॉली · सेसिल फ्रँक पॉवेल · एच. डेव्हिड पोलित्झर · अलेक्सांद्र मिखाइलोविच प्रोखोरोव्ह · जुलियस प्लकर · माक्स प्लांक +फ  · आल्बर्ट फर्ट · विल्यम आल्फ्रेड फाउलर · व्हाल लॉग्सडन फिच · विल्यम डॅनियेल फिलिप्स · डॅनियल फॅरनहाइट · इल्या फ्रँक · जेम्स फ्रांक · अलेक्झांडर अलेक्झांड्रोविच फ्रीडमन · जेरोम आय.फ्रीडमन · जॉन अँब्रोझ फ्लेमिंग +ब  · चार्ल्स ग्लोव्हर बार्कला · जॉन बार्डीन · निकोलाय बासोव्ह · ए.ई. बेकरेल · आंत्वान हेन्री बेकरेल · योहान्स जॉर्ज बेड्नोर्झ · हान्स बेथ · मॅक्स बॉर्न · वॉल्थर बोथ · लुडविग बोल्ट्झमन · आगे नील्स बोह्र · पर्सी विल्यम्स ब्रिजमन · वॉल्टर हाउझर ब्रॅटैन · बर्ट्राम ब्रॉकहाउस · लुई दि ब्रॉग्ली · कार्ल फर्डिनांड ब्रॉन · निकोलास ब्लूमबर्गेन · पॅट्रिक मेनार्ड स्टुअर्ट ब्लॅकेट · फेलिक्स ब्लॉक +म  · रॉबर्ट अँड्रुझ मिलिकन · जॉन सी. माथर · फ्रान्झ मेल्डे · नेव्हिल फ्रांसिस मॉट · बेन मॉटलसन · रुडॉल्फ मॉसबाउअर · कार्ल अलेक्झांडर म्युलर +य  · हिदेकी युकावा · योईचिरो नाम्बू +र  · मार्टिन राइल · फ्रेडरिक राईन्स · इसिदोर आयझॅक राबी · नॉर्मन फॉस्टर राम्से, जुनियर · ओवेन विलान्स रिचर्डसन · रॉबर्ट कोलमन रिचर्डसन · बर्टन रिश्टर · चार्ल्स थॉमसन रीस विल्सन · कार्ल डेव्हिड टॉल्मे रुंग · कार्लो रुब्बिया · अर्न्स्ट रुस्का · जेम्स रेनवॉटर · विल्हेम राँटजेन +ल  · लेव्ह लँडाउ · गॅब्रियेल लिपमन · जॉर्ज क्रिस्तॉफ लिश्टेनबर्ग · डेव्हिड ली · त्सुंग-दाओ ली · विलिस लॅम्ब · अँथोनी जेम्स लेगेट · लियॉन एम. लेडरमान · फिलिप लेनार्ड · लुइस फेदेरिको लेलवा · अर्नेस्ट लॉरेन्स +व  · स्टीवन वाईनबर्ग · युजीन विग्नर · विल्हेल्म वियेन · फ्रँक विल्चेक · केनेथ गेडीज विल्सन · रॉबर्ट वूड्रो विल्सन · कार्ल वीमन · मार्टिनस जे.जी. व्हेल्टमन · योहान्स डिडरिक व्हान डेर वाल्स · जॉन हॅसब्रूक व्हान व्लेक · विलेम जेकब व्हान स्टॉकम · अलेस्सांद्रो व्होल्टा +श  · विल्यम शॉकली · वॉल्टर शॉट्की · आर्थर लियोनार्ड शॉलो · जॉन रॉबर्ट श्रीफर · एर्विन श्र्यॉडिंगर · मेल्व्हिन श्वार्त्झ · जुलियन श्विंगर +स  · सायमन व्हान डेर मीर · अर्नेस्ट थॉमस  · सिंटन वाल्टन · कै सीगबानमान सीगबान · थॉमस योहान सीबेक · एमिलियो जिनो सेग्रे · ऑट्टो स्टर्न · जॅक स्टाइनबर्गर · होर्स्ट लुडविग श्ट्यॉर्मर · जॉन स्ट्रट · जॉर्ज एफ. स्मूट diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4616.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4616.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8667bd99fe335204b66d9ff5ad3bcb340ddd17e0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4616.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फ्रिस्को अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील छोटे गाव आहे. २०१० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या २,६८३ होती. येथून कॉपर माउंटन, ब्रेकेनरिज, कीस्टोन आणि ए-बेसिन ही स्की रिसॉर्ट जवळ आहेत. +या गावाची स्थापना इ.स. १८८०मध्ये झाली.[१] [२] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4620.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4620.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..54abff8aad4a6940f935f8b70c6653d03d8ce406 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4620.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्री सॉफ्टवेर फाउंडेशन (इंग्रजी: Free Software Foundation) ही रिचर्ड स्टॉलमन यांनी 4 ओक्टोबर 1985 रोजी, 501(c)(३)ना नफा संस्था कायद्यानुसार स्थापन केलेली संस्था आहे. संस्थेचे मुख्य उद्देश्य मुक्त स्रोत प्रणाली चळवळीचा प्रचार करणे हा आहे. मिक्त स्रोत प्रणालीची चार मुल्ये याप्रमाणे आहेत: संगणक प्रणाली तपार करण्य़ाची, वितरण करण्याची संपादित करण्याची आणि मूळ किंवा संपादित केलेली प्रणाली व्यावसायिक फायद्यासाठी वापनण्याची सर्वव्यापी परवानगी. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4630.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4630.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5bada30bb7dc826ef1ae7bc53f64ab11997e0239 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4630.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +फ्रीडम ॲन्ड डेस्टिनी : जेंडर, फॅमिली ॲन्ड पॉप्युलर कल्चर इन इंडिया हे पुस्तक स्त्रीवादी व समाजशास्त्रज्ञ लेखिका पेट्रीशिया ऑबेरोय द्वारा लिखित ८ लेखांचे संकलित पुस्तक आहे. हे पुस्तक २००६ मध्ये ओक्सफर्ड युनिवर्सिटी प्रेस नवी दिल्लीत प्रकाशित झाले. या पुस्तकात लेखिका लोकप्रिय संस्कृतीच्या अभ्यासाद्वारे भारतीय जनमानसाच्या कल्पना विश्वातील विविध संस्थांचे जसे भारतीय कुटुंब, सहजीवन आदी तसेच स्त्रियांचे व मुलांचे कुठल्या प्रकारचे प्रतिकं उमटतात याचे परीक्षण केले आहे. +प्रस्तावना सोडल्यास पुस्तकातील वेगवेगळे लेख तत्पूर्वी इतर पुस्तकांमध्ये व मासिकांमध्ये आलेले आहेत[१]. नंतर त्यांचे रूपांतर एका खंडात केलेले आहे. पेट्रीशिया ऑबेरोय या पुस्तकाची सुरुवात, नवी दिल्लीच्या एका ट्रकच्या मागील बाजूस इंग्रजीत चुकीच स्पेलिंग वापरून लिहिलेल्या एका अपमानकारक उक्तीच्या (Beautyfull Wife, Denger Life) विश्लेषणाद्वारे करतात. हे विश्लेषण खंडातल्या इतर लेखांसाठी सुरुवात ठरते. +८ भागांमध्ये विभागलेले हे पुस्तक लोकप्रिय संस्कृतीतील तीन घटकांच्या (चित्रपट, दिनदर्शिकेवरील चित्र व मासिकांमध्ये छापून आलेल्या प्रणयकथा) विश्लेषणाद्वारे कुटुंब व सामाजिक जीवनातील विरोधाभास पुढे आणते. +लेखिका वसाहतकाळापासून (१९व्या शतकातील उत्तरार्ध) भारतात छापण्यात आलेल्या दिनदर्शिकेवरील चित्रांद्वारे पूर्वीच्या कल्पनांचा मागोवा घेतात. त्यांच्या विश्लेषणाद्वारे त्या अधोरेखित करतात कि लोकप्रिय संस्कृतीच्या या प्रकारात स्त्री शरीराला जास्त दृश्यता मिळालेली दिसते व त्या 'प्राप्त करण्याची इच्छा करण्याजोगी वस्तू' किंवा 'विकण्याजोगी वस्तू' म्हणून सादर केलेल्या दिसतात. त्या हे सुद्धा दाखवून देतात कि स्त्रिया केवळ भोगाच्या वस्तू म्हणूनच नव्हे तर आधुनिक राष्ट्राच्या प्रतिक म्हणून ही दृश्यता पावतात. लेखिका हिंदू देवींच्या प्रतीमांचे चित्रण हिंदू देवांचे सोबती किंवा माता म्हणून केले जाणे व त्याचे सामाजिक व राजकीय परिणामांचे परीक्षण देखील करतात व या माध्यमातून स्त्रीत्वाच्या विविध धारणांचे ते विश्लेषण करतात.[२] +या पुस्तकात दिनदर्शिकेवर मुलांचे होणारे विविध चित्रणांचाही मागोवा ऑबेरोय घेतात. त्यांच्या मते मुलांना दैवी बालक (God -Baby ), स्वागतेच्छुक बालक (Welcome -Baby), वीर-बालक (Hero -Baby), गिऱ्हाईक बालक (Customized Baby) म्हणून दर्शविलेले दिसते. त्या फक्त कलेच्या स्वरूपाचेच विश्लेषण करत नाहीत तर त्याचे उदय व लोकप्रियतेमागील सामाजिक-राजकीय अर्थकारण ही स्पष्ट करतात. +ओबेरॉय विषयवस्तूत वैविध्य असलेले व भिन्न काळांमध्ये प्रदर्शित झालेले भारतातील अत्यंत लोकप्रिय अशा चार हिंदी चित्रपटांचे (हम आपके हैं कौन, 'साहेब, बीबी और गुलाम'[३], परदेस, दिलवाले दुल्हनिया ले जायेंगे) परीक्षण, त्यांचे विषयवस्तू, कल्पना व त्यातून पुनर्उत्पादित होत असलेल्या संस्थांच्या आधारावर करताना दिसतात. या परीक्षणाच्या आधारावर ते विविध कलाप्रकारातील सर्वसाधारण नियमांवर पण भाष्य करतात. उदा० कुठले अवकाश हे पुरुषसत्ता अधिक मजबूत करतात व कुठले त्यांना उलथून लावण्यास अवकाश निर्माण करतात. 'साहेब, बीबी और गुलाम' वरील लेखामध्ये चित्रपटातील कथानकाच्या परीक्षणाद्वारे लेखक मांडतात की चित्रपटाचे कथानक हे व्यक्तिगत इच्छा व सामाजिक जबाबदारी, तसेच स्त्री पुरुष संबंधांमध्ये स्वातंत्र्य व नशीब यावर केंद्रित आहे.[४] हम आपके हैं कौन या चित्रपटावर आधारित लेखांमध्ये अशाहे चित्रपटांत भारतीय कुटुंब व त्यात सत्ता व कर्तव्यांची वाटाघाट कशी होते यावर दृष्टिक्षेप टाकलेला आहे. 'परदेस' व 'दिलवाले दुल्हनिया ले जायेंगे' या चित्रपटांच्या परीक्षणात लेखिकेनी 'विदेशात वसलेले भारतीय' व घर व देश या संकल्पनांवर प्रकाश टाकला आहे. +ओबेरॉय हे 'विमेन्स एरा (Women's Era )' या इंग्रजी मासिकात येणाऱ्या प्रणयकथांच्या विश्लेषणाद्वारे दाखवून देतात की या कथा स्त्री वाचकांच्या जीवनात महत्त्वपूर्ण व धोक्याची सूचना देण्याचे कार्य पार पाडतात. त्या जाणीवपूर्वक याचाही उल्लेख करतात की कथानक व शैली जरी एकसारखी वाटत असली तरीही या कलेच्या स्वरूपाला अनुभवण्याच्या व स्वीकारण्याच्या पद्धतीत पाश्चात्त्य देशांमध्ये व भारतात फरक आहे. या चित्रपटांचे ठरावीक साचेबंद कथानकं कशा प्रकारे एका आनंदी पारंपरिक भिन्नलिंगी सहजीवन व कौटुंबिक जीवनाबाबत विविध पर्याय समोर ठेवतात हे ओबेरॉय या विभागात दाखवून देतात. +पुस्तकाच्या प्रस्तावनेत ओबेरॉय लिहितात की, मुळात त्यांना या पुस्तकाचे शीर्षक ' धर्म आणि तीव्र इच्छा' असे ठेवायचे होते, जेणेकरून स्त्रियांसाठी परंपरेने व संस्कृतीने ठरवलेल्या अपेक्षा व स्त्रियांच्या इच्छा यांच्या संघर्षांमधील भारतातील स्त्रीवाद्यांचे योगदानही समाविष्ट करता येतील. नंतर त्यांनी पुस्तकाचे शीर्षक 'फ्रीडम ॲन्ड डेस्टिनी' असे ठेवले. त्यांच्या मते यामुळे कुटुंब व सामाजिक जीवन यांतील नैतिक अर्थकारण ओळखणे शक्य होईल, व आधुनिकतेच्या धारणांमुळे वैयक्तिक स्वायत्तता व स्त्री/ पुरुष दोघांचेही स्वातंत्र्य कसे नष्ट झाले हेही बघणे शक्य होईल. +भारतीय स्त्रीवाद diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4638.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4638.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bf18785efe19783448a17330f84fbb832185bfb5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4638.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +फ्रिडम पार्क हा बंगळूर, कर्नाटक, भारत येथील सेंट्रल बिझनेस डिस्ट्रीक्ट येथे स्थायिक आहे. पहिले ते मध्य जेल होते.[१] नोवेंबर २००८ साली ते सामान्य नागरिकांना उपलब्ध करण्यात आले. त्यातला काही भागात आंदोलनांसाठी पर्वांगी दिली आहे.[२] Archived 2010-12-03 at the Wayback Machine. +जेव्हा १९७५ला आपातकाळ राबवण्यात आला होता, अनेक विरोधी पक्श नेते जसे अटल बिहारी वाजपयी व लाल क्रुष्ण अडवाणी ह्यांना अटक करण्यात आली होती, व येथे तुरुंगवास झाला होता.[३] Archived 2012-07-15 at Archive.is +भ्रष्टाचाराविरुद्ध भारत (ईंडिया अगेंस्ट करप्शन), ह्या आंदोलनाद्वारे समर्थित अण्णा हजारेंचे (लोकपाल बिलच्या मागणीसाठी) अनिश्चीत उपोषणाच्या समर्थनामध्ये फ्रिडम पार्क येथे सुद्धा उपोषणासाठी लोकं बसलीत.[४] +गुणक: 12°58′38.18″N 77°34′54.64″E / 12.9772722°N 77.5818444°E / 12.9772722; 77.5818444 diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4650.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4650.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..57cbb68048133bb4dad113c665c3a11877692faa --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4650.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फ्रीडरीश हेर्मान शॉट्की (जुलै २४, इ.स. १८५१:बेर्सलाऊ, जर्मनी - ऑगस्ट १२, इ.स. १९३५:बर्लिन, जर्मनी) हा जर्मन गणितज्ञ होता. +याचा मुलगा वॉल्टर शॉट्की याने अर्धवाहकविज्ञानात मूलभूत काम केले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4655.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4655.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1ba4cb289971c136ebe4a51d35c016da469009d9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4655.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +फील्ड मार्शल फ्रीडरीश विल्हेम अर्न्स्ट पॉलस (२३ सप्टेंबर, १८९०:गुक्सहागेन, प्रशिया - १ फेब्रुवारी, १९५७, ड्रेस्डेन +, पूर्व जर्मनी) हा नाझी जर्मनीचा उच्च सेनापती होता. +१९४२मध्ये सोवियेत संघावरील आक्रमणात भाग घेतला होता व त्याअंतर्गत स्टालिनग्राडला वेढा घातला होता. स्टालिनग्राडच्या वेशीवर झालेल्या घनघोर लढाईत पॉलस जर्मन सैन्याचा सेनापती होता. या लढाईत दोन्ही पक्षांचे अतोनात नुकसान झाले. शेवटी सोवियेत संघाच्या सैन्याने प्रतिहल्ला चढवीत जर्मन सैन्यालाच वेढले आणि पॉलसला शरण येण्यास भाग पाडले. +पॉलस शरणागती पत्करणार असे कळल्यावर ॲडॉल्फ हिटलरने त्याला फील्ड मार्शल पदावर बढती दिली. तोपर्यंत जर्मनीच्या एकही फील्ड मार्शल शत्रूच्या हाती जिवंत लागलेला नव्हता. पॉलसला बढती देण्यामागे त्याने लढून मरावे किंवा आत्महत्या करावी असा हिटलरचा गूढ संदेश होता. बढती मिळाल्यावर दोनच तासांत पॉलस आपल्या सगळ्या सैन्यासह सोवियेत संघाला शरण गेला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4656.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4656.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1ba4cb289971c136ebe4a51d35c016da469009d9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4656.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +फील्ड मार्शल फ्रीडरीश विल्हेम अर्न्स्ट पॉलस (२३ सप्टेंबर, १८९०:गुक्सहागेन, प्रशिया - १ फेब्रुवारी, १९५७, ड्रेस्डेन +, पूर्व जर्मनी) हा नाझी जर्मनीचा उच्च सेनापती होता. +१९४२मध्ये सोवियेत संघावरील आक्रमणात भाग घेतला होता व त्याअंतर्गत स्टालिनग्राडला वेढा घातला होता. स्टालिनग्राडच्या वेशीवर झालेल्या घनघोर लढाईत पॉलस जर्मन सैन्याचा सेनापती होता. या लढाईत दोन्ही पक्षांचे अतोनात नुकसान झाले. शेवटी सोवियेत संघाच्या सैन्याने प्रतिहल्ला चढवीत जर्मन सैन्यालाच वेढले आणि पॉलसला शरण येण्यास भाग पाडले. +पॉलस शरणागती पत्करणार असे कळल्यावर ॲडॉल्फ हिटलरने त्याला फील्ड मार्शल पदावर बढती दिली. तोपर्यंत जर्मनीच्या एकही फील्ड मार्शल शत्रूच्या हाती जिवंत लागलेला नव्हता. पॉलसला बढती देण्यामागे त्याने लढून मरावे किंवा आत्महत्या करावी असा हिटलरचा गूढ संदेश होता. बढती मिळाल्यावर दोनच तासांत पॉलस आपल्या सगळ्या सैन्यासह सोवियेत संघाला शरण गेला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4775.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4775.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b137891791fe96927ad78e64b0aad7bded08bdc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4775.txt @@ -0,0 +1 @@ + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4784.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4784.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fb802c58dfb0679217f24dd0266d95bcf27a5167 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4784.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +जुलै २६, इ.स. २००६ +दुवा: [---] (इंग्लिश मजकूर) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4805.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4805.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..79f3b151e97a4ffa06e67d631656c0fdefebcd52 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4805.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फ्रेडरिक जेम्स कूक (३१ जानेवारी, १८७०:जावा, डच ईस्ट इंडीज - ३० नोव्हेंबर, १९१५:ओस्मानी साम्राज्य) हा  दक्षिण आफ्रिकाकडून १८९६ मध्ये एक कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता. +कूक पहिल्या महायुद्धादरम्यान इंग्लंड लष्करात भरती झाला. ३० नोव्हेंबर १९१५ रोजी ओस्मानी साम्राज्याच्या फौजेशी लढत असताना रणक्षेत्रात त्याला वीरमरण आले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4808.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4808.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc8ff670e1e926719380bb3924526d39b430f559 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4808.txt @@ -0,0 +1 @@ +एफ. जे. रॉबिन्सन, गोडेरिचचा पहिला व्हिस्काउथ (इंग्लिश: F. J. Robinson, 1st Viscount Goderich; १ नोव्हेंबर, इ.स. १७८२ - २८ जानेवारी, इ.स. १८५९) हा १८२७ ते १८२८ दरम्यान थोड्या काळाकरिता युनायटेड किंग्डमचा पंतप्रधान होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_481.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_481.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..423566c957e393d00aa65b419873efc98dd9d203 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_481.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +गुणक: 30°01′59″S 51°13′48″W / 30.03306°S 51.23000°W / -30.03306; -51.23000 + +पोर्तू अलेग्री (पोर्तुगीज: Porto Alegre) ही ब्राझील देशाच्या रियो ग्रांदे दो सुल ह्या सर्वात दक्षिणेकडील राज्याची राजधानी, देशातील दहाव्या क्रमांकाचे मोठे शहर व चौथ्या क्रमांकाचे मोठे महानगर क्षेत्र आहे. +हे शहर १७७२ साली असोरेस येथून स्थानांतरित झालेल्या लोकांनी वसवले. त्यानंतर जर्मनी, इटली, पोलंड इत्यादी देशांमधून आलेले अनेक लोक येथे स्थायिक झाले. सध्या पोर्तू अलेग्री शहराची लोकसंख्या १४ लाख तर महानगर क्षेत्राची लोकसंख्या सुमारे ४० लाख आहे. +२०१४ फिफा विश्वचषक स्पर्धेमधील १२ यजमान शहरांपैकी पोर्तू अलेग्री एक असून येथील एस्तादियो बेईरा-रियो स्टेडियममध्ये विश्वचषकातील ५ सामने खेळवले जातील. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4812.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4812.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..78640808c48ca68dbcbebc8aeda935555ea4c94a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4812.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फ्रेडरिक दहावा (फ्रेडरिक आंद्रे हेन्रिक क्रिस्चियन; २६ मे, १९६८ - ) हा डेन्मार्कचा राजा आहे. १४ जानेवारी २०२४ रोजी राणी मार्ग्रेथ दुसरीने पदत्याग केल्यानंतर हा सिंहासनावर आला. मार्गरेथने आपले वडील फ्रेडरिक नववा यांच्या मृत्यूनंतर ५२ वर्षे डेन्मार्कचे सिंहासनावर राज्य केले होते.[१][२] +फ्रेडरिक हा राणी मार्ग्रेथ आणि प्रिन्स हेन्रिक यांचा मोठा मुलगा आहे. त्यांनी आरहूस विद्यापीठातून राज्यशास्त्रात पदव्युत्तर पदवी मिळवली. विद्यापीठानंतर, त्यांनी संयुक्त राष्ट्र आणि पॅरिसमध्ये राजनैतिक पदांवर काम केले. डॅनिश सशस्त्र दलाच्या तिन्ही शाखांमध्ये त्यांनी प्रशिक्षण घेतले आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4819.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4819.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..da9f756dc59c586a14127e2607e8b539830405d6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4819.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्रीडरिश कार्ल रुडॉल्फ बर्गियस (११ ऑक्टोबर, १८८४:ब्रेस्लाउ, पोलंड - ३० मार्च, १९४९:बोयनोस एर्स, आर्जेन्टिना) हे पोलिश-जर्मन रसायनशास्त्रज्ञ होते. यांना कार्ल बोश यांच्याबरोबर १९३१ चे रसायनशास्त्रातील नोबेल पारितोषिक देण्यात आले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4828.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4828.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6ce7f2076c46189988d5136c7edbdd9bd6d56ebc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4828.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +फ्रेडरिक राईन्स हे शास्त्रज्ञ आहेत. +आ · हान्स आल्फव्हेन · झोर्स इव्हानोविच आल्फेरोव्ह · आल्बर्ट अब्राहम मिकेलसन · अल्बर्ट आइनस्टाइन · +ॲ · एडवर्ड ॲपलटन +ए · लियो एसाकी +ऑ  · फ्रँक ऑपनहाइमर +ओ  · डग्लस डी. ओशेरॉफ · गेऑर्ग झिमॉन ओम +क  · प्यॉत्र लियोनिदोविच कपित्सा · प्योत्र कापित्सा · आल्फ्रेड कास्लर · गुस्टाफ किर्शहोफ · जॅक किल्बी · पॉलिकार्प कुश · लिओन कूपर · विल्यम डी. कूलिज · हाइके कॅमरलिंघ-ऑन्स · वोल्फगांग केटर्ले · हेन्री वे केन्डॉल · जॉन डग्लस कॉकक्रॉफ्ट · आर्थर कॉम्प्टन · कार्ल रुडॉल्फ कोनिग · गुस्ताव कोरियोलिस · एरिक अ‍ॅलिन कोर्नेल · मासातोशी कोशिबा · क्लॉड कोहेन-तनूद्जी · पिएर क्युरी · जेम्स वॉट्सन क्रोनिन · हर्बर्ट क्रोमर · अर्न्स्ट क्लाड्नी · क्लाउस फोन क्लित्झिंग +ग  · जोसियाह विलार्ड गिब्स · गॉर्डन गूल्ड · डेनिस गॅबॉर · डेनिस गॅबोर · मारिया गेप्पर्ट-मायर · मरे गेल-मान · पीटर ग्रुनबर्ग · डेव्हिड ग्रोस · शेल्डन ली ग्लाशो · डोनाल्ड ए. ग्लेसर · रॉय जे. ग्लॉबर · चार्ल्स एदुआर्द ग्वियॉमे · ऑट्टो फोन गेरिक +च  · जॉर्जेस चार्पाक · जेम्स चॅडविक · पावेल अलेक्सेयेविच चेरेंकोव्ह +ज  · व्हिताली जिन्झबर्ग · रिकार्दो जियाकोनी · आयव्हार जियेव्हर · जेम्स प्रेस्कॉट जूल · जे.जे. थॉमसन · पिएर-गिल्स दि जेन्स · जे. हान्स डी. जेन्सन · जे. हान्स डी. जेन्सेन · जेम्स क्लार्क मॅक्सवेल · जेम्स वॅट · जॉन फोन न्यूमन · रॉडनी जोरी · आयरिन जोलिये-क्युरी · ब्रायन डेव्हिड जोसेफसन · कार्ल जान्स्की +झ  · लिओ झिलार्ड · फ्रिट्स झेर्निके +ट  · चार्ल्स हार्ड टाउन्स · इगॉर टॅम · इगोर टॅम · जोसेफ हूटॉन टेलर, जुनियर · रिचर्ड ई. टेलर +ड  · जॉन डाल्टन · पॉल डिरॅक · रेमंड डेव्हिस जुनियर · क्लिंटन डेव्हिसन · हान्स जॉर्ज डेहमेल्ट · क्रिस्चियन डॉपलर +त  · सॅम्युएल चाओ चुंग तिंग · सिन-इतिरो तोमोनागा · सिन-इतिरो-तोमोनागा · डॅनियेल सी. त्सुइ +थ  · जॉर्ज पेजेट थॉमसन +न  · लुई युजीन फेलिक्स नेइल · आयझॅक न्यूटन +प  · मार्टिन लुईस पर्ल · एडवर्ड मिल्स पर्सेल · आर्नो अ‍ॅलन पेन्झियास · ज्याँ बॅप्टिस्ट पेरिन · वोल्फगांग पॉल · वोल्फगांग पॉली · सेसिल फ्रँक पॉवेल · एच. डेव्हिड पोलित्झर · अलेक्सांद्र मिखाइलोविच प्रोखोरोव्ह · जुलियस प्लकर · माक्स प्लांक +फ  · आल्बर्ट फर्ट · विल्यम आल्फ्रेड फाउलर · व्हाल लॉग्सडन फिच · विल्यम डॅनियेल फिलिप्स · डॅनियल फॅरनहाइट · इल्या फ्रँक · जेम्स फ्रांक · अलेक्झांडर अलेक्झांड्रोविच फ्रीडमन · जेरोम आय.फ्रीडमन · जॉन अँब्रोझ फ्लेमिंग +ब  · चार्ल्स ग्लोव्हर बार्कला · जॉन बार्डीन · निकोलाय बासोव्ह · ए.ई. बेकरेल · आंत्वान हेन्री बेकरेल · योहान्स जॉर्ज बेड्नोर्झ · हान्स बेथ · मॅक्स बॉर्न · वॉल्थर बोथ · लुडविग बोल्ट्झमन · आगे नील्स बोह्र · पर्सी विल्यम्स ब्रिजमन · वॉल्टर हाउझर ब्रॅटैन · बर्ट्राम ब्रॉकहाउस · लुई दि ब्रॉग्ली · कार्ल फर्डिनांड ब्रॉन · निकोलास ब्लूमबर्गेन · पॅट्रिक मेनार्ड स्टुअर्ट ब्लॅकेट · फेलिक्स ब्लॉक +म  · रॉबर्ट अँड्रुझ मिलिकन · जॉन सी. माथर · फ्रान्झ मेल्डे · नेव्हिल फ्रांसिस मॉट · बेन मॉटलसन · रुडॉल्फ मॉसबाउअर · कार्ल अलेक्झांडर म्युलर +य  · हिदेकी युकावा · योईचिरो नाम्बू +र  · मार्टिन राइल · फ्रेडरिक राईन्स · इसिदोर आयझॅक राबी · नॉर्मन फॉस्टर राम्से, जुनियर · ओवेन विलान्स रिचर्डसन · रॉबर्ट कोलमन रिचर्डसन · बर्टन रिश्टर · चार्ल्स थॉमसन रीस विल्सन · कार्ल डेव्हिड टॉल्मे रुंग · कार्लो रुब्बिया · अर्न्स्ट रुस्का · जेम्स रेनवॉटर · विल्हेम राँटजेन +ल  · लेव्ह लँडाउ · गॅब्रियेल लिपमन · जॉर्ज क्रिस्तॉफ लिश्टेनबर्ग · डेव्हिड ली · त्सुंग-दाओ ली · विलिस लॅम्ब · अँथोनी जेम्स लेगेट · लियॉन एम. लेडरमान · फिलिप लेनार्ड · लुइस फेदेरिको लेलवा · अर्नेस्ट लॉरेन्स +व  · स्टीवन वाईनबर्ग · युजीन विग्नर · विल्हेल्म वियेन · फ्रँक विल्चेक · केनेथ गेडीज विल्सन · रॉबर्ट वूड्रो विल्सन · कार्ल वीमन · मार्टिनस जे.जी. व्हेल्टमन · योहान्स डिडरिक व्हान डेर वाल्स · जॉन हॅसब्रूक व्हान व्लेक · विलेम जेकब व्हान स्टॉकम · अलेस्सांद्रो व्होल्टा +श  · विल्यम शॉकली · वॉल्टर शॉट्की · आर्थर लियोनार्ड शॉलो · जॉन रॉबर्ट श्रीफर · एर्विन श्र्यॉडिंगर · मेल्व्हिन श्वार्त्झ · जुलियन श्विंगर +स  · सायमन व्हान डेर मीर · अर्नेस्ट थॉमस  · सिंटन वाल्टन · कै सीगबानमान सीगबान · थॉमस योहान सीबेक · एमिलियो जिनो सेग्रे · ऑट्टो स्टर्न · जॅक स्टाइनबर्गर · होर्स्ट लुडविग श्ट्यॉर्मर · जॉन स्ट्रट · जॉर्ज एफ. स्मूट diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4851.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4851.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f1c2de22f2d2dd28332d5a0616b2c839b441a670 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4851.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्रेडरिक सॉमरसेट गॉफ फ्रेडी कॅल्थोर्प (२७ मे, १८९२:लंडन, इंग्लंड - १९ नोव्हेंबर, १९३५:सरे, इंग्लंड) हा  इंग्लंडकडून १९३० मध्ये ४ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4865.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4865.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7468a6cb99161456b93be0db2671645556d56ea9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4865.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +फ्रेदरिक शोपें (फ्रेंच: Frédéric Chopin; २२ फेब्रुवारी किंवा १ मार्च इ.स. १८१० - १७ ऑक्टोबर इ.स. १८४९) हा एक पोलिश संगीतकार, पियानोवादक व संगीत शिक्षक होता. +१८१० साली वर्झावाजवळील एका खेड्यात जन्मलेला शोपें वयाच्या विसाव्या वर्षी पॅरिसमध्ये स्थानिक झाला. बराच काळ आजारी असलेला शोपें १८४९ साली वयाच्या ३९व्या वर्षी मृत्यू पावला. +शोपेंला आजवरच्या सर्वोत्कृष्ट पियानोवादकांपैकी एक मानले जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4920.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4920.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c787dbd2daae94c52eb2944b41abeb94a68b15e4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4920.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +इंपेरेटर सीझर व्हेस्पासियानस ऑगस्टस (नोव्हेंबर १७, इ.स. ९ - जून २३, इ.स. ७९) हा इ.स. ६९ ते इ.स. ७९ पर्यंत रोमचा सम्राट होता. हा फ्लाव्हियन वंशाचा प्रथम सम्राट होता. +याचे मूळ नाव फ्लाव्हियस व्हेस्पासियानस होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4921.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4921.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..310bd05400a1e4f8d0e772ec764f77562f3beb30 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4921.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +फ्लाव्हिया पेनेटा (इटालियन: Flavia Pennetta) ही एक इटालियन महिला टेनिस खेळाडू आहे. सध्या ती महिला एकेरी क्रमवारीत ८व्या स्थानावर आहे. तिने जिसेला डुल्कोसोबत २०११ ऑस्ट्रेलियन ओपनमधील महिला दुहेरीचे अजिंक्यपद पटकावले. २०१५ साली तिने यू.एस. ओपन स्पर्धेतील एकेरीचे अजिंक्यपद देखील मिळवले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4936.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4936.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7ef34973400b8efd29c8873b158de76fc210b0fe --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4936.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +फ्लॅटलॅंड: अ रोमॅन्स ऑफ मेनी डायमेनशन्स  (इंग्रजी:  Flatland: A Romance of Many Dimensions, अर्थ:  फ्लॅटलॅंड: अनेक मितींची कहाणी, फ्लॅटलॅंड  चा शब्दशः अर्थ "सपाटदेश" असा होऊ शकतो) ही एड्विन ॲबट ॲबट नामक एका इंग्रज शालेय मुख्याध्यापकांनी लिहिलेली उपहासात्मक लघुकादंबरी आहे. या पुस्तकाचे प्रथम प्रकाशन १८८४ साली लंडन मध्ये सीली आणि कं. तर्फे केले गेले. +"ए स्क्वेअर" या टोपणनावाने लिहिलेल्या पुस्तकात एक काल्पनिक  द्विमितिय जग साकारले आहे. या माध्यमातून लेखकाचा मूळ उद्देश त्या काळातील व्हिक्टोरियन समाजावर टिप्पणी करण्याचा होता, परंतु कालांतराने पुस्तकातील मितींचे निरीक्षण हे जास्त लक्षवेधी ठरले आहे. +या पुस्तकावर आधारित काही चित्रपटही बनले आहेत. +कथेतील द्विमितीय जग भूमितीय आकृत्यांनी वसलेले आहे, ज्यात पुरुष अनेक प्रकारचे बहुभुज आकार आहेत, व स्त्रिया या सरळ रेषा आहेत. कथेचा सूत्रधार "ए. स्क्वेअर" नामक एक चौरस असून, तो "मध्यमवर्गीय व व्यावसायिक गृहस्थ" या सामाजिक स्तराचा सदस्य असतो. पुस्तकाच्या पहिल्या भागात स्क्वेअर हा वाचकांना द्विमितीय जगाची सफर घडवितो व त्यातील भौतिक, ऐतिहासिक व सामाजिक पैलू समजावून सांगतो. +एके दिवशी स्क्वेअरला स्वप्न पडते ज्यात तो एका एक-मितीय जगाला ("लाईनलॅंड", शब्दशः अर्थ "रेषादेश") भेट देतो, ज्याचे रहिवासी बिंदू असतात. या बिंदुंना स्क्वेअरचा आकार फक्त बिंदूंसारखा दिसतो. स्क्वेअर हा अनेक प्रकारे त्या जगाच्या राजाला दुसऱ्या मितीच्या अस्तित्वाबद्दल पटवायचा प्रयत्न करतो परंतु त्यात तो असफल होतो. +या दृष्टांतानंतर स्क्वेअरच्या जगात एक त्रिमितिय गोल (गोळा) आकृती त्याला भेट देते. जसे एकमितीय बिंदू द्विमितीय स्क्वेअरला फक्त बिंदू म्हणूनच ओळखू शकतात, तसेच द्विमितीय स्क्वेअर हा त्रिमितीय गोळ्याला एक वर्तुळ म्हणूनच बघू शकतो. स्क्वेअरला तिसऱ्या मितीच्या अस्तित्वाबद्दल पटवून देण्यासाठी गोळा स्क्वेअरच्या जगातून हळूहळू "वर"पासून "खाली" जातो, जेणेकरून स्क्वेअरला आधी मोठे होत जाणारे, नंतर लहान होत जाणारे व शेवटी नाहीसे होणारे वर्तुळ दिसते. हे सर्व द्विमितीय स्क्वेअर करता अद्भुत असते. +यानंतरही स्क्वेअरचे शंकानिरसन न झाल्याने गोळा त्याला फ्लॅटलॅंड मधून "उचलून" स्पेसलॅंड (शब्दशः अर्थ: "अवकाशदेश") या त्रिमितीय जगात नेतो. तेथे स्क्वेअरची अखेर खात्री पटते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4941.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4941.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..997882cdd6a6ecb3318e7906eba724f468aff645 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4941.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिकेतील भागांची यादी + +फ्लॅशबॅक हे स्टार ट्रेक:व्हॉयेजर मालिकेतील तिसऱ्या पर्वाचा, दुसरा भाग आहे आणि संपूर्ण मालिकेतील चव्वेचाळीसवा भाग आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4952.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4952.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..23c352846109af9c8fd93deacb69217c02d49df6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4952.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फ्लॉइड काउंटी, इंडियाना ही अमेरिकेच्या इंडियाना राज्यातील ९२ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4959.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4959.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aa1b24bacb4acba0edb78d54363e05555167b73c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4959.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्लॉइड लमाँट राइफर (२३ जुलै, १९७२:बार्बाडोस - ) हा  वेस्ट इंडीजकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे. हा डाव्या हाताने फलंदाजी आणि उजव्या हाताने मध्यमगती गोलंदाजी करीत असे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_497.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_497.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..005f68181a498b8778692f6cfe7d314e0307a4fc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_497.txt @@ -0,0 +1 @@ +पोल सेझान (फ्रेंच: Paul Cézanne ;) (जानेवारी १९, इ.स. १८३९ - ऑक्टोबर २२, इ.स. १९०६) हा उत्तर-दृक्‌ प्रत्ययवादी चित्रांसाठी प्रसिद्ध असलेला फ्रेंच चित्रकार होता. इ.स.च्या एकोणिसाव्या शतकात बळावलेल्या दृक प्रत्ययवादी चित्रशैलीकडून इ.स.च्या विसाव्या शतकातील घनवादी चित्रशैलीच्या दिशेने युरोपीय कलाक्षेत्राला मिळणाऱ्या कलाटणीच्या काळातील समन्वयाच्या छटा त्याच्या चित्रांत आढळतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4975.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4975.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fdea6f9bf3c41889895a374a59f3ac2062fcc41d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4975.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +मायामी मार्लिन्स ही अमेरिकेत मेजर लीग बेसबॉल या संघटनेतील एक बेसबॉल संघ आहे. हा संघ फ्लोरिडाच्या मायामी शहरात स्थित आहे. याचे घरचे सामने मार्लिन्स पार्क या मैदानात खेळले जातात. +या संघाची स्थापना १९९३मध्ये फ्लोरिडा मार्लिन्स नावाने झाली. २०११मध्ये या संघाचे नाव बदलण्यात आले. +कॉलोराडो रॉकीझ आणि मायामी मार्लिन्स हे वर्ल्ड सेरीझ न जिंकलेले मेजर लीग बेसबॉलमधील दोन संघ आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4978.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4978.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a5a56a2bc7e4a39489cc33ad034fac4209ea6066 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4978.txt @@ -0,0 +1 @@ +फ्लोरिन मर्जेआ (२६ जानेवारी, इ.स. १९८५:क्रैओव्हा, रोमेनिया - ) हा रोमेनियाचा टेनिस खेळाडू आहे. याने होरिया तेकाउसह २०१६ च्या उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धेतील पुरुष दुहेरी प्रकरात रौप्यपदक मिळविले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4983.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4983.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e3d8e8c295c96192db0bee4760b9bf5e29632ed4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_4983.txt @@ -0,0 +1 @@ +† खेळलेले सामने (गोल). diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..693af85a23e1c030d7917dbf20408baa658680e6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोटा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील हिमायतनगर तालुक्यातील एक गाव आहे. +नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८० मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८० टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5002.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5002.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ae359605b6390a7e9139548a2ba688ebb88039d9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5002.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +फ्लोरोअँन्टिमनिक आम्लफ्लोरॅनियम हेक्झाफ्लोरोस्टिबॅन्युआइडफ्लोरॅनियम हेक्झाफ्लोरिडोॲन्टिमनेट (१-)[FH2+].F[Sb-](F)(F)(F)(F)FInChI=1S/FH2.6FH.Sb/h1H2;6*1H;/q+1;;;;;;;+5/p-6 YKey: HBGBSIVYTBPVEU-UHFFFAOYSA-H Yहायड्रोजन फ्लोराइड +जादुई आम्ल + +फ्लोरोॲंटिमनिक आम्ल हे एक निरिंद्रिय संयुग असून ते ज्ञात असलेल्या सर्व आम्लांमधील सर्वांत शक्तिशाली आम्ल आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5048.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5048.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..23b99834c82b5ba424bd7b623cb9389810235bd1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5048.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बँबर्ग काउंटी, साउथ कॅरोलिना ही अमेरिकेच्या साउथ कॅरोलिना राज्यातील ४६ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. +बँबर्ग काउंटी, साउथ कॅरोलिनाची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5056.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5056.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..865c00c740f8b4af0c94bcee629c9be3aa25aba7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5056.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +बंकिमचंद्र चट्टोपाध्याय (बंगाली: বঙ্কিম চন্দ্র চট্টোপাধ্যায় ; उच्चार: बोंकिमचोंद्रो चोट्टोपाद्धाय) (जन्म : २६ जून १८३८; - ८ एप्रिल १८९४) हे बंगाली कवी, कादंबरीकार, पत्रकार होते. भविष्यात भारतीय प्रजासत्ताकाचे राष्ट्रगान ठरलेल्या वंदे मातरम् या गीताचे रचनाकार होते. इ.स. १८७६ साली त्यांच्या आनंदमठ या कादंबरीमध्ये त्यांनी हे गीत लिहिले. ही कादंबरी इ.स. १८८२ साली प्रकाशित झाली आणि काही दिवसातच हे गीत भारतीय स्वातंत्र्यलढ्याचे प्रेरणागीत बनले. +बंकिंमचंद्रचा मूळ पिंड लेखकाचा होता. बंगाली मधून लिहलेल्या कादंबऱ्या, कविता खूप लोकप्रिय झाल्या. त्यांच्या साहित्याचे सर्व देशी भाषामधून अनुवाद झाले. 'राजमोहन्स वाईफ' (इंग्रजी) (१८६४) ही बंकिमचंद्रांनी लिहिलेली पहिली कादंबरी. +वा.गो. आपटे यांनी चार खंडांत, बंकिमचंद्र यांचे संपूर्ण कादंबरी वाङ्मय, त्यातील बंगाली वातावरण, पार्श्वभूमी व पात्रांची नावे कायम ठेवून मराठीत आणले आहे. +देशभक्तीचा धर्म ही बंकिमचंद्रांच्या लिखाणाची प्रमुख कल्पना आहे असे श्रीअरविंद घोष यांनी म्हटले आहे. वंदे मातरम् हे राष्ट्रगान आणि देशभक्तीचा धर्म या दोन गोष्टी म्हणजे त्यांनी राष्ट्राला दिलेले योगदान आहे असे ते म्हणतात. बंकिमचंद्रांनी भारतीयांना भारताकडे माता या रूपात पाहण्याची दृष्टी दिली हे त्यांचे आणखी एक योगदान आहे असेही त्यांनी म्हटले आहे. आणि म्हणून बंकिंमचंद्र हे नवभारताचे प्रेरणास्रोत आणि राजकीय गुरू आहेत, असे श्रीअरविंद म्हणतात. [१] +ऋषी बंकिम चंद्र या नावाचा बंदे मातरम् या नियतकालिकामधील १६ एप्रिल १९०७ साली श्रीअरविंद घोष यांनी इंग्लिश भाषेत लिहिलेला लेख. + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5144.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5144.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3230ea2c02a7ec5902480166881951ccee420446 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5144.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बंटवाला (अधिकृतपणे बंटावाल म्हणून ओळखले जाते) हे मंगलोर-हसन-म्हैसूर मार्गावरील एक प्रमुख रेल्वे स्थानक आहे. हे बीसी रोड, बंटवाल, दक्षिण कन्नड जिल्हा, कर्नाटक राज्य, भारत येथे आहे. यात दोन प्लॅटफॉर्म आहेत. हे रेल्वे स्थानक दक्षिण कन्नड जिल्ह्यातील राष्ट्रीय महामार्गाच्या जवळचे रेल्वे स्थानक आहे. हे रेल्वे स्थानक राष्ट्रीय महामर्ग - ७५ पासून फक्त ५०० मीटर अंतरावर आणि बंटवाल शहरापासून ३ किमी अंतरावर आहे. +बंटवाला रेल्वे स्थानक दक्षिण कन्नड जिल्ह्यातील बंटवाल शहराला सेवा देते. हे भारतीय रेल्वेच्या दक्षिण पश्चिम रेल्वे विभागातील म्हैसूर रेल्वे विभागाशी संबंधित आहे. +मंगळुरू, पुत्तूर, सुब्रह्मण्य, कारवार, कन्नूर, विजयपुरा, यशवंतपूर, बेंगळुरू, म्हैसूर, हुब्बल्ली या ठिकाणी जाण्यासाठी अनेक गाड्या आहेत ज्या बंटवाल रेल्वे स्थानकावर थांबतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5149.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5149.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..81202d495d14625d5a4f78234103638c5d6e11b5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5149.txt @@ -0,0 +1 @@ +किर्तीकुमार जितेश बंटी भांगडिया मराठी राजकारणी आहेत. हे चिमूर मतदारसंघातून भारतीय जनता पक्षाकडून महाराष्ट्राच्या चौदाव्या विधानसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5176.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5176.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..359e35f5567271218bb57da94288c0446de36ee0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5176.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +गुणक: 4°53′25″N 114°56′32″E / 4.89028°N 114.94222°E / 4.89028; 114.94222 + +बंदर सेरी बेगवान (मराठी लेखनभेद: बंदर श्री भगवान ; जावी: بندر سري بڬاوان ; रोमन: Bandar Seri Begawan) ही ब्रुनेई ह्या देशाची राजधानी व सर्वांत मोठे शहर आहे. हे शहर ब्रुनेईच्या उत्तर भागात दक्षिण चीन समुद्राजवळ वसले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5199.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5199.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..80e25f2e0145465fb6455c5cceeca88a7ee3213c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5199.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बंदूक (इंग्लिश: Gun, गन ;) हे स्फोटक दारू वापरून गोळी डागणारे शस्त्र आहे. बंदुकांचे खूप प्रकार आहेत आणि वेगवेगळे देश त्यांची वेगवेगळी व्याख्या करतात. + + +तिरपी मुद्राक्षरे diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5225.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5225.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a6864404f7088a2c98ab0d7e4b7818bb5c812910 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5225.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +बंसी बिरजू हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये अमिताभ बच्चन व जया बच्चन यांनी काम केले होते.हा सन १९७२ मध्ये तयार झालेला एक चित्रपट आहे.या चित्रपटाचे दिग्दर्शन प्रकाश वर्मा यांचे आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5227.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5227.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a6864404f7088a2c98ab0d7e4b7818bb5c812910 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5227.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +बंसी बिरजू हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये अमिताभ बच्चन व जया बच्चन यांनी काम केले होते.हा सन १९७२ मध्ये तयार झालेला एक चित्रपट आहे.या चित्रपटाचे दिग्दर्शन प्रकाश वर्मा यांचे आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_531.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_531.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1cc3770517bd6a1a574bbec628f20e7d30927d03 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_531.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोलिस उपमहानिरीक्षक(Deputy Inspector General of Police) (DIG) हे पोलीस दलातील अधिकारी पद आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5325.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5325.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1ba2b2d0f2c1bf481bd9ef3473ab68746068bc80 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5325.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +बजाज उद्योगसमूह हा एक भारतीय बहुराष्ट्रीय समूह आहे ज्याची स्थापना जमनालाल बजाज यांनी १९२६ मध्ये मुंबईत केली होती.[१][२] समूहामध्ये ३४ कंपन्यांचा समावेश आहे आणि त्याची प्रमुख कंपनी बजाज ऑटो ही जगातील चौथी सर्वात मोठी दुचाकी आणि तीन-चाकी वाहन उत्पादक कंपनी आहे.[३] इतर उल्लेखनीय समूह कंपन्यांमध्ये बजाज फायनान्स, बजाज फिनसर्व्ह, बजाज इलेक्ट्रिकल्स, मुकंद, बजाज हिंदुस्थान आणि बजाज होल्डिंग अँड इन्व्हेस्टमेंट यांचा समावेश होतो. +या गटाचा विविध उद्योगांमध्ये सहभाग आहे ज्यात ऑटोमोबाईल्स (२ आणि ३ चाकी), गृह उपकरणे, प्रकाश, लोखंड आणि स्टील, विमा, प्रवास आणि वित्त यांचा समावेश आहे. +बजाज ग्रुप ऑफ कंपनीजची स्थापना जमनालाल बजाज यांनी केली होती. +जमनालाल बजाज यांचा थोरला मुलगा कमलनयन बजाज, इंग्लंडच्या केंब्रिज विद्यापीठातून शिक्षण पूर्ण केल्यानंतर वडिलांना व्यवसाय आणि समाजसेवेत मदत करण्यासाठी. स्कूटर, थ्री-व्हीलर, सिमेंट, अलॉय कास्टिंग आणि इलेक्ट्रिकल्सच्या उत्पादनात शाखा वाढवून त्यांनी व्यवसायाचा विस्तार केला. 1954 मध्ये कमलनयन यांनी बजाज समूहाच्या कंपन्यांचे सक्रिय व्यवस्थापन हाती घेतले. +जमनालाल यांचा धाकटा मुलगा रामकृष्ण बजाज यांनी 1972 मध्ये त्यांचा मोठा भाऊ कमलनयन बजाज यांच्या निधनानंतर पदभार स्वीकारला. व्यवसायाच्या जबाबदाऱ्या सांभाळण्यासोबतच, रामकृष्ण यांची ऊर्जा बजाज समूहाच्या सामाजिक सेवा आणि समाजकल्याण कार्यक्रमांवर केंद्रित होती. 1961 मध्ये ते वर्ल्ड असेंब्ली फॉर यूथ (इंडिया)चे अध्यक्ष म्हणून निवडून आले. त्यांनी भारतीय युवा केंद्र ट्रस्टचे व्यवस्थापकीय विश्वस्त पदही भूषवले, ज्याने 1968 मध्ये विश्व युवक केंद्राची संकल्पना केली आणि एक युवा विकास संस्था तयार केली. +राहुल बजाज, बजाज समूहाचे अध्यक्ष आणि माजी व्यवस्थापकीय संचालक (2005 पर्यंत) हे जमनालाल बजाज यांचे नातू होते. त्यांनी आपले शालेय शिक्षण मुंबईतील कॅथेड्रल या शाळेतून पूर्ण केले. त्यानंतर त्यांनी सेंट स्टीफन्स कॉलेज, दिल्ली, गव्हर्नमेंट लॉ कॉलेज, मुंबई आणि हार्वर्ड युनिव्हर्सिटी, यूएसए येथून शिक्षण घेतले. त्यांनी 1965 मध्ये बजाज समूहाचा ताबा घेतला आणि भारतातील सर्वात मोठ्या समूहांपैकी एक स्थापन केला. भारताच्या राष्ट्रपतींनी 27 एप्रिल 2017 रोजी श्री. राहुल बजाज यांना जीवनगौरवसाठी CII अध्यक्ष पुरस्कार प्रदान केला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5346.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5346.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..03e00db1a005915de66ac03091510f01723071d3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5346.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बटलर काउंटी, आयोवा ही अमेरिकेच्या आयोवा राज्यातील ९९ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5366.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5366.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6dc7613761684572c5898d376cb5890c1d416fe8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5366.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बटाटे स्वच्छ धुऊन, साले काढून किसून घ्यावेत, नंतर किसही पाणी घालून स्वच्छ धुवावा व पिळून ठेवावा. जिरे घालून तूपाची फोडणी करावी. त्यावर मिरच्यांचे तुकडे व बटाटयाचा कीस घालून परतावे, नंतर त्यात दाण्याचे कूट व मीठ घालून चांगले ढवळून झाकण ठेवावे. मधून मधून कीस हलवावा. शिजला की उतरवावा. गरमच खायला द्यावा. असाच रताळयाचा कीस करावा +http://www.marathiworld.com/ann-he-purnabramha-m/upwasmisal#upwaspanchamrut diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5370.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5370.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fdf1d812d73df2eb48d974fcee2ccabea4f9e4f3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5370.txt @@ -0,0 +1 @@ +साचा:एकत्रिकरण।आलू पराठा diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5372.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5372.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..35b1b86d9add2ad2685b4a255b4202659078789d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5372.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बटान हा फिलिपाईन्सच्या लुझोन बेटावरील प्रांत आहे. बटानची राजधानी बलांगा सिटी आहे. +दुसऱ्या महायुद्धात येथे अमेरिकन व फिलिपीनो सैनिकांनी शर्थीची झुंज देउन जपानी सैन्याला रोखून धरले होते. काही कालाने जपानने जादा कुमक मागवुन प्रतिकार मोडुन काढला व हजारो युद्धबंदी पकडले. या युद्धबंद्यांना नीट वागणुक न दिली गेल्यामुळे शेकडो मृत्युमुखी पडले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5391.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5391.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cf4792a14680cfbb6cfdc2d5cc38ec25858915d4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5391.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बडगी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सियसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २,००० मि.मी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_54.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_54.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1d563e02f847ede33479a174c5884062adfc454b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_54.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोप अर्बन चौथा (इ.स. ११९५:त्रॉइस, फ्रांस - ऑक्टोबर २, इ.स. १२६४:पेरुजिया, इटली) हा तेराव्या शतकातील पोप होता. +याचे मूळ नाव जॉक पॅंटालेऑन असे होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5400.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5400.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e3fd362692766f83832916cbea7a177109deeda5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5400.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बड़ा कबूतर हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये अमिताभ बच्चन यांनी काम केले होते. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5403.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5403.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e3fd362692766f83832916cbea7a177109deeda5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5403.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बड़ा कबूतर हा एक हिंदी भाषा भाषेतील चित्रपट आहे. या मध्ये अमिताभ बच्चन यांनी काम केले होते. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5424.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5424.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c9d8ec569c827da92c1e5d4ffae430a7bd06c175 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5424.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +वडोदरा जंक्शन (गुजराती: વડોદરા રેલ્વે સ્ટેશન) हे गुजरात राज्यामधील सर्वात वर्दळीचे रेल्वे स्थानक आहे. पश्चिम रेल्वेच्या वडोदरा विभागाचे मुख्यालय येथेच स्थित आहे. मुंबई-दिल्ली ह्या प्रमुख मार्गावर असलेल्या वडोदरा स्थानकामध्ये दररोज सुमारे १५० गाड्या थांबतात. +वडोदरा स्थानकाची निर्मिती महाराज सयाजीराव गायकवाड ह्यांच्या हुकुमावरून इ.स. १८६१ मध्ये बॉम्बे, बरोडा ॲन्ड सेंट्रल इंडिया रेल्वे ह्या कंपनीद्वारे करण्यात आली. +वडोदराहून मुंबईकडे रोज १४ प्रवासी रेल्वेगाड्या धावतात. वडोदरा एक्सप्रेस, पश्चिम एक्सप्रेस, मुंबई राजधानी एक्सप्रेस, ऑगस्ट क्रांती राजधानी एक्सप्रेस, गुजरात संपर्क क्रांती एक्सप्रेस, गुजरात एक्सप्रेस, कर्णावती एक्सप्रेस, सौराष्ट्र एक्सप्रेस, कच्छ एक्सप्रेस, सूर्यनगरी एक्सप्रेस, सयाजीनगरी एक्सप्रेस इत्यादी अनेक प्रसिद्ध गाड्या वडोदराला मुंबईसोबत जोडतात. पुण्यासाठी वडोदरावरून अहिंसा एक्सप्रेस, पुणे−इंदूर एक्सप्रेस सुटतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5453.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5453.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..714421c4e8e90242309c7cd7e5e71af0ec718d96 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5453.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बदनामी म्हणजे किंवा वैयक्तिक, व्यवसाय संबंधित कुप्रसिद्धी होय. उत्पादन, गट, सरकार, धर्म, किंवा राष्ट्राची प्रतिष्ठा यांना हानी पोहोचवणाऱ्या खोट्या विधानासही बदनामी असे म्हणतात. सर्व न्यायाधिकारक्षेत्रात बदनामी, निराधार टीका विरोधात कायदेशीर कारवाई करण्यास परवानगी असते. +==प्रकार== 1) लेखी बदनामी लाय बेल Libel 2) तोंडाने बोलने Slander diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5462.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5462.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fffedb61835f923d3b6e1942a13a499b8e6ab949 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5462.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +१९° ०९′ ००″ N, ७३° १५′ ४३.२″ E +बदलापूर हे महाराष्ट्र राज्यातील एक निसर्गसौंदर्याने नटलेले शहर आहे. ठाणे जिल्ह्यातील उल्हास नदी किनारी वसलेल्या या शहराला कुळगाव-बदलापूर या नावाने सुद्धा ओळखले जाते. मुंबई शहराशी बदलापूर शहर मध्य उपनगरीय रेल्वेसेवेने जोडलेले असून, दक्षिणेस वांगणी तर उत्तरेस अंबरनाथ स्थानक आहे. मुळातले बदलापूर गाव हे बदलापूर रेल्वे स्थानकापासून जवळपास ५ किलोमीटर अंतरावर आहे. आज बदलापूर शहरात जुने बदलापूर गाव, कुळगाव, मांजर्ली, बेलवली, वालवली, वडावाली, कात्रप,खरवई अशा अनेक छोट्या गावांचा समावेश आहे.तसेच बदलापुरात अनेक वृत्तपत्रे हवं आहे, त्यात प्रसिद्ध म्हणून सा.शिव दरबार,बदलापूर नामा, आदर्श बदलापुर,उल्हास विकास,विधान परिवार,विधान मित्र,असे वृत्तपत्रे आहे,शहरातील भ्रष्टाचार उघड करण्यास व त्यांना वाचा फोडण्यासाठी महत्वाची भूमिका घेतली आहे +शिवाजी महाराजांच्या काळात बदलापूर-सुरत मार्गे कोकण आणि गुजरात दरम्यान दळणवळणाचा रस्ता होता. उत्तम प्रजातींच्या घोड्यांसाठी हे शहर प्रसिद्ध होते. कोकण प्रदेशातल्या कठीण चढाईसाठी शिवाजी महाराजांचे योद्धे येथे घोडे बदलायचे. यावरूनच हे शहर बदलापूर या नावाने ओळखले जाऊ लागले. १९७१ साली अंबरनाथ तालुक्यातील बदलापूर या शहरात नगरपालिकेची स्थापना करण्यात आली. +बदलापूर परीसरातील बारवी धरण ६५.१५ मीटर उंचीचे होते मात्र आता उंची वाढवून ७३ मीटर उंच केले आहे,त्यामुळे अनेक वाड्या,पाडे यातील बाधित आदीवासी बांधवाना स्थलांतर करून सरकारी,नोकऱ्या देण्यात आले आहे,बारवी धरण हे बदलापूर स्थानकापासून सुमारे १६ किलोमीटर अंतरावर असलेले एक विशाल जलाशय स्रोत आहे. बदलापूर, अंबरनाथ, उल्हासनगर, मुरबाड येथील औद्योगिक वसाहतींना या धरणातून पाणीपुरवठा केला जातो. दरवर्षी बारवी धरणाच्या पाणलोट क्षेत्रात २८०० ते ३००० मिमी. पावसाची नोंद होते. बारवी, ब्यारेज आणि कोंडेश्वर येथील भोज धरणांव्यतिरिक्त बदलापूर स्थानकापासून सुमारे ८ किलोमीटर अंतरावर चिखलोली धरण आहे, या धरणांच्या परिसरातील निसर्गामुळे छोट्या सहलीसाठी जवळपासच्या शहरांतून पर्यटक येथे येतात.233,070 दशलक्ष लिटरच्या थेट संचयन क्षमतेच्या 100.00% वर,बारवी धरणातून ठाणे, कल्याण-डोंबिवली, उल्हासनगर, मीरा-भाईंदर, भिवंडी आणि नवी मुंबईला पाणीपुरवठा केला जातो. +बदलापूर हे जांभळाच्या मधाचे दुसरे गाव विकसित करण्यात येणार आहे.[१] +शिवमंदिर (शांतिनगर),शनी मंदिर(शनिनगर मांजर्ली) गणपती मंदिर (बदलापूर गांव), गांवदेवी मंदिर, महालक्ष्मी मंदिर, दत्तमंदिर, श्रीराम मंदिर, वडवली शिवमंदिर हनुमान मंदिर (गांधी चौक ) मारुती मंदिर (मांजर्ली गाव ), राम मंदिर (बेलवली गाव ) गावदेवी मंदिर (खरवई) एकविरा मंदिर(गांधीनगर ) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5473.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5473.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4216d927264219d368ee65cc0ad193a0e02102aa --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5473.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ही भारतात उगवणारी एक आयुर्वेदिक औषधी वनस्पती आहे. बदामबीज हे पुष्टीदायक व शक्तिवर्धक आहे. +बदाम : (हि.. बादाम; क. बादावी, बादामी; सं वाताम; इं आमंड; लॅ. प्रूनस ॲमिग्डॅलस, प्रू. कॉम्यूनिस; कुल-रोझेसी). सुमारे ८ मी. उंचीचा हा पानझडी पृक्ष मूळचा मध्य व पश्चिम आशियातील असून अद्याप तेथे वन्य अवस्थेत आढळतो; इ. स. पू. दहाव्या शतकात चीनमध्ये व इ. स. पू. पाचव्या शतकात ग्रीसमध्ये याची लागवड होती, असे म्हणतात. काहींच्या मते जरदाळू, सफरचंद, केळ व आंबा यांच्याप्रमाणे सु. ४,००० वर्षांपूर्वीपासून मनुष्य त्याची लागवड करीत आला असावा. चरकसंहिता (इ. स.चे दुसरे शतक) आणि सुश्रुतसंहिता (इ.स.चे तिसरे शतक) यांमध्ये ‘वाताम’ नावाने बदामाचा उल्लेख आला आहे. बदाम मूळचा इराणातील असून तेथून तो इतरत्र नेला गेला आहे, असेही म्हटलेले आढळते. हल्ली द. युरोप, अमेरिका (कॅलिफोर्निया), ऑस्ट्रेलिया आणि द. आफ्रिका या प्रदेशांत बदामाची लागवड आढळते. भारतात सु. ७६०-२,४०० मी. उंचीपर्यंत (काश्मीरात) बदाम पिकविला जातो. त्याच्या लागवडीखाली २,४०० हेक्टर क्षेत्र असून त्यापासून ५,६०० क्विंटल बदामाचे उत्पादन होते; तसेच हिमाचल प्रदेशात २०० हेक्टरात पीक काढतात; उत्तर प्रदेशातील डोंगराळ भागात सु. ५,००० हेक्टरात अक्रोड व बदाम यांची लागवड केली आहे.. +आ . बदाम :( १) फूल, (२) तडकलेले फळ, (३) फलांसह शाखा. आ . बदाम :( १) फूल, (२) तडकलेले फळ, (३) फलांसह शाखा. +बदाम वृक्षाची साल करडी; पाने साधी, आयत-कुंतसम (भाल्या सारखी), एकाआड एक, चिवट, चकचकीत व दातेरी असतात. फुले पांढरी, पण त्यांवर तांबूस झाक असते. ती सु. २.५ सेंमी. व्यासाची, आकर्षक असून कोवळ्या पालवीबरोबर किंवा पाने येण्यापूर्वी एकेकटी येतात. फुले व कच्ची फळे असताना हा वृक्ष ⇨सप्ताळूसारखा दिसतो. एकाट किंजदलापासून बनलेले, बिनदेठाचे मोठे, ३-६ सेंमी. लांब, अश्मगर्भी फळ (आठळी फळ) काहीसे चपटे असते. त्यातील मगज (गर) कठीण असून फळ पिकल्यावर ते तडकते व लांबट अंडाकृती, गर्द तपकिरी असे एकच बीज असलेली आठळी बाहेर पडते. पांढरी फुले, दुहेरी पुष्पमुकुट, विविधवर्णी पाने, लोंबती पाने इ. लक्षणांचे अनेक संकरज प्रकार उपलब्ध असून ते बागेत शोभेकरिताच लावले जातात. जरदाळू, चेरी, अलुबुखार व सप्ताळू ही सर्व बदामाच्या प्रूनस या वंशातील असल्याने व त्यांचा अंतर्भाव रोझेसी कुलात [⟶रोझेलीझ] केल्याने त्यांच्या अनेक लक्षणांत साम्य आहे. बदामाच्या जातीचे तीन प्रमुख प्रकार करतात : (१) ॲमिग्डॅलस, (२) अमारा आणि (३)सटायव्हा. यांपैकी पहिला प्रकार वन्य असून प. आशिया, ग्रीस व उ. आफ्रिका येथे आढळतो. बहुतेक लागवडीतील प्रकार दुसऱ्या व तिसऱ्या प्रकारचे आहेत. दुसऱ्याला कडू (‘कडवा’) व तिसऱ्याला ‘गोडा’ म्हणतात. कडवा प्रकार व्यापारी महत्त्वाच्या तेलाकरिता आणि गोड्या प्रकाराची कलमे करण्यास खुंट म्हणून उपयुक्त ठरला आहे. फळांच्या सालीनुसार गोड्या बदामाचे तीन उपप्रकार आहेत : घनकवची, मृदुकवची आणि कागदी (कागझी किंवा रूमाली). भारतातील लागवडीत बियांचा वापर होत असल्याने फळांत विविधता आढळते. अमेरिकेतून ‘नॉन परेल’, ‘थिन शेल’ (विरल कवची), ‘ने-प्लस-अल्ट्रा’ आणि ‘ड्रेक’ (घनकवची) हे प्रकार आणून लागवड केली आहे. +हवामान व मशागत : प्रारंभी थंड पण कोरडी आणि फळे पिकण्याच्या वेळी गरम हवा बदामास आवश्यक असते; तसेच ६० सेंमी. किंवा थोडा अधिक पाऊस असल्यास पीक चांगले येते. वसंत ऋतूत फुलांचा बहर येत असल्याने थंडीचा कडाका त्या वेळी पडल्यास मोहोर नासतो; अशा परिस्थितीत उशिरा फुलणाऱ्या जाती टिकून राहतात. खोल, सकस व निचऱ्याची जमीन बदामवृक्षांना उपयुक्त ठरते कारण त्यांची मुळे खोल जातात. भारतात बियांपासून बहुतांश लागवड होते; त्याकरिता जुले-सप्टेंबरात जमविलेले बी डिसेंबरामध्ये पन्हेरीत पेरतात व वर्षानंतर रोपे बाहेर कायम जागी लावतात. याशिवाय कलमांनीही निवडक वाणांची लागवड करतात; त्याकरिता कडवा किंवा गोडा बदाम, जरदाळू, सप्ताळू अलुबुखार इत्यादींच्या खुंटावर कलम बांधतात. वृक्षांची लागण करण्यास ६ - ८ मी. अंतरावर १ मी. व्यासाचे खोल खड्डे वापरतात. उन्हाळ्यात पाणी द्यावे लागते; कंपोस्ट खते व नायट्रोजनुक्त खते दिल्यास उत्पादन अधिक येते. तसेच वाढ होत असताना छाटणी करावी लागते. वय, विकृती किंवा अयोग्य खुंट यांमुळे उत्पादन कमी होते. अशा वेळी शेंड्याकडे छाट देऊन तात्पुरते पुनरूज्जीवन करतात किंवा जुन्या झाडांमधून नवीन रोपे लावतात आणि पुढे जुनी झाडे काढून टाकतात. याच्या फळबागांतून मधमाश्यांच्या पेट्या ठेवणे चांगले कारण त्यामुळे परपरागणाला मदत होते. +आ. २. बदाम (प्रूनस ॲमिग्डॅलस) व बदामबी यांच्या विविध प्रती.आ. २. बदाम (प्रूनस ॲमिग्डॅलस) व बदामबी यांच्या विविध प्रती. +उत्पादन : रोपे लावल्यापासून सु. तीनचार वर्षांत फळे येऊ लागून आठदहा वर्षांत भरपूर उत्पन्न मिळते. साधारणतः जुलै ते सप्टेंबरमध्ये फळातून आठळ्या डोकावू लागतात. त्या वेळी ती फळे काढून हातांनी सोलून आठळ्या उन्हात वाळवितात. अमेरिकेत आठळ्या सोलण्यासाठी यंत्रे वापरतात. आठळ्यांवर स्वच्छतेकरिता व पिवळट आकर्षक रंग येण्यास योग्य असे संस्कार (वाफारणे व गंधक-धुरी देणे) करतात. कॅलिफोर्नियात दर हेक्टरी ४०० - १,२२० किगॅ इतके उत्पादन येते. बलुचिस्तानात हेक्टरी उत्पन्न सरासरीने २,३७५ किग्रॅ. असते; येथे दर हेक्टरी ३२५ झाडे व दर झाडागणिक ७.३ किग्रॅ. आठळ्या असे प्रमाण धरले आहे. काशमीरात दर झाडापासून २.७ किग्रॅ. फलोत्पादन होते. आठळ्या थंड, कोरड्य व हवा खेळणाऱ्या जागेत ठेवल्यास सहा महिन्यांपर्यंत टिकतात; शीतगृहातही ठेवतात व तेथे त्या अधिक काळ टिकतात. अमेरिकेत आठळ्या यांत्रिक पद्धतीने फोडून फक्त बिया वेगळ्या काढतात व त्यांचे प्रकार पाहून त्यांची प्रतवारी करतात. आठळ्या व बिया नंतर बाजारात येतात. +उपयोग : गोड्या प्रकारातील कच्च्या वा पक्व झालेल्या बादाम बिया खातात; त्यांची टरफले काढून, भाजून, तळून, खारवून खाण्यास अधिक चविष्ट लागतात. मिठाईत सोललेल्या बादामबियांचा वापर मोठ्या प्रमाणावर करतात; ‘मॅकरून’ या केकसारख्या पदार्थांत बदामबी पेस्टच्या रूपात वापरतात. भारतात मिठाई, पक्वान्ने, तांबूल इत्यांदींत बदामबीचे काप घालतात. बदामबी फार पौष्टिक, शामक, उत्तेजक व तंत्रिका तंत्राच्या दृष्टीने पोषक असून देशी औषधात वापरली जाते. बिब्बा उतल्यास व्रणावर व गोम चावल्यास जखमेवर बी उगाळून लावतात. बिया मूत्रल (लघवी साफ करणाऱ्या) असून त्यांचे पोटीस त्वचेवरील पुरळ व नाजूक दुखरे भाग यांवर लावतात; ⇨ पचनज व्रण (अल्सर) व जठरव्रण झालेल्या रोग्याच्या खाण्यात बदामबी पथ्यकर असते. गोड्या व कडव्या प्रकारच्या बदामबीचे तेल अनेक प्रकारे उपयुक्त आहे; ते मिठाई, औषधे व सौंदर्यप्रसाधने यांत वापरतात. तेल काढून राहिलेल्या चोथ्याचे पीठ आणि बदाम लोणी यांत स्टार्च नसल्याने त्यांचा उपयोग मधुमेही रोग्यांच्या अन्नात, तसेच साबण, सौंदर्यप्रसाधने व मलशुद्धीकारक द्रव्ये यांत करतात. घनकवची बदामातील बी ३३ % तर पातळ सालीच्या बदामातील बी ७० % असते. बियांत प्रथिन व तेल भरपूर असते. गोड्या बदामबीच्या रासायनिक विश्लेषणात प्रतिशत जलांश ५.२, प्रथिन २०.८, तेल ५८.९, कार्बोहायड्रेटे १०.५ आणि अ जीवनसत्त्व असते. कडव्या बदामबीमध्ये १० % अधिक प्रथिन व तेल १० % कमी असते. कडव्यात २.५ - ३.५ % ॲमिग्डॅलीन हे ग्लुकोसाइड असल्याने व ते गोड्या बदामबीत नसल्याने कडवे बी खाद्य नसते. गोड्या व कडव्या बदामबियांतील स्थिर (बाष्परूपाने उडून न जाणारे) तेल शीतदलन (थंड अवस्थेत दाबून काढणाऱ्या ) प्रक्रियेने काढतात. तथापि व्यापारी दृष्ट्या महत्त्वाचे तेल कडव्या बीपासूनच काढतात कारण गोडे बदामबी इतर महत्त्वाच्या उपयोगांकरिता वापरले जाते. दोन्हींच्या तेलांत फरक नसतो. ते तेल स्वच्छ, फिकट पिवळे किंवा रंगहीन असून त्याला सौम्य सुगंध येतो; ते दीर्घकाळ टिकते. ते शामक, पौष्टिक व किंचित सारक असते; ते खाद्य असले, तरी महाग असल्याने खाणे परवडत नाही; औषधे, सौंदर्यप्रसाधने व तेलाचे अंतःक्षेपण यांत उपयोगात आहे; कानाच्या विकारांत ते कानात घालतात; हे स्थिर तेल काढून राहिलेल्या पेंडीतून ‘कडू बदाम तेल’ हे उडून जाणारे तेल काढतात. त्यानंतर उरलेली पेंड गुरांना खाऊ घालतात. तेलाला विशिष्ट कडू वास येतो; त्यात हायड्रोसायनिक आम्ल असते. त्याचा मर्यादित औषधी उपयोग (उदा., आचके बंद करण्यास व शामक म्हणून) करतात. शुद्ध केलेले कडू तेल (नैसर्गिक बेंझाल्डिहाइड) एरंडेलाची व कॉडलिव्हर तेलाची रूची छपविण्यास वापरतात. हे साबण, सौंदर्यप्रसाधने, औषधे, मिठाई व अत्तरे यांत वापरले जात होते; हल्ली कृत्रिम बेंझाल्डिहाइड वापरणे स्वस्त पडते, तसेच याची भेसळ नैसर्गिक कडू बदामतेलात करतात. बदामाच्या कडक अंतःकवचाचे विविध उपयोग करतातः लोकर स्वच्छ करणे, धातू सफाई, मसाल्यात भेसळ, जमिनीचा पोत सुधारणे. वनस्पतींच्या तळाशी भूमिजल संरक्षणार्थ पसरणे. कोंबडीच्या पिलांना शेज करणे, खतांत मिसळणे, दंतधावने इत्यांदी; तसेच बदामाच्या साली (फलावरणाचा बाहेरील भाग) सरबते, गुरांना चारा आणि कातडी कमाविणे यांकरिता वापरतात, कारण सालीत टॅनिन, शर्करा, प्रथिन, स्टार्च, पेक्टिन, धागे इत्यादींचे प्रमाण चांगले असते. शिवाय यांपासून इंधनासाठी लागणारे अल्कोहॉल बनविण्याचे प्रयत्नही चालू आहेत. खोडांच्या सालीतून पाझरणारा डिंक ट्रॅगकांथ डिंकाऐवची वापरला जातो. बदानवृक्षाचे लाकूड फिकठ लालसर असून कातीव व कोरीव कामांस वापरतात. मुळे शरीरातील दूषित पदार्थांचे विसर्जन करण्यास समर्थ असल्याचे सांगतात. १९७८ साली बदामाचे जागतिक उत्पादन सु. ८.३ लाख टन झाले होते. स्पेन (२.९८ लाख टन), इटली (१.६३ लाख टन), अमेरिकेची संयुक्त संस्थाने (१.५४ लाख टन) व इराण (५० हजार टन) हे प्रमुख उत्पादक देश होते. भारतातील बदामाचे उत्पादन पुरेसे नसल्याने त्याची अफगाणिस्तान व इराण येथून आयात होते; इराक, पाकिस्तान व इटली येथूनही थोडी आयात होत असे. १९६७-६८ सालात ४,२४४ टन आयात झाली होती. त्याची किंमत २६,७४६ हजार रुपये होती +बदाम +आ. ३. देशी बदाम :(१)फुलो‌‌ऱ्यासह फांदी, (२) नर-फूल, (३) द्विलिंगी फूल (उलगडलेले), (४) फळ, (५) फळांचा आडवा छेद, (६) बी.आ. ३. देशी बदाम :(१)फुलो‌‌ऱ्यासह फांदी, (२) नर-फूल, (३) द्विलिंगी फूल (उलगडलेले), (४) फळ, (५) फळांचा आडवा छेद, (६) बी. +देशी बदाम : (हिं. जंगली बदाम, बंगाली बदाम, पत्ती बदाम; गु. लीली बदाम; क. तारी; सं. गृहद्रुम ; इं. ट्रॉपिकल आमंड, इंडियन आमंड; लॅ. टर्मिनॅलिया कटापा; कुल-कॉंब्रेटंसी). हा पानझडी वृक्ष ९-१२ मी. (काही ठिकाणी १८-२४ मी.) उंच असून मूळचा मलेशिया (मोलुकास) व अंदमान येथील आहे. ब्रह्मदेश व भारत येथील उष्ण भागांत, बागेत व कधी रस्त्याच्या दुतर्फा शोभेकरिता हा लावला जातो. मुंबईसारख्या ठिकाणी हा सदापर्णीसारखा वाढत असल्याने सावलीकरिताही उपयुक्त ठरतो; कोकण व उत्तर कारवारातही हा लावलेला आढळतो. खोडाची साल करडी व गुळगुळीत आणि फांद्या आडव्या व मंडलित (एकावर एक मजल्याप्रमाणे) व घेर १.८ - २.४ मी.; पाने जाड, कोवळेपणी बहुधा केसाळ नंतर गुळगुळीत, चकचकीत, मोठी (१५ - २३ सेंमी.), फार लहान देठाची, एकाआड एक, तळाशी साधारण हृदयाकृती, टोकाकडे रुंद असून फांद्यांच्या टोकाला गर्दीने वाढतात; झडण्यापूर्वी लालबुंद होतात. फुले लहान व हिरवट पांढरी असून ती पानांबरोबर त्यांच्या बगलेतील कणिश-फुलोऱ्यावर [⟶पुष्पबंध] प्रथम द्विलिंगी व नंतर पुल्लिंगी अशी येतात. फुलांची संरचना व झाडाची इतर सामान्य लक्षणे ⇨कॉंब्रेटेसीमध्ये (अर्जुन कुलात) वर्णिल्याप्रमाणे असतात. पाकळ्या नसतात. फळे अश्मगर्भी (२.५-४ सेंमी.), लंबगोल, काहीशी चपटी व दोन्ही बाजूंस फुगीर असून त्यांवर कडेने पंखासारखी किनार असते. बीज एकच; आठळी फळातील व बीजातील मगज खाद्य; तथापि फळातील मगज बेचव व बीजातील तैलयुक्त असतो. हे तेल ‘खऱ्या बदामा’तील तेलासारखे असते व त्याऐवजी ते वापरतातही. सालीत नऊ टक्के टॅनिन असते; साल व पाने यांपासून काळा रंग काढतात; सूत, रेशीम व लोकर रंगविण्यासाठी पाने व सालीतील रंगद्रव्य उपयुक्त असते. ‘टसर’ जातीच्या रेशमाच्या किड्यांच्या वाढीकरिता पानांचा उपयोग करतात. लाकूड लालसर, कठीण, हलके व टिकाऊ असल्याने घरबांधणीत व शेतीच्या अवजारांकरिता उपयोगात आहे. साल स्तंभक (आकुंचन करणारी), मूत्रल व हृदयास शक्तिवर्धक असते. कोवळ्या पानांच्या रसाचे मलम कुष्ठ, खरूज इ. चर्मरोगांवर उपयुक्त असते. पोटदुखी व डोकेदुखी यांवर हा रस पोटात देतात. नवीन लागवड बियांनी होते. +कुलकर्णी, उ. के. +भुतिया बदाम : (हिं. उर्णी; इं. टर्किश हॅझेल; लॅ. कॉरीलस कॉल्यूनौ ; कुल-बेट्युलेसी). हा सु. २१ मी. उंच व पानझडी वृक्ष मूळचा यूरोपातील असून त्याचा प्रसार द. यूरोप, ट्रान्स कॅस्पियापर्यंत झाला आहे. प. समशीतोष्ण हिमालयात काशमीर ते कुमाऊॅंमध्ये १,६५०-३,१०० मी.उंचीपर्यंत तो आढळतो. काश्मीरातील वनात तो सामान्यपणे आढळतो. याची साल गर्द करडी व पातळ; पाने साधी, सोपपर्ण, हृदयाकृती, एकाआड एक, गोलसर-अंडाकृती, काहीशी खंडित व द्विदंतुर (किनारीवरच्या दात्यांवर पुन्हा दाते असलेली), वरून गुळगुळीत व खालून लवदार. ३-१० एकलिंगी फुलांचे झुबके लोंबत्या कणिशावर एकाच झाडावर येतात. नर-पुष्पे लोंबत्या कणिशावर छंदाच्या बगलेत एकेकटी असतात. परिदले नसतात; केसरदले आठ; स्त्री-पुष्पांचे फुलोरे लहान व खवलेदार कळी-प्रमाणे; चिवट छदमंडल टोकाशी उघडे व त्यावर प्रपिंडयुक्त (ग्रंथियुक्त) केसांची गर्दी असते [⟶फूल]. शुष्क फळ (कपाली) एकबीजी; कठीण आवरणाचे, गोलसर-अंडाकृती, केसाळ व १.८ सेंमी व्यासाचे असते. ‘कॉन्स्टॅंटिनोपल नट’, ‘फिलबर्ट’ व ‘हॅझेलनट’ या नावांनी फळे ओळखली जातात; ती खाद्य व पौष्टिक असतात. फळांचे घोस व शोभा यांकरिता ही झाडे लावतात. दर तीन वर्षानी फुलांचा बहर येतो व फळे भरपूर मिळतात. तुर्कस्तानातील फार मोठ्या लागवडीत, फुलांचा मोसम वार्षिक असून झाडे लावल्यापासून चार वर्षानी फुले व फळे येण्यास सुरुवात होते व वीस वर्षांपर्यंत उत्पन्न मिळते. याचे लाकूड फिकट लालसर, साधारण कठीण व स्थानिक सामान्य उपयोगाचे असते. हिमालयाच्या मध्य व पूर्व भागात २,४८० - ३,१०० मी. उंचीवर दुसरी पानझडी जाती हिमालयी हॅझेल (कॉ. फेरोक्स, नेपाळी नाव : करी; भुतिया नाव : लंगुरा) आढळते. हिच्या कपाली फळाच्या भोवती काटेरी पेल्याचे आवरण असते; फळातील मगज खाद्य असतो. छेदकमंडल जाड व मांसल असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5475.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5475.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c7bff826622722a96e005930d9a5638d6b4f76a5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5475.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बदाम हा भारतात, विशेषतः महाराष्ट्रात वापरला जाणारा सोन्याच्या दागिन्याचा एक प्रकार आहे. तो गळ्यात घालण्यात येतो. तो एक पदक असते. हा एक पारंपारिक दागिना आहे . त्याचा आकार पिंपळाच्या पानासारखे असतो. तो एक दोरातून गोफुन गळ्यात घातला जातो. बहुतेक करून पुरुष व लहान मुले जास्त प्रमाणात वापरतात. +यावर ओम असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5476.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5476.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8f5a54b7c571653945506438ac37c8037374c60f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5476.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +बदाम राणी गुलाम चोर हा २०१२ साली प्रदर्शित झालेला एक विनोदी मराठी चित्रपट आहे. माकडाच्या हाती शॅंपेन ह्या नाटकावर आधारित असलेल्या ह्या चित्रपटाचे दिग्दर्शन सतीश राजवाडे ह्यांनी केले असून पुष्कर श्रोत्री (पुस्तक), आनंद इंगळे (माकड), उपेंद्र लिमये (चाकू) व मुक्ता बर्वे (पेन्सिल) ह्यांच्या प्रमुख भूमिका आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5477.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5477.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..31d5c180420f0645e7599d6157c46ec6b2ae4aec --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5477.txt @@ -0,0 +1 @@ +बदामराव लहुराव पंडीतहे बीड जिल्ह्यातील गेवराई विधानसभा मतदारसंघातून तीन वेळा निवडून आलेले आमदार होत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5481.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5481.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3d67c4fa9c69e6a9456f2e1c07e18d342eec0d07 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5481.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बदामी गुंफा मंदिरे ही भारतातील कर्नाटक राज्यातील उत्तरेकडील बागलकोट जिल्ह्यातील बदामी या गावी स्थित हिंदू आणि जैन गुंफा मंदिरांचे एक संकुल आहे. लेणी ही भारतीय रॉक-कट आर्किटेक्चरची, विशेषतः बदामी चालुक्य स्थापत्यकलेची आणि ६ व्या शतकातील सर्वात जुनी उदाहरणे आहेत. +बदामी हे एक आधुनिक नाव आहे आणि पूर्वी "वातापी" म्हणून ओळखले जात असे, सुरुवातीच्या चालुक्य राजवंशाची राजधानी होती, ज्याने ६ व्या ते ८ व्या शतकापर्यंत कर्नाटकच्या बहुतांश भागावर राज्य केले. बदामी हे मानवनिर्मित तलावाच्या पश्चिम काठावर दगडी पायऱ्या असलेल्या मातीच्या भिंतीने वसलेले आहे; चालुक्याच्या सुरुवातीच्या काळात आणि नंतरच्या काळात बांधलेल्या किल्ल्यांनी उत्तर आणि दक्षिणेला वेढलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_549.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_549.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2280def754b200f91aa4eec27757b73d9fd61447 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_549.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +पोलोना हेर्कॉग (स्लोव्हेन: Polona Hercog; जन्मः २० जानेवारी १९९१) ही एक स्लोव्हेनियन टेनिसपटू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5493.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5493.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a26c0f2b426478e5c22cd83ba8af8a8f09c3cbb6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5493.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +गुणक: 30°44′38″N 79°29′35″E / 30.74389°N 79.49306°E / 30.74389; 79.49306 + +बद्रीनाथ हे भारताच्या उत्तराखंड राज्यातील एक गाव आहे. बद्रीनाथ उत्तराखंडच्या उत्तर भागात हिमालय पर्वतरांगेत अलकनंदा नदीच्या काठावर वसले असून व ते राजधानी डेहराडूनच्या ३३५ किमी ईशान्येस स्थित आहे. +आद्य शंकराचार्यांनी ९व्या शतकात बद्रीनाथची पुनर्स्थापना केली. बद्रीनाथ हे हिंदू धर्मामधील सर्वात पवित्र स्थानांपैकी एक असून ते चार धाम पैकी आहे. येथील बद्रीनाथ मंदिराला दरवर्षी सुमारे लाख भाविक भेट देतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5494.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5494.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d347cd4930d280e174e79c1d96f6c8193a6f7a61 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5494.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बद्रीनाथ मंदिर हे भारत देशाच्या उत्तराखंड राज्यातील बद्रीनाथ गावामधील एक विष्णूचे हिंदू मंदिर आहे. हिंदू धर्मामधील सर्वात मानाच्या पवित्र चार धाम तीर्थक्षेत्रांपैकी बद्रीनाथ मंदिर एक आहे. समुद्रसपाटीपासून ३,१३३ मी (१०,२७९ फूट) उंचीवर उत्तराखंडच्या चामोली जिह्यात अलकनंदा नदीच्या काठावर असलेले हे मंदिर केवळ महिने दर्शनासाठी खुले असते. +विष्णू पुराण, स्कंद पुराण इत्यादी धार्मिक ग्रंथांमध्ये बद्रीनाथ मंदिराचा उल्लेख आढळतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5511.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5511.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ad342fed907bbb845790f401764d86105bb412a5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5511.txt @@ -0,0 +1 @@ +सातारा शहराजवळ काही अतरावर सज्जनगडाच्या पायथ्यालगत बनघर हे गाव वसलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5515.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5515.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2e76d7fdb23edca66aef60990ffbd87d9159f824 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5515.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बनवस हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील परभणी जिल्ह्यातील पालम तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे.येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो.पावसाळ्यात दिवसा तापमान ३० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो.वार्षिक पर्जन्यमान ५६० मिमी असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून मध्य हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ४० अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २४ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5528.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5528.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ddf6c9fda872d16cf7bac6b922668b8eba36d7c4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5528.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +वाराणसी जंक्शन हे भारताच्या उत्तर प्रदेशच्या वाराणसी शहरामधील प्रमुख रेल्वे स्थानक आहे. दिल्ली-कोलकाता ह्या भारतामधील सर्वात वर्दळीच्या रेल्वे मार्गावर स्थित असलेले हे स्थानक भारताच्या सर्व मोठ्या शहरांसोबत जोडले गेले आहे. दिल्लीकडून बिहार, झारखंड, पश्चिम बंगाल तसेच ईशान्य भारताकडे धावणाऱ्या गाड्या बहुतेक सर्व गाड्या येथे थांबतात. +भारत देशातील उत्तर प्रदेश राज्यातील हे एक भारतीय रेल्वेचे केंद्र आहे व हे वाराणशी कँण्टोंनमेंट रेल्वे स्थानक या नावाने प्रसिद्ध आहे. या स्टेशन मध्ये ९ फ्लॅट फॉर्म आणि १३ ट्रक्स आहेत. या स्टेशनचे जवळच प्रिपेड ऑटो कम टॅक्सी स्टँड आहे. येथे पार्किंग व्यवस्था आहे. या स्टेशनचा कोड BSB आहे.[१] +उत्तर पूर्व रेल्वेच्या वाराणसी विभागाचे मुख्यालय येथेच आहे. +भारतीय रेल्वेच्या उत्तर रेल्वे विभागातील लखनऊ विभागाकडे या स्टेशनचे कांही भागाचे व्यवस्थापन नियंत्रण आहे आणि उत्तर पूर्व विभागाचे वाराणशी विभागाकडे कांही भागाचे व्यवस्थापन नियंत्रण आहे. पूर्वीच्या रेल्वे मंत्री मा. ममता बॅनर्जी यांनी या रेल्वे स्थानकची जागतिक विकसनशील नियोजन (डेवलपमेंट प्रोजेक्ट) मध्ये समावेश केला.[२] +डिसेंबर १८६२ मध्ये हावडा स्टेशन ते बनारस ही पहिली रेल्वे लाइन अस्तीत्वात आली होती.[३] ईस्ट इंडियन रेल्वे कंपनीच्या जॉर्ज टर्नबुल या मुख्य अभियंत्यांनी ही रेल्वे लाइन मार्गे (व्हाया) बांदेल,बरद्वान,राजमहल,आणि पाटणा असी ५४१ कि.मी.रेल्वे लाइन नियोजित केली आणि तयार केली. हा मार्ग गंगाकाठचा सपाट प्रदेश, त्यात कांही टेकड्या समविष्ट आहेत कारण त्यानंतर जुनी रेल्वे इंजिन उपलब्ध होतात. रेल्वे स्थानक गंगा नदीचे पूर्व तीरावर बांधलेले होते. +सन १८७२ मध्ये औद्ध आणि रोहिलखंड रेल्वे कंपनी ने बनारस ते लखनऊ ही रेल्वे लाइन चालू केली.सन १८८७ मध्ये बनारस येथे गंगा नदीवर डुफ्फेरिण ब्रिज बांधला त्यामुळे मुघलसराई पर्यन्त ट्रेन ये जा करू लागल्या. सन १९७५-७७ या काळात कमलापती त्रिपाठी रेल्वे मंत्री होते तेव्हा सध्याच्या रेल्वे स्थानकची इमारत बांधलेली आहे. सन १९९८ मध्ये नितीश कुमार रेल्वे मंत्री होते तेव्हा त्यांनी कँण्टांनमेंट बाजू उपयोगात आणली. सन २००८ मध्ये बाकी भागाचा विकास केला. +वाराणशी कँण्टांनमेंट रेल्वे स्थानक मध्ये ऑटोमेटेड सिग्नलिंग सिस्टम सह आधुनिक रूट इंटर्लॉक सिस्टम सुविधा आहे.[५] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5531.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5531.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..322db798095997bfd0d24f27e4f18cc61b671e14 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5531.txt @@ -0,0 +1 @@ +लाल बहादूर शास्त्री विमानतळ (आहसंवि: VNS, आप्रविको: VIBN) हा भारत देशाच्या उत्तर प्रदेश राज्याच्या वाराणसी शहरामधील विमानतळ आहे. या शहराला काशी किंवा बनारसही म्हणतात. ऑक्टोबर २००५ मध्ये भारत सरकारने ह्या विमानतळाला लाल बहादूर शास्त्री विमानतळ’' हे नाव दिले. २०१२ साली या विमानतळाला आंतरराष्ट्रीय दर्जा मिळाला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5534.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5534.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6ca5f4af1511a2718d0bf7d5c61961e235e5633a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5534.txt @@ -0,0 +1 @@ +बनारसी दास हे भारतीय राजकारणी होते.ते जनता पक्षाचे उमेदवार म्हणून इ.स. १९८०च्या लोकसभा निवडणुकांमध्ये उत्तर प्रदेश राज्यातील बुलंदशहर लोकसभा मतदारसंघातून लोकसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5544.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5544.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..721d66970f3bfa26fbfcb2030871388fb4f192b9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5544.txt @@ -0,0 +1 @@ +बनासकांठा लोकसभा मतदारसंघ (गुजराती: બનાસકાંઠા લોકસભા મતવિસ્તાર ;) हा भारतातील गुजरात राज्यातल्या २६ लोकसभा मतदारसंघांपैकी एक मतदारसंघ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5552.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5552.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8f42d954f37c3786ff82f9757b886802f770fd6f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5552.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बनेवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सांगली जिल्ह्यातील वाळवा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे आहे. येथे नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी मध्य हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान २९ सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान १७ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. जून मध्य ते ऑक्टोबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. वार्षिक पर्जन्यमान ७०० मिमी पर्यंत असते. फेब्रुवारी मध्य ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते आणि रात्री तापमान २३ अंश सेल्सियस पर्यंत खाली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5561.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5561.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b778dbe9c26ba70dcf130b135b562908edbbde75 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5561.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बपतला हे भारताच्या आंध्र प्रदेश राज्यातील गुंटुर जिल्ह्यात असलेले छोटे गाव आहे. या गावाचे नाव पूर्वी भावपट्टण होते. २०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या ७०,७७७ होती. +हे गाव राष्ट्रीय महामार्ग २१४अ वर आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5575.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5575.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..efc27834071870f7f2dc5e144e96d91db13f5ca7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5575.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बफेलो काउंटी, विस्कॉन्सिन ही अमेरिकेच्या विस्कॉन्सिन राज्यातील ७२ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. +बफेलो काउंटी, विस्कॉन्सिनची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5583.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5583.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b9fb2a7f932cc954d9942d7b72c49b99e71e123 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5583.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बफेलो बिल्स हा अमेरिकेच्या न्यू यॉर्क राज्यातील बफेलो ह्या शहरात स्थित असलेला एक व्यावसायिक अमेरिकन फुटबॉल संघ आहे. हा संघ नॅशनल फुटबॉल लीगच्या ए.एफ.सी. ईस्ट गटामधून खेळतो. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5588.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5588.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..35ebf0f636d84b4634ff2fec8ab478ff7a3107ce --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5588.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बबन पोतदार हे एक मराठी ग्रामीण कथालेखक आहेत. त्यांच्या गुंजेचा पाला, आक्रित आणि एका सत्याचा प्रवास हे कथासंग्रह प्रकाशित झाले असून प्रत्येक संग्रहाच्या अनेक आवृत्त्या निघाल्या आहेत. दूरदर्शनच्या सह्याद्री वाहिनीवरील अशा रंगल्या गप्पागोष्टी, ट्रॅप आदि मालिकांचे तसेच आकाशवाणीवरील अनेक कौटुंबिक श्रुतिकांचे लेखनही त्यांनी केले आहे. त्यांच्या आक्रीत कथासंग्रहातील मुक्ता या कथेवर आधारित ‘गुंतले हृदय माझे’ हा चित्रपट सह्याद्री दूरचित्रवाहिनीवरून प्रसारित झाला होता. +बबन पोतदार हे साताऱ्याच्या गुंफण अकादमीचे उपाध्यक्ष आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5626.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5626.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a25eafd4c13ad2b8531a7d3b15371a2775fd1ba3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5626.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बूर्गान्य (फ्रेंच: Bourgogne ; इंग्लिश लेखनभेदः Burgundy, बरजंडी) हा फ्रान्स देशाचा एक भूतपूर्व प्रशासकीय प्रदेश आहे. हा प्रदेश फ्रान्सच्या मध्य-पूर्व भागात स्थित असून तो ऐतिहासिक बरजंडी प्रांताचा एक भाग आहे. कृषीप्रधान व ग्रामीण स्वरूपाच्या बूर्गान्यमध्ये तुरळक लोकवस्ती आहे. येथील लोकसंख्या घटत चालली असून सरासरी वय वाढते आहे. येथील बरजंडी वाईन जगप्रसिद्ध आहे. +२०१६ साली बूर्गान्य व फ्रांश-कोंते हे दोन प्रदेश एकत्रित करून बूर्गान्य-फ्रांश-कोंते ह्या नव्या प्रशासकीय प्रदेशाची निर्मिती करण्यात आली. +इ.स. ४११ मध्ये रोमन साम्राज्य कोसळल्यावर जर्मनीतील बरजंडियन्स ह्या नावाने ओळखली जाणारी जमात या प्रदेशात आली व त्यांनी येथे आपले राज्य वसवले. त्यांनीच या प्रदेशाला त्याचे नाव दिले. यानंतरच्या काळात आपले राज्य टिकवण्यासाठी त्यांना रोमन व हूण सैन्याशी सतत झुंजावे लागले. इ.स. ९००च्या सुमारास याचे तीन छोट्या राज्यांत विभाजन झाले - लेक जिनिव्हाजवळील अपर बरजंडी, प्रोव्हांस जवळील लोअर बरजंडी व फ्रान्समधील डची ऑफ बरजंडी. अपर व लोअर बरजंडी इ.स. १०३२मध्ये पवित्र रोमन साम्राज्यात विलीन झाले तर फ्रान्सने डची ऑफ बरजंडी इ.स. १००४मध्ये बळकावले. +बूर्गान्य प्रशासकीय प्रदेश खालील चार विभागांमध्ये विभागला गेला आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5645.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5645.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6174c080a9c62dce151cdfb5ab57eec9fa27a651 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5645.txt @@ -0,0 +1 @@ +राग बरवा हा भारतीय शास्त्रीय संगीतातील एक राग आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5650.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5650.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0762e0bf70d544e87e43a38c647db20de9977a7c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5650.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +बरसात की एक रात हा १९८१ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. अनुशंधान ह्या बंगाली कादंबरीवर आधारित असलेल्या ह्या चित्रपटामध्ये अमिताभ बच्चनने नायकाची भूमिका केली आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5655.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5655.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7b6e566b41ceb2051e2341b94f67c564cb70ef7d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5655.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +हे वर्षायू (एका हंगामात जीवनक्रम पूर्ण करणारे) हिरव्या चाऱ्याचे पीक असून त्याचे खोड ३०-६० सेंमी. उंच, सरळ वाढणारे अथवा आरोही (आधारावर चढणारे) व शाखायुक्त असते. पाने बहुसंख्य, दले तीन, आयताकृती अथवा कुंतराम (भाल्यासारखी) व काहीशी दातेरी उपपर्णे कुंतराम अथवा आराकृती (अरुंद लांबट) असून पानांच्या देठापासून अंशतः विलग असतात. स्तबक (फुलांचा झुबका) अवृंत (बिनदेठाचा) अथवा सवृंत (देठ असलेला), अंडाकृती. फुले पिवळसर-पांढरी शिंबा (शेंग) एकबीजी, आयत-लंबगोल याची इतर सामान्य शारीरिक लक्षणे ⇨लेग्युमिनोजीमध्ये (शिंबावंत कुलात) वर्णन केल्याप्रमाणे असतात. +पंजाब, दिल्ली, राजस्थान, उत्तरप्रदेश आणि पश्चिम व उत्तर भारतातील इतर प्रदेशांतील ओलिताखालील भागांत हे महत्वाचे चाऱ्याचे पीक आहे. ते मूळचे इजिप्तमधील असून त्या देशातील हे चाऱ्याचे मुख्य पीक आहे. सिरियात आणि इराणमध्येही त्याची लागवड होते. १९०४ साली या पिकाची ईजिप्तमधून भारतात आयात झाली व १९१६ पर्यंत त्याचा उत्तर भारतात झपाट्याने प्रसार झाला. दक्षिण भारतात ते फारसे लागवडीत नाही. +कोरड्या व थंड हवामानात हे पीक चांगले येते परंतु ज्या भागात हिवाळ्यात बर्फ पडते त्या भागातील हवामान त्याला मानवत नाही. तापमान वाढू लागताच त्याची वाढ कमी होते. +वाळूचे प्रमाण फार असलेल्या जमिनीखेरीज कोणत्याही जमिनीत हे पीक येते परंतु चांगल्या निचऱ्याच्या गाळवट जमिनीत चुना आणि फॉस्फरस भरपूर प्रमाणात असल्यास त्याची वाढ चांगली होते. उसार (खार) जमिनीतही हे पीक वाढते, त्यामुळे अशा प्रकारच्या जमिनी सुधारण्यासाठी हे पीक उपयुक्त आहे. या पिकाला पाणी भरपूर लागते व पाण्याअभावी ते वाळते. +हे शिंबावंत (शेंगा येणारे) पीक असल्यामुळे त्याच्या मुळांवरील गाठींतील सूक्ष्मजंतू हवेतील नायट्रोजन शोषून घेतात. त्यामुळे जमिनीतील नायट्रोजनचे प्रमाण वाढते. या दृष्टीनेही या पिकाची लागवड उपयुक्त आहे. +मेस्कावी आणि खड्रावी हे दोन ईजिप्शियन प्रकार उत्तर भारतात यशस्वी झाले आहेत. मेस्कावी प्रकाराची झाडे उंच वाढतात व त्यांपासून चाऱ्याखेरीज बियांचेही उत्पन्न मिळते. +लोखंडी नांगराने जमीन नांगरून, कुळवाच्या २-३ पाळ्या घालून एकसारखी नरम करून घेतात. दर हेक्टरी २०-२५ टन शेणखत आणि ४१४ किग्रॅ. सुपरफॉस्फेट जमिनीत मिसळून २.५ X २.५ मी. आकारचे  वाफे तयार करतात. +सप्टेंबरात तिसऱ्या आठवड्यात वाफ्यांत पाणी भरून त्यांत एक रात्र पाण्यात भिजविलेले बी मुठीने फोकतात. दर हेक्टरी २२.५ ते २७.५ किग्रॅ. बी लागते. बी पिवळे व चांगले भरलेले असावे. जमिनीत प्रथमच बरसीमचे पीक घ्यावयाचे असल्यास ऱ्हायझोबियम ट्रायफोली या सूक्ष्मजंतूंचे संवर्धन बियांना पेरणीपूर्वी लावणे आवश्यक असते. सूक्ष्मजंतूंचे संवर्धन न मिळाल्यास पूर्वी बरमीस लावलेल्या शेतातील पृष्ठभागापासून १५ सेंमी खोलीपर्यंतची माती आणून ती नवीन शेतात दर हेक्टरी १२०-१५० किग्रॅ. या प्रमाणात सारखी मिसळत असत. +पिकाला हिवाळ्यात दर ७-८ दिवसांनी आणि उन्हाळ्यात ५-६ दिवसांनी पाणी देतात. पिकाच्या हंगामात एकूण १२ ते १५ वेळा पाणी द्यावे लागते. +बरसमी पिकास चिकोरी नावाचे तण उगवते. हे जनावरांना अपायकारक असते म्हणून बरसमीचे पीक लहान असताना चिकोरीची झाडे उपटून काढणे आवश्यक असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5665.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5665.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8f83a46a3186af5c1afc02642e943e07f3531d7e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5665.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बराक नदी भारताच्या मणिपूर, मिझोरम आणि आसाम राज्यातून वाहणारी नदी आहे. ही नदी बांगलादेशमध्ये सुरमा नदीला मिळते. +सिलचर व लखीपूर ही आसाममधील शहरे बराक नदीच्या काठावर वसली आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5670.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5670.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3849bce57c2723b37b78718dc4805a1d61d174c9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5670.txt @@ -0,0 +1 @@ +हे भारताच्या पश्चिम बंगाल राज्यातील बराकपूर येथे असलेला विमानतळ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5681.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5681.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f1e48c7f7b7c84cc39ccebc8796b002b66161b0b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5681.txt @@ -0,0 +1,147 @@ +बराहा ची रूपांतरण पद्धत(transliteration scheme) वापरून मराठी अथवा देवनागरी शब्द लिहिणे स्वतःचे नाव इंग्रजीत लिहावे एवढे सोपे आहे. "मेरा भारत महान" हे merA bhArat mahAn असे लिहीता येते.यात देवनागरी लिपीतील मराठी, हिंदी, संस्कृत, कोकणी, काश्मिरी, सिंधी इत्यादी भाषासुद्धा वापरता येतात. भाषांतराचे नियम खाली सोदाहरण दाखवले आहेत. +अ= a, आ = A,aa, इ = i, ई = I,ee, उ = u, ऊ = U,oo, ऋ = Ru, ॠ = RU, ऌ = ~Lu, ॡ = ~LU, ऍ = ~e, ऎ(short 'e') = E, ए = e, ऐ = ai, ऑ = ~o, ऒ (short 'o ') = O, ओ = o, औ = au,ou + +ँ = ~M +ं = M +ः = H +क = k, ख = K,kh, ग = g, घ = G,gh, ङ = ~g +च = c,ch, छ = C,Ch, ज = j, झ = J,jh, ञ = ~j +ट = T, ठ = Th, ड = D, ढ = Dh, ण = N +त = t, थ = th,द = d, ध = dh, न = n, ऩ = nx +प = p, फ = P,ph, ब = b, भ = B,bh, म = m +य = y, र = r,ऱ = rx, ल = l, व = v,w, श = S,sh, +ष = Sh, स = s, ह = h,~h, ळ = L, ऴ = Lx, क्ष = kSh, ज्ञ = j~j +ऽ= & (अवग्रह) +ॐ= oum +़ = x (नुकता) +ऩ = न + x +Zero Width Joiner = ^ +न्‍न = न + ^ +Zero Width Non Joiner =^^ +न्‌न = न + ^^ +हिंदी भाषा, फ़ारसी, उर्दू भाषांमध्ये अक्षरांखाली बऱ्याचदा टिंबाची खूण असते. त्याकरिता संबंधित व्यंजनानंतर x अक्षर खालील उदाहराणांत दाखवल्याप्रमाणे टंकावे. फ़ारसी, उर्दू मधून घेतल्या जाणाऱ्या शब्दांमध्ये नुक्ता-टिंबांचा उपयोग होतो. +क़ = kx ----> हक़ीक़त = hakxIkxat +ख़ = Kx/khx ----> ख़ुश = Kxush/khxush +ग़ = gx ---->पैग़ाम = paigxAm +ज़ = z,jx ---->बज़ार = bazAr(bajxAr) +ड़ = Dx ---->खिलाड़ी= KilADxI +ढ़ = Dhx ---->सीढ़ी = sIDhxI +फ़ = f,Px ---> काफ़ी = kAfI(kAPxI) +य़ = Y,yx +ऱ = rx +ऴ = Lx +ही इंग्रजी चिन्हे देवनागरीत जशीच्या तशीच येतात: [ ] { } ( ) - + * / = | ; : . , " ? ! % \ ~ _ +` ' characters are converted to single smart quotes(` ') characters. We can get double smart quotes(`` ) by using them twice. + +'~' चिन्ह वापरुन इतर अक्षरे खालिल प्रमाणे बनतात. + +~~ = ~ +~@ = @ +~# = # +~$ = $ +~& = & +~^ = ^ +~g = ङ +~j = ञ +j~j= ज्ञ +~h = ह +~e = ऍ +~o = ऑ +~M =ँ +आपण 'अ‍ॅपल' हा शब्द उच्चारानुसार बरहमधे टाईप करु शकत नाही. You have to write 'ऍपल' as in Hindi. Therefore this Unicode is not completely correct for Marathi. (ही मर्यादा बरहा ८.० व आधीच्या आवृत्त्यांसाठी होती परंतु बरह ९.० व पुढील आवृत्त्यांमधे आपण अ‍ॅपल हा शब्द असा लिहू शकतो: ~apal) +ka kA ki kI ku kU kRu kRU klRu klRU k~e ke kE kai k~o ko kO kau kaM kaH +क का कि की कु कू कृ कॄ क्लृ क्लॄ कॅ के कॆ कै कॉ को कॊ कौ कं कः +bhAShAsu mukhyA madhurA divyA gIrvANabhAratI. +भाषासु मुख्या मधुरा दिव्या गीर्वाणभारती. +व्यंजनानंतर स्वरचिन्ह टंकले नाही तर ते व्यंजन पुढच्या व्यंजनाला जोडले जाते. ‍क्‌ सारख्या (पाय मोडक्या)‌हलन्त अक्षरासाठी k नंतर ^^ टंकित करा. शब्दातील शेवटचे अक्षर अकारान्त असेल तर व्यंजनचिन्हानंतर a टंकायची गरज नाही. +रूपांतरण पद्धती मराठी आणि हिंदी भाषांकरिता सारखीच आहे. शब्दातील शेवटच्या व्यंजन-अक्षराकरिता हिंदी व मराठी रूपांतरण पद्धतीमध्ये एक 'अ' अक्षर आपोआप गृहीत धरले जाते. पण,संस्कृत transilteraion,मध्ये शब्दातील शेवटच्या +व्यंजन-क्षराकरिता 'अ'(a) प्रत्येक वेळी टंकित करणे आवश्यक आहे. नाहीतर , संस्कृतमध्ये शब्दातील शेवटचे व्यंजन 'हलंत' टंकिले जाईल.मराठी / हिंदी आणि संस्कृतरूपांतरण(Transliteration) पद्धतीमध्ये फक्त एवढाच एक फरक आहे. +k,c,T,t,p --> क्‌ , च्‌ ,ट्‌ , प्‌ +k,c,T,t,p --> ka,ca,Ta,ta,pa --> क,च,ट,प +उदाहरण : +nyAy - न्याय + +'ह' व्यंजन दोन पद्धतीने लिहिता येते; 'h', '~h'. जर तुम्हाला `ह' ह्या व्यंजनाआधी 'k', 'g', 't', 'd', इत्यादी व्यंजने वापरावयाची झाल्यास 'h'ऐवजी '~h' वापरावे. + +उदाहरण: +bakkiMghAm = बक्किंघाम +bakkiMg~hAm = बक्किंग्हाम +When 'rx' (ÄU) consonant comes in a consonant conjunct, it forms Marathi half-ra (eyelash form). + +१) +ry =र्य +karaNAryA = करणार्या ; garv =गर्व +२) +yr=य्र +karaNAyrA = करणाय्रा ;praN = प्राण +३) +rxy = ऱ्य +karaNArxyA = करणाऱ्या +४) +r^y = र्‍य +karaNAr^yA= करणाऱ्या +५) +r^^y = ऱ्य +karaNAr^^yA = करणाऱ्या +स्वररहित व्यंजने जिथे एका नंतर एक येतात तेव्हा शक्य तेव्हा जोडाक्षर आपोआप बनते. नाही तर ती एका नंतर एक येतात. उदाहरणार्थ: +zwj= ज़्व्ज ; dtdt = ड्ट्ड्ट . ट्‌, ठ्‌, ड्‌, ढ्‌ या व्यंजनांना अक्षर चिकटून येत नाही. तसेच ङ्‌ ला य जोडताना अक्षरजोड होत नाही. +^ चा उपयोग खालीलप्रमाणे करता येतो. +^ = ZWJ (zero width joiner) जसे: ज़्व्ज +^^ = ZWNJ (zero width non joiner) जसे: ज़्‌व्‌न्‌ज्‌ + +rakShaNa = रक्षण +rak^ShaNa - रक्‍षण +shakti - शक्ती +shak^tI - शक्‍ती +rAj^^kamal - राज्‌कमल +rAjkamal^^ - राज्कमल्‌ +rAjakamal- राजकमल +ai=ऐ +a^i=अ‍इ +a^^i=अ‌इ +ouShadh = औषध +o^uShadh = ओ‍उषध +iMDiyainfo = इंडियैन्फ़ो +iMDiyA^info = इंडिया‍इन्फ़ो +basic^^info = बेसिक्‌इन्फ़ो +येथून खालील लेख अपूर्ण आहे. हा विभाग लेखन अचूक नाही बिनचूक माहितीसाठी[http://www.baraha.com/html_help/sdk_docs/devtrans_eng.htm येथे मूळ लेख पहावा व गरज असेल आणि शक्य झाले तर लेख अचूक करण्याचा यशस्वी प्रयत्न करावा. +@, #, आणि $ चिन्हे अक्षरांचे अनुक्रमे 'अनुदात्त' (anudatta),'उदात्त' (udatta) आणि 'स्वरित' (swarita) असे .मध्ये रुपांतर करण्यासाठी वापरतात. वैदिक चिन्हे "BRH Devanagari Extra" font मध्ये उपलब्ध आहेत. gu, ggu,gM चिन्हे स्वतंत्र आकारविल्हे (glyphs) वापरून मिळवता येतात. + +@ = … (anudatta) प॒रत॒ +$ = ‡ (swarita)= + +उदाहरण + sa@hasra# SIrShA@ puru#ShaH | sa@ha@srA@kShaH sahasra#pAt | sa bhUmi#M vi@Svato# vRu@tvA | atya@tiShThaddaSAMgu@lam | puru#Sha e@vedagM sarvam$ | +स॒हस्र॑ शीर्षा॒ पुरु॑षः । स॒ह॒स्रा॒क्षः सहस्र॑पात् । स भूमिं॑ वि॒श्वतो॑ वृ॒त्वा । अत्य॒तिष्ठद्द्शांगु॒लम् । पुरु॑ष ए॒वेदग् । सर्वम॓ । +'q' and 'Q' characters represent the laghu, guru symbols respectively, used in Devanagari prosody. These symbols are available in "BRH Devanagari Extra" font. + +q = ù (sÉbÉÑ) +Q = ú (aÉÑÂ) + +yaq mAQ tAQ rAQ jaq bhAQ naq saq laq gaQM +rÉù qÉÉú iÉÉú UÉú eÉù pÉÉú lÉù xÉù sÉù aÉúÇ + + +Note: +BRH Devanagari Extra font consists of the same characters that are in the BRH Devanagari font. The BRH Devanagari Extra font has more vertical space between the characters in order to accommodate the vedic and laghu, guru symbols. +In some special cases, it may be required to show specific glyphs in the fonts. They can be obtained by specifying the hex value of the glyph code. This value should be in the range 0x0000 - 0xFFFF (0 - 65536). If the value is between 0x00 - 0xFF (0 - 255), then it represents the glyph code of a font. If the value is 0x100 - 0xFFFF (256 - 65536), then it represents a unicode character. In Baraha editor, the UNICODE characters are not supported and hence shown as '?' symbol. But, when the document is exported to UNICODE format, these UNICODE characters will be retained. + +उदाहरण + + +All Baraha fonts have Indian language numerals in the place of roman numerals. For example, the "BRH Devanagari" font has Devanagari numerals. If roman numerals are required, you have to use either "BRH Devanagari RN" font or switch as shown below. + +1234567890 +1234567890 + +1234567890 +1234567890 + +हा विभाग अपूर्ण आहे [बरहा]ची help उपयोगिता वापरून पूर्ण करावा. +In Baraha, by default, the Language, Font, Text Size, Text Color, Alignment, Bold, Italic, Underline and other formatting attributes of the output text are determined by the default values, that are specified in the Default Settings dialog box. The default values affect the entire output text. It is possible to selectively format the output text by using the Tags inside the angle brackets (< >), which is called a Switch. A switch is nothing but a group of one or more tags. If more than one tag is specified in a switch, they have to be separated by either ' | ' or ' / ' character. +Every formatting attribute has an associated tag. Attribute values specified using the tags override the default values. A tag affects the value of the corresponding attribute, for all the text that follows it, until it is overridden by the same tag with a different value, or turned OFF using the corresponding closing tag. When a tag is turned OFF, the default value will be used for that attribute from that point onwards. +For example, size=32 tag specifies the text size of 32 points. This size will be used for all the text that follows the switch. Later, if we use size=12 tag, the size of the following text becomes 12 points. When we turn OFF the size value using the closing tag -size, the default text size will be used from that point onwards. Tags are also used for inserting lines, graphics, hyperlinks. +A tag is composed of one or more Parameters. A parameter can be just a Name or Name=Value pair. If more than one parameter has to be specified, a space(' ') or comma(',') is used to separate them. If the Value itself has a space or comma character, double quotes should be used to enclose the value. +पहा: रूपांतरण पद्धत—उदाहरणे +बघा :रूपांतरण पद्धत उदाहरणे +मराठी कसे टाइप करावे diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5688.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5688.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d9fae78b81badedb8575eae85395c4484aade89f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5688.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बरेलवी (Barelvis) हा सुन्नी इस्लामचा एक उपपंथ आहे. उत्तर प्रदेशातील बरेली या जिल्ह्याच्या नावावरून विचारप्रवाहाला नाव मिळाले आहे. विसाव्या शतकाच्या सुरुवातीला अहमद रजा खॉं बरेलवी (१८५६-१९२१) यांनी या इस्लामिक कायद्याची स्वतंत्र व्याख्या केली. भारत, पाकिस्तान, बांगलादेश तसेच अफगाणिस्तान या देशांत राहणारे बहुतांशी मुसलमान बरेली विचारप्रवाहाशी संबंधित आहेत. +बरेलवी या उपपंथांच्या समर्थकांच्या दाव्यानुसार कुराण आणि हादीस हे पवित्र धर्मग्रंथच शरियतचे मूलाधार आहेत. मात्र यासाठी इमामांच्या विचारांचे अनुकरण करणे आवश्यक आहे. त्यामुळे त्यांचे शरियतचे कायदे इमाम अबू हनीफा यांच्या विचारांनुसार आहेत. दुसरीकडे बरेलवी उपपंथाचे समर्थक आला हजरत रजा खान बरेलवी यांनी सांगितलेल्या विचारांना प्रमाण मानतात. बरेलीत आला हजरत रजा खान बरेलवी यांचा दर्गा आहे. त्यांना मानणाऱ्या समर्थकांसाठी हा दर्गा तीर्थक्षेत्राप्रमाणे आहे. +बरेलवी विचारपंथानुसार मोहम्मद पैगंबर सर्वज्ञानी आहेत. विश्वातल्या सगळ्या सगुणनिर्गुण गोष्टींची त्यांना कल्पना आहे. ते सर्वव्यापी आहेत आणि विश्वाच्या पसाऱ्यावर त्यांची दृष्टी आहे. बरेलवी सुफी इस्लामचे अनुयायी आहेत. त्यांच्याकडे सुफी मजार म्हणजेच संतांच्या समाध्यांना विशेष महत्त्व आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5700.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5700.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b7a4ad211570434b17aab48d6d5b1b50bf4f9fbe --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5700.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +गुणक: 22°18′N 73°12′E / 22.300°N 73.200°E / 22.300; 73.200 + +वडोदरा (बडोदे, बडोदा) (गुजराती: વડોદરા) हे भारताच्या गुजरात राज्यातील एक प्रमुख शहर आहे आणि बडोदा जिल्ह्याचे मुख्य ठिकाण आहे/मुख्यालय आहे. या शहराचे गुजराती नाव वडोदरा, स्पेलिंग Baroda.. २०११ साली २०.६५ लाख लोकसंख्या असलेले वडोदरा गुजरातमधील अहमदाबाद व सुरतखालोखाल तिसऱ्या क्रमांकाचे तर भारतामधील २०व्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे. वडोदरा शहर विश्वामित्री नदीच्या काठावर राजधानी गांधीनगरच्या १२० किमी आग्नेयेस वसले आहे. +१६व्या व १७व्या शतकांमध्ये मुघल साम्राज्याच्या अधिपत्याखाली राहिल्यानंतर अखेर १७२१ साली येथून मुघलांना हुसकावून लावण्यात मराठ्यांना यश आले. १७२१ साली येथे गायकवाड घराण्याने बडोदा संस्थान स्थापन केले. ब्रिटिश राजवटीदरम्यान देखील बडोदा संस्थानाला स्वायत्त दर्जा होता. भारताच्या स्वातंत्र्यानंतर १९४९ साली बडोदा संस्थानाला भारतामध्ये विलीन होणे भाग पडले. +सध्या वडोदरा गुजरातमधील उद्योगाचे मोठे केंद्र मानले जाते. खनिज तेल उद्योगामुळे वडोदऱ्याची अर्थव्यवस्था बळकट झाली आहे. +वडोदरा विमानतळ (हर्णी विमानतळ) शहराच्या ईशान्य भागात आहे व येथून दिल्ली, मुंबई, चेन्नई, बँगलोर इत्यादी प्रमुख शहरांसाठी थेट विमान सेवा आहे. भविष्यकाळामध्ये वडोदरा विमानतळाला आंतरराष्ट्रीय दर्जा देण्यात येईल असा अंदाज आहे. वडोदरा रेल्वे स्थानक भारतीय रेल्वेच्या पश्चिम रेल्वे क्षेत्रामधील सर्वात वर्दळीच्या स्थानकांपैकी एक असून येथे दररोज सुमारे १५० गाड्या थांबतात. वडोदऱ्याहून मुंबईिदिल्ली-सौराष्ट्र या दिशांकडे जाण्यासाठी वडोदरा एक्सप्रेस, राजधानी एक्सप्रेस, गुजरात एक्सप्रेस, सौराष्ट्र मेल, पश्चिम एक्सप्रेस, शताब्दी एक्सप्रेस इत्यादी दररोज सुमारे ५० गाड्या बडोदा स्टेशनवर थांबतात. +मुंबई ते दिल्ली दरम्यान धावणारा राष्ट्रीय महामार्ग ८ वडोदऱ्यामधून जातो. वडोदरा ते अहमदाबाद दरम्यानचा ९३ किमी लांबीचा राष्ट्रीय गतिमार्ग १ हा नियंत्रित-प्रवेश महामार्ग भारतामधील राष्ट्रीय महामार्ग जाळ्यातील पहिलाच गतिमार्ग आहे. ह्या मार्गामुळे वडोदरा व अहमदाबाद दरम्यान एका तासात प्रवास शक्य झाला आहे. +२००९ सालच्या ऑक्टोबरमध्ये बडोद्यात पहिल्यांदा मराठी साहित्य संमेलन भरले होते. बडोदे न्यायमंदिरासमोरच्या मोकळ्या मैदानात झालेल्या या सातव्या मराठी साहित्य संमेलनाचे अध्यक्ष लेफ्टनंट कर्नल डॉ. कान्होबा रणछोडदास कीर्तीकर होते. स्वागताध्यक्ष बॅरिस्टर संपतराव गायकवाड तर उद्घाटक सयाजीराव गायकवाड होते. +याच संमेलनापासून ' मराठी ग्रंथकारांचे संमेलन' हे मुळचे नाव बदलून 'महाराष्ट्र साहित्य संमेलन', असे व्यापक नाव देण्यात आले. तत्कालीन महाराष्ट्राबाहेर आयोजित करण्यात आलेले हे पहिलेच संमेलन होते. या संमेलनाच्या वेळी झालेल्या साहित्य दिंडीत लहान मुलेही सहभागी झाली होती. +१९२१ सालच्या नोव्हेंबरमध्ये बडोद्यात दुसरे मराठी साहित्य संमेलन झाले. ते साहित्यसम्राट न.चिं. केळकर यांच्या अध्यक्षतेखाली राजमहालाच्या प्रांगणात भरले होते. न.चिं. केळकर यांच्या नावावर शिक्कामोर्तब झाल्यानंतर वाद निर्माण झाला होता. त्यावेळी केसरीचे संपादक असलेल्या केळकरांनी कोल्हापूरचे शाहू महाराज आणि लोकमान्य टिळक यांच्यातल्या वादासंदर्भात २१ सालच्या ऑगस्ट-सप्टेंबर महिन्यात शाहू महाराजांच्या विरोधात लेखन केले होते, त्यामुळे संतापलेल्या काही लोकांनी शाहू महाराज हे सयाजीराव महाराजांचे व्याही असल्याचे कारण पुढे करत केळकर यांची निवड रद्द करण्याची मागणी केली होती. +केळकरांनी स्वतःहून राजीनामा द्यावा असाही प्रस्ताव देण्यात आला. पण स्वागताध्यक्ष संपतराव गायकवाड यांनी ठाम भूमिका घेतली आणि ही मागणी तसेच हा प्रस्ताव फेटाळून लावला. +या मराठी संमेलनाच्या साहित्य दिंडीत लेझीम पथक, मल्लखांब आणि लष्करी परेड होती. या परेडमध्ये पायदळ, घोडदळ आणि तोफखाना यांचा समावेश होता. +न. चिं. केळकर यांनी त्या वर्षी अध्यक्षपदावरून बोलताना अडीच तास भाषण केले. भाषण सुरू असताना कोणत्याही महत्त्वाच्या व्यक्तीने उठून जायचे नाही, अशी अट त्यांनी भाषणाच्या सुरुवातीलाच घातली होती. +हे ११वे अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलन होते. +१९३४ साली बडोद्यात तिसरे संमेलन झाले. हे २०वे अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलन होते. ना.गो. चापेकर संमेलनाध्यक्ष होते, तर नानासाहेब शिंदे स्वागताध्यक्ष. +न्यायमंदिर हॉलमध्ये झालेल्या या संमेलनातही लष्करी परेड झाली. +या संमेलनाला वि.स. खांडेकर, कवी अनिल, वामन मल्हार जोशी आदी उपस्थित होते. कवी माधव ज्युलियन संमलनाचे अध्यक्ष होते. त्या वर्षी उत्कृष्ट कवितेसाठीचं सुर्वणपदक बा.भ. बोरकर यांना मिळाले होते. त्यांनी त्यावेळी तेथे कर माझे जुळती आणि मुशाफिर या कविता सादर केल्या होत्या. +हे ९१वे अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलन बडोद्यात २०१८ सालच्या १६ ते १८ फेब्रुवारी या तारखांना भरले होते. डाॅ. लक्ष्मीकांत देशमुख संमेलनाध्यक्ष होते. संमेलनाच्या व्यासपीठावर संमेलनाध्यक्ष लक्ष्मीकांत देशमुख यांनी 'न्यूड, एस. दुर्गा, पद्मावत या चित्रपटांच्या निमित्ताने अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचा संकोच होताना दिसला असे वादाचे तोंड फोडले. कलावंतांना नामोहरमही करण्यात येत आहे. अभिव्यक्ती स्वातंत्र्य हा संविधानाने दिलेला मूलभूत अधिकार आहे. मात्र या अर्थाने सरकार लोकशाहीचे तत्त्व पाळत नाही. त्यामुळे राजा तू चुकत आहेस, तू सुधारले पाहिजेस', अशा शब्दांत त्यांनी अप्रत्यक्षरीत्या सरकारला सुनावले. +अध्यक्षपदाची निवडणूक जिंकल्यानंतर दिलेल्या मुलाखती, तसेच त्यांची वक्तव्ये यामध्ये तलक्ष्मीकांत देशमुख यांनी सातत्याने अभिव्यक्तिस्वातंत्र्याचा मुद्दा मांडला होता. शुक्रवारी संमेलनाच्या उद्घाटन सोहळ्यात, अध्यक्षीय भाषणात त्यांनी तोच मुद्दा पेरुमल मुरुगन, नितीन आगे या घटनांचे विश्लेषण करत त्यांनी सध्याच्या कठीण काळाचा आरसा उपस्थितांना दाखवला. वादग्रस्त अशा गोहत्या बंदीचा मुद्दाही त्यांनी आपल्या भाषणात मांडला जोमात मांडला. +संमॆलनात पास झालेले ठराव : - +१. धुळे जिल्ह्यातील प्रकल्पग्रस्त शेतकरी धर्मा पाटील यांच्या आत्महत्येप्रकरणी सरकारचा निषेध करणारा ठराव संमेलनाच्या खुल्या अधिवेशनात रविवारी मांडण्यात आला. सरकारच्या असंवेदनशीलतेबद्दल नाराजी व्यक्त करत, शासनाने सर्व प्रकल्पग्रस्तांचे प्रश्न समजून घेत प्रामाणिकपणे सोडवावेत, अशी मागणी करण्यात आली. +संमेलनात झालेली मुलाखत :- +डॉ. सुधीर रसाळ आणि प्रशांत दीक्षित यांनी यांनी नरेंद्र चपळगावकर यांची प्रकट मुलाखत घेतली. +एखादे नाटक, चित्रपट आवडला नाही तर पाहू नका... पुस्तक आवडले नाही तर वाचू नका... मला अभिव्यक्ती स्वातंत्र्य आहे, मग दुसऱ्याला नाही का... एखादी कलाकृती आवडली नाही म्हणून विरोध करण्यासाठी चार दगड मारण्याचा अधिकार तुम्हाला कोणी दिला,’’ असा थेट सवाल करत, लोकांसमोर सकारात्मक इतिहास मांडा, विचारस्वातंत्र्य कोणाच्याही चरणी वाहू नका, नम्रतेने चिकित्सा करा, प्रश्न विचारा, असा मौलिक सल्ला ज्येष्ठ साहित्यिक आणि माजी न्यायमूर्ती नरेंद्र चपळगावकर यांनी समाजाला उद्देशून दिला +धर्म, शासन, झुंडशाही आणि लेखक स्वतः हे अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचे चार शत्रू आहेत. यातून बाहेर पडून नवा इतिहास घडवायचा असेल, तर उदारमतवादाची कास धरली पाहिजे, असे चपळगावकर यांनी सांगितले. अभिव्यक्ती स्वातंत्र्य, सरकारचा वाढता हस्तक्षेप, दुर्मिळ होत चाललेले विचारवंत, मातृभाषेचा वाढत चाललेला न्यूनगंड, लेखकांच्या वाढत्या राजकीय, आर्थिक महत्त्वाकांक्षा अशा विविध मुद्द्यांना त्यांनी निर्भीडपणे स्पर्श केला. + +(अपूर्ण) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_573.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_573.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d5fe8d3ea59603cb28537c8dfc95abfb8e41b37c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_573.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +पोवाडा हा अस्सल मराठी वाङ्मयप्रकार असून तो तेराव्या शतकात उदयाला आला आणि सतराव्या शतकापर्यंत जोमात राहिला. 'पोवाडा' हा दृश्य, श्राव्य प्रकार आहे. पोवाड्याचा उल्लेख 'कीर्ती' काव्यात केला जातो. पोवाडा म्हणजे "वीरांच्या पराक्रमांचे, विद्वानांच्या मते बुद्धिमत्तेचे तसेच एखाद्याच्या सामर्थ्य, गुण, कौशल्ये इ. गुणांचे काव्यात्मक वर्णन प्रशस्ती किंवा स्तुतीस्तोत्र म्हणजे पोवाडा", तरी सुद्धा पोवाडा म्हणजे ठासून स्तुती करणे किंवा वीरांच्या पराक्रमाचे स्तुतीपर गेय कवन असे म्हणत.[१] + +पोवाडयाच्या सर्वांत जुना उल्लेख महिकावतिच्या बखरीत सापडतो. यासंदर्भात वि. का. राजवाडे लिहितात. बिंबराजाचा पुत्र केशव देव - याने मोठ्या ऐश्वर्याने बारावर्षे राज्य केले. त्याने राजपितामह म्हणजे आसपासच्या सर्व लहानसहान संस्थानिकांना आजा ही पदवी धारण केली. व त्या अर्थाचे बडेजावीचे गद्य पद्य पोवाडे रचिले म्हणजेच सर्वसाधारणपणे शके अकराशेच्या सुमारास मराठी भाषेत पोवाडयाची व्युत्पत्ती झाली असावी असे दिसते. वि. का. राजवाडे यांनी पोवाडयाची परंपरा चंपू काव्याशी निगडीत असल्याचे मत संपा दित बखरीच्या विवेचनामध्ये व्यक्त केले आहे. तसेच सुरुवातीचे हे पोवाडे गद्य आणि पद्य अशा दोन्ही स्वरुपाचे दिसतात.[२] 'पोवाडा' या शब्दाच्या उत्पत्ती संबंधीचा आणखी एक उल्लेख बाराव्या, तेराव्या शतकाच्या सुमारास ज्ञानेश्वरीमध्ये सुद्धा पहावयास मिळतो. ज्ञानेश्वरीच्या दुसऱ्या आणि तिसऱ्या अध्यायामध्ये अनुक्रमे दहाव्या आणि एकशे त्रेसष्टाव्या ओवीमध्ये "पवाडा" असा शब्द आढळतो. याठिकाणी पवाडा याच अर्थ काही ठिकाणी स्तुती तर काही ठिकाणी युद्ध, झगडा असा घेतलेला दिसतो.[३] यादवांच्या दरबारी यादवराजांची स्तुती गाण्यासाठी भाट होते. या भाटांचा गायनपरंपरेचा परिणाम शिवशाहीतील शाहि रांच्यावर झाला असावा. आणि या भाटांच्या संपकानेच अज्ञानदासा सारख्या शाहिराने आपल्यामध्ये असणा-या सुप्त काव्यशक्तीला मुक्त करून पोवाडयाची परंपरा शिवशाहीमध्ये रुजू केली असावी. अज्ञानदास " सारख्या काही कवींनी गुरुस्तुती सारख्या विषया . वर क्वचीत पोवाडयाची रचना केलेली दिसते. म्हणजेच इसवी सन १६५९ च्या पूर्वीच काहीप्रमाणात का असेना पोवाडा लोकप्रिय झालेला दिसतो. सध्या उपलब्ध असलेल्या सर्व पोवाडयापैकी सर्वात जुना आणि पहिला पोवाडा 'अज्ञानदास यांनी लिहिलेला आहेया पोवाडयाची सुरुवात आपल्या त्याचा विषय शिवाजी महाराजांच्या पराक्रमाचा आहे गुरुला नारायण' या नावाने नमन करून केलेली आहेहा पोवाडा केवळ नाममात्र पद्य आहे अन्यथा याची उद. रचना एकतारी तुणतुण्यावर सहज सुराने गाता येईल अशी गद्याचीच आहे "डावे हाती बिचवा ल्याला । वाघनख सरजाच्या पंजाला॥ वरून बारीक झगा ल्याला । कंबररस्ता वेढा केला । पोलाद घातला गळां ॥ फीरंग पट्टा जिऊ म्हाल्याप दिला । शिवाजी सरजा बंद सोडुनि चालला ॥"[४] या नंतरचा दुसरा पोवाडा तुलसीदास यानी शिवकालातील १२ अनेक राजकीय घटनांवर आधारित रचलेला दिसतो.[५] त्याने आपण स्वतः शाहीर आहोत. असे स्पष्ट सांगितलेले आहे. त्यानंतर यमाजी " हा सुद्धा नारायणाचे स्मरण करणारा असून " बाजी पासलकर यांच्या जीवनावर पोवाडा रचलेला दिसतो. वरती निर्देश केलेले सर्व पोवाडे हे सर्वसाधारणपणे मराठेशाहीच्या पूर्वार्धातील आहेत. उत्तरार्धातील पोवाडयांच्यामध्ये 'खर्ड्याची लढाई' वरील पोवाडा हसन याने रचलेला दिसतो. याच विषयावरचे तत्कालीन काळातील आणखी बरेच पोवाडे कवी राणू गुदाजी कवी बाळा लक्ष्मण" कवी भुजंग आप्पा अशा अनेक शाहिरांनी खर्ड्याची लढाईचे वर्णन केलेले दिसते. +विसाव्या शतकात शिवाजी महाराजां सोबतच, स्वांतत्र्य चळवळीतील प्रमुख लोकनेते आणि तदनंतर सामाजिक चळवळी मध्ये अग्रेसर असणारे समाजसेवक यांचा कार्यगौरव करण्यासाठी अनेक पोवाडे लिहीले गेले. लोकशाहीर अण्णाभाऊ साठे, लोकशाहीर बशीर मोमीन (कवठेकर) यांनी स्वराज्य संस्थापक शिवाजी महाराज, आझाद हिंद सेनेचे सुभाषचंद्र बोस, संविधानकार डॉ बाबासाहेब आंबेडकर आणि रयतेच्या शिक्षणासाठी झटणारे कर्मवीर भाऊराव पाटील, यांच्या जीवनावर अनेक पोवाडे लिहीले आहेत.[६][७]लोकशाहीर बशीर मोमीन (कवठेकर) यांनी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांवर लिहिलेला एक लोकप्रिय पोवाडा खाली उद्धृतं केला आहे. +भिमरायाने मोलाचा संदेश दिला I आम्ही ही स्वीकारली पंचशीला ll +त्या भिमाच्या रूपाने एक सूर्य उगविला l जीवनातला अंधार पार निघूनच गेला llध्रुll +दलितांना नव्हते पाणी, दलितांना नव्हती वाणी l माणूस एक असोनी जवळी ना घेती कोणी ll +परी ह्या भीमाने एक चमत्कारच केला ll१ll... [८]. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5732.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5732.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cac4de1cea8df674f9a24dfb1f2a33f074bfc545 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5732.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बर्गेन काउंटी, न्यू जर्सी ही अमेरिकेच्या न्यू जर्सी राज्यातील न्यू जर्सीमधील काउंट्या९३ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5745.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5745.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1ce8a72fb9ea563d2b6cce12e0a2114e09ea729a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5745.txt @@ -0,0 +1 @@ +आल्बर्ट एडवर्ड अर्नेस्ट बर्ट व्होगलर (२८ नोव्हेंबर, १८७६:केप वसाहत - ९ ऑगस्ट, १९४६:पीटरमारित्झबर्ग, दक्षिण आफ्रिका) हा  दक्षिण आफ्रिकाकडून १९०६ ते १९११ दरम्यान १५ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5746.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5746.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..52f83b3015f1b4c24cb30bc8da875e7cd7cbf010 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5746.txt @@ -0,0 +1 @@ +बर्ट सटक्लिफ (नोव्हेंबर १७, इ.स. १९२३:पॉंसोन्बी, न्यू झीलँड - एप्रिल २०, इ.स. २००१:ऑकलंड, न्यू झीलँड) हा  न्यूझीलंडकडून ४२ कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5747.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5747.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e123e676c1782619d6ec60f0d273f790764ec51d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5747.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बर्ट सटक्लिफ ओव्हल हे लिंकन, न्यू झीलंड येथील लिंकन विद्यापीठ येथे वसलेलेल क्रिकेट मैदान आहे. ह्या मैदानावर प्रथम श्रेणी सामने आणि महिला व १९ वर्षांखालील आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट सामन्यांचे आयोजन झाले आहे. पुर्वी बीआयएल ओव्हल म्हणून ओळखले गेलेल्या मैदानाचे फेब्रुवारी २००० मध्ये, बर्ट सटक्लिफ ह्या न्यू झीलंडच्या सलामीवीराच्या सन्मानाप्रित्यर्थ मैदानाचे नाव बदलले गेले.[१][२] +नोव्हेंबर १९९९ मध्ये मैदानावर पहिला प्रथम श्रेणी सामना शेल कॉन्फरन्समध्ये इंग्लंड अ आणि नॉर्थ आयलंड संघांदरम्यान खेळवला गेला. त्यानंतर २००९ स्टेट चॅंपियनशिपच्या अंतिम सामन्यासहित ह्या मैदानावर अनेक अ संघांचे सामने खेळवले गेले. [३] +मैदानावर महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय क्रिकेट सामने नेहमी होतात. महिला क्रिकेट विश्वचषक, २००० दरम्यान उपांत्य आणि अंतिम हे दोन्ही सामने ह्या मैदानावर झाले. तसेच २००३ मधील महिला क्रिकेट विश्व मालिकेचे हे एक महत्त्वाचे मैदान होते. दौऱ्यावर येणाऱ्या परदेशी संघांचे न्यू झीलंड महिला राष्ट्रीय क्रिकेट संघांचे सामने येथे नित्याने होत असतात.[४] +मैदानावर पहिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामना, २०१४ क्रिकेट विश्वचषक पात्रता स्पर्धेदरम्यान २३ जानेवारी २०१४ रोजी, नेदरलँड्स आणि केन्या ह्या संघांदरम्यान खेळवण्यात आला. [५] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5787.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5787.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53669bf9a717582072142d90b4e50d1861879f1e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5787.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बर्नाडाइन मिशेल बेझुइडेनहाउट (जन्म १४ सप्टेंबर १९९३) ही दक्षिण आफ्रिकेत जन्मलेली न्यू झीलंड आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळाडू आहे जी सध्या उत्तरी जिल्ह्यांकडून खेळते. क्राइस्टचर्च, न्यू झीलंड येथे जाण्यापूर्वी ती दक्षिण आफ्रिका राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघाकडून २०१४ आणि २०१५ दरम्यान खेळली[१] आणि त्यानंतर तीन वर्षांच्या स्टँड डाउन कालावधीनंतर तिने न्यू झीलंड व्हाईट फर्नचे प्रतिनिधित्व केले.[२][३] ६ मे २०१८ रोजी, तिने आयर्लंड विरुद्ध न्यू झीलंडसाठी महिला ट्वेंटी-२० आंतरराष्ट्रीय (मटी२०आ) पदार्पण केले.[४] +ऑगस्ट २०१८ मध्ये, तिला मागच्या महिन्यांतील आयर्लंड आणि इंग्लंडच्या दौऱ्यांनंतर न्यू झीलंड क्रिकेटकडून केंद्रीय करार देण्यात आला.[५][६] ऑक्टोबर २०१८ मध्ये, तिला वेस्ट इंडीजमध्ये २०१८ आयसीसी महिला विश्व ट्वेंटी-२० स्पर्धेसाठी न्यू झीलंडच्या संघात स्थान देण्यात आले.[७][८] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5798.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5798.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7b7a7ba74dd31055a2a4220e3bcf118dc0d499c2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5798.txt @@ -0,0 +1 @@ +ऑगस्टस बर्नार्ड टॅंक्रेड (२० ऑगस्ट, १८६५:पोर्ट एलिझाबेथ, दक्षिण आफ्रिका - २३ नोव्हेंबर, १९११:केपटाउन, दक्षिण आफ्रिका) हा  दक्षिण आफ्रिकाकडून १८८९ दरम्यान दोन कसोटी सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू होता. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5805.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5805.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ccf3634e81c823f9428623aebd6ba498674dcf4e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5805.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +जॉर्ज बर्नार्ड शॉ (जुलै २६, १८५६:डब्लिन, आयर्लंड - नोव्हेंबर २, इ.स. १९५०:हर्टफर्डशायर, इंग्लंड) उच्चार: [] (सहाय्य·माहिती)) हे आयरिश लेखक आणि लंडन स्कूल ऑफ इकॉनॉमिक्सचे सह-संस्थापक होते. संगीत आणि साहित्य-समीक्षा या विषयांवर बर्नार्ड शॉ यांनी पहिले लाभदायक लेखन केले. त्याच ताकदीने त्यांनी वृत्तपत्रांत अनेक अत्यंत चांगले लेख लिहिले. मात्र बर्नार्ड यांची मुख्य प्रतिभा नाटक ही होती. आणि त्यांनी ६० पेक्षा जास्त नाटके लिहिली आहेत. ते एक निबंधकार, कादंबरीकार आणि लघुकथा लेखक देखील होते. त्यांचे जवळजवळ सर्व लेखन प्रचलित सामाजिक समस्यांवर होते, परंतु त्याला एक विनोदाची झालर होती. त्यामुळे ते रोचक होई. प्रचलित शिक्षण, विवाह, धर्म, सरकार, आरोग्य आणि वर्ग विशेषाधिकार ह्या मुद्‍द्यांकडे त्यांचे लिखाण लक्ष वेधून घेई. +श्रमिक वर्गाच्या शोषणावर त्यांना फार राग होता. एक उत्कट सोशलिस्ट, शॉ यांनी फेबियन सोसायटीसाठी अनेक पत्रिका व व्याख्याने लिहिली आहेत. या सोसायटीत दिलेल्या व्याख्यानांतून, जॉर्ज बर्नार्ड शॉ यांनी महिला व पुरुष समान हक्क मिळविणे, कामगार वर्गाच्या अपेष्टा कमी करणे आणि निरोगी जीवनशैलीच्या संपादन करणे या विषयांचा प्रचार केला आणि ते एक प्रभावी वक्ता बनले. +अल्प काळासाठी ते स्थानिक राजकारणात तसेच लंडन काउंटी परिषदेवर होते. +१८९८ मधे शॉ यांनी, शार्लोट पेन टाउनशेंड या फेबियन सहकारी स्त्रीशी लग्न केले. सेंट लॉरेन्समधील अयॉट गावात ते स्थायिक झाले, त्या घराला आता शॉझ कॉर्नर म्हणतात. ९४ वर्षांचे असताना एका शिडीवरून पडून मोठी जखम झाल्याने त्यांचा येथेच मृत्यू झाला. +जॉर्ज बर्नार्ड शॉ यांचा जन्म २६ जुलै १८५६ रोजी सिंज स्ट्रीट, डब्लिन (आयर्लंड) येथे झाला. त्यांचे वडील जॉर्ज कार शॉ (१८१४–८५) एक अयशस्वी धान्य व्यापारी आणि कधीतरी मुलकी खात्यातील अधिकारी होते, आई ल्युसिंडा एलिझाबेथ शॉ, (माहेरच्या गर्ली) (१८३०-१९१३) या एक गायिका होत्या. त्यांना दोन बहिणी होत्या, संगीत नाटक गायिका ल्युसिंडा फ्रान्सिस (१८५३-१९२०), आणि एलिनोर ॲग्‍नेस(१८५५-७६) +जॉर्ज बर्नार्ड शॉ काही काळ वेलस्ली कॉलेज डल्बीन येथे शिकले.सदर शाळा आयर्लंडच्या मेथोडिस्त चर्चद्वारे चालवले जात होते.त्यांचे औपचारिक शिक्षण डब्लिन इंग्लिश सायंनटिफिक ॲंन्ड कमर्शिअल स्कूल येथे झाले. +लंडनच्या सामाजिक जीवनात आत्मविश्वासाने वावरण्यासाठी सतत आत्मप्रसिद्धीच्या झोतात राहू पाहणारे स्वतःचे एक धीट, बेधडक व्यक्तिमत्त्व त्याने घडविले. संगीतावर लेख लिहून सुरू केलेल्या पत्रकारितेबरोबर तो कांदबऱ्याही लिहीत होता आणि त्या प्रकाशकांकडून नाकारल्या जात होत्या. कमाईही फारशी नव्हती. अशा खडतर परिस्थितीला निश्चयाने तोंड देत लंडनमधल्या बुद्धिमंतांच्या वर्तुळांतून तो वावरू लागला आणि तिथल्या चर्चांमध्ये भाग घेऊन आपल्या उपस्थितीची जाणीव तिथल्या मंडळींना ठसठशीतपणे करून देऊ लागला. १८८२ साली ख्यातनाम अमेरिकन अर्थतज्ञ हेन्री जॉर्ज ह्याच्या एका व्याख्यानाच्या प्रभावातून शॉ समाजवादाकडे वळला आणि पुढे फेबिअन सोसायटी ह्या लंडनमधील समाजवादी संघटनेचा एक आधारस्तंभ बनला. इंग्लंडमध्ये समावाद आला पाहिजे; पण तो क्रांतीच्या मार्गाने नव्हे, तर योग्य त्या सामाजिक- आर्थिक सुधारणांमधून येईल. अशी फेबिअन समाजवाद्यांची धारणा होती. पोथीनिष्ठ सैद्धांतिकतेपेक्षा विवेक आणि मानवतावाद ह्यांवर शॉचा अढळ विश्वास होता आणि तो त्याच्या लेखनातूनही अटळपणे प्रकट झालेला आहे. +शॉच्या काळी पश्चिमी जगातील नाटककरांवर इब्सेनचा मोठा प्रभाव होता. शॉदेखील त्याचा चाहता होता. क्विटेसन्स ऑफ इब्सेनिझम (१८९१) हे त्याचे इंग्लिश भाषेतले इब्सेनवरचे पहिले पुस्तक होय. शॉ नाट्यलेखन करू लागला, त्या वेळी नाटककार म्हणून ख्याती पावलेले ⇨ आर्थर विंग पिनीरो आणि ⇨ हेन्री आथॅर जोन्स हे नाटककार आधुनिक वास्तववादी नाटके लिहिण्याचा प्रयत्न करीत होते. त्यांचा दर्जा बेताचा होता. त्यातून ब्रिटिश रंगभूमीवर निर्माण झालेली पोकळी इब्सेनची नाटके तिथे सादर होऊ लागल्यानंतर अधिकच तीव्रतेने जाणवू लागली. ती पोकळी शॉच्या नाटकांनी समर्थपणे भरून काढली. +साहित्यनिर्मितीमागे सामाजिक हेतू असला पाहिजे, ही शॉची स्पष्ट भूमिका होती. प्रत्येक नाटक लिहिण्यामागचा आपला हेतू शॉने त्या त्या नाटकाला आपली प्रस्तावना जोडून स्पष्ट केला आहे. ए डॉल्स हाउससारखे इब्सेनचे नाटक शेक्सपिअरच्या मिड्‌समर नाइट्‌स ड्रीमसारखे कायम ताजे-तल्लख वाटणार नाही; पण त्या नाटकाने साधलेला सामाजिक परिणाम शेक्सपिअरच्या त्या नाटकापेक्षा मोठा असेल; आणि सर्वश्रेष्ठ प्रतिभेने तेवढे करणे पुरेसे आहे, अशा आशयाचे उद्‌गार र्शाने काढलेले आहेत. ह्या धारणेला अनुसरून शॉने समाजाच्या सदसद्विवेवकबुद्धीची जपणूक करण्याची भूमिका स्वीकारली. त्यामुळेच त्याचे साहित्य प्रचारकी न बनता कलात्मक पातळी गाठू शकले. कोणत्याही सामाजिक व्यवस्थेत एक प्रकारची एकात्मता आणि आत्मसुसंगती असते. त्यामुळे तिच्या कोणत्याही भागाचा अभ्यास करून तिच्या समग्र स्वरूपाचे आकलन होऊ शकते, असे शॉचे मत होते. ह्या समग्रतेचे जपलेले नेमके भान त्याच्या नाट्यसृष्टीतून प्रत्ययास येते. ने स्वतःला आपल्या पिढीचा सर्वश्रेष्ठ नाटककार मानले. त्याचा प्रभाव ब्रिटिश रंगभूमीवर सुमारे ५० वर्षे होता. +साहित्याचा नोबेल पुरस्कार त्याला १९२५ साली देण्यात आला. शार्लट पेन-टाउनशेंड ह्या फेबिअन सोसायटीतल्याच एका संपन्न स्त्रीशी शॉचा विवाह झाला होता (१८९८). १९४३ साली ती मरण पावली. हर्टफर्डशरमधील एर सेंट लॉरेन्स या गावी रहात असताना तेथेच त्याचे निधन झाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5806.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5806.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8fc15c114c7515fa0cd950afeb13a0bc3ea82c26 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5806.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बर्नार्ड स्कोल्टझ (१० मार्च, १९९०:नामिबिया - हयात) हा  नामिबियाच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे.[१] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5813.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5813.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5a0a17348b117e4ef1212ce9f8f6477cc0919425 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5813.txt @@ -0,0 +1 @@ +बर्नार्डिन ॲन मोबोलाजी एव्हारिस्टो (जन्म २८ मे १९५९) एक ब्रिटिश लेखीका आहे. त्यांच्या गर्ल, वुमन, अदर [१] या कादंबरीने मार्गारेट एटवुडच्या द टेस्टामेंट्स सोबत २०१९ मध्ये संयुक्तपणे बुकर पुरस्कार जिंकला. त्यामुळे बुकर जिंकलेल्या त्या पहिल्या कृष्णवर्णीय महिला ठरल्या.[२][३][४] [५] [६] एव्हॅरिस्टो या ब्रुनेल युनिव्हर्सिटी लंडनमधील सर्जनशील लेखनाच्या प्राध्यापक आहेत आणि रॉयल सोसायटी ऑफ लिटरेचरच्या अध्यक्षा आहेत. त्या अध्यक्षपदी दुसऱ्या महिला आणि पहिल्या कृष्णवर्णीय व्यक्ती आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5818.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5818.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b7983a561703797268faa7186c474d41d289264e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5818.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बर्नालाचे नकाशावरील स्थान +गुणक: 30°22′N 75°32′E / 30.367°N 75.533°E / 30.367; 75.533 + +बर्नाला हे भारताच्या पंजाब राज्याच्या बर्नाला ह्याच नावाच्या जिल्ह्याचे मुख्यालय आहे. बर्नाला शहर पंजाब राज्याच्या दक्षिण भागात असून ते भटिंडापासून सुमारे ६५ किमी अंतरावर आहे. २०११ साली बर्नालाची लोकसंख्या १,१६,४४९ होती. पंजाबी ही येथील प्रमुख भाषा असून सुमारे ५० टक्के रहिवासी शीख धर्मीय आहेत. राष्ट्रीय महामार्ग ७ बर्नालाला राजधानी चंदिगढसोबत जोडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5836.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5836.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4f3f95dc6ac0b9339c7fb788c4eb3fe6a03a90e4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5836.txt @@ -0,0 +1 @@ +बर्फ मासेमारी गियर अत्यंत विशेष आहे. बर्फ गोलाकार आणि आयताकृती भोक कापण्यासाठी ऑगर किंवा चिझेल वापरले जाते. छिद्रांचा आकार मांसाच्या प्रकारावर अवलंबून असतो, सामान्यतः 8 इंच (20 से.मी.) असल्याचे सूचित केले आहे. हे साधने उपलब्ध नसल्यास, भोक कापण्यासाठी कुर्यांचा वापर केला जाऊ शकतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5845.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5845.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8984d402aa76cc77a7030519bcdb454a1156ebb2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5845.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +गुणक: 52°29′1″N 1°54′23″W / 52.48361°N 1.90639°W / 52.48361; -1.90639 + +बर्मिंगहॅम हे युनायटेड किंग्डमच्या इंग्लंड देशामधील एक प्रमुख शहर आहे. वेस्ट मिडलंड्स काउंटीमधे वसलेले हे शहर युनायटेड किंग्डममधील दुसऱ्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5848.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5848.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b3cd07990f67bb0708016c6a778179f03c293e3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5848.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +गुणक: 33°31′N 86°49′W / 33.517°N 86.817°W / 33.517; -86.817 + +बर्मिंगहॅम (इंग्लिश: Birmingham) हे अमेरिका देशाच्या अलाबामा राज्यामधील सर्वात मोठे शहर आहे. राज्याच्या दक्षिण-मध्य भागात वसलेल्या बर्मिंगहॅम शहराची लोकसंख्या २.१२ लाख इतकी आहे. +इ.स. १८७१ साली स्थापन झालेल्या ह्या शहराचे नाव इंग्लंडमधील बर्मिंगहॅम ह्या शहरावरून देण्यात आले आहे. बर्मिंगहॅम हे अमेरिकेच्या दक्षिण भागातील एक महत्त्वाचे बँकिंग व व्यापार केंद्र आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_585.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_585.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fb3344145e1a5798a95d726b91f139db17248ad6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_585.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + +पोश्टर गर्ल हा २०१६ मध्ये प्रदर्शित झालेला मराठी चित्रपट असून समीर पाटील यांनी याचे दिग्दर्शन केले आहे. या चित्रपटाची कथा ही हेमंत ढोमे यांची असून याची निर्मिती चलो फिल्म बनाये आणि वायकोम १८ मोशन पिक्चर्स यांनी मिळून केली आहे.[२] या चित्रपटात सोनाली कुलकर्णी, जितेंद्र जोशी, अनिकेत विश्वासराव, संदीप फाटक , अक्षय टांकसाळे, सिद्धार्थ मेनन , हृषीकेश जोशी यांच्या प्रमुख भूमिका असून हा चित्रपट १२ फेब्रुवारी २०१६ या दिवशी सर्वत्र प्रदर्शित झाला.[३] +महाराष्ट्रातील लहान गाव - स्त्री-बालहत्यासाठी कुप्रसिद्ध असलेले परगाव-टेकवडे. परिणामी खेड्यात मुली राहिल्या नाहीत. जेव्हा मुलांच्या विवाहाचा प्रश्न उद्भवतो तेव्हा एक सुंदर आणि हुशार मुलगी दृश्यात प्रवेश करते आणि सर्व काही बदलते. रुपाली आणि तिच्या निवडलेल्या पाच उमेदवारांची ही कहाणी आहे जी आपले मन जिंकण्यासाठी काहीही करेल. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5860.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5860.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aa7db4e4050f4a9cc320099d6b161470c9e57480 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5860.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +The Bermudian cricket team toured the Netherlands during the २००७ season. They played a First-class match for the २००७-०८ ICC Intercontinental Cup and two One-Day Internationals. The Dutch team took an innings and ४४ run win षटक Bermuda in the First-class game and won the ODI series २-०. + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5907.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5907.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b1fa4440924b8af9a6ae6c000fe94be6fe9315bb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5907.txt @@ -0,0 +1,14 @@ +गुणक: 52°30′2″N 13°23′56″E / 52.50056°N 13.39889°E / 52.50056; 13.39889 + +बर्लिन (जर्मन: Berlin) ही जर्मनी देशाची राजधानी व १६ राज्यांपैकी एक राज्य आहे. सुमारे ३४.७ लाख लोकसंख्या असलेले बर्लिन हे जर्मनीमधील सर्वात मोठे शहर आहे.[१] बर्लिन शहर जर्मनीच्या ईशान्य भागात वसले असून ते बर्लिन-ब्रांडेनबुर्ग ह्या युरोपातील सर्वात मोठ्या महानगर क्षेत्राचे केंद्र आहे. +१२व्या शतकाच्या सुमारास स्थापन झालेल्या बर्लिनला युरोपाच्या इतिहासात विशेष स्थान आहे. आजवर बर्लिन ही प्रशियाच्या राजंत्राची (१७०१ - १९१८), जर्मन साम्राज्याची (१८७१ - १९१८), वाइमार प्रजासत्ताकाची (१९१९ - १९३३), नाझी जर्मनीची (१९३३ - १९४५) व आजच्या जर्मनी देशाची (१९९० - चालू) राजधानी राहिलेली आहे. दुसऱ्या महायुद्धामध्ये नाझी जर्मनीचा पराभव झाल्यानंतर बर्लिन शहराचे दोन तुकडे करण्यात आले. पूर्व बर्लिन हे पूर्व जर्मनीच्या राजधानीचे शहर तर पश्चिम बर्लिन हे पश्चिम जर्मनीच्या अधिपत्याखालील शहर हे दोन तुकडे बर्लिनच्या भिंतीने वेगळे करण्यात आले. १९९० साली जर्मनीच्या एकत्रीकरणानंतर बर्लिनची भिंत पाडून टाकण्यात आली व बर्लिन शहर पुन्हा एकदा एकसंध झाले. +एक जागतिक शहर असलेले बर्लिन हे राजकीय, शैक्षणिक व सांस्कृतिक दृष्ट्या युरोपामधील एक प्रमुख शहर आहे. +दुसऱ्या महायुद्धामध्ये बरेचसे बेचिराख झालेले शहर १९५० व १९६० च्या दशकांमध्ये नव्याने बांधण्यात आले. ऐतिहासिक काळापासून अनेक राजवटींचे मुख्य शहर असल्यामुळे बर्लिनमध्ये विविध कलाप्रकाराच्या इमारती आहेत. +बाराव्या शतकामध्ये स्थापन झालेले बर्लिन हे हान्से ह्या संघामधील एक प्रमुख शहर होते. इ.स. १७०१ मध्ये प्रशियाच्या राजतंत्राच्या निर्माणानंतर बर्लिन हे राजधानीचे शहर बनले. +बर्लिन शहर जर्मनीच्या ईशान्या भागात पोलंड देशाच्या सीमेच्या ८५ किमी पश्चिमेला स्प्री नदीच्या काठांवर वसले आहे. ब्रांडेनबुर्ग राज्याने बर्लिनला सर्व बाजूंनी वेढून टाकले आहे. +बर्लिन शहरामधील हवामान सौम्य व आर्द्र स्वरूपाचे आहे. +बर्लिनमध्ये दोन मोठे विमानतळ आहेत. टेगेल विमानतळ शहराच्या सीमेत असून शोनेफेल्ड विमानतळ शहराबाहेर ब्रांडेनबुर्ग राज्यात आहे. लुफ्तांसा, युरोविंग्ज आणि एर बर्लिन टेगेल विमानतळाचा तर जर्मनविंग्ज, ईझीजेट आणि रायनएर या कंपन्या शोनेफेल्ड विमानतळाचा वापर करतात. +शोनेफेल्ड विमानतळाला लागून बर्लिन ब्रांडेनबुर्ग विमानतळ हा नवीन विमानतळ २०१७ च्या शेवटापर्यंत बांधून तयार होईल. त्यानंतर टेगेल विमानतळ बंद करण्यात येईल. +डॉइच बाह्न आणि बर्लिनेर वेरकेरबिट्रीब बर्लिन महानगरात पाच प्रकारच्या सार्वजनिक वाहतूक प्रणाली चालवतात.[४] +१९३६ उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धेचे बर्लिन हे यजमान शहर होते. तसेच २००६ फिफा विश्वचषक अंतिम सामना येथे खेळवला गेला होता. फुटबॉल हा येथील सर्वात लोकप्रिय खेळ असून फुसबॉल-बुंडेसलीगामध्ये खेळणारा हेर्था बे.एस.से. हा बर्लिनमधील प्रमुख फुटबॉल क्लब आहे. +जगातील १७ शहरे बर्लिनची अधिकृत जुळी शहरे आहेत.[५] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5909.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5909.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..70d3edd6541d7dd23585511c96636025526fc0ac --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5909.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +U-Bahn Berlin.png +बर्लिन उ-बाह्न किंवा उंटरग्राउंडबाह्न (भुयारी रेल्वे) ही जर्मनीची राजधानी बर्लिनमधील वाहतूक प्रणाली आहे. यात १० मार्ग असून त्यांवर एकूण १७३ स्थानके आहेत. प्रत्येक मार्गावरून गर्दीच्या वेळी दर २-५ मिनिटांनी तर इतर वेळी दिवसा दर पाच मिनिटांनी आणि रात्रीच्या वेळी दर दहा मिनिटांनी गाड्या धावतात. पहाटे १-४ या वेळात ही प्रणाली बंद असली तरीही त्यावेळी त्याच मार्गांना समांतर बस दर २० मिनिटांनी धावतात. या रात्रबस प्रत्येक उ-बाह्न स्थानकांना जातात. १५७.५ किमी लांबी असलेले हे रेल्वेमार्ग अंदाजे ८०% जमिनीखालून आहेत तर उरलेले जमिनीवर आणि पुलांवरून आहेत. २०१५ साली ५३ कोटी ४५ लाख प्रवाशांनी यातून प्रवास केला होता. +उ-बाह्नचे उद्घाटन १९०२ साली झाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5914.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5914.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e030401dc80a13ca2276d5b33ca3218354baff9f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5914.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बर्लिन ब्रांडेनबुर्ग विमानतळ (आहसंवि: BER, आप्रविको: EDBB) (जर्मन:फ्लुगहाफेन बर्लिन ब्रांडेनबुर्ग विली ब्रांड्ट) हा जर्मनीची राजधानी बर्लिन शहराजवळचा प्रस्तावित विमानतळ आहे. सध्याच्या शोनेफेल्ड विमानतळास लागून असलेला हा विमानतळ २०१७ च्या अखेरपर्यंत बांधून तयार होईल. याचे बांधकाम २००६मध्ये सुरू झाले त्यावेळी हा विमानतळ २०१०मध्ये तयार होणे अपेक्षित होते. +या विमानतळास दोन धावपट्ट्या असतील तसेच नवीन प्रवासी टर्मिनलही असेल. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5923.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5923.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c1834ea34c9ba98eedc07d6fe835474e298eb3c7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5923.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बर्सापारा क्रिकेट स्टेडियम किंवा डॉ. भूपेन हजारिका मैदान हे भारतातील आसाम राज्यातील गुवाहाटी शहरात एक क्रिकेटचे स्टेडियम. +हे भारतातील ४९वे आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट मैदान आहे. या मैदानाची बांधणी २००४मध्ये सुरू झाली आणि हे १० ऑक्टोबर, २०१७ रोजी खुले झाले. या मैदानाची क्षमता ४०,००० प्रेक्षकांची आहे. +या मैदानावर १० ऑक्टोबर २०१७ रोजी पहिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामना भारत व ऑस्ट्रेलिया मध्ये खेळवला गेला तर भारत व वेस्ट इंडीज यांच्यात २१ ऑक्टोबर २०१८ रोजी पहिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामना खेळवला गेला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5924.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5924.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c1834ea34c9ba98eedc07d6fe835474e298eb3c7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5924.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बर्सापारा क्रिकेट स्टेडियम किंवा डॉ. भूपेन हजारिका मैदान हे भारतातील आसाम राज्यातील गुवाहाटी शहरात एक क्रिकेटचे स्टेडियम. +हे भारतातील ४९वे आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट मैदान आहे. या मैदानाची बांधणी २००४मध्ये सुरू झाली आणि हे १० ऑक्टोबर, २०१७ रोजी खुले झाले. या मैदानाची क्षमता ४०,००० प्रेक्षकांची आहे. +या मैदानावर १० ऑक्टोबर २०१७ रोजी पहिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामना भारत व ऑस्ट्रेलिया मध्ये खेळवला गेला तर भारत व वेस्ट इंडीज यांच्यात २१ ऑक्टोबर २०१८ रोजी पहिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामना खेळवला गेला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5925.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5925.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c1834ea34c9ba98eedc07d6fe835474e298eb3c7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5925.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बर्सापारा क्रिकेट स्टेडियम किंवा डॉ. भूपेन हजारिका मैदान हे भारतातील आसाम राज्यातील गुवाहाटी शहरात एक क्रिकेटचे स्टेडियम. +हे भारतातील ४९वे आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट मैदान आहे. या मैदानाची बांधणी २००४मध्ये सुरू झाली आणि हे १० ऑक्टोबर, २०१७ रोजी खुले झाले. या मैदानाची क्षमता ४०,००० प्रेक्षकांची आहे. +या मैदानावर १० ऑक्टोबर २०१७ रोजी पहिला आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामना भारत व ऑस्ट्रेलिया मध्ये खेळवला गेला तर भारत व वेस्ट इंडीज यांच्यात २१ ऑक्टोबर २०१८ रोजी पहिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामना खेळवला गेला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5934.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5934.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc5c10e935cfb329baacc709c4ae914298e2181d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5934.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +बऱ्हाणपूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील उत्तर कोकणातील पालघर जिल्ह्यातील पालघर तालुक्यातील एक गाव आहे. +पालघर रेल्वे स्थानकापासून पूर्वेस मनोर मार्गाने गेल्यावर मुंबई अहमदाबाद राष्ट्रीय महामार्गावर डावीकडे सोमाटे गावानंतर हे गाव लागते. पालघरपासून हे गाव ३७ किमी अंतरावर आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते. +हे मध्यम आकाराचे मोठे गाव आहे.२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार गावात ६७० कुटुंबे राहतात. एकूण ३५२२ लोकसंख्येपैकी १६९७ पुरुष तर १८२५ महिला आहेत. गावाची साक्षरता ४१.४५ टक्के आहे.पुरुष साक्षरता ५१.४१ आहे तर स्त्री साक्षरता ३२.२७ आहे. गावातील वय वर्ष शून्य ते सहा वर्षे लहान मुलांची संख्या ६३४ आहे.ती एकूण लोकसंख्येच्या १८ टक्के आहे. मुख्यतः आदिवासी समाजातील लोक येथे राहतात. छोट्या प्रमाणावर शेती व शेतमजूर, वीटभट्टीमजूर म्हणून ते काम करतात.अगदी लहान प्रमाणात कुक्कुटपालन, बकरीपालन सुद्धा ते करतात. +गावात प्राथमिक शिक्षण,प्राथमिक आरोग्यसेवा, रस्ते वीजपुरवठा, सार्वजनिक स्वच्छता,पाणी पुरवठा इत्यादी आवश्यक गोष्टी उपलब्ध आहेत.महाराष्ट्र राज्य परिवहन महामंडळाच्या बस पालघर रेल्वे स्थानकावरून येथे येण्यासाठी ठराविक वेळी उपलब्ध असतात. अॉटोरिक्शासुद्धा पालघरवरून उपलब्ध असतात. +गारगाव,चिंचरे, आकेगव्हाण, नानिवळी, आंबेढे, सोमाटे, मेंढवण, आकोली, रावते, खानिवडे, शिगाव ही जवळपासची गावे आहेत.बऱ्हाणपूर ग्रामपंचायतीमध्ये आंबेढे, मेंढवण, सोमाटे आणि बऱ्हाणपूर ही गावे समाविष्ट आहेत. +https://www.census2011.co.in/data/subdistrict/4163-palghar-thane-maharashtra.html +२. +http://tourism.gov.in/india-tourism-development-corporation-itdc +३. https://villageinfo.in/maharashtra/thane/palghar.html +४. https://www.mapsofindia.com/lat_long/maharashtra/ +५. http://tourism.gov.in/ +६. http://districts.nic.in/districtsdetails.php?sid=MH&disid=MH036 +७. https://palghar.gov.in/ +८. https://palghar.gov.in/tourism diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5952.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5952.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b96d4064ed72a94eac90d53d65e9dbc31261e5ec --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5952.txt @@ -0,0 +1 @@ +बलदेव प्रकाश (ऑक्टोबर २६,इ.स. १९२२-??) हे भारतीय राजकारणी होते.ते जनता पक्षाचे उमेदवार म्हणून इ.स. १९७७च्या लोकसभा निवडणुकांमध्ये पंजाब राज्यातील अमृतसर लोकसभा मतदारसंघातून लोकसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5954.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5954.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3ab6a8ad62f68d712ea615a22071edf6bb4b8c5b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5954.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बलदेव राज तथा बी.आर. चोप्रा (२२ एप्रिल, १९१४ - ५ नोव्हेंबर, २००८[१] ) हे भारतीय चित्रपट निर्माते आणि दिग्दर्शक होते. यांनी नया दौर, साधना, कानून, गुमराह, हमराझ, इन्साफ का तराझू, निकाह, इ. हिंदी चित्रपटांचे दिग्दर्शन केले. चोप्रा यांनी महाभारत या दूरचित्रवाणीमालिकेचे निर्माण केले.[२] +चोप्रा यांना १९९८मध्ये दादासाहेब फाळके पुरस्कार देण्यात आला..[३] +बी.आर. चोप्रा यांचा लहान भाऊ यश चोप्रा, मुलगा रवी चोप्रा, पुतण्या आदित्य चोप्रा हे सुद्धा हिंदी चित्रपट दिग्दर्शक आहेत. याशिवाय उदय चोप्रा हा पुतण्या हिंदी चित्रपट अभिनेता आणि निर्माता आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5966.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5966.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ea8acd12fac86ee82d4de213a96eef102a3dcb1a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5966.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +बलराज मधोक (२५ फेब्रुवारी. इ.स. १९२०: स्कर्डू, जम्मू आणि काश्मीर, भारत - २ मे, इ.स. २०१६: नवी दिल्ली) हे भारतातील राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे कार्यकर्ते आणि जनसंघ या राजकीय पक्षाचे सहसंस्थापक व माजी अध्यक्ष होते. +लाहोरमध्ये महाविद्यालयीन शिक्षण घेत असताना १९३८ मध्ये ते राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे स्वयंसेवक बनले. १९४२ मध्ये पूर्णवेळ प्रचारक बनल्यानंतर त्यांना जम्मू आणि काश्मीरमध्ये पाठवण्यात आले. तेथे दोन वर्षे काम केल्यानंतर ते श्रीनगरमध्ये इतिहासाचे प्राध्यापक म्हणून रुजू झाले. नंतर दिल्ली विद्यापीठात इतिहास विभागाचे प्रमुख म्हणून त्यांनी काम केले. नवी दिल्लीत त्यांनी १९६१ मध्ये लोकसभेची पोटनिवडणूक जिंकली, तर १९६७ मध्ये ते दक्षिण दिल्लीतून लोकसभेवर गेले. आणीबाणीत १८ महिन्यांचा तुरुंगवास त्यांना भोगावा लागला. मधोक यांनी जनसंघाचे संस्थापक श्यामाप्रसाद मुखर्जी यांच्या चरित्रासह काश्मीरवर अनेक पुस्तके लिहिली आहेत. जीत या हार ही त्यांची कादंबरी आत्मचरित्रात्मक मानली जाते. +लोकसभा निवडणुकीत १९६७ मध्ये मधोक यांनी त्यांनी जनसंघाला ३५ जागा मिळवून दिल्या होत्या. जनसंघाचे तोवरचे हे सर्वांत मोठे यश होते. +अटलबिहारी वाजपेयी आणि लालकृष्ण अडवाणी यांच्या उदयानंतर मधोक यांच्यावर शिस्तभंगाची कारवाई करून त्यांची १९३७ मध्ये संघटनेतून हकालपट्टी करण्यात आली होती +एकेकाळी अटलबिहारी वाजपेयी यांचे पक्षांतर्गत ज्येष्ठ स्पर्धक म्हणून ओळखले जाणारे मधोक आधी पक्षामधून आणि नंतर राजकारणातूनही हद्दपार झाले. मधोक हे १९६० नंतरच्या दशकात जनसंघाचे प्रमुख नेते आणि १९६६-६७ मध्ये अध्यक्ष होते. १९६७ नंतर पक्षांतर्गत राजकारणात मधोक यांचा निभाव लागला नाही. १९७३ मध्ये पक्षाच्या गोपनीय बाबींचा बभ्रा केल्याचा ठपका ठेवून मधोक यांना पक्षातून काढून टाकण्यात आले. त्यानंतर त्यांची राजकीय कारकीर्द संपली. +राजकारणात दीर्घकाळ उपेक्षित राहिलेले बलराज मधोक ह्यांचे वयाच्या ९६व्या वर्षी वृद्धापकाळाने निधन झाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5970.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5970.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b1c22832a094db30ca77677b30041ccbaa467ff --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_5970.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +डॉ. बलराम जाखड (ऑगस्ट २३, इ.स. १९२३-फेब्रुवारी ३, २०१६):पंचकोसी, पंजाब - ) हे भारतीय राजकारणी होते. +जाखड भारताच्या लोकसभेचे अध्यक्ष व मध्य प्रदेशचे राज्यपाल होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6027.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6027.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6f0bfe99f433bc1c33cbae69a5cf9513a3e2a431 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6027.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बलुतं (१९७८) हे दया पवार (दगडू मारुती पवार) यांचे आत्मकथन आहे. या कलाकृतीचे महत्त्व म्हणजे ते मराठी भाषेतील पहिले प्रकाशित दलित आत्मचरित्र आहे. या आत्मकथनाच्या माध्यमातून भारतीय समाजातील तळागाळातील दुर्लक्षित घटकाच्या अस्तित्वाची जाणीव होते. अशा प्रकारच्या आत्मकथनांतून सामाजिक इतिहासाचे वास्तव दर्शन होण्यास मदत होते. पु. ल. देशपांडेंनी म्हटल्याप्रमाणे स्वतःच्याच विश्वात मग्न असणाऱ्यांसाठी हे आत्मकथन म्हणजे एकप्रकारचा आरसाच आहे. फार काळापासुन भारतीय समाज हा जात, वर्ग व लिंगभेदाने बरबटलेला असून त्यात भांडवलशाहिने जणू भरच टाकलीय; अशा काळात मुंबईसारख्या शहरांमध्ये राहणं सामान्य माणसासाठी अगदी दुरापास्त होऊन बसले आहे. ह्या सगळ्या खटाटोपींध्ये आपलं अस्तित्व टिकविण्यासाठी कोणकोणत्या दिव्यांचा सामना करावा लागतो याचं यथार्थ चित्रण बलुतंमधून बघायला मिळतं. +बलुतं हे आत्मचरित्र दया पवार याचे आहे. हे मराठी साहित्यातील पहिले आत्मचरित्र आहे. दलित समाजातील हळूहळू होणारे बदल तसेच मुंबई शहर बद्दलची माहिती देखील आलेली आहे. + +त्याचबरोबर मराठी भाषेच्या दडलेल्या प्रकाराची जाणीवसुद्धा बलुतं मधुन होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6028.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6f0bfe99f433bc1c33cbae69a5cf9513a3e2a431 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6028.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बलुतं (१९७८) हे दया पवार (दगडू मारुती पवार) यांचे आत्मकथन आहे. या कलाकृतीचे महत्त्व म्हणजे ते मराठी भाषेतील पहिले प्रकाशित दलित आत्मचरित्र आहे. या आत्मकथनाच्या माध्यमातून भारतीय समाजातील तळागाळातील दुर्लक्षित घटकाच्या अस्तित्वाची जाणीव होते. अशा प्रकारच्या आत्मकथनांतून सामाजिक इतिहासाचे वास्तव दर्शन होण्यास मदत होते. पु. ल. देशपांडेंनी म्हटल्याप्रमाणे स्वतःच्याच विश्वात मग्न असणाऱ्यांसाठी हे आत्मकथन म्हणजे एकप्रकारचा आरसाच आहे. फार काळापासुन भारतीय समाज हा जात, वर्ग व लिंगभेदाने बरबटलेला असून त्यात भांडवलशाहिने जणू भरच टाकलीय; अशा काळात मुंबईसारख्या शहरांमध्ये राहणं सामान्य माणसासाठी अगदी दुरापास्त होऊन बसले आहे. ह्या सगळ्या खटाटोपींध्ये आपलं अस्तित्व टिकविण्यासाठी कोणकोणत्या दिव्यांचा सामना करावा लागतो याचं यथार्थ चित्रण बलुतंमधून बघायला मिळतं. +बलुतं हे आत्मचरित्र दया पवार याचे आहे. हे मराठी साहित्यातील पहिले आत्मचरित्र आहे. दलित समाजातील हळूहळू होणारे बदल तसेच मुंबई शहर बद्दलची माहिती देखील आलेली आहे. + +त्याचबरोबर मराठी भाषेच्या दडलेल्या प्रकाराची जाणीवसुद्धा बलुतं मधुन होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6040.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6040.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7e41a8fb985fec3dc9c06ad34dfadbb83d85a6ac --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6040.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बलौदा बाजार छत्तीसगढच्या बलौदा बाजार जिल्ह्याचे प्रशासकीय केन्द्र आणि शहर आहे. या जिल्ह्याची रचना १५ ऑगस्ट, २०११ रोजी झाली. +येथे अंबुजा सिमेंट, नुवोको सिमेंट, न्यू व्हिस्टा सिमेंट, श्री सिमेंट, अल्ट्राटेक सिमेंट, इ. अनेक सिमेंटचे कारखाने आहेत. +२०११ च्या जनगणनेनुसार, [१] बालोदा बाजारची लोकसंख्या २७,८५३ होती. यांपैकी ५१% पुरुष तर ४९% स्त्रिया होत्या. शहराचाचा +साक्षरता दर ६९% आहे, diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_605.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_605.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..af69747a83c5b177c52b8ebe5b53154268e26f26 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_605.txt @@ -0,0 +1 @@ +पोस्टोबोन ही कोलंबियन साखरयुक्त पेय कंपनी आहे ज्याचे मुख्यालय मेडेलिन येथे आहे. ही कोलंबियातील सर्वात मोठी आणि दक्षिण अमेरिकेतील प्रमुख कंपन्यांपैकी एक आहे. [१] यामध्ये हलके आणि अल्कोहोलिक पेये, फळ पेये, पाणी, इतर नवीन पिढीचे (चहा, ऊर्जा देणारे आणि मॉइश्चरायझर्स), सॉस, ड्रेसिंग, नट, सीझनिंग्ज, स्नॅक्स आणि जॅम बनलेल्या उत्पादनांची विस्तृत श्रेणी आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6065.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6065.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0af86b1219628176348847ee9be7d4b502de98d9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6065.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +१९° ५०′ ००″ N, ७९° २१′ ००″ E + +बल्लारपूर हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील चंद्रपूर जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6066.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6066.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6cadaafda0ed6f0120375daeed07691447e1db65 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6066.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बल्लारपूर विधानसभा मतदारसंघ - ७२ हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभेच्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार केलेल्या मतदारसंघांच्या रचनेनुसार, बल्लारपूर मतदारसंघात चंद्रपूर जिल्ह्यातील १. मूल, २ पोंभूर्णा, ३. बल्लारपूर हे तालुके व ४. चंद्रपूर तालुक्यातील चंद्रपूर आणि चंद्रपूर रयतवारी या महसूल मंडळांचा समावेश होतो. बल्लारपूर हा विधानसभा मतदारसंघ चंद्रपूर लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.[१][२] +भारतीय जनता पक्षाचे सुधीर सच्चिदानंद मुनगंटीवार हे बल्लारपूर विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.[३] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6079.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6079.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1749d0669d547f11d64642ad216d5dce46a3e5b8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6079.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +बल्लाळेश्वर (पाली) हे रायगड जिल्ह्यातील पाली गावातले गणपतीचे देऊळ आहे. हे देऊळ अष्टविनायकांपैकी एक आहे. गणेश पुराणात +अष्टविनायकातील तिसरा गणपती म्हणून पालीचा बल्लाळेश्वरओळखला जातो. अष्टविनायकातला हा एकच असा गणपती आहे की जो भक्ताच्या नावाने (बल्लाळ) प्रसिद्ध आहे. बल्लाळ हा गणपतीचा असीम भक्त होता. +विश्वामित्र ऋषींनी भीमराजास, भृगु ऋषींनी सोमकांत राजास श्री बल्लाळेश्वराची कथा सांगितली असा उल्लेख आहे. तर मुद्गल पुराणात जाजलीने विभांडक ऋषींना श्री बल्लाळविनायकाची कथा सांगितल्याचा उल्लेख आहे. फार प्राचीन काळी, म्हणजे कृतयुगात सिंधू देशातील कोकण पल्लीर नावाच्या गावात (पाली गावात) कल्याण नावाचा एक व्यापारी राहात होता. त्याच्या पत्नीचे नाव इंदुमती. काही दिवसांनी त्यांना मुलगा झाला. त्याचे नाव बल्लाळ. बल्लाळ जसजसा मोठा होऊ लागला, तसतसा त्याचा गणेशमूर्तिपूजनाकडे अधिक ओढा दिसू लागला. हळूहळू तो गणेशचिंतनात रमू लागला. त्याच्या मित्रांनाही गणेशभक्तीचे वेड लागले. बल्लाळ आपल्या मित्रांसह रानात जाऊन गणेशमूर्तीचे भजन-पूजन करू लागला. बल्लाळाच्या संगतीने मुले बिघडली अशी ओरड गावात सुरू झाली. लोक कल्याण शेठ्जीकडे जाऊन 'बल्लाळने आमच्या मुलांना बिघडविले' अशी तक्रार करू लागले. +आपला मुलगा इतक्या लहान वयात भक्तिमार्गाला लागला आणि त्याने आपल्याबरोबर इतर मुलांनाही वाईट नादाला लावले या विचाराने कल्याण शेठजींना राग आला. त्या रागाच्या भरातच तो एक भलामोठा सोटा घेऊन बल्लाळ ज्या रानात होता तेथे गेला. तेथे बल्लाळ आपल्या सवंगड्यांसह गणेशमूर्तीची पूजा करीत होता. सारेजण गणेशाचे भजन करीत होते. बल्लाळ गणेशाच्या ध्यानात अगदी रंगून गेला होता. ते पाहून कल्याण शेठजींच्या पायाची आग मस्तकाला गेली. तो ओरडत, शिव्या देतच तेथे धावला. त्याने ती पूजा मोडून टाकली. गणेशाची मूर्ती फेकून दिली. इतर मुले भीतीने पळून गेली; पण बल्लाळ मात्र गणेश ध्यानात मग्न होता. कल्याण शेठजीने बल्लाळास सोट्याने झोडपून काढले. बल्लाळ रक्तबंबाळ झाला, बेशुद्ध पडला; पण कल्याणला त्याची दया आली नाही. त्याने बल्लाळाला तशा अवस्थेच एका झाडाला वेलींनी बांधून ठेवले. कल्याण शेठ रागाने म्हणाला, 'येऊ दे तुझा गणेश आता तुला सोडवायला. घरी आलास तर ठार मारीन, तुझानी माझा संबंध कायमचा तुटला.' असे म्हणून कल्याण शेठ निघून गेला. +थोड्या वेळाने बल्लाळ भानावर आला. त्याचे शरीर ठणकत होते. तशाच स्थितीत त्याने गणेशाचा धावा केला. ''हे देवा, तू विघ्ननाशक आहेस. तू आपल्या भक्ताची कधीही उपेक्षा करीत नाहीस… ज्याने गणेशमूर्ती फेकली व मला मारले तो आंधळा, बहिरा, मुका व कुष्ठरोगी होईल. आता तुझे चिंतन करीतच मी देहत्याग करीन.' +बल्लाळाचा धावा ऐकून विनायक-गणेश ब्राह्मण रूपात प्रगट झाला. बल्लाळाचे बंध तुटले. त्याचे शरीर होते तसे सुंदर झाले. गणेश बल्लाळाला म्हणाला, ''तुला ज्याने त्रास दिला त्याला याच जन्मी नव्हे तर पुढच्या जन्मीसुद्धा अपार दुःख भोगावे लागेल. तुझ्या भक्तीने मी प्रसन्न झालो आहे. तू माझ्या भक्तीचा प्रवर्तक, श्रेष्ठ आचार्य व दीर्घायुषी होशील. आता तुला हवा तो वर माग.'' +तेव्हा बल्लाळ म्हणाला – ''तू याच ठिकाणी कायमचे वास्तव्य करावेस व आपल्या भक्तांच्या इच्छा पूर्ण कराव्यात. ही भूमी गणेश क्षेत्र म्हणून प्रसिद्ध व्हावी.'' +तेव्हा गणेश म्हणाला – ''तुझ्या इच्छेनुसार मी इथे 'बल्लाळ विनायक' या नावाने कायमचे वास्तव्य करीन. भाद्रपद शुद्ध चतुर्थीला जे भक्त येथे येतील त्यांच्या सर्व मनःकामना पूर्ण होतील.'' असा वर देऊन गणेश जवळ असलेल्या एका शिळेत अंतर्धान पावला. तीच शिळा आज बल्लाळेश्वर या नावाने प्रसिद्ध आहे. +नाना फडणवीस यांनी या लाकडी मंदिराचे दगडी मंदिरात रूपांतर केले. +या मंदिराची रचना वैशिष्ट्यपूर्ण आहे, जेव्हा सूर्य उगवतो तेव्हा त्याची किरणे मूर्तीच्या अंगावर पडतात. या मंदिराच्या दोन्ही बाजूस दोन तलाव आहेत. त्यातील एकाचे पाणी रोजच्या पूजेसाठी वापरले जाते. स्वयंभू असलेल्या या मूर्तीचे डोळे हिऱ्यांपासून बनवले आहेत, गणपतीच्या अंगावर उपरणे व अंगरखा अशी वस्त्रे आहेत.. +बल्लाळेश्वर (पाली) हे रायगड जिल्ह्यातील सुधागड तालुक्यात पाली गावातले गणपतीचे देऊळ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6101.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6101.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a1ab4eeb0484748af246eac5ccb38af184815c6e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6101.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +बळवंत मोरेश्वर पुरंदरे ऊर्फ बाबासाहेब पुरंदरे (जुलै २९, इ.स. १९२२ - १५ नोव्हेंबर २०२१[२]) ह्यांनी आपल्या ओजस्वी वाणीने शिवचरित्र जगातील घराघरांत पोहोचविणारे, 'राजा शिवछत्रपती' या ग्रंथाचे लेखन केले, 'जाणता राजा' या महानाट्याचे लेखन-दिग्दर्शन केले. मराठी साहित्यिक, नाटककार, इतिहासकार आणि प्रसिद्ध वक्ते म्हणुन त्यांची ख्याती जगामध्ये होती. +शिवशाहीर महाराष्ट्र भूषण बळवंत मोरेश्वर पुरंदरे म्हणजेच बाबासाहेब पुरंदरे यांचा २९ जुलै २०२१ रोजी १०० वा वाढदिवस झाला होता. त्यांच्या वाढदिवसानिमित्त आयोजित कार्यक्रमात त्यांच्यावर सर्वच क्षेत्रातून शुभेच्छांचा वर्षाव झाला. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी देखील त्यांना व्हिडीओ संदेशाच्या माध्यमातून शुभेच्छा दिल्या होत्या. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी बाबासाहेबांच्या कार्याचा गौरव करतानाच शिवाजी महाराजांचा महाराष्ट्रावरच नव्हे, तर आख्ख्या देशावर असलेला प्रभाव शिवशाहीर बाबासाहेब पुरंदरे यांनी सांगितला अश्या शब्दात केला होता. +आदरणीय पद्मविभूषण बाबासाहेब पुरंदरे यांचे दिनानाथ मंगेशकर हॉस्पिटल मध्ये उपचार घेत असताना वृद्धापकाळाने दिनांक १५ नोव्हेंबर २०२१ रोजी सकाळी ५ वाजून ०७ मिनिटांनी दुःखद निधन झाले. +बळवंत मोरेश्वर ऊर्फ बाबासाहेब पुरंदरे यांचे मूळ गाव पुणे जिल्ह्यातील सासवड होय. +इतिहासाविषयी अभिमान, सत्यासत्यता तपासण्यासाठीची संशोधक वृत्ती, संयम, चिकाटी, एक प्रकारचा भारावलेपणा-वेडेपणा, स्मरणशक्ती आदी गुणांचा समुच्चय बाबासाहेब पुरंदरे यांच्या व्यक्तिमत्त्वामध्ये आहे. या गुणांसह प्रखर बुद्धिमत्ता, विश्र्लेषणक्षमता आणि प्रेरणादायी इतिहासाची अभिव्यक्ती करण्यासाठीची विलक्षण लेखन-प्रतिभा व वक्तृत्वकला हे गुणविशेषही त्यांच्या व्यक्तिमत्त्वात दिसतात. तसेच सखोल अभ्यासासह, शिस्तबद्धता, वक्तशीरपणा हे त्यांच्या स्वभावाची खास वैशिष्ट्ये. [ संदर्भ हवा ] +बाबासाहेबांच्या पत्नी निर्मला पुरंदरे या त्यांच्या शिक्षणविषयक कार्यासाठी प्रसिद्ध होत्या. त्यांनाही पुण्यभूषण हा किताब मिळाला होता. बाबासाहेबांची कन्या माधुरी पुरंदरे या एक गायिका-लेखिका आहेत. +तरुणपणा (इ.स. .....) पासून पुण्यातच स्थायिक झाले व भारत इतिहास संशोधक मंडळ या संस्थेत काम करू लागले. या ठिकाणीच इतिहाससंशोधक ग.ह. खरे हे बाबासाहेबांना गुरुस्थानी लाभले व इतिहास संशोधक म्हणून त्यांची वाटचाल सुरू झाली. पुणे विद्यापीठाच्या ’मराठा इतिहासाची शकावली- सन १७४० ते १७६१’ या भारत इतिहास संशोधन मंडळात झालेल्या संशोधन प्रकल्पात बाबासाहेब पुरंदरे संशोधक म्हणून सहभागी झाले होते. +बाबासाहेब पुरंदरे यांनी छत्रपती शिवाजी महाराजांवर २०१५ सालापर्यंत बारा हजाराहून अधिक व्याख्याने दिली आहेत.. +इतिहासाचा ध्यास घेतलेले बाबासाहेब हे तरुणपणापासून राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाशी जवळून संपर्कात होते. त्या काळातच ते प्रल्हाद केशव अत्रे यांच्या वृत्तपत्रात लेखन करीत. शिवाय आपले मेहुणे श्री.ग.माजगावकर यांच्याबरोबर ते ’माणूस’मध्येही काम करत होते. ज्येष्ठ इतिहासकार व कादंबरीकार गो.नी.दांडेकरांशी पुढे त्यांची भेट झाली. ते नेहमी गडांवर एकत्र भटकंती करीत. +बाबासाहेब पुरंदरे यांनी महाराष्ट्रातील गडकिल्ल्यांचा आणि मराठा साम्राज्य आणि शिवकालीन ऐतिहासिक दस्तऐवजांचा सखोल अभ्यास केला. +भारताला स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर पोर्तुगीजांच्या ताब्यातील भारताचा उर्वरित भाग परत मिळविण्यासाठी लढल्या गेलेल्या दादरा नगर हवेली मुक्ती संग्रामात बाबासाहेब पुरंदरे हे सुधीर फडके यांच्याबरोबर हिरिरीने सहभागी होते. +बाबासाहेब पुरंदरे यांनी मुख्यत्वे ऐतिहासिक विषयांवर वर्णनात्मक लेखन, ललित कादंबरी लेखन तसेच नाट्यलेखन व जाणता राजा या नाटकाचे दिग्दर्शन केले. +पुरंदऱ्यांची दौलत, पुरंदऱ्यांची नौबत, गड-किल्ल्यांची ऐतिहासिक माहिती देणारे साहित्य (गडसंच), शेलारखिंड, व राजा शिवछत्रपती हे बाबासाहेबांचे आजवर प्रकाशित झालेले साहित्य. शिवचरित्र हे घरोघरी पोहोचावे हे ध्येय ठेवून बाबासाहेबांनी अथक संशोधनातून व परिश्रमांतून राजा शिवछत्रपती हा ग्रंथ साकार केला. या ग्रंथाच्या १६ आवृत्ती आजपर्यंत सुमारे ५ लाख घरांमध्ये पोहोचल्या आहेत. +या पुस्तकाची १७वी आवृत्ती ३१ मार्च, २०१४ (गुडी पाडव्या)ला प्रसिद्ध झाली. पूर्वी एकच असलेले हे पुस्तक आता दोन खंडांत विभागले आहे. +याचबरोबर फुलवंती व जाणता राजा ही नाटके त्यांनी लिहिली, दिग्दर्शित केली. जाणता राजा या महानाट्याचे गेल्या २७ वर्षांत १२५०हून अधिक प्रयोग झाले आहेत. पहिला प्रयोग १४ एप्रिल, इ.स. १९८४रोजी झाला होता. या प्रयोगांच्या उत्पन्नातून बाबासाहेबांनी अनेक संस्थांना लाखो रुपयांची मदत केली आहे.[ संदर्भ हवा ] हे नाटक हिंदी-इंग्रजीसह ५ अन्य भाषांत भाषांतरित केले गेले आहे.’जाणता राजा’ मध्ये १५० कलावंत काम करतात आणि शिवाय हत्ती घोडेही असतात. प्रयोग करण्यासाठी मोठे मैदान लागते आणि तिथे फिरता रंगमंच उभारण्यासाठी १०दिवस आणि उतरवण्यासाठी ५ दिवस लागतात.. +त्यांनी छत्रपती शिवाजी महाराजांच्या चरित्रप्रसारासाठी काही उपक्रम चालवले. महाराष्ट्रात, भारतात आणि परदेशांतही त्यांच्या व्याख्यानांतून आणि जाणता राजा या महानाट्यातून आजही छत्रपती शिवरायांचे चरित्र जिवंत होते. हे चरित्र व्यक्तिचारित्र्य निर्मितीचा अभ्यासक्रम आहे हे त्यांनी त्या चरित्रातील अनेक पैलू उलगडून दाखवत आपल्या व्याख्यानांमधून पटवून दिले.[ संदर्भ हवा ] +बाबासाहेबांना पुस्तकांच्या विक्रीतून आणि व्याख्यानांच्या बिदागीतून मिळालेले लाखो रुपये त्यांनी विविध संस्थांना दान केले. महाराष्ट्रभूषण या सन्मानाबरोबर दहा लाख रुपयांतले फक्त दहा पैसे स्वतःजवळ ठेवून उरलेल्या पैशात आणखी पंधरा लाख रुपये घालून ती सर्व रक्कम कॅन्सर हॉस्पिटलला त्यांनी दान केली. +बाबासाहेब पुरंदरे यांनी महाराष्ट्र सरकारने महाराष्ट्र भूषण हा सर्वोच्च पुरस्कार जेव्हा जाहीर केला तेव्हा अनेक मराठा जातिधारक संस्थांनी विरोध केला. त्यांच्या मते बाबासाहेब हे एक ललित लेखक असून इतिहाससंशोधक नाहीत. त्यांनी त्यांच्या छत्रपती शिवाजी या पुस्तकात चुकीची आणि शिवाजी महाराजांची बदनामी करणारी माहिती छापली आहे. त्याला प्रत्युत्तर म्हणून पुरंदरे यांच्या योग्यतेचे दाखले घेऊन त्यांच्या समर्थनासाठी अनेक जण मैदानातही उतरल्याने, राजकीय मैदानात सुरू झालेल्या या लढ्याला आता वैचारिक स्वरूप प्राप्त होणार असे दिसू लागले होते. +हा पुरस्कार बाबासाहेबांना याआधीच द्यायला हवा होता, असा दावा करणारे एक निवेदन आता पुरंदरे विरोधकांशी सामना करण्याकरिता सज्ज झाले होते. बाबासाहेब पुरंदरे यांच्या कारकिर्दीचा आणि कर्तृत्वाचा संपूर्ण आलेखच या निवेदनाद्वारे मांडण्यात आला असून बाबासाहेबांना इतिहास संशोधक म्हणून मान्यता देणाऱ्या मान्यवरांची यादीच त्यामध्ये नमूद करण्यात आली आहे. राजमाता सुमित्राराजे भोसले, माजी राष्ट्रपती प्रतिभा पाटील, माजी उपपंतप्रधान यशवंतराव चव्हाण, माजी मुख्यमंत्री वसंतदादा पाटील, शिवसेनाप्रमुख बाळ ठाकरे, माजी पंतप्रधान अटलबिहारी वाजपेयी, इतिहास संशोधक न.र. फाटक, कवी कुसुमाग्रज, सेतुमाधवराव पगडी, आचार्य अत्रे, शिवाजीराव भोसले, नरहर कुरुंदकर, लता मंगेशकर, डॉ. रघुनाथ माशेलकर, डॉ. विजय भटकर आदी नामवंतांनी बाबासाहेबांच्या कार्याचा गौरव केला आहे. डी.वाय. पाटील यांच्या अभिमत विद्यापीठाने तर त्यांच्या इतिहास संशोधनातील योगदानाबद्दल शरद पवार यांच्याच हस्ते त्यांना ‘डी.लिट’ ही सन्माननीय पदवी देऊन १४ एप्रिल २०१३ रोजी गौरविले होते, याकडे या निवेदनाद्वारे लक्ष वेधण्यात आले आहे. अनेक दस्तावेजांचा सखोल अभ्यास करून लिहिलेल्या ‘राजा शिवछत्रपती’ या महाग्रंथासह अनेक पुस्तके, देश-विदेशातील १२ हजारांहून अधिक व्याख्याने, ‘जाणता राजा’सारखे आशिया खंडात गाजलेले महानाट्य, या साऱ्या तपस्येतून बाबासाहेबांनी तब्बल ७५ वर्षे शिवचरित्र तीन पिढ्यांपर्यंत पोहोचविले. दादरा नगरहवेली मुक्ती लढ्याचे ते स्वातंत्र्यसैनिक आहेत, आणि पुणे विद्यापीठाच्या ‘मराठा इतिहासाची शकावली- सन १७४० ते १७६१’ या भारत इतिहास संशोधक मंडळात झालेल्या संशोधन प्रकल्पात संशोधक म्हणूनही ते सहभागी झाले आहेत, असे या निवेदनात नमूद करण्यात आले आहे. +‘वाढलेल्या वयाचा विचार करून हा पुरस्कार देणे गैर आहे’ असे म्हणणाऱ्यांनी, वयाच्या चौदाव्या वर्षांपासून इतिहासाशी आणि विशेषत शिवचरित्राशी एकरूप होऊन त्यामध्ये झोकून देणाऱ्या या व्यक्तिमत्त्वाच्या तपश्चर्येची आदरपूर्वक नोंद घेतली पाहिजे व पूर्वग्रह बाजूला ठेवले पाहिजे, असे आवाहनही या निवेदनात करण्यात आले होते. या निवेदनावर माजी खासदार प्रदीप रावत, अविनाश धर्माधिकारी, इतिहास संशोधक गजानन भास्कर मेहेंदळे, पांडुरंग बलकवडे, शिवाजी विद्यापीठाचे माजी कुलगुरू द.ना. धनागरे, मृणालिनी शिवाजीराव सावंत, भारत इतिहास संशोधन मंडळाचे श्री.मा. भावे, इतिहास व मूर्तिशास्त्राचे अभ्यासक डॉ. गो.बं. देगलूरकर आदींच्या स्वाक्षऱ्या होत्या. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6102.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6102.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e3b5c2658d90beefc78a7237a6fed031c5b70ea7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6102.txt @@ -0,0 +1 @@ +बळवंत रामचंद्र हिवरगावकर ( कर्जत(अहमदनगर), इ.स. १८९१; - अहमदनगर ११ जानेवारी, इ.स. १९२९) हे एक संस्‍कृत पंडित आणि संस्कृत साहित्याचे अनुवादक होते. त्यांचे मूळ आडनाव दंडवते होते. दत्तक गेल्यामुळे ते बहुधा हिवरगावकर झाले. त्यांचे शिक्षण अहमदनगर आणि बडोदा येथे झाले. ते इंटर (हल्लीची बारावी) नापास होते अहमदनगरच्या मिशन हायस्कूलमध्ये ते शिक्षक होते. कौटिल्याचे अर्थशास्त्र मराठीत आणणारे ते पहिले लेखक होत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6118.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6118.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d7ff75dd8daa252ad2d28a21cba014f29e1dcbac --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6118.txt @@ -0,0 +1 @@ +बळीराम जी. कांबळे ( २ जुलै, १९६८) हे मराठीतील दलित व ग्रामीण जाणीव असलेले लेखक व कवी आहेत. त्यांनी विविध विषयांवर लिखाण केलेले असून विविध मासिके, नियतकालिके, व वर्तमानपत्रातून प्रकाशित झाले आहे.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6136.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6136.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..86d43b7e7e0783bd66b7197f9bcc3058826c05e8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6136.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +बशीर मोमीन कवठेकर (जन्म: १ मार्च १९४७, मृत्यः १२ नोव्हेंबर २०२१) एक भारतीय साहित्यिक आहेत ज्यांनी मराठी भाषेत लावणी, वगनाट्य, नाटक, धार्मिक भक्तिगीते, देशभक्तीपर गीते याबरोबरच विविध प्रकारची लोक गीते लिहिली आहेत[२]. हुंडाबंदी, दारूबंदी, निरक्षरता, अंधश्रद्धा, भ्रष्टाचार यांसारख्या ज्वलंत विषयांवर त्यांनी लेखन करीत त्यामाध्यमातून सामाजिक परिवर्तनासाठी प्रयत्न केले[३]. व्यसनमुक्ती, राष्ट्रीय साक्षरता अभियान, ग्राम स्वछता अभियान यासारख्या शासकीय चळवळी मध्ये सुद्धा त्यांनी हिरहिरीने भाग घेतला आणि आपल्या कलापथकाच्या माध्यमातून ग्रामीण भागात जनजागृतीचे महत्त्वपूर्ण कार्य केले[४]. लोककला, साहित्य आणि संस्कृती या क्षेत्रातील त्यांच्या अमूल्य योगदानाबद्दल महाराष्ट्र शासनाने वर्ष २०१८चा 'विठाबाई नारायणगावकर जीवन गौरव पुरस्कार' त्यांना देऊन गौरविले आहे [५]. +महाराष्ट्रातील लोकप्रिय कलाप्रकार असलेल्या तमाशा क्षेत्रासाठी त्यांनी वगनाट्ये, लावण्या, लोकगीते, सवाल-जवाब, गण-गवळण आणि फार्स असे विविधांगी साहित्य निर्माण केले आणि महाराष्ट्रातील सर्व प्रमुख तमाशा मंडळांना पुरवले[६][७][८]. त्यांनी रंगमूभिवर नाटक, तमाशात वगनाट्य आणि जनजागृतीसाठी पथनाट्यात सुद्धा अभिनय केला आहे. गेल्या दोन दशकांपासून ते तरुण कलावंतांना मार्गदर्शन करीत आहेत[९]. असंगठित कलावंतांना संगठीत करून त्यांच्यासाठी आरोग्य मेळावा, गरीब कलावंतांच्या मुलांसाठी शिष्यवृत्ती, वृद्ध कलाकारांना मानधन अशा विविध समस्या सोडवण्यासाठी त्यांनी अथक परिश्रम केले. मराठी भाषेवर त्यांचे विलक्षण प्रभुत्व होते परंतु त्यांनी आपल्या साहित्यात ग्रामीण बोली भाषेचा प्रामुख्याने वापर केला आणि त्यांच्या याच शैलीमुळे त्यांचे साहित्य जण- सामान्यांत सहज लोकप्रिय झाले[१०]. +मोमीन कवठेकरांचा जन्म मार्च १९४८ मध्ये पश्चिम महाराष्ट्रातील कवठे यमाई या दुष्काळग्रस्त गावातील एका मुस्लिम विणकर कुटूंबात झाला. गावात जागरण-गोंधळ, भारुड, तमाशा अशा विविध कलाप्रकारांमध्ये निपुण असणाऱ्या कलाकारांची परंपरा आहे. साहजिकच बालपणी मोमीन कवठेकर यांना हे सर्व कलाप्रकार आणि कलावंत जवळून पाहायची संधी मिळाली आणि नकळत त्या बालमनावर कला क्षेत्र साठीची आवड वाढत गेली[११]. +मोमीन कवठेकर यांनी जिल्हा परिषदेच्या मराठी शाळेतून आपले प्राथमिक शिक्षण पूर्ण केले. गावात उच्च माध्यमिक शाळा नसल्यामुळे कवठे येथील सर्व विद्यार्थ्यांना दहा किमी अंतरावर असलेल्या ‘लोणी-धामणी’ या गावी जावे लागत असे. घरातील कामे आणि रोजचा प्रवास कठीण वाटल्यामुळे आठवी इयत्ता पूर्ण केल्यानंतर त्यांनी शाळा सोडली आणि आपल्या वडिलोपार्जित व्यवसायात मदत करण्यास सुरुवात केली. +मोमीन कवठेकर यांनी वयाच्या ११ व्या वर्षी पहिले गाणे लिहिले आणि ते एका शालेय कार्यक्रमात सादर केले. प्रेक्षकांकडून त्यांचे कौतुक झाले आणि यातून मोमीन कवठेकरांना प्रोत्साहन मिळाले. ‘गंगाराम कवठेकर’ यांच्या तमाशा मंडळात त्यांनी व्यवस्थापन बरोबरच वगनाट्यामध्ये विविध भूमिका केल्या. आपल्या फावल्या वेळात ते गण-गवळण, लावणी, लोकगीते असे तमाशाच्या कार्यक्रमात सादर करता येतील अशाप्रकारचे उपयुक्त लिखाण करत असत[१२]. यातील लोकगीते आणि वगनाट्ये जेंव्हा रंगमंचावर सादर झाली तेंव्हा प्रेक्षकांची दाद मिळाली. त्यांची गाणी ग्रामीण भागात लोकप्रिय होऊ लागली आणि त्यामुळे विविध तमाशा फडमालक मोमीन कवठेकर यांना भेटून, नवीन गाणी आणि वगनाट्य लिहून देण्यास आग्रह करू लागली[१३]. ‘रघुवीर खेडकर सह कांताबाई सातारकर’, ‘अमन तांबे’, ‘लक्ष्मण टाकळीकर’ , ‘काळू-बाळू कवलापूरकर’, 'दत्ता महाडिक पुणेकर’, ‘पांडुरंग मुळे मांजरवाडीकर’, ‘मालती इनामदार’, ‘संध्या माने' आणि 'लता-सुरेख पुणेकर' अशा इतर तमाशा फडांसाठी सुद्धा त्यांचे लिखाण काम सुरू झाले[१४]. तथापि, आपल्या या लेखनासाठी त्यांनी कधीही पैसे घेतले नाहीत[१५]. आपल्या सहज सुलभ भाषेतील लेखनाने त्यांनी तमाशा फड मालकांची तसेच ग्रामीण महाराष्ट्रातील जनतेची मने जिंकली. विसाव्या शतकाच्या उत्तरार्धात त्यांची लोकप्रियता शिगेला पोचली[१६][१७].तमाशा कोणताही असो परंतु मोमीन कवठेकरांचे लिहिलेले गीत सादर करावे अशी फर्माईश चाहते करत असत[१८].लोककला सादर करणाऱ्या कलाकारांसाठी त्यांनी पोवाडे, कलगीतुरा, भारुडे, विनोदी कोट्या, सद्यस्थितीवरील गीते असे गद्य-पद्य प्रकारातील वैविध्यपूर्ण साहित्य निर्माण केले[१९]. +अभिनय: +मोमीन कवठेकर यांनी रंगभूमीवर अभिनयाची छाप सोडताना 'नेताजी पालकर' आणि 'वेडात मराठे वीर दौडले सात' या नाटकांमध्ये छत्रपती शिवाजी महाराजांची, 'भंगले स्वप्न महाराष्ट्रा' या नाटकात मोगल बादशहा औरंगजेबाची तर 'भ्रमाचा भोपळा' या नाटकात तुतीयपंथीयाची भूमिका साकारली[२०].'भंगले स्वप्न महाराष्ट्रा' या नाटकाचे व्यवसायिक प्रयोग भरत नाट्य मंदीर पुणे तसेच महाराष्ट्र आणि गोवा राज्यात सुद्धा सादर करण्यात आले. +१९९० च्या दशकात जसजसे दूरचित्रवाणी संच, व्हीसीआर, केबल नेटवर्क गावोगावी पोचले तसतसे तमाशा बद्दलचे आकर्षण कमी झाले, प्रेक्षक रोडावला आणि फडमालक आर्थिक अडचणीत येऊ लागले. या महत्त्वपूर्ण टप्प्यात, मोमीन कवठेकर यांनी विविध फडमालकांना डिजिटल पर्यायांवर काम करण्यासाठी प्रोत्साहन दिले आणि स्वतः सुद्धा काही म्युझिकल ऑडिओ अल्बम (सीडी)ची निर्मिती केली. तांत्रिक बदल लक्षात घेऊन तमाशा फड मालकांनी सुद्धा सोशल मीडियाचा वापर करावा असा त्यांचा आग्रह होता जेणेकरून ही कला टिकून राहील[२१]. प्रख्यात कॉमेडियन भाऊ कदम उर्फ भालचंद्र कदम यांच्या ‘व्हीआयपी गाढव’[२२] आणि आगामी ‘भाऊंचा धक्का’ या दोन मराठी चित्रपटासाठी त्यांनी गाणी लिहिली आहेत[२३]. +मोमीन कवठेकर यांनी ४०००हून अधिक लोकगीते लिहिली आहेत आणि त्यातील भरपूर गाणी ही ग्रामीण भागातील विविध लोककलाकार गेली ४०-५० वर्ष सादर करीत आहेत[२४]. त्यांच्या गाण्यांच्या संग्रहात ‘लावणी, ‘गण-गवळण, ‘कविता, ‘भक्तीगीते, ‘पोवाडे' अशा प्रकारचे वैविध्यपूर्ण साहित्य आहे[२५]. मोमीन कवठेकरांचे साहित्य हे विसाव्या शतकाच्या उत्तरार्धातील जवळपास तीन दशक तमाशा क्षेत्राला वरदान ठरले होते[२६][२७].मोमीन कवठेकर यांनी छत्रपति शिवाजी महाराजांच्या स्वराज्य निर्मिती व तदनंतरच्या ऐतिहासिक घटना आणि व्यक्तिमत्त्वावर आधारित दोन नाटके सुद्धा लिहिली आहेत. त्यांनी 'प्रौढ साक्षरता अभियान', 'ग्राम स्वच्छता अभियान –स्वच्छ भारत', 'एड्स बद्दल जनजागृती', 'हुंडाबळीचे दुष्परिणाम', 'व्यसनमुक्ती’ अशा सामाजिक विषयांवर लघु कथा /पथनाट्ये/ गाणी लिहिली आहेत आणि ग्रामीण महाराष्ट्रात सादर केली आहेत[२८].मोमीन कवठेकर यांचे वैविध्यपूर्ण लेखन आणि त्यांच्या साहित्याची ग्रामीण भागात असेलेली लोकप्रियतेची नोंद घेत पुणे विद्यापीठाच्या मराठी विभागात त्यांच्या साहित्यावर पीएच.डी.करण्यात आली आहे[२९][३०]. लोकभिमुख ग्रामीण भाषेचा बाज असलेल्या लिखाण शैलीमुळे त्यांचे साहित्य सामन्यांना सहज समजण्या जोगे आणि मनाला भावणारे असल्यामुळे लोकप्रिय झाले[३१]. + +नाटक: + +सामाजिक विषयांवर पथनाट्य: +शाहू-फुले-आंबेडकर यांच्याशी वैचारिक बांधीलकी जपणाऱ्या मोमीन कवठेकर यांनी समाजोपयोगी ज्वलंत विषयांवर लेखन केले आणि जनजागृतीसाठी अथक प्रयत्न केले. यातील काही पथनाट्ये पुणे आकाशवाणी केंद्राने रेडिओवर प्रसारित केली आहेत. + +तमाशासाठी वगनाट्य:[३५] + +तमाशातील लोकप्रिय गाणी: + +मराठी चित्रपाटातील गाणी: + +भक्तिगीतांचे व लोकगीतांचे अल्बम + +प्रकाशित पुस्तके +मोमीन कवठेकर यांनी एक कलापथक स्थापन केले आणि त्या माध्यमातून हुंडाबंदी, दारूबंदी, एड्स,अंधश्रद्धा अशा ज्वलंत विषयांवर जण जागृतीसाठी संपूर्ण महाराष्ट्रात पथनाट्ये सादर केली[५५][५६]. त्यांनी 'प्रौढ साक्षरता अभियान / राष्ट्रीय साक्षरता मिशन’, ‘व्यसनमुक्ती अभियान', ‘ग्राम स्वच्छता अभियान', 'तंटामुक्ती अभियान' अशा विविध उपक्रमांमध्ये सक्रिय सहभाग घेतला. सामाजिक कार्यात त्यांनी दिलेल्या योगदानाची दाखल घेऊन त्यांना शासनाने ‘व्यसनमुक्ति पुरस्कार' देऊन सन्मानित केले[५७]. +तमाशा आणि लोक कलावंतांच्या अडचणी सोडवण्याच्या उद्देशाने त्यांनी 'महाराष्ट्र राज्य तमाशा कला व कलावंत संघटना' स्थापन केली. कलाकारांच्या मुलांसाठी शाळा, विद्यार्थ्याना शिष्यवृत्ती +[५८][५९]व वृद्ध कलाकारांना निवृत्तीवेतन/ मानधन मिळावे यासाठी सरकार दरबारी पाठपुरावा केला[६०][६१]. पुणे जिल्ह्यातील कलावंतासाठी मोफत आरोग्य तपासणी शिबिर आयोजित करीत असत[६२]. मराठी मातीतील या ग्रामीण लोककला आणि कलाकारांच्या योगदानाचे संवर्धन व्हावे आणि या मराठमोळ्या संस्कृतीचे योग्य प्रकारे जतन करून ती पुढील पिढीला उपलब्ध व्हावी म्हणून त्यांनी पुढाकार घेतला[६३][६४]. +गेल्या दोन दशकांपासून ते उदयोन्मुख कलावंतांना शिबिरा द्वारे आणि प्रसंगी, वैक्तिक स्वरूपाचे मार्गदर्शन विनामूल्य करीत असत[६५]. महाराष्ट्राच्या या पारंपारिक कला प्रकारांचे आणि त्यामाध्यमातून मराठी संस्कृतीचे जतन करण्याचे महत्त्वपूर्ण कार्य त्यांनी केले आहे[६६]. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6143.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6143.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b36547a4e3da67feb343660b4d1058c6eef564f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6143.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +बस इतना सा ख्वाब है हा २००१ साली प्रदर्शित झालेला एक हिंदी चित्रपट आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6179.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6179.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ef3959e37220e241e0be346e3941450983daf173 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6179.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +श्री क्षेत्र बसवकल्याण हे स्थान: सोलापूर पासून ११० कि. मी. हैद्राबाद मार्गावर सस्तापूर फाट्याजवळ आहे. +हे एक पुरातन असे श्रीदत्त क्षेत्र आहे. या मंदिराला भुयारी समाधी मंदिर असेच म्हणावे लागेल. या गावात दत्त संप्रदायाला आनंद संप्रदाय असे म्हणतात. +असे सांगितले जाते की, द्वापारयुगाच्या समाप्तीनंतर जेव्हा कलियुगाची सुरुवात झाली तेव्हा पाच पांडव द्रौपदीसह बद्रीनाथकडे निघून गेले. अभिमन्यूचा मुलगा परीक्षित आणि त्याचा मुलगा जनामेजय याने एक मोठा यज्ञ केला. त्या यज्ञातून एक बालक बाहेर पडले. ते अत्यंत हसतमुख आणि अतिशय आनंदी वृत्तीचे होते. त्यांच्या सतत आनंदी राहण्याच्या वृत्तीने त्यांना सदानंद असे म्हणू लागले. श्रीदत्तप्रभूंनीच कलियुगाच्या प्रारंभी श्रीसदानंद या रूपाने जन्म घेतला अशी श्रद्धा आहे. या सदानंदांनी बालपणीच अतिशय उग्र तपश्चर्या करून श्रीशंकराला प्रसन्न करून घेतले. त्यानंतर शंकरांनी त्याला आज्ञा केली तू पश्चिमेकडे जा. तुझी अवधूतांबरोबर भेट होईल. तेच तुझे गुरू आणि मार्गदर्शक होतील. तेव्हा सदानंदाने विचारले की, मी त्यांना कसे ओळखू शकेन? तेव्हा त्यांनी सांगितले की, तू प्रत्येक हजार पावले टाकल्यावर ‘अहो, श्रीदत्ता’ अशी गर्जना कर. ज्या ठिकाणी तुला प्रतिसाद मिळेल त्या ठिकाणी तू तपश्चर्येला बस. तिथेच तुला अवधूतांचे दर्शन होईल. शंकराच्या आज्ञेप्रमाणे श्रीसदानंद पश्चिमेकडे मजल दरमजल करीत चालू लागले. प्रत्येक हजार पावलांवर ते दत्तात्रेयांचा गजर करीत होते. असे फिरत फिरत ते बसवकल्याण नगरीत आले. या ठिकाणी श्रीदतात्रेयांचा त्यांना प्रतिसाद मिळाला. अशी कथा सांगितली जाते. त्यांनी तिथे तपश्चर्या सुरू केली. तिथेच त्यांना श्रीदत्तात्रेयांचे दर्शन झाले आणि त्यांनी सदानंदांवर पूर्ण कृपा केली अशी भाविकांची श्रद्धा आहे. त्यांनी कल्याण येथे आनंद संप्रदायाची स्थापना केली. श्रीसदानंदांचे शिष्य श्रीरामानंद यांनी हा संप्रदाय पुढे वाढवला आहे. ती परंपरा अजूनही सुरू आहे. या संप्रदायाची गुरू परंपरा, विष्णू - विधी - अत्री - दत्त - सदानंद - रामानंद अशा प्रकारे पुढे सांगतात. +श्री बसवकल्याण हे एक विलक्षण दत्तक्षेत्र असून येथे ४८ व जवळपासच्या इतर ठिकाणी असलेल्या ३० अशा एकूण ७८ मठाधीशांच्या समाध्या या क्षेत्राच्या परिसरात आहेत. येथे एकूण नऊ भुयारे आहेत. एखाद्या गढीसारखे हे मंदिर असून प्रत्येक भुयारामध्ये काही मठाधीशांच्या समाध्या आहेत. या भुयारांमधील त्या समाध्या पाहून अक्षरशः थक्क व्हायला होते. अतिशय आनंद होतो आणि विलक्षण अनुभूती येतात. +या क्षेत्राचे विशेष म्हणजे येथे सदानंद महाराजांची संजीवन समाधी आहे. तसेच येथे श्रीदत्त पीठ आणि श्रीसरस्वती पीठ एकाच ठिकाणी आहे. अतिशय जागृत असे हे सरस्वती पीठ असून सरस्वती माता पूर्वी बोलत असे, असे सांगितले जाते.. आदी शंकराचार्य जेव्हा येथे आले आणि त्यांनी तिचे दर्शन घेतले तेव्हा तिने त्यांच्यावर पूर्ण कृपा केली. त्यानंतर तिचे बोलणे थांबले, आणि आदी शंकराचार्यानी प्रचंड लिखाण केले, अशी आख्यायिका आहे. +या ठिकाणी श्रीगणपतीची एक ‘सुमुख गणेशमूर्ती’ आहे. श्रीगणेशाच्या जन्म कथेनुसार शंकराकडून त्याचा शिरच्छेद झाला आणि तेथे नंतर हत्तीचे मुख लावण्यात आले, ासे सांगितले जाते. शिरच्छेदापूर्वीची श्रीगणेशाची विलक्षण सुंदर मूर्ती येथे आहे. +बसवकल्याणला श्रीदत्तात्रेयांचे पीठ असून तेथे दत्ताच्या पादुका आहेत. मुख्य मंदिरामागे औदुंबराचा वृक्ष असून भुयारामध्येही अत्यंत विलक्षण अशा ‘श्रीशेषदत्त पादुका’ आहेत. शेषनागाच्या उदरामध्ये पादुका असे कदाचित हे एकमेव क्षेत्र आहे. या पादुका उत्तम अवस्थेमध्ये असून त्यांच्या दर्शनाने मन तृप्त होते. या क्षेत्रातील मठाधीश पूर्णतः प्रसिद्धिपराङ्‌मुख असून या क्षेत्राची फारशी माहिती दत्तभक्तांना नाही. या ठिकाणी राहण्यासाठी भक्तनिवास आणि भोजनप्रसादाची निःशुल्क व्यवस्था आहे. +बसवकल्याण हे आनंद संप्रदायाचे एक मुख्य पीठ आहे. +सत्पुरूष: सदानंद महाराज. +विशेष: येथे ४८ समाधी, श्रीगणेशाच्या जन्म कथेनुसार शंकराकडून शिरच्छेदापूर्वीच्या श्रीगणेशाची विलक्षण सुंदर मूर्ती. +पादुका: श्री शेष दत्त पादुका. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6192.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6192.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5b10bc3aef0e99967863bf3f644728b6990f12c6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6192.txt @@ -0,0 +1 @@ +बसवन बागेवाडी विधानसभा मतदारसंघ कर्नाटक विधानसभेचा मतदारसंघ आहे. हा मतदारसंघ विजापूर लोकसभा मतदारसंघात असून विजापूर जिल्ह्यात मोडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6207.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6207.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6398d9084a78ffc95810c0bfe37750854a330549 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6207.txt @@ -0,0 +1 @@ +बसिल अहमद (१५ एप्रिल, १९९२:कोळिकोड, भारत - ) हा  संयुक्त अरब अमिरातीच्या क्रिकेट संघाकडून खेळणारा खेळाडू आहे. हा उजव्या हाताने फलंदाजी आणि ऑफ ब्रेक गोलंदाजी करतो.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6227.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6227.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0127a09d5078d01faff99c334e978048bc37020c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6227.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बस्ती भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक शहर आहे. +२००१ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या १,१४,६५१ होती. हे शहर बस्ती जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6228.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6228.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1a1fac99dc428eb23a61033dfe08a63f73fcad96 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6228.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बस्ती हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील जुन्नर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात.मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ७२० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6233.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6233.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c891d35121168615c321665244f704c9105c812 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6233.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बस्नहिरा क्रिकेट डंडी श्रीलंका प्रीमियर लीग मधील फ्रॅंचाईजी क्रिकेट संघ आहे. बस्नहिरा संघ कोलंबो शहरातील संघ आहे. इंडियन क्रिकेट डंडी लिमिटेडने $४.३३ मिलियनला २०१२ मध्ये विकत घेतली. .[१] +प्रशिक्षक: दुलिप मेंडीस[२] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6277.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6277.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bb5e9b204abe4519d37798b5e499815c8bfb596a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6277.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बहरोट लेणी ही बारड या नावाने ओळखले जाणारे, डहाणु (महाराष्ट्र) जवळील भारतातील एकमेव पारशी / झोराष्ट्रियन गुंफा मंदिर आहे. बहरोट गुंफा गुजरात राज्यातील संजान पासून २५ कि.मी. अंतरावर दक्षिणेला असून त्या बोर्डी गावापासून ८ किमी अंतरावर वसलेल्या आहेत तसेच राष्ट्रीय महामार्ग ४८ वरील तलासरी पासून ९ कि.मी. वर आहे.ह्या्या लेणी बौद्ध भिक्खुंनी उत्खनन केलेल्या बौद्ध लेणी होत्या. इ.स. १३९३ साली मुहम्मद बिन तुघलक या अलाफ खान यांनी संजन येथील भिक्खूंच्या या आश्रयस्थानावर आक्रमण केल्यानंतर, ते या पर्वतांमध्ये १३ वर्षे लपून बसले होते. या काळात (१३९३ - १४०५) 'इरानशाह ज्योत' बराडकडे हलविण्यात आला. आजही, पवित्र जळत आहे आणि जगातल्या समर्पित अग्नीचा सर्वात प्रतिष्ठित दर्जा दिला जातो. बहरोट गुंफांना जागतिक वारसा स्थळ घोषित केले गेले आहे आणि भारतीय पुरातत्त्व सर्वेक्षण (एएसआय)च्या अंतर्गत हे एक संरक्षित स्मारक आहे.[१][२][३][४] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6280.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6280.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e5a9bebf51651793ad1a73f10dfb30bb804fadf6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6280.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बहाडा टिलवा (इंग्लिश:Eastern Redshank; हिंदी:छोटा बटन,सुरमा) हा एक पक्षी आहे. +हा पक्षी आकाराने तित्तिरापेक्षा लहान उंचीने मोठा टिलवा त्याचा रंग वर करडा उदी. खाली पांढरा.बदामी छाती.त्यावर बारीक काड्या.हिवाळ्यात उडताना मागील पंखांची किनार पंढरी व शेपटीजवळ पाचरीच्या आकाराचा पांढरा डाग ठळक दिसतो.विणीच्या हंगामात वरून काळ्या व पिंगट रंगाच्या कड्या व ठिपके.छातीवर दाट तपकिरी रेषा .नर-मादी दिसायला सारखेच एकटे किंवा थव्यातून आढळतात. +भारतीय उपखंड,श्रीलंका,मालदीव,अंदमान आणि निकोबार बेटांत हिवाळी पाहुणे . +चिखलाणी,सागरकिनारे आणि दलदली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6281.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6281.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..544408d079ee89de8e2b9884218ca45452ab4445 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6281.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बुज्या , भुज्या , मोठा धोकरू , पांढरा करढोक , करढोक , पांढरा बलाक ,पांढरा बुजा , श्वेतबलाक अशी अनेक नावे असलेला पक्षी म्हणजे बहाडा ढोक होय. इंग्रजी मध्ये याला white stork असे म्हणतात. +हे पक्षी दलदली व भातशेतीत आढळतात . diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6301.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6301.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2d0705bce18fe64dcafbb767eb98d8c3ba16cbd7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6301.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बहादूर शाह पहिला (तुर्की: Bahadır Şah, फारसी: بہادر شاه Bahādur Shāh) (१४ ऑक्टोबर, इ.स. १६४३:बुरहानपूर – २७ फेब्रुवारी, इ.स. १७१२:लाहोर) हा एक मुघल सम्राट होता. औरंगजेबाच्या मृत्युनंतर त्याचा मुलगा म्हणून तो १७०७ मध्ये मुघल साम्राज्याच्या गादी वर बसला. त्याने इ.स. १७०७ ते इ.स. १७१२ दरम्यान भारतावर राज्य केले. यालाच मुअज्जम किंवा शाह आलम पहिला या नावांनीही ओळखले जाते. औरंगजेबाच्या मृत्युनंतर +मुअज्जम आणि औरंगजेबाचा दुसरा मुलगा मोहम्मद आज्जम यांच्यात सामुगढ जवळील जाजाऊ येथे लढाई होऊन त्यात मुअज्जम विजयी ठरला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6366.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6366.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9d68d7556b16f8058df36a00a68c8bde1d71523d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6366.txt @@ -0,0 +1 @@ +बहिरी - गडदचा बहिरी हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील एक किल्ला आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6393.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6393.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..147b654486eddf3301721566103244bf743e00ef --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6393.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +डॉ. विजयालक्ष्मी वानखेडे होत्या. + +अखिल भारतीय बहुजन संत साहित्य संमेलन हे आणखी वेगळेच संमेलन आहे. + +साहित्य संमेलने diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6432.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6432.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bc9d73ca7a448bea1cba8e42c70583656b408c30 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6432.txt @@ -0,0 +1 @@ +बा.ग. पवार हे एक मराठी चित्रकार, चरित्रकार लेखक आहेत. ते ए.एम. जी.डी आर्ट आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6454.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6454.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3d199090adffc2c215aeecda6a2604ef353cc986 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6454.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +डेल्टा कनेक्शनचे सीआरजे-९०० +बॉम्बार्डिये सी.आर.जे. ७०० हे बॉम्बार्डिये एरोस्पेस कंपनीचे कमी प्रवासी क्षमतेचे छोट्या ते मध्यम पल्ल्याचे प्रवासी विमान आहे. +बॉम्बार्डिये सी.आर.जे. विमानकुलातील या विमानाचे खालील उपप्रकार आहेत - diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6464.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6464.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..de3c1978f1769feb7155dea2a3acf233d8a933e5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6464.txt @@ -0,0 +1 @@ +बॉंबे हाऊस हे टाटा उद्योगसमूहाचे मुंबई येथील मुख्यालय आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6475.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6475.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7b6c80b4a6a8d244f1079917d33e9cb97dff14e4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6475.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +हा लेख भारताच्या पश्चिम बंगाल राज्यातील बांकुरा शहराविषयी आहे. बांकुरा जिल्ह्यावरील लेख येथे आहे - बांकुरा जिल्हा. +बांकुरा भारतातील पश्चिम बंगाल राज्यातील एक शहर आहे. +हे शहर बांकुरा जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6479.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6479.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..80f8638d9bd6df96d3619a1cff2facd6a8fd6895 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6479.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +गुणक: 13°45′8″N 100°29′38″E / 13.75222°N 100.49389°E / 13.75222; 100.49389 + +बँकॉक ही थायलंड देशाची राजधानी व सगळ्यात मोठे शहर आहे. याचे थाई भाषेतील गिनेस बुकने शिक्कामोर्तब केलेले नाव ‘Krung thep' (किंवा फक्त "क्रुंग थेप") म्हणजे फरिश्त्यांचे शहर असे आहे. बँकॉक हे थायलंडमधले सर्वाधिक दाट वस्तीचे व १ कोटी २० लाख लोकसंख्येचे शहर आहे. १५व्या शतकात अयुथाया राजवटीत बँकॉक हे चाओ फ्राया नदीच्या मुखाजवळ असलेले एक छोटे व्यापारी केंद्र होते. वाढत वाढत त्याची १७६८ मध्ये थोन्बुरी व १७८२ मध्ये रत्तनकोसिन अशा राजधान्या झाल्या. +सयाम (नंतरचे थायलंड) हे भौगोलिकरीत्या महत्त्वाच्या ठिकाणी होते आणि म्हणून फ्रेंच व इंग्रज सरंजामशाहींना एकमेकापासून दूर ठेवू शकले. बँकॉकने स्वतंत्र, प्रवाही व वजनदार शहर म्हणून ख्याती कमावली. बँकॉक हे थायलंडचे राजकीय, सामाजिक व आर्थिक केंद्रबिंदू इतकेच नाही तर व्यापार, आयात-निर्यात, संस्कृती, कला, शिक्षण, आरोग्य व दळणवळण या अनेक क्षेत्रांत इंडोचीन देशांत आग्रहाची भूमिका पार पाडत आहे. +थाई लोक बँकॉक हे नाव फक्त परकीय लोकांसमोर उच्चारतात. एरवी ते या शहराला क्रुंग थेप किंवा क्रुंग थेप महानखोन म्हणतात. बँकॉकचा शब्दशः अर्थ Village of Plums असा आहे. बँकॉकमध्येच नव्हे तर संपूर्ण थायलंडमध्ये उत्तम प्रतीची फळफळावळ मिळते. बँकॉकला स्वर्णफूम किंवा सुवर्णभूमी ही दोन नावेही आहेत. बँकॉकच्या विमानतळाचे नाव स्वर्णभूमी असे आहे. +बँकॉक हे थायलंडच्या अर्थव्यवस्थेचे केंद्र आहे, आणि देशाच्या गुंतवणूक आणि विकासाचे हृदय देखील आहे. २०१० मध्ये शहराचा जीडीपी ३.१४२ ट्रिलियन बात म्हणजे ९८.३४ बिलियन दक्षलक्ष युएस डॉलर्स इतका होता, जो की देशाच्या जीडीपी मधील २९.१% इतका भाग होता. बँकॉकची अर्थव्यवस्था आशियातील शहरांमधील अर्थव्यवस्थेत सहाव्या क्रमांकावर आहे. +बँकॉक येथे थायलंड मधील अनेक व्यावसायिक बँकांचे मुख्य कार्यालय आहे,अनेक आर्थिक कंपनीचे मुख्य कार्यालय तसेच अनेक मोठ्या कंपनीचे मुख्य कार्यालय देखील इथे आहे. अनेक आंतरराष्ट्रीय कंपन्या आपली प्रादेशिक कार्यालय बँकॉक येथे स्थापित करतात, कारण इथले कमी भाव आणि आशियाई उद्योग क्षेत्रात याची सशक्त कामगिरी +बँकॉक हे जगातील एक मुख्य पर पर्यटन स्थळ आहे, मास्टर काढणे बँकॉकला सर्वात वरचे प्रेक्षणीय स्थळ म्हणून त्याच्या जगातील पर्यटन शहरांच्या यादीत २०१८ मध्ये ठेवले आहे. बँकॉक लंडनच्या ही वरचे स्थान मिळवले आहे, 2017 मध्ये एका रात्रीत २० दक्षलक्ष पेक्षा जास्त अभ्यागतांनी हजेरी लावली, असेच २०१६ च्या अखेरीस देखील घडले होते.युरो मीटर नेत्यांच्या मुख्य प्रेक्षणीय शहर यांचा यादीत बँकॉकला चौथे स्थान २०१६ मध्ये दिली,तसेच ट्रॅव्हल आणि लीझर या पत्रिकेने देखील जगातील पर्यटक दृष्ट्या सर्वोत्कृष्ट शहर असे २०१० ते २०१३ पर्यंत नोंदविले आहे. थायलंडला येण्याचे मुख्य द्वार बँकॉकचा हे आणि म्हणूनच बँकॉक अंतरराष्ट्रीय पर्यटकांसाठी मुख्य केंद्र आहे. इथे देशातील पर्यटक देखील बघायला मिळतात, पर्यटन विभागाने २०१० मध्ये २६,८६१,०९५ स्वदेशी पर्यटक तर ११,३६१,८०८ आंतरराषट्रीय पर्यटकांची नोंद आहे.या पर्यटकांनी ४९.९% शहरातील हॉटेलमधील खोल्यांमध्ये वास्तव्य केले. +येथील विविध प्रकारचे प्रेक्षणीय स्थळे, मनमोहक दृश्य आणि शहरी जीवन विविध पर्यटकांना आकर्षित करते. शाही महाल आणि मंदिर तसेच संग्रहालय हे ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिक क्षेत्रात रस असणाऱ्या पर्यटकांना आकर्षित करते. खरेदी आणि खाण्यासाठी इथे अनेक पर्याय उपलब्ध आहेत, तसेच हे शहर इथल्या रात्रीच्या मौजमजेच्या जीवनासाठी देखील प्रचलित आहे. +ग्रैंड पैलेस, बुद्धिस्ट मंदिरे जसे वत फ्रा काईयु, वत फो,आणि वत अरून हे इथले प्रमुख प्रेक्षणीय स्थळे. उंच पाळणा (जायंट स्विंग) आणि ईरावन मंदिर हे थाई संस्कृतीवर हिंदू संस्कृतीची छाप दर्शवते. विमानमेक हवेली जी दुसित महालात वसलेली आहे, ती जगातील सगळ्यात मोठी सागवानी लाकडापासून तयार केलेली इमारत आहे, तसेच जिम थोमसन हाऊस हा पारंपारिक थाई वास्तुकलेचा उत्तम नमुना आहे. +बँकॉक राष्ट्रीय संग्रहालय आणि रॉयल बार्ज राष्ट्रीय संग्रहालय हे देखील येथे आहे.चा ओ फ्राया आणि थोनबुरी नहर यामध्ये बोटींची सफारी शहराच्या पारंपारिक दृश्यांचा आस्वाद घेण्याची संधी देते. सीआम आणि रचा प्रासोंग येथे घरीदारीचे मुख्य केंद्र आहे, हे पर्यटक आणि स्थानिक लोकांमध्ये देखील फार प्रचलित आहे. तसेच चातूचाक मार्केट आठवड्याच्या शेवटाला भरतो इथे तलिंगचान बाजार जो एक तरंगता बाजार आहे, याओ वारात हे त्यांच्या खरेदारी व विविध पक्वान्ने जे येथे मिळतात यासाठी प्रसिद्ध आहे, तसेच खाण्याच्या गाड्या संपूर्ण शहरात बघायला मिळतील. खाओ सान रोड ही जागा पर्यटकांमध्ये त्याच्या कमी किमतीमुळे प्रचलित आहे. +बँकॉक येथील संस्कृती थायलंडची संपत्ती आणि आधुनिकता याची छवी दर्शविते.या शहरात अनेक वर्षांपासून पश्चिमी लोकांची रहदारी व तिथल्या वस्तूं आत्मसात केलेल्या आहेत. हे मध्यमवर्गीयांच्या जीवनात जास्त बघण्यात येते. इथले सर्वव्यापी विक्रेते रस्त्यावर खाण्याच्या पदार्थांत पासून कपडे आणि दागिने पर्यंत सर्व विकतात, ही इथली एक विशिष्ट गोष्ट आहे. असा अंदाज आहे की या शहरात जवळपास १००,००० रस्त्यावरील विक्रेते आहेत. बीएमए ने या विक्रेत्यांना २८७ जागांवर व्यापार करण्याची परवानगी दिलेली आहे परंतु बाकीच्या ४०७ ठिकाणांवर जो व्यापार होतो तो बेकायदेशीर प्रकारचा आहे जरीही हे लोक फरसबंदी जागा आणि पदपथांवर विक्री करतात तरीसुद्धा यामुळे इथल्या रहदारीला आणि पदयात्रीना अडथळा होतो पण या विक्रेत्यांवर शहरातले लोक त्यांच्या जेवणासाठी अवलंबून आहे आणि म्हणूनच बीएमएला त्यांना हटवण्यात यश आलेले नाही. +२०१५ मध्ये बी एम ए ने राष्ट्रीय शांती परिषदेच्या मदतीने या विक्रेत्यांना हकलवून लावण्यास सुरुवात केली जवळपासच्या बऱ्याच प्रचलित बाजारांना यामुळे धक्का बसला जसे स्लोंग थोम, सफान लेक आणि पक स्लोंग तलात (फुलांचा बाजार) जवळजवळ १५,००० विक्रेत्यांना हकलवून लावण्यात आले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6487.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6487.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..242c8612226504219b5f21a00388834fc2a600bd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6487.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बांगलवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील उस्मानाबाद जिल्ह्यातील परांडा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील वातावरण साधारणपणे उष्ण व कोरडे असते. पावसाळा जून महिन्याच्या मध्यापासून सुरू होऊन सप्टेंबरच्या शेवटी संपतो.ऑक्टोबर ते नोव्हेंबर मध्यापर्यंत दमट वातावरण असते. नोव्हेंबर मध्य ते जानेवारी हिवाळा असतो. फेब्रुवारी ते मार्च वातावरण कोरडे असते. एप्रिल ते जून उन्हाळा असतो.सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ६०० मिलीमीटर असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6542.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6542.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..551b6b3562652fda728c3c4d0808af4a7dc3ced6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6542.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बांगलादेश क्रिकेट संघ फेब्रुवारी-मार्च २०१९ दरम्यान ३ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने व ३ कसोटी सामने खेळण्यासाठी न्यू झीलंडच्या दौऱ्यावर जाणार् आहे.[१] +१५ मार्च, २०१९ रोजी क्राइस्टचर्च शहरातील दहशतवादी हल्ल्यामध्ये थोडक्यात बचावलेल्या बांगलादेश संघाने हा दौरा अर्धवट सोडला. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6543.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6543.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5a40e40b7e198cff20dd665ed5dbfdd188e03e9b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6543.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +बांगलादेश क्रिकेट संघाने मार्च-एप्रिल २०२१ दरम्यान तीन आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने (वनडे) आणि तीन आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामने खेळण्यासाठी न्यू झीलंडचा दौरा केला. वेळापत्रकानुसार हा दौरा ऑक्टोबर २०२० मध्येच होणार होता परंतु त्यावेळेस कोरोनाव्हायरस ह्या साथीच्या रोगाच्या संक्रमणामुळे दौरा पुढे ढकलण्यात आला होता. २९ सप्टेंबर २०२० रोजी न्यू झीलंड क्रिकेट बोर्डाने दौरा मार्च २०२१ मध्ये होईल असे जाहीर केले. दुसऱ्या दिवशी वेळापत्रक जाहीर केले गेले. ट्वेंटी२० सामने हे न्यू झीलंड महिला संघाच्या ऑस्ट्रेलियाविरुद्धच्या ट्वेंटी२० सामन्यांबरोबरच त्याच मैदानात काही तासांच्या अंतराने होणार आहेत. एकदिवसीय मालिका ही २०२०-२२ आयसीसी क्रिकेट विश्वचषक सुपर लीग अंतर्गत खेळवली गेली. +एकदिवसीय मालिकेआधी दुखापत झाल्याने न्यू झीलंडचा नियमीत कर्णधार केन विल्यमसन हा एकदिवसीय मालिकेतून बाहेर पडला. त्याच्याजागी टॉम लॅथमकडे न्यू झीलंडचे कर्णधारपद देण्यात आले. आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय मालिका न्यू झीलंडने ३-० ने जिंकली. आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० मालिका देखील न्यू झीलंडने ३-० ने जिंकली. + + + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6551.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6551.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..05121e425616c83ad5e92c9336c7f03d4622d04a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6551.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +बांगलादेश क्रिकेट संघाने डिसेंबर २०१६ ते जानेवारी २०१७ दरम्यान न्यू झीलंडचा दौरा केला. सदर दौऱ्यावर दोन कसोटी, तीन एकदिवसीय आणि तीन टी२० सामने खेळवले गेले.[१][२][३][४] +न्यू झीलंडच्या संघाने एकदिवसीय आणि टी२० ह्या दोन्ही मालिका ३-० ने जिंकल्या[५][६] आणि कसोटीमालिकेतसुद्धा २-० असे निर्भेळ यश मिळवले[७] + + + + + + + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6555.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6555.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d600b6a47f3fbf4f946d988a8def53b74d905367 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6555.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बांगलादेश राष्ट्रीय क्रिकेट संघाने 2003 मध्ये तीन कसोटी आणि पाच एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय (वनडे) सामने खेळण्यासाठी पाकिस्तानचा दौरा केला. हा बांगलादेशचा पाकिस्तानचा दुसरा दौरा होता, पहिला २००१-०२ मध्ये, जेव्हा संघांनी एक कसोटी सामना खेळला होता. सुरक्षेच्या कारणास्तव १५ महिन्यांच्या अनुपस्थितीनंतर पाकिस्तानमध्ये होणारी ही मालिका पहिली आंतरराष्ट्रीय कसोटी क्रिकेट मालिका होती.[१] वसीम अक्रम, वकार युनिस आणि सईद अन्वर यांसारख्या अनेक वरिष्ठ खेळाडूंनी २००३ आयसीसी क्रिकेट विश्वचषक स्पर्धेनंतर निवृत्त झाल्यानंतर, पाकिस्तानने त्यांचा संघ जाहीर केला आणि मागील कसोटी क्रिकेटच्या अनुभवाशिवाय ७ नवीन खेळाडूंचा समावेश केला.[२] +दोन्ही मालिका व्हाईटवॉशमध्ये संपल्या, पाकिस्तानने कसोटी मालिका ३–० आणि एकदिवसीय मालिका ५–० अशी जिंकली.[३] दुसऱ्या कसोटीदरम्यान, बांगलादेशचा आलोक कपाली हा कसोटी हॅट्ट्रिक घेणारा पहिला बांगलादेशी आणि एकूण ३२वा क्रिकेट खेळाडू ठरला.[४] पाकिस्तानचा कर्णधार, रशीद लतीफवर कसोटी मालिकेनंतर झेल सोडल्याचा खोटा दावा केल्याबद्दल ५ एकदिवसीय सामन्यांची बंदी घालण्यात आली.[५] त्यामुळे एकदिवसीय मालिकेत इंझमाम-उल-हकने संघाचे नेतृत्व केले.[६] +चुका उधृत करा: "n" नावाच्या गटाकरिता खूणपताका उपलब्ध आहेत, पण संबंधीत खूण मिळाली नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6563.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6563.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc4815d516772701014dda43987a7641455c838e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6563.txt @@ -0,0 +1 @@ +बांगलादेश राष्ट्रीय क्रिकेट संघाने मे ते जून २००४ या कालावधीत दोन कसोटी सामने आणि तीन मर्यादित षटकांचे आंतरराष्ट्रीय सामने खेळण्यासाठी वेस्ट इंडीजचा दौरा केला.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6566.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6566.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..605a6f700f4977266114aab98e209b0d4cfcc126 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6566.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +बांगलादेश क्रिकेट संघाने १६ जून ते १६ जुलै २०२२ दरम्यान दोन कसोटी सामने, तीन आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने आणि तीन आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामने खेळण्यासाठी वेस्ट इंडीजचा दौरा केला. कसोटी मालिका २०२१-२३ विश्व कसोटी अजिंक्यपद स्पर्धे अंतर्गत खेळविण्यात आली. १ जून २०२२ रोजी दौऱ्याचे संपूर्ण वेळापत्रक जारी केले गेले. +२२ मे २०२२ रोजी मोमिनुल हकच्या नेतृत्वाखाली बांगलादेश क्रिकेट बोर्डाने दौऱ्यासाठी पथकाची घोषणा केली. परंतु श्रीलंकेविरुद्ध कसोटी मालिकेत पराभवामुळे मोमिनुलने कर्णधारपदावरून राजीनामा दिला. शाकिब अल हसनला नवीन कर्णधार नेमण्यात आले. लिटन दास याला उपकर्णधारपदाची सुत्रे देण्यात आली. कसोटी मालिकेपूर्वी बांगलादेशने तीन-दिवसीय सराव सामना खेळला. वेस्ट इंडीजने दोन्ही कसोटी जिंकत मालिकेत २-० ने विजय मिळवला. या पराभवामुळे बांगलादेश कसोटी विश्वचषकातून बाद ठरला. +ओल्या मैदानामुळे पहिला ट्वेंटी२० सामना सुरू होण्यास दोन तासांचा विलंब झाला. अनेकवेळा पावसाचा व्यत्यय आल्याने सरतेशेवटी फक्त १३ षटकांचा खेळ झाल्यावर उर्वरीत सामना रद्द करण्यात आला. त्याच मैदानावर दोन दिवसांनंतर झालेल्या दुसऱ्या ट्वेंटी२० सामन्यात वेस्ट इंडीजने ३५ धावांनी विजय मिळवला. गयानामध्ये झालेल्या मालिकेतील तिसरा सामना देखील वेस्ट इंडीज ५ गडी राखून जिंकल्याने ट्वेंटी२० मालिका वेस्ट इंडीजने २-० ने जिंकली. + +आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय मालिका बांगलादेशने ३-० या फरकाने जिंकली. + + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6572.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6572.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9e742a60225e1fb542af2ea33d536aa4a24d0ec5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6572.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +बांगलादेश क्रिकेट संघाने मार्च-एप्रिल २०१७ दरम्यान श्रीलंका दौरा केला. दौऱ्यावर २-कसोटी, ३-एकदिवसीय आणि २-आंतरराष्ट्रीय ट्वेंटी२० सामन्यांची मालिका खेळवली गेली.[१][२][३] दौऱ्यावरील दुसरा कसोटी सामना हा बांगलादेशचा १००वा कसोटी सामना होता.[४] दौऱ्यावर कसोटी मालिकेआधी दोन-दिवसीय आणि एकदिवसीय मालिकेआधी एक-दिवसीय सराव सामना खेळवण्यात आला.[५] कसोटी मालिका, बांगलादेशचे राष्ट्रपिता बंगबंधू शेख मुजिबुर रहमान ह्यांच्या सन्मानार्थ जॉय बांगला चषकासाठी खेळवण्यात आली.[६] +मालिकेआधी, श्रीलंकेचा कर्णधार ॲंजेलो मॅथ्यूजला हॅमस्ट्रींगच्या दुखापतीमुळे वळण्यात आले.[७] त्याच्या ऐवजी रंगना हेराथची कर्णधार म्हणून नियुक्ती करण्यात आली.[८] एकदिवसीय आणि टी२० मालिकेसाठी मॅथ्यूज तंदुरुस्त होऊ न शकल्याने उपुल तरंगाकडे दोन्ही मालिकांचे कर्णधारपद सोपविण्यात आले.[९] +बांगलादेशने दुसऱ्या कसोटीमध्ये ४ गडी राखून विजय मिळविला आणि कसोटी मालिका १-१ अशी बरोबरीत सुटली,[१०]. हा बांगलादेशचा श्रीलंकेविरुद्ध पहिला कसोटी विजय.[११] हा त्यांचा एकूण नववा आणि परदेशातील चवथा कसोटी विजय.[१२] तीन पैकी दुसरा सामना पावसामुळे रद्द झाला, त्यामुळे एकदिवसीय मालिका १-१ अशी बरोबरीत सुटली.[१३] टी२० मालिकासुद्धा १-१ अशी बरोबरीत सुटली.[१४] +तिसऱ्या सामन्यात षटकांची गती कमी राखल्याने एकदिवसीय मालिकेनंतर, बांगलादेशचा कर्णधार, मशरफे मोर्तझाला एका सामन्यासाठी निलंबित केले गेले.[१५] त्यामुळे मे २०१७ मधील, २०१७ आयर्लंड त्रिकोणी मालिकेच्या बांगलादेशच्या पहिल्या सामन्यात तो खेळू शकणार नाही.[१५] पहिल्या टी२० मालिकेच्या नाणेफेकी आधी, मशरफेने, मालिकेनंतर आंतरराष्ट्रीय टी२० मधून निवृत्त होत असल्याची घोषणा केली.[१६] + + + + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6580.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6580.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc6d6f93a12ff26675ad4b2623088bddceabcdcf --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6580.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +बांग्लादेश टेलिव्हिजन ( बांग्ला: বাংলাদেশ টেলিভিশন ,मराठी: बांग्लादेश टेलिव्हिजन ), सामान्यतः BTV ( बांग्ला: বিটিভি ,मराठी:बिटिव्ही) असे ओळखले जाते ), हे बांगलादेशचे सरकारी मालकीचे दूरदर्शन नेटवर्क आहे. नेटवर्कची स्थापना १९६४ मध्ये PTV ची पूर्व पाकिस्तान शाखा म्हणून झाली. हे जगातील सर्वात जुने बंगाली-भाषेतील टेलिव्हिजन नेटवर्क आहे, [१] ज्यात BTV सोबत आकाशवाणी बांगलादेश बेतार समावेश होतो, हे दोन्ही उपक्रम सरकारच्या मालकी असून आणि त्यांच्याच द्वारे संचालित केले जाते.[२] [३] +बांग्लादेश टेलिव्हिजन हे देशाचे एकमेव टेलिव्हिजन नेटवर्क आहे जे टेरेस्ट्रियल टेलिव्हिजन प्रसारण पद्धतीने प्रसारीत केले जाते. [४] सदर केंद्रे प्रामुख्याने दूरदर्शन परवान्यातुन मिळणाऱ्या महसुलाद्वारे चालवली जातात. [५] या वाहिनीने अनेक पुरस्कार विजेते कार्यक्रम तयार केले असले तरी, ते सरकारच्या बाजुने झुकतमाप आणि त्यांच्या कार्यक्रमांच्या गुणवत्तेत अभाव असल्याचा आरोप अनेकदा केला गेला आहे. [६] बांगलादेश टेलिव्हिजनचे मुख्यालय आणि प्रशासकीय इमारती दोन्ही ढाका येथील रामपुरा येथे आहेत. [७] +१९९० च्या दशकाच्या उत्तरार्धापूर्वी, बांग्लादेश टेलिव्हिजन हे बांग्लादेशमध्ये प्रदान केलेले एकमेव दूरदर्शन प्रसारक होते आणि अनेक उपग्रह दूरचित्रवाणी चॅनेल सुरू होईपर्यंत ते प्रेक्षकवर्गाच्या दष्टी एक अतिशय यशस्वी नेटवर्क होते, याच कारणामुळे नेटवर्कने चढउतार आणि काही काळ स्थिरता अनुभवली , बहुतेक त्यासाठी वस्तुस्थिती कारणीभूत असावी ती म्हणजे बांगलादेशच्या स्वातंत्र्यापासून सरकारी प्रचारासाठी सदर माध्यमाचा केला जाणारा वापर होय.[८] [९] +हे BTV ढाका आणि BTV चितगाव ही दोन मुख्य दूरदर्शन केंद्रे आणि BTV World या उपग्रह दूरचित्रवाहिनीसह संपूर्ण बांगलादेशात चौदा सहक्षेपीत केंद्रे चालवते. हे आशिया-पॅसिफिक ब्रॉडकास्टिंग युनियन आणि एशियाव्हिजनचे सदस्य आहे आणि युरोपियन ब्रॉडकास्टिंग युनियनचे सहयोगी सदस्य आहे. [१०] [११] बांगलादेश टेलिव्हिजनने आणखी सहा दूरचित्रवाणी वाहिन्या सुरू करण्याची योजना आखली आहे. [१] +BTV ही वाहिनी संपूर्ण आशिया तसेच युरोप आणि आफ्रिकेच्या काही भागांमध्ये उपग्रहाद्वारे पाहिली जाऊ शकते. संसदीय दूरदर्शन वाहिनीचे ह्या प्रसारण देखील बांग्लादेश टेलिव्हिजन नेटवर्क द्वारे केले जाते. बीटीव्ही ढाकाच्या मानाने वेगळ्या वेळापत्रकासह बीटीव्ही वर्ल्डचे स्वतंत्र मनोरंजन टेलिव्हिजन वाहिनी मध्ये रूपांतर केले जाणार आहे. [१२] बीटीव्ही ढाका टेरेस्ट्रियल टेलिव्हिजनवर दिवसाचे अठरा तास आणि सॅटेलाइट टेलिव्हिजनवर दिवसाचे २४ तास प्रसारण करते. त्याचे सॅटेलाइट फीड त्याच्या स्थलीय प्रसारणाच्या ऑफ-एर तासांमध्ये BTV वर्ल्डचे प्रसारण सहक्षेपीत करते. बीटीव्ही चितगाव दररोज पूर्ण दिवसभर प्रसारण करते. +बीटीव्हीने २५ डिसेंबर १९६४ रोजी संध्या. ०७:०० वाजता ( ढाका मानक वेळ ) प्रथम प्रसारण सुरू केले, पायलट टेलिव्हिजन ढाका या नावाने तत्कालीन पूर्व पाकिस्तानमध्ये पायलट प्रोजेक्ट म्हणून, [१३] "ओई जे आकाश निल होलो आकाश" नावाचे गाणे प्रसारित केले., गायिका फरदौसी रहमान यांनी गायले आहे. [१४] NEC द्वारे प्रदान केलेल्या प्रसारण उपकरणांसह हे DIT भवनातून चार तासांच्या आधारावर प्रसारित होते. [१५] तीन महिन्यांच्या प्रसारणानंतर, ते अधिकृतपणे पाकिस्तान टेलिव्हिजनच्या सेवेत रूपांतरित झाले. [१३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6581.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6581.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d3e87cb047cf85b02696210f360361d790b02584 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6581.txt @@ -0,0 +1 @@ +बांग्लादेश तिरंगी मालिका, २०१७-१८ ही एकदिवसीय तिरंगी मालिका बांग्लादेश, श्रीलंका व झिम्बाब्वे यांच्या जानेवारी २०१८ मध्ये बांग्लादेशात होणार आहे. या तिरंगी मालिकेनंतर श्रीलंका बांग्लादेशविरुद्ध दोन कसोटी आणि दोन टी२० सामन्यांची मालिका खेळणार आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6591.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6591.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a0232fcab9c2f4f4c5ce33eb53809926470aa859 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6591.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बांगलादेश राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघाने तीन महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने (महिला वनडे) खेळण्यासाठी नोव्हेंबर २०२१ दरम्यान झिम्बाब्वेचा दौरा केला. दोन्ही संघांनी ही मालिका नोव्हेंबरमध्ये झिम्बाब्वेमध्ये झालेल्या २०२१ महिला क्रिकेट विश्वचषक पात्रता स्पर्धेच्या तयारीसाठी वापरली. झिम्बाब्वे आणि बांगलादेशमधील ही पहिलीच महिला वनडे द्विपक्षीय मालिका होती. बांगलादेश महिलांनी नोव्हेंबर २०१९ दरम्यान पाकिस्तानी महिलांशी खेळल्यानंतर पहिल्यांदाच महिला वनडे सामने खेळले. सर्व सामने बुलावायो मधील क्वीन्स स्पोर्ट्स क्लब येथे खेळविण्यात आले. +बांगलादेशी महिलांनी महिला आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय मालिका ही ३-० अश्या फरकाने जिंकली. + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6600.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6600.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c11a99890145003010d70e2084213611de3742ef --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6600.txt @@ -0,0 +1 @@ +बांगलादेश महिला क्रिकेट संघाने २ ते १२ एप्रिल २०१३ या कालावधीत प्रथमच भारताचा दौरा केला.[१] त्यांनी भारताविरुद्ध तीन सामन्यांची ट्वेंटी२० आंतरराष्ट्रीय मालिका आणि तीन सामन्यांची एकदिवसीय आंतरराष्ट्रीय मालिका खेळली.[२] भारताने दोन्ही मालिका ३-० ने जिंकल्या.[३][४] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6619.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6619.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c6a3d69d0c5807a151c55854eee8b038894284e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6619.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +संयुक्त राष्ट्र शैक्षणिक, वैज्ञानिक आणि सांस्कृतिक संघटना (UNESCO) जागतिक वारसा स्थळे ही १९७२ मध्ये स्थापन झालेल्या UNESCO जागतिक वारसा अधिवेशनात वर्णन केल्याप्रमाणे सांस्कृतिक किंवा नैसर्गिक वारशासाठी महत्त्वाची ठिकाणे आहेत.[१] "सांस्कृतिक" वारशात स्मारके (जसे की वास्तुशिल्प, स्मारक शिल्पे किंवा शिलालेख), इमारतींचे गट आणि स्थळे (पुरातत्वीय स्थळांसह) यांचा समावेश होतो. नैसर्गिक वैशिष्ट्ये (भौतिक आणि जैविक रचनांचा समावेश असलेला), भूगर्भीय आणि भौतिक रचना (प्राणी आणि वनस्पतींच्या धोक्यात आलेल्या प्रजातींच्या अधिवासांसह), आणि नैसर्गिक स्थळे जी विज्ञान, संरक्षण किंवा नैसर्गिक सौंदर्याच्या दृष्टिकोनातून महत्त्वाची आहेत, त्यांना "नैसर्गिक" म्हणून परिभाषित केले जाते.[२] +बांगलादेशने ३ ऑगस्ट १९८३ रोजी हे अधिवेशन स्वीकारले, ज्यामुळे त्यांची ऐतिहासिक स्थळे यादीत समाविष्ट करण्यासाठी पात्र ठरली.[३] सन् २०२२ पर्यंत, बांगलादेशात ३ जागतिक वारसा स्थाने आहेत व ५ स्थाने हे तात्पुरत्या यादीत आहे.[३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6645.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6645.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..88507047b7183acfdf1cd520b28258cb3f39c02b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6645.txt @@ -0,0 +1 @@ +बांगलादेश राष्ट्रीय महिला क्रिकेट संघ हा आंतरराष्ट्रीय महिला क्रिकेटमध्ये बांगलादेशचे प्रतिनिधित्व करणारा संघ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6662.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6662.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b3da2188eb8f76eeee28f4f78919fc1d63785412 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6662.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बांतेन (बहासा इंडोनेशिया: Banten) हा इंडोनेशिया देशाचा एक प्रांत आहे. सुमारे १ कोटी लोकसंख्या असलेला व जावा बेटाच्या पश्चिम टोकाजवळ वसलेला हा प्रांत २००० सालापर्यंत पश्चिम जावा प्रांताचा भाग होता. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6674.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6674.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0c179e0ad7a185a365144fa8fed2e12bd3382ca6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6674.txt @@ -0,0 +1,8 @@ + बांदिवडे बुद्रुक हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील दक्षिण कोकणातील सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील मालवण तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते. +१.https://villageinfo.in/ +२.https://www.census2011.co.in/ +३.http://tourism.gov.in/ +४.https://www.incredibleindia.org/ +५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism +६.https://www.mapsofindia.com/ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6679.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6679.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..20a3e80236dd673fde0efcfabf31474c268d1889 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6679.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बांदोड हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नंदुरबार जिल्ह्यातील नंदुरबार तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान सामान्यतः गरम आणि कोरडे आहे. येथे उन्हाळा, पावसाळा,आणि हिवाळा असे तीन वेगवेगळे ऋतू आहेत. उन्हाळा मार्चपासून चालू होऊन जूनमध्यापर्यंत असतो.उन्हाळा गरम आणि कोरडा असतो.मे महिन्यात तापमान फार असते.तापमान ४२ अंश सेल्सियसपर्यंत जाते.जूनच्या मध्यास किंवा अखेरीस पावसाळा सुरू होतो.पावसाळी हंगामात हवामान सामान्यतः आर्द्र आणि गरम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ७६० मि.मी.पर्यंत असते.हिवाळी मोसम नोव्हेंबरपासून साधारण फेब्रुवारीपर्यंत असतो.हिवाळा सौम्य थंड आणि कोरडा असतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6688.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6688.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..67ea69b1b60df0192ef044b7cb9382a14e2a8d1c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6688.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +भारतामध्ये इमारतींचे प्रमाण मोठ्या प्रमाणामध्ये आहे व या इमारतींच्या निर्मितीसाठी बांधकामाचा उपयोग केला जातो अगदी पुरातन काळापासून भारतामध्ये विविध वस्तू निर्माण करण्यात आलेल्या आहेत व या सर्वांमध्ये भारतातील प्राचीन बांधकाम महत्त्वाची भूमिका निभावत आहे. +बांधकाम करण्यासाठी विट, दगड, सिमेंट तसेच इत्यादी वस्तूंचा वापर अगदी आधीपासून करण्यात येत आहे तसेच आत्ताच्या आधुनिक बांधकामांमध्ये एका दिवसात इमारत बांधणे शक्य झाले आहे. विटाचे योग्य माप घेऊन अगदी सुरेख इमारती बांधणे हे बांधकामामुळे शक्य होते. बांधकाम मुळे आधुनिक स्थापत्य कला विकसित झाली आहे. +बांधकाम करत असताना विटांचे प्रमाण मोजण्याकरिता आपण संबंधित भिंतीच्या लांबी, रुंदी तसेच उंचीचा उपयोग करू शकतो विटांचे प्रमाण मोजत असतानाच आपण सिमेंट तसेच लागणाऱ्या रेतीचे प्रमाण देखील प्राप्त करू शकतो. + +पहा : +बांधकाम diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6696.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6696.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f7c79b223e7616bdda7b33b00bd71b109593511a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6696.txt @@ -0,0 +1,8 @@ + बांधतिवरे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील दक्षिण कोकणातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील दापोली तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते. +१.https://villageinfo.in/ +२.https://www.census2011.co.in/ +३.http://tourism.gov.in/ +४.https://www.incredibleindia.org/ +५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism +६.https://www.mapsofindia.com/ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6723.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6723.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8a17f008f9aaa738c190102ed8ad8382b774fc7d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6723.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +गुणक: 35°00′34″N 135°40′00″E / 35.009465°N 135.666772°E / 35.009465; 135.666772 +बांबू फॉरेस्ट, किंवा अराशियामा बांबू ग्रोव्ह किंवा सगनो बांबू फॉरेस्ट, हे एक नैसर्गिक जंगल आहे. हे जंगल अराशियामा मधील बांबू, क्योटो, जपान येथे आहे. या जंगलात मुख्यतः मोसो बांबू (फिलोस्टाचिस एडुलिस) यांचा समावेश आहे. यात पर्यटक आणि अभ्यागतांना फिरण्यासाठी अनेक मार्ग आहेत. पर्यावरण मंत्रालय त्यास जपानच्या साऊंडस्केपचा एक भाग मानतो. [१] +२०१५ पूर्वी या क्षेत्रात जाण्यासाठी शुल्क होते. [२] परंतु सध्या हे निशुल्क केलेले आहे. +हे ठिकाण टेनरी-जी मंदिरापासून फारसे दूर नाही. या ठिकाणी रिन्झाई स्कूल आणि प्रसिद्ध नोनोमिया मंदिर आहे . [१] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6738.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6738.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aab19868e1324dbad03abf362292a399c526f931 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6738.txt @@ -0,0 +1 @@ +बाईया हे ब्राझिल देशाचे एक राज्य आहे. साल्व्हादोर दा बाईया ही बाईया राज्याची राजधानी आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_676.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_676.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a901b1beadb43d5a88420aa3610b9d046a6eae00 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_676.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पौष कृष्ण त्रयोदशी ही पौष महिन्याच्या कृष्ण पक्षातील तेरावी तिथी आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6760.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6760.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e5b54ccfb41ba6077751558ec004925259a9ff19 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6760.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाकोरी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील पुणे जिल्ह्यातील हवेली तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील सर्वसाधारण हवामान उष्ण व कोरडे आहे. हवामानातील बदलानुसार प्रत्येक वर्षात मुख्यतः तीन ऋतू असतात. मार्च ते मे पर्यंत उन्हाळा, जून ते ऑक्टोबर पर्यंत पावसाळा आणि नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी पर्यंत हिवाळा असतो. हिवाळ्यात शीतल वातावरण असते. तालुक्यातील वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान ६१० मिमी पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6772.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6772.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ed3fee12accbec2c639f84db90c1992dfa8f1b2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6772.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बागकाम हे वनस्पती लावण्याची, जगविण्याची, वाढविण्याची व निगा राखण्याची एक पद्धत आहे. बगिच्यांमध्ये अथवा बागेत झाडे अथवा वनस्पती या फुलांसाठी, फळांसाठी व शोभेसाठी लावल्या जातात. फळझाडे व भाजीपाला हा विविध उपयोगासाठी लावला जातो जसे, रंग तयार करण्यास, वैद्यकिय उपयोगासाठी, किंवा सौंदर्यप्रसाधने बनविण्यासाठी. अनेक लोकांसाठी बागकाम हे ताण हलका करण्याची एक क्रिया असते. +बागकाम हे विविध स्तरांवर करण्यात येते. घरघुती बागकाम ते मोठमोठ्या उद्योगांमध्ये, जसे लॅंडस्केपिंग[मराठी शब्द सुचवा] इत्यादी. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6776.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6776.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5b26846477b7db950ce843ca60d45304c55a4e8d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6776.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बागडु हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील कळवण तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सियसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ९५० मि.मी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_678.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_678.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..66f7fd9fb1c43a82f68217ca43d3d866d9e36705 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_678.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पौष कृष्ण द्वादशी ही पौष महिन्याच्या कृष्ण पक्षातील बारावी तिथी आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6794.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6794.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..67273d659a4c7a1ba67835defd45855718b89b2d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6794.txt @@ -0,0 +1 @@ +बगरू विधानसभा मतदारसंघ भारताच्या राजस्थान राज्यातील विधानसभा मतदारसंघ आहे. यातून एक प्रतिनिधी राजस्थान विधानसभेवर निवडला जातो. हा मतदारसंघ जयपूर जिल्ह्यात असून जयपूर लोकसभा मतदारसंघाचा भाग आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6805.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6805.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..81870c63747587fd05f2b48d8ead0c7c4467d7e6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6805.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बागलवाडी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील उस्मानाबाद जिल्ह्यातील भूम तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील वातावरण साधारणपणे उष्ण व कोरडे असते. पावसाळा जून महिन्याच्या मध्यापासून सुरू होऊन सप्टेंबरच्या शेवटी संपतो.ऑक्टोबर ते नोव्हेंबर मध्यापर्यंत दमट वातावरण असते. नोव्हेंबर मध्य ते जानेवारी हिवाळा असतो. फेब्रुवारी ते मार्च वातावरण कोरडे असते. एप्रिल ते जून उन्हाळा असतो.सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ६८० मिलीमीटर असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6806.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6806.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e0508187a7c3dd261eb1f40fe62c62e5ced2ae5f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6806.txt @@ -0,0 +1,15 @@ + +सटाणा तालुका हा भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्याचा एक तालुका आहे. +सटाणा हे आराम नदीच्या काठावर बसलेले शहर आहे. या परिसराला बागलाण असेही संबोधले जाते. सटाण्यापासून ४० ते ५० किलोमीटर अंतरावर मालेगाव शहर आहे व ९५ किलोमीटर अंतरावर नासिक शहर आहे. +२००१ च्या जनगणनेनुसार सटाणा शहराची लोकसंख्या ३२५११ इतकी होती आणि त्यात ५२% पुरुष आणि ४८ % स्रिया आहेत. सटाण्याची लोकसाक्षरता ७५% असून ती भारताच्या सरासरी साक्षरतेपेक्षा (५९.९%) जास्त आहे. +सटाणा हे देव मामलेदार यशवंतराव महाराज यांचे निवास्थान होते. सटाण्याला देव मामलेदार यशवंतराव महाराज यांचे मोठे मंदिर आहे. त्याचप्रमाणे दरवर्षी साधारणता डिसेंबर महिन्यामध्ये यशवंतराव महाराजांची यात्रा सटाणा येथे होते. लाखोंच्या संख्येने भाविक दरवर्षी यात्रेला येतात. +ऐतिहासिक वैशिष्ट्ये :बागलाण तालुक्याला पुरातन काळापासून ऐतिहासिक महत्त्व आहे.बागलाण तालुक्यात इ.स. १३०० ते १७०० या कालखंडात बागुल घराण्यातील राजे राज्य करीतहोते. त्यांच्या नावावरून या प्रदेशाला बागलाण हे नांव पडले. +छत्रपती शिवाजी महाराज सुरतेची लूट करून या तालुक्यात परतीला निघाले होते. त्यावेळीसाल्हेर मुल्हेरची लढाई झाली. या लढाईचा “Rise of the Maratha Power” या पुस्तकात रानडेंनी उल्लेख केला आहे. +बागलाण संतांची भूमी आहे. वैकुंठवासी यशवंतराव महाराजांनी भीषण दुष्काळात दामाजी पंतासारखी भूमिका बजावून भूकेलेल्यांना अन्न दिले, जनावरांचे प्राण वाचविले. त्यांनी देवमामलेदार म्हणून नांव भूषविले. +अंतापूर येथे दावल मलिक बाबांची दर गुरुवारी यात्रा भरते. यावेळी हिंदू मुस्लीम भाविक अजा पीर, पाच पीर यांचे दर्शन घेऊन डोंगरावरील दावल मलिक बाबांच्या मजारीचे दर्शन घेतात. झोळी-पावडी घेऊन किमान पाच घरे पीठाची भिक्षा मागणे, भाजी-भाकरीचा व गूळ-भाकरीचा नैवेद्य अर्पण करणे व कंदोरी करणे हे प्रमुख विधी केले जातात. त्यासाठी महाराष्ट्रातल्या विविध जिल्ह्यातून भाविक येत असतात. +अंतापूर येथेच सद्गुरू शंकर बाबा (धनकवडी पुणे) यांचा गरीब शेतकऱ्याच्या मुलाच्या रुपाने अवतार झाला. रानात वाघिणीच्या जवळ एक तान्हे बाळ खेळताना आढळले. आधी निपुत्रिक असलेल्या शेतकऱ्याने व त्याच्या पत्नीने हे बाळ पोटच्या मुलासारखे वाढवले. हे बाळ अष्टावक्र, तोतरे असले तरी बालपणापासून विविध चमत्कार दाखवू लागले. आपले पालनपोषण करणाऱ्या मातापित्यांना त्यांच्या कृपेने बाळे झाली. शंकर बाबा तपश्चर्येसाठी निघून भारतभर फिरले. त्यांचे उत्तरायुष्य धनकवडी, पुणे येथे गेले व तेथेच त्यांची समाधी आहे. श्री स्वामी समर्थ यांना परम गुरू मानणाऱ्या शंकर बाबांची लोकप्रियता अफाट आहे. +साल्हेर मुल्हेर येथे उगम पावणाऱ्या मोसम नदीवर हरण बारी येथे धरण बांधण्यात आले असून ते अंतापूर जवळच आहे. +सामाजिक वैशिष्ट्ये :बागलाण तालुक्यातील समाज १७१ गावांमध्ये विखूरला आहे. सामाजिक रचनेनुसार ६६ गावातील आदिवासी समाजामुळे आदिवासी गावे १०५ गावात बिगर आदिवासी समाज असे दोन विभाग पडले आहेत. बागलाणची प्रमुख बोलीभाषा अहिराणी आहे. आदिवासी भागात आदिवासी, कोकणी, भिल्ल इ. पोटभाषा आहेत. +बागलाण तालुक्यात प्रामुख्याने शेती हा मुख्य व्यवसाय आहे तसेच पशुपालन, कुक्कुट पालन, घोंगड्या विणने, फडक्या रंगविणे हेव्यवसाय परंपरागत आहेत. बागलाणचे प्रमुख स्वातंत्र्य सैनिक नरहर गोपाळ शेठ व त्यांचे सहकारीयांनी सामाजिक परंपरा जिवंत ठेवल्या आहेत. +बागलाण तालुक्यात ठेंगोडा येथे सूतगिरणी, शेवरे येथे साखर कारखाना कार्यरत आहेत.बागलाण तालुक्यात हिंदू, मुसलमान, जैन इ. मुख्य धर्मातील लोक गुण्या गोविंदाने एकत्र वास्तव्य करतात. सामाजिक परंपरेनुसार सण व उत्सव साजरे केले जातात. त्यात सटाणा येथे देवमामलेदार, मुल्हेर येथे “रासक्रिडा” हे उत्सव होतात. +मांगी तुंगी येथे जैन लेणी आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6811.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6811.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..501ce281939edc27a8ee72ad43d547dff0525b74 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6811.txt @@ -0,0 +1,8 @@ + बागवाडी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील दक्षिण कोकणातील सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील मालवण तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते. +१.https://villageinfo.in/ +२.https://www.census2011.co.in/ +३.http://tourism.gov.in/ +४.https://www.incredibleindia.org/ +५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism +६.https://www.mapsofindia.com/ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6818.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6818.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6b4c972a11a97ef5217babc395d60a0e1b76715d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6818.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + बागापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील दारव्हा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_685.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_685.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..02c57c944010ffeaf77fb8eea203c3684ddea809 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_685.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +पौष पौर्णिमा ही पौष महिन्याच्या शुद्ध पक्षातील पंधरावी तिथी आहे. + +पौष पौर्णिमा किंवा शाकंभरी पौर्णिमा हा देवीच्या उपासनेचा एक दिवस मानला जातो. भारतीय संस्कृतीत हा दिवस उत्सवाप्रमाणे साजरा केला जातो.[१] +शाकंभरी देवीचे नवरात्र हे ग्रेगोरियन कालगणनेनुसार जानेवारी महिन्यात येते. पौष पौर्णिमेला नवरात्रीचा शेवटचा दिवस असतो त्याआधी आठ दिवस म्हणजे पौष अष्टमीला शाकंभरी देवीचे नवरात्र सुरू होते.[२] +भाज्या धारण करणारी देवी असलेले पार्वतीचे रूप शाकंभरी म्हणून पूजनीय आहे. अशी मान्यता आहे की दुर्गम नावाच्या राक्षसामुळे पृथ्वीवर शंभर वर्षे दुष्काळ पडला, त्यावेळी भक्तांनी आणि प्राचीन ऋषी-मुनींनी देवीचा धावा केला. आपल्या भक्तांच्या प्रार्थनेनुसार देवीने राक्षसाचा वध केला आणि पावसाचा वर्षाव केला आणि पृथ्वीवर अन्नधान्य तयार होऊ लागले. तेव्हापासून भक्त देवीच्या शाकंभरी या पोषण करणाऱ्या देवतेची पूजा करू लागले.[३] +देवीने आपल्या हजार डोळ्यांनी पृथ्वीकडे पाहिले त्यामुळे पृथ्वी हिरवीगार झाली आणि येथील नद्या वाहू लागल्या.[४] दुष्काळ संपून जमीन सुजला सुफला झाली असेही या देवतेचे माहात्म्य आहे. देवीने एक हजार वर्षे तप केले आणि त्यावेळी तिने केवळ भाज्या सेवन केल्या म्हणून या देवतेचा संबंध भाज्यांशी आणि फळांशी जोडला जातो..[५] +या दिवशी नदीत स्नान करणे महत्त्वाचे मानले जाते. सूर्याकडे मुख करून, पाण्यात उभे राहून सूर्याला अर्घ्य देऊन भक्त उपासना करतात. +शाकंभरी पौर्णिमा या दिवशी भारतातील विविध मंदिरात तसेच शाकंभरी देवीच्या मंदिरात देवीला विविध प्रकारच्या भाज्या आणि फळे अर्पण करतात. दुसऱ्या दिवशी गरजू व्यक्तीना त्यांचे दान करताात; भाजी भक्तांना प्रसाद म्हणून देतात..[६] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6856.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6856.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eaaed9fdd0c059e7d9efb868129665a5c35b5c8e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6856.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाचोळी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6864.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6864.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5963e15d869f134893a5574b91b07be9b498fbd6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6864.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +अनेक वस्तूंची दुकाने एकाच ठिकाणी मांडली जातात व वस्तुविनिमय होऊन व्यापार होतो, अशा जागेस बाजार असे म्हणतात. येथे पैसे वापरून खरेदी व विक्री होते. बाजाराचे अनेक प्रकार आहेत जसे गावांमध्ये एका वारी आठवडी बाजार असतात. हे विशिष्ट वारीच भरतात. +बाजाराचा उल्लेख इतिहासात अनेकदा आला आहे. शिवाजी महाराज यांनी बांधलेल्या रायडावर बाजाराची खास व्यवस्था दिसून येते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6868.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6868.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a80dba750ec24f9f85b79b336d6879d9f02edcb8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6868.txt @@ -0,0 +1,65 @@ + + +सोलापूर जिल्हा महाराष्ट्रातील एक प्रमुख जिल्हा असून तो राज्याच्या दक्षिण भागात आहे. सोलापूर जिल्ह्यात पंढरपूर (महाराष्ट्राचे कुलदैवत व दक्षिण काशी म्हणून प्रसिद्ध) व अक्कलकोटसारखी सुप्रसिद्ध देवस्थाने आहेत. बार्शी तील भगवंत मंदिरदेखील प्रसिद्ध आहे. सोलापूर जिल्ह्यातल्या चादरी विशेष लोकप्रिय आहेत. स्वातंत्र्य-प्राप्तीच्या आधी सोलापूर शहराने तीन दिवस स्वातंत्र्य उपभोगले आहे. संतांची भूमी व ज्वारीचे कोठार म्हणून मंगळवेढा प्रसिद्ध आहे.[१] सोलापूर शहर हा एकूण १६ गावानी मिळून बनलेला आहे म्हणून त्या जिल्ह्याला सोलापूर हे नाव पडलेले आहे. तसेेच अकलूज येथील किल्ला, अकलाई मंदिर आणि वाॅटर पार्क प्रसिद्ध आहे. +जन्मासी येऊनी, पहा रे पंढरी !! असे पंढरपूरबाबत म्हटले जाते, ज्या पंढरीच्या पांडुरंगाचे दर्शन घेण्यासाठी महाराष्ट्रातील भाविकच नव्हे, तर दक्षिणेकडील राज्यांतील भाविकही येत असतात असे पंढरपूर तीर्थक्षेत्र सोलापूर जिल्ह्यात आहे. यावरूनच सोलापूर जिल्ह्याचे महत्त्व लक्षात येते. अनेक संतांच्या अस्तित्वामुळे सोलापूर जिल्ह्याला संतांची भूमी म्हटले जाते.[२] +पूर्वीचे गिरणगाव, हुतात्म्यांचा जिल्हा, सध्याचे ज्वारीचे कोठार, तेलुगू, कन्नड व मराठी असा भाषा-त्रिवेणी संगम झालेला बहुभाषिक जिल्हा आणि टॉवेल, चादरी निर्माण करणारा जिल्हा म्हणून सोलापूर प्रसिद्ध आहे. जागतिकीकरणाच्या प्रभावाच्या काळात आधुनिकतेचा स्पर्श काहीशा कमी वेगाने सोलापूरला होत असला, तरीही अगत्य, मनमोकळेपणा, थोडासा साधे-भोळेपणा, पारंपरिकता, बहुभाषिकत्व हे इथल्या मातीचे गुण आहेत. पर्यटन, फलोत्पादन, कृषिप्रक्रिया उद्योग, शिक्षण, आरोग्यसेवा व कापड उद्योग (हातमाग, यंत्रमाग) या क्षेत्रांमध्ये जिल्ह्याचा विकास साधण्याची क्षमता निश्चितच आहे. +सोलापूर जिल्ह्यातील माळशिरस तालुक्यातील अकलुज ही ग्रामपंचायत आशिया खंडातील सर्वात मोठी ग्रामपंचायत म्हणून नावारूपास आली आहे . महाराष्ट्राच्या दृष्टीने ती एक अत्यंत महत्त्वाची अशीच बाब आहे +या जिल्ह्यातील सर्वात श्रीमंत तालुका व दुष्काळी तालुका म्हणून ओळखला जाणारा तालुका म्हणजे सांगोला, ज्या तालुक्याचे नाव गिनीज बुकात नोंद आहे असा हा तालुका. सांगोला तालुका दोन गोष्टीसाठी ओळखला जातो . एक म्हणजे डाळींबासाठी व दुसरे म्हणजे एका तालुक्यावर सर्वात जास्त वेळा आमदार म्हणून विधानसभेवर निवडून गेलेले भाई गणपतराव देशमुख यांच्यामुळे ओळखला जातो . +सोलापूरला एक ऐतिहासिक वारसाही लाभलेला आहे. इ.स. पूर्व २०० वर्षापासून सातवाहन, चालुक्य, राष्ट्रकूट, यादव, बहामनी, निजामशाही, आदिलशाही, मराठे-पेशवे व ब्रिटिश या सर्व राजवटी सोलापूर जिल्ह्याने अनुभवल्या आहेत. यादवांच्या काळात या भागाला सोन्नलगी म्हटले जात होते. मोगल राजवटीत यास संदलपूर असेही म्हटले जात होते. ब्रिटिश काळात सोलापूर हे नाव रूढ झाले असावे असा अंदाज व्यक्त केला जातो. +सोलापूरचा इतिहास रोमांचक आहे. मुंबई-चेन्नई रेल्वे मार्गावरील महत्त्वाचे स्थानक असल्यामुळे स्वातंत्र्यपूर्व काळात राष्ट्रीय पातळीवरील सर्व राजकीय-सामाजिक घडामोडींचे पडसाद सोलापूरमध्ये उमटत असत. पहिल्या महायुद्धानंतर भारतात कामगारांनी मोठा संप पुकारला. सोलापूरलाही जानेवारी, १९२० मध्ये कामगारांनी ब्रिटिश साम्राज्यशाहीच्या विरोधात संप पुकारला होता. +१९३० च्या सविनय कायदेभंग चळवळीत सोलापूरकर हिरिरीने सहभागी झाले होते. या सत्याग्रहात दारुबंदीचा प्रचार करण्यासाठी काही तरुण कार्यकर्त्यांनी मोर्चा काढला. या वेळी शंकर शिवदारे हा तरुण तिरंगा हातात घेऊन पुढे धावला व ब्रिटिशांच्या गोळीबारात बळी पडला. हा शंकर शिवदारे सोलापूरचा पहिला हुतात्मा. या हौतात्म्यामुळे सोलापूरकर पेटून उठले. पण दि. ८,९ मे, १९३० या दोन दिवसांत तत्कालीन कलेक्टर नाईट याने जमावांवर अमानुष गोळीबार केला. अनेक नागरिक गोळीबारात बळी पडले. या आंदोलनादरम्यान दि.९,१०,११ मे, १९३० असे तीन दिवस सोलापूर ब्रिटिशांच्या अधिपत्याखाली नव्हते, मुक्त होते. भारतातील (काही काळासाठी) स्वतंत्र झालेला असा हा पहिला भाग ! मे- जून, १९३० मध्ये सुमारे ४९ दिवस मार्शल लॉ कायदा सोलापूरला लागू होता. या काळात सोलापूरच्या ४ निरपराध युवकांना फाशी देण्यात आले. अब्दुल कुर्बान हुसेन, मल्लप्पा धनशेट्टी, श्रीकिसन सारडा व जगन्नाथ शिंदे हे सोलापूरचे युवक दि. १२ जानेवारी, १९३१ रोजी धीरोदात्तपणे फासावर चढले. या प्रेरणादायी क्रांतिपर्वामुळेच सोलापूरला हुतात्म्यांचे शहर म्हटले जाते. पुतळ्यांच्या माध्यमातून आज या हुतात्म्यांची स्मृती सोलापुरात जतन करण्यात आली आहे. १९३०-३१ मधील या घटनांचे संदर्भ तत्कालीन केसरी मध्ये आढळतात. शस्त्रात्रे अक्कलकोट येथील वस्तूसंग्रालय सोलापुरात जतन करण्यात आली आहे +सोलापूर जिल्हा वेगवेगळ्या कालखंडात आंद्रबत्य, चालुक्य, राष्ट्रकूट, यादव व बाहमनि घराण्याच्या अधिपत्याखाली होता. सोलापूर हे नाव सोळा म्हणजे सोळा व पूर म्हणजे गाव असे तयार झाले ही धारणा आहे. सध्याचे सोलापूर शहर हे अहमदपूर, चपळदेव, फतेपूर, जामदारवाडी, काळजापूर, खादरपूर, खांडेकरवाडी, महमदपूर, राणापूर, संदलपूर, शेखपूर, सोलापूर, सोन्नलगी, सोनपूर व वैदकवाडी या सोळा गावांच्या एकत्रीकरणाने बनले आहे ही धारणा आहे. +पण नवीन अध्ययनानुसार सोलापूर हे नाव सोळा गावांच्या एकत्रीकरणाने बनलेले नाही. शिवयोगी श्री सिद्धेश्वर लिखित शिलालेखानुसार सोन्नलगे असे संबोधले जायचे. कालांतराने सोन्नलगेचे सोन्नलगी असे रूपांतर झाले. आणि यादव वंशापर्यंत सोलापूरचे संबोधन सोन्नलगी असे होते. मोहोळ तालुक्यातील कामती येथे सापडलेल्या शके १२३८ च्या संस्कृत शिलालेखानुसार सोलापूर नगरीला सोनलपूर असे संबोधले जातात. सोलापूर भुईकोट किल्ल्यात सापडलेल्या एका शिलालेखानुसार सोनलपूर असा उल्लेख होतो. तर त्याच किल्ल्यातील दुसऱ्या भिंतीवर सापडलेल्या शिलालेखानुसार या नगरीचा उल्लेख संदलपूर असे केलेले आहे. +मुस्लिम काळात या शहराला सोनलपूर असे संबोधण्यात येत होते. काळाच्या ओघात सोनलपूर मधील ‘न’ गाळला जाऊन सोलपूर नंतर सोलापूर असे नाव प्रचलित झाले असावे. त्यानंतर ब्रिटिश शासनांनी सोलापूर ऐवजी शोलापूर असे उच्च्यार कायम केले. +सध्याचा सोलापूर जिल्हा हा पूर्वी अहमदनगर, पुणे व सातारा या जिल्ह्याचा भाग होता. इ. स. १८३८ला अहमदनगरचा उपजिल्हा बनला. त्यामध्ये बार्शी, मोहोळ, माढा, करमाळा, इंडी, हिप्परगी आणि मुद्देबिहाळ हे उपविभाग होते. इ. स. १८६४ मध्ये हा उपविभाग काढून टाकण्यात आला. इ. स. १८७१ मध्ये सोलापूर, बार्शी, मोहोळ, माढा आणि करमाळा हे उपविभाग व सातारा जिल्ह्यातील पंढपूर, सांगोला उपविभाग एकत्र करून सोलापूर जिल्ह्याची निर्मिती करण्यात आली व इ. स. १८७५ मध्ये माळशिरस हे उपविभाग देखील सोलापूर जिल्ह्याला जोडण्यात आले. १९६५ मध्ये राज्य पुनर्रचनेनुसार सोलापूरचा समावेश मुंबई राज्यात करण्यात आला. व इ. स. १९६० मध्ये महाराष्ट्राचा एक परिपूर्ण जिल्हा म्हणून विकसित झाला. +स्वातंत्रपूर्व काळापासून स्वातंत्र मिळवण्याआधी सोलापूरचे महत्त्व भारताच्या इतिहासात अद्वितीय आहे. सोलापूरच्या नागरिकांना तीन दिवसापासून म्हणजे शके १९३०ला मे ९, १०, ११ स्वातंत्र मिळाले. थोडक्यात इतिहास अशाप्रकारे कार्य करतो. मे १९३०ला महात्मा गांधी यांना अटक झाली. संपूर्ण भारतभर ब्रिटिश नियमाचे आयोजन करण्यात आले. मोठ्या प्रमाणात मोर्चे व आंदोलन देखील सोलापूरात करण्यात आले. पोलिसांच्या गोळीबारात अनेक नागरिकांचा जीव गमवावा लागला. यामुळे प्रक्षुब्ध जमावाने चपळ स्टेशनवर हल्ला केला. पोलीस आणि अन्य अधिकारी सोलापूर शहराच्या बाहेर पळत होते. या काळात कायदा सुव्यवस्थेची जबाबदारी आणि नागरिकांच्या सुरक्षेची जबाबदारी काँग्रेस पक्षाच्या नेत्याच्या खांद्यावर होती. त्यानंतर इतर काँग्रेसचे नेते श्री. रामकृष्ण जाजू यांनी १९३० मे मध्ये ९, १०, ११ या तीन दिवसांच्या काळात कायदा व सुव्यवस्था राखली. +स्वातंत्र्यापूर्वीच इस वी सन १९३० मध्ये महापालिकेच्या इमारतीवर सर्वप्रथम राष्ट्रीय ध्वज फडकवणारी भारतातील एकमेव नगरपालिका होती. याचा थोडक्यात इतिहास म्हणजे – महात्मा गांधी यांच्या दांडी यात्रेची प्रेरणा घेऊन सोलापूरमधील स्वातंत्र सैनिकांनी सोलापूर पालिकेवर राष्ट्रध्वज फडकवण्याचा निर्णय घेतला त्याप्रमाणे ६ एप्रिल १९३० रोजी पुण्याचे जेष्ठ स्वातंत्रसैनिक श्री. अण्णासाहेब भोपटकर यांनी सोलापूर पालिकेवर राष्ट्रध्वज फडकावला. संपूर्ण देशभरात ही पहिली व एकमेव घटना होती. या घटनेने संतापून ब्रिटिश राज्यकर्त्यांनी सोलापूर येथे मार्शल लाँ घोषित केले. अनेक नेत्यांना व निर्दोष नागरिकांना खोट्या आरोपाखाली अटक केली. स्वातंत्रसैनिक श्री मल्लप्पा धंनशेट्टी, श्री कुर्बान हुसेन, श्री जगन्नाथ शिंदे व श्री किसन सारडा यांना मंगळवार पोलीस ठाणे मध्ये दोन पोलिसांच्या हत्याच्या आरोपाखाली अटक करण्यात आली. निम्न न्यायालयाने या स्वातंत्र्यसैनिकांना मरेपर्यंत फाशीची शिक्षा सुनावली. उच्च न्यायालयाने पण वरील शिक्षा कायम ठेवली व या चार स्वातंत्र्यसैनिकांना १२ जानेवारी १९३१ रोजी फाशीची शिक्षा देण्यात आली. या स्वातंत्र्यसैनिकांचा आदर म्हणून शहराच्या मध्यवर्ती भागात पुतळे बसवण्यात आले व त्या स्थानाला हुतात्मा चौक असे नामकरण करण्यात आलेले आहे. सोलापूर जिल्ह्यातल्या चादरी विशेष लोकप्रिय आहेत. जिल्ह्याबाबत विस्मयकारक बाब ही की स्वातंत्र्य-प्राप्तीच्या आधी सोलापूर (शहराने) तीन दिवस स्वातंत्र्य उपभोगले आहे. संताची भूमी व ज्वारीचे कोठार म्हणून मंगळवेढा प्रसिद्ध आहे. +सोलापूर जिल्ह्याचे एकूण क्षेत्रफळ १४,८४४.६ चौरस किलोमीटर आहे.सोलापुरातील सरासरी पर्जन्यमान ५४५.४ मिलिमीटर (महाराष्ट्रातील सर्वात सोलापूर जिल्ह्यातील खळवे गाव माळशिरस तालुक्यात आहे +सोलापूर जिल्ह्याच्या उत्तरेस अहमदनगर व उस्मानाबाद पूर्वेला उस्मानाबाद, दक्षिणेस सांगली व विजापूर जिल्हा व (कर्नाटक) तर पश्र्चिमेस सांगली, सातारा व पुणे हे जिल्हे आहेत. जिल्ह्याच्या उत्तर, ईशान्य व पूर्व भागात बालाघाटच्या डोंगररांगा आहेत. तसेच पश्चिम व नैर्ऋत्य या भागांत महादेवाचे डोंगर आहेत. जिल्ह्याचा इतर भाग सपाट, पठारी आहे. या जिल्ह्याचे हवामान सर्वसाधारणपणे उष्ण व कोरडे आहे, तसेच थोडे विषमही आहे. काही भागांत उन्हाळ्यात कमाल तापमान ४० ते ४२ अंश सेल्सिअसपर्यंत जाते. +जिल्ह्यात वायव्येकडून आग्नेयेकडे वाहणारी भीमा जिल्ह्याचे दोन भाग करते. भीमा नदीची जिल्ह्यातील लांबी सुमारे २९० कि.मी. आहे. भीमा पंढरपूर येथे चंद्रभागा या नावाने ओळखली जाते. नीरा-भीमा संगम माळशिरस तालुक्यात, तर भीमा-सीना संगम दक्षिण सोलापूर तालुक्यात हत्तरसंग-कुडल येथे होतो. जिल्ह्यातून सीना, नीरा, भोगावती, हरणी, बोटी, माण या छोट्या-मोठ्या नद्या वाहतात. +सोलापूर-पुणे जिल्ह्यांच्या सीमेवर माढा तालुक्यात उजनी (१२१ टी. एम. सी ) येथे भीमा नदीवर धरण बांधण्यात आलेले आहे. या धरणामुळे सोलापूर शहरासह जिल्ह्याच्या पश्चिम व मध्य भागांत पाणीपुरवठा सुलभतेने होतो. १९८० मध्ये बांधून पूर्ण झालेल्या उजनी धरणाच्या जलाशयाला यशवंतसागर असे म्हटले जाते. शेतीसाठी सिंचन, पिण्यासाठी पाणी, उद्योगांना पाणी, साखर कारखान्यांना पाणी, विद्युतनिर्मिती असे अनेक उद्देश साध्य करणारा हा बहुउद्देशीय प्रकल्प आहे. या धरणाच्या परिसरात फ्लेमिंगो (हा स्थलांतरित पक्षी ) (रोहित) पक्षी आढळतात. भीमा-सीना जोडकालव्यामुळे जिल्ह्यातील सात तालुक्यांना लाभ होतो. भीमा-सीना बोगदा हा आशिया खंडातील सर्वांत मोठा बोगदा आणि पूर्व भागात बालाघाटच्या डोंगररांगात ज्वालामुखीचा केंद्र बिंधू आहे. उजनी धरणातून या बोगद्याद्वारे सीना नदीत पाणी सोडले जाते. याचबरोबर जिल्ह्यात सहा (६) मध्यम प्रकल्प आहेत. उत्तर सोलापूर तालुक्यात एकरूखे (हिप्परगी) तलाव आहे. याचाही फायदा आसपासच्या भागांतील लोकांना होतो. +मतदारसंघांच्या पुनर्रचनेनुसार सोलापूर जिल्ह्यात एकूण २ लोकसभा व ११ विधानसभा मतदारसंघ आहेत. तसेच ६८ जिल्हा परिषद मतदारसंघ व १३६ पंचायत समिती मतदारसंघ आहेत. +लोकसभा मतदारसंघ (२) : सोलापूर, माढा माढा लोकसभा मतदारसंघात सोलापूर जिल्ह्यातील करमाळा, माढा, सांगोले, माळशिरस या विधानसभा मतदारसंघांचा समावेश असून सातारा जिल्ह्यातील माण व फलटण या विधानसभा मतदारसंघांचा समावेश होतो. बार्शी हा जिल्ह्यातील विधानसभा मतदारसंघ उस्मानाबाद लोकसभा मतदारसंघात समाविष्ट आहे. +विधानसभा मतदारसंघ (११) : मोहोळ, उत्तर सोलापूर शहर, दक्षिण सोलापूर शहर, मध्य सोलापूर शहर, अक्कलकोट, पंढरपूर , करमाळा, माढा, सांगोले, माळशिरस, बार्शी. नवीन वैराग तालुका प्रस्तावित आहे. +हा जिल्हा कमी पावसाच्या, पर्जन्यछायेच्या प्रदेशात येतो. येथे पावसाचे वार्षिक सरासरी प्रमाण ५०० ते ७५० मि. मी. (५० ते ७५ से.मी.) इतके कमी आहे. तसेच पावसाची विभागणीही असमान आहे तरी उजनी धरणामुळे येथील बागायत क्षेत्र १८ ते २०% आहे. यावर प्रामुख्याने ऊस हे पीक घेतले जाते. एकूण ७५ ते ८२ % शेती लहरी पावसावर अवलंबून आहे. +सोलापूर जिल्ह्याला ज्वारीचे कोठारच म्हटले जाते. रब्बी मोसमातल्या ज्वारीखालील क्षेत्र सुमारे ७ लाख हेक्टर आहे. ज्वारी ह एक धान्यप्रकार आहे. हे एक तृणधान्य आहे. यास जोंधळा असेही म्हणतात. या वनस्पतीला इंग्रजीत Great millet असे म्हणतात. खरीप ज्वारीचे क्षेत्र सुमारे १५०० हेक्टर आहे. ज्वारीची मालदांडी ३५-१ ही जात प्रसिद्ध आहे. १९९० मध्ये आलेल्या महाराष्ट्र शासनाच्या फळबाग रोजगार हमी योजनेच्या अंमलबजावणीमुळे सोलापूर जिल्ह्यात फळबाग क्षेत्रात क्रांती झाली. डाळिंब (सुमारे ३० हजार हेक्टर), बोर (सुमारे २० हजार हेक्टर) या पिकांसह आंबा (९ हजार हेक्टर), सीताफळ, आवळा, जांभूळ यांच्या फळबागा कमी पाऊस असूनही केवळ विशिष्ट हवामानामुळे जिल्ह्यात वाढत आहेत. तसे फळ-प्रक्रिया उद्योगाबद्दलही आकर्षण वाढते आहे. द्राक्षाचीही लागवड जिल्ह्यात अधिकाधिक होत आहे. मोहोळ, पंढरपूर इ. तालुक्यांत द्राक्षापासून बेदाणेही तयार केले जातात. सांगोला व पंढरपूर तालुक्यांमध्ये बोर, डाळिंबाची लागवड मोठ्या प्रमाणावर केली जाते. +सोलापूर जिल्ह्यात मुळेगाव येथे (१९३३ साली पुण्याहून येथे आणण्यात आलेले) कोरडवाहू शेती संशोधन केंद्र आहे. तसेच जिल्ह्यात रब्बी ज्वारी संशोधन केंद्र व डाळिंब संशोधन केंद्रही आहे. सोलापूर जिल्ह्यातील कृषितज्ज्ञ व कृषि-अधिकारी श्री.वि. ग. राऊळ यांनी प्रामुख्याने फळबाग क्षेत्रात केवळ सोलापूर जिल्ह्यातच नव्हे तर महाराष्ट्रात क्रांती घडवून आणली. डाळींब, बोर तसेच सूर्यफूल, करडई या पिकांबाबत त्यांनी शेतकऱ्यांना मार्गदर्शन करून त्यांना संघटितही केले. +सांगोल्याची डाळींब युरोपीय देशात पाठवण्याची तयारी सुरू केली आहे. +उत्तर भारत आणि महाराष्ट्रात असलेल्या हवामान बदलामुळे दरवर्षी चांगला दर मिळणाऱ्या डाळिंबाला सध्या कवडीमोल किमतीने विकण्याची वेळ डाळिंब उत्पादक शेतकऱ्यावर अली आहे. पण सांगोला तालुक्यातील एका तरुणाने मात्र या सगळ्यावर मात करत आपल्या बागेतील डाळिंब थेट युरोपीय देशात पाठवण्याची तयारी सुरू केली आहे. +सोलापूर जिल्ह्यामधील तालुका उत्तर सोलापूर मध्ये रानमसले साधारण ५००० लोक संख्या असणारे एक गाव आहे. या गावाचे वैशिष्ट असे आहे कि या गावात कांदा खूप पिकवला जातो. सोलापूर, मुंबई हैद्राबाद बंगलोर या ठिकाणी कांदा विकण्यासाठी जातो.बार्शी तालुक्यात नारी, नारीवाडी ही गावे द्राक्षे फळ पिकासाठी प्रसिद्ध आहेत. +सोलापूर औद्यागिकदृष्ट्याही विकसित होत आहे. जिल्ह्यात सोलापूर (अक्कलकोट रोड, होटगी रोड), चिंचोली, बार्शी, कुर्डूवाडी येथे औद्योगिक वसाहती आहेत. पूर्वीच्या काळी येथील हातमाग कापड उद्योग प्रसिद्ध होता. सध्या येथील यंत्रमाग कापड उद्योगही प्रसिद्ध आहे. येथील चादरी व टर्किश टॉवेल्स भारतभर प्रसिद्ध आहेत. काही यंत्रमागधारक यांची परदेशी निर्यातही करतात. कापडी वॉल हँगिंग्ज हे देखील येथील वैशिष्ट्य आहे. काही कंपन्या आपल्या मालाची १००% निर्यातही करतात. सोलापूर शहर व आसपासच्या भागात विडी उद्योग अनेक कुटुंबांसाठी महत्त्वाचा उद्योग आहे. सुती कापड उद्योग व विडी उद्योग यांमध्ये प्रामुख्याने तेलुगू भाषिक विणकर समाजाचा मोठा वाटा आहे. रसायन निर्मिती उद्योग येथील वैशिष्ट्य आहे. +दूध डेअरी, कृषिप्रक्रिया उद्योग, गोमय उत्पादने व साखर कारखाने या उद्योगांच्या माध्यमातून लोकमंगल हा उद्योग जिल्ह्यात अनेकांचे रोजगाराचे साधन बनत आहे. दक्षिण सोलापूर तालुक्यात बिर्ला सिमेंट कारखाना आहे. जिल्ह्यातील अनेक तालुक्यांत सूत गिरण्या आहेत. कॅम शॅफ्ट्स बनवणारा प्रिसिजन उद्योग जिल्ह्यातील प्रमुख उद्योग बनू पाहतो आहे. तसेच सोलापूर शहराजवळ किर्लोस्कर कंपनीचा शिवाजी वर्क्स लिमिटेड हा इंजिन ऑटो पार्ट्‌स बनवणारा कारखाना आहे. केम येथील हळदीपासून बनवले जाणारे कुंकू प्रसिद्ध असून पंढरपूर, सांगोला व मंगळवेढा या तालुक्यांतील विणलेल्या घोंगड्या महाराष्ट्रात प्रसिद्ध आहेत. +सोलापूर शहर व जिल्ह्यात पूर्वी अनेक छोट्या-मोठ्या सूत गिरण्या होत्या. हळूहळू यंत्रमाग वाढत गेले. गिरणगाव ही सोलापूरची ओळख पुसट होत असली तरीही आजचे यंत्रमाग कुशल व कष्टाळू कामगार व मोजके हातमाग यांच्या माध्यमातून मनमोहक साड्या, जेकॉर्ड चादरी, टर्किश टॉवेल्स, पडदे व वॉल हँगिग्ज यांचे उत्पादन आजही सोलापुरात मोठ्या प्रमाणावर होते आहे. +सोलापूर रेल्वे वाहतुकीच्या दृष्टीने महत्त्वाचे केंद्र आहे. कुर्डुवाडी व होटगी ही जंक्शन्स जिल्ह्यात आहेत. मुंबई -चेन्नई, सोलापूर - विजापूर व मिरज - लातूर हे तीन लोहमार्ग जिल्ह्यातून गेले आहेत. कन्याकुमारी, चेन्नई, मुंबई, आग्रा, दिल्ली, हरिद्वार, भुबनेश्वर, बेंगलोर, हैदराबाद ही अनेक शहरे रेल्वेद्वारे सोलापूरला जोडली गेली आहेत. सोलापूर हे रेल्वेदृष्ट्या दक्षिणेचे प्रवेशद्वार आहे. +सोलापूर शहर रस्ते वाहतूकी सोबत महाराष्ट्र राज्यातील कोल्हापूर सांगली इचलकरंजी पुणे सातारा नाशिक अहमदनगर छत्रपती संभाजीनगर तसेच पुर्वेकडील जालना हिंगोली नांदेड इ महानगरांसोबत जोडले आहे. तसेच जवळील कर्नाटक राज्याशी ही सोलापूर शहर रस्ते वाहतूकी ने जोडले आहे. +सोलापूर जिल्ह्यातून पुणे-हैदराबाद हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र. ९ जातो. तसेच सोलापूर-विजापूर-मंगळूर हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र. १३ ही जातो. सोलापूर-औरंगाबाद-धुळे हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.२११ जातो. रत्‍नागिरी-नागपूर हा राष्ट्रीय महामार्ग क्र.२०४ ही सोलापूर जिल्ह्यातून जातो. सिकंदराबाद सोलापूर महामार्ग प्रस्तावित आहे. +धार्मिक व आध्यात्मिक दृष्टिकोनातून सोलापूर जिल्हा महाराष्ट्रात महत्त्वाचा ठरतो तो प्रामुख्याने दक्षिणेची काशी असलेल्या पंढरपूरमुळेच. आषाढी व कार्तिकी एकादशीला लाखो वारकरी विठ्ठलाच्या दर्शनाला येतात. हे पूर्ण महाराष्ट्राचेच प्रमुख धार्मिक उत्सव आहेत. +महाभारतकाळात भगवान श्रीकृष्णाने मुचकुंद राजाला वर दिला. त्यानुसार भक्त पुंडलिकरूपी मुचकुंद राजाला श्रीकृष्णाने विठ्ठलाच्या रूपात विटेवर उभे राहून दर्शन दिले अशी कथा सांगितली जाते. येथे विठ्ठल व रुक्मिणीची मंदिरे वेगवेगळी आहेत. विठ्ठल मंदिर हे शिल्पकलेचा उत्तम नमुनाही मानले जाते. मराठी माणसाची संस्कृती, अध्यात्म व जीवन समृद्ध करणारे काव्य संत-कवींनी रचले, ते विठ्ठलाप्रती असलेल्या भक्ति-प्रेमातूनच! महाराष्ट्रात यादव काळापासून जी सामाजिक व आध्यात्मिक क्रांती सुरू झाली. तिचे प्रमुख केंद्र चंद्रभागेचे वाळवंटच होते. पंढरपूर सोलापूर-कोल्हापूर मार्गावर असून सोलापूरपासून ६७ कि.मी. अंतरावर आहे. +सोलापूर शहरात कंबर तलाव या ठिकाणी असलेल्या महात्मा गांधी प्राणी संग्रहालयात अनेक प्रकारची पशु-पक्षी, प्राणी हे पहावयास मिळतात. येथे सिंह, बिबट्या, मगर, माकडे, काळविट व हरणे मोठ्या प्रमाणावर दिसून येतात. +जिल्ह्यात मंगळवेढा येथे श्री दामाजीपंतांचे मंदिर आहे. तसेच माळशिरस तालुक्यातील वेळापूर येथे अर्धनारी नटेश्वराचे एकमेवाद्वितीय असे हेमाडपंती स्थापत्यशैली मंदिर आहे. बाराव्या शतकात यादव काळात या मंदिराचा जीर्णोद्धार केला गेल्याचा उल्लेख आढळतो. दक्षिण सोलापूर तालुक्यात हत्तरसंग कुडल येथे भीमा-सीना संगम झालेला आहे. या ठिकाणी झालेल्या पुरातत्त्वीय संशोधनामुळे हे आज जिल्ह्यातील प्रमुख पर्यटन स्थळ बनले आहे. येथे संगमावर अकराव्या शतकात बांधलेली (कोरलेली) हरिहरेश्वर व संगमेश्वर ही अजिंठा-वेरूळची लेणी वेरुळच्या शिल्पकलेशी साम्य असलेली महादेव मंदिरे आहेत. या ठिकाणी उत्खननात जगातील एकमेव असे दुर्मीळ शिवलिंग सापडलेले आहे. या ४ फुटी शिवलिंगावर शिवाची ३५९ मुखे व अन्य मूर्ती कोरल्या आहेत. या मंदिराच्या बांधकामाचे वैशिष्ट्य असे की, महाशिवरात्रीच्या दिवशी सूर्योदयाच्या वेळी अनेक दरवाजे ओलांडून सूर्यकिरणे शिवलिंगावर पडतात. +भारतात विष्णूची मंदिरे अतिशय कमी ठिकाणी आहेत. या जिल्ह्यात ते बार्शी येथे आहे. या हेमाडपंती स्थापत्यशैली मंदिरामुळे बार्शीला भगवंताची बार्शी म्हणतात. एकादशीला पंढरपुरात विठोबाचे दर्शन घेणारा वारकरी द्वादशीला बार्शीच्या भगवंताचे दर्शन घेतल्याशिवाय आपल्या गावी परत जात नाही. जिल्ह्यातील सोलापूर-मंगळवेढा रस्त्यावर, भीमा नदीच्या तीरावर माचणूर येथे महादेवाचे पुरातन मंदिर आहे. अकलूज येथे नीरा नदीच्या काठी प्रेक्षणीय किल्ला असून करमाळा येथेही प्रसिद्ध भुईकोट किल्ला व अष्टकोनी विहीर आहे. मध्ययुगीन काळात बहामनी राजवटीत सोलापुरात बांधला गेलेला भुईकोट किल्ला हे जिल्ह्याचे खास वैशिष्ट्य. किल्लाबांधणी शास्त्राचा उत्कृष्ट नमुना असलेला हा किल्ला १४ व्या शतकात बांधला गेल्याचे इतिहासकार सांगतात. १६८५-८६ या काळात औरंगजेब सुमारे वर्षभर या किल्ल्यावर राहिला होता. येथेच त्याच्या टांकसाळीतून चांदीची नाणी निर्माण झाल्याचे पुरावे आढळतात. ही नाणी आजही कोलकता येथील म्युझियममध्ये आढळतात. १७९५ ते १८१८ या काळात हा किल्ला मराठ्यांच्या ताब्यात होता. दुसरा बाजीराव पेशवा यांचा निवास या किल्ल्यावर होता. इंग्रजांनी सोलापूरवर आक्रमण करून बाजीरावाचा पाडाव मे, १८१८ मध्ये केला. ( इंग्रज आणि मराठे यांच्यातील शेवटची लढाई जिल्ह्यात मोहोळ तालुक्यातील आष्टी येथे १८१८ मध्ये झाली आणि मराठेशाहीचा अंत झाला.) +हत्तरसंग कुडल तालुका-दक्षिण सोलापूर जिल्हा सोलापूर +भिमा आणि सीना या दोन नदींच्या संगमावर दोन प्राचीन मंदिरे आहेत.संगमेश्वर आणि हरिहरेश्वर आशी त्या मंदिरांची नावे आहेत. +हरिहरेश्वर मंदिर पुर्णपणे मातीत गाडले गेले होते, सोलापूर येथील दयानंद महाविद्यालयाचे प्रा.गजानन भिडे यांनी हरिहरेश्वर मंदिराची उत्खनन करून ते उजेडात आणले. ही दोन्ही मंदिरे अद्वितीय शिल्पकला आणि वास्तूकलेच्या दृष्टीने महत्त्वाचे आहेत. +जिल्ह्यातील माळढोक पक्षी अभयारण्य व धर्मवीर संभाजी उद्यान तलाव (कंबर तलाव) पक्षी अभयारण्य - ही अभयारण्ये प्रसिद्ध आहेत. सोलापूर शहरातील कंबर तलावात (संभाजी तलाव) दुर्मीळ पक्षी येत असल्याचे येथील पक्षीतज्ज्ञ बी. एस. कुलकर्णी यांनी अभ्यासले, तसेच त्यांनी नान्नज येथे माळढोकही शोधून काढला. कंबर तलाव हा सोलापूरचे एक फुफ्फुस आहे. येथे ६५ प्रकारचे पाणपक्षी असून, हिवाळ्यात येथे १४ जातींची रानबदके परदेशातून येतात. मध्य आशिया, सैबेरिया, चीन, युरोप येथून ही रानबदके येतात. ढोक, ढिबरा, कव्हेर जातीचे मासेही या तलावात मुबलकपणे आढळतात. सुप्रसिद्ध पक्षीतज्ज्ञ कै. सलीम अली यांचे हे आवडते ठिकाण होते. याच तळ्याच्या परिसरात १४ उपवनांसह स्मृतिवनही तयार करण्यात आले आहे. आम्रवन, चंपक वन, अशोक वन, गणेश वन इत्यादी उपवने सामाजिक वनीकरण खात्यामार्फत विकसित करण्यात आली आहेत. हे स्मृतिवन देशविदेशातील पर्यटकांचे आकर्षण ठरत आहे. +१९७९-८० मध्ये नान्नज (उत्तर सोलापूर तालुका) येथे माळढोक पक्षी अभयारण्य जाहीर करण्यात आले आहे. तीन फुटी उंची व २० ते २५ कि. वजनाचे माळढोक आज जगात फक्त सुमारे ५०० संख्येनेच उरलेले आहेत. त्यातील सुमारे २५ माळढोक नान्नज येथे आढळतात. जिल्ह्यातील माढा, मोहोळ व करमाळा हे तीन तालुके या अभयारण्यांतर्गत येतात. रेवणसिध्येश्वर मंदिर वनविहार प्रसिद्ध आहे. +सोलापूर जिल्ह्याची सीमा कर्नाटकला लागलेली आहे, तसेच आंध्र प्रदेश हे राज्यही सोलापूर जिल्ह्याला जवळ आहे. साहजिकच धनगर भाषिक लोकांची संख्या येथे लक्षणीय आहे. तसेच मराठी भाषकांची संख्याही या जिल्ह्यात जास्त आहे. सोलापूर जिल्ह्यात मराठी, कन्नड व तेलुगू भाषांचा व संस्कृतींचा संगम झाल्याचे चित्र दिसते. येथील मराठी बोली विशिष्ट हेलकाव्यांसह (हेल काढून) बोलली जाते. मराठी बोली भाषेच्या उच्चारशैलीवर प्रामुख्याने धनगर भाषेचा प्रभाव जाणवतो. येथील लोक परस्परांशी मराठी, कन्नड, तेलुगू व हिंदी अशा सर्व भाषांत सहजतेने बोलताना आढळतात. येथे लिंगायत, मराठा व धनगर जातीचे लोक मोठ्या प्रमाणावर आढळतात. बंजारा (गोरमाटी) तांड्यामध्ये राहतात. +येथील धनगर व मराठा लोक गेली अनेक वर्षे महाराष्ट्रात राहत आहेत. ते इथल्या मातीशी समरस होऊन गेले आहेत. त्यांची केवळ बोली मराठीत. बहुतांश लोक कन्नड / तेलुगू लिहू शकत नाहीत. बहुभाषिक लोक सोलापूर जिल्ह्यात राहत असूनही येथे कोणत्याही कारणांवरून मराठी, कन्नड, तेलुगू लोकांमध्ये संघर्ष झाल्याचे दिसत नाही. परंपरा मानणाऱ्या लोकांमुळे व शहरीकरण फारसे वेगाने न झाल्यामुळे जिल्ह्याचा तोंडावळा पारंपरिक व ग्रामीण आहे. +सोलापूर शहराचे ग्रामदैवत असलेल्या श्रीसिद्धरामेश्वर यांच्या समाधी मंदिराबरोबरच सोलापूरची या मंदिराशी जोडलेली गड्ड्याची यात्रा सोलापूर जिल्ह्यात व कर्नाटकातील काही भागांत प्रसिद्ध आहे. या यात्रेस काठीची यात्रा किंवा योगदंडाची यात्रा असेही म्हटले जाते. सिद्धरामेश्वराच्या योगदंडाचा विवाह सोहळा (किंवा अक्षता सोहळा) सोलापुरात मकर संक्रांतीच्या काळात तीन दिवस (भोगी, संक्रांत, किंक्रांत) साजरा केला जातो. १८ व्या शतकात संत शुभराय यांनी संपूर्ण वाळूच्या विठ्ठल मूर्तीची स्थापना करून सोलापूर भागात विविध धार्मिक उत्सवांना सुरुवात केली. आषाढी व कार्तिकी एकादशीची रथयात्रा ही गेल्या २०० वर्षांपासून सोलापूरचे सांस्कृतिक वैभव बनलेली आहे. जिल्ह्यातील ज्वारीच्या भरघोस उत्पादनामुळे ज्वारीची गरम भाकरी येथे प्रसिद्ध आहे. तसेच येथील शेंगदाणा चटणी, इडली, डोसा, उत्तप्पा हे दाक्षिणात्य पदार्थ, तसेच डिसेंबर-जानेवारी महिन्यांतल्या हुरडा पार्ट्या प्रसिद्ध आहेत. चटणी-भाकरी व हुरड्याचा आस्वाद घेण्यासाठी अन्य जिल्ह्यांतूनही लोक येथे येतात. सोलापूर येथे आत्तापर्यंत अ.भा. मराठी नाट्य संमेलन व साहित्य संमेलन संपन्न झालेले आहे. उर्दू साहित्य संमेलन, धनगर साहित्य संमेलन, सावरकर साहित्य संमेलन अशी अनेक साहित्य संमेलने सोलापूरमध्ये झाली आहेत, होणार आहेत. महाराष्ट्र साहित्य परिषदेच्या सोलापुरात पाच शाखा आहेत म सा प सोलापूर शाखेचे डॉक्टर सुहास पुजारी म सा प जुळेेेे सोलापूर शाखेचे अध्यक्ष पद्माकर कुलकर्णी, म सा प उत्तर शाखेचे अध्यक्ष ह भ प सुधाकर महाराज इंगळे, म सा प दक्षिण सोलापूर शाखेचे अध्यक्ष रेणुका महागावकर मसाप पश्चिम शाखेचे अध्यक्ष श्रीकांत मोरे +करकंब मधील बाजार आमटी खूप प्रसिद्ध आहे. खूप दूरवरून लोक ही आमटी खाण्यासाठी करकंबला येतात.सोलापुरातील शेंगा चटणी प्रसिद्ध आहे. लंबोटी येथील शेंगा चटणी प्रसिद्ध आहे. ती घेण्यासाठी लांबून लोक येतात. +आज सोलापूर शहर शैक्षणिकदृष्ट्या एक उत्तम केंद्र बनू पाहत आहे. एक जिल्हा-एक विद्यापीठ या योजनेतील विद्यापीठ सोलापूर येथे निर्माण करण्यात आले आहे. सोलापूर विद्यापीठची स्थापना ऑगस्ट, २००४ मध्ये झाली. या अंतर्गत आज जिल्ह्यात एकूण ६१ विविध प्रकारची महाविद्यालये आहेत. त्यांपैकी सुमारे ३५ महाविद्यालये सोलापूर शहरात आहेत. शहरात वैद्यकीय, अभियांत्रिकी, व्यवस्थापन, विधी, समाजसेवा, उद्यानविद्या, स्थापत्यशास्त्र, शिक्षणशास्त्र, व वस्त्रविद्या - अशा सर्व शाखांमधील शिक्षण उपलब्ध आहे. संपूर्ण सोलापूर जिल्ह्यातून, तसेच मराठवाड्यातील बीड, उस्मानाबाद या भागांतून आणि कर्नाटकातील बिदर, गुलबर्गा व विजापूर या जिल्ह्यांतून शिक्षणासाठी विद्यार्थी सोलापूरला येत असतात. लातूर, सांगली येथूनही विद्यार्थी शिक्षणासाठी येतात. +पूर्वीच्या काळी थोर शिवभक्त शिवयोगी सिद्धरामेश्वर सोलापुरात होऊन गेले. सिद्धारामेश्वर यांनी सोलापूरला अडुसष्ट (६८) शिवलिंगांची स्थापना करून तेथील धार्मिक माहात्म्य वाढवले. आपल्या शिष्यांसह एका सुंदर तळ्याची निर्मिती केली. याच तळ्याच्या मध्यभागी शिवमंदिर आहे व येथेच सिद्धरामेश्वर यांची शिवयोग समाधी आहे. तळ्याच्या मध्यभागी हे शिवमंदिर असल्याने देशातील हे एक वैशिष्ट्यपूर्ण मंदिर आहे. +तेलुगू भाषिक असलेले संत शुभराय महाराज हे देखील सुमारे ३५ वर्षे सोलापुरात होते. तेलुगूसह मराठी, उर्दू, संस्कृत, फारसी अशा अनेक भाषा त्यांना अवगत होत्या. शुभराय यांनी अस्खलित मराठीत भक्तिपर पदे रचली आहेत. ही पदे आजही महाराष्ट्रात व कर्नाटकात गायली जातात. विनोबा भावेंच्या रोजच्या प्रार्थनेत शुभरायांचे पद होते. शुभराय हे थोर ईश्वरभक्त होते, कवी होते तसेच ते संगीत साधक होते व उच्चप्रतीचे चित्रकारही होते. त्यांनी रामायण व महाभारतावर आधारलेली सुमारे ५०० चित्रे काढली आहेत. जमाखर्चाच्या कागदाच्या मागच्या बाजूवर काढलेली जलरंगातील ही चित्रे आश्चर्यकारक आहेत. २०० वर्षांनंतरही या चित्रांतील रंग ताजे वाटतात. महाराष्ट्र राज्य साहित्य संस्कृती मंडळाने ही चित्रे चित्रचिरंतन या पुस्तकातून प्रसिद्ध केली आहेत. या चित्रांची प्रदर्शनेही भरवली जातात. +कांदा, मुळा भाजी, अवघी विठाई माझी म्हणत भक्तीचा मळा फुलवणारे संत सावता माळी सोलापूर जिल्ह्यातलेच, संत चोखामेळा, कान्होपात्रा इथलेच आणि दुष्काळात बादशहाची धान्याची कोठारे लोकांना खुली करणारे संत दामाजीपंत याच जिल्ह्यातल्या मंगळवेढ्याचे. श्री स्वामी समर्थ या जिल्ह्यातील अक्कलकोट येथे २१ वर्षे राहत होते. अक्कलकोट येथेच त्यांची समाधी आहे. आज अक्कलकोट हे महाराष्ट्रातील एक प्रमुख तीर्थस्थान बनलेले आहे. लावणीकार शाहीर राम जोशीही याच जिल्ह्यातले. राम जोशी लावण्याही रचत तसेच कीर्तनेही करत. शुभराय महाराजांनी रामजोशी यांना उपदेश केल्यानंतर राम जोशी यांनी डफ फोडून टाकला व लावणी सोडली अशी कथा सोलापुरात प्रसिद्ध आहे. साहित्यसम्राट न. चि. केळकर यांचा जन्म जिल्ह्यातील मोडनिंब या गावी झाला, तर नवकवितेचे प्रवर्तक बा.सी. मर्ढेकर जिल्ह्यातील मर्ढे या गावचे. युद्धकाळात रुग्ण सैनिकांची सेवा करून भारताचे नाव जगभर उज्ज्वल करणारे डॉ. द्वारकानाथ कोटणीस यांचे जन्मगाव सोलापूर असून, येथे त्यांचे स्मारकही आहे. तसेच पंचागकर्ते दातेही सोलपूरचेच. +साहित्यिकांचा विचार करता अठराव्या शतकातील शुभराय व राम जोशी यांचेनंतर विसाव्या शतकातील कवी कुंजविहारी (हरिहर गुरुनाथ सलगरकर) यांची नोंद निश्चितच घ्यावी लागेल. स्वातंत्रसंग्रामात त्यांच्या देशभक्तीपर कवितांनी जनतेला प्रेरणा दिली. तो शूरपणा आता रणात कसा नाही। इतिहास मराठ्यांचा स्मरणात कसा नाही।। अशा प्रखर कवितांसह सुंदर भावगीते लिहिणारे कवी संजीव (कृ.गं. दीक्षित) हेही सोलापूरचेच. प्रसिद्ध शाहीर अमर शेख; गीतकार रा.ना. पवार; ज्येष्ठ कादंबरीकार, कवी व समीक्षक त्र्यं.वि. सरदेशमुख; महाराष्ट्रातील प्रभावी वक्ते डॉ. निर्मलकुमार फडकुले; संगीत तज्ज्ञ व कवी श्रीराम पुजारी; संत साहित्याचे अभ्यासक श्री. दा.का. थावर; ग्रामीण जीवन व लोकसंस्कृतीचे अभ्यासक डॉ.द.ता. भोसले; सावरकर साहित्य, लोकसंगीत, लावणी या विषयांचे अभ्यासक पंढरपूरचे श्री. वा.ना. उत्पात; समीक्षक डॉ. गो.मा. पवार अशा अनेक दिग्गजांनी आपल्या अभ्यासाच्या व कलेच्या माध्यमातून सोलापूर शहर व जिल्ह्याच्या लौकिकात भर घातली आहे.प्रख्यात चित्रकार एम.एफ. हुसेन व ज्येष्ठ दिग्दर्शक जब्बार पटेल हे मूळचे सोलापूर जिल्ह्यातलेच. फॅन्ड्री व सैराट या चित्रपटाचे दिग्दर्शक, अभिनेते नागराज मंजुळे हे सोलापूर जिल्ह्यातील करमाळा तालुक्यातीलच आहेत. अक्करमाशी या कादंबरीतील वास्तवदर्शी लेखनातून महाराष्ट्राला हादरवून टाकणारे शरणकुमार लिंबाळे; साहित्य अकादमी पुरस्कार विजेते अनुवादक प्रा. निशिकांत ठकार, कवी लक्ष्मीनारायण बोल्ली हेही याच जिल्ह्यातले.जेष्ट नाट्य व चित्रपट अभिनेत्री हेही याच जिल्ह्यातले आहेत. +सर्वात विशेष म्हणजे प्रख्यात लेखक संगणक तज्ज्ञ अच्युत गोडबोले हेही मुळचे सोलापूरचेच. त्यांचे 'मुसाफिर, नादव़ेध, किमयागार, अर्थात झपुर्झा' ही पुस्तके मराठी साहित्य विश्वात लोकप्रिय आहेत. +डॉ. विशाल शिंदे हे अमेरिकेत कॅलिफोनिया येथे संशोधक म्हणुन कार्यरत आहेत.अमेरिकेत संशोधन संस्थेत ते संचालक पदावर कार्यरत आहेत. +दिवंगत क्रिकेट खेळाडू पॉली उम्रीगर यांच्या कारकिर्दीची सुरुवात सोलापुरात झाली. पुढे ते राष्ट्रीय, आंतरराष्ट्रीय स्तरावर चमकले. २००८ साली कु. अनघा देशपांडे हिची भारतीय महिला क्रिकेट संघात निवड झाली. कु. अनघाने आशिया चषक क्रिकेट स्पर्धेत चमकदार कामगिरी केली आहे. पद्माकर कुलकर्णी मूळचे उस्मानाबाद जिल्ह्यातल्या लामजना गावच्या सध्या त्यांचे वास्तव्य सोलापूरात आहे. महाराष्ट्र साहित्य परिषदेच्या संस्था त्यांनी वाढवल्या. साहित्य नाट्य आणि सांस्कृतिक क्षेत्रात त्यांचे मोलाचे काम आहे. त्यांनी महाराष्ट्र राज्य पाठ्यपुस्तक मंडळ बालभारती याठिकाणी कार्यकारी सदस्य म्हणून अनेक वर्ष समितीवर काम केले आहे, सध्या ते महाराष्ट्र साहित्य परिषद जुळे सोलापूर ते अध्यक्ष असून बालकुमार साहित्य मंडळाचे ते संस्थापक अध्यक्ष आहेत. त्यांनी काही काळ अखिल भारतीय मराठी साहित्य महामंडळ वर हे काम केले आहे तर सध्या ते सोलापूर आकाशवाणी वर वृत्तनिवेदक म्हणून कार्यरत आहेत. पुणे येथील सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठच्या प्र- कुलगुरू पदी असलेले डॉ. नेहरू सिद्राम उमराणी हे विद्यापीठाचे आठवे प्र-कुलगुरू आहेत. डॉ.एन.एस उमराणी हे मूळचे सोलापूर जिल्ह्याच्या दक्षिण सोलापूर तालूक्यातील "भंडारकवठे" या गावचे आहेत. +दिवंगत प्राध्यापक गजानन लक्ष्मण भिडे हे मुळचे जामखेड जिल्हा -अहमदनगर येयील रहिवासी होते, त्यांचे उच्च शिक्षण पुणे येथे झाले. शिक्षणानंतर ते वाई येथे विश्वकोष मंडळात लेखक म्हणुन कार्य केले, या दरम्यान सोलापुरातील दयानंद महाविद्यालयात प्राचीन भारतीय इतिहास विभागात प्राध्यापक पदावर रुजु झाले . इतिहास विषयाचा व्यासंग व लेखन कार्य यामुळे त्याचे अनेक विद्यार्थी इतिहासात प्राध्यापक झाले. इतिहास विषयाची पाठ्यपुस्तके, सदर्भ ग्रंथ, स्पर्धापरिक्षा पुस्तके असे विविधांगी लेखन केले. इतिहासातील प्राचीन कालखंड हा जरी आवडीचा असला, तरी मध्ययुगीन व आधुनिक कालखंडावर त्यांचे प्रभुत्व होते. हत्तसंग कुडल येथील हरिहरेश्वर मंदिर उत्खन्न हा त्यांचा जीवनातील परमोच्य आंनदाचा कालावधी होता. या मंदिराचे पर्यटन महत्त्व वाढण्यात त्यांचा सिंहाचा वाटा होता.त्यांचे समाज सुधारणेचा इतिहास हे पुस्तक स्पर्धापरिक्षा(MPSC व UPSC) बसणारी मुले वापरतात व ते प्रसिद्ध पुस्तक आहे +डॉ. राजेश शर्मा हे दयानंद +महाविद्यालयाचे विद्यार्थी असुन सध्या बारामती येथे विद्याविकास प्रतिष्ठान यांच्या जैवतंत्रज्ञान विभागात विभाग प्रमुख आहेत.यांचे जैवरसायनशास्त्र या विषयात संशोधन असुन त्यांना पेंटट मिळाले आहेत . +मुढवी (पुरातत्त्वीय उत्खनन स्थळ) (तालुका मंगळवेढा जिल्हा सोलापूर )मुढवी हे ठिकाण मांण नदीच्या काठावर वसलेले आहे .या ठिकाणी सन 2003 मध्ये पुरातत्त्वीय उत्खनन करण्यात आले या ठिकाणी सातवाहन काळातील अवशेष मिळाले. +सिद्धापूर (पुरातत्त्वीय उत्खनन स्थळ) (तालुका मंगळवेढा जिल्हा सोलापूर) सिद्धापूर हे ठिकाण भीमा नदीच्या काठावर वसलेले आहे. या ठिकाणी सण 2004 मध्ये पुरातत्त्वीय उत्खनन करण्यात आले. +वाकाव( पुरातत्त्वीय उत्खनन स्थळ )(तालुका माढा जिल्हा सोलापूर )हे ठिकाण सीना नदीच्या काठावर वसलेले आहे. +कारकल (पुरातत्त्वीय उत्खनन स्थळ )(तालुका दक्षिण सोलापूर जिल्हा सोलापूर )हे ठिकाण भीमा नदीच्या काठावर वसलेले आहे. +नरखेड (पुरातत्त्वीय उत्खनन स्थळ )(तालुका मोहोळ जिल्हा सोलापूर )हे ठिकाण भोगावती नदीच्या काठावर वसलेले आहे . diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6888.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6888.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eb361b98a747889079e825a2ee0f2a46ee11e7cb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6888.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + + +बाजीगर हा १९९३ साली प्रदर्शित झालेला एक भारतीय हिंदी चित्रपट आहे. अब्बास-मस्तान ह्यांनी दिग्दर्शन केलेल्या ह्या चित्रपटामध्ये शाहरूख खानने प्रथमच खलनायकाची भूमिका केली. अभिनेत्री शिल्पा शेट्टी हिने बाजीगरमधून बॉलिवूडमध्ये पदार्पण केले. हा चित्रपट बॉक्स ऑफिसवर प्रचंड यशस्वी ठरला व त्याला अनेक पुरस्कार मिळाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6893.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6893.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d04bfd2ee2e7be4d43869f36d3d16ff0e3d184d6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6893.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + + +बाजीराव पेशवे यांच्याशी संबंधित खालील लेख उपलब्ध आहेत : diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6901.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6901.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d47e3360010bb1ab05bb6fe971680a7eb25873ea --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6901.txt @@ -0,0 +1,65 @@ + + +चित्रपट दिग्दर्शक +आगामी चित्रपट: भारूड +Bajirao Lokhande +Contact :9324153883 +Date of Birth : 20th April 1970 +Address : VS Road, Kadar Compound Near Chirag Hotel, Virar (E). +Ta: Vasai, Dist: Thane-401503 +Languages Known : English,Marathi & Hindi + +Worked in films &T.V. serials In Direction Department as shown below. +ASSO DIRECTOER +Kavlachya Tondat Puri (Marathi Film), +Garbh (Marathi Film), +Chahato Mi Tula (Marathi Film), +Sangati (Marathi Films), +Mumbaicha Pahuna (Marathi Film), +Man Bedhunda (Marathi album), +Bawal Kare Chediya (Bhojpuri Film), +Bitwa bhael anmol ( Bhojpuri Film), +Charano ki Soungandh (Bhojpuri Film), +Hamar Izzat (Bhojpuri Film), +Waqt (lindi serial), +Gul Bano (Hindi serial), +Pal Pal (Hindi serial), +EPISODE DIREEECTEOR +Asha Abhilasha (Marathi serial), +Chiimneey Pakhra (Marathi serial), +Dosh Kunacha (Marathi serial) , +ASST. DIRECTOR +Putra Kamesthi (Marathi serial), +Chayageet (Marathi serial), +Sanga Sanga Lavkar Sanga (Marathi), +Ganpati special (Marathi serial), +Gun Gun Gani (Marathi serial), +Ka Kaa Kiku (Marathi serial), +Balpan Mothyachc (Marathi serial), +Naman Natvara Sangit Natak (Marathi), +Kacha Papad Pakka Papad (Hindi serial), +Champion (Marathi telefilm), + +ASST. SOUND RECORDISET +Sanj Savlya, +Tbaraar, +Shakun Khuna, +Ek Wada Zapatlcla, +Har Jeet (pilot), +Diwen divas, +Tharar (Marathi serial), +Sanj Savlya (Marathi serial), +Ka Kaa Ki Ku (Marathi serial), +Asiyat (hindi serial), +Most Wanted (Marathi film), +ACTING +hildren Drama & Adult Drama (1996 to 2004), +ONE ACT PLAY DIRECTION & ACTING, +Vasai Kala Krida Festival (1996 to 2004), +Option, +Natya Darpan, +All Maharastra Purshotam Karandak Comoeition (Neel Madra), +ORG. CO-ORDINATOR, +Entertainment Pvt.Ltd.2001), +Inter Continental Youth Camp 2004 (Vision Of youth, LYC.), +Prachiti Group (All Maharashtra one act comp.), diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6915.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6915.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0666109521dc4877c7c9c886e32b709614139309 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6915.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाडगीचापाडा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील दिंडोरी तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सियसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १,००० मि.मी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6916.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6916.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5054239d6ce5ea85e239e9309339fd5d3a258e72 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6916.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बाडेन-व्युर्टेंबर्ग हे जर्मनीचे एक महत्त्वाचे राज्य असून औद्योगिक व शैक्षणिक दृष्टया पुढारलेले राज्य आहे. जर्मनीचा नैऋत्य (दक्षिण-पश्चिम) दिशेचा बहुतेक भाग व्यापते. ऱ्हाइन नदीचा वरचा भाग हा बहुतांशी या राज्यात येत असला तरी या राज्यातील बहुतेक मुख्य शहरे नेकार नदीच्या किनारी वसलेली आहेत. (उदा: स्टुटगार्ट , ट्युबिंगेन, हाइलब्रॉन, मानहाइम ). याची राजधानी स्टुटगार्ट असून हे जर्मनीतील आकाराने ( ३५,७४२ वर्ग किमी ) व लोकसंख्येने ( १ कोटी ७ लाख ) तिसरे मोठे राज्य आहे. +बाडेन-व्युर्टेंबर्ग राज्याच्या पश्चिमेला ऱ्हाइन नदीलगत फ्रान्सची सीमा आहे व दक्षिणेला स्वित्झर्लंडची आंतरराष्ट्रीय सीमा आहे. पूर्वेला बायर्न, तर उत्तरेला ऱ्हाइनलॅंड-फाल्त्स व हेसेन या राज्यांच्या सीमा आहेत. +राज्यातील प्रमुख नदी - ऱ्हाइन नदी - फ्रान्सच्या सीमेलगत वाहते. राज्यातील इतर प्रमुख नद्यांमध्ये नेकार व डोनाउ यांचा समावेश होतो. नेकार नदी मानहाइम या शहराजवळ ऱ्हाइन नदीला मिळते. डोनाउ नदी ही पूर्ववाहिनी असून तिचा युरोपातील प्रमुख नद्यांत समावेश होतो. ती बायर्नमधून पुढे जाऊन युरोपातील अनेक देशांतून वाहते व सरतेशेवटी रोमानियामध्ये काळ्या समुद्राला जाऊन मिळते. नेकार व डोनाउ या दोन्ही नद्या ब्लॅक फॉरेस्टनजीकच्या पर्वतरांगेत उगम पावतात. +ब्लॅक फॉरेस्ट अथवा जर्मन भाषेत श्वार्झवाल्ड ही राज्यातील प्रमुख पर्वतरांग आहे. या डोंगररांगामध्ये असलेले पाईन वृक्षांच्या घनदाट जंगलांमु़ळे याचे नाव ब्लॅक फोरेस्ट असे पडले. यामध्ये फेल्डबर्ग हे सर्वात उंच ठिकाण असून त्याची उंची १४९३ मी आहे. ब्लॅक फॉरेस्टने डोंगररांगेनी राज्याचा पश्चिम भाग व्यापला आहे तर पूर्व भागात स्वेबियन आल्प्स ( अथवा श्वाबन आल्प्स) ही डोंगररांग आहे. या दोन डोंगररांगांमुळे हे राज्य बहुतांशी उंच-सखल आहे. +दक्षिणेला स्वित्झर्लंडच्या सीमेलगत बोडेन्जी हे तळे असून जर्मनीतील एक प्रमुख पर्यटन स्थळ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6924.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6924.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5054239d6ce5ea85e239e9309339fd5d3a258e72 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6924.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बाडेन-व्युर्टेंबर्ग हे जर्मनीचे एक महत्त्वाचे राज्य असून औद्योगिक व शैक्षणिक दृष्टया पुढारलेले राज्य आहे. जर्मनीचा नैऋत्य (दक्षिण-पश्चिम) दिशेचा बहुतेक भाग व्यापते. ऱ्हाइन नदीचा वरचा भाग हा बहुतांशी या राज्यात येत असला तरी या राज्यातील बहुतेक मुख्य शहरे नेकार नदीच्या किनारी वसलेली आहेत. (उदा: स्टुटगार्ट , ट्युबिंगेन, हाइलब्रॉन, मानहाइम ). याची राजधानी स्टुटगार्ट असून हे जर्मनीतील आकाराने ( ३५,७४२ वर्ग किमी ) व लोकसंख्येने ( १ कोटी ७ लाख ) तिसरे मोठे राज्य आहे. +बाडेन-व्युर्टेंबर्ग राज्याच्या पश्चिमेला ऱ्हाइन नदीलगत फ्रान्सची सीमा आहे व दक्षिणेला स्वित्झर्लंडची आंतरराष्ट्रीय सीमा आहे. पूर्वेला बायर्न, तर उत्तरेला ऱ्हाइनलॅंड-फाल्त्स व हेसेन या राज्यांच्या सीमा आहेत. +राज्यातील प्रमुख नदी - ऱ्हाइन नदी - फ्रान्सच्या सीमेलगत वाहते. राज्यातील इतर प्रमुख नद्यांमध्ये नेकार व डोनाउ यांचा समावेश होतो. नेकार नदी मानहाइम या शहराजवळ ऱ्हाइन नदीला मिळते. डोनाउ नदी ही पूर्ववाहिनी असून तिचा युरोपातील प्रमुख नद्यांत समावेश होतो. ती बायर्नमधून पुढे जाऊन युरोपातील अनेक देशांतून वाहते व सरतेशेवटी रोमानियामध्ये काळ्या समुद्राला जाऊन मिळते. नेकार व डोनाउ या दोन्ही नद्या ब्लॅक फॉरेस्टनजीकच्या पर्वतरांगेत उगम पावतात. +ब्लॅक फॉरेस्ट अथवा जर्मन भाषेत श्वार्झवाल्ड ही राज्यातील प्रमुख पर्वतरांग आहे. या डोंगररांगामध्ये असलेले पाईन वृक्षांच्या घनदाट जंगलांमु़ळे याचे नाव ब्लॅक फोरेस्ट असे पडले. यामध्ये फेल्डबर्ग हे सर्वात उंच ठिकाण असून त्याची उंची १४९३ मी आहे. ब्लॅक फॉरेस्टने डोंगररांगेनी राज्याचा पश्चिम भाग व्यापला आहे तर पूर्व भागात स्वेबियन आल्प्स ( अथवा श्वाबन आल्प्स) ही डोंगररांग आहे. या दोन डोंगररांगांमुळे हे राज्य बहुतांशी उंच-सखल आहे. +दक्षिणेला स्वित्झर्लंडच्या सीमेलगत बोडेन्जी हे तळे असून जर्मनीतील एक प्रमुख पर्यटन स्थळ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6942.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6942.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..72c834caf4a076085869e11670379dc94d7a558a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6942.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +बाणगंगा नावाची एक नदी महाराष्ट्रातील सातारा जिल्ह्यातल्या फलटण शहरातून वहाते. नदीवर एक पूल आहे. त्याच्या अलीकडे फलटण आणि पलीकडे मलठण ही गावे आहेत. नदीचे पात्र बहुतांशी ओढ्याप्रमाणे असते. ही नदी फलटण तालुक्याची जीवनदायिनी आहे. या नदीवर बाणगंगा नावाचे धरण बांधण्यात आले आहे. धरणानंतरही नदीचा प्रवाह त्याच नावाने चालू राहतो. +शंभू महादेव डोंगर रांगेतील श्रीक्षेत्र सीताबाई देवस्थान दंडकारण्य, +कुळकजाई (ता.माण जि.सातारा) येथे ही नदी उगम पावते +शूरवीरांचा_जिल्हा म्हणून प्रसिद्ध असणाऱ्या सातारा जिल्ह्यातील माण तालुक्याच्या उत्तर सरहद्दीवर शंभुमहादेवाच्या डोंगररांगेतील उंच कड्यावर पौराणिक दंडकारण्यातील श्री सीतामाईचे मंदिर आहे. +मुख्य मंदिराच्या उजव्या बाजूस बाणगंगा नदीचे उगमस्थान आहे. +ते कुंड सध्या बंदिस्त करण्यात आहे. +बाणगंगा व माणगंगा या दोन्ही नद्यांचे उगमस्थान एकमेकांपासुन १००-१२५ फुटांवर आहे. +माणदेश पुराणकाळी काळी दंडकारण्‍यात होता. रावणवधानंतर श्रीरामांचा राज्याभिषेक झाला. यानंतर थोड्याच अवधीत गरोदर सीतामातेचा श्रीरामांनी त्याग केला तिला पुन्हा वनवास आला. त्यासाठी लक्ष्मण सीतामाईला दंडकारण्यातील या डोंगरावर सोडण्यासाठी आले तिथे थकल्‍यामुळे सीतामाईला तहान लागली. पण त्‍या ओसाड डोंगराळी माळरानाच्‍या भागात पाणी कोठून मिळणार? अखेर, लक्ष्मणाने बाण मारून पाणी काढले. ज्‍या ठिकाणी बाण मारला,त्‍या ठिकाणातून प्रवाह वाहू लागला. त्‍या प्रवाहातून लक्ष्मणाने द्रोण भरून पाणी घेतले आणि तो तहानलेल्‍या सीतामाईकडे आला. परंतु तोपर्यंत तहानेने सीतेला ग्लानी आली होती. ‘झोपलेल्‍या माईं’ना कसे उठवावे म्हणून लक्ष्मणाने त्‍यांना उठताच दिसेल अशा मानेपासून हातभर अंतरावर पाण्‍याने भरलेला द्रोण ठेवला. सीतामार्इंना काही वेळाने जाग आली. त्‍या उठू लागताच मानेचा धक्का द्रोणाला लागला आणि पाणी सांडले - प्रवाह वाहू लागला. तेव्हापासून लक्ष्मणाने बाण मारलेल्‍या प्रवाहास " बाणगंगा " आणि सीतामार्इंच्‍या मानेचा धक्का लागून द्रोणातील सांडलेल्‍या पाण्‍याच्‍या प्रवाहास " माणगंगा " असे नाव पडले. ज्‍या ठिकाणी तो प्रसंग घडला त्‍या डोंगराला " सीताबाईचा डोंगर " असे नाव दिले गेले आहे. +श्रीक्षेत्र सीताबाई येथुन उगम पावणारी बाणगंगा उत्तरेकडे वेळोशी, उपळवे, मांडवखडक, फलटण शहरातून वाहत जाऊन कांबळेश्वर व सोमंथळी गावांच्या दरम्यान निरा नदीला मिळते. +2019चा पावसाळ्यामध्ये या नदीला प्रचंड महापूर आला होता चौदा वर्षातून पहिल्यांदाच या नदीला पूर आला होता फलटण शहराच्या नागरिकांमध्ये तेव्हा आनंदाचं वातावरण होतं +नदीची लांबी - ३३ किलोमीटर. +नदीचा संगम -फलटण तालुक्यातल्या कांबळेश्वर व सोमंथळी येथे नीरा नदीशी होतो. +जुलै 2019 व सप्टेंबर 2019 मध्ये बानगंगा नदीला महापूर आला होता तेव्हा निम्मे फलटण शहर हे पाण्यामध्ये होते बाणगंगा नदी फलटण तालुक्यासाठी जीवनदायी आहे बाणगंगा नदी शिखरे तर सहाच महिने वाहिनी नदी होती मात्र जुलै 2019 ते मार्च 2020 पर्यंत ही नदी वाहत होती diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6967.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6967.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3957c4e5304fa68cdb2673e1c63ea45debc5c11f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_6967.txt @@ -0,0 +1 @@ +बाणासुर शिखर केरळच्या वायनाड जिल्ह्यातील पर्वत आहे. हा पर्वत केरळमधील दुसऱ्या क्रमांकाचे सर्वोच्च शिखर आहे. या शिखराची उंची २,०३१ मीटर (६,०८१ फूट) आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7001.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7001.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e998277c1e2bc01e1a5a4dc757703f1dacc492b1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7001.txt @@ -0,0 +1 @@ +बादामी विधानसभा मतदारसंघ कर्नाटक विधानसभेचा मतदारसंघ आहे. हा मतदारसंघ बागलकोट लोकसभा मतदारसंघात असून बागलकोट जिल्ह्यात मोडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7020.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6d70ece013b13d618360e1b4b70877ee1cd5a573 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7020.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +वासुदेव वामन बापट गुरुजी (२९ ऑगस्ट, १९५३ - १५ नोव्हेंबर, २०१५) हे एक धार्मिक विषयांवर लेखन करणारे मराठी लेखक आहेत. + +विज्ञान व अध्यात्म’ हे दोन्ही विषय एकत्र अभ्यासले जाऊ शकतात असे प्रतिपादन करणारे वासुदेव वामन बापट यांचा जन्म घनपाठी विद्वान दशग्रंथी ब्राह्मण कुळात सन १९५३ मध्ये झाला. त्यांच्या कुळात काही पिढ्या अग्निहोत्राची साधना होती. ’वेदमूर्ती वेदाचार्य’ म्हणून प्रसिद्ध असलेल्या श्री गुरुजींच्या वडिलांनी ऋग्वेद आणि यजुर्वेदाचे सखोल अध्ययन केले होते आणि त्यांना ’दीक्षित’ ही पदवी मिळाली होती. श्री गुरुजींना त्यांच्या वडिलांकडून आध्यात्मिक परंपरेचा लाभ, तसेच वेदांचे शास्त्रोक्त अध्ययन प्राप्त झाले आहे. पुढे सन १९८१ ते १९९३ या बारा वर्षांच्या कालखंडात श्री गुरुजींनी श्री स्वामी विज्ञानानंद यांच्या विज्ञानाधिष्ठित ज्ञानमार्गाचा अभ्यास केला. +विज्ञानाधिष्ठित मार्गाची जुळवणूक भारतीय अध्यात्माबरोबर केल्यास त्यातून सुयोग्य आणि अपेक्षित शक्तिनिर्मिती होऊ शकते हे जाणवल्यावर तसेच परमहंस परिव्राजकाचार्य श्रीमत्‌ वासुदेवानंद सरस्वती (टेंबे) स्वामी महाराज ह्यांच्या प्रेरणेनुसार श्री गुरुजींनी जात, धर्म, पंथ, लिंग भेदरहित १०८ सामूहिक यज्ञांचा संकल्प १९९४ मध्ये प्रथमतः केला. त्याकरिता, यज्ञातले मूळ तत्त्व अबाधित ठेवून बदललेल्या समाजरचनेला अनुरूप आणि उचित अशी ’मंत्रशक्तीच्या सामर्थ्यासहित प्रकाशावर केलेली एकाग्रता’ ह्या साधनस्वरूपातील यज्ञसंकल्पना श्री गुरुजींनी स्वीकारली. +परमहंस परिव्राजकाचार्य श्रीमत्‌ वासुदेवानंद सरस्वती (टेंबे) स्वामी महाराजांनी देखील दत्तपुराणाची रचना करताना प्रथम जे श्लोक रचले, त्यातही यज्ञरूपी श्री दत्तांना प्रथम नमस्कार आहे, जो ’वेदपादस्तुति’ ह्या नावाने ओळखला जातो. मानवी जीवनाचा अविभाज्य भाग असलेल्या ’प्रकाश’ ही एक शक्ती आहे. सृष्टिनिर्मितीपासून अस्तित्वात असलेल्या प्रकाशशक्तीचे सामर्थ्य ओळखून प्राचीन ऋषीमुनींनी यज्ञसंस्था आकाराला आणली. प्रकाशाशी मित्रत्वाचे नाते जोडून, यज्ञाच्या माध्यमातून समाजकल्याणाबरोबरच ’स्व’कल्याण कसे साधावे या संबंधीचे मार्गदर्शन श्री गुरुजी सातत्याने गेली अठराहून अधिक वर्षे करत आहेत. या मार्गदर्शनाचा लाभ आजवर अनेक साधकांनी करून घेतला आहे. जात, धर्म, पंथ, लिंग या सर्व भेदांना बाजूला सारून, समूहाला एकत्र आणणाऱ्या या यज्ञांचे महत्त्व आणि त्या पाठीमागचा वैज्ञानिक आणि आध्यात्मिक दृष्टिकोन, समाजाला समजावून सांगण्यासाठी श्री गुरुजी सतत प्रयत्नशील असतात. यज्ञाच्या संकल्पनेमध्ये ज्ञान, भक्ती आणि कर्म मार्गांची यथोचित जुळवणूक कशी साधता येईल याचा अभ्यास करून श्रीगुरुजींनी यज्ञकार्यक्रमाची रूपरेषा निश्चित केली आहे. +प्राचीन भारतीय अध्यात्म व समाजधुरीणांनी अंगिकारलेल्या ह्या यज्ञसंस्थेचा प्रचार आणि प्रसार आजच्या आधुनिक काळातही होणे आवश्यक आहे हे लक्षात आल्यानंतर श्री गुरुजींनी ’प्रकाश ज्ञान शक्ती केंद्राची’ स्थापना करण्यासाठी साधकांना प्रोत्साहित केले. केंद्रातर्फे सन २००३ सालापासून बदलापूर येथे दरमहा दुसऱ्या रविवारी एक दिवसीय सामूहिक यज्ञ तसेच भारतातील एखाद्या पवित्र तीर्थक्षेत्री सात दिवसीय वार्षिक सामूहिक यज्ञ आयोजित केला जातो. ह्यामध्ये चित्रकूट, हरिद्वार, नैमिषारण्य आणि पुष्कर ह्या तीर्थक्षेत्रांचा समावेश आहे. श्री गुरुजींच्या प्रेरणेने ’आमंत्रण सर्वांना, आग्रह कोणालाही नाही’ अशा निःस्पृह आणि निरपेक्ष तत्त्वावर यज्ञप्रचार राबविणाऱ्या प्रकाश ज्ञान शक्ती केंद्रातर्फे गायत्री यज्ञ, रुद्र स्वाहाकार, शतचंडी स्वाहाकार, गणेश यज्ञ, विष्णू यज्ञ इ. अनेक यज्ञ आयोजित झाले आहेत. अशा रितीने समाजातील सर्व स्तरांवरील लोकांना ह्या प्राचीन साधनेचा लाभ घेता यावा, ह्या आंतरिक तळमळीने श्री गुरुजींनी सुरुवातीस १९९४ मध्ये लावलेल्या १०८ सामूहिक यज्ञांच्या संकल्परोपट्याचे रूपांतर, त्यांच्याच प्रेरणेने आयोजित झालेल्या सुमारे ३०० च्या वर सामूहिक यज्ञांत झाले आहे. +’अध्यात्मातला साधक जसा एक श्रेष्ठ भक्त असावा तसाच तो कर्मतत्पर आणि ज्ञानमार्गी असावा’ या भूमिकेतून श्री गुरुजी प्रत्येक यज्ञकार्यक्रमाच्या प्रसंगी आपल्या ओघवत्या शैलीत एखाद्या विशिष्ट आध्यात्मिक विषयावर आधारित असे विवेचन करतात. बहुश्रुतता, व्यासंगी वृत्ती आणि समाजाचे अचूक निरीक्षण करण्याची खुबी या स्वभाव-वैशिष्ट्यांमुळे यज्ञ-प्रसंगी होणारे श्री गुरुजींचे विवेचन श्रवणीय आणि संस्मरणीय असे असते. यज्ञप्रसंगी श्री गुरुजींनी केलेल्या विवेचनांना वेगवेगळ्या नियतकालिकांमधून प्रसिद्धी मिळते. [ संदर्भ हवा ] +प्राचीन भारतातल्या समाज धुरिणांचे, तत्त्ववेत्त्यांचे आणि सत्पुरुषांचे विचार आणि साहित्यकृतींचे ज्ञान आधुनिक युगातल्या साधकाला व्हावे, या आंतरिक तळमळीमुळे श्रीगुरुजींनी अनेक विवेचने तसेच विविध प्राचीन स्तोत्रांवरची विवरणे साधकांच्या ज्ञानवर्धनासाठी केली आहेत. श्रीमद्‍ आद्य शंकराचार्य, परमहंस परिव्राजकाचार्य श्रीमद्‍ वासुदेवानंद सरस्वती (टेंबे) स्वामी महाराज यांनी रचलेल्या अनेक स्तोत्रांचे अर्थासह विवरण करून त्याचे यज्ञसाक्षीने सामूहिक पठण श्री गुरुजींनी करवून घेतले आहे. +यज्ञाव्यतिरिक्त इतर आध्यात्मिक कार्यक्रमाच्या आयोजनासाठीही श्री गुरुजींनी साधकांना प्रेरित केले आहे. यामध्ये जन्मपूर्व संस्कार, बालसंस्कार वर्ग, सामूहिक विद्याव्रत संस्कार, सामूहिक सत्यदत्त पूजा, लक्षार्चना, नामजप शिबिरे आणि पालखी संकल्पाचा समावेश आहे. परमपूज्य सद्‍गुरू श्री भाऊ महाराज करंदीकर यांनी सन २००२ मध्ये केलेला ’नमो गुरवे वासुदेवाय’ या नामाचा १५१ कोटींचा जपसंकल्प, त्यांचेनंतर श्री गुरुजींच्या मार्गदर्शनाखाली आणि प्रेरणेने अर्चन, मार्जन आणि हवनासह सन २००८ मध्ये पूर्ण करण्यात आला. आता ’नमो गुरवे वासुदेवाय’ या नामाला सिद्धमंत्राचे स्वरूप प्राप्त झाले आहे. या नाममंत्राचा पुढील १०१ कोटींचा जपसंकल्प श्री गुरुजींच्या प्रेरणेने, सन २०१४ साली असणाऱ्या परमहंस परिव्राजकाचार्य श्रीमद्‍ वासुदेवानंद सरस्वती स्वामी महाराजांच्या १००व्या पुण्यतिथी प्रीत्यर्थ पूर्ण करण्यात येणार आहे. +श्रीगुरुचरित्राचे सोळा वर्षे केलेले नियमित पारायण, सात वर्षांच्या पठणासहित सिद्ध केलेली श्रीरामरक्षा या व अशा कित्येक तपचक्रांसह आध्यात्मिक विश्व समृद्धी असलेले श्री गुरुजी, प्रत्येक साधकाकडून ज्ञानपूर्वक तप घडावे, जेणेकरून अध्यात्मात त्यांची पत वाढावी व जीवनात त्यांची प्रत सुधारावी, ह्यासाठी अहर्निश कार्यरत असतात. त्याच दृष्टिकोनातून श्री गुरुजींनी प.प. श्रीमत्‌ वासुदेवानंद सरस्वती स्वामी महाराजांची पालखी घेऊन सुमारे ३०० साधकांसहित सामूहिक नर्मदा परिक्रमेचा संकल्प नोव्हें-डिसें २०११ मध्ये पूर्ण केला. परिक्रमेदरम्यान नर्मदातीरी ठिकठिकाणी ११ सामूहिक यज्ञांची यज्ञमाला नर्मदा मैय्याला अर्पण झाली. ऑक्टोबर- नोव्हेंबर २०१२ मध्ये सुमारे तेवढ्याच साधकांसहित आणि प.प. श्रीमत्‌ वासुदेवानंद सरस्वती महाराजांच्या पादुकांसह चारधाम - पंचप्रयाग यात्रा ११ सामूहिक यज्ञांच्या आयोजनासह करण्याचा संकल्प श्री गुरुजींनी यशस्वीरीत्या पूर्ण केला आहे. +’समाजाची धारणा करणारा तो धर्म’ अशी व्याख्या करत श्री गुरुजी, सामाजिक विकासाला उपयुक्त ठरणाऱ्या उपक्रमांचे आयोजन करण्यासाठीसुद्धा साधकांना सतत प्रेरित करतात. त्यागाशिवाय यज्ञ कार्यक्रमाला पूर्तता लाभत नाही, याकरिता प्रत्येक साधकाने आपल्या वेळेचा, श्रमाचा, धनाचा निरपेक्ष त्याग समाजोपयोगी कृत्यांसाठी करावा यासाठी श्रीगुरुजींच्या मार्गदर्शनाखाली, मोफत वैद्यकीय शिबिरे, विद्यार्थी दत्तक योजना, आदिवासी शिक्षण संस्थेला मदत इ. उपक्रमांचे आयोजन करण्यात येते. +प.प. श्रीमत्‌ वासुदेवानंद सरस्वती (टेंबे) स्वामी महाराजांच्या पादुकास्थानी दरवर्षी होणाऱ्या सामूहिक सत्यदत्तपूजेच्या निमित्ताने श्री गुरुजी, स्वामी महाराजांच्या एखाद्या स्तोत्ररचनेवर तीन दिवस विवरण करतात. स्वामी महाराजांची साहित्यकृती, तिच्यातील आध्यात्मिक संदेश व त्यावरील श्री गुरुजींची विचारधारा जनसामान्यांपर्यंत पोहोचावी व त्यानिमित्ताने स्वामी महाराजांच्या उज्ज्वल आध्यात्मिक साहित्याचा प्रचार आणि प्रसार व्हावा, ह्या सद्‍हेतूने श्री गुरुजींची ही विवेचने ग्रंथरूपाने प्रकाशित करण्यात येत आहेत, ज्यामध्ये आतापर्यंत अघोरकष्टोद्धरण स्तोत्र, श्रीगुरुस्तुति, श्रीदत्तात्रेय स्तोत्र व करुणात्रिपदी, चित्तसद्‍बोधनक्षत्रमाला ह्यांचा समावेश आहे. ह्यापैकी (अ) घोरकष्टोद्धरण स्तोत्र हे पुस्तक चार भाषांमध्ये अनुवादित झाले आहे. लवकरच ह्या पुस्तकाची तेलुगू आवृत्ती प्रकाशित होईल. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7044.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7044.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c7664a140b0ccc09933f2084a7d8a0b502322bc1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7044.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +बापू चंद्रसेन कांबळे ( १५ जुलै १९१९), बी.सी. कांबळे नावाने लोकप्रिय, हे एक भारतीय लेखक, संपादक, वक्ता, राजकारणी, व घटनातज्ज्ञ आहेत. ते आंबेडकरवादी विचारवंत, अनुवादक व चरित्रकारही आहेत. सध्या ते भारतीय रिपब्लिकन पक्ष (कांबळे) या राजकीय पक्षाचे ते अध्यक्ष आहेत, जो भारतीय रिपब्लिकन पक्षाचा एक गट आहे. त्यांनी "समग्र आंबेडकर चरित्र" (खंड १-२४) नावाचे डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचे मराठी जीवनचरित्र लिहिले आहे.[१][२] +इ.स. १९४६ मध्ये भारतात आलेल्या कॅबिनेट मिशनने अस्पृश्यांचे स्वतंत्र राजकीय अस्तित्व नाकारल्यामुळे व येथील भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे पुढारी येऊ घातलेल्या स्वराज्यात अस्पृश्य वर्गाचे स्थान काय राहील हे स्पष्ट करत नसल्यामुळे, डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी १८ जुलै १९४६ रोजी पुणे येथे 'पुणे करार रद्द करा'ची मागणी करणारा सत्याग्रह सुरू केला. यालाच 'पुणे सत्याग्रह' म्हणतात. बीए द्वितीय वर्षात शिकत असलेल्या कांबळे यांनी या सत्याग्रहाच्याबाजूने 'दलित सत्याग्रहींची कैफियत' हा लेख मराठीतील त्यावेळच्या अग्रगण्य अशा 'किर्लोस्कर' मासिकाकडे पाठवला. हा लेख नोव्हेंबर १९४६ च्या 'किर्लोस्कर'मध्ये प्रसिद्ध करण्यात आला. हा लेख आंबेडकरांच्या वाचण्यात आल्याने त्यांनी कांबळेंना बोलावून घेतले व त्यांच्यापुढे जनता साप्ताहिकाचे संपादक म्हणून काम करण्याचा प्रस्ताव ठेवला. कांबळेंनी होकार दर्शवला.[१] +इ.स. १९४८ ते १९५४ पर्यंत कांबळे हे जनता साप्ताहिकाचे संपादक होते. इ.स. १९५६ ते १९५८ मध्ये प्रबुद्ध भारत साप्ताहिकाचे संपादक होते तर इ.स. १९५९ ते १९७५ मध्ये रिपब्लिक साप्ताहिकाचे संपादक होते. जनता आणि प्रबुद्ध भारत ही साप्ताहिके आंबेडकरांनी काढलेली होती.[१][२] +कांबळे हे एक जेष्ठ विधिज्ञ आहेत, त्यांनी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांना भारतीय संविधानाचा मसुदा तयार करताना मदत केली होती.[३] +आंबेडकरांनी मुंबईतील सिद्धार्थ लॉ कॉलेजमधे कांबळेंची नेमणूक 'कोन्स्टिट्युशन लॉ' विषयाचे प्राध्यापक म्हणून केली होती. इ.स. १९५६-५७ दरम्यान ते प्राध्यापक होते.[२] +आंबेडकरांच्या महापरिनिर्वाणानंतर सुमारे ५० वर्षे कांबळे यांनी भारतीय रिपब्लिकन पक्षाचे नेतृत्व केले. बाबासाहेबांच्या निधनानंतर रिपब्लिकन पार्टीत फूट पडली. त्यातील एका गटाचे (कांबळे गट) ते अध्यक्ष होते. त्या दोन पक्षांना, गटांना अनुक्रमे दुरूस्त व नादुरूस्त असे नावेही पडली होती, त्यातील नादुरूस्त गटाचे प्रतिनिधीत्व हे बापू कांबळे करायचे.[३] +कांबळे इ.स. १९५२ ते १९५७ या काळात मुंबई विधानसभेत शेड्युल्ड कास्ट्स फेडरेशनचे आमदार होते.[१][२][४] या काळात त्यांनी विधिमंडळात संयुक्त महाराष्ट्राच्या प्रश्नावर एकाकी लढा दिला. त्यांनी आणीबाणीच्या विरोधात लढा दिला. ते इ.स. १९५७ ते १९६२ व १९७७ ते १९७९ असे दोनदा लोकसभेत रिपब्लिकन पक्षाचे खासदार होते.[२] 1984 मध्ये त्यांनी +उपराष्ट्रपती निवडणूक लढवली पंरतु पराभव झाला. आणीबाणी व ४४व्या घटना दुरुस्तीला त्यांनी विरोध केला होता. ते भारतीय रिपब्लिकन पक्षातील ते एक बुद्धिमान व विद्वान नेते होते.[१] +बी.सी. कांबळेंनी लिहिलेली काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत:[२] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7045.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7045.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d00fd3e47d1e83bd43877c1226c148293d8c1caa --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7045.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +सदाशिव काशीनाथ ऊर्फ बापू छत्रे (इ.स. १७८८:वाळकेश्वर, मुंबई, महाराष्ट्र - इ.स. १८३०) हे इंग्रजी व संस्कृत गद्य पुस्तकांचे मराठीत अनुवाद करणारे एक लेखक होते. ते कवीही होते, पण त्यांच्या कविता उपलब्ध नाहीत. +मुंबई इलाख्यांत प्रथमतः शाळा स्थापन करणें हे काम इंग्रज सरकारकडून सुरू करताना कर्नल कौपर व जॉर्ज जार्व्हिस या अधिकाऱ्यांनी यांनी छत्र्यांची मदत घेतली होती. +छत्रे हे देशी भाषांमधून पुस्तके करवून घेणाऱ्या मुंबईच्या हैंदशाळा व शाळापुस्तक मंडळी (स्थापना - १८२२) या संस्थेचे डेप्युटी नेटिव्ह सेक्रेटरी होते. त्यांनी जॉर्ज जार्व्हिस यांच्या मदतीने अनेक मराठी पुस्तके लिहिली. ही पुस्तके बहुतेक भाषांतरित आणि बालवाङ्‌मयात मोडणारी होती. +छत्र्यांनी बाळमित्र, इसापनीती, आणि वेताळपंचविशी[ संदर्भ हवा ] ही पुस्तके इंग्रजीतून मराठीत रूपांतरित केली. +सदाशिव काशीनाथ छत्र्यांचे बाळमित्र हे पुस्तक इ.स. १८२८मध्ये प्रकाशित झाले. बर्क्विन या फ्रेंच लेखकाने लिहिलेल्या पुस्तकाच्या चिल्ड्रन्स फ्रेन्ड या इंग्रजी अनुवादावरून छत्र्यांनी हे पुस्तक मराठीत आणले. हे पुस्तक अतिशय लोकप्रिय झाले होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7073.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7073.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1ed4acb40cf4152506f37259b9ca5a2b1381abe9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7073.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाबखेडे हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील कळवण तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सियसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ९५० मि.मी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7097.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7097.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b15909cd31f68277794535bc58fbacb5cb4df2dc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7097.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +खंडो कृष्ण गर्दे (जन्म : गुर्लहासूर-बेळगाव जिल्हा, २ डिसेंबर १८४८; - पुणे, १३ ऑगस्ट १९२६) ऊर्फ बाबा गर्दे हे एक कानडी आणि मराठी भाषांत लेखन करणारे सव्यसाची लेखक-कवी होते. +त्यांचे शिक्षण सातवीपर्यंतच झाले होते, पण वडील शांकरवेदान्ती असल्याने बाबांना लहानपणापासूनच वेदान्ताची गोडी लागली. सुरुवातीच्या काळात त्यांनी काही काळ प्राथमिक शाळांत शाळा-तपासणीचे काम केले. +सिद्धारूढ स्वामी यांच्या सांगण्यावरीन गर्दे यांनी संस्कृत पंचदशीचे आरंभी कानडीत पद्यमय आणि नंतर मराठीत गद्य-पद्यात्मक भाषांतर केले. वेदान्ताची ओळख सर्वसामान्यांना व्हावी म्हणून त्यांनी ग्रंथरचना केली. त्यासाठी तत्त्वज्ञान सोपे करून सांगणारी वेगवेगळ्य़ा चालीतील आणि वेगवेगळ्या रागांत त्यांनी पद्यरचना केली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7102.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7102.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2cfd194f3335861dc4bbaf8e2c0326efdd96321b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7102.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +बाबा पार्सेकर (जन्म : ४ सप्टेंबर, इ.स. १९४० - ) हे एक मराठी नेपथ्यकार आहेत. ते मूळचे गोव्याचे राहणारे आहेत. +जे.जे. कला महाविद्यालयातून ॲप्लाईड आर्टची पदवी घेणाऱ्या बाबा पार्सेकरांना पहिलेच गुरू भेटले ते प्रसिद्ध नाट्यदिग्दर्शक दामू केंकरे. दामू जे.जे.मध्ये शिकवत. त्यांच्या बरोबर राहून बाबा भारतीय विद्या भवनच्या एकांकिकांना नेपथ्य करू लागले आणि तिथून ते रंगायन या मराठी रंगभूमीवर ‘ॲव्हां गर्द’ (avant-garde) मानल्या गेलेल्या संस्थेत दाखल झाले. तिथे त्यांना विजया मेहता या दुसऱ्या गुरू लाभल्या. +हौशी, प्रायोगिक आणि व्यावसायिक अशा रंगभूमीच्या तिन्ही धारांमध्ये बाबा पार्सेकरांंनी लखलखीत कामगिरी केली आहे. +रंगायनच्या ’कावळ्यांची शाळा’ या तेंडुलकर लिखित नाटकाच्या नेपथ्यासाठी बाबांना राज्य नाट्य स्पर्धेत पारितोषिक मिळाले, आणि त्यांची कारकीर्द जोमाने सुरू झाली. +पुढे नंदकुमार रावतेंच्या ललितकला साधना संस्थेतून पार्सेकरांनी व्यावसायिक रंगभूमीवर नेपथ्यकार म्हणून पदार्पण केले. सुरेश खरेंच्या ‘सागर माझा प्राण’ या १९६४ साली रंंगभूमीवर आलेल्या नाटकाचे वैशिष्ट्यपूर्ण नेपथ्य बाबांचे होते. तिथून सुरू झालेला बाबा पार्सेकरांचा प्रवास त्यांच्या वयाच्या पंच्याहत्तरीतही थांबलेला नव्हता. +रंगभूमीच्या संकेतांच्या चौकटीत राहून बाबांनी अनेक कल्पक नेपथ्यरचना केल्या. त्यांना रंगभूमीच्या मर्यादांचेही पक्के भान होते. त्या सांभाळूनच त्यांनी नेपथ्यात कल्पक प्रयोग केले. मुख्य धारेतील रंगभूमी ही सत्तर-ऐंशीच्या दशकात नाटकांच्या दीर्घ दौऱ्यांसाठी प्रसिद्ध होती. अशा दौऱ्यांत सुटसुटीत आणि लवचिक नेपथ्य ही प्राथमिक गरज असते. ते हाताळायला सोपे असणे गरजेचे असे. आखुडशिंगी, बहुगुणी अशा नेपथ्याचे आव्हान बाबा पार्सेकरांनी त्या काळी आणि नंतरही लीलया पेलले. नेपथ्यकार नाटकाचा नेपथ्यरचना करताना त्याचे आधी ड्रॉइंग तयार करतात. परंतु बाबा पार्सेकर ड्रॉइंगऐवजी नेपथ्याचे ‘मॉडेल’च तयार करीत; जेणेकरून निर्मात्यासह सर्वानाच नेपथ्याची पुरेपूर कल्पना येई. त्यांनी केलेल्या सुटसुटीत नेपथ्यामुळे ‘सुयोग’च्या ‘श्री तशी सौ’ या नाटकाचा अमेरिका दौरा सोपा झाल्याचे नेपथ्यकार राजन भिसे सांगतात. मात्र नेपथ्यात वास्तवतेचा अतिरेक त्यांना मान्य नव्हता. रंगमंचीय कॢप्त्या वापरून केलेले नेपथ्यच त्यांना भावत असे. पुढल्या काळात प्रगत तंत्रज्ञान आले आणि सर्जनशीलता कमी झाली. पण बाबा पार्सेकरांचे नेपथ्य सर्जनशीलच राहिले. +अनुभवी आणि ज्ञानी बाबा पार्सेकरांना गोवा कला अकादमीने तांत्रिक सल्लागार म्हणून मानाने बोलवून घेतले आहे. +विख्यात व्हायलीनवादक श्रीधर पार्सेकर हे बाबांचे चुलत भाऊ. त्यांचा स्मृतिदिन बाबा दरवर्षी गोव्यात थाटामाटात साजरा करतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7113.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7113.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5cd13d282b5bb3d65a94392254b2b519c3632644 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7113.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +विनायक सदाशिव वाळिंबे[१] , अर्थात वि.स. वाळिंबे किंवा बाबा वाळिंबे (ऑगस्ट ११, इ.स. १९२८ - २२ फेब्रुवारी, इ.स. २०००[२]) हे मराठी लेखक व पत्रकार होते. यांनी विशेषकरून ऐतिहासिक कादंबऱ्या लिहिल्या. ते केसरी वृत्तपत्रात लिहिणारे एक पत्रकार होते. +विनायक सदाशिव वाळिंबे यांचा जन्म ११ ऑगस्ट, इ.स. १९२८ रोजी झाला. त्यांना राजा, मनोहर असे दोघे भाऊ व द्वारका नावाची एक बहीण होती. +विद्यार्थिदशेत वाळिंबे पुण्यात वास्तव्यास होते. इ.स. १९४८ साली गांधीहत्येनंतर राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघावर घालण्यात आलेल्या बंदीच्या विरोधातल्या सत्याग्रहात वाळिंब्यांनी सहभाग घेतला. त्यासाठी त्यांना तीन महिने येरवडा कारागृहात बंदी ठेवण्यात आले होते [३]. या घडामोडींमध्ये त्यांचे शिक्षण खंडले. लवकरच ते प्रभात वृत्तपत्रामध्ये नोकरीवर रुजू झाले [३]. प्रभात वृत्तपत्रानंतर ते ज्ञानप्रकाश या वृत्तपत्रात काही काळ नोकरीस होते. इ.स. १९६२-६३ च्या सुमारास वाळिंबे केसरी वृत्तपत्रात वृत्तसंपादक म्हणून रुजू झाले[३]. केसरीत असताना पत्रकारितेच्या प्रशिक्षणासाठी ते कार्डिफ येथे गेले होते. +वाळिंबे यांनी अनेकांची चरित्रे लिहिली त्यांपैकी राजमाता (विजयाराजे शिंदे यांचे आत्मकथन), व युवराज (रणजितसिंग यांचा मुलगा दुलिपसिंग याच्या जीवनावरील ऐतिहासिक कादंबरी) विशेष उल्लेखनीय आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7146.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7146.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..75558a9ffb21111ebcb1413fd3a692ba3c6da22a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7146.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचा मूळ अभ्यासविषय अर्थशास्त्र होता. त्यांनी अर्थविषयक अनेक विचार मांडले आहेत. आंबेडकर हे भारतातील श्रेष्ठ अर्थतज्ञ होते.[१][२] अर्थशास्त्रामध्ये नोबेल पारितोषिक प्राप्त अर्थशास्त्रज्ञ डॉ. अमर्त्य सेन बाबासाहेब आंबेडकरांना अर्थशास्त्रातील गुरू मानतात.[३][४] अर्थशास्त्रज्ञ म्हणून आंबेडकरांनी मोठे व व्यापक योगदान दिले आहे.[५] +डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या कारकिर्दीचे ढोबळमानाने दोन भाग करता येतात. १९२१ पर्यंत एक अर्थतज्ज्ञ म्हणून त्यांनी केलेल्या लिखाणाचा एक कालखंड असून, त्यानंतरच्या दुसऱ्या कालखंडात ते एक राजकीय नेते म्हणून उदयाला आले आणि १९५६ मध्ये महानिर्वाणापर्यंत त्यांनी शोषित, पीडित समाजासाठी उदंड कार्य केले. मानवी हक्‍कांचा जागर केला.[६] +डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर हे अर्थशास्त्राचे गाढे व्यासंगी होते. कोलंबिया विद्यापीठात एम्.ए. साठी ’प्राचीन भारतीय व्यापार’ व पीएच.डी. साठी ’ब्रिटिश हिंदुस्थानातील प्रांतिक अर्थरचनेची उत्कांती’ असे त्यांचे विषय होते. तसेच लंडन स्कूल आॅफ इकाॅनाॅमिक्समध्ये डी.एस्सी. साठी त्यांनी रूपयाचा प्रश्न हा प्रबंध लिहिला. हिल्टन यंग आयोगापुढे पुढे त्यांनी दिलेली साक्ष चलनाच्या प्रश्नाच्या दृष्टीने महत्त्वाची होती.  +बाबासाहेबांनी अर्थशास्त्रात विपुल लिखाण केले असून, या विषयावर त्यांची तीन प्रमुख पुस्तके आहेत. +पहिली दोन पुस्तके सार्वजनिक वित्तव्यवस्थेवरील असून, त्यातील पहिल्या पुस्तकात ईस्ट इंडिया कंपनीच्या १७९२ ते १८५८ या काळातील वित्तव्यवहारावर भाष्य केले आहे. दुसरे पुस्तक ब्रिटिशांच्या आमदनीतील भारतात वित्तीय व्यवहारांमधील केंद्र आणि राज्य संबंधांवर भाष्य करते. हा कालखंड १८३३ ते १९२१ असा आहे. त्यांचे तिसरे पुस्तक चलनविषयक अर्थशास्त्रावरील एक उत्कृष्ट ग्रंथ मानला गेला आहे. या पुस्तकात १८०० पासून १८९३ पर्यंतच्या कालखंडात विनिमयाचे माध्यम म्हणून भारतीय चलनाची कशी उत्क्रांती झाली, हे बाबासाहेबांनी सांगितले आहे. तसेच १९२० च्या दशकाच्या पूर्वार्धात सुयोग्य चलनाची निवड करण्यात आलेल्या अडथळ्यांचीही चर्चा त्यांनी केली आहे. परदेशी विद्यापीठांमधून भारतात परतल्यावर डॉ. आंबेडकरांनी अर्थशास्त्रावर एकही पुस्तक लिहिले नाही. मात्र, त्यांच्या कार्याचा आढावा घेतल्यास त्यांच्यातील अर्थतज्ज्ञ वारंवार डोकावत राहतो. +बाबासाहेबांनी कोलंबिया विद्यापीठातून अर्थशास्त्र विषयात डबल एम.ए. - "पीएच.डी. आणि लंडन विद्यापीठातून (सध्याच्या लंडन स्कूल ऑफ इकॉनॉमिक्‍स) एम.एस्सी - "डी.एस्सी हे पदव्या मिळवल्या. अर्थशास्त्रामध्ये पीएच.डी. आणि अर्थशास्त्रामध्ये दोन डॉक्टरेट मिळवणारे डॉ. आंबेडकर हे पहिले भारतीयच नव्हे तर पहिले दक्षिण आशियाई व्यक्ती आहेत. डी.एस्सी. ही डॉक्टरेट पदवी मिळवणारे बाबासाहेब हे पहिले व्यक्ती आहेत तसेच हीच डी.एस्सी. पदवी लंडन विद्यापीठातून मिळवणारे आतापर्यंतचे एकमेव भारतीय आहेत. ब्रिटिश कालखंडातील प्रादेशिक वित्तीय व्यवस्थेचा विकास (दि इव्हॉल्युशन ऑफ प्रोविन्शियल फायनान्स इन ब्रिटिश इंडिया) हा त्यांच्या "पीएच.डी.चा विषय. त्यांचे मार्गदर्शक आणि प्रख्यात अर्थशास्त्रज्ञ प्रा. सेलिगमन यांनी या प्रबंधास प्रस्तावना लिहिली आहे. डॉ. आंबेडकरांच्या ग्रंथाची थोरवी व्यक्त करताना ते म्हणतात, डॉ. आंबेडकरांचा प्रबंध वस्तुनिष्ठ असून आणि त्यांच्या स्वतःच्या देशात घडून येत असलेल्या महत्त्वपूर्ण स्थित्यंतरांचे (घटनांचे) निःपक्षपाती विश्‍लेषण त्यात आहे. त्यांच्या अभ्यासातून निघणारे निष्कर्ष हे इतर देशांनाही लागू होणारे आहेत. "डी.एस्सी साठी डॉ. आंबेडकरांनी "भारतीय रुपयाची समस्या -स्वरूप आणि उपाय' हा विषय निवडला होता. त्यांचे मार्गदर्शक प्रा. एडविन कॅनन यांनी त्यांच्या अभ्यासाची मुक्तकंठाने स्तुती केली होती. +बॉम्बे लेजिस्लेटिव्ह असेम्ब्लीचे सदस्य असताना (१९२६) ग्रामीण भागातील गरिबांच्या समस्यांविषयीचे त्यांचे समग्र आकलन त्यांनी उभारलेल्या जनआंदोलनांमध्ये प्रतिबिंबित होते. शेतीमधील खोती पद्धतीविरुद्ध त्यांनी केलेल्या यशस्वी आंदोलनामुळे अनेक ग्रामीण गरिबांची आर्थिक शोषणातून मुक्तता झाली. महार वतन या नावाखाली सुरू असलेल्या शुद्ध गुलामगिरीविरुद्ध त्यांनी आवाज उठविल्यानंतर ग्रामीण भागातील गरिबांचा मोठा वर्ग शोषणमुक्‍त झाला. सावकारांच्या मनमानीला चाप लावण्यासाठी त्यांनी असेम्ब्लीमध्ये विधेयक आणले. औद्योगिक कामगारांच्या क्षेत्रात डॉ. आंबेडकरांनी १९३६ मध्ये स्वतंत्र मजूर पक्षाची स्थापना केली. त्याकाळी कामगारांचा आवाज बुलंद करणाऱ्या अन्य संघटना होत्याच; मात्र त्यांना अस्पृश्य कामगारांच्या मानवाधिकारांशी काहीही देणे-घेणे नव्हते. नव्या राजकीय पक्षाने ही उणीव भरून काढली. त्याचप्रमाणे व्हॉइसरॉयज् एक्झिक्युटिव्ह कौन्सिलचे कामगार सदस्य या नात्याने १९४२ ते १९४६ या काळात डॉ. आंबेडकर यांनी कामगारविषयक धोरणात आमूलाग्र सुधारणा घडवून आणल्या. त्यात सेवायोजन कार्यालयाची स्थापना ही महत्त्वपूर्ण घटना होती आणि स्वतंत्र भारतातील औद्योगिक संबंधांची तीच पायाभरणी ठरली. बाबासाहेबांनी पाटबंधारे, ऊर्जा आणि इतर सार्वजनिक बांधकामे ही खातीही सांभाळली. देशाचे पाटबंधारे धोरण निश्‍चित करण्यात त्यांनी महत्त्वाची भूमिका बजावली. दामोदर व्हॅली प्रकल्पाचा यात प्राधान्याने समावेश करावा लागेल. +जाती व्यवस्था आणि अस्पृश्यतेसारख्या सामाजिक आजारांचे आर्थिक पैलू उलगडून दाखविणे, हे डॉ. आंबेडकरांचे आणखी एक विद्वत्तापूर्ण कार्य होय. श्रमविभागणीच्या तत्त्वानुसार महात्मा गांधींनीही जाती व्यवस्थेचे अस्तित्व स्वीकारले होते. मात्र, आंबेडकरांनी ‘जातींचा उच्छेद’ या आपल्या पुस्तकात त्यावर कडाडून टीका केली होती. जाती व्यवस्थेमुळे केवळ श्रमाची विभागणी केली गेली नसून, श्रमिकांचीच विभागणी केली गेली आहे, हे त्यांनी निदर्शनास आणून दिले. डॉ. आंबेडकरांचा जाती व्यवस्थेवरील हल्ला हे केवळ उच्चवर्णीयांच्या वर्चस्ववादाला दिलेले आव्हान नव्हते, तर आर्थिक विकासाशी त्यांच्या मांडणीचा जवळचा संबंध होता. जाती व्यवस्थेमुळे श्रमाची आणि भांडवलाची गतिशीलता कमी झाली असून, त्याचा देशाच्या अर्थव्यवस्थेवर आणि विकासावर प्रतिकूल परिणाम झाला आहे, असे त्यांचे प्रतिपादन होते.[७] +स्वातंत्र्यानंतर डॉ. आंबेडकर भारताचे पहिले कायदामंत्री बनले. १९४८-४९ मध्ये घटना समितीचे अध्यक्ष म्हणून भारतीय राज्यघटनेला आकार देतानाही त्यांच्यातील अर्थतज्ज्ञ आपल्याला दिसून येतो. मानवी अधिकारांचे मूलतत्त्व म्हणून त्यांनी लोकशाही राज्यव्यवस्थेचा ताकदीने पुरस्कार आणि पाठपुरावा केला. समता, स्वातंत्र्य आणि बंधुभाव या तीन लोकशाही तत्त्वांचा केवळ राजकीय हक्‍क असा संकुचित अर्थ लावला जाऊ नये, असे त्यांनी म्हटले आहे. सामाजिक आणि आर्थिक लोकशाहीचे ते खंदे पुरस्कर्ते होते आणि सामाजिक-आर्थिक लोकशाहीकडे दुर्लक्षून राजकीय लोकशाही टिकू शकणार नाही, असा इशाराही द्यायला ते विसरले नाहीत. डायरेक्टिव्ह प्रिन्सिपल्स ऑफ दि स्टेट पॉलिसी हा अनुच्छेद घटनेत समाविष्ट करून त्यांनी आर्थिक लोकशाहीचा हेतू विषद केला. +भूमिहीन मजूर, लहान जमिनी, खोतीपद्धती, महारवतन, सामुदायिक शेती, जमीनमहसूल आणि जमीनदारशाहीचे उच्चाटन या विषयावर त्यांनी निरनिराळया वेळी विचार प्रकट केले होते.अश्पृष्य समाजात भूमिहीन मजुरांचाच भरणा अधिक असल्याने त्यांनी त्या विषयावर मतप्रदर्शन केले होते. तसेच उदयोगांचे राष्ट्रीयीकरण, धान्य प्रश्न, समाजवाद, सामाजिक समता या विषयांवरही त्यांनी प्रासंगिक लिखाण केले होते. विद्यापीठात असताना पदवी परीक्षेसाठी त्यांनी जे प्रबंध लिहिले तेच तेवढे त्यांचे अर्थशास्त्रावरील ग्रांथिक लेखन. त्याच्याषिवाय स्वतंत्र मजूर पक्ष, अखिल भारतीय शेड्यूल कास्ट फेडरेशन निवडणुकीच्या वेळचे जाहीरनामे आणि भारतीय घटनेवरील भाषणात प्रसंगानुरूप त्यांनी केलेले विवेचन यातून त्यांच्या अर्थशास्त्रीय विचारांचा मागोवा घेता येतो. विवेचनाच्या सोयीसाठी त्यांचे लिखाण जमीन प्रश्न चलनविषयक प्रश्न, सार्वजनिक आय व्यय आणि संकीर्ण प्रश्न असे विभागले आहेत. शेवटी गांधीवादाचे अर्थशास्त्र यावरील त्यांचे विचार सांगून अर्थशात्रज्ञ म्हणून त्यांची योग्यता अजमावण्याचा प्रयत्न केला आहे.[८]स्टेट्स अँड मायनॉरिटीज नावाने ब्रिटिश सरकारला १९४७ साली सादर केलेल्या टिपणामध्ये भारताच्या आर्थिक विकासाची योग्य धोरणे कोणती, हे सांगितले होते. अत्युच्च उत्पादन क्षमतेचा विचार करून लोकांच्या आर्थिक जीवनाचे नियोजन करणे तसेच खासगी उत्पादकांना कोणतीही आडकाठी न करता आणि संपत्तीचे समान वाटप होईल अशारीतीने आर्थिक नियोजन करणे हे सरकारचे दायित्व आहे, असे त्यांनी नमूद केले होते.डॉ. आंबेडकरांच्या म्हणण्यानुसार, आर्थिक लोकशाही प्रस्थापित करण्यासाठी आर्थिक धोरण आणि कार्यक्रम हे राज्य घटनेचे अविभाज्य भाग असले पाहिजेत. शेतीचे, मोठ्या उद्योगांचे राष्ट्रीयीकरण, प्रत्येक नागरिकासाठी सक्तीची विमा योजना आणि आर्थिक प्रगतीला हातभार लावण्यासाठी खासगी उद्योजकांना वाव देण्याच्या आवश्‍यकतेचा अंतर्भाव असायला हवा. हे कार्यक्रम शाश्‍वत होण्यासाठी त्यांना राज्य घटनेत मूलभूत गोष्टींचा दर्जा असायला हवा. म्हणजे अशा कार्यक्रमांना विरोध असलेला राजकीय पक्ष सत्तेवर आला, तरी त्याला हे कार्यक्रम रद्द करता येणार नाहीत. या योजनेला डॉ. आंबेडकरांनी "घटनात्मक शासकीय समाजवाद' (कॉन्स्टिट्युशनल स्टेट सोशॅलिझम) असे नाव दिले +आंबेडकर यांनी समाजातील सगळ्यांचे आर्थिक हित पाहिले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7183.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7183.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..88c8202db5648a890883d2929b0e1b756a2f47d9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7183.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाबुळगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील कंधार तालुक्यातील एक गाव आहे. +नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7193.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7193.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6afd9743295df8eb974c6f642337b215b7f21e18 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7193.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाबू गेनू सैद (१९०९; महाळुंगे पडवळ - डिसेंबर १२, १९३०, मुंबई) हे एक भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यात सहभागी झालेले स्वातंत्र्यसैनिक होते. ब्रिटिश मालावरील बहिष्काराच्या चळवळीत महाराष्ट्रातल्या मुंबई शहरात ब्रिटिश माल वाहून नेणाऱ्या ट्रकाला रोखण्यासाठी ते रस्त्यावर आडवे पडले. १२ डिसेंबर १९३०ला अंगावरून ट्रक गेल्याने त्यांचा मृत्यू झाला. त्यांच्या अंत यात्रेस २० हजाराचा जमाव होता. सोनापूर (मुंबई) स्मशानभूमीत त्यांच्यावर अंत्यसंस्कार करण्यात आले. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7197.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7197.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bc954da480f64a8b43e0b73a5665b77c0c82c702 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7197.txt @@ -0,0 +1 @@ +बाबूजी आव्हाड महाविद्यालय अहमदनगर जिल्ह्यातील पाथर्डी शहरातील एक महाविद्यालय आहे. ह्या महाविद्यालयातून अनेक विद्यार्थी शिक्षण घेत आहेत. विद्यालयाची स्थापना बाबूजी आव्हाड यांनी ते आमदार आसताना केली होती. पुर्वी ह्या विद्यालयालयाचे नाव दुसरे होते, २००१ ला ह्या विद्यालयाला बाबूजी आव्हाड महाविद्यालय हे नाव देण्यात आले. हे महाविद्यालय सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठाशी संलग्न आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7204.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7204.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8decce1f8937858d1b2f56432f0d84235e27c177 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7204.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +बाबुराव पेंटर यांचा जन्म ३ जून १८९० या दिवशी कोल्हापूर येथे झाला. त्यांचे मूळ नाव बाबुराव कृष्णराव मेस्त्री असे होते. चित्रकला व शिल्पकला यांचे धडे त्यांना त्यांच्या वडिलांकडून मिळाले. सुरुवातीला ते तैलचित्रे काढत. गंधर्व नाटक कंपनीच्या रंगवलेल्या पडद्यांमुळे बाबूराव पेंटर यांची कलाक्षेत्रात एक वेगळी ओळख निर्माण झाली. +१९३० च्या सुमारास त्यांनी तयार केलेली सिनेमाची पोस्टर्स पाहून जे. जे. स्कूलचे तत्कालीन संचालक सालोमन यांनी त्यांचा सत्कार केला. जे. जे. स्कूलमध्ये काहीही शिक्षण घेतलेले नसतानादेखील रंगांच्या शुद्धतेविषयी व मिश्रणाविषयी बरीच माहिती त्यांना होती. चित्रकलेतील त्यांचे तंत्रकौशल्य म्हणजे रंगछटांचे वजन ते थोडेदेखील ढासळू देत नसत. त्यातूनच ते एक कल्पनारम्य, उत्कृष्ट अशी प्रतिमा निर्माण करत. त्यांनी तयार केलेल्या महात्मा गांधी, छत्रपती शिवाजी महाराज आणि महात्मा फुले यांच्या शिल्पकृती आजही कोल्हापूरमध्ये बघायला मिळतात. कलाक्षेत्रातील योगदानाबद्दल ‘कलामहर्षी’ या पदवीने गौरवण्यात आलेल्या बाबूराव पेंटर यांनी १९५४ मध्ये जगाचा निरोप घेतला. +कलामहर्षी बाबुराव पेंटर : +कोल्हापूर येथील बाबुराव पेंटर यांच्या वडिलांचा व्यवसाय सुतारकाम, लोहारकाम करणे हा होता. त्यामुळे त्यांना त्यांच्या वडिलांकडूनच शिल्पकला, चित्रकला या कलांचे ज्ञान मिळत गेले. या कामात आनंदराव पेंटर या त्यांच्या आतेभावाचीदेखील त्यांना सोबत मिळाली. चित्रकला, शिल्पकला, चित्रपट अशा तीनही कलांमध्ये त्यांनी स्वतःचे असामान्य कौशल्य सिद्ध कले. शिल्पकलेच्या कामासाठी त्यांनी स्वतःची फॅक्टरी देखील सुरू केली होती. शिल्पकलेतील मातीचे असो वा धातूचे ओतकाम असो, बाबुराव स्वतः ही कामे करत. महात्मा फुले, महात्मा गांधी, छत्रपती शिवाजी महाराज यांची त्यांनी तयार केलेली शिल्पे कोल्हापूरमध्ये आजही पाहण्यास मिळतात. +आनंदराव व बाबुराव पेंटर हे दोघे बंधू कोल्हापूरचे अष्टपैलू कलाकार. आनंदरावांच्या मृत्यूनंतर बाबुराव पेंटर यांनी जिद्द व परिश्रमाने स्वतः प्रोजेक्टर व स्वदेशी कॅमेरा तयार केला. त्याचबरोबर छपाई यंत्र, डेव्हलपिंग स्पिडोमीटरही तयार केला. दि. १ डिसेंबर, १९१८ साली त्यांनी महाराष्ट्र फिल्म कंपनीची स्थापना केली. स्त्रीपात्रे असलेला पहिलाच चित्रपट त्यांनी निर्माण केला, तो म्हणजे ‘सैरंध्री’. पुण्यातील ‘आर्यन’ थिएटरमधे तो ७ फेब्रुवारी, १९२० रोजी दाखविला गेला. यातील भीम व कीचक यांच्या द्वंद्वयुद्धाचे दृश्य पाहून प्रेक्षक बेशुद्ध पडले होते, इतके ते दृश्य-कोणतेही ट्रिक सीन्स नसतांनाही-जिवंत चित्रित झाले होते. यावरूनच ब्रिटिश सरकारने सेन्सॉर पद्धत सुरू केली, जी आजही सुरू आहे. महाराष्ट्र फिल्म कंपनीच्या माध्यमातून बाबुराव पेंटर यांनी फ्लॅशबॅक पद्धत प्रथमच वापरून १९२५ साली ‘सावकारी पाश’ हा सामाजिक मूकपट तयार केला. परदेशात चित्रपट प्रदर्शनात पाठविलेला हा भारतातील पहिला चित्रपट ठरला. चित्रपटाचे तंत्र, मंत्र व मर्म जाणणारे बाबुराव पेंटर हे एकमेवाद्वितीय दिग्दर्शक होते. त्यांच्या कंपनीमधून मद्रासचे एच. एम. रेड्डी, नागी रेड्डी, व महाराष्ट्रातील व्ही. शांताराम, दामले, फत्तेलाल, धायबर, बाबुराव पेंढारकर, मा. विनायक, नानासाहेब सरपोतदार यांसारखे कलाकार तयार झाले. मूकपटांतून रुबी मायर्स, मा. विठ्ठल, पृथ्वीराज कपूर, झेबुन्निसा, ललिता पवार असे कलावंत तयार झाले. कल्पकता, कलात्मकता, वास्तववाद आणि सामाजिक प्रबोधन ही गुणवैशिष्ट्ये बाबुरावांसारख्या श्रेष्ठ गुरूने भारतीय चित्रपटसृष्टीला दिली. त्यांनी १९२० ते १९२८ या कालावधीत १७ मूकपट निर्माण केले. सिंहगड हा त्यांचा चित्रपट अनेक दृष्टींनी महत्त्वपूर्ण ठरला. त्यातील रात्रीच्या लढाईचे चित्रीकरण त्याकाळी त्यांनी प्रज्योत दिव्याच्या (आर्क लॅंप) प्रकाशझोतात केले. विजेच्या प्रकाशात चित्रीकरण केलेला हा पहिला भारतीय चित्रपट होय. पन्हाळा किल्ल्याच्या परिसरात केलेल्या चित्रीकरणामुळे तो बाह्यचित्रीकरणाच्या दृष्टीनेही पहिलाच चित्रपट ठरतो. याच चित्रपटाच्या वेळी मुंबईला प्रेक्षकांची अलोट गर्दी लोटल्यामुळे तिचे नियंत्रण सरकारला करावे लागले. तेव्हापासून सरकारचे लक्ष चित्रपटाकडे वेधले गेले व या चित्रपटापासूनच करमणूक कर बसविण्यात आला. याच चित्रपटाच्या जाहिरातीसाठी बाबूरावांनी शिलामुद्रण केलेली ३.४८ x ६.९६ मीटर (१॰ x २॰ फूट) लांबी-रुदीची भित्तिपत्रके तयार केली होती. ती चांगलीच प्रभावी ठरली. त्या दृष्टीनेही चित्रपटांच्या भित्तिपत्रकांचे जनकत्व बाबूरावांकडेच जाते. +वत्सलाहरणाच्या निर्मितीनंतर त्यांनी मार्कंडेयाचे चित्रीकरण सुरू केले; परंतु ६नोव्हेंबर १९२२रोजी चित्रीकरणाच्या वेळी चित्रपट निर्मितिगृहाला एकाएकी आग लागून त्याची राखरांगोळी झाली; तथापि त्या राखेतूनही पुनश्च आपला चित्रपटसंसार बाबूरावांनी उभा केला व चित्रपटनिर्मिती सुरूच ठेवली. त्याकाळी महाराष्ट्र फिल्म कंपनी ही एक अग्रगण्य चित्रपटसंस्था मानली जाई. चित्रपटातील कथानकाच्या दृष्टीने कालोचित ठरणारी वेशभूषा व वातावरण निर्माण करण्याची बाबूरावांची हातोटी अनन्यसाधारण होती. असे असले, तरी त्यांचा मुख्य भर बाह्य नेपथ्यापेक्षा अभिनयावर अधिक असे. त्यामुळेच त्या काळी मूकपटातील उपशीर्षके प्रायः हिंदीतून देण्यात येत असली, तरी बाबूरावांना हे फारसे पसंत नसे. +भारतीय चित्रपटसृष्टीचा पाया दादासाहेब फाळक्यांनी घातला असला, तरी बाबूरावांनी त्याला कलात्मक शिस्त व सौंदर्य प्राप्त करून दिले. त्यांच्याच तालमीत तयार झालेले व्ही. शांताराम, एस्. फत्तेलाल, विष्णूपंत दामले व केशवराव धायबर यांनी तो वारसा पुढे चालविला. +बाबूरांवांच्या चित्रकलेवर वॅट्स, रॉझेटी, बर्न्स व लॅडशियर इ. पाश्चिमात्य चित्रकारांची छाप दिसून येते. त्रिंदाद, आगासकर, नागेशकर, पत्रावळे व हळदणकर या नावाजलेल्या भारतीय चित्रकारांनी हाताळलेली तंत्रे ते अभ्यासत व आत्मसात करण्याचा प्रयत्न करीत. +शिल्पकलेत मृद्-शिल्पांपासून ते ब्रॉंझच्या ओतकामापर्यंतची सर्व कामे ते स्वतःच करीत. नंतर त्यांनी त्यासाठी स्वतःची ओतशाळाही उभारली होती. त्यांचे कोल्हापूर येथे निधन झाले. +कलामहर्षी बाबूराव पेंटर यांच्या नावाने पुरस्कार दिले जातात. सई परांजपे आणि श्याम बेनेगल यांना हे पुरस्कार मिळाले आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7206.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7206.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9dee9eb7a42b0fc562f8224f1cf754c7aafbd02f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7206.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बाबुराव बागुल (जुलै १७, १९३० - मार्च २६, २००८) हे आंबेडकरवादी साहित्यासाठी ओळखले जाणारे मराठी लेखक, कवी होते. विद्रोही आंबेडकरवादी कथांचे प्रमुख उद्गाते आणि प्रखर वास्तववादी कादंबरीकार तसेच शोषित, उपेक्षित, झोपडपट्टीतील, फुटपाथवरील भणंग जनजीवनाचे भेदक चित्रण करणारे लेखक म्हणून त्यांची ओळख होती. प्रभावी व विद्रोही भाषाशैली, जिवंत प्रसंगचित्रण, कारुण्य आणि क्रुरता रेखाटन हे त्यांच्या लेखनाचे विशेष गुण होते. दलित साहित्य मध्ये मोठे योगदान देणारे एक प्रतिभावंत लेखक साहित्यिक म्हणून बाबूराव बागूल यांना एक नवी ओळख मिळालेले आहेत त्यांनी लिहिलेल्या कथा व कादंबऱ्या या गावकुसाबाहेर राहणाऱ्या समाजाच्या सामाजिक जाणिवांचं व वेदनांचं वर्णन करणारे आहेत स्त्रीप्रधान कथालेखन हा देखील त्यांच्या लिखाणाचा महत्त्वाचा भाग राहिलेला आहे सूड कथेमध्ये बाबुराव बागुल यांनी वाडी वस्तीवरील स्त्रीच्या हृदयद्रावक व तिच्यावर ओढवलेल्या प्रसंगाचं चित्रण केलेला आहे या कथेतील स्त्री पात्र हे समाजातील स्त्रियांच्या शोषित पीडित स्त्रीच्या सामाजिक स्थितीचं चित्रण करणार आहे +बाबुराव बागुल जुलै १७, १९३० रोजी महाराष्ट्राच्या नाशिक जिल्ह्यातील ‘विहितगाव’ नावाच्या खेड्यात जन्मले. दलित जातीत जन्मल्यामुळे जातीय विषमतेचे अनुभव त्यांनी लहानपणापासूनच घेतले. बागुलांच्या आधीची भावंडे जगली नाहीत; तेव्हा ते तरी जगावेत या विचाराने बागुलांच्या वडिलांनी त्यांना मुंबईला माटुंग्याच्या लेबर कॅंपात राहणाऱ्या मावशीकडे पाठवून दिले. तेथील महानगरपालिकेच्या शाळेतच ते शिकू लागले. त्या सुमारास वाढू लागलेल्या आंबेडकरवादी विचारांचा परिणाम शालेय वयात असलेल्या बागुलांवरही झाला. चौथ्या इयत्तेत असतानाच त्यांनी एक आंबेडकरगीत लिहिले. आर्थिक परिस्थितीमुळे मॅट्रिकनंतर त्यांना शिक्षण थांबवावे लागले. नोकरीच्या शोधात असलेल्या बागुलांवर त्यादरम्यान मुंबईत बळावू लागलेल्या कामगार चळवळीचा प्रभाव पडला. माटुंग्याच्या लेबर कॅंपातच राहत असलेल्या अण्णा भाऊ साठेंच्या संपर्कातून ते कामगार चळवळीत सहभागी झाले. या काळात त्यांनी साम्यवादी विचारवंतांच्या साहित्याचा अभ्यास केला. बेरोजगारी, आर्थिक-सामाजिक विषमता यांविरुद्ध या कालखंडात त्यांनी रचलेल्या कवितांमधून या विचारांचा प्रभाव जाणवतो. +१९५५ मध्ये रेल्वे वर्कशॉपात नोकरी मिळाल्यामुळे बागुल सुरतेस गेले. तेथे त्यांना जातीय भेदभावामुळे भाड्याने घर मिळत नव्हते. तेव्हा त्यांनी जात चोरून भाड्याचे घर घेतले. परंतु जात चोरून असे राहणे न रुचल्यामुळे नोकरी सोडून ते मुंबईस परतले. सुरतेतील त्या अनुभवांवर त्यांनी ‘जेव्हा मी जात चोरली होती’ ही कथा लिहिली. +१९५७ मध्ये प्रथमच त्यांची कथा आचार्य अत्रेंच्या ‘नवयुग’ नियतकालिकातून प्रकाशित झाली. पुढील काळात ‘नवयुग’ व ‘युगांतर’ या नियतकालिकातून त्यांच्या कथा एकामागोमाग एक प्रकाशित होऊ लागल्या. प्रस्थापित समाजव्यवस्थेतील दोषांचे दर्शन घडवणाऱ्या त्यांच्या कथा १९६३ साली ‘जेव्हा मी जात चोरली होती’ या कथासंग्रहाच्या रूपाने प्रकाशित झाल्या. नंतर १९६९ सालात ‘मरण स्वस्त होत आहे’ हा कथासंग्रह प्रकाशित झाला. 'अघोरी', 'कोंडी', 'पावशा', 'सरदार', 'भूमिहीन', 'मूकनायक', 'अपूर्वा' अशा कथा-कादंबऱ्यांनी मराठी साहित्यात नवा प्रवाह आणला. बागुलांच्या लेखनामुळे प्रभावित होऊन लिहित्या झालेल्या दलित वर्गातील लेखकांच्या लिखाणातून मराठी साहित्यात दलित साहित्याची नवी लाट आली. मार्च २६, २००८ रोजी बागुलांचे नाशकात निधन झाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7222.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7222.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bf97284f5f4f8961ee8955455b481c4cbb350f54 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7222.txt @@ -0,0 +1 @@ +बाभळी हा महाराष्ट्रातील एक बंधारा आहे. हा बंधारा गोदावरी नदीवर नांदेड जिल्ह्यात आहे.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7226.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7226.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8da63b678fe257107d805fc69681e5b63d03ee9b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7226.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाभाळे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील ठाणे जिल्ह्यातील शहापूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उन्हाळ्यात फारच उष्ण व दमट असते. हिवाळ्यात शीतल व कोरडे असते. पावसाळ्यात भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो व हवामान समशीतोष्ण व दमट असते.पावसाळ्यात भरपूर पाऊस पडत असल्याने मुख्य खरीप पीक म्हणून भाताची लागवड केली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7235.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7235.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a7df2f8b6ef639a3535b304d719a2072235a22e1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7235.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाभुळगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील पंढरपूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते. सोलापूर कोरडे हवामानाच्या श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मि.मी. पाऊस पडतो. सोलापुरात हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्याच्या हंगामातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7239.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7239.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4f2d2d9a8001ab35d3b99d87e5ad5e441a8f1bb6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7239.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाभुळगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील माळशिरस तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते. हे कोरड्या हवामान श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मि.मी. पाऊस पडतो. येथे हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्याच्या हंगामातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7240.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7240.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..62c9b0a5b03872339f962fc32eb222bc134805bb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7240.txt @@ -0,0 +1,33 @@ +जनगणना स्थल निर्देशांक ५४२१६० असलेले बाभूळगाव हे गाव, यवतमाळ या जिल्ह्यातील २४३.६६ हेक्टर क्षेत्राचे गाव असून ह्या गावात १४१३ कुटुंबे आहेत व एकूण लोकसंख्या ५८८२ आहे.ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर यवतमाळ हे २२ किलोमीटर अंतरावर आहे. +या लेखातील माहिती २०११ च्या जनगणनेनुसार [१] आहे. जनगणनेत नसलेल्या माहितीसाठी वेगळा संदर्भ दिला आहे +गावात असणाऱ्या सुविधा - पूर्व-प्राथमिक शाळा-६. प्राथमिक शाळा-६. कनिष्ठ माध्यमिक शाळा-७. माध्यमिक शाळा-४. उच्च माध्यमिक शाळा -५. व्यावसायिक प्रशिक्षण शाळा -१. स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - +५ किमी पेक्षा कमी अंतरावर : पदवी महाविद्यालय बाभूळगाव येथे आहे. ५ ते १० किमी अंतरावर : काही नाही१० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर : अभियांत्रिकी महाविद्यालय यवतमाळ येथे आहे. वैद्यकीय महाविद्यालय यवतमाळ येथे आहे. अनौपचारिक प्रशिक्षण केन्द्र यवतमाळ येथे आहे. अपंगांसाठी खास शाळा यवतमाळ येथे आहे. +असलेल्या सुविधा- +कम्युनिटी हेल्थ सेंटर, -१प्रसूति व शिशुसंगोपन केन्द्र, -१क्षयरोग रुग्णालय, -१अ‍ॅलोपॅथिक रुग्णालय, -१दवाखाने, -१गुरांचे दवाखाने, -१ +नसलेल्या सुविधा - +प्राथमिक आरोग्य केन्द्र, प्राथमिक आरोग्य उपकेन्द्र, अन्य उपचार पद्धतीचे रुग्णालय, फिरते दवाखाने, कुटुंब कल्याण केन्द्र, +असलेल्या सुविधा- +बाह्य रोगी विभाग, -२इतर पदवीधर डॉक्टर, -२औषधाची दुकाने, -२ +नसलेल्या सुविधा - +बाह्य व भरती असलेले रोगी विभाग, धर्मादाय बिगर-सरकारी रुग्णालय, एमबीबीएस पदवीधर डॉक्टर, पदवी नसलेले डॉक्टर, पारंपरिक वैद्य व वैदू, इतर बिगरसरकारी वैद्यकीय सुविधा, +असलेल्या सुविधा- +शुद्ध केलेल्या पाण्याचा नळातून पुरवठा, शुद्ध न केलेल्या पाण्याचा नळातून पुरवठा, झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, न झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, बोअर वेलच्या पाण्याचा पुरवठा, +नसलेल्या सुविधा - +बारमाही सुरू असलेल्या हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, बारमाही सुरू असलेल्या बोअरवेल पाण्याचा पुरवठा, झऱ्यांच्या पाण्याचा पुरवठा, नदी /कालवे यातील पाण्याचा पुरवठा, तलाव / तळी यातील पाण्याचा पुरवठा, इतर पाण्याचा पुरवठा, +असलेल्या सुविधा- +सांडपाणी शुद्धीकरणाच्या सयंत्रात सोडले जाते.उघडी गटारे, +नसलेल्या सुविधा - +न्हाणीघरासह सार्वजनिक स्वच्छता गृह, न्हाणीघर नसलेले सार्वजनिक स्वच्छता गृह, ग्रामीण सॅनिटरी हार्डवेरचे दुकान, सामूहिक बायोगॅस किंवा कचऱ्याच्या उत्पादक पुनर्वापराची व्यवस्था, +गावात असणाऱ्या सुविधा - +पोस्ट ऑफिस, उपपोस्ट ऑफिस, मोबाइल फोन सुविधा, इंटरनेट कॅफे/सर्व्हिस सेंटर, खाजगी कूरियर, सार्वजनिक बस सेवा, ऑटो व टमटम, टॅक्सी, राज्य महामार्गाला जोडलेले रस्ते, जिल्ह्यातील मुख्य रस्त्याला जोडलेले रस्ते, जिल्ह्यातील दुय्यम रस्त्याना जोडलेले रस्ते, डांबरी रस्ते, कच्चे रस्ते, पाण्यासाठी नाल्या असणारे डांबरी रस्ते, बारमाही रस्ते, स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - +खाजगी बस सेवा, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. रेल्वे स्थानक, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. ट्रॅक्टर - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. सायकल रिक्षा (पायचाकी), - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. बैल व इतर जनावरांनी ओढलेल्या गाड्या, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. राष्ट्रीय महामार्गाला जोडलेले रस्ते, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. तळटीप- शिरगिणतीत असलेल्या पुढील सुविधांच्या उपलब्धततेची माहिती नाही - सायकल रिक्षा (यांत्रिक), समुद्र व नदीवरील बोट वाहतूक, बोट वाहतुकीयोग्य जलमार्ग, +गावात असणाऱ्या सुविधा - व्यापारी बँका, सहकारी बँका, शेतकी कर्ज संस्था, स्वसहाय्य गट (SHG), रेशनचे दुकान, मंडया / कायम बाजार, आठवड्याचा बाजार, शेतमाल विक्री संस्था, +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - +ए टी एम, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. शेतमाल विक्री संस्था, +गावात असणाऱ्या सुविधा - +शिशुविकास पौष्टिक आहार केन्द्र (ICDS), अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, इतर पौष्टिक आहार केन्द्र, आशा, समुदाय भवन (दूरचित्रवाणी सह अथवा विरहित), क्रीडांगण, खेळ / करमणूक क्लब, सिनेमा/ व्हिडियो थियेटर, सार्वजनिक ग्रंथालय, सार्वजनिक वाचनालय, वृत्तपत्र पुरवठा, विधानसभा मतदान केन्द्र, जन्म व मृत्यु नोंदणी केन्द्र, +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - +घरगुती वापरासाठी वीजपुरवठा - आहे. +शेतीसाठी वीजपुरवठा - आहे. +व्यापारी वापरासाठी वीजपुरवठा - आहे. +सर्व प्रकारच्या वापरासाठी वीजपुरवठा - आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7243.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7243.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..20b7f856b0426eb1b4fe3f9bb7b2128e867d0b9b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7243.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +बाभुळगाव खोसे हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील देवळी तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो.मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते. +येथे जिल्हा परिषदेची प्राथमिक शाळा आहे जे इयत्ता सातवी पर्यंत शिक्षण देते. +येथे लक्ष्मी माता मंदिर आहे जे गावातील सर्वांना श्रद्धेचे स्थान आहे. +येथे नवरात्र महोत्सव मोठ्या थाटात आणि आनंदात साजरा केला जातो. +गावात ग्रामपंचायत कार्यालय ही स्थानिक स्वराज्य संस्था आहे जे गावाचा कारभार पाहते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7249.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7249.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ebc508f3d590a1a83be23135982264c437c3ac8a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7249.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +१९° ५१′ ४३.९२″ N, ७७° ०१′ २२.४४″ E + +बाभुळगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्याच्या यवतमाळ जिल्ह्यातील एक गाव व तालुक्याचे ठिकाण आहे. +[१] + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_728.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_728.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d72d19a7ef732a0547066ef78ebf03b636149706 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_728.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +लक्ष्मीकांत-प्यारेलाल (ऊर्फ एल.पी. किवा लक्ष्मी-प्यारे) ही एक सुप्रसिद्ध बॉलीवुड संगीतकार जोडी होती. या जोडीत लक्ष्मीकांत शांताराम कुदळकर (इ.स. १९३७-१९९८) व प्यारेलाल रामप्रसाद शर्मा (जन्म : ३ सप्टेंबर, इ.स.१९४०) आहेत. त्यांनी इ.स. १९६३ ते १९९८ या काळात ५००हून अधिक हिंदी चित्रपटांना संगीत दिले. +‘प्यारेलाल शर्मा आणि लक्ष्मीकांत कुदळकर हे दोघेही गाण्यांना चाली लावयचे आणि वाद्यसंगीताचे संयोजनही करायचे. प्यारेलालने चाल दिलेलं गाणे कोणते आणि लक्ष्मीकांतने चाल दिलेले गाणे कोणते, हे सांगता येणार नाही, इतके ते एकजीव व्हायचे त्या दोघांचे विचारच काय पण रक्तगटही एक (बी पॉझिटिव्ह) होते. एकदा आंघोळ करताना प्यारेलाल यांना एक चाल सुचली. लक्ष्मीकांतांनीही तीवर काम केले होतं. दोघांची चाल एकसारखी निघाली. +प्यारेलाल शर्मा यांना हिंदी चित्रपटाचा संगीतकार व्हायचे नव्हते, तर येहुदी मेन्यूहीनसारखे व्हायोलिनवादक व्हायचे होते. त्यासाठी सतराव्या वर्षी ते व्हिएन्नाला जायला निघाले होते, पण लक्ष्मीकांत कुडाळकर यांनी त्यांना थांबवले व दोघे ‘लक्ष्मीकांत प्यारेलाल’ या नावाने संगीत देऊ लागले; आणि हिंदी सिने-सृष्टीत सुप्रस्थापित झाले. +प्यारेलाल यांच्या वडिलांना, म्हणजे पं. रामप्रसाद शर्माना (बाबाजी) सारे जण ट्रम्पेटवादक म्हणून ओळखत. गोरखपूर- बडोदा-्कलकत्ता-कराची-मुंबई-पुणे असा प्रवास करत ते मुंबईत स्थायिक झाले. त्यांच्या काळात पाश्चात्त्य पद्धतीची नोटेशन करू शकणारी अगदी मोजकी माणसे होती, त्यापैकी एक बाबाजी होते. त्यांनी त्यांच्याजवळची नोटेशनलेखनाची विद्या मुक्तहस्ताने सर्वाना दिली. प्यारेलाल यांना वयाच्या आठव्या वर्षी केव्हा तरी एके सकाळी आठ वाजता त्यांनी समोर बसवले आणि नोटेशन कसे करायचे ते अर्ध्या तासात शिकवले. त्यानंतर, पुढचे तीन दिवस बारा बारा तास प्यारेलाल यांनी नोटेशन लेखनाचा सराव केला, आणि ते तंत्र बऱ्यापैकी आत्मसात केले. त्यांनंतर वडिलांनी प्यारेलालच्या हातांत व्हायोलिन दिले. +व्हायोलिनवादकाला भारतीय किंवा पाश्चात्त्य संगीतात मरण नाही, असे वडील सांगत. त्यांनी प्यारेलालांच्या हाती व्हायोलिन दिले, पण वाजवायला शिकवले ते सहा महिन्यांनी. पाश्चात्त्य पद्धतीने व्हायोलिन वाजवण्यासाठी बसायची एक पद्धत आहे. व्हायोलिनवादक डावा खांदा व डावा पाय काहीसा पुढे काढून ताठ व डौलदार बसतो. व्हायोलिन खांद्यावर जिथे ठेवायचा तो भाग कसा धरायचा, व्हायोलिन कसे पकडायचे, त्याचा बो उजव्या हाताच्या अंगठ्याने आणि तिसऱ्या चौथ्या बोटाने कसा धरायचा या साऱ्यांचे एक शास्त्र आहे. ते शास्त्र येईपर्यंत त्यांनी प्यारेलालना व्हायोलिन वाजवायला शिकवले नाही.[१] +(अपूर्ण) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7282.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7282.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7f1cc3c7a442d6d5d6f353cfa420eb88a352304c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7282.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बामणीतांडा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील हदगाव तालुक्यातील एक गाव आहे. +नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९९० मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८५ टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7285.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7285.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ae86122d60063d90a777bff7ebe195e72fd2984d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7285.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +जनगणना स्थल निर्देशांक ५६८७१२ असलेले बामणोली ( Bamnoli )हे गाव, सांगली या जिल्ह्यातील २२७.० हेक्टर क्षेत्राचे गाव असून ह्या गावात १९३४ कुटुंबे आहेत व एकूण लोकसंख्या ७९०७ आहे.ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर सांगली हे ६ किलोमीटर अंतरावर आहे. या लेखातील माहिती २०११ च्या जनगणनेनुसार [१] आहे. जनगणनेत नसलेल्या माहितीसाठी वेगळा संदर्भ दिला आहे.== शैक्षणिक सुविधा == गावात असणाऱ्या सुविधा - पूर्व-प्राथमिक शाळा-८. प्राथमिक शाळा-५. कनिष्ठ माध्यमिक शाळा-४. माध्यमिक शाळा-३. उच्च माध्यमिक शाळा -१. +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - +५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर : काही नाही +५ ते १० किमी अंतरावर : पदवी महाविद्यालय सांगली येथे आहे. अभियांत्रिकी महाविद्यालय सांगली येथे आहे. +१० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर : वैद्यकीय महाविद्यालय मिरज येथे आहे. व्यावसायिक प्रशिक्षण शाळा सांगली येथे आहे. अनौपचारिक प्रशिक्षण केन्द्र सांगली येथे आहे. अपंगांसाठी खास शाळा मिरज येथे आहे. +असलेल्या सुविधा- प्राथमिक आरोग्य उपकेन्द्र, -२ +नसलेल्या सुविधा - कम्युनिटी हेल्थ सेंटर, प्राथमिक आरोग्य केन्द्र, प्रसूति व शिशुसंगोपन केन्द्र, क्षयरोग रुग्णालय, अ‍ॅलोपॅथिक रुग्णालय, अन्य उपचार पद्धतीचे रुग्णालय, दवाखाने, गुरांचे दवाखाने, फिरते दवाखाने, कुटुंब कल्याण केन्द्र, +असलेल्या सुविधा- बाह्य रोगी विभाग, -१बाह्य व भरती असलेले रोगी विभाग, -१एमबीबीएस पदवीधर डॉक्टर, -१ इतर पदवीधर डॉक्टर, -१ औषधाची दुकाने, -१ +नसलेल्या सुविधा - धर्मादाय बिगर-सरकारी रुग्णालय, पदवी नसलेले डॉक्टर, पारंपरिक वैद्य व वैदू, इतर बिगरसरकारी वैद्यकीय सुविधा, +असलेल्या सुविधा- शुद्ध केलेल्या पाण्याचा नळातून पुरवठा, न झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, +नसलेल्या सुविधा - शुद्ध न केलेल्या पाण्याचा नळातून पुरवठा, झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, बारमाही सुरू असलेल्या हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, बोअर वेलच्या पाण्याचा पुरवठा, बारमाही सुरू असलेल्या बोअरवेल पाण्याचा पुरवठा, झऱ्यांच्या पाण्याचा पुरवठा, नदी /कालवे यातील पाण्याचा पुरवठा, तलाव / तळी यातील पाण्याचा पुरवठा, इतर पाण्याचा पुरवठा, +असलेल्या सुविधा- सांडपाणी पाण्याच्या स्रोतात सोडले जाते.उघडी गटारे, न्हाणीघर नसलेले सार्वजनिक स्वच्छता गृह, +नसलेल्या सुविधा - न्हाणीघरासह सार्वजनिक स्वच्छता गृह, ग्रामीण सॅनिटरी हार्डवेरचे दुकान, सामूहिक बायोगॅस किंवा कचऱ्याच्या उत्पादक पुनर्वापराची व्यवस्था, +गावात असणाऱ्या सुविधा - पोस्ट ऑफिस, मोबाइल फोन सुविधा, इंटरनेट कॅफे/सर्व्हिस सेंटर, खाजगी कूरियर, सार्वजनिक बस सेवा, ऑटो व टमटम, टॅक्सी, जिल्ह्यातील दुय्यम रस्त्याना जोडलेले रस्ते, डांबरी रस्ते, कच्चे रस्ते, पाण्यासाठी नाल्या असणारे डांबरी रस्ते, बारमाही रस्ते, +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - उपपोस्ट ऑफिस, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. खाजगी बस सेवा, - ५ ते १० किमी अंतरावर. रेल्वे स्थानक, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. ट्रॅक्टर - ५ ते १० किमी अंतरावर. सायकल रिक्षा (पायचाकी), - ५ ते १० किमी अंतरावर. बैल व इतर जनावरांनी ओढलेल्या गाड्या, - ५ ते १० किमी अंतरावर. राष्ट्रीय महामार्गाला जोडलेले रस्ते, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. राज्य महामार्गाला जोडलेले रस्ते, - ५ ते १० किमी अंतरावर. जिल्ह्यातील मुख्य रस्त्याला जोडलेले रस्ते, - ५ ते १० किमी अंतरावर. +तळटीप- शिरगिणतीत असलेल्या पुढील सुविधांच्या उपलब्धततेची माहिती नाही - सायकल रिक्षा (यांत्रिक), समुद्र व नदीवरील बोट वाहतूक, बोट वाहतुकीयोग्य जलमार्ग, +गावात असणाऱ्या सुविधा - व्यापारी बँका, सहकारी बँका, शेतकी कर्ज संस्था, स्वसहाय्य गट (SHG), रेशनचे दुकान, मंडया / कायम बाजार, आठवड्याचा बाजार, +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - एटीएम - ५ ते १० किमी अंतरावर. +गावात असणाऱ्या सुविधा - शिशुविकास पौष्टिक आहार केन्द्र (ICDS), अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, इतर पौष्टिक आहार केन्द्र, आशा, समुदाय भवन (दूरचित्रवाणी सह अथवा विरहित), सार्वजनिक ग्रंथालय, सार्वजनिक वाचनालय, वृत्तपत्र पुरवठा, विधानसभा मतदान केन्द्र, जन्म व मृत्यु नोंदणी केन्द्र, +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - क्रीडांगण, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. खेळ / करमणूक क्लब, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. सिनेमा/ व्हिडियो थियेटर, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. +घरगुती वापरासाठी वीजपुरवठा - आहे. +शेतीसाठी वीजपुरवठा - आहे. +व्यापारी वापरासाठी वीजपुरवठा - आहे. +सर्व प्रकारच्या वापरासाठी वीजपुरवठा - आहे. +या लेखातील माहिती २०११ च्या जनगणनेनुसार [१] आहे. जनगणनेत नसलेल्या माहितीसाठी वेगळा संदर्भ दिला आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7286.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7286.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ae86122d60063d90a777bff7ebe195e72fd2984d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7286.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +जनगणना स्थल निर्देशांक ५६८७१२ असलेले बामणोली ( Bamnoli )हे गाव, सांगली या जिल्ह्यातील २२७.० हेक्टर क्षेत्राचे गाव असून ह्या गावात १९३४ कुटुंबे आहेत व एकूण लोकसंख्या ७९०७ आहे.ह्याच्या सर्वात जवळचे शहर सांगली हे ६ किलोमीटर अंतरावर आहे. या लेखातील माहिती २०११ च्या जनगणनेनुसार [१] आहे. जनगणनेत नसलेल्या माहितीसाठी वेगळा संदर्भ दिला आहे.== शैक्षणिक सुविधा == गावात असणाऱ्या सुविधा - पूर्व-प्राथमिक शाळा-८. प्राथमिक शाळा-५. कनिष्ठ माध्यमिक शाळा-४. माध्यमिक शाळा-३. उच्च माध्यमिक शाळा -१. +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - +५ किमीपेक्षा कमी अंतरावर : काही नाही +५ ते १० किमी अंतरावर : पदवी महाविद्यालय सांगली येथे आहे. अभियांत्रिकी महाविद्यालय सांगली येथे आहे. +१० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर : वैद्यकीय महाविद्यालय मिरज येथे आहे. व्यावसायिक प्रशिक्षण शाळा सांगली येथे आहे. अनौपचारिक प्रशिक्षण केन्द्र सांगली येथे आहे. अपंगांसाठी खास शाळा मिरज येथे आहे. +असलेल्या सुविधा- प्राथमिक आरोग्य उपकेन्द्र, -२ +नसलेल्या सुविधा - कम्युनिटी हेल्थ सेंटर, प्राथमिक आरोग्य केन्द्र, प्रसूति व शिशुसंगोपन केन्द्र, क्षयरोग रुग्णालय, अ‍ॅलोपॅथिक रुग्णालय, अन्य उपचार पद्धतीचे रुग्णालय, दवाखाने, गुरांचे दवाखाने, फिरते दवाखाने, कुटुंब कल्याण केन्द्र, +असलेल्या सुविधा- बाह्य रोगी विभाग, -१बाह्य व भरती असलेले रोगी विभाग, -१एमबीबीएस पदवीधर डॉक्टर, -१ इतर पदवीधर डॉक्टर, -१ औषधाची दुकाने, -१ +नसलेल्या सुविधा - धर्मादाय बिगर-सरकारी रुग्णालय, पदवी नसलेले डॉक्टर, पारंपरिक वैद्य व वैदू, इतर बिगरसरकारी वैद्यकीय सुविधा, +असलेल्या सुविधा- शुद्ध केलेल्या पाण्याचा नळातून पुरवठा, न झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, +नसलेल्या सुविधा - शुद्ध न केलेल्या पाण्याचा नळातून पुरवठा, झाकलेल्या विहिरीच्या पाण्याचा पुरवठा, बारमाही सुरू असलेल्या हँड पंपच्या पाण्याचा पुरवठा, बोअर वेलच्या पाण्याचा पुरवठा, बारमाही सुरू असलेल्या बोअरवेल पाण्याचा पुरवठा, झऱ्यांच्या पाण्याचा पुरवठा, नदी /कालवे यातील पाण्याचा पुरवठा, तलाव / तळी यातील पाण्याचा पुरवठा, इतर पाण्याचा पुरवठा, +असलेल्या सुविधा- सांडपाणी पाण्याच्या स्रोतात सोडले जाते.उघडी गटारे, न्हाणीघर नसलेले सार्वजनिक स्वच्छता गृह, +नसलेल्या सुविधा - न्हाणीघरासह सार्वजनिक स्वच्छता गृह, ग्रामीण सॅनिटरी हार्डवेरचे दुकान, सामूहिक बायोगॅस किंवा कचऱ्याच्या उत्पादक पुनर्वापराची व्यवस्था, +गावात असणाऱ्या सुविधा - पोस्ट ऑफिस, मोबाइल फोन सुविधा, इंटरनेट कॅफे/सर्व्हिस सेंटर, खाजगी कूरियर, सार्वजनिक बस सेवा, ऑटो व टमटम, टॅक्सी, जिल्ह्यातील दुय्यम रस्त्याना जोडलेले रस्ते, डांबरी रस्ते, कच्चे रस्ते, पाण्यासाठी नाल्या असणारे डांबरी रस्ते, बारमाही रस्ते, +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - उपपोस्ट ऑफिस, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. खाजगी बस सेवा, - ५ ते १० किमी अंतरावर. रेल्वे स्थानक, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. ट्रॅक्टर - ५ ते १० किमी अंतरावर. सायकल रिक्षा (पायचाकी), - ५ ते १० किमी अंतरावर. बैल व इतर जनावरांनी ओढलेल्या गाड्या, - ५ ते १० किमी अंतरावर. राष्ट्रीय महामार्गाला जोडलेले रस्ते, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. राज्य महामार्गाला जोडलेले रस्ते, - ५ ते १० किमी अंतरावर. जिल्ह्यातील मुख्य रस्त्याला जोडलेले रस्ते, - ५ ते १० किमी अंतरावर. +तळटीप- शिरगिणतीत असलेल्या पुढील सुविधांच्या उपलब्धततेची माहिती नाही - सायकल रिक्षा (यांत्रिक), समुद्र व नदीवरील बोट वाहतूक, बोट वाहतुकीयोग्य जलमार्ग, +गावात असणाऱ्या सुविधा - व्यापारी बँका, सहकारी बँका, शेतकी कर्ज संस्था, स्वसहाय्य गट (SHG), रेशनचे दुकान, मंडया / कायम बाजार, आठवड्याचा बाजार, +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - एटीएम - ५ ते १० किमी अंतरावर. +गावात असणाऱ्या सुविधा - शिशुविकास पौष्टिक आहार केन्द्र (ICDS), अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, अंगणवाडी पौष्टिक आहार केन्द्र, इतर पौष्टिक आहार केन्द्र, आशा, समुदाय भवन (दूरचित्रवाणी सह अथवा विरहित), सार्वजनिक ग्रंथालय, सार्वजनिक वाचनालय, वृत्तपत्र पुरवठा, विधानसभा मतदान केन्द्र, जन्म व मृत्यु नोंदणी केन्द्र, +स्थानिक नसलेल्या सुविधांची अंतरे - क्रीडांगण, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. खेळ / करमणूक क्लब, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. सिनेमा/ व्हिडियो थियेटर, - १० किमी पेक्षा अधिक अंतरावर. +घरगुती वापरासाठी वीजपुरवठा - आहे. +शेतीसाठी वीजपुरवठा - आहे. +व्यापारी वापरासाठी वीजपुरवठा - आहे. +सर्व प्रकारच्या वापरासाठी वीजपुरवठा - आहे. +या लेखातील माहिती २०११ च्या जनगणनेनुसार [१] आहे. जनगणनेत नसलेल्या माहितीसाठी वेगळा संदर्भ दिला आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7292.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7292.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a498d565f1fac3c63802ce632ad98862061915af --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7292.txt @@ -0,0 +1,8 @@ + बामनोळी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील दक्षिण कोकणातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील चिपळूण तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते. +१.https://villageinfo.in/ +२.https://www.census2011.co.in/ +३.http://tourism.gov.in/ +४.https://www.incredibleindia.org/ +५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism +६.https://www.mapsofindia.com/ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7314.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7314.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..de4432fa5c24305c184b70dc2cb765f669f13cf1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7314.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +बायजाबाई शिंदे या ग्वाल्हेर संस्थानाच्या राणी होत्या. त्यांनी अत्यंत दोलायमान राजकीय स्थितीत ग्वाल्हेर संस्थानचा कारभार सांभाळला. बायजाबाई शिंदे यांच्या कर्तृत्वाचे वर्णन अनेक देशी-विदेशी इतिहास अभ्यासकांनी केले आहे. +शिंदे दिसायला अत्यंत सुंदर आणि सुस्वरूप होत्या असे वर्णन अनेक इतिहासलेखकांनी केलेलं आहे. इंग्रज लेखकांनी त्यांना ब्युटी ऑफ डेक्कन (दक्षिणेची सौंदर्यलतिका) असे म्हणले आहे.[ संदर्भ हवा ] +बायजाबाई (माहेरच्या घाटगे) या आजच्या कोल्हापूर जिल्ह्यातील कागल येथील होत्या. कागल येथील देशमुखी घाटगे घराण्याकडे होती. या घराण्यातील एक शूर पुरुष सखाराम म्हणजेच सर्जेराव घाटगे हे परशुरामभाऊ पटवर्धन यांच्याकडे नोकरीस होते. पटवर्धन यांच्यामुळे त्यांचे पुण्यात पेशव्यांकडे येणे-जाणे होऊ लागले. सर्जेराव घाटग्यांचे गुण पाहून त्यांनी पुण्यातच राहावे अशी विनंती नाना फडणवीसांनी केली आणि घाटगे पुणे दरबारातच रुजू झाले. पुढे सवाई माधवरावांच्या मृत्यूनंतर दुसरे बाजीराव पेशवेपदी आले तेव्हाच्या काळामध्ये महादजी शिंदे यांचे दत्तकपुत्र दौलतराव शिंदे यांच्याशी सर्जेराव घाटग्यांचा संपर्क आला. +सर्जेराव घाटगे यांच्या मुलीशी दौलतराव शिंदे यांनी विवाह करावा असा प्रस्ताव दुसऱ्या बाजीरावांनी मांडला. ही कन्या म्हणजेच बायजाबाई शिंदे होय. त्यानंतर शिंदे यांच्या दिवाणपदावर सर्जेराव घाटगे यांची नेमणूक झाली आणि १७८८ च्या मार्च महिन्यात बायजाबाई घाटगे आणि दौलतराव शिंदे यांचा विवाह झाला. +नंतरच्या काळात सर्जेराव घाटगे आपल्या कृष्णाकृत्यांमुळे दरबारात बराच अप्रिय झाला. पुणे आणि इंदौर वर जाळपोळ केल्यामुळे ब्रिटिश आणि होळकर सत्तानी देखील त्याला शिंद्याच्या कारभारातून बाजूला करण्याचा तगादा लावला होता, त्याप्रमाणे दौलतराव शिंदे यांनी सर्जेरावास कारभारातून बाजूला केले. ह्या घडामोडींनी सर्जेराव नाराज होता, एकदा वाठारच्या निंबाळकरांच्या वतनाचा विषय घेऊन तो महाराजांच्या समोर गेला पण महाराजांनी त्याच्याकडे नंतर पाहू म्हणून दुर्लक्ष केले पण सर्जेराव मात्र उर्मटपणे महाराजांच्या अंगरख्याला ओढून आजच निवाडा झाला पाहिजे म्हणून झटापटीला आला त्यात तलवारी निघाल्या व महाराजांचे २ अंगरक्षक मारले गेले, मोठा गहजब झाला. त्यावेळी महाराजांच्या अंतर्गत सुरक्षेची जबाबदारी सरदार आनंदराव शिंदे (रणबहददूर मानाजी शिंदे फाकडे यांचे पुत्र) यांच्यावर होती त्यांनी आपल्याबरोबर काही निवडक सैनिक घेतले व सर्जेरावाच्या तंबूवर धावा बोलला, तत्कालीन ब्रिटिश रेसिडेंटच्या वृत्तांतानुसार आनंदरावांनी तंबू कापले व सर्जेरावास भर रस्त्यात खांडोळी करून वध केला आणि शासन केले. रेसिडेंटच्या वृत्तांनुसार येवढी मोठी घटना घडून देखील ग्वाल्हेर मधील कोणी हळहळले नाही, लोकांनी आपापले व्यवहार रोजच्याप्रमाणे पुर्वव्रत ठेवले. काही इतिहासकार असेही म्हणतात की सर्जेरावचे पारिपत्य दौलतरावांच्या आदेशानेच झाले व ती जबाबदारी आपल्या घरातील विश्वासू आनंदरावास दिली, कारण सर्जेराव महत्त्वकांशी पुरुष होता आणि शिंदेशाहीची घाडगेशाही करण्याच्या बतावण्या करू लागला होता. +दत्तात्रय बळवंत पारसनीस यांनी महाराणी बायजाबाई शिंदे यांचे त्याच नावाचे चरित्र १९०२ साली प्रसिद्ध केलं आहे. या पुस्तकात या सर्व घडामोडींचे वर्णन केले आहे.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7319.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7319.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..913e61872650f720307c89d3cf9b1f22a84f301b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7319.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बायझेंटाईन साम्राज्य (देवनागरी लेखनभेद : बायझेंटाइन साम्राज्य, बायझेन्टाईन साम्राज्य; ग्रीक: Ῥωμανία ; लॅटिन: Imperium Romanum, इंपेरिउम रोमानिउम ;) हे भूमध्य समुद्र व नजीकच्या भूप्रदेशावर पसरलेले मध्ययुगातील ग्रीक भाषक-बहुल साम्राज्य होते. सम्राट कॉन्स्टंटाइनाने रोमन साम्राज्याची राजधानी रोम येथून कॉन्स्टॅंटिनोपल येथे हलवल्यानंतर ग्रीस हे रोमन साम्राज्याचे केंद्र झाले. पुढे रोमन साम्राज्याचे विघटन झाल्यानंतर पूर्व रोमन साम्राज्य हे बायझेंटाईन साम्राज्य म्हणून ओळखू जाऊ लागले. याची राजभाषा ग्रीक होती. याच काळात बायबलाची रचना झाली व ख्रिश्चन धर्म हा बायझेंटाईन साम्राज्याचा अधिकृत धर्म बनला. बायझेंटाईन राज्य हे आफ्रिका, मध्य युरोप, पर्शियापर्यंत पसरले होते. अनेक प्रांत या साम्राज्यात असले तरी या साम्राज्याची ख्रिश्चन धर्मीय म्हणून ओळख होती. बेलारियस व तिसरा लिओ यांसारख्या महान सेनांनीनी हे साम्राज्य विस्तारले. +इस्लामाचा उदय झाल्यानंतर इस्लामी फौजांचे पहिले आक्रमण बायझेंटाईन साम्राज्यावर झाले. त्यात त्यांना आफ्रिका व मध्यपूर्वेकडचा भाग गमवावा लागला. तुर्कांचे आक्रमण होईपर्यंत पुढील अनेक वर्षे युरोपातील भूप्रदेश बायझेंटाईन साम्राज्याने टिकवून ठेवले. दरम्यान इ.स.च्या १० व्या शतकात बायझेंटाईन ख्रिस्ती धर्माधिकाऱ्यांचे व रोमच्या ख्रिस्ती धर्माधिकाऱ्यांचे मतभेद टोकाला गेले, रोम व ग्रीसमध्ये पुन्हा एकदा दरी निर्माण् झाली. ग्रीसचे ख्रिस्ती लोक स्वतःला पारंपारिक ख्रिस्ती म्हणू लागले. बायझेंटाईन साम्राज्याचा प्रभाव ग्रीस व सभोवतालच्या देशांवर ११०० वर्षांपर्यंत राहिला. बायझेंटाईन साम्राज्याने इस्लामी आक्रमणे अनेक शतकांपर्यंत थोपवून धरली होती. परंतु सरतेशेवटी ओस्मानी साम्राज्याने कॉन्स्टॅंटिनोपलाचा पाडाव केला व ११०० वर्षांची एकछत्री सत्ता संपुष्टात आणली. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7321.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7321.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..913e61872650f720307c89d3cf9b1f22a84f301b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7321.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बायझेंटाईन साम्राज्य (देवनागरी लेखनभेद : बायझेंटाइन साम्राज्य, बायझेन्टाईन साम्राज्य; ग्रीक: Ῥωμανία ; लॅटिन: Imperium Romanum, इंपेरिउम रोमानिउम ;) हे भूमध्य समुद्र व नजीकच्या भूप्रदेशावर पसरलेले मध्ययुगातील ग्रीक भाषक-बहुल साम्राज्य होते. सम्राट कॉन्स्टंटाइनाने रोमन साम्राज्याची राजधानी रोम येथून कॉन्स्टॅंटिनोपल येथे हलवल्यानंतर ग्रीस हे रोमन साम्राज्याचे केंद्र झाले. पुढे रोमन साम्राज्याचे विघटन झाल्यानंतर पूर्व रोमन साम्राज्य हे बायझेंटाईन साम्राज्य म्हणून ओळखू जाऊ लागले. याची राजभाषा ग्रीक होती. याच काळात बायबलाची रचना झाली व ख्रिश्चन धर्म हा बायझेंटाईन साम्राज्याचा अधिकृत धर्म बनला. बायझेंटाईन राज्य हे आफ्रिका, मध्य युरोप, पर्शियापर्यंत पसरले होते. अनेक प्रांत या साम्राज्यात असले तरी या साम्राज्याची ख्रिश्चन धर्मीय म्हणून ओळख होती. बेलारियस व तिसरा लिओ यांसारख्या महान सेनांनीनी हे साम्राज्य विस्तारले. +इस्लामाचा उदय झाल्यानंतर इस्लामी फौजांचे पहिले आक्रमण बायझेंटाईन साम्राज्यावर झाले. त्यात त्यांना आफ्रिका व मध्यपूर्वेकडचा भाग गमवावा लागला. तुर्कांचे आक्रमण होईपर्यंत पुढील अनेक वर्षे युरोपातील भूप्रदेश बायझेंटाईन साम्राज्याने टिकवून ठेवले. दरम्यान इ.स.च्या १० व्या शतकात बायझेंटाईन ख्रिस्ती धर्माधिकाऱ्यांचे व रोमच्या ख्रिस्ती धर्माधिकाऱ्यांचे मतभेद टोकाला गेले, रोम व ग्रीसमध्ये पुन्हा एकदा दरी निर्माण् झाली. ग्रीसचे ख्रिस्ती लोक स्वतःला पारंपारिक ख्रिस्ती म्हणू लागले. बायझेंटाईन साम्राज्याचा प्रभाव ग्रीस व सभोवतालच्या देशांवर ११०० वर्षांपर्यंत राहिला. बायझेंटाईन साम्राज्याने इस्लामी आक्रमणे अनेक शतकांपर्यंत थोपवून धरली होती. परंतु सरतेशेवटी ओस्मानी साम्राज्याने कॉन्स्टॅंटिनोपलाचा पाडाव केला व ११०० वर्षांची एकछत्री सत्ता संपुष्टात आणली. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7327.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7327.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3d1998988f355ca39e94c532119d1730dfefaab7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7327.txt @@ -0,0 +1 @@ +बयाना विधानसभा मतदारसंघ भारताच्या राजस्थान राज्यातील विधानसभा मतदारसंघ आहे. यातून एक प्रतिनिधी राजस्थान विधानसभेवर निवडला जातो. हा मतदारसंघ भरतपूर जिल्ह्यात असून भरतपूर लोकसभा मतदारसंघाचा भाग आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7353.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7353.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..de78fd65711c43a5ded02a0ee17ed8b18b4c2cd4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7353.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बायो डीझेल म्हणजे अपारंपारिकरित्या मिळवलेले इंधन. +कुठल्याही वनस्पतीजन्य तेलाचे ट्रांसईस्टरिफिकेशन या रासायनिक प्रक्रियेद्वारे मोनो अल्कलीमध्ये रूपांतर केले तर मिळणारा पदार्थ म्हणजे बायो डिझेल. बायो डिझेलचे इंधन गुणधर्म हे पेट्रोलियम डीझेलसारखे असतात. मात्र यात गंधकाचे प्रमाण नगण्य असते. म्हणून सल्फर अथवा गंधकाचे हवेतले प्रदूषण होत नाही. यासाठी लागणारे तेल हे वनस्पतीजन्य (तेल बिया) असल्याने हा नैसर्गिक व अपारंपारिक असा उर्जास्त्रोत आहे. +अमेरिकेत मका तसेच सोयाबीनचे तेल यासाठी वापरले जाते. तर पाम तेलाचा वापर युरोप खंडातील देश आणि भरपूर उपलब्धी मुळे मलेशियामध्येकरतात. +भारतात खाद्यतेल बिया बायो डिझेलसाठी वापरल्या जात नाहीत त्या ऐवजी करंजी नामक झाडापासून मिळणाऱ्या बियांचा वापर केला जातो.[ संदर्भ हवा ] +मर्सिडीज ह्या प्रतिष्ठीत मोटारींच्या उत्पादकांकडून प्रायोगिक तत्त्वावर राबवण्यात आलेल्या बायोडिझेलच्या प्रोजेक्ट यशस्वी झाला आहे. बायोडिझेलच्या निर्मितीसाठी वापरल्या जाणाऱ्या करंजीच्या लागवडीसंदर्भात शेतकऱ्यांमध्ये प्रबोधन व्हावे, म्हणून ही कंपनी एनजीओच्या माध्यमातून उपक्रम राबवते आहे. सुरुवातीला महाराष्ट्र आणि तमिळनाडू या राज्यांमध्ये हा उपक्रम राबविला जाईल. पडीक जमिनीमध्ये करंजीची लागवड करता येते, त्यामुळे शेतकऱ्यांना त्यातून उत्पन्न मिळवता येईल. डेम्लर क्रायस्लर इंडिया या कंपनीने आतापर्यंत काही बायोडिझेलचे प्रकल्प प्रायोगिक तत्त्वावर राबवले आहेत. मर्सिडीजच्या बायोडिझेल कारच्या रॅलीचे आयोजन करण्यात येते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_736.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_736.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aec726543c4fa571be201e13a1f0a2c7a8530261 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_736.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +{vikashpedia}} +कूगर +मांसाहारी गणातील (कार्निव्होरा) मार्जार कुलातला (फेलिडी) सस्तन प्राणी. याला प्यूमा, माउंटन लायम (गिरिकेसरी पर्वतावरचा सिंह) अशीही नावे आहेत. सबंध दक्षिण व मध्य अमेरिका, उत्तर अमेरिकेचा अगदी दूरचा भाग आणि कॅनडा या प्रदेशांत हा प्राणी आढळतो. +पूर्ण वाढ झालेल्या कूगराची लांबी तीन मी.पर्यंत असते; शेपटी ९० सेंमी. लांब असते; वजन ९० किग्रॅ.पर्यंत असते; नर मादीपेक्षा मोठा असतो. याचा रंग सिंहासारखा पिंगट असतो. कान आणि शेपटीचे टोक काळे असू शकते; पोट पांढरे असते. +कूगर झाडावर चढण्यात पटाईत आहे. हा मांसाहारी असून हरणांसारख्या मोठ्या प्राणांची शिकार करतो, परंतु उंदरांसारखे लहान प्राणीही याला खायला चालतात. पाळीव जनावरांवरदेखील हा हल्ला करतो; अगदी थोड्या वेळात १०–१२ मेंढ्या किंवा बकऱ्‍या तो सहज मारतो. याला एका वेळी खायला बरेच मांस लागते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7362.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7362.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..95a90ca66be26ef2bbe77bfe859af6fe087e7ca0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7362.txt @@ -0,0 +1 @@ +पालघर जिल्ह्यातील तलासरी तालुक्यातील आमगाव या गावी बारक्या मांगात ह्यांचा १ जून १९५३ रोजी जन्म झाला.अखिल भारतीय किसान सभेचे केंद्रीय समिती सदस्य, ठाणे जिल्हा सचिव मंडळ सदस्य, आदिवासी राष्ट्रीय मंच महाराष्ट्र राज्य निमंत्रक, ठाणे जिल्हा परिषद सदस्य, तलासरी पंचायत समिती सभापती म्हणून त्यांनी आदिवासी समाजाच्या विकासासाठी भरपूर कार्य केले. सन १९८५ मध्ये त्यांनी अच्छाड, सावरोली, डोंगरी, धिमानिया, वडवली, उंबरगाव, सारीगाव येथील औद्योगिक वसाहतीत आदिवासी युवक-युवतींना काम मिळवून दिले.३१ मार्च २०२२ रोजी त्यांनी जगाचा निरोप घेतला.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7410.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7410.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0212673ffc04e1297f3febdafc57445b282818b7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7410.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + बारभाई हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील आर्णी तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7427.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7427.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6d1a593c5e715f4a0d08826fd231e013fbf72a5c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7427.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +हा लेख बड़वानी जिल्ह्याविषयी आहे. बडवानी शहराविषयीचा लेख येथे आहे. +बड़वानी जिल्हा' भारतातील मध्य प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे. +२०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या १३,८५,८८१ इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7440.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7440.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d160371eae8dd0d0218bd0c15c5ade94ea027efc --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7440.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + बारा हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील उमरखेड तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात तापमान ४६° से. पर्यंत तर हिवाळ्यात ११° से. पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7461.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7461.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..12a6339f4238e5dea7eb43aaae952ab449327bb9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7461.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +बाराबती मैदान हे कटक, ओरिसा येथील एक खेळाचे मैदान आहे. आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटसाठी हे नियमित ठिकाण आहे आणि ओडिशा क्रिकेट संघाचे हे होम ग्राऊंड आहे. सदर मैदान ओडिशा क्रिकेट असोसिएशनच्या मालकीचे असून मैदानाच्या सर्व कारभाराची जबाबदारी त्यांच्यावरच आहे. त्याशिवाय हे मैदान फुटबॉलसाठीही वापरले जाते. मैदानावर संतोष चषक ही राष्ट्रीय फुटबॉल स्पर्धा आणि ओडिशा पहिली विभागीय लीग फुटबॉल स्पर्धा खेळवली जाते. [१] भारतामधील सर्वात जुन्या क्रिकेट मैदानांपैकी एक असलेल्या बाराबती स्टेडियममध्ये पहिला आंतरराष्ट्रीय सामना खेळवला जाण्याआधी एमसीसी, वेस्ट इंडीज आणि ऑस्ट्रेलियायी संघांचे सराव सामने झाले आहेत. +क्रिकेट आणि फुटबॉलच्या मैदानावर दिवस-रात्र सामन्यांसाठी प्रकाशझोतांची व्यवस्था आहे. +बाराबती मैदान कटक [२]येथे देशातील तिसरा आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामना २७ जानेवारी १९८२ रोजी खेळवला गेला, ज्यामध्ये भारताने इंग्लंडला हरवून मालिकेत २-१ असे यश मिळवले. पाच मोसमांनंतर मैदानावर पहिला कसोटी सामना खेळवला गेला, ज्यामध्ये अंदाज करता न येण्याइतकी उसळी मिळणाऱ्या, काम पुर्णपणे न झालेल्या खेळपट्टीने श्रीलंकेच्या संघाचे स्वागत केले. दिलीप वेंगसरकर, त्यावेळी आपल्या यशाच्या अत्त्युच्च शिखरावर होता, त्याने त्याची कसोटी क्रिकेटमधील १६६ धावांची सर्वोत्तम खेळी केली. सामन्यात दोन्ही संघांमधील इतर कुणालाही ६० पेक्षा जास्त धावा करता आल्या नाहीत. श्रीलंकेचा दोनवेळा सर्वबाद करून भारताने १ डाव आणि ६७ धावांनी विजय मिळवला. कपिल देवने त्याचा ३००वा बळी ह्याच सामन्यात रुमेश रत्नायकेच्या रूपाने मिळवला. +१९९५-९६ मध्ये न्यू झीलंडविरुद्ध ह्या मैदानावर झालेल्या दुसऱ्या एकमेव कसोटी सामन्यावर पावसाचा खूप वाईट परिणाम झाला. सामन्यात केवळ १७७.५ षटकांचा खेळ होऊ शकला. पुनरागमन करणाऱ्या नरेंद्र हिरवाणीने न्यू झीलंडचा एकमेव डावात ५९ धावांमध्ये ६ बळी घेऊन ह्या मैदानावरील सर्वोत्तम गोलंदाजीची नोंद केली. +ह्या मैदानावर कसोटी सामने आता नियमित होत नसले तरीही त्याला आंतरराष्ट्रीय दर्जा आहे आणि येथे आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने नियमित पणे होतात. दोन कसोटी सामन्यांतून भारताने एक कसोटी जिंकली आहे. तर, १७ एकदिवसीय सामन्यांपैकी ११ सामन्यांमध्ये विजय मिळवला आहे. +मैदानावर रिलायन्स विश्वचषक स्पर्धेतील ऑस्ट्रेलिया विरुद्ध झिम्बाब्वे आणि नेहरू चषक, १९८९ स्पर्धेतील इंग्लंड विरुद्ध पाकिस्तान हे सामने खेळवले गेले आहेत. त्याशिवाय बाराबती स्टेडियममध्ये १९९६ विश्वचषक क्रिकेट स्पर्धांतील काही सामने खेळवले गेले होते. +२०१२ मध्ये, ओडिशा क्रिकेट असोसिएशनने बाराबती मैदानावरील इनडोअर हॉलला सचिन तेंडुलकरचे नाव दिले. +आजवर मैदानावर झालेल्या कसोटी सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[४]: +आजवर मैदानावर झालेल्या एकदिवसीय सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[५]: +आजवर मैदानावर झालेल्या टी२० सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[६]: + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7462.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7462.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..12a6339f4238e5dea7eb43aaae952ab449327bb9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7462.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +बाराबती मैदान हे कटक, ओरिसा येथील एक खेळाचे मैदान आहे. आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटसाठी हे नियमित ठिकाण आहे आणि ओडिशा क्रिकेट संघाचे हे होम ग्राऊंड आहे. सदर मैदान ओडिशा क्रिकेट असोसिएशनच्या मालकीचे असून मैदानाच्या सर्व कारभाराची जबाबदारी त्यांच्यावरच आहे. त्याशिवाय हे मैदान फुटबॉलसाठीही वापरले जाते. मैदानावर संतोष चषक ही राष्ट्रीय फुटबॉल स्पर्धा आणि ओडिशा पहिली विभागीय लीग फुटबॉल स्पर्धा खेळवली जाते. [१] भारतामधील सर्वात जुन्या क्रिकेट मैदानांपैकी एक असलेल्या बाराबती स्टेडियममध्ये पहिला आंतरराष्ट्रीय सामना खेळवला जाण्याआधी एमसीसी, वेस्ट इंडीज आणि ऑस्ट्रेलियायी संघांचे सराव सामने झाले आहेत. +क्रिकेट आणि फुटबॉलच्या मैदानावर दिवस-रात्र सामन्यांसाठी प्रकाशझोतांची व्यवस्था आहे. +बाराबती मैदान कटक [२]येथे देशातील तिसरा आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामना २७ जानेवारी १९८२ रोजी खेळवला गेला, ज्यामध्ये भारताने इंग्लंडला हरवून मालिकेत २-१ असे यश मिळवले. पाच मोसमांनंतर मैदानावर पहिला कसोटी सामना खेळवला गेला, ज्यामध्ये अंदाज करता न येण्याइतकी उसळी मिळणाऱ्या, काम पुर्णपणे न झालेल्या खेळपट्टीने श्रीलंकेच्या संघाचे स्वागत केले. दिलीप वेंगसरकर, त्यावेळी आपल्या यशाच्या अत्त्युच्च शिखरावर होता, त्याने त्याची कसोटी क्रिकेटमधील १६६ धावांची सर्वोत्तम खेळी केली. सामन्यात दोन्ही संघांमधील इतर कुणालाही ६० पेक्षा जास्त धावा करता आल्या नाहीत. श्रीलंकेचा दोनवेळा सर्वबाद करून भारताने १ डाव आणि ६७ धावांनी विजय मिळवला. कपिल देवने त्याचा ३००वा बळी ह्याच सामन्यात रुमेश रत्नायकेच्या रूपाने मिळवला. +१९९५-९६ मध्ये न्यू झीलंडविरुद्ध ह्या मैदानावर झालेल्या दुसऱ्या एकमेव कसोटी सामन्यावर पावसाचा खूप वाईट परिणाम झाला. सामन्यात केवळ १७७.५ षटकांचा खेळ होऊ शकला. पुनरागमन करणाऱ्या नरेंद्र हिरवाणीने न्यू झीलंडचा एकमेव डावात ५९ धावांमध्ये ६ बळी घेऊन ह्या मैदानावरील सर्वोत्तम गोलंदाजीची नोंद केली. +ह्या मैदानावर कसोटी सामने आता नियमित होत नसले तरीही त्याला आंतरराष्ट्रीय दर्जा आहे आणि येथे आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने नियमित पणे होतात. दोन कसोटी सामन्यांतून भारताने एक कसोटी जिंकली आहे. तर, १७ एकदिवसीय सामन्यांपैकी ११ सामन्यांमध्ये विजय मिळवला आहे. +मैदानावर रिलायन्स विश्वचषक स्पर्धेतील ऑस्ट्रेलिया विरुद्ध झिम्बाब्वे आणि नेहरू चषक, १९८९ स्पर्धेतील इंग्लंड विरुद्ध पाकिस्तान हे सामने खेळवले गेले आहेत. त्याशिवाय बाराबती स्टेडियममध्ये १९९६ विश्वचषक क्रिकेट स्पर्धांतील काही सामने खेळवले गेले होते. +२०१२ मध्ये, ओडिशा क्रिकेट असोसिएशनने बाराबती मैदानावरील इनडोअर हॉलला सचिन तेंडुलकरचे नाव दिले. +आजवर मैदानावर झालेल्या कसोटी सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[४]: +आजवर मैदानावर झालेल्या एकदिवसीय सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[५]: +आजवर मैदानावर झालेल्या टी२० सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[६]: + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7479.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7479.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..49f1e31b25762842a6c5b1966cc90a43e50de64d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7479.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बारामती विधानसभा मतदारसंघ - २०१ हा महाराष्ट्र राज्य विधानसभेच्या २८८ मतदारसंघांपैकी एक आहे. लोकसभा आणि विधानसभा मतदारसंघ परिसीमन आदेश, २००८ नुसार केलेल्या मतदारसंघांच्या रचनेनुसार, बारामती मतदारसंघात पुणे जिल्ह्यातील बारामती तालुक्याचा समावेश होतो. बारामती हा विधानसभा मतदारसंघ बारामती लोकसभा मतदारसंघात मोडतो.[१][२] +राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाचे अजित अनंतराव पवार हे बारामती विधानसभा मतदारसंघाचे विद्यमान आमदार आहेत.[३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7488.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7488.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..12a6339f4238e5dea7eb43aaae952ab449327bb9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7488.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +बाराबती मैदान हे कटक, ओरिसा येथील एक खेळाचे मैदान आहे. आंतरराष्ट्रीय क्रिकेटसाठी हे नियमित ठिकाण आहे आणि ओडिशा क्रिकेट संघाचे हे होम ग्राऊंड आहे. सदर मैदान ओडिशा क्रिकेट असोसिएशनच्या मालकीचे असून मैदानाच्या सर्व कारभाराची जबाबदारी त्यांच्यावरच आहे. त्याशिवाय हे मैदान फुटबॉलसाठीही वापरले जाते. मैदानावर संतोष चषक ही राष्ट्रीय फुटबॉल स्पर्धा आणि ओडिशा पहिली विभागीय लीग फुटबॉल स्पर्धा खेळवली जाते. [१] भारतामधील सर्वात जुन्या क्रिकेट मैदानांपैकी एक असलेल्या बाराबती स्टेडियममध्ये पहिला आंतरराष्ट्रीय सामना खेळवला जाण्याआधी एमसीसी, वेस्ट इंडीज आणि ऑस्ट्रेलियायी संघांचे सराव सामने झाले आहेत. +क्रिकेट आणि फुटबॉलच्या मैदानावर दिवस-रात्र सामन्यांसाठी प्रकाशझोतांची व्यवस्था आहे. +बाराबती मैदान कटक [२]येथे देशातील तिसरा आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामना २७ जानेवारी १९८२ रोजी खेळवला गेला, ज्यामध्ये भारताने इंग्लंडला हरवून मालिकेत २-१ असे यश मिळवले. पाच मोसमांनंतर मैदानावर पहिला कसोटी सामना खेळवला गेला, ज्यामध्ये अंदाज करता न येण्याइतकी उसळी मिळणाऱ्या, काम पुर्णपणे न झालेल्या खेळपट्टीने श्रीलंकेच्या संघाचे स्वागत केले. दिलीप वेंगसरकर, त्यावेळी आपल्या यशाच्या अत्त्युच्च शिखरावर होता, त्याने त्याची कसोटी क्रिकेटमधील १६६ धावांची सर्वोत्तम खेळी केली. सामन्यात दोन्ही संघांमधील इतर कुणालाही ६० पेक्षा जास्त धावा करता आल्या नाहीत. श्रीलंकेचा दोनवेळा सर्वबाद करून भारताने १ डाव आणि ६७ धावांनी विजय मिळवला. कपिल देवने त्याचा ३००वा बळी ह्याच सामन्यात रुमेश रत्नायकेच्या रूपाने मिळवला. +१९९५-९६ मध्ये न्यू झीलंडविरुद्ध ह्या मैदानावर झालेल्या दुसऱ्या एकमेव कसोटी सामन्यावर पावसाचा खूप वाईट परिणाम झाला. सामन्यात केवळ १७७.५ षटकांचा खेळ होऊ शकला. पुनरागमन करणाऱ्या नरेंद्र हिरवाणीने न्यू झीलंडचा एकमेव डावात ५९ धावांमध्ये ६ बळी घेऊन ह्या मैदानावरील सर्वोत्तम गोलंदाजीची नोंद केली. +ह्या मैदानावर कसोटी सामने आता नियमित होत नसले तरीही त्याला आंतरराष्ट्रीय दर्जा आहे आणि येथे आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने नियमित पणे होतात. दोन कसोटी सामन्यांतून भारताने एक कसोटी जिंकली आहे. तर, १७ एकदिवसीय सामन्यांपैकी ११ सामन्यांमध्ये विजय मिळवला आहे. +मैदानावर रिलायन्स विश्वचषक स्पर्धेतील ऑस्ट्रेलिया विरुद्ध झिम्बाब्वे आणि नेहरू चषक, १९८९ स्पर्धेतील इंग्लंड विरुद्ध पाकिस्तान हे सामने खेळवले गेले आहेत. त्याशिवाय बाराबती स्टेडियममध्ये १९९६ विश्वचषक क्रिकेट स्पर्धांतील काही सामने खेळवले गेले होते. +२०१२ मध्ये, ओडिशा क्रिकेट असोसिएशनने बाराबती मैदानावरील इनडोअर हॉलला सचिन तेंडुलकरचे नाव दिले. +आजवर मैदानावर झालेल्या कसोटी सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[४]: +आजवर मैदानावर झालेल्या एकदिवसीय सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[५]: +आजवर मैदानावर झालेल्या टी२० सामन्यांची यादी खालीलप्रमाणे[६]: + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7490.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7490.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2f02748a8b6113c80f8f6e2754a60fff25de48bd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7490.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +Buldna +परीक्षेला बसलेल्या 12 लाख 81 हजार 157 पैकी 9 लाख 24 हजार 599 विद्यार्थी (72.17 टक्के) उत्तीर्ण झाले. +मराठी-- 95.60 +हिंदी--94.41 +इंग्रजी-- 83 +गणित (विज्ञान शाखा)--86 +गणित (वाणिज्य शाखा)--92 +भौतिकशास्त्र—86 +रसायनशास्त्र—87 +जीवशास्त्र—88 +तत्त्वज्ञान--69 +तर्कशास्त्र—63 +वाणिज्य संघटन—74 +चिटणिसाची कार्यपद्धती--74 +सहकार--81 +राज्यभरात २०११परिक्षेस तेरा लाख २५ हजार ९३६ विद्यार्थ्यांची नोंदणी झाली होती. त्यापैकी तेरा लाख आठ हजार २७२ विद्यार्थी परीक्षेस बसले होते. त्यापैकी आठ लाख ५८ हजार ४१९ विद्यार्थी उत्तीर्ण झाले. म्हणजेच निकालाची एकूण टक्केवारी ६५.६१ टक्के आहे. बारावीला सहा लाख ५६ हजार ७२५ मुले, तर पाच लाख दोन हजार ६३४ मुली परीक्षेस बसल्या होत्या. त्यापैकी अनुक्रमे चार लाख ३५ हजार ९९९ आणि तीन लाख ८३ हजार ५०३ मुली उत्तीर्ण झाल्या. मुलांपेक्षा मुलींच्या उत्तीर्णतेचे प्रमाण अधिक असून ते ७६.३० टक्के आहे. तर २०११परिक्षेस ६६.३९ टक्के मुले उत्तीर्ण झाली आहेत. पुनर्परीक्षार्थीचा निकाल २६.१४ टक्के लागला आहे. २०११परिक्षेस बारावीला १ लाख ४८ हजार ९०३ विद्यार्थी परीक्षेस बसले होते. त्यापैकी ३८ हजार ९१७ विद्यार्थी उत्तीर्ण होऊ शकले. बारावीच्या निकालात २०११परिक्षेस एमसीव्हीसी विषयात ८२.५६ टक्के विद्यार्थी, तर विज्ञान शाखेत ८१.८१ टक्के विद्यार्थी उत्तीर्ण झाले. तर कला ६०.१६ टक्के, वाणिज्य ७१.१० टक्के निकाल लागला.[१] +इ.११वी व १२वी उच्य माध्यमिक स्तर आसतो. इ.११ वीची परिक्षा शालेय स्तरावर घेतली जाते .इ.१२वीची परीक्षा उच्च माध्यमिक शिक्षण मंडळ घेते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7497.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7497.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7a201df43d5075b35421fd559536ae0cf4d4e926 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7497.txt @@ -0,0 +1 @@ +बारासात हे भारतातील पश्चिम बंगाल राज्यातील एक शहर आहे. हे शहर उत्तर २४ परगणा जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. २०१५ च्या अंदाजानुसार येथील लोकसंख्या २,७८,८८२ होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7498.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7498.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9d653cd8a46655724ed673d12fe6cd8b18e65fa7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7498.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बारासात हा पश्चिम बंगाल राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ आहे + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7501.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7501.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ad51f2cc1fbe85f1e6dbf5d0438e59c9b794371 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7501.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बरिशाल हे बांगलादेशमधील कीर्तनखोला नदीवरील बंदर व शहर आहे. बारिसाल विभागाचे मुख्यालय असलेल्या या शहरात २० वॉर्ड व ५० मोहल्ले आहेत. हे शहर १६.३७ चौ.किमी क्षेत्रावर पसरलेले आहे. +बरिशाल हे प्रसिद्ध हिंदी संगीत दिग्दर्शक अनिल बिस्वास आणि बासरीवादक पन्नालाल घोष यांचे मूळ गाव होय. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7508.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7508.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..531e4b47c742285a9b393c2f219ade9acae56d53 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7508.txt @@ -0,0 +1 @@ +बारी (विधानसभा मतदारसंघ भारताच्या राजस्थान राज्यातील विधानसभा मतदारसंघ आहे. यातून एक प्रतिनिधी राजस्थान विधानसभेवर निवडला जातो. हा मतदारसंघ धोलपूर जिल्ह्यात असून करौली-धोलपूर लोकसभा मतदारसंघाचा भाग आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7521.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7521.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..64ad62d3fc726999e2e303a4a813e2e4cb6d5ed0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7521.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बरूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सोलापूर जिल्ह्यातील दक्षिण सोलापूर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मध्यम आणि चांगले हवामान असते. सोलापूर कोरडे हवामानाच्या श्रेणीत येते. उन्हाळा, पावसाळा आणि हिवाळा हे ऋतू असतात. मार्च ते मे हे महिने उन्हाळ्याच्या काळात येतात आणि या काळात कमाल तापमान ३० ते ४० अंश सेल्सियस पर्यंत असते. एप्रिल आणि मे महिन्याचा कालावधी सर्वात उष्ण असतो. येथे पाऊस अल्प आणि अनिश्चित प्रमाणात पडतो. जूनच्या दुसऱ्या पंधरवड्यापासून ते सप्टेंबर अखेरपर्यंत मान्सूनचा कालावधी असतो. सरासरी ५४५ मि.मी. पाऊस पडतो. सोलापुरात हिवाळा नोव्हेंबरमध्ये सुरू होतो आणि फेब्रुवारी महिन्यात तापमान कधीकधी १० अंश सेल्सियसपेक्षा कमी होते. हिवाळ्याच्या हंगामातील किमान तापमान जानेवारीत सुमारे ९ अंश सेल्सियस असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_753.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_753.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..83c390269a20b06eaf8fe2b4a313d4575f3d44b4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_753.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +प्यॉत्र लियोनिदोविच कपित्सा हे एक रशियन शास्त्रज्ञ होते. +आ · हान्स आल्फव्हेन · झोर्स इव्हानोविच आल्फेरोव्ह · आल्बर्ट अब्राहम मिकेलसन · अल्बर्ट आइनस्टाइन · +ॲ · एडवर्ड ॲपलटन +ए · लियो एसाकी +ऑ  · फ्रँक ऑपनहाइमर +ओ  · डग्लस डी. ओशेरॉफ · गेऑर्ग झिमॉन ओम +क  · प्यॉत्र लियोनिदोविच कपित्सा · प्योत्र कापित्सा · आल्फ्रेड कास्लर · गुस्टाफ किर्शहोफ · जॅक किल्बी · पॉलिकार्प कुश · लिओन कूपर · विल्यम डी. कूलिज · हाइके कॅमरलिंघ-ऑन्स · वोल्फगांग केटर्ले · हेन्री वे केन्डॉल · जॉन डग्लस कॉकक्रॉफ्ट · आर्थर कॉम्प्टन · कार्ल रुडॉल्फ कोनिग · गुस्ताव कोरियोलिस · एरिक अ‍ॅलिन कोर्नेल · मासातोशी कोशिबा · क्लॉड कोहेन-तनूद्जी · पिएर क्युरी · जेम्स वॉट्सन क्रोनिन · हर्बर्ट क्रोमर · अर्न्स्ट क्लाड्नी · क्लाउस फोन क्लित्झिंग +ग  · जोसियाह विलार्ड गिब्स · गॉर्डन गूल्ड · डेनिस गॅबॉर · डेनिस गॅबोर · मारिया गेप्पर्ट-मायर · मरे गेल-मान · पीटर ग्रुनबर्ग · डेव्हिड ग्रोस · शेल्डन ली ग्लाशो · डोनाल्ड ए. ग्लेसर · रॉय जे. ग्लॉबर · चार्ल्स एदुआर्द ग्वियॉमे · ऑट्टो फोन गेरिक +च  · जॉर्जेस चार्पाक · जेम्स चॅडविक · पावेल अलेक्सेयेविच चेरेंकोव्ह +ज  · व्हिताली जिन्झबर्ग · रिकार्दो जियाकोनी · आयव्हार जियेव्हर · जेम्स प्रेस्कॉट जूल · जे.जे. थॉमसन · पिएर-गिल्स दि जेन्स · जे. हान्स डी. जेन्सन · जे. हान्स डी. जेन्सेन · जेम्स क्लार्क मॅक्सवेल · जेम्स वॅट · जॉन फोन न्यूमन · रॉडनी जोरी · आयरिन जोलिये-क्युरी · ब्रायन डेव्हिड जोसेफसन · कार्ल जान्स्की +झ  · लिओ झिलार्ड · फ्रिट्स झेर्निके +ट  · चार्ल्स हार्ड टाउन्स · इगॉर टॅम · इगोर टॅम · जोसेफ हूटॉन टेलर, जुनियर · रिचर्ड ई. टेलर +ड  · जॉन डाल्टन · पॉल डिरॅक · रेमंड डेव्हिस जुनियर · क्लिंटन डेव्हिसन · हान्स जॉर्ज डेहमेल्ट · क्रिस्चियन डॉपलर +त  · सॅम्युएल चाओ चुंग तिंग · सिन-इतिरो तोमोनागा · सिन-इतिरो-तोमोनागा · डॅनियेल सी. त्सुइ +थ  · जॉर्ज पेजेट थॉमसन +न  · लुई युजीन फेलिक्स नेइल · आयझॅक न्यूटन +प  · मार्टिन लुईस पर्ल · एडवर्ड मिल्स पर्सेल · आर्नो अ‍ॅलन पेन्झियास · ज्याँ बॅप्टिस्ट पेरिन · वोल्फगांग पॉल · वोल्फगांग पॉली · सेसिल फ्रँक पॉवेल · एच. डेव्हिड पोलित्झर · अलेक्सांद्र मिखाइलोविच प्रोखोरोव्ह · जुलियस प्लकर · माक्स प्लांक +फ  · आल्बर्ट फर्ट · विल्यम आल्फ्रेड फाउलर · व्हाल लॉग्सडन फिच · विल्यम डॅनियेल फिलिप्स · डॅनियल फॅरनहाइट · इल्या फ्रँक · जेम्स फ्रांक · अलेक्झांडर अलेक्झांड्रोविच फ्रीडमन · जेरोम आय.फ्रीडमन · जॉन अँब्रोझ फ्लेमिंग +ब  · चार्ल्स ग्लोव्हर बार्कला · जॉन बार्डीन · निकोलाय बासोव्ह · ए.ई. बेकरेल · आंत्वान हेन्री बेकरेल · योहान्स जॉर्ज बेड्नोर्झ · हान्स बेथ · मॅक्स बॉर्न · वॉल्थर बोथ · लुडविग बोल्ट्झमन · आगे नील्स बोह्र · पर्सी विल्यम्स ब्रिजमन · वॉल्टर हाउझर ब्रॅटैन · बर्ट्राम ब्रॉकहाउस · लुई दि ब्रॉग्ली · कार्ल फर्डिनांड ब्रॉन · निकोलास ब्लूमबर्गेन · पॅट्रिक मेनार्ड स्टुअर्ट ब्लॅकेट · फेलिक्स ब्लॉक +म  · रॉबर्ट अँड्रुझ मिलिकन · जॉन सी. माथर · फ्रान्झ मेल्डे · नेव्हिल फ्रांसिस मॉट · बेन मॉटलसन · रुडॉल्फ मॉसबाउअर · कार्ल अलेक्झांडर म्युलर +य  · हिदेकी युकावा · योईचिरो नाम्बू +र  · मार्टिन राइल · फ्रेडरिक राईन्स · इसिदोर आयझॅक राबी · नॉर्मन फॉस्टर राम्से, जुनियर · ओवेन विलान्स रिचर्डसन · रॉबर्ट कोलमन रिचर्डसन · बर्टन रिश्टर · चार्ल्स थॉमसन रीस विल्सन · कार्ल डेव्हिड टॉल्मे रुंग · कार्लो रुब्बिया · अर्न्स्ट रुस्का · जेम्स रेनवॉटर · विल्हेम राँटजेन +ल  · लेव्ह लँडाउ · गॅब्रियेल लिपमन · जॉर्ज क्रिस्तॉफ लिश्टेनबर्ग · डेव्हिड ली · त्सुंग-दाओ ली · विलिस लॅम्ब · अँथोनी जेम्स लेगेट · लियॉन एम. लेडरमान · फिलिप लेनार्ड · लुइस फेदेरिको लेलवा · अर्नेस्ट लॉरेन्स +व  · स्टीवन वाईनबर्ग · युजीन विग्नर · विल्हेल्म वियेन · फ्रँक विल्चेक · केनेथ गेडीज विल्सन · रॉबर्ट वूड्रो विल्सन · कार्ल वीमन · मार्टिनस जे.जी. व्हेल्टमन · योहान्स डिडरिक व्हान डेर वाल्स · जॉन हॅसब्रूक व्हान व्लेक · विलेम जेकब व्हान स्टॉकम · अलेस्सांद्रो व्होल्टा +श  · विल्यम शॉकली · वॉल्टर शॉट्की · आर्थर लियोनार्ड शॉलो · जॉन रॉबर्ट श्रीफर · एर्विन श्र्यॉडिंगर · मेल्व्हिन श्वार्त्झ · जुलियन श्विंगर +स  · सायमन व्हान डेर मीर · अर्नेस्ट थॉमस  · सिंटन वाल्टन · कै सीगबानमान सीगबान · थॉमस योहान सीबेक · एमिलियो जिनो सेग्रे · ऑट्टो स्टर्न · जॅक स्टाइनबर्गर · होर्स्ट लुडविग श्ट्यॉर्मर · जॉन स्ट्रट · जॉर्ज एफ. स्मूट diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7536.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7536.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d360f45a25c82c2fff8e637ac5cb5a710a5872c4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7536.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बार्टन ओव्हल हे ऑस्ट्रेलियाच्या ॲडलेड शहरातील एक मैदान आहे. प्रामुख्याने हे मैदान क्रिकेट साठी वापरण्यात येते. +२७ डिसेंबर १९६९ रोजी ऑस्ट्रेलिया आणि इंग्लंड संघामध्ये या स्टेडियमवर पहिला आणि एकमेव महिला कसोटी सामना खेळविण्यात आला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_756.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_756.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..83c390269a20b06eaf8fe2b4a313d4575f3d44b4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_756.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +प्यॉत्र लियोनिदोविच कपित्सा हे एक रशियन शास्त्रज्ञ होते. +आ · हान्स आल्फव्हेन · झोर्स इव्हानोविच आल्फेरोव्ह · आल्बर्ट अब्राहम मिकेलसन · अल्बर्ट आइनस्टाइन · +ॲ · एडवर्ड ॲपलटन +ए · लियो एसाकी +ऑ  · फ्रँक ऑपनहाइमर +ओ  · डग्लस डी. ओशेरॉफ · गेऑर्ग झिमॉन ओम +क  · प्यॉत्र लियोनिदोविच कपित्सा · प्योत्र कापित्सा · आल्फ्रेड कास्लर · गुस्टाफ किर्शहोफ · जॅक किल्बी · पॉलिकार्प कुश · लिओन कूपर · विल्यम डी. कूलिज · हाइके कॅमरलिंघ-ऑन्स · वोल्फगांग केटर्ले · हेन्री वे केन्डॉल · जॉन डग्लस कॉकक्रॉफ्ट · आर्थर कॉम्प्टन · कार्ल रुडॉल्फ कोनिग · गुस्ताव कोरियोलिस · एरिक अ‍ॅलिन कोर्नेल · मासातोशी कोशिबा · क्लॉड कोहेन-तनूद्जी · पिएर क्युरी · जेम्स वॉट्सन क्रोनिन · हर्बर्ट क्रोमर · अर्न्स्ट क्लाड्नी · क्लाउस फोन क्लित्झिंग +ग  · जोसियाह विलार्ड गिब्स · गॉर्डन गूल्ड · डेनिस गॅबॉर · डेनिस गॅबोर · मारिया गेप्पर्ट-मायर · मरे गेल-मान · पीटर ग्रुनबर्ग · डेव्हिड ग्रोस · शेल्डन ली ग्लाशो · डोनाल्ड ए. ग्लेसर · रॉय जे. ग्लॉबर · चार्ल्स एदुआर्द ग्वियॉमे · ऑट्टो फोन गेरिक +च  · जॉर्जेस चार्पाक · जेम्स चॅडविक · पावेल अलेक्सेयेविच चेरेंकोव्ह +ज  · व्हिताली जिन्झबर्ग · रिकार्दो जियाकोनी · आयव्हार जियेव्हर · जेम्स प्रेस्कॉट जूल · जे.जे. थॉमसन · पिएर-गिल्स दि जेन्स · जे. हान्स डी. जेन्सन · जे. हान्स डी. जेन्सेन · जेम्स क्लार्क मॅक्सवेल · जेम्स वॅट · जॉन फोन न्यूमन · रॉडनी जोरी · आयरिन जोलिये-क्युरी · ब्रायन डेव्हिड जोसेफसन · कार्ल जान्स्की +झ  · लिओ झिलार्ड · फ्रिट्स झेर्निके +ट  · चार्ल्स हार्ड टाउन्स · इगॉर टॅम · इगोर टॅम · जोसेफ हूटॉन टेलर, जुनियर · रिचर्ड ई. टेलर +ड  · जॉन डाल्टन · पॉल डिरॅक · रेमंड डेव्हिस जुनियर · क्लिंटन डेव्हिसन · हान्स जॉर्ज डेहमेल्ट · क्रिस्चियन डॉपलर +त  · सॅम्युएल चाओ चुंग तिंग · सिन-इतिरो तोमोनागा · सिन-इतिरो-तोमोनागा · डॅनियेल सी. त्सुइ +थ  · जॉर्ज पेजेट थॉमसन +न  · लुई युजीन फेलिक्स नेइल · आयझॅक न्यूटन +प  · मार्टिन लुईस पर्ल · एडवर्ड मिल्स पर्सेल · आर्नो अ‍ॅलन पेन्झियास · ज्याँ बॅप्टिस्ट पेरिन · वोल्फगांग पॉल · वोल्फगांग पॉली · सेसिल फ्रँक पॉवेल · एच. डेव्हिड पोलित्झर · अलेक्सांद्र मिखाइलोविच प्रोखोरोव्ह · जुलियस प्लकर · माक्स प्लांक +फ  · आल्बर्ट फर्ट · विल्यम आल्फ्रेड फाउलर · व्हाल लॉग्सडन फिच · विल्यम डॅनियेल फिलिप्स · डॅनियल फॅरनहाइट · इल्या फ्रँक · जेम्स फ्रांक · अलेक्झांडर अलेक्झांड्रोविच फ्रीडमन · जेरोम आय.फ्रीडमन · जॉन अँब्रोझ फ्लेमिंग +ब  · चार्ल्स ग्लोव्हर बार्कला · जॉन बार्डीन · निकोलाय बासोव्ह · ए.ई. बेकरेल · आंत्वान हेन्री बेकरेल · योहान्स जॉर्ज बेड्नोर्झ · हान्स बेथ · मॅक्स बॉर्न · वॉल्थर बोथ · लुडविग बोल्ट्झमन · आगे नील्स बोह्र · पर्सी विल्यम्स ब्रिजमन · वॉल्टर हाउझर ब्रॅटैन · बर्ट्राम ब्रॉकहाउस · लुई दि ब्रॉग्ली · कार्ल फर्डिनांड ब्रॉन · निकोलास ब्लूमबर्गेन · पॅट्रिक मेनार्ड स्टुअर्ट ब्लॅकेट · फेलिक्स ब्लॉक +म  · रॉबर्ट अँड्रुझ मिलिकन · जॉन सी. माथर · फ्रान्झ मेल्डे · नेव्हिल फ्रांसिस मॉट · बेन मॉटलसन · रुडॉल्फ मॉसबाउअर · कार्ल अलेक्झांडर म्युलर +य  · हिदेकी युकावा · योईचिरो नाम्बू +र  · मार्टिन राइल · फ्रेडरिक राईन्स · इसिदोर आयझॅक राबी · नॉर्मन फॉस्टर राम्से, जुनियर · ओवेन विलान्स रिचर्डसन · रॉबर्ट कोलमन रिचर्डसन · बर्टन रिश्टर · चार्ल्स थॉमसन रीस विल्सन · कार्ल डेव्हिड टॉल्मे रुंग · कार्लो रुब्बिया · अर्न्स्ट रुस्का · जेम्स रेनवॉटर · विल्हेम राँटजेन +ल  · लेव्ह लँडाउ · गॅब्रियेल लिपमन · जॉर्ज क्रिस्तॉफ लिश्टेनबर्ग · डेव्हिड ली · त्सुंग-दाओ ली · विलिस लॅम्ब · अँथोनी जेम्स लेगेट · लियॉन एम. लेडरमान · फिलिप लेनार्ड · लुइस फेदेरिको लेलवा · अर्नेस्ट लॉरेन्स +व  · स्टीवन वाईनबर्ग · युजीन विग्नर · विल्हेल्म वियेन · फ्रँक विल्चेक · केनेथ गेडीज विल्सन · रॉबर्ट वूड्रो विल्सन · कार्ल वीमन · मार्टिनस जे.जी. व्हेल्टमन · योहान्स डिडरिक व्हान डेर वाल्स · जॉन हॅसब्रूक व्हान व्लेक · विलेम जेकब व्हान स्टॉकम · अलेस्सांद्रो व्होल्टा +श  · विल्यम शॉकली · वॉल्टर शॉट्की · आर्थर लियोनार्ड शॉलो · जॉन रॉबर्ट श्रीफर · एर्विन श्र्यॉडिंगर · मेल्व्हिन श्वार्त्झ · जुलियन श्विंगर +स  · सायमन व्हान डेर मीर · अर्नेस्ट थॉमस  · सिंटन वाल्टन · कै सीगबानमान सीगबान · थॉमस योहान सीबेक · एमिलियो जिनो सेग्रे · ऑट्टो स्टर्न · जॅक स्टाइनबर्गर · होर्स्ट लुडविग श्ट्यॉर्मर · जॉन स्ट्रट · जॉर्ज एफ. स्मूट diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7611.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7611.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..964e8a6acce6120e173cf5307fd5b528cce16ef7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7611.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +बार्बोरा झाहलावोव्हा-स्ट्रिकोव्हा (चेक: Barbora Záhlavová-Strýcová; २८ मार्च १९८६) ही एक चेक टेनिसपटू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7646.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7646.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4735c04dbf05787ad9cbc847fe94c3ff70385a44 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7646.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +न्यायिक लढा पत्रकार सेवा संस्थेने आयोजित केलेले जगातील पहिले बाल साहित्यिकांचे संमेलन ठाण्यातील एन. के.टी. सभागृहात घेण्यात १५ नोव्हेंबर २००९ रोजी झाले.. शेकडो मुलांनी, बाल साहित्यिकांनी आणि पालकांनी संपूर्ण सभागृह खच्चून भरून गेले होते. या प्रंचड गर्दीतील बालक व पालकांच्या व्यवस्थेसाठी चित्रवाणीच्या पडद्यांवरही हा कार्यक्रम दाखवण्यात आला. +या संमेलनाची बाल संमेलनाध्यक्ष पुण्याची ११ वर्षे वयाची कु. राधिका लाड होती. +देवरुख येथील साडवली गावातील मीनाताई ठाकरे विद्यालयात येथे इयत्ता नववीत शिकणारी कु. दक्षता लिंगायत ही संमेलनाध्यक्ष होती. +संमेलनाध्यक्षा दहावीच्या वर्गातली मोहने गावची कु. स्वरूपा सुरोषे होती. +शिराळा गावची कु. अंजली लोहार ही संमेलनाची स्वागताध्यक्षा होती. तर संमेलनाध्यक्ष म्हणून वैभवी धोपाटे होती. + +अधिक माहिती न्यायिक लढा पत्रकार सेवा संस्था Abhijeet Tupdale 9892325453 या क्रमांकावर उपलब्ध आहे. + + + + +पहा : मराठी साहित्य संमेलने बालकुमार साहित्य संमेलन diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7647.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7647.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..60b57ece650647ccc956313a6d494a62a12a52a9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7647.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +बालक-पालक (बीपी) हा २०१३ साली प्रदर्शित झालेला एक मराठी चित्रपट आहे. ह्या विनोदी चित्रपटामध्ये लैंगिक शिक्षण हा एक महत्त्वपूर्ण विषय हाताळला आहे. या चित्रपटाचे दिग्दर्शन रवी जाधव यांनी केले आहे तर निर्मिती रितेश देशमुख आणि उत्तुंग ठाकुर यांनी केली आहे. हा रितेश देशमुख यांनी मिर्मित केलेला पहिला चित्रपट आहे. चित्रपटाची गणेश पंडित आणि अंबर हडप यांनी पटकथा लिहिली आहे तर महेश लिमये यांनी चलचित्रण केले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7659.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7659.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..407bab914c8a4770c0feaa2c42a38a02ffccef2d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7659.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बालकांचा मोफत आणि सक्तीच्या शिक्षणाचा अधिकार कायदा किंवा शिक्षणाचा अधिकार कायदा (RTE) हा भारताच्या संसदेचा ४ ऑगस्ट २००९ रोजी लागू केलेला एक कायदा आहे.[१] यामध्ये भारतीय राज्यघटनेच्या कलम २१(अ) अंतर्गत भारतात ६ ते १४ वर्षे वयोगटातील मुलांसाठी मोफत आणि सक्तीच्या शिक्षणाच्या महत्त्वाच्या पद्धतींचे वर्णन आहे.[२] १ एप्रिल २०१० रोजी हा कायदा अंमलात आला. यामुळे प्रत्येक मुलाचे शिक्षण हा मूलभूत अधिकार बनवणाऱ्या १३५ देशांपैकी भारत हा एक देश बनला.[३][४] +शिक्षण अधिकार कायद्याच्या शीर्षकामध्ये ‘मुक्त आणि अनिवार्य’ हे शब्द समाविष्ट आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7661.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7661.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3ea6306c3a506456f00843619bd871fdc7c2daac --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7661.txt @@ -0,0 +1 @@ +१४ वर्षांच्या आतील बालकांना हा कायदा लागू आहे . diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7675.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7675.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..19e7d38cb177a2ec7c5e0e536b1854c75beb4790 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7675.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बळदेव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील मंगरुळपीर तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7757.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7757.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..acf11316e8144dc22babf25bbff69553fc2e5267 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7757.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +हा लेख बलिया जिल्ह्याविषयी आहे. बलिया शहराविषयीचा लेख येथे आहे.बलिया जिल्हा हा भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे. बलिया जिल्हा हा उत्तर प्रदेशच्या पूर्वेला असलेल्या आझमगड विभागाचा एक भाग आहे. मुख्य आर्थिक क्रियाकलाप शेती आहे. शहर हे या जिल्ह्याचे मुख्यालय आणि व्यापारी बाजारपेठ आहे. हे भारताचे माजी पंतप्रधान चंद्रशेखर सिंह यांचे जन्मस्थान आहे या जिल्ह्यात सहा तहसील आहेत: बलिया, बांसडीह, रसरा, बैरिया, सिकंदरपूर आणि बेलथारा. सरकारी साखर कारखाना आणि कापूस विणकाम उद्योग असलेले रसरा हे जिल्ह्यातील दुसरे मोठे व्यापारी क्षेत्र आहे. बलियाचा मुख्य व्यवसाय शेती असला तरी तेथे काही अतिरिक्त छोटे उद्योग आहेत. मणियार हे बिंदी उद्योगासाठी ओळखले जाते आणि ते प्रमुख पुरवठादार आहे. +बलिया जिल्हा हा भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा आहे. +याचे प्रशासकीय केंद्र बलिया येथे आहे. +बलिया, बांसडीह, रसरा, बैरिया, सिकंदरपूर आणि बेलथारा. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7766.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7766.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..926fbcd688d40ac43d50a54d1008b975fa211420 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7766.txt @@ -0,0 +1 @@ +बालीगा हे एक कोकणी सारस्वत गौड ब्राह्मण समाजातील आडनाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7771.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7771.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..94d2ea72f668dd545608a5cabbdbae0a939876aa --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7771.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बालुरघाट भारतातील पश्चिम बंगाल राज्यातील एक शहर आहे. +हे शहर दक्षिण दिनाजपूर जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. २०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या १,६४,५९३ होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7796.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7796.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1df91a360e4b6598d5ae923aaa17b701fc1d19dd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7796.txt @@ -0,0 +1 @@ +बाल्का सुमन ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १६व्या लोकसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7802.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7802.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..88f7c2085c5ae6ac1f1e661696c82989198558a6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7802.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बाल्टिक समुद्र हा उत्तर युरोपामधील एक समुद्र आहे. बाल्टिक समुद्र १,६०० किमी लांब व सरासरी १६६ किमी रूंद असून त्याचा साधारण ४५% भाग गोठलेल्या स्थितीत असतो. ह्या समुद्राचे पाणी इतर समुद्रांच्या पाण्यापेक्षा कमी खारट परंतु गोड्या पाण्यापेक्षा अधिक खारट आहे. या समुद्राची क्षारता ७°/॰॰ एवढी आहे.* +डेन्मार्क, एस्टोनिया, फिनलंड, लात्व्हिया, जर्मनी, लिथुएनिया, पोलंड, रशिया व स्वीडन हे देश बाल्टिक समुद्राच्या किनाऱ्यांवर आहेत. +गुणक: 59°30′N 23°00′E / 59.500°N 23.000°E / 59.500; 23.000 diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7832.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7832.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9ea2e3e413c4c4afaf08f1fa132ab134aadc5aee --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7832.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाल्हेगाव हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील येवला तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सियसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान १,००० मि.मी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7854.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7854.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f5ba07e56464f3321d7fbdefaef943b3cc5669e7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7854.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +डॉ. गजानन पुरुषोत्तम फोंडके (जन्म : २२ एप्रिल १९३९) हे विज्ञान कथा लेखक आणि नॅशनल इन्स्टिट्यूट ऑफ सायन्स कम्युनिकेशनचे माजी संचालक आहेत. +अनेक वर्तमानपत्रांमध्ये ते विज्ञानविषयक लिखाण करतात [१] अंतराळ, आपले पूर्वज, खगोल. पशू-पक्षी, प्राणिजगत, भूगोल ही सहा पुस्तके त्यांच्या ’विज्ञान नवलाई' नावाच्या पुस्तक-मालिकेचा हिस्सा आहेत. +फोंडके यांनी अणुभौतिकीत एम.एस्‌सी. केल्यावर काही काळ मुंबईच्या विल्सन महाविद्यालयात प्राध्यापकी केली, आणि नंतर त्यांनी भाभा अणुसंशोधन केंद्राच्या (बीएआरसीच्या) प्रशिक्षण केंद्रात प्रवेश घेतला. वर्षभरानंतर ते त्या केंद्राच्या जीववैद्यक विभागात काम करू लागले. बीएआरसीत असताना त्यांनी रोगप्रतिबंधकशास्त्र, जीवभौतिकी आणि पेशींचे व कर्करोगासंबंधीचे शास्त्र यांत संशोधन केले. दरम्यान, १९६७ साली त्यांनी लंडन विद्यापीठाची जीवभौतिकी या विषयातील पीएच्‌.ड़ी. मिळवली. पुढील काळात त्यांनी दोन-तीन वेळा परदेशात अभ्यागत शास्त्रज्ञ- प्राध्यापक म्हणून काम केले. बीएआरसीत एकूण २३ वर्षे काम करून ते निवृत्त झाले. +बीएआरसीत असताना ते तुरळकपणे विज्ञानकथा लिहू लागले होते. आकाशवाणी व दूरदर्शनवरील कार्यक्रमात त्यांनी सहभागी होण्यास सुरुवात केली. यामुळे त्यांच्यात विज्ञानप्रसाराची आवड निर्माण झाली. +१९८३ साली बाळ फोंडके हे टाइम्स ऑफ इंडिया संस्थेतील ‘सायन्स टुडे’ या मासिकाचे संपादक झाले. मराठीत विविध विज्ञान विषयांत लिहिणाऱ्या व.दा. जोगळेकर, सुरेश नाडकर्णी, लक्ष्मण लोंढे, सुबोध जावडेकर, निरंजन घाटे यांना ‘सायन्स टुडे’मध्ये लिहिण्यास त्यांनी प्रवृत्त केले. १९८६ च्या सुमारास बाळ फोंडके यांच्यावर टाइम्स प्रकाशनाच्या मराठी, इंग्रजी, हिंदी दैनिकांत विज्ञानविषयक बातम्या, लेख लिहिणे ही जबाबदारी सोपवण्यात आली. विज्ञानाचा मजकूर छापण्यासाठीच्या अनेक संधी त्यांनी यावेळी शोधल्या. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7862.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7862.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3e9c2b1dd32ea73b502df45a0b0e6bf3c16d392f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7862.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाळ सीताराम मर्ढेकर ऊर्फ बा.सी.मर्ढेकर (डिसेंबर १, १९०९ - मार्च २०, १९५६) हे मराठी कवी व लेखक होते. त्यांना मराठी नवकाव्याचे प्रवर्तक मानले जाते. मर्ढेकरांच्या कवितेतून निराशा व वैफल्य प्रगट होते याचे कारण असे सांगितले जाते की, दुसऱ्या महायुद्धानंतर जी परिस्थिती निर्माण झाली, जीवनात जी नीरसता व कृत्रिमता आली अणि युद्धात जो मानवसंहार झाला तो पाहून त्यांचे मन विषण्ण झाले. त्यावर काही उपाय नसल्यामुळे त्यांच्या मनातील विफलता काव्यातून उमटली. बा.सी. मर्ढेकर हे भाषाप्रभू होते. त्यांच्या काव्यात आशय आणि अभिव्यक्ती यांचा सुसंवाद आढळतो. परंपरागत सांकेतिक उपमान व प्रतिमा न वापरता त्यांनी नव्या प्रतिमांचा उपयोग केला त्याचबरोबर ते आपल्या अनुभूतींशी प्रामाणिक राहीले. मर्ढेकरांचे काव्य वेदनेचे काव्य आहे. +इ.स. १९५६चा साहित्य अकादमी पुरस्कार 'सौंदर्य आणि साहित्य'साठी. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7903.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7903.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4b2c444ad2d2c763ff0de103917e88ef6610620e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7903.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +या गावाची लोकसंख्या ३५५५ आहे.हे गाव उमरखेड पासून ५ किमी अंतरावर आहे.या गावाचा प्रमुख व्यवसाय हा 'पाणमळा'होता.महणजेच नागवेलीच्या पाणाचा व्यवसाय. गतसफ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7924.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7924.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2308f4820445258a6bc75886d022b8bf9903c5d5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7924.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाळा नांदगावकर हे महाराष्ट्र नवनिर्माण सेना या पक्षाचे अधिकारी आहेत +प्रामाणिकपणा diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7925.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7925.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7d2161aac0a2e9a11a01d0964e6c12ef75ade6ed --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7925.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाळा भेगडे महाराष्ट्राच्या १३ व्या विधानसभेचे सदस्य होते. हे मावळ मतदारसंघातून निवडून गेले. +आज 16 जून 2019 राज्यमंत्री म्हणून शपथ घेतली, मावळचे भाजपचे पाहिले मंत्री होण्याचा मान मिळाला पण २०१९ साली झालेल्या विधान सभा निवडणुकीत राष्ट्रवादी काँग्रेस पार्टीचे उमेदवार सुनील शेळके यांनी बाळा भेगडे यांचा तब्बल ९४००० मतांनी पराभव केला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7943.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7943.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..501ce9f176aacd9120df16134479b00e5b4a5c03 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7943.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + बाळाजीनगर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील यवतमाळ जिल्ह्यातील यवतमाळ तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.पावसाळ्यात मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7953.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7953.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..41df1f8d9fabd9199e44a9367497d7c84af0198c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7953.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बाळापूर हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वर्धा जिल्ह्यातील हिंगणघाट तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान वर्षभर कोरडे असते. उन्हाळ्यात अतिउष्ण असते.हिवाळा व उन्हाळा हे दोन्ही ऋतू तीव्र असतात. उन्हाळ्यात दिवसाच्या व रात्रीच्या तापमानात जास्त फरक असतो. मे हा अतिउष्णतेचा आणि जानेवारी हा कडाक्याच्या थंडीचा महिना असतो. वार्षिक सरासरी पर्जन्यमान १०९ सेंमी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7959.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7959.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..47e8eea55bd6befb3b79d680447304743cb36788 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7959.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बाला सरस्वती ह्या प्रख्यात भरतनाट्यम् नर्तकी होत्या. त्यांचा जन्म मद्रास येथे नृत्यकलेचा आनुवंशिक वारसा लाभलेल्या देवदासी घराण्यात झाला. त्यांची आई जयम्मा ही कर्नाटक संगीतातील नामवंत गायिका, तर आजी वीणाधनम् ही प्रख्यात वीणावादक होती. + +त्यांची पणजी तंजावरच्या राजदरबारात राजनर्तकी होती. त्यांच्या नृत्य शिक्षणाची सुरुवात वयाच्या अवघ्या चवथ्या वर्षापासून कंडप्पा नुट्टवनार (नृत्यगुरू) यांच्या हाताखाली झाली.वयाच्या सातव्या वर्षी कांचीपुरममधील अम्मानाक्षी अम्मा मंदिरात त्यांचा ‘अरेंगेट्रम’ (प्रथम नृत्यप्रयोग) झाला. पुढे वयाच्या चौदाव्या वर्षी त्यांनी मद्रास येथे नृत्यप्रयोग करून जाणकारांची वाहवा मिळवली. तदनंतर त्यांनी नृत्यगुरू चिन्नय्या नायडू व गौरी अम्मा ह्यांच्याकडे नृत्याची तालीम घेतली.तसेच कूचिपूडी नृत्यसंप्रदायातील एक ज्येष्ठ अभिनयपटू लक्ष्मीनारायण शास्त्री ह्यांच्याकडे अभिनय व पदम् सादर करण्यातील बारकावे ह्यांचे सखोल अध्ययन केले. पुढे एका विशिष्ट आजारपणामुळे त्यांच्या शरीरयष्टीत बरेच स्थूलत्व आले व काही वर्षे त्यांची नृत्यसाधना खंडित झाली. तरीही त्यावर मात करून त्यांनी नृत्याभिनयात अजोड स्थान संपादन केले. अप्रतिम अभिनय हेच त्यांच्या नृत्यशैलीचे प्रमुख वैशिष्ट्य गणले जाते. अभिनयाच्या विविध अंगोपांगांचा अतिशय नाजुक, सूक्ष्म व प्रभावी आविष्कार त्यांच्या नृत्यातून पहावयास मिळतो. त्यांचा अभिनय अभिजात श्रेणीतील असून त्यात भडकपणा अगर सवंगपणा आढळत नाही.⇨ पदम् पेश करण्यातील बालासरस्वतींचे नैपुण्य अद्वितीय गणले जाते. मानवी भावभावनांच्या विविध सूक्ष्म छटा त्या आपल्या बोलक्या मुद्रेने व प्रत्ययकारी अभिनयाने हुबेहूब जिवंत करतात. अत्यंत साधी वेशभूषा, कमीत कमी अलंकरण व साधेसुधे नेपथ्य यांचा अवलंब करूनही प्रेक्षकांना मंत्रमुग्ध करण्याचे सामर्थ्य त्यांच्या जातिवंत अभिनयात दिसून येते. दक्षिण भारताच्या सीमा ओलांडून सर्व भारतात, तसेच परदेशातही, शुद्ध ⇨भरतनाट्यम् नृत्यपरंपरेचे दैदिप्यमान दर्शन घडविण्याचा अग्रमान बालासरस्वती ह्यांनाच द्यावा लागेल. १९३४ साली बनारस येथे झालेल्या अखिल भारतीय संगीत परिषदेत त्यांच्या नृत्यकौशल्याचा साक्षात्कार त्यांनी भारतीयांना घडविला. ह्याच परिषदेत रवींद्रनाथ टागोरांनी त्यांच्या नृत्यनैपुण्याबद्दल प्रशंसा केली. टोकिओ येथील ‘ईस्ट-वेस्ट एन्काउंटर’ समारोहात नृत्यप्रयोग सादर केल्यावर त्यांनी १९६२ मध्ये अमेरिकेला भेट दिली व तिथे ‘जेकब्स पिलो’ नृत्यमहोत्सवात प्रथम नृत्यप्रयोग सादर केला. एडिंबरो संगीत महोत्सवातही (१९६३) त्यांनी भाग घेतला. तसेच ‘अमेरिकन सोसायटी फॉर ईस्टर्न आर्ट्स’ या संस्थेच्या वतीने सॅनफ्रॅन्सिस्को येथे भरतनाट्यम् नृत्यशिक्षणाचे वासंतिक वर्ग चालवले (१९६५). सर्वेंद्र भुपाळ कुरवंजी या नृत्यनाट्याचे त्यांनी नृत्यलेखनही केले. व्ही. राघवन् यांच्या समवेत त्यांनी भरतनाट्यम् हे तमिळ पुस्तक लिहिले. मद्रास संगीत अकादमीमधील नृत्यविद्यालयाच्या त्या संचालिका आहेत. + +त्यांना अनेक मानसन्मान लाभले : संगीत नाटक अकादमीचे भरतनाट्यम्साठी पारितोषिक (१९५५) ‘पद्मभूषण’ (१९५७) रवींद्र भारती विद्यापीठाची सन्मान्य डॉक्टरेट (१९६४) इत्यादी. तमिळनाडू शासन व मुंबई येथील ‘नॅशनल सेंटर फॉर द परफॉर्मिंग आर्ट्स’ यांनी त्यांच्यावर बाला हा अनुबोधपट काढला असून सत्यजित रे हे त्याचे दिग्दर्शक आहेत. त्यांच्या कन्यका लक्ष्मी शण्मुखम् याही त्यांच्या परंपरेतीलच भरतनाट्यम् नर्तकी आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7962.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7962.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d9d1f7a5a8158b0a65b347d18c9e79be4125a7c4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7962.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +बाळासाहेब गंगाधर खेर (ऑगस्ट २४, इ.स. १८८८ - मार्च ८, इ.स. १९५७) हे स्वतंत्र भारतातील मुंबई राज्याचे पहिले मुख्यमंत्री होते. +बाळासाहेब खेरांचा जन्म ऑगस्ट २४, इ.स. १८८८ साली रत्‍नागिरी येथील मध्यमवर्गीय कुटुंबात झाला. त्यांचे सुरुवातीचे बालपण कुंदगोळ (त्या काळातील जमखंडी) येथे गेले. नंतर शाळेत असतानाच भारतीय स्वातंत्र्य चळवळीशी त्यांचा संबंध आला आणि मग गोपाळ कृष्ण गोखले यांच्या आज्ञेवरून त्यांनी आपले शिक्षण न्यू इंग्लिश स्कूल येथे पूर्ण केले. विल्सन कॉलेज, मुंबई येथून १९०८ साली त्यांनी बी.ए.ची पदवी मिळवली. तेव्हा त्यांना संस्कृतामध्ये प्रथम आल्याबद्दल 'भाऊ दाजी लाड पुरस्कार' मिळाला. पुढे कायद्याचे शिक्षण घेऊन ते वकील झाले. +मुंबईतूनच १९२२ साली त्यांच्या राजकीय कारकिर्दीला सुरुवात झाली. त्यांची हुशारी, वक्तव्य आणि विचार यांच्या जोरावर पदार्पणातच त्यांना स्वराज्य पक्षाचे सचिवपद बहाल करण्यात आले. असहकार चळवळीच्या वेळी १९३० आणि १९३२ साली त्यांनी पहिल्यांदा आठ महिने आणि त्यानंतर दोन वर्षे कारावास भोगला. +ब्रिटिशांनी १९३५ साली कायद्यात काही सुधारणा केल्या आणि त्यानुसार प्रांतांना काही अंशी स्वायत्तता बहाल करण्यात आली. मुंबई प्रांताचे विभाजन होऊन सिंध प्रांत वेगळा करण्यात आला. नव्या मुंबई प्रांतात निवडणुका झाल्या आणि त्यात काँग्रेस पक्षाला घवघवीत यश प्राप्त झाले. बाळासाहेब खेर हे मुंबई प्रांताचे पहिले मुख्यमंत्री (काही ठिकाणी पंतप्रधान असाही उल्लेख आढळतो) झाले. सुमारे दोन वर्षे मुख्यमंत्रिपद भूषविल्यानंतर सन १९४० नंतर परत एकदा ते भातीय स्वातंत्र्य चळवळीत सक्रिय सहभागी झाले. +स्वातंत्र्यानंतर मुंबई प्रांताचे पहिले मुख्यमंत्री होण्याचा मान त्यांना मिळाला आणि नंतर १९५२ सालापर्यंत ते मुंबई प्रांताचे मुख्यमंत्री राहिले. याच काळात ते शिक्षणमंत्रीही होते. त्यांनी शिक्षणमंत्री म्हणून घेतलेले अनेक निर्णय (उदा० शालेय वर्ष जून ते मे ऐवजी एप्रिल ते मार्च करणे, शाळेत पाचवीपासून इंग्रजी न शिकवता ते आठवीपासून शिकवणे, वगैरे) त्यांना एकतर मागे घ्यावे लागले किंवा पुढच्या मुख्यमंत्र्यांपैकी एकाने ते रद्द केले. +बाळासाहेबांना त्यांच्या साध्या आणि विनयशील स्वभावामुळे सज्जन म्हटले जात असे. त्यांच्या सज्जनपणामुळे त्यांनी महात्मा गांधींसहित काँग्रेसच्या अनेक नेत्यांची मने जिंकली होती. ते अतिशय उत्तम वक्ते होते. त्यांच्या भाषणात खुसखुशीतपणा असायचा. एरवी बोलतानाही ते मिस्कील टीका-टिप्पणी करण्यात प्रसिद्ध होते. +१९५४ साली पहिल्यांदा नागरी पुरस्कारांची घोषणा करण्यात आली. त्यात बाळासाहेबांना पद्मविभूषण पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. +त्यांच्या शेवटच्या काळात ते पुण्यात स्थायिक झाले होते. तेथेच ८ मार्च १९५७ रोजी त्यांना हृदयविकाराचा तीव्र झटका आला आणि त्यांची प्राणज्योत मावळली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7968.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7968.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..12f0b480702d3601e4c10dc18bfd99e38158635a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7968.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +भवानराव श्रीनिवासराव पंतप्रतिनिधी (ऑक्टोबर २४, १८६८ - एप्रिल १३, १९५१) हे महाराष्ट्रातील औंध संस्थानाचे नोव्हेंबर ४, १९०९ - ऑगस्ट १५, १९४७ या काळादरम्यान राजे होते. इंदूर येथे भरलेल्या अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनाचे ते अध्यक्ष होते. +भवानराव पंतप्रतिनिधी हे धार्मिक होते, पण दैववादी नव्हते. मानवी सामर्थ्यावर व कर्तृत्वाचर त्यांचा विश्वास होता. उद्योगाचे महत्त्व त्यांना पुरेपूर पटलेले होते. बहात्तर खेडी आणि अठ्ठेचाळीस वाड्या एवढाच विस्तार असलेले आपले संस्थान उद्योग-व्यवसायांनी फुलावे, फळावे असे स्वप्न त्यांनी पाहिले. संस्थानांतील शाळांमधून तंत्रशिक्षण देण्यावर त्यांचा कटाक्ष होता. +स्वदेशी वस्तू हा भवानराव पंतप्रतिनिधींचा जिव्हाळ्याचा विषय होता. संस्थानात शेतांत पिकलेले धान्यच त्यांच्या भोजनात असे. संस्थानामधील विणकरांनी विणलेली साधी वस्त्रेच ते परिधान करीत. सूर्यनमस्कार या जुन्या व्यायामप्रकाराचे त्यांनी शास्त्रशुद्ध संशोधन करून पुनरुज्जीवन केले. ते स्वतः सूर्यनमस्कार घालीत. संस्थानातील शालेय विद्यार्थीही हा व्यायाम करीत. त्यांच्या या सूर्यनमस्कार ‘वेडा’वर आचार्य अत्र्यांनी ‘साष्टांग नमस्कार’ नावाचे नाटक लिहिले. +चहा पिण्याला त्यांचा विरोध ‘बिन भिंतीचा तुरुंग’ ही मॉरिस फ्रेडमन नावाच्या आयरिश माणसाची कल्पना त्यांनी प्रत्यक्षात आणली. उघड्यावर असलेली ती खुनी गुन्हेगारांची वसाहत ‘स्वतंत्रपूर’ या नावाने ओळखली जाऊ लागली. पुढे व्ही.शांताराम यांनी याच संकल्पनेवर ‘दो ऑंखे बारा हाथ’ नावाचा हिंदी चित्रपट काढला. हा चित्रपट जगभरात नावाजला गेला. +भवानरावांना साहित्य, संगीत, शिल्प, चित्र यांची विशेष आवड होती. चित्रकारांचे ते आश्रयदाते होते. दरवर्षी राजेसाहेब औंधमध्ये कला प्रदर्शन भरवीत. त्यांनी राजे-रजवाड्यांकडून जुनी चित्रे विकत घेतली. परदेशी जाऊन पाश्चात्त्य चित्रकारांची काही चित्रे भारतात आणली. काही दुर्मीळ चित्रांच्या नकला करवून आणल्या. आणि या चित्रा-शिल्पांसाठी औंधमध्ये ए्क वैशिष्ट्यपूर्ण संग्रहालय उभारले. +पुण्याच्या महाराष्ट्र साहित्य परिषदेची वास्तू ज्या जागेवर उभी आहे ती जागा भवानरावांनी परिषदेला दिलेली आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7982.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7982.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9375bfd8bfa166237bb670c5ce63e8ddbbca21f3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7982.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बाळकृष्ण पंढरीनाथ तथा बाळु गुप्ते. +जुलै १०, इ.स. २००६ +दुवा: [१] (इंग्लिश मजकूर) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7983.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7983.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5e5b7a61522bc343f16b01967e87c3b1fac47098 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_7983.txt @@ -0,0 +1,7 @@ + +मालती बेडेकर (मार्च १८, इ.स. १९०५ - मे ७, इ.स. २००१) या मराठीतल्या आद्य स्त्रीवादी लेखिका समजल्या जातात. त्यांनी सहा कादंबऱ्या, दोन कथासंग्रह, सहा प्रबंध, प्रौढ साक्षरांसाठी चार पुस्तके, पाच नाटके, एक चित्रपटकथा लिहिल्या तसेच पाच इंग्लिश पुस्तकांची मराठी भाषांतरे केली. +त्यांचे माहेरचे नाव बाळुताई खरे होते. त्यांच्या आईचे नाव इंदिरा खरे तर वडिलांचे नाव अनंतराव खरे होते. कृष्णाबाई मोटे या लेखिका आणि समाजशास्त्रज्ञ त्यांच्या मोठ्या भगिनी होत. +१९३८ साली बाळुताईंचा विवाह विश्राम बेडेकरांशी झाला. +मालती बेडेकर यांनी आपले काही लिखाण विभावरी शिरुरकर ह्या नावाने लिहिले आहे. ते लिखाण कृष्णाबाई मोटे यांचे पती ह.वि. मोटे यांनी प्रकाशित केले. या पुस्तकांनी महाराष्ट्रात त्याकाळी प्रचंड खळबळ उडाली होती. ही पुस्तके लिहिण्यापूर्वी श्रद्धा, बी.के., कटुसत्यवादिनी, एक भगिनी किंवा बाळुताई खरे या नावांनीही मालतीबाईंनी लेखन केले आहे. +खरेमास्तर ही मालती बेडेकर यांच्या वडिलांच्या जीवनावर आधारित चरित्रवजा कादंबरी असून त्याचा इंग्लिश भाषेत अनुवाद झाला आहे. +१९८१ साली अकोला येथे भरलेल्या अखिल भारतीय साहित्य मराठी संमेलनाच्या अध्यक्षपदाच्या निवडणुकीला मालतीबाई उभ्या होत्या. पण अवघ्या सात मतांनी त्यांचा पराभव झाला गो.नी. दांडेकर निवडून आले. त्या संमेलनात मंत्र्यांनी हस्तक्षेप केला व महाराष्ट्र सरकारने तीन पुस्तकांना बक्षिसे नाकारली. याचा निषेध म्हणून त्याच वर्षी डिसेंबर महिन्यात मुंबईत समांतर साहित्य संमेलन भरले. हे संमेलन लेखक व पत्रकारांनी भरवले होते. या समांतर साहित्य संमेलनाच्या अध्यक्षा मालतीबाई बेडेकर होत्या. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8046.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8046.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bd0049e9b819dfd3468f93442bc385af8d88dfa7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8046.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +२२-बावीस  ही एक संख्या आहे, ती २१  नंतरची आणि  २३  पूर्वीची नैसर्गिक संख्या आहे. + इंग्रजीत: 22 - twenty-two. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8074.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8074.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cadeb819ad0c5651104fea8245c2aecc72c7d6a1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8074.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बास्टियान बास झुइडेरेंट (३ मार्च, १९७७ - ) हा नेदरलॅंड्सकडून ५३ एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे. + + + + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8076.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8076.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..819fda4ba5e27cfb54a0f03d9d9989864f6eaceb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8076.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +बास डी लिड हा नेदरलॅंड्सचा क्रिकेटपटु आहे. नेदरलॅंड्सच्या माजी खेळाडू टिम डी लीड यांचा तो पुत्र आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_808.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_808.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ace225d13a3cc54e8f03228aaed48d4be70bd2e1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_808.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +प्रकाश जावडेकर ( ३० जानेवारी १९५१) हे भारताच्या भारतीय जनता पक्षामधील राजकारणी, राज्यसभा सदस्य व भारताच्या केंद्रीय मंत्रिमंडळातील विद्यमान कॅबिनेट मंत्री आहेत. +जावडेकरांचा जन्म पुण्यामध्ये झाला. त्यांचे वडील अखिल भारतीय हिंदू महासभेचे वरिष्ठ सदस्य होते. तरुण वयातच जावडेकर अखिल भारतीय विद्यार्थी परिषदेचे सदस्य झाले. १९७१ ते १९८१ दरम्यान त्यांनी बँक ऑफ महाराष्ट्रमध्ये नोकरी केली; १९९० ते २००२ दरम्यान जावडेकर महाराष्ट्र विधान परिषदेचे सदस्य होते. २००८ साली जावडेकर महाराष्ट्रातून आणि २०१४ मध्ये मध्य प्रदेश राज्यामधून राज्यसभेवर निवडून गेले. +२०१४ लोकसभा निवडणुकांमध्ये भाजपला बहुमत मिळाल्यानंतर नरेंद्र मोदी पंतप्रधानपदावर आले. त्यांच्या मंत्रिमंळामध्ये जावडेकरांची माहिती प्रसारण, संसदीय कामकाज व पर्यावरण ह्या तीन खात्यांवर नियुक्ती करण्यात आली. त्यानंतरच्या खातेबदलात ५ जुलै २०१६ रोजी जावडेकर यांच्याकडे मनुष्यबळ विकास खात्याची जबाबदारी कॅबिनेट मंत्री या नात्याने सोपविण्यात आली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8093.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8093.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7083e2aa38da12c7096e9314d49921b9efc62336 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8093.txt @@ -0,0 +1 @@ +भाषा बाली - इंडोनेशिया येथील बाली बेटावर बोलली जाणारी स्थानीय भाषा. याशिवाय येथे बहासा इंडोनेशिया ही बोलली जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8099.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8099.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c7eabb16d54a658de34dea9ccfa22264387e060 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8099.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +२० डिसेंबर, इ.स. २०१७ +दुवा: [] (इंग्लिश मजकूर) +बेसिल थंपी (११ सप्टेंबर, १९९३:एर्नाकुलम, केरळ - ) हा  भारतकडून आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळणारा खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8119.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8119.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..da21d5f2a32c61475ba03a3b526f939cdf1c4acb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8119.txt @@ -0,0 +1 @@ +बास्टियान श्वाइनस्टायगर हा जर्मनीचा फुटबॉल खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8127.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8127.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7c991adb77f242782e959d984c748d0b44d183ec --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8127.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +बहराइच हे उत्तर प्रदेश राज्यातील बहराइच जिल्ह्यातील एक शहर आणि एक महानगरपालिका आहे. हे शहर बहराईच जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. घाघरा नदीची उपनदी असलेल्या सरयू नदीच्या काठावर हे शहर आहे. उत्तर प्रदेश राज्याच्या राजधानीचे शहर लखनौच्या ईशान्य दिशेला १२५ किलोमीटर (७८ मैल) अंतरावर वसलेले आहे. बाराबंकी, गोंडा, बलरामपूर, लखीमपूर आणि सीतापूर ही शहरे बहराइचला लागून आहेत. या शहराचे महत्त्व वाढण्याचे एक कारण म्हणजे नेपाळची आंतरराष्ट्रीय सीमा या शहराला लागून आहे. +हे शहर समुद्रसपाटीपासून १२६ मीटर उंचीवर आहे. बहराइचमध्ये सहसा थोडेसे गरम आणि आर्द्र वातावरण असते. एप्रिल ते जुलै या कालावधीत गरम उन्हाळा जाणवतो. जुलै ते सप्टेंबर दरम्यान पावसाळी हंगाम असतो. बहराइचमध्ये दक्षिण-पश्चिम मान्सूनच्या वाऱ्यामुळे पाऊस पडतो. कधीकधी परतीचा पाऊस जानेवारीत पडतो. हिवाळ्यात जास्तीत जास्त तापमान २५ अंश सेल्सियस पर्यंत असते आणि किमान तापमान -१ ते ७ अंश सेल्सियस पर्यंत असते. इथे डिसेंबरच्या शेवटापासून ते जानेवारीच्या शेवटापर्यंत सहसा धुकं असतं. उन्हाळ्यात तापमान ४० ते ४७ अंश सेल्सियस पर्यंत वाढते. त्यामुळे उन्हाळा अत्यंत उष्ण असतो. वर्षाचे सरासरी तापमान ३० अंश सेल्सियस असते. सरासरी वार्षिक पाऊस १,९०० सेंटीमीटर पडतो.[३] +२०११ च्या भारतीय जनगणनेनुसार बहराइचची एकूण लोकसंख्या १,८६,२२३ होती, त्यापैकी ९७,६५३ पुरुष आणि ८८,५७० महिला होत्या. ० ते ६ वर्षे वयोगटातील लोकसंख्या २४,०९७ होती. बहराइचमधील साक्षरांची एकूण संख्या १,१९,५६४ होती, ज्यात साक्षरतेचे प्रमाण ६४.२% होते. पुरुष साक्षरता ६६.५% आणि महिला साक्षरता ६१.७% होती. बहराइचमधील ७ वर्षांपेक्षा जास्त वयाच्या लोकसंख्येच्या साक्षरतेचा दर ७३.७% होता, त्यातील पुरुष साक्षरता दर ७६.४% आणि महिला साक्षरता दर ७०.८% होता. अनुसूचित जाती व जमातीची लोकसंख्या अनुक्रमे ९५८४ आणि १७० होती. २०११ मध्ये बहराइचची ३०,४६० घरे होती. +बहराइच बहराइच आणि कैसरगंज या दोन संसदीय मतदार संघात विभागले गेले आहेत. माजी भारतीय जनता पक्षाचे अक्षयबर लाल आणि सध्याचे आमदार भाजपाचे ब्रिज भूषण शरण सिंग आहेत. +इथे सात राज्य विधानसभा मतदारसंघ आहेत: +बहराइचमध्ये वैद्यकीय, तांत्रिक आणि पदव्युत्तर / पदव्युत्तर महाविद्यालयांसह अनेक शैक्षणिक संस्था आहेत. +बहराइच येथील मुख्य जिल्हा रुग्णालयात प्रसूती प्रकरणांच्या विशेष काळजीसाठी १०० खाटांचे युनिट समाविष्ट आहे. +इंदिरा गांधी स्पोर्ट्स स्टेडियम म्हणून ओळखले जाणारे या शहराचे स्वतःचे स्पोर्ट्स स्टेडियम आहे. हे दरवर्षी अनेक क्रीडा स्पर्धा आयोजित करते. शहरात बरेच छोटे-मोठे स्पोर्ट्स क्लब आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8143.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8143.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..13a29b34a9ff754544699de11d21673141d16810 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8143.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बाहुबली (कुंभोज) हे जैन धर्मीयांचे कोल्हापूर जिल्ह्यातील तीर्थक्षेत्र आहे. कोल्हापूर जिल्ह्यातील हातकणंगले या तालुक्याच्या उत्तरेस सात कि. मी. अंतरावर हे स्थान वसले आहे. +बाहुबलीचा इतिहास अतिशय प्राचीन आहे. आठव्या शतकात लिहिल्या गेलेल्या आळत्याच्या शिलालेखात आसपासच्या डोंगराचे वर्णन आहे. ते वर्णन बाहुबली डोंगराला पूर्णपणे लागू आहे. +त्यावेळी या डोंगराचे नांव बाहुबली डोंगर नव्हते पण डोंगरावरील जिनप्रतिमा, चैत्यालये यांच्या वर्णनावरून तोच असावा असे दिसते. प्राचीन काळापासून बाहुबलीचा डोंगर जैन मुनींची तपस्याभूमी म्हणून ओळखला जात असल्याचे दिसते. आजही या ठिकाणी आठशे वर्षापूर्वीची ६ फूट उंचीची १००८ भगवान बाहुबलींची अतिशय सुंदर, कलापूर्ण मूर्ती व प्राचीन सहस्र जिनबिंब आपल्या प्राचीनत्वाची साक्ष देत उभे आहेत. ही बाहुबलीची मूर्ती इ.स. ११५६ मध्ये शके १०७८ च्या वैशाख शुद्ध दशमीस श्री १०८ श्रृतसागर मुनिराज यांच्या प्रेरणेने स्थापन झाल्याचा उल्लेख दिगंबर जैन तीर्थक्षेत्र डिरेक्टरीमध्ये मिळतो. सुमारे ३०० वर्षापूर्वी नांद्रे येथील बाहुबली मुनींनी येथे केलेली तपश्चर्या, १९२६ मध्ये तेथे झालेला चक्रवर्ती आचार्य शांतीसागर महाराज यांचा चातुर्मास, धर्मप्रेमी श्री कल्लाप्पा निखे यांनी घातलेला रत्नत्रय मंदिराचा पाया व त्यासाठी बांधलेली दुमजली चिरेबंदी भव्य इमारत या सर्व गोष्टीमुळे या भागात या पहाडाला जैन धर्मियांच्या दृष्टीने वेगळेच महत्त्व प्राप्त झाले आहे. बाहुबली नावाचा सिनेमाचा याच्याशी काहीही संबंध नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_818.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_818.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5ce3f0978fef3347401c3311d1ee627fb22fb517 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_818.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +प्रकाश पडुकोण[१] (कन्नड : ಪ್ರಕಾಶ ಪಡುಕೋಣೆ) (जन्मः१० जून १९५५) हे एक भारतीय माजी बॅडमिंटनपटू आहेत. हिंदी सिनेअभिनेत्री दीपिका पडुकोण ही प्रकाश पडुकोण यांची कन्या आहे. १९८० मध्ये ते जागतिक क्रमवारीत प्रथम क्रमांकावर होते; त्याच वर्षी ऑल इंग्लंड ओपन बॅडमिंटन चॅम्पियनशिप जिंकणारे ते पहिले भारतीय ठरले. त्यांना भारत सरकारने १९७२ मध्ये अर्जुन पुरस्कार आणि १९८२ मध्ये पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित केले होते. ते ऑलिम्पिक गोल्ड क्वेस्टच्या सह-संस्थापकांपैकी एक आहेत, हे भारतातील ऑलिम्पिक खेळांच्या प्रचारासाठी समर्पित संस्था आहे. +पदुकोण यांचा जन्म १० जून १९५५ रोजी कर्नाटकातील बंगलोर येथे झाला. त्यांचे वडील रमेश हे म्हैसूर बॅडमिंटन संघटनेचे सचिव होते. +प्रकाशला त्याचे वडील रमेश पदुकोण यांनी खेळाची सुरुवात केली होती, जे अनेक वर्षे "म्हैसूर बॅडमिंटन असोसिएशन" चे सचिव होते. +पदुकोणची पहिली अधिकृत स्पर्धा १९६२ मध्ये कर्नाटक राज्य ज्युनियर चॅम्पियनशिप होती. पहिल्याच फेरीत तो पराभूत झाला असला तरी दोन वर्षांनंतर तो राज्य कनिष्ठ विजेतेपद जिंकण्यात यशस्वी झाला. त्याने १९७१ मध्ये आपली खेळण्याची शैली अधिक आक्रमक शैलीत बदलली आणि १९७२ मध्ये भारतीय राष्ट्रीय ज्युनियर विजेतेपद जिंकले. त्याच वर्षी त्याने वरिष्ठ विजेतेपदही जिंकले. त्याने पुढील सात वर्षे सलग राष्ट्रीय विजेतेपद पटकावले. १९७८ मध्ये, त्याने त्याचे पहिले मोठे आंतरराष्ट्रीय विजेतेपद, कॅनडातील एडमंटन येथे १९७८ कॉमनवेल्थ गेम्समध्ये पुरुष एकेरीचे सुवर्णपदक जिंकले. १९७९ मध्ये, त्याने लंडनच्या रॉयल अल्बर्ट हॉलमध्ये "इव्हनिंग ऑफ चॅम्पियन्स" जिंकले. +१९८० मध्ये, त्याने डॅनिश ओपन, स्वीडिश ओपन जिंकले आणि इंडोनेशियन प्रतिस्पर्धी लीम स्वि किंगवर विजय मिळवून ऑल इंग्लंड चॅम्पियनशिपमध्ये पुरुष एकेरीचे विजेतेपद जिंकणारे ते पहिले भारतीय बनले. त्याने त्याच्या आंतरराष्ट्रीय कारकिर्दीचा बराचसा काळ डेन्मार्कमध्ये प्रशिक्षण घेतले आणि मॉर्टन फ्रॉस्ट सारख्या युरोपियन खेळाडूंशी घनिष्ठ मैत्री निर्माण केली. +१९९१ मध्ये स्पर्धात्मक खेळातून निवृत्ती घेतल्यानंतर, पदुकोण यांनी थोड्या काळासाठी भारतीय बॅडमिंटन संघटनेचे अध्यक्ष म्हणून काम केले. त्यांनी १९९३ ते १९९६ या काळात भारतीय राष्ट्रीय बॅडमिंटन संघाचे प्रशिक्षक म्हणूनही काम केले. त्यांनी गीत सेठी सोबत ऑलिंपिक गोल्ड क्वेस्टची सह-स्थापना केली, ही संस्था भारतातील ऑलिम्पिक खेळांच्या प्रचारासाठी समर्पित आहे. +पदुकोणने उज्जलाशी लग्न केले. त्यांना दीपिका आणि अनिशा या दोन मुली आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8180.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8180.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5c1d733c58a2e6a2bca26a7a5c0c353e98138b76 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8180.txt @@ -0,0 +1 @@ +बिंदुसरा गोदावरीची एक उपनदी आहे. बीड जिल्ह्यातील ही नदी सिंदफणी नदीला मिळते जी पुढे सिंदफणी गोदावरीला मिळते.बीड हे जिल्ह्याचे मुख्य ठिकाण बिंदुसरा नदी काठावर वसलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_819.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_819.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5ce3f0978fef3347401c3311d1ee627fb22fb517 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_819.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +प्रकाश पडुकोण[१] (कन्नड : ಪ್ರಕಾಶ ಪಡುಕೋಣೆ) (जन्मः१० जून १९५५) हे एक भारतीय माजी बॅडमिंटनपटू आहेत. हिंदी सिनेअभिनेत्री दीपिका पडुकोण ही प्रकाश पडुकोण यांची कन्या आहे. १९८० मध्ये ते जागतिक क्रमवारीत प्रथम क्रमांकावर होते; त्याच वर्षी ऑल इंग्लंड ओपन बॅडमिंटन चॅम्पियनशिप जिंकणारे ते पहिले भारतीय ठरले. त्यांना भारत सरकारने १९७२ मध्ये अर्जुन पुरस्कार आणि १९८२ मध्ये पद्मश्री पुरस्काराने सन्मानित केले होते. ते ऑलिम्पिक गोल्ड क्वेस्टच्या सह-संस्थापकांपैकी एक आहेत, हे भारतातील ऑलिम्पिक खेळांच्या प्रचारासाठी समर्पित संस्था आहे. +पदुकोण यांचा जन्म १० जून १९५५ रोजी कर्नाटकातील बंगलोर येथे झाला. त्यांचे वडील रमेश हे म्हैसूर बॅडमिंटन संघटनेचे सचिव होते. +प्रकाशला त्याचे वडील रमेश पदुकोण यांनी खेळाची सुरुवात केली होती, जे अनेक वर्षे "म्हैसूर बॅडमिंटन असोसिएशन" चे सचिव होते. +पदुकोणची पहिली अधिकृत स्पर्धा १९६२ मध्ये कर्नाटक राज्य ज्युनियर चॅम्पियनशिप होती. पहिल्याच फेरीत तो पराभूत झाला असला तरी दोन वर्षांनंतर तो राज्य कनिष्ठ विजेतेपद जिंकण्यात यशस्वी झाला. त्याने १९७१ मध्ये आपली खेळण्याची शैली अधिक आक्रमक शैलीत बदलली आणि १९७२ मध्ये भारतीय राष्ट्रीय ज्युनियर विजेतेपद जिंकले. त्याच वर्षी त्याने वरिष्ठ विजेतेपदही जिंकले. त्याने पुढील सात वर्षे सलग राष्ट्रीय विजेतेपद पटकावले. १९७८ मध्ये, त्याने त्याचे पहिले मोठे आंतरराष्ट्रीय विजेतेपद, कॅनडातील एडमंटन येथे १९७८ कॉमनवेल्थ गेम्समध्ये पुरुष एकेरीचे सुवर्णपदक जिंकले. १९७९ मध्ये, त्याने लंडनच्या रॉयल अल्बर्ट हॉलमध्ये "इव्हनिंग ऑफ चॅम्पियन्स" जिंकले. +१९८० मध्ये, त्याने डॅनिश ओपन, स्वीडिश ओपन जिंकले आणि इंडोनेशियन प्रतिस्पर्धी लीम स्वि किंगवर विजय मिळवून ऑल इंग्लंड चॅम्पियनशिपमध्ये पुरुष एकेरीचे विजेतेपद जिंकणारे ते पहिले भारतीय बनले. त्याने त्याच्या आंतरराष्ट्रीय कारकिर्दीचा बराचसा काळ डेन्मार्कमध्ये प्रशिक्षण घेतले आणि मॉर्टन फ्रॉस्ट सारख्या युरोपियन खेळाडूंशी घनिष्ठ मैत्री निर्माण केली. +१९९१ मध्ये स्पर्धात्मक खेळातून निवृत्ती घेतल्यानंतर, पदुकोण यांनी थोड्या काळासाठी भारतीय बॅडमिंटन संघटनेचे अध्यक्ष म्हणून काम केले. त्यांनी १९९३ ते १९९६ या काळात भारतीय राष्ट्रीय बॅडमिंटन संघाचे प्रशिक्षक म्हणूनही काम केले. त्यांनी गीत सेठी सोबत ऑलिंपिक गोल्ड क्वेस्टची सह-स्थापना केली, ही संस्था भारतातील ऑलिम्पिक खेळांच्या प्रचारासाठी समर्पित आहे. +पदुकोणने उज्जलाशी लग्न केले. त्यांना दीपिका आणि अनिशा या दोन मुली आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8203.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8203.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d56e690465ed5acbf8a6ec810c93d7a2bf4d88a6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8203.txt @@ -0,0 +1 @@ +बिआस शंकर सरकार (२३ डिसेंबर, १९७९ - ) ही  भारत महिला क्रिकेट संघाकडून २००३मध्ये १ एक दिवसीय आंतरराष्ट्रीय सामना खेळलेली खेळाडू आहे. ती उजव्या हाताने फलंदाजी आणि मध्यमगती गोलंदाजी करीत असे. [१] ही बंगालकडून देशांर्गत क्रिकेट खेळली. [२] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8231.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8231.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..75951b62d9e7f6b5fa99978cb349e4820f1a4f24 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8231.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +बिग बॉस हा दूरचित्रवाणीवरील रिॲलिटी शो आहे. बिग ब्रदर या प्रसिद्ध शो वरून घेतला असून नेदरलॅंडमधील 'एण्डेमोल' या संस्थेने ही कल्पना जगासमोर आणली. +साधारण १६ वर्षांपूर्वी हिंदीमध्ये बिग बॉस हा शो सुरू झाला होता आणि त्यानंतर कन्नड, बंगाली, तामिळ, तेलुगू, मराठी आणि मल्याळममध्ये सुद्धा प्रसारित केला गेला. +हिंदी बिग बॉसचे आज पर्यंत १६ हंगाम झाले आहेत. याची प्रथम सुरुवात ३ नोव्हेंबर २००६ रोजी झाली होती. +कन्नड बिग बॉसचे ९ हंगाम झाले आहेत. याची प्रथम सुरुवात २४ मार्च २०१३ रोजी झाली होती. +बंगाली बिग बॉसचे २ हंगाम झाले आहेत. याची प्रथम सुरुवात १७ जून २०१३ रोजी झाली आणि शेवट १५ जुलै २०१६ रोजी झाला. +तमिळ बिग बॉसचे ६ हंगाम झाले आहेत. याची प्रथम सुरुवात २५ जून २०१७ रोजी झाली होती. +तेलुगू बिग बॉसचे ६ हंगाम झाले आहेत. याची प्रथम सुरुवात १६ जुलै २०१७ रोजी झाली होती. +मराठी बिग बॉसचे ४ हंगाम झाले आहेत. याची प्रथम सुरुवात १५ एप्रिल २०१८ रोजी झाली होती. +मल्याळम बिग बॉसचे ४ हंगाम झाले आहेत. याची प्रथम सुरुवात २४ जून २०१८ रोजी झाली होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8242.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8242.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d5d689381f4e72f3ee5ba30bff607c5a8debce7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8242.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बिग बॉस १६: गेम बदलेगा, क्यूंकी बिग बॉस खुद खेलेगा! भारतीय हिंदी भाषेतील रिॲलिटी टीव्ही मालिका बिग बॉसचा सोळावा सीझन आहे. त्याचा प्रीमियर १ ऑक्टोबर २०२२ पासून कलर्स टीव्हीवर झाला. सलमान खानने तेराव्यांदा हा शो होस्ट केला.[१] +पहिल्यांदाच, नवीन सेगमेंट- शेखर सुमनसह बिग बुलेटिन [२] रविवारी प्रसारित झाला, शेखर सुमन यांनी होस्ट केला. वीकेंड का वार, म्हणजे- शुक्रावर आणि शनिवार का वार [३] मागील हंगामाप्रमाणे अनुक्रमे शनिवार आणि रविवार ऐवजी शुक्रवार आणि शनिवारी प्रसारित केले गेले. [४] प्रथमच, रविवारी ऐवजी शनिवारी बेदखल करण्यात आले. +पहिल्या दोन स्पर्धकांनी त्यांच्या इन्स्टाग्राम स्टोरींवर चाहत्यांच्या अनेक प्रश्नांची उत्तरे देऊन कलर्स टीव्हीने दर्शकांना छेडले. [५] [६] [७] [८] नंतर ते गौतम सिंग विग आणि सौंदर्या शर्मा असल्याचे उघड झाले. [९] +बिग बॉसच्या या सीझनची संकल्पना "अपसाइड डाउन" आहे, म्हणजे मागील सीझनपेक्षा सर्व काही उलट असेल. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8248.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8248.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..81a401266b486bbe97f2d26d54f44e2acde798a3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8248.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बिग बॉस मराठी ४ हा बिग बॉस मराठीचा आगामी चौथा हंगाम आहे. हा हंगाम २ ऑक्टोबर २०२२ साली कलर्स मराठी वाहिनीवर प्रकाशित होईल. महेश मांजरेकर हे या हंगामाचे सूत्रधार आहेत. +२४ जुलै २०२२ रोजी निर्मात्यांनी कलर्स मराठीवर सीझन ४चा प्रोमो अधिकृतपणे लाँच केला होता. अभिनेता-चित्रपट निर्माता महेश मांजरेकर यांनी शो होस्ट करण्यासाठी परत येण्याची पुष्टी केली.[१] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8256.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8256.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c5f2e66112bc56ddc56f6eba879206b174e0387d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8256.txt @@ -0,0 +1 @@ +बिग हिरो ६ (इंग्लिश: Big Hero 6) हा एक इ.स. २०१४ सालचा अमेरिकन ॲनिमेशन चित्रपट आहे. हा चित्रपट वॉल्ट डिस्ने ॲनिमेशन स्टुडिओ या कंपनीने तयार केला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8258.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8258.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6e01156f2986a19b4690ca0304680eccc3bbdab8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8258.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बिग हॉर्न काउंटी, वायोमिंग ही अमेरिकेच्या वायोमिंग राज्यातील ७२ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. +बिग हॉर्न काउंटी, वायोमिंगची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8268.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8268.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a2b91a04663c211bc7a4e3ff680f0618409d4523 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8268.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बिचोळी हा गोव्याच्या उत्तर गोवा जिल्ह्यातील एक तालुका आहे. +तालुक्याचे प्रशासकीय केन्द्र बिचोळी येथे आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8296.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8296.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eddedbd3307e45bc484959f990ae996b5ae27991 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8296.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +गुणक: 39°54′50″N 116°23′30″E / 39.91389°N 116.39167°E / 39.91389; 116.39167 + +बीजिंग, उच्चारी नाव पैचिंग, (लेखनभेद: पेइचिंग, पेकिंग, बैजिंग; चिनी: 北京市 ; फीनयीन: Běijīng ;) हे चीनच्या जनता-प्रजासत्ताकाची राजधानीचे महानगर आहे. चीनच्या उत्तर भागात वसलेले व २ कोटींहून अधिक लोकसंख्या असलेले बीजिंग शांघायखालोखाल चीनमधील दुसऱ्या क्रमांकाच्या लोकसंख्येचे शहर आहे. प्रशासकीय दृष्ट्या बीजिंग महानगरपालिका क्षेत्र असून ते थेट राष्ट्रीय शासनाच्या अखत्यारीत येते. +बीजिंग चीनचे राजकीय, सांस्कृतिक व शैक्षणिक केंद्र असून येथे सिनोपेक, चायना नॅशनल पेट्रोलियम, चायना मोबाईल इत्यादी बहुसंख्य सरकारी कंपन्यांची मुख्यालये स्थित आहेत. चीनमधील बहुतेक सर्व प्रमुख राष्ट्रीय महामार्ग, रेल्वेमार्ग, द्रुतगती रेल्वेमार्ग बीजिंगमधून जातात. प्रवाशांच्या संख्येनुसार येथील बीजिंग राजधानी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ जगातील दुसऱ्या क्रमांकाचा वर्दळीचा विमानतळ आहे. +बीजिंगला अनेक सहस्रकांचा इतिहास असून गेल्या सात शतकांहून अधिक काळ हे चीनचे राजकीय केंद्र राहिले आहे. बलबाहूने बीजिंग शहराच्या आखणीत इ.स.च्या बाराव्या शतकाच्या सुमारास मोठे योगदान दिले. बीजिंग परिसरामध्ये प्रतिबंधित शहर, उन्हाळी राजवाडा, मिंग राजवंशाची थडगी इत्यादी अनेक युनेस्कोची जागतिक वारसा स्थाने आहेत. चीनच्या भिंतीचा काही भाग बीजिंगमधून जातो. इ.स १४२० मध्ये बीजिंग शहर मिंग साम्राज्याची अधिकृत राजधानी म्हणून जाहीर झाले. +बीजिंगमध्ये आजवर इ.स. २००८ च्या उन्हाळी ऑलिंपिक स्पर्धा, इ.स. १९९० च्या आशियाई क्रीडास्पर्धा, तसेच इतर अनेक मोठ्या आंतरराष्ट्रीय क्रीडा स्पर्धांचे आयोजन करण्यात आले आहे. +बीजिंगमध्ये आधुनिक आणि पारंपरिक वास्तुकला आहेत. हे शहर जगातल्या सगळ्यात जुन्या शहरांमधील एक आहे. बीजिंगचा इतिहास समृद्ध आहे. हे शहर चीन देशाचे राजकीय केंद्र म्हणून मागील ८ दशकांपासून ओळखले जात आहे. बीजिंग हे शहर आपल्या भव्य वास्तूंमुळे प्रसिद्ध आहे. +बीजिंगमधील ९१ विद्यापीठांमधील अनेक विद्यापीठे चीनमधील उत्तम विद्यापीठांमध्ये गणली जातात. यातील पेकिंग विद्यापीठ आणि कविंगु विद्यापीठ पहिल्या ६०मध्ये आहे. बीजिंग सीबीडी हे बीजिंगचे आर्थिक विस्ताराचे केंद्र आहे. बीजिंगचा झोंग गुआन कुंग हा भाग चीनची सिलिकॉन व्हॅली म्हणून ओळखला जातो. +बीजिंग किंवा पेकिंग ऑपेरा हा चिनी नाटकाचा पुरातन प्रकार आहे, हा प्रकार संपूर्ण देशात प्रसिद्ध आहे. +पेकिंग जेवण हे सामान्य पद्धतीने बनविले जाते, पेकिंग रोस्ट डक हे इथले सुप्रसिद्ध पक्वान्न. फिलिंग जिओबिंग ह इथला पारंपरिक पद्धतीचा नाश्ता. हा गोल चपटा (पोळी सारखा) असतो व एका फुलिंग नावाच्या भुईछत्रापासून बनविला जातो. भुईछत्रे ही ही पारंपरिक चिनी औषधांमध्येसुद्धा वापरली जातात. +क्लोईसोन हे धातूंवर काम करण्याचे तंत्र आहे,हे येथील वैशिष्ट्य आहे, ही पद्धती फार मोठी आणि किचकट आहे. +पेकिंग येथील लाकडावर केलेले काम त्यांच्या अनोख्या चित्रशैलींमुळे प्रसिद्ध आहे. +बीजिंगमधील तरुण वर्गाने रात्रीचे मौजमजेचे जीवन आत्मसात केले आहे. आता हौहाई, सनिल्टन आणि वोडकाऊ ही तरुणाचे मुख्य आकर्षण केंद्रे आहेत. +२०१२ मध्ये बीजिंगला सुंदर रचना असलेल्या शहरांच्या यादीत स्थान मिळाले, आणि या शहराने युनेस्कोने जाहीर केलेल्या सर्जनशील शहरांच्या यादीत मान मिळवला. +फॉर्बिडन सिटी- हा एक विशाल महाल आहे, महालामध्ये मिंग आणि कविंग वंशाचे सम्राट राहायचे. या महालामध्ये पालेस संग्रहालय आहे. त्यात चिनी कलेचा भव्य संग्रह आहे. बीहाई, शीचाहाई, झोंगणान्हाई, जिंगशान, झोंगशान या सगळ्या जागा फॉर्बिडन सिटीच्या आसपास बघायला मिळतात. याशिवाय तेथे भव्य बगीचे आणि उद्यानेसुद्धा आहेत.त्यांमधील बिहाई उद्यान चिनी बागकामाचा उत्तम नमुना म्हणून प्रसिद्ध आहे, म्हणूनच ते पर्यटकांचे महत्त्वाचे आकरषण आहे. या बगीच्याला ऐतिहासिक वारसा देखील लाभला आहे. +आधुनिक युगात झोंगणांहाई हे विविध चिनी सरकारचे राजकीय केंद्र होते आणि आता चिनी कम्युनिस्ट पक्षाचे मुख्यालय आहे. +समर महाल आणि जुना समर महाल हे बीजिंगच्या पश्चिमेला आहेत. स्वर्गाचे मंदिर हे सुप्रसिद्ध स्थळांपैकी एक मानले जाते, हे शहराच्या आग्नेय भागात आहे, येथे मिंग आणि क्विंग साम्राज्याचे सम्राट वार्षिक प्रार्थनेकरिता येत. बीजिंगच्या उत्तरेला धरतीचे मंदिर (दितान), पूरवे आणि पश्चिमेला अनुक्रमे सूर्याचे (रितान) आणि चंद्राचे (युतान) मंदिर आहे. +निण्यूजी मशीद ही शहरातील सगळ्यात जुनी मशीद अाहे. +पेकिंग येथे १५५ वस्तुसंग्रहालये आणि कलादालने आहेत. शहराच्या बाहेर मिंग साम्राज्याचे १३ मकबरे आहेत.. पुरातत्त्वशास्त्रामध्ये महत्त्वाची मानली जाणारी पेकिंग साईट सुद्धा बीजिंग मध्येच आहे. +बीजिंगचा धार्मिक वारसा विविधतेने भरलेला आणि समृद्ध असा आहे. चिनी, बौद्ध, टाओ, कन्फ्यूशिअन, इस्लाम आणि ख्रिश्चन धर्म इथे प्रामुख्याने आढळून येतात. ११.२% बौद्ध,०.७८% ख्रिश्चन आणि १.७६% मुसलमान लोक इथे आहेत. +चीनचे राजकीय व आर्थिक केंद्र असलेल्या बीजिंगमध्ये नागरी परिवहन तसेच आंतरदेशीय वाहतूकीचे मोठे जाळे आहे. बीजिंग शहराभोवती ५ गोलाकृती महामार्ग धावतात तर ९ द्रुतगती मार्ग व असंख्य महामार्ग बीजिंगला चीनमधील इतर शहरांसोबत जोडत्तात. बीजिंग सबवे ही येथील [[जलद परिवहन] प्रणाली जगातील सर्वाधिक वर्दळीची सेवा असून दररोज १ कोटीहून अधिक प्रवासी बीजिंग सबवेने प्रवास करतात. शहरी वाहतूकीसाठी सुमारे २८ हजार बस रोज ८८२ मार्गांवर धावतात. +बीजिंगमध्ये बीजिंग रेल्वे स्थानक, बीजिंग उत्तर रेल्वे स्थानक, बीजिंग पश्चिम रेल्वे स्थानक व बीजिंग दक्षिण रेल्वे स्थानक ही चार प्रमुख रेल्वे स्थानके असून येथून अनेक पारंपारिक तसेच द्रुतगती रेल्वेमार्ग धावतात. बीजिंग-शांघाय द्रुतगती रेल्वे ही जगातील सर्वात जलद लांब पल्ल्याची रेल्वे आहे तर बीजिंग-हाँगकाँग द्रुतगती रेल्वे ही जगातील सर्वाधिक अंतर पार करणारी द्रुतगती रेल्वे आहे. बीजिंगमधून सायबेरियन रेल्वेमार्गाद्वारे मंगोलिया देशातील उलानबातर तसेच रशियामधील मॉस्को शहरांपर्यंत थेट रेल्वेसेवा आहे तसेच उत्तर कोरियातील प्याँगयांग व व्हियेतनाममधील हनोई येथे देखील बीजिंगमधून गाड्या सुटतात. +बीजिंग शहराच्या ३२ किमी वायव्येस असलेला बीजिंग राजधानी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ हा जगातील दुसऱ्या क्रमांकाच्या वर्दळीचा विमानतळ आहे. २०१९ साली बीजिंगच्या ४६ किमी दक्षिणेस बांधण्यात आलेला बीजिंग दाशिंग आंतरराष्ट्रीय विमानतळ हा दुसरा प्रमुख विमानतळ वाहतूकीसाठी खुला करण्यात आला. ह्या विमानतळाची इमारत जगात सर्वात मोठ्या आकाराची असून नजीकच्या काळामध्ये हा बीजिंग महानगर तसेच त्यांजिन शहरासाठी प्रमुख विमानतळ बनेल असा अंदाज वर्तवला गेला आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_831.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_831.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3ad041a17707ee2f66fa5d0643501a5a2bb4c041 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_831.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रकाश गुणवंतराव भारसाकले (२० जानेवारी, १९६४:कल्याण, महाराष्ट्र - ) हे महाराष्ट्रातील राजकारणी आहेत. हे अकोट मतदारसंघातून भारतीय जनता पक्षातर्फे १४व्या विधानसभेवर निवडून गेले. या आधी ते दर्यापूर मतदारसंघातून शिवसेनेतर्फे महाराष्ट्राच्या ११व्या आणि काँग्रेस पक्षातर्फे महाराष्ट्राच्या १२व्या विधानसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8326.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8326.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7d86582428665bae7d513094f0ab4a5991450d90 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8326.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +द्विमान पद्धतीतील अंकाला बिट असे म्हणतात व याचे मूल्य ० किंवा १ असू शकते. बिट (bit) हे बायनरी डिजिटचे (binary digit) संक्षिप्त स्वरूप आहे. बिटचा उपयोग माहिती मापनाचे एकक म्हणूनसुद्धा करण्यात येतो. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8335.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8335.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..80b5ec2e8594471df066003404494c58b9fbc3d7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8335.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +बिटवीन डेमोक्रोसी अन्ड नेशन : जेंडर अन्ड मिलिटरायझेशन इन काश्मिर सिमा काझी लिखित् पुस्तक २००९ या वर्षी प्रसिद्ध झाले. सदरील पुस्तकात राष्ट्र आणि लोकशाहीwww.dictionary.com/browse/democracy यांच्या संरक्षणासाठी झालेल्या लष्करीकरणात आणि अराजक परिस्थितीच्या रेट्यात स्त्रिया कशा प्रकारच्या वास्तवास तोंड देतात आणि त्यावेळी लिंगभावwww.unipune.ac.in/snc/womens_studies_centre/wsc.../publications.htm[permanent dead link] या संकल्पनेचे काय फलित होते. या विषयी अभ्यासात्मक मांडणी केली आहे. +प्रस्तुत पुस्तक सीमा काझी यांनी लिहिले असून पी एच डी प्रबंधाचे पुस्तक २००९ या वर्षी प्रकाशित झाले. सदरील पुस्तकात राष्ट्र आणि लोकशाही यांच्या संरक्षणासाठी झालेल्या लष्करीकरणात आणि अराजक परिस्थितीच्या रेट्यात स्त्रिया कशा प्रकारच्या वास्तवास तोंड देतात आणि त्यावेळी लिंगभावwww.unipune.ac.in/snc/womens_studies_centre/wsc.../publications.htm[permanent dead link] या संकल्पनेचे काय फलित होते या संधर्भात लेखिका लिहितात. काश्मीर प्रश्न सोडविण्यासाठी करण्यात आलेले राजकीय प्रयत्न स्थगीत झाले आहेत. फुटीरतावादाच्या विविध आवाजांना दिल्लीकडून जो कडक प्रतिसाद मिळाला त्यामुळे असे घडले. काश्मीरचा प्रश्न केवळ लष्करीकरणाने सुटणार नाही, असे भारतीय प्रशासन मानत असले तरीही काश्मीर खोऱ्यात सर्वाधिक लष्करीकरण झाले आहे. लष्करीकरणामुळे भारतीय प्रशासन किंवा काश्मिर यांना सुरक्षा न मिळाल्याने दहशतवादी कारवायांमुळे काश्मीर ही एक मानवी शोकांतिका ठरली आहे. भारत आणि पाकिस्तानने क्षेत्रिय काळापेक्षा काश्मीरवर आधारित भविष्य अशी कल्पना करून काश्मीर आणि भारताची पुर्नकल्पना केली पाहिजे असे लेखिका मांडणी करतात. या "पुर्नघटीत" काश्मीरमुळे भारत आणि पाकिस्तानमधील हिंसाचाराला आळाबसून दक्षिण आशियामधील लष्करीकरणापासून सुटका होईल असे काझी म्हणतात. गेल्या दोन दशकातील जम्मू - काश्मीर मधील लष्करीकरणात काश्मिरी दहशतवादी आणि भारतीय फौजा यांच्या सहभागाचा आढावा पुस्तकात घेतला आहे. +1.काश्मीर प्रश्न सोडविण्यासाठी करण्यात आलेले सर्व राजकीय प्रयत्न स्थगीत झाले आहेत. +2.प्रस्तुत संघर्षात लिंगभावाचा दृष्टीकोन कसा नजरेआड केला जातो याचे विश्लेषण केले आहे. +3.लष्करीकरणामुळे भारतीय प्रशासन किंवा काश्मिर यांना सुरक्षा न मिळाल्याने दहशतवादी कारवायांमुळे काश्मीर ही एक मानवी शोकांतिका ठरली आहे. +4.भारत आणि पाकिस्तानने क्षेत्रिय काळापेक्षा काश्मीरवर आधारित भविष्य अशी कल्पना करून काश्मीर आणि भारताची पुर्नकल्पना केली पाहिजे असे लेखिका मांडणी करतात. +याशिवाय या पुस्तकात प्रस्तुत संघर्षात लिंगभावाचा दृष्टीकोन कसा नजरेआड केला जातो याचे विश्लेषण केले आहे. "लिंगभावाचे सामाजिक नाते हे काश्मिरमधील लष्करीकरणाचा परिणाम नसुन तो लष्करीकरणाचा प्रमुख घटक आहे," असे मत लेखिका मांडतात. विविध स्वकथने आणि मुलाखती यांच्या आधारे लेखिका काश्मिरी स्त्रियांच्या लष्करीकरणातील राजकीय अनुभवाचे रेखाटन करते. हा संघर्ष स्त्रियांच्या आई, बायको आणि बहिण या पारंपारिक भूमिकेवरच आधारित असल्याचे लेखिका दाखवून देते. भारतीय लष्कराने काश्मिरी अतिरेक्यांविरुद्ध चालविलेल्या मोहिमेच्या संदर्भात हे ठळकपणे जाणवते. काश्मिरी स्त्री या सर्वांच्या केंद्रभागी असली तरी तिचा राजकीय सहभाग मर्यादितच आहे. काश्मिरी दहशतवादी नेतृत्व आणि काश्मिरी स्त्रिया यांच्यातील नाते आणि काश्मीर मधील कर्मठ पितृसत्ताकopac.tiss.edu/cgi-bin/koha/opac-detail.pl?biblionumber=264315.. समाज या दोन्हीकडे हीच समान परिस्थिती असल्याचे लेखिका विशेषत्वाने मांडणी करतात. काश्मिरमधील जाहीर निदर्शनामध्ये काश्मिरी स्त्रियांनी संदेश वाहक, परिचारिका आणि पाठीराखे अशा भूमिका बजावल्या. नैतिक आणि परिस्थितीजन्य पाठबळ देण्याचे काम करूनही काश्मिरी स्त्रिया कधीही अलगातावादी पक्षांच्या निर्णायकस्थानी अजून तरी आलेल्या नाहीत. या गटांनी कधीही स्त्रियांचे प्रश्न आणि चिंता लक्ष दिले नाही. याउलट दहशतवादी स्त्रियांवरील लैंगिक आणि शारीरिक अत्याचारात गुंतल्याचे दिसून येते. +काश्मीरमधील भारत आणि पाकिस्तानमधील हिंसाचार आणि स्त्रिया यावरील विपुल साहित्य प्रसिद्ध होत आहे आणि यामध्ये स्त्री अभ्यासकांचा मोठा सहभाग आहे , असे असले तरी सीमा काझी यांच्या या पुस्तकाचे विशेष महत्त्व आहे, कारण लेखिकेने लिंगभावाचा दृष्टीकोन आणि स्त्रियांच्या सामाजिक कथनांचा उपयोग केला आहे. यातुन लेखिका राष्ट्रराज्य संकल्पनेतील पितृसत्ताक प्रभावाचे वर्णन करतात. आणि काश्मीरच्या वैभवशाली आणि टिकून राहणाऱ्या सांस्कृतिक परंपरांच्या आधारे काश्मीरच्या पर्यायी स्वप्नांची उभारणी करते. लष्करी राष्ट्रवाद : काश्मिरातील लष्करीकरण हे केवळ तेथील सुरक्षा व्यवस्थेचे लष्करीकरण नसून त्यामध्ये राष्ट्रीय ओळख, सत्ता आणि राष्ट्र व राज्यात फारकत करणे या संकल्पनेचाही अंतर्भाव आहे. सांस्कृतिक आणि वांशिक विविधता जोपासून "राष्ट्रीय एकात्मता" घडविण्याचा प्रयत्न यात दिसतो त्यामुळे राष्ट्रातील एका राज्यात "राष्ट्रनिर्मिती " करण्याची ही घटना आहे. वसाहतकाळोत्तर अनेक समाजामध्ये लष्कराच्या आधारे राष्ट्रउभारणीची प्रक्रिया घडल्याचे लेखिका नमुद करते. काश्मिरात झालेल्या या लष्करीकरणामागे प्रशासनाच्या अण्वस्त्र हस्तगत करण्याच्या महत्त्वकांक्षेचाही भाग आहे. या महत्त्वकांक्षेसाठी विशिष्ट लष्करी हेतु नव्हता तर एका वैविध्यपूर्ण / वैशिष्ट्यपूर्ण राष्ट्राला एका निधर्मी आधुनिकता आणि विवेकनिष्ठ [शास्रीय] आधारावर उभारलेले राष्ट्र बनविण्याचा प्रयत्न होता. +लेखिकेने शेजारी राष्ट्रांची अण्वस्त्रधारी होण्याची आकांक्षानजरे आड केली आहे. काश्मिरातील अशांत परिस्थितीमुळे काश्मीर एक बेपत्ता आणि परागंदा झालेल्या युवकांची आणि न्यायव्यवस्थेबाहेर झालेल्या हत्याकांडांची भूमी झालेले आहे. त्यांच्या विधवा आणि त्यांच्यावर अवलंबून असलेल्या स्त्रिया असुरक्षित अवस्थेत आहेत. त्या लैंगिकदृष्ट्या असुरक्षित आणि तणावात आहेत. लष्कराची नजर, अतिरिक्त सामाजिक दडपण या खेरीज लैंगिक शोषणाच्या शक्यता आहेत. त्यामुळे तिथे अस्तिवात असलेल्या लिंगभावात्मक सत्तारचना अधिक बळकट झाल्या आहेत. +अल्लाह टायगर, लष्करे-ए-जब्बार अशा गटांमध्ये स्त्रियांनी सार्वजनिक ठिकाणी पडदा वापरण्याची सक्ती दिसून येतात. काश्मीर मधील स्त्रिया, लहान मुले, पुरुष अशा सर्वांनाच वेगवेगळ्या बाबींना सामोरे जावे लागते. +1. Aditi Bhaduri, Marginalised kingpins: 'Between Democracy and Nation' by Seema Kazi September 2009. +2. www.jnu.ac.in/cslg/.../20-Law%20Governance%20(Seema).pd +3. https://www.bookdepository.com/Between-Democracy-Nation-Seema-Ka... diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_835.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_835.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9b47ab6909c1c771275a97e3a328b04617fdeb45 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_835.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +प्रकाश यशवंत आंबेडकर ( १० मे, १९५४), बाळासाहेब आंबेडकर नावाने लोकप्रिय, हे भारतीय राजकारणी, सामाजिक कार्यकर्ते व वकील आहेत. ते वंचित बहुजन आघाडी या राजकीय पक्षाचे संस्थापक व अध्यक्ष आहेत. प्रकाश आंबेडकर हे डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे नातू आहेत.[१] आंबेडकर हे दोनदा लोकसभा व एकदा राज्यसभा असे एकूण तीन वेळा संसदचे सदस्य (खासदार) राहिलेले आहेत.[२] +प्रकाश आंबेडकर यांचा जन्म १० मे १९५४ रोजी बॉम्बे स्टेट (सध्याचे मुंबई) मध्ये झाला. त्यांचे प्रकाश हे नाव त्यांचे आजोबा डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांनी ठेवलेले आहे. इ.स. १९७२ मध्ये ते मुंबईतील सेंट स्टॅनीसलायस हायस्कूल मधून दहावीची परीक्षा उत्तीर्ण झाले. त्यानंतर इ.स. १९७८ मध्ये त्यांनी सिद्धार्थ कला महाविद्यालयामधून बी.ए. पदवीचे शिक्षण पूर्ण केले. पुढे इ.स. १९८१ मध्ये त्यांनी सिद्धार्थ विधी महाविद्यालयाामधून त्यांनी एलएलबी पदवी मिळवली.[३] +इ.स. १९९४ पूर्वी प्रकाश आंबेडकर हे भारतीय रिपब्लिकन पक्षात कार्यरत होते. त्यांनी ४ जुलै १९९४ रोजी भारिप बहुजन महासंघ या राजकीय पक्षाची स्थापना केली.[४] हा पक्ष बाबासाहेब आंबेडकरांचा वारसा लाभलेल्या भारतीय रिपब्लिकन पक्षाचा एक गट होता.[५] १९९३-९४ च्या काळात भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस आणि शिवसेना-भारतीय जनता पक्ष या राजकीय पक्षांना मात देण्यासाठी प्रकाश आंबेडकरांनी भारतीय रिपब्लिकन पक्षाची वेगळ्या पद्धतीने बांधणी करून 'अकोला पॅटर्न' राबविला आणि जिल्हा परिषदसारख्या स्थानिक स्वराज राजकारणात प्रभाव निर्माण केला. त्यानंतर १९९५ च्या आसपास याचा विस्तार करत काही दलितेतर पक्ष आणि संघटनांना सामील करून घेऊन 'भारिप-बहुजन महासंघाची' मोट बांधली.[६] +प्रकाश आंबेडकर हे इ.स. १९९० ते १९९६ दरम्यान राज्य सभेचे सदस्य (खासदार) होते.[१२][१३] ते अकोला लोकसभा मतदारसंघातून इ.स. १९९८ (ते १९९९ पर्यंत) मध्ये भारतीय रिपब्लिकन पक्षाचे उमेदवार १२व्या लोकसभा निवडणुकीमध्ये निवडूण आले, त्यानंतर याच मतदारसंघातून ते दुसऱ्यांदा इ.स. १९९९ (ते २००४ पर्यंत) मध्ये भारिप बहुजन महासंघ पक्षाचे उमेदवार म्हणून १३व्या लोकसभा निवडणुकीमध्ये निवडूण आले.[१४][१५] आंबेडकर हे १२व्या व १३व्या लोकसभा निवडणुकांमध्ये सलग दोन वेळा संसद सदस्य (खासदार) म्हणून निवडून आले होते.[१६][१७] +१ जानेवारी २०१८ रोजी, पुणे जिल्ह्यातील कोरेगाव भिमा येथे झालेल्या हिंसाचारास येथील "जय स्तंभा"ला मानवंदना देण्यासाठी गेलेल्या बौद्ध, अनुसूचित जाती व ओबीसी लोकांवर हिंदुत्ववादी लोकांकडून हल्ला करण्यात आला होता. आंबेडकरांनी या हिंदुत्ववादी लोकांची माथी भडकल्याचा आरोप संभाजी भिडे व मिलींद एकबोटे या दोघांवर ठेवला आणि दोघांची पोलीस चौकषी व कडक कारवाईची मागणी केली. महाराष्ट्र शासन व पोलीस यंत्रणा दोषींवर काहीही कारवाई करत नाही म्हणून त्यांनी ३ जानेवारी २०१८ रोजी महाराष्ट्रीय जनतेस "महाराष्ट्र बंद"चे आवाहन केले. या बंदास लोकांचा मोठा प्रतिसाद मिळाला आणि तो यशस्वी ठरला, मुंबईसह संपूर्ण महाराष्ट्रात बंद पाळण्यात आला होता. त्यानंतर नव्याने प्रकाश आंबेडकर हे आंबेडकरवादी व बहुजन समाजाच्या केंद्रस्थानी आले. विशेषतः तरुण वर्ग त्यांचा समर्थक बनला.[१८][१९] +आंबेडकर यांनी २०१८ मध्ये वंचित बहुजन आघाडी या राजकीय पक्षाची स्थापन केली.[२०] जवळजवळ १०० लहान राजकीय पक्ष व सामाजिक संघटना बहुजन वंचित आघाडी सोबत आहेत.[२१] ह्या पक्षाने, एआयएमआयएम या मित्रपक्षासह सन २०१९ मधील, १७व्या लोकसभा निवडणूकीमध्ये महाराष्ट्रातील संपूर्ण ४८ जागा लढवल्या होत्या. एआयएमआयएमचा एकमेव उमेदवार निवडूण आला मात्र वंबआचे सर्व उमेदवार पराभूत झाले. बऱ्यांच उमेदवारांवर १ लाखांवर मते घेतली होती.[२२][२३] प्रकाश आंबेडकर हे अकोल्यासह सोलापुर मतदारसंघातून उभे होते, परंतु त्यांचा दोन्ही जागेवर पराभव झाला.[२४] +१४ मार्च २०१९ रोजी, प्रकाश आंबेडकरांनी भारिप बहुजन महासंघ पक्षाला वंचित बहुजन आघाडी या पक्षात विलीन करण्याचे जाहीर केले. आंबेडकर म्हणाले की, "भारिप बहुजन महासंघाच्या माध्यमातून सामाजिक अभियांत्रिकीचा 'अकोला पॅटर्न'ला यश मिळाले असले तरी भारिप या शब्दामुळे पक्षाच्या विस्ताराला मर्यादा आल्यात." त्यामुळे वंचित बहुजन आघाडी ही व्यापक अर्थाने स्वीकारार्ह झाली असल्याने २०१९ च्या १७व्या लोकसभा निवडणुकीनंतर वंचित बहुजन आघाडीमध्ये भारिप बहुजन महासंघ विलीन करणार असल्याचे त्यांनी सांगीतले.[२५][२६][२७][२८] +प्रकाश आंबेडकर हे डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर व रमाबाई आंबेडकर यांचे थोरले नातू आहेत. त्यांचे वडिलांचे नाव यशवंत आंबेडकर (भैयासाहेब) व आईचे नाव मीराबाई आंबेडकर आहे. आंबेडकर कुटुंब हे बौद्ध धर्मीय आहे. त्यांना धाकटे दोन भाऊ व एक बहीण आहे – भीमराव आंबेडकर, आनंदराज आंबेडकर व रमाबाई आंबेडकर. रमाबाई ह्या आनंद तेलतुंबडे यांच्या पत्नी आहेत. प्रकाश आंबेडकर यांचा विवाह २७ नोव्हेंबर १९९३ रोजी चित्पावन ब्राह्मण कुटुंबात जन्मलेल्या अंजली मायदेव यांच्याशी झाला.[२९] अंजली आंबेडकर ह्या निवृत्त प्राध्यापिका आहेत. प्रकाश व अंजली या दाम्पत्यांना सुजात नावाचा एकुलता एक मुलगा आहे. आंबेडकरांना सामाजिक व राजकीय कार्यांमध्ये त्यांची पत्नी व मुलगा मदत करीत असतात.[३०] +मार्च २०१९ मध्ये, लोकसभा उमेदवारी अर्ज दाखल करताना प्रकाश आंबेडकरांनी सादर केलेल्या प्रतिज्ञापत्रानुसार, त्यांच्या नावे ४१.८१ लाख रूपयांची संपत्ती आहे. त्यांची पत्नी अंजली आंबेडकर यांच्या नावे ७३.८६ लाख रुपये तर मुलगा सुजात यांच्या नावे ९.५५ लाख रुपये इतकी संपत्ती आहे. प्रकाश आंबेडकर यांच्या नावे एकही वाहन नाही.[३][३१][३२] +प्रकाश आंबेडकर यांनी अनेक पुस्तके लिहीली आहेत. त्यापैकी काही खालीलप्रमाणे: diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8361.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8361.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..68d10c85226e00edbd9d6341c21d57bc4cefe31d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8361.txt @@ -0,0 +1 @@ +बिणा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील कामठी तालुक्यातील एक गाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8375.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8375.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..690635e8edc1facb1a7a2a80175742512bd20759 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8375.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बिदगाव हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील वाशिम जिल्ह्यातील मानोरा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान उष्ण व कोरडे असून उन्हाळ्यात अतिउष्ण तर हिवाळ्यात अतिथंड असते.दिवसा उष्ण आणि रात्री थंड असे वर्षभर तापमान असते. पावसाळ्यात येथे मध्यम प्रमाणात पाऊस पडतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_838.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_838.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d573adc06ee1da53f23affcdb7728d7c8edbf1c3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_838.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +डॉ. प्रकाश रामचंद्र पवार ( जन्म:१६ जून १९६९ - हयात) हे शिवाजी विद्यापीठ, कोल्हापूर येथे राज्यशास्त्र अधिविभाग प्रमुख आहेत. 'यशवंतराव चव्हाण स्कूल ऑफ रुरल डेव्हलपमेंटचे संचालक २०२२ पर्यंत होते. महात्मा गांधी अध्यासन केंद्राचे समन्वयक) २०२२ पासून) आहेत. कॉम्रेड दत्ता देशमुख अध्यासनाचे प्रमुख. राजकीय विश्लेषक आणि लेखक आहेत. +प्रकाश पवार यांनी १९९२ साली पदवी (BA) १९९४ साली पदव्यूत्तर १९९६ साली एम.फील. आणि २००६ साली पी.एच.डी. प्राप्त केली.२००९ साली विद्यापीठ अनुदान आयोगाकरीता Neo Hinduism in Maharashtra या विषयावर तसेच पुणे विद्यापिठाच्या BCUD विभागाकरीता 'विधानसभा मतदारसंघाची पुर्नरचना आणि नवे राजकारण या विषयावर लघूसंशोधन प्रकल्प सादर केले.विकास अध्ययन केंद्र मुंबई या संस्थेच्या Dalit Development Index - Maharashtra (DDI) करीता संशोधन सहाय्यक म्हणून काम पाहिले. राजमाता जिजाऊं यांच्या विचारांची नव्याने मांडणी. +छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या राजकीय इतिहासाचे संकल्पनात्मक विवेचन. +सकलजनवाद या सिद्धांताची मांडणी. +साचा:वर्षकालावधी हवा[ दुजोरा हवा] +१९९४ मध्ये पुणे विद्यापीठाच्या राज्यशास्त्र विभागाकरीता "महाराष्ट्रातील पचांयती राज" या विषयावर सर्वेक्षण केले.१९९५,१९९६,१९९९,२००४ या वर्षात सेंटर फॉर डेव्हेलपींग सोसायटीज (CSDS) दिल्ली या संस्थेकरता निवडणूक सर्वेक्षणे केली.१९९५ साली सर्वोत्कृष्ट फिल्डवर्ककरता CSDS ने सन्मानीत केले.[ दुजोरा हवा]१९९७ साली पुणे विद्यापठाच्या राज्यशास्त्र विभागात प्रकल्प सहाय्यक ही जबाबदारी पार पाडली. १९९५ ते २०१३ या कालावधीत, पुणे जिल्हा शिक्षण मंडळाची प्रा.आर.एम. महाविद्यालय आणि अण्णासाहेब मगर महाविद्यालय,पुणे येथे महाविद्यालयीन अध्यापन केले.त्यातील सप्टेंबर २००२ ते ऑगस्ट २००६ या कालावधीत प्रा.आर.एम. महाविद्यालयाच्या राष्टीय सेवा योजना कार्यक्रम अधिकारी हा पदभार सांभाळला. +जानेवारी २०१३ पासून शिवाजी विद्यापीठ, कोल्हापूर येथे राज्यशास्त्राचे प्राध्यापक म्हणून रुजू झाले. +डॉ.प्रकाश पवार वृत्तमाध्यमातून राजकीय विश्लेषण आणि लेखन करतात.' +समकालीन राजकीय चळवळी - नवहिंदूत्व व जात संघटना, या ग्रंथास महाराष्ट्र शासनाचा महाराष्ट्र साहित्य संस्कृती मंडळ, डॉ . बाबासाहेब आंबेडकर राज्य वाङ्मय पुरस्कार (२०११-१२)( विभागून ) दिला गेला.[१] +भारतीय राजकारण नेतृत्वाची वाटचाल या ग्रंथास महाराष्ट्र शासनाचा महाराष्ट्र साहित्य संस्कृती मंडळ, डॉ . बाबासाहेब आंबेडकर राज्य वाङ्मय पुरस्कार (२०१2-१3) दिला गेला. +भारतीय राजकारण नेतृत्वाची वाटचाल या ग्रंथास दैनिक लोकमतचा पुरस्कार मिळाला आहे. (२०१४-१५) +भारतीय राज्यसंस्था आणि सामाजिक न्याय या पुस्तकास यशवंतराव चव्हाण साहित्य पुरस्कार, मराठवाडा साहित्य परिषदेचा पुरस्कार, औरंगाबाद. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_840.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_840.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6ff6f7f07fd802b8b482d1726c0916fb6fffaf73 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_840.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +प्रकाश विठ्ठल इनामदार (ऑक्टोबर २८, इ.स. १९५० - डिसेंबर २३, इ.स. २००७) मराठी अभिनेते होते. त्यांनी मराठी नाटक व चित्रपटांतून भूमिका साकारल्या. गाढवाचं लग्न, कथा अकलेच्या कांद्याची, विच्छा माझी पुरी करा या वगनाट्यांत त्यांनी साकारलेल्या व्यक्तिरेखा खूप गाजल्या. गाढवाचं लग्न या वगनाट्याचे ९ नोव्हेंबर, इ.स. २००७ पर्यंत २५०० प्रयोग पार पडले होते. +त्यांनी कलासंगम या संस्थेची स्थापना केली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8405.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8405.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8992b5d27a5e0fffbadfe8a1d404f95394579d84 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8405.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +बिनाका गीतमाला हा हिंदी चित्रपटातील टॉप फिल्मी गाण्यांचा एक साप्ताहिक काउंटडाउन शो होता. हा एक प्रदीर्घ काळ चाललेला लोकप्रिय कार्यक्रम होता ज्याचे लाखो श्रोते होते. बिनाका गीतमाला १९५२ ते १९८८ पर्यंत रेडिओ सिलोनवर प्रसारित करण्यात आला आणि नंतर १९८९ मध्ये ऑल इंडिया रेडिओ नेटवर्कच्या विविध भारती सेवेमध्ये स्थलांतरित झाली जिथे त्याचे प्रसारण १९९४ पर्यंत चालले होते. हा भारतीय चित्रपट गाण्यांचा पहिला रेडिओ काउंटडाउन शो होता, [१] आणि तो भारतातील सर्वात लोकप्रिय रेडिओ कार्यक्रम म्हणून ओळखला जातो.[२] +या कार्यक्रमाचे हे नाव त्याचे प्रायोजकत्व असलेल्या बिनाका टूथ पेस्ट च्या कंपनी वरून पडले होते. [३] [४] बिनाका गीतमाला, आणि त्याचे नंतरचे नामांतर सिबाका - सिबाका संगीतमाला, सिबाका गीतमाला, आणि कोलगेट सिबाका संगीतमाला - १९५४ ते १९९४ पर्यंत रेडिओ सिलोनवर आणि नंतर विविध भारतीवर चालले. ते १९५४ ते १९९३ पर्यंत वार्षिक वर्ष-अखेरीच्या याद्या देखील प्रसारित करतात. +या कार्यक्रमाचे संपूर्ण संचालन अमीन सयानी यांनी केले होते. ९,००,००० ते २०,००,००० पर्यंत अंदाजे श्रोत्यांची संख्या असलेला हा कार्यक्रम, भारतात खूप लोकप्रिय होता. यामुळे रेडिओ सिलोनची लोकप्रियता मोठ्या प्रमाणात वाढली, ज्यामुळे ते भारतीय उपखंडातील रेडिओवरील लोकप्रिय चित्रपट संगीताचे प्राथमिक स्रोत बनले. [५] १९९८ नंतर, हा कार्यक्रम विधान भारतीवर प्रसारित झाला आणि सोमवारी रात्री अर्धा तास चालू होता. [६] +इस १९५२ मध्ये सुरू झाल्यावर, सुरुवातीला कार्यक्रमात गाण्यांना क्रमांक दिले नाही, तर सात समकालीन गाणी कोणत्याही विशिष्ट क्रमाने वाजवली जात असत. नंतर कालांतराने या कार्यक्रमात सर्वाधिक लोकप्रिय हिंदी चित्रपट गाण्यांची क्रमवारी सुरू झाली. सुरुवातीला भारतात विकल्या गेलेल्या रेकॉर्डची संख्या आणि श्रोत्यांची मते यांच्या संयोगाने गाण्यांची क्रमवारी लावली गेली. [७] विक्रमी विक्री, रेकॉर्ड स्टोअर मालकांचे निर्णय आणि 'श्रोता संघ' किंवा 'श्रोता क्लब' मधील लोकप्रियता यावरून लोकप्रियता मोजली गेली. दर आठवड्याला श्रोता संघ त्यांच्या लोकप्रिय गाण्यांची यादी रेडिओ स्टेशनला पाठवत असत. क्लबची स्थापना केली गेली कारण स्टोअरमध्ये रेकॉर्ड विकले जाणे शक्य होते आणि अधिक खरेदी करण्यात रस असला तरी, विक्रमी विक्रीमध्ये स्वारस्य दिसून येणार नाही. +वर्षभरातील गाण्यांनी मिळवलेल्या गुणांच्या आधारे वर्षअखेरीच्या याद्या संकलित केल्या गेल्या. १९६६ आणि १९७० च्या दरम्यान काही वेळा साप्ताहिक प्रक्षेपणावर कोणतेही गुण नसायचे, परंतु वर्षाच्या शेवटीचा कार्यक्रम पॉइंट सिस्टमवर आधारित झाला. [८] + + +१३ डिसेंबर १९७७ रोजी बिनाका गीतमालाने बॉम्बे येथे आयोजित एका सामाजिक मेळाव्यात आपला २५ वर्षांचा वर्धापन दिन साजरा केला. अनेक सुप्रसिद्ध संगीतकार, कवी आणि गायक या कार्यक्रमाला उपस्थित होते.  +१९५३ ते १९७७ मधील शीर्ष गाणी दोन रेकॉर्ड व्हॉल्यूम सेटमध्ये संकलित आणि रिलीज करण्यात आली. खंड १ मध्ये १९५३ ते १९६४ पर्यंतची गाणी आहेत; खंड २ मध्ये १९६५ ते १९७७ पर्यंतची गाणी आहेत. व्हॉल्यूम सेटवरील गाण्यांमध्ये, अमीन सयानीचे निवेदन आहे.  diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8447.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8447.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ad55ee4d92103b4291fa808c77b073b5e4ba3146 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8447.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बिबी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील सातारा जिल्ह्यातील पाटण तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे ऑक्टोबर ते मार्च हा हिवाळा हंगाम असतो. हिवाळ्यात दिवसा तापमान ३० सेल्सियस तर रात्री तापमान ११ अंश सेल्सियस असते.जून ते सप्टेंबर हा पावसाळा हंगाम असतो. पावसाळ्यात दिवसा तापमान २८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २२ अंश सेल्सियस असते. पावसाळ्यात चांगल्या प्रमाणात पाऊस पडतो. एप्रिल ते जून हा उन्हाळा मोसम असतो. उन्हाळ्यात दिवसा तापमान ३८ अंश सेल्सियस तर रात्री तापमान २० अंश सेल्सियस असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8461.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8461.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f71e0eb42245b5e2eea0431f992d9013ddab12d5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8461.txt @@ -0,0 +1 @@ +बिमान प्रसाद हे फिजी देशातील नॅशनल फेडरेशन पार्टी चे नेते आणि २०२२ पासून फिजीचे उपपंतप्रधान आणि अर्थमंत्री आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8490.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8490.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d559cecc720f121d32eb1128a42bf3db310ce663 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8490.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +पंडित बिरजू महाराज म्हणून ओळखले जाणारे ब्रिजमोहन मिश्रा, (४ फेब्रुवारी १९३८, १७ जानेवारी २०२२, दिल्ली[१]), हे कथक नृत्याच्या अलाहाबादच्या कालका-बिंदादिन घराण्याचे निपुण नर्तक होते.[२] ते कथक नर्तकांच्या महाराज घराण्यातील वंशज आहेत, ज्यात त्यांचे दोन काका शंभू महाराज आणि लच्छू महाराज आणि त्यांचे वडील आणि गुरू, अचन महाराज यांचा समावेश आहे. नृत्य हे त्यांचे पहिले प्रेम असले तरी ते हिंदुस्थानी शास्त्रीय संगीताचे अभ्यासक आणि गायकसुद्धा होते. +वयाच्या १३ व्या वर्षापासून त्यांनी दिल्लीतील संगीत भारती या संस्थेत अध्यापनास सुरुवात केली.भारतीय कला केंद्र, संगीत नाटक अकादमीचे कथ्थक केंद्र या ठिकाणी ते शिकवत असत. निवृत्तीनंतर त्यांनी 'कलाश्रम' ही नृत्य/नाट्य संस्था सुरू केली . +शतरंज के खिलाडी, देवदास, उमराव जान, बाजीराव मस्तानी इत्यादी चित्रपटात नृत्य दिग्दर्शन त्यांनी केले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8498.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8498.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2e4e922828ce29b549d7dfb9c8c3a1cb8aa2dd0a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8498.txt @@ -0,0 +1,8 @@ + बिरमणी हे भारतातील महाराष्ट्र राज्यातील दक्षिण कोकणातील रत्‍नागिरी जिल्ह्यातील खेड तालुक्यातील एक गाव आहे. +पावसाळ्यात येथे भरपूर प्रमाणात पाऊस पडतो आणि हवामान समशीतोष्ण राहते. हिवाळ्यात येथील हवामान थंड असते व अनेकदा सकाळी धुके पडते. उन्हाळ्यात हवामान उष्ण असते. पावसाळ्यात येथे भातशेती, नागलीशेती केली जाते. +१.https://villageinfo.in/ +२.https://www.census2011.co.in/ +३.http://tourism.gov.in/ +४.https://www.incredibleindia.org/ +५.https://www.india.gov.in/topics/travel-tourism +६.https://www.mapsofindia.com/ diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_851.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_851.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c2341d3edf37ccb5acd4503d4e492e546d8334d5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_851.txt @@ -0,0 +1 @@ +प्रकाश सुंदरराव सोळंके मराठी राजकारणी आहेत. हे माजलगांव मतदारसंघातून राष्ट्रवादी काँग्रेस कडून महाराष्ट्राच्या चौदाव्या विधानसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8532.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8532.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5a2c7e915854feafb309d05f5b5ce8c1b668b519 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8532.txt @@ -0,0 +1,6 @@ + +बिर्ला मंदिरे ही भारतातील वेगवेगळ्या शहरांमध्ये बिर्ला कुटुंबाने बांधलेली विविध हिंदू मंदिरे आहेत.[१] ही सर्व मंदिरे भव्यपणे बांधलेली आहेत, त्यापैकी काही पांढऱ्या संगमरवरी किंवा वाळूच्या दगडात आहेत. मंदिरे सामान्यतः एका प्रमुख ठिकाणी स्थित असतात आणि मोठ्या संख्येने भक्तांना सामावून घेण्यासाठी काळजीपूर्वक रचना केलेली असते. पहिले मंदिर 1939 मध्ये जुगल किशोर बिर्ला आणि त्यांच्या भावांनी आणि त्यांच्या वडिलांनी एकत्रितपणे दिल्लीत बांधले होता.[२] नंतर बांधलेली मंदिरे कुटुंबाच्या वेगवेगळ्या शाखांद्वारे व्यवस्थापित केली जातात. वाराणसीतील दोन्ही मंदिरांसाठी बिर्लांनी खर्चासाठी मदत करण्यासाठी इतर देणगीदारांना सामील केले.[३][४] +दिल्ली आणि भोपाळमधील बिर्ला मंदिरे ही पोकळी भरून काढण्याचा हेतू होता, कारण या शहरांमध्ये, मुस्लिम राजवटींनी शतकानुशतके राज्य केल्याने तेथे कोणतीही उल्लेखनीय मंदिरे नव्हती, कारण शासकांनी शिखरांसह भव्य मंदिरे बांधण्यास परवानगी दिली नव्हती. दिल्ली ही भारताची राजधानी असूनही तेथे कोणतीही उल्लेखनीय मंदिरे नव्हती. मुघल काळात, शिखरे असलेली मंदिरे मुघल काळापर्यंत निषिद्ध होती. बिर्ला घराण्याने बांधलेले पहिले मंदिर दिल्लीतील लक्ष्मीनारायण मंदिर आहे जे 1939 मध्ये बांधले गेले. एका प्रमुख ठिकाणी वसलेले, मंदिराची रचना उदात्त आणि प्रशस्त, मंडळीच्या उपासनेसाठी किंवा प्रवचनासाठी योग्य अशी करण्यात आली होती. जरी आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर करून बांधले गेले असले तरी ते नागारा शैलीशी अगदी सहजतेने सुसंगत आहे. बिर्लांनी शेजारील बौद्ध मंदिर देखील बांधले आणि ते महाबोधी सोसायटीला दान केले. +दिल्ली, बनारस आणि भोपाळ येथील बिर्ला मंदिरे आधुनिक बांधकाम साहित्य आणि तंत्रे वापरतात. नंतरची मंदिरे संगमरवरी किंवा वाळूच्या दगडाने बांधली गेली आहेत आणि साधारणतः 10-12 व्या शतकातील मारू-गुर्जरा वास्तुकला (चंदेला किंवा चौलुक्य राजवंशातील) शास्त्रीय शैलीत बांधली गेली आहेत, ज्यात स्थानिक प्रादेशिक शैलीचे काही घटक आहेत, जसे की गोपुरम बिर्ला मंदिर, हैदराबाद. BITS पिलानी कॅम्पसमधील सरस्वती मंदिर हे आधुनिक काळात बांधलेल्या मोजक्या सरस्वती मंदिरांपैकी एक आहे. हे खजुराहोच्या कंदरिया महादेवाच्या मंदिराची प्रतिकृती असल्याचे सांगितले जाते; तथापि, ते पांढऱ्या संगमरवरी बांधलेले आहे आणि केवळ देवांच्याच नव्हे तर तत्त्वज्ञ आणि शास्त्रज्ञांच्या प्रतिमांनी सुशोभित केलेले आहे. ग्वाल्हेर सूर्यमंदिर हे प्रसिद्ध कोणार्क सूर्य मंदिराची प्रतिकृती (आकारात खूपच कमी) आहे,[५] कारण ते मुख्य बुरुज कोसळण्यापूर्वी दिसू लागले असते. + +अॅन हार्डग्रोव्ह म्हणतात:विसाव्या शतकाच्या उत्तरार्धात "बिर्ला मंदिरे," भव्य प्रमाणात आणि रचनेची मंदिरे ही राष्ट्रीय साखळी प्रमुख खुणा आणि भारतीय शहरी जीवनातील शहरी दृश्यांचा भाग बनल्या आहेत. बिर्ला मंदिरे श्रीमंत बिर्ला कुटुंबाच्या इतर मोठ्या औद्योगिक आणि परोपकारी उपक्रमांच्या संयोगाने अस्तित्वात आहेत, ज्यात तंत्रज्ञान, औषध आणि शिक्षण या प्रमुख संस्थांचा समावेश आहे. बिर्ला मंदिरांनी परोपकार आणि मानवतावादाच्या आधुनिक आदर्शांशी सुसंगत होण्यासाठी धर्माची पुनर्व्याख्या केली आहे, देवतेच्या उपासनेला सार्वजनिक संस्थेशी जोडले आहे जे नागरी समाजात योगदान देते. दोन नवीन बिर्ला मंदिरांचे (जयपूर आणि कोलकाता) वास्तुशिल्प प्रकार मंदिराच्या रचनेत नाविन्यपूर्ण, दुहेरी-उद्देशीय संरचना समाविष्ट करतात जे धार्मिक स्थळामध्ये आधुनिक सार्वजनिक संस्कृतीच्या चिंता प्रतिबिंबित करण्यासाठी मंदिराच्या पद्धती बदलतात. \ No newline at end of file diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8533.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8533.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8afd5d4cd479dfb85087c78500aaa759d3da9aca --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8533.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +लक्ष्मीनारायण मंदिर हे दिल्लीतील लक्ष्मीनारायण यांना समर्पित असलेले एक हिंदू मंदिर आहे. याला बिर्ला मंदिर म्हणूनही ओळखले जाते. लक्ष्मीनारायण हा विष्णूचा अवतार मानला जातो. महात्मा गांधींनी उद्घाटन केलेले हे मंदिर, जुगल किशोर बिर्ला यांनी 1933 आणि 1939 मध्ये बांधले होते. बाजूची मंदिरे शिव, कृष्ण आणि बुद्ध यांना समर्पित आहेत.[१] +हे दिल्लीत बांधलेले पहिले मोठे हिंदू मंदिर होते. हे मंदिर 3 हेक्टर (7.5 एकर) मध्ये पसरलेले आहे, अनेक देवस्थान, कारंजे आणि हिंदू आणि राष्ट्रवादी शिल्पांसह एक मोठी बाग सुशोभित आहे आणि प्रवचनासाठी गीता भवन देखील आहे. हे मंदिर दिल्लीतील प्रमुख आकर्षणांपैकी एक आहे आणि जन्माष्टमी आणि दिवाळीच्या सणांवर हजारो भाविकांना आकर्षित करते. + +लक्ष्मी नारायणाला समर्पित मंदिराचे बांधकाम 1933 मध्ये सुरू झाले, जे बिर्ला कुटुंबातील उद्योगपती आणि परोपकारी, बलदेव दास बिर्ला आणि त्यांचे पुत्र जुगल किशोर बिर्ला यांनी बांधले होते, त्यामुळे मंदिराला बिर्ला मंदिर म्हणूनही ओळखले जाते. मंदिराची पायाभरणी जाट महाराज उदयभानू सिंह यांच्या हस्ते झाली. मंदिर पंडित विश्वनाथ शास्त्री यांच्या मार्गदर्शनाखाली बांधले गेले. समारोप समारंभ आणि यज्ञ स्वामी केशवानंदजींनी केला. +भारतातील अनेक शहरांमध्ये बिर्लांनी बांधलेल्या मंदिरांच्या मालिकेतील हे पहिले मंदिर आहे, ज्यांना सहसा बिर्ला मंदिर देखील म्हटले जाते. +त्याचे शिल्पकार श्रीस चंद्र चटर्जी होते, "आधुनिक भारतीय वास्तुकला चळवळीचे" अग्रगण्य समर्थक होते. चळवळीने नवीन बांधकाम कल्पना आणि तंत्रज्ञानाचा समावेश नाकारला नाही. चॅटर्जी यांनी त्यांच्या इमारतींमध्ये आधुनिक साहित्याचा मोठ्या प्रमाणावर वापर केला. +तीन मजली मंदिर हे मंदिर स्थापत्यशास्त्राच्या उत्तरेकडील किंवा नागारा शैलीमध्ये बांधले गेले आहे. सध्याच्या ब्रह्मांड चक्रातील सुवर्णयुगातील दृश्ये दर्शविणाऱ्या कोरीव कामांनी संपूर्ण मंदिर सुशोभित केलेले आहे. आचार्य विश्वनाथ शास्त्री यांच्या नेतृत्वाखाली बनारसमधील शंभरहून अधिक कुशल कारागिरांनी मंदिराच्या मूर्ती कोरल्या. गर्भगृहाच्या वर असलेल्या मंदिराचा सर्वोच्च शिखर सुमारे 49 मीटर (160 फूट) उंच आहे. हे मंदिर पूर्वेकडे तोंड करून उंच मंडपावर वसलेले आहे. शास्त्रींचे जीवन आणि कार्य दर्शविणाऱ्या फ्रेस्को पेंटिंगने मंदिर सुशोभित केलेले आहे. मंदिराच्या मूर्ती जयपूरहून आणलेल्या संगमरवरी आहेत. मंदिर परिसराच्या बांधकामात मकराना, आग्रा, कोटा आणि जैसलमेर येथील कोटा दगड वापरण्यात आला. मंदिराच्या उत्तरेला असलेले गीता भवन कृष्णाला समर्पित आहे. कृत्रिम लँडस्केप आणि कॅस्केडिंग धबधबे मंदिराच्या सौंदर्यात भर घालतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8555.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8555.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2b75435799ff308847acdadf5275257d8bae4af0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8555.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +जुलै ३१, इ.स. २००६ +दुवा: [---] (इंग्लिश मजकूर) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8566.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8566.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..611a1d5ede7601304a0e3a3522e6e635a79883b5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8566.txt @@ -0,0 +1 @@ +क्लिंटन राष्ट्रीय विमानतळ (आहसंवि: LIT, आप्रविको: KLIT, एफ.ए.ए. स्थळसूचक: LIT) अमेरिकेच्या आर्कान्सा राज्यातील लिटल रॉक शहराचा विमानतळ आहे. याला अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष बिल क्लिंटन व परदेशसचिव हिलरी क्लिंटन यांचे नाव दिलेले आहे. बिल क्लिंटन आर्कान्साचे गव्हर्नरही होते. या विमानतळाचेचे पूर्वीचे नाव ॲडम्स फील्ड होते. येथून अमेरिकेतील निवडक शहरांना विमानसेवा उपलब्ध आहे. येथून अमेरिकन एरलाइन्स आणि डेल्टा एरलाइन्स मोठ्या प्रमाणात प्रवाशांची ने-आण करतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8576.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8576.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a7a7b285914827a345f761dfee9bc6ca55549959 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8576.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बिलकस हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नाशिक जिल्ह्यातील पेठ तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथे मार्चच्या मध्यापासून जूनच्या पूर्वार्धापर्यंत उन्हाळा असतो. उन्हाळ्यात हवामान सामान्यतः उष्ण असून तापमान ३८ ते ४० सेल्सियसपर्यंत असते.जून महिन्याच्या मध्यापासून पावसास सुरुवात होऊन ऑक्टोबरच्या मध्यापर्यंत पावसाळा असतो. सर्वसाधारण नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी या काळात थंडी असते.वार्षिक सर्वसाधारण हवामान उष्ण व विषम असते.वार्षिक पर्जन्यमान २,००० मि.मी.पर्यंत असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8590.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8590.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5cfc728cb6123e892aeba6dfc81bd0e9bd96b46f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8590.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बिलाडी तर्फे हवेली हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नंदुरबार जिल्ह्यातील शहादा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील हवामान सामान्यतः गरम आणि कोरडे आहे. येथे उन्हाळा, पावसाळा,आणि हिवाळा असे तीन वेगवेगळे ऋतू आहेत. उन्हाळा मार्चपासून चालू होऊन जूनमध्यापर्यंत असतो.उन्हाळा गरम आणि कोरडा असतो.मे महिन्यात तापमान फार असते.तापमान ४१ अंश सेल्सियसपर्यंत जाते.जूनच्या मध्यास किंवा अखेरीस पावसाळा सुरू होतो.पावसाळी हंगामात हवामान सामान्यतः आर्द्र आणि गरम असते.वार्षिक पर्जन्यमान ७८० मि.मी.पर्यंत असते.हिवाळी मोसम नोव्हेंबरपासून साधारण फेब्रुवारीपर्यंत असतो.हिवाळा सौम्य थंड आणि कोरडा असतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8642.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8642.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b92bc29fa8072ebc4d4e01c55caff412fbb17de5 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8642.txt @@ -0,0 +1,3 @@ + + +बिली जीन मॉफिट-किंग अमेरिकेची अव्वल टेनिस खेळाडू होती. बिली किंग ३९ ग्रँड स्लॅम स्पर्धांतील विजेती खेळाडू आहे. यातील १२ विजेतिपदे महिला एकेरीतील, १६ विजेतिपदे महिला दुहेरीत व ११ विजेतिपदे मिश्र दुहेरीतील आहेत. टेनिस खेळाबरोबरच बिली किंगने स्त्री-पुरुष समानतेसाठी, तसे महिलांच्या सामाजिक न्यायासाठीही लढली. वयाच्या २९ व्या वर्षी १९७३ मध्ये बॅटल ऑफ सेक्सेस या प्रदर्शनीय सामन्यात तिने बॉब रिग्स या ५५ वर्षीय खेळाडूला पराभूत केले. महिला टेनिस संघटना व वुमेन स्पोर्टस फाउंडेशनची ती संस्थापक आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8646.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8646.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ce1c23bfb5221f4df24d6f7cf0abdef3eba55ab --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8646.txt @@ -0,0 +1 @@ +बिली फुलफोर्ड (२१ ऑगस्ट, १९१४:न्यू झीलंड - २८ मे, १९८७:वेलिंग्टन, न्यू झीलंड) ही  न्यूझीलंडच्या महिला क्रिकेट संघाकडून १९४८ मध्ये १ महिला कसोटी सामने खेळलेली क्रिकेट खेळाडू होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8654.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8654.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b0abe7ef68ac850aebb98f4fd2f369543c48afd1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8654.txt @@ -0,0 +1 @@ +ब्रेंट फ्रेझर "बिली" बाउडेन ( ११ एप्रिल १९६३) हा न्यू झीलंड देशाचा एक आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट पंच आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_869.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_869.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4815cb17e33c2b2761e17cd3beca1059a731dbfd --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_869.txt @@ -0,0 +1 @@ +हे तंतू प्रकाश वाहून नेतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_873.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_873.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1c2aaf1b45d4b4df0cc0cc5f3a4e12adb9211a15 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_873.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +प्रकाशसिंग बादल (ਪਰਕਾਸ਼ ਸਿੰਘ ਬਾਦਲ; ८ डिसेंबर, १९२७ - २५ एप्रिल २०२३) भारतातील पंजाब राज्याचे माजी मुख्यमंत्री आहेत. आजवर बादल ह्यांनी हे पद ह्यापूर्वी चार वेळा सांभाळले आहे. बादल शिरोमणी अकाली दल ह्या पक्षाचे १९९५ ते २००८ दरम्यान पक्षाध्यक्ष होते. आजवर बादल हे एकूण १० वेळा पंजाब विधानसभेवर निवडून आले आहेत. १९७७ साली, मोरारजी देसाई पंतप्रधान असताना केंद्र सरकारमध्ये बादल यांना कृषिमंत्रिपद मिळाले होते. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8740.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8740.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..36f7ac37b105b7c68ec71614943dda9290aec0f8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8740.txt @@ -0,0 +1,51 @@ +बिस्मार्क हे अमेरिका देशातील नॉर्थ डकोटा राज्याचे राजधानीचे शहर आहे. २०१६ च्या अंदाजानुसार शहराची लोकसंख्या ७२,४१७ तर महानगराची लोकसंख्या १,३१,६३५ होती. + अटलांटा + अ‍ॅनापोलिस + आल्बनी + इंडियानापोलिस + ऑगस्टा + ऑलिंपिया + ऑस्टिन + ओक्लाहोमा सिटी + काँकोर्ड + कार्सन सिटी + कोलंबस + कोलंबिया + चार्ल्स्टन + जुनू + जॅक्सन + जेफरसन सिटी + टॅलाहासी + टोपेका + ट्रेंटन + डेन्व्हर + डोव्हर + दे मॉईन + नॅशव्हिल + पियेर + प्रॉव्हिडन्स + फीनिक्स + फ्रँकफोर्ट + बिस्मार्क + बॅटन रूज + बॉइझी + बॉस्टन + माँटगोमेरी + माँतपेलिए + मॅडिसन + रिचमंड + रॅले + लान्सिंग + लिंकन + लिटल रॉक + शायान + सांता फे + साक्रामेंटो + सेंट पॉल + सेलम + सॉल्ट लेक सिटी + स्प्रिंगफील्ड + हार्टफर्ड + हॅरिसबर्ग + हेलेना + होनोलुलु diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8753.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8753.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..df447d774999bad13064736ad115d713205c197f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8753.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बिस्लेरी इंटरनॅशनल ही एक भारतीय कंपनी आहे जी इ.स. १९८४ मध्ये जयंतीलाल चौहान यांनी स्थापन केली होती.[१] ही कंपनी बाटलीबंद पाण्याच्या ब्रँडसाठी प्रसिद्ध आहे. जे फेलिस बिस्लेरी यांनी १९६५ मध्ये सोडा ब्रँड म्हणून सादर केले होते आणि १९६९ मध्ये चौहान यांनी विकत घेतले होते.[२] ही कंपनी सध्या बाटलीबंद पाणी आणि शीतपेये विकते. +बिस्लेरी कंपनीचे १३५ ऑपरेशनल प्लांट्स आणि ३,००० वितरक आणि ५,००० डिस्ट्रिब्युशन ट्रक्सच्या नेटवर्कसह, भारतात बाटलीबंद पाण्याचा प्रमुख व्यवसाय करते.[३] बिस्लेरी स्वतःच्या ई-कॉमर्स प्लॅटफॉर्म आणि इतर ऑनलाइन किरकोळ विक्रेत्यांद्वारे देखील आपली उत्पादने वितरीत करते.[४] +बिस्लेरी ही मुळात फेलिस बिस्लेरी यांनी तयार केलेली एक इटालियन कंपनी होती. जिने सर्वप्रथम भारतात बाटलीबंद पाणी विकण्याची कल्पना आणली होती. बिस्लेरी नंतर इ.स. १९६५ मध्ये सिल्चर, आसाम येथे काचेच्या बाटल्यांमध्ये बबली आणि स्थिर अशा दोन प्रकारांमध्ये सादर करण्यात आली.[५] +इ.स. २०२१ मध्ये, बिस्लेरीने हँड सॅनिटायझर उत्पादनांची शृंखला सुरु केली.[६] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8769.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8769.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6e691da87c2357465ed8f5f1462e1713d1834898 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8769.txt @@ -0,0 +1 @@ +बिहारचे राज्यपाल हे बिहार राज्याचे भारताच्या राष्ट्रपतींचे नाममात्र प्रमुख आणि प्रतिनिधी आहेत. राज्यपालांची नियुक्ती राष्ट्रपती ५ वर्षांच्या कालावधीसाठी करतात आणि राज्यपालांचे अधिकृत निवासस्थान हे पटना, बिहार येथे स्थित राजभवन आहे. फागू चौहान यांनी २९ जुलै २०१९ रोजी बिहारचे राज्यपाल म्हणून पदभार स्वीकारला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8774.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8774.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2eb1a049ce6fb1d9df18888dc27c48b54f431328 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8774.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +भारतातील आसाम राज्याचा “बिहू” हा एक महत्त्वाचा सण आहे. कृषीशी संबंधित कालगणना पाहता प्रत्येक बिहूचे त्या त्या टप्प्यावर विशेष महत्त्व दिसून येते. यामध्ये तीन प्रकारच्या वेगवेगळ्या सणांचा एकत्रितपणे समावेश होतो.[१] +हा एप्रिल महिन्यात साजरा होतो.[२] हा मुख्यत: पेरणीचा सण आहे.[३] “कोंगाली किंवा काटी बिहू” हा ऑक्टोबर महिन्यात साजरा होतो आणि तो पिकांचे रक्षण तसेच झाडाझुडपांच्या संरक्षणाची तसेच विविध गोष्टीत अंतर्भूत असलेल्या आत्मतत्त्वाची पूजा यांच्याशी जोडलेला आहे. “भोगाली किंवा माघ बिहू” हा जानेवारी महिन्यात साजरा केला जातो जो पिकांच्या कापणीच्या कामाशी जोडलेला आहे.रोंगाली बिहू हा आसामातील या तीन सणांपैकी महत्त्वाचा आहे जो आसामी नववर्षाशी तसेच वसंत उत्सवाशी संबंधित आहे. पक्वाने, संगीत आणि नृत्य यांच्या आनंदात हा सण आसामी लोक साजरा करतात. काही लोक आपल्या घरापुढे तांबे, चांदी इत्यादी धातूंची भांडी टांगतात. नवीन वर्षाच्या स्वागतासाठी शुभेच्छा देत, लहान मुले फुलांच्या माळा घालून गावातील रस्त्यांवरून फिरतात. या बिहूचा सोहळा सात दिवस साजरा होतो. या सात दिवसांना अनुक्रमे छोट बिहू, गोरु बिहू, मनु बिहू, कुटुम बिहू, सेनेही बिहू, मेला बिहू आणि चेरा बिहू असे म्हटले जाते. +रोंगाली बिहू हा सर्जन शक्तीचा उत्सव मानला गेला आहे, त्यामुळे त्यादरम्यान केल्या जाणाऱ्या नृत्यांत ज्ञानेंद्रिये सुखावणाऱ्या अशा काही हालचालींचा समावेश असतो.[४] +याचे औचित्य निराळे आहे. त्याला काटी बिहू असेही म्हणतात, आणि तो सण साधारण ऑक्टोबर महिन्याच्या मध्यात साजरा होतो. याला काहीसे गांभीर्य आणि थोडी अस्वस्थता असते. शेतकऱ्याची धान्याची कोठारे या दरम्यान रिकामी असतात आणि शेतात भाताचे पीक यायला सुरुवात व्हायची असते. या दिवशी पणत्या लावून त्या घरातील तुळशीपाशी, धान्याच्या कोठारांत, बागेत आणि भाताच्या शेतात ठेवतात. विकसित होणाऱ्या भातशेतीचे रक्षण करण्यासाठी शेतकरी बांबू घेऊन शेतात उभे राहतात व बांबू जोरात व वर्तुळाकार फिरवितात, आणि शेताची नासधूस करणारी प्राणी आणि दुरात्मे यांच्यापासून पिकाचे रक्षण होण्यासाठी प्रार्थना करतात. संध्याकाळी घरातील गाई-गुरांना तांदळाचा केलेला पीठा नावाचा विशेष पदार्थ केला जातो. बोडो जमातीचे लोक या दिवशी सिज्जू नावाच्या झाडापाशी तेलाचे दिवे लावतात. या बिहूच्या वेळेला विशेष करून ‘आकाशीगोंगा’ किंवा ‘आकाशबोन्ती’ म्हणजे आकाशदिवा लावला जातो. उंच बांबूच्या टोकाला दिवा बांधतात आणि तो आपल्या दिवंगत पूर्वजांना स्वर्गाचा मार्ग दाखविण्यासाठी टांगतात. भारतामधील अनेक जमाती तसेच आशिया आणि युरोपातही ही पद्धत प्रचलित असल्याचे दिसते.[५] +१४ जानेवारी या दिवशी सण साजरा केला जातो. यालाच भोगाली बिहू असे म्हटले जाते. हा अन्नधान्य इत्यादीशी संबंधित आहे. कोंगाली बिहू हा काटकसर किंवा कमतरता दाखविणारा अशी संकल्पना आहे.थायलंड आणि आग्नेय आशियातील ‘पोईसांगकेन’ या उत्सवाशी रोंगाली बिहू या सणाचे तंतोतंत साधर्म्य आढळते. अन्य दोन बिहू उत्सव हे आसामातील लोकांसाठी विशेष असतात. अन्य भारतीय उत्सवांप्रमाणेच बिहू हा कृषी संस्कृतीशी विशेषतः भात ( तांदूळ) या पिकाशी जोडलेला आहे.[६] +शेकोटी पेटविणे आणि मिष्टान्न पदार्थ यांचआनंद घेणे हे या सणात प्रमुख आहे. गावातील तरुण मंडळी नवे बांबू, पाने यापासून आपल्या नव्या घराची बांधणी करतात आणि जुन्या निवासी झोपड्या दुसऱ्या दिबशी जाळून टाकतात. टेकली भोंगा म्हणजे घडा फोडणे आणि रेड्याच्या टकरी हे या दिवसाचे प्रमुख आकर्षण असते.उत्सवाच्या आदल्या रात्री लोक शेकोटीपाशी एकत्र जमतात. भोजन, पेयपान याचा एकत्र आनंद घेतात. या उत्सवासाठी तीळ घातलेला पीठा नावाचा तांदळाच्या पीठापासून केलेला पदार्थ[७] किंवा सुंगा पीठा नावाचा पदार्थ केला जातो.[६] +रंगिल्या बिहू उत्सवाला रंगाचा उत्सव असेही म्हणता येईल. सात दिवसांचा हा बिहू उत्सव अनेक संंकल्पनांंनी युक्त असा असतो. शेतकऱ्यात एक म्हण आहे. 'जार नाई गोरु सि सबातोके खोरु' याचा अर्थ ज्याच्याजवळ गोधन नाही तो सगळ्यात दरिद्री अशी जनमानसात समजूत आहे. म्हणूनच बिहूचा संबंध 'गोरु बिहू' पासून सुरू होतो. आसामी भाषेत गाय-बैलाला गोरु म्हटले जाते. चैत्र संक्रांतीच्या दिवशी गायीं-बैलांना जवळच्या तलावावर किंवा नदीवर नेऊन हळद, तेल, उडदाचे पीठ लावून स्वच्छ आंघोळ घातली जाते. त्यानंतर त्या गाय-बैलांची पूजा केली जाते. केळीच्या पानावर निरनिराळी पक्वान्ने तयार करून नैवेद्य दाखवून त्यांना खाऊ घातले जाते आणि त्यांच्या भल्यासाठी परमेश्वराची प्रार्थना केली जाते. त्यांच्या जुन्या दोऱ्या (दावणे) बदलून नवीन दोऱ्या लावल्या जातात. त्यांच्या गळ्यात कंठा घातला जातो. +गोरु बिहू म्हणजे श्रीकृष्णाबद्दलचा आदर व्यक्त करण्यासाठी तसेच गोधनाचा उत्सव म्हणून हे तिन्ही बिहू उत्सव आसाम राज्यात साजरे होतात. +रंगाली बिहूच्या दुसऱ्या दिवशी 'मानुह बिहू' अथवा 'चेनही बिहू' अर्थात मानव बिहू अथवा स्नेही बिहूचा उत्सव करतात. यासाठी स्त्रिया 'जोहा, बडेअ, मानिक मधुरी (सर्व आसामी नावे) इत्यादी तांदळाचे पक्वान्न तयार करतात. हे पीठा (उंडे) तांदूळ कुटून त्या पिठापासून +गोड व तिखट चवीचे केलेले असतात. या दिवशी वयस्कर लोकांचा आशीर्वाद घेतला जातो.नंतर बिहूचे वाण देण्याचा कार्यक्रम होतो. बिहू वाण हे केवळ वस्त्र नाही तर हे आसामी लोकांच्या सदभावनेचे द्योतक मानतात. बिहू वाणाला सदभावनेचे कवच समजून वर्षभर सुरक्षित ठेवले जाते. मुली बिहूच्या निमित्ताने आपल्या प्रियकराला भेट स्वरूपात बिहू वाण देतात.[८] +शेतीचा हंगाम या दरम्यान सुरू होतो. +सामान्यत: १४ किंवा १५ एप्रिलच्या आसपास हा सण साजरा होतो.हा दिवस बंगाल, मणिपूर, नेपाळ, ओरिसा, पंजाब, केरळ आणि तमिळनाडू या प्रांतात व मिथिलानगरीत वेगवेगळ्या नावाने साजरा केला जातो.आनंद आणि उत्साह यांनी सात दिवस साजरे केले जातात.शेतकरी तांदुळाची लावणी करण्यासाठी या काळात शेताची मशागत करतात आणि सगळीकडे वातावरण आनंदाने भरलेले असते. स्त्रिया या दिवसात भात आणि नारळ घालून केलेले पारंपरिक पदार्थ तयार करतात ज्यामध्ये ऋतूच्या आगमनाची विशेष चाहूल असते. +[९] +बिहूच्या प्रत्येक उत्सवाच्या निमित्ताने होणारे बिहू नृत्य हे उत्सवाचे वैशिष्ट्यपूर्ण अंग मानले जाते. या नृत्यात प्रामुख्याने युवक आणि युवती सहभागी होतात. या नृत्याला बिहू लोकगीतांची जोड दिलेली असते आणि त्यातून प्रेमभावनेचा आशय व्यक्त केला जातो.[१०] दैनंदिन आयुष्य, नवीन वर्ष यांच्याशी संबंधित गीतेही गायली जातात. रोंगाली बिहू हा सर्जन शक्तीचा उत्सव मानला गेला आहे, त्यामुळे त्यादरम्यान केल्या जाणाऱ्या नृत्यांत ज्ञानेंद्रिये सुखावणाऱ्या अशा काही हालचालींचा समावेश असतो. +आग्नेय आशिया आणि चीन मधील "ताई" नृत्यप्रकाराशी या नृत्याचे साधर्म्य असल्याचे काही अभ्यासक नोंदवतात.[४] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8777.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8777.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8a156bf20420e338c2dab9850989197f83b22cf0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8777.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +बिहू नृत्य हे आसाम राज्यातील प्रमुख लोकनृत्य आहे.[१] आसामचे वैशिष्ट्य आणि संस्कृती असलेल्या बिहू उत्सवांच्या काळात हे नृत्य केले जाते.रोंगाली बिहू, काटी बिहू, माघ बिहू या उत्सवांच्या काळात बिहू नृत्याचे महत्त्व अनन्यसाधारण आहे.[२]एका गटात सादर केल्या जाणाऱ्या या नृत्यामध्ये बिहू नर्तक सहसा तरुण पुरुष आणि स्त्रिया असतात. ही नृत्य शैली वेगवान पावले आणि वेगवान हाताच्या हालचालींद्वारे वैशिष्ट्यीकृत आहे. नर्तकांचा पारंपारिक पोशाख रंगीबेरंगी असतो आणि लाल रंगाभोवती केंद्रित असतो, जो आनंद आणि उत्साह दर्शवतो.[३][४] +या नृत्य प्रकाराची उत्पत्ती अज्ञात आहे, तथापि लोकनृत्य परंपरा आसाममधील कैवर्तास, देवरी, सोनोवाल कचारी, चुटिया, बोरोस, मिसिंग्स, राभास, मोरान आणि बोराहिस यांसारख्या विविध वांशिक गटांच्या संस्कृतीत नेहमीच महत्त्वपूर्ण राहिली आहे. विद्वानांच्या मते, बिहू नृत्याचा उगम प्राचीन प्रजनन पंथांमध्ये आहे जो लोकसंख्येच्या तसेच जमिनीची सुपीकता वाढवण्याशी संबंधित होता.[५][६] +पारंपारिकपणे, स्थानिक शेतकरी समुदाय घराबाहेर, शेतात, चरांमध्ये, जंगलात किंवा नद्यांच्या काठावर, विशेषतः अंजिराच्या झाडाखाली नृत्य सादर करतात.[७] आसाममधील तेजपूर आणि दरांग जिल्ह्यात सापडलेल्या ९ व्या शतकातील शिल्पांमध्ये बिहू नृत्याचे सर्वात जुने चित्रण आढळते. १४ व्या शतकातील चुटिया राजा लक्ष्मीनारायण यांच्या शिलालेखांमध्येही बिहूचा उल्लेख आहे. +या नृत्यात प्रामुख्याने युवक आणि युवती सहभागी होतात. या नृत्याला बिहू लोकगीतांची जोड दिलेली असते आणि त्यातून प्रेमभावनेचा आशय व्यक्त केला जातो.दैनंदिन आयुष्य, नवीन वर्ष यांच्याशी समबंधीत गीतेही गायली जातात. [८] हा नृत्यप्रकार पुरुषप्रधान असून गीतांचे गायन मात्र स्त्रिया करतात. हे नृत्य जलद गतीने आणि चपळाईने केले जाते तसेच कमरेच्या हालचाली यात विशेषत्वाने केल्या जातात.[९] या नृत्या चेहरा-या वरील हावभाव हेही महत्त्वाचे मानले जातात. [८] +रोंगाली बिहू हा सर्जन शक्तीचा उत्सव मानला गेला आहे, त्यामुळे त्यादरम्यान केल्या जाणा-या नृत्यात ज्ञानेंद्रिये सुखावणा-या अशा काही हालचालींचा समावेश असतो.[१०] +आग्नेय आशिया आणि चीन मधील "ताई" नृत्यप्रकाराशी या नृत्याचे साधर्म्य असल्याचे काही अभ्यासक नोंदवतात.[११] +उत्सवादरम्यान मोकळी शेते, व्यासपीठे वा झाडांच्या रायांमध्ये हे नृत्य सादर केले जाते आणि आनंद घेतला जातो. [८] मासिक धर्माच्या काळात महिलांनी या नृत्यास उपस्थित राहू नये अशीही एक समजूत प्रचलित आहे.[१२] +गारो बिहू आणि खासी बिहू असे याचे दोन प्रकार आहेत.[९] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8823.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8823.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..46c22b5c6829781c0b8f498e808c41c9f685a8f0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8823.txt @@ -0,0 +1 @@ +बी.एन. बचे गौडा ( - ) हे भारतीय राजकारणी आहेत. हे मतदारसंघातून भाजपतर्फे १७व्या लोकसभेवर निवडून गेले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8826.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8826.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9642ca70d33e68cbacd2bc5b3468b8c62e719de8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8826.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बायरिश मोटोरेन वोर्के (बी.एम.डब्ल्यू) (इंग्रजीमधे:Bavarian Motor Works) ही जर्मन आलिशान गाड्या (Luxury cars) व बाईक बनवणारी कंपनी आहे. तिने १९९८ साली रोल्स-रॉइस +ही कंपनी विकत घेतली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8827.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8827.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9642ca70d33e68cbacd2bc5b3468b8c62e719de8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8827.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बायरिश मोटोरेन वोर्के (बी.एम.डब्ल्यू) (इंग्रजीमधे:Bavarian Motor Works) ही जर्मन आलिशान गाड्या (Luxury cars) व बाईक बनवणारी कंपनी आहे. तिने १९९८ साली रोल्स-रॉइस +ही कंपनी विकत घेतली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8857.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8857.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a538a4a3a1ef207743535e78a09ff1332f335a66 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8857.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बॅसिलस थरींगजिनेसीस या जिवाणुच्या नावाचे लघुरूप म्हणजे बी.टी.हा जिवाणू स्फटिक प्रथिने तयार करतो.ही प्रथिने अनेक बोंडअळीसाठी विषारी असतात. जैविक तंत्रज्ञानाद्वारे या जिवाणुच्या गुणसूत्राचा वापर करून पिकांची वाणे तयार करण्यात येतात. ती अनेक रोगप्रतिबंधक असतात. अशा पिकांवर बाहेरून बोंडअळीकरिता किटकनाशकांची फवारणी करण्याची गरज पडत नाही.[ संदर्भ हवा ] हा बी.टी. जिवाणू सर्वत्र सापडतो. +यातील विषद्रव्ये फक्त बोंडअळीलाच बाधीत करतात असा शास्त्रज्ञांचा दावा आहे. या जिवाणुचा शोध सन १९०१ मध्ये जपानचे शास्त्रज्ञ 'ईशिवाता' यांनी लावला.त्यानंतर सन १९११ मध्ये जर्मनीचे एम्स्ट बर्लिनेर यांनी तो स्वतंत्रपणे शोधला. +अशा प्रकारे तयार केलेले पिकांचे वाण हे सर्व प्राणिमात्रांसाठी घातक असल्याचा आरोप करण्यात येत आहे.[ संदर्भ हवा ]भारतात याला तीव्र विरोध होत आहे.या वाणांमध्ये पुनर्निर्मितीची क्षमता नसल्यामुळे प्रत्येक वेळेस कंपन्यांचे बियाणेच विकत घ्यावे लागेल असा आरोपही होतो आहे.याने निसर्गचक्राला बाधा येईल असा अनेकांचा समज आहे.[ संदर्भ हवा ]पर्यावरणाचा समतोल ढासळेल असा दावाही टिकाकार करीत आहेत.[ संदर्भ हवा ] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8886.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8886.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c7664a140b0ccc09933f2084a7d8a0b502322bc1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8886.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +बापू चंद्रसेन कांबळे ( १५ जुलै १९१९), बी.सी. कांबळे नावाने लोकप्रिय, हे एक भारतीय लेखक, संपादक, वक्ता, राजकारणी, व घटनातज्ज्ञ आहेत. ते आंबेडकरवादी विचारवंत, अनुवादक व चरित्रकारही आहेत. सध्या ते भारतीय रिपब्लिकन पक्ष (कांबळे) या राजकीय पक्षाचे ते अध्यक्ष आहेत, जो भारतीय रिपब्लिकन पक्षाचा एक गट आहे. त्यांनी "समग्र आंबेडकर चरित्र" (खंड १-२४) नावाचे डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांचे मराठी जीवनचरित्र लिहिले आहे.[१][२] +इ.स. १९४६ मध्ये भारतात आलेल्या कॅबिनेट मिशनने अस्पृश्यांचे स्वतंत्र राजकीय अस्तित्व नाकारल्यामुळे व येथील भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षाचे पुढारी येऊ घातलेल्या स्वराज्यात अस्पृश्य वर्गाचे स्थान काय राहील हे स्पष्ट करत नसल्यामुळे, डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी १८ जुलै १९४६ रोजी पुणे येथे 'पुणे करार रद्द करा'ची मागणी करणारा सत्याग्रह सुरू केला. यालाच 'पुणे सत्याग्रह' म्हणतात. बीए द्वितीय वर्षात शिकत असलेल्या कांबळे यांनी या सत्याग्रहाच्याबाजूने 'दलित सत्याग्रहींची कैफियत' हा लेख मराठीतील त्यावेळच्या अग्रगण्य अशा 'किर्लोस्कर' मासिकाकडे पाठवला. हा लेख नोव्हेंबर १९४६ च्या 'किर्लोस्कर'मध्ये प्रसिद्ध करण्यात आला. हा लेख आंबेडकरांच्या वाचण्यात आल्याने त्यांनी कांबळेंना बोलावून घेतले व त्यांच्यापुढे जनता साप्ताहिकाचे संपादक म्हणून काम करण्याचा प्रस्ताव ठेवला. कांबळेंनी होकार दर्शवला.[१] +इ.स. १९४८ ते १९५४ पर्यंत कांबळे हे जनता साप्ताहिकाचे संपादक होते. इ.स. १९५६ ते १९५८ मध्ये प्रबुद्ध भारत साप्ताहिकाचे संपादक होते तर इ.स. १९५९ ते १९७५ मध्ये रिपब्लिक साप्ताहिकाचे संपादक होते. जनता आणि प्रबुद्ध भारत ही साप्ताहिके आंबेडकरांनी काढलेली होती.[१][२] +कांबळे हे एक जेष्ठ विधिज्ञ आहेत, त्यांनी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांना भारतीय संविधानाचा मसुदा तयार करताना मदत केली होती.[३] +आंबेडकरांनी मुंबईतील सिद्धार्थ लॉ कॉलेजमधे कांबळेंची नेमणूक 'कोन्स्टिट्युशन लॉ' विषयाचे प्राध्यापक म्हणून केली होती. इ.स. १९५६-५७ दरम्यान ते प्राध्यापक होते.[२] +आंबेडकरांच्या महापरिनिर्वाणानंतर सुमारे ५० वर्षे कांबळे यांनी भारतीय रिपब्लिकन पक्षाचे नेतृत्व केले. बाबासाहेबांच्या निधनानंतर रिपब्लिकन पार्टीत फूट पडली. त्यातील एका गटाचे (कांबळे गट) ते अध्यक्ष होते. त्या दोन पक्षांना, गटांना अनुक्रमे दुरूस्त व नादुरूस्त असे नावेही पडली होती, त्यातील नादुरूस्त गटाचे प्रतिनिधीत्व हे बापू कांबळे करायचे.[३] +कांबळे इ.स. १९५२ ते १९५७ या काळात मुंबई विधानसभेत शेड्युल्ड कास्ट्स फेडरेशनचे आमदार होते.[१][२][४] या काळात त्यांनी विधिमंडळात संयुक्त महाराष्ट्राच्या प्रश्नावर एकाकी लढा दिला. त्यांनी आणीबाणीच्या विरोधात लढा दिला. ते इ.स. १९५७ ते १९६२ व १९७७ ते १९७९ असे दोनदा लोकसभेत रिपब्लिकन पक्षाचे खासदार होते.[२] 1984 मध्ये त्यांनी +उपराष्ट्रपती निवडणूक लढवली पंरतु पराभव झाला. आणीबाणी व ४४व्या घटना दुरुस्तीला त्यांनी विरोध केला होता. ते भारतीय रिपब्लिकन पक्षातील ते एक बुद्धिमान व विद्वान नेते होते.[१] +बी.सी. कांबळेंनी लिहिलेली काही पुस्तके खालीलप्रमाणे आहेत:[२] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8901.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8901.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..882b6dd7b8331be7676b3033bc2e021d8689772f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8901.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +भगवान रघुनाथ कुळकर्णी ऊर्फ फुलारी ऊर्फ बी. रघुनाथ (२५ ऑगस्ट, १९१३ - ७ सप्टेंबर, १९५३) हे महाराष्ट्रातील एक मराठी कवी आणि लेखक होते. +बी. रघुनाथ यांचा जन्म २५ ऑगस्ट, इ.स. १९१३ रोजी मराठवाड्यात जालना जिल्ह्यातील सातोना या गावी झाला. वडिलांच्या मृत्यूनंतर ते वयाच्या १४व्या वर्षी शिक्षणासाठी हैदराबादला गेले. तिथे ते मॅट्रिकची परीक्षा उत्तीर्ण झाले. प्रतिकूल परिस्थितीमुळे पुढचे शिक्षण शक्य नव्हते. त्यामुळे ते सरळ इ.स. १९३२ साली परभणीत सरकारी बांधकाम विभागात कारकून म्हणून लागले.[१] +बी.रघुनाथ यांनी इ.स. १९३० पासून अर्थात वयाच्या सतराव्या वर्षापासून साहित्य लेखनास प्रारंभ केला. त्यांची पहिली कविता हैदराबाद येथील "राजहंस" या मासिकात फुलारी या टोपण नावाने प्रसिद्ध झाली. नंतर मात्र त्यांनी बी.रघुनाथ या नावाने लेखन केले. +आपल्या कार्यालयात काम करीत असतानाच बी.रघुनाथ यांचे ७ सप्टेंबर, इ.स. १९५३ रोजी हृदयक्रिया बंद पडून निधन झाले. +बी. रघुनाथ यांनी इ.स. १९३० ते इ.स. १९५३ या तेवीस वर्षाच्या काळात एकूण १५ पुस्तके लिहिली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8906.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8906.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..612fc23391125d0e1857f9f2fb28d182d3d52716 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8906.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +गुणक: 12°58′17″N 77°39′34″E / 12.971403°N 77.659518°E / 12.971403; 77.659518 +बीईएमएल लिमिटेड ही एक भारतीय सार्वजनिक क्षेत्रातील कंपनी आहे. या कंपनीचे पूर्वीचे नाव भारत अर्थ मूवर्स लिमिटेड होते. याचे मुख्यालय कर्नाटक, बंगळुरु येथे आहे . ही कंपनी विविध अवजड उपकरणे तयार करते. ही उपकरणे पृथ्वीचे खोदकाम, वाहतूक आणि खाणीसाठी वापरली जातात. +बीईएमएलची स्थापना मे १९६४ मध्ये झाली आणि १ जानेवारी १९६५ रोजी ऑर्डनन्स फॅक्टरी बोर्डाच्या गन अँड शेल फॅक्टरीमधून ट्रॅक्टर प्रोजेक्टद्वारे हस्तांतरित करण्यात आलेल्या ट्रॅक्टर प्रोजेक्टने त्याचे कामकाज सुरू झाले. [३] १९९२ पर्यंत ही कंपनी संपूर्णपणे भारताच्या संरक्षण मंत्रालयाच्या मालकीची होती. स.न. १९९२ नंतर सरकारने कंपनीतील २५% हिस्सा काढून घेतला. बीईएमएल हे आशिया खंडातील खोदकाम करणाऱ्या उपकरणांची दुसऱ्या क्रमांकाची उत्पादक कंपनी आहे. त्या क्षेत्रातील भारताच्या ७०% बाजारावर या कंपनीचे नियंत्रण आहे. "बीईएमएल" या चिन्हाखाली आणि नॅशनल स्टॉक एक्सचेंज ऑफ इंडियावर '500048' कोड अंतर्गत त्याचा स्टॉकचा व्यापार होतो. कंपनीने फॉलो ऑफर पब्लिक ऑफर (एफपीओ) उघडला आणि एफपीओसाठी ₹ १०२० आणि ₹ १०९०चा बँड निश्चित केला . यासाठी भारत सरकारने मोक्याच खरेदीदार व्यवस्थापन नियंत्रण हस्तांतरण 54,03%च्या सरकारी हिस्सेदारी बाहेर 26% प्रमाणात बीईएमएल लि धोरणात्मक निर्गुंतवणूक साठी मान्यता देण्यात आली होती. [४] +१ जुलै २०१६ पासून दीपक कुमार होटा या कंपनीच्या सीएमडी पदावर आहेत. त्या आधी पी. द्वारकानाथ बीईएमएल लिमिटेडचे सीएमडी होते. [५] +बीईएमएलचे मुख्य प्रतिस्पर्धी खासगी क्षेत्रातील आहेत ज्यांचे भारतात स्वतःचे मॅन्युफॅक्चरिंग युनिट्स आहेत आणि अशा प्रकारे 'मेक इन इंडिया' या उपक्रमात ते भाग घेतात. +बीईएमएल झेक तात्रा ट्रक तयार करते आणि परवान्याअंतर्गत त्यांना नाव बदलून ही विकू शकते. [६] +भारतीय सैन्यासाठी तात्रा ट्रक खरेदीच्या घोटाळ्याच्या चौकशीत असे दिसून आले आहे की झेक कंपनीने १९९४ मध्ये ब्रिटिश एजंट, तात्रा सिपॉक्सचा सहभाग न घेता बीईएमएलला कमी किंमतीत थेट ट्रक पुरवण्याचे मान्य केले होते. तेव्हा बीईएमएलने ऑफर स्वीकारली नव्हती. [७] +साचा:Finance links diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8907.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8907.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0d11f4b8ecd4163d2c80bd68f5417b9dae318a8a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8907.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +BAIF डेव्हलपमेंट रिसर्च फाउंडेशन ही भारतातील महाराष्ट्रातील पुण्याजवळील उरळी कांचन येथे स्थित एक दान संस्था आहे, जी कृषी विकासाची अग्रेसर आहे. 1967 मध्ये मणिभाई देसाई यांनी भारतीय अॅग्रो इंडस्ट्रीज फाउंडेशन म्हणून त्याची स्थापना केली होती. BAIF हे गुजरातमधील गीरसारख्या भारतीय जातींसह होल्स्टीन फ्रीशियन आणि जर्सी सारख्या युरोपियन गुरांच्या संकरित प्रजननात अग्रणी आहे. नंतर BAIF ने प्राण्यांचे आरोग्य, पोषण, वनीकरण, पडीक जमिनीचा विकास आणि आदिवासी विकास यांचा समावेश करण्यासाठी उपक्रमांची व्याप्ती वाढवली. +1997 मध्ये संस्थेला महाराष्ट्र राज्य सरकारकडून आदिवासी सेवा संस्था पुरस्कार मिळाला. +उरुळी कांचन येथे अनेक दशके निसर्ग उपचार केंद्र चालवल्यानंतर गांधीवादी नेते मणिभाई देसाई यांनी या संस्थेची संकल्पना केली. महात्मा गांधी 1946 मध्ये पुणे शहराजवळील गावात राहिले. त्यावेळी गांधींचा पाश्चिमात्य औषधांवरचा विश्वास उडाला होता आणि त्यांना निसर्गोपचाराचा शोध घ्यायचा होता. यासाठी त्यांनी उरुळी येथे नव्याने स्थापन झालेल्या निसर्ग चिकित्सा आश्रमाचे व्यवस्थापक म्हणून मणिभाई यांची नियुक्ती केली. तरुण मणिभाईंनी महात्मा गांधींना उरुळीच्या उन्नतीसाठी आपले जीवन समर्पित करण्याची शपथ दिली. [१] मणिभाईंच्या कार्यात गांधीवादी तत्त्वे केंद्रस्थानी असली तरी त्यांचा असा विश्वास होता की ग्रामीण भागातील गरीबांना वैज्ञानिक प्रगतीचा फायदा होऊ शकतो [२] निसर्ग उपचार आश्रमात काम करताना मणिभाईंनी स्वतःला बागायती आणि पशुपालनाचे पैलू स्वतः शिकवले. +हे काम पुढे नेण्यासाठी, भारतीय ऍग्रो-इंडस्ट्रीज फाउंडेशन, 1967 मध्ये 1950 च्या इंडियन पब्लिक चॅरिटेबल ट्रस्ट कायदा अंतर्गत आयोजित आणि नोंदणीकृत करण्यात आली. कृषी, फलोत्पादन, पशुसंवर्धन आणि इतर संलग्न क्रियाकलापांमध्ये सुधारणा करून आधुनिक धर्तीवर अन्न उत्पादन वाढवून ग्रामीण समुदायांना त्यांची सामाजिक-आर्थिक स्थिती सुधारण्यास मदत करणे हा फाउंडेशनचा उद्देश होता. मणिभाई यांची फाउंडेशनचे व्यवस्थापकीय विश्वस्त आणि संचालक म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. भारत सरकारमधील तत्कालीन कॅबिनेट मंत्री यशवंतराव चव्हाण आणि महाराष्ट्राचे तत्कालीन मुख्यमंत्री वसंतराव नाईक हे अनुक्रमे संस्थेचे अध्यक्ष आणि उपाध्यक्ष होते. [३] +सुरुवातीच्या काळात फाउंडेशनला डेन्मार्क, युनायटेड किंग्डम, न्यू झीलंड आणि ऑस्ट्रेलिया यांसारख्या पाश्चात्य देशांकडून तसेच भारतीय डेअरी सहकार्यातून मदत मिळाली. ब्रिटिश धर्मादाय संस्था ऑक्सफॅमने शेती उपकरणे दान केली, तर ब्रिटिश दूध विपणन मंडळाने कृत्रिम रेतन कार्यक्रमासाठी प्रीमियम सायर्सकडून वीर्य दान केले. [४] +BAIF च्या विकासात्मक उपक्रमांमध्ये पशुपालन, शाश्वत शेती, फलोत्पादन, जलस्रोत व्यवस्थापन आणि भूमिहीन कुटुंबे आणि भारतीय आदिवासी समुदायांसाठी रोजगार निर्मितीसाठी विविध ग्रामीण बिगरशेती उपक्रमांचा समावेश आहे. [५] BAIF ने इंटरनेट मार्केटिंग फर्मसोबत करार करून आपल्या कृषी उत्पादनांचे डिजिटल मार्केटिंग करण्याचा प्रयत्न केला पण तो अपयशी ठरला. [६] +1960 च्या उत्तरार्धापासून सुरू झालेल्या गेल्या पाच दशकांपासून, BAIF उपक्रमांचा मुख्य भर पशुसंवर्धन हा आहे. यामध्ये प्रामुख्याने जर्सी आणि होल्स्टेन फ्रिशियन सारख्या युरोपियन पशु जातींच्या उच्च दूध देणाऱ्या बैलांच्या वीर्यांसह देशी भारतीय पशु जातींचे कृत्रिम रेतन (AI) समाविष्ट आहे. [७] ही संस्था उरुळी कांचन येथे शास्त्रज्ञ, पशुवैद्य आणि तांत्रिक कर्मचाऱ्यांच्या मोठ्या गटासह मुख्य संशोधन सुविधा सांभाळते. उरुळी कांचन हे भारतातील प्रमुख वीर्य उत्पादन केंद्र म्हणूनही काम करते. 2015 मध्ये, उरुळी सुविधेने वीर्यचे सात दशलक्ष डोस तयार केले. [८] गेल्या काही दशकांमध्ये, BAIF ने महाराष्ट्र, मध्य प्रदेश, कर्नाटक इत्यादी 16 भारतीय राज्यांमध्ये AI केंद्रे स्थापन केली आहेत. संस्था स्थानिक तरुणांना कृत्रिम रेतन तंत्रज्ञ (AIT) म्हणून रोजगार आणि प्रशिक्षण देऊन शेतकऱ्यांना घरोघरी प्रजनन सेवा देते. 2018 पर्यंत संस्थेने सुमारे 60 लाख शेतकऱ्यांना सुधारित पशुसंवर्धनासाठी मदत केली होती. पशु सुधार कार्यक्रमामुळे शेतकऱ्यांना जास्तीचे दूध आणि जनावरे विकून जास्त उत्पन्न मिळवता आले आहे. [९] चांगल्या दुधाचे उत्पादन मिळवण्यासाठी जल म्हशींच्या जातींची गुणवत्ता सुधारण्यासाठी संस्थेचे कार्यक्रम देखील आहेत. या कार्यक्रमासाठी मुर्राह या देशी जातीला प्राधान्य देण्यात आले आहे. भारतातील रखरखीत आणि अर्ध-शुष्क भागात जसे की राजस्थान, BAIF ने दुधासाठी तसेच मटणासाठी शेळ्यांच्या जातींची गुणवत्ता सुधारण्यासाठी कार्यक्रम सुरू केले आहेत. [१०] संस्था गुरेढोरे व्यवस्थापनासाठी सर्वोत्तम पद्धतींबाबत शेतकऱ्यांसोबत सर्वेक्षणही करते. [११] [१२] +1980 च्या दशकात BAIF ने गुजरातच्या आदिवासी भागात मर्यादित पर्जन्यमान आणि किरकोळ जमीन असलेल्या फळांच्या बागा तयार करण्यासाठी "WADI" कृषी वनीकरण मॉडेलचा पुढाकार घेतला. [१३] कार्यक्रमाच्या यशामुळे शेजारच्या महाराष्ट्र राज्यात त्याची अंमलबजावणी झाली आणि त्यानंतर भारतातील इतर 21 राज्यांमध्ये त्याची अंमलबजावणी झाली. [१४] +सुरुवातीपासूनच, मणिभाई BAIF च्या उपक्रमांना निधी देण्यासाठी सरकारी समर्थन तसेच आंतरराष्ट्रीय सरकार तसेच स्वयंसेवी संस्थांच्या समर्थनावर अवलंबून होते. हे आर्थिक मॉडेल शेतकऱ्यांकडून वीर्य आणि गर्भाधान सेवांसाठी मिळणाऱ्या उत्पन्नाव्यतिरिक्त चालू आहे. [१५] +VAPCOL (वसुंधरा अॅग्री-हॉर्टी प्रोड्यूसर कं. लिमिटेड) ही BAIF द्वारे प्रवर्तित नफ्यासाठीची संस्था आहे जी शेतकऱ्यांसाठी त्यांचे उत्पादन ग्राहकांपर्यंत नेण्यासाठी कृषी मूल्य साखळी सुधारण्यासाठी आहे.[१६][28] भारतीय कंपनी कायद्यांतर्गत 2004 मध्ये शेतकरी उत्पादक कंपनी (FPO) म्हणून नोंदणीकृत झाली. भारतातील सहकारी संस्थांच्या विपरीत, VAPCOL विविध राज्यांमध्ये काम करण्यास सक्षम आहे. VAPCOL चे 55 उत्पादक संस्थांचे सदस्यत्व आहे आणि 41,000 शेतकऱ्यांचे सदस्यत्व आहे. वाडी योजनेंतर्गत शेतकऱ्यांना त्यांचे उत्पादन प्रक्रिया करून बाजारात नेण्यास मदत करण्यासाठी BAIF द्वारे याची सुरुवात करण्यात आली होती. शेतमालाची खरेदी, प्रतवारी, विपणन, विक्री, निर्यात यासाठी ती द्वितीय श्रेणीतील शेतकरी संघटना म्हणून गणली जाते. VAPCOL द्वारे विक्री केलेल्या उत्पादनांमध्ये प्राथमिक कृषी उत्पादने जसे की काजू, आंबा, आवळा, फुले, दूध, टोमॅटो आणि भाजीपाला तसेच लोणचे, लगदा, जाम आणि ज्यूस. ही उत्पादने वृंदावन या ब्रँड नावाने विकली जातात. VAPCOL ची स्वतःची स्वतंत्र संकेतस्थळ, फेसबुक पेज आणि वितरण नेटवर्कद्वारे विक्री तसेच ऑनलाइन विक्री आहे.[१७]कंपनीच्या नाशिक, वांसदा (गुजरात), उदयपूर (राजस्थान), आणि रायपूर (छत्तीसगड) येथे शाखा आहेत. +BAIF च्या काही समीक्षकांचा असा युक्तिवाद आहे की गुरांच्या आयात केलेल्या जातींवर भर दिल्याने भारतीय जातींचा नाश झाला आहे. [१८] हिंदूमधील पी. सनाथ यांचे म्हणणे आहे की संकरित जाती जास्त उत्पादन देतात, परंतु त्यांना अधिक खाद्य आवश्यक असते आणि ते भारतीय परिस्थितीस अनुकूल नाहीत. [१९] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8982.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8982.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2a03387b33ca0429a76aa7ea30372b802753c3a6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8982.txt @@ -0,0 +1 @@ +बीड हा महाराष्ट्रातील ४८ लोकसभा संसद मतदारसंघांपैकी एक आहे. ह्या मतदारसंघामध्ये सध्या बीड जिल्ह्यामधील ६ विधानसभा मतदारसंघ समाविष्ट केले गेले आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8987.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8987.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b731e1fa81572d6fbf679cfc4c77d30308b0f66c --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8987.txt @@ -0,0 +1 @@ +बीडजातमखोरा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील सावनेर तालुक्यातील एक गाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8992.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8992.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1c07d2a9a7a4f96b828ff8903a27733535506ac3 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_8992.txt @@ -0,0 +1 @@ +बीडमोहणा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील उमरेड तालुक्यातील एक गाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9002.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9002.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f9447f2a213da540afaef85423a110ae60721b88 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9002.txt @@ -0,0 +1 @@ +हे भारताच्या कर्नाटक राज्यातील बीदर येथे असलेला विमानतळ व वायुसेना तळ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9020.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1fc3aa1e49599e06d2eed54f0abf5b97edc1ba36 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9020.txt @@ -0,0 +1,9 @@ + +आपल्याला १००% कॉपीराइटमुक्त पब्लीक डॉमेन इतिहास संशोधनातील केवळ प्रमाण संशोधन साधने अथवा मूळ ग्रंथ इंटरनेटवर उपलब्ध करून देणे शक्य असल्यास विकिपीडियाच्या विकिस्रोत या मुक्तस्रोत बन्धू प्रकल्पात आपल्या अशा योगदानाचे आणि परिश्रमाचे स्वागत असेल. +विकिस्रोतावर काय चालेल ? +प्रताधिकारमुक्त दस्तऐवज + + +बीबी का मकबरा हा मोगल सम्राट औरंगजेबचा मुलगा, आजम शहा याने आपल्या आईच्या स्मरणार्थ बांधलेला मकबरा आहे. छत्रपती संभाजीनगर येथे बांधलेल्या एका भव्य महालात औरंगजेबाची पत्नी राबिया दुर्रानी, हिची कबर आहे. बीबी का मकबरा यास सन्मानाने मराठवाड्याचा ताजमहाल म्हणतात. +ही कबर असलेला मकबरा औरंगजेबाच्या काळात मलिकाच्या मुलाने-आजम शाहने १६७९ इ.स. मध्ये बांधला आहे. हा लाल आणि काळ्या दगडांबरोबर, संगमरवर आणि काही पांढऱ्या मातीपासून बनविलेला आहे. या मिश्रणास स्टको प्लॅस्टर (Stucco Plaster) असे म्हणतात. मकबरा एक भव्य ओट्यावर बांधलेला असून, त्यात मधोमध बेगम राबियाची कबर आहे. कबरीच्या चारही बाजूने संगमरवरी जाळ्या बसवल्या आहेत. त्या कबरीवर छतांच्या खिडक्यांतून दिवसा सूर्याची किरणे आणि रात्री चंद्र प्रकाश पडेल, अशी रचना केली आहे मकबऱ्याच्या घुमटाला संगमरवरी दगड वापरला आहे. भव्य ओट्यावर चारही बाजूंनी मिनार बांधलेले आहेत. कधी काळी या मिनारांवर जाता येत होते. +ही राबिया दुर्रानीची कबर २८ नोव्हेंबर, इ.स. १९५१ रोजी राष्ट्रीय संरक्षित स्मारक म्हणून घोषित करण्यात आली. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9036.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..705b769efb405bd13f69a22cd6224f0429196e41 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9036.txt @@ -0,0 +1 @@ +बीरभूम हा पश्चिम बंगाल राज्यातील लोकसभा मतदारसंघ आहे diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9054.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9054.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b3697d7a1fad55d7d9d461fed74fa7070c6e9021 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9054.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बीव्हर काउंटी ही अमेरिकेच्या युटा राज्यातील २९ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र बीव्हर येथे आहे.[१] +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या ७,०७२ इतकी होती..[२] +बीव्हर काउंटीची रचना ५ जानेवारी, १८५६ रोजी झाली. या काउंटीला येथे मुबलक प्रमाणात आढळणाऱ्या बीव्हर प्राण्याचे नाव दिलेले आहे.[३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9057.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9057.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7a241aace2648aa21e8c12bb1792a00bbaf1af66 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9057.txt @@ -0,0 +1 @@ +बीव्हर क्रीक स्की रिसॉर्ट अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्यातील स्की रिसॉर्ट आहे. हे एव्हॉन गावाजवळ आहे. व्हेल रिसॉर्ट्स या कंपनीच्या मालकीचे हे रिसॉर्ट १९८० साली उघडले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9067.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9067.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5415baf4b27c85e53bcb3acd0f558da031233725 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9067.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +फुसबॉल-बुंडेसलीगा (जर्मन: Fußball-Bundesliga) ही जर्मनी देशामधील सर्वोत्तम श्रेणीची फुटबॉल लीग आहे. ह्यामध्ये जर्मनीमधील १८ व्यावसायिक फुटबॉल क्लब भाग घेतात. क्लबांच्या प्रदर्शनावरून त्यांची २. फुसबॉल-बुंडेसलीगा ह्या दुय्यम श्रेणीच्या लीगमध्ये हकालपट्टी होऊ शकते तसेच २. फुसबॉल-बुंडेसलीगामधील संघांना ह्या लीगमध्ये बढती मिळू शकते. +इ.स. १९६३ मध्ये स्थापन झालेल्या बुंडेसलीगामध्ये आजवर ५० संघ खेळले असून बायर्न म्युनिक ह्या संघाने २१ वेळा अजिंक्यपदाचा चषक उचलला आहे. युएफाच्या क्रमवारीपद्धतीनुसार युरोपामधील राष्ट्रीय फुटबॉल लीगमध्ये बुंडेसलीगाचा तिसरा क्रमांक लागतो (प्रीमियर लीग व ला लीगा खालोखाल). तसेच दर सामन्यांमधील सरासरी प्रेक्षक उपस्थितीच्या बाबतीत बुंडेसलीगाचा युरोपात प्रथम क्रमांक आहे (४२,६३७ प्रेक्षक प्रति सामना). जगात इतरत्र केवळ अमेरिकेच्या नॅशनल फुटबॉल लीगमधील प्रेक्षकसंख्या बुंडेसलीगापेक्षा अधिक आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9075.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9075.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3284cb9fd7ed5fe22da5bc2200f51236855d9c7f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9075.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +१११०७/१११०८ बुंदेलखंड एक्सप्रेस ही भारतीय रेल्वेची एक प्रवासी रेल्वेसेवा आहे. उत्तर मध्य रेल्वेद्वारे चालवली जाणारी ही गाडी ग्वाल्हेरच्या ग्वाल्हेर रेल्वे स्थानक ते वाराणसीच्या वाराणसी रेल्वे स्थानकांदरम्यान रोज धावते. मध्य प्रदेश व उत्तर प्रदेश राज्यांतून धावणारी बुंदेलखंड एक्सप्रेस ग्वाल्हेर व वाराणसी दरम्यानचे ३८८ किमी अंतर ९ तास व ४५ मिनिटांत पूर्ण करते. +ही गाडी प्रामुख्याने बुंदेलखंड प्रदेशातून धावत असल्याने तिला बुंदेलखंड एक्सप्रेस असे नाव देण्यात आले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_91.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_91.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..901aef204bea17965515f093defd05d6c6eba7a2 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_91.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोप एड्रियान पहिला (??:रोम - डिसेंबर २५, इ.स. ७९५) हा आठव्या शतकाच्या अखेरीस पोप होता. +याला पोप हेड्रियान पहिला या नावानेही ओळखले जाते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9110.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9110.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6138322e2554ba8c4eb4392890d000d7d0dc8c48 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9110.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बुगाटी ऑटोमोबील्स एसएएस ही फ्रेंच उच्च दर्जाच्या खिलाडू कार तयार करणारी कंपनी आहे. याची स्थापना १९९८मध्ये फोक्सवागनची उपकंपनी म्हणून झाली. याचे मुख्यालय फ्रांसमधील मोल्शेम शहरात आहे. +बुगाट्टी व्हेरॉन ही कार असून ती ४०० किमी प्रतितास या वेगाने जाऊ शकते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9111.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9111.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7656db9bc6cbdaa385fe45e39735e47f41b644eb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9111.txt @@ -0,0 +1 @@ +बुगाटी व्हेरॉन ही जर्मन कार उत्पादक कंपनी फोक्सवॅगन द्वारा विकसित केलेली आणि फ्रेंच कंपनी बुगाटी द्वारा बनवलेली आलिशान मोटार कार आहे. व्हेरॉनची सुपर स्पोर्ट्स आवृत्ती कायदेशीरपणे हमरस्त्यावर चालवता येणारी सर्वात जलद गाडी आहे. तिचा कमाल वेग ताशी ४३१ किलोमीटर इतका आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9133.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9133.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e590142ba50383321c54d9799f668dbfbc9066d4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9133.txt @@ -0,0 +1 @@ +बुटीतोळा ऊर्फ कोसरी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील कुही तालुक्यातील एक गाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9147.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9147.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f203b37b251c83af0019f591f99d36987acf07ae --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9147.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +लश्करासोबत प्रवास करणाऱ्या पण लढाईत भाग न घेणाऱ्या व्यक्तीला बुणगा किंवा बाजारबुणगा म्हणले जाते. +सहसा अशा व्यक्ती सैनिकांच्या स्त्रीया, बालके, सेवक, इ. असतात. अनेकदा या व्यक्ती सैनिकांची निगा व सेवा करण्यासाठी असल्या तरी केवळ सहप्रवासी म्हणूनही अनेकदा अशा व्यक्ती सैन्यांबरोबर असत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9217.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9217.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1664b153c3d0d8f128fcf0fbf6a1be596d54d0e0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9217.txt @@ -0,0 +1 @@ +बुद्ध राम हे एक भारतीय राजकारणी आहेत आणि पंजाबच्या विधानसभेचे सदस्य आहेत. ते आम आदमी पार्टीचे सदस्य व आमदार आहेत. ते पंजाबच्या बुद्धलांदा विधानसभा मतदारसंघाचे प्रतिनिधित्व करतात. ते ५२,२६५ च्या मताधिक्याने विजयी झाले आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9224.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9224.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..517bb232d9945646e23229908057f094478ff1f9 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9224.txt @@ -0,0 +1 @@ +बुधळा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नागपूर जिल्ह्यातील कळमेश्वर तालुक्यातील एक गाव आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9244.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9244.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9423d7c4945d9e659ab6a473e413b2ab90a05f49 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9244.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बुधू भगत या क्रांतीकारकांचा जन्म झारखंड राज्यातील रांची जिल्ह्यातल्या सिलगाई या गावी इ. स. १८०० मध्ये झाला. रांची, छोटा नागपूर, मध्य प्रदेश व छत्तीसगडच्या भागातील आदिवासी जनता बुधू भगत यांना ईश्वरी अवतार मानते. +इंग्रजांनी आदिवासी जनतेचे जमिनीचे हक्क काढून जमीनदारांना देण्याचे षडयंत्र रचले होते. या अन्यायाविरोधात बुधू भगत यांनी इंग्रजांविरोधात १८२८ मध्ये सशस्त्र संग्राम उभारला. इतिहासात विख्यात असलेल्या लारका विद्रोह याचे नेतृत्व बुधू भगत यांनीच केले होते. बुधू भगत यांनी रांची जिल्ह्यातील प्रत्येक गावागावात जाऊन तेथील जनतेला इंग्रजांच्या अन्याय आणि अत्याचाराच्या विरोधात संघटीत केले होते. +९ फेब्रुवारी १८३२ रोजी बुधू भगत सिलगाई गावी येणार होते. त्यावेळी इंग्रजांनी सापळा रचला. १० फेब्रुवारी १८३२ रोजी कॅप्टन इंपेने इंग्रजांची मोठी सेना घेउन सिलगाई गावाला वेढा टाकला. ७ दिवसापर्यंत तुंबळ युद्ध सुरू होते. बुधू भगत यांच्याबरोबर त्यांचे दोन मुलं देखील या युद्धात सामील झाले होते. इंग्रजांचा वेढा फोडून बाहेर निघणे अशक्य झाले होते. शेवटी गावकऱ्यांनी निर्णय घेतला की बुधूजींना मध्यभागी ठेवून त्यांच्याभोवती मानवी वर्तुळाच्या कडी तयार करायच्या व इंग्रजावर एल्गार करायचा. त्याप्रमाणे जवळपास ४०० गावकऱ्यांनी मानवी शृंखला उभी करून बुधूजींना वाचविण्याचा प्रयत्न केला, परंतु ते सर्व गावकरी अपयशी ठरले आणि बुधू भगत, त्यांचे दोन मुलं आणि ४०० गावकरी या अद्भुत प्रयत्नात वीरगतीस प्राप्त झाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9255.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9255.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..294b176a408c9532e74c4c2629ce995346902b11 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9255.txt @@ -0,0 +1 @@ +बुनियाद दूरदर्शनवरील दूरचित्रवाणीमालिका होती. भारतीय दूरचित्रवाणीवर प्रसारित होणाऱ्या पहिल्या काही मालिकांपैकी ही एक होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_926.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_926.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bde0948a11549d6794997117e4c7608b9702800f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_926.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +प्रजासत्ताक म्हणजे जिथे देशाचा प्रमुख वारसाहक्काने निवडला न जाता लोकनिर्वाचित पद्धतीने (प्रत्यक्ष अथवा अप्रत्यक्ष निवडणुकांच्या माध्यमातून) निवडला जातो आणि जेथील सर्व शासकीय कार्यालये, पदे देशाच्या सामान्य नागरिकांसाठी खुली असतात. देशाने संविधानाचा स्वीकार करून लोकशाहीतील एका नव्या पर्वाची सुरुवात केली होती तो दिवस प्रजासत्ताक दिन म्हणून साजरा केला जातो. +दरवर्षी २६ जानेवारी ह्या दिवशी साजरा केला जातो. २६ जानेवारी १९५० रोजी नव्याने स्वातंत्र्य मिळालेल्या भारत देशाने संविधानाचा स्वीकार करून लोकशाहीतील एका नव्या पर्वाची सुरुवात केली होती. लोकशाही म्हणजे लोकांचे,लोकांनी, लोकांसाठी चालविलेले राज्य. थोडक्यात या दिवसापासून भारतीय जनतेला राज्य चालविण्याचा अधिकार मिळाला. दरवर्षी या दिवशी, भारतात राष्ट्रीय सुट्टी घोषित असते. +दरवर्षी २३ मार्च ह्या दिवशी साजरा केला जातो. २३ मार्च १९५६ सालामध्ये संपूर्ण इस्लामिक राज्य म्हणून दर्जा मिळाला. +दरवर्षी १ एप्रिल ह्या दिवशी साजरा केला जातो. या दिवशी संपूर्ण इस्लामिक राज्य म्हणून दर्जा मिळाला. +दरवर्षी २८ मे ह्या दिवशी साजरा केला जातो. या दिवशी संपूर्ण स्वतंत्र राज्य म्हणून दर्जा मिळाला. माओवादी कम्युनिस्ट पार्टीच्या दशकाच्या संघर्षानंतर शेवटच्या सम्राटाचा पाडाव करून २८ मे २००६ मध्ये लोकशाही स्थापन केली गेली. +प्रजासत्ताक दिन मराठी निबंध Archived 2021-01-22 at the Wayback Machine. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9260.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9260.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0a588f5bd96041a7918190ecce04e67ab73fe3c0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9260.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +गुणक: 31°15′N 32°17′E / 31.250°N 32.283°E / 31.250; 32.283 + +बुर सैद, अर्थात पोर्ट सैद, (अरबी: بورسعيد ;) हे इजिप्ताच्या ईशान्येकडील एक बंदराचे शहर आहे. इ.स. १८५९ साली सुएझ कालव्याच्या बांधकामाच्या काळात स्थापले गेलेले हे शहर भूमध्य सागराच्या किनाऱ्यावर वसले आहे. इ.स. २०१० सालातील आकडेवारीनुसार बुर सैदाची लोकसंख्या ६,०३,७८७ आहे. +बुर सैद इजिप्तातील महत्त्वाचे बंदर असून कापूस व तांदूळ या निर्यातप्रधान जिनसा येथून परदेशांत निर्यात होतात; तसेच सुएझ कालव्यातून जाणारी बहुसंख्य जहाजे या बंदरात इंधन भरायला थांबतात. बुर सैद करमुक्त बंदर असून, उन्हाळी हंगामात पर्यटकांचा राबता असणारे पर्यटनस्थळ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9288.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9288.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6df6b4dcca07acefa92eae228d12c89af3390dfe --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9288.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बुराकुमीन (जपानी: 部落民) किंवा बुराकू हा जपान मधील एक समाज आहे, जो जपानच्या पारंपारिक जातीव्यवस्थेतील एक अस्पृश्य समाज होता. २०१५ मध्ये या समाजाची लोकसंख्या जवळपास तीस लाख होती.[१] +बुराकुमीन वर्ग परंपरागत व्यवसाय म्हणून जपानमध्ये हलकी समजली जाणारी कामे करत असत; जसे की, डोंब किंवा चांडाळ, चर्मकार, खाटीक काम इत्यादी. कालांतराने जपानमधील इडो कालखंडात किंवा टोकूगावा समाजव्यवस्थेत हा समाज जातीव्यवस्थेतील अस्पृश्य वर्ग म्हणून गणल्या जाऊ लागला. त्यामुळे बुराकुमीन लोकांना गंभीर भेदभाव, तुच्छतेची वागणूक, सामाजिक आणि आर्थिक शोषण तसेच बहिष्काराचा सामना करावा लागत असे. +नंतर इ.स. १८६८ मध्ये मेइजी पुनर्स्थापना नावाच्या चळवळीमुळे बुराकुमीन लोकांना जातीव्यवस्थेत भेदभाव रहित योग्य स्थान देण्यात आले. परंतु त्यानंतर बराच काळ समाजातील पूर्वदूषित मानसिकतेमुळे अस्पृश्यतेची भावना मिटल्या गेली नाही. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांची अस्पृश्यता निर्मूलनाची व जातीअंताच्या लढ्याची चळवळ इतर देशातील शोषित लोकांना प्रेरणा देत गेली. बुराकुमीन जमातीच्या नेत्यांनी भारतात येऊन आंबेडकरांच्या तत्त्वज्ञानाचा अभ्यास केला व त्यापासून प्रभावित झाले. आणि तेव्हापासून बुराकुमीन जमातीने डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांना आपले प्रेरणास्थान मानण्यास सुरुवात केली.[२][३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9309.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9309.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d9230ee9e503fc7ed65126ac316570ae037002ab --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9309.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +गुणक: 42°29′43″N 27°28′18″E / 42.49528°N 27.47167°E / 42.49528; 27.47167 + +बुर्गास (बल्गेरियन: Бургас) हे बल्गेरिया देशामधील चौथ्या क्रमांकाचे मोठे शहर (सोफिया, प्लॉव्हडिव्ह व व्हर्ना खालोखाल) आहे. बुर्गास शहर बल्गेरियाच्या पूर्व भागात काळ्या समुद्राच्या किनाऱ्यावर वसले आहे व बाल्कन प्रदेशातील एक लोकप्रिय पर्यटनस्थळ आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9317.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9317.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..034aa53e676e4b13967de2bbbcad6f06854d7f2f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9317.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बुर्यातिया प्रजासत्ताक (रशियन: Республика Бурятия, रेस्पुब्लिका बुर्यातिया; बुर्यात: Буряад Республика) हे रशियाच्या संघातील २१ प्रजासत्ताकांपैकी एक प्रजासत्ताक आहे. मंगोलियाच्या उत्तरेस वसलेल्या या प्रजासत्ताकाची राजधानी उलान-उदे येथे आहे. बैकाल हे मोठे गोड्या पाण्याचे सरोवर बुर्यातियाच्या पश्चिमेस स्थित आहे. +बुर्यातियाची लोकसंख्या २०१० साली ९.७२ लाख असून येथील ६० टक्के लोक रशियन तर ३० टक्के लोक बुर्यात वंशाचे आहेत. + +मॉस्को •  सेंट पीटर्सबर्ग diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_932.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_932.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ffabdd694162b3717177a8b186d07d12ad5179b4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_932.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +प्रज्ञा दया पवार (जन्म ११ फेब्रुवारी, १९६६) यांनी सुरुवातीचे लेखन प्रज्ञा लोखंडे नावाने केले आहे. या मराठी कवयित्री आणि लेखिका आहेत. पाक्षिक 'परिवर्तनाचा वाटसरू'च्या त्या संपादक आहेत. शिवाय महाराष्ट्र राज्य साहित्य व संस्कृती मंडळ, डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर चरित्र साधने प्रकाशन समिती आणि मराठी संशोधन मंडळ या संस्थांच्या त्या सदस्या आहेत. ख्यातनाम मराठी साहित्यिक दया पवार यांच्या त्या ज्येष्ठ कन्या आहेत. अलीकडेच प्रज्ञा दया पवार यांनी देशातील असहिष्णुता आणि तिरस्काराच्या वाढत्या वातावरणाचा निषेध म्हणून त्यांचे साहित्य पुरस्कार राज्य सरकारला परत केले. +प्रज्ञा दया पवार यांना मिळालेले सन्मान : diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9327.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9327.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a18d2e3cae1002322ed69bb46d58e65050889a0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9327.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बुरहानपुर हे मध्य प्रदेश राज्यातील मध्य आकाराचे शहर आहे. हे बुरहानपूर जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. तो ताप्ती नदीच्या उत्तर किनारपट्टीवर, भोपाळच्या 340 कि.मी. (211 मैल) आणि मुंबईच्या 540 कि.मी. (336 मैल) वर स्थित आहे. शहराकडे एक महानगरपालिका आहे आणि मध्य प्रदेश राज्यातील एक जिल्हा मुख्यालय देखील आहे. +753–982 पासून राष्ट्रकूट राजवटीत बुर्हानपुर हे एक महत्त्वाचे शहर होते. ताप्ती नदी आणि असिर्गगळ किल्ल्यातील खोदकामामुळे अनेक नाणी, देवी मूर्ति आणि प्रागैतिहासिक काळापासून मंदिरे सापडली आहेत. तथापि, मध्ययुगीन काळामध्ये बुर्हानपुरचा उल्लेख प्रामुख्याने आला. +1388 मध्ये, खान्देशच्या फरुकी राजवंश सुल्तान मलिक नासीर खान यांनी शेख जैनुद्दीन यांच्या आज्ञाने आणि प्रसिद्ध मध्ययुगीन सूफी संत बुरहान-उद-दीन यांच्या नावाने बुरहानपुर असे नाव बदलले. बुर्हानपुर खानदेश सल्तनतीची राजधानी बनली. नंतर, मिरन आदिल खान दुसरा (इ.स. 1457-1501) या राजघराण्याचा एक सुलतान याने बुरहानपूरमधील एक राजवाडा आणि अनेक राजवाडे बांधले. आपल्या दीर्घकाळादरम्यान, बुरहानपूर हे व्यापार आणि कापड उत्पादनाचे एक प्रमुख केंद्र बनले. +1601 मध्ये, मुगल सम्राट अकबरने खानदेश वर कब्जा केला आणि बुर्हानपुर मुघल साम्राज्यातील तीन नवीन उच्चस्तरीय प्रांतांपैकी एक, खान्देशाची राजधानी बनले, प्रारंभिक अकबराचा पुत्र दानियल याचा नावावरून खानदेशचे नामकरण दानेश असे केले होते (1609). 1609 मध्ये, मुघल सम्राट जहांगीर यांनी दख्खनच्या मुघल प्रांताचे राज्यकारभारास आपला दुसरा पुत्र परविज नियुक्त केला आणि राजाने त्याचे मुख्यालय आणि त्यांचे निवासस्थान म्हणून बुरहानपुरला निवडले. +बुर्हानपुर एक सुंदर शहर बनले आणि अनेक ऐतिहासिक स्मारके त्याच्या अंतरावरच टिकून राहिली, प्रामुख्याने महान मुगल शासक शाहजहांप्रमाणे बुऱ्हाणपूर एक महत्त्वाचा मुघल चौकी होता. शाहजहांमुळे या शहरामध्ये बराच वेळ घालवला, आणि शाही किलांना मदत केली. शाही किला ही बुद्धानगरमधील एक भव्य राजवाडा आहे, ताप्ती नदीच्या पश्चिमेला आहे. दिवाण-ए-आम आणि दिवाण-इ-खास हे किल्लाच्या टेरेसवर बांधलेले होते. आज कालिला अवशेषांमध्ये आहेत . तथापि, अजूनही उज्ज्वल शिल्पाकृती आणि कोरीव काम असलेल्या या राजवाड्यावरील भाग. राजवाड्यात मुख्य आकर्षण हमाम किंवा शाही बाथ आहे.हे विशेषतः शाहजहांची पत्नी बेगम मुमताज महल यांच्यासाठी बनविले गेले होते, जेणेकरून ते आल्हाददायक स्नान करू शकतील. असे म्हटले जाते की तिच्या चौदाव्या मुलाला जन्म देताना ती तिथेच मरण पावली. आजही, छतावर अनेक जटिल चित्रे आहेत. यातील एक पेंटिंग एक स्मारक आहे जी ताजमहालची प्रेरणा आहे असे म्हटले जाते. बेगम मुमताजला ताजमहालl स्थानांतरित कारण्याआधी सहा महिने येथेच पुरण्यात आले होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9333.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9333.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..93000e0cfb8fd06cefae04ecd307b69a9eae5ed6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9333.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बुलंदशहर भारताच्या उत्तर प्रदेश राज्यातील एक शहर आहे. २०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या २,२२,८२६ होती.[१] +हे शहर बुलंदशहर जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9352.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9352.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1c2060c21ccc84657f5f4df401f8d863b1d76d0e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9352.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बुलबुल कॅन सिंग हा २०१८ सालचा असमीया भाषेतील चित्रपट आहे ज्याचे दिग्दर्शन रिमा दास यांनी केले आहे.[१] ६६व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार सोहळ्यात ह्या चित्रपटास सर्वोत्कृष्ट असमीया चित्रपटाचा मान मिळाला.[२] चित्रपट तीन किशोरवयीन मुलांबद्दल आहे जे आपळी ओळख शोधत आहे. +सिंगापूर आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव, बर्लिन आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव, डब्लिन आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सव, न्यू यॉर्क भारतीय चित्रपट महोत्सव आणि मेलबर्नचा भारतीय चित्रपट महोत्सव अशा विविध अंतर्गत चित्रपट महोत्सवांमध्ये हा चित्रपट दाखविला गेला आणि पुरस्कार पण जिंकले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9359.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9359.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9db9e22c66be3ddee824a11217f10dd358a10267 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9359.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +मुंबई-अहमदाबाद अतिजलद रेल्वेमार्ग हा भारतीय रेल्वेचा एक प्रस्तावित द्रुतगती रेल्वेप्रकल्प आहे. या मार्गावरून बुलेट ट्रेन धावेल. +महाराष्ट्रातील मुंबई महानगरास गुजरातमधील अहमदाबाद शहरास जोडणाऱ्या या मार्गाच्या ५०८ किलोमीटर प्रवासापैकी सव्वाशे किलोमीटरचा हिस्सा महाराष्ट्रात आहे आणि बारापकी चार स्थानके (मुंबई बांद्रा-कुर्ला कॉंप्लेक्स, ठाणे, विरार आणि बोईसर) महाराष्ट्रात आहेत तर उरलेली आठ - वापी, बिलिमोरा, सुरत, भरुच, बडोदा, आणंद, साबरमती आणि अहमदाबाद - ही गुजरातमध्ये आहेत. +या मार्गावरील गाड्यांचा कमाल वेग प्रतितास ३५० किलोमीटर असेल. ५०८ किमीचे अंतर २ तास ७ मिनिटांत पूर्ण होण्याचा अंदाज आहे. सर्व बारा स्थानकांवर थांबल्यास २ तास ५८ मिनिटे लागतील. +या मार्गाच्या बांधणीचा एकूण खर्च ९ खर्व, ७६ अब्ज, ३६ कोटी (९,७६,३६ कोटी) रुपये आहे. त्यापैकी जपान सरकारच्या जायका या संस्थेकडून ७९,१६५ कोटींचे कर्ज मिळणे अपेक्षित आहे. या कर्जावर फक्त ०.१ टक्के व्याजदर आकारला जाईल. प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर पंधरा वर्षांनी परतफेड चालू होईल आणि ती ३५ वर्षे चालेल. परतफेडीचा कालावधी पन्नास वर्षांचा आहे. इ.स. २०२३-२४ पर्यंत बुलेट ट्रेनचा हा प्रकल्प पूर्णत्वास नेण्याचे उद्दिष्ट आहे. ते साध्य केल्यास २०४० सालापासून परतफेड चालू होईल आणि तेव्हा मासिक हप्‍ता सुमारे दोनशे कोटी रुपये असेल. +जपानने दिलेल्या कर्जाव्यतिरिक्त लागणाऱ्या रकमेपैकी (१८,४७१ कोटी रुपये) निम्मा हिस्सा भारताचे केंद्र सरकार उचलेल आणि महाराष्ट्राला व गुजरातला प्रत्येकी पंचवीस टक्के भार सोसावा लागेल. त्यानुसार महाराष्ट्राला साडेचार हजार कोटींपेक्षा अधिक रक्कम या प्रकल्पाला द्यावी लागेल. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9374.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9374.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..531de9a9cddfc8adeb1114a2ebdc55b0a656a3d7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9374.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +गुणक: 35°10′46″N 129°04′32″E / 35.17944°N 129.07556°E / 35.17944; 129.07556 + +बुसान (कोरियन: 부산) हे दक्षिण कोरिया देशामधील दुसऱ्या क्रमांकाचे मोठे (सोल खालोखाल) शहर आहे. हे शहर कोरियन द्वीपकल्पाच्या आग्नेय भागात जपानच्या समुद्रकिनाऱ्यावर वसले असून ते कोरियाचे सर्वात मोठे तर जगातील पाचव्या क्रमांकाचे मोठे बंदर आहे. +बुसानच्या ईशान्येला उल्सान हे कोरियामधील एक महत्त्वाचे औद्योगिक शहर स्थित आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_938.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_938.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6a0080a92e24e57b8f7cec7da475b2d0dc50e09d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_938.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +प्रज्ञान रोव्हर हा एक भारतीय चंद्रावरचा रोव्हर आहे जो चांद्रयान ३ चा भाग होता. भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था (ISRO) ने विकसित केलेली ही चंद्रावरची मोहीम होती.[१] [२] [३] [४] +ह्या रोव्हरची मागील पुनरावृत्ती २२ जुलै २०१९ रोजी चांद्रयान २ चा भाग म्हणून प्रक्षेपित करण्यात आली होती आणि ६ सप्टेंबर रोजी चंद्रावर क्रॅश झाल्यावर त्याच्या लँडर, विक्रमसह ते नष्ट झाले होते. [५] चांद्रयान ३, विक्रम लँडर आणि प्रज्ञान रोव्हरच्या नवीन आवृत्त्यांसह १४ जुलै २०२३ रोजी प्रक्षेपित केले, व २३ ऑगस्ट रोजी चंद्राच्या दक्षिण ध्रुवाजवळ यशस्वीरित्या उतरले.[६] +प्रज्ञान रोव्हरचे वस्तुमान सुमारे २७ किलो आहे आणि परिमाणे ०.९ मी x ०.७५ मी x ०.८५ मी आहे, व ५० वॅट्सच्या पॉवर आउटपुट आहे.[७] हे सौर ऊर्जेवर कार्य करण्यासाठी बनवले आहे.[८][९] रोव्हर सहा चाकांवर चंद्राच्या पृष्ठभागावर १ सेंटीमीटर प्रति सेकंद च्या वेगाने फिरणार व लँडरकडे माहिती पाठवणार. लँडर ही माहिती पृथ्वीवर परत पाठवणार. [१०] [११] [१२] [१३] [१४] +रोव्हरचा अपेक्षित कार्यकाळ एक चंद्र दिवस किंवा सुमारे १४ पृथ्वी दिवस आहे, कारण त्याचे इलेक्ट्रॉनिक्स थंड चंद्र रात्री सहन करण्यासाठी बनवले नाहीत. [१५] [१६] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9388.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9388.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30e5a0626aab3789dc5900930b0f6677decb8fd6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9388.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +बूढानीलकंठ मंदिर हे नेपाळ देशातील काठमांडू जिल्ह्यातील शिवपुरी टेकडीच्या प्रदेशात असलेले हिंदू धर्मातील विष्णू या देवतेचे मंदिर आहे. शिवपुरी टेकडी प्रदेश हा काठमांडू खोऱ्याच्या उत्तरेला आहे. या देवस्थानामुळे आजूबाजूच्या परिसराला देखील बूढानीलकंठ असे म्हटले जाते.[१] +या मंदिरात भगवान महाविष्णूची शेषशायी म्हणजे शेषनागावर निद्रिस्त भलीमोठी आडवी मुर्ती आहे. या मंदिरातील बूढानीलकंठाची मूर्ती ही नेपाळमधील सर्वात मोठी दगडी कोरीव काम मानली जाते. या देवतेस स्थानिक नेपाळी लोक 'भुइज:सि नारायण' असे देखील म्हणतात.[२] +ही मूर्ती चतुर्भुज भगवान नारायणाची असून पैकी मूर्तीच्या एकेका हातात शंख चक्र, गदा, आणि कमळपुष्प आहे. या मूर्तीला विशाल कोरीव मुकुट देखील आहे. ही मूर्ती ज्वालामुखीतुन उत्पन्न महाकाय काळ्या असिताश्म म्हणजे बेसाल्ट खडकात कोरून निर्माण केलेली असून या मूर्तीची लांबी चार मीटर (१६.४ फूट) असून ती ज्या तळ्यात स्थित आहे त्याची लांबी तेरा मीटर (४२.६५ फूट) आहे. लोकरंजनानुसार ही मूर्ती तरंगती आहे. या दाव्याची ठाम पुष्टी जरी झाली नसली तरी या शिळेच्या एका छोट्याशा तुकड्यावरून यात कमी घनता असलेल्या सिलिका या पदार्थाचे अवशेष सापडले आहेत.[२] +याच तलावात इतर देवतांच्या मुर्त्या आणि एक शिवलिंग देखील आहे. तलावाच्या बाजूला सत्तल, पाटी, यज्ञशाळा, होमकुंड आहेत. नेपाळ महात्म्य, हिमावतखंड या ग्रंथात असे सांगितले आहे की बूढानीलकंठ भगवंताची पूजा आणि दर्शन केल्याने धनधान्य संपत्ती प्राप्त होते. तसेच स्त्री व पुत्रापासून सुख व समाधान देखील प्राप्त होते. हे मंदिर हिंदूंसाठी एक पवित्र स्थान म्हणून ओळखले जाते परंतु बौद्धांद्वारे देखील तितकेच पूजनीय असून हे नेपाळमधील एक धार्मिक सौहार्दाचे उत्कृष्ट उदाहरण आहे.[३] +बुधानीलकंठाची मूर्ती खूप जुनी आहे. एका पौराणिक कथेनुसार, एक शेतकरी जोडपे आपले शेत खोदत असताना जमिनीतील मूर्तीच्या पायाच्या बोटाला दुखापत झाली आणि तेथून रक्त देखील निघाले. त्याचप्रमाणे देवमाला वंशावळीतही राजा श्रीशभदेव याने बूढानीलकंठाची स्थापना केल्याचा उल्लेख आढळतो. परंतु त्या राजाने ही मूर्ती जमिनीतून उत्खनन काढून किंवा एखाद्या प्रसिद्ध मूर्तिकाराच्या हाताने निर्माण करून तिची स्थापना केली हे स्पष्ट नाही. विक्रम संवत ३९८ मध्ये राजा मानदेव प्रथम याने अनेक शिवलिंगांची स्थापना केल्याचे सांगितले जाते, परंतु त्यात नीलकंठाचा कोठेही उल्लेख होत नाही.[४] +राजा प्रताप मल्ल (१६४१ -१६७४) यांना बुधानीलकंठाची ही मूर्ती येथून हलवून हनुमानधोकाच्या प्रांगणात ठेवून तिची प्रतिष्ठापना करायची होती. परंतु त्यांना स्वप्नात असा दृष्टांत झाला की ही मूर्ती येथून हलवू नये, तसेच त्यांनी आणि त्यांच्या वारसदारांनी या मूर्तीचे दर्शनही घेऊ नये, अशी आख्यायिका आहे. त्यामुळे त्यांनी हनुमानधोका दरबार आवारात बुऱ्हाणीलकंठाची दुसरी मूर्ती बनवली गेली आणि ती मूर्ती आजही हनुमानधोका दरबार आवारात आहे. या काळापासून नेपाळच्या सिंहासनस्थित राजाला बूढानीलकंठाचे दर्शन निषिद्ध मानले जाते.[४] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9397.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9397.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ff957a5b208521d68f75b61c3d8758ed4a5369ce --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9397.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बून काउंटी, केंटकी ही अमेरिकेच्या केंटकी राज्यातील १२० पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9401.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9401.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ad66addd39b8a9d74109f3792e8ac18e2784e0ae --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9401.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बून काउंटी ही अमेरिकेच्या आर्कान्सा राज्यातील ७५ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र हॅरिसन येथे आहे.[१] +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या ३६.९०३ इतकी होती.[२] +बून काउंटीची रचना ९ एप्रिल, १८६९ रोजी झाली. ही काउंटी हॅरिसन नगरक्षेत्राचा भाग आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9402.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9402.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6de5f54b1b156d618b332566518204e72e5d0ceb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9402.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बूनेर हा   पाकिस्तान + देशाच्या नॉर्थवेस्ट फ्रंटियर प्रॉव्हिन्स ह्या प्रांतातील एक जिल्हा आहे. एप्रिल २००९ मध्ये तालिबानने ह्या जिल्ह्यावर कब्जा मिळवला व तेथे शारिया कायदा अमलात आणण्यास सुरुवात केली. पाकिस्तान सरकारने तालिबानसोबत केलेल्या युद्ध्यबंदीच्या तहामुळे तेथे तालिबानविरुद्ध लष्करी कारवाई करण्यात आली नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9409.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9409.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7e6f1cdf6260e5e46857554ff767f79e798c8b09 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9409.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +कुर्दिस्तान (रोमन: Kurdistan) किंवा बृहद्कुर्दिस्तान (इंग्लिश: Greater Kurdistan) हा मध्य पूर्वेमधील एक ढोबळ व्याख्या असलेला असा भौगोलिक प्रदेश आहे, ज्यात कुर्द वंशाचे लोक मोठ्या संख्येने वसले आहेत आणि जिथे ऐतिहासिक काळापासून कुर्दी भाषा, संस्कृती आणि राष्ट्रकत्वाच्या जाणिवेचा फैलाव आहे. भौगोलिक दृष्ट्या तोरोस पर्वतरांगांच्या पूर्वेपासून झाग्रोस पर्वतरांगांच्या वायव्येपर्यंत कुर्दिस्तानाचा विस्तार मानला जातो. +वर्तमान भू-राजकीय संदर्भात पाहिल्यास तुर्कस्तानाचा आग्नेय भाग, इराकचा उत्तर भाग, सीरियाचा ईशान्य भाग व इराणचा वायव्य भाग या चार भागांमध्ये बृहद्कुर्दिस्तान विभागला गेला आहे. कुर्द लोकांमध्ये स्वतंत्र राष्ट्रीयत्वाची प्रबळ भावना असून स्वतंत्र कुर्दी राष्ट्रासाठी किंवा स्वायत्ततेसाठी येथे सतत संघर्ष सुरू आहे. सध्या इराक देशामधील कुर्दिस्तानी भागाला स्वायत्तता आहे. इराण देशामध्ये देखील कुर्दिस्तान प्रांत आहे परंतु तो स्वायत्त नाही. +आर्बिल व सुलेमानिया ही उत्तर इराकमधील दोन मोठी शहर कुर्दिस्तानचा भाग आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9429.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9429.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cb7d9d7dbd679bb8988b65a6a50eb2bc01c88b76 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9429.txt @@ -0,0 +1 @@ +बृहद्रथ मौर्य हा मौर्य वंशातील शेवटचा सम्राट होता. बौद्ध धम्माच्या अति अनास्थेमुळे तो निष्क्रिय व उदासीन बनला होता. मौर्य साम्राज्य याच्या काळात फारच मोडकळीस आलेले होते. एका सैनिकी समारोहात भारतीय संस्कृती व क्षत्रिय अस्मितेचा अपमान केल्यामुळे क्रोधित होऊन, मौर्य साम्राज्याचा सेनापती पुष्यमित्र शुंग याने बृहद्रथाचा वध केला. समर्थक सरदार व सैनिकांनी त्याला सम्राट घोषित केले व शुंग साम्राज्याच्या उदय झाला. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9434.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9434.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1e89ab4b03a89ae44311304bd8dffbaf8734f759 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9434.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ग्रेटर मॅंचेस्टर हा इंग्लंडमधील एक शहरी परगणा (काउंटी) आहे. मॅंचेस्टर शहर हे ग्रेटर मॅंचेस्टरचा भाग आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9436.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9436.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0bd59ca3c7637f273b3f0ce2e71e0a3df1ff0471 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9436.txt @@ -0,0 +1,637 @@ +बृहन्महाराष्ट्र मंडळ या लेखांत महाराष्ट्राबाहेरच्या व भारताबाहेरील मराठीभाषकांच्या भाषिक संघटनांची माहिती दिली आहे. महाराष्ट्राबाहेर जाणाऱ्या मराठी लोकांनी ठिकठिकाणी महाराष्ट्र मंडळांची स्थापना केली आहे. ’अमृतातेही पैजा जिंके’ अशा मराठी भाषेला व संस्कृतीला परप्रदेशात जपण्याचा प्रयत्न होत असतो. महाराष्ट्राबाहेरची व परदेशातली काही महत्त्वाची महाराष्ट्र मंडळे पुढील प्रमाणे- +नवी दिल्ली येथील बृहन्महाराष्ट्र मंडळाचे प्रशासकीय कार्यालय +१००५६ मुल्तानी ढांडा , पहाडगंज पोलिसस्टेशन समोर ,पहाडगंज, +नवी दिल्ली – ११००५५ येथे आहे. या कार्यालयाने संपूर्ण बृहन्महाराष्ट्रातील संस्थांची परिचय सूचीची चवथी आवृत्ती प्रकाशित केली गेली आहे. परिचय सूचीत विभिन्न संस्थांची नावे, पत्ते, फोन नंबर, पदाधिकारी, निवासी व्यवस्था याबद्दल माहिती दिली गेली आहे. परिचय सूचीची किंमत रु.२००/- (डिमांड ड्राफ्ट – बृहन्महाराष्ट्र मंडळ, नवी दिल्ली या नावाने पाठवावा) किंवा, +परिचय सूचीसाठी +श्री. वसंत चांदूरकर ४७ बी-१ ए, गौतम नगर, भोपाळ ४६२०२३, मो. ०९९९३००६४८२, manishchandurkar@gmail.com +यांच्याकडे संपर्क करावा . +महाराष्ट्र मंडळ, +कचहरी रोड, महात्मा गांधी मार्ग, अजमेर, राजस्थान ३०५००१ +फोन - (०१४५) २६३२२०० - निवास सुविधा +श्री श्रीरंग समस्त महाराष्ट्रीय ज्ञाति समाज, अमरेली +द्वारा - दत्तात्रेय शं. वैद्य, तुळजाई, जिल्हा लायब्ररीमागे, अमरेली, गुजरात ३६५६०१ +महाराष्ट्र लोकसेवा मंडळ, +टिळक स्मारक भवन, ऑफ जी. टी. रोड, अलोपीबाग, अलाहाबाद, उत्तर प्रदेश २११००६ +दूरध्वनी - (०५३२) २६६७४११ - निवास सुविधा +अखिल भारतीय महाराष्ट्र तीर्थपुरोहित संघ, +प्रयाग महाराष्ट्र भवन, गोपाळ मंदिर, ११२, मीरागल्ली, दारागंज रेल्वे स्थानकसमोर, दारागंज, अलाहाबाद, उत्तर प्रदेश २११००६ +महाराष्ट्र समाज, +खरे कॉम्लेक्स, सिव्हिल हॉस्पिटलसमोर, अशोकनगर, +मध्यप्रदेश ४७३३३१. +फोन - (०७५४३) २२०६८० +महाराष्ट्र मंडळ, +मराठी प्राथमिक शाळा, बडे मंदिराजवळ, इटारसी, +मध्य प्रदेश ४६११११ +(०७५७२) २३४४८८ +मराठी समाज, +लोहामंडी स्कूलच्या बाजूस, ३१, पंचशीलनगर, स्नेहनगर, इंदूर, +मध्य प्रदेश ४५२००१; +(०७३१) २४४६१३२ - निवास सुविधा +सानंद न्यास, +४१७, ट्रेड हाऊस, १४/३, साऊथ तुकोगंज, इंदूर, मध्य प्रदेश ४५२००१; फोन - (०७३१) २५१६१६२ +महाराष्ट्र साहित्य सभा, +६९८, म. गांधी मार्ग, इंदूर, +मध्य प्रदेश ४५२००७, +फोन - (०७३१) २५३६२७७ +श्री अहल्योत्सव समिती, +अहल्या स्मृती सदन, २१, प्रिन्स यशवंत रोड, इंदूर, +मध्य प्रदेश ४५२००२ +महाराष्ट्र ब्राह्मण सभा, +५९, देवी अहल्या मार्ग, जेल रोड, इंदूर, +मध्य प्रदेश ४५२००७, फोन +(०७३१) २५३६२७७ +महाराष्ट्र विकास मंडळ, +‘तृप्ती’, जे - १५०, रविशंकर शुक्लनगर, एल. आय. जी. कॉलनी, इंदूर, +मध्य प्रदेश ४५२००८, +फोन(०७३१) २५७०४९० +महाराष्ट्र मंडळ, +७० बी, वैशालीनगर, इंदूर, +मध्य प्रदेश ४५२००९, +मेघदूत महाराष्ट्र मंडळ, +द्वारा - प. दि. मुळ्ये, स्कीम नं. ७४, प्लॉट नं. ए. डी. ३९७, विजयनगर, इंदूर, +मध्य प्रदेश ४५२०१०, +फोन (०७३१) २५५००७० +आपले वाचनालय, +११ बी, राजेंद्रनगर, इंदूर, +मध्य प्रदेश ४५२०१२, +(०७३१) २३२११९२ +महाराष्ट्र समाज +मानस भवन, राजेंद्रनगर, इंदूर ४५२०१२, +फोन (०७३१) २३२१०२७ +महाराष्ट्र समाज, +टिळक स्मृती मंदिर, ४९, क्षीरसागर, उज्जैन, +मध्य प्रदेश ४५६००१ +(०७३४) २५५६२८४ +महाराष्ट्र मित्रमंडळ, +६७, एम. आय. जी., इंदिरानगर, आगरा रोड, उज्जैन ४५६००१ +श्री. अच्युतानंद गुरू आखाडा व्यायामशाळा +८ योगीपुरा, रामघाट, उज्जैन ४५६००१ +मध्यप्रदेश मराठी साहित्य संघ +के-१८, ‘अस्मिता’, ऋषीनगर, उज्जैन ४५६००१ +महाराष्ट समाज, +३८४, भूपालपुरा, जोधपूर डेअरीजवळ, उदयपूर, राजस्थान ३१३००१ - निवास सुविधा. +श्री संत ज्ञानेश्‍वर माउली मराठी साहित्य मंडळ, +द्वारा - श्री तिरुमला उच्च प्राथमिक विद्यालय, बसवण्ण गल्लीच्या बाजूला, औराद (बा.), +जि. बिदर ५८५३२६ +महाराष्ट्र समाज, +श्रीपाद मेंढाळकर, श्रीराम मंदिर, नवी आळी, कन्नोद, जि. देवास, मध्य प्रदेश ४५५३३२ +माय मराठी मंडळ, करनाल, हरियाणा. +अध्यक्ष – डॉ. शंकर मोहन शेटे +shankarshete1923@yahoo.co.in +महाराष्ट्र मंडळ, +१५, हाजरा रोड, कालिघाट, कलकत्ता ७०००२६. +फोन (०३३) २४७५४५३२ +महाराष्ट्र निवास, +१५, हाजरा रोड, कालिघाट, कलकत्ता ७०००२६. +फोन (०३३) २४७५००७१ - निवास सुविधा. +महाराष्ट्र मंडळ, +१०/४२८, खलासी लाईन, कानपूर, उत्तर प्रदेश २०८००१ +दूरध्वनी - (०५१२) २५२५७०० - ७० जणांसाठी निवास सुविधा. +महाराष्ट्र मंडळ, कोइम्बतूर. +महाराष्ट्र समाज, +डडवाडा, जि. कोटा, राजस्थान ३२४००२ - (०७४४) २४६४६२१ +नूतन महाराष्ट्र समाज सेवा समिती, +द्वारा घ. वा. गोखले, १/ई-२९, तलवंडी, जि. कोटा, राजस्थान ३२४००५ +महाराष्ट्र मंडळ, +गाडगीळवाडी, मेन हिंदी शाळेसमोर, +हाटकेश्‍वर रोड, खांडवा, +मध्य प्रदेश ४५०००१ +(०७३३) २२४९१११ +आर्य महिला समाज, +वामनराव देव मार्ग,खांडवा ४५०००१ +महाराष्ट्र समाज, +चांदोरकर वाडा, खुरई, जि. सागर, +मध्य प्रदेश ४७०११७ +महाराष्ट्र मंडळ, +द्वारा - दत्तात्रेय खोत, न्यू ॲपोस्टॉलिक चर्चच्या मागे, गांधीनगर, अबू रोड, राजस्थान ३०७०२६८ +महाराष्ट्र समाज +सेक्टर २१/३०, बसस्टॅंडजवळ, गांधीनगर, गुजरात ३८२०२१. +महाराष्ट्र मंडळ +गणेश भवन, प्लॉट नं. ५८, सेक्टर-८, टागोर रोड, गांधी धाम, कच्छ ३७०२०९ +फोन (०७९) २३२१२१४८ +महाराष्ट्र समाज, +गोपाळ मंदिर, नयापुरा, गुणा, +मध्य प्रदेश ४७३००१ +फोन - (०७५४२) २२०४७१ - निवास सुविधा +मराठी साहित्य मंडळ +वल्लभभाई पटेल चौक, स्टेशन बाजार, +गुलबर्ग ५८५१०२. +फोन - (०८४७२) २३२२०७ +मराठा महासंघ, +मराठा भवन, न्यू राघवेंद्र कॉलनी, ब्रह्मपूर, +गुलबर्ग ५८५१०३ +फोन - (०८४७२) २२२९२९ +नूतन महाराष्ट्र स्नेहवर्धक मंडळ, +द्वारा - डॉ. अनिल माणके, माणके हॉस्पिटल, एल. आय. सी. रोड, गोधरा, जि. पंचमहाल, गुजरात ३८९००१. +फोन (०२६७२) २४३१२९ +मराठा हितकारिणी सभा, +शिवाजी भवन, जवाहर कॉलनी, लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +डॉ. हरि रामचंद्र दिवेकर स्मारक समिती, +द्वारा - पं. काशीनाथ जोशी, बक्षी की गोठ, लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१. +फोन (०७५१) २३२८०८३ +शारदोपासक मंडळ, +द्वारा - डॉ. केशव र. कान्हेरे, सातभाई की गोठ, लक्ष्मीगंज, लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +महाराष्ट्र समाज, +जयेंद्रगंज, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००९ +महाराष्ट्र क्षत्रिय हितचिंतक सभा, +श्री जयाजी मराठा बेर्डिंग हाऊस, जयेंद्रगंज, लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००९ +सरस्वती संघ, +जयेंद्रगंज, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००९. +फोन - (०७५१) २४२०५५१ +महाराष्ट्र सांस्कृतिक मंडळ, +५ बी, हरिओम् कॉलनी, मुरार, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००६ +वनिता समाज, +लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +मराठी महिला मंडळ, +लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +अभिनव अभ्यास मंडळ, +द्वारा - अनिल कुंटे, इ - १०, तानसेन मार्ग, गांधीनगर - १, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +महाराष्ट्र ब्राह्मण सभा, +सभा भवन, लाला का बाजार, लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +फोन २३३०४४ +महाराष्ट्र समाज, +डॉ. केतकर भवन, स्टेशन रोड, डबरा जि. ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७५११० +महाराष्ट्र समाज, +श्रीपाद मेंढाळकर, श्रीराम मंदिर, नवी आळी, कन्नोद, जि. देवास, मध्य प्रदेश ४५५३३२ +माय मराठी मंडळ, करनाल, हरियाणा. +अध्यक्ष – डॉ. शंकर मोहन शेटे +shankarshete१९२३@yahoo.co.in +महाराष्ट्र मंडळ, +१५, हाजरा रोड, कालिघाट, कलकत्ता ७०००२६. +फोन (०३३) २४७५४५३२ +महाराष्ट्र निवास, +१५, हाजरा रोड, कालिघाट, कलकत्ता ७०००२६. +फोन (०३३) २४७५००७१ - निवास सुविधा. +महाराष्ट्र मंडळ, +१०/४२८, खलासी लेन, कानपूर, उत्तर प्रदेश २०८००१ +दूरध्वनी - (०५१२) २५२५७०० - ७० जणांसाठी निवास सुविधा. +महाराष्ट्र मंडळ, कोइम्बतूर. +महाराष्ट्र समाज, +डडवाडा, जि. कोटा, राजस्थान ३२४००२ - (०७४४) २४६४६२१ +नूतन महाराष्ट्र समाज सेवा समिती, +द्वारा घ. वा. गोखले, १/ई-२९, तलवंडी, जि. कोटा, राजस्थान ३२४००५ +महाराष्ट्र मंडळ, +गाडगीळवाडी, मेन हिंदी शाळेसमोर, +हाटकेश्‍वर रोड, खांडवा, +मध्य प्रदेश ४५०००१ +(०७३३) २२४९१११ +आर्य महिला समाज, +वामनराव देव मार्ग,खांडवा ४५०००१ +महाराष्ट्र समाज, +चांदोरकर वाडा, खुरई, जि. सागर, +मध्य प्रदेश ४७०११७ +महाराष्ट्र मंडळ, +द्वारा - दत्तात्रेय खोत, न्यू ॲपोस्टॉलिक चर्चच्या मागे, गांधीनगर, अबू रोड, राजस्थान ३०७०२६८ +महाराष्ट्र समाज +सेक्टर २१/३०, बसस्टॅंडजवळ, गांधीनगर, गुजरात ३८२०२१. +महाराष्ट्र मंडळ +गणेश भवन, प्लॉट नं. ५८, सेक्टर-८, टागोर रोड, गांधी धाम, कच्छ ३७०२०९ +फोन (०७९) २३२१२१४८ +महाराष्ट्र समाज, +गोपाळ मंदिर, नयापुरा, गुणा, +मध्य प्रदेश ४७३००१ +फोन - (०७५४२) २२०४७१ - निवास सुविधा +मराठी साहित्य मंडळ +वल्लभभाई पटेल चौक, स्टेशन बाजार, +गुलबर्ग ५८५१०२. +फोन - (०८४७२) २३२२०७ +मराठा महासंघ, +मराठा भवन, न्यू राघवेंद्र कॉलनी, ब्रह्मपूर, +गुलबर्ग ५८५१०३ +फोन - (०८४७२) २२२९२९ +नूतन महाराष्ट्र स्नेहवर्धक मंडळ, +द्वारा - डॉ. अनिल माणके, माणके हॉस्पिटल, एल. आय. सी. रोड, गोधरा, जि. पंचमहाल, गुजरात ३८९००१. +फोन (०२६७२) २४३१२९ +मराठा हितकारिणी सभा, +शिवाजी भवन, जवाहर कॉलनी, लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +डॉ. हरि रामचंद्र दिवेकर स्मारक समिती, +द्वारा - पं. काशीनाथ जोशी, बक्षी की गोठ, लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१. +फोन (०७५१) २३२८०८३ +शारदोपासक मंडळ, +द्वारा - डॉ. केशव र. कान्हेरे, सातभाई की गोठ, लक्ष्मीगंज, लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +महाराष्ट्र समाज, +जयेंद्रगंज, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००९ +महाराष्ट्र क्षत्रिय हितचिंतक सभा, +श्री जयाजी मराठा बेर्डिंग हाऊस, जयेंद्रगंज, लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००९ +सरस्वती संघ, +जयेंद्रगंज, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००९. +फोन - (०७५१) २४२०५५१ +महाराष्ट्र सांस्कृतिक मंडळ, +५ बी, हरिओम् कॉलनी, मुरार, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००६ +वनिता समाज, +लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +मराठी महिला मंडळ, +लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +अभिनव अभ्यास मंडळ, +द्वारा - अनिल कुंटे, इ - १०, तानसेन मार्ग, गांधीनगर - १, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +महाराष्ट्र ब्राह्मण सभा, +सभा भवन, लाला का बाजार, लष्कर, ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७४००१ +फोन २३३०४४ +महाराष्ट्र समाज, +डॉ. केतकर भवन, स्टेशन रोड, डबरा जि. ग्वाल्हेर, +मध्य प्रदेश ४७५११०==भारताच्या महाराष्ट्र मंडळांचे पत्ते (च ते झ)== +महाराष्ट्र मंडळ +प्लॉट नं. २४७, सेक्टर - १९ / डी, चंडीगढ १६००१९ +महाराष्ट्र मंडळ, +सी ८५, प्रदापनगर, चित्तोडगढ, राजस्थान ३१२००१. +फोन - ३०७०२६ +महाराष्ट्र मंडळ, +सी -८५, प्रतापनगर, चित्तोडगढ, राजस्थान ३१२००१ +फोन (०१४७२) २४२६११ +महाराष्ट्र मंडळ +६१, ई. व्ही. के. संपत रोड, व्हेपेरी, चेन्नई ६००००७ +फोन (०४४) २६६१८१२८ - निवास सुविधा. +श्री भवानी महाराष्ट्र मंडळ +महाराष्ट्र भवन, ३ महाराष्ट्र मार्ग, बेनीगंज, छतरपूर, +मध्य प्रदेश ४७१००१. +फोन - (०७६८२) २४३३८९ - निवास सुविधा +महाराष्ट्र भाषिक मंडळ +मार्ग नं. १७ प्लॉट नं. ७२८, शांतिनगर, दमोह नाका, जबलपूर ४८२००२ +आधारताल महाराष्ट्र समाज, +३१ न्यू रामनगर, आधारताल, जबलपूर ४८२००४ +महाराष्ट्र ब्रह्मवृंद समाज, +द्वारा - श्री राधाकृष्ण मंदिर, लार्डगंज, जबलपूर, +मध्य प्रदेश ४८२००२ +महाराष्ट्र हितकारी मंडळ +‘के’ रोड, बिस्टुपूर, जमशेदपूर ८३१००१. +फोन - (०६५७) २४२४०१६ +जयपूर महाराष्ट्र मंडळ, +महाराष्ट्र भवन, विनोबा मार्ग, सी स्कीम, अशोकनगर, जयपूर, राजस्थान +फोन ३०२००१. फोन (०१४१) २३६५८७२ - निवास सुविधा +महाराष्ट्र समाज, +डी - ३१, शास्त्रीनगर, जोधपूर, राजस्थान ३४२००३. +फोन (०२९१) २६१२३६० - निवास सुविधा +महाराष्ट्र समाज, +१२०१, नेहरू मार्ग, झाबुआ, +मध्य प्रदेश ४५७६६१ +महाराष्ट्र सांस्कृतिक एवम् सामाजिक संस्था, +द्वारा - अरुण गोगटे, इ. - २८३, आय. बी., खेतडीनगर, झुनझुनू, राजस्थान ३३५०४. +फोन (१५९२) २१४४ +श्री महाराष्ट्र ब्राह्मण दत्त मंदिर संस्था, +टिमरनी, जि. होशंगाबाद, +मध्य प्रदेश ४६१२२८ +महाराष्ट्र समाज, +डडवाडा, जि. कोटा, राजस्थान ३२४००२ - (०७४४) २४६४६२१ +गोमंतक मराठी भाषा परिषद, +‘सूरश्री’, ढवळी फोंडा, गोवा ४०३४०१. +फोन (०८३२) २३१४६७२ +नूतन महाराष्ट्र समाज सेवा समिती, +द्वारा घ. वा. गोखले, १/इ-२९, तलवंडी, जि. कोटा, राजस्थान ३२४००५ +महाराष्ट्र मंडळ, +श्री गणेश चिकित्सा भवन परिसर, दमोह, +मध्य प्रदेश ४७०६६१. +फोन - (०७८१२) २२५०५७ +महाराष्ट्रीय स्नेह-संवर्धक समाज, +बृहन्महाराष्ट्र भवन, पहाडगंज पोलीस स्टेशनसमोर, नवी दिल्ली ११००५५, +दूरध्वनी - (०११) २३६८२४१४ +महाराष्ट्रीय समाज बिल्डिंग ट्रस्ट, +बृहन्महाराष्ट्र भवन, पहाडगंज पोलीस स्टेशनसमोर, नवी दिल्ली ११००५५, +दूरध्वनी - (०११) २३६७९००८, २३६७०५२० +दिल्ली महाराष्ट्रीय शैक्षणिक व सांस्कृतिक संस्था, +नूतन मराठी स्कूल कंपाउंड, वालचंद प्लेस, आराम बाग, पहाडगंज, नवी दिल्ली ११००५५. +दूरध्वनी - (०११) २३६७४१६५, २३५२८९१९ +पूर्वांचल महाराष्ट्र मंडळ, +बी-८०, आनंद विहार, आय.पी. एक्स्टेंशन - २, +दिल्ली ११००९२ +दूरध्वनी - (०११) २२१५१२२८ +महाराष्ट्र मित्रमंडळ, +श्री दत्त विनायक मंदिर संस्थान, सी-२/ए, जनकपुरी, नवी दिल्ली ११००५८ +महाराष्ट्र परिचय केंद्र, +ए-८ स्टेट एम्पोरिया बिल्डिंग, +बाबा खडकसिंग मार्ग, नवी दिल्ली ११०००१ +महाराष्ट्र समाज, +२/१, मुक्ती मार्ग, आनंदपुरा, देवास, +मध्य प्रदेश ४५५००१ फोन - (०७२७२) २२३१४४ +मराठी सांस्कृतिक मंडळ, +३० एम. आय. जी., जवाहरनगर, देवास, +मध्य प्रदेश ४५५००१ +महाराष्ट्र समाज +मनोहर धोडपकर, शिक्षिका आवास गृह, नागचोथरा, पो. खेडा, ता. बदनावर, जि. धार, +मध्य प्रदेश ४५४६६० +महाराष्ट्र परिचय केंद्र, +काकुले इमारत, दादा वैद्य रोड, पणजी ४०३००१. +श्री गजानन मंडळी +भद्र, पाटण - श्री गणेशवाडी, भद्र, पाटण, गुजरात ३८४२६५. +महाराष्ट्र मंडळ, +सर्पंटाइन रोड, दरोगा प्रसाद राय मार्ग, पटना, बिहार ८०००१ +श्री गणेश मंदिर, +सी सेक्टर, पिपलानी जिल्हा - भोपाळ) +महाराष्ट्र मंडळ, +बडी बस्ती, पुष्कर, राजस्थान ३०५०२२ - निवास सुविधा +श्री महाराष्ट्र मंडळ ट्रस्ट +पोरबंदर - द्वारा - मीरा वॉच कंपनी, सुदामा चौक, पोरबंदर, गुजरात ३६०५७५, +बंगलोर महाराष्ट्र मंडळ, +२८, न्यू सेकंड क्रॉस, गांधीनगर, बंगलोर ५६०००९. +फोन (०८०) २२२६२१७६ - निवास सुविधा. +http://www.mmbangalore.org.in Archived 2018-06-23 at the Wayback Machine. +अध्यक्ष – स्मिता पोंक्षे +admin@mmbangalore.com +ब्राह्मण सभा, +सरस्वती सदन, प्रताप मार्ग, दांडिया बाजार, बडोदा, गुजरात ३९०००१. +फोन (०२६५) २४१३८८४ +मराठी वाङ्‌मय परिषद, +३०६, सागरिका चेंबर्स, अमृत रसघरसमोर, दांडिया बाजार, बडोदा ३९०००१. +महाराष्ट्र मंडळ, +उद्धव शुक्रे, पहिला मजला, गजानंद कॉम्प्लेक्स, प्रणव सोसायटी, मांजलपूर, बडोदा ३९०००४. +पश्‍चिम विभाग महाराष्ट्र मंडळ, +गुजरात स्लम क्लिअरन्स बोर्ड बेसमेंट, बँक ऑफ इंडियाजवळ, सुभानपुरा, बडोदा ३९०००७. +फोन (०२६५) २३४२६६६ +पूर्व विभाग महाराष्ट्र मंडळ, +जे. बी. निंबाळकर, १९, परितोष सोसायटी, नवजीवन बसस्टॉपजवळ, आजवा रोड, बडोदा ३९००१९ +कारेली बाग महाराष्ट्र मंडळ +३१, कारेली बाग सोसायटी, ब्राईट स्कूलजवळ, व्ही. आय. पी. रोड, कारेली बाग, बडोदा ३९००२२ +गोमंतक मराठी अकादमी, +मराठी भवन, आल्त पर्वरी, बार्देश, गोवा ४०३५२१. +महाराष्ट्र मंडळ, +पारिजात कॉलनी परिसर, अमेरी रोड, नेहरूनगर, बिलासपूर, छत्तीसगढ +रेल्वे महाराष्ट्र मंडळ, +रामदासनगर, बिलासपूर, छत्तीसगढ ४९५००१ +महाराष्ट्र मंडळ, +द्वारा - अनिल आचवल, गढी, बीना, जि. सागर ४७०११३, +फोन - (०७५८०) २२३४२२, २२३४८१, २२५०४७ +श्री तुकाराम महाराज सामाजिक व शैक्षणिक ट्रस्ट, +२०१, देशमुख रोड, टिळकवाडी, बेळगाव ५९००३. +महाराष्ट्र मंडळ, +आर. जी. देशपांडे, एस. बी. आय. समोर, सिव्हिल लाइन्स, बैतुल ४६००१ +महाराष्ट्र समाज, +१६५४ - ए, सरदारनगर, भावनगर, गुजरात ३६४००२ +स्नेहसंवर्धक मंडळ, +प्लॉट नं. ११, डी. ॲव्हेन्यू, सेक्टर ६, भिलाईनगर, छत्तीसगढ ४९०००१ +मराठा मित्रमंडळ, +श्रीमॉंतुळजाभवानी मंदिर, कल्याण कॉलेजसमोर , प्लॉट ६-ए, स्टीट ५, सेक्टर ७, भिलाईनगर, छत्तीसगढ ४९०००१ +महाराष्ट्र स्नेहसंवर्धक मंडळ, +दुकान नं. ७, म्युनिसिपल शॉपिंग सेंटर, सरपट गेट, भुज ३७०००१ राजस्थान??? +महाराष्ट्र मंडळ, +सी-९, युनिट - ९, इपिकोल हाऊसच्या मागे, भुवनेश्‍वर ७५१००७. निवास सुविधा. +Bhubaneswar / भुवनेश्वर -२ +महाराष्ट्र मंडळ, भुवनेश्वर +अध्यक्ष – श्री विजय कुशारे +maharashtramandalorissa@yahoo.com +मध्य प्रदेश मराठी समाज महासंघ, +द्वारा - महाराष्ट्र समाज, महाराष्ट्र समाज भवन, तुलसीनगर, भोपाळ. (२०१६ सालचे पदाधिकारी : नीला करंबळेकर( मोबाईल -९४२५० २८१०४)- अध्यक्ष; विद्या चौधरी- सचिव; घाणेकर- कोषाध्यक्ष) +मध्य प्रदेश ४६२००३, +फोन - (०७५५) २५५७२४१ +महाराष्ट्र समाज भवन ट्रस्ट, +महाराष्ट्र समाज भवन, तुलसीनगर, भोपाळ, +मध्य प्रदेश ४६२००३, +फोन - (०७५५) २७६५४०५ +मराठी सांस्कृतिक मंडळ, +गणेश मंदिर, ‘सी’ सेक्टर, पिपलानी, भोपाळ, +मध्य प्रदेश ४६२०२१. +महाराष्ट्र मंडळ, +बी -९, जास्मिन पार्क अपार्टमेंट्स, पिंटोज लेन, कर्नाटक करंगलपाडी, +मंगळूर ५७५००३. +फोन - (0824) 2454732. +(President Prasad Kshirsagar (Rtd. IAS) 9448953723) +गोमंत विद्या निकेतन +पोस्ट ऑफिसजवळ, आबे द फारिया रोड, +मडगाव ४०३६०१ +निवास सुविधा. +महाराष्ट्र समाज +मारुती मंदिर, प्रेम कॉलनी, स्टेशन रोड, मंदसौर ४५८००१ मध्य प्रदेश???? - निवास सुविधा +महाराष्ट्र समाज, +सौ. नमिता नवीन कर्णिक, ३१, बसस्टॅंड, दत्त बस सर्व्हिस, मनावर, जि. धार, +मध्य प्रदेश ४५४४४६ +महाराष्ट्र समाज, +टिळक चौक, महू, +मध्य प्रदेश ४५३४४१- निवास सुविधा +भगिनी समाज, +द्वारा - महाराष्ट्र समाज, महाराष्ट्र समाज मार्ग, महू, +मध्य प्रदेश ४५३४४१ +महाराष्ट्र समाज +द्वारा - गोविंद निमगावकर, गुणाकार शर्मा का मकान, आर. टी. ओ. के पीछे, दत्तपुरा, मुरैना, +मध्य प्रदेश ४७६००१. +श्री स्नेह मंडळ, +२९९२/१, श्रीपाद, वि. वि. मोहल्ला, थर्ड मेन, +म्हैसूर ५७०००२. +फोन - (०८२१) २५१३४७८. +श्री महाराष्ट्र ब्राह्मण दत्त मंदिर संस्था, +टिमरनी, जि. होशंगाबाद, +मध्य प्रदेश ४६१२२८ +महाराष्ट्र समाज, +डडवाडा, जि. कोटा, राजस्थान ३२४००२ - (०७४४) २४६४६२१ +गोमंतक मराठी भाषा परिषद, +‘सूरश्री’, ढवळी फोंडा, गोवा ४०३४०१. +फोन (०८३२) २३१४६७२ +नूतन महाराष्ट्र समाज सेवा समिती, +द्वारा घ. वा. गोखले, १/इ-२९, तलवंडी, जि. कोटा, राजस्थान ३२४००५ +महाराष्ट्र मंडळ, +श्री गणेश चिकित्सा भवन परिसर, दमोह, +मध्य प्रदेश ४७०६६१. +फोन - (०७८१२) २२५०५७ +महाराष्ट्रीय स्नेह-संवर्धक समाज, +बृहन्महाराष्ट्र भवन, पहाडगंज पोलीस स्टेशनसमोर, नवी दिल्ली ११००५५, +दूरध्वनी - (०११) २३६८२४१४ +महाराष्ट्रीय समाज बिल्डिंग ट्रस्ट, +बृहन्महाराष्ट्र भवन, पहाडगंज पोलीस स्टेशनसमोर, नवी दिल्ली ११००५५, +दूरध्वनी - (०११) २३६७९००८, २३६७०५२० +दिल्ली महाराष्ट्रीय शैक्षणिक व सांस्कृतिक संस्था, +नूतन मराठी स्कूल कंपाउंड, वालचंद प्लेस, आराम बाग, पहाडगंज, नवी दिल्ली ११००५५. +दूरध्वनी - (०११) २३६७४१६५, २३५२८९१९ +पूर्वांचल महाराष्ट्र मंडळ, +बी-८०, आनंद विहार, आय.पी. एक्स्टेंशन - २, +दिल्ली ११००९२ +दूरध्वनी - (०११) २२१५१२२८ +महाराष्ट्र मित्रमंडळ, +श्री दत्त विनायक मंदिर संस्थान, सी-२/ए, जनकपुरी, नवी दिल्ली ११००५८ +महाराष्ट्र परिचय केंद्र, +ए-८ स्टेट एम्पोरिया बिल्डिंग, +बाबा खडकसिंग मार्ग, नवी दिल्ली ११०००१ +महाराष्ट्र समाज, +२/१, मुक्ती मार्ग, आनंदपुरा, देवास, +मध्य प्रदेश ४५५००१ फोन - (०७२७२) २२३१४४ +मराठी सांस्कृतिक मंडळ, +३० एम. आय. जी., जवाहरनगर, देवास, +मध्य प्रदेश ४५५००१ +महाराष्ट्र समाज +मनोहर धोडपकर, शिक्षिका आवास गृह, नागचोथरा, पो. खेडा, ता. बदनावर, जि. धार, +मध्य प्रदेश ४५४६६० +महाराष्ट्र परिचय केंद्र, +काकुले इमारत, दादा वैद्य रोड, पणजी ४०३००१. +श्री गजानन मंडळी +भद्र, पाटण - श्री गणेशवाडी, भद्र, पाटण, गुजरात ३८४२६५. +महाराष्ट्र मंडळ, +सर्पंटाइन रोड, दरोगा प्रसाद राय मार्ग, पटना, बिहार ८०००१ +श्री गणेश मंदिर, +सी सेक्टर, पिपलानी जिल्हा - भोपाळ) +महाराष्ट्र मंडळ, +बडी बस्ती, पुष्कर, राजस्थान ३०५०२२ - निवास सुविधा +श्री महाराष्ट्र मंडळ ट्रस्ट +पोरबंदर - द्वारा - मीरा वॉच कंपनी, सुदामा चौक, पोरबंदर, गुजरात ३६०५७५, +बंगलोर महाराष्ट्र मंडळ, +२८, न्यू सेकंड क्रॉस, गांधीनगर, बंगलोर ५६०००९. +फोन (०८०) २२२६२१७६ - निवास सुविधा. +http://www.mmbangalore.org.in Archived 2018-06-23 at the Wayback Machine. +अध्यक्ष – स्मिता पोंक्षे +admin@mmbangalore.com +ब्राह्मण सभा, +सरस्वती सदन, प्रताप मार्ग, दांडिया बाजार, बडोदा, गुजरात ३९०००१. +फोन (०२६५) २४१३८८४ +मराठी वाङ्‌मय परिषद, +३०६, सागरिका चेंबर्स, अमृत रसघरसमोर, दांडिया बाजार, बडोदा ३९०००१. +महाराष्ट्र मंडळ, +उद्धव शुक्रे, पहिला मजला, गजानंद कॉम्प्लेक्स, प्रणव सोसायटी, मांजलपूर, बडोदा ३९०००४. +पश्‍चिम विभाग महाराष्ट्र मंडळ, +गुजरात स्लम क्लिअरन्स बोर्ड बेसमेंट, बँक ऑफ इंडियाजवळ, सुभानपुरा, बडोदा ३९०००७. +फोन (०२६५) २३४२६६६ +पूर्व विभाग महाराष्ट्र मंडळ, +जे. बी. निंबाळकर, १९, परितोष सोसायटी, नवजीवन बसस्टॉपजवळ, आजवा रोड, बडोदा ३९००१९ +कारेली बाग महाराष्ट्र मंडळ +३१, कारेली बाग सोसायटी, ब्राईट स्कूलजवळ, व्ही. आय. पी. रोड, कारेली बाग, बडोदा ३९००२२ +गोमंतक मराठी अकादमी, +मराठी भवन, आल्त पर्वरी, बार्देश, गोवा ४०३५२१. +महाराष्ट्र मंडळ, +पारिजात कॉलनी परिसर, अमेरी रोड, नेहरूनगर, बिलासपूर, छत्तीसगढ +रेल्वे महाराष्ट्र मंडळ, +रामदासनगर, बिलासपूर, छत्तीसगढ ४९५००१ +महाराष्ट्र मंडळ, +द्वारा - अनिल आचवल, गढी, बीना, जि. सागर ४७०११३, +फोन - (०७५८०) २२३४२२, २२३४८१, २२५०४७ +श्री तुकाराम महाराज सामाजिक व शैक्षणिक ट्रस्ट, +२०१, देशमुख रोड, टिळकवाडी, बेळगाव ५९००३. +महाराष्ट्र मंडळ, +आर. जी. देशपांडे, एस. बी. आय. समोर, सिव्हिल लाइन्स, बैतुल ४६००१ +महाराष्ट्र समाज, +१६५४ - ए, सरदारनगर, भावनगर, गुजरात ३६४००२ +स्नेहसंवर्धक मंडळ, +प्लॉट नं. ११, डी. ॲव्हेन्यू, सेक्टर ६, भिलाईनगर, छत्तीसगढ ४९०००१ +मराठा मित्रमंडळ, +श्रीमॉंतुळजाभवानी मंदिर, कल्याण कॉलेजसमोर , प्लॉट ६-ए, स्टीट ५, सेक्टर ७, भिलाईनगर, छत्तीसगढ ४९०००१ +महाराष्ट्र स्नेहसंवर्धक मंडळ, +दुकान नं. ७, म्युनिसिपल शॉपिंग सेंटर, सरपट गेट, भुज (कच्छ-गुजराथ) ३७०००१ +महाराष्ट्र मंडळ, +सी-९, युनिट - ९, इपिकोल हाऊसच्या मागे, भुवनेश्‍वर ७५१००७. निवास सुविधा. +Bhubaneswar / भुवनेश्वर -२ +महाराष्ट्र मंडळ, भुवनेश्वर +अध्यक्ष – श्री विजय कुशारे +maharashtramandalorissa@yahoo.com +मध्य प्रदेश मराठी समाज महासंघ, +द्वारा - महाराष्ट्र समाज, महाराष्ट्र समाज भवन, तुलसीनगर, भोपाळ, +मध्य प्रदेश ४६२००३, +फोन - (०७५५) २५५७२४१ +महाराष्ट्र समाज भवन ट्रस्ट, +महाराष्ट्र समाज भवन, तुलसीनगर, भोपाळ, +मध्य प्रदेश ४६२००३, +फोन - (०७५५) २७६५४०५ +मराठी सांस्कृतिक मंडळ, +गणेश मंदिर, ‘सी’ सेक्टर, पिपलानी, भोपाळ, +मध्य प्रदेश ४६२०२१. +महाराष्ट्र मंडळ, +बी -९, जास्मिन पार्क अपार्टमेंट्स, पिंटोज लेन, कर्नाटक करंगलपाडी, +मंगळूर ५७५००३. +फोन - (०८२४) २३२७३२. +(President Kishore M.Kakade +९४४९८५८६१८ ) +गोमंत विद्या निकेतन +पोस्ट ऑफिसजवळ, आबे द फारिया रोड, +मडगाव ४०३६०१ +निवास सुविधा. +महाराष्ट्र समाज +मारुती मंदिर, प्रेम कॉलनी, स्टेशन रोड, मंदसौर ४५८००१ मध्य प्रदेश???? - निवास सुविधा +महाराष्ट्र समाज, +सौ. नमिता नवीन कर्णिक, ३१, बसस्टॅंड, दत्त बस सर्व्हिस, मनावर, जि. धार, +मध्य प्रदेश ४५४४४६ +महाराष्ट्र समाज, +टिळक चौक, महू, +मध्य प्रदेश ४५३४४१- निवास सुविधा +भगिनी समाज, +द्वारा - महाराष्ट्र समाज, महाराष्ट्र समाज मार्ग, महू, +मध्य प्रदेश ४५३४४१ +महाराष्ट्र समाज +द्वारा - गोविंद निमगावकर, गुणाकार शर्मा का मकान, आर. टी. ओ. के पीछे, दत्तपुरा, मुरैना, +मध्य प्रदेश ४७६००१. +श्री स्नेह मंडळ, +२९९२/१, श्रीपाद, वि. वि. मोहल्ला, थर्ड मेन, +म्हैसूर ५७०००२. +फोन - (०८२१) २५१३४७८.==भारताच्या महाराष्ट्र मंडळांचे पत्ते (य ते ज्ञ)== +महाराष्ट्र समाज +श्री शारदा मंदिर ट्रस्ट, ११/१८९, स्टेशन रोड, रतलाम ४५७००१ मध्य प्रदेश +महाराष्ट्र मंडळ +द्वारा - उदय देशपांडे, एच-१८२, सेक्टर १५, राऊरकेला ७६९००३ +महाराष्ट्र मंडळ, +सुधाकर नाईक - काळे, ६४, सर्क्युलर रोड, रांची ८३४००१ +महाराष्ट्र मंडळ +११४, योगी टॉवर्स, मोटी टाकीजवळ, सदर, सुभाष रोड, राजकोट, गुजरात ३६००१. +फोन - (०२८१) २४८०३४० +महाराष्ट्र मित्रमंडळ, +८४/१६६, कटरा मकबुलगंज, लखनौ, +उत्तर प्रदेश २२६०१९, +दूरध्वनी - (०५२२) २२८१५७९ +महाराष्ट्र तरुण मंडळ, +७ दयानंद पथ, अस्पताल रोड, विदिशा, +मध्य प्रदेश ४६४००१ +महाराष्ट्र मंडळ, +९-२६-६, असिलमेट्टा, विशाखापट्टण ५३०००३. +फोन - (०८९१) २५५४७३१ +विशाखापट्टणम २ : +महाराष्ट्र मंडळ, +विशाखापट्टणम, पिन ?? +http://www.vizagcityonline.com +/MaharashtraMandal +(०८९१) २७५४७३१ +शुजालपूर महाराष्ट्र समाज, +द्वारा - घर नं. ११ वॉर्ड नं. १७, दीनदयाळ उपाध्याय मार्ग, शुजालपूर मंडी, जि. शाजापूर, +मध्य प्रदेश ४६५३३३ +महाराष्ट्र समाज, +गणेश मंदिर, फिजिकल रोड, शिवपुरी, +मध्य प्रदेश ४७३५५१ +महाराष्ट्र समाज, +श्री दत्त मंदिर, चंपा बाग, लक्ष्मीपुरा, +सागर ४७०००२ मध्य प्रदेश??? +फोन - (०७५८२) २६८०८१ - निवास सुविधा +महाराष्ट्र मंडळ, +द्वारा - अनिल आचवल, गढी, बीना, जि. सागर ४७०११३, +फोन - (०७५८०) २२३४२२, २२३४८१, २२५०४७ +महाराष्ट्र समाज, +चांदोरकर वाडा, खुरई, जि. सागर, +मध्य प्रदेश ४७०११७ +महाराष्ट्र समाज +डी-४, देवभूमीनगर सोसायटी, ‘डी’ केबिन रोड, साबरमती ३८००१९ +महाराष्ट्र मंडळ, +पी. बी. देशपांडे, एन ६, एच. ए. एल., सुनाबेडा, कोरापुट डिव्हिजन, सुनाबेडा ७६३००२. +महाराष्ट्र मंडळ, +हरदा, मध्य प्रदेश ४६१३३१, +फोन (०७५७७) २२३१०० +हावडा महाराष्ट्र समाज, +४ जी. टी. रोड, गोलमोहर रेल्वे क्वार्टर, (द्वारा - सुधीर बापट, ९४, बी. एफ. साइडिंग युनिट - ६, शालिमार, हावडा ७१११०३. +महाराष्ट्र मंडळ, +४-१-८, टिळक रोड, रामकोट चौरस्ता, +हैदराबाद ५००००१. +फोन - (०४०) २४७५४०२९, २४७५९५४३ - निवास सुविधा +मराठी साहित्य परिषद, +आंध्र प्रदेश - ४-६-४५८, इसामिया बाजार, +हैदराबाद ५०००२७. +फोन - (०४०) २४६५७०६३. +भारत गुणवर्धक संस्था, +२३-५-९०२ /१, शालीबंडा, हैदराबाद ५०००६५. +फोन २४३८८८५० +साधना संघ, +द्वारा - के. बी. चिंचोळकर, ४-२-२२४, हेमंत मार्केट, सुलतान बाजार, हैदराबाद ५०००९५. +फोन (०४०) २४७५२३७८ +मराठी ग्रंथ संग्रहालय, +४-६-४५८, इसामिया बाजार, हैदराबाद ५०००२७ +१९७८ मध्ये कॅनडातील श्री. विनायक गोखले व श्री. अशोक पांगारकर यांच्या प्रयत्नांतून 'एकता' हे त्रैमासिक सुरू झाले. त्या काळी कॉम्यूटर नसल्यामुळे त्रैमासिकातला मजकूर हस्तलिखित होता. कॅनडातून प्रसिद्ध झालेल्या या त्रैमासिकाच्या उपक्रमाने मराठी लोकांना अनुभवांच्या अभिव्यक्तीची दारे खुली केली. १९८१ च्या सुमारास 'बृहन्महाराष्ट्र वृत्त' हे मासिक वृत्तपत्र सुरू झाले. त्याच सुमारास वॉशिंग्टन डी. सी. येथील श्री. दिलीप चित्रे आणि मौजेचे (कै.) श्री. पु. भागवत यांच्या संयुक्त प्रयत्‍नांतून 'कुंपणापलीकडले शेत' हा भारताबाहेरील मराठी लोकांच्या कथांचा संग्रह प्रसिद्ध झाला. २००७ मध्ये ’एकता’बरोबरच ’सावली’ (मराठी मित्र मंडळ, टेक्सास), ’रंगदीप’ (न्यूजर्सी), ’अभिरुची’ (टॅम्पाबे, फ्लॉरिडा), असे काही दिवाळी अंक आणि 'मायबोली अंतराळ’ हा ई-दिवाळी अंक प्रसिद्ध झाला. +बृहन्महाराष्ट्र मंडळ दर दोन वर्षांतून एकदा जागतिक अधिवेशन भरवते. विषम आकडी वर्षात होणाऱ्या या संमेलनास सशुल्क उपस्थित राहण्याची कोणासही मुभा असते. २०१३ चे अधिवेशन जुलै ५-७ दरम्यान न्यू इंग्लंड महाराष्ट्र मंडळाने अमेरिकेतील प्रॉव्हिडन्स, ऱ्होड आयलंड या शहरात आयोजित केले. २०१५ चे अधिवेशन लॉस एंजेलस शहरात जुलै ३-५, इ.स. २०१५ दरम्यान भरविले जाईल. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9460.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9460.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..77119e00ea9f2dd2e2f48e0e1ee0efc522c6fd7a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9460.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बॅरिस्टर विठ्ठलराव गाडगीळ ( फेब्रुवारी २५ इ.स. १९२८ - मृत्यू: फेब्रुवारी ६ इ.स. २००१) मराठी राजकारणी आणि काँग्रेसपक्षाचे सक्रीय कार्यकर्ते आणि राज्यसभा व लोकसभेचे खासदार आणि सर्वोच्च न्यायालयातील ज्येष्ठ वकील होते. प्रदेश काँग्रेसचे जनरल सेक्रेटरी (१९६७), संसदीय काँग्रेसचे जनरल सेक्रेटरी, राज्यसभा सदस्य १९७१ आणि १९७६; १९७५ ते १९७७ इंदीरा गांधी मंत्रीमंडळात संरक्षण उत्पादन मंत्री, माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय इत्यादी मंत्रालये अशा विविध जबाबदाऱ्यांसोबत ते मुंबई स्थित विधी महाविद्यालयात मानद प्राध्यापकही होते[१]. +कै. न.वि. गाडगीळ ऊर्फ काकासाहेब गाडगीळ यांचे चिरंजीव. हे पुणे शहरातून काँग्रेस पक्षाच्या तिकिटावर खासदार म्हणून निवडून जायचे. राजीव गांधींच्या कारकिर्दीत "माहिती आणि नभोवाणी" खात्याचे मंत्री होते. त्यांच्या काळात मुंबई दूरदर्शनचे दुसरे चॅनल चालू झाले होते[२]. +त्यांचे वक्तृत्‍व चांगले होते तसेच मिष्कील देखील. महाविद्यालयीन जीवनापासून विश्वासू काँग्रेसकार्यकर्ते होते. +विठ्ठलराव गाडगीळ यांनी विविध वृत्तपत्रातून वेळोवेळी लेखन केले ते "संसदमार्ग - लोकशाहीचा राजमार्ग" (लेखक: विठ्ठलराव गाडगीळ, प्रकाशक: प्रेस्टीज प्रकाशन) या ग्रंथात संकलीत झाले. ग.प्र. प्रधान यांच्या मतानुसार "लोकशाहीच्या राजमार्गावरील विविध संघर्षांचे,घटनांचे घटनांमागील विचार प्रवाहांचे वर्णन विवेचन आणि विश्लेषण विट्ठलराव गाडगिळांच्या लेखनातून झाले असून , खासदार आणि मंत्र्यांच्या आधीकार कक्षा आणि मर्यादांचे पैलू गाडगीळांच्या लेखनात येतात परंतु इंदिरा गांधींची कार्यपद्धती आणि आणीबाणी विषयी लेखन करताना ग.प्र. प्रधानांच्या मतानुसार विट्ठालराव गाडगीळांची लेखणी अडखळत असे.[३] +फेब्रुवारी ६ इ.स. २००१ रोजी विठ्ठलरावांचे निधन झाले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9462.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9462.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..80f8638d9bd6df96d3619a1cff2facd6a8fd6895 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9462.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +गुणक: 13°45′8″N 100°29′38″E / 13.75222°N 100.49389°E / 13.75222; 100.49389 + +बँकॉक ही थायलंड देशाची राजधानी व सगळ्यात मोठे शहर आहे. याचे थाई भाषेतील गिनेस बुकने शिक्कामोर्तब केलेले नाव ‘Krung thep' (किंवा फक्त "क्रुंग थेप") म्हणजे फरिश्त्यांचे शहर असे आहे. बँकॉक हे थायलंडमधले सर्वाधिक दाट वस्तीचे व १ कोटी २० लाख लोकसंख्येचे शहर आहे. १५व्या शतकात अयुथाया राजवटीत बँकॉक हे चाओ फ्राया नदीच्या मुखाजवळ असलेले एक छोटे व्यापारी केंद्र होते. वाढत वाढत त्याची १७६८ मध्ये थोन्बुरी व १७८२ मध्ये रत्तनकोसिन अशा राजधान्या झाल्या. +सयाम (नंतरचे थायलंड) हे भौगोलिकरीत्या महत्त्वाच्या ठिकाणी होते आणि म्हणून फ्रेंच व इंग्रज सरंजामशाहींना एकमेकापासून दूर ठेवू शकले. बँकॉकने स्वतंत्र, प्रवाही व वजनदार शहर म्हणून ख्याती कमावली. बँकॉक हे थायलंडचे राजकीय, सामाजिक व आर्थिक केंद्रबिंदू इतकेच नाही तर व्यापार, आयात-निर्यात, संस्कृती, कला, शिक्षण, आरोग्य व दळणवळण या अनेक क्षेत्रांत इंडोचीन देशांत आग्रहाची भूमिका पार पाडत आहे. +थाई लोक बँकॉक हे नाव फक्त परकीय लोकांसमोर उच्चारतात. एरवी ते या शहराला क्रुंग थेप किंवा क्रुंग थेप महानखोन म्हणतात. बँकॉकचा शब्दशः अर्थ Village of Plums असा आहे. बँकॉकमध्येच नव्हे तर संपूर्ण थायलंडमध्ये उत्तम प्रतीची फळफळावळ मिळते. बँकॉकला स्वर्णफूम किंवा सुवर्णभूमी ही दोन नावेही आहेत. बँकॉकच्या विमानतळाचे नाव स्वर्णभूमी असे आहे. +बँकॉक हे थायलंडच्या अर्थव्यवस्थेचे केंद्र आहे, आणि देशाच्या गुंतवणूक आणि विकासाचे हृदय देखील आहे. २०१० मध्ये शहराचा जीडीपी ३.१४२ ट्रिलियन बात म्हणजे ९८.३४ बिलियन दक्षलक्ष युएस डॉलर्स इतका होता, जो की देशाच्या जीडीपी मधील २९.१% इतका भाग होता. बँकॉकची अर्थव्यवस्था आशियातील शहरांमधील अर्थव्यवस्थेत सहाव्या क्रमांकावर आहे. +बँकॉक येथे थायलंड मधील अनेक व्यावसायिक बँकांचे मुख्य कार्यालय आहे,अनेक आर्थिक कंपनीचे मुख्य कार्यालय तसेच अनेक मोठ्या कंपनीचे मुख्य कार्यालय देखील इथे आहे. अनेक आंतरराष्ट्रीय कंपन्या आपली प्रादेशिक कार्यालय बँकॉक येथे स्थापित करतात, कारण इथले कमी भाव आणि आशियाई उद्योग क्षेत्रात याची सशक्त कामगिरी +बँकॉक हे जगातील एक मुख्य पर पर्यटन स्थळ आहे, मास्टर काढणे बँकॉकला सर्वात वरचे प्रेक्षणीय स्थळ म्हणून त्याच्या जगातील पर्यटन शहरांच्या यादीत २०१८ मध्ये ठेवले आहे. बँकॉक लंडनच्या ही वरचे स्थान मिळवले आहे, 2017 मध्ये एका रात्रीत २० दक्षलक्ष पेक्षा जास्त अभ्यागतांनी हजेरी लावली, असेच २०१६ च्या अखेरीस देखील घडले होते.युरो मीटर नेत्यांच्या मुख्य प्रेक्षणीय शहर यांचा यादीत बँकॉकला चौथे स्थान २०१६ मध्ये दिली,तसेच ट्रॅव्हल आणि लीझर या पत्रिकेने देखील जगातील पर्यटक दृष्ट्या सर्वोत्कृष्ट शहर असे २०१० ते २०१३ पर्यंत नोंदविले आहे. थायलंडला येण्याचे मुख्य द्वार बँकॉकचा हे आणि म्हणूनच बँकॉक अंतरराष्ट्रीय पर्यटकांसाठी मुख्य केंद्र आहे. इथे देशातील पर्यटक देखील बघायला मिळतात, पर्यटन विभागाने २०१० मध्ये २६,८६१,०९५ स्वदेशी पर्यटक तर ११,३६१,८०८ आंतरराषट्रीय पर्यटकांची नोंद आहे.या पर्यटकांनी ४९.९% शहरातील हॉटेलमधील खोल्यांमध्ये वास्तव्य केले. +येथील विविध प्रकारचे प्रेक्षणीय स्थळे, मनमोहक दृश्य आणि शहरी जीवन विविध पर्यटकांना आकर्षित करते. शाही महाल आणि मंदिर तसेच संग्रहालय हे ऐतिहासिक आणि सांस्कृतिक क्षेत्रात रस असणाऱ्या पर्यटकांना आकर्षित करते. खरेदी आणि खाण्यासाठी इथे अनेक पर्याय उपलब्ध आहेत, तसेच हे शहर इथल्या रात्रीच्या मौजमजेच्या जीवनासाठी देखील प्रचलित आहे. +ग्रैंड पैलेस, बुद्धिस्ट मंदिरे जसे वत फ्रा काईयु, वत फो,आणि वत अरून हे इथले प्रमुख प्रेक्षणीय स्थळे. उंच पाळणा (जायंट स्विंग) आणि ईरावन मंदिर हे थाई संस्कृतीवर हिंदू संस्कृतीची छाप दर्शवते. विमानमेक हवेली जी दुसित महालात वसलेली आहे, ती जगातील सगळ्यात मोठी सागवानी लाकडापासून तयार केलेली इमारत आहे, तसेच जिम थोमसन हाऊस हा पारंपारिक थाई वास्तुकलेचा उत्तम नमुना आहे. +बँकॉक राष्ट्रीय संग्रहालय आणि रॉयल बार्ज राष्ट्रीय संग्रहालय हे देखील येथे आहे.चा ओ फ्राया आणि थोनबुरी नहर यामध्ये बोटींची सफारी शहराच्या पारंपारिक दृश्यांचा आस्वाद घेण्याची संधी देते. सीआम आणि रचा प्रासोंग येथे घरीदारीचे मुख्य केंद्र आहे, हे पर्यटक आणि स्थानिक लोकांमध्ये देखील फार प्रचलित आहे. तसेच चातूचाक मार्केट आठवड्याच्या शेवटाला भरतो इथे तलिंगचान बाजार जो एक तरंगता बाजार आहे, याओ वारात हे त्यांच्या खरेदारी व विविध पक्वान्ने जे येथे मिळतात यासाठी प्रसिद्ध आहे, तसेच खाण्याच्या गाड्या संपूर्ण शहरात बघायला मिळतील. खाओ सान रोड ही जागा पर्यटकांमध्ये त्याच्या कमी किमतीमुळे प्रचलित आहे. +बँकॉक येथील संस्कृती थायलंडची संपत्ती आणि आधुनिकता याची छवी दर्शविते.या शहरात अनेक वर्षांपासून पश्चिमी लोकांची रहदारी व तिथल्या वस्तूं आत्मसात केलेल्या आहेत. हे मध्यमवर्गीयांच्या जीवनात जास्त बघण्यात येते. इथले सर्वव्यापी विक्रेते रस्त्यावर खाण्याच्या पदार्थांत पासून कपडे आणि दागिने पर्यंत सर्व विकतात, ही इथली एक विशिष्ट गोष्ट आहे. असा अंदाज आहे की या शहरात जवळपास १००,००० रस्त्यावरील विक्रेते आहेत. बीएमए ने या विक्रेत्यांना २८७ जागांवर व्यापार करण्याची परवानगी दिलेली आहे परंतु बाकीच्या ४०७ ठिकाणांवर जो व्यापार होतो तो बेकायदेशीर प्रकारचा आहे जरीही हे लोक फरसबंदी जागा आणि पदपथांवर विक्री करतात तरीसुद्धा यामुळे इथल्या रहदारीला आणि पदयात्रीना अडथळा होतो पण या विक्रेत्यांवर शहरातले लोक त्यांच्या जेवणासाठी अवलंबून आहे आणि म्हणूनच बीएमएला त्यांना हटवण्यात यश आलेले नाही. +२०१५ मध्ये बी एम ए ने राष्ट्रीय शांती परिषदेच्या मदतीने या विक्रेत्यांना हकलवून लावण्यास सुरुवात केली जवळपासच्या बऱ्याच प्रचलित बाजारांना यामुळे धक्का बसला जसे स्लोंग थोम, सफान लेक आणि पक स्लोंग तलात (फुलांचा बाजार) जवळजवळ १५,००० विक्रेत्यांना हकलवून लावण्यात आले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9476.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9476.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..908992430bfa40e8eff58e469c1f0a46c3209729 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9476.txt @@ -0,0 +1 @@ +सुवर्णभूमी विमानतळ (थाई: ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ) (आहसंवि: BKK, आप्रविको: VTBS) हा थायलंड देशामधील सर्वात मोठा व प्रमुख आंतरराष्ट्रीय विमानतळ आहे. हा विमानतळ बँकॉक शहराच्या २५ किमी पूर्वेस समुट प्राकान प्रांतामधील बांग फिल ह्या शहरामध्ये स्थित आहे. २०१२मध्ये ५ कोटींहून अधिक प्रवाशांची वाहतूक करणाऱा सुवर्णभूमी विमानतळ आशियाातील सहाव्या तर जगातील १४व्या क्रमांकाचा वर्दळीचा विमानतळ आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9486.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9486.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ccd0c7d2597692fe65a6e3c0e1381c31d15e4f23 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9486.txt @@ -0,0 +1,2 @@ + +बॅक टू द फ्युचर पार्ट टू हा विज्ञानाधारित काल्पनिक चित्रपट आहे. याच नावाच्या तीन चित्रपटांतील हा दुसरा चित्रपट आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9490.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9490.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2793534c14b707ee979cfa742258cfbeec1d434b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9490.txt @@ -0,0 +1 @@ +बॅक्ट्रिया (अन्य नावे: बाख्तर, तोखारिस्तान; ग्रीक: Βακτριανή; फारसी: باختر , उच्चार: बाख्तर; चिनी: 大夏 , उच्चार: ताश्या) हे मध्य आशियातील प्राचीन प्रदेशाचे ग्रीक दस्तऐवजांमधील नाव आहे. आधुनिक अफगाणिस्तान आणि त्या जवळील हिंदुकुश पर्वत ते अमू दर्या नदीपर्यंतचा प्रदेश यात गणला जातो. प्राचीन भारतीय पुराणे व इतिहासात त्याला बाल्हिक देश या नावाने उल्लेखले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_95.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_95.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bf5aedffb2c03f568b38b527604da4ff848736b7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_95.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +पोप ऑनरियस चौथा (इ.स. १२१०:रोम, इटली - ३ एप्रिल, इ.स. १२८७:रोम, इटली) हा तेराव्या शतकातील पोप होता. हा २ एप्रिल, इ.स. १२८५ ते मृत्यूपर्यंत पोपपदी होता. +याचे मूळ नाव ज्याकोमो साव्हेली होते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9501.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9501.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4338a289cd59e1a3459589149f8434b7a6684f8e --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9501.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बॅटमॅन (अर्थ: वटवाघूळ(सदृश) माणूस) हे एक काल्पनिक पात्र आहे. महानायक असलेल्या बॅटमॅनची निर्मिती बॉब केन व बिल फिंगर ह्यांनी १९३९ साली केली.तेव्हापासून बॅटमॅन हे पात्र अत्यंत लोकप्रिय बनले आहे. +काल्पनिक कथांमध्ये बॅटमॅनचे स्वरूप धारण करणारा खरा इसम म्हणजे कोट्याधीश अमेरिकन उद्योगपती ब्रुस वेन. लहानपणी आपल्या आई-वडिलांचा खून होताना पाहणारा ब्रुस गॉथम ह्या आपल्या शहरामधून गुन्हेगारी नष्ट करण्याचा चंग बांधतो. ह्यासाठी ब्रुस स्वतःला शारिरिक व मानसिकरित्या तयार करतो व वटवाघुळाचे पंख असलेला पोषाख परिधान करून गुप्तरित्या गॉथममधील गुन्हेगारांना नेस्तनाबूत करतो. +आजवर बॅटमॅनवर १० चित्रपट बनवण्यात आले आहेत ज्यांपैकी सर्वात नवीन चित्रपट क्रिस्टोफर नोलनने बनवलेला व २००८ साली प्रदर्शित झालेला द डार्क नाईट हा होय. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9503.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9503.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..282e6a0917f18f83604a62996c54bbef479d8cb1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9503.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बॅटल ऑफ द बल्ज ही दुसऱ्या महायुद्धाच्या शेवटी जर्मनी व दोस्त राष्ट्रांतील लढाई होती. जर्मनीने बेल्जियमच्या आर्देनच्या जंगलातून मध्य युरोपवर हल्ला चढवला त्याला दोस्त राष्ट्रांनी फ्रांस आणि लक्झेंबर्गमधून प्रत्तुत्तर दिले. +डिसेंबर १६, इ.स. १९४४ ते जानेवारी २५, इ.स. १९४५ या दरम्यान झालेल्या या घनघोर लढाईत सुमारे २०,००० दोस्त सैनिक तर सुमारे ६०,००० जर्मन सैनिक मृत्युमुखी पडले. शेवटी दोस्त सैन्यांचा विजय झाला व जर्मन सैन्याच्या अनेक तुकड्या नष्ट झाल्या. +या लढाईला आर्देन चढाई, फोन रुंडश्टेट चढाई, आर्डेन्सॉफेन्सिव्ह (जर्मन) किंवा बतैल देस आर्देन (फ्रेंच) ही नावेही दिली गेली आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9524.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9524.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..358784478dce18b5c3497897e6b9e0690810be03 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9524.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बॅफिन (इनुक्टिटुट: Saknirutiak Imanga, फ्रेंच: Baie de Baffin) हा उत्तर अटलांटिक महासागराचा एक उपसागर आहे. तो कॅनडाच्या नुनाव्हुत प्रदेशामधील बॅफिन बेट व ग्रीनलॅंड ह्यांच्या मध्ये स्थित आहे. इंग्लिश शोधक विल्यम बॅफिन ह्याचे नाव ह्या समुद्राला दिले गेले आहे. बॅफिनचा समुद्र लाब्राडोर समुद्राद्वारे मुख्य अटलांटिक महासागरासोबत तर नारेस सामुद्रधुनीने आर्क्टिक महासागरासोबत जोडला गेला आहे. +येथील पाणी बारमाही गोठलेले असल्यामुळे बॅफिनच्या समुद्रामधून सागरी वाहतूक शक्य नाही. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9547.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9547.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d0fd473f12fe7aa173021854d349a0507bc2509a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9547.txt @@ -0,0 +1 @@ +बॅरी अन्सवर्थ (१० ऑगस्ट १९३० – ४ जून २०१२) हे एक इंग्रजी लेखक होते जे ऐतिहासिक काल्पनिक कथांसाठी ओळखले जात. त्यांनी १७ कादंबऱ्या प्रकाशित केल्या आणि ते तीन वेळा बुकर पुरस्कारासाठी निवडले गेले. १९९२ च्या सेक्रेड हंगर या कादंबरीसाठी त्यांनी बुकर पुरस्कार जिंकला.[१][२] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9572.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9572.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc2a5b18270ae59cb3f223645f8ba478caef04b1 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9572.txt @@ -0,0 +1 @@ +बॅरिऑन हा तीन क्वार्क पासून बनलेला संयुक्त मूलभूत कण होय. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9574.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9574.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a47f909d8bbeab5852d6cc7c19f45879330b658b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9574.txt @@ -0,0 +1 @@ +बॅलन्स्ड म्युचुअल फंड (English:Balanced Mutual Fund) diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9576.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9576.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a330faa4c39d8413d95579ea857019c3d4aa62f6 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9576.txt @@ -0,0 +1 @@ +बॅलफोर पॅट्रिक पॅटरसन (१५ सप्टेंबर, १९६१:जमैका - हयात) हा  वेस्ट इंडीजकडून १९८६ ते १९९३ दरम्यान २८ कसोटी आणि ५९ आंतरराष्ट्रीय एकदिवसीय सामने खेळलेला क्रिकेट खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9577.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9577.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5b6babca9811db56ae97d047bdf474cce3c42257 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9577.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बॅलार्ड काउंटी, केंटकी ही अमेरिकेच्या केंटकी राज्यातील १२० पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9579.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9579.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e462255de28a651ebe74ac078ef5f2914ac7380a --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9579.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +बाल्बिनस, ज्याचे पूर्ण नाव डेसिमस कॅलियस कॅल्विनस बाल्बिनस पायस ऑगस्टस होते, हा रोमन सम्राट होता ज्याने 238 AD मध्ये प्युपियनसच्या बरोबरीने राज्य केले. त्याची कारकीर्द संक्षिप्त होती, फक्त काही महिने टिकली आणि बहुतेक वेळा सहा सम्राटांचे वर्ष म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या अशांत कालावधीशी संबंधित आहे. +बाल्बिनस एक आदरणीय सिनेटर आणि उच्चभ्रू रोमन अभिजात वर्गाचा सदस्य होता. मागील सम्राट, गॉर्डियन पहिला च्या हत्येला आणि त्यानंतरचा उठाव आणि मॅक्झिमिनस थ्राक्सच्या मृत्यूला प्रतिसाद म्हणून सिनेटने सम्राट होण्यासाठी त्याची निवड केली. बाल्बिनसला एक स्थिर व्यक्तिमत्व म्हणून पाहिले जात होते जे साम्राज्यात सुव्यवस्था आणि एकता पुनर्संचयित करू शकतात. +त्याच्या अल्पशा कारकिर्दीत, बाल्बिनसला अंतर्गत आणि बाह्य अशा अनेक आव्हानांचा सामना करावा लागला. त्याच्या प्राथमिक उद्दिष्टांपैकी एक म्हणजे मॅक्झिमिनस थ्रॅक्सच्या समर्थकांकडून उद्भवलेल्या धोक्यांना तोंड देणे, ज्यांच्याकडे अजूनही महत्त्वपूर्ण लष्करी शक्ती होती. बाल्बिनसने आपला अधिकार बळकट करण्यासाठी आणि सम्राटाच्या संरक्षणासाठी जबाबदार असलेल्या शाही अंगरक्षक प्रॅटोरियन गार्डचा पाठिंबा मिळविण्यासाठी काम केले. +बाल्बिनस त्याच्या प्रशासकीय क्षमतेसाठी आणि सिनेटचे अधिकार पुनर्संचयित करण्यावर लक्ष केंद्रित करण्यासाठी ओळखले जात होते. त्यांनी निर्णय प्रक्रियेत सिनेटर्सना सामील करून घेण्याचा प्रयत्न केला आणि प्रभावीपणे शासन करण्यासाठी त्यांच्या कौशल्यावर अवलंबून राहिले. बाल्बिनसचे उद्दिष्ट साम्राज्याची आर्थिक स्थिरता सुधारणे, आर्थिक भार कमी करण्यासाठी आणि सार्वजनिक वित्त पुनर्संचयित करण्यासाठी वित्तीय सुधारणा लागू करणे हे होते. +तथापि, बाल्बिनसला त्याच्या सह-सम्राट, प्युपियनसकडून महत्त्वपूर्ण आव्हानांचा सामना करावा लागला. दोन शासकांमध्ये परस्परविरोधी व्यक्तिमत्त्वे आणि शासक शैली होती, ज्यामुळे शाही प्रशासनात तणाव आणि सत्ता संघर्ष झाला. सहकार्य करण्यास आणि एकसंध नेतृत्व स्थापन करण्यास त्यांच्या असमर्थतेमुळे त्यांचे शासन कमकुवत झाले आणि त्यांचे अधिकार कमी झाले. +बाहेरून, बाल्बिनसला आक्रमण करणाऱ्या जमातींपासून आणि विविध प्रांतांतील बंडांच्या धोक्यांचा सामना करावा लागला. आफ्रिकेतील शक्तिशाली गव्हर्नर, गॉर्डियन दुसरा, ज्याने स्वतःला सम्राट घोषित केले आणि बाल्बिनसच्या राजवटीला थेट धोका निर्माण केला, त्याच्याकडून सर्वात महत्त्वपूर्ण आव्हानांपैकी एक आले. बाल्बिनसने बंड रोखण्यासाठी सैन्य पाठवले, परंतु शेवटी त्यांचा पराभव झाला, ज्यामुळे त्याचा स्वतःचा पराभव झाला. +238 च्या उन्हाळ्यात, गॉर्डियन दुसरा आणि मॅक्झिमिनस थ्राक्सच्या समर्थकांच्या नेतृत्वाखाली रोममध्ये बंडखोरी झाली. जमावाने शाही राजवाड्यावर हल्ला केला, बाल्बिनस आणि प्युपियनस यांना पकडले आणि त्यांची निर्घृण हत्या केली. या घटनेने त्यांच्या अल्पशा कारकिर्दीचा अंत आणि रोमन साम्राज्यात पुढील अस्थिरता आणि सत्ता संघर्षांची सुरुवात झाली. +ऐतिहासिक मूल्यमापनांमध्ये, बाल्बिनसला बऱ्याचदा एक सक्षम प्रशासक म्हणून पाहिले जाते ज्याने संकटाच्या वेळी सुव्यवस्था आणि स्थिरता पुनर्संचयित करण्याचा प्रयत्न केला. तथापि, त्याच्या कारकिर्दीत अंतर्गत विभाजने आणि बाह्य धमक्यांनी चिन्हांकित केले गेले ज्यामुळे शेवटी त्याचा पतन झाला. बाल्बिनसचा नियम संक्रमणाच्या काळात राज्यकारभाराची आव्हाने आणि विभाजित साम्राज्यात एकता आणि सहकार्य साध्य करण्याच्या अडचणींवर प्रकाश टाकतो. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9580.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9580.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c5b7b0d0b356bef85120d0e936010c0b51979465 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9580.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बाश्कोर्तोस्तान प्रजासत्ताक (रशियन: Республика Башкортостан; बाश्किर: Башҡортостан Республикаһы) हे रशियाच्या २१ प्रजासत्ताकांपैकी एक आहे. हे प्रजासत्ताक रशियाच्या दक्षिण भागात उरल पर्वतरांग व वोल्गा नदी दरम्यान वसले आहे. +आर्थिक दृष्ट्या बाश्कोर्तोस्तान रशियामधील सबळ प्रदेशांपैकी एक आहे. + +मॉस्को •  सेंट पीटर्सबर्ग diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9582.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9582.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..da21d5f2a32c61475ba03a3b526f939cdf1c4acb --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9582.txt @@ -0,0 +1 @@ +बास्टियान श्वाइनस्टायगर हा जर्मनीचा फुटबॉल खेळाडू आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9591.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9591.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3103ccea793b8f93dfd0364b4ce54302e0de7d0d --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9591.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +सान फ्रान्सिस्को बे एरिया तथा बे एरिया हा उत्तर कॅलिफोर्नियामधील सान फ्रान्सिस्को, सान पाब्लो आणि सुईसन खाड्यांच्या भोवतालचा प्रदेश आहे. यात अलामीडा, कॉन्ट्रा कोस्टा, मरिन, नापा, सान मटेओ, सांता क्लारा, सोलानो, सोनोमा, आणि सॅन फ्रान्सिस्को या काउंट्यांचा समावेश होते. क्वचित या प्रदेशात सांताक्रुझ आणि सान बेनितो काउंट्या व आसपासच्या प्रदेशाचाही समावेश केला जातो तसेच सान होआकिन, मर्सेड आणि स्टानिस्लॉस काउंट्यांमधील काही प्रदेशही यात गणला जातो. [१] +या प्रदेशात अंदाजे ७७.५ लाख लोक राहतात. १४ काउंट्यांमध्ये विस्तारलेले[१] बे एरिया महानगर क्षेत्र कॅलिफोर्नियामधील दुसऱ्या क्रमांकाचे (लॉस एंजेलस महानगरक्षेत्रामागे) तर अमेरिकेतील पाचव्या क्रमांकाचे नागरी क्षेत्र आहे. जगात हे ४१व्या क्रमांकावर आहे.[२] बे एरियाची लोकवस्ती वांशिकदृष्ट्या वैविध्यपूर्ण आहे: या प्रदेशातील अंदाजे निम्मे रहिवासी हिस्पॅनिक, आशियाई, आफ्रिकन अमेरिकन किंवा पॅसिफिक आयलँडर आहेत. यांत मूळचे भारतीय असलेल्या लोकांची वस्ती उल्लेखनीय आहे. +बे एरियामध्ये सान फ्रान्सिस्को, सान होजे, ओकलंड सह अनेक मोठी शहरे आणि २५पेक्षा अधिक छोटी शहरे आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9625.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9625.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f125f5c6ee2cdb57d53db09d4f81c8e825f7971f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9625.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बेंजामिन जेम्स मॅथ्यू बेन स्कॉट (४ ऑगस्ट, इ.स. १९८१ - ) हा  इंग्लंडकडून टी२० आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट खेळलेला खेळाडू आहे. +हा यष्टीरक्षक असून उजव्या हाताने फलंदाजी करीत असे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9635.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9635.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..411975d7331a14bab53e6a21d75c84ca92759e0f --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9635.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बेंजामिन पेरी पाल (२६ मे १९०६ - १४ सप्टेंबर १९८९) हे एक भारतीय वनस्पती संवर्धक आणि कृषीशास्त्रज्ञ होते ज्यांनी दिल्लीतील भारतीय कृषी संशोधन संस्थेचे संचालक आणि भारतीय कृषी संशोधन परिषदेचे पहिले महासंचालक म्हणून काम केले. त्यांनी गव्हाच्या अनुवांशिकतेवर आणि प्रजननावर काम केले परंतु गुलाबाच्या वाणांमध्ये रस दाखविण्यासाठी ते ओळखले जात होते. [१] +१९७२ मध्ये त्यांची रॉयल सोसायटी फेलो म्हणून निवड झाली. +त्यांना १९५९ मध्ये पद्मश्री पुरस्काराने व १९६८ मध्ये पद्मभूषण पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले.[२][३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_965.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_965.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..20e75b0669343a7eeda1437d0dbe922187eba6c7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_965.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +अनेक प्रकारच्या आज्ञावल्या एकत्रितपणे चालवणारा कार्यक्रम म्हणजे प्रणाली. जसे विनॲंप या एमपी३ प्रकारचे संगीत संचिका (फाईल्स) वाजवू शकणाऱ्या प्रणालीमध्ये अनेक प्रकारच्या संगणक आज्ञावल्या अंतर्भूत आहेत. व त्या सर्व एकत्रितपणे व सूत्रबद्ध रितीने एका प्रणाली अंतर्गत चालविल्या जातात. + +तसेच +(सतत करावयाची -ऑपरेट करायची -गोष्ट) आणि सज्जा म्हणजे सरंजाम. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9650.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9650.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dfebbcc0e3efed769737012f6dc9846a01c00200 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9650.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बेंट काउंटी अमेरिकेच्या कॉलोराडो राज्याच्या ६४पैकी एक काउंटी आहे. आग्नेय कॉलोराडोमधील या काउंटीची लोकसंख्या २०१० च्या जनगणनेनुसार ६,४९९ होती.[१] लास अॅनिमास हे या काउंटीचे प्रशासकीय केन्द्र आणि एकमेव शहर आहे.[२] +या काउंटीला कॉलोराडोमधील युरोपीय व्यापारी विल्यम बेंटचे नाव देण्यात आले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_968.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_968.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e53be1718c00bd774a5ebfc02c905de0dcdbaccf --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_968.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +प्रणिती सुशीलकुमार शिंदे या एक भारतीय राजकारणी आहेत. महाराष्ट्र विधानसभेत त्या सोलापूर शहर मध्य विधानसभा मतदारसंघातून तीन वेळा निवडून आलेल्या आहेत. त्या भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसच्या सदस्य आहेत आणि २०२१ पासून महाराष्ट्र प्रदेश काँग्रेस समितीच्या कार्यकारी अध्यक्ष देखील आहेत.[१][२] तसेच त्या केरळ प्रदेश काँग्रेस समितीच्या विधानसभा निवडणुकीसाठीच्या स्क्रिनिंग समितीच्या सदस्य देखील आहेत.[३] +त्याच बरोबर त्या 2024 ला खासदार झाल्या आहेत. +प्रणिती शिंदे या माजी केंद्रीय गृहमंत्री सुशीलकुमार शिंदे यांच्या कन्या आहेत.[१][४] त्या एक सामाजिक कार्यकर्त्या असून 'जाई जुई' या त्यांच्या अशासकीय संस्थेद्वारे काम करत असतात.[५][६] शिंदे यांनी मुंबईच्या सेंट झेवियर्स महाविद्यालयातून पदवीचे शिक्षण पूर्ण केले.[७] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9692.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9692.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e17b12b84928dc86eb13dd6e794fa57a09d87b98 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9692.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बेंबळा नदी ही महाराष्ट्रातील यवतमाळ जिल्ह्यातील एक मोठी नदी आहे. या नदीवर असणारे बेंबळा धरण हे यवतमाळ जिल्ह्यातील सर्वात मोठे धरण आहे.बेंबला नदीचा उगम वाशीम जिल्ह्यात कारंजा लाड या शहरातून होतो.कापशी ही बेंबला नदीची उपनदी आहे. +पहा : महाराष्ट्रातील जिल्हावार नद्या +बेंबळा नदी हा लेख अपूर्ण आहे आणि पूर्ण करण्यास आपण हातभार लावू शकता. +हा लेख संपादित करण्यासाठी येथे टिचकी द्या. +'विकिपीडिया' मध्ये अपूर्ण लेख संपादित करण्यासाठी मदतीचा लेख येथे उपलब्ध आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9697.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9697.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..39285a032e3429bfa24bedb73023ece7f57267aa --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9697.txt @@ -0,0 +1 @@ +धारवा तथा बेअरिंग (इंग्लिश:bearing) हा यंत्रांमधील फिरणाऱ्या दोन भागांमधील घर्षण कमी करण्यासाठी वापरल्या जाणारा भाग आहे. हा भाग बहुधा गोळी किंवा नळीच्या आकाराचा असतो. जेव्हा बेअरिंग गोळी रूपात असते तेव्हा त्याला बॉल-बेअरिंग म्हणतात. बेअरिंग हा शब्द मराठीत नपुंसकलिंगी आहे, आणि धारवा पुल्लिंगी आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9710.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9710.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..de3eb82463ea7806013acbb13fa21386e8d03f5b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9710.txt @@ -0,0 +1 @@ +बेकर आयलंड हे प्रशांत महासागरातील एक बेट आहे. अमेरिकेने १८५७ साली या बेटाचा ताबा घेतला. येथे मनुष्यवस्ती नाही. दुसऱ्या महायुद्धादरम्यान बांधलेली आणि आता वापरात नसलेली एक धावपट्टी या बेटावर आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9715.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9715.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..653718938e1485c6072ca82378c9dc2be4189db8 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9715.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +गुणक: 35°22′24″N 119°1′7″W / 35.37333°N 119.01861°W / 35.37333; -119.01861 + +बेकर्सफील्ड हे अमेरिका देशाच्या कॅलिफोर्निया राज्यातील एक शहर आहे. हे शहर कॅलिफोर्नियाच्या दक्षिण भागात फ्रेस्नो व लॉस एंजेल्स ह्या शहरांच्या मधोमध वसले आहे. २०१० साली ३.४७ लाख लोकसंख्या असणारे बेकर्सफील्ड कॅलिफोर्नियामधील नवव्या क्रमांकाचे मोठे शहर आहे. + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9723.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9723.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..87798ebbbf36e72d5c3cec2783287f5498a27c96 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9723.txt @@ -0,0 +1 @@ +भाजणे (इंग्लिश: Baking, बेकिंग ;) ही अन्नास कोरड्याने कमी-अधिक काळ उष्णता देत प्रक्रमणाद्वारे शिजवण्याची एक पाकप्रक्रिया आहे. यात उष्णता देण्यासाठी अन्नपदार्थ तवा, तंदूर, ओव्हन, गरम राख, जळता निखारा, स्टोव्हची खुली ज्योत किंवा गरम दगडांवर ठेवले जातात. पोळी, भाकरी, ब्रेड, केक, कुक्या, पाय, टार्ट, पेस्ट्र्या इत्यादी खाद्यपदार्थ बनवायच्या पाककृत्यांमध्ये भाजणे ही मुख्य पाकप्रक्रिया असते. भाजल्याने रताळी, कांदे, बटाटे किंवा वांगी शिजल्यासारखी मऊ होतात. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9728.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9728.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9e2c7c2f88236b5c3700b74d49daf4c3678e710b --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9728.txt @@ -0,0 +1 @@ +बेक्युलाची लढाई ही दुसरे प्युनिक युद्ध या युद्धातील एक लढाई होती. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9743.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9743.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5faeaf0c10905447b6b4819f9dcfb85423ba3853 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9743.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +सोलापूरची बेगम पेठ ही एक फार जुनी ऐतिहासक व्यापारी पेठ आहे. १६९५ ते १६९९ या काळात औरंगजेब बादशहाची फौज सोलापूर जिल्ह्यात ब्रह्मपुरी येथे वास्तव्याला असायची. औरंगजेबाची चौथी पत्नी बेगम उदयपुरी ही मुक्कामाला असायची. पुढे अठराव्या शतकात या भागाचे बेगमपुरा हे नाव पुढे बेगम पेठ असे झाले. सुरुवातीला स्वकुळसाळी आणि मुस्लिम समाजाचे वास्तव्य असलेल्या या पेठेत आता ९५ टक्के मुस्लिम समाज आहे. पूर्वी या पेठेत स्वकुळसाळी समाजाचा हातमागावर कापड विणण्याचा व्यवसाय मोठ्या प्रमाणात चालायचा. मुस्लिम समाजही छोटा-मोठा व्यवसाय करून आपली उपजीविका करायचे, कातडीचा व्यापार चालायचा, एकत्रित केलेला हा माल मद्रासला पाठवला जायचा. +साड्या, ड्रेस मटेरियल, कटपीस हा कपड्याचा व्यापार या पेठेत मोठ्या प्रमाणात चालतो. खांडवा, मध्यप्रदेश, गुजरातच्या अनेक व्यापाऱ्यांनी इथे दुकाने थाटली आहेत. दाट वस्ती असलेल्या पेठेत ५१२ घरे आहेत. ख्रिस्ती समाजाचे सेवा मंदिरही येथेच आहे. अगदी अलीकडेच सुसज्ज असे यशोधरा हॉस्पिटल ही या भागात आहे. +दुचाकीपासून चार चाकी वाहनांची कुलपे दुरुस्त केली जाणारे अखलाख तोहित टंकसाळ याचे दुकान बेगम पेठेत आहे. सोलापूर जिल्ह्यातीलच नव्हे तर उस्मानाबाद, लातूर, विजापूर जिल्ह्यातील वाहनधारक येथे आजही विश्वासाने येतात. वडील तोहित रहिमान टंकसाळ यांनी १९७५ च्या काळात सुरू केलेला हा व्यवसाय आजही अखलाक प्रामाणिकपणे सांभाळत आहेत. +कामगार कष्टकरी समाज असलेल्या या छोट्याशा बेगम पेठेत लहान वर्गापासून ते दहावीपर्यंत शिक्षण देणारी टिकल इंग्लिश स्कूल, फातिमा नर्सरी येथे आहेत. +बेगम पेठेतच बालपण पार पडलेले युनूस खरादी सध्या मिरज येथे न्यायाधीश आहेत. उस्मान आणि मुदस्सर खरादी हे दोन डॉक्टरही याच पेठेतून घडले. पेठेतील शांतता आणि एकोबा राहण्यासाठी सलीम कल्याणी, सलीम हिरोळी, रियाज खरादी, मैउद्दीन शेख, तानाजी गवळी, मनोज अलकुंटे शोभा शिंदे, प्रदीप बंडे, जुबेर कुरेशी ही मंडळी सामाजिक क्षेत्रात कार्यरत आहेत. अश्या या छोट्या पेठेने आपला बाज जपला आहे. +१. सबकुछ सोलापूर, लोकमत सोलापूर, पृ. क्र. १२२. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9753.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9753.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7572339857fb2476d807edc43b57c4fc4b9ae071 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9753.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +बेगुसराई भारताच्या बिहार राज्यातील एक शहर आहे. +हे शहर बेगुसराई जिल्ह्याचे प्रशासकीय केंद्र आहे. २०११ च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या २,५२,००८ होती. +या गावाला दुर्गा महाराणीच्या बेगू नावाच्या भक्ताचे नाव दिलेले आहे.[१] + diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9767.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9767.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9ad8a55caac5c0a15f8c1380b1f0b389fac53797 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9767.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बेटकबिलोळी हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील नांदेड जिल्ह्यातील नायगाव तालुक्यातील एक गाव आहे. +नैऋत्य मान्सूनमुळे पडणाऱ्या पावसाळ्याचा ऋतू वगळता येथील हवामान सर्वसाधारणपणे कोरडेच असते. येथे वर्षात चार ऋतू असतात. हिवाळा हा नोव्हेंबर ते फेब्रुवारी अखेरपर्यंत असतो. त्यानंतर येणारा उन्हाळा मात्र जूनच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत खेचला जातो. नैऋत्य मान्सूनचा पाऊस त्याच्या पाठोपाठ येतो आणि ऑक्टोबरच्या पहिल्या आठवड्यापर्यंत टिकतो. शेष ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबरचा पूर्वार्ध हा मान्सूनोत्तर गरमीचा काळ असतो. सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ९८५ मि.मी.आहे. नैऋत्य मोसमी वाऱ्यापासून पडणाऱ्या पावसाचे प्रमाण एकूण वार्षिक पर्जन्याच्या ८० टक्के आहे. जुलै आणि ऑगस्ट हे वर्षातील सर्वाधिक पर्जन्याचे महिने आहेत. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9826.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9826.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f6e766c52368911c58460fafb7b8c7835112dfa0 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9826.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बेडगा हे भारताच्या महाराष्ट्र राज्यातील उस्मानाबाद जिल्ह्यातील उमरगा तालुक्यातील एक गाव आहे. +येथील वातावरण साधारणपणे उष्ण व कोरडे असते. पावसाळा जून महिन्याच्या मध्यापासून सुरू होऊन सप्टेंबरच्या शेवटी संपतो.ऑक्टोबर ते नोव्हेंबर मध्यापर्यंत दमट वातावरण असते. नोव्हेंबर मध्य ते जानेवारी हिवाळा असतो. फेब्रुवारी ते मार्च वातावरण कोरडे असते. एप्रिल ते जून उन्हाळा असतो.सरासरी वार्षिक पर्जन्यमान ६४० मिलीमीटर असते. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9829.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9829.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5e3515ee8bfe487bd5ab0fed5ad30221976942ef --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9829.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बेडफर्ड काउंटी, पेनसिल्व्हेनिया ही अमेरिकेच्या पेनसिल्व्हेनिया राज्यातील ३६ पैकी एक काउंटी आहे. याचे प्रशासकीय केन्द्र येथे आहे. +२०२० च्या जनगणनेनुसार येथील लोकसंख्या इतकी होती. +बेडफर्ड काउंटी, पेनसिल्व्हेनियाची रचना रोजी झाली. या काउंटीला यांचे नाव दिलेले आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9896.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9896.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b210e9f2b86c2bf5ce0da69e5c4afd838b8ade77 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9896.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +बेंजामिन गेझा ॲफ्लेक-बोल्ट (Benjamin Géza Affleck-Boldt; ६ मे १९६१) Uर्फ बेन ॲफ्लेक हा एक अमेरिकन सिने अभिनेता, पटकथाकार, निर्माता व दिग्दर्शक आहे. ॲफ्लेकला आजवर दोन वेळा ऑस्कर पुरस्कार तर तीन वेळा गोल्डन ग्लोब पुरस्कार मिळाले आहेत. +१९८१ सालापासून हॉलिवूडमध्ये बालकलाकार म्हणून भूमिका करणाऱ्या ॲफ्लेकने शेक्सपियर इन लव्ह, आर्मागेडन, पर्ल हार्बर इत्यादी अनेक चित्रपटांमध्ये कामे केली. १९९७ सालच्या गुड विल हंटिंग चित्रपटाच्या पटकथेसाठी त्याला सर्वोत्तम पटकथाकाराचा ऑस्कर पुरस्कार मिळाला तर २०१३ मधील आर्गो चित्रपटासाठी त्याला जॉर्ज क्लूनी व ग्रॅंट हेस्लोसोबत सर्वोत्तम निर्मात्याचा ऑस्कर पुरस्कार मिळाला. +बॉलिवूड अभिनेत्री ग्वेनेथ पॅल्ट्रो तसेच पॉप गायिका जेनिफर लोपेझ ह्यांच्यासोबत संबंध ठेवल्यानंतर ॲफ्लेकने २००५ साली अभिनेत्री जेनिफर गार्नरसोबत विवाह केला. ॲफ्लेक अमेरिकेच्या डेमोक्रॅटिक पक्षाचा सदस्य आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9959.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9959.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7f9ae9a19b3c4c9b721c03b94a81bc89e560ebf7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9959.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +बेनितो मुसोलिनी हा इटलीचा माजी पंतप्रधान व हुकुमशहा होता. हुकूमशाह बनण्याआधी तो एक पत्रकार होता. नंतर तो इटालियन राजकारणात आला. इटलीमध्ये फॅसिझम स्थापन करण्यात बेनितो मुसोलिनीने महत्त्वपूर्व भूमिका बजावली. दुसऱ्या महायुद्धामध्ये मुसोलिनीने नाझी जर्मनीसोबत मैत्री केली व अक्ष राष्ट्रांमध्ये सहभाग घेतला. +एप्रिल १९४५ मध्ये अक्ष राष्ट्रांचा पराभव निश्चित झाल्यानंतर मुसोलिनीने स्वित्झर्लंडमध्ये पलायन करण्याचा प्रयत्न केला, पण त्या दरम्यान त्याला पकडून ठार मारण्यात आले. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9964.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9964.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f0e4d43b17173c82c414ed4b3caf7777649f69f4 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9964.txt @@ -0,0 +1 @@ +बेनिन फुटबॉल संघ (फ्रेंच: L'équipe du Bénin de football; फिफा संकेत: BEN) हा पश्चिम आफ्रिकामधील बेनिन देशाचा राष्ट्रीय पुरुष फुटबॉल संघ आहे. आफ्रिकेमधील सी.ए.एफ.चा सदस्य असलेला बेनिन सध्या फिफाच्या जागतिक क्रमवारीमध्ये ९१व्या स्थानावर आहे. आजवर बेनिन एकाही फिफा विश्वचषक अथवा फिफा कॉन्फेडरेशन्स चषक स्पर्धांमध्ये खेळला नाही. त्याने आफ्रिकन देशांचा चषक स्पर्धेमध्ये तीन वेळा पात्रता मिळवली आहे. diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9976.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9976.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..555ab73d6882a2df45f64d2b2ed242279955c665 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9976.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +बेनू गोपाल बांगूर (जन्म १९३१) एक भारतीय अब्जाधीश उद्योगपती आणि श्री सिमेंटचे अध्यक्ष आहेत. +बांगूर यांचा जन्म १९३१ मध्ये मारवाडी व्यापारी कुटुंबात झाला. बांगूर यांचे शिक्षण कलकत्ता विद्यापीठात झाले. +त्यांचे आजोबा, मुंगी राम बांगूर, एक कलकत्ता स्टॉक ब्रोकर आणि त्यांचा भाऊ राम कुवर बांगूर यांनी १९ व्या शतकाच्या उत्तरार्धात बांगूर व्यवसाय साम्राज्य सुरू केले. १९९१ मध्ये, व्यवसाय बलभद्र दास बांगूर, निवास बांगूर, कुमार बांगूर आणि बेनू गोपाल बांगूर (मुंगी रामचे सर्व नातू) आणि लक्ष्मी निवास बांगूर (राम कुवरचा नातू) यांच्यात पाच गटांमध्ये विभागला गेला. [१] +फोर्ब्सच्या मते, ऑक्टोबर २०१९ पर्यंत बांगूरची एकूण संपत्ती $६.० अब्ज आहे. २०२० मध्ये, फोर्ब्सच्या भारतीय अब्जाधीशांच्या यादीत तो $७.३ अब्ज संपत्तीसह १४व्या क्रमांकावर होता. [२] +बांगूर दोन मुलांसह विधवा असून कोलकात्यात राहतात. त्यांचा मुलगा, हरि मोहन बांगूर, १९९० पासून श्री सिमेंट चालवत आहे. [३] diff --git a/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9986.txt b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9986.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ebc2ce6b506d716be0db071a3b75098c091063b7 --- /dev/null +++ b/dataset/scraper_6/batch_4/wiki_s6_9986.txt @@ -0,0 +1 @@ +बेनेडिक्ट ह्योवेडेस (जर्मन: Benedikt Höwedes; २९ फेब्रुवारी १९८८ (1988-02-29), हाल्टर्न, पश्चिम जर्मनी) हा एक जर्मन फुटबॉलपटू आहे. ह्योवेडेस सध्या जर्मनी राष्ट्रीय संघाचा भाग असून तो २००७ पासून एफ.से. शाल्क ०४ ह्या क्लबासाठी फुटबॉल खेळत आहे. ह्योवेडेस युएफा यूरो २०१२, २०१४ फिफा विश्वचषक व युएफा यूरो २०१६ ह्या प्रमुख स्पर्धांमध्ये जर्मन राष्ट्रीय संघासाठी निवडला गेला आहे.