diff --git a/Bala_Neethi/meta.json b/Bala_Neethi/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e4a65eb03a562903858f37c60be5769913726af2 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/meta.json @@ -0,0 +1,368 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 120, + "total_pages": 176, + "filename": "Bala Neethi.pdf", + "pages": { + "6": { + "quality": 4 + }, + "8": { + "quality": 3 + }, + "9": { + "quality": 3 + }, + "13": { + "quality": 3 + }, + "14": { + "quality": 4 + }, + "15": { + "quality": 4 + }, + "16": { + "quality": 4 + }, + "17": { + "quality": 4 + }, + "18": { + "quality": 4 + }, + "19": { + "quality": 4 + }, + "20": { + "quality": 4 + }, + "21": { + "quality": 4 + }, + "22": { + "quality": 4 + }, + "23": { + "quality": 3 + }, + "24": { + "quality": 3 + }, + "25": { + "quality": 3 + }, + "26": { + "quality": 4 + }, + "27": { + "quality": 4 + }, + "28": { + "quality": 4 + }, + "29": { + "quality": 4 + }, + "30": { + "quality": 4 + }, + "31": { + "quality": 4 + }, + "32": { + "quality": 3 + }, + "33": { + "quality": 3 + }, + "34": { + "quality": 3 + }, + "35": { + "quality": 3 + }, + "36": { + "quality": 3 + }, + "37": { + "quality": 3 + }, + "38": { + "quality": 4 + }, + "39": { + "quality": 3 + }, + "40": { + "quality": 3 + }, + "41": { + "quality": 2 + }, + "42": { + "quality": 3 + }, + "43": { + "quality": 3 + }, + "44": { + "quality": 3 + }, + "45": { + "quality": 3 + }, + "46": { + "quality": 3 + }, + "47": { + "quality": 3 + }, + "48": { + "quality": 3 + }, + "49": { + "quality": 3 + }, + "50": { + "quality": 3 + }, + "51": { + "quality": 3 + }, + "52": { + "quality": 3 + }, + "55": { + "quality": 3 + }, + "57": { + "quality": 3 + }, + "58": { + "quality": 3 + }, + "59": { + "quality": 3 + }, + "60": { + "quality": 3 + }, + "61": { + "quality": 3 + }, + "63": { + "quality": 3 + }, + "64": { + "quality": 3 + }, + "65": { + "quality": 3 + }, + "68": { + "quality": 3 + }, + "69": { + "quality": 3 + }, + "71": { + "quality": 3 + }, + "72": { + "quality": 3 + }, + "74": { + "quality": 3 + }, + "77": { + "quality": 3 + }, + "78": { + "quality": 3 + }, + "79": { + "quality": 3 + }, + "81": { + "quality": 3 + }, + "82": { + "quality": 4 + }, + "84": { + "quality": 3 + }, + "86": { + "quality": 3 + }, + "87": { + "quality": 3 + }, + "88": { + "quality": 3 + }, + "90": { + "quality": 3 + }, + "91": { + "quality": 3 + }, + "95": { + "quality": 3 + }, + "97": { + "quality": 3 + }, + "98": { + "quality": 3 + }, + "103": { + "quality": 3 + }, + "104": { + "quality": 3 + }, + "105": { + "quality": 3 + }, + "106": { + "quality": 3 + }, + "107": { + "quality": 3 + }, + "111": { + "quality": 3 + }, + "112": { + "quality": 3 + }, + "113": { + "quality": 3 + }, + "116": { + "quality": 3 + }, + "117": { + "quality": 3 + }, + "119": { + "quality": 3 + }, + "120": { + "quality": 3 + }, + "121": { + "quality": 3 + }, + "122": { + "quality": 3 + }, + "123": { + "quality": 3 + }, + "124": { + "quality": 3 + }, + "126": { + "quality": 3 + }, + "127": { + "quality": 3 + }, + "128": { + "quality": 3 + }, + "130": { + "quality": 3 + }, + "131": { + "quality": 3 + }, + "133": { + "quality": 3 + }, + "134": { + "quality": 3 + }, + "137": { + "quality": 3 + }, + "138": { + "quality": 3 + }, + "140": { + "quality": 3 + }, + "141": { + "quality": 3 + }, + "142": { + "quality": 3 + }, + "145": { + "quality": 3 + }, + "146": { + "quality": 3 + }, + "147": { + "quality": 3 + }, + "150": { + "quality": 3 + }, + "152": { + "quality": 3 + }, + "153": { + "quality": 3 + }, + "154": { + "quality": 3 + }, + "155": { + "quality": 3 + }, + "156": { + "quality": 3 + }, + "157": { + "quality": 3 + }, + "160": { + "quality": 3 + }, + "162": { + "quality": 3 + }, + "163": { + "quality": 3 + }, + "164": { + "quality": 3 + }, + "165": { + "quality": 3 + }, + "168": { + "quality": 3 + }, + "169": { + "quality": 3 + }, + "170": { + "quality": 3 + }, + "171": { + "quality": 3 + }, + "172": { + "quality": 3 + }, + "173": { + "quality": 3 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0006.txt b/Bala_Neethi/page_0006.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5b7c99fe79ca45fcf711d28be54921e4d50f3f02 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0006.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +బాలనీతి

+ +చివుకుల అప్పయ్య శాస్త్రిచే

+ +1914

\ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0008.txt b/Bala_Neethi/page_0008.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..942bd5e5a3df881302b58c8f219feb77ec7493a4 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0008.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +ఉపోద్ఘాతము.

+ +కోవిదులారా! + +ప్రస్తుతకాలమున వచనగ్రంధ నికరమె కించిజ్ఞుల కెక్కువ యుపయోగకారియని ప్రాజ్ఞులు పలుకుచున్నారు కదా. తత్కారణముననె హైదరాబాదు గవర్ణమెంటు హైస్కూలుసహా యాంధ్రాగ్లోపాధ్యాయులగు మ॥ య॥ నరసింహశాస్త్రిగారు విద్యార్థులకు నీతియుతములగు పూర్వకథలను +దృష్టాంతీకరించుచు భాషాభివృద్ధిఁ గలుగఁ జేసెడి చిన్నకబ్బ మొకదానిని రచించుఁడని నాకుఁ బ్రోత్సాహముఁ జేసిరి. దాని నేనంగీకరించి భారత భాగవత రామాయణాదులనుండి కధలను గైకొని సంగ్రహముగా వ్రాయుచుఁ బ్రస్తుతమున ముప్పదివిషయములను వ్రాసితిని. కాన విచక్షులగు మీరశీగ్రంథమును దయతోఁ బరిసీలించి విద్యార్థులకు, మరియు సామాన్యుల కుపయోగ పడునటులఁ జేయవలయునని ప్రార్థించెద. + +నేనీ ముద్రాక్షరశాలకు మిక్కిలి దూరగుడనగుటచేత దీనిని ముద్రించుటయందుఁ జాలతప్పులు దొరలినవి. వానిలో ముఖ్యములైన తప్పులను దిద్ది యింకొకచో ముద్రింపించి యున్నాను. ఇంకను రేఫశకట రేఫార్ధాను స్వారాదివ్యత్యయము \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0009.txt b/Bala_Neethi/page_0009.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a3ce4836194d47c86bf1ae3988c95a0f6c693715 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0009.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +లు మెండుగాఁ గలవు. వానినన్నిటిని దిద్దుకొనవలసిన భారము మీయందెయుంచితిని, ఇందున సంస్కృతాంధ్రారోగ్య విషయముల గుఱించి వ్రాయుచుఁ గవికాలాదులఁ దెలియఁబఱచి యున్నారు. అవియె సిద్ధాంతములని వ్రాయలేదు. నాకీగ్రంధమును రచించుఁడని ప్రోత్సహించినవారికి, నాకబ్బమునకుఁ దోడ్పడిన పూర్వాధునికగ్రంధ కర్తలకు, సచ్ఛ్రేయోభిలాషు లగు మిత్త్రవరులకుఁ గృతజ్ఞతాపూర్వక వందనము లాచరించుచు నాయుపోద్ఘాతమును ముగించు చున్నాను. + +కం॥ తప్పుల నొప్పుల నెఱుఁగక + యెప్పగిదినొ చెప్పినాడ నిందలితప్పుల్ । + దప్పక మన్నించుచు మీ + రొప్పులెగ్రహియించమీకు నొరిగల్ జేతున్ ॥ \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0013.txt b/Bala_Neethi/page_0013.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5930a6857df63f7e670762cafc3b9b67d133b757 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0013.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +ఇచట నీగ్రంధప్రాశస్త్యమునుగురించి యొకరి యభి +ప్రాయము మాత్రము ముద్రింపించుచున్నాను. + +కింకవి ఘటాపంచాననేత్యాగి బిరుదాంకితులును, ఆ +ధునికాంధ్రలోకైకవిద్వత్కవీశ్వరులును, సద్విమర్శకులును, +నిరుపమానశతావధాన చతురులునగు బ్రహ్మశ్రీ చెళ్లపిళ్ల +వెంకటశాస్త్రుల వారీక్రిందవిధమున మచిలీపట్టణమునుండి +వ్రాయుచున్నారు. + +అయ్యా! + +“మీపుస్తకము నామూలాగ్రముగా జూచితిని. ఇ +ప్పుడు స్కూళ్లలో “కంపోజిషన్” వ్రాయనలవాటు చేసికొ +ను బాలుర కిది కల్పలతవంటిదని నాయభిప్రాయము. మరి +యు నిందున నీతులు ధర్మములులోనగునవిగూడ నున్నవి. +గనుక నితరులగు చదువరులుకూడ నెక్కుడుగ నాదరింతురని +నానిశ్చయము. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0014.txt b/Bala_Neethi/page_0014.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cdd5fb66ffc4efc57fffac197626574f2b76666a --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0014.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +బాలనీతి

+ +భగవద్భక్తి.

+ +భగద్భక్తియన భగవంతునిసేవించుట, లేక, యాతని +నమ్మియుండుటయే. భగవంతుఁడన శ్రీ వీర్యము, ఇచ్చ, +జ్ఞానము, వైరాగ్యము, కీర్తి, యను నీమహాసుగుణములతోఁ +గూడికొనినవాఁడు. ఆతనిని నమ్మియుండుటయే భగవద్భక్తి +యనఁబడు. + +ఈభగవద్భక్తి గలిగినవారలు భాగవతులనఁదగుదురు. +వీరికిఁ గ్రమముగా నాశనములేనిపదవి లభింపఁగలదు. ముము +క్షులకు భక్తిమార్గము మొదటిసాధనము. ఈభాగవతులకు +సర్వకార్యములుసిద్ధియగుచుండును. కీడులు మూఁడవు, మేలుఁ +బొసఁగును. సద్భుద్ధిసంభవించును. దుర్భుద్ది యడుగంటును. +మనము నిశ్చలమగుచుండును. మనమెందుల కాభగవంతు +నియందు భక్తికలవారముగానుండవలెనన? ఆదయామయుఁ +డు సర్వభూతములందును దయగలవాఁడై వానికిఁదగినటుల +నాహారాదులనొసంగి సర్వకాలములందును వానిని బాధలఁ +బొందకుండఁ జేయుటవలనను, మనకుఁగష్టములు సంభవించిన +సమయంబునం దామహామహుని ధ్యానించించినయెడలఁ దత్కా \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0015.txt b/Bala_Neethi/page_0015.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e6eae9c50a44bb1c5ec3959e8fad85782b8d7c01 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0015.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +లమందనుభవించెడిసిలుగులఁ బాపి సుకముఁ జేకూర్చుటను, మఱియు నాయన, మననాయనవలెఁ దినుటకన్నమును, గట్టుటకు బట్టలును నిచ్చి యల్లారుముద్దుగాఁ గాపాడుటను, మనమే +పనినిబ్రారంభించినను దానికనేకవిధముల సాయముఁజేసి సఫలముగా నొనరించుటచేతను, మనకు జగముననుండు వస్తువులనెల్లఁ జూచుటకుఁ గన్నులును, నడచుటకుఁ గాళ్ళును, గర్మముల నారంభించుటకు గరములును, విమర్శనమొనరించుటకు బుద్ధియును, గీర్తించుటకు వాక్కును, మఱియు బహువిధోపయోగంబులగు బహ్వవయవముల నిచ్చుటవలనను, +నాపరమదయాళునిఁ దప్పక సేవించవలెను. + +మనమాభగవంతుని సేవించుటయెట్లన? మనము ప్ర +తిదినముఁ దెల్లవాఱుజామున నాలుగుగంటలకు మేల్కాంచి దంతధావనాది కృత్యంబుల నిర్వర్తించుకొని విమలజలమున స్నానమాచరించి ముఱికిలేని బట్టలఁగట్టి శుచికలవారమై "చిత్తము శివునిమీఁద భక్తిమఱియెచ్చటనో" యన్నట్లుండక +మనమనస్సును వాక్కును, శరీరమును, గర్మమును, నీనాలుగు నొకచోఁజేర్చి సంభవస్థితిలయ హేతు భూతుఁడగు నప్పరమేశుని, "నేఁ దెలియకచేసిన పాపపుఁబనులను, దెలిసియుఁ జేసినపాపపుఁ బనులను నామొఱనాలకించి నన్ను మన్ననతో +మన్నించవలయు" నని కోరి ధ్యానించవలెను. మఱియుఁ బూజాదుల నాపరమాత్ముని సేవింపవలెను. మనము భక్తిలేక యెంతగొప్పగాఁ బూజఁజేసినను బ్రయోజనములేదు. "భక్తి \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0016.txt b/Bala_Neethi/page_0016.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..91732008f20f6643399b09345c08eeac81a8a9fa --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0016.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +లేనిపూజ పత్రిచే"టను సామెత వినలేదా? కాఁబట్టి మనము చేయుపూజను నిశ్చలభక్తితోఁ జేయవలెను. + +అంతట దుష్టులను శిక్షించువాఁడును, శిష్టులరక్షించు +వాఁడును నగు నాపరమేశ్వరుఁడు మనమొఱ తెఱఁగునెఱంగి మనముసేయుసేవకుమెచ్చి మనమనోబీష్టముల నెఱవేఱ్చి మన +సుఖదుఃఖముల నారసి యొగ్గులున్నఁ దగ్గించి లగ్గులున్న నెక్కువఁజేసి మనకుఁదోడునీడై సదా తిరుగుచుఁ గాపాడుచుండును. మనము భగవద్భక్తి కలిగియున్నయెడల మనపగతుఱు మనలఁ జిక్కులఁబెట్టఁ దలఁచిన నవి యెంతమాత్రమును +మనలను బాధింపఁ జాలవు. + +ఈభక్తివిషయమునఁ బ్రసిద్థికెక్కినవారలు పూర్వులలోఁ జాలమంది కలదు. వారిలో నొకొనినిఁ జెప్పెదను. + +హిరణ్యకశిపునకుఁ గుమారుఁడగు ప్రహ్లాదుఁడు, తన +తండ్రికి మిక్కిలిశత్రువును, భగవదవతారమునునగు విష్ణునందు భక్తికలవాఁడై యుండెను. ఇట్లుండుట యతనితండ్రిచూచి వింతనంది తనకొమరున కనేకవిధంబుల "నాతనియందు భక్తి మాను"మని చాలసారులు చెప్పెను. కాని యాపిల్లవాఁడు +వినకపోయెను. అంతటఁ దండ్రి తనకొమరుని విధ వివిధహింసలఁ బెట్టెను. ఇతరులచేఁ బెట్టించెను. కాని యాప్రహ్లాదుఁడు మాత్రమించుకయైన భాధను బొందలేదు. అత్తఱి నాప్రహ్లాదుతండ్రి "ఏమిదిచోద్యము ఎన్నివిధముల వేధించినను నీతనయఁ డాబాధలఁబొందక యస్మద్వైరిని ఎక్కువగా స్తుతించు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0017.txt b/Bala_Neethi/page_0017.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..37dfe84a5fe4f000d37c52859c8768332ec46ad5 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0017.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +చున్నాఁ" డని యిదివఱకుండుకోపమును రెండు రెట్లధికముఁ జేసికొనియుఁ జేయునదేమియులేక విసివి యాబాలునిఁ జీరి "కొడుకా! నీవెప్పుడు కనులకుఁ గనుపడనివానినిఁ గొనియాడుచుందువు. వాఁడెక్కడునున్నాఁ"డని యడిగెను. అంతనాభక్త +శిరోమణి "సర్వశక్తిసంపన్నుఁడగు నాదానవవైరి ప్రతిపదార్ధమునందును, బ్రతిమనుజునందును గలఁ"డని పలికెను. అంత నా హిరణ్యకశిపుఁ "డటులైన నాచక్రిని గిక్రిని నీకంబమునందుఁ జూపుము లేదా నీశిరంబిప్పుడే భూతబలిం జేసెద" నని వాక్రుచ్చెను. అంతట భాగవతశిఖామణియగు బ్రహ్లాదుఁ డాపరమాత్మను నిశ్చలభక్తితో ధ్యానింప నాపరమేశ్వరుఁడు తనభక్తుని కోరికఁదీర్చుటకై తనశరీరముయొక్కక్రిందిసగమున మనుజాకారమును, బైసగమున సింహాకారమును, దాల్చి "నృసింహమూర్తి" యను పేరునఁ గంబమునుండి బయలు వెడలి జగదేకవీరుఁడై తనభక్తునిఁ బలుతెఱఁగుల బాములఁ బెట్టినవాఁడును, లోకకంటకుఁడునగు నాహిరణ్యకశిపుని +సంహరించి దేవాదులచే సన్నుతిఁగొని భక్తునిఁగాపాడి యంతర్దానమయ్యెను. + +చూచితిరా! ఆప్రహ్లాదుఁడు భక్తివలనఁగాదె తనజ +నకుఁడు పెట్టినబాధలఁ బొందకపోవుటయ కాక దుర్లభంబగు పరమాత్ముని దివ్యరూపముఁ గాంచఁగలిగెను. కాఁబట్టియె యిప్పటికాప్రహ్లాదుఁ డవిచ్చిన్నమగు కీర్తినిఁ బడయుచున్నాఁడుకదా! కాన మనమందఱము భగవద్భక్తి కలిగియుండుట \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0018.txt b/Bala_Neethi/page_0018.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e96f66122d0d46728cf3573b590dd1d4a62538d7 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0018.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +కెక్కువగాఁ బ్రయత్నముఁజేసి భాగవతులని వాసిఁ గాంచవలెను. + +ఆ. వె. ఎన్నియెన్నిపూజ ♦ లెన్నిజేసిననేమి + భక్తిలేనిపూజ ♦ ఫలము లేదు + భక్తిగలుగుపూజ ♦ బహుళ కారణమురా + విశ్వదాబిరామ ♦ వినురవేమ! + +మాతృభక్తి.

+ + +తల్లియందు భక్తిగా నుండుటయే మాతృభక్తి యనఁబడు. + +మనతల్లి మనలను బదిమాసములుమోసి పలుబాధల కోర్చి వచించరాని కష్టములఁబడి కనును. కనినది మొదలు మనయొక్క మూత్రపురీషాదులను గడిగి బహుజాగ్రత్తతో మనలఁ గాపాడుచుండును. మనప్రాణములను దమయరచేతిలో నిడుకొని పోషించుచుండును. మనలను గ్రిందుగ విడిచినఁ బిల్లిమ్రింగుననియు, బైనిఁబెట్టినఁ బక్షి తన్నుకొనిపోవుననియు బెంగపడుచుఁ బ్రీతితోఁ బెంచుచుండును. మనలను మనకన్నతండ్రి యసహ్యించుకొనినను గన్నతల్లిమాత్రమటు లసహ్యించుకొనక దగ్గఱకుఁ దీసికొని తనయొడిలోఁ గూర్చుండఁబెట్టికొని బుజ్జగించుచు ముద్దులాడు చుండును. మనవలన నెటువంటితప్పులువచ్చినను భరించునది తల్లియే \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0019.txt b/Bala_Neethi/page_0019.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e08a1ce121c7d957f1241bd8e86e1aa771688a19 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0019.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +కాని వేఱొకరుగానరారు. మనకెట్టియిక్కట్టులు వచ్చినను నవితొలఁగు నుపాయమాలోచించి చేతనయినంతవఱకు వానినిఁ దొలఁగించుచుండును. "పిల్లి తనపిల్లల నెక్కడ నెప్పుడు గండుపిల్లివచ్చి చంపునో" యనుభయముచే సందులగొందుల +వానిని దాచిపెట్టుట మనముచూచుటలేదా? కాఁబట్టి తల్లి కున్నప్రేమ యితరులకు లేదనిచెప్పవచ్చును. అట్టితల్లుల యందు భక్తిగానుండుట మనకు విధ్యుక్తధర్మముకాదా. అది గాక "మాతృదేవోభవ" అనఁగాఁ "దల్లియేదైవముకలవాఁడనై కమ్మా" యని యుపనిషత్తులు చాటుచున్నవి. మఱియు "నమాతుః పరదైవత" మ్మనఁగాఁ "దల్లికంటె నితరదైవములే"దని శాస్త్రము నుడువుచున్నది. కాన మనలను వృద్దికిఁ దీసికొనివచ్చిన తల్లులయందు భక్తిగానుండవలెను. వారి కేవిధమైన బాధలుండినయెడల ననుకొనని ప్రయోజనములను హఠాత్తుగాఁ బొందఁగలము. + +అటుల మాతృభక్తికలిగి యాకస్మికముగా లాభ +ములఁబొందినవారును బూర్వులలోఁ గలరు. వారిలోనొకనిఁ జెప్పెద. + +మున్ను కశ్యపబ్రహ్మవరమున "వినత" యను తరుణీ +రత్నమునకు గరుడుఁ డనువాఁడొకఁడు జనించెను. ఆతఁడు మహాజప సత్వసంపన్నుఁడు. అట్లయ్యు నాగరుత్మంతుఁడు తనతల్లియనుమతిని, దనసవతితల్లియగు కద్రువయొక్క కుమారులగు పాములను మోయుచుండెను. ఇటులుండ నాతని \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0020.txt b/Bala_Neethi/page_0020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d5e16f1153f0e6290454f5b8d8381a1f4440dc9d --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0020.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +వీపుననుండి యొకపరి యవి క్రిందఁబడుట కద్రువకాంచె. అంత నామె యత్యంతముగా నాగరుఁడుని దూఱెను. అంత నాతఁడు తనతల్లిని "అమ్మా! మీసవతియొక్కయు, నామె +కుమారులయొక్కయుఁ బనులనెందులకుఁ జేయవలె"నని యడిగెను. అంతనావినత నాయనా! నాసవతియునేను నుచ్చైశ్శ్రవంబుఁ బరీక్షించునపుడు దానిపుచ్ఛంబున నలుపులేదని నేనును, గలదని యాయెయును వాదమొనరించితిమి. ఈవాద +మున నెవరోటువడుదురో వారవతలివారికి దాసిగా నుండవలెనని యొక పంతమేర్పఱచుకొంటిమి. మఱునాడు దానినిఁ బరిశీలింప నేనోటువడితిని. దాన నామెకు దాసిగా నింతవఱకు నుంటిని. దీనికిఁ గారణము మీయన్నగారగుననూరునిశాపమే +ఇఃక నీబానిసపని నీవలనఁ బాయఁదగు"నని పలికెను. అంత నతఁడు తనతల్లియొక్క నీచపుదశఁగనుఁగొని పంతనంది యా వరవుడముం బాపుటకై యాసవతితల్లికొమరులదరిఁ జేరెను. తరువాత, వారిని "నాతల్లిదాస్యము మీరుబాపినయెడల మీకిష్టమైనది యేదైనను దెచ్చియిచ్చెద"నని యడిగెను. అంత వారు "మాకమృతంబుదెచ్చియిచ్చిన నీతల్లిదాస్యము +పాయఁగల"దని యనిరి. దానికి గరుడుఁడు సమ్మతించి తన తల్లియనుమతినిఁ గైకొని మార్గమధ్యమున ననేక దుష్కర కార్యములఁ జేయుచు నాకలోకంబుఁ జేరెను. అచట నమృ +తమునుగాచుచుఁ గావలియున్నవారితో యుద్ధమొనరించి యాయమృతమును గైకొని తానుద్రాగకుండ నత్య్భతదు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0021.txt b/Bala_Neethi/page_0021.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4eb3ad985667751eb183d4c159387ab5b5a77082 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0021.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వేగముతో వచ్చుచుండెను. ఇంతలో విష్ణుమూర్తి కనుఁగొని "నీవేగపద్భుద్దులకును, నీబలమునకును, నీమాతృభక్తికిని మెచ్చితిఁ గాన నీకుఁ గావలయువరములెవ్వియో కోరు" మని +పలికె అంత నావైనతేయుడు "భక్తవత్సలా! నేనమృతంబుఁ ద్రాగకపోయినను ముసలితనములేని దేవత్వమును, నీభువనములకెల్లను నాయకుఁడవైన నిన్ను నెల్లప్పుడుఁ గొలిచి యుండుటను నాకుదయచేసి యనుగ్రహించుఁ"డని ప్రార్ధించెను. అంత నామహామహుఁ "డటులనె నీకోరికలిచ్చితి. మఱియు నీదినమునుండి నాకుధ్వజమును వాహనంబును, నీవె కావయు"నని చెప్పెను. దానికాగరుత్మంతుడుఁ డంగీకరించి +సంతసించెను. ఇంతలో దేవేంద్రుఁడు "అమృతమును వీఁడు హరించెఁగా" యని కినిసి యాగరుడునిపై వజ్రాయుధమును బ్రయోగించెను. అంత నాయాయుధము క్రమముగా నాగరుడుని ఱెక్కలను భేధించరాఁగా నాతఁ డా యాయుధముం గాంచి "వజ్రాయుధమా! గొప్పవాడఁగు దేవేంద్రునికర +ముననుండుదానవు. కాన నిన్నవమానింపఁగూడ" దని పలికి తనఱెక్కయందున నొకయణుమాత్రము దానికాహారముగాఁ జూపి నీపనినిఁ జేసికొని పొమ్మని పలికెను. ఇవ్విధమున నీగరుత్మంతుఁ డొనర్చుట సుర్వేశ్వరుడు చూచి మెచ్చి యాతనితో స్నేహముఁజేసికొనెను. అటుపిమ్మట నావిహంగపతి +కాద్రవేయుల సమీపమునకువచ్చి "ఇదిగో మీరుకోరినటుల నమృతమును దెచ్చినాను. గొనుఁడు. నాతల్లిని దాస్యమునుండి \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0022.txt b/Bala_Neethi/page_0022.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..517820016afb50b9d6702be661d21e476c7dfbe2 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0022.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +విడిపింపుఁ" డని పలికెను. అవ్విధముననే వారొనరించిరి. + +చూచితిరా! ఆవిహంగేంద్రుఁడు మహాబలజవోపేతుఁ +డయ్యుఁదల్లిమాటనిరాకరించలేక పాములమోసెనుగదా. మ +ఱియుఁ దనతల్లిబానిసపని బాపుటకై యెంతపనిఁ జేసెనో +తెలిసినదిగదా. ఈసమయమున నేకదావిష్ణుమూర్తివలన వ +రములఁబొందుటయు నింద్రునితోసఖ్యంబు సంభవించుటయు +మాతృభక్తివలన నాకస్మికముగావచ్చిన లాభములేకదా. కాఁ +బట్టి మాతృభక్తిగలిగినవారలు మహాసంపన్నులుకాఁగలరు. +కాన మనము మాతృభక్తి కలిగియుండుదము. + +ఆ. వె. వచ్చిపోయి చూచు ♦ వాఁడుగాకిడుమలఁ + బడునె? తల్లివోలెఁ ♦ బట్టితోడఁ + దండ్రిచెప్పునిట్లు ♦ ధర్మశాస్త్రంబుల + నంబ గౌరవమున ♦ నధికయగుట. + (భారతము) + +పితృభక్తి.

+ +తండ్రియందు భక్తిగానుండుట పితృభక్తి యనఁబడు. + +కన్నతండ్రి మనలఁ బెంచి పెద్దఁజేయును. మనకుఁ +గావలసినయాహారవిహారపదార్దముల యధాశక్తిఁదెచ్చియి +చ్చును. మనతోఁగూడ నాడుచు మాటలాఁడుచు మనకానం +దముఁ గూర్చుచుండును. మనతోడనే సంతోషముగాఁగాల \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0023.txt b/Bala_Neethi/page_0023.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aacbd5847985c21c869d4e8a5a167b56d0d21ede --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0023.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +ముఁగడపుచుండును. మనకుఁ దండ్రియే, తపమును, విద్య +యును, ధర్మమును, బరమాత్మయునుగానఁ గొమరులమగు +మనము వారిని వివిధముల సంతోషింపఁజేయుచుండవలెను. + +మనము మనతండ్రియందంతగా నెందులకుండవలెనని +న? మనజనకుఁ డెల్లప్పుడు మనయభివృద్ధికై యనేకరీతులఁ +బాటుపడుచుండును. విశేషలాభకారియగువిద్యనుబొందించు +చుండును. "సర్వత్రజయమన్విచ్ఛేత్పుత్త్రాదిచ్ఛేత్పరాజయం" +అనగాఁ"దండ్రి యంతట జయముఁగోరవలయును. తనకుమా +రునివలనఁ బరాజయమొందగోరవలయు" ననునీతివాక్యను +సారముగా మనతండ్రియుండుటను, మఱియు "గొమరులుపు +ట్టి తమకేమో యట్టెత్రవ్వి తలకెత్తెద"రను నాశతోనుండు +టను వారియందెక్కువభక్తిగా నుండవలెను. + +"పితృదేవోభవ" అనఁగాఁ"దండ్రియే దైవముకలవాఁ +డవైకమ్మా"యని యుపనిషత్తులు వచించుచున్నవి. ఎవఁడు +తనతండ్రిని మంచిమాటలచేతను, మంచిపనులచేతను, సం +తోషింపఁజేయుచున్నాఁడో వాఁడే సుపుత్త్రుఁడు. ఇటువంటి స +ద్గుణగణఖనియగునొకపుత్రుడున్నఁజాలును. దుర్మార్గులు ప +దిమందియున్నను నిష్ప్రయోజనము. మఱియుఁ గులనాశకు +లనిచెప్పవచ్చు. వియత్పధమును బ్రకాశింపఁజేయుటకుసకల +కళాపరిపూర్ణుండగు నొకచంద్రుఁడున్నఁజాలఁడా? కాంతివి +హీనములగు పెక్కుచుక్క లేల? కాఁబట్టి కులమునుద్ధరించుట +కొకసుపుత్రుఁడున్నఁ జాలు. ఈసుపుత్రునివలనఁదండ్రి యమిత \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0024.txt b/Bala_Neethi/page_0024.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..421daed3907df8ca657f0508d4177c2aee7cadf7 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0024.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +ముగా సంతోషమందుచుండును తండ్రియందు భక్తికలవాఁ +డై యాతనిని సంతసమందించినవాఁడే కుమారుఁడు తక్కినకు +మారులు జనకమారకులనిచెప్పవచ్చు. జనకహర్షప్రదాతయ +గుమారుఁడనేక లాభములఁబొందఁగలఁడు. + +అటుల పితృభక్తిగలిగి లాభములఁ బొందినవారలలో +నొకనిని జూపెద. + +భారతవీర శ్రేష్ఠుఁడని వాసిఁగాంచిన గాంగే యుఁడు. +తనతండ్రియందు భక్తిగలవాఁడై యుండెను. ఇట్లుండ నొక +పరి తనతండ్రియగు శంతన మహారాజునకు దాశరాజ పుత్రి +కయగు యోజనగంధిపై మోహముజనించెను.అతఁ డామె +ను వివాహమాడుటకు దాని తండ్రి కడకుఁ జని తన మనో +రథముఁదెలియఁబఱచెను. అంత నాదాశరా "జీపిల్లకు జనిం +చిన పిల్లనికి నీరాష్ట్రమంతయుఁ బట్టముఁగట్టి నట్లొడం బడితి +వేని నొసఁగెద"నని పలికెను. అంతనామహారాజు తన పెద్ద +కుమారుఁదలఁచి మిన్నకుండి యింటికిఁజేరి డెందమునఁ గుందు +చుండెను. ఇవ్విధమునఁ దనతండ్రి యుండుట నొకసమయమునఁ +గాంచి యతని యాంతరంగికమిత్రులను విచారించి కారణము +దెలిసికొనెను. అంతఁ దానాదాశరాజుదరి కరిగి "నీకోరినయ +ట్లె యీసతికి జనించిన కుమారుఁడు రాజధురంధరుఁడు కాఁ +గలఁడు. ఇందుకుసందియమంద నవసరములేదు. వైళమె నా +తండ్రికి నీకొమరితె నిచ్చి వివాహంబొనర్పుము. నాతండ్రి +చింతవిడనాడి సుఖముగానుండిటయే నాకుఁ బ్రధానము కాన \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0025.txt b/Bala_Neethi/page_0025.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2fe4c889a6ab4f4cd2d6c17c68980eea8c942c80 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0025.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +నిదుగో బ్రహ్మచర్యంబుఁబూనితి" ననిదృఢప్రతిజ్ఞఁజేయ నా +తనిపై నాకసమున నుండి దేవతలు పుష్ప వృష్టిఁ గురిపించిరి. +అంతట దాశరాజు నాతని పితృభక్తికి మెచ్చుచుఁ దన కూఁ +తును శంతనునకిచ్చి వివాహం బొనర్చెను. అంత నాశంతన +మహారాజు తనకుమారుని ప్రతిజ్ఞకును, సద్బుద్ధికిని, భక్తికిని, +ననంతముగా నద్భుతమంది మదినిమెచ్చి యాతనికి స్వచ్ఛంద +మరణమును బ్రసాదించెను. + +చూచితిరా! ఆ భీష్మాచార్యులు పితృభక్తి కలవాఁడ +గుటచేతనేకదా బాణములవలనఁగాని కత్తులవలనఁగానిమఱి +యొక దానిచేఁగాని మృతిఁజెందక తనయిష్టమువచ్చినప్పుడు విధి +వశమగు వరమును బొందఁగలిగెను. అట్టివరముల నితరులు +పొందఁగలరా? పొంద లేరు. కాఁబట్టి పితృభక్తి గలిగినవార +లు పెక్కు ఫలములఁబొందఁగలరు. కాన మనము మనతండ్రి +మొదలగు పూజ్యులయందు భక్తిగా నుండుదము. + +క. జనకుఁడు దపమును ధర్మం + బును విద్యయుఁబరమదైవ♦మును గావున నా + తనికిఁబ్రియంబగుపనిసే + సినదేవతలెల్లఁబ్రీతిఁ♦జెందుట గలుగున్ + (భారతము.) \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0026.txt b/Bala_Neethi/page_0026.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..da50c8f6b9e33cf397bdcbbe48aecdcb2698a45a --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0026.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +గురుభక్తి.

+ + +అజ్ఞానమునరికట్టువాఁడు. శ్రేష్ఠుఁడు, తనకువిద్యఁ జె +ప్పినవాఁడు, వీరలయందుభక్తిగానుండుటయే గురుభక్తియ +నఁబడు. + +మనల ముందభివృద్దికిఁదీసికొనివచ్చునదియు, భక్తి భు +క్తి శక్తి ముక్తులనొసంగునదియు, గౌరవార్హమునునగువిద్యను +నిష్కపటముగాఁ జెప్పినవారలు గురువులు. కాన వారియందు +మనముభక్తిగానుండవలెను. ఆవిద్యాదాతలను మనజీవితాం +తమువఱకు గౌరవించుచుండవలెను. గురువుకూడ మనతలి +దండ్రులతోసమానుఁడని చెప్పనొప్పు. ఏలయన? మనజననీజ +నకులు శరీరపోషణాదులయందెక్కువశ్రద్ధవహించు చుందురు. +ఇఁక గురువులన్ననో మనల నితరులచే గౌరవింపఁజేయువిద్య +నఱమఱలేక యఱిముఱిగా నొసంగుచుందురు. అటులనుండు +టవలన వారు మనకు గౌరవస్ధానమేకదా. వారు మనము వి +ద్వాంసులమగుటకుఁ గోరుచుందురు. మనకుశలమును వారభి +లషించుచుందురు. కాఁబట్టి మనమారంబదశనుండి గురుశిక్షఁ +బొందవలెను. దానివలన మనము విద్య లెస్సగానేర్చి విద్వాం +సులమై లోకమున నెడఁదెగనికీర్తిఁగడింపఁగలుగుదుము. ఈ +యవనియందుద్భవించిన ప్రతిమనుజుఁడునుజిన్నతనముననే గు +రుశిక్షఁబొందినయెడల వాఁడనేకలాభములఁ బొందఁగలఁడు. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0027.txt b/Bala_Neethi/page_0027.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b29075b6c41165f053c34e417f193561ff5758c7 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0027.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +సద్గురుశిక్షఁబొందక చిన్నతనమును వ్యర్దముగాఁ గడపినయె +డల వానికి లెక్కలేని చెడుగుగుణము లలవడును. పొట్లతీఁగ +లయందుఁ దగులుకొనియున్న చిన్నకాయలతుదను ఱాలను +గట్టనియెడల నవి వంకరలు పోక యెటులుండును. కాఁపరినుం +చక గొఱ్ఱెయలనుంచిన నవి వంకరత్రోవలఁబడక యెటులఁజ +క్కగాఁబోవును? కాఁబట్టి గురుశిక్షఁబొందనివారలు విశేష +వక్రమార్గములఁ జొరఁబడుదురు. కానఁబ్రతివాఁడును గురుశి +క్షఁబొందవలెను. విద్యనెక్కువగా గడించవలెను. + +తాము బాల్యమున నొకగురువువద్ద విద్యనభ్యసించి +క్రమక్రమముగానతినియెడ ద్వేషమువహించి "నీకు మేము +శిష్యులముకాము. నీవు మాకుఁజెప్పినదేదియునులేదు" అనియా +గురువుతో గ్రుద్దులాడి యాయనకుఁ బంగనామమిడి యత +నిఁదిరస్కరించుట నరక హేతువు. ఇటులొనర్చువార లవినీతులు +కానఁ బ్రతివాఁడును గురువునం దెక్కువభక్తి కలిగియుండవ +లెను. గురువేబ్రహ్మ, గురువేవిష్ణువు, గురువేమహేశ్వరుఁడని +మనపెద్దలు చెప్పుదురు. అటులనే "ఆచార్యదేవోభవ"అనఁ +గా "గురువే దైవముకలవాఁడవైకమ్మా"యని యుపనిషత్తు +లనుచున్నవి. కాన మనము గురుభక్తికలిగియుండినయెడల ననేక +ప్రయోజనముల నందగలము. + +అటులఁ బ్రయోజనములందినవారలలో నొకనినిఁ +జెప్పెద. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0028.txt b/Bala_Neethi/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4b89219ea4499bd6c60df4a2791ccbbd70f86598 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0028.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +ద్రోణాచార్యులను నొకసుప్రసిద్ధ ధనురాచార్యుఁడు ధృతరా +ష్ట్రపాండు నందనులకుఁ జక్కగా ధనుర్వి ధ్యాదులను జెప్పె +ను. అంత నాథార్తరాష్ట్ర పాండవేయులు, గురువుదగ్గఱకు +వచ్చి "స్వామీ! మేము మీకు గురుదక్షిణ నీఁదలఁచితిమి. +కానఁ దమకేది యిష్టమో తెలియఁగోరెదము. అని పల్కిరి. +అంతట నాగురువు "ఛాత్రచూడామణులారా! మీబుద్దికి మె +చ్చితి.ఇదుగో నాకోరిక వినుఁడు. పాంచాలదేశా ధీశుఁడును, +మిత్రపరాభవ కారియు నగు నాద్రుపదునిఁ బట్టుకొని పాశ +ములచేఁ గట్టి మీయరదమునఁ బెట్టికొనివచ్చి నాముందఱఁ +బెట్టుటయే నాకు గురుదక్షిణ. ఇటులఁజేసినవాడేఁ గురుభక్తి +కలవాఁ"డని పలికెను. దానికి వారందఱు వల్లెయని మహో +త్సాహంబుతో నాద్రుపదుపురంబునకు జనిరి. అందున మొ +దట దుర్యోధనాదు లహమహమికచే నట్టిప్రయత్నముఁజేసి +రి కాని వారాపాంచాలపతితనయాదులచే నోటువడి స్వగృ +హాభిముఖులైరి. అంతటఁ బాండవమధ్యముండగు నర్జునుండు +ధైర్యస్థైర్యములు కలవాఁడై తాఁజేయుప్రయత్నమున కడ్దు +వచ్చినవారందఱినిఁ దుక్కుదూళిగఁగొట్టి యాద్రుపదుని గ +ట్టిగఁగట్టి తనరథమున నిడుకొని వాయువేగమునఁ దన యొజ్జ +యెదుటికిఁ దీసికొనివచ్చి "ఇదుగో యితఁడే ద్రుపదుఁ" డని +యచట నునిచెను. అంత నాగురు నాసవ్యసాచియొక్క బా +హుబలమునకును, దనయందుండు భక్తికినిమెచ్చి యెక్కువ \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0029.txt b/Bala_Neethi/page_0029.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bc5d9bd07fba5a88b7e03d99e107966a5d8dcedf --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0029.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +గా నాశీర్వదించెను. ఈకవ్వడి, గురుభక్తిఁజూపుట యీసమ +యమునందే కాక యుత్తర గోగ్రహణమందుఁగూడఁ జూపె +ను. ఆయర్జునుఁ డుత్తరకుమారునికి "బృహన్నల" యనుమా +ఱుపేరుతో సారథ్యంబు సల్పుచుఁ గారణాంతరమునఁగ్రమ +ముగాఁ దాను రథికుఁడై గాండీవాదుల ధరించి యదివఱకుఁ +బ్రచ్ఛన్న వేషంబుతో విరటుని కొలువునందుండుటంబట్టి ప్ర +తి పక్షికోటిలోనున్న గురువరునకు నమస్కారంబుఁ జేయుట +కు వీలులేక నమస్కార సూచక భాణంబుల నాగురు వరుని +పాదారవిందములవంకఁబ్రయోగించెను. అందులకాగురుఁ డమి +తముగా సంతోషించెను. దాన నీకిరీటి యాయుత్తరగోగ్రహ +ణమందు జయంబత్యద్భుతంబుగా నందెను. మఱియు నీగురు +భక్తివలనఁ గలిగిన నీధనంజయుని మహిమ మఱియొండుకల +దు. అది వినుఁడు, భారతయుద్దాన సానంబున బుత్త్రఘాతి +యు, ద్రోణాచార్య తనూభవుండును, నగు నశ్వత్థామకు నీ +యర్జునునకుఁ గలహముసంభవించెను. క్రమక్రమముగా నాక +లహముప్రబలి యొకరిపైనొకరు బ్రహ్మశిరోనామ కాస్త్రం +బులఁ బ్రయోగించుకొనిరి. అంత నక్కడనుండు మహామును +లెల్ల నీకల్లోలమునుగాంచి వీరిఁజేరి "మీయస్త్రంబులు బ్ర +హ్మశిరోనామకంబులు లోకంబుల దహించఁగలవు. కాన మీ +మీయస్త్రంబుల నుపసంహరింపుఁ" డని పలికిరి. అంత వారియ +నుమతిని నర్జునుఁడుమాత్రము తనయస్త్రము నుపహరించెను. +అటుపై నశ్వద్ధామ తన యస్త్రము నుపసంహరింపలేక తన మన \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0030.txt b/Bala_Neethi/page_0030.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d56c632f30ff0b68ce8f5b7b915d012ebb365f04 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0030.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +మున "నాకవ్వడి యెక్కువ గురు భక్తి కలవాఁడగుట వలన +నాయస్త్రము నుపహరింపగఁలిగెను. నేనాధనురా చార్యుని +పుత్రుడనయ్యు నంతగురుభక్తి లేకపోవుటవలనఁగదా యుప +సంహరింపఁ జాలనైతి" నని కుందెను. + +తిలకించితిరా! ఆయర్జునుఁడు గురువువద్దవిద్యనభ్యసిం +చి క్రమముగానతనికన్న నెక్కుడు బలవంతుఁడయ్యు నాతని +యందు భక్తికలవాఁడగుటవలనఁగదా తాను లోకవిఖ్యాతుఁ +డైనది. మఱియు నతనిగురుపుత్రుఁడుకూడ నుపసంహరింప +లేని యస్త్రమును గురుభక్తికలవాఁడగుట వలనఁగదా యా +యర్జునుఁడుపసంహరింపఁగలిగెను. కాఁబట్టి యట్టులనె పత్రి +వారును గురుభక్తికలిగియుండినయెడల వారికి మేలుకలుగును. +కాన మున్నెట్టులైనను మనమీదినముననుండి యీవిధమున +నుండుదము. + +క. సద్గురుకృప జ్ఞానంబున + సద్గతిదీపించుచున్న♦చాలగఁజదువుల్ + సద్గతిఁగలుగంజేసెడి + సద్గురువేదైవమనుచుఁ♦జాటర వేమా! + +రాజభక్తి

+ + +మనలను సుఖముగాఁ బరిపాలించు రాజులయందు భ +క్తిగానుండుట రాజభక్తియనబఁడు. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0031.txt b/Bala_Neethi/page_0031.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..889385b3dc26766bb51d474663308ed593e8fc89 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0031.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +రాజన నెవరన? మంచికొలమునందుఁబుట్టిన వాఁడును, +శౌర్యముగలవాఁడును, నీతిశాస్త్రవిశారదుఁడును, ప్రభుమం +త్రోత్సాహశక్తిసంపన్నుఁడును, ధీరులును, సకలశాస్త్రసం +పన్నులును, ధర్మతత్వజ్ఞులునగుపండితులును, ప్రభుహితాభి +లాషులును, సదసద్విమర్శనజ్ఞానముకలవారును, రాజనీతిచతు +రులునునగుమంత్రివర్యులను నిరుపమానంబగు పరాక్రమము +ను, నిశ్చలమగుపట్టుదలయుఁగలిగిన భటవర్యులను గలిగినవాఁ +డు రాజని పల్కనగు. + +ఈరాజు, తనరాష్ట్రములో, గురువైనను దుర్మార్గుఁడై +ముందువెనుకలువిచారించక యితరులకపకారములఁ జేయు +చుండినయెడల వానినిఁబ్రకటనముగాఁ జక్కఁగాశిక్షించును. +దూరాలోచనగలిగినమంచిమంత్రులతోడ నేకాంతమున మం +తనంబొనరించి పనులనారంభించి యడ్డుపాట్లురాకుండఁ దనప +నులఁగొనసాగించుకొనుచుండును. జనులకు, మంచికొలమును, +మంచిబుద్ధియును, మొదలగుసద్గుణములకెల్ల నీరాజేకారణ +ము. రాజు దైవముతోసమానుఁడు. కావుననే "నావిష్ణు:పృధివీ +పతిః" అనఁగా "రాజైనమనుజుఁడు విష్ణు"వని మనయుద్గ్రం +ధములన్నియు నొక్కపెట్టునఁబల్కుచున్నవి. మన మారాజు +సాహాయ్యములేనిదే యేపనినిఁ జేయజాలము. మనధనము +గాని ధాన్యముగాని దేనినైన నారాజుయొక్క తోడుపాటు +లేనిదే నిలుపుకొనఁ జాలము. చూడుఁడు. మనము భూమిని +దున్ని విత్తనములఁజల్ల నవిమొలకలెత్తి క్రమక్రమముగా \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0032.txt b/Bala_Neethi/page_0032.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3f27698a67f1f8ba3fd9683d114172259675ab4a --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0032.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +వృద్ధిఁజెంది పంటపండినతరువాత నింటికాధాన్యమును తెచ్చు +కొందమనియాసచేనుండ నింతలో నాభూమినిఁ జోరులు +సొచ్చి భయమువిడనాడి యాధాన్యమును హరించుచుండఁగా +వారికనులకు మనమగుపడితిమేని మనలఁదన్ని యెధేచ్ఛము +గా నాపంటనుగోసి తీసికొనిపోవుదురు. ఇటువంటియన్యాయ +ము సంభవించున దేసమయమునందు? రాజు లేనిసమయము +నందుఁగదా కాఁబట్టి రాజులయొక్కసహాయము ముఖ్యము +గాఁగావలయును. ఇంతయేల? ఆరాజసహాయ్యమువలననే మన +ముబ్రతుకుచున్నామని చెప్పనొప్పు. + +రాజు, విద్యలునాశనములగుచున్నటులఁ గానుపించిన +తక్షణమే యవి యభివృద్ధికివచ్చుమార్గము లాలోచించి యభి +వృద్దికిఁదీసికొనివచ్చును. జనులసుఖదుఃఖముల నారయుచుం +డును. "వర్ణాశ్రమాచారధర్మంబుల నడుపుఁ"డనిబోధించును. +బీదలను, సాదలను బోషించుచుండును. దిక్కులేనివారి కెల్ల +దిక్కై పోషణఁజేయుచుండును. "దుర్బలస్యబలంరాజా" యన +వినవే? ప్రజలను రక్షించుచుటవలనను, శిక్షించి సన్మార్గమునఁ +జొన్పుటవలనను, దనకొమరులవలె భరించుటవలనను బ్రసిద్దిఁ +జెందిన రాజులే రాజులు. తక్కినరాజులు తరాజులని వచింప +వచ్చును. + +మున్ను శ్రీరాముఁడు బాల్యముననే విశ్వామిత్రాజ్ఞాను +సారముగాఁ జెడ్డవారలగుతాటకామారీచుల దర్పమడఁగించె +ను. యౌవనమునఁ గారణాంతరమునఁ బిత్రాజ్ఞాపరిపాలన నిమి \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0033.txt b/Bala_Neethi/page_0033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..70a8dc035b345204bbba533b6aeaab092ff218a9 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0033.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +త్తమై యడవులకుఁజని ఖరదూషణ రావణాద్యసురులఁ జీఱె +ను. తదుపరి మగుడ స్వగ్రామమునకువచ్చి యనుజాదులు పరి +వేష్టించియుండ రాజ్యమధిష్ఠించి జనులకుఁ దగినస్వతంత్ర +మొసంగి రాజ్యముఁబరిపాలించి వాసిఁగాంచెను. కాబట్టియే +యిప్పటికి మనవారలు "రామరాజ్యము సుగ్రీవాజ్ఞవానికేమి +రా" యని పలుకుచుందురు. + +ఇటులఁ దగినస్వతంత్రమునొసంగి సుఖముగాఁబరిపా +లించిన రాజులయందు మనము భక్తిగానుండక పోతిమేని దై +వమునకు ద్రోహముఁజేసినవారమగుదుము. మఱియు నిహ +లోకమునఁగష్టములఁ బొందఁగలము. కావునఁ బ్రతివారును +రాజభక్తికలిగియుండవలెను. రాజభక్తికలిగినవారలు రాజా +నుగ్రహపాత్రులుకాఁగలరు. దాన విశేషఫలములఁ బొందఁ +గలరు. + +పైనఁదెలిపినవిధమున రాజభక్తిగలిగి ఫలములఁబొం +దినవారితఃపూర్వమే చాలమందికలరు. వారిలో నొకనిని +జెప్పెద. + +ధృతరాష్ట్రమహారాజపుత్రుండగుదుర్యోధనుఁడు కర్ణుఁ +డనునొకనినిఁజేరఁదీసి సంభావించుచుండెను. ఆకర్ణుఁ డారాజు +నందతిశయభక్తికలవాఁడై యుండెను. దానినారాజరాజు +కాంచి సంతుష్టిఁజెంది యంగ రాజ్యమునకు రాజుగా నధిష్ఠిం +పఁజేసెను. తదుపరి తనపినతండ్రికొమరులగు పాండవులకుదమ +కుఁగయ్యము రాజ్యవిషయమునఁగలిగెను. అత్తఱి నారా \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0034.txt b/Bala_Neethi/page_0034.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4b5caf03e7d5de199eb218d3f95a02d722b10547 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0034.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +జీకర్ణునే నమ్ముకొని యుండెను., ఇటులుండఁ గలహమునాపి +పాండవులకు వీరికి సంధిఁజేయుటకై శ్రీకృష్ణమూర్తి దౌత్య +మువహించి వచ్చి ధృతరాష్ట్రాదులతో సంభాషించెను. కాని +యాయనవచ్చినదానికి వీరువిముఖముగా మాటలాడమొదలి +డిరి. అంత దీనినిఁ గృష్ణుఁడుకాంచి సంధికుదరకపోయెఁగదా +యని డెందమున విచారించుచు మరలుసమయమునఁ గర్ణుని +మాత్రముఁబిలిచి రహస్యముగా నిటులఁబలికెను. "కర్ణా! నీవు +గురువరాదులందెక్కువ భక్తికలవాఁడవు ధర్మజ్ఞుఁడవు. కాన +నామాటవినుము. గొంతి కన్యాత్వమున నదీసమీపమున దు +ర్వాసదత్తమంత్రపరీక్షార్ధమై భాస్కరునిఁగోరి యాతనియను +గ్రహమున నిన్నుఁగనినది. కాఁబట్టిపాండురాజాగ్రసూతివైన +నిన్ను, నావలన ధర్మరాజాదులు తెలిసికొని సేవించఁగలరు. +నిన్నే ప్రాజ్యంబగురాజ్యంబునకు నాయకునిగాఁ జేయఁగలరు. +నీకుఁ బురవీధుల నుత్సవంబొనర్తురు. నీకు ధర్మరాజు యువ +రాజై నీప్రక్కననుండి ధవళచామరంబుల విసరఁగలఁడు. భీ +ముఁడు తెల్లనిగొడుగును బట్టఁగలఁడు. అర్జునుఁడు సారధ్యం +బుసేయఁగలఁడు. పాంచాలాది సేనా సమన్వితంబుగా నకుల +సహదేవులు నిన్నుఁగొలువఁగలరు. మఱియుఁ ద్రిలోకసుందరి +యగుద్రౌపదికూడ నిన్నువరించఁగలదు. కానఁ బాండవులఁ +గలసి పైలాభములఁబొందు"మని బోధఁజేసెను. అంతట రా +జభక్తిరతుఁడగుకర్ణుఁ డాకృష్ణుఁడు సల్పినస్తుతికిని, వచించిన +లాభములకు నుబ్బక యిట్లుత్తరమొసఁగెను. " స్వామీ! మీరు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0035.txt b/Bala_Neethi/page_0035.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d1c8e5bbf306b4cf7ba3193048a0412937861916 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0035.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +చెప్పినదంతయు సత్యమేకాని నన్ను "సూతపుత్రుఁ"డని నిర్ల +క్ష్యముచేయక చేరఁదీసి తనయనుజులకన్న నెక్కుడుప్రేమ +తోగారవించి నేఁగోరినవానినన్నిఁటినిఁదెచ్చియిచ్చి, మనఃప్ర +మోదంబొనరించుచు నన్నుఁ దనయంతవానినిగాఁ జేసినయా +రాజరాజును విడిచివచ్చుట నీతిబాహ్యమని నీవెఱుఁగనిదే? నే +నాలాభములకై యాసపడను. తుదకు నాప్రాణములనైనఁగో +ల్పోవుదుఁగాని రాజద్రోహినిమాత్రము కాఁజాల"నని చెప్పి +యారాయబారినిఁ బంపివేసెను. అటుతరువాతఁ గుంతి, +"రాధాపుత్రుఁ"డనియనుపించుకొనుచున్న తనపుత్రుఁడేకాం +తముగా భాగీరధీతీరముననుండుటఁగనుగొని యించుకంతభేద +ముగాఁ బైవిధముననే బోధఁజేసెను. అంతటఁగర్ణుఁడు "అమ్మా! +నీకొమరుఁడనైనను జిన్ననాఁటనుండి వారియన్నమునుఁదిని +వృద్ధికివచ్చిననేను వారినివిడువఁజాలను. మిమ్ములచేర"ననిదృడ +ముగాఁజెప్పెను. అంతఁ గుంతీదేవి కొన్నివిషయములాకర్ణున +డిగెను. వానికిఁ గర్ణుఁడుత్తరములనొసఁగి యామెనువీడ్కొలి +పెను. + +కనుగొంటిరా? పాండవులఁగలసిన ననేక లాభములఁబొం +దఁగలనని యాకర్ణుఁడు తెలిసికొనియు రాజభక్తిరతుఁడై యా +లాభములఁ దృణములుగా భావించి కలియక యుండెను. అది +యెంతనిశ్చలమైనరాజభక్తియోకంటిరికదా. కావుననే యా +కర్ణుఁడు రాజరాజుచే ననేకఫలముల నందఁగలిగెను. కానఁబ్ర \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0036.txt b/Bala_Neethi/page_0036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7d9a63210865b924ea5043f07975c4d5a58a3a6e --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0036.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +స్తుతము మనలను సుఖముగాఁ బరిపాలించెడి రాజులయందు +భక్తిగానుండి ఫలములఁబొందుటకుఁబ్రయత్నముచేయుదము. + +క. జనులకునెల్లనుబూజ్యుఁడు + జననాయకుఁడతనిమహిత ♦శాసనమున స + జ్జనులును మునులును సద్విధి + జనువారలుకాని కడవఁ ♦ జనఁగాదెపుడున్. + (భారతము) + +విద్య.

+ +విద్యయనలోకములోనిసమస్తవస్తుగుణస్వభావాదులఁ +దెలిసికొనుట. + +ఈవిద్యయనునది లేనిదే మనుజుఁ డభివృద్ధికి రానేరఁ +డు. ఇది కాఱు క్రమ్ముకొన్న చీఁకటుల ధ్వంసముఁ జేయు సూ +ర్యునిపగిది విరాజిల్లుచుండును. విజ్ఞానమొదవించుచుండును. +అపకీర్తి హరించుచుండును. సత్కీర్తి వృద్దిఁజెందించుచుండు +ను. ఇది మంచి, యిదిచెడ్డ, యిదిన్యాయ, మిదియన్యాయమను +సంగతుల నీవిద్యవలనఁ దెలిసికొనవచ్చును. పరోపకారాది +బుద్దులలవడును. నిరామయసౌఖ్యములు చేకూరుచుండును. +ఇంకను నీవిద్యను ధనముతోఁ బోల్పఁదగును. కొన్నికొన్నికా +రణములచే నాధనముకన్న నీవిద్యాధనమే యధికమని చెప్ప \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0037.txt b/Bala_Neethi/page_0037.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b9a632deea9dee6166dca04659351a9ce42ec9c0 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0037.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +వచ్చును. ఏలయన? అధనమువలె నీవిద్యాధనము దొంగల +చేతులఁ జిక్కదు. భోగాదులచే హరించదు., అన్నలు, దమ్ము +లుమొదలగుబందుగులు మోసపురీతినైనను హరించనేరరు. ది +క్కులేనిధనము రాజుస్వీకరించినటుల నీవిద్యాధనము స్వీకరిం +పనేరఁడు. మఱియు నీవిద్యాధన మితరుల కెంతయెక్కువగా +దానముఁజేయుచుండిన నదితఱుగక యంతయెక్కువ వృద్ధిఁ +జెందుచుండును. కాబట్టి యాధనముకన్న నీవిద్యాధనమే మి +గుల గొప్పదియని చెప్పనగు. + +ఈవిద్యయే, మనుజునకు ననువగునందము. స్వదేశము +నందుమిత్త్రము. పరదేశమునందుఁజుట్టము. ఇదియే సకల +సుఖదాయిని. ఇదియే రాజవశ్యముఁగలిగించును. ఇదియే దైవ +ము. ఇదియేతల్లివలెఁ దన్నురక్షించుచున్నది. + +తండ్రివలె శిక్షించి సన్మార్గమునఁ జొన్పుచున్నది. అ +నుకూలవతియగుభార్యవలె మనమునురంజింపఁ జేయుచున్నది. +వేయేల? సర్వకాలమందుఁ గల్పతరువుమాడ్కి నన్నికోరికల +నిచ్చుచుండె దీవిద్యయే! దీనినివర్ణించుటకు నలునకైనను దర +ముగాదు. కాఁబట్టి యిట్టి విద్యను మనమభ్యసించిన గౌరవిం +చుటకుఁదగినవారలము కాఁగలము. + +ఈవిద్య యఱువదినాలుగు తెఱఁగులై భాసిల్లుచున్న +ది. వానినామధేయము లెవ్వియునిన?. + +(1)ఋగ్వేదము (2) యజుర్వేదము (3)సామవేదము (4)అధర్వణవేదము (5)శిక్ష (6)వ్యాకరణము (7)ఛంద \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0038.txt b/Bala_Neethi/page_0038.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f2be8272bc94ca75e35cec1c00ab8223d47cfba7 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0038.txt @@ -0,0 +1 @@ +ము (8) నిరుక్తము (9) జ్యోత్రిషము (10) కల్పము (11) పూర్వమీమాంసము (12) ఉత్తరమీమాంసము (13) పురాణము (14) ధర్మశాస్త్రము (15) గానము (16) కవిత్వము (17) దేవభాష (18)వ్రాఁత వ్రాయుట (19) చేతనాచేతనవిభాగము (20) జూదము (21) కళాశాస్త్రము లేక కొక్కోకము (22) ధనుర్విద్య (23) శకునము (24) సాముద్రికము (25) రత్నములఁ బరిశీలించుట (26) తేరు నడపుట (27) నేర్పుగా వండుట (28) గుఱ్ఱముల నెక్కుట (29) మల్లశాస్త్రము (30) ధాతుగంధరసవాదములు (31)కాలముకానికాలమునందుఁ బువ్వులు మొదలగువానినిఁ బుట్టించుట (32) మొనకట్టు (పెట్టుడుమందు) (33) వాకట్టు (వాక్కును మాటలాడకుండఁజేయుట) (34) ఉదకాగ్నులశక్తిని నణఁగఁజేయుట (35) ప్రవాహము నాగించుట (36) రహస్యపుఁబనులందుఁ జమత్కారము (37) మహేంద్రజాలము (38)ఇతరులను స్వాధీనముఁ జేసికొనుటకై మూర్చఁ బొందించుట. (39) ఘుటికలచేఁ గోరికఁ బొందుట (40) మోసములు (41) ఉండి కనుపడకుండ నుండుట (42) దొంగతనము (43) దూతకృత్యము (44)వేటాడుట (45 )విహంగగమనభేదజ్ఞానము (46) చిత్తరువుల వ్రాయుట (47) మణిమంత్రక్రియలు (48) లోహకారకత్వము (49) సాలెపని (50) రథకారకర్మము (51) చర్మకారకత్వము (52) ఱాళ్ళను బగులగొట్టుట. (53) ఘటకారకర్మము (54) బేరము (55) జ్ఞానసామర్థ్యములు (56) అంజనభేదములు (57) మేదరిపని (58) వ్యవసాయము (59) రాజయో \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0039.txt b/Bala_Neethi/page_0039.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..75ac05eb88bb960d8ecf52858b3e657efb291f85 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0039.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +గాదులతో వాదముసల్పుట. (60) లావుకకూర్మకుక్కుటమే +షముమొదలగుపక్షిమృగములకుఁ దగవులాటఁ బెట్టుట. (61) +వాక్యములచే సిద్దిఁబొందుట. (62) విరోధముచేఁజేయునుచ్చా +టనోపసంహారంబులు. (63) పాశుపల్యము (64) స్వరముచేత +వంచనముఁజేయుట. అనునివి. + +ఈవిద్యలన్నిఁటినిఁ దెలిసికొని యుండవలెను. ఈయ +ఱువదినాలుగువిద్దియలలో జూదము, దొంగతనము, మోస +ము, మొదలగు చెడుగుల నాచరణమందువిడిచి మిగిలిన మం +చి పనులను నాచరించుచుండవలెను. + +మన మా యఱువది నాలుగింటిని నభ్యసించుటకు +వీలులేకపోయినను దుదకొక సర్వజన సమ్మతమైన మంచివిద్య +నైన నభ్యసించి యందున విద్వాంసులముకావలయు. మనమ +టులయినయెడల గురువరాదిజనులామోదమునుఁ బొందెదరు. +మనతలిదండ్రులు మొదలగుచుట్టములానందించుధురు. విద్యా +విశారదుఁడు దరిద్రుఁడైనను గౌరవమునకర్హుఁడు. విద్వాం +సుఁడు కుంటివాఁడైనను, గ్రుడ్డివాఁడైనను సుందరరూపవిహీ +నుఁడైనను బూజ్యుఁడు. ఎటులన? చెఱుకు, ఎన్నివంకలఁబో +యినను మాధుర్యముండుటంబట్టి దానినిగ్రహించుచున్నా +ముకదా. విద్యనునేర్వనివాఁడు సరసుఁడు కానేరఁడు. సరసుఁ +డుకానివాఁడు శ్లాఘనీయుఁడుకాఁడుకదా. చక్కగా విద్యనే +ర్చినవానివచనమొకటియైనను వినుటకు జనులుత్సహింతురు. +కాని విద్యావిహీనునివచన మొకటిగాని పదిగాని వినుటకు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0040.txt b/Bala_Neethi/page_0040.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc4f7dda13f4177c37ff9e536f3bfd6257ea7bf8 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0040.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +జనులుత్సహించరు. కారణమేమన? లోకమునఁ గాకులవాకు +లవినుటకుజనులుత్సహించెదరా? ఉత్సహించరు. కతమేమన? +కాకరవములు కర్ణకఠోరము లగుటయే. మఱియుఁ గోకిలస్వ +నములనాలకించుటకు జనులిష్టపడుచున్నారా? ఇష్టపడుచు +న్నారు. కారణమేమన? పరభృతనినాదములు కమ్మనినాద +ములగుటయే! కాఁబట్టి వివేకులగుపండితులవచనములు సమా +దరణీయములు. కుపండితాపండితవచనములు త్యాజ్యములు. +కొన్నివేళలయం దపండితులు మంచిమాటల వచించిన నవి +గ్రహింపఁదగినవని తెలిసికొనుఁడు. భార్యయు, భర్తయుజ +క్కగా విద్యనేర్చి నీతియుతులై కలిసిమెలసి కాఁపురముఁజే +యుచుండినపుడు వారికిఁగలయానందము మఱియొకరికిఁగలు +గనేరదు. + +ఇఁక విద్యనేర్వనివారికి, నాలుగుకాళ్ళులేని కొఱంత +యొకటితక్క మెకములకును వీరికిని నంతరం బింతయును గా +న్పింపదు. ఈవిద్యావిహీనులు మంచిచెడ్డలెఱుంగురు. లాభా +లాభముల గుఱ్తెఱుంగరు. పెద్దలు చెప్పినబుద్దినివిని తమత +ప్పులను దిద్దుకొనరు. విదావిహీనుఁడు మదనసమానసౌంద +ర్యముకలవాఁడైనను యౌవనమధ్యస్థుఁడైనను మంచివంశ +మునందుఁ బుట్టినవాఁడైనను విద్యలేనికతన గ్రుడ్డిగవ్వకై +నను గొఱగాక యుండును. మోదుగపువ్వు, ఎంతసుందరము +గానున్నను సువాసనలేనికతనఁగదా జనులు దానినిఁగనులఁ +గనుగొనరు. ధనరూపయౌవనాదు లీవిద్యాతిశయమువలననే \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0041.txt b/Bala_Neethi/page_0041.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..73b9eb09d74965ad8e7673134860b89bbfb54489 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0041.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +భాసిల్లుచున్నవి. కాని వేఱొకదానిచేఁ బ్రకాశించుటలేదు. +చీఁకటిలోఁ గనఁబడనిపదార్దములు దీపమువలనఁగదా కనఁబ +డుచున్నవి. అటులనే యీవిద్యవలన మనకుఁదెలియనిసంగ +తులఁ గ్రమముగాఁ దెలిసికొనవచ్చును. సర్వవిధములను స +ద్యశమొసంగు నీవిద్యను జదివికాదె శంకరాచార్యులు ప్రసి +ద్ధికెక్కినది. ఆయన చరిత్రమెంచుకఁ దెలియఁబఱచెద. + +శ్రీశంకరాచార్యులు చిఱుతప్రాయముకలవారైనను +మంచిబుద్ధి నలవరించుకొని తల్లియందు భక్తికలవాఁడై గో +విందపాదాచార్యులకడ విద్యాభ్యాసమొనరించి గొప్పపండితుఁ +డాయెను. అంతట వ్యాసరచితబ్రహ్మసూత్రములకు భాష్య +మొనరించి "భాష్యకారు"లని వాసిఁ గాంచెను. అంతట లోక +మున వక్తృశిఖామణియై కవివరుఁడై యోగీశ్వరుఁడై యిప్ప +టికిని జగద్గురువని వన్నె కెక్కుచుండెను. వారిగ్రంధములు +నీతిదాయకములు. వారివేదాంతమార్గ మనన్యసామాన్యము. +వారెన్నఁడో విధివశులైనను నేఁటివఱకు వారిపావనజీవితము +జనులకుఁదెలియుటయెటుల? విద్యవలననేకదా. కాఁబట్టి ప్రతి +వారును విద్యనేర్చి ధనముసంపాదించి వివేకముకలిగి సుఖము +గా నుండవలెను. ఈవిద్యనేర్వవలసినందేసమయమందనివ? ఐ +దేడులువచ్చినదిమొదలు ఇరువదెనిమిది సంవత్సరములవఱకు వి +ద్యనభ్యసించవలెను. కాబట్టి పైవిధముల సకలజనసమ్మత +మగుమంచివిద్యనునేర్చి విద్యాంసుఁడై మనముగౌరవభాజను +లగుదుము......................... \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0042.txt b/Bala_Neethi/page_0042.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc42b96ec0b8b36540f2d158326b0cba9deb89b5 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0042.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +తే. గీ. "విద్యయొసఁగును వినయంబు♦వినయమునను + బడయుఁ బాత్రత పాత్రత♦వలన ధనము + ధనమువలనను ధర్మంబు♦దానివలన + నైహికాముష్మికసుఖంబు♦లందు నరుఁడు." + +సత్యము.

+ + + +సత్యమనఁగా నితరులచేఁ జెప్పబడినదికాని వినినదికాని +తానుజూచినదికాని యున్నదానిని నుడువుటయే. + +ఇటులఁ జెప్పఁబడినవిషయమందును, వినినవిషయ +మందును, గనినవిషయమందును, బుదిపూర్వకముగాఁ దాఱు +మాఱుగా లేనిపోనివి కల్పి చెప్పుట యసత్యమనబడు. + +ఈయసత్యముఁ బలుకువా రవినీతులు, వీరు చెప్పువా +క్యముల నెవరును విశ్వసింపరు. విశ్వసింపకపోవుటవలనఁ దమ +కావశ్యకములైన పనులన్నియుఁ జెడిపొవును. చెడినతోడనె +యలజడులఁ జెందుదురు. చెందినవెంటనే డెందమునం దనేక +విధములఁ గుందుచు దరిఁగానక యుండుదురు. దీనివలనఁగ్ర +మముగా మనోవ్యాధి జనింపఁగలదు. ఈమనోరోగమువలన +మృతిఁజెందినఁ జెందవచ్చు. ఈయసత్యమాడువారు ఘోరన +రకవాసులై యుందురు. "అసత్యమాడుట బ్రహ్మహత్యతో +సమాన"మని పండితప్రకాండులు నుడివిరి. తన్నునెవరైన +నొకధర్మవిషయమును గురించి యడిగిన........................... \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0043.txt b/Bala_Neethi/page_0043.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..123ad89459bb4bab611e9da9d5adf55c6b655166 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0043.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +గతి తనకుఁదెలిసియు నూరకుండువాఁ డసత్యదోషమునందర్ధ +భాగఫలముఁ బొందఁగలఁడు. వీఁడును గౌరవార్హుఁడు కాఁడు. +అసత్యమనిత్యముకాన మనమెట్టిసమయమునం దసత్యమాడ +కూడదుసరిగదా మనము వీక్షించుచుండఁగాఁ బరులు కల్ల +లాడుచుండినయెడల నాపాడుబాటనుండి వారినిఁ దప్పించుట +కు యత్నించుచుండవలెను. ఒక్కొక్కసారి యసత్యవాదిత్వ +మువలన లాభముఁబొందిననుదుదకది య శ్రేయస్సునకాకరం +బగు. "ఆడి తప్పరాదు, పలికి బొంకరాదు. "సత్యమాడినందువల +న లాభమువచ్చినను నష్టమువచ్చినను సంతోషించుటయె +సత్తముని లక్షణము. కాన నసత్యమాడుట యేరి కైనను +నెప్పుడైనను మంచిదికాదు. + +సుజనుఁడొకఁడు ధర్మసందేహముకలిగి దానినిదీర్చు +కొనుటకై పండితమండితంబగుసభకువచ్చి తనమదినున్నసం +దేహముఁ దీర్పుఁడని యాకోవిదుల నడిగెను. అంతట వానిప +శ్చితుఁడాతఁడడిగినదాని కుత్తరమొసఁగఁబూనియు లాభము +కలుగుననికాని, పిసినితనమువలనఁగాని, పక్షపాతముచేఁగాని +ధర్మవిరుద్ధముగాఁబలికినయెడల వారనృతదోషఫలమునుబొం +దుదురు. కాన నున్నసంగతి చెప్పితీరవలయును. ఇదియే సమంజ +సము. + +సత్యమునకుసాటియైనధర్మము వేఱొకటిమంచిదికానంబడ +దు. సత్యమాడుచుంటివ మనమున భీతియుండదు. రమణీయము +గనుండును. వివేకులు సంతోషించకయుండరు. కాశిమొదలగు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0044.txt b/Bala_Neethi/page_0044.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bfcca2a235befdd645aa9e98d481e744e0acd0e5 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0044.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +పుణ్యతీర్థముల సేవించిన నెంతఫలముకలదో యంతఫలముకల +దు. నాలుగువేదములను, వానియంగములను బఠించిననెంత +పుణ్యముకలదో యంతపుణ్యము కలదు. సత్యసంధత వలనఁ +గోపము, కామము, లోభము, మదము, మాత్సర్యమనునీయ +రిషడ్వర్గము నడఁగుచుండును. ఓర్పు, వినయము, శమము, +మొదలగుసుగుణములు చేకూరుచుండును. + +ఇదిగాక మన యార్యు లీసత్యమునునొకతపస్సుగా గ +ణనఁజేసిరి. ఈతపమునాచరించినవారి కిహలోకమున సమస్తై +శ్వర్యములు కలుగుననియుఁ బరమున స్వర్లోకము నివాసము +కాఁగలదనియు వచించిరి. "సత్యమేవజయతి, నానృతం" అ +నఁగా "సత్యమేజయించున్నది, అనృతముజయించుటలే"దని +యుపనిషత్తులు పలుకుచున్నవి. ఒకపరి మనమనములకు సత్య +మాడుటవలనలాభములేక నష్టమున్నటులఁదోచినను దుదక +ది శ్రేయస్సునకు మూలకంబుగాఁ బరిణమించును. నిత్యమగు +సత్యమును బలుకువారు మృతజీవులు కాఁగలరు. + +అటులమృతజీవులై వాసిఁగన్నవారిలో నొకనిఁజెప్పెద. + +మున్నాహరిచంద్రమహారాజు సత్యమాడుటయందుని +రుపమానుఁడని భూతలమున వాసిఁగాంచియుండెను. అంత నిం +ద్రలోకమున, మునులు సింహాసనాసీనులై యుండ నాయింద్రు +చే, భూతలమున నెల్లపుడు సత్యమాడు వారెవరని ప్రశ్న +వచ్చెను. దానికి వసిష్టుఁడను నొకముని హరిశ్చంద్రుఁడని యు +త్తరమొసఁగెను. అంతట విశ్వామిత్రుఁడు క్రోధోల్లసితమూ \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0045.txt b/Bala_Neethi/page_0045.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cf8c9f6ffe54569130fccb2e305a6de3af58c652 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0045.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +ర్తియై యతఁడు కాఁడని దృఢముగాఁ జెప్పెను. అంతట నా +మునులిద్దఱికిఁ గలహముక్రమముగాఁబెరిగెను. అంత నిద్దఱు +కొన్నిపంతముల నేర్పఱచుకొనిరి. విశ్వామిత్రుఁడు తనపంత +ము గెలువవలయునని యనేకోపాయములాలోచించి యింద్రుని +వీడ్కొని యాహరిశ్చంద్రమహారాజుదరికివచ్చి "నేయజ్ఞముచే +యఁదలచితిఁగాన నీవు నా కేనుఁగుపైనెక్కి గవ్వఁబై కెగరవే +సిన నెంతయెత్తుండునో యంత యున్నతము గల ధనరాశినిప్పిం +పవలయు" ననికోరెను. దానికారాజంగీకరించి ధనము నిచ్చివే +సెను. అంత నాగాధేయుఁడు తిరిగి యారాజుసమీపముననే +యాయర్ధము నుంచెను. అంత నారాజీవిశ్వామిత్రుని సంభా +వించి పంపించెను. తరువాత నీముని తనయాశ్రమమున కరిగి +దుష్టమృగములను సృజించి యారాజును దనసమీపమునకు +రప్పించుకొనెను. మాతంగకన్యలసృష్టించి యధర్మంబునకుఁ +బాల్పడి మమ్ము వివాహమాడుమని కోరుండనిచెప్పియారాజు +సమీపమునకు వారినిఁబంపించెను. వారామునివచించినటు +లనే యారాజును వివాహమాడఁగోరిరి. అంత నారా జధర్మం +బని తఱిమివేసెను. ఆసంగతి నీముని విని, కినిసి, యదలించి, +మాయోపాయమున నాతనిచే రాజ్యము దానముగాఁగైకొ +ని యారాజును సకుటుంబముగాఁ గాననమునకంపెను. మఱి +యుఁ దానిదివఱకు దాఁచికొనియున్న ధనమును దీసికొనివ +చ్చుటకై వారివెంట "నక్షత్రకుఁడను తనశిష్యునిఁ బంపెను. +ఆనక్షత్రకుఁ డనేకభంగులవారినిఁ గష్ట పెట్టెను. దాని కీరా \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0046.txt b/Bala_Neethi/page_0046.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ef51dad514404e2b2873f147b8ca6a20f66ced5 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0046.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +జు సహించెను. అంతనానక్షత్రకుఁ డారాజుయొక్క భార్య +నమ్మించెను. ఆతనికుమారునిఁజంపించెను. మఱియు నారాజు +నుకూడ నమ్మెను. చక్రవర్తియగునీహరిశ్చంద్రుని కాటికా +వలివానికిఁ గొలువుగానిగాఁ జేసెను. ఆనక్షత్రకుఁ డనేకవిధ +ముల నీరాజున కసత్యమాడుమనిబోధించెను. అది నిష్ఫల +మాయెను. తుదకా రాజుచేతనే యతనిభార్యను లేనిపోని నెప +ములఁబెట్టి చంపింప సమకట్టెను. ఆతఁడు తన యజమాను +ని యాజ్ఞానుసారముగాఁ దనభార్యయని తలఁచక ఖడ్గము చేఁ +గొని యావధ కార్యము నెఱవేర్పఁబోవుతఱి విశ్వామిత్రుఁడు +వచ్చి “హరిశ్చంద్రా! ఊరుకొనుము. నీవొక యసత్యమాడిన +నీకష్టములన్నియు నీక్షణముననే పాపఁగల"ననిచెప్పెను. దాని +కారాజు “స్వామీ! సంతసించితి. మీరనిన పగిది నేనసత్యమా +డఁదలంచిన యెడల నిన్నికష్టముల ననుభవించ కుండెడివాఁ +డను. నే నాయనృతదోషమున కొడిగట్ట లేకయే యిట్టి యి +క్కటులఁ బొందుచుంటిని. కాన దయచేసి యిచటనుండి వెడ +లుఁ"డని చెప్పి తిరిగి తత్ప్రయత్నమాచరించుచుండ బ్రహ్మ +విష్ణుమహేశ్వరులు వచ్చి యాపనినాపి “నీసత్య వ్రతమునకు +మెచ్చితిమిగాన వరములఁ గోరు, మని పలికిరి. అంతట నా +మూగురుమూర్తులు వారుకోరినవరములిచ్చి కుమారునిబ్రతి +కించి తిరోధానమైరి. అంత విశ్వామిత్రుఁడు కూడ నాతనిదృ +ఢసత్యవ్రతమునకు మెచ్చుకొని యిదివఱకుఁ బంతమున వ +చించినపగిది తనతపమునం దర్దభాగఫలము ధారవోసి యా \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0047.txt b/Bala_Neethi/page_0047.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6b6431a785b8ca0c3947ed67dc428485dc10e883 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0047.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +తనిని గ్రమ్మఱ సార్వభౌమునిఁజేసి చక్కగా నాశీర్వదించి +చనెను. + +పరికించితిరా? ఎన్నికష్టము లనుభవించినను సత్యము +మాత్రము విడనాడకపోవుటవలనఁగదా యాగాథేయుని త +పము నందర్ధభాగఫలముఁ బొందఁగలిగెను. బ్రహ్మాదుల వర +ముల నాసత్యముచేతనేకదా యారాజు పొందినది. అదిగాక +యామహారాజు 'సత్యహరిశ్చంద్రు" డని యిప్పటికిని బ్రసిద్ధిఁ +జెందియున్నాఁడు. "సంత్యవద సత్యాన్న ప్రమదితవ్యం" అనఁ +గా "సత్యముచెప్పుము, సత్యమునుమఱువకు" మని ప్రాఁబ +లుకులు పలుకుచున్నవి. తనయజమానునికనిష్టమైనను, సత్య +మునే చెప్పవలయునుగాని యిష్టమగుననియెంచి యసత్యముఁ +జెప్పగూడదు. సాధుస్త్రీల యందును, బీదవారల వివాహము +లయందును, మొదలగుసమయములందసత్యమాడినను దోష +ములే"దని కొందఱు పెద్దలు వక్కాణించిరి. ఈ యాధార +మువలనఁ జీటికి మాటికి నసత్యమాడుట శ్రేయో దాయక +మని తలఁచెదరేమో? అటులఁ దలఁచుటతప్పని ముమ్మా +టిని నమ్ముఁడు. ఈసత్యమువలన సమస్తధర్మములు కరతలా +మలకములుగా నుండఁగలవు. కాన మనమందఱము సర్వజన +సన్నుతమగు సత్యమును బల్కుచుందము. ఆపదలకాకరంబ +గు నసత్యమును విడనాడుదము. + +క. నడవడియను మున్నీటిం + గడపం బెట్టంగనోడ♦కరణిం దగితా \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0048.txt b/Bala_Neethi/page_0048.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..24fe621008791c79041d4fce6ac63ec9e1554f27 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0048.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +నొడఁగూడుననిన సత్యము + గడచినగుణమింకనొండు♦గలదే? యరయన్ ॥ + (భారతము) + +శాంతము.

+ +శాంతమనునది సర్వోత్తమమైనది. శాంతముఁదాల్చిన +వాఁడు క్రతు సహస్రంబుల నొనరించినవానికంటె నధికుఁడని +చెప్పనగు. ఇతరులు తనపయి నలిగినను మగుడ నలుగకయుఁ +దిట్టులఁదిట్టిన నవి విని వినని యటులనటించి యెదురు మాటలా +డకయుఁ, బరిభవకరములగుఁ బనుల దాఁబొందిన నవిడెంద +మందు విచారింపకయు నుండువాఁడు శాంతుఁడనఁబరగు. +మనము మనమనముల శమమువిడనాడిన విపత్తులఁబొందఁగ +లము. నీతిధర్మ రహితంబగు రాజ్యంబును, నిర్లక్ష్యంబగు +సంపదయు, శమము లేని తపసియొక్క తపమును, భిన్నమైన +కుండయం దుదకమిడుటయే యగును. ఓర్పులేక పనులనారం +భించినయెడల నవి నిర్మూలములగును. అదిగాక హానియుఁగూ +డ సంప్రాప్తించును. మనుజుఁడు శాంతమువీడిన కొలఁది కో +పమధికమగుచుండును. కోపము హెచ్చగుచున్న కొలఁది వా +నికి వాక్శూరత్వ మెక్కువయగుచుండును. క్రియా శూరత్వ +ము తగ్గుచుండును. అల్పమ లగు కుక్కలు త్రోవనుబోవు నే \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0049.txt b/Bala_Neethi/page_0049.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0f09c3b35d936b9b099952027723d1db4e86ec65 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0049.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +నుఁగును జూచి మొఱఁగుచుండ నాద్విప మాయఱపులు విని +యు విననియట్లునటించి తనత్రోవను జనుటలేదా? మొఱుగు +చుండుకుక్క లాకరిని నించుకయైన బాధించినవియై లాభమే +మైనఁబొందినవా? నోరునొచ్చుటతప్ప లాభమేమియుఁ బొం +దలేదనికదా చెప్పవలెను. + +కాన శాంతుఁడు సహించుచుండవలెను. ఈయోర్పుఁగ +లిగినవాఁడు సకలజనులఁ జక్కగాఁ బరిపాలించు ప్రభువుతో +సమానుఁడని చెప్పవచ్చు. వీఁడే క్రియా వంతుఁడు. ఎవరయి +నను మంచినిఁగోరెద రేని వారీశాంతమును దాల్చియుండవలె +ను. ఈశాంతము వహించుటవలన సౌఖ్యములఁబొందఁగలరు. +"శమస్తప" యని వేదములు వాకొను చున్నవి. కాఁబట్టి +ప్రతిమనుజునకిది యాచరణీయంబు. + +ఈశాంతమువలన వృద్ధికివచ్చినవారలు చాలమంది క +లరు. వారిలో నొకనిఁజెప్పెద. + +సకలజనానందకరుఁడును, ధర్మమార్గ తత్పరుఁడును, +సత్యవాదియు నగుధర్మరాజు తనపెదతండ్రి కుమారులగు +దుర్యోధనాదులప్రోత్సాహమున థృతరాష్ట్రునిచేఁజక్కగాఁజూ +డఁబడకపోయినను గినియఁడాయె. వారు తనతమ్ముఁడగు భీ +మునికి విషాన్నముఁబెట్టించినను శాంతమును విడనాడలేదు. +మఱియు నతనిని బాశములచేఁగట్టించి గంగలోఁబాఱవేయిం +చినను గినుకఁజెందఁడాయె. తమ్మునాధార్తరాష్ట్రులు రాజ్య +మునుండి వెడలఁగొట్టించినను నిదానము మానలేదు. మధ్య \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0050.txt b/Bala_Neethi/page_0050.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..362cad90d82fcf3ec205d5aab86a8f959a867110 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0050.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +వర్తులప్రోత్సాహమునఁ దనకువచ్చిన యర్ధరాజ్యమును శకు +నిమొదలగువారిచే జూదమాడించి యన్యాయముగాఁ గైకొ +నినను నోర్పును విడనాడలేదు. తుదకుఁ దమకు ధర్మపత్ని +యగుద్రౌపదీదేవినిఁ గుత్సితులగుదుశ్శాసనాదులు కొప్పుపట్టి +కొని బటబటనీడ్చుకొంచు గురువరులచేతను, గురువృద్ధులచే +తను రాజులచేతను నిండియున్నసభకుఁ దీసికొనివచ్చినను +శాంతమునువిడనాడలేదు. అంత నాదుర్యోధనాదు లామా +నినీమణినిఁ దుచ్ఛమగుసంభాషణ నాడుటవినియుఁ గూడ నా +ధర్మరాజు శాంతమును వీడలేదు. మఱియు నాదుర్యోధనా +దులామెయడిగిన ప్రశ్నలకుత్తరమియ్యక వస్త్రాపహరణముఁ +గావించుచు "నీమగలిక్కడనేయున్నారు. వారు పౌరుషహీ +నులుగాఁ గనుపడుచుండిరి. అట్టివారల నీవుచేపట్టఁదగ"దని +చెప్పుచు మానభంగ మొనరించుచుండిరి. దానిని విని యతని +యనుజులగు భీమాదు లాగ్రహావేశపరవశులయి "యిప్పుడే +యీదుర్మధాంధులఁజంపి విడిచెద"మని దిక్కులుపిక్కటిల్లు +ఘోరరవముతోఁ బలికిరి. అంత నాధర్మరాజు తానుకినియక +వారికిఁ "దమ్ములారా! ఇది సమయముకాదు. ధర్మవిరుద్ధముగా +నొనరించకుఁ"డని సామవాక్యములఁజెప్పి వారినిఁగ్రోధరహి +తులనుగాఁ జేసి కాననములకు సతీభ్రాతృసమేతముగాఁ జ +నెను.. + +విలోకించితిరా! అట్టిమహాపత్సమయములం దోర్పును +వీడక యాధర్మరాజుండెను. కాని ఘోరములును బరిభవకర \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0051.txt b/Bala_Neethi/page_0051.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..22a975df3805f0944bdf765d9db93ab2f3ab2071 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0051.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ములుమనగు పనులఁ దానుబొందినపు డీధర్మరాజువలె శాంత +ముఁదాల్చి మిన్నకుండినవారలు కలరా? లేరు. లేరని నొక్కివ +క్కాణించవలయును. ఇట్టియసాధ్యమగునోర్పు నవలంబించుట +వలననే యాధర్మరాజు కాలక్రమమున శత్రువులనందఱఁజంపి +సార్వభౌముఁడై సకలసామంతులును, జనవిచయమును, ధర్మ +ముగాఁ బరిపాలింపఁ గలిగెను. మఱియు నాయమనందనుఁడు +శాంతమువహించుట వలనఁగాదె “యజాతశత్రుఁ” డని +యన్వర్ధనామమును బడసెను. ఆతనికీర్తి శాంతమునందిప్పటికి +దశదిక్కులఁ దేజరిల్లుచున్నదికదా. కాఁబట్టి మనము, కష్ట +ములఁబొందినను నోర్పునువిడనాడకయుండుదము. మఱియు +దీనిచే మనపనులఁ గొనసాగించుకొనుచుందుము. + +క. ఒరులేమనినొనర్చిన + నరవర?యప్రియముదనమనంబునకగుఁదా + నొరులకు నవి సేయకునికి + పరాయణము పరమధర్మశపథములకెల్లన్. + +వినయము.

+ +వినయమనఁగాఁబెద్దలసన్నిధినణకువగా నుండుట +అట్టి వానికిని గురుశిక్షవలన మంచిగొనములు కలుగునని +వచించియుంటినికదా. దానివలన సకలసుజనమనోహరము విన +యముకలుగును. ఈవిషయమువలననేజనుఁడుతాఁదలఁచినపని \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0052.txt b/Bala_Neethi/page_0052.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c1290bed2efe261ce17aad560e56e4e5172ce376 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0052.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +నినెఱవేర్చుకొనఁగలడు. వినయములేనివాఁడు పలునెంజిలు +లకు నొడిఁగట్టవలసివచ్చును. మంచి కొలమునందుబుట్టినానని +గర్వముపడక యఁడకువకలిగి యుండవలెను. విద్యావంతుల +లోఁ దాను మొదటివాఁడై వాసిఁగాంచినను నడఁకువవిడిచి +మితిమీఱియుండుట మంచిదికాదు. అడఁకువగలిగినవాఁడు వి +ద్యావిహీనుఁడైనను గౌరవార్హుఁడుకాఁగలఁడు. కురువేరుచూ +చుటకు సొబగుగానుండకపోయినను సువాసనయుండుకతన +గౌరవభాజనమగుచున్నదికదా. అడఁకువగలిగిన నెటువంటి +పనులైననుసాధింపవచ్చు. వినయముగలవాఁడు శత్రువుచేత +ను గీడుఁబొందనేరఁడు. గొప్పవారలయనుగ్రహమునకుఁ బా +త్రుఁడుకాగలఁడు. విద్యతోబాటు వినయముగలిగిన నెక్కు +వప్రకాశమానుడై భూజనులచే భూరిగఁ బొగడ్తనుగాంచు +చుండును. సహజసౌందర్యమునకుఁ దగినటులదళతళయను +మంచిదుస్తులనుధరించిన నదియెక్కువసొంపునింపుట దనమీ +క్షించుట లేదా? ఈసుగుణగణముల నొసఁగువినయ ముత్త +ముడవలంబించును, కొలఁదివారలు విద్యాసామర్ధ్యాదులులే +కపోయినను బెద్దలసన్నిధినైన నణకువగానుండక నిక్కుచుం +దురు. రత్నాకరుఁడగు సముద్రుఁడు జలమెంతయధికముగాఁ +గలిగినను మితి(చెలియలికట్ట)మీఱక మరల వెనుకకుఁబోవు +చుండుటయు, వాగుకొంచెమునీరెక్కువకాగానే మితిమీఱి +నాశనమవుటయు. మనముచూచుచున్నాముకదా. అటలఁ +బెద్దలదగ్గఱనిక్కియుండుటగౌరవమని యావినయ రహితులు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0055.txt b/Bala_Neethi/page_0055.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..25ccf56a61e45b329983e87b2ddb626f9e02b14b --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0055.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +మానముగాఁ దపమొనరించినవారు కానరారు. వారినందఱిని +మించినదుష్కరతపము నేనాచరించి యుంటిని. నాకు నేనే +యుపమానము. + +ఇం--చాలుఁజాలు. నీగ్రంధమిఁకఁగట్టిపెట్టుము. నీతో +సమానముగా: దపమొనరించినవారు మహామునులుగూడఁ +గారుఁగా? ఏమినీతపోభిమానము!. ఈయభిమానమువలన గొ +ప్పవారల నవమానపఱచితివికదా. సరిసరి. నీవిఁకఁబుణ్యలో +కంబున నుండఁదగినవాఁడవుకావు. సత్వరమే మనుష్యలోక +మునకరుగుమని తఱిమివేసెను. + +ఆలోకించితిరా! ఆయయాతిమహారాజు తానే మంచి +రాజనియుఁ దానాచరించినతపమే మిన్నయనియుఁ దలఁచి దే +వేంద్రునితో వినయములేక యహంకారముగా మునులుమొ +దలగుగొప్పవారల నవమానపఱచుచుఁ బలికినందునకదా స +కలసుఖములకుఁ దల్లియిల్లగుస్వర్లోకంబునుండి దుఃఖముల కు +నికిపట్టగు మనుష్యలోకంబునకు వచ్చినది. కాన నెవఁడైనఁ +దానెంతగొప్పవాఁడైనను జననీజనకులసమక్షమునఁగాని గురు +వరాదిశ్రేష్ఠులయెదుటఁగాని ప్రభువులదరియందుఁగాని నిక్కు +చు మాటలాడఁగూడదు. మఱియు వారిసమీపమున మిక్కిలి +వినయముకలిగి యుండవలెను. కపటవినయమున నటించఁ +గూడదు. ఒకవేళ నటులనటించినను వివేకవంతులు తెలిసికొ +నఁగలరు. అత్తఱిఁగీడులు మూడఁగలవు. కాన మనము పిన్న +నాఁటనుండి యీకపటము లేని యడఁకువ నభ్యసించు చుం \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0057.txt b/Bala_Neethi/page_0057.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b2bd0e74af4be6b5c2f48f40637fbf35b6b5ff60 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0057.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +లాభము, సుఖము, గౌరవము, మున్నగువానినిఁ బొరయఁగ +లము. మనమితరునితో స్నేహమొనరించఁ దలఁచినయెడల +ముందుగా వానినడవడి, బుద్ధి, వీనిని గమనించి యవి మంచివై +మనకన్ననెక్కువ సుగుణములున్న, వానితోడఁ దప్పక చెలిమి +చేయఁదగును. సమానముగానున్నను జేయవచ్చు తక్కువ +వానితోమాత్రము స్నేహము సేయఁగూడదు. జలము చవి +టినేలలోఁబడిన నుప్పునీరగునటులఁ జెలిమిదుష్టులతోఁజేసిన +దుర్గుణములుకలుగును. ఉదకము మంచిరేవడినేలలోఁబడిన +మంచినీరగునట్లు చెలిమిశిష్టులతోఁ జేసిన సద్గుణములు కలు +గును. + +మిక్కిలి బొక్కసముకలవాఁడు బీదవానితోఁజెలిమిఁ +జేయఁడు. అటులనె విద్యావంతుఁడు విద్యావిహీనునితో, రణ +శూరుఁడు భీరువుతో, నుదారుఁడు లుబ్ధునితో సహవాసముఁ +జేయఁడు. ఇది లోకస్వాభావికము. మంచినీరుగలిగినమహా +నదులు నిందార్హమగు క్షారజలమునుగలిగిన సముద్రమునఁ గ +లియుటవలనఁ గదా యవికూడా క్షారజలముకలవియైనవి. అ +టులనే సత్పురుషులు దుర్జనులతో సహవాసముఁజేసినకొలఁది +దినముల కాకుమతులగుణములు వీరికిఁగూడఁ బట్టువడును. +కాన దుర్జనసహవాసము గర్హ్యము. + +ఇఁక మనుజునకుసజ్జనమిత్రత్వముతో సమానమైనది +వేఱొకటిమంచిదికానంబడదు. మఱియు దానితోసాటిగా +సహాయముఁజేయునదియు లేదు. చూడుఁడు, మనము పాప \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0058.txt b/Bala_Neethi/page_0058.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..178b1c7ff251346d00ae5d0781e89eb5fcf25fb3 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0058.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +కర్మముల నెక్కువగాఁజేయుచుండిన నాసమయమునం దీసజ్జ +నమిత్రుఁడు వారిదరిఁజేరి వారిమనమునకుఁ బలు తెఱగుల +బోధఁజేసి యాపాపపుఁబనులనుండి విముఖులనుగాఁ జేయుచుం +డును. పుణ్యకార్యములఁజేయఁ బ్రోత్సాహమొదవించుచుం +డును. వారిక్షేమమునకై యనేకవిధముల నాలోచించు చుం +డును. తప్పులనుదాఁచి యొప్పులను బ్రకటించుచుండును. వా +రెక్కువగా నుత్తలపాట్లుపొందుచున్నప్పుడీ సన్మిత్త్రుఁడు తన +మిత్త్రులతోవచ్చి తనకుఁజేతనైనంత సహాయముఁజేసి మిత్త్రు +లచేఁ జేయించి వారిని సుఖభాగులుగాఁ జేయుచుండును. తమ +మిత్త్రులకెట్టి విపత్తులువచ్చినను వానికిభయపడి సహవాసముఁ +జాలించుకొనక సహాయముఁజేయువాఁడే సన్మిత్త్రుఁడు. సుజన +మైత్రి మొదటఁ గొలఁదిగానుండి క్రమముగావృద్ధిఁ జెందును. +సుజనులుతాము ధనవంతులైనను విద్యావంతులైనను సుగు +ణములనేప్రథానములుగాఁ జేసికొని బీదవారలతోనైనను స +హవాసమొనర్చఁగలరు. వీరుసహవాసమొనరించినపిదప క్షీర +నీరన్యాయముగాఁ గలిసియుందురు. సుజనులు తమమిత్త్రులు +మొదట నుచ్చదశలోనుండి దైవవశమున నైచ్యపుదశకు వ +చ్చినను దానిని సరకుసేయక వారినిగౌరవించుచుందురు. కాఁ +బట్టియె "చెడి స్నేహితునింటికిఁ బొ"మ్మను లోకోక్తి నేఁడు +పుట్టినదికాదు. + +ఇటులఁ దమమిత్త్రులు తక్కువవారని తలఁచక వారి +సుగుణములనే ముఖ్యములుగాఁజేకొని గారవించినవారు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0059.txt b/Bala_Neethi/page_0059.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1c3faf02582d3b8f72c69e3cc6d9c54cea38d084 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0059.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +పూర్వులలోఁ గొందఱు సుజనులుకలరు. వారిలో నొకనిఁ +జెప్పెద. + +కుచేలుఁడనునొకబ్రాహ్మణుఁ డుండెను. ఈతఁడు బా +ల్యమునఁ గాశిలో సాందీపులవారివద్ద శ్రీబలరామకృష్ణుల +తోడ విద్యాభ్యాసమొనరించెను. తదుపరి గొప్పవిద్వాంసుఁ +డాయెను. ఆసాందీపులవారిసమీపమునఁ జదివికొనినదినము +ల నీబలరామకృష్ణకుచేలు రన్యోన్యమిత్త్రత్వముతో నుండిరి. +అంతట వారివారి గృహములకుఁజనిరి. ఈకుచేలుఁడు మిక్కిలి +పేదయైనను ధనాశచే యాచనకైతిరిగెడివాఁడుకాఁడు. భగ +వద్భక్తుఁడు. తనకున్నదానితో సంతోషమందెడివాఁడు. సద్గు +ణములుకలవాఁడు. ఈతఁడొకసతీమణిని వివాహమాడెను. ఆమె +వలనఁ గ్రమముగా సంతానమెక్కువగాఁ గనెను. కాని యా +కుచేలుఁ డీసంసారమునం దంతప్రీతిగానుండెడివాఁడుకాఁడు. +అందువలన నింటిసమాచారముల విచారించకుండ నుండెడి +వాఁడు. అట్లు తన పెనిమిటియుండుటఁజూచి యాపిల్లలనూఱ +డించుచుఁ దానన్నముఁజాలించుకొనియైనను నాబిడ్డలకుఁ +బెట్టుచుండెడిది. ఇటులఁ గొలఁదికాలమైనతరువాత నాపిల్లలు +తమతల్లిని మంచిమంచిదుస్తులను, రుచ్యములగునాహారపదా +ర్ధములను దెచ్చియిమ్మని పలు తెఱఁగులబాధింపఁ జొచ్చిరి. +అంతట నామె తనపిల్లలపోటుఁబడఁజాలక తపమునుజేసికొను +భర్తసమీపమునకరిగి యిటులఁ బలికెను. "నాధా! మీరా +తపమునుజేసికొనుచు నింటిచిగిలి నంటించుకొనక పోతిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0060.txt b/Bala_Neethi/page_0060.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..edef8b13f519547dfb557fd3ec4f8bbf951f364b --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0060.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +పిల్ల లా ఇతరులబిడ్డలఁజూచి వారివలె మాకునుజేయుఁడని +నన్నుఁదంటాలు పెట్టుచుండిరి. దారిద్య్రమా యమితముగా +నుండె. నేనా మీకుఁజెప్పునంతదాననుగాకపోతిని. చెలిమియా +మీకు శ్రీకృష్ణునితోడనయ్యె. కాన నార్తజనవత్సలుఁడగు +నాకృష్ణునియనుగ్రహమున మనదారిద్య్రమును బోఁగొట్టి +న న్నీభాధలనుండి తప్పింపుఁ"డని దీనముగాఁ బ్రార్థించెను. +అంతట నాకుచేలుఁడు తనసతియొక్క దీనస్వరమునువిని తప +ముచాలించి "దారిద్య్రముఁబాపుకొనుటకై భగవదవతార +మును, నాబాల్యస్నేహితుఁడును నగు నాశ్రీకృష్ణునిసందర్శించి +వచ్చెదను. రిక్తహస్తములతోనేగఁగూడదు. కాన పండో, +పూవో, నీరో, యేదియోపుచ్చుకొనఁదగిన యొకవస్తువును +దెచ్చి యి"మ్మని యడిగెను. అంత నామె సంతసమందుచు +నటుకులనాతనిచినిఁగినయుత్తరీయపుఁగొంగునఁగట్టి ముడివే +సెను. అంతట నతఁడటనుండి బైలుదేఱి యాశ్రీకృష్ణమూర్తి +యింటిబహిర్ద్వారమును బ్రవేశించెను. అచటనుండి కావలి +వాండ్రందఱు చినిఁగినబట్టలఁగట్టి సన్నగానుండిన యీకుచే +లునిఁజూచి పకపకనవ్వుచుండిరి. అత్తఱి లోన శ్రీకృష్ణుఁడు +తనప్రియురాండ్రతో సరస సల్లాపములాడుచుఁ దూఁగుటు +య్యెలపై నూఁగుచు సుఖంబుగానుండెడిసమయమున యా +దృచ్ఛికముగాఁ దనబాల్యస్నేహితుఁడగుకుచేలునిఁ జూచెను. +అంతటనుయ్యెలనుండిదిగి యెదురేగియాతనిని గౌగిలించుకొని +చేయిపట్టుకొని తీసికొనివచ్చి యాయుయ్యెలపైఁగూర్చుండఁ \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0061.txt b/Bala_Neethi/page_0061.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bc9f2ec8ce5b99f4a752328e799a23c81aeda712 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0061.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +బెట్టి కుశలప్రశ్నములఁజేసెను. అంత నాకుచేలుఁడుతనమన +మున స్నేహితుఁడొనరించిన సపర్యకు సంతోషించి యానంద +బాష్పములవిడిచెను. అంత నిద్దఱు తాము గురునిసమీపమున +జరిపిన సంగతులఁ జెప్పికొనుచుఁ గాలముగడుపుచుండిరి. అంతఁ +గృష్ణుఁడు తనస్నేహితుఁడు తనసమీపమున కెందులకువచ్చి +నదితెలిసికొని "యాతనిమనోరథము సంపూర్ణముగానెఱవే +ఱుఁగాక" యని స్నేహవాత్సల్యమున "మిత్త్రమా! నెచ్చెలి +నని నాకేమైన కానుకఁదెచ్చితివా? యని యడుగుచు నతని +యుత్తరీయమును బులుకుచు నొకకొంగున నటుకులుండుటఁ +జూచి ప్రీతితోఁ దానందునఁగొంచెముతీసికొని మిగిలనవి +తనసతులకిచ్చెను. అంతట నాకుచేలునికభ్యంగనస్నానంబుఁ +జేయించి మృష్టాన్నమిడి మంచిబట్టలనొసంగి యాతనిని +బహుమానపూర్వకముగా వీడ్కొలిపెను. + +పరికించితిరా! ఆశ్రీకృష్ణుఁడు సజ్జనుఁడగుటవలననెకదా +యాకుచేలుఁడు బీదవాఁడనియుఁ దనతోసమానుఁడు కాడని +యుఁ దలఁచక యెప్పుడో బాల్యమునఁ జేసినస్నేహమునుమా +త్రమే పురస్కరించుకొని యట్లాతనినిగౌరవించినది. ఆకుచే +లుని నెంతసంతోషపెట్టెనో చూచితిరికదా? ఇటుల నతఁడా +కుచేలునిసంతోషపెట్టుటకుఁ గారణమేమి? బాల్యస్నేహమే +కదా. కాఁబట్టి స్నేహముతోసమానమైన దింకొకటి మంచిది +లేదని చెప్పవచ్చును. అందున సజ్జనసహవాసము ముఖ్యము. +దుర్జనసహవాసము త్యాజ్యము. కావున మనము దుర్జనసహ \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0063.txt b/Bala_Neethi/page_0063.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..08f0e21e0834cc083ac0f37d2b0f4c696c20a010 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0063.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ట కించుకయు శంకింపఁడు. కత్తి గొంతులనఱకుటకు సందే +హించునా? ఇఁక దయయనునది సచ్చిత్తునే వరించుచున్నది. +ఈసత్పురుషుఁడు పరులను హింసించుటకు లాఁతిగా నసహ్యిం +చుకొనుచుండును. మేలిమిబంగార మితరులను హింసించని +యటులనే! కాఁబట్టి దుర్మార్గుఁడే నిర్దయఁదాల్చి యితరులను +హింసించుననియు, సన్మార్గుఁడీపనికిఁ జొరఁబడఁడనియు గుర్తె +ఱుఁగుఁడు. పండితుఁడైనను బలవంతుఁడైనను క్రూరుఁడై యి +తరుల హింసించుచున్న వారిని నాపనినుండి యధాశక్తిఁదొలఁ +గింపఁ బ్రయత్నముఁజేయవలెను. అట్టి ప్రయత్నముఁజేయని +చోఁ బాపభూయిష్ఠంబగు హింస నొనరించినవారి కేగతియో +యాదుర్గతియే వీరికిఁగూడఁ గలుగును. కాన మనము చూచు +చుండఁగా నెవరైన నితరులను హింసించుచుండినయెడల వా +రిని నాపనినుండి తప్పింపవలయును. ఏనుఁగుయొక్క యడుగు +న సకల జంతువులయొక్క పాదము లిమిడినటుల నీయహింస +యను ధర్మములో సమస్తధర్మము లిమిడియున్నవి. కాన మ +నుజులకిది యనుష్ఠేయంబె. + +కొందఱుకుమతులు బలాబివృద్ధికై యాజాదిమృగము +లఁజంపి వానిమాంసమును మిక్కిలిమక్కువతో మెక్కుచుం +దురు. ఇది కడునన్యాయము. ఏలయన? మనబలాభివృద్ధికై +వానిమాంసమును మెక్కుచుంటిమని కుతుకం బందు చున్నా +ముకాని నోరులేని యాపశువుల విషయమై విచారించక పోతి +మి. వానినిఁ జంపుట కీకుమతు లుద్యమించి నపుడు వానిమన \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0064.txt b/Bala_Neethi/page_0064.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5e8297a9c561e53f201717520cbf3865cdd65eb1 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0064.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +ము లెటులుండవచ్చును? ఈహంతకుల నెంత దూఱుచుండు +ను? ఎంతదుఃఖించు చుండును? తెలియునా? తెలియనియెడ +ల నీదృష్టాంతమునఁ దెలిసికొనుఁడు. మన మితరుల వలన +నొక పేము బెత్తపు దెబ్బెఁబడితిమని యనుకొనుఁడు. ఆదె +బ్బ మనముపడిన సమయమునందుఁ గొట్టినవారిని దూషించ +క విడుచుచుంటిమా? ఆబెత్తపు దెబ్బవలనఁబడిన దద్దురుగాం +చి "అబ్బా! అమ్మా! " యని యేడ్చుచుంటిమే? మఱియు మన +లఁగొట్టినవారిని మనమునందుంచుకొని మగుడఁదన్నక యూ +రక పోనిచ్చెదమా? పోనియ్యము. మనమీకొంచెపు దెబ్బకే +యీవిధమున నుండినపుడు నోరులేని యాపశువులు హింసప +డుచుఁ దమ్ము జంపెడివారల నేమియుఁ జేయఁజాలక స్వకీయ +ప్రాణములఁ గోల్పోవుతఱి వానిమనము లెట్లుండ వచ్చునో? +వానిబాధ యెంతపరిమితికలదో? యించుకయాలోచించుఁడు. +మనము బలాభివృద్ధిఁ జేయవలయు ననిన శాకాదులు లేవా? +ఘృతాదులులేవా? కాఁబట్టి మనము నోరులేని పశువులఁజం +పుట మాని మనబలము నభివృద్ధిఁ జేసికొనుటకై శాకాదులను +ఘృతాదులను బుచ్చుకొనవచ్చును. మన మాపశువులఁ జంపి +నయెడల నొకవిధమగునష్టము మనకె కలుగుచున్నది. అదే +దన? ఏసమయమునం దీపశువులఁజంపుచున్నామో యత్తఱిఁ +జలినాపెడి కంబళులుగాని బలాభివృద్ధిఁ జేసెడి నెయ్యిమొద +లగునవికాని వ్యవసాయాభి వృద్ధి నొనరిచు పెంటలు కాని +లభింపనేరవు. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0065.txt b/Bala_Neethi/page_0065.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc36a7f4596691f659a8aa3001c736bc22a528c4 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0065.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ప్రతిమనుజుఁడును తనవలెనే ప్రతిజీవుని ప్రతివిషయ +మందును సమానముగాఁ జూచుకొనవలెను. అనఁగాఁ "దనత +ల్లివలె నితరులభార్యలయందును, పరులధనములఁ బెంకుముక్క +లుగాను, తనవలె సమస్త భూతములను నెవఁడు చూచుచు +న్నాఁడో వాడే పండితుఁ" డని నీతి శాస్త్రముద్ఘోషించు చు +న్నది. కాన మనమితరులవలన బాధఁబొందినపుడు మనకెంత +యసహ్యముగానుండునో యటులనే యితరులకుఁగూడ నంత +కష్టముగానుండునని తెలిసికొనుఁడు. మఱికొందఱు కుచరితు +లు లేనిపోని దేవతలపేరుఁబెట్టి యామృగములఁ గొట్టి యా +క్షుద్రదేవతలముందఱఁబెట్టి నివేదనముఁ బెట్టినట్టుచేసి తిరిగి +ప్రసాదమని స్వీకరించి వాని మాంసమును దిట్టముగాఁ దిని +పొట్టనింపుకొనెదరు. ఇది యేమో మహాభక్తియని వీరియభి +ప్రాయము. కాని యదిరిత్తయనినమ్ముఁడు. మఱియు వారికిఁ +బాపముకూడఁ గలదని తెలిసికొనుఁడు. + +ఈ జీవహింస కొన్ని సమయములందు దోషముకలదికా +దని పండితప్రకాండులుపలికిరి. ఆసమయములేవియనిన? శ్రుతి +స్మృత్యుక్త యజ్ఞాదిక్రతువులందు మాత్రము విధివిహితము +గా జీవహింసఁజేసిన నది దోషయుతముకాదని చెప్పిరి. ఈయా +ధారమువలనఁ బ్రతిదేవతాకార్యమునందు జీవహింస చేయ +వచ్చునని తలఁచెదరేమో? అటులఁదలచుటకు వీలులేదు. ఆ +యజ్ఞము శారీర శాస్త్రజ్ఞుల నిమిత్తమై యేర్పఱుపఁ బడినది. +మఱియు సలిలముఁ బుచ్చుకొనునపుడు, కట్టెలఁగాల్చు నపు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0068.txt b/Bala_Neethi/page_0068.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b48ae52fe91b705fb8e42c7efac42fba3d1ab264 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0068.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +లలను, రానిచ్చి తదితరములగు కాకులుమొదలగువానినిరా +నియ్యకపోవుట మనము చూచితిమా? చూడలేదుకదా! +కాన మనలఁగోరకపోయినను నితరుల బాధపడుచుండినటు +ల మనముకాంచినతోడనే దయతో యధాశక్తి వారిబాధ +తొలఁగు నుపాయమాలోచించి సౌఖ్యముగలవారినిగాఁ జే +యవలెను. + +వేదచోదితమగు హింసనుగూడఁ గొన్నిస్మృతులు నిషే +ధించుచున్నవి. ఆనిషేధముననుసరించియే రామానుజులువా +రును, ఆనందతీర్థులవారును, వారివారిమతము నవలంబించిన +వారికి యజ్ఞాదులయందుఁగూడఁ బశుహింసలేకుండ శాసించి +యున్నారు. దీనింబట్టి యహింసకన్న నుత్తమమగుయజ్ఞయా +గాదులుకూడఁ గానరావని తెలియవలసియున్నది. వీరుయజ్ఞ +యాగాదులందుండెడి హింసనుగూడ నిరసించుటవలన నహిం +సయే యుత్కృష్టధర్మమని తెల్లమగుచున్నది. + +కాఁబట్టి యట్టియహింసను పైవిధమునఁ బల్కినపగిది +విధిసమయములందుఁ దప్ప నహింసయనుదాని నవలంబించి +యింకనితరులెవరైన హింసించుచున్నట్లుండిన వారిని నాహిం +సనుండి తగిన నద్భోథఁజేసి తప్పించి వారిచేఁగూడ దీనినను +ష్ఠింపఁజేయవలయును. మనము ప్రతిభూతమునందు దయగా +నుండవలెను. ఇటుల మనముండుటవలన మన మనేక లాభ +ములఁ బొందఁగలము. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0069.txt b/Bala_Neethi/page_0069.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..60ebd4e564210988041d4fc71e8b4f643b2e9ff7 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0069.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ఆ. వె. దంతియడుగులోనఁ♦దక్కినజంతుచ + యంబునడుగులెల్ల♦నడఁగి యుండు + నట్ల ధర్మకోటు♦లన్నియులోనగు + నిద్థగుణ యహింస♦కింతనిజము. + (భారతము.) + +ధైర్యము.

+ + +థైర్యమనఁగా నాపదలవలన వికారము నొంద కుండ +కార్యోత్సాహముకలిగియుండుట. + +ఇది, మనోధైర్యమనియు, దేహబలముకలిగినందు వ +లనఁగలుగు ధైర్యమనియు రెండువిధములనుండును. ఈధై +ర్యమొకకార్యము సాధించుటయందుఁగాని పౌరుషమునందుఁ +గాని యొకబలవంతునియాశ్రయమువలనఁగాని జనించుచుం +డును. ఈధైర్యము కలిగినవారిని ధీరులని వచించెదరు. వీరలె +కార్యసాధకులు. ఈధీరులు తాముదైవవశమున నొకానొ +కప్పుడు పలుకడగండ్లఁజిక్కినను వానినెంతమాత్రము లక్ష్య +ముంచక తమపనినే కొనసాగించుకొన యత్నించుచుందురు. +కాఁబట్టి ధీరులెప్పుడైన నెన్నిదుఃఖములుకలవారైన నవి యి +తరుల కగుపఱచకుండ నుండును. ధీరులు వానలఁదడసినను, +నెండలఁ గ్రాగినను సరకుసేయక కార్యముసాధించుచుందురు. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0071.txt b/Bala_Neethi/page_0071.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f18b73f24ef5c9eb1fe473bfedae755b21d68c70 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0071.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +డైనయెడల ధైర్యముఁగైకొని యేదియొయొకప్రదేశమున +నదిలోనికిదిగి యెంతలోతుకలదో యాసంగతిఁదెలిసి కొని +యొడ్దువేసి జనులకుపకారముఁజేయకుండునా? కాఁబట్టి ప్రతి +కార్యమునకును ధైర్యముకావలెను. ధీరత్వముకలవాఁడు సంప +దలఁబొందినను, డిందినను, గొప్పవారలు దూషించినను, భూ +షించినను, గీడులుసంభవించినను, సంభవించకపోయినను, దు +దకుఁ దనకుమరణముతటస్థించుసమయమువచ్చినను తబ్బిబ్బు +పడక ధైర్యమవలంబించి యాకష్టములదాఁటు నుపాయము +ను యోచించు చుండును. జనులు సామాన్యముగా నాధీరునిఁ +జూచిన నాతనికేలోటునులేదు. ఇంకను మనము నిర్లక్ష్యము +గాఁ జూచినంతమాత్రమున వానిధీరత్వమెచటికేగును? నిప్పు +ను దలక్రిందుగానుంచినను దానిసెగలు పైకిఁగదావ్యాపించు +ను. ధీరత్వముచేతవచ్చుయోగ్యత యింకొకదానిచేత రాదు. ధీ +రులు విఘ్నములకు భీతిజెందక పనిఁ బ్రారంభించి నడుమ +విడువకుండ నాపనిని గొనసాఁగించు కొందురు. దాన విశేష +కీర్తిఁ జెందఁ గలరు. + +అట్లుకీర్తిఁజెందినవారును బూర్వమందునఁగలరు. అం +దునఁ గొందఱసంగతిఁ దెలియఁబఱచెద. + +మున్ను సురాసురులు ధైర్యమవలంబించి ఘోర గభీ +రమగు సముద్ర మధ్యమందు మందర పర్వతమును దఱచిన +మొదట నాసంద్రమునఁ బెరుఁగు రత్నములు, మొదలగుమం +చివి జనించినవని సంతోషించి తృప్తింజెంది యూరకుండిరా? \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0072.txt b/Bala_Neethi/page_0072.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c2abf0fcf99e23a4ea92bf61b8897b0e6ae7ebbd --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0072.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +తదుపరి ప్రాణోపద్రవకరమగు విషముమొదలగు చెడ్డవి పు +ట్టినప్పుడు వానికి భయపడి మిన్నకుండిరా? మంచివి పుట్టిన +వని భయపడి యూరుకొనలేదు. విషముమున్నగు చెడ్డవిపుట్టి +నవని భయపడి యూరుకొనలేదు. ఇఁక వారెప్పు డూరుకొని +రన? తాము సాధించఁదలఁచుకొన్న యమృతము పుట్టిన తరు +వాతఁ దృప్తిఁజెంది పనిఁజాలించిరి. + +కాబఁట్టి యెట్టి కాలమందైనను ధీరులు ఆటంకములకు +భయపడక నడుమనడుమ స్వాభావికముగాఁ గలుగు సుఖదుః +ఖములఁ బాటింపక తాముపూనుకొనిన కార్యమును సాధించి +తీరుదురు. కావున మనము మంచి పనులయందు ధైర్యమూని +యవిబాగుగాఁ బ్రయోజన మందువఱకును నడుమఁ గలుగు +సుఖదుఃఖముల సరకుసేయక "యెన్నిదినముల కీకార్యము నె +ఱవేఱదే" యని విసుఁగుకొని విడువకయుండి యాకార్య ఫల +ములనంది సుఖమును బొందుదము. + +క. ధృతి యారోగ్యము నొసఁగును + ధృతియుజ్జ్వలలక్ష్మిఁదెచ్చు♦ధృతి కీర్తిసము + న్నతిఁజేయుఁ గాలగత్యవ + గతి గలిగినఁ గలుగు ధృతి వి♦కారవిదూరా! + (భారతము) \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0074.txt b/Bala_Neethi/page_0074.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cce5ad35ee79d5dbcfa484fd57dfb4bc3ab42afd --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0074.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +సుజనులు తమసుఖములనైన విడిచి పరులకుపకార +మొనరించు చుందురు. ఎవఁడు తన శరీరమును, బుద్ధిని, ధన +మును, బరోపకారమునకై యుపయోగించు చున్నాఁడో +వాఁడే వంధ్యుఁడు. వాఁడే స్వార్ధపరత్యాగి. పరానుగ్రహ తత్ప +రులకుఁ బరుల కుపకారమొనరించుట చిత్రమైన విషయము +కాక స్వాభావికమగుచున్నది. సుజనుఁడు జన్మించుట పరోప +కారార్థమేకదా. చందనతరువులు స్వదేహశైత్యార్ధమై జనిం +చక పరుల సంతాపమును హరించుటకై జన్మించినవి కదా. +మనము మనశరీరాదులనెటుల జాగ్రత్తతో నెంతప్రేమతోఁ +జూచు చుండెదమో యటులనే యితరులయందును గాంచు +చుండవలెను. కృషికుఁడు ఱాయి, ఱప్ప, మొదలగువానిని +దీసి పాఱవైచి యనవసరముగాఁ బ్రయత్నములేకయే మొలి +చిన ప్రయోజనములేని చెట్టు చేమలను బెరికివైచి చక్కగా +నాగలిచే భూమినిదున్ని విత్తులుజల్లి వానకై మేఘావలోకన +ముఁజేయుచుండును. అత్తఱి మేఘుఁ డీదీనకృషికునియొక్క +పాట్లనెఱిఁగి జాలినంది వర్షముఁగురిపించిన నాభూ యజమా +నుఁడు సంతసమంది యుపకారియగు మేఘునిఁ గీర్తించుచుం +డునుకదా. అటులనే మనసహాయముఁగోరువారలకు సహాయ +ముఁ జేసితీరవలయును. మఱియు నితరులు మనలఁగోరకపూ +ర్వమే బాధాపీడితుల కుపకారమొనరించుట సర్వోత్తమ మై +నది. దీనివలన నుపకారమందినవా రధికముగా హర్షమందు +చుందురు. ఎటులన? ఎండవేళను మనమొక గ్రామమునకు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0077.txt b/Bala_Neethi/page_0077.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..57443d5c780f71ecf91cb97279ef70f201aaf8ce --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0077.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +తోఁ "బ్రతిదినమిలువరుస రెండెనుబోతులను, బండెఁడు రక్త +మాంస మిశ్రితాన్నమును, నొకమానిసినిదెచ్చి నీకియ్యఁగల +ము. కాన స్వేచ్ఛగా జనులఁజంపుట దయచేసి మానుకొను +మని మనవిఁ జేసికొనిరి. ఆరక్కసుఁడందుల కంగీకరించెను. +ఆయేర్పాటుప్రకార మిలువరుస జరుగుచువచ్చినది. నేఁటికా +యేర్పాటు మాయింటికిఁగూడ సిద్ధమాయెను. మాయింటిలో +నాభార్యయుఁ, గొమరితె, కొమరుఁడు, నేను, నలుగురము +గలము. కాని యొకరినొకరు విడిచిపెట్టలేక గగ్గోలుగా నీవి +ధమున నేడ్చుచుంటి" మని చెప్పెను. అంతఁ గుంతీదేవి వీరి +యవస్థంగని పరోపకార పారీణురాలు గనుక వారుకోరకపో +యినను వారితో "మీరు దుఃఖింపకుఁడు. నాకైదుగురు కొమ +రులుగలరు. అందున రెండవకుమారుఁ డారక్కసున కాహార +ముగాఁబోగలఁ"డని వచించెను. అంతట నా యజమానుఁ +డు చెవులుమూసుకొని "రామరామ మాయింటి కతిధులుగా +వచ్చిన మిమ్ములను స్వకీయప్రాణ సంరక్షణార్ధమై రక్కసుని +కాహారంబుగాఁ బంపించుట పాటియే? పాడివిడిచి మీరుచెప్పిన +విధమున నేనొరించిన నాకు సత్కీర్తి లభించునా? లభిం +చదు. కాన దాని నేవిననొల్ల" నని యామెతో ననెను. + +అంతఁ గుంతి "అయ్యా! మీయవస్థఁజూడలేక నారెండవ +కుమారుని మీకుమాఱునిగాఁ బంపెదనంటిని. నాకుమారుని +భక్షించుట కారక్కసునికి వశముకాదు. ఈకుమారుఁ డిది +వఱకే మహాబలవంతు లనేకులఁ జంపినవాఁడు. వీనినిఁగూడఁ \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0078.txt b/Bala_Neethi/page_0078.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fb685a63e90b6bd386cf88e5c91d4ee9b99a27dc --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0078.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +జంపి మీకుపకారమొనరించఁగలఁడనిచెప్పి మీరెంతమాత్ర +మును విచారించకుఁ" డని దృఢముగాఁబలికి తనకుమారుఁడ +గు భీమునిఁబిలిచి సంగతులన్నియుఁజెప్పి వీరిదుఃఖమునుబాపు +మనిచెప్పి రెండెనుబోతులను, బండెఁడురక్తమాంసమిశ్రితా +న్నమును నిప్పించి యాభీముని రక్కసునివద్దకుఁ బంపించెను. +అంతట నాభీముఁ డారక్కసున కించుకంతదూరమున నిలువఁ +బడి యాబండినినున్న యన్నమును దిట్టముగాఁ దినుచు "రమ్ము +ర"మ్మని కేకలువేయుచుండెను. దానినిగాంచి యారక్కసుఁడు +"వీఁడెవఁడోకాని నాయెదుటకువచ్చి నాకైతెచ్చిన యన్న +మునుదినుచు నిర్లక్ష్యముగాఁ గేకలువేయుచున్నాఁ"డని తలఁ +చి కనుల రవరవలు రాలునట్లు జంపునంత వేగముతో నాభీ +మునిపై దడాలునఁ బడెను. అంతట నాభీమునికి నీరక్కసున +కుఁ గొలఁదికాలము యుద్ధముజరిగెను. అంతట భీమాకారుం +డగు భీముం డారక్కసుని కటి కంఠ ప్రదేశములఁ బట్టికొని +యొక గ్రుద్దుగ్రుద్దెను. దానికిఁ దాళలేక యారక్కసుఁడు మృతి +నందెను. అంత భీముఁ డారక్కసుని శవమునుదీసికొనివచ్చి పు +రజనులకుఁ జూపించెను. తరువాతఁ బౌరు లీభీమునికి, నీతని +తల్లియగు కుంతికి, నామెకుమారులకుఁ బిండివంటలఁజేయుచు +విందులనొనరించుచు వచ్చిరి. తుద కాభీముని కుత్సవంబుసల్పి +"పరోపకారివై మాబాధలు పోగొట్టితి"వని కొనియాడిరి. + +కంటిరా? ఆకుంతీదేవి రాక్షసునకాహారంబుగాఁ దన +రెండవకుమారునిఁ బంపెనుగదా? ఆభీముఁడు తనతల్లియును \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0079.txt b/Bala_Neethi/page_0079.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f3d795b8b419b918bacaf935bb2b376106d08cec --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0079.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +మతిని నారక్కసునిఁ జంపి యాపురవాసుల కెంత యుపకార +మొనర్చెనో, యెంతసుఖముఁ గూర్చెనో, తెలిసినదికదా? +కాఁబట్టియే వారలు పరోపకార మందుఁ బ్రసిద్ధికెక్కియున్న +వారలు. కావున మనల నితరులు కోరినను, గొరక పోయినను +శక్తికొలఁది నుపకారమొనరించి శ్రేయస్కరముగానుందము. + +ఆ. వె. పరుల కుపకరింప♦పాపక్షయంబగు + పరుల కుపకరింప♦బట్టుకొమ్మ + పరుల కుపకరింపఁ♦బరలోకసాధన + పరుల కుపకరింప♦బలిమి వేమ!॥ + +కృతజ్ఞత.

+ +చేయఁబడినమేలు నెఱిఁగియుండుట కృతజ్ఞత యనఁ +బడు. అనఁగాఁ దానితరులచేఁబొందినమేలును మఱువకుండ +నుండుటయే! + +ఈకృతజ్ఞత కలిగినవారలు కృతజ్ఞులని పల్కబడుదురు. +ఈకృతజ్ఞులెకృతార్ధులని చెప్పనగు. వీర లితరులచే నింతకుము +న్నుపొందిన లాభములేకాక యింకను లాభములఁబొందుచుం +దురు. కాని "ఫలానా" వానివలన నాపని కొనసాగినదని తలఁ +చుచు నాయుపకారిని నుతించుచు మగుడ నతనికిఁదాను తగిన \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0081.txt b/Bala_Neethi/page_0081.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4e1c97328100d0ea96ee5e9acffab2aedbf02463 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0081.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +కారుల నెదనెల్లప్పుడు నుతించుచుండవలెను. ఇతరునిచేఁ దాఁ +గొలఁదిమేలుఁబొంది యాతనికన్న నభివృద్ధి దశకు వచ్చినను +నామేలుమఱవక సాయముఁ జేయుట మంచిది. కొబ్బరిచెట్టు +పాదున మనము రెండు నెలలు లేక మూఁడునెలలు మంచియు +దకముఁబోసి కాపాడిన నానారికేలవృక్షము క్రమక్రమము +గాఁ బెద్దదై ఫలవంతమైన తరువాత వాని కాదిని రెండునెల +లుమాత్ర ముదకమిడికాపాడిన మనలను మఱవక కృతజ్ఞత +కలదై తననెత్తిపై నంతాపహరంబును, నమృత తుల్యంబును +నగు జలముతోఁ గూడికొనిన ఫలములఁ బెట్టికొని తన జీవి +తాంతమువఱకు నిచ్చుచున్నది గదా. కాఁబట్టి యితరునిచేఁ +గొంచెము లాభముఁబొందినను గృతజ్ఞత కలిగియుండవలెను. +భగవంతుఁడు, గురువులు, రాజులు, తలిదండ్రులు మొదలగు +వారిచే మేలుఁబొందనివాఁ డీభూతలమున లేఁడు. కాన వీర +లందుఁ గృతజ్ఞత కలిగి యుండవలెను. ఉపకారు లందు గృత +ఘ్నతకలవారు కృతాంతానుగ్రహపాత్రులు. "కృతఘ్నత" +యనఁగాఁ జేయఁబడిన మేలును మఱచుట. కృతజ్ఞుడె కృత +ముఖుఁడు కాఁగలఁడు. ఇటులఁ గృతజ్ఞత కలిగి తిరిగి తనకుఁ +జేతనైనంత మేలొనరించి వాసిఁగాంచి వారలు పూర్వులలోఁ +గలరు. వారిలో నొకనిఁ జెప్పెద. + +శ్రీకృష్ణార్జును లగ్నిచే ఖాండవవనంబు దహనంబుఁజేయిం +చుచున్న సమయమున మయుఁడనువాఁడు రక్షణ సేయుమని +ధనంజయుని మరుగుసార నాయర్జునుఁ డతనిని రక్షించెను. ఆ \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0082.txt b/Bala_Neethi/page_0082.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a3f10057fa43c6a7c88196ccc01dc3e050765d6c --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0082.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +సంగతి నీమయుఁడు మఱువక కృతజ్ఞతకలవాఁడై మురారితో +డ నర్జనుఁడు సుఖముగాఁ గూర్చున్న తఱి వచ్చి "స్వామీ! +నేను దానవ విశ్వకర్మను. శిల్పివిద్యా చమత్కృతియం దుత్తీ +ర్ణుఁడైన వాఁడను. కాన నాకు నాఁడు మేలొనరించిన మీకుఁ +దగినంతమేలుఁ జేయలేకపోయినను జేతనైనంత మేలుఁజేయు +టకై వచ్చితిని. కాన మీకిష్టమైనదానిని నిర్మించెద. ఆజ్ఞాపిం +పుఁ" డనెను. + +అంత సంక్రందన నందనుఁడు నందనందనుఁజూచి యితని +నొక్క యపూర్వంబగుదానిని నిర్మింపనానతిండని పలికె. అంతఁ +గృష్ణుఁడు యోజించి మయునిఁజూచి "నీవు నీవిద్యాసామర్ధ్యం +బు వినియోగించి యిట్టిదిదివఱకు లేదని యంద ఱద్భుతముఁ +జెందునటుల నొకసభ నిర్మించి తీసికొనివచ్చి ధర్మరాజున కొ +సంగు"మని పలికెను. అటుపై మయుఁడు సరేయని చెప్పుచు +నింకను గదాదులను బీమాదులకుఁ దెచ్చియిచ్చెద నని పలికి +యనుజ్ఞఁగైకొని తనసదనమునకుఁ జనెను. తరువాత వాఁడు +మైనాకపర్వతమున కనతిదూరముననుండు బిందు సరోవరము +నుజేరి యందుండు రత్నాదులఁ గైకొని యింటికిఁజేరెను. అం +తట నాతఁడు తానుదెచ్చిన రత్నాదులనన్నిఁటిని నాసభయం +దుఁ జొన్పి యనిర్వాచ్యంబగు గాంతిచే ధగద్ధగాయమానం +బై ప్రకాశించుచుండునటులఁ బదివేలమూరలు గలిగిన నిడివి +యును దానికిఁ దగినవెడల్పును, గలుగునట్లొకసభ నిర్మిం +చెను. దాని నెనిమిదివేల రక్కసులతో మోపించుకొని వచ్చి \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0084.txt b/Bala_Neethi/page_0084.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ccb279fa8770e5f4877629e87d4b600b23cde632 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0084.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +మనదగ్గఱకు మంచియాచకులు వచ్చినయెడల వారికినేమియు +నియ్యక వ్యర్థముగా వెడలఁ గొట్టక సంభావించి యధాశక్తి +దానమొసంగుట వివేకునిలక్షణము. తానాపదలఁ బొందుచు +న్నను ధర్మమునుమాత్రము విడనాడఁగూడదు. భయముకల +వాఁడై శత్రువువచ్చి తన్నుశరణుఁ బొందినయెడల వానికభ +యదానం బొసంగి రక్షించ వలయును. దానముఁ జేయున +పుడు ప్రతివారును బాత్రాపాత్ర విచారణఁజేయుట ముఖ్య +ము. పాత్రమనిన యోగ్యము. అపాత్ర మనిన యోగ్యము +కానిది. ఎటువంటి వారలకు దానమొసఁగ వలెనన? వేదము +లను, వేదాంగములను, జక్కఁగా సుస్వరముతోఁ బఠించిన +వారును, నకల్మషమనస్కులును, నగు నవధానులకును, సం +స్కృత భాషనభ్యసించి సత్ప్రవర్తన కలిగినవారికిని, విద్యా +విహీనులైనను సద్గుణులకును, గుటుంబము కలవారికిని దాన +మొసగుట పరమార్థమనఁ జెల్లు. ఆఁకలిచే బాధపడుచు +నన్నముఁబెట్టుమని మనకడకు వచ్చినవాఁ డేజాతివాఁడైనను +వానికన్నదాన మొనరించుటయుఁ, కుంటివారలకు గ్రుడ్డివా +రల కన్నపానాదు లొసంగుటయుఁ బరమార్ధమనఁ జెల్లు. ఈ +పైవారలకు దానముగా నొకవస్తువునిచ్చినను నన్నమును బెట్టి +నను వారినినాపదనుండి రక్షించినను బ్రయోజనముకలదియ +గును. తదితరులకు దానమొసంగిన నిష్ప్రయోజనమ యగును. +ఎటులన? పిసిని తనముగలిగిన యొకని కొక వస్త్ర మిచ్చితి +మని యనుకొనుఁడు. వాఁడుమనమిచ్చిన వస్త్రమును దీసికొని \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0086.txt b/Bala_Neethi/page_0086.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cb9e02235965aa8914b74718b994fee3d8fdfc82 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0086.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +కము నొకదానినిఁ ద్రవ్వించి వానికాహారార్ధమై గడ్దిమొదల +గువాని నియ్యవలెను. పక్షులు, వసించుటకు గూళ్లనునిర్మించి +యవితినుటకుఁదగినపదార్ధముల నిచ్చుచుండ వలెను. సాధుస్వ +భావముగలిగినమృగములకుఁ దగిన యాహారపదార్ధముల ని +చ్చుచుండవలెను. ఇట్లు దానముఁజేయు వారల నుత్తములనిచె +ప్పితీరవలయును. + +మఱియు నేప్రాణి యైనను భయముకలిగి తన్నుశర +ణుఁజొచ్చినయడల యధాసామర్థ్యముగ నభయ మొసంగి +రక్షించవలయును. ఇదియే వదాన్యుని లక్షణము. ఇదిలేని +వాఁడు దాతకానేరడు. + +యోగ్యుడు దానము నీఁదలఁచిన వానినినెవఁడు నా +పలేఁడు. హీనుఁడు దానమీఁదలఁచియు నొకనిబోధకు లొంగి +దానమియ్యక యాఁగిపోవును. వీఁడపకీర్తిపాలు కాఁగలఁడు. +మఱియు లోకోపకారములగు దానములు కొన్నిగలవు. ఈదా +నముల నొనరించినవారి నామములు బహుకాలము ప్రచార +ములో నుండఁగలవు. వీనివలనఁ బరలోకసౌఖ్యము కలుగును. +కాన వాని నాచరించుటకుఁ బ్రయత్నించవలెను. ఆ దానము +లేవియనిన? విద్యార్థులు చదువు కొనుటకై విద్యాశాలలు నిర్మిం +చుట, చెఱువులఁద్రవ్వించుట, తోఁటలువేయించుట, సత్రముల +గట్టించుట, దేవాలయంబులఁ బ్రతిష్టించుట, వైద్యశాలల +స్థాపించుట, పుస్తక పత్రికాపఠనశాలల నెలకొల్పుట, సత్కృ \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0087.txt b/Bala_Neethi/page_0087.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2ad9b761d91688924fc2e9a0e66527c336f1975d --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0087.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +తినందుటయు మొదలగునవి, వీనినిజేయుటకుఁ దమకుశక్తిలేని +యెడలఁ జేతనైనంత సహాయముఁ జేయవలెను. వీరలు కీర్తి +వంతులగుదురనుటకుఁ కించిత్తుకూడ సందియము లేదు. + +మనకున్నదానిలోఁ గొంచెమిచ్చినను పేదయెక్కువగా +నానందమందుననియు మనకున్నదానినంతయు నిచ్చినను ధన +వంతుఁ డామోదమును జెందఁడనియు, నభయదానంబొసంగిన +నేప్రాణియైనను సంతోషించుననియు మనము తెలిసికొనవల +యును. + +ఇటుల దానమొసంగి కీర్తిఁగాంచినవారలు మనపూర్వు +లలోఁ జాలమంది కలరు. వారిలో నొకరిని జూపించుచున్నాను. +సకలనీతివిశారదుఁడగు శిబియనురాజర్షి యజ్ఞంబమోఘంబు +గాఁ జేసిసర్వజనులకునుమృష్టాన్నమిడియధ్వర్వులు సంతోషిం +చునటుల దక్షిణల నొసంగి చేయఁదగినదానంబులెన్నికలవో +వాని నన్నిఁటిని యధావిధిగా నొనరించి లోకముచే "లోకో +త్తర దాతృశిఖామణి" యని బిరుదమునంది యుండెను. ఈ +సంగతి స్వర్గలోకంబున విని వెఱఁగంది యింద్రుఁడును, నగ్ని +యు, నీతని గుణంబులఁ బరీక్షించుటకై తలంచిరి. తరువాత +వారిద్దఱిలోనింద్రుఁడు డేగయై యనలుఁడు పావురమై బయ +లుదేఱిరి. ఆడేగవలన నీపావురము భయమొందుచున్నట్లు పరు +గిడుచు ధర్మజ్ఞుఁడగు నాశిబి చక్రవర్తిని శరణుఁ జొచ్చెను. +అటుతరువాత నాస్యేన మాకపోతమును దఱుముచు వచ్చు +చుంట నాకపోత మాశిబి మహారాజు సమీపమున నుండుట \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0088.txt b/Bala_Neethi/page_0088.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8dbc45a59f77b3de04d24e11492daa143fd04cb6 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0088.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +గాంచి కర్తవ్యమేమియుతోచక యారాజుతో "రాజా! నీవు సక +ల ధర్మవేదివని వినియుంటిని. కానఁ బ్రస్తుత మాఁకలిచే మి +క్కిలి బాధపడుచున్న నాకాహార విఘ్నము సేయఁదగునా? +మఱియు "స్యేనా, కపోతాన్ ఖాదయన్తి" అనఁగా " డేగలు +పావురములను భక్షించు"నను వేదవాక్యాను సారంబుగా +నాకాహారంబుగా నున్న దీపావురము. నాభార్యయు, బిల్లలు, +నేను, నీకపోతాహారములేనియెడల జీవించలేము. నీవొక +జీవమును రక్షించుట కనేకజీవముల హింసఁబెట్టుట ధర్మమే +నా?" యని యడిగను. అంతనావదాన్యుడు "నీవు చెప్పిన +దంతయు సత్యమే? కాని ప్రాణభయముచే వచ్చి రక్షించు +మని కోరినది. ఇట్లాశ్రయించినదానిని వెడలఁగొట్టుట దర్మ +మేనా? చెప్పు"మని యడుగుచు "నీవుపక్షివైనను దర్మమె +ఱిఁగినటుల మాటలాడు చున్నావు. కాన నీకాననంబున +నుండు మృగంబుల మాంసంబులఁదిని నీయాఁకలిని దీర్చుకొ +నుము. కాని యీకపొతముపై నిఁక నాశ విడువుము" అని +పలికెను. అంత నాడేగ "రాజా! నేఁదినఁదగిన దిదియే. దీనిని +రక్షించుటకు నీకిష్టమున్న నీమాంసంబు నాకాహారంబుగా +ని"మ్మని పల్కెను. వెంటనే యారాజు తనకత్తితోఁ దన +శరీరమంతయుఁగోసి కోసి మాంసమంతయు నాడేగకాహారం +బుగా నొసఁగెను. అంత నాడేగ పావురములారూపములవీడి +తమనిజ రూపములం దాల్చి యారాజుతో "మేము వాసవా +గ్నులము. నీదానమునకు, నీధర్మబుద్దికి మెచ్చితిమి. కాననీకీర్తి \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0090.txt b/Bala_Neethi/page_0090.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b6c53299d2abffb4d23c55261d8ef32b73cdd885 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0090.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ముఖస్తుతి.

+ +ముఖస్తుతియన నెదుట నిచ్చకపుముచ్చటలాడుట. + +ఈముఖస్తుతివలె మోహముఁజెందించున దింకొకటిలే +దు. ఈముఖస్తుతివలన ననేకకష్టములఁ బొందఁగలము. ముఖస్తు +తినొనరించువార లితరస్థలములయందుఁ బ్రువ్వఁదిట్టుచుందు +రు. కాన వీరిని మనదరికిరానీయఁగూడదు. రానిచ్చినను వారియి +చ్చకపుమాటలకు లొంగఁగూడదు. సామాన్యముగా నిటుల +ముఖస్తుతిసేయువారలు తమకసాధ్యమగు నేదియోయొకగొ +ప్పకార్యమును దలఁచుకొని వచ్చుచుందురు. ఆకోరికయీడేఱు +వఱకు నటుల నుతించుచుందురు. అటుతరువాతఁ దూలనాడుట +కుద్యమించు చుందురు. ముఖస్తుతిసేయువారలందఱు మోస +గాండ్రనవచ్చును. కారణమేమన మనదగ్గఱ సకలజనమనోజ్ఞ +మగు నొకపదార్ధమున్నదని యనుకొనుఁడు. దానిని దాఁజేయు +ముఖస్తుతివలన నపహరింపఁజూచుచుండును. మఱియు గొప్ప +వారలచే సత్కారమందుటకును ముఖస్తుతి సేయుచుందురు. +లేక మోమోటమిచేతనైనను ముఖస్తుతిఁయుచుందురు. ము +ఖస్తుతి సేయువారలు, సామాన్యులగువారిని నింద్రునితో +సమానమగుభోగముగలవారినిగాను, లోభులగువారిని దాన +కర్ణులనుగాను, కురూపులను సురూపులగాను, వేయేల? దుర్గు +ణములనన్నిఁటిని సుగుణములుగాను బరిగణించి స్తుతించుచు +లేనిపోనిగుణముల నన్నిఁటి నారోపించి ప్రోత్సాహముఁ జే \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0091.txt b/Bala_Neethi/page_0091.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..adf5c0c6f9d90388a3f4c2302f0f2c226338dfab --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0091.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +యు చుందురు. కడకుఁ దామువచ్చినపనిని నివేదించి నెఱ +వేర్చుఁడని కోరుచుందురు. ఆసమయమునఁ గొందఱు, వారొ +నరించిన ముఖస్తుతికుబ్బి తబ్బిబ్బుపడి వారిమాటకు మారు +మాటాడనేరక వారుకోరిన పనిని దమసామర్థ్య మంతయు +వినియోగించి కొనసాఁగునటులఁ జేయుచుందురు. + +ఎటులైననేమి? పరోపకారముఁ జేయుచుండిరికదా +యని యనెదరేమో? కాని యటులఁజేసినది నిష్ప్రయోజన +మేయగును. కారణమేమన? ముఖస్తుతిసేయువారలు సామా +న్యముగా నుత్తములుగా నుండరు. కాన నిట్టివారల కుపకార +మొనరించుట మంచిదికాదని చెప్పియుంటినికదా. + +ఎవరు మనయెదుటఁ గైకోలుసేయుచు మనమాచ +రించని మంచిగొప్పపనులను మనముజేసినటుల నారోపించి +ప్రియముగా సంభాషించుచుందురో వారావల మగుడ మనల +నిర్లక్ష్యముగాఁ జూచెదరు. కాన వీరిని శత్రువులుగా భావిం +చుము. ఎవరు సద్బుద్ధితో మనయెదుట మనమంచిగుణముల +దాఁచిపెట్టి దోసముల నెత్తిచూపించుచు వానికిఁ బ్రతిక్రి +యలఁ దెల్పుచు హితముపదేశించుచు మనలఁ గొనియాడక +కఠినముగా మాటలాడుచుండెదరో వారావల మనమంచి +గుణములఁ బ్రకటించి మనమెక్కువ సత్కీర్తిఁజెందునటులఁ +జేయుచుందురు. కాన వీరిని మిత్త్రులనుగా భావించుము. + +ఈయిద్దఱిలో ముఖస్తుతిఁజేయువానిపలుకులు మనకుఁ +జిలుకపలుకులుగా నుండును. కాని యటుతరువాత హీనదశ \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0095.txt b/Bala_Neethi/page_0095.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..40b2494ba132d8c6be3cd09195a84d1fc6ac2636 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0095.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +క్కువగా నతఁడు చెప్పుదానియందునఁ బ్రవేశించకూడదు. +ఈవిషయము జ్ఞాపకముంచుకొనుఁడు. + +క. ఇచ్చకము భువిని వశ్యము + కుచ్చితమీలోకనింద♦కోవిదునకు నీ + తుచ్ఛమున హాని వచ్చును + మచ్చరమే తన్నుఁజెఱచు♦మహిలోవేమా!. + +అసూయ.

+ +ఓర్వలేనితన మసూయ యనఁబడు. + +మనుజున కీయసూయయుండిన నభివృద్ధికి రానేరఁడు. జననుతు +లైన నీయసూయనుగలిగి యున్నయెడల వారు నిందాపాత్రు +లు కాఁగలరు. తనతోసమానమైనవారలు కొంచెముచ్చద +శకుఁబోయినయెడల వారినిఁ గాంచి లోలోపలఁ గుందుచు +సమయమునువేచి వంచింపఁ జూచు చుందురు. ఇట్టి యసహ +నము కలిగినవారలన సహిష్ణులని యనెదరు. ఒకఁడు మంచిప +నిఁ జేయుటయొ లేక వాఁడు ప్రజలచే సంస్తుతినిఁబొందుచుం +డుట యొకాంచియశక్తి దుర్జనులై యింటిలోపల నొకమూలఁ +గూర్చుండి పరితాపముఁ జెందువారు కొందరసహిష్ణులుకలరు. +అటులవృద్ధిఁ బొందినవానిని బాహాటముగా నసహిష్ణుతాలా +పముల నాడుచుండెడివారు మఱికొందఱు గలరు. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0097.txt b/Bala_Neethi/page_0097.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..13ec09443a62c9187ca1fe06566348f130670db7 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0097.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +లేక సద్గుణములవలనఁగాని పాండితివలనఁగాని, దానమువల +నఁగాని, వన్నె కెక్కుచుండిన నాయనహిష్ణువులు చూడఁజా +లక వారికిఁదగినటుల నెగ్గుల ఘటించుచుఁ దుదకు వారిని +దీనులుగాఁజేయుట కుంకించుచుందురు. + +పైఁ జెప్పినవిషయములందెకాక ప్రతి విషయమందు +నను దనకంటె నితరుఁ డభివృద్ధిగానున్నాఁడనిన వానివృద్ధి +నంతరింపఁజేయుటకు వీరు యత్నించుచుందురు. "ఒకరికి +నున్నదని యేడ్వ నొకకన్ను, తనకు లేదని యేడ్వ నొంకొక +కన్నుపోయినదను సామెత నిక్కమగుచున్నది. ఎందువలననన? +ఈయోర్వలేనివారు తమగతి ముందెటులఁగాఁగలదో దానిని +విచారించకుందురు. కాబట్టి విచారించిన వారీయసూయక +లిగియుండరని చెప్పగలను. అసూయకలిగినవారలు సర్వసు +ఖములవీడి యప్రతిష్ఠతో నవసానదశకు రాఁగలరు. + +ఇట్లసూయభావముకలిగియట్టి యధోగతికివచ్చినవా +రలు పూర్వులలోఁ గొంతమందికలరు. వారిలో నొకనిఁజెప్పెద. + +తనయనుజులు నలుగురు చేఁదోడువాఁదోడుగానుండ +ధర్మరాజుచేయురాజ సూయాధ్వరంబునకు దుర్యోధనుఁడరి +గెను. అంత నతఁడామహాధ్వరంబు ముగిసినపిమ్మట మయు +నిచే నివ్వఁబడినసభఁజూచి యందలి చిత్రములంగాంచి య +బ్బురమందెను. అంత నామహారాజాసభావిభవంబును, నా +రాజసూయాధ్వర మహోత్సవంబును, గన్నులారఁజూడలేక +పాండవులవీడ్కొని నిజరాజధానియగు హస్తినాపురంబున \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0098.txt b/Bala_Neethi/page_0098.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ef2046f8bb40d11506b5c8d60e6101c90efffc82 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0098.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +(ఢిల్లి)కుఁ జని కుందుచు నిద్రాహారాదుల విడనాడి కృశించు +చుండెను. అంత నాతని యాంతరంగికమిత్రుఁడును, మేన +మామయునగు శకుని తనయల్లునిఁజూచి "సుయోధనా! నీ +వేల యిటులఁ గృశించుచున్నావు? కారణముఁ దెల్పుమనియ +డిగెను. అంత నారాజరాజు "మామా! ఆధర్మరాజుసభా +విభవంబును, నధ్వరముయొక్క తుదిదినమున నతఁడధ్వర్యు +లకు దక్షిణలొసంగి సత్కరించినపిమ్మట,ధర్మజ్ఞులగు ధౌ +మ్యాదు లాసభయం దాయుధిష్ఠరుని నవరత్నఖచితసింహాస +నాసీనుఁగావించి వివిధ దేశాగతరాజు లాయజాత శత్రున +కుఁ దెచ్చినరత్నములు, ముత్యములు, మణులు, ఏనుగులు, +గుఱ్ఱములు, కాల్బలము, మొదలగుగొప్పగొప్పకానుకల నా +యారాజులచే సమర్పింపఁజేయుచు జనులందఱు జయజయ +ధ్వనులు సేయుచుండఁ "రారాట్టనుపేరుతో నుండిననేను జూచు +చుండఁ బట్టాభిషిక్తునిఁ జేసిరి. అహా! ఏమివానివైభవము. +మఱియు నతఁడు నన్ను రత్నపరిగ్రహణమందునిచెను. ఆధ +ర్మరాజుయొక్క సదనము రత్నాకరమనఁ జెల్లు. ఆవైభవమం +తయు నేఁగనులారఁ జూడలేక వీనులార వినలేక నిక్కము +గా నిటులఁగృశించుచున్నాను. అతనిసంపదనంతయు నేఁబొం +దినపుడు సుఖముగా నుండఁగలను. కాన దీనికిఁదగిన యుపా +యమాలోచించుమని పలికెను. అంతనాశకునివిచారించి త +నయల్లునితో "వారిసంపదనంతయుఁబొందుటకు మాయాద్యూ +తమె సాధనము. కాని దీనికి మీతండ్రి సమ్మతింపవలయు" \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0103.txt b/Bala_Neethi/page_0103.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e8e6bb2cc33f227f0fd5c7ee8178e64b82e472e3 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0103.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +అమూల్యములగు బాల్యయౌవనములుగడచి వార్ధ +క్యమువచ్చినను నాసమాత్రమువిడనాడక యుండును. ఈ +యాశకంతమేలేదు. ఇట్లంతములేనిదురాశ మనముకలిగి +యుండఁగూడదు. కలిగినయెడల నిడుములఁబడఁగలము. +ఇటుల దురాశవలన నిడుములఁబడినవారలు కొందఱు కల +రు. వారిలో నొకనిని జెప్పుచున్నాను. + +తొల్లి దుర్యోధనమహారాజు దురాశచేఁ బిన్నవార +లును, దనపినతండ్రికుమారులను నగుధర్మరాజాదులకు భాగ +మెగవేయఁదలఁచెను. అందులకుఁ దగినకపటోపాయముల +ననేకములఁ జేసెను. అవియన్నియు వ్యర్ధములాయెను. తుదకు +ధర్మాత్ములగు నాధర్మరాజాదులను జంపనెంచెను. అందునకుఁ +దగినదురాలోచనము దురాత్ములతోడ నొనరించి తనతం +డ్రిచే నాధర్మరాజాదులు కాశీపట్టణమునకుఁజనునటుల వారి +కిఁ జెప్పించెను. తదుపరి యాదుర్యోధనుఁ డావారణావత +మున ధర్మరాజాదులునివసించుటకై తననెచ్చలియగు పురో +చనునిఁబిలిచి రహస్యముగా వానితో "నీవుముందుగాఁ గాశీ +పట్టణమునకుఁబోయి నయనాభిరామముగా నొకలక్కయిల్లుఁ +గట్టుము. మఱియు నీవుకట్టినలక్కయింటిలో వా రేమఱి +కాఁపురముఁజేయుచుండుతఱి నాయింటికిఁజిచ్చు పెట్టి వారిని +దగ్ధులనుగాఁజేయు" మని పంపెను. అంత నతఁడటులసేయుట +కుఁజని లక్కయిల్లు సొగసుగాఁగట్టి సిద్ధముగా నుండెను. +తరువాత ధర్మరాజాదులు తమపెదతండ్రిగారియానతిని శిర \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0104.txt b/Bala_Neethi/page_0104.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..474aa4bd38b5e176e6bef6cbd28a5d50ae189607 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0104.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +సావహించి గురుకురువరులయాజ్ఞగైకొని యావారణావతమ్ము +నకుఁజని యాలక్కయింటిలోనె జాగరూకులై సుఖముగాఁ +గాఁపురముఁజేయుచుండిరి. కొలఁదికాలమైనతరువాత నీతివి +శారదుఁడగువిదురుఁడు ఖనకుఁడనునొకనిని బిలిచి నా తో +"నీవు వారణావతమ్మునకుఁజని పాండవులఁజేరి పరమరహస్య +ముగా నీబహుళచతుర్దశీదివసమున రాత్రియందుఁ బురోచ +నుఁడనువాఁడు మీరున్నలక్కయింటికగ్గి పెట్టి మిమ్ములను +దగ్ధులుగాఁజేయగలఁడు. కాన జాగ్రత్తతో నుండుడని వారికిఁ +జెప్పవలసిన"దని పంపించెను. అంత నాఖనకుడటులనేచేసెను. +అంతట భీముఁడానియమితదినమున రాత్రియం దాపురోచ +నుఁ డాయింటికగ్గిబెట్టకమునుపె యాపురోచనాదు లాయిం +టిలోనే గాఢనిద్రఁబోవుచుండెడిసమయమున నాలక్కయిం +టికిఁజిచ్చుఁబెట్టి విదురునిపంపునవచ్చిన ఖనకునికిఁ దమక్షేమ +ముఁదెలియఁబఱచి తనయన్నను, దమ్ములను, దల్లిని, దనపై +నిడికొని యొకబిలమునుసొచ్చి యొకచో సుఖముగాఁ జేరెను. + +చూచితిరా! ఆదుర్యోధనుఁడు దురాశచేతఁ బిన్నవార +అగుపినతండ్రి కుమారుల భాగమున కెగనామముఁ బెట్టఁద +లఁ చెనుగదా! తుదకు వారినిఁ జంపఁదలఁ చెనుగదా! దాని +కిఁ దగినయుపాయ మాలోచించి పురోచనునిచే లక్కయిల్లుఁ +గట్టించి వారిని నాశనమును జేయుమని యాపురోచనుని కు +పదేశమొనరించి పంపించెనుగదా. ఆతడావిధమునఁ చేయుస +మయమును వేచుచుండ నింతలో భీముఁడు తెలిసికొని యాపు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0105.txt b/Bala_Neethi/page_0105.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..accfe799f5d56d115412600dfd0e94dc899ac896 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0105.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +రోచనుఁడు పెట్టకమునుపె తానగ్గి నాయింటికంటించి వారి +ని దగ్ధులనుగా నొనరించి మాతృసోదరస మేతముగా సుఖ +ముగా నొకచోఁ జేరెనుగదా. ప్రస్తుతము దురాశవలనఁ +జెడినదెవరు? దుర్యోధనుఁడేకదా. ఈతఁడుతన్నుఁ గట్ట ద్రా +ళ్ళు తానెతెచ్చుకొనెనుకదా. వీని కీదురాశయెలేనియెడల +బాగుపడునుగదా. కాఁబట్టి దురాశఁ గలిగినవారలు దు:ఖ +భాగులగుదురు. కావున మనము దురాశవిడనాడి తగినయాశ +కలిగియుండి సత్కార్యములఁ జేయుచుందము. + +క. అది సర్వదోషముల కా + స్పద మది దురితక్రియాను♦బంధంబులకున్ + మొదలు నిరంతర దు:ఖ + ప్రదమని మదిఁదలఁచి తృష్ణఁ♦బాతురు సుమతుల్ + (భారతము) + + +అహంకారము.

+ +నేనేశ్రేష్ఠుఁడననుబుద్ధిని జనింపఁ జేయునదియహంకా +రమనఁబడు. + +ఇది, తన మాట కెదురు మాటాడక యుండునపుడును, +లోకము తాఁజెప్పుదానినె విశ్వసించి యాచరించుసమయము +నందునను, మఱియు నొక విషయమునఁ దానధికుఁ డని జను +లచేఁ బొగడ్తనుజెందినపుడును జనించుచుండును. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0106.txt b/Bala_Neethi/page_0106.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cce5387319d27b5847ca3b315b5ecea0835263f6 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0106.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +ఈయహంకారము, ధనాహంకారము, కులాహంకా +రము, విద్యాహంకారము, రూపాహంకార, మనుపేరులతో +నాలుగువిధములుగా నుండును. + +అందున మొదటిది ధనాహంకారము, అనఁగా డబ్బు +వలనవచ్చినగరువము. ఇది, దరిద్రులమీఁదికి నొంటికాలిపై +లేచును. భృత్యులను వేధించుచుండును. ముఖస్తుతులఁ గోరు +చుండును. క్రోధమునకుఁ బ్రోత్సాహముఁ జేయుచుండును. +యుక్తాయుక్త విచారణ సన్నగిలఁజేయును. అధర్మములకు +ముందంజవేయును. + +రెండవది కులాహంకారము. అనగా మంచికొల +మునందుఁ బుట్టినందువలన వచ్చినగరువము. ఇది తక్కువ +జాతులపై హుటాహుటిఁ జనుచుండును. తనకంటెఁ దక్కు +వజాతిలోనుండువాఁడు విద్వాంసుఁడైనను వానినిఁ దృణీక +రించు చుండును. + +మూఁడవది విద్యాహంకారము. అనఁగాఁ జదువువలన +వచ్చినగరువము. ఇది, విద్యావిహీనుల మనుజులుగాఁ బరిగ +ణించదు. కించిజ్ఞులను నీచులనుగా లెక్కించుచుండును. సరి +వారలను వెక్కిరించును. ఎక్కువవారలకుఁ గపటవినయమును +జూపుచు వారిని నిర్లక్ష్యముగాఁ జూచుచుండును. తనతో +సమానమైనదింకొకటిలేదని తలఁచును. + +నాలుగవది రూపాహంకారము. అనఁగా సొగసైన +యాకారమువలనఁ గలిగినగరువము. ఇది, యబలలపై దడా \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0107.txt b/Bala_Neethi/page_0107.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7b82a055d34c3198578320d5ddc8bee1bd77cd43 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0107.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +లునఁ జనుచుండును. ప్రతిసుందరస్త్రీయును తన్నుఁజూచిమో +హముఁజెందుచున్నదని భ్రాంతిఁబడజేయుచుండును. డంబము +కొఱకై ధనమును వ్యయముఁజేయించు చుండును. + +మిత్రులారా! ఒక్కొక్కగరువ మెంతనష్టముకలిగిం +చుచున్నదో కనుగొంటిరికదా. ఇఁక నీనాలుగు నొకచోఁ +గలిసి పనిఁజేయుచుండిన నిఁకేమిసెప్పవలెను? చెప్పవలను +పడని దురవస్థల ఘటించునుగదా. ఇట్టిగర్వముగలిగిన వార +లను గర్వులని యనెదరు. వీరు మొదటఁ దమతో సమానులు +మాత్రము కొందఱుగలరని తలుఁచుదురు. అటుపైఁ దమతో +సమానులుకాని తమకంటె గొప్పవారలుకాని లేరని యెం +చుదురు. అంతట నీభూలోకమునుగూడ మేమే సృజించితి +మని యనుకొనుచుందురు. ఆహా! ఏమి! ఈయహంకారుల +మహిమ! భగవంతునిగూడ నిరసించుచున్నారుకదా. ఈయ +హంకారు లితరులను బ్రేమింపరు. ఇతరులచేఁ దాము బ్రే +మింపఁబడరు. డంబమునకై లేనిపోని చేతఁగానిపనులనెత్తిని +వేసికొని తన్నుకొనులాడుచుందురు. వీరవమానములఁబడు +చుందురు. యుక్తాయుక్తవిచారణలేని యీగర్వులు మనీషుల +కు గర్హ్యులు కాఁగలరు. ఈయహంకారు లదివఱకున్నగౌర +వముకూడ నీగర్వముచేతఁ గోల్పోవుదురు. మఱియు వీరిప్రా +ణములకు హానియుఁగూడ సంప్రాప్తించఁగలదు. + +ఇటుల గర్వమువలనఁ బ్రాణహానిని బొందినవారును \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0111.txt b/Bala_Neethi/page_0111.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ef799230ffc2dba657720f8ab2fac051d7d1123d --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0111.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ణములవలె నెఱ్ఱఁ జేయుచుండును. అస్తమించు సూర్యునిపగిది +ముఖము నెఱ్ఱఁబాఱఁ జేయును. తోఁకఁద్రొక్కిన త్రాచు +పామువలె బుస్సలుకొట్టించును. కుక్కవలె మొఱఁగించు +చుండును. కోతివలెఁ జెంగుచెంగున గంతులు వేయించుచుం +డును. ఏనుఁగుతొండమువలె నిట్టటుఁ జేతులఁ ద్రిప్పించుచుం +డును. పెద్దపులివలె దుమికించుచుండును. పటపట పండ్లుగీ +టించు చుండును. తులువమాటలాడించును. అనృతముల నా +డించును. తుదకు దెబ్బలాటకుఁ బురిగొల్పును. ఆసమయము +న నీకోపమునకుండు శక్తిమఱియొకదానికిలేదు. ఈకోపము +మోహముఁ జెందించును. మోహము బుద్ధియందు భ్ర్రాంతిఁ +గలుగఁజేయును. ఆభ్రాంతి క్రమ క్రమముగా బుద్ధిని నాశ +నమొనరించును. బుద్ధినాశనమైనవాఁడు నశించఁగలడు. కాన +నీకోపముచేయుచుండు చెడుగుపనులను వర్ణించుటకు వేనోళ్లు +గలచిలువకైనను దరముగాదు. ఇట్టి క్రోధముకలిగినవారిని +క్రుద్ధులని చెప్పెదరు. + +ఈముంగోపులు బుధులైనను జంకక దుష్కార్యము +లంజేయఁగడంగుదురు. ఇటుల వీరాచరించుటవలన సజ్జనుల +కుఁ బూజ్యలుగానేరరు. కాని యీబుధులొకపరి కోపముఁ +జెందినపుడు సజ్జనుఁడొకఁడాతనిఁజేరి మీరిటులాచరించఁగూ +డదు. కాన నూరకుండుఁడని బోధించిన వారీతని మాటవిని +కలహమాడక యూరకుందురు. అటులనె సజ్జనుఁడు చని దు +ర్మార్గునికిఁ జెప్పినవాఁడు మఱింత కినుకనూనును. కాని మిన్న \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0112.txt b/Bala_Neethi/page_0112.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9b6fb41bfe391d46b4f6bbb5861ed6fcfe4b360f --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0112.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +కుండునా? మిన్నకుండఁడు. చక్కనిపాలు పొంగువచ్చుసమ +యమునఁ గొంచెము నీరుఁజల్లిన నాపాలు పొంగుమానియుం +డును. ఆనీరునె క్రాగుచున్ననూనెలోఁ జల్లినయెడల నానూ +నె మరింత భగ్గునమండి యిల్లుఁగాల్పకయుండునా? ఉండదు. +కాఁబట్టి సజ్జనుఁడు కోపియైనను పెద్దలమాటవిని కినుకమా +నుననియు, దుర్జనుఁడు వినక యింక నెక్కువదౌర్మార్గ్యమును +జూపుననియుఁ దెలిసికొనవలయును. ఈముంగొపులు తారాతా +మ్యభావములం గమనించరు. కాని తమకంటె నెక్కువబల +ముగలవానిపైఁగాని తమయధికారిపైఁగాని కినుక సాధ్యమై +నంతవఱకుఁజెందరు. కినుక వారిపైఁగలిగియున్నను నేమియుఁ +బ్రయోజనము లేదని యాముంగోపులకుఁ దెలియును. కోప +ముగలిగినవారలు కష్టములఁజెందినతరువాతఁ బశ్చాత్తాప +మందుదురు. + +అటులఁ గినుకచేఁ గష్టములఁబడి పశ్చాత్తాపముఁ +జెందినవారు పూర్వులలోఁ గొందఱు కలరు. వారిలో నొకనిఁ +జెప్పద. + +మున్ను దుర్వాసమహర్షి విష్ణుభక్త శిఖామణియగు +నంబరీషునిసదనమునకుఁ జనెను. అత్తఱి నాతఁడు ద్వాదశిపా +రణఁజేయ నుద్యమించుచుండెను. కాని యీ మహర్షి తన +కడకువచ్చినసంగతిని విని యచటనుండి లేచి ప్రత్యుద్ధాన +పూర్వకంబుగ నామహర్షినిఁ దోడ్కొనివచ్చి యుచితాస +నంబిడి సేమంబారసి నాయింటికిపుడె విందునకురమ్మని విన \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0113.txt b/Bala_Neethi/page_0113.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9bce89dac7cca1f3efe0f0933c4d2d52429be0d8 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0113.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +యపూర్వకముగాఁ గోరెను. దాని కామహర్షి యంగీకరించి +"ఇదుగో వచ్చెద" నని స్నానార్థమై యమునానదికిఁజనెను. +అంత నారాజు తనమనమున "నీమర్షి యిదిగోవచ్చెదనని +చనెను. ఇంకను రాకపోయెను. కాలమా యతిక్రమించు +చుండెను. వ్రతమా భంగమగుటకు సిద్ధముగానుండె. ఏమి +జేతు" నని జిజ్ఞాసఁబడుచుఁ బండితమతరీతిగావ్రతభంగము +కాకుండుట కుదకముమాత్రము పుచ్చుకొని స్వాతివానకు +ముత్యపుచిప్పలెదురుచూచి నట్లామహర్షికై యెదురు చూచు +చుండెను. అంతనాదుర్వాసమహర్షివచ్చి యారాజు సలిలముఁ +ద్రాగినసంగతిఁదెలిసికొని కోపముతో "రాజా! నన్నువిందున +కుఁబిలుచుట యెందుకు? అభ్యాగతినగునాకంటె ముందుగా +నీవు భుజించియుండుట కేనా?" యని పలుకుచుఁ దననెత్తిని +నుండు నొకజటనుబెరికి "ఈయంబరీషుని గాల్చివేయుగాక" +యని యాతనిపై విసిరివేసెను. అంత నాజట భగ్గుభగ్గున +మండుచు నాయంబరీషుని సమీపించెను. అంత నారాజు +విష్ణుమూర్తిని ధ్యానింప నాభక్తవత్సలుఁడీభక్తరక్షణార్ధమై +చక్రమునంపెను. అంతనాచక్రమామహర్షిప్రయోగించినజ +టయొక్క మంటలనారిపి తిరిగి తానుభగ్గుభగ్గునమండుచు +నాయంబరీషుని బాధించువాఁడును, ముంగోపియు నగుదుర్వా +సుని జుట్టుముట్టెను. అంత నాదుర్వాసుఁ డామంటలకుఁదాళ +లేక గుహలను సముద్రములను జొచ్చెను. ఆతని వెంబడి నీ +చక్రమునుజొచ్చెను.తుదకామహర్షి సత్యలోక కైలాసముల \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0116.txt b/Bala_Neethi/page_0116.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..69fb52b0482b98561b6fa632ed472f7a08371038 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0116.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +ఈవిమర్శకు లేవిషయమును గైకొని విమర్శింపఁ దలఁచిరో +యావిషయమందు వారికంటె నెక్కువ తెలివైనవాఁడై యుం +డవలెను. ఇది చేదు, ఇది తీపు, ఇది పులుసు. లోనగురుచు +లనుదెలియఁబఱచు నాలుకవలెనె యీకార్యము మంచిది, +యీకార్యము చెడ్డది. యని యీవిమర్శకులు తెలియఁబఱచు +చుందురు. + +లోకమునఁగించిద్జ్ఞులువాచాటునిబండితునిగాఁ దలచుచుం +దురు. అట్టిపట్టున నీవిమర్శకు లాప్రగల్భునిపత్తఁ దెలిసికొని +యాకించిద్జ్ఞులకుఁదెలియ బఱచుచుందురు. ఎవరైన నొకరు +వచ్చి తమబోధలవలనమఱియొకనిని మోసముఁజేయనెంచిన +యెడల నాసంగతి నీవిమర్శకులు గ్రహించి యాతనినావల +దఱిమివేయుదురు. ఇట్టి సద్విమర్శకులు పూజ్యులు. + +ఇఁక దుర్విమర్శకులు కొందఱు కలరు. వారు దుర్వి +మర్శకులని వారి కారణములవలననే స్థిరీకరించవచ్చును. వా +రు మంచివానినిఁగూడఁగుతంత్రములచేనేవియోకొన్ని య +ల్పకారణములను గైకొని తప్పులని చెప్పెదరు. మఱియు +వీరహంకారపూరిత చేతస్కులై యుందురు. కాన నీదుర్విమ +ర్శకులు దూషణీయులు. + +సద్విమర్శకులు వచించినపగిది మనము మనతప్పులను +దిద్దుకొనవలయును. విమర్శించిన కొలఁది మంచిమంచి సంగ +తులు బయలువెడలును. సానఁబెట్టినకొలఁది వజ్రము ప్రకా \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0117.txt b/Bala_Neethi/page_0117.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d46da43e59fe53d18c42cf47925bc8990c1996fa --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0117.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +శమగునుగదా. ఈసద్విమర్శకులు నిష్పక్షపాతముగా సొ +ప్పిన విషయము మాలిన్యరహితమై పదునాఱవవన్నె మేలి +మిబంగారువలె బాగుగా నుండును ఈసద్విమర్శకులకు విమ +ర్శనగ్రంథములను వ్రాయుటకుఁ బ్రోత్సాహముఁ జేయు +చుండవలెను. మనము వారుచెప్పినమాడ్కి నడువవలయును. +దాన మనమనేకలాభములఁ బొందగలము. + +అటుల లాభముఁబొందినవారలలో నొకనినిజూపించు +చున్నాను. + +మున్ను శ్రీకృష్ణమూర్తి ద్వారకానగరంబునఁ దన +పేరోలగంబున సుఖంబుగాఁ గూర్చుండి యుండెను. అత్తఱి +ధర్మరాజుపంపున నొకఁడువచ్చి”అయ్యా! ధర్మరాజుగారు +రాజసూయాధ్వరంబుఁజేయఁదలచిరి. కాన వారికిఁ బ్రధాను +లగుమీరు తప్పకరం”డనిచెప్పి చనెను. అంత నారదమహర్షి +వచ్చి “శిష్టరక్షకా! ప్రస్తుతమందు మిక్కిలి యెక్కువగా +శిశుపాలుఁడు జనులను భాధించుచున్నాఁడు. కాన వానిని +దునిమి శిష్టరక్షకుఁడనుబిరుదమును సార్ధకముజేసికొను" +మని చెప్పి కృష్ణునివీడ్కొనెను. అంతట నాశ్రీకృష్ణుఁడు రెం +టిని విని యేమియుఁ జేయఁజాలక తనయన్నయగు బలరా +ముని, బినతండ్రియగునుద్ధవుని, బిలిపించి “గురువులారా! +నాకుఁ బరమమిత్త్రుఁడగుధర్మరాజు, రాజసూయాధ్వరం +బొనర్పఁదలఁచి నన్నుఁబిలువనంపినాఁడు. ఇఁక శిశుపాలుఁడు +లోకమును నెక్కువగా గందరగోళము జేయుచున్నాఁడు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0119.txt b/Bala_Neethi/page_0119.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e4e3fb56686b5ad96c71ab1ac9f6cb93107a0d86 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0119.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +చూచితిరా? ఆశ్రీకృష్ణుఁ డాయుద్ధవుఁడు వచించిన +రీతిగా నడచుటఁ బట్టియేకదా తనపనుల రెంటిని నేకకాల +మందు సాధించుకొనఁగలిగెను. తనయన్నపలికిన విధముననే +చేసినయెడలఁ దనపనుల నేకకాలమం దిటులఁ గొనసాఁగించు +కొనఁగలఁడా? కొనసాఁగించుకొనలేఁడు. కాఁబట్టియె, యిప్ప +టికాయుద్ధవునిఁ "విమర్శక చూడామణి" యనియు, మహా +పరాక్రమశాలియగు నా బలరామునిఁ "సాహసికుఁ" డనియు +వచించుచున్నారుకదా. కాన మనము విమర్శనజ్ఞానము కలిగి +యుండుదము. మనకుఁదెలియని విశేషసంగతులను సద్విమర్శ +కులనడిగి వారు వచించినపగిది మనము నడచు కొందము. +మనము విమర్శనగ్రంధములఁ గావించి లోకోపకారుల మగు +దము. + +క. మిత్త్రత్వము శత్రుత్వముఁ + బాత్రతయు నపాత్రతయుఁ♦బరికించుసుచా + రిత్రుఁడు చిరతరగణనా + సూత్రితముగ దాననెల్ల♦శుభముల నొందున్ + (భారతము.) + +వివేకము.

+ +దేహమును నాత్మయును విభాగించు జ్ఞానమును, సుగు +ణ దుర్గుణములను విచారించుటయును వివేక మనఁబడు. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0120.txt b/Bala_Neethi/page_0120.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..114361c1163db42563e54555c49d95ae1d1364ea --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0120.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +ఈవివేకము, స్వకీయములగు తప్పులను నగుపఱచి +వానిని దిద్దుకొనునటులఁ జేయుచుండును. మఱియుఁబరకీయు +ల తప్పులఁగూడ సవరణఁజేయఁ బాటుపడుచుండును. ఇదియె +యసాధ్యమగు నాపదనుండి రక్షించును. ఇదియె న్యాయాన్యా +యవిచారణఁ జేయుచుండును. యిదియే యింద్రియ నిగ్రహ +త్వము సంపాదింపఁజేయును. ఈవివేకమె నీచమార్గగతముల +గుమనములను ద్రిప్పి వానిని సన్మార్గయుతములుగాఁ జేయు +ను. ఇదియెసుఖదుఃఖసమదర్శి. ఇదియె సచ్చిదానందమార్గదర్శి. +కాన మానవులకిది యాచరణీయంబు. + +ఈవివేకముకలిగినవారలను వివేకులనియనియెదరు. వీరు +ప్రారంభించిన పని యంతరాయములులేక చక్కఁగా నెఱవే +ఱును. వీరుపట్టినదియె బంగారమగుచుండును. అప్పట్టున వీరు +గర్వించరు. మఱియు వినయముగా నుండుదురు. కాఁబట్టి +వీరు జగజ్జనవంద్యులు. + +అనర్ఘంబగు నీవివేకము లేనివారలు విద్వదాదరణీయు +లు కానేరరు. ఎందువలననన? ఈవివేక రహితులు దురాశకు +లొంగుచుందురు. గర్వముఖస్తుతులకుఁ బాల్పడుచుందురు. +తాము పట్టినకుందేటికి మూఁడేకాళ్ళని వితండవాదముఁ జే +యుచుందురు. కయ్యమునకుఁ గాలుఁద్రువ్వుచుందురు. యుక్తా +యుక్త విచారణశూన్యులగుచుందురు. ఇవియవియననేల? ఈ +వివేకశూన్యులు దుర్గుణములకెల్లఁ దల్లియిల్లువలె నుందురు. +కాన వీరు జగన్నింద్యులు. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0121.txt b/Bala_Neethi/page_0121.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..edc103627099baea10675865a09a7f35840909bc --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0121.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +వివేకులు స్వయముగాఁ బ్రతివిషయమును జక్కఁగా +బరిశీలిచి గ్రహించు చుందురు. దాన విశేషలాభములు +కలవుగదా. ఇఁక వివేకదూరులన్ననో యటుల నొనరించుట +కుపేక్షించుచుందురు. ఉపేక్షఁజేయుట బహ్వనర్ధదాయకము +కదా. కాఁబట్టి మనము వివేకముకలిగియుండుదము. ఇది +భావిభావుకసూచకము. ఇది పూవులనమ్మినయంగడినె కట్టెల +నమ్మనీయదు. ఈవివేకమువలన ననేకసుగుణములు పట్టు +వడును. మనమావివేకము కలిగియున్నయెడల దుఃఖములను +బొందము. మనమొకవేళ హానిని బొందినను దీనిచేత దాని +నవలీలగాఁ బోఁగొట్టుకొనఁగలము. మనము దీనినలవరించు +కొనుటకు సుజనసహవాస మొనరించవలెను. వివేకము కల్గి +యున్నవారలు విశేషసౌఖ్యములఁ జెందగలరు. + +ఇటుల వివేకమున విశేషసౌఖ్యముఁ జెందినవారలలో +నొకనిని జూపుచున్నాను. + +తొల్లి ధర్మరాజు నలుగురుతమ్ములతోఁ గొండొక +కారణంబున నరణ్యవాసముఁ జేయుచుండెను. ఇటులుండ +నొకసమయమునఁ దననలుగురుతమ్ములకు దాహమాయెను. +అంత ధర్మరాజు జలమునుదీసికొనివచ్చుటకై మొదట నకు +లునిఁ బంపెను. అంత నానకులుఁ డొకచెఱువుఁజొచ్చి నీరుఁ +ద్రాగుటతోడనే యచటనే పడిపోయెను. అంతట ధర్మరాజు +"నకులుఁడుదకముఁదీసికొని యింకనురాకపోయెను. ఇది యర +ణ్యముకదా" యని భయమందుచు నింకొకతమ్మునిఁబంపె \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0122.txt b/Bala_Neethi/page_0122.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1635706dccc154120438d0ea8261a1ded58147de --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0122.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +ను. వాఁడటులనె రాకపోయెను. మరల మఱియొకతమ్మునిఁ +బంపెను. వాఁడటులనె రాకపోయెను. మఱియు నింకొక్క +తమ్మునిఁ బంపించెను. వాఁడటులనె రాకపోయెను. ఇట్లునలు +గురుతమ్ములెంతసేపటికి సలిలమును దీసికొనిరాకపోవుటగాం +చి ధర్మరాజుగూడఁ బయలుదేఱి యా చెఱువుదరిఁ జేరెను. +అచ్చటఁ దనతమ్ములందఱు నిర్జీవులైపడియుండుటఁజూచి య +ధికముగా దుఃఖించుచుఁ గారణమారయుచుండెను. ఇంతలో +నాకసముననుండి "ఇచటఁబడియున్నవారందఱు చెఱువునకు +నాయకుఁడనగు నాయనుజ్ఞ లేనిదే ప్రవేశించి యీవిధమున +నైరి. కాన నీవైనను నేనడిగినప్రశ్నములకు సదుత్తరముల +నిచ్చి యిందుఁబ్రవేశించు" మను మాటలు కొన్ని శ్రవణ +గోచరములయ్యెను. అంతట ధర్మరాజు మగుడ "సరే" యని +యుత్తరమొసఁగెను. అంతఁ దత్తటాకనాయకుఁడు ముప్పది +రెండుప్రశ్నముల నాధర్మనందను నడిగెను. వానికిఁ దగిన +యుత్తరముల ధర్మరాజు వచించెను. అంత నాచెఱువున కధి +పతియగుయక్షుఁడాతని యుత్తరములకు మెచ్చి "ధర్మజ్ఞా! +నీవు నీరుఁద్రాగుము. మఱియు నిచటఁబెద్దనిద్దురఁజెందియున్న +యీనలుగురిలో నొకనిని బ్రతికించఁగలను. కాన నీకిష్టుఁడె +వఁడో చూపించు"మని యడిగెను. అంత ధర్మరాజు, నకు +లుని నాకిష్టుఁడని చూపించెను. అంత నాయక్షుఁడు బలవం +తులగు భీమార్జునులనుగోరక నకులునిఁగోరుటకుఁ గతమే" మ +ని యడిగెను. అంత ధర్మరాజు "మహాత్మా! కుంతీపుత్త్రు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0123.txt b/Bala_Neethi/page_0123.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9d6fb521992b92a20f26b78e7bcec97ace708806 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0123.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +లమగు మామూవురలో నేనొకఁడనుంటిని. మీరు వచించిన +పగిదిఁగోరిన మాద్రీపుత్త్రులలో నొకరుగూడఁ గన్పడరుకదా. +అటులఁజేయుట వివేకిలక్షణమా?" యని చెప్పెను. అంత +నాయక్షుఁ డీతనివివేకమునకుమెచ్చి యతఁడుకోరకపోయినను +నతనినలుగురు తమ్ములను బునర్జీవితులను చేసెను. + +కంటిరా! ఆధర్మరాజాయక్షుని బలవంతులగు భీమా +ర్జునులలో నొకరినిగోరక సామాన్యుఁడగు నకులునిఁ గోరిన +దేల? వివేకిలక్షణము కాబట్టియెకదా. ఆవివేకమునకే కదా +మెచ్చి యాయక్షుఁ డాధర్మరాజు కోరకపోయినను నతని +నలుగురు తమ్ములను బ్రతికించినది. కాబఁట్టి యెవరైనను +గష్టమువచ్చినను సుఖమువచ్చినను వివేకమును విడువకుండి +రేని వారికి సకలసౌఖ్యములు చేకూరును. కాన మనము వివే +కమునువిడువక కార్యాకార్యములను వివేకించుకొనుచు సుఖ +ముగా నుండుదము. + +ఆ. వె. విను వివేకమనెడి ♦ వింతగొడ్డలిచేత + నల యవిద్య యనెడు ♦ నడవినఱికి + తెలివియనెడుగొప్ప ♦ దీపంబుఁజేఁబట్టి + ము కిఁ జూడవచ్చు ♦ మొనసివేమ. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0124.txt b/Bala_Neethi/page_0124.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..483f1e806daad0d5c20cd032c0836e04f0e1be97 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0124.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ధనము.

+ +సంతోషము పెట్టునది, లేక, ధాన్యమువలనఁ గలిగి +నది ధనమనఁబడు. + +ధనము ప్రతివాని కావశ్యకము. ఇదిలేనివానిని దరి +ద్రుఁడని పలికెదరు. వీనినెవరును దగ్గఱఁజేరనీయరు. వీడు +విద్యావంతుఁడైనను గణనసేయరు. ఈదరిద్రుఁడు వచించు +మంచిమాటలనుగూడ నావల ద్రోసివేయుచుందురు. ఈతని +కోపమితరుల నెంతమాత్రమును సాధించనేరదు. "పేదకోప +ము పెదవులచే"టని వినియుండలేదా? ఈతఁడు మంచిపనిఁ +బ్రారంభించినను జెడుపనియని చెప్పుచుందురు. ఈదరిద్రుని +గని కన్నతల్లి నిందించుచుండును. తండ్రి సంతసించఁడు. +సోదరు లితనితో మాట్లాడరు. తాను కన్నకుమారుఁడు తన +దగ్గఱకు రాఁడు. సేవకు లీదరిద్రునిఁ దిరస్కరించుచుందురు. +సంభాషించిన నెక్కడ డబ్బునడుగఁ గలఁడోయను వెఱపుచే +త నెచ్చెలులు పెడమొగముపెట్టుకొని మాట్లాడక యుండు +దురు. ఇంతయేల? ఆదరిద్రుని భార్యయుఁగూడ నానిర్భాగ్యు +నందుఁ బ్రేమగానుండదు. ఈతనితప్పు గోరంతయున్నఁ గొం +డంతఁజేయుచుందురు. ఈదరిద్రునిఁబట్టి బ్రతివాఁడు చెవు +లబట్టి యాడించుచుండును. ఈతని కెంతమాత్రము సుఖము +లేదు. వీఁడుతనజీవిత మెప్పుడు పోవునాయని యంతఃక +రణంబునఁ జింతించుచుండును. చూడఁ జూడ నీతని కష్టము \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0126.txt b/Bala_Neethi/page_0126.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0bd6c1654bb6a34d7cedffa0c705ac4efdbab916 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0126.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +ఇదియె యైహికాముష్మిక ఫలసాధనము. ఇదియె యుపయో +గరీతినిఁ గీర్త్యపకీర్తి సాధకంబు, ఇదియే యనేకుల నువ్వి +ళ్లూరించుచుండును. ఇదియె సోదరులనువిభాగులునుగాఁ జేయు +ను. ఇదియె జుట్టులు జుట్టులు పట్టుకొనుటకుఁ బురికొల్పు +చుండును. ఇదియె గొప్పవారలతోడ స్నేహమొదవించును. +కాఁబట్టియెమనవారలు "సర్వేగుణాఃకాంచనమాశ్రయంత్తి". +అనఁగా "సకలగుణములు బంగారము నాశ్రయించుచున్న"వని +చెప్పిరి. ఎవనికి బొక్కస మెక్కువగా నుండునో వాఁడే బుద్ధి +మంతుడు. వాఁడే పండితప్రకాండుఁడు. వాఁడే గుణగ్రహ +ణదక్షుఁడు. వాఁడే దర్శనీయుఁడునగుచున్నాఁడు. ఆధనవం +తుఁడు కొలఁదిగా నొకప్పుడొక మంచికార్యమును జేసినయె +డల దానినిఁ జేకొని యనేకులు వారినిఁజేరి వందిమాగధుల +వలె స్తోత్రముఁ జేయుచుందురు. ధనహీనుఁ డెంతవిద్యావంతుఁ +డైనను మతిమంతుఁ డైనను సజ్జన సహాయము వలన నెటు +వంటిమంచి కార్యములఁ జేసినను వాని నితరులు నుతించకపో +వుటయెకాక యేవగించుకొను చుందురు. పాడిగలిగిన బఱ్ఱె +ను జక్కఁగాఁజూచి దానికి గడ్దిమొదలగు వానినిబెట్టినటులఁ +బాడిలేని పశువును జూచు చున్నారా? చూచుటలేదు. బెల్ల +మెక్కువగా నెక్కడ నుండునో యక్కడనే యీగలు చీమ +లు చేరునుగాని రిత్తచోటుల నవి గుమికూడునా? కూడవు. +అటులనే ధనమెచటనుండునో యచటికి జను లేగుదురు కాని +దారిద్ర్యవంతునిజేరుదురా? చేరరు. దారిద్ర్యముగలవానిని \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0127.txt b/Bala_Neethi/page_0127.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1d8f3214e152ba1bb0a6b118609b00d8b54db884 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0127.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +జేరకపోయిననుఁ బ్రీతిగాఁ జూచు చుందురని యనుకొందమ +న్నను నదియులేదు. కాన దరిద్రుఁడు జీవించి యుండుటయుఁ +బ్రయోజనము లేదు. "నిర్ధనస్తు మృతస్సమ" యని వినమో +కావున మంచిమార్గమున నత్యాశవిడనాడి ధనమార్జించవల +యును. + +ఈధనమును దుష్కార్యములకు వినియొగించక తాను +చక్కఁగా ననుభవించి మిగిలినదానిని లోకోపకార కార్యము +ల కుపయోగించు చుండవలెను. అంతియకాని ప్రభువులు త +క్కఁ దక్కినవారలు విశేషముగాడబ్బు నిలువనుంచఁ గూడ +దు. ఎందువలన నన? ఎపుడు ధనమును నిలువనుంచఁ దలచితి +మో యపుడె దానిని భద్రముగా దాఁచి పెట్టవలయును. గ +దా. ఆదాఁచిపెట్టుటయందుఁ గొంచె మశ్రద్ధ వహించితిమా +యది మ్రుచ్చులచేతులఁ జిక్కును. దానివలన నితరములగుప +నులు పటాపంచలైపోవును. వెండియుఁ కొంచెము డబ్బునిలు +వయున్నదని యొక యసూయాపరుఁడు వినెనా వాఁడువెం +టనె దానినపహరింప మాయోపాయములఁ బన్నుచుండును. +కాన విశేషముగా డబ్బుదాచుట సామాన్యుల కనర్ధదాయ +కమని చెప్పవచ్చును. కొందఱు కులక్రమాగతధనము నిలు +వయున్నను నష్టములేదని చెప్పిరి. కాని ప్రభువులకుఁ దక్కఁ +దక్కినవారల లాపత్కరమనియె తోఁచెడిని. + +ఈధనవంతులు, వివేకులైముఖస్తుతులకులొంగక యు +క్తాయుక్తవిచక్షణదక్షులై తమధనము నుపయోగించుచుఁ +గీర్తినిఁగాంచుచుండవలెను. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0128.txt b/Bala_Neethi/page_0128.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc9571e06d3f1a3c3f83019d44bc80dc51092cf7 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0128.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ఈవిషయమునఁ బూర్వులలోనుండి యొకనిఁ జూ +పెద. + +తొల్లిసకలాలంకారాలంకృతంబగు నలకయనుపురం +బున కధినాధుఁడైనకుబేరుఁ డాదిని మంచిమార్గమున ధనము +ను సంపాదించెను. అటుతరువాతఁ దానెక్కువగాఁ గష్టించ +కపోయినను నాధనమునానాఁటికి వృద్ధిఁజెందుచుండెను. క్ర +మక్రమముగా నవనిధులుచేరెను. నవనిధినాధుఁడైన యీకు +బేరుడు వివేకియై యెటుల ధనముదేనికి నుపయోగింపవలయు +నో యాసంగతిఁ దెలిసికొనుచు బాగుగా నుపయోగించుచుం +డెను. ఇతడీ ధనమువలన యక్షులను, గిన్నరులను, గుహ్య +కులను, మొదలగుబీదవారినిఁ గాపాడుచుండెడివాఁడు. ఈధ +నమువలననే యుత్తరదిశకు దానధిపతియయ్యెను. దీనివలననే +రాజరాజని పేరుగాంచెను. ఇతఁడుధనమెక్కువగా దానముఁ +జేయుచున్నందువలననె ధనదుఁడనియు వాసిగాంచెను. మ +ఱియు నితడీధనమువలననె మహానుభావుడగు పరమేశ్వ +రునితోడ స్నేహమొనరించెను. + +చూచితిరికదా. ఆకుబేరుఁడీధనమువలనఁ బొందినలా +భములన్నియు, కాన "ధనమూలమిదంజగ"త్తనుమాటను జ్ఞా +పకముంచుకొని యత్యాశవిడనాడి మంచిమార్గమున ధన +మార్జించి గర్వించక దానిని దుష్కార్యములకు వినియోగించ +క మంచిపనుల కుపయోగించుచుఁ గీర్తినిగాంచుచుందము. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0130.txt b/Bala_Neethi/page_0130.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4b10ee101bb859cf15c5a8adfc43c2404cd3b74b --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0130.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ఈయైకమత్యమునన్నదమ్ములును, దండ్రికొమరులును +నత్తకోడండ్రును, భార్యాభర్తలును, మఱియునింటిలోనివా +రందఱును గలిగియుండినయెడల గృహమునఁగలతలులేకగృ +హకృత్యములఁ జక్కగానడుపుకొనఁగలరు. వారలకుఁ దమ +గృహమె భూతలస్వర్గముగా నొప్పుచుండును. ఈయైకమ +త్యముకలిగినవారిని నితరులెంతమాత్రమును భాధింపఁజాలరు. +కానఁబ్రతివాఁడు నీయైకమత్యమును గలిగియుండవలెను. + +"ఉహ్హు" యనియూఁదినంతమాత్రమున నూరుదాటి +పోవునంతబలముగలిగినవారలు కొందఱైక మత్యముతో నుం +డినయెడల వారలే జగజెట్టినిఁగూడనోడించి తమకాళ్లనుబట్టు +కొనునటులఁ జేయఁగలరు. అల్పములగుకొన్ని గడ్డిపోఁచలుకలి +సి బలిష్ఠమగునొకయేనుఁగునుబట్టి కట్టివేయుచున్నవికదా ఈ +యైకమత్యముకలిగినవారలు బలములేనివారైనను నొకపని +యందొకటె యభిప్రాయముకలిగియుండిన వీరాపనియెంతగొ +ప్పదైనను జిటికలోదానినిజేసి కృతార్థులుకాఁగలరు. + +ఇట్లైకమత్యముతో నల్పబలులు గొప్పపను లొనరించి +కీరితిని గడించినవారు కలరు. వారలలో నొక సమూహమును +జూపించుచున్నాను. + +తొల్లి వానరు లల్పబలము కలవారైనను జాలమంది +యొకటిగాఁజేరి యగాధంబగుసముద్రముపైఁ గట్టవేసి లంక +కు మార్గమేర్పరచిరి. అటుతరువాత రామకార్యార్ధమై లంకా +పట్టణముఁజేరి మిక్కిలిబలముగలవారును, బగలుచూచినరా \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0131.txt b/Bala_Neethi/page_0131.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..50b2c1396daed893aaa7bc27f3504bcc214efd78 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0131.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +తిరి కలలోనగుపడి గుండెలుజల్లుమనిపించెడివికారాకారముక +లిగినవారును, మాయాయుద్ధము తెలిసినవారును, నగురాక్ష +సులతో యుద్ధమొనరించి వారినందఱినిఁ జెండి చెకపికలాడి +రి. అంతట నీవానరు లసాధ్యంబగు నా శ్రీరామకార్యమును +నెఱవేర్ఛి కృతార్థతఁగాంచిరి. + +కనుగొంటిరా! ఆవానరులు కొంచెపుబలముకలవారై +నను వేలకొలఁది యొకటిగాఁ జేరుటవలనఁగదా యగాధం +బగునబ్ధికి మహత్తరంబగునొకవంతెనవేసి దానివలన లంకా +పట్టణముఁజొచ్చినది. మఱియు నీయైక మత్యము వలననెకదా +యావానరులు పటిష్ఠులగు నారక్కసులను గొట్టి కోలాహల +ముఁజేసి శ్రీరామకార్యము నెఱవేర్చి కృతార్థతఁగాంచఁగలిగి +నది. కాఁబట్టి మనమైకమత్యముకలిగి గొప్పగొప్పపనులఁజేసి +గొప్పవారలచేత మెప్పునుబొందుచుందము. + +తే. గీ. బలముఁగలవానిఁ బలువురు♦బలవిహీను + లొక్కటైకూడి నిర్జింతు♦రుత్సహించి + మధువుఁగొన నుత్సహించిన♦మనుజుఁ బట్టి + కుట్టి నిర్జించు మధుకర♦కులమునట్లు. + (భారతము.) \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0133.txt b/Bala_Neethi/page_0133.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0a9b638200a7ad1522fbc35ea2a7b19b316eb2e3 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0133.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ఇటుల శ్రద్ధవలనఁ బ్రసిద్ధివహించినవారలు చాల +మందికలరు. వారిలో నొకనిని జూపించుచున్నాను. + +మున్ను "హిరణ్యధన్వుఁ" డను నెఱుక రాజునకుఁ గొ +డుకగు "నేకలవ్యుఁ" డనువాఁడు, ద్రోణాచార్యుల ప్రసిద్ధిని +విని యాయాచార్యుల సమీపమునకువచ్చి "ధనురాచార్యా! +నేను శ్రద్ధగా దమసమీపమున ధనుర్విద్య నేర్చుకొనవలయు +నని యిష్టపడుచున్నాను. కాన నన్ననుగ్రహించుఁ"డని కోరె +ను. అంత ద్రోణాచార్యులు, వానినిబోయవానికుమారునిగా +నెఱింగి వానివేఁడికోలు నంగీకరింపకబోయెను. అంత నా +యేకలవ్యుఁ డాయాచార్యుల యానతిఁగైకొని యడవికేగి +యొకచోఁ గూర్చుండి మృత్తికతో ద్రోణాచార్యరూపమును +జేసికొని దానినె గురువుగాభావించుకొని నమస్కారాదుల +సలిపి మిక్కిలిశ్రద్ధతో నెల్లప్పు డస్త్రవిద్య నభ్యసించుకొను +చుండెను. అంతట నొకసమయమున నాయడవికిఁ గురుకు +మారులందఱు భటసమూహముతో వేఁటాడుటకై వచ్చిరి. +ఆభటసమూహమునం దొకనికుక్క ప్రత్యేకముగా నొకఁడె +మిక్కిలిపట్టుదలతో ధనుర్విద్యనభ్యాసముఁ జేసికొనుచుండెడి +నాయేకలవ్యునిఁజూచి మొఱిఁగెను. అట్లు మొఱుఁగుట +నాయేకలవ్యుడుఁ చూచి యాకుక్క మొగమున నైదు +బాణములను, నొకయమ్మును వేసెను. +ఆబాణములు, దూరముగానున్నకురు కుమారుల సమీ +పమునకుఁ బాఱెను. దానిఁజూచి వీఁడెవడో కనుగొంద \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0134.txt b/Bala_Neethi/page_0134.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..efff56947be9a59234e819ad2edc4a0124f465ae --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0134.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +మని యల్లన నేయేకలవ్యునిఁ జేరిరి. అంతనిద్దఱొకరిమొగము +నొకరు చూచుకొనిరి. అంతట నాయేకలవ్యుని దృష్టికి శర +లాఘవంబునకు మెచ్చుకొని "నీవెవ్వఁడ"వని వానినడిగిరి. అం +తట వాఁడు "నేను హిరణ్యధన్వుకొమరుఁడను. ద్రోణాచార్యు +లశిష్యుఁడను న "న్నేకలవ్యు"డని లోకమువాకొనుననియుత్త +రమొసఁగెను. అంతట నాకురుకుమారులంద ఱటనుండి బ +యలుదేఱి ద్రోణునిసమీపమునుఁజేరి జరిగినసంగతినంతయు +నివేదించిరి. మఱియు నర్జునుఁడొకనాఁడేకాంతమునఁ దన +గురువుదరిఁజేరి "గురువరా! విలువిద్యయందు నన్నుఁబ్రసిద్ధుని +గాఁ జేసెద నని యిదివఱకు వచించియుంటిరి. నేనడవికి మొ +న్నటిదినము పోయినప్పుడు నిన్నును నన్నును మించినధనుర్వి +ద్యావిశారదుని నొకయెఱుకను జూచితిని. వాఁడు నీశిష్యుఁడఁ +ట. నాతోనావిధముగఁజెప్పి యీవిధముగ మీరు చేయుటపా +డియా"? యని యడిగెను. అంత ద్రోణుఁ డాయర్జునునితో +"వానినిజూతముర"మ్మని యిద్దఱుకలిసి యడవికరిగి యాయే +కలవ్యుని దరిఁ జేరిరి. అంతనాయెఱుక యాద్రోణాచార్యునిఁ +గాంచి నమస్కరించి స్వామీ! మీశిష్యుఁడను. మిమ్మారా +ధించి యింతవాడనైతిని. కాన గురుధక్షిణ నివ్వఁ దలఁచితి. +కానఁగోరుఁ"డని పలికె. అంత నాద్రోణుఁ డాయెఱుకనుబొ +టనవ్రేలిని గురుదక్షిణగానిమ్మని కోరెను. అంత నాయెఱుక +యటులనె చేసెను. + +చూచితిరా! ఆయేకలవ్యుడు తన్ను బోయవాఁడని \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0137.txt b/Bala_Neethi/page_0137.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8c02a1ae152ac27d6cbbcdb2c0ad655bf51156f0 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0137.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +గాన్పించిననునమ్మఁగూడదు. వీరినినమ్మియుండుట "కుక్క +తోఁకఁబట్టుకొని గోదావరియీఁదుటయె" మఱియు వీరికి +సాయముఁజేయుట "పామునకుఁబాలుపోయుటయె" + +"అతివినయం ధూర్తలక్షణ" మ్మనఁగా ధూర్తుని +యొక్కలక్షణ మతివినయమనియర్ధము. కాన సామాన్యము +గా మిక్కిలివినయమునటించువారు దుర్జనులైయుందురని చె +ప్పవచ్చును. + +ఈకుచరితులు తమభార్యలు మహాపతివ్రతలైనను, +సంతానవతులైనను, సౌందర్యవతులైనను, సద్గుణవతులై +నను, సరకుసేయక యాయమ్మల ననాదరణదృష్టితోఁజూచు +చుండుదురు. వీరలు తమయుద్దేశమగునంతవఱకుఁ గడుప్రి +యులవలె నటించి పిమ్మట విషపూరితంబులగుకోరలు గలిగిన +సర్పముమాడ్కి నాశనముఁజేయఁజెలరేఁగుచుందురు. ధైర్య +మువీడి భయముకలవాఁడై తమ్మును గొనియాడుచువచ్చి +శరణాగతుఁడగు నతిధినిఁగాని యభ్యాగతినిఁగాని యీకుచరి +తులు నిర్దయులైవారలఁ జంపనుంకించుచుందురు. అధికప్ర +సంగములేక యభిమానధనులైయుండు పెద్దమనుష్యుల నీదు +ర్మార్గులు మందులఁగాభావించుచుందురు. సద్వ్రతమునందు +శుచికలవాఁడై యొకఁడుండుటఁగాంచి వానిని వీరు "అబ్బా! +లేనిపోని యీదంభాచారములెందుకో? తెలియకున్న" దని +యీసడించుచుఁ బల్కుచుందురు. శూరుని నిర్దయునిగాను, +మునినిమ్రుచ్చుగాను, బలవంతునిగర్వవంతునిగాను, మంచి \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0138.txt b/Bala_Neethi/page_0138.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..636eb557da4fbd256bc4d5bbd4e5c37d3ed3c496 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0138.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +యుపన్యాసకుని వాచాటునిగాను, సద్విమర్శకుని రంధ్రాన్వే +షణ తత్పరునిగాను, బరిగణించుచుందురు. + +వీరలు నిష్కారణముగా గొప్పవారలను బీడించుచుం +దురు. కసవునీరుమొదలగువానిచేఁ బ్రతుకుచేఁపలనునిష్కా +రణముగా బోయవారు పీడించుటలేదా? + +ఇట్లు నిష్కారణముగాఁ బెద్దలని పేరుఁగాంచిన వారి +నిఁ జిక్కులఁ జిక్కించుట కడునన్యాయము. వీరలు యమగ +దానుగ్రహపత్రులు కాఁగలరు. + +ఈదుర్జనులు తమపని కొనసాఁగనియెడల నత్తఱిప్రా +క్తన ఫలమిదియని తెలిసికొనక దైవమునుదూరుచుందురు. +ఇటుల దూఱుట “తుంటినిఁ గొట్టినపండ్లు విరిగిన“నను లోకో +క్తికిసరిపోవుచున్నది. వీరలు గురిగింజవలెఁ దమదప్పులఁ దా +ము తెలిసికొనక యితరుల తప్పులవెదకుచుందురు. ఈకుమతు +లకు దైవవశమునఁ గొంచెమున్నత పదవిలభించెనేని “నిఁకనా +కేమిరా“ యనిగర్వించి తమక్రిందివారలను నెక్కువగా వీర +లు వేధించుచుందురు. ఈకుచరితులు, దైవమునందును, రా +జునందును, జననీజనకులందును, మహాపతివ్రతయగు భార్య +యందును, సద్గురునందును విశ్వాసవిహీనులై వారినిఁ దృణీక +రించుచుందురు. + +ఈదుర్మార్గులకు, విధ్య, ధనము, బలము, నీమూఁడు +సుగుణములు మదోద్రేక కరములగుచున్నవి. ఇవియెసుమ +తులకు సాధుత్వమార్గదర్శకములు. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0140.txt b/Bala_Neethi/page_0140.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..806af1496c51ef7bffed1eaee81a57b2a5cc74b7 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0140.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +టులనన? పాము మంచిమణిచేఁ బ్రకాసించు చున్నదైనను +నదిచెడ్డపురుగుకాఁబట్టి దానిని విడుచుచున్నాముకదా. ఈదు +ర్జనులకుఁ బరమున ఘోరనరకముతప్ప వేఱేదియును లేదు. +ఇహమున నపకీర్తియుఁ గలదు. + +తుందిలముగా దుష్టకర్మముల నొనరించినవారలు +దుఃఖములను బొందఁగలరు. అట్లు పూర్వుమందున దుఃఖము +లను బొందినవారును గలరు. వారిలో నొకనిని జూపించు +చున్నాను. + +తొల్లిరావణుఁడను రక్కసుఁడొక్కఁడుకలఁడు. ఈతఁ +డుమహాపరాక్రమశాలి. ఈతఁడు నిష్కారణముగా నితరుల +ను బాధించు చుండెడివాఁడు. బలహీనులను వేధించియన్యా +యముగా రాజ్యమును గ్రహించినవాఁడు. మహర్షులతపము +నుబాడు చేసినవాఁడు. తనకు మిక్కిలి దగ్గఱచుట్టమును +నీతివిశారదుండునగుఁ గుబేరుని, దురహంకారముచే దూలనా +డినవాఁడు. నాతోసమానుఁడెక్కడలేఁడని నిక్కుచుండెడి +వాఁడు. పరదారలను జెఱఁబట్టుచుండెడివాఁడు. మహాపతివ్ర +తలఁబాడుఁ జేయఁ బాటుపడుచుండెడివాఁడు. పరద్రవ్య +మును బెల్లముతో సమానముగాఁదినఁజూచు చుండెడివాఁడు. +వేయేల? ఈరావణాసురునితో సమానుఁడైన దుర్మార్గుఁడిం +కొకఁడులేఁడు. ఈరావణాసురుఁడిట్టివాఁడు కాఁబట్టియే నల +కూబరునిచేతను, బ్రహ్మచేతను శాపములఁ బొందెను. మతి +మంతుఁడును, దనయనుజుఁడునగు విభీషణుఁడు తన్నువిడనాడె \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0141.txt b/Bala_Neethi/page_0141.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..955354e1801ac69ae851cc51d3dca32cecff9eae --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0141.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ను. తుదకీదుర్మార్గములవలననే యారావణుఁడు శ్రీరాముల +వారిచే మృతిఁజెందవలసివచ్చెను. + +చూచితిరా! ఆరావణాసురుఁ డావిధముగా దుర్మార్గ +కార్యముల నొనరించుటవలననెకదా వాఁడావిధమగుహానిని +బొందినది. కాఁబట్టివిషవిరాజితమూర్తులై గర్హులైన యీదు +ర్మార్గుల మనముమనదరిఁజేరనీయఁగూడదు. సంభాషణసేయఁ +గూడదు. "దుష్టందూరేచవర్జయే"త్తనఁగా దుర్మార్గునిదూరము +నందె విడువవలయుననియర్ధము. కాన మనమాకుమతులను +దూరమునందె యుంచవలెను. మఱియువారితోనెక్కువ శత్త్రు +త్వముననుండరాదు. మిత్త్రత్వముతో బొత్తుగానుండరాదు. +ఆదుర్జనులతో మనకత్యంతావసరము కలిగినప్పుడు తాత్కా +లిక స్నేహమాచరింపవలెను. ఎక్కువచెలిమిఁ జేయఁగూడదు. +చేసినఁదప్పక బాధకలుగఁగలదు. తమలపాకున సున్నమిసు +మంతవేసినబాగుండునుగాని యెక్కువవేసిన నాలుకబొక్కి +కీడుగలుగఁజేయదా? కాన నెక్కువస్నేహము పనికిరాదు. +ఈకుమతులతో సహవాసముచేసినయెడల మనముకూడ వారి +తోసములముకాఁగలము. కుజనసహవాసమువలన దోషము +లలవడుననియు, సుజనసహవాసమువలన సుగుణములు కలు +గుననియు నిదివఱకె చెప్పియుంటినిగదా. అదిగాక సుజనుల +తోడఁ గలహముపెట్టుకొనుటయైనను మంచిదికాని చెడు +గులతోఁ జెలిమిఁజేయుటఁజేటని మనయార్యులు నొక్కిచెప్పిరి. +అనఁగా దుర్జనమైత్రి యెంతమాత్రము మంచిదికాదని వారి \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0142.txt b/Bala_Neethi/page_0142.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9862375e149392593942b767041b4cf68af28d86 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0142.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +ముఖ్యాభిప్రాయము. కాన మనము దుర్మార్గగుణములున్న నవి +విడిచిపెట్టి సన్మార్గమవలంబించి దుర్మార్గసంసర్గమునువిడనాడి +సన్మార్గులసహవాసముఁ జేసిజననుతులమగుచుందము. + +క. తగునిదితగదని యెదలో + వగవక సాధులకుఁ బేద♦వారలకెగ్గుల్ + మొగిఁజేయు దుర్వినీతుల + కగు నని మిత్తాగమంబు♦లైన భయంబుల్. + (భారతము.) + +సత్ప్రవర్తనము.

+ +ఈ సత్యప్రవర్తనగలిగినవారికిఁ బనులన్నియు ననుకూ +లించును. వీరితరులకు వంద్యులుగాఁగలరు. పరోపకారధురీణు +లునుగాఁగలరు. ఈ సత్ప్రవర్తకులకున్న సౌఖ్యము లొరుల +కుండవు. కాబట్టి ప్రతిమనుజుఁడును సత్ప్రవర్తనఁగలిగియుండ +వలెను. + +లోకమునఁ బ్రతివాఁడును, తానుసద్గుణములుకలవాడని +యుఁ, దాఁజేయుపనులన్నియు, సత్కార్యములనియుఁ, దానుస +త్ప్రవర్తకుఁడనియుఁ దలఁచుచుండును. కానియిదియసంగత +ము. ఎట్లన? దొంగ, తానుచేయు దొంగతనము మంచిదనిత \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0145.txt b/Bala_Neethi/page_0145.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ceee99c5c9913e18a2db44d91b484422438f7611 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0145.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +ష్టములఁజెప్పు కొందమనివచ్చిన జనులులేరుకాని యొకకుక్క +మాత్రము తననెత్తి నుండినెత్తురుఁ గార్చుచుభోరున నేడ్చు +చువచ్చి యుండెను. దానినీలక్ష్మణుఁడుచూచి "ఏమి; నీతలఏ +లపగిలిన"దని కారుణ్యముతో నడిగెను. కానియాభషక మా +తనితో "దిక్కులేనివారికెల్ల దిక్కైన యారాజచంద్రునితో +నాసంగతినిజెప్పెదను. కాని నీకుఁదెల్ప"నని వచించెను. అంత +లక్ష్మణుఁడు "మంచిద"ని కొలువులోనున్న తనయన్న సన్నిధిక +రిగి "స్వామీ; మీయాజ్ఞాను సారముగావాకిటిలోనికిఁ జనివి +చారించితిని. అచటమాయేలిక వలనమేము సుఖముగానున్నా +మని వచించుజనులుతప్ప నితరులెవరును గానరారు. కానియొ +కశ్వానము మాత్రమేడ్చుచు వాకిటనిలువఁ బడియున్నది. ఏ +మిసంగతియని దానినడిగితిని. కాని యది మీకుఁదప్ప నితరుల +కుఁ దనసంగతిఁజెప్పనని చెప్పినది. తరువాతదేవర యాజ్ఞ"య +ని వినయ పూర్వకముగాఁ బల్కెను. అంతనారాముఁడాతనితో +వెంటనేదానిఁ బ్రవేశపెట్టుమని యనెను. అంతట లక్ష్మణుఁడు +మరలనేగి యాకౌలేయకముతో నిన్నుఁబిలిచికొని రమ్మనిదే +వరయాజ్ఞయైన దనిచెప్పెను. అంతట నది "ఏమీ? నన్నురమ్మ +నెనా? భూదేవతలును, మునులునుండెడి గొప్పసభకు రమ్మని +పిలుచుటేమి చతురత్వము" అని వాక్క్రుచ్చెను. దానిని విని +యీలక్ష్మణుఁడు తనయన్నకుఁ దెలియఁబఱచెను. అంతనాశ్రీ +రాముఁడు తానెవచ్చి యాకుక్కనుజూచి "ఏమిసంగతి"యని +యడిగెను. అంతనది "రామచంద్రా! నీవు బలిష్ఠులగువానరు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0146.txt b/Bala_Neethi/page_0146.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c455515ab2aca1655c9d06c998af6e728efce8a --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0146.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +లకన్న నుడుతనెక్కువగా నాదరించితివి. సతతము నీధ్యాన +ములోనుండెడి వామదేవాది మహర్షులతో సమానముగాఁ బ +క్షికిఁగూడ మోక్షమొసంగితివి. నీసోదరుఁడగు భరతునికన్న +బడవలనడుపు గుహునికుశలమును ముందుగా నారసితివి. గొ +ప్పవారలిడువిందుతో సమానముగా శబరిభక్తితో నిచ్చినయెం +గిలిపండ్లను మక్కువతో మెక్కితివి. పిత్రాజ్ఞనుబరిపాలించితివి. +గురువరాదులయందెక్కువ భక్తితోనుంటివి. ధైర్యసాహస +ములతో లోకమునుపీడించు వారినుక్కడ గించితివి. శిష్టులర +క్షించితివి. జనులను ధర్మముగా సుఖముగాఁ బరిపాలించుచుం +టివి. ఆహా! ఏమినీసద్భావము, నీకరుణాళుత్వము, నిన్నునుతిం +పనేనుశక్తురాలనుకాను. నేఁడునిన్నుఁజూచుటవలన నేధన్యు +రాలనైతిని దుర్జనశిక్షఁజేయుటకై యీవిధముగా జన్మించితి +వి. కాన నావిన్నపమాలకింపుము. నేనీపురియందుఁ జిరకాలము +నుండియు నితరులకపకారము నొనరించకసంచరించుచుంటిని. +నేఁటిదినమున నొకభిక్షకుఁడు నన్నుఁగ్రోధముతో నాశిరము +పగులునటులఁ గొట్టెను. కానదయచేసి విచారణఁజేయు"మని +విన్నవించుకొనెను. అంతటరాముఁడు వెంటనేభటులచే నాభి +క్షుకునిఁబిలిపించి "దీనినేలఁగొట్టితి"వని ప్రశ్నించెను. దానికాభి +క్షుకుఁడు "అయ్యా! నేనూరూరనింటింటఁ దిరిగితిరిగియలసి ఇం +టికివచ్చుసమయమున నిదిదారికడ్డముగా నుండి కదలకపొవుట +వలనఁ గొట్టితిని. కాన నిఁక మీయిష్టమువచ్చినట్లు దండించవ +చ్చు"నని యుత్తరమొసఁగెను. తరువాత రాముఁ డాతనినిదం \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0147.txt b/Bala_Neethi/page_0147.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b1e30bacfbdca21edbcc9ebe413c57bdd0ba1e15 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0147.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +డించనాలోచించుచుండఁగా నీశ్వానము "రామచంద్రా! కా +లాంజనమనెడి పర్వతముననుండెడి దేవాలయమును బాలింపఁ +బంపుము, ఈదండనము చాలు"నని తన యభిప్రాయమునిచ్చె +ను. అంతట రాముఁడటులనొనరించి యాభషకమును సంతో +షింపఁజేసెను. + +చూచితిరా! ఆశ్రీరాముఁడు మునులయందును, బండి +తులయందును, గొప్పవారలయందునె కాక పక్షులయందు, ను +డుతలయందు, కుక్కలయందును గూడఁదన యవ్యాజ ప్రేమ +యును, దయాళుత్వమును గనఁబఱచెనుకదా. దానివలననె యి +ప్పటికి మనవారలాశ్రీరాముని సత్ప్రవర్తకుఁడని తలఁచుటయె +కాక పరాత్పరునిగా భావించుచున్నారు. కావునఁ బైనఁ దెలిపిన +విధమున సత్ప్రవర్తన వలన ననేక లాభములు కలుగును. కా +బట్టిమనము సత్ప్రవర్తనఁగలిగి లోకముచే సన్నుతినిఁబొందు +టకుంకించుదము. + +క. పలుకఁడసత్యము దూఱం + బలుకఁడు బెట్టిదముఁ గాఁగఁ♦బలుకఁడు వాదం + బులకుఁజొరఁడు వాణియనం + గలవాకిలి యట్టిబుధుఁడు♦గప్పంజాలున్ + (భారతము.) \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0150.txt b/Bala_Neethi/page_0150.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7283c4320fd98c266fb2fdacff8c7f335e281a51 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0150.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +హర్షులకుపదేశించెను. పిమ్మట నీయాయుర్వేదము ధన్వంతరి, +శుశ్రుత, అగ్నివేశ, చరకాదిపారంపర్యగా నుపదేశింపఁబడు +చు వృద్ధి చేయఁబడుచుండెను. + +ఈపైఁజెప్పినవారలందఱు వైద్యగ్రంధములను రచించి +లోకోపకారకులైరి. ఈగ్రంధములలో మిక్కిలివన్నె కెక్కినవి +చరక శుశ్రుతమహామునులవలన రచింపఁబడిన చరకసంహిత +శుశ్రుతసంహితయను కబ్బములుమాత్రమే. అందున మొదటిది +చరకసంహిత. ఇది 8 భాగములుకలదై యున్నది ఇయ్యదికాయ +చికిత్సలఁజక్కఁగాఁ దెలియఁబరచును. ఈవిషయముననిది +యె యుత్తమము. రెండవదియగు శుశ్రుతసంహితయు 8 భా +గములుకలదైయున్నది. ఇది శస్త్రచికిత్సలగుఱించిమిక్కిలి +చక్కఁగాఁ దెలియఁబరచుటయందుఁ బేరెక్కియున్నది. శస్త్ర +చికిత్సల(సర్జరి) విషయమై తెలియఁబఱచుటయం దుత్తమో +త్తమిదియె. ఇటులనిప్పటిపాశ్చాత్యులు గూడ గొనియాడియు +న్నారు. మఱియు వారు మనగ్రంధములలో వచించినవైద్యము +నుగొంతవఱకుఁ జేయుచున్నారనిచెప్పవచ్చు. అరేబియావారు +మనయార్యులేర్పర్చిన యాయుర్వేదమార్గముననుసరించియుఁ +గొన్నిగ్రంధములభాషాంతరీకరణముఁ జేసికొనియు "యూనా +ని" యనుపేరనౌషధముల వాడుచున్నారు. ఇటులనె మనయా +యుర్వేదమును సమస్తజనులు గొనియాడియున్నారు. కానమ +నము మనమాయుర్వేదమతరీతిగానె ప్రవర్తించి యారోగ్య +వంతులమగుదము. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0152.txt b/Bala_Neethi/page_0152.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..18adfbd524f83f421f299e1f2f41ac4ece63c223 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0152.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +యంగనలతో నెల్లప్పుడు రమించుటవలనఁ గ్రమక్రమముగా +శుష్కించి చిన్నతనములోనే క్షయవ్యాధి బాధితుఁడై యమ +పురికిఁజనెను. + +కంటిరా! ఆవిచిత్రవీర్యుఁడారోగ్య విధ్వంసక మగునమిత +రతివలనఁగాదె యటులఁ జిన్నతనములోనేమృతిఁజెందినది. కా +బట్టి యెవరైన నిదివఱకుఁదెల్పఁబడిన యారోగ్యమార్గములసం +చరించిన సుఖభాగులగుదురు. కావున మనమారోగ్యమార్గము +లను సంచరించుచు సుఖలమైపూర్ణాయుష్యము కలిగిన వార +మైయుండుటకుఁ బ్రయత్నింతము. మనయాయుర్వేదీయౌషధ +ములనె వాడుచుందము. మఱియు నేవిధముననైనయారోగ్య +ముగా నుండుదము. + +క. యోగ్యులు బల్కుదురెపు డా + రోగ్యము భాగ్యమె యటంచు రూఢిగ నేరా + రోగ్య విహీనులొ వార లు + ర్భోగ్యాదుల దూరులౌచుఁబోదురు సఖుఁడా! + + +సంస్కృతభాష

+ +వ్యాకరణాదులచేఁజక్కఁగా సంస్కరింపఁబడినభాష సం +స్కృతభాషయనఁబడు. భాషయన జనులు పరస్పరము తమతమ +మనోభావముల నెఱిగించుకొనుటయె. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0153.txt b/Bala_Neethi/page_0153.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9b91b1de3b756daba945f300afcbefcef96979dd --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0153.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ఈజగముననుండు భాషలకన్నిఁటికి నిదియెమూలము. +అనఁగానేభాషయైనను దీనిననుసరించియెయుండును. కాబట్టియె +లోకజ్ఞానులీభాష కాదిభాషయనిపేరిడిరి. ఈయాదిభాష, ప్రా +కృతము, సంస్కృతమను నామధేయములతో రెండువిధములై +యొప్పారు చుండును. + +ప్రాకృతమున సరస్వతీదేవి బాల్యమునఁదొట్రుపాటుగ +మాటలాడినది. ఇదియాఱువిధములైయుండును. దీనిని నాటకా +దులయందునీచపాత్రాదులకుపయోగించు చుందురు. ఈప్రాకృ +తమునకుఁ దగినవ్యాకరణశాస్త్రమును వాల్మీకి మహర్షిరచిం +చెను. + +ఇఁక సంస్కృతమన సలక్షణముగా లక్షణగ్రంధములచే +సంస్కరింపఁబడినదని యిదివఱకె చెప్పితినిగదా. ఇది సర్వజ +నులకుపయోగించును. ప్రాకృతమంతగా నుపయోగములో +లేదు. కాన దానినివిడిచి యుపయోగమెక్కువగాఁగలిగిన సం +స్కృతవిషయమై మహర్షీ తరులగు ప్రకృతము ప్రసిద్ధినిబొంది +యున్నగ్రంధనిర్మాతలను గొందఱినిమాత్రము గైకొని +సంగ్రహముగాఁ దెలిసికొందము. + +మన మత నీతి జ్ఞాన చారిత్రముల కాటపట్టగు వేదము +లపౌరుషేయములై సుస్వరయుక్తములై యీసంస్కృతభాష +యందె ప్రకాశమానము లగుచున్నవి. ఈవేదములు శ్లోక +రూపములుగా నుండవు. ఇవి హిందువులకుఁ బ్రబలప్రమాణ +ములును, బూజ్యములు నగుచున్నవి. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0154.txt b/Bala_Neethi/page_0154.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..149bff1d2eee0271d64eff34187c9b60791768dc --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0154.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +వాల్మీకి ఈవైదికభాష నక్కడక్కడననుకరించుచుఁ జాతురి +గాలౌకికభాషను జొన్పుచునీగీర్వాణమందునఁ గ్రొత్తగాఁబద్య +కవనంబుఁబన్ని భగవదవతారమగు శ్రీరాముని సచ్చారిత్ర +మును రామాయణమను పేరిట సరసముగా రచించిసంస్కృతం +బునఁ బద్యకవనంబునఁ దామార్గదర్శియని జననికరముచేఁ +గొనియాడఁబడెను. + +ఇతనితరువాత వేదములు సంగ్రహముగాఁ దెలిపినమ +తనీతిజ్ఞాన రాజకీయ విషయముల వివరించుచు శాసనములుగా +ధర్మశాస్త్రములను, మనుపరాశరాది మహానుభావులేర్పాటు +చేసి లోకోపకారధురీణులై ప్రసిద్ధికెక్కిరి. ఈస్మృతులలోనికి +నుత్తమము మనుస్మృతియె. కాని యీకలియుగంబునఁ బరా +శరస్మృతియె జనులకుఁబ్రమాణమని వివేకధురీణులు చెప్పిరి. +కాఁబట్టి మనకుఁ బ్రమాణగ్రంధము పరాశరస్మృతియె. ప్ర +స్తుతము మనలనుబరిపాలించు నీహూణప్రభువులును, మనువు +చే రచింపఁబడిన మనుస్మృతిని, నింకనితరమహర్షులచే రచింపఁ +బడిన స్మృతులను, దమయాంగ్లేయభాషలోనికి భషాంతరీకర +ణముఁజేసికొని “ఇండియన్ పీనల్ కోడ్“అను మొదలగు పేరు +లఁబెట్టి (లాబుక్సు) శిక్షాస్మృతులనేర్పాటుఁ జేసిరి. వేదముల +తరువాత మనుస్మృతి మొదలగు ధర్మశాస్త్రము లన్నియు హిం +దువులకుఁ బరమప్రమాణము లనియు, నందలిధర్మములాచర +ణీయములనియఁ దెలిసికొనవలయును. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0155.txt b/Bala_Neethi/page_0155.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d4311ff29cf04d4b0296b0d04f9021e2e7aa27ce --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0155.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +వీరి తరువాతఁబరాశర పుత్త్రుండగు వ్యాసుండష్టాదశ +పురాణములను, సకలధర్మాదర్శంబును బంచమవేదంబును +నగుభారతంబును రచియించి నిలింపభాషయందున రెండవకవి +యని ప్రఖ్యాతిఁగొనెను. ఈపురాణము లందనేక చరిత్రలభిజ్ఞు +లకు మనోజ్ఞములై యొప్పుచుండును. వీనియందు ధర్మములు +వివరముగాఁ జెప్పఁబడును. కాననివియును హిందువులకు గౌర +వార్హములు. + +ఇంతవఱకు లక్షణగ్రంధములు లేకపోయినను బైవా +రాది కవియగువాల్మీకి మహర్షిననుసరించి వ్రాసిరి. క్రీస్తు +పుట్టుటకుఁబూర్వము 12వ శతాబ్దమందున్న పాణినిమహర్షియీ +శ్వరానుగ్రహమునఁ బదునాలుగు సూత్రములఁబొంది వాని +కిఁ దానునాలుగువేల సూత్రముల నైపుణిగా రచించి "యష్టా +ధ్యాయి"యను పేర నొకగ్రంధమును బ్రకటించెను. + +తదుపరి వరరుచియను మహానుభావుఁ డాపాణిని మహ +ర్షిచేసిన నాలుగువేల సూత్రము లీసంస్కృతభాషను సంస్క +రింపఁజాలకపోవుటఁగాంచి తానువాతిన్‌కములను గొన్నిరచిం +చి భాషోద్ధారకుఁడై లోకభూషితుఁ డాయెను. + +ఇతని తరువాత క్రీస్తుశకమునకుఁ బూర్వము 2వ శతా +బ్దమందున్న పతంజలియను మహాముని యాపాణిని మహర్షి +రచించిన నాలుగువేలసూత్రములను, వరరుచిప్రణీత వాతిన్‌క +ములను, గైకొని వానికి భాష్యమొనరించిలోకకృతజ్ఞతా పా +త్రుఁడయ్యెను. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0156.txt b/Bala_Neethi/page_0156.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1d2da2879af9c63807bb3f32c90743a7a8b295b7 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0156.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సూత్రకారుఁడగు పాణినిమహర్షియు, వాతిన్‌కకారుఁ +డగు వరరుచియు, భాష్యకారుఁడగు పతంజలియు వీరుముగ్గురు +చేరి లక్షణగ్రంధమొకదానిని రచించి సంస్కృతమును నియ +మబద్ధముగా నొనరించిరి. ఈముగ్గురునుజేరి లక్షణగ్రంధ మే +ర్పఱచిరికాన వీరికిమునిత్రయమని పేరువచ్చినది. అన్ని బాష +లకు మూలమగు నీయాదిభాషకు సరసముగా వ్యాకరణంబొ +నర్చిన నీమహనీయులయొక్క పాండితీవైదగ్ధ్యమెంతగొనియా +డినను దక్కువయెకదా. + +మఱియుఁ గాత్యాయనుఁడను నొకమహర్షికూడఁగొన్ని +సూత్రముల రచించి భాష కుపకారమొనరించి వాసిఁగాంచెను. + +మహాశయులగు నీనలువుర సూత్రభాష్యముల ననుస +రించిపండిత ప్రకాండులు కొందఱు వృత్తులను రచించిరి. ఈవృ +త్తులకు మఱికొందఱు సుధీవరులు వ్యాఖ్యానముల నొనరించిరి. +మహర్షికృతసూత్ర వాతిన్‌కభాష్యములకు వృత్తులరచించినవా +రియందును, వృత్తులకు వ్యాఖ్యానముల నొనరించిన వారియం +దును భట్టోజిదీక్షితుఁడు కడుప్రసిద్ధుఁడైయున్నవాఁడు. ఈయన +పాండిత్యాతిశయ మనిర్వచనీయము. ఈతనిగ్రంధబోధకతా +శక్తి నిరుపమానము. ఈమహానుభావుని నామునిత్రయముతో +సమానునిగా లెక్కించవచ్చును. ఈతఁడు రచించినసిద్ధాంత కౌ +ముదియనునది సుబోధకమై నుతిపాత్రమగుచుండును. + +అద్వైతమతావలంబుఁడును, సారస్వత బ్రాహ్మణుఁ +డునునగు శ్రీకాళిదాసు క్రీస్తుపుట్టుటకుఁ బూర్వము 56వ సం \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0157.txt b/Bala_Neethi/page_0157.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..129d9aadec625196b49a21cb0617b8c483bfa401 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0157.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +వత్సరముననున్నవాఁడు. ఈకవి, రఘువంశ కుమారసంభవ, +మేఘసందేశ, ఋతుసంహారములను కావ్యములను, శాకుంత +ల, విక్రమోర్వశీయ, మాళవికాగ్నిమిత్రములను నాటకములను +మనోభిరామముగా రచించి రాజాదరణంబుగలిగి లోకప్రసిద్ధుఁ +డయ్యెను. ఈమహాకవి గొప్పగొప్ప పండితులచే మెచ్చుకొనఁ +బడినవాఁడు. ఈకవి రచించిననాటకములు, కావ్యములు, న +వరసమిశ్రములై కమ్రతమములై పాఠకులకు లోకజ్ఞానోపే +తాభిరుచిఁ గలిగించుచుండును. ఈకవి యుపమాలంకారముల +నుబ్రయోగించుటయందుఁ గడుచతురిమ కలవాఁడు. ఇతఁడు +చేసినగ్రంధములు, పైనఁదెలిపినవె కాక యింకనున్నవని కొం +దఱు చెప్పుదురు. కవులలోనికి నితఁడెయుత్తముఁడని చెప్ప +నొప్పు. + +ఇతని తరువాతబ్రాహ్మణోత్తముండగు దత్తకునిఁ బు +త్రుఁడగు మాఘమహాకవి శిశుపాలవధ మహాకావ్యంబును ర +చించి దిగ్దశకంబున సద్యశమును సంపాదించెను. ఈశిశుపాలవ +ధమహాకావ్యము 20 సర్గలుకలది. ఈకావ్యమందున భాగవత +కధకలదు. ఈతనికవిత్వమతిపటునై నానాలంకారశోభితమై శ్ర +వణానందముఁ జేయుచుండును. ఈకావ్యమందున 9 సర్గలుచ +క్కఁగాఁ బఠించినవారికి సమస్తశబ్దములు తెలిసియుండునను +టయె. కావ్యములన్నిఁటిలో నీకావ్యమె మిన్నయని యెన్నిరి. + +ఇతని తరువాత శిష్టాచారకర్మఠుఁడును, శ్రీకంఠపదాం +కితుఁడును, పదవాక్యప్రమాణజ్ఞుండును, నగుభవభూతి హూణ \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0160.txt b/Bala_Neethi/page_0160.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..df23734e1c3a23550de40cb880f901c0856fcf84 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0160.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +శకము 730 వ ప్రాంతమునఁగలడు. ఈతఁడు మహాకవియై +మాలతీమాధవము, మహావీరచరితము, ఉత్తరరామచరితము +లను మూడునాటకములను రచించెను. అందున నుత్తరరామ +చరితము కడుసొగసని కోవిదు లనెదరు. ఈమహాకవి రచించిన +నాటకములన్నియు నీతియుతములై శ్రోత్రపేయములై తన +రారుచుండును. + +ఇతనితరువాత మురారియను మహాకవి యనర్ఘ రాఘ +వమనుపేరిట నొకనాటకమును రచించెను. ఈనాటకము, శబ్ద +శాస్త్రనిపుణులకును, నిఘంట్వాది పరిశోధకులకును, గ్రాహ్య +మగునదిగానుండి శ్రీరామచరితోపేతమై నయయుతమై +చదువరుల కింపునింపుచుండును. + +ఇతని తరువాత బహుకాలమునకు మల్లినాధుఁడను +మహాపండితుఁడు శోలచలవంశమునందు జనించిచతుష్షష్టి +కలావిశారదుఁడై పంచకావ్యంబులకును, శ్రీహర్షకృతనైషధ +మహాకావ్యంబునకును, మఱియుఁగొన్ని నాటకములకుఁ గించి +ద్జ్ఞబోధకంబగు సులభశైలిని వ్యాఖ్యానముల రచించి కవిభా +వములఁ జక్కఁగాఁదెలియఁ బఱచుచు "మహామహోపాధ్యా +య"బిరుదమును విద్వాంసులచేఁగొని సంస్కృతవాఙ్మయ +విమర్శకులకెల్ల వంద నీయుఁడై వన్నె కెక్కెను. + +హూణశకము 1550 వ సంవత్సరమున విశ్వజిద్యాజి +యగు రంగరాజ మఖి కప్పయ్యదీక్షితుఁడను సుధీవరుఁడుద్భ +వమంది దురాచారముల నాశనమొనరించుచు నద్వైతమత \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0162.txt b/Bala_Neethi/page_0162.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3bc8a91becf7a515098116e0e227bc7276c2bb57 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0162.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +హారాజుతో "వల్లె" యని యింటికిఁజనెను. అటుపిమ్మటఁ +దనకిష్టుఁడును, సతీర్ధుఁడును, సంస్కృతద్రావిడ కర్ణాటభాషా +పండితుఁడునునగు నారాయణభట్టుచే నాంధ్రభాషకు సం +బంధముకలిగిన కన్నడమునం దక్కడక్కడ చంధోవిషయ +మున సాహాయ్యమందుచు నదివఱకుఁ గక్కిరిబిక్కిరిగానున్న +యాంధ్రమును సంస్కరించుచుఁ బద్య గద్య యుక్తముగా +నూతనముగా నారాజనరేంద్రునిఁ గృతిపతినిఁజేసి వ్యాస +రచితభారత మాంధ్రీకరించ మొదలిడెను. క్రమముగానాతఁ +డాభారతము నందాదిసభారణ్యపర్వములను రచించెను. అం +తటనానన్నయభట్టు తనయభీష్టమును దుదివఱకుఁ గొన +సాఁగనీయని దైవవశమున విధివశుఁ డాయెను. ఈతనికవ +నము, రెండువంతులు సాంస్కృతికపదములను, నొకవంతు +తెలుఁగుపదములును, గలిగి బహుసరసముగాననేకాలంకారశో +భితమై దూరాన్వయములు లేక యొప్పుచుండును. మన తెలుఁ +గుబాసలోనికి నితఁడె మొదటికవి. ఈనన్నయభట్టాదికవికాఁ +డని కొందఱనెదరు. కాని ఈతనికిఁబూర్వమున నొకపుస్తకమై +న నాంధ్రమందునఁ గనుపడకపోవుటవలన వారుచెప్పునది వి +శ్వసనీయముకాదు. ఇప్పుడిప్పుడుకొన్నిపొత్తముల బయలుదేఱఁ +దీసి యవి నన్నయకుఁబూర్వములె యని వాడుచున్నారు. కాని +యీపొత్తములన్నియునారయ నిటీవలివె యగుచున్నవి. కాన +నన్నయ యాదికవియని చెప్పనొప్పు. ఈయాంధ్రకవితా +పిత, యాంధ్రశబ్దచింతామణియను లక్షణగ్రంధమొకదాని \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0163.txt b/Bala_Neethi/page_0163.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..515dfb0bfeb5bfb849aa9cb25fc1784dc94f7c76 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0163.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ని రచించెనని కొందఱు ధీవరులనెదరు. కాని యది చింత్యము. +ఈయాదికవి బుద్ధియందు బృహస్పతితో సమానుఁడు. నిగ +ర్వి, పరోపకారి, కృతజ్ఞుడుఁనై యున్నవాఁడు. ఈకవి యాం +ధ్రమునుసలక్షణముగా నొనరించుటవలన విద్వాంసులచే "వా +గను శాసనుఁ"డని బిరుదమునందెను. కొందఱీతనిని నియో +గియనెదరు. కాని వైదికుఁడని తెలిసికొనుఁడు. + +ఈకవికిఁ దరువాత హూణశకము 12వ శతాబ్దమందునఁ +దిక్కనయనుమహాకవి కొమ్మనపుత్త్రుఁడై యుభయకవిమిత్త్రుఁ +డై నియోగిశిఖామణియై ప్రసిద్ధినిగాంచుచుండెను. అంతనొకస +మయమున నదివఱకు నన్నయచేఁ గొంతవఱకు రచింపఁబడిమూ +లఁబడియున్న భారతమునుగాంచెను. అంతటనాభారతమును బూ +రితిఁజేయవలయునని తనకుబుద్ధివొడమెను. అటుతరువాత హరి +హరనాధునిఁ గృతినేతగా నొనరించివిరాటపర్వాది పంచదశప +ర్వములను, బహుశ్రద్ధతో సరసముగా నాంధ్రీకరించి వాని +నిఁబూరితిఁజేసెను. ఈకవి, యీభారతమును బూరితిఁ జేయ +కమున్నె మనుమ భూపాలునిఁ గృతినాయకుని గా నొనరించి +నిర్వచనోత్తరరామాయణమును రచించెను. మఱియుఁగవివా +గ్బంధనమను గ్రంధమును రచించెను. ఈతనికవిత్వము మూ +డుపాళ్ళు తెలుఁగుపదములును, నొకపాలు సంస్కృతపదము +లును కలిగి ద్రాక్షపాకమైదీర్ఘసమాసములు లేనిదై నానాలం +కారశోభితమైసరళమైమనోజ్ఞముగా నుండును. ఎట్టిపట్టుల నెట్టిప +దములఁ బెట్టి యారసముట్టిపడునటులఁ జేయవలయునో యావి \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0164.txt b/Bala_Neethi/page_0164.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ed65c5e49f1b1f641d7f4c4a1ed3bd6c3732cff --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0164.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ద్గ్రంధముల రచించి సద్యశమార్జించుట కెక్కువగాఁ బ్రయ +త్నింతము. + +ఆ. వె. ఎల్లభాషలకును♦దల్లి యిల్ల యినట్టి + సంస్కృతంబు మనము♦చదువవలయుఁ + జదివి దానిమహిమఁ♦జాటించవలయును + జాటి దాని వృద్ధి♦సలుపవలయును. + +ఆంధ్రభాష.

+ +మన తెలుఁగు బాసకీయాంధ్రసంజ్ఞ యెటులఁ గలి +గినదన - మగధదేశమును బరిపాలించు, ఆంధ్రనామక ప్ర +భువు మనపూర్వులు నివశించుదేశమును జయించి పరిపాలిం +చుటంబట్టి మనదేశమునకును, మనబాసకు నాంధ్రసంజ్ఞ +కలిగినది. అప్పటినుండి యిప్పటివరకు మనదేశమాంధ్రదేశ +మనియు, మనబాసనాంధ్రభాషయనియు వ్యవహరించుచు +న్నారు. + +ఈభాష స్వతంత్రభాష కాదు. ఈభాష సంస్కృతము, +ప్రాకృతము, ద్రావిడము,కర్ణాటమను నాలుగుబాసలతోఁ +గూడికొనియున్నది. సంస్కృత ప్రాకృతభవపదములు తప్ప +ద్రావిడ కర్ణాటపదములన్నిఁటిని దేశ్యములని మనవారు వా +డుచున్నారు. మనదేశమునకు వేగియను నామాంతరము క \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0165.txt b/Bala_Neethi/page_0165.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..673dba074f9e014d1084e77f955d2d13d15edf92 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0165.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +లదుగాని భాషకుఁగానరాదు. మనదేశమునందు మొదట కొం +తకాలమువరకు సంస్కృతద్రావిడకర్ణాటభాషలు మిక్కిలి +ప్రచారము కలవియై యున్నవి. ఆభాషలయందున లెక్కలే +ని కబ్బములు బయలువెడలినవి. గొప్పగొప్ప పండితులు +న్నారు. కాని మన తెలుఁగుబాస మిక్కిలి ప్రచారములేక +పోవుటయకాక దానియందొకపొత్తమైనను బయలువెడలక +నియమరహితమై సంకరభాషయై యుండెను. దానినె జనులు +మాటలాడుకొనుచుండిరి. + +ఇట్టితరుణమున నాపస్తంబసూత్రుఁడును, ముద్గలగో +త్రజాతుఁడును, వైదికశిఖామణియునగు నన్నయభట్టు జనిం +చి యదివఱకభివృద్ధిదశలోనున్న సంస్కృత పంచకావ్యంబు +లను, నాటకంబులను, వ్యాకరణశాస్త్రంబును, ఛందశ్శాస్త్రం +బును జక్కఁగాఁబఠించి పిమ్మట ద్రావిడభాషను బ్రాకృతభా +షను బాగుగాఁజదివి విద్వాంసుఁడై లోకజ్ఞానమలవరించుకొ +నుచు నెగడుచుండెను. ఇటుల నెగడుచుండు నన్నయభట్టును +1112 సంవత్సరమున రాజ్యము సుఖముగాఁబరిపాలించు రాజరా +జనరేంద్రుఁడు తనయాస్థానమునకుఁ బిలిపించుకొని సగౌరవ +ముగా నిటులఁబల్కెను. "పండితవరా! నేనుభారతంబును వినుట +కెక్కువయిష్టపడుచున్నాను. కాన నీవు సంస్కృతముననుండు +భారతమును సలక్షణముగా నాంధ్రీకరించి నన్నుఁ గృతార్ధుఁ +జేయు" మని ప్రార్థించెను. అంతనన్నయభట్టు తానదివఱకె +సంస్కృత ద్రావిడకర్ణాటభాషాపండితుఁడై నందువలన నామ \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0168.txt b/Bala_Neethi/page_0168.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..989cddb3bf9ffa97cd868d5d51a1137417ec1211 --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0168.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ఈ 14వ శతాబ్దమందెభారద్వాజసగోత్రజుఁడును, నా +పస్తంబసూత్రుఁడును, మారయ్యపుత్త్రుఁడును నగుశ్రీనాధుఁ +డుమహాకవియై మరుత్తరాజ చరిత్రము, పండితారాధ్యచ +రిత్రము, శాలివాహన సప్తశతి, నైషధము, భీమపురాణము, +కాశీఖండము, వీధినాటకము, హరవిలాసము, పల్నాటివీరచ +రిత్రమను ద్విపదకావ్యమును మున్నగుగ్రంధములను రచిం +చి యాంధ్రభాషా పోషితుఁడాయెను. ఈకవికవిత్వము నిర్దుష్టమై +సంస్కృతపద వ్యాపృతమై దీర్ఘసమాసములు కలదై యనేకా +లంకారరమణీయమై రమ్యముగానుండును. + +ఈకవికిసమకాలికుఁడును, బావమఱఁదియునగు బమ్మెర +పోతన కౌండిన్యగోత్రజ కేతనపుత్త్రుఁడై మహాకవియై +యుండెను. ఈకవి సంస్కృతభాగవతమును దెనిఁగించెను. ఈ +తనికవనము శబ్దాలంకార విరాజితమై పదలాలిత్యము కలది +యై భక్తిరస ప్రధానమై యొప్పుచుండును. ఇతఁడు భగవం +తునియందవ్యాజ భక్తికలవాఁడు. ఈకవి వీరభధ్రవిజయ +మను మఱియొక గ్రంధమును రచించెను. ఈకవి తానుర +చించినగ్రంధమును శ్రీరామస్వామికంకితముఁజేసెను. ఈభాగ +వతమునఁ గారణాంతరమునఁ గొన్నిభాగములుత్పన్నములైపో +యెను. ఆభాగములను గంగన, సింగన, నారయ యనువారలు +పూరితిఁజేసిరి. ఈభాగవతగ్రంధము నందక్కడక్కడ రేఫశ +కటరేఫములకుఁ బ్రాసాదులు చెల్లించుటవలనఁ బూర్వలాక్ష +ణికులు దీనిని లక్షణగ్రంధముగాఁ బరిగణించరైరి. \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0169.txt b/Bala_Neethi/page_0169.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fed16cf4b575ecf02ebe8eb96c4244c0799f44fe --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0169.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +ఇతనికిఁ దరువాత 15వ శతాబ్దమందున చొక్కన +కుమారుఁడును, నియోగిబ్రాహ్మణుఁడును నగునల్లసాని పెద్ద +న శ్రీకృష్ణదేవరాయాస్థాన ప్రధానపండితుఁడై హరికధాసా +రము, స్వారోచిషమను చరిత్రములను రచించెను. ఈకవి ర +చించినవానిలోనికి మనుచరిత్రమె మిక్కిలి వన్నెకెక్కినది. ఈ +తనికిబూర్వమం దున్న కవులు సంస్కృతకోశముల నాంధ్రీక +రించుటయె కాని విపులీకరణముగా నొక గ్రంధమైననురచిం +చియుండలేదు. కాని యితడు మార్కండేయ పురాణమునుం +డికథను గైకొనిపెంచి మనుచరిత్ర ప్రబంధమును రచించెను. +కాఁబట్టియె యాంధ్రకవితా పితామహుఁడని బిరుదమునందె +ను. ఈకవి కవనము శ్రోత్రనీయమై శృంగారాది రససమన్వి +తమై యుండును. + +ఇతనికి సమకాలికుఁడగు పింగళిసూరన యుభయభా +షాకోవిదచూడామణియై రాఘవపాండవీయమును, గళాపూ +ర్ణోదయమును, గరుడపురాణమును, ప్రభావతీ ప్రధ్యుమ్న +మునింకనుగొన్ని గ్రంధముల రచించెను. ఈతనిరాఘవపాం +డవీయము శ్లేష కావ్యమైనను గ్లిష్టార్థములు లేక సులభశైలి +లో బహుసరసముగా నుండును. + +ఈకవికించుమించు సమకాలికుఁడగు రామరాజభూష +ణుఁడు వసుచరిత్రయనుశ్లేషకావ్యమును మనుచరిత్ర ననుక +రించి తిరుమలదేవరాయలను గృతినాయకునిగా నొనరించి +రచించెను. ఈయనకవన మర్థగాంభీర్యము కలదియై యమకా \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0170.txt b/Bala_Neethi/page_0170.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a5ed395587ef3994c9b7ee35e30d9937d0a843df --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0170.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +ష్యలంకారభూషితమైకల్పనాచమత్కారము కలదియై యొప్పు +చుండును. + +ఇతనితరువాత 17వ శతాబ్దమందున గంగనసుతుఁ +డును, నియోగిబ్రాహ్మణుఁడును నగుకూచిమంచి తిమ్మకవి +రాజశేఖరచరిత్రమును, కలభళ్లాణచరిత్రము, రుక్మిణీపరిణయ +ము, సింహాచలమాహాత్మ్యంబును, సర్వలక్షణ సారసంగ్ర +హంబును, *నీలాసుందరీ పరిణయము,* అచ్చ తెనుఁగు రా +మాయణము, (*ఈరెండును శుద్ధాంధ్రములు) సారంగధరచ +రిత్రము, సాగర సంగమాహాత్మ్యంబును, సర్పపురమాహా +త్మ్యంబును, రసికజనమనోభిరామమును, శివలీలావిలాసము +మొదలగు గ్రంధములను రచించెను. అంతఁదానభినవవాగ +నుశాసనుఁడని బిరుదమునందెను. ఉభయభాషలయందీతనికవ +నము మృదుమధురశైలిలోనుండి వినువారికిని, జదువువారికిని +నానందముఁ గూర్చుచుండును. + +ఇతనితరువాత 18వ శతాబ్దమందున్న నృసింహాచా +ర్యతనూభవుండును, నైధ్రువకాశ్యపాన్వయుండును నగు +మాడభూషి వేంకటాచార్యులు సంస్కృతాంధ్రభాషలయందు +సమానపండితుఁడై నూజివీడుసంస్థాన పండితుఁడుగా బహు +కాలముండెను. ఈతఁడు శతావధానాష్టావధానవిధానములం +దుఁగడునేర్పరి. ఇతఁడు నాలుగాశ్వాసములుగల భరతాభ్యుద +యకావ్యమొకటి రచించెను. ఈతనికవనము సలక్షణమై \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0171.txt b/Bala_Neethi/page_0171.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..616f06aebe46ff54e1debcfe4d22884f7e4a92ca --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0171.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +మనోజ్ఞముగానుండెను. ఈతఁడభినవ "పండితరాయ"యని +బిరుదమునంది యున్నవాఁడు. + +ఇతనితరువాత వైదికబ్రాహ్మణుఁడును, లక్ష్మీపురగ్రా +మవాసియునగు గోపీనాథము వేంకటకవి వేంకటగిరిసంస్థాన +మందాస్థానకవి వరుఁడై వాల్మీకి రచితరామాయణమును, +మాఘకవికృత శిశుపాలవధ మహాకావ్యంబును, బ్రహ్మకై +వర్తపురాణస్థ కృష్ణజన్మఖండమును, భగవద్గీతను నాంద్రీక +రించెను. అంతట నాసంస్థానాధీశు లీతనికవనమునకు మెచ్చి +యగ్రహారమొసంగిరి. ఈతనికవనము పండితపామరబోధకం +బగు మనోహరశైలి కలదై లలితముగా నుండును. + +ఈతెలుఁగు బాసయందు సుప్రసిద్ధకవులింకను చాల +మంది కలరు. కానిగ్రంధవిస్తరభీతిచే వారినివిడిచిపెట్టి వ్రా +సితిని. + +మనపూర్వకవులకుఁ బద్యకవనమందున్నంత ప్రేమ +గద్యకవనమందుఁ గన్పడదు. కాని యిటీవలబాలకావ్యాకరణ +ప్రణీతయగు పరవస్తుచిన్నయసూరి మనోహరశైలిని వచన +రచనఁజేసెను. ఈతనినీతిచంద్రిక కడుసొగసుగా నుండును. +ఇతనిబాలవ్యాకరణమాధునికకవులకుఁ గొందఱ కుపకారమొ +నర్చుచున్నది. ఈచిన్నయసూరని వచనరచన చతురుఁడని +పలుకనగు. + +ఇటుల హృద్యంబగు నీతెనుఁగుబాసను మనమెక్కువ +గా గౌరవించవలెను. మనమాతృబాష యెప్పుడభివృద్ధిబొం \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0172.txt b/Bala_Neethi/page_0172.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..77de6509c69976ca7541c68d5d63b40a106d61eb --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0172.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +దునోయప్పుడె మనమభివృద్ధికిరాఁగలము. రాజకీయభాషల +మనమభ్యసించు చుండినను మనభాషవిడనాడక యభిమాన +ముగా దానియందుండవలెను. దానిని బూజించుట మనతల్లి +నిఁబూజించుటయె యనినమ్ముఁడు. మనము మొదట తెలుఁగు +పండితులను గౌరవించవలెను. వారిచే గ్రంధములఁ జేయించ +వలెను. అటుల మనబాసనభివృద్ధిఁజేయ సమకట్టిన మనముఁ +గూడ విద్వాంసులము కాఁగలము. అంతటగ్రంథములరచించి +కీర్తివంతులము కాఁగలము. + +ఇటులవృద్ధిఁజేసి కీర్తిఁజెందిన వారలలో నొకనిని +జెప్పద. + +క్రీ. శ. 11 వ శతాబ్దమున రాజరాజనరేంద్రుని +వేఁడికోలుమీఁద నన్నయచే సృజింపఁబడిన యాంధ్రకవి +తను 15 వ శతాబ్దమందున్న కృష్ణదేవరాయలుచేకొని తన +యాస్థానమందున్న కవులచేఁ బోషణఁజేయించుచు రమా +రమి నూటికంటె నధికముగా గ్రంథములరచింపఁజేసి యా +గ్రంధకర్తలను సత్కరించుచుండెను. అటుపై నాశ్రీకృష్ణ +దేవరాయలు విద్వాంసుఁడై యాముక్తమాల్యదయను గ్రం +థరాజమును రచించెను. తదుపరి కీర్తనీయుఁడాయెను. + +చూచితిరా? ఆకృష్ణదేవరాయలు తాను మహారాజు +నని యీతెలుఁగుబాసను నిర్లక్ష్యముచేయక చేరఁదీసి +యాంధ్రపండితుల నెక్కువగా గౌరవించుచుండెను. అందు +వలనెకదా యనర్ఘంబులగు నూఱుగ్రంథములు బయలు \ No newline at end of file diff --git a/Bala_Neethi/page_0173.txt b/Bala_Neethi/page_0173.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..26b8dda0e483d34979410a860160191e38e4c31c --- /dev/null +++ b/Bala_Neethi/page_0173.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +వెడలినవి. దాననెకదా తెలుఁగుబాసకదియె వర్ధమానదశ +యని వాకొనుచుండిరి. మఱియు నామహారాజాముక్తమాల్య +దయను గ్రంధరత్నమును రచించి బైలుదేఱఁదీయుటవలననె +కదా యితరులకుఁగూడ నాంధ్రగ్రంథములం దభిరుచికల్గు +చున్నది. ఇటులననేకవిధములఁ దెలుఁగునభివృద్ధిఁజేయుటవల +ననెకదా యాకృష్ణదేవరాయలను గీర్తించుచున్నారు. కాన +మనమందఱము మనమాతృబాషయగు తెలుఁగునందభిమా +నముకలిగి యుండవలెను. మనమాంధ్రమును జక్కఁగాఁ +జదివి విద్వాంసులముకావలయును. అటుతరువాత నిస్సార +మగు గ్రామ్యభాషను గ్రంధములరచించక హృదయంగమ +మగు గ్రాంధికభాషయందె మంచికబ్బముల రచించి యాం +ధ్రలోకసన్నుతికిఁ బాత్రులమగుటకుఁ బ్రయత్నింతము. + +క. ఆయాదేశమువారికి + నాయాదేశంబుభాష♦నమరినకావ్యం + బాయతపురుషార్ధంబులఁ + బాయక సమకూర్చు దేవ♦భాషయుఁ బోలెన్. + (అప్పకవీయము.) \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/meta.json b/Naajeevitayatrat021599mbp/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..94781be5322a4c85e2ac0bc7c1e12a0413a2d0d1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/meta.json @@ -0,0 +1,2096 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 696, + "total_pages": 915, + "filename": "Naajeevitayatrat021599mbp.pdf", + "pages": { + "4": { + "quality": 4 + }, + "7": { + "quality": 4 + }, + "8": { + "quality": 4 + }, + "9": { + "quality": 4 + }, + "10": { + "quality": 4 + }, + "11": { + "quality": 4 + }, + "12": { + "quality": 4 + }, + "13": { + "quality": 4 + }, + "15": { + "quality": 4 + }, + "16": { + "quality": 4 + }, + "17": { + "quality": 4 + }, + "18": { + "quality": 4 + }, + "19": { + "quality": 4 + }, + "20": { + "quality": 4 + }, + "21": { + "quality": 4 + }, + "23": { + "quality": 4 + }, + "24": { + "quality": 4 + }, + "25": { + "quality": 4 + }, + "26": { + "quality": 4 + }, + "27": { + "quality": 4 + }, + "28": { + "quality": 4 + }, + "29": { + "quality": 4 + }, + "30": { + "quality": 4 + }, + "31": { + "quality": 4 + }, + "32": { + "quality": 4 + }, + "33": { + "quality": 4 + }, + "34": { + "quality": 4 + }, + "35": { + "quality": 4 + }, + "36": { + "quality": 4 + }, + "37": { + "quality": 4 + }, + "38": { + "quality": 4 + }, + "39": { + "quality": 4 + }, + "40": { + "quality": 4 + }, + "41": { + "quality": 4 + }, + "42": { + "quality": 4 + }, + "43": { + "quality": 4 + }, + "44": { + "quality": 4 + }, + "45": { + "quality": 4 + }, + "46": { + "quality": 4 + }, + "47": { + "quality": 4 + }, + "48": { + "quality": 4 + }, + "50": { + "quality": 4 + }, + "51": { + "quality": 4 + }, + "52": { + "quality": 4 + }, + "53": { + "quality": 4 + }, + "54": { + "quality": 4 + }, + "56": { + "quality": 4 + }, + "57": { + "quality": 4 + }, + "58": { + "quality": 4 + }, + "59": { + "quality": 4 + }, + "60": { + "quality": 4 + }, + "61": { + "quality": 4 + }, + "62": { + "quality": 4 + }, + "63": { + "quality": 4 + }, + "64": { + "quality": 4 + }, + "65": { + "quality": 4 + }, + "66": { + "quality": 4 + }, + "67": { + "quality": 4 + }, + "68": { + "quality": 4 + }, + "69": { + "quality": 4 + }, + "70": { + "quality": 4 + }, + "71": { + "quality": 4 + }, + "72": { + "quality": 4 + }, + "73": { + "quality": 4 + }, + "74": { + "quality": 4 + }, + "75": { + "quality": 4 + }, + "76": { + "quality": 4 + }, + "77": { + "quality": 4 + }, + "78": { + "quality": 4 + }, + "79": { + "quality": 4 + }, + "87": { + "quality": 4 + }, + "88": { + "quality": 4 + }, + "89": { + "quality": 4 + }, + "90": { + "quality": 4 + }, + "91": { + "quality": 4 + }, + "92": { + "quality": 4 + }, + "93": { + "quality": 4 + }, + "94": { + "quality": 4 + }, + "95": { + "quality": 4 + }, + "96": { + "quality": 4 + }, + "97": { + "quality": 4 + }, + "98": { + "quality": 4 + }, + "99": { + "quality": 4 + }, + "100": { + "quality": 4 + }, + "101": { + "quality": 4 + }, + "102": { + "quality": 4 + }, + "103": { + "quality": 4 + }, + "104": { + "quality": 4 + }, + "105": { + "quality": 4 + }, + "106": { + "quality": 4 + }, + "107": { + "quality": 4 + }, + "108": { + "quality": 4 + }, + "109": { + "quality": 4 + }, + "110": { + "quality": 4 + }, + "111": { + "quality": 4 + }, + "112": { + "quality": 4 + }, + "113": { + "quality": 4 + }, + "114": { + "quality": 4 + }, + "115": { + "quality": 4 + }, + "116": { + "quality": 4 + }, + "117": { + "quality": 4 + }, + "118": { + "quality": 4 + }, + "119": { + "quality": 4 + }, + "120": { + "quality": 4 + }, + "121": { + "quality": 4 + }, + "122": { + "quality": 4 + }, + "123": { + "quality": 4 + }, + "124": { + "quality": 4 + }, + "125": { + "quality": 4 + }, + "126": { + "quality": 4 + }, + "127": { + "quality": 4 + }, + "128": { + "quality": 4 + }, + "129": { + "quality": 4 + }, + "130": { + "quality": 4 + }, + "131": { + "quality": 4 + }, + "132": { + "quality": 4 + }, + "133": { + "quality": 4 + }, + "134": { + "quality": 4 + }, + "136": { + "quality": 4 + }, + "137": { + "quality": 4 + }, + "138": { + "quality": 4 + }, + "140": { + "quality": 4 + }, + "141": { + "quality": 4 + }, + "142": { + "quality": 4 + }, + "143": { + "quality": 4 + }, + "144": { + "quality": 4 + }, + "145": { + "quality": 4 + }, + "146": { + "quality": 4 + }, + "147": { + "quality": 4 + }, + "148": { + "quality": 4 + }, + "149": { + "quality": 4 + }, + "150": { + "quality": 4 + }, + "152": { + "quality": 4 + }, + "153": { + "quality": 4 + }, + "154": { + "quality": 4 + }, + "156": { + "quality": 4 + }, + "157": { + "quality": 4 + }, + "158": { + "quality": 4 + }, + "159": { + "quality": 4 + }, + "160": { + "quality": 4 + }, + "161": { + "quality": 4 + }, + "162": { + "quality": 4 + }, + "163": { + "quality": 4 + }, + "165": { + "quality": 4 + }, + "166": { + "quality": 4 + }, + "167": { + "quality": 4 + }, + "168": { + "quality": 4 + }, + "169": { + "quality": 4 + }, + "170": { + "quality": 4 + }, + "171": { + "quality": 4 + }, + "172": { + "quality": 4 + }, + "174": { + "quality": 4 + }, + "175": { + "quality": 4 + }, + "177": { + "quality": 4 + }, + "178": { + "quality": 4 + }, + "179": { + "quality": 4 + }, + "180": { + "quality": 4 + }, + "181": { + "quality": 4 + }, + "182": { + "quality": 4 + }, + "183": { + "quality": 4 + }, + "185": { + "quality": 4 + }, + "186": { + "quality": 4 + }, + "189": { + "quality": 4 + }, + "190": { + "quality": 4 + }, + "191": { + "quality": 4 + }, + "196": { + "quality": 4 + }, + "199": { + "quality": 4 + }, + "200": { + "quality": 4 + }, + "201": { + "quality": 4 + }, + "202": { + "quality": 4 + }, + "204": { + "quality": 4 + }, + "205": { + "quality": 4 + }, + "206": { + "quality": 4 + }, + "207": { + "quality": 4 + }, + "208": { + "quality": 4 + }, + "211": { + "quality": 4 + }, + "212": { + "quality": 4 + }, + "213": { + "quality": 4 + }, + "214": { + "quality": 4 + }, + "215": { + "quality": 4 + }, + "217": { + "quality": 4 + }, + "218": { + "quality": 4 + }, + "219": { + "quality": 4 + }, + "220": { + "quality": 4 + }, + "222": { + "quality": 4 + }, + "223": { + "quality": 4 + }, + "225": { + "quality": 4 + }, + "226": { + "quality": 4 + }, + "227": { + "quality": 4 + }, + "229": { + "quality": 4 + }, + "230": { + "quality": 4 + }, + "231": { + "quality": 4 + }, + "232": { + "quality": 4 + }, + "233": { + "quality": 4 + }, + "235": { + "quality": 4 + }, + "236": { + "quality": 4 + }, + "238": { + "quality": 4 + }, + "239": { + "quality": 4 + }, + "240": { + "quality": 4 + }, + "241": { + "quality": 4 + }, + "244": { + "quality": 4 + }, + "247": { + "quality": 4 + }, + "248": { + "quality": 4 + }, + "250": { + "quality": 4 + }, + "251": { + "quality": 4 + }, + "252": { + "quality": 4 + }, + "255": { + "quality": 4 + }, + "256": { + "quality": 4 + }, + "258": { + "quality": 4 + }, + "259": { + "quality": 4 + }, + "260": { + "quality": 4 + }, + "262": { + "quality": 4 + }, + "263": { + "quality": 4 + }, + "265": { + "quality": 4 + }, + "266": { + "quality": 4 + }, + "267": { + "quality": 4 + }, + "268": { + "quality": 4 + }, + "270": { + "quality": 4 + }, + "271": { + "quality": 4 + }, + "273": { + "quality": 4 + }, + "274": { + "quality": 4 + }, + "275": { + "quality": 4 + }, + "277": { + "quality": 4 + }, + "278": { + "quality": 4 + }, + "280": { + "quality": 4 + }, + "281": { + "quality": 4 + }, + "282": { + "quality": 4 + }, + "283": { + "quality": 4 + }, + "284": { + "quality": 4 + }, + "285": { + "quality": 4 + }, + "287": { + "quality": 4 + }, + "288": { + "quality": 4 + }, + "289": { + "quality": 4 + }, + "290": { + "quality": 4 + }, + "291": { + "quality": 4 + }, + "292": { + "quality": 4 + }, + "293": { + "quality": 4 + }, + "296": { + "quality": 4 + }, + "297": { + "quality": 4 + }, + "298": { + "quality": 4 + }, + "299": { + "quality": 4 + }, + "300": { + "quality": 4 + }, + "301": { + "quality": 4 + }, + "303": { + "quality": 4 + }, + "304": { + "quality": 4 + }, + "305": { + "quality": 4 + }, + "307": { + "quality": 4 + }, + "309": { + "quality": 4 + }, + "310": { + "quality": 4 + }, + "312": { + "quality": 4 + }, + "313": { + "quality": 4 + }, + "314": { + "quality": 4 + }, + "317": { + "quality": 4 + }, + "318": { + "quality": 4 + }, + "320": { + "quality": 4 + }, + "321": { + "quality": 4 + }, + "323": { + "quality": 4 + }, + "324": { + "quality": 4 + }, + "325": { + "quality": 4 + }, + "326": { + "quality": 4 + }, + "327": { + "quality": 4 + }, + "328": { + "quality": 4 + }, + "330": { + "quality": 4 + }, + "331": { + "quality": 4 + }, + "332": { + "quality": 4 + }, + "333": { + "quality": 4 + }, + "334": { + "quality": 4 + }, + "335": { + "quality": 4 + }, + "337": { + "quality": 4 + }, + "338": { + "quality": 4 + }, + "339": { + "quality": 4 + }, + "342": { + "quality": 4 + }, + "344": { + "quality": 4 + }, + "345": { + "quality": 4 + }, + "346": { + "quality": 4 + }, + "349": { + "quality": 4 + }, + "350": { + "quality": 4 + }, + "352": { + "quality": 4 + }, + "353": { + "quality": 4 + }, + "354": { + "quality": 4 + }, + "355": { + "quality": 4 + }, + "356": { + "quality": 4 + }, + "357": { + "quality": 4 + }, + "358": { + "quality": 4 + }, + "359": { + "quality": 4 + }, + "360": { + "quality": 4 + }, + "361": { + "quality": 4 + }, + "362": { + "quality": 4 + }, + "363": { + "quality": 4 + }, + "364": { + "quality": 4 + }, + "366": { + "quality": 4 + }, + "367": { + "quality": 4 + }, + "368": { + "quality": 4 + }, + "369": { + "quality": 4 + }, + "370": { + "quality": 4 + }, + "372": { + "quality": 4 + }, + "373": { + "quality": 4 + }, + "374": { + "quality": 4 + }, + "375": { + "quality": 4 + }, + "377": { + "quality": 4 + }, + "378": { + "quality": 4 + }, + "379": { + "quality": 4 + }, + "380": { + "quality": 4 + }, + "381": { + "quality": 4 + }, + "382": { + "quality": 4 + }, + "384": { + "quality": 4 + }, + "386": { + "quality": 4 + }, + "392": { + "quality": 4 + }, + "393": { + "quality": 4 + }, + "394": { + "quality": 4 + }, + "395": { + "quality": 4 + }, + "396": { + "quality": 4 + }, + "397": { + "quality": 4 + }, + "398": { + "quality": 4 + }, + "399": { + "quality": 4 + }, + "400": { + "quality": 4 + }, + "404": { + "quality": 4 + }, + "405": { + "quality": 4 + }, + "406": { + "quality": 4 + }, + "407": { + "quality": 4 + }, + "408": { + "quality": 4 + }, + "411": { + "quality": 4 + }, + "412": { + "quality": 4 + }, + "413": { + "quality": 4 + }, + "414": { + "quality": 4 + }, + "416": { + "quality": 4 + }, + "419": { + "quality": 4 + }, + "420": { + "quality": 4 + }, + "421": { + "quality": 4 + }, + "422": { + "quality": 4 + }, + "423": { + "quality": 4 + }, + "426": { + "quality": 4 + }, + "427": { + "quality": 4 + }, + "428": { + "quality": 4 + }, + "429": { + "quality": 4 + }, + "431": { + "quality": 4 + }, + "432": { + "quality": 4 + }, + "433": { + "quality": 4 + }, + "434": { + "quality": 4 + }, + "438": { + "quality": 4 + }, + "439": { + "quality": 4 + }, + "440": { + "quality": 4 + }, + "441": { + "quality": 4 + }, + "443": { + "quality": 4 + }, + "445": { + "quality": 4 + }, + "446": { + "quality": 4 + }, + "447": { + "quality": 4 + }, + "448": { + "quality": 4 + }, + "450": { + "quality": 4 + }, + "452": { + "quality": 4 + }, + "454": { + "quality": 4 + }, + "455": { + "quality": 4 + }, + "456": { + "quality": 4 + }, + "457": { + "quality": 4 + }, + "458": { + "quality": 4 + }, + "459": { + "quality": 4 + }, + "461": { + "quality": 4 + }, + "462": { + "quality": 4 + }, + "464": { + "quality": 4 + }, + "465": { + "quality": 4 + }, + "466": { + "quality": 4 + }, + "467": { + "quality": 4 + }, + "468": { + "quality": 4 + }, + "469": { + "quality": 4 + }, + "472": { + "quality": 4 + }, + "473": { + "quality": 4 + }, + "475": { + "quality": 4 + }, + "476": { + "quality": 4 + }, + "478": { + "quality": 4 + }, + "479": { + "quality": 4 + }, + "480": { + "quality": 4 + }, + "481": { + "quality": 4 + }, + "484": { + "quality": 4 + }, + "485": { + "quality": 4 + }, + "486": { + "quality": 4 + }, + "487": { + "quality": 4 + }, + "488": { + "quality": 4 + }, + "489": { + "quality": 4 + }, + "490": { + "quality": 4 + }, + "491": { + "quality": 4 + }, + "493": { + "quality": 4 + }, + "494": { + "quality": 4 + }, + "495": { + "quality": 4 + }, + "496": { + "quality": 4 + }, + "497": { + "quality": 4 + }, + "498": { + "quality": 4 + }, + "501": { + "quality": 4 + }, + "502": { + "quality": 4 + }, + "503": { + "quality": 4 + }, + "506": { + "quality": 4 + }, + "507": { + "quality": 4 + }, + "508": { + "quality": 4 + }, + "509": { + "quality": 4 + }, + "510": { + "quality": 4 + }, + "511": { + "quality": 4 + }, + "514": { + "quality": 4 + }, + "515": { + "quality": 4 + }, + "516": { + "quality": 4 + }, + "517": { + "quality": 4 + }, + "518": { + "quality": 4 + }, + "519": { + "quality": 4 + }, + "520": { + "quality": 4 + }, + "521": { + "quality": 4 + }, + "524": { + "quality": 4 + }, + "525": { + "quality": 4 + }, + "526": { + "quality": 4 + }, + "527": { + "quality": 4 + }, + "528": { + "quality": 4 + }, + "529": { + "quality": 4 + }, + "530": { + "quality": 4 + }, + "531": { + "quality": 4 + }, + "532": { + "quality": 4 + }, + "533": { + "quality": 4 + }, + "534": { + "quality": 4 + }, + "535": { + "quality": 4 + }, + "536": { + "quality": 4 + }, + "537": { + "quality": 4 + }, + "538": { + "quality": 4 + }, + "539": { + "quality": 4 + }, + "540": { + "quality": 4 + }, + "541": { + "quality": 4 + }, + "542": { + "quality": 4 + }, + "543": { + "quality": 4 + }, + "544": { + "quality": 4 + }, + "545": { + "quality": 4 + }, + "547": { + "quality": 4 + }, + "548": { + "quality": 4 + }, + "549": { + "quality": 4 + }, + "550": { + "quality": 4 + }, + "551": { + "quality": 4 + }, + "552": { + "quality": 4 + }, + "554": { + "quality": 4 + }, + "555": { + "quality": 4 + }, + "556": { + "quality": 4 + }, + "558": { + "quality": 4 + }, + "559": { + "quality": 4 + }, + "560": { + "quality": 4 + }, + "561": { + "quality": 4 + }, + "562": { + "quality": 4 + }, + "563": { + "quality": 4 + }, + "565": { + "quality": 4 + }, + "566": { + "quality": 4 + }, + "567": { + "quality": 4 + }, + "568": { + "quality": 4 + }, + "569": { + "quality": 4 + }, + "571": { + "quality": 4 + }, + "573": { + "quality": 4 + }, + "574": { + "quality": 4 + }, + "575": { + "quality": 4 + }, + "576": { + "quality": 4 + }, + "578": { + "quality": 4 + }, + "579": { + "quality": 4 + }, + "580": { + "quality": 4 + }, + "585": { + "quality": 4 + }, + "587": { + "quality": 4 + }, + "588": { + "quality": 4 + }, + "590": { + "quality": 4 + }, + "591": { + "quality": 4 + }, + "592": { + "quality": 4 + }, + "593": { + "quality": 4 + }, + "594": { + "quality": 4 + }, + "595": { + "quality": 4 + }, + "596": { + "quality": 4 + }, + "598": { + "quality": 4 + }, + "600": { + "quality": 4 + }, + "601": { + "quality": 4 + }, + "602": { + "quality": 4 + }, + "604": { + "quality": 4 + }, + "605": { + "quality": 4 + }, + "606": { + "quality": 4 + }, + "608": { + "quality": 4 + }, + "609": { + "quality": 4 + }, + "610": { + "quality": 4 + }, + "611": { + "quality": 4 + }, + "612": { + "quality": 4 + }, + "614": { + "quality": 4 + }, + "615": { + "quality": 4 + }, + "617": { + "quality": 4 + }, + "618": { + "quality": 4 + }, + "619": { + "quality": 4 + }, + "621": { + "quality": 4 + }, + "622": { + "quality": 4 + }, + "623": { + "quality": 4 + }, + "624": { + "quality": 4 + }, + "625": { + "quality": 4 + }, + "626": { + "quality": 4 + }, + "628": { + "quality": 4 + }, + "629": { + "quality": 4 + }, + "631": { + "quality": 4 + }, + "632": { + "quality": 4 + }, + "633": { + "quality": 4 + }, + "634": { + "quality": 4 + }, + "636": { + "quality": 4 + }, + "638": { + "quality": 4 + }, + "639": { + "quality": 4 + }, + "640": { + "quality": 4 + }, + "641": { + "quality": 4 + }, + "643": { + "quality": 4 + }, + "644": { + "quality": 4 + }, + "645": { + "quality": 4 + }, + "646": { + "quality": 4 + }, + "649": { + "quality": 4 + }, + "650": { + "quality": 4 + }, + "651": { + "quality": 4 + }, + "652": { + "quality": 4 + }, + "653": { + "quality": 4 + }, + "654": { + "quality": 4 + }, + "655": { + "quality": 4 + }, + "658": { + "quality": 4 + }, + "659": { + "quality": 4 + }, + "660": { + "quality": 4 + }, + "662": { + "quality": 4 + }, + "663": { + "quality": 4 + }, + "664": { + "quality": 4 + }, + "665": { + "quality": 4 + }, + "666": { + "quality": 4 + }, + "667": { + "quality": 4 + }, + "668": { + "quality": 4 + }, + "670": { + "quality": 4 + }, + "672": { + "quality": 4 + }, + "674": { + "quality": 4 + }, + "675": { + "quality": 4 + }, + "676": { + "quality": 4 + }, + "678": { + "quality": 4 + }, + "679": { + "quality": 4 + }, + "680": { + "quality": 4 + }, + "681": { + "quality": 4 + }, + "682": { + "quality": 4 + }, + "684": { + "quality": 4 + }, + "685": { + "quality": 4 + }, + "687": { + "quality": 4 + }, + "688": { + "quality": 4 + }, + "689": { + "quality": 4 + }, + "691": { + "quality": 4 + }, + "692": { + "quality": 4 + }, + "693": { + "quality": 4 + }, + "694": { + "quality": 4 + }, + "695": { + "quality": 4 + }, + "696": { + "quality": 4 + }, + "697": { + "quality": 4 + }, + "699": { + "quality": 4 + }, + "700": { + "quality": 4 + }, + "702": { + "quality": 4 + }, + "704": { + "quality": 4 + }, + "705": { + "quality": 4 + }, + "706": { + "quality": 4 + }, + "707": { + "quality": 4 + }, + "708": { + "quality": 4 + }, + "709": { + "quality": 4 + }, + "711": { + "quality": 4 + }, + "714": { + "quality": 4 + }, + "715": { + "quality": 4 + }, + "716": { + "quality": 4 + }, + "717": { + "quality": 4 + }, + "718": { + "quality": 4 + }, + "721": { + "quality": 4 + }, + "722": { + "quality": 4 + }, + "723": { + "quality": 4 + }, + "724": { + "quality": 4 + }, + "725": { + "quality": 4 + }, + "727": { + "quality": 4 + }, + "730": { + "quality": 4 + }, + "731": { + "quality": 4 + }, + "732": { + "quality": 4 + }, + "733": { + "quality": 4 + }, + "734": { + "quality": 4 + }, + "735": { + "quality": 4 + }, + "738": { + "quality": 4 + }, + "739": { + "quality": 4 + }, + "740": { + "quality": 4 + }, + "741": { + "quality": 4 + }, + "742": { + "quality": 4 + }, + "744": { + "quality": 4 + }, + "745": { + "quality": 4 + }, + "746": { + "quality": 4 + }, + "747": { + "quality": 4 + }, + "748": { + "quality": 4 + }, + "751": { + "quality": 4 + }, + "752": { + "quality": 4 + }, + "754": { + "quality": 4 + }, + "755": { + "quality": 4 + }, + "756": { + "quality": 4 + }, + "757": { + "quality": 4 + }, + "758": { + "quality": 4 + }, + "760": { + "quality": 4 + }, + "761": { + "quality": 4 + }, + "763": { + "quality": 4 + }, + "764": { + "quality": 4 + }, + "765": { + "quality": 4 + }, + "766": { + "quality": 4 + }, + "769": { + "quality": 4 + }, + "770": { + "quality": 4 + }, + "772": { + "quality": 4 + }, + "773": { + "quality": 4 + }, + "775": { + "quality": 4 + }, + "776": { + "quality": 4 + }, + "777": { + "quality": 4 + }, + "780": { + "quality": 4 + }, + "781": { + "quality": 4 + }, + "782": { + "quality": 4 + }, + "783": { + "quality": 4 + }, + "785": { + "quality": 4 + }, + "786": { + "quality": 4 + }, + "788": { + "quality": 4 + }, + "789": { + "quality": 4 + }, + "790": { + "quality": 4 + }, + "793": { + "quality": 4 + }, + "794": { + "quality": 4 + }, + "796": { + "quality": 4 + }, + "797": { + "quality": 4 + }, + "798": { + "quality": 4 + }, + "800": { + "quality": 4 + }, + "801": { + "quality": 4 + }, + "803": { + "quality": 4 + }, + "804": { + "quality": 4 + }, + "805": { + "quality": 4 + }, + "806": { + "quality": 4 + }, + "807": { + "quality": 4 + }, + "808": { + "quality": 4 + }, + "809": { + "quality": 4 + }, + "812": { + "quality": 4 + }, + "814": { + "quality": 4 + }, + "815": { + "quality": 4 + }, + "816": { + "quality": 4 + }, + "818": { + "quality": 4 + }, + "819": { + "quality": 4 + }, + "821": { + "quality": 4 + }, + "822": { + "quality": 4 + }, + "823": { + "quality": 4 + }, + "824": { + "quality": 4 + }, + "825": { + "quality": 4 + }, + "826": { + "quality": 4 + }, + "828": { + "quality": 4 + }, + "829": { + "quality": 4 + }, + "830": { + "quality": 4 + }, + "833": { + "quality": 4 + }, + "834": { + "quality": 4 + }, + "835": { + "quality": 4 + }, + "836": { + "quality": 4 + }, + "837": { + "quality": 4 + }, + "839": { + "quality": 4 + }, + "841": { + "quality": 4 + }, + "842": { + "quality": 4 + }, + "843": { + "quality": 4 + }, + "844": { + "quality": 4 + }, + "846": { + "quality": 4 + }, + "849": { + "quality": 4 + }, + "850": { + "quality": 4 + }, + "851": { + "quality": 4 + }, + "852": { + "quality": 4 + }, + "854": { + "quality": 4 + }, + "855": { + "quality": 4 + }, + "856": { + "quality": 4 + }, + "857": { + "quality": 4 + }, + "858": { + "quality": 4 + }, + "859": { + "quality": 4 + }, + "860": { + "quality": 4 + }, + "861": { + "quality": 4 + }, + "863": { + "quality": 4 + }, + "864": { + "quality": 4 + }, + "865": { + "quality": 4 + }, + "866": { + "quality": 4 + }, + "868": { + "quality": 4 + }, + "869": { + "quality": 4 + }, + "871": { + "quality": 4 + }, + "873": { + "quality": 4 + }, + "875": { + "quality": 4 + }, + "876": { + "quality": 4 + }, + "877": { + "quality": 4 + }, + "880": { + "quality": 4 + }, + "881": { + "quality": 4 + }, + "882": { + "quality": 4 + }, + "884": { + "quality": 4 + }, + "885": { + "quality": 4 + }, + "886": { + "quality": 4 + }, + "888": { + "quality": 4 + }, + "889": { + "quality": 4 + }, + "890": { + "quality": 4 + }, + "891": { + "quality": 4 + }, + "892": { + "quality": 4 + }, + "893": { + "quality": 4 + }, + "897": { + "quality": 4 + }, + "898": { + "quality": 4 + }, + "899": { + "quality": 4 + }, + "900": { + "quality": 4 + }, + "901": { + "quality": 4 + }, + "902": { + "quality": 4 + }, + "905": { + "quality": 4 + }, + "906": { + "quality": 4 + }, + "907": { + "quality": 4 + }, + "909": { + "quality": 4 + }, + "910": { + "quality": 4 + }, + "911": { + "quality": 4 + }, + "912": { + "quality": 4 + }, + "913": { + "quality": 4 + }, + "914": { + "quality": 4 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0004.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0004.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9214f25e23b233b1b803b5f1f9ea824575e8e7ef --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0004.txt @@ -0,0 +1,35 @@ +NAA JEEVIFA YATRA - Vol. I +(Auto Biography of Andhra Kesari + +Prakasam Pantulu in Four Volumes) + +By + +TANGUTURI PRAKASAM +Publishers : +M. SESHACHALAM & CO. + +First Edition : + +EMESCO POCKET BOOKS +July 1972 + +Cover Design : + +BAPU + +Printers : + +KRANTI PRESS, Madras-1. + +Distributors : + +ANDHRA PRADESH BOOK DISTRIBUTORS, + +RASHTRAPATHI ROAD, SECUNDERABAD. + +Price Rs. 2-50 + +Four Volumes bound in one hard Cover Edition. Rs. 15/- + +150px|left \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0007.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0007.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b28cdad8d2fc069e4f6734ae7f7251bd3b869e1e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0007.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఆంధ్రకేసరి ప్రకాశం పంతులుగారు ఒక్క వ్యక్తి కాదు; అర్ధ శతాభ్దికి పైగా ఆంధ్ర రాజకీయ ప్రజాహిత జీవన రంగంలో ఆయన ఒక మహా సంస్థ. ఆయన వ్యక్తిత్వం మహా గోపుర శిఖరోన్నతం. ఆయన జీవిత గాథ బహుముఖ ప్రకాశం గలది; బహురస సంపన్నమైనది. బొడ్డున మాణిక్యం పెట్టుకొని పుట్టిన భాగ్యశాలి కారు ఆయన. అతి సామాన్య స్థితి - కాదు, నిరుపేద దశ -లో నుండి ఎదిగి ఎదిగి మహద్వైభవ శృంగాన్ని అందుకొన్న అతిసత్త్వుడాయన. ఉజ్జ్వల దేశ భక్తి, నిరుపమ త్యాగశీలం, అన్నింటికన్న ముఖ్యంగా ఆయన అక్షయ శక్తి, స్వభావ సౌష్టవం....ఆయన విజయ హేతువులు. ప్రకాశం గారు నాకు మరీ సన్నిహితులు; మన స్వాతంత్ర్య సమర చరిత్రలో అతిక్లిష్ట దశలో అయన నాయకత్వాన ఆయనకు అత్యంత సన్నిహితుడనై పనిచేసే భాగ్యం నాకు కలిగింది. అటువంటి ఆప్తుని గురించి వ్రాయటం కష్టం. ఆ రోజులు తలుచుకుంటే, వాస్తవంగా నాకు ఒళ్ళు పులకరిస్తుంది. ఆ సంరంభాలు, ఆ సంచలనాలు, ఆ సంఘటనలు ఇప్పటికీ నాకు అపరిమితమైన ఆనందం, ఉత్సాహం కలిగిస్తాయి. + +నాకు పదేళ్ళు వచ్చిన నాటినుంచి ప్రకాశంగారిని ఎరుగుదును. మా నాయనగారు, ప్రకాశంగారు సమకాలికులు, ఆజీవ మిత్రులు, ఇద్దరూ న్యాయవాద వృత్తిలో ప్రముఖులు. గాంధి మహాత్ముని నాయకత్వాన సాగుతున్న స్వాతంత్ర్య సమరంలో ప్రవేశించక పూర్వం ప్రకాశం పంతులుగారు మద్రాసులో ప్రముఖ న్యాయవాదిగా ప్రాక్టీసుచేస్తూ అమి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0008.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0008.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6b2d7dfe3456a3133b394e7b3b7b7c86b5790959 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0008.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +తంగా ఆర్జిస్తూ ఉండేవారు. చిరకాలం మా నాయనగారు, ప్రకాశంగారూ ప్రక్క ప్రక్కనే ప్రవహిస్తూన్న రెండు నదుల్లాగ సారవంతమైన మన తెలుగు నేలను ఫలవంతం చేశారు. ఇద్దరూ ఇంచుమించు ఏకకాలంలో జన్మించారు. ఒకే కళాశాలలో - రాజమండ్రి ఆర్ట్స్ కాలేజ్‌లో - ప్రిన్‌స్పాల్ మెట్ కాఫ్ గారి వద్ద చదువుకున్నారు. 1891 సుమారులో ఇద్దరూ ఫస్ట్‌గ్రేడ్ ప్లీడర్ పరీక్షకు చదివి, గంజాం, గోదావరి జిల్లా కోర్టులలో ప్రాక్టీసు చేశారు. 1927-29 లో ఇద్దరూ మాన్యులైన పండిత మోతీలాల్ నెహ్రూగారి నాయకత్వాన మన దేశంలో నాటి పెద్దలంతా ఉన్న స్వరాజ్య పార్టీ పక్షాన కేంద్ర శాసన సభకు ఎన్నిక అయ్యారు. 1937 --39లలో ఇద్దరూ మద్రాసు శాసన సభా కాంగ్రేసు పక్షంలో ప్రకాశం గారు శాసన సభలోను, మా నాయనగారు శాసన మండలిలోను --సభ్యులుగా ఉండేవారు. ఈ సమయంలోనే నేను అనేక పర్యాయాలు ఆ మహా మానవుణ్ణి దర్శించగలిగాను. జీవితం పొడుగునా నేను ప్రకాశంగారిని మాననీయులైన మా తండ్రిగారితో సమానులుగానే చూసుకున్నాను. ఆయన విజ్ఞానము, ఆయన జీవితానుభవము నాకు ఎంతో ప్రోత్సాహం ఇచ్చాయనీ, పదేళ్ళ పసితనం నించీ నేను ఆయనను మన మహా నాయకులలో ఒకరుగా భావిస్తూ, ప్రజా సేవారంగంలో ఆయన కార్యక్రమాలను అమితాసక్తితో గమనిస్తూ ఎంతో లాభం పొందానని చెప్పుకుంటున్నాను. + +ప్రకాశంగారు రాజకీయాలలో ప్రవేశించక పూర్వం గొప్ప సంఘ సంస్కరణవాది. మన సంఘంలోని మూఢాచారాలను, కుల, వర్గ, వర్ణ విభేదాలను రూపు మాపడంలో ఆయన ఎంతో శ్రద్ధ చూపేవారు. పందొమ్మిదవ శతాబ్దిలో భారతదేశంలో అవతరించిన మహా పురుషులలో ఆయన ఒకరు. అమృతసర్‌లో దారుణ హత్యాకాండ జరిగిన తరువాత \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0010.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0010.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6e6f5b1572051b23c1b1dd328309c8ed9aeada17 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0010.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +అయితే, ఆ మంత్రివర్గం ఒక్క సంవత్సరంకన్న నిలవలేక పోయింది. తమ నాయకత్వంలో రెండవస్థానం నాది అని ఎప్పుడూ ప్రకాశంగారి విశ్వాసం. అ విశ్వాన్ని నిలుపుకోవడానికి నేను నా శక్తివంచన లేకుండా పనిచేస్తూ, ఆయన ఆశయాలను, ప్రభుత్వం నడపడంలో ఆయన విథానాలను బలపరుస్తూ ఉండేవాణ్ణి. వాస్తవంగా ఆధునిక ఆంధ్రప్రదేశ్ పిత అయిన ఆ మహానాయకునిపట్ల ఈ విధంగా, గాఢ కృతజ్ఞతాభావంతో నా ఋణం తీర్చుకున్నాననే సంతృప్తి నాకు ఉంది. + +ప్రకాశంగారు ఎప్పుడూ దూరదృష్టిగల ప్రజానాయకుడు. సామాన్య ప్రజల సౌకర్యాలు, శ్రేయస్సు ఆయన నిరంతర ధ్యేయాలు. అందుకే, ప్రకాశంగారిపట్ల ఆయన జీవితం పొడుగునా ప్రజలు అపారమైన భక్తి విశ్వాసాలు ప్రదర్శించడంలో ఆశ్చర్యమేమి లేదు. + +ప్రకాశంగారు తమ జీవిత కాలంలోనే భారత స్వాతంత్ర్యం సిద్ధించడం, సర్వతంత్ర స్వతంత్ర గణతంత్రంగా ప్రకటించటం, ప్రత్యేకాంధ్ర రాష్ట్రం ప్రాప్తించటం-అన్నీ స్వయంగా చూసి, ఏళ్ళు నిండిన పండు వయస్సులో , పరిపూర్ణ గౌరవాలతో పరమపదించారు. + +ప్రకాశంగారి నిర్భీకత, నిస్వార్థ త్యాగశీలం ఎప్పటికన్న ఎక్కువగా ఈనాడు మన దేశీయులకు అవశ్యక సుగుణాలు. ఆంధ్రకేసరి జీవిత చరిత్ర తరతరాలుగా మన యువజనులకు ఉత్తేజం కలిగించగల దనటంలో నా కేవిధమైన సందేహం లేదు. + + రాష్ట్రపతి భవన్ 6-7-1972(సం) వి. వి. గిరి భారత రాష్ట్రపతి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0012.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0012.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1ead237aab0354133ee169954a8c1ede1780e302 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0012.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +కాలంగా మాకు చేస్తూ వచ్చిన సూచనను ఇప్పుడు కార్యరూపంలో పెట్ట గలుగుతున్నాం. + +ఈ ఎమెస్కో చరిత్రల పరంపరలను ఆంధ్రమహానాయకులలో అగ్రగణ్యులైన ప్రకాశం పంతులుగారి ఆత్మకథ "నా జీవితయాత్ర"తో శుభారంభం చేయగలగటం అదృష్టం. + +ప్రకాశం పంతులుగారు 1942 లో క్విట్టిండియా ఉద్యమంలో పాల్గొని బ్రిటిష్ ప్రభుత్వపు అతిథిగా కారగారవాసం చేస్తూన్న సమయంలో ఈ గ్రంథం రచించారు. అనంతరం 1945 లో ఆయన విడుదల అయి వచ్చి; 1946 లో చెన్నరాష్ట్ర, ముఖ్యమంత్రిగా ఎన్నిక అయిన తరువాత ఈ ఆత్మకథలో ప్రథమఖండం మాత్రం 'శిల్పి' ప్రచురణల వారు ప్రకటించారు. మిగిలిన వ్రాతప్రతి యావత్తూ అచ్చు కాకుండా అలాగే ఉండిపోయింది. ఆ వ్రాతప్రతిని ఇప్పుడు మాకు అందించిన మిత్రులు శ్రీ అద్దేపల్లి నాగేశ్వరరావు (అద్దేపల్లి అండ్‌కో, సర్వస్వతీ పవర్ ప్రెస్, రాజమహేంద్రవరం) గారికి మా కృతజ్ఞతలు తెలుపుకుంటున్నాం. + +అయితే, పంతులుగారి "నా జీవితయాత్ర" రచన 1940 - 41 వరకు సాగిన చరిత్రతోనే ఆగిపోయింది. "మిగిలిన కథ నా స్నేహితులెవరైనా వ్రాసి పూర్తిచేస్తారు" అని పంతులుగారు 3 వ ఖండం చివర రాశారు. పంతులుగారి సంకల్పానుసారంగానే ఇప్పుడు ప్రకాశంగారి పరిశిష్ట జీవిత చరిత్ర రచించి ఈయవలసినదిగా మేము పంతులుగారి సన్నిహిత అనుచరులై, చిరకాలం ఆయనకు కుడిభుజంగా ప్రస్తుతిగన్న శ్రీ తెన్నేటి విశ్వనాథం గారిని కోరగా, వారు ఎంతో సంతోషంగా ఈ పనికి పూనుకుని, పంతులుగారి శేషరాజకీయ జీవిత విశేషాలే కాక, 1, 2, 3 ఖండాలలో పంతులుగారు వ్రాయకుండా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0013.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0013.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d945523e9c6baba36fa734184e693d7104208a6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0013.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +వదలివేసిన 1937 లో చెన్నరాష్ట్ర మంత్రివర్గంలో ఉపనాయకులుగాను, రెవిన్యూ మంత్రిగాను పనిచేసిన కాలపు విశేషాలు వగైరాలు కూడా ఈ అనుబంధ సంపుటిలో అభివర్ణించారు. ఉత్సాహంతో, దీక్షగా, స్వల్పకాలంలో ఈ అనుబంధ సంపుటిని రచించి ఇచ్చిన శ్రీ తెన్నేటి విశ్వనాథం గారికి మా ధన్యవాదాలు. + +ప్రకాశం శతజయంతి సందర్బంలో ఆ మహనీయుని సంస్మరణ చిహ్నంగా ఈ ప్రచురణను వెలువరించ దలచుకొన్నామని మా సంకల్పం తెలిపి ఈ గ్రంథానికి ఉపోద్ఘాతం రచించ వలసినదిగా పంతులుగారి ముఖ్యసహచరులైన రాష్ట్రపతి శ్రీ వి. వి. గిరిగారిని, ప్రస్తావనవ్రాయ వలసినదిగా ఆంధ్ర ప్రదేశ ముఖ్యమంత్రి, విద్వాంసులూ అయిన శ్రీ పి. వి. నరసింహారావు గారిని మేము అర్థించగానే ఆ ప్రముఖ నాయకు లిద్దరూ ఈ ప్రయత్నానికి హర్షించి ఈ గ్రంథానికి పరిచయ వ్యాసాలు రచించి మాకు సకాలంలో అందజేసినందుకు వారికి మా కృతజ్ఞతా పూర్వక అభివందనములు. + +ఆంధ్రకేసరి ప్రకాశం పంతులుగారి అమర స్మృతికి ఇది ఎమెస్కో అంజలి! + భవదీయులు, +యం. శేషాచలం అండ్ కో. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0015.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0015.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0f052c16314920c30e9618ec8ac2af5f940f475c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0015.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +శ్రీయుతులు ఎం. శేషాచలం అండ్ కంపెనీ వారు కీర్తిశేషులు టంగుటూరి ప్రకాశం పంతులు గారి సమగ్ర జీవిత చరిత్రను నాలుగు సంపుటములుగా ప్రకటింప బూనుకొనుట ముదావహము. + +మొదటి మూడు సంపుటములు ప్రకాశంగారు స్వయముగ రచించినవి. ఆ కథ 1940 - 41 వరకే సాగినది. అనంతర చరిత్రగల 'అనుబంధ సంపుటి' యను నాల్గవ సంపుటము పంతులుగారి సన్నిహిత అనుచరులగు శ్రీ తెన్నేటి విశ్వనాథముగారు రచించినది. + +తెలుగు పాఠకులు హెచ్చుమంది ఈ సంపుటములను సంపాదించుకొని చదివి, ఇంటింట పదిల పరచుకొన గలుగుటకు అనువుగ ఒక్కొక్క సంపుటము వెల రూ. 2-50 లుగ నిర్ణయించిరి. ఆంధ్ర కేసరి శతజయంత్వుత్సవ పురస్కృతిగ ఈ గ్రంథమును ప్రకటించు చున్నందులకు ఈ ప్రకాశకులను నే నభినందించుచున్నాను. + +తెలుగు మాటాడు ప్రజల ముఖ్య లక్షణములు ప్రకాశము పంతులుగారిలో పుంజీభవించినవి. రాజఠీవి గల పురుష సింహుడు ఆయన. పాత పద్దతులను అంటిపట్టుకొనని విప్లవవాది. ప్రాచీన దురాచార విరోధి. స్వాభావికముగ ఆయనది విప్లవ ప్రకృతి. 1953 లో ఆంధ్ర రాష్ట్రావతరము శుభసమయమున కారాగారములలో నుండిన బందీ లందరికి విమోచనము కలిగించుచు ఆయన చేసిన ఉత్తరువు చరిత్రాత్మకమైనది. ఆయనయెడల ప్రజల భక్తి విశ్వాసములు ఆయన వైయక్తిక గుణ వైభవ ప్రేరితములు. ఆయన పార్టీలు మారి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0017.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0017.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1f6dc4f4958a1a9aad0b2543127f6db5df06e53d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0017.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ములను వివరించుచు శాసన సభలో ఆయన మూడు దినములు వరుసగ నుపన్యసించుట అది ఒక కొత్త రికార్డు. 1953 లో ప్రత్యేకాంధ్రరాష్ట్రము ఏర్పడినప్పుడు ప్రకాశము పంతులుగారే ప్రథమాంధ్ర ముఖ్యమంత్రిగ నుండవలెనని సూచించుటతో నెహ్రూజీ ప్రకాశముగారికి రాజకీయ చరిత్రలో నెందును కని విని యెరుగని సత్కారము చేసిరి. నిజమునకు ఆనాడు ప్రకాశము గారు ఏ రాజకీయ పక్షమునకు చెందిన వారు కారు. సంఖ్యాధిక్యముగల పక్షమునకు ఆయన నాయకుడు కారు. ఆయన రాజకీయ స్థాయికి, స్వాతంత్ర్యముకొరకు ఆయన చేసిన అనుపమ త్యాగమునకు కృతజ్ఞతా ప్రకటన మది. ప్రకాశము తెలుగు ప్రజల స్వతస్సిద్ద నాయకుడు. ఆయన ప్రజల మనిషి. నిత్యము ప్రజల నాడిని పట్టి చూచుచు, వారికి హితవైన కార్యములనే ఆయన చేపట్టు చుండెను. + +ప్రకాశము పంతులుగారి స్వస్థలము ఒంగోలు. ఒంగోలు కేంద్రముగ ప్రత్యేకముగ ఒక జిల్లాను ఏర్పరుప వలెనని ఆయన చిరసంకల్పము. ఆంధ్రప్రదేశ ప్రభుత్వము ఆ సంకల్పమును సఫలము చేయుటయే కాక, దివంగతుడైన ఆ మహానాయకుని యెడ కృతజ్ఞతా సంస్మృతి చిహ్నముగ దానికి "ప్రకాశము జిల్లా" యని నామకరణము చేసినది. ప్రకాశము మిగుల దూరదృష్టిగల నేత. ఆయన ప్రవేశపెట్టిన ఫిర్కా డెవలెప్మెంట్ కార్యక్రమమును ఆనాడు చాలామంది అపార్థము చేసికొనిరి. కాని, అదియే నేటి మన పంచాయతి రాజ్య ప్రణాళికకు మార్గదర్శి అయి, అందరికి కనువిప్పు కలిగించినది. జమీందారీల రద్దు ప్రణాళిక ప్రకాశ కర్తృకము. పేద ప్రజల సంక్షేమమే సదా ప్రకాశముగారి ప్రధానాశయముగ నుండెను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0019.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0019.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..28f699b74e3aa6e9d7debd193a5992dddc06df67 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0019.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అమెరికా దేశీయుడు ఒకడు స్వీయచరిత్రకు Education అని పేరు పెట్టినాడు. ఆంగ్లేయ స్త్రీ My Apprenticeship అనీ, ఐర్ దేశీయుడు Summing up అనీ తమ చరిత్రలకు నామములుంచి నారు. వారి ఉద్దేశానుసారముగా ఆ నామకరణము అనుగుణమైనది. మన నాయకుడు ఆంధ్రకేసరి పూజ్యశ్రీ టంగుటూరి ప్రకాశం పంతులు "నా జీవితయాత్ర" అని స్వీయచరిత్రకు పేరు పెట్టడమువల్ల జీవితాన్ని యాత్రగా భావించినట్టు కనిపిస్తున్నది. ఒక దృష్టితో చూస్తే జీవితము యాత్రాప్రాయమే. కొందరు యాత్రికులు లక్ష్య శుద్ధితో బయలుదేరి గమ్యస్థానము చేరుతారు. చాలమంది యాత్రచేస్తూ అవాంతర విషయాలలో అడుగు పెట్టడమూ, కొంత దూరము పోవడమూ, పక్కకు తిరగడమూ, కడకు గమ్యస్థానము చేరడమూ సంభవిస్తుంది. ప్రకాశం పంతులు ద్వితీయ శ్రేణిలో చేరిన యాత్రికుడు. నలుగురితో పాటు జీవయాత్ర ప్రారంభము చేసినప్పటికీ క్రమేణ నాయకుడై ఆఖరుకు ఆంధ్రకేసరి అయినాడు. + +పూవు పుట్టగానే పరిమళము అన్నట్టు పంతులు బాల్యమునుంచీ ప్రముఖుడే. పల్లెపట్టున గాని, పట్టణాలలో గాని, ప్రధాన నగరములో గాని, చివరకు పరదేశములో గాని ఆయన ప్రాముఖ్యము ఎప్పుడూ ప్రకట మవుతూనే ఉన్నది. సహజముగానే దృఢగాత్రు డైన వానికి బుద్ధివైభవము తో డైనప్పుడు ప్రాముఖ్యము కలగక తప్పదు. కృష్ణానదికి దక్షిణమున రాతి భూమిలో పుట్టుక, సావాసగాండ్లతో సాము గరిడీలు, స్వచ్ఛందవృత్తి, అనూచాన సంపదను బట్టి ఆరువేల నియోగికి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0020.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6c4dea7fbd45e205b22bcf02e0e5c2e3db2d8eb9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0020.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సంక్రమించే సహజదర్పము, ప్రథమములో సౌఖ్యము, అనంతరము అర్థనాశము, అధిక కష్టములు, ఆత్మోద్ధరణ వాంఛ - ఇవి అన్నీ కదంబ ప్రాయము అయి పంతులు అద్భుత వ్యక్తి అయినాడు. దు:ఖాభి భూతుడు కానివాడు ధీరుడు కాలేడు. ఆదినుంచి నేటివరకు ఆంధ్ర కేసరికి వివిధ వ్యథలు కలుగుచునే ఉన్నవి. అందుచేతనే అంతటి ద్రఢిమ ఏర్పడి అంతరాయములలో ఆయన ప్రముఖుడే కాని, పరాఙ్ముఖుడు కావడము లేదు. + +మొన్న మొన్నటి వరకు ఆంధ్రుడికి సంపన్న న్యాయవాదే గణ్యుడు. అందుచేతనే ఆనాడు పంతులు న్యాయవాద వృత్తిమీద మనసుపోయి మదరాసు లా కాలేజీలో చదవడమూ, రాజమహేంద్రవరములో వకీలుగా ఉండడమూ సంభవించినది. ఊర్ద్వదృష్టి ఉన్నవాడు ఊరుకో లేడు. ఆయన ఉత్త ప్లీడరుగా ఉండక న్యాయ విద్యలో ప్రశస్తమైన బారిష్టరు పట్టము తెచ్చుకొని రాజధానికే పోయి నిరుత్సాహ చ్ఛాయ దగ్గరకు రానీయక ధైర్యముతో అడ్డంకులను అన్నిటినీ ప్రతిఘటించి అన్ని విధముల ప్రాభవము పొందినాడు. సడలని పట్టుదల వల్లనే జయము సమకూరుతున్నది. + +అభిమానవంతుడు, ఆత్మోద్ధర ణాభిలాషి, అన్య జన లక్ష్యము లేనివాడు. అగ్రగణ్యుడు అయినప్పటికీ ప్రకాశ ప్రధాని బాల్యములో పడిన అవమానములు, అనుభవించిన కష్టములు, చేసిన చిలిపి పనులు, శృంగార చేష్టలు దాచిపెట్టకుండా నిజముగా ఉద్ఘాటించి నాడు. సహజముగా స్వచ్ఛ బుద్ధి కలవారు, ధైర్యస్థైర్యములు ఉన్నవారూ ఉన్నది ఉన్నట్టుగా సత్యము చెప్పగలరు. పంతులు ప్రకటము చేసిన విషయములు ఆయనమీద ఆదరము కలిగించడమే కాక, అన్యులకు ఆదర్శము కూడా అవుతవి. కృతజ్ఞతా మాధుర్యము "జీవిత యాత్ర"లో చాలా తావుల వెల్లివిరిసింది. ప్రత్యుపకార పరిమళము బహుస్థానాలలో వాసించినది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0021.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0021.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dfdc70ae6b43eba9d7c48f1be65bdfd950df1cc2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0021.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పురుష పుంగవము ఆత్మ లాభముతో సంతుష్టి చెందక అన్య క్షేమము ఆకాంక్షిస్తుంది. ఉత్తముడు దేశ సౌభాగ్యము కోసము నిజశక్తులు వినియోగిస్తాడు. దేశసేవ వివిధ విదాల జరుగుతుంది. ఉత్తేజకములైన ఉపన్యాసములవల్ల గాని, ఉత్తమ పత్రికా నిర్వహణమువల్ల గాని, ఉదారాచరణవల్ల గాని పురుషుడు కర్మవీరుడు కాగలుగుతాడు. పంతులు వీ టన్నిటిలో పరిశ్రమ చేసి కలికాప్రాయముగా అంతర్నిహితమైన దేశభక్తిని కమనీయ కుసుమముగా వికసింపజేసినాడు. మహాపురుషుల సాంగత్యమువల్లను, సహజ ప్రతిభవల్లను ఆంధ్రకేసరికి పంచాశద్వర్ష ప్రాంతములో జీవ యాత్రలో లక్ష్యము గోచరించింది. + +ఈ గ్రంథములో వివృతమైన వ్యక్తికీ, నాకు సుపరిచితమైన మూర్తికీ వ్యత్యాసము కనపడడము లేదు. ఆయన మాటల వలెనే ఇందులో పలుకులు కూడా తేటలు. రచన సానపెట్టిన రత్నమువలె రమణీయము. విస్తరించి విశేషములు చెప్పినట్లయితే మరింత దీప్తి కలిగేది తాత్పర్యార్థము తలపోసినట్ట యితే కథానాయకుడు ఆంధ్ర కేసరి అని అన్వర్థము అవుతుంది. + +సాహితీ సమితి, తెనాలి,1946 ఆగష్టు 20..శివ శంకర శాస్త్రి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0025.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0025.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7d0aa6fa2c2ad457bee07080ef0d5c1939ed28e9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0025.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +సమయాల్లో పొలాలకికూడా వెళ్ళి వ్యవసాయపు పనిపాటల్లో పాల్గొనేవారు. ముఖ్యంగా దూడలకి గడ్డి సేకరించడం వాళ్ళ అభిమాన విషయం. + +మా రెండో మేనత్తగారైన నరసమ్మ గారికి అప్పట్లో అద్దంకి పరగణా ఉత్తరఖండంలో చేరిన కొరెసపాడు గ్రామంలో వివాహం చేశారు. ఆవిడికి నరసింహం, నారయ్య అని ఇద్దరు కుమాళ్ళు. + +మా తండ్రి గారు సుమారు 30 వ ఏట కనపర్తి గ్రామం వారు వినోదరాయుడుపాలెలలో కనపర్తి కామాక్షమ్మగారి ఏకైక పుత్రిక సుబ్బమ్మ గారిని వివాహం చేసుకున్నారు. ఆమెవల్ల ఆయనకి సంతానం ఆరుగురు. అందులో మొదటి ఇద్దరూ ఆడవాళ్ళు. మూడో సంతానం నేను. నా తరవాత శ్రీరాములు. అతని తరువాత అన్నపూర్ణ అనే ఆడపిల్ల. ఆమె సుమారు 13 సంవత్సరాలు జీవించి, వివాహం అయిన తరువాత చనిపోయింది. ఆమె తరరువాత మా నాయనగారు చనిపోయిన రెండు మాసాలకి జానకిరామయ్య జన్మించాడు. ఈ సందర్భంలో మా తండ్రిగారి జీవితాన్ని గురించీ, నేను స్వయంగా ఎరిగినంతవరకు ఆ కాలంలో ఉండే జీవిత వ్యవహారాలని గురించి కొంచెం వ్రాస్తాను. + +మా తల్లిదండ్రుల్లో మొదటి ఆయన రాఘవయ్యగారు తిరుపతి వెళ్ళిపోయినట్లు లోగడ వ్రాశాను. తరవాత కొంతకాలానికి మిగిలిన వారు వల్లూరులో ఉన్న ఇల్లూ, భూములు పంచుకుని కాలక్షేపం చేశారు. క్రమంగా మా తండ్రులందరికీ కుటుంబాలు పెరిగిపోయి, భూమిమీద వచ్చే ఆదాయాలతో జీవనం చెయ్యడం సాధ్యంకాని రోజులు వచ్చాయి. నా పుట్టుకకి పూర్వమే అల్లాంటి నిక్కచ్చి కనిపించింది. మా తండ్రిగారు, ఆ ఆదాయంతోనే నా అక్కగార్లిద్దరికీ వివాహాలు చేశారు. వారిద్దరినీ మంచి సాంప్రదాయమూ, భూవసతి కలిగిన కుటుంబాలలో ఇచ్చి వివాహం చేశారు. + +ఆ కాలంలో వాళ్ళ జీవితాలు మంచి హుందాగానూ, గంభీరం గానూ, నిగ్రహంతోనూ గడిచిపోయేవి. కుటుంబాల్లో అన్యోన్యప్రేమాతిశయాలు చాలా ఎక్కువగా ఉండేవి. ఆస్తిపాస్తులలో వ్యష్టిగా ఉన్నా, ప్రేమానుబంధాల్లో సమష్టి భావమూ, ఏకతా ప్రతి నిమిషమూ కన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0026.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0026.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..07619c51ad338b18863f0f0eb5acba9f5d79520d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0026.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +బడుతూ ఉండేవి. జీవితావసరాలు కలిసి పంచుకుని అనుభవించే లక్షణం ఒక పవిత్రతగా భావింపబడేది. ఈనాడు మన కళ్ళఎదట కనబడే స్వార్థం ఆ రోజుల్లో అంతగా కనబడేది కాదు. సుమారు అర్ధశతాబ్దం పైనాటి ఆ రోజుల సంగతి తలుచుకుంటే, నాకు, అది అంతా ఒక స్వప్నంలో తోస్తుంది. + +మనుష్యుల్లో ఉండే ప్రేమాతిశయాలు గంభీరంగా కనపడేవి. ఆనాడు మనుష్యులికి కావలసిన వస్తువిశేషాలు కూడా బహు స్వల్పమే. మా తండ్రులందరూ దేశంలో తయారైన నూలులో అక్కడి సాలెవాళ్ళు తయారుచేసిన బట్టలే కట్టుకునే వారు. 1702 వగైరా మల్లుల భ్రమలు అప్పటికి లేనేలేవు. నే నయితే స్వయంగా ఎరగను కాని, మా అమ్మగారు చెప్పిన దానిని బట్టి చూస్తే మా యిళ్ళలో కదురు కవ్వాలు ఆడడం వల్లనే లేమి అనేది లేకుండా ఉండింది. ఈనాడు మట్టి పాత్రలంటే ఐశ్వర్యవంతులం అనుకునేవాళ్ళు న్యూనతగా చూస్తారు. ఆ కాలంలో గౌరవకుటుంబాల లెఖ్ఖలో ఉన్న మా యిళ్ళల్లో కూడా మట్టిపాత్రల్లోనే వంటకాలు జరిగేవి. ఆనాటి జీవితంలో విశేషం ఏమిటంటే, నాణెం ఎంత సకృత్తుగా కనిపించినా జీవితావసరాలు, మర్యాదలు ఎంతమాత్రం లోపించేవి కావు. కుటుంబం ఎంత పెద్దదైనా పండుగలు, పబ్బాలు వచ్చినపుడు కూతుళ్ళు, అల్లుళ్ళు, కోడళ్ళు అంతా కలిసి వేడుకలు చేసుకోవడమూ, అంతా సాలెవాళ్ళు తయారు చేసి యిచ్చిన నూతన వస్త్రాలు ధరించడమూ, 'ఇది లోటు' అనే మాట లేకుండా తృప్తిపడడమూ ఉండేది. ఇందలో బంధుమర్యాదలూ, స్నేహ మర్యాదలు కూడా లోట్లు లేకుండా జరుగుతూ ఉండేవి. ఈనాటి పద్ధతులతో పోల్చి చూసుకుంటే ఆ రోజుల్లో జీవితమే పరిపూర్ణమైనదనీ, సుఖప్రజమైనదనీ తోచక తప్పదు. గతించిన రోజులన్నీ మంచివిగానే తలవడం లోకంలో ఉన్నదే. అందులోనూ ఆ రోజుల సంగతి తలుచుకుంటే "సత్యయుగం అంటే అదేనా?" అనిపిస్తుంది. + +ఇంతటితో మా పూర్వులగాథ విరమించి స్వీయ గాథకి వద్దాము. నేను పుట్టిన తేదీ నాకు సరిగ్గా తెలియదు. నా దగ్గిర ఎక్కడా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0027.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0027.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a347049d96e271f2b6e3325971745aaa6f773af8 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0027.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఏవిధమైన ఆధారాలు, - అంటే జాతకం వగైరాలు లేవు. నేను పుట్టినపుడు మా నాయనగారు నా జాతకం వ్రాయించినట్లు తెలిసింది. కానీ, నాకు జ్ఞాపకం వచ్చి నేను దాన్ని సంపాదించడానికి ప్రయత్నం చేసేసరికి జాతకం వ్రాసిన దైవజ్ఞుడు పిల్లుట్ల పిచ్చయ్యగారు మరణించడం చేతను, మేము దేశాంతరాలు పట్టి ఉండడంచేతనూ అవి లభ్యమయింది కాదు. తరవాత, నా పుట్టిన తేదీ అవసరమైనప్పుడు మా అమ్మగారితో సంప్రదించగా నిర్ధారణయిన సంవత్సరం 1872. ఆ సంవత్సరం సరి అయినదే అనడానికి తరవాత అనేక నిదర్శనాలు కనిపించాయి. + +అప్పటికి మా ఇద్దరు అక్కగార్లకి కొంచెం ఆదాయం వచ్చింది. వాళ్ళిద్దరికీ వయస్సు తేడా నాలుగు సంవత్సరాలు. నాకూ మా రెండో అక్కగారికీ వయస్సు తేడా నాలుగు సంవత్సరాలు. అంతే కాకుండా, మా అన్నదమ్ములకీ, అక్క చెల్లెళ్ళకీ ఒక్కొక్కరికి మధ్య వయస్సు తేడా సరిగ్గా నాలుగు సంవత్సరాలు. నాకు సుమారు నాలుగైదు సంవత్సరాల వయస్సుండగా ధాత సంవత్సరం నాటి దారుణకాటకం వచ్చింది. ఆ కరువు సంగతి నాకు బాగా తెలుసును. అప్పటికి మా అక్కగార్లిద్దరికి జరిగిన వివాహాలు నేనెరుగుదును. అందుచేత 1872వ సంవత్సరమే నా స్థిరమైన జన్మ సంవత్సరంగా నిర్ధారణ చేసుకోవచ్చును. + +నేను 1872వ సంవత్సరంలో కనపర్తి గ్రామంలో మా మేనమామల ఇంట్లో జన్మించాను. నేను పుట్టిన తరవాత ఒక సంవత్సరం పాటు అక్కడే ఉండి, వల్లూరు వచ్చినట్లు మా అమ్మగారి వల్ల వినికిడి. నేను పుట్టిన రెండు మూడు సంవత్సరాలకి దేశంలో అనావృష్టి అధికమై మా నాయనగారికి వల్లూరు భూముల వల్ల వచ్చే ఆదాయంలో కుటుంబపోషణ దుస్తరం అనిపించింది. దానివెంట ధాత సంవత్సరపు కరువు. ఇక చెప్పేదేముంది? ఆయనకి ఇంకొక ఉపజీవనం సంపాదించాలనే సంకల్పం కలిగింది. ఆ రోజుల్లో మా నాయనగారితోనూ, మా పెద్ద మేనత్తగారితోనూ ఆ పొలాల్లో తిరుగులాడడం నాకిప్పటికీ జ్ఞాపకం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0028.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..345e2ac10c64b22a848ac438d6f0683419abf5b6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0028.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఉంది. కరువు రోజుల్లో ఆహారం తక్కువైనపుడు మా మేనత్త గారు ఆకుకూరలు ఎక్కువగా సంగ్రహంచి అన్నం కన్న ఆకుకూరలు ఎక్కువగా పెట్టడం కూడా నాకు జ్ఞాపకం వుంది. + +నాకు 5 ఏళ్ళు వచ్చేవరకూ మా నాయనగారు అతి కష్టంగా కాలక్షేపం చేశారు. ఈ కాలంలోనే నా అప్పగార్ల వివాహాలు, నాకు ఉపనయనమూ కూడా చేశారు. ఉపనయనం నాటికి నాకింకా 5 ఏళ్ళు పూర్తికానట్టు మా అమ్మగారు చెప్పింది. నాకు ఇంచుమించుగా 5 ఏళ్ళు వెళ్ళగానే ఉపనయనం చేసినట్లు ఆమె చెప్పింది. ఉపనయనం విషయంలో నాకు జ్ఞాపకం ఉన్న దల్లా అరుగుమీద కూర్చోబెట్టి సంధ్యావందనం చెప్పడం! మా పురోహితులైన పిల్లుట్ల చెంచయ్య గారు ఎంతో కష్టం మీద నన్ను అరుగుమీద కూర్చోబెట్టి సంధ్యావందనం చెప్పేవారు. + +ఇక అప్పటి చదువు విషయం. నా అక్షరాభ్యాసం వల్లూరులో వెంకటప్పయ్య అనే ఆయన వీధి బడిలో. ఆయన నాకు ఓనమాలు నేర్పిన ఆది గురువు. ఆయన విద్యే నాకు మొదటి పునాది రాయి. అయితే, ఆయన శుశ్రూషవల్ల ఇప్పటికీ నాకు వున్నవి ఆనాటి తొడపాయసాలు! ఆయన చదవకపోతే చర్మం వూడి చేతుల్లోకి వచ్చేటట్లు పట్టేవాడు! అంతే కాకుండా, నన్ను బడికి పంపడానికి మావాళ్ళు పడిన పాట్లు కూడా నాకు కొంచెం జ్ఞాపకం ఉన్నాయి. చేతులూ కాళ్ళూ కట్టి ఈడ్చుకువెళ్ళి బడిలో వెయ్యడమూ, నేను ఆ బంధనాలు తెంచుకోవడమూ కూడా నాకు కొంచెం జ్ఞాపకం! నా వీధిబడి చదువు వల్లూరులో కొంతవరకు అయిన తరువాత కుటుంబ నిర్వహణం కోసం మా నాయన గారు వేరొక గ్రామానికి మారదలచుకొని నన్ను అద్దంకి గ్రామంలో మా పెద్దబావగారైన పోరూరి నరసింహంగారి వద్ద అప్పచెప్పారు. + +ఆయన ఆ గ్రామలో వీధిబడి నడుపుకుంటూ, గౌరవంగా కాలక్షేపం చేస్తూ ఉండేవారు. ఆ బ్రాహ్మడు నాకు పునాదికట్టుదిట్టంగా చదువు చెప్పాడు. కాని, ఆ చదువుకోసం ఆయన నాతో పడ్డ బాధ నాకు తెలియాలి; ఆ పరమేశ్వరుడికి తెలియాలి! అల్లా నన్ను పెద్ద అల్లుడిదగ్గిర \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0029.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0029.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..677a392cb2516222bfaafba30a77cd67eaa332d7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0029.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చదువుకి అప్పజెప్పి మా నాయన గారు వెంకటగిరి సంస్థానంలో ఉద్యోగ సంపాదన కోసం వెళ్ళారు. ఆయన అక్కడ ఎందరో ప్రముఖుల్ని ఆశ్రయించి చిట్టచివరికి నాయుడుపేట దగ్గిర సువర్ణముఖి నది ఒడ్డున మేనకూరు ఒంటు పారుపత్యందారు ఉద్యోగం సంపాదించారు. పారుపత్యం దారు అంటే ఈ రోజుల్లో సముద్దారు అన్నమాట. ఆ రోజుల్లో ఆయన జీతం ఎనిమిది రూపాయలు. ఆయన, కుటుంబం వల్లూరులో ఒదిలివేసి, రెండు సంవత్సరాలపాటు ఆ ఊళ్ళో కష్టపడి ఉద్యోగం చేశారు. + +రెండు సంవత్సరాలు అయిన తరువాత కుటుంబం నాయుడుపేట పంపించారు. అప్పటికే అద్దంకిలో నా వీధిబడి చదువై పోయి ఇంగ్లీషు చదువు ప్రారంభానికి నాయుడుపేట చేరాను. అప్పటికే నాయుడుపేటలో ఒక ఇంగ్లీషుస్కూలు ఉండింది. మా తమ్ముడు శ్రీరాములు, నేనూ ఆ స్కూల్లో చేరాము. మా నాయనగారు మా చదువుకోసం నాయుడుపేటలో ఉండి, మేనకూరు మొదలైన గ్రామాల పని చూస్తూ ఉండేవారు. ఆ రోజుల్లో రెవిన్యూ వసూళ్ళు ధాన్యాదుల్లోనే జరుగుతూ ఉండేవి. నేను మా నాయనగారితో అప్పుడప్పుడు గ్రామాల్లోకి వెడుతూ ఉండడం కూడా జరిగేది. అల్లాంటపుడు రైతులు పిల్లవాడు వచ్చాడని మెహనతుగా రూపాయీ, అర్ధా బహుమతిగా ఇచ్చేవారు. నేను అవి అన్నీ ఒక డబ్బాలో జాగ్రత్తపెడుతూ ఉండేవాణ్ణి. పెద్ద పెద్ద దస్తరాల ముందుకూర్చోబెట్టి ఆయన అప్పుడప్పుడూ నాచేత లెఖ్ఖలు కూడా వ్రాయిస్తూ ఉండేవారు. + +అప్పట్లో వెంకటగిరి సంస్థానం గురించి కొంచెం వ్రాస్తాను. ఆ రోజుల్లో వెంకటగిరి సంస్థానం ఉత్తరఖండం, దక్షిణఖండం అని రెండుభాగాలుగా ఉండేది. ఒక్కొక్క ఖండానికి ఒక్కొక్క పేష్కారు అధిపతి. పేష్కారు కింద అమల్‌దారు అని 30 రూపాయల ఉద్యోగి ఉండేవాడు. ఆయన కింద మా నాయనగారు పారుపత్యందారు ఉద్యోగం చేసేవారు. ఈ సంస్థానంలో అప్పటికే తక్కువజీతాలు, లంచగొండితనం, ఆశ్రయింపులు, వుద్యోగం నిలకడ లేకపోవడం, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0030.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0030.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b52809140e3976bfea143ab8bf50ec5437548e0a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0030.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మొదలైనవి ఉంటూ ఉండేవి. ఆ రోజుల్లో బి.ఏ పరీక్షలో ఉత్తీర్ణత పొందడం అంటే ఘనమైన మాట! అప్పట్లో నారాయణస్వామిచెట్టి అనే ఆయన బి.ఏ అయి, పేష్కారు వుద్యోగంలో ప్రవేశిస్తే ఆయనకి బి.ఏ నారాయణస్వామిచెట్టి అనే పేరు వచ్చింది. ఇల్లాంటి సంస్థానంలో మా నాయనగారు రెండుసార్లు ఉద్యోగం పోగొట్టుకుని, మళ్ళీ అనేకమైన ఆశ్రయింపులు ఆశ్రయించి ఉద్యోగం సంపాదించుకున్నారు. + +నాయుడుపేటలో నా చదువు గురించీ, జీవితాన్ని గురించీ కొంచెం విస్తరించి వ్రాస్తాను. నాయుడుపేటలో ఒక గవర్నమెంటు స్కూలు ఉండేది. అందులో ఫస్టు, సెకండు, థర్డు, ఫోర్తు, అప్పరు ఫోర్తు అని అయిదు క్లాసులు ఉన్నట్లు జ్ఞాపకం. ఆ క్లాసుల్లో బ్రాద్‌షా రీడర్లు చదువుతూ ఉండేవాళ్ళం. ఆ రోజుల్లో ఇంగ్లీషు తెలుగు వగైరాలతోబాటు ఉర్దూ కూడా చెబుతూ ఉండేవారు. నేను ఆలీబేగ్ అనే సాహేబుల కుర్రవాడితో కలిసి ఉర్దూ చదవడం జ్ఞాపకం ఉంది. నాయుడుపేటలో చదువుకునే రోజుల్లో నేను బుద్ధిమంతుణ్ణి అనిపించుకున్నానని చెప్పవీలులేదు. వయస్సు ఎంతో లేకపోయినా, స్కూలులో ఉన్న అల్లరి పిల్లలలో మనపేరు మొదటిదిగా ఉండేది. + +నాకు, ఎక్కడికి వెళ్ళినా రెండురకాల మిత్రుల స్నేహాలు తటస్థపడుతూ వుండేవి. పరమపోకిరీల స్నేహం ఒకవైపున! బుద్ధిమంతులు, సంపన్న గృహస్థులు, విద్యావంతులు మొదలైన పెద్దవాళ్ళ స్నేహం రెండోవైపున! కానూరి రంగడు అని ఒకడు ఉండేవాడు. అతని అసలు పేరు రంగారావు. అతను మాధ్వుడు. అతనితో మొదటి స్నేహం సాము, గరిడీ, కుస్తీలు, చెడుగుళ్ళు మొదలైన వాటిల్లో. అతనొక చిత్రమైన మనిషి. రోజూ అతను సువర్ణముఖి ఒడ్డున వుండే ఆంజనేయస్వామికి కోడిగుడ్లు నైవేద్యం పెట్టి ఆ ప్రసాదం అందరికీ ఇస్తూండేవాడని ప్రతీతి. చాలామంది, "అతను దుర్మార్గుడు; చదువూ సంధ్యా లేనివాడు; అల్లాంటి వాడితో నీకు స్నేహం ఏమి?" టని నన్ను మందలించేవారు. నాకు అతని స్నేహం వల్ల అలవాటయినవి బడి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0031.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0031.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..65026160d98564a084ae8afb05f590d4360f48c1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0031.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పూర్వగాధ + +పిల్లలని ఏడిపించడం, వాళ్ళ పుస్తకాలు పారవెయ్యడం, ఉపాధ్యాయుల్ని వుడికించడం మొదలైన ఘనకార్యాలు! + +ఒకసారి పుదూరు సుబ్రణ్యయ్యరు అనే మాష్టరుగారు బోర్డువైపు తిరిగి లెఖ్ఖలు చెబుతూ వుండగా నేను వేళ్ళాడుతూ వున్న ఆయన గోచీ కుర్చీకి కట్టాను. దాంతో బెత్తాల దెబ్బలు, మొట్టికాయలు మొదలయిన శిక్షలన్నీ సంపాదించాను! అంతే కాదు! నన్ను స్కూలు లోంచి డిస్మిస్ చేశారు. ఈ సంగతి మా నాయనగారికి తెలిసి, ఆయన ఆ రోజుల్లో అక్కడ డిప్యూటీకలెక్టరుగా వుండే అడక్కి నారాయణ రావుగారి నాశ్రయించగా, ఆయన దయ వల్ల మళ్ళీ స్కూల్లో ప్రవేశించాను. + +కాని మరికొద్ది రోజులకే ఇంకొక తవ్వాయి వచ్చింది. అప్పట్లో అల్లాడి ఆదెయ్య కొడుకు సూర్యనారాయణ అప్పర్ మిడిల్ క్లాసు చదువుతూ ఉండేవాడు. అతను నన్నేదో తిరస్కారంగా మాట్లాడి కొట్టేసరికి, నేను అతని ఇంగ్లీషు టెక్స్టు పుస్తకం ఎత్తుకుపోయి సువర్ణముఖి నది ఒడ్డున ముక్కలు ముక్కలుగా చింపివేశాను. ఆ చింపడం నా వెనకాలే ఉన్న యానాది వాడొకడు చూసి, నేను చింపి పారవేసిన కాగితం ముక్కలన్నీ తెచ్చి నా వెనకాలే స్కూల్లో అప్పజెప్పాడు. దాని ఫలితంగా నాకు మళ్ళీ బెత్తం ప్రహరణాలు జరిగించి, డిస్మిస్ చేశారు. తిరిగి ఆ డిప్యూటీ కలెక్టర్ మూలంగానే ఆ స్కూల్లో పునఃప్రవేశం లభించింది. + +ఈ సారి ఆయన నన్ను ఇంటికి పిలిపించి, "ఎందు కల్లాంటి తప్పుపని చేశా?" వని అడిగారు. నేను నిర్భయంగా వున్నది వున్నట్లు చెప్పాను. ఆ క్రితం రోజున అతను నన్ను కొట్టాడనీ, అతను నాకన్న పెద్దవాడవడం చేత మళ్ళీ కొట్టలేననీ, కాబట్టి పగ తీర్చుకోవడానికి ఈ పని చేశాననీ చెప్పాను. దాంతో ఆయన మందలించి మళ్ళీ స్కూల్లో ప్రవేశపెట్టాడు. నాకు ఒకవంక ఇల్లాంటి అల్లరి స్నేహాలున్నా, రెండోవంక పెద్దవాళ్ళతో స్నేహాలు కూడా వుండేవి. అప్పుడు నరసింహరాజు అనే ఒకాయన బి.ఏ చదువుతూ వుండే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0033.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a17892e5a5575c8b588e3f403991012eff279b91 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0033.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఆవిడ ఇంట్లో నన్ను భోజనానికి కుదిర్చారు. ఈ కాలంలోనే వల్లూరు గ్రామంలో మాకు వున్న భూములుపైని కాటకం చేత పన్నులు చెల్లకపోవడంవల్ల, వెంకటగిరి ఎస్టేటు వారు వాటికి జప్తులు పెట్టి, వేలం పాడించి అమ్మించారు. మా నాయనగారు నాయుడుపేటలో వుండగానే వల్లూరులో మా పెత్తండ్రులు స్థితి కూడా చితికిపోయింది. వల్లూరు కరిణీకం చేస్తూవున్న అప్పాస్వామిగారి అప్పుడే మరణించారు. ఆయన పిల్లలు చిన్నవాళ్ళవడంచేత కరిణీకం ఇంకొక కుటుంబంలోకి సంక్రమించింది. ఆనాడు కరిణీకాలు జమీన్ దారుల కటాక్షం మీదనే ఆధారపడి వుండేవికదా! + +1884 వ సంవత్సరంలో మా నాయనగారి ఆకస్మిక మరణంతో నా జీవితంలో ఒక పెద్ద అగాధం ఏర్పడింది. మా నాయన గారికి అప్పుడప్పుడు శూలనెప్పి వస్సూఉండేది. ఆయన ఆ శూలనెప్పితోనే 1884 సంవత్సరంలో మల్లాంలో స్వర్గస్థులైనారు. ఆయన ఇంకా జీవించి ఉండగానే నాకు నాయుడుపేటకి కబురు వచ్చింది. కాని, నేను ఊరు చేరుకునే సరికి ఆయన ప్రాణం పోయింది. అప్పటికి మా తమ్ముడు జానకిరామయ్య 3వ మాసం గర్భంలో ఉన్నాడు. శ్రీరాములుకి 8 సంవత్సరాలు. అప్పటికి మా చెల్లెలు అన్నపూర్ణ వయసు సుమారు 4 సంవత్సరాలు. అప్పటికి అప్పగా ర్లిద్దరూ కాపరాలకి వెళ్ళారు. ఈ స్థితిలో కుటుంబభారం అంతా మా తల్లిగారి మీద పడింది. ఈ సంసారం పోషించడానికి ఆమెకి ఉన్న సాధనాలు కూడా కొరతపడిపోయాయి. పిత్ర్యం ఖర్చయిపోయింది. తండ్రిగారి స్వార్జితంలో నిలవ అనేది శూన్యం. ఈ స్థితిలో మాకు కలిగిన విపత్తునుగురించి తెలియపరచగా మా మేనమామగారు కొంతకాలానికి వచ్చి, మమ్మల్ని ఆదరించి, ఆ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0034.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0034.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ab5aa99f7e8ffd23cbb40cc5de28229d75d04924 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0034.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఊరినించి కనపర్తి తీసుకువెళ్ళారు. ఆ తరవాత మేము కనపర్తి శివారు వినోదరాయడుపాలెం గ్రామంలో కొంతకాలం ఉన్నాము. + +మా తమ్ముడు జానకిరామయ్య అక్కడే జన్మించాడు. అతను జన్మించిన కొద్దిరోజులకి మా అమ్మగారికి మా కుటుంబం భవిష్యత్తు విషయమై ఆత్రత హెచ్చయింది. మా మేనమామల కుటుంబం కూడా సామాన్యమైన మధ్య తరహా కుటుంబమే. మా అమ్మగారికి వారిపైన ఆధారపడి ఈ సంసారం అంతా అక్కడ ఉంచడం ఎంతో అభిమానంగా ఉండేది. ఆ కాలంలో కుటుంబ నిర్వహణం అంటే చాలా దుస్తరమైన పని. ఉన్న భూమిలోనే సంవత్సరాని కంతకీ కుటుంబానికి కావలసిన ధాన్యాదులూ, దూడలికి కావలిసిన మేతా పండించుకోవలసి వచ్చేది. మా మేనమామల ఊళ్ళోవాళ్ళ స్థితిగతులు నాకు ఇప్పటికీ స్మరణకి వస్తున్నాయి. నేను కూడా తరచు పొలం వెళ్ళి మంచె మీద కాపలా కాస్తూ ఉండేవాణ్ణి. వాళ్ళీ పొలంలోనే నాలుగు మూలలా నాలుగు రకాల తినుబండారపు ధాన్యాదులు -- అంటే జొన్న, పెసర, కంది, మినుము, పరిగె, పత్తి మొదలైనవి -- పండించేవాళ్ళు. అల్లాగ మనుష్యుల కాయకష్టంమీద జీవించవలసిన రోజుల్లో ఒక సంసారంమీద ఇంకొక సంసారం పడడం అంటే మాటలా? + +అప్పటికే ఇంగ్లీషు చదువుల ప్రాభవం ప్రారంభమైంది. కాస్త ఇంగ్లీషు చదువుకున్న వాళ్ళంతా పెద్ద పెద్ద ఉద్యోగాల్లో చేరడం, ఇంగ్లీషు పరీక్షలు ఇంటి పేళ్ళవడం ప్రారంభించాయి. అంటే బి.ఏ నారాయణస్వామి, యఫ్.ఏ శేషగిరి అయ్యారు అన్వర్థ నామాలు ఏర్పడ్డాయి. అందుచేతనే మా నాయనగారు మొదటినుంచీ మమ్మల్ని ఎల్లాగైనా ఇంగ్లీషు చదువు చదివించాలనే శ్రమపడుతూ ఉండేవారు. ఆడపిల్లల పెళ్ళిళ్ళు అనే పెద్ద సమస్య తేలిపోయింది కనక, మమ్మల్ని ఇంగ్లీషు చదువుల్లో ప్రవీణుల్ని చెయ్యాలని ఆయన కోరిక. మా అమ్మగారు ఆయన కోరిక ఎల్లాగైనా సఫలం చెయ్యాలని సంకల్పించుకుంది. మా నాయనగారు పోయినప్పుడే మా అమ్మగారు "పువ్వులు అమ్మిన చోట కట్టెలు అమ్ముకోవలసి వస్తుందేమో!" అని అంటూఉండేది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0036.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..acb648f398eb755f0fbfef4ae5f56ab6df0a286e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0036.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +అక్కడనించే మిడిల్ స్కూలు పరీక్షకి హాజరై మొదటి తరగతిలో ఉత్తీర్ణుణ్ణయ్యాను. + +అప్పటి హెడ్మాస్టరు సుందరశివయ్య అనే ఆయన, కొంచెం చదివితే పనికొచ్చే పిల్లల్ని ఇంటికి తీసుకెళ్ళి వాళ్ళకి ప్రత్యేకంగా చదువు చెప్పేవాడు. అల్లాంటి వాళ్ళల్లో నేనూ ఒకణ్ణి. అక్కడ కూడా ప్రవర్తన విషయంలో మనకి మామూలు యోగ్యతా పత్రికే సంప్రాప్తమైంది! పోకిరీ పిల్లల సహవాసం, జబర్ దస్తీ, మాష్టర్లని ధిక్కరించడం మొదలైన గుణాలు మన్ని వదలనే లేదు. బొంగరాలు, గోలీలు, మొదలైన ఆటల్లో మనది అందివేసిన చెయ్యి. సామాన్యంగా చెడుగుడు ఆటకి పెండేసి బద్దని నేనే! క్రికెట్టు ఆటలో రెండు జట్లుండేవి. ఒక జట్టులో నా పేరు ప్రధానంగా ఉండేది. ఇంతకీ ఈ ఆటలకి డబ్బు కావాలి గదా! ఆ డబ్బు మన దగ్గిర లేదు. అందుచేత అల్లాంటి వాళ్ళం అంతా కలిసి, చిన్న ముఠాగా చేరి, బజారులో వస్తువులమ్మే వాళ్ళ కళ్ళలో కారం కొట్టి డబ్బు సంపాదించే వాళ్ళము. నిరంతరం ఈ డబ్బు కోసం తడుముకోవడమే ఒక ఆలోచనగా ఉండేది. + +ఒక రోజున మా ముఠా అంతా చేరి, "ఈ డబ్బు సంపాదించడం ఎల్లాగా?" అనే ఆలోచనలో పడ్డాము. మా ముఠాలో అద్దేపల్లి అప్పడు అనే అతను మంచి గట్టివాడు. ముఠా కంతటికీ ఏకైక నాయకుడు! మేమంతా కలిసి అతని నాయకత్వం కింద డబ్బు సంపాదించడానికి ఒక పన్నాగం పన్నాము. ఒంగోలికి చేరి వున్న రంగారాయుడు చెరువు కింది పొలంలో వరిగె పండి కోతకి సిద్ధంగా ఉంది. మేము రాత్రి రాత్రి ఆ పంట కోసి, అమ్మి, డబ్బు సంపాదించడానికి నిశ్చయించి, రాత్రి 12 గంటలకి కోత ముగించి, కట్టలు కట్టి నెత్తిన పెట్టుకున్నాము. ఇంతలో ఆ కాపలా వాడికి మెళకువ రావడమూ, వాడు కేకలు పెట్టగా నలుగురూ లేచి మమ్మల్ని పట్టుకోవడమూ జరిగాయి. + +అప్పట్లో మా జట్టు నలుగురు. ఆ నలుగురిలో నేనే చిన్నవాణ్ణి. మాలో మస్తాన్ అని ఒక సాహేబుల కుర్రవాడు ఉన్నాడు. మేము కొంతసేపు ధైర్యసాహసాలతో ప్రతిఘటించాము. కాని, చివరికి దొరికి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0037.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0037.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc3ba9c2f8bac72bce7080b0e29dcf64cab36341 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0037.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పోయాము. వాళ్ళు మమ్మల్ని పట్టుకుని పోలీసులికి అప్పజెప్పే లోపల మా పెద్దవాళ్ళు నలుగురూ వచ్చి వాళ్ళ పంట వాళ్ళ కిప్పించారు. ఇంతకీ చేను కోతకి సిద్ధంగా ఉంది కదా! ఆ రయితుకి ఖర్చు లేకుండా కోత అయిందని పెద్దమనుష్యులంతా తగాదా తీర్చారు. ఆ దొంగతనం వల్ల కలిగిన న్యూనత మూలంగా మేము ఎవళ్ళం కూడా రెండు రోజుల దాకా ఇళ్ళకి వెళ్ళలేదు. ఆ రోజుల్లో ముఠాకి 'ఊట్' కంపెనీ అనే పేరు వచ్చింది. నాకు అప్పటికే నవులూరి రమణయ్య అనే ఒక పోకిరీ సహవాసం లభ్యమైంది. వాడి పెత్తండ్రి పురుషోత్తం అనే అతను బాగా వడ్డీ వ్యాపారం చేసి డబ్బు సంపాదించాడు. అతని తమ్ముడి కొడుకే ఈ రమణయ్య. ఇతను తన జబరదస్తీ వల్ల 'కింగ్ ఆఫ్ ఒంగోలు' అనే బిరుదు సంపాదించాడు. వాడు కూడా ఆ పొలం దోపిడీలో ఉన్నాడు. + +ఈ కాలంలోనే నా జీవితాని కంతకీ మార్పు తెచ్చిన నాటకాల ప్రకరణం ప్రారంభం అయింది. నాకు లోవర్ ఫోర్తు చదువు పూర్తి అయ్యేసరికి పూనా కంపెనీ ఒంగోలు వచ్చింది. వాళ్ళు హిందీలో నాటకాలు ప్రదర్శించేవారు. అప్పుడు వాళ్ళు ప్రమీలా స్వయంవరం, పీష్వా నారాయణరావు వధ, ఉషా పరిణయం, కీచక వధ మొదలైన నాటకాలు ఆడారు. మేమంతా నాటకాలు చూచాము. మాకు అప్పట్లో అల్లాంటి నాటకాలు ఆడాలనే సంకల్పం కలిగింది. మా సంకల్పానికి తోడు ఆ ఊళ్ళో నాటకాలంటే చెవి కోసుకునే ఉండదల్లీ సాహేబు అనే ఆయన ఉండేవాడు. నాకు పితృసమానులు, నా జీవితాభివృధ్ధి కంతకీ మూలకందమూ అయిన ఇమ్మానేని హనుమంతరావు నాయుడుగారు కూడా అక్కడ మిషన్ స్కూల్లో ఉపాధ్యాయు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0038.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0038.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1cf50b155bc22d5767791cbb678fc91ffb3a8199 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0038.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +లుగా ఉండి నాటకాలంటే అభిమానంగా ఉండేవారు. ముందు ఆయన్ని గురించి విపులంగా వ్రాస్తాను. + +అల్లాంటి స్థితిగతుల్లో నేను నాటకాలు పాత్రధారణ ప్రారంభించి, ఆడవేషాల్లో కొంచెం పేరు ప్రఖ్యాతులు సంపాదించాను. పీష్వా నారాయణరావు వధలో నారాయణరావు పాత్రలో నారాయణరావు పాత్ర నేనే ధరించేవాణ్ణి. అందులో మనకీర్తి బాగా వ్యాపించింది. అందువల్లనే ఊళ్ళో ఉన్న ఉండదల్లీ సాహేబు, హనుమంతరావుగార్లకి అభిమానపాత్రుణ్ణి అయ్యాను. ఆ నాటకాల యావ కొంతవరకు నన్ను ఇతరమైన చిలిపి పనులనుండి కాపాడింది. ఉండదల్లీ సాహేబు మేనల్లుడు ఒకడు మాతో వేషాలు వేసేవాడు. ఎప్పుడూ నాకు తురకల సహవాసం ఉంటూనే ఉండేది. ఆ ఉండదల్లీ సాహేబు ఉర్దూలో పండితుడు. ఆయన ఉర్దూలోనే నాటకాలు వ్రాసేవాడు. మేము తెలుగు లిపిలో ఆ ఉర్దూ వ్రాసుకుని నాటకాలు కంఠస్థంగా వల్లించేవాళ్ళము. ఈ స్థితిలోనే ఒకవైపున నాటకాలూ, రెండోవైపున చదువూ సాగిస్తూ, నేను మిడిల్ స్కూలు పరీక్షకి తయారు కావలసివచ్చింది. + +నేను ఈ నాటకాల్లో తిరుగుతూ వుంటే మా అమ్మగారు, అమ్మమ్మగారు కూడా చాలా బాధపడుతూ వుండేవారు. కాని, నేనెప్పుడూ వారి అదుపు ఆజ్ఞల్లో లేకుండా వుండడంవల్ల నన్నేమీ చెయ్యలేకపొయ్యేవారు. కన్న ప్రేమ వల్ల నేను చేసే ఆకృత్యాలన్నీ కాసుకుంటూ వచ్చేవారు. బయట ఎంత అల్లరి చేసినా స్కూల్లో చదువు విషయంలో ఏ లోపమూ లేకపోవడంవల్ల కొంత తృప్తిపడుతూ వుండేవారు. నేను ఆ మిడిల్ స్కూలు పరీక్షకి వెళ్ళడం ఒక బ్రహ్మాండమైన పని అయింది. హోటలు పెట్టుకున్నా మా దారిద్ర్యం తీరలేదు. అందువల్ల వచ్చే ఆదాయం కుటుంబ పోషణకీ, నా చదువుకీ సరిపోయేది కాదు. అందుచేత మా అమ్మగారు నన్ను సంపన్న గృహస్థుల ఇళ్ళల్లో వారాలకి అప్పజెప్పింది. బ్రతికి చెడిపోయిన సంసారం అనే మర్యాద వల్ల ఊళ్ళో వాళ్ళు మా అమ్మగారిని సామాన్యంగా వంటపూటి వాళ్ళని చూసేటట్లు చులకనగా చూసేవాళ్ళు కారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0039.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0039.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ddbe463f06fd6e99950caf5c777ca3cd32d1c617 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0039.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఆ కాలంలో ఒంగోలు ప్లీడర్లు అంతా తెలుగు ప్లీడర్లే. అందులో నాగరాజు సూర్యనారాయణరావు అనే ఒక తెలుగు ప్లీడరు ఉండేవాడు. ఎప్పుడైనా నాకు ఏ పుస్తకాలకైనా డబ్బు తక్కువైతే మా అమ్మగారు నన్ను ఆయన దగ్గరకు పంపించేది. మా కుటుంబం పూర్వపు ప్రతిష్ఠ మన్నించి ఆయన నేను ఎప్పుడు వెళ్ళినా ఆప్యాయంగా నాలుగు అణాలు ఇచ్చేవాడు. ఇప్పటికీ ఆయన నా కళ్ళలో మసులుతూనే వున్నాడు. ఇల్లాంటి నిక్కచ్చిలో మిడిల్ స్కూలుకి 3 రూపాయలు దరఖాస్తు కట్టవలసి వచ్చింది. నేను ఒంగోలుకి 35 మైళ్ళ దూరంలో వున్న మా బావగారి యింటికి నడిచి వెళ్ళాను. + +తీరా నడిచి వెళ్ళాక మా బావగారు సాయం చెయ్యలేకపొయ్యారు. కాని నడక అనేది మనకి కొత్త కాక పోవడంవల్ల అట్టే ఆశాభంగం కలగలేదు. నాకు ఒంగోలుకి 10 మైళ్ళలో ఉన్న మా చిన్నక్కగారి ఊరు కొత్తపట్నానికి, మా మేనమామల ఊరు వినోదరాయడిపాలానికి, ఇంకా ఆ దగ్గిర గ్రామాలకీ... నడిచివెళ్ళడం అనే అలవాటు వుంటూనే వుండేది. ఆ నాటి నడక సత్తువే యిప్పటికీ నన్ను బలిష్టంగా వుంచిందని నా నమ్మకము. మా బావగారి దగ్గిర ఆశాభంగం అయ్యాక -- పాపం! మా అమ్మగారే తను కట్టుగునే పట్టుబట్ట తాకట్టు పెట్టి ఆ మూడు రూపాయలు తెచ్చి ఇచ్చింది. ఆ గండంతో నా మిడిల్ స్కూలు పరీక్ష పూర్తి అయింది. + +మిడిల్ స్కూలు పరీక్షకి వెళ్ళడానికి ముందే నా మనస్సులో రెండు అభిప్రాయాలు వుండేవి. ఒంగోలులో మా ఇల్లు మునసబు కోర్టుకి యెదురుగా వుందని ఇదివరకే వ్రాశాను. ఆ కోర్టులో ప్లీడర్లు లాంగు కోట్లు వేసుకుని తిరుగుతూ, డబ్బు సంపాదిస్తూ వుంటే నాకు కూడా ప్లీడరీ చెయ్యాలనే సంకల్పం కలిగింది. ఆ లాంగు కోటు మీద ప్రేమ చాలావరకు వెళ్ళింది. మిడిల్ స్కూల్లో చదువుతూ వుండగానే ఒక లాంగుకోటు కుట్టించాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0041.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0041.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c9e1f74bbda52f3c271502201b33b7568c25de64 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0041.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అందు మూలంగా ఆయనతో నాకు కలిగిన సాహచర్యాన్ని గురించీ, ఇదివరకే వ్రాశాను. ఈనాటికీ ఆయనే నా జీవితానికి మార్గదర్శకుడు అనీ, నా అభివృద్ధికి మూలకారకుడు అనీ కృతజ్ఞతాపూర్వకంగా విశ్వసిస్తాను. + +అందుచేత, ఆయన్ని గురించి కొంచెం వ్రాస్తాను. ఆయన తండ్రిగారు కొత్తపట్నంలో కరిణీకం చేస్తూ వుండేవారు. వారిది ఆది వెలమకులం. ఎప్పుడో వారి పూర్వులది బందరు కావచ్చును. కాని, హనుమంతరావునాయుడుగారి తండ్రిగారు కొత్తపట్టణంలో కరిణీకం సంపాదించారు. సామాన్యంగా గుంటూరుజిల్లాలో కరిణీకం బ్రాహ్మణుల కుటుంబాల్లోనే వుండేది. అయితే, ఆ ఊరికిమాత్రం ఇది ఈ ఆదివెలమ కుటుంబానికి ఎట్లా సంక్రమించిందో నేను చెప్పలేను. ఈ నాటికీ ఆ కరిణీకం ఇమ్మానేనివారి కుటుంబంలోనే వుంది. మెట్రిక్యులేషన్ అయి, మాష్టరీ ప్రారంభించేసరికి హనుమంతరావు నాయుడుగారికి సుమారు 25 సంవత్సరాల వయస్సుంటుంది. ఆయన లెక్కల్లో చాలా ప్రతిభావంతులని ప్రతీతి. ఆయన మెట్రిక్యులేషన్ పాసయి మెట్రిక్యులేషన్ క్లాసుకీ, దాని కింది క్లాసులకీ లెక్ఖలు చెప్పేవారు. అంతేకాకుండా యఫ్.ఏ., బి.ఏ. పరీక్షలకి చదివేవాళ్ళు కూడా ఆయన దగ్గిరికి వచ్చి లెఖ్ఖలు నేర్చుకుంటూ ఉండేవాళ్ళు. ఇంగ్లీషు వ్యాకరణం మొదలయినవి చెప్పడంలో కూడా ఆయనకి మంచి పేరు వుండేది. అప్పటికే బి.ఏ. చదువుతూ ఉండిన కొండా వెంకటప్పయ్యగారిని ఆ రోజుల్లో లింగంగుంట వెంకటప్పయ్య అనేవారు. వారి ఊరు లింగంగుంట కావడమే దీనికి కారణము. కొంపల్లి కోటిలింగం, మన్నారు కృష్ణయ్య మొదలయినవారు మా నాయుడుగారి శిష్యులే. వారంతా అక్కడే మెట్రిక్యులేషన్ పాసయి లెఖ్ఖలు మొదలయిన విషయాల్లో ఆయనదగ్గిర సంశయనివారణం చేసుకుంటూ ఉండేవాళ్ళు. ఆంధ్రదేశంలో అఖండ గణితశాస్త్రవేత్తగా ప్రఖ్యాతి పొందిన పాంచాలవరపు సుబ్బారావు కూడా ఆన శిష్యుడే. నాకు కేవలం అదృష్టం వల్ల ఆయన శిష్యరికం లభించింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0042.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0042.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2947b5040e80a14339c81e891604315f03c1a73f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0042.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +నేను మిడిల్ స్కూలు పరీక్ష పాసవడంతోనే నా దగ్గిర బంధువులు అంతా నన్ను ఏదైనా నౌఖరీలో ప్రవేశించమని చాలా బాధపెట్టారు. వాళ్ళు అందరూ "ఎంతకాలం మీ అమ్మగారు నీకోసం ఇల్లా పాటుపడా"లని అంటూ ఉండే వాళ్ళు. ఆ రోజుల్లో మిడిల్ స్కూలు పరీక్ష మొదటి తరగతిలో పాసవడమంటే మెట్రిక్యులేషన్ పాసవడంతో సమానమే. అందుచేతనే నాకు వాళ్ళు అల్లాంటి సలహా ఇచ్చారు. నా దృష్టి మాత్రం యిదివరలో చెప్పినట్లు పై చదువుమీదా, తరవాత, ప్లీడరీమీదా వుండేది. మా అమ్మగారు కూడా మరి రెండు సంవత్సరాలపాటు చదివితేనే మంచిదని నిశ్చయించింది. అందుచేత నేను చదవడానికే నిశ్చయించాను. ఈ చదువుకు నెలజీతం ఒక సమస్య! ఈ సమస్య పరిష్కారం చేసి నా జీవితం అభివృద్ధిలోకి తీసుకువచ్చినది హనుమంతరావునాయుడు గారే. + +ఆయన మిషన్ స్కూల్లో ఉపాధ్యాయులని వ్రాసే వున్నాను. ఆ రోజుల్లో ఆ మిషన్ స్కూలుకి మాన్లీ అనే ఆయన ప్రధానోపాధ్యాయుడుగా వుండేవాడు. ఆయన అర్హులయిన బీదవిద్యార్థులకి వేతనాలిప్పించి అనేకమంది కృతజ్ఞతకి పాత్రులయ్యారు. నాటకాల పరిచయంలో నాయందు కలిగిన అవ్యాజ కరుణ వల్ల హనుమంతరావునాయుడుగారు నన్ను ఆయన దగ్గిరికి తీసుకువెళ్ళి సిఫారసు చేశారు. దానికి ఆయన అంగీకరించారు. + +దాంతో నా కష్టం గట్టెక్కింది. మిడిల్ స్కూల్లో చదివే కాలంలో కూడా హనుమంతరావు నాయుడుగారు రాత్రిళ్ళు నాకు ఇంటి దగ్గర ప్రత్యేకంగా పాఠాలు చెప్పేవారు. ఆనాటి విద్యావిధానంలో మిడిల్ స్కూలుకే చాలా లెఖ్ఖలు వుండేవి. హనుమంతరావునాయుడు గారి బోధనలో ఉండే విశేషం యేమిటంటే ఆయన ఒక్కసారి పాఠంలో సూత్రం చెబితే అది తలకెక్కి దానినిబట్టి అల్లాంటి కొత్త సూత్రాలు అవగాహన చేసుకునే శక్తి కలుగుతూ వుండేది. + +మాన్లీ దొరగారి స్కూల్లో హనుమంతరావు నాయుడుగారి శిక్షణకింద ఐదవతరగతి చదివాను. ఐదవతరగతి అంటే మెట్రిక్యు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0043.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0043.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b750f58607de8193af89e0329a35d4da9f4c1e1c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0043.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +లేషన్ కింద క్లాసు. ఈ రోజుల్లో వెనకటి అల్లరి చాలావరకు తగ్గింది. చదువుకి సంబంధించని పని అల్లా, ఒక నాటకాల గొడవే. + +ఇంతలో వేసవికాలపు సెలవులు వచ్చాయి. అప్పటి హనుమంతరావు నాయుడుగారి కుటుంబస్థితి కొంచెం వ్రాస్తాను. అప్పటికి ఆయన బంధువులు అంతా రాజమహేంద్రవరంలో మంచి పదవుల్లో వున్నారు. ఆయన ఒక్కరూ మాత్రం యిక్కడ వున్నారు. 30 రూపాయల జీతంతో కుటుంబం గడవడమే కష్టము. అందులోనూ నాయుడుగారు డబ్బు లక్ష్యం లేకుండా ఖర్చుపెట్టే మనిషి. ఆయనకి అప్పటికి నలుగురు పిల్లలు వుండేవారు. ఇంకా ముసలితల్లి ఒక ఆవిడ వుండేది. ఆయన యింత సంసారమూ ఈదుతూ పైగా నాబోటి శిష్యుల భారం కూడా వహిస్తూ వుండేవారంటే, ఆదాయం చాలక అప్పుల్లో పడడంలో ఆశ్చర్యమేముంది. + +ఆయన భార్య లక్ష్మమ్మగారు మహా ఇల్లాలు. ఆమె పచ్చని తాళిబొట్టు తప్ప మెళ్ళో యెప్పుడూ వేరే ఆభరణాలు యేవీ ధరించి యెరగదు. నాయుడుగారికి అప్పుల బాధ మితిమీరిన సమయంలో ఆమె వేసవికి రాజహేంద్రవరం పోయి తన బంధువుల్ని అందరినీ చూడాలని కోరింది. కొంత తర్జనభర్జన అయ్యాక నాయుడుగారు కూడా దానికి అంగీకరించారు. కాలవలు కట్టివేసిన రోజులవడం వల్ల నాటు బళ్ళమీద ప్రయాణం చెయ్యవలసివచ్చింది. వాళ్ళు అల్లా ప్రయాణానికి సంకల్పించుకున్నప్పుడు నాయుడుగారితో నాకు వుండుకున్న చనువును బట్టి చిరకాలంగా నా మనస్సులో వున్న కోరిక వెలిబుచ్చి, "నేనుకూడా రాజమహేంద్రవరం వస్తా" నని చెప్పాను. "మీ వాళ్ళు నాతో పంపడానికి అంగీకరించరు. నేను మళ్ళీ సెలవలు అయ్యాక వస్తానులే!" అని నాయుడుగారు అన్నారు. + +నేను ఇంట్లో యీ సంగతి చెప్పినప్పుడు మావాళ్ళు నన్ను వెళ్ళవద్దని వారించారు. "అంతదూరం ఆయనతో వెళ్లడం యెందు"కని అన్నారు. కాని, నాకు రాజమహేంద్రవరం చూడాలని వున్నదనీ, వెళ్ళక తప్పదనీ పట్టుబట్టాను. మొండుపట్టు పట్టడం మనకి అలవాటే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0044.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0044.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bdf4433c675a52140c81b6289b9f995ef4b1b42c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0044.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కనక యింట్లోవాళ్ళు విధిలేక చిట్టచివరికి అంగీకరించారు! నాయుడుగారు కూడా మా ఇంటికి వచ్చి, "అంత పట్టుదలగా ఉన్నప్పుడు పంపండి. నేను జాగ్రత్తగా తీసుకువస్తాను" అని చెప్పారు. మా అమ్మమ్మగారు "మా వాడికి భోజనం ఎల్లాగ?" అని ఆతృతగా అడిగింది. నాయుడుగారు "అతని కేమీ లోటు రానివ్వ" నని మా అమ్మమ్మగారికి ధైర్యం చెప్పారు. + +నాయుడుగారు, ఆయన భార్య, నలుగురు పిల్లలు, తల్లి, నేనూ కలిసి ఆంచె బళ్ళమీద ప్రయాణం ప్రారంభించాము. అక్కడికి రాజమహేంద్రవరం 180 మైళ్ళ దూరంలో వుంది. బెజవాడ గ్రాండు ట్రంకు రోడ్డుమీద 90 మైళ్ళు, బెజవాడనించి విఝ్ఝేశ్వరం 90 మైళ్ళు. అప్పట్లో బెజవాడ నాలుగు మకాముల్లో చేరేవాళ్ళం. అప్పటికాలంలో సామాన్యంగా రాత్రిళ్ళంతా ఏ 20 మైళ్ళో నడవడమూ, పగలు సత్రాలున్నచోట మకాములు చెయ్యటమూ. ఒక ప్రయాణ పద్ధతిగా వుండేది. కావలిస్తే, మకాముల్లో బెజవాడవరకూ అంచె బళ్ళు సిద్ధంగా దొరికేవి. కాని, బెజవాడనించి రాజమహేంద్రవరం వరకూ మాత్రం బళ్ళు సులువుగా దొరికేవి కావు. దారి కూడా చాలా భయంకరంగా వుండేది. దారి పొడుగునా అరణ్యమార్గంలా కనబడేది. దానికితోడు ఎడ్లు కూడా నాసిరకం అయితే బెజవాడనించి రాజమహేంద్రవరం చేరేసరికి సుమారు 10 రోజులు పట్టేది. దారిలో ప్రతి మకాము దగ్గిరా నాయుడుగారు నాకు ప్రత్యేకంగా బ్రాహ్మణుల ఇంట్లో భోజనం ఏర్పాటుచేసి, ఆయనా, కుటుంబమూ, అంతా వంట చేసుకునేవారు. + +ఇల్లాగ రెండువారాలు ప్రయాణం చేసి విఝ్ఝేశ్వరం చేరుకున్నాము. అక్కడ గోదావరి దాటి రాజమహేంద్రవరం చేరాము. ఒంగోలునించి గుంటూరు వరకు దారి పొడుగునా కొండలూ, గుట్టలూ వున్నాయి. మకాముల్లో నీటి సౌకర్యాలు లేక దేశం బొగులు బొగులు మంటూ వుండేది. ఆ రోజుల్లో కాస్త కృష్ణ సమీపించేసరికి పచ్చని నేల కనబడేది. దారిలో దొంగల భయం కూడా వుండేది. అందుచేత బళ్ళు ఒంటరిగా కదిలేవి కావు. ఆ ప్రయాణంలోనే మేము ఏలూరులో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0045.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0045.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..877db893b4474844eacb4598364591870cbcba35 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0045.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఆగినప్పుడు నాయుడుగారు నాకు రత్నకంబళ్ళ నేత చూపించారు. అప్పుడే జాగ్రఫీ పుస్తకాలలో "ఏలూరు రత్నకంబళ్ళకి ప్రసిద్ధి" అని చదువుకున్నాము. ఆయన అది చూపించడానికి నన్ను సత్రం వెనకాలవున్న రత్నకంబళ్ళు నేసేవాళ్ళ యిళ్ళకి తీసుకువెళ్ళారు. అనేకులు - అందులో ముఖ్యంగా మహమ్మదీయులు - ఈ వృత్తి వల్ల జీవించేవారు. ఆ రోజుల్లో ఆ వ్యాపారం మంచి వృద్ధిలో వుండేది. + +రాజమహేంద్రవరం చేరడానికి పడవప్రయాణం చేస్తూన్నప్పుడే నా హృదయం ఉత్సాహంతో ఉప్పొంగింది. ఆ నది వైశాల్యమూ, గాంభీర్యమూ నన్ను వివశుణ్ణి చేశాయి. రాజమహేంద్రవరంలో దిగుతూవుండగానే - ఆ రోజుల్లో ఆ పట్టణపు ఐశ్వర్యం సూచించే కలప కార్ఖానాలు, పడవలమీద దిగిన బస్తాల గుట్టలూ - కనిపించాయి. అక్కడే కొత్త పడవల నిర్మాణాలూ, పాతపడవల మరమ్మతులూ కూడా జరుగుతూ వున్నాయి. రాజమహేంద్రవరంలో దిగేసరికి మా నాయుడుగారి దగ్గర చదువుకున్న ఇతిహాసమూ, రాజరాజనరేంద్రుడి చరిత్రా, సారంగధరుడి కథా, భారతం రచించిన కవుల గాథలూ, ఇత్యాదులన్నీ స్ఫురణకి వచ్చాయి. వేసవికాలం సెలవలు గడవడం తోనే వెళ్ళిపోదామనే సంకల్పంలో ఉండడంవల్ల నాయుడుగారు నాకు ఆ ఊళ్ళోవున్న ముఖ్యమైన ప్రదేశాలన్నీ చూపించారు. + +సారంగధరుడి మెట్ట, దానిమీద కాళ్ళు నరకబడిన సారంగధరుడి శిల, చిత్రాంగి మేడ, రత్నాంగి మేడ, పావురం వాలినచోటు, మొదలైనవన్నీ చూపించారు. కోటిలింగాల క్షేత్రం దగ్గరకి తీసుకువెళ్ళి, ఆ లింగాలన్నీ చూపించారు. నేను అవన్నీ లెక్కపెట్టడం ప్రారంభించి, "కోటీ లేవేమి?" అని నాయుడుగారిని అడిగాను. ఆయన అవన్నీ ఒకప్పుడు వుండేవనీ, క్రమంగా కరిగిపోయి నదీ గర్భంలో జీర్ణమయి వుంటాయనీ చెప్పారు. మేము రాజమహేంద్రవరం చేరిన కొద్దిరోజులకి కాలవలు వదలడం వల్ల రహదారీ పడవల మీద రామచంద్రపురం, అమలాపురం, మొదలైన గ్రామాల్లో వున్న నాయుడుగారి చుట్టాల ఇళ్ళకి వెళ్ళాము. ఆ పడవప్రయాణాలు చాలా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0046.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0046.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..088664751adb89bf6175bc5c62e5dec01836a3da --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0046.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +కులాసాగా వుండేవి. ఆ ప్రయాణాల్లోనే గోదావరి మహానది విస్తీర్ణమూ, ప్రయోజనమూ బాగా అవగాహన అయ్యాయి. + +అప్పట్లో రాజమహేంద్రవరం అంటే నేటి పాతపట్టణం మాత్రమే. ముఖ్యమైన భవనాలల్లా చిత్రాంగీ రత్నాంగుల మేడలే. అప్పటికీ గోదావరి గట్టు లేదు. బ్రిడ్జి అసలే లేదు. నేటి ఆర్యాపురానికంతటికీ రెండో మూడో ఇళ్ళు ఉండేవి. మిగతావన్నీ కలప అగితీలే. ఇన్నీసుపేట కొంచెమే వుండేది. గచ్చు కాలవలు లేకపోయినా డ్రెయినేజీ వగైరాలు చక్కగా వుండేవి. + +నేను రాజమహేంద్రవరం చేరేసరికి అప్పట్లో కొద్దిమంది న్యాయవాదులు వుండేవారు. అప్పటికి ఆంధ్రభీష్మ న్యాపతి సుబ్బారావు పంతులు, మాతర్ల సుబ్బారావు నాయుడు, మాదిరెడ్డి వెంకటరత్నం నాయుడుగార్లు బి.ఏ, బి.ఎల్ పాసయి ప్లీడరీ చేస్తున్నారు. జిల్లా కోర్టు, మునసబు కోర్టూ ఒక పాత ఇంట్లో వుండేవి. ఏలూరు రాజ్యలక్ష్మీ నరసింహంగారు, నేతి సోమయాజులుగారు మొదలయిన వారు ప్లీడర్లు. సరిపల్లి సాంబశివరావు, గోపాలకృష్ణమ్మ, దామరాజు నాగరాజు ప్రభృతులు పట్టాలు పొందిన ప్లీడర్లు. ఇక పాండిత్య విషయంలో, అప్పటికే వీరేశలింగం, వడ్డాది సుబ్బారాయుడుగార్ల పేర్లు మోగి పోతున్నాయి. వారిద్దరికీ సాహిత్యసంబంధమైన ఈర్ష్య వుండేది. సంస్కృత పండితుల్లో కల్లూరి వెంకటరామశాస్త్రులుగారి కీర్తి బాగా వుండేది. అప్పుడు శుద్ధ గ్రాంథిక భాషలో మాట్లాడతారని పేరుపొందిన కొక్కొండ వెంకటరత్నం గారికి కూడా మంచి ప్రసిద్ధి వుండేది. + +మా సెలవలు పూర్తి కావచ్చాయి. నాయుడుగారి భార్య లక్ష్మమ్మగారికి మొదటినించీ బంధువులకి సమీపంగా రాజమహేంద్రవరంలో వుండాలనే కోర్కె వుండేది. ఒంగోలులో అప్పులు పెరిగిపోవడం వల్లా, ఆ అప్పులు తీరే మార్గం కనిపించకపోవడం వల్లా ఆమె కోరిక మరింత దృఢపడింది. ఆమెకి రాజమహేంద్రవరంలోనూ రామచంద్రపురంలోనూ వుండే బంధువులంతా, "అంతదూరంలో ఏమిటా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0048.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0048.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8233de2f2000763c87af78b885ae278345e23a70 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0048.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఎదట కనిపించాను. ఆయనకి ఎక్కడలేని సంతోషమూ కలిగింది. ఆపైన కొంత సంభాషణ అయ్యాక "పోనీ నువ్వుకూడా ఇక్కడే చదువుకోరాదా?" అని అడిగారు. దానిమీద నేను, "మా వాళ్ళంతా అక్కడ వున్నారు కదా! నన్ను ఇక్కడ ఎవ్వరు చూస్తారు?" అన్నాను. దాని మీద ఆయన "అక్కడ మాత్రం ఎవ రున్నారు? మీ అమ్మగారూ, అమ్మమ్మగారూ కష్టపడవలసిందే గదా? ఇక్కడే నాతోపాటు తంటాలు పడకూడదా?" అని ఆప్యాయంగా అన్నారు. + +ఒక్కక్షణం అట్టే ఆలోచించాను. నా జీవితంలో అది ఒక అపూర్వమైన ఘడియ! అదే ఈ జీవితం యావత్తూ ఇల్లాగ పరిణామం చెందడానికి మూలకారణమైన నిమిషం! "Life is a series of Accidents" అంటే జీవితమంతా "ఆకస్మిక ఘటనావళి" అనే మాటల్లో ఎంతో అర్థం వుంది. నాకు పడవే అంది, ఒంగోలు తిరిగి చేరితే జీవితం ఏమి అయి వుండేదో, ఎట్లా పరిణమించేదో పరమేశ్వరుడికే ఎరుక! నేను పడవ దాటిపోయి వెనక్కి రావడమూ నాయుడుగారికి మనస్తాపం కలిగి నన్ను తమ దగ్గర వుండమనడమూ. రెండూ కూడా దైవఘటనలే! ఒక్కక్షణం ఆలోచించి చేతులో ఉన్న బట్టలమూట అలాగే కింద పడవేసి, "మీ అభిప్రాయం అల్లా వుంటే సరే ఉండిపోతాను!" అన్నాను. వెంటనే ఆ థీయిష్టిక్ హైస్కూల్లోనే 5 వ క్లాసులో రెండో అర్ధసంవత్సరంలో చేరాను. ఆ రోజుల్లో చదువులికి దేశమంతా ఒకటే పాఠ్యవిధానం వుండడంచేత స్కూలు మారడంవల్ల చదువు కేమి ప్రతిబంధకం కలగలేదు. నాయుడుగారు నా విషయమై ఏలూరి లక్ష్మీనరసింహంగారికి శిఫారసు చేసి, 'విద్యార్థివేతనం' కూడా సంపాదించారు. ఇల్లాగ దైవికంగా రాజమహేంద్రవరంలో చదువుకి ప్రవేశించాను. ఈ సంగతి మా వాళ్ళకి ఉత్తరం వ్రాస్తే వాళ్ళు చాలా బాధపడ్డారు. కాని, నాయుడుగారితో వుండడంవల్ల వాళ్లు మనస్సులు కొంత సమాధానపరచుకున్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0050.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0050.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a76a70d918c9ba920675b883d339a2360f0657ac --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0050.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +వరసకి, మా నాయనగారు ఏ పెద్దబళ్ళళ్ళోనూ చదవలేదు. ఏ డిగ్రీలు సర్టిఫికెట్టులూ పొందలేదు. జీతం ఎనిమిదిరూపాయలైనా. అప్పట్లో ఆయన ఆ చదువుతోటే ఎనిమిది ఊళ్ళపైన రెవిన్యూ అధికారు చేసి జీవనం చెయ్యగలిగారు. ఆ చదువు ఉపాధికి మార్గంగా ఉండేది. మా నాయనగారు చిన్ననాడు చదువుకున్న భారత భాగవతాలు నిరంతరమూ పారాయణ చేస్తూ, తమ ఆత్మోద్ధరణకి కృషి చేస్తూ వుండేవారు. మా అమ్మమ్మగారు, పెద్దత్తగారు ఎక్కువ చదువుకోకపోయినా, భారత భాగవత రామాయణాదికథలు యావత్తూ కంఠస్థంగా నేర్చుకుని, మమ్మల్ని ఒళ్ళో కూర్చోపెట్టుకుని అవన్నీ ఉపదేశం చేసేవారు. ఆ విద్యా విధానపు ఆదర్శం జాతీయమైనది; విశాలమైనది. ఈ నూతన విద్యకి ఆదర్శం నౌఖరీ, ధనసంపాదనా, స్వార్థమూనూ. + +ఎప్పుడైతే మిడిల్‌స్కూళ్ళ చదువు పూర్తిచేసినవాళ్లూ, మెట్రిక్యులేషన్ పాసైనవాళ్లూ కూడా పెద్దపెద్ద ఉద్యోగస్థులై అమితంగా ధన సంపాదనలో పడ్డారో, అప్పుడే దేశంలో విద్యాదర్శాలు క్షీణించాయి. ఆంగ్లేయ పాలకులు కూడా తమ రాజ్యానికి వేళ్ళు పారించడానికి మన దేశీయ సంస్థల నన్నింటినీ క్రమక్రమంగా పెకలించారు. ఆ రోజుల్లో పంచాయతీ పద్ధతిని న్యాయ నిర్ణయం చేసుకోవడం అమలులో ఉండేది. ఆ పద్ధతి తొలగించి కోర్టుల పద్ధతి స్థాపించారు. దాంతో కాని మన పతనం ప్రారంభంకాదు. ఆ కోర్టులకీ జడ్జీలూ, వకీళ్ళూ కావాలి గదా! అందుకోసం ముందుగా ఆంగ్లేయ పాలకులు మన సంఘంలో వుండే పెద్దల్ని ఏరి, వాళ్ళకి పెద్దపెద్ద పదవులుఅంటగట్టారు. క్రమంగా కొంచెం చదువు - అంటే ఏ మిడిల్‌స్కూలు చదువో - చదువుకుంటే జిల్లా మునసబీ అయ్యేది. అందుచేత దేశంలో వివేకవంతు లనబడే వాళ్ళ దృష్టి అటు మళ్ళింది. జనం ఇంగ్లీషు చదువులికి తియ్య నీటికి చేప లెక్కినట్లు ఎక్కారు. క్రమంగా మెట్రిక్యులేషను పాసయిన వాళ్ళ సంఖ్యా, ఎఫ్. ఏ. ల సంఖ్యా, బి. ఏ. ల సంఖ్యా పెరిగింది. దాంతో పాలకులు ప్లీడరీలకీ, నౌకరీలకీ అర్హతలు ఏర్పరిచారు. అప్పట్లో ఈ చదువుల్లోకి వెళ్ళినవాళ్ళంతా ఉద్యోగస్థులై \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0052.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0052.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9faefbaa788b4e339962d4d1fb9e774e73802343 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0052.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +1886 లో నేను థీయిస్టిక్ హైస్కూలులో శివకుమారస్వామి శాస్త్రిగారి ప్రధానాధ్యాపకత్వం కింద, 5 వ క్లాసు చదివాను. ఆ రోజుల్లో హనుమంతరావు నాయుడుగారు నేనంటే ఎంతో ఆప్యాయంగా వుండేవారు. 1886 లో కమిటీ ఆధ్వర్యంకింద వుండే ఇన్నీసుపేటహైస్కూలు, ఏలూరి లక్ష్మీ నరసింహంగారు స్థాపించిన థీయిస్టిక్ హైస్కూలూ కలిసిపోయాయి. ఇన్నీసుపేట హైస్కూలు కమిటీవాళ్లు స్కూలు, ఆధ్వర్యవమూ కూడా ఏలూరి లక్ష్మీనరసింహంగారికే అప్పచెప్పారు. అల్లా ఏకమైన ఆ స్కూల్లో మెట్రిక్యులేషన్ చదివాను. ఆ స్కూలు మొదట కాలేజీదగ్గిర వుండే పూరి ఇంట్లో వుండేది. తరవాత అక్కడినించి నాళంవారి సత్రానికి ఎదురుగా వున్న చిత్రపు నరసింహారావుగారి ఇంట్లోకి మార్చబడింది. ఆ స్కూలుకి వేదం వెంకటాచలంగారు ప్రథానోపాధ్యాయులుగా వుండేవారు. + +ఈ కాలంలో రాజమహేంద్రవరంలో కూడా నాటకాల గొడవ ప్రారంభం అయింది. నేను రాజమహేంద్రవరం చేరేసరికే కందుకూరి వెంకటరత్నం, దాసు మాధవరావు ప్రభృతులు ఇంగ్లీషులో షేక్సుపియర్ నాటకాలు ఆడుతూ వుండేవారు. మా హనుమంతరావు నాయుడుగారికి వుండే నాటకాల పిచ్చికి అంతం లేదుగదా! దాంతోబాటు మాకు పిళ్లారిసెట్టి త్రయంబకరావు అనే ఒక కంట్రాక్టరు తోడైనాడు! అతను ఆనాటి నాటకాలకి కావలసిన డబ్బూ, హంగూ సమకూర్చేవాడు. + +సుప్రసిద్ధకవిశేఖరులైన బ్రహ్మశ్రీ చిలకమర్తి లక్ష్మినరసింహం గారు అప్పటికి మెట్రిక్యులేషను పాసయ్యారో లేదో జ్ఞాపకం లేదు. అప్పటికి ఆయనదృష్టి ఇంకా బాగానే వుండేది; కళ్ళు జబ్బుగా వుండడమే గాని అంధత్వం రాలేదు. అప్పట్లో ఆయనకి అంత ప్రసిద్ధిలేదు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0053.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0053.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..191265a88b4dd643658eb5d0b5f9c7943b313cc1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0053.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మాకు ఆయన నాటకాలు వ్రాయడమూ, మేము ఆడడమూ జరుగుతూ వుండేది. కొన్ని నాటకాలు ఆయన మా కోసమే వ్రాశారంటే ఏమీ అతిశయోక్తి లేదు. + +నాకు గయోపాఖ్యానం, పారిజాతాపహరణం నాటకాల సంగతి బాగా జ్ఞాపకం వుంది. గయోపాఖ్యానంలో నేను గయుడి భార్య అయిన చిత్రరేఖ వేషమూ, ఆ తరవాత వెంటనే అర్జునుడి వేషమూ వేసేవాణ్ణి. హనుమంతరావు నాయుడుగారు గయుడి వేషం వేసేవారు. వెంకటకృష్ణుడు, రామకృష్ణుడు అని ఇద్దరు నటులు వుండేవారు. సామాన్యంగా రామకృష్ణుడు ప్రధానపాత్ర ధరిస్తూ వుండేవాడు. అయినాల తాతయ్యనాయుడు సంజయుడి వేషం వేసేవాడు. ఇంతకాలమైన తరవాత నాకిప్పుడు మిగిలిన వాళ్ళపేర్లు జ్ఞప్తికి రావడంలేదు. సామాన్యంగా ఈ నాటకాలకి ముఖ్యపాత్రలం నేనూ నాయుడుగారే. నాకు ఈ నాటకాల గొడవవల్ల "సంగీతముచేత బేరసారము లుడిగెన్" అన్నట్లు చదువు బాగా సాగలేదు. + +సాగకపోవడమే కాదు! నాకు 1887వ సంవత్సరం డిసెంబరులో మెట్రిక్యులేషన్ పరీక్షపోయింది. అంతేకాక, ఈ నాటకాల మూలాన్ని రౌడీ జనాభాతో భేటీ రావడం, ఒక విధమైన నిర్లక్ష్యమైన జీవితానికి అలవాటుపడడం జరిగింది. హనుమంతరావునాయడుగారు ఈ నాటకాలు తయారుచేసుకుని అమలాపురం, కాకినాడ మొదలైన పట్టణాల్లో ఆడించారు.అందువల్ల అక్కడి రౌడీ జనాభాతో పౌరుష జీవనానికి, నిర్లక్ష్యమైన జీవనానికి అలవాటుపడ్డాను. 'మామూలు సాంసారిక దృష్టిలో కొంచెం న్యూనమైన జీవితంలో పడిపోతున్నానా?' అనే స్థితి వచ్చింది. హనుమంతరావునాయుడుగారు నన్ను నాటకాలలో ప్రవేశపెట్టినా, నా నైతికాభివృద్ధీ, విద్యాభివృద్ధి, క్షేమాభివృద్ధీ కావడానికి శక్తివంచన లేకుండా పాటుపడేవారు. నా లోపాలకీ, పతనానికీ ఆయన ఎంతమాత్రమూ బాధ్యులు కారు. పరీక్ష పోగానే వెంటనే మళ్ళీ రాజ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0054.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0054.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e7e6d225589f26e244cde80e1eb51bcd6cbfa144 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0054.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మహేంద్రవరం ఎందుకు వచ్చానో జ్ఞప్తికి తెచ్చుకుని ప్రైవేటుగా మెట్రిక్యులేషన్ చదివిపాసయ్యాను. + +ఈ సందర్భంలో సాధారణంగా లోకదృష్టిలో నాటకాలు నా జీవితానికి చేసిన మంచిచెడ్డలు చర్చించడం చాలా అవసరము. నాయుడుపేటలోనూ, ఒంగోలులోనూ ఉన్నప్పుడు నాటకాలవృత్తి నన్ను ఒక విధంగా చిన్నతనపు చిలిపిచేష్టలనించి తప్పించింది. కాని, ఆకతాయులతో సాహచర్యం కలిగింది. నా జీవితప్రారంభం నించేకూడా బహుశ: ఒక అదృష్టం నన్ను వెంటాడిస్తోందని చెప్పాలి. స్నేహాలవల్ల, సాహచర్యాలవల్ల జీవితం అధ:పాతాళంలోకి పడిపోయే పరిస్థితులలో పడడమూ, మళ్ళీ వాటిల్లోనించి దైవికంగా తప్పుగుని బయట పడడమూ జరుగుతోంది. అదే ఈ నాటకాల ప్రకరణంలో కూడా జరిగింది. రాజమహేంద్రవరం నాటకాలలో కూడా ఇదే జరిగింది. ఈ నాటకాలలో అభినయనైపుణ్యం చూసి పేరుపొందిన పెద్దలంతా, మన్నించి, హర్షించేవారు. + +మేము ఆ రోజుల్లో ప్రస్తుతం టౌనుహాలుకు తూర్పున ఉన్న పెద్ద ఖాళీస్థలంలో తాత్కాలికంగా ఒక పెద్ద నాటకపు హాలు నిర్మించాము. ఒకసారి మేము అందులో నాటకం ఆడుతూవుంటే, సుప్రసిద్ధన్యాయవాదులై, కాంగ్రెసు అధ్యక్షపదవి అలంకరించిన పి. ఆనందాచార్యులుగారు వచ్చి చూశారు. ఆయన అప్పుడు పిఠాపురంవారి కేసు సందర్భంలో వచ్చారు. అప్పుడు నా అభినయానికి మెచ్చి ఏదో బహుమతీ కూడా ఇచ్చారు. ఆ మెప్పు అల్లా వుండగా ఆ సంవత్సరం 1887 లో మెట్రిక్యులేషన్ తప్పించి! క్రమంగా రౌడీలతో స్నేహం చేసి కొట్లాటలు, కక్షల్లో పడ్డాను. + +ఇంతకన్నా ప్రమాదమైనది నా నైతికప్రవర్తన. నేను నా అభినయంవల్ల నాకు తెలియకుండానే కొందరు అమాయికస్త్రీల మనస్సులు కలవర పెట్టాను. ఆ కలవరంలో నేను కూడా ప్రమాదంలో పడ్డాను. చారిత్రిక పౌరాణిక నాటకాలవల్ల నటకుల్లోనూ, ప్రేక్షకుల్లోనూ కొంత జాతీయతా, స్వాతంత్ర్యభావమూ హెచ్చినా నైతికంగా కొన్ని ప్రమా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0057.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0057.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..15f6598e6d98db0102c934fa9dfe8d5256b6f741 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0057.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +దగ్గరకి వెళ్ళడం పడవ యెక్కలేకపోవడం జరిగింది. చాలాసేపు ప్రాణాల మీద ఆశ ఒదులుకొని ఆ మహానదితో యుద్ధం చేశాను. చిట్టచివరికి నేనే నా స్నేహితులికి తెడ్డు అందివ్వండని సూచించాను. దాంతో వాళ్ళు తెడ్డు అందివ్వగా దాని ఊతంమీద పడవపైకి వచ్చాను. ఈ రీతిగా మృత్యు సన్నిధికి వేంచేసి వెంట్రుకవాసి తేడాలో అక్కడి నించి బయటపడ్డాను. + +1889వ సంవత్సరంలో ప్రైవేటుగా చదివి మెట్రిక్యులేషన్ పాసయినాను. ఆ వేసవికాలంలో ఒంగోలు ఒదిలినప్పటినించీ మళ్ళీ ఒంగోలు వెళ్ళలేదు. ఆ తరవాత నేను కొద్దిరోజులపాటు రాజమహేంద్రవరంలో స్వంతంగా వండుకుని భోజనం చేసేవాణ్ణి. తరవాత కొన్నాళ్ళపాటు హోటల్లో భోజనం చేశాను. చివరికి నా చదువుకి తగిన భోజనవసతి కుదరకపోవడంతో మా అమ్మమ్మగారిని ఒంగోలునించి తీసుకువచ్చాను. మేము ఆ తరవాత ఇన్నీసుపేటలో నోరివారి ఇంట్లో ఒక చిన్నగదిలో ఉండేవాళ్ళము. + +మెట్రిక్యులేషన్ పరీక్ష పాసయిన తరవాత, "మరి ముందు సంగతి ఏమిటీ?" అనే సమస్య వచ్చింది. నా లక్ష్యమెప్పుడూ ప్లీడరీ మీదే వుండేదని యిదివరకే వ్రాశాను. రాజమహేంద్రవరంలో రౌడీ జనాభాతో జోస్తీగా వుండే సమయంలో కూడా నా మనస్సు ఆ న్యాయవాది వృత్తిమీదనే లగ్నమై వుండేది. మెట్రిక్యులేషన్ పాసవడంతోనే పెద్ద పెద్ద ఉద్యోగాలు కూడా సంపాదించడానికి అవకాశం ఉన్న రోజులవి! స్నేహితులు కొందరు "ఎన్నాళ్ళు నువ్వు నాయుడు గారిమీద ఆధారపడతావు? ఏదో మెట్రిక్యులేషన్ అయింది కనక మరి నౌఖరీలో జేర," మని సలహాయిచ్చారు. నా దృష్టి అయితే కళాశాలలో చదివి ప్లీడరీ చెయ్యాలని వుండేది. కాని నిజంగా నాయుడుగారికి నే నిచ్చేశ్రమ చూస్తే స్నేహితులు చెప్పిన సలహా న్యాయమైనదేమోననిపించింది. + +గుమస్తా పని చేస్తూ కూడా ప్రైవేటుగా ప్లీడరీకి చదివే అవకాశం వుండడం చేత చిట్ట చివరికి ఇష్టం లేకుండానే రాజమహేంద్రవరం సబ్ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0059.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0059.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0b8fa7d4ab8d0dc59aa6525cabee90a6047ef0d0 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0059.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +డానికి సందేహించారు. చివరికి మెట్రిక్యులేషన్ పాసయ్యాక కొంతధైర్యం వచ్చి, మా బావగారు నాకు కూతుర్ని ఇవ్వడానికి అంగీకరించారు. + +మా అమ్మగారు అద్దంకిలో వివాహం చెయ్యడానికి నిశ్చయించి ముహూర్తం పెట్టించి కబురు పంపించింది. నేను మా అమ్మమ్మగారిని ముందు పంపించి 1890 ఫిబ్రవరిలోనో, మార్చిలోనో అద్దంకి చేరాను. రాజమహేంద్రవరంనించి బెజవాడదాకా కాలవమీద వచ్చి, అక్కడినించి గుంటూరుమీదుగా అంచెబళ్లమీద అద్దంకి చేరుకున్నాను. వివాహం చాలా సామాన్యంగా జరిగింది. కావలసిన బంధువులు నలుగురూ వచ్చి ఐదురోజులూ పెళ్ళి సులువుగా తేల్చారు. మా అమ్మగారు నా పెళ్ళితోబాటు మా చెల్లెలు అన్నపూర్ణ పెళ్ళి కూడా చేసింది. అప్పటికి అన్నపూర్ణకి సుమారు 8 సంవత్సరాల వయస్సు వుంటుంది. మా అమ్మగారు మా పెద్దఅప్పగారు చనిపోయింది కనక అన్నపూర్ణని మా బావగారికే ఇచ్చి వివాహం చేసింది. నేను పెళ్ళికి వచ్చేసరికే మా అమ్మగారు కార్యక్రమం యావత్తూ నిర్ణయించింది. మొత్తంమీద నా అభిప్రాయా లెల్లా వున్నా పెళ్ళి జరిగిపోయింది. + +నా వివాహం అయిన వెంటనే మళ్ళీ కాలేజీలో చేరడానికి రాజమహేంద్రవరం వచ్చాను. అప్పటికి యమ్. యస్. యమ్. రైల్వేలైను వేస్తున్నారు. ఆ రోజుల్లో బెజవాడనించి సంతమావులూరువరకూ రైలు పడింది. నాకు యఫ్. ఏ. పుస్తకాలు ఒక మోపెడు వుండేవి. అవన్నీ ఒక మనిషి నెత్తిని పెట్టి, మా ఊరినించి నడిచి, సంతమావులూరు వచ్చి, అక్కడ రైలెక్కి, బెజవాడ చేరి, మళ్ళీ పడవమీద రాజమహేంద్రవరం చేరుకున్నాను. వివాహసందర్భంలో నేను చెప్పవలసిందల్లా ఆనాటి పెళ్ళిళ్ళసొంపు. పెళ్ళి అంటే వేలకివేలు మూట కట్టుకుని బెంగపడవలసిన అవసరం వుండేది కాదు. అయిదురోజులు పెళ్ళి అయినా నలుగురూ కలిసి పనిచెయ్యడంవల్ల సూక్ష్మంగా తేలిపోయేది. లక్షాధికారులైనా పల్లెటూళ్ళో ఉన్న భజంత్రీలమేళం, పల్లకీ, రామడోళ్ళూ మాత్రమే కుదుర్చుకునేవారు. భిక్షాధికారులైనా అంతే! వంట బ్రాహ్మణుల ఆర్భాటాలూ అవ్వీ ఏమీ లేవు. తరవాత నా చేతిమీదుగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0060.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0060.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2f4cd529345fcad36dd3e4961a07b56eeb7ba5cb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0060.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నేను మా కుటుంబంలో అయితే ఏమి, - హనుమంతరావు నాయుడుగారి కుటుంబంలో అయితే ఏమి - అనేక వివాహాలు చేయించాను. ఈ వివాహాల్లో ఆర్భాటమూ, ఆడంబరమూ, శ్రమేకాని, ఆనాటిసౌలభ్యమూ, సౌఖ్యమూలేవని అనిపిస్తోంది. + +ఈ కాలంలో నా సహాధ్యాయుల్ని గురించీ, సహచరుల్ని గురించీ కొంచెం వ్రాస్తాను. నేటి సర్ కె. వి. రెడ్డినాయుడు నేను రాజమహేంద్రవరంలో చదువుకి ప్రవేశించి నప్పటినించీ కూడా నా సహాధ్యాయి. అతని తండ్రిగారు అప్పట్లో తాలూకా కచ్చేరిలో చిన్న బంట్రోతుగా వుండేవారు. అతను అరుగుమీద కూర్చుని చదువుకోవడం నా కిప్పటికి జ్ఞాపకం వుంది. అతనైతే క్లాసులో 'Good boy' అంటే - 'మంచి పిల్లవాడి' కిందే లెఖ్ఖ. నేను నా సహాధ్యాయుల్ని ఏదో విధంగా అదమాయిస్తూ వుండేవాణ్ణి. ఇన్ని సంవత్సరా లయిన తరవాత ఈ విషయాలు జ్ఞాపకం చేసుకుని వ్రాయడానికి నేను చాలా గర్వపడుచున్నాను. నా మిత్రుడు కూడా అల్లాగే గర్వపడతాడని అనుకుంటాను. "ఎటువంటి సామాన్య పరిస్థితుల్లోనించి మేము నిగ్రహించుకు వచ్చాము!" అని తలచుకున్నప్పుడు ఇదంతా నాకే ఆశ్చర్యంగా వుంటుంది. తరవాత మునిసిపల్ వ్యవహారాల్లో వెంకటరెడ్డి నాకు కొంచెం దూరం అయ్యాడు. క్రమంగా రాజకీయాల్లో మేము యింకా దూరులమై ఇప్పుడు కేవలమూ ప్రతికూల రాజకీయ పక్షాల్లో వున్నాము. కాని, వ్యక్తిగతంగా నా మనస్సులో వున్న ఆనాటి ప్రేమకేమీ కొరత కలగలేదు. అతనికీ అల్లాగే వుంటుందని నమ్ముతున్నాను. + +మహమ్మదుబజులుల్లా సాహేబుకూడా నాకు సహాధ్యాయి. అతను ఎంతెంత పుస్తకాలైనా బట్టీ పట్టడంలో మంచి ఘనుడు; ఇంగ్లీషు బాగా వ్రాస్తా డనే ప్రతీతి వుండేది. అతను బి. ఏ. అయి, సర్వీసులో పడిపోయాడు గనక, ఆ పైన మాకు అంతగా సంబంధం లేకపోయింది. ఇక రాజమహేంద్రవరంలో ఇప్పటికీ జీవించి ఉన్న సారంగు భీమశంకరం కూడా నా సహచరుడే. అతని తమ్ముడు సోమసుందరమూ, నేనూ సహాధ్యాయులము. భీమశంకరం మాకన్న పెద్దక్లాసులో చది \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0061.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0061.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ac59b65baeb2fc31ce22c461a0e7ecaa8050416d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0061.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +వినా, మెట్రిక్యులేషన్ దండయాత్రలు చెయ్యడంవల్ల మేము అతన్ని కలుసుకున్నాము. వాళ్ళు నాకిప్పటికీ జ్ఞాపకం వుండడానికి కారణం నాకు వాళ్లయింట్లో వుండే చనువు. నేను వాళ్ళతో పాటే వాళ్ళ ఇంట్లో వాళ్ళ పిల్లాడిలాగే మెలుగుతూ వుండేవాణ్ణి. నాటకాలు చూసి అర్థరాత్రి వచ్చినా, అపరాత్రి వచ్చినా, వాళ్ళ ఇంట్లోనే పడుకుని వాళ్ళతో కలిసి తెల్లవారకుండా వంట ఇంట్లో చల్ది అన్నము తింటూ వుండేవాణ్ణి. మెట్రిక్యులేషన్ లో శంకరాన్ని "గుబ్బక్" అని పిలిచే వాళ్ళము. మెట్రిక్యులేషన్ పాసయ్యాకా అతను ఎక్కడా అడ్డు లేకుండా పరీక్షలు పాసయి, ప్లీడరు అయ్యాడు. మళ్ళీ ప్లీడరీకి చదివినప్పుడు మేమిద్దరమూ కలిసి చదివామేమో అనుకుంటాను. + +ఇక నా జీవితంలో అత్యంత సన్నిహిత మిత్రుడూ, నాకు అన్ని విధాల సహాయం చేసిన ఆప్తుడూ, నా రాజకీయా లెల్లా ఉన్నా నన్నాదరించిన ఆత్మీయుడూ అయిన కంచుమర్తి రామచంద్రరావు, నేను 5 వక్లాసు చదివినప్పటి నుంచి నా సహాధ్యాయిగా వుండేవాడు. పాపం! చదువులో అతను సామాన్యంగా ఉండేవాడు; పరీక్షలో మార్కులు వచ్చేవి కావు. అతను చాలా విశాలహృదయుడు; ప్రేమ పాత్రుడు. చదువుకునే రోజుల్లోనే నాకు స్వల్పంగా కావలసిన ధనసాహాయ్యమూ అదీ చేస్తూ ఉండేవాడు. క్రమంగా మేమిద్దరమూ చాలా జోస్తీగా తిరిగేవాళ్ళము. తరవాత జీవితంలో కూడా నాకతను చేసిన సాహాయ్యం ఎన్నడూ మరవలేను. నేను బారిష్టరునై, డబ్బు గణించి, ఖర్చుచేసి, ఏదో కొంత పెద్దరికం సంపాదించగలిగా నంటే దానికి అతనే ముఖ్యకారణమని చెప్పాలి. ముందు ముందు ఆ విషయాలు వ్రాయవలసివచ్చినప్పుడు ఇంకా వివరిస్తాను. మాకు ఇటీవలి జీవితంలో రాజకీయాల్లో ఎన్నో అభిప్రాయభేదాలు కలిగాయి. కాని, మా హృదయాల్లో అనురాగం మాత్రం ఇనుమడించింది. కాని, అణువంతైనా చలించలేదు. ఇటీవలి ఎన్నికల్లో పార్టీపట్టుదలకోసం ప్రతికూలపక్షంలో పనిచేస్తున్నా, అతను నాకు అవసరమైన సహాయం కూడా చేస్తూ ఉండే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0062.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0062.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..027de1c0438f072be06a7b84744958e43620f2c4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0062.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +వాడు. చిన్నప్పుడే అతనికి ఈ దేశంలో పెద్దపెద్ద పరిశ్రమలు సాగించాలని ఉండేది. పెద్దవాడయ్యాక వాటికోసం అనేక ప్రయత్నాలు చేసి కొంత డబ్బు ఖర్చుపెట్టాడు. రాజమహేంద్రవరానికి అతను మహత్తరమైన సేవ చేశాడు. అతని ఆత్మకి శాంతి కలుగుగాక! + +నాకు ఇంకా జ్ఞాపకం చేసుకుంటూ ఉంటే చిట్టూరి సూరయ్య ప్రభృతులు స్ఫురణకి వస్తున్నారు. వాళ్ళందరిని గురించీ వ్రాయడానికి ఈ సందర్బంలో అవకాశంలేదు కాని, లేకపోతే వ్రాసేవాణ్ణే. వాళ్ళలో ఎవళ్లైనా జీవించి ఉంటే దీనికి అన్యథా భావించరని నమ్ముతున్నాను. మొత్తంమీద, ఆప్తులైన స్నేహితుల మధ్య వాళ్ళందరకీ ఇష్టుడుగా ఉంటూ కులాసాగా విద్యార్థి దశ పూర్వభాగం గడిపివేశాను. + +ఇంక కాలేజీచదువు మాట, 1890 ఫిబ్రవరిలో రాజమహేంద్రవరం ఆర్ట్సుకాలేజీలో యఫ్. ఏ. క్లాసులో జేరాను. మళ్ళీ ఆ కాలేజీలో చేరడానికి కారకుడు హనుమంతరావు నాయుడుగారే! తమజీతం 30 రూపాయిలే అయినా, ఒక పెద్దకుటుంబం భరించవలిసి వచ్చినా, మరి ఎల్లాగ తంటాలు పడేవారో ఆయనకే తెలియాలి! ఆ పరమేశ్వరుడికే తెలియాలి! నేను "ఈ చదువు గట్టెక్కడం ఎల్లాగ?" అని ఆత్రత పడుతూంటే ఆయన ఎల్లాగో డబ్బు సంపాదించి ఇస్తూ ఉండేవారు. యఫ్. ఏ. లో ప్రవేశించడానికి కావలసిన జీతంకూడా అల్లాగే ఇచ్చారు; దానికి ఆయన ఇంట్లోవాళ్ళు సహజంగా కొంత బాధపడే వాళ్ళు. ఆయన భార్య లక్ష్మమ్మగారు మాత్రం మహాఇల్లాలు. హనుమంతరావు నాయుడుగారు నన్ను తన బిడ్డలకంటె కూడా ఎక్కువగా ఆదరిస్తూ ఉంటే, ఆమె కొంచెం అయినా బాధపడేది కాదు. నాయుడుగారి తల్లి కొంత మమకారంతో ఏదో బాధపడేది కాని నాయుడుగారు లెఖ్ఖపెట్టేవారు కారు; వాళ్ళకి ఏదో విధంగా సమాధానం చెప్పేవారు. ఆయనా నేనూ కలుసుకున్న వేళావిశేషం ఎట్లాంటిదోగాని ఆయనకి నే నంటే అంత వాత్సల్యం ఉండేది. + +అప్పట్లో, మా కాలేజీ పరిస్థితులు కొంచెం వ్రాస్తాను. కాలేజీ ప్రిన్సిపాల్ మహావిద్యావేత్త అయిన మెట్కాఫ్. ఒక్క రాజమహేంద్ర \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0065.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0065.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b3fc6895ba68450b960b5e8c237ec98e826f2ce --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0065.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సింగితం అబ్బాయి మేనల్లుడు గోపాలకృష్ణుడు ఫ్రీటిక్కెట్టు ఇవ్వాలని అడిగాడు. ఆయన ఫ్రీటిక్కెట్టు ఇవ్వలేదు. దాంతో అతను అబ్బాయి దగ్గిరికి వెళ్ళి "చూశావా! నీ శిష్యులు వెంకటరత్నం వగైరాలని అసరా చేసుకుని నిన్ను తోసివేశా,"రని పురి ఎక్కించాడు. అబ్బాయి సాధారణంగా అరుగు దిగకుండానే ఈ తాలింఖానా జనాభా నంతనీ స్వాధీనంలో వుంచుకునేవాడని ప్రతీతి. మనిషి అకారణంగా తొందరపడే స్వభావం కలవాడు కాడని కూడా చెప్పేవారు. అయితే, తన మేనల్లుడు వచ్చి పురి ఎక్కించేటప్పటికి అతను కొంచెం తొందరపడ్డాడు. + +మర్నాడు మా నాటకం హాలుమీద రాళ్ళు పడ్డాయి. మా వద్దీలో వున్న ఈ తాడి వెంకటరత్నం వగైరాలు బయటికి వచ్చి, రాళ్ళువేసే వాళ్ళని పట్టుకున్నారు. ఆ పట్టుపడ్డ వాళ్ళలో ఈ గోపాలకృష్ణుడున్నాడు. వాళ్ళతో కొంత కొట్లాట జరిగింది. ఆ పైన ఆ గోపాలకృష్ణుడు మేనమామతో చెప్పుకోగా అతను కదిలి వచ్చాడు. వెంటనే మా పెండాలు మీదికి, మేము వున్న యింటి మీదికీ ఆ అబ్బాయిసేన కదిలి వచ్చింది. మేము తలుపులన్నీ వేసుకుని లోపల కూర్చున్నాము. యనమండ్ర కొండయ్య అనే అతను ఇల్లెక్కి వచ్చి చీకట్లో మేడమీద కిటికిలో కూర్చున్న నన్ను ఒక్క దెబ్బ తీశాడు. అదృష్టవశాత్తు ఆ దెబ్బ కొంచెం ఊచకి దూసుకుపోవడంచేత నాకు గట్టిగా తగలలేదు కాని, లేకపోతే మూతి పగలవలసిందే! + +ఈ దెబ్బతో బాగా పౌరుషాలు రేగాయి. "మా సహాయం లేకుండా నాటకా లాడతారా!" అని అబ్బాయి పార్టీవాళ్ళూ, "మే ముండగా మీ కేమీ పరవాలే"దని తాడి వెంకటరత్నం ముఠావాళ్ళూ చెలరేగారు. మా నాయుడుగారికి బాగా పౌరుషం వచ్చింది. ఆయన అల్లరి చేస్తే ఝడిసి వెళ్ళిపోతామా! నాటకాలు ఆడవలసిందే!" అని నిర్ణయించారు. ఇల్లాంటి విషయాల్లో నాయుడుగారు చాలా పట్టుదల మనిషి. మొత్తంమీద బందోబస్తుతో నాటకాలు ఆడాము; అది అంతటితో ఆగలేదు. "విచ్చలవిడిగా ఊరేగుతాము" అనే ప్రగల్బాలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0066.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0066.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f3d384db5fc2b44abdbac555c0f2ebd37c5fccb4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0066.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మా ముఠాలోనించీ, "ఊరేగితే తంతాము" అనే ప్రగల్భాలు వాళ్ళ ముఠాలోనించీ బయలుదేరాయి. + +ఇల్లా వుండగా నాలుగయిదురోజుల్లో దేవుడి ఊరేగింపు వచ్చింది. ఆ ఊరేగింపులోకి మేము కొందరం తయారయ్యాము. తాడి వెంకటరత్నం ధీమాకబుర్లవల్ల మేము ఎదటివాళ్ళ బెదిరింపులు లక్ష్యపెట్టలేదు. ఉత్సవం కాకినాడ బజారు దగ్గిర మసీదుదాకా వచ్చింది. అంతవరకూ ఏ గంద్రగోళమూ రాలేదు. "ఇంక ఇంటికి వెళ్ళిపోదా" మని అనుకుంటూ వుండగా ఆ ఎదటనించి 'ఘల్లుఘల్లు' మని గొలుసు చప్పుడు చేసుకుంటూ అబ్బాయి స్వయంగా మా మీదికి వచ్చాడు. అతని చేతుల్లో చెయ్యెత్తు బాణాకర్ర ప్రత్యక్ష మయింది. ఆ కర్రకి ఆ చివరనించి ఈ చివరిదాకా ఒకే గొలుసు! మనిషి తన ముఠాతో కేవలం కాలాంతకుడులాగ వచ్చి పడ్డాడు. పడుతూనే వస్తాద్ తాడి వెంకటరత్నాన్ని ఒక దెబ్బ తీశాడు! దాంతో పక్కని నిలబడ్డ నాకే గీరెత్తింది! తాడి వెంకటరత్నానికి నఖశిఖపర్యంతమూ దెబ్బతగిలింది! అబ్బాయి, ఆ తరవాత తాడి వెంకటరత్నానికి, ముమ్మడి వెంకటరత్నానికీ కూడా తగిలేటట్లుగా ఒక్క దెబ్బ కొట్టాడు. ఇది ఎందుకు ఇంత వివరంగా వ్రాస్తున్నానంటే - ఆ నాడు అబ్బాయి పోరాటపుచాకచక్యాన్ని వుదహరించడానికే! ఆతని నేర్పు, సాహసమూ అత్యద్భుతంగా వుండేవి. దెబ్బ కొట్టడంలో మంచి శాస్త్రోక్తంగా కొట్టాడు. మూడో దెబ్బ తగిలే సరికి ఇంత బలమైన మనిషీ ఒక్కసారిగా, కాలికి బుద్ధి చెప్పాడు! + +అప్పటి కింకా తాలింఖానాల్లో దెబ్బ నేర్పుగా కొట్టడమూ, ఎదుటివాళ్ళు కొట్టేటప్పుడు ఒడుపుగా తప్పుకోవడమూ, నేర్పుతూ వుండేవారు. ఇంగ్లీషురాజ్యం వచ్చి అప్పటికి కొంచెం కాలమే అవడంచేత జాతిలో యింకా ఆ విషయంలో ప్రావీణ్యం మిగిలే వుంది. సింగితం అబ్బాయి ఆ రోజున మా జనంమీద వీరవిహారం చేశాడు. నాతోకూడా వుండిన దుగ్గిరాల గోపాలకృష్ణయ్య అనే మా ప్రధాననటకుడికి తల పగిలిపోయి మెదడు బయటపడింది. నాకు చేతులమీదా, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0067.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0067.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fd0b3212ae9013bfcf0c9e04a6d97978c7e51296 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0067.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +బుజాలమీదా దెబ్బలు తగిలాయి. మాలో ముమ్మడి వెంకటరత్నం మాత్రం ఎదటివాళ్ళ దెబ్బలు తిని మమ్మల్ని కాచాడనే చెప్పాలి. + +ఈ స్థితిగతుల్లో నేను, విధిలేక పక్కనే ఓరగా తెరచివున్న ఒక కోమటియింట్లో దూరాను. ముమ్మడి వెంకటరత్నం సుమారు 200 దెబ్బలు తిని పడిపోయాడు. నిజంగా ఈ ముమ్మడి వెంకటరత్నం మాకు అడ్డపడి, దెబ్బలు కాయకపోతే ఈ చరిత్ర అంతా జరిగేది కాదు! వాళ్ళు పడిపోయిన కొంతసేపటికి పోలీసు లంతా యథాప్రకారంగా విచ్చేశారు! వాళ్ళతోబాటు నేనూ బయటపడ్డాను! పోలీసులు మామూలు నాటకం జరిపించి అప్పట్లో వాళ్ళను ఆసుపత్రిలో చేర్చారు. మాకు పట్టుదలలు హెచ్చాయి. ఆ ఊళ్ళో యింకా నాటకాలు ఆడాము. తరవాత పోలీసువాళ్ళు సింగితం అబ్బాయి మీదా అతని యోధవర్గం మీదా కేసులు పెట్టారు. కాని సాక్ష్యం ఎల్లాగ? ఎవ్వరూ సాక్ష్యం పలకడానికి సాహసించలేదు. అందరికీ సాక్ష్యం చెబితే ఏమి కొంప ములుగుతుందో అన్న భయమే! కేసు విచారించే మేజస్ట్రీటుకి కూడా భయమే అయింది! + +ఆ భయంచేతనే చామర్లకోటలో విచారణ జరిగింది. విచారణ జరిగిన తరవాత సాక్ష్యం లేదనే కారణంచేత కేసు కొట్టేశారు. దాంతో మా కసి మరింత హెచ్చయింది. మమ్మల్ని నడిబజారులో కొడితే కేసు లేకుండా పోవడమా!" అని బాధ కలిగింది. దీనికి ఎల్లాగయినా ప్రతీకారం చెయ్యాలనే పట్టుదల కలిగింది. ఇదీ కాకినాడ చరిత్ర! + +కొద్ది రోజులకి నేను కిటికీలో కూర్చుని వుండగా కొట్టిన యనమండ్ర కొండయ్య అనే అబ్బాయి పార్టీమనిషి ఒకనాడు రాజమహేంద్రవరం వచ్చాడు. అతను వర్తకులదగ్గిర లెఖ్ఖలు వ్రాస్తూ వుండేవాడు. అతను ఊళ్ళోకి వచ్చాడని తెలిసి నేనూ, మాదిరెడ్డి వెంకటరత్నం నాయుడుగారి తమ్ముడు చలపతిరావూ - (అతను తరవాత చనిపోయాడు) మరికొందరు జట్టువాళ్ళమూ బయలుదేరి దారికాశాము. ఆ కొండయ్య ఊళ్ళో పని చూసుకుని కాకినాడ వెళ్ళడానికి పడవ ఎక్కాలనే వుద్దేశంతో ఒంటెద్దు బండిమీద ధవళేశ్వరం వెడుతున్నాడు. అప్పటికి సాయంకాలం సుమారు 4 గంట లయింది. "సమయం దొరి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0068.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0068.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..92ce3219f08eb66e36ea19c82a3477030d679b1b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0068.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +కిందిరా!" అని నేను ముందుగా వెళ్ళి బండి దిగమన్నాను. అతను దిగకపోతే ఒంటెద్దుబండి ఎదటకి వెళ్ళి ఎద్దుని విప్పివేసి కాడి పైకి ఎత్తివేశాను. ఆ మనిషి అమాంతంగా లుంగజుట్టుకుని కిందికి జారాడు. వెంటనే చలపతిరావు, జట్టు జనాభా, నేను కలిసి అతన్ని పచ్చడికింద చితకగొట్టాము! + +ఇది జరిగింది రాజమహేంద్రవరం తాలూకాకచ్చేరి ఎదట! ఆర్ట్సు కాలేజీకి 100 గజాల దూరంలో వున్న మెయిన్‌రోడ్డుమీద! జనం గుంపులుగా చేరారు గాని, ఎవళ్లూ "ఇదేమి?" టని దగ్గిరికి రాలేదు. గట్టిగా కొట్టివేసిన తరవాత మేము మా దారిని పారిపోయి, గోదావరి ఒడ్డున వున్న పత్రివారి దొడ్లో పడ్డాము. కొందరు మొదట మా వెంట పడ్డారు. కాని చివరికి ఝడిసి చక్కాపోయారు. మేము కొడుతూ వుండగా దుగ్గిరాల కాశీవిశ్వనాధం అనే షావుకారూ (ఆనరరీ బెంచి మేజిస్ట్రీటు), కొరళ్ళు సుబ్బారాయుడూ (టి. డి. పి. కాకినాడ) కలిసి ఫీటన్‌మీద వస్తున్నారు. వాళ్ళుకూడా చూసి చక్కాపోయారు; అంతే! + +తరవాత పోలీసులు మా మీద కేసు పెట్టారు. మాదిరెడ్డిచలపతిరావు, నేనూ ముద్దాయిలము. పోలీసులు అన్యాయంగా హనుమంతరావు నాయుడుగారిని కూడా ముద్దాయిగా చేర్చారు. కేసు నడిచింది. నా జీవితంలో తీగెమీద నడిచిన ఘట్టాల్లో ఇది చాలా ముఖ్యమైనది. ఆ చలపతిరావు ప్లీడరే చేస్తూవున్న వెంకటరత్నం నాయుడుగారి తమ్ముడే! అయినా అతనికీ ఈయనికీ పడేదికాదు. అతను తమ్ముడికి యింట్లో భోజనం అయినా పెట్టేవాడు కాడు. అతనికి తన సంఘం తాలూకు బంధువులు అనేకు లున్నారు కాని, ఎవ్వరూ సహాయపడేవాళ్ళే లేక పోయారు. ఎవరి మట్టుకు వాళ్ళే వెనక్కి తీశారు. + +ఇక నా సంగతి చెప్పనే అక్కరలేదు కదా! హనుమంతరావు నాయుడుగారి భవిష్యత్తు దానిమీదనే ఆధారపడివుంది. పోలీసులు వార్డు అనే ఒక పెద్దప్లీడర్‌ని పెట్టారు. మా దగ్గిర ప్లీడరు ఫీజు మాట అల్లా వుండగా వకాల్తనామా ఖర్చులకి కూడా డబ్బులేదు. అల్లాంటి స్థితిలో మాకు తోడ్పడింది మంచిరాజు పాపారావు. అతను కేవలం తెలుగు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0069.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0069.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e0c8ec0b1503ac8d88e2163b68fd7fd09c9eb4a3 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0069.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వకీలు. పైగా, చెట్టుకింద వకీళ్ళలో ఒకడు! కాని ప్రయోజకుడుగా పేరుపడ్డాడు. అతను వకాల్తనామా ఫీజు ఎనిమిదణాలూ కూడా చేతిది పెట్టుకుని వకాల్తా దాఖలు చేశాడు. వెంకటరత్నం నాయుడుగారు తన తమ్ముడి విషయంలో అంతగా శ్రద్ధ వహించక పోయినా, అతని కులస్థుడైన సామినేని బుచ్చిఅబ్బాయి నాయుడు, - (రిటైర్డు సబ్‌జడ్జి) తాయి సూర్యప్రకాశరావు - (తహసీల్దారు) గార్లు మమ్మల్ని పిలిచి "ఏమిటిరా అబ్బాయిలు! ఇట్లాంటి కేసు వచ్చిం దేమిటి మీ మీద?" అని అడిగారు. మేము వున్నది వున్నట్లుగా చెప్పాము; ఆ సూర్యప్రకాశరావునాయుడుగారు నన్ను పిలిచి, "మిమ్మల్ని వాళ్ళు ఏ వేళ కొట్టారు?" అని అడిగాడు. "రాత్రి" అని చెప్పాను. "వాళ్ళు రాత్రి కొడితే మీరు పగలెందుకు కొట్టారు!" అని సంయుక్తికంగా అడిగి మామీద నేరం ఆరోపించాడు! కేసు నడిచింది. + +మేమంతా, మమ్మల్ని కాకినాడలో కొడితే వాళ్ళమీద సాక్ష్యానికి ఎవ్వరూ రాలేదు గదా! ఇప్పుడు మేము వాళ్ళని కొడితే ఈ ఊళ్ళోవాళ్లు సాక్ష్యానికి ఎల్లా వస్తారో చూదా మనే ధీమాతో వున్నాము! పోలీసులు ఘరానాగా దుగ్గిరాల కాశీవిశ్వనాథం, కొరళ్ళు సుబ్బారాయుడుగార్ల నిద్దరినీ సాక్ష్యం వేశారు. సుబ్బారాయుడికి "కాకినాడనించి సాక్ష్యానికి వస్తే ప్రాణాలు అరిచేతిలో పెట్టుకుని రావాలి అనీ ధవళేశ్వరం రాజమహేంద్రవరాల మధ్యన మాట దక్క" దనీ ఆకాశరామన్న ఉత్తరం వెళ్ళి పోయింది. ఇంక నేనూ చలపతిరావూ కలిసి ఒకనాడు రాత్రి 12 గంటలకి దుగ్గిరాల కాశీవిశ్వనాథం ఇంటికివెళ్లాము. తలుపు కొట్టేసరికి అతను ఉలికిపడి లేచి వచ్చాడు. మేము కాస్త తమాయించి, మామీద సాక్ష్యం చెప్పడం సబబు కాదని చెప్పాము. చలపతిరావు కొంచెం మొరటు తనంగా "మా మీద సాక్ష్యం చెప్పి, మా కే ఆరునెలలో శిక్ష వేయించినా, తిరిగి వచ్చిన తరవాత నీ ప్రాణాలు దక్కవు సుమా!" అని బెదిరించాడు. + +ఏ మైతేనేమి, తీరా సాక్ష్యానికి వచ్చేసరికి దుగ్గిరాల కాశీవిశ్వనాథం "దెబ్బలాట జరుగుతూ వుంటే చూచాననీ, అక్కడ దెబ్బలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0070.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0070.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ed772ad11fa4696a102628395d81e9b7b11e632a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0070.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +తగులుతూ వుంటే తనకి గీర ఎత్తిందనీ, ఇంక అక్కడ ఆగలేక వెళ్ళిపోయాననీ, ఎవరు కొట్టారో చెప్పడం అసాధ్యం," అనీ చెప్పాడు. కొరళ్ళ సుబ్బారాయుడు సాక్ష్యానికి రానేలేదు. అతనికోసం కేసు రెండు మూడు వాయిదాలు వేశారు; గాని చివరికి పోలీసులు అతని సాక్ష్యానికి నీళ్ళు వదులుకున్నారు. చివరికి కేసు విచారించిన మేజిస్ట్రీటు మేము నేరం చేసివుండడానికి అవకాశా లున్నాయనీ, కాని, శిక్షించడానికి తగిన సాక్ష్యం లేదనీ వ్రాసి కేసు కొట్టేశాడు. + +50 ఏళ్ళయిన తరవాత ఇప్పుడు ఆ విషయం తలచుకుంటే నాకే ఆశ్చర్యం వేస్తుండి. ఆనాడే ఏ ఆరునెలలో శిక్షవేసి జైలుకి పంపించి వుంటే, ఈ జీవితం ఏ పంథాపట్టేదో, ఏ మైపోయేదో ఆ పరమేశ్వరుడికే ఎరుక! కాలు అణుమాత్రం జారితే అథ:పాతాళంలోకి పడిపోయే స్థితిలోనించి బయటపడ్డాము. ఎప్పటికప్పుడు కొండయ్య చచ్చిపోతాడనీ, కేసు కూనీ కేసవుతుందనీ భయంకరమైన వార్తలు వస్తూవుండేవి. కాని, ప్రారబ్ధం ఎల్లా నడిపిస్తోందో ఎవరు చెప్పగలరు? కాకినాడలో అక్రమంగా కొట్టినప్పుడు మేము బ్రతకడమూ దైవికమే; మేము మళ్ళీ కొండయ్యని కొట్టినప్పుడు అతను బ్రతకడమూ దైవికమే! ఈ సంఘటనలన్నీ దైవికంగా ఈ జీవితపు భవిష్యత్తు ఈ విధంగా నిర్ణయించాయి. + +ఈ గాథ సందర్భంలో ఆనాడు నా మనోభావాల పోకడలు కొంచెం వ్రాస్తాను. పాఠకులు వాటిని గురించి, ఈనాటి శాంతిసూత్రాలతో ఆలోచిస్తే లాభంలేదు. నేను ఎన్నో సాహసకార్యాల్లోపడి, ప్రమాదావస్థలు తప్పించుకున్నా నంటే దానికి దైవికమైన బలం అల్లా వుండగా, నేను చేసిన పనిలో ఒకన్యాయం వున్నదనే విశ్వాసం కూడా నాకు తోడ్పడిందనుకుంటాను. కొండయ్యని మెయిన్‌రోడ్డుమీద వుతికే సాహసం వచ్చిందంటే, దానివెనకాల నా మనస్సు ఎంతగా ఆందోళన పడిందో గమనించాలి. కాకినాడలో అర్ధరాత్రివేళ మమ్మల్ని అక్రమంగా కొట్టారు; వాళ్ళమీద న్యాయంగా కేసు పెడితే న్యాయపక్షాన్ని సాక్ష్యం ఇచ్చేవాళ్లే లేకపోయారు! చివరికి వాళ్ళకి కాస్త బుద్ధిచెప్పే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0071.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0071.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0b566b85772a69cc0cbf82f2583198cf9477f99f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0071.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పెద్ద మనిషి కూడా లేకపోయాడు! అందుచేతనే నా మనస్సులో బయలుదేరిన తీవ్రమైన ప్రతీకార బుద్ధిచేత నే నిందుకు పాల్పడ్డాను. ఆ రోజుల్లో నా మన:ప్రకృతి అల్లా వుండేది. బహుశ: అల్లాంటిదే ఇప్పుడు జరిగితే ఆ ప్రతీకారం మరో రూపం ధరించేదేమో! + +ఈ కేసు సందర్బంలో నేను చూపించిన ధైర్యం తలుచుకుంటే ఇప్పటికి నాకే ఆశ్చర్యంగా వుంది. కొట్టడం అంటే నలుగురూ కొట్టారు. కాని, కేసు వచ్చేటప్పడికి అంతా జావ అయిపోయారు. ఏ పాపమూ ఎరక్కపోయినా, నాకు అన్నివిధాలా సంరక్షకులుగా వుండిన హనుమంతరావు నాయుడుగారు కూడా కేసులో ఇరుక్కున్నారు. ఎందుకైనా డబ్బు కావలిస్తే, ఎల్లాగో అల్లాగ సంపాదించి ఇవ్వగలరు గాని, ఆయన ఇల్లాంటి పిల్లసమ్మేరీలకి కూడా ఎక్కడ అవస్థ పడగలరు? ఈ విషయంలో ఆయన కూడా నిరుత్సాహపడ్డారు. అయితే నేను చేసిన దాంట్లో ఏమీ తప్పు లేదనే ఒక ఘనవిశ్వాసంవల్ల ధైర్యం చిక్కబట్టుకుని బయటపడ్డాను. + +సహాధ్యాయు లంతా "నేను ఈ రౌడీగందరగోళాల్లో పడిపోయాననీ, ఇంక బయటపడడం అసాధ్యం అనీ" అనుకుంటూ వుండేవాళ్లు. నాకు మాత్రం ఎందుచేతనో నిస్పృహ కలగలేదు. ఇన్ని గత్తర్లలో పడినప్పటికీ నాకు చదువుమీద మాత్రం లక్ష్యం తప్పలేదు. యథాప్రకారంగా పాఠాలు చదువుతూనే వుండేవాణ్ణి. ఆ విషయంలో మాత్రం నా మనస్సు ఏ విధంగానూ చెదరలేదు. + +కాలేజీలో నేను మెట్కాప్ అభిమాన శిష్యుల్లో ఒకణ్ణి. నేను నాటకాల గంద్రగోళంలో వున్నా, నామీద కేసులు నడిచినా, ఆయన నన్ను ఒక కంటితో కాపాడుతూ వుండేవారు. ఒకసారి చింతలూరి కృష్ణారావూ - (ఆయన ఇటీవల చనిపోయినట్లు వింటున్నాను) - నేనూ తగువులాడుకున్నాము. అతను నాకన్న పెద్దవాడై వుండి నేను ఒంటరిగా వున్నప్పుడు నన్ను కొట్టాడు. నేను అదును చూసుకుని, కొందరి జట్టు చేర్చుకుని, అతన్ని మళ్ళీ కొట్టి, కసి తీర్చుగున్నాను. అప్పట్లో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0073.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0073.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..21da4ece51a33e757037154b958684e60824760a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0073.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఆయన క్లాసు చాలా కులాసాగా వుండడంచేత, బాగా శ్రద్ధగా వింటున్నాను. ఇల్లా వుండగా మల్లంపల్లి వీరభద్రుడు అనే ఒక సహాధ్యాయి నా పౌడరు చూసి హేళనగా మాట్లాడడం ఆరంభించాడు. ఒకటి రెండు సార్లు సహించుకుని, అతను అదేపనిగా విసిగించడం చేత బాగా చిరాకుపడి, శాస్త్రుల్లుగారు బోర్డుకేసి తిరిగి వుండగా, వెనక్కి తిరిగి ఫెళ్ళున ఒక్క చెంపకాయ లాగాను! దాంతో క్లాసంతా గొల్లుమన్నారు! శాస్త్రుల్లుగారు చట్టున నాకేసి తిరిగి, విషయం అంతా గ్రహించి, "ఏమిరా, వీరభద్రంతో షేక్ హాండ్ చేశావా ఏమిటి?" అన్నారు! క్లాసు మరింత గొల్లుమన్నారు! + +ఈ విషయం అంతా సహజంగా మెట్కాఫ్ దగ్గిరికి ఫిర్యాదుకి వెళ్ళింది. మెట్కాఫ్ నన్ను పరీక్షకి పంపించకుండా నిలిపివేస్తానని బెదిరించారు. దానిపైన నేను వీరభద్రుడికి క్షమాపణ చెప్పడంతో ఆ వ్యవహారమంతా సద్దణగిపోయింది. మెట్కాఫ్ పరిపాలనలో వుండే విశేషం కూడా అదే! ఏదో విధంగా తను సద్దిచెయ్యడమే కానీ విద్యార్థి భవిష్యత్తుకి ఎప్పుడూ భంగం కలిగించేవాడుగాడు. ఆ తరవాత చాలాకాలానికి నేను ఇంగ్లాండులో కలుసుకున్నప్పుడు ఆయన ఎంతో ఆశ్చర్యపడి "నువ్వు ఇంత వృద్ధిలోకి వస్తావని అనుకోలేదుసుమా!" అన్నాడు. + +ఈ కాలంలో రాజమహేంద్రవరంలో వీరేశలింగంగారి సంస్కరణోద్యమం చాలా తీవ్రంగా సాగుతూ వుండేది. నేను రాజమహేంద్రవరం వచ్చేసరికి ఆ ఊళ్ళలో ఈ ఆందోళన చాలా హెచ్చుగా వుండింది. నేను మెట్రిక్యులేషన్ చదువుతూ వుండగా, వీరేశలింగం గారి ఆధిపత్యం కింద విధవా వివాహాలు జరుగుతూ ఉండడం జ్ఞాపకం వుంది. మానూరి పురుషోత్తం వివాహ సందర్భంలో పంతులుగారి చాకచక్యమూ, పద్ధతులూ నేను బాగా గమనించాను. తమ కార్యసాధనకి అవసరమని తోస్తే ఆయన రౌడీల సహాయమూ, లౌక్యుల సహాయమూ కూడా పొందేవాడు. + +అప్పట్లో విద్యావంతులై సంఘానికి నాయకులుగా వుండినవాళ్లు అంతా సంస్కర్తలే. న్యాపతి సుబ్బారావు పంతులుగారు, పెద్దాడ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0074.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0074.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d08116407a514b2dd78d6b061f5f0fae80861dc --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0074.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సాంబశివరావుగారు నేతి సోమయాజులుగారు మొదలైన పెద్దలు చాలామంది ఆయనకి తోడ్పడుతూ వుండేవారు. కాని ఈ పెద్దలంతా ఆ సిద్ధాంతాలు ఆచరణలో పెట్టడానికి సమయం వచ్చినప్పుడు, ఆ సిద్ధాంతాలు ఆయనకి అప్పజెప్పి, తప్పుగున్నవాళ్ళే! ఆ కాలంలోనే నా వివాహంతో బాటు మా చెల్లెలు అన్నపూర్ణ భర్త ఆకస్మికంగా మరణించాడు. పెళ్ళి నాటికే ఆయన పెద్దవాడు. నా చెల్లెలు వ్యక్తురాలు కాకుండానే ఆయన మరణించడంచేత, నాకు రాజమహేంద్రవరంలో కలిగిన సంస్కరణ భావాల వల్ల, ఆమెకి పున ర్వివాహం చేయ్యాలని దృఢసంకల్పం కలిగింది. నే నీ ప్రయత్నంలో వుండగానే ఆమె కూడా చనిపోవడం తటస్థించింది. + +యఫ్.ఏ. క్లాసు ఈ విధంగా సాగింది. కేసుల గందరగోళాలతో వుడుకు రక్తం కాస్త చల్లారింది. పైగా, జీవితలక్ష్యం అంతా ప్లీడరీమీద వుండడంచేత చదువుకి ఏమీ ప్రతిబంధకం కలగనియ్యకుండా చూడాలనే దృఢసంకల్పం ఒకటి తోడుపడింది. అందుచేత చదువంటే బాగా శ్రద్ధ పట్టాను. నాటకాల వ్యవహారం మాత్రం ఏమీ తగ్గలేదు. మొత్తంమీద 1891వ సంవత్సరంలో యఫ్.ఏ. పరీక్షకి హాజరై పాసయ్యాను. అప్పట్లో యఫ్.ఏ.పాసయితే ఫస్టుగ్రేడు పరీక్షకి ప్రైవేటుగా చదవవచ్చును. అందుచేత కూడా ఆ లక్ష్యశుద్ధి ఎక్కువైంది. + +1892వ సంవత్సరంలో ప్లీడరు పరీక్ష కోసం బాగా క్షుణ్ణంగా చదివాను. అప్పటికి ఏలూరి లక్ష్మీనరసింహంగారు బి.ఏ. పాసయి స్కూలు పెట్టుకుని వున్నారు. ఆయన అప్పటికి మున్సిపల్ చెయిర్మన్ గా వుండి మునిసిపల్ వ్యవహారమంతా ఏకటాకీగా నడిపించేవారు. ఆయన కూడా నాతోబాటు ప్లీడరుపరీక్షకి చదువుతూవుండేవాడు. ఉభయులమూ కలిసి పరీక్షకి చదువుతూ వుండేవాళ్ళము. తీరా చదువంతా పూర్తి అయ్యాక నాకొక విఘ్నం వచ్చింది. 21 సంవత్సరాల వయస్సు పూర్తి అయితేనేగాని ఫస్టుగ్రేడు పరీక్షకి కూర్చోడానికి వీలులేదని ఎక్కడో ఒక నియమం ఉందిట. నేను అది చూసుకోకుండానే చదువు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0076.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0076.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..92e0d54ac9133f120365930f174d1cabbef7bdd2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0076.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +సెకండ్ గ్రేడు ప్లీడర్లు, వాలస్ పట్టాదార్లు అని నాలుగు విధాలుగా ఉండేవాళ్ళు. సుబ్బారావు పంతులుగారు, మాదిరెడ్డి వెంకటరత్నం నాయుడుగారు, మాకర్ల సుబ్బారావునాయుడుగారు, చిత్రపు వెంకటాచలంగారు మొదలైన వాళ్ళంతా ఒక తరహా. వీళ్ళందరికీ సుబ్బారావు పంతులుగారు నాయకుడు. ఆయన్ని గురించీ, ఆయన రాజకీయాలని గురించీ, ముందుముందు వ్రాస్తాను. మాకర్ల సుబ్బారావునాయుడుగారు మారడుగులవారి సందులో వున్న కంచుమర్తివారి మేడలో ప్రాక్టీసు చేస్తూ వుండేవారు. ఆయన దివ్యజ్ఞాన సమాజసభ్యుడు. అస్తమానమూ ఆ ధ్యాసలోనే వుండేవాడు. అప్పటికి వెంకటరత్నంనాయుడుగారు, వెంకటాచలంగారు, ఆట్టే అంత పెద్ద ఎన్నికలో పడలేదు. + +ఇంక ఫస్టుగ్రేడ్ లో, నిడమర్తి దుర్గయ్యగారు అనే జలదుర్గ ప్రసాదరాయుడుగారు, ములుకుట్ల అచ్యుతరామయ్యగారు, నేతి సోమయాజులుగారు, వగైరాలు వుండేవారు. వారంతా మంచి ప్రాక్టీసుదారులు. సెకండు గ్రేడులో కనపర్తి శ్రీరాములు, ఏలూరి వెంకట్రామయ్యగార్ల ఫైలు జోరుగా వుండేది. ఇక వాలస్ (wallace) పట్టాదార్లలో దామరాజు నాగరాజుగారి ప్రభ జోరుగా వుండేది. ఆయన ఒక్క అక్షరం ఇంగ్లీషు ముక్క అయినా లేకుండా ఎంతసేపైనా చాలా సరసంగా ఆర్గ్యుమెంటు చెప్పేవారు. అప్పట్లో కాకినాడలో ఉన్న గంజాం వెంకటరత్నం, కృత్తివెంటి పేర్రాజుగార్లు జిల్లాకంతటికీ పెద్ద ప్లీడర్లుగా వుండేవారు. వీరు జమీందారుల ప్లీడర్లుగా వుండి పేరు ప్రఖ్యాతులు, డబ్బూ కూడా సంపాదించారు. వీ రుభయులూ కాకినాడ మునిసిపల్ రాజకీయాల్లో కూడా బాగా పేరుపడ్డారు. ఉభయులూ మెట్రిక్యులేషన్ పాసయిన ప్లీడర్లయినా కేసులు నడిపించడంలో వారికి ఏ బి.ఎల్.లూ సరిపోయేవారు కారు. పేర్రాజుగారు మంచి హుందా అయిన సరళిలో కేసు ఆర్గ్యుమెంటు చెప్పేవాడు. వెంకటరత్నంగారు మంచి మేధావి. ఇక ఇటు ఏలూరులో ములుకుట్ల అచ్యుతరామయ్యగారు అనే ఆయన వుండేవారు. ఆయన శుద్ధ తెలుగు ప్లీడరు. మనిషి మంచి స్ఫురద్రూపి. చంకీజోళ్ళు వగైరాలు ధరించి బాగా దర్జాగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0077.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0077.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..56347c5d1040d004139ae9ea64960fd8e87f950c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0077.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వుండేవాడు. వెంకటేశ్వరరావుగారి ప్రాపంకం వల్ల నూజివీడు జమీందార్లకి ప్లీడరీ చేస్తూండేవాడు. ఆయనకి ఫీజురూపాయలు ఏనుగుల మీద వేసుకుని తీసుకువచ్చి ఇచ్చేవారు. ఆనాటి వృత్తి స్థితి అది. + +ప్లీడరీ ప్రారంభించినప్పటినుంచీ నాకు ఫైలు బాగానే వుండేదని చెప్పాలి. ఆరుమాసాల్లో పెద్ద ప్లీడర్లకి కూడా తీసిపోని ఫైలు ఉండేది. నన్నంతవరకూ వెంటాడించిన లేమి క్రమంగా వెనకపట్టింది. ఏ వృత్తిలోనైనా పేరు రావాలంటే ముందుపట్టిన కేసుల్లో మంచిపేరు సంపాదించాలి. నేను ప్రాక్టీసుకి వచ్చిన కొద్ది రోజులకే మంచిపేరు పడింది. ఆ రోజుల్లో క్రిమినల్ కేసుల్లో మేజిస్ట్రీటుల ధాటీలకి నిలబడే ప్లీడర్లకి ఫైలు బాగానే వుండేది. కేసుల్లో బలంలేదని ఇతర ప్లీడర్లు వదులుకున్న కేసులు కొన్ని నా పరం అవుతూ వుండేవి. + +ఒకప్పుడు ఇద్దరు కుర్రవాళ్ళ మీద రైల్వే పార్సెల్ లోనించి వెండి పాళీలు తస్కరించారని కేసు వచ్చింది. పోలీసులు సారంగధరుడి మెట్ట దగ్గిర దాచిపెట్టిన వెండిపాళీలు చూపించారు. అందులో ఒకకుర్రవాడి తండ్రి నా దగ్గిర నౌఖరీ చేస్తూ వుండేవాడు. నేను ఆ కేసు పట్టి, చోరీ ఆస్తి చూపించినంత మాత్రాన నేరం రుజువు కాదని వాదించాను. మేజిస్ట్రేటు కేసు సెషన్సుకి పంపించాడు. సెషన్సు జడ్జీ ముందే ఒక అభిప్రాయానికి వచ్చాడు. అందులోనూ ఒక ముద్దాయి నేరం ఒప్పుకున్నాడు. దాంతో నేరం ఒప్పుగున్న ముద్దాయికి ఒక సంవత్సరం శిక్షా, ఒప్పుకోనివాడికి ఐదేళ్ళ శిక్షా విధించారు. నేను పట్టు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0078.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0078.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4aa18e8ec68f492e5fba8288f445ed328e3fa6a1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0078.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +దలకొద్దీ, వెంటనే ఆకేసు హైకోర్టుకి తీసుకువెళ్ళి, ఆడమ్సు అనే ఆయన్ని ప్లీడరుగా పెట్టి, కేసు నడిపించాను. అక్కడ వున్న లా పుస్తకాలన్నీ తిరగవేసి రిపోర్టు కాని కేసుల్లోనించి ఒక తీర్పు పట్టుకున్నాను. చోరీ ఆస్తిని గురించి ఆచోకీ ఇచ్చినంతమాత్రం చేత నేరం రుజువు కాదని తీర్పు దొరికింది. ఆ తీర్పు చూపించడంతోటే సర్ డేవిస్, సుబ్రహ్మణ్య అయ్యరుగార్లు శిక్ష కొట్టివేసి, ముద్దాయీలను విడుదల చేశారు. దాంతో మరింత గణనలో పడ్డాను. + +మునసబు కోర్టులో లా ఫైలు ఆకర్షించాను. అప్పుడు రంగమన్నారు అనే ఆయన మునసబు. ఆయన కోర్టులో గుమాస్తాగా వుండి క్రమంగా పైకివచ్చినవాడు. మంచి తెలివైనవాడు. జడ్జిమెంటు మంచి పకడ్ బందీగా వ్రాసేవాడు. అయితే ఆయనకి లంచగొండి అనీ, పక్షపాతి అనీ కొంత అపఖ్యాతి వుండేది. అప్పట్లో ఆయనకి ఏలూరి వెంకట్రామయ్యగారు అంటే అభిమానం. ఎందుచేతనో రంగమన్నారు నాయెడల కొంచెం సద్భావం చూపించేవాడు. నే నెన్నడూ ఆయన్ని ఆశ్రయించలేదు. కాని, ఎందుచేతనో ఆయన నాకు చాలా సహాయం చేస్తూ వుండేవాడు. అందుచేత కూడా ఫైలు పెరిగింది. ఈ ప్రభ కొంతకాలం నడిచాక ఈ రంగమన్నారుకీ నాకూ తగాదా వచ్చింది. + +సుబ్బారావుపంతులు ప్రభృతులు, ఆయన లంచగొండి అనీ, కొందరు ప్లీడర్లంటే ప్రత్యేకాభిమానం చూపిస్తాడనీ, తద్వారా న్యాయ వ్యవహారాలకి నష్టం వస్తోం దనీ, హైకోర్టుకి పిటీషన్ పెట్టారు. అందులో నన్ను కూడా సంతకం చెయ్య మన్నారు. అల్లాంటి కింవదంతులు, గోల వుండేవి. కనక నేను కూడా దస్కతు పెట్టాను. దాంతో ఆయనకీ, నాకూ చెడిపోయింది. ఇంతమంది ప్లీడర్ల పిటీషన్ మీద హైకోర్టువారు అది విచారణకి పంపారు. రంగమన్నారు ఘాటైన సమాధానం వ్రాశాడు. అసలు వ్యవహార మెట్లా ఉన్నా సమాధానం మంచి చాకచక్యంగా వ్రాశాడు. + +దాంతో అతను నిర్దోషిగా నిర్ణయించబడ్డాడు. హైకోర్టువారి నిర్ణయం చేత ఆయన మరీ తాడుబారిపోయాడు. ఆయనకి ఆశ్రితపక్ష \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0079.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0079.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e4618c0b9eb6933f31ceddfaa6df09693f9ad1e5 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0079.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పాతం మరింత హెచ్చయింది, కాని, నాకు మాత్రం ఆయన వ్యతిరేకి అయ్యాడు. దాంతో నాకు స్థానికంగా కొంత సివిల్ ప్రాక్టీసు తగ్గింది. కాని, క్రిమినల్ వ్యవహారం బాగానే నడిచింది. నా ప్రాక్టీసు రాజమహేంద్రవరంలోనే కాకుండా జిల్లాలోనూ, పక్క నున్న ఏలూరు వగైరా పట్టణాల్లోనూ కూడా బాగానే వుండేది. డబ్బు కూడా దానికి తగినట్టుగానే వస్తూ వుండేది. ప్లీడర్లు, సంపాదనలో తన విలువ తానే నిర్ణయించుకోవాలి. నేను నా విలువ చాలా హెచ్చుగానే వుంచానని చెప్పాలనుకుంటాను. నా తోటి ప్లీడర్లు అందులోనూ బి.ఏ., బి.ఎల్.లు కూడా 25 రూపాయలు పుచ్చుకునే కేసులో నేను నిర్మొహమాటంగా వందరూపాయలు పుచ్చుకునేవాణ్ణి. ఒక కేసులో పోలవరం, జంగారెడ్డిగూడెం మొదలైన చోట్లకి వెళ్ళినందుకు పల్లకీ వగైరా ఖర్చులు గాక, రోజకి నూరురూపాయలు పుచ్చుగున్నాను. డబ్బనేది పోయేటప్పుడు ఎల్లాగ చేతులూ, కాళ్ళూ వచ్చిపోతుందో వచ్చేప్పుడు కూడా అలాగే వస్తుంది. + +నాకు డబ్బు వస్తున్నట్టుగానే, సంసారం ఖర్చు కూడా చాలా దుబారాగానే అయింది. ఒంగోలులో వుండే కుటుంబం అంతా బంధువులతో సహా రాజమహేంద్రవరం చేరారు. హనుమంతరావు నాయుడుగారి కుటుంబభారం కూడా కొంతవరకు భరించడంలో నేను నా విధి కొంచెం మాత్రమే నిర్వర్తించగలిగాను. డబ్బు కనపడ్డప్పటినుంచీ ఖర్చు కూడా ఎక్కువైంది. మొట్టమొదట కొన్ని రోజులదాకా కోర్టుకు వెళ్ళడానికి ఒంటెద్దుబండి పెట్టాను. స్వయంగా ఆ బండికి రంగులు వేయించి ఒక ప్రత్యేకత ఏర్పడేటట్లు చేశాను. తరవాత కొంతకాలానికి ఒక డాకార్టూ, చక్కని పోనీ కొన్నాను. ఆ తర్వాత గుఱ్ఱాల్ని కొనడం, వాటిని పెంచడం కొంతకాలం అయింది. అప్పటికి డాకార్టు పెద్ద ప్లీడర్లైన నేతి సోమయాజులుగారికి ఒక్కరికే వుండేది. అప్పట్లో ఆయనతోబాటు నాకు కూడా డాకార్టు వుండాలని సరదాగా వుండేది. + +మొదట్లో-అనగా ప్రాక్టీసు ప్రారంభించిన కొద్దిరోజుల్లోనే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0088.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0088.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9768c8d8498b059a85e532c3d4f2122483774ca9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0088.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ప్లీడరులు కూడా సబ్ కలెక్టరుకి వ్యతిరేకంగా పనిచెయ్యలేరని, అందుచేత విజయం నిశ్చయమనీ చెప్పి బాగా పురి ఎక్కించారు. ప్రభుత్వోద్యోగంతోబాటు ప్రజల ప్రాతినిధ్యం కూడా లభిస్తే ఆయనకి ఎక్కువ గౌరవంగా వుంటుందని హెచ్చరిక చేశారు. దాంతో రైస్ బోల్తా కొట్టాడు. కాబోలంటే కాబోలనుకుని కాన్వాసింగు ప్రారంభించాడు. + +అప్పటికి దుర్గయ్యగారి ఛైర్మన్ గిరీ టైము అయిపోవడం చేత సబ్ కలెక్టరే తాత్కాలికాధ్యక్షుడు, రైస్ నా అభిప్రాయం కనుక్కోవడానికి మునిసిపల్ సెక్రటరీ దామరాజు బసవరాజుని నా దగ్గరకి పంపించాడు. ఆయనవచ్చి నన్నడిగినప్పుడు నేను నిర్మొహమాటంగా "నా వోటివ్వను సరిగదా! నా కంఠంలో ప్రాణం వున్నంతవరకూ ఆయన కాకుండా సర్వశక్తులూ వినియోగిస్తాను. ఇది వుద్యోగులు కాని వాళ్ళ కోసం ఏర్పడిన పదవి అయివుండగా, తను ఇందులోకి రావడం అప్రశస్తమని నా మాటగా చెప్పండి!" అని చెప్పాను. బహుశ: ఆయన ఆ మాటలు రైస్ తో చెప్పేవుంటాడు. + +ఇక మాఛైర్మన్ అభ్యర్థి నిర్ణయంలో నా విషయం మొదట చర్చకి వచ్చింది. నా వయస్సు అప్పటికి సుమారు 27, 28 సంవత్సరాలు మాత్రమే. నాకు అంత చిన్న వయస్సులో ఛైర్మన్ పదవికి తొందరపడకూడదనిపించింది. దాంతోపాటు నా కిప్పుడు స్ఫురణకు రాని ఎన్నో కారణాలు తోడయ్యాయి. + +అప్పటికి కొద్దికాలం కిందట మోచర్ల రామచంద్రరావు పంతులుగారు (తరవాత సర్) బి.ఏ., బి.ఎల్. పాసయి సుబ్బారావు పంతులుగారి దగ్గిర జూనియర్ గా ప్రవేశించారు. ఆయన అక్షరాలా పంతులుగారి శిష్యుడే. వేషంలో కూడా సరీగా అల్లాగే వుండేవాడు. ఆఖరికి చేతికర్ర కూడా అల్లాగే పట్టుకునేవాడు. సుబ్బారావు పంతులుగారి పలుకుబడి వల్ల ఆయన కూడా మునిసిపాలిటీలో నామినేటెడ్ కౌన్సిలర్ గా చేరారు. మేము ఆయన్ని ఛైర్మన్ గా పెట్టడానికి సంకల్పించాము. ఈ నిశ్చయం ఏలూరి లక్ష్మీనరసింహంగారికి మరింత కష్టం కలిగించింది. వాస్తవానికి లక్ష్మీ నరసింహంగారికీ సుబ్బారావుపంతులుగారికే పార్టీ. లక్ష్మీనరసింహం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0090.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0090.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..049623cad2e7194b69abf34936dd218d9e5d81a6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0090.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +గ్రహించి, “ప్రకాశంగారూ! నేను ఏలూరి లక్ష్మీనరసింహంగారి మాయ మంత్రంలో పడను. రేపు రామచంద్రరావుగారిని ఒకసారి పంపించండి! కలెక్టరుకి నా నామినేషన్ ఉపసంహరించుకునే ఉత్తరం వ్రాసి ఇస్తాను," అన్నాడు. + +మర్నాడు రామచంద్రరావు ఆయనదగ్గిరికి వెళ్ళి, ఉత్తరం తీసుకున్నాడు. రామచంద్రరావుపంతులుగారు పోటీ లేకుండా చైర్మన్ అయ్యారు. + +రామచంద్రరావు పంతులుగారు సుబ్బారావుపంతులుగారి వరవడి దాటనివాడని ఇదివరకే వ్రాశాను. ఆయన ఆ జన్మాంతమూ వదలని అ తలపాగా, ఆ నడికట్టూ, ఆ బుజంమీదా కర్రా, నాకు ఇప్పటికీ కూడా కళ్ళకి కట్టినట్టున్నాయి. ఆయన సహజంగా శుద్ధ మితవాది. దానికితోడు న్యాపతివారి గురుత్వం. రామచంద్రరావుగారి దినచర్య ఆశ్చర్యంగా వుండేది. తెల్లవారి లేస్తూనే ఆయన కర్ర బుజాన వేసుకుని ముందు గ్రామమునసబు కోటీశ్వరరావుగారిని పలకరించి వెళ్ళేవాడు. తరవాత తాసిల్దార్ ఇంటిమీదుగా వెళ్ళి, ఆయన్ని పలకరించేవాడు. ఒకసారీ సబ్ కలెక్టరు శిరస్తాదారు రామభద్రుడుగారిని పలకరించేవాడు. మొత్తంమీద ఉద్యోగస్థుల ప్రాపకంకోసం తికమకలు పడుతూ వుండేవాడు. + +రామచంద్రరావుగారు ఛైర్మన్ అయిన తరవాత ప్రజల అసంతృప్తికీ, ఆగ్రహానికీ పాత్రులు కావడానికి ఎంతో కాలం పట్టలేదు. ఆయన పరిపాలనలో ఎక్కువగా ఉద్యోగస్థుల సలహాలు అనుసరించే పోయేవారు. కాని, ప్రజల అవసరాలు అవగాహన చేసుకుని సంతృప్తి పరచలేకపోయేవారు. ప్రతి విషయమూ ముందు కలెక్టరుతో సంప్రదించి ఆయనకి ఇష్టమైతేనే ముందు అడుగు వేసేవారుగాని, ప్రజల అవసరం గ్రహించలేక పోయేవారు. రైస్ పార్టీవాళ్ళు నిస్పృహ చెంది, 'ఆ పక్షంలో రైన్ నే పెట్టుకో లేకపోయామా" అని నాతో చెప్పేవారు. ఆయన ఏ విధమైన కొత్తపద్ధతులూ ప్రవేశపెట్టలేకపోయారు. చివరికి ప్రజలకీ, ఆయనకీ కూడా ఆవిషయంలో విసుగు కలిగింది. +ఇల్లా వుండగా, ఆప్పట్లో లెజిస్లేటివ్ కౌన్సిల్ కి తెలుగుజిల్లా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0092.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0092.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ba92f396d3ac29c571fd65d9eb048df5aab9ea1e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0092.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పిళ్ళారిసెట్టి నారాయణరావు నాయుడుగారు కూడా కౌన్సిలరయ్యారు. + +కౌన్సిల్లో బజులుల్లా సాహేబు సోదరుడు అజుముల్లా అని ఒక అతనువుండేవాడు. అతను అసిస్టెంటు ఇనస్పెక్టర్ ఆఫ్ స్కూల్సుగా పనిచేస్తూ వుండేవాడు. చాలా స్వతంత్రుడు. ఈ నాటి నామినేటడ్ మనుషుల్లాగ ఒట్టి డిటోగాడు కాడు. వెనక రైస్ రామచంద్రరావుగారిమీద పోటీ చెయ్యదలుచుకున్నప్పుడు కూడా అతను ఉద్యోగేతరుల తరపునే నిలబడ్డాడు. + +మొత్తంమీద మా పార్టీ చాలా బలంగానే వుండింది. మోచర్ల రామచంద్రరావుగారు తమంతట తామే తప్పుకున్నారు. మా పార్టీ వారంతా నన్ను అభ్యర్థిగా నిర్ణయించారు. సుబ్బారావుపంతులుగారు నా మీద తీవ్రమైన కక్ష కట్టారని ఇదివరకే వ్రాశాను. ఆయన నేను ఛైర్మన్ కాకూడదని బ్రహ్మాండంగా పట్టుపట్టారు. అప్పట్లో ఉద్యోగస్థులంతా ఆయన పక్షాన్ని వుండేవారు. ఆ రోజుల్లో హెమ్నెట్ అనే ఆంగ్లో ఇండియన్ జిల్లాజడ్జీగా వుండేవాడు. ఆయన ఉద్యోగస్థు లందరితోటి నా మీద ఏవేవో చెప్పేవాడు. వాళ్ళకి నామీద బాగా అనిష్టం కలిగేటట్లు చేసేవాడు. + +అయితే ఎన్నికలు సమీపించేసరికి, మార్కుహంటరు మొదలయిన ఉద్యోగస్థు లంతా నాకు అనుకూలం అయ్యారు. అప్పుడు సుబ్బారావుపంతులుగారు ములుకుట్ల అచ్యుతరామయ్యగారిని లేవదీశారు. పంతులుగారు చివరిదాకా నాకు సహాయం చేస్తానన్న సబ్‌కలెక్టరు విస్‌నీ, హంటర్‌నీ కూడా, జిల్లాజడ్జీచేత చెప్పించి, నాకు ప్రతికూలంగా తయారు చేశారు. ఇన్‌కంటాక్సు బూచిని చూపించి, నాకు అనుకూలంగా వుండే వైశ్య ప్రముఖుల్ని కూడా బెదిరించడానికి ప్రయత్నించారు. రాయపూడి సుబ్బారాయుడు అప్పులతో బాధపడుతూ వుండేవాడు. అతనికి అప్పు ఇస్తామని కూడా ఆశపెట్టారు. కాని, పని జరగలేదు. నన్ను ఓడించగలమనే ధైర్యంతో బ్యాలటుకూడా పెట్టించారు. కాని, చివరికి ఎంత చేసినా అసలు మార్కుహంటరు సబ్‌కలెక్టరు మీటింగుకి రానేలేదు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0093.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0093.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc3448e4aa6c9c424260f7d11d900aad98ec6a0a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0093.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఏమైతేనేమి! అత్యధిక సంఖ్యాకులచేత నేను ఎన్నుకోబాడ్డాను. అచ్యుతరామయ్యకి రెండో మూడో వోట్లు వచ్చినట్లు జ్ఞాపకం. ఎన్నిక అయిన తరవాత అచ్యుతరామయ్య ఏదో ఎలెక్షన్ పిటీషన్ దాఖలు చేశాడు. అందులో అతను తప్ప రెండోవాడెవడూ దస్కతు పెట్టలేదు. అప్పటినించీ సుబ్బారావుపంతులు ప్రభృతులు నా ఎన్నిక గెజెట్ కాకుండా చేయించడానికి ఎంత ప్రయత్నం చెయ్యాలో అంతా చేశారు. చాలా ఆశ్చర్యకరములూ, అపూర్వములూ అయిన పద్ధతులన్నీ అవలంభించారు. నాకు వయస్సు తక్కువనీ, ఆస్తి లేదనీ, మునిసిపల్ సొమ్ము దుర్వినియోగం చేస్తాననీ, మనుష్యుల్ని హడలు గొట్టేస్తాననీ, చాలా స్వతంత్రుణ్ణి అనీ, గవర్నమెంటుకి వ్యతిరేకుణ్ణి అనీ వ్రాసి పిటీషన్లు ఇచ్చారు. కలెక్టరుతో చాడీలు చెప్పారు. హేమ్నెట్‌ ద్వారా మునిసిపాలిటీల మెంబరైన ఫోర్‌బ్సుతో అనేకమైన చాడీలు చెప్పారు. అచ్యుతరామయ్య, కె. వి. రెడ్డినాయుడుగార్ల దొంగసంతకాలతో ఆకాశరామన్న అర్జీలు ఇప్పించారు. నేను కోలాచలం వెంకట్రావుగారి ఎన్నికసందర్బంలో కాసులు పంచిపెట్టి సభ్యుల్ని మోసం చేశానన్నారు. + +ఈ విధంగా నేను ప్రజా ప్రతినిధులచేత ఎన్నుకోబడ్డ ఎన్నిక మూడు మాసాలపాటు గెజెట్ కాకుండా చెయ్యగలిగారు. ఆ రోజుల్లో ఎన్నిక గెజెట్ కాకపోతే ఛైర్మన్ చార్జీ పుచ్చుకోవడానికి వీలులేదు. నేను "ఎవరెన్ని చేస్తేమాత్రం ఏముంది? క్రమంగా జరిగిన ఎన్నిక ఎవరు రద్దు చేస్తా,"రనే మామూలు ధీమాతో వుండేవాణ్ణి. + +ఇంతలో గవర్నరు ఆంప్టల్ రాజమహేంద్రవరం వచ్చాడు. అప్పుడు తాత్కాలికంగా ఛైర్మన్ అయిన విప్ తన అధికారం కూర్మా వెంకటరెడ్డి నాయుడుగారికి ఇచ్చి ఆయనచేత కౌన్సిలు అడ్రస్ చదివించాడు. గవర్నరు వచ్చినప్పుడు నన్ను ఛైర్మన్ ఎలెక్టుగా కూడా పరిచయం చెయ్యలేదు. తరవాత, నామీద గవర్నమెంటుకి పంపబడిన పిటీషన్లు అన్నీ విచారణకి వచ్చాయి. సామాన్యంగా ఈ పిటీషన్లు గవర్నమెంటుమెంబరు కలెక్టరుకీ, కలెక్టరు సబ్‌కలెక్టరుకీ, ఆయన తహసిల్దారుకీ, అతను గ్రామమునసబుకీ పంపించి, ఆచోకీ తియ్యడం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0094.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0094.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..48df8da40bc3f60d074aedb14fb50b4528e9b361 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0094.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +మామూలు. నేను ఏమైనాసరే దీని అంతం కనుక్కోవాలని అనుకున్నాను. + +ఈ సందర్భంలో సుబ్బారావు పంతులుగారు స్వయంగా కదలడమే కాకుండా డిసెంబరులో హేమ్నెట్‌ని పోర్‌బ్సుదగ్గిరికి పంపించారు. అప్పుడు సబ్‌కలెక్టరు విస్, అతను నా స్వతంత్రపు పోకడలకి కొంత కటకట పడినా అసలు పిటీషనులలో బలం లేదని తెలుసుకున్నాడు. గవర్నమెంటుకి పంపబడిన పిటీషన్ విచారణకి వచ్చిన ప్పుడు దస్కద్దారులు తప్పితే మరో మనిషి ఎవడూ కనబడలేదు. + +ములుకుట్ల అచ్యుతరామయ్యగారు ఉల్లితోటలో వుండే అకుసూరి రంగారావు నాయుడుగారి దగ్గిరికి వెళ్ళి ఆయన ప్రమత్తులై వుండగా వట్టి తెల్లకాగితంమీద దస్కత్ చేయించారు. ఆ సంగతి తెలిసి వెంటనే కలెక్టరుకి టెలిగ్రాము ఇప్పించాను. అధికారం కోసమూ, దానికి సంబంధించిన కక్ష సాధించడానికీ, ఎంత విద్యావంతు లైనా ఏరీతిగా పతనమవుతారో తెలుసుకోవడానికి ఇది ఒక నిదర్శనం. చివరికి కలెక్టరు కూడా పిటీషన్లలో సంగతులు ఋజువు కాలేదనీ, అయినప్పటికీ తన వాకబువల్ల నేను ప్రభుత్వానికి చాలా ప్రతికూలుడననీ, స్వతంత్రుడననీ తెలిసిందనీ, అందుచేత గెజెట్ చెయ్యకూడదనీ వ్రాసి పంపించాడు. + +ఈలోగా నేను మద్రాసులో పోర్‌బ్సుని చూశాను. ఆయన దర్శనం అవడమే బ్రహ్మాండం అయింది. పది పదిహేను రోజులు ఇంటికి వెడితే ఇంట్లో ఉండగానే ఇంటిదగ్గిర లేరని జవాబు వచ్చేది. చివరికి నాకు ప్రాణం విసిగింది. కార్డు వెనకాల "15 రోజులనించి రోజూ దర్శనం కోసం ప్రయత్నిస్తున్నాననీ, దర్శనం ఇచ్చేదీ, లేనిదీ నిర్దిష్టంగా తెలియపరచమనీ" వ్రాసి పంపించాను. దానిమీద అతను "ఉపేక్ష మన్నించమనీ, ఆ సాయంత్రమే కూనూరు పోవడానికి సామాను సర్దుకుంటున్నాననీ, తిరిగి మద్రాసు వచ్చాక తప్పక చూస్తాననీ," బదులు వ్రాశాడు. + +ఆయన కూనూరునించి తిరిగి వచ్చాక నే నాయన్ని చూశాను. అది డిసెంబరునెలలో అని నా జ్ఞాపకం. సుబ్బారావు పంతులుగారి ప్రోత్సాహం పైని హేమ్నెట్ కూడా, డిసెంబరులో ప్రత్యేకంగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0095.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0095.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..96ff739de9d695e90c8ff0c34d5f351febd441b2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0095.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కూనూరు వెళ్ళింది. ఆ కాలంలోనే అనుకుంటాను. హేమ్నెటూ, ఫోర్ప్సూ పెరంబూరువరకూ కలిసే ప్రయాణం కలిసే ప్రయాణం చేశారనీ, ఆ లోగా ఈ విషయమే మాట్లాడుకున్నారనీ నాకు తెలిసింది. ఉభయులూ కూనూరులో కూడా ఈ విషయమే ప్రస్తావన చేసుకున్నట్లు ఫోర్‌బ్సు వేసిన ప్రశ్నలనిబట్టి నాకు బాగా నిర్దారణ అయింది. ఫోర్‌బ్సు మద్రాసు చేరాక నే నాయన్ని చూశాను. ఇంతకాల మయ్యాక నాకు జ్ఞాపకం వున్నంతవరకూ మా సంభాషణ వివరిస్తాను. + +ఆయన నన్ను, "మీకు ఇల్లు లేదుట కదా!" అని అడిగాడు. నేను "లేదు - చైర్మన్ పనికి ఇల్లు ఎందుకుండాలి? రాజమహేంద్రవరానికి ఫ్రొఫెసర్ వుద్యోగం చెయ్యడానికి వచ్చిన ప్రతి అలాయిదా మనిషీ ఛైర్మన్ ఉద్యోగం చెయ్యగా నేనెందుకు చెయ్యకూడదూ? ఇంటి సంగ తెందుకు?" అని అడిగాను. దాంతో ఆయన తెల్లబోయాడు. తరవాత నేను రాజమహేంద్రవరం పరిస్థితులన్నీ వివరించాను. "రిప్పన్‌ప్రభువు పరిపాలన ప్రజలవశం చెయ్యడానికి మునిసిపల్‌చట్టం నిర్మిస్తే, పరిపాలనకి సంబంధంలేని కారణాలు పెట్టుగుని గెజెట్ చెయ్యకుండా వుండడం ఎక్కడైనా ఉందా? ఇల్లాంటి దారుణం ఎప్పుడైనా విన్నారా?" అని అడిగాను. ఆ తరవాత, "జీతం భత్యం లేని ఈ పనికి యింత అభ్యంతరం ఏమిటి?" అని కూడా అడిగాను. దానికి ఆయన సమాధానం చెప్పకనే, "నాకు వచ్చిన పిటీషన్ సంగతి మీకు ఎల్లా తెలిసింది?" అన్నాడు. నేను "మీ పిటీషన్ సంగతి రాజమండ్రిలో వున్న ముసలమ్మ లంతా నడిబజారుల్లో చెప్పుకుంటున్నా,"రని చెప్పాను. ఆయన 'ఎందుచేత?' అని అడిగాడు. "ఊరికల్లా ప్రథమ పౌరుడైన వ్యక్తిమీద ఈర్ష్యాళువులు వ్రాసే కాగితం విచారణ చెయ్యడానికి మామూలు ఉద్యోగస్థులకి పంపితే తెలియక ఏమి అవుతుంది! నా అర్హతని గురించి రిపోర్టు చెయ్యడం గ్రామమునసబా?" అని అడిగాను. + +అందుకు ఆయన ఉలక్కుండా పలక్కుండా ఊరుకున్నాడు. ఆపైన కోలాచలం వెంకట్రావు ఎన్నికల్లో కాసుల సంగతి అడిగాడు. నేను దానికి కూడా తగిన జవాబు చెప్పి, "నా యిష్టంవచ్చిన అభ్యర్థికి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0097.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0097.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ecf34c5631324d3b1ea114f7703767eb1f60466c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0097.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కారు. అప్పటికి గోదావరికి కట్టలేదు. అయినా, జనం స్నానపు రేవులు పాడు చెయ్యకుండా కొంతకాలం పోలీసు బందోబస్తు ఏర్పాటు చేయించాను. గట్టు నా కాలంలో పడకపోయినా, గోదావరికి ఒక గట్టు వుండాలనీ, దాన్ని సొగసుగా వుంచాలనీ ఒక అభిప్రాయం ప్రచారంచేసి ఆ సిద్ధాంతాన్ని కూడా అంగీకరింపచేశాను. మునిసిపల్ పరిపాలన కొంతకాలం ఎవ్వరి పేచీ లేకుండా సాగిపోయింది. + +కాని, కొంతకాలానికి రాయపూడి సుబ్బారాయుడుకీ, నాకూ కంట్రాక్టుల విషయంలో తగాదా వచ్చింది. అతను చిరకాలంనించి ఈ కౌన్సిల్లో వుండి, ఎన్నికలలో కిందా మీదా పడుతూ వుండడంచేత, కొందరి యెడల ప్రత్యేకాభిమానం చూపించేవాడు. నా కా సంబంధాలేమీ లేకుండా ఒక పద్ధతిని పోకపోతే కష్టంగా వుండేది. అంతేకాదు, అతను చెప్పినట్లల్లా చెయ్యకపోతే అతనికి బాధగా వుండేది. అతను "దుర్గయ్యగారిని ఒదులుకుని, నిన్ను తెచ్చిపెట్టుకున్నందుకా ఈ గొడవ అంతా?" అంటూ బాధపడేవాడు. నేను నిర్మొహమాటంగా, "అబ్బాయి! నువ్వు చేసిన సహాయానికి సంతోషమే, కాని ఈ నాలుగు రోజులూ నా స్వాతంత్ర్యానికి భంగం రాకుండా నన్ను ఈ వుద్యోగం చెయ్యనియ్యి!" అని చెప్పాను. + +ఇల్లా వుండగా, ప్రతికక్షులు నాకు ఛైర్మన్ ఎలక్షనులో సహాయం చేసిన వాళ్ళమీద ఏదో ఒక తంటా తెచ్చి కక్ష సాధించడానికి పూనుకున్నారు. ఆరాముదయ్యంగారు నా పార్టీలో నాకు బాగా సహాయంగా వుండేవాడు. ఆయన ఆలపాటి భాస్కర రామయ్యగారితో వ్యాపారం చేసి విడిపోయేటప్పుడు సామానులు పంచుకుని పట్టుకుపోవడంలో రెండు తీగెలకట్టలు కూడా పట్టుకు వెళ్ళాడు. అందుకని కక్షకట్టి ఆయనమీద దొంగతనం నేరం ఆరోపించారు. ఆ కేసులో ఫిర్యాదీ తరపున అచ్యుత రామయ్యగారు, ముద్దాయి తరపున నేను వాదించాము. మేజస్ట్రీటు జిళ్ళేళ్ళ కృష్ణారావు పంతులుగారు. ఆయన దేవాంతకపు మేజస్ట్రీటు, ఈ కేసు సుమారు ఐదారు నెలలు విచారించాడు. ఈ విషయంలో ఆరాముదయ్యంగారి అన్నగారు పి. టి. శ్రీనివాసయ్యంగారు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0099.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0099.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e843b266adc52f40723771bd7ca9b5f0bda57205 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0099.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చేయకూడదో చెప్పమని" అడిగాడు. ఆయన సమాధానం విని కింది కోర్టు తీర్పు రద్దు చేశాడు. అంతటితో ఆ కేసుముగిసింది. + +అక్కడినించి నా ప్రతికూల పక్షంవారు తమ ఆయుధాలు ఇంక తిన్నగా నామీదే ప్రయోగించడానికి పూనుకున్నారు. రాజమహేంద్రవరంలో కాకి కృష్ణమూర్తి అనే ఒక వైశ్యప్రముఖుడు ఉండేవాడు. 10, 12 ఏళ్ళ వయస్సు వున్న అతని కుమారుడు తోటిపిల్లలతో గోదావరికి స్నానానికి వెళ్ళి, ఏ కారణంచేతనో కాలుజారి, నీటిలో పడి చనిపోయాడు. ఆ పిల్లవాణ్ణి పెరుమాళ్ళ రంగయ్య అనే అతని బంధువు కొందరు హంతకుల్ని ఏర్పాటుచేసి చంపించాడని ఒక కేసు వచ్చింది. ఆ పెరుమాళ్ళ రంగయ్యకూడా అప్పటికి రాజమహేంద్రవరం లక్షాధికారుల్లో లెఖ్ఖ. అతను అప్పటికి చాలాకాలం క్రితంనించీ నాక్లయంటు. మునిసిపల్ ప్రతికక్షులు ఆ పెరుమాళ్ళ రంగయ్యకి నేను సలహా ఇచ్చాననే ఆరోపణచేసి, నన్ను ఆ కేసులో ఇరికించాలని బ్రహ్మ ప్రయత్నం చేశారు. అప్పుడే పిఠాపురంవారి కేసులో పనిచేస్తూ ఉన్న మద్రాసు వకీలు వి. కృష్ణస్వామయ్యరుగారు రాజమహేంద్రవరం వచ్చారు. + +ఆయన ఒకరోజున క్లబ్బులో సుబ్బారావు పంతులుగారు మొదలయిన వాళ్ళంతా ఉండగా, "ప్రకాశం కుర్రవాడు. సెకండుగ్రేడు ప్లీడరు. హేమాహేమీలైన మిమ్మల్ని అందరినీ ఓడించి ఛైర్మన్ అయ్యాడు. మీ ప్రతిభ ఇంతేనా!" అని హేళన చేశాడు. అందుచేత వాళ్ళ పట్టుదల మరింత హెచ్చయింది. ఆ కారణంవల్ల నన్ను ఎల్లాగైనా ఈ హత్యకేసులో ఇరికించాలని సంకల్పించారు. ముఖ్యంగా పెద్దాడ సాంబశివరావు, ములుకుట్ల అచ్యుతరామయ్యగార్లు బహిరంగంగా దీనికి పూనుకున్నారు. దీంట్లో పంతులుగారిసలహా, వెంకటరెడ్డిగారి ఎరుకా కూడా లేకపోలేదు. మొదటి పెద్దలిద్దరూ ఇద్దరు వడ్రంగి కుర్రవాళ్ళని తయారుచేసి వాళ్ళచేత హత్యజరిగిన క్రితం రోజుని 11 గంటలకి కోర్టుకి వస్తూ ఉంటే నాళంవారి సత్రంసమీపంలో పెరుమాళ్ళ రంగయ్య నాకు ఎదురుపడ్డాడనీ, అక్కడ నా డాకార్టుఆపి అతనితో మాట్లాడాననీ, ఆ మాట్లాడడంలో చనిపోయిన కుర్రవాడి అనంతరం కాని తనకి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0101.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0101.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e14ebcda8dbe8d519509b65c8d199b3dca976f05 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0101.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +రంగయ్య ఆ క్రితం రాత్రి ప్రకాశం ఇంటికి వచ్చాడని అన్నాడు. ఆ క్రితం రాత్రి 8, 9, గంటలకి నేనూ, వెంకటరత్నమూ, ఇంకా కొందరు స్నేహితులూ కుర్చీలు వేసుకుని మా ఇంటిముందర కూర్చుని పిచ్చాపాటీ మాట్లాడుకుంటూ ఉండగా రంగయ్య వచ్చినమాట వాస్తవమే. క్లయింట్లు రాత్రిళ్ళు వచ్చి మాట్లాడి పోవడంలో విశేష మేముంది? ప్రాక్టీసు వృద్ధి చేసుకోవా లని కష్టపడే ప్రతీ ప్లీడరూ, క్లయింట్లతో రాత్రిళ్ళు నిదానంగా మాట్లాడుకోవడం సహజమే కదా. ఈ సామాన్య విషయాన్ని గోరంతలు కొండంతలు చేసి, నా శత్రువులు నామీదికి దూకదలచినపుడు, నా స్నేహితులు కొందరు వెంకటరత్నం దగ్గిరికి వెళ్ళి, "నువ్వు అన్న ఆ మాటలవల్ల ప్రకాశానికి ఆపత్తు వచ్చేటట్టువుంది. పోనీ, నువ్వు ఆ విషయం చెప్పకుండా ఉండకూడదా?" అని సలహా యిచ్చారు. అతను, "ఒకసారి నేను చెప్పిన తరవాత - అందులోనూ ఆ సంగతి నిజమైనప్పుడు - నేనెందుకు కా దనాలి?" అన్నాడు. దానికి స్నేహితులు బాధపడ్డారు. కాని, అప్పుడూ ఇప్పుడూ కూడా "వెంకటరత్నం మాటే సరి అయినది" అని నా అభిప్రాయం. + +తరవాత పోలీసులు పెరుమాళ్ళ రంగయ్యమీద కేసు పెట్టారు. ఆ కేసులో మేజస్ట్రీటుకోర్టులో నేనే పని చేశాను. కేసు సెషన్సుకి వెళ్ళింది. అప్పుడు నాయందు సుముఖుడు కాని హేమ్నెట్‌దొరే జిల్లా జడ్జీ. ఆ కారణంచేత కూడా నా శత్రువులు నన్నందులో ఇరికించడానికి ఉబలాట పడ్డారు. నేను సెషన్సు విచారణకి మద్రాసునించి బారిష్టర్ జాన్ ఆడమ్సుని తీసుకుని వచ్చాను. సహజంగా కేసులో ఏమీ బలంలేక పోవడంచేత, ఆ జడ్జీ రంగయ్యని నిర్దోషిగా నిర్ణయించి ఒదిలివేశాడు. అంతటితో శత్రువులు పన్నిన మరొక ఉచ్చునించి బయటపడ్డాను. ఒక్కొక్కప్పుడు జీతం భత్యంలేని ఈ స్వల్పాధికారాలకోసం ఎందుకింత శత్రుత్వం వచ్చిందా అనే విషయం ఆలోచిస్తే నాకే ఆశ్చర్యంగా వుంటుంది. + +ఈ గంద్రగోళా లెట్లా వున్నా మునిసిపల్ పరిపాలన యథా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0102.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0102.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0d9ba4a7324e329c9b305164cbf555d2f565e16b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0102.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +రీతిగా జరుగుతూనే వుంది. మొదటిసంవత్సరం పరిపాలనా నివేదికలో పరిపాలన సంతృప్తికరంగానే వున్నదని గవర్నమెంటు వ్రాసింది. ఈ హత్యకేసు సందర్భంలో పోలీసుల హడావిడి చూసి నాతో భాగస్థుడుగా ఉండిన పిళ్ళారిసెట్టి నారాయణరావు భయపడిపోయాడు. తరవాత, అతన్ని మా పార్టీ తరపున మునిసిపల్ కౌన్సిలరుగా కూడా చేశాము. చివరికి అతనికి కూడా ధైర్యం చెప్పవలసివచ్చేది. + +ప్రతి కక్షుల ప్రయత్నాలు ఇంతటితో ఆగలేదు. నా పార్టీలో నాకు బలంగా వుండే ఏలూరి లక్ష్మీనరసింహంగారిమీద మళ్ళీ ఒక కేసు బయలుదేరదీశారు. ఆ రోజుల్లో రాగి బంగారం చేస్తామనే మంత్రగాళ్ళు, వాళ్ళ మాయల్లో పడే అమాయికులూ వుంటూండేవాళ్ళు. శనివారపు పేట ఎస్టేటులోకి ఇల్లాంటి మంత్రగాడొకడు సిద్ధమై, రాగి బంగారం చెయ్యడానికి పూనుకున్నాడు. ఒక గదిలో దేవతని పెట్టి, ఇంట్లో వుండే బంగారమూ, జవాహరీ అంతా ఆ దేవతకి అలంకరించి పూజచెయ్యాలని చెప్పి బంగారం అంతా సేకరించాడు. నాలుగురోజులు జపం అయ్యాక ఆ బంగారం అంతా మూటకట్టుకుని, రాత్రికి రాత్రి ప్రయాణమై మాయమైపోయాడు. ఆ బంగారంలో కొన్ని వస్తువులు ఏలూరి లక్ష్మీనరసింహంగారి ఇంటికి దగ్గరగా ఉన్న, ఆయన స్నేహితుడైన ఒక మహమ్మదీయుడి దగ్గిరికి చేరాయి. అతను పెద్ద గడ్డంతో భయంకరంగా వుండేవాడు. ఆ మహమ్మదీయుడు బజారులో ఆ జవాహరీ అమ్ముతూ వుండగా షరాబులు కొనడానికి కొంచెం సంకోచించారు. వెంటనే పోలీసులు వచ్చి ఆ మహమ్మదీయుణ్ణి పట్టుకున్నారు. + +అందుమీద ఏలూరి లక్ష్మీనరసింహంగారు ఆ జవాహరీ ఆ సాహేబుదే నని మేజస్ట్రీటుదగ్గిర స్టేటుమెంటు ఇచ్చారు. పోలీసులు ఆ స్టేటుమెంటు విశ్వసించకుండా ఆ అమ్మకం ఆపుజేశారు. ఈ లోగా పోలీసులు ఆ జవాహరీని గురించి ప్రకటన చెయ్యగా శనివారపుపేటవారు వచ్చి ఆజవాహరీ పోల్చుకున్నారు. వెంటనే పోలీసులు ఏలూరి లక్ష్మీనరసింహంగారిమీద, సాహేబుమీద కేసుపెట్టారు. ఏలూరి లక్ష్మీనరసింహంగారి నేరం అంతా ఆయన "జవాహరీ సాహెబుదే" అని \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0103.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0103.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cb4b5dcd9a94fe31aa1be02fa1ba828dc5f70b9e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0103.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +చెప్పడం. ఆయన తెలిసే చెప్పారో, లేక ఆశ్రిత పక్షపాతంచేతనే చెప్పారో నిర్ణయించడం కష్టం. దానికితోడు స్థానికంగా లక్ష్మీనరసింహంగారిమీద వుండే కక్షలు కూడా కలిశాయి. + +విచారణ సబ్‌కలెక్టరు ఎదట. లక్ష్మీనరసింహంగారి తరపున నేను హాజరయ్యాను. ముద్దాయి స్థానికంగా చాలా ప్రముఖులనీ, ఇక్కడ ఈ కేసు జరగకూడదనీ, మరి ఒక జిల్లాకి ట్రాన్సుఫరు చెయ్యమనీ పిటీషను పెట్టాను. ఆ పిటీషను కొట్టివేశారు. అందుమీద ట్రాన్సుఫరుకోసం హైకోర్టుకి వెళ్ళాను. హైకోర్టులో డాక్టరు స్వామినాథన్ గారిని ప్లీడరుగా ఏర్పాటుచేశాను. స్వామినాథన్‌గారు బారిష్టరు పాసయి కొద్దికాలం కిందటే ప్రాక్టీసు పెట్టారు. కేసు హైకోర్టులో డేవిస్ బెంచి దగ్గిరికి వచ్చింది. + +ఆ డేవిస్ లావుగా వుండేవాడు. చాలా భీకరంగా మాట్లాడుతూ వుండేవాడు. కేసు చూస్తూనే "No points to argueː case dismissed" అన్నాడు. స్వామినాథన్‌గారు నోరు విప్పనైనా విప్పలేదు. నాకు చాలా చిరాకు కలిగింది. కోర్టులోనే స్వామినాథన్‌గారిమీద పడి, "ఇదేమి బారిష్టరీ అండీ! కేసు ఆర్గ్యుమెంటు చెప్పకుండానే డిస్మిస్ చేస్తే, మాట్లాడక ఊరుకున్నారు!" అని కేకలు వేశాను. ఆయన "ప్రకాశంగారూ! రాత్రి మా యింటికి భోజనానికి రండి! మీతో మాట్లాడాలి," అన్నారు. + +రాత్రి భోజనానికి వెళ్ళాను. డాక్టరు స్వామినాథన్‌గారు బ్రాహ్మణులే కాని, అప్పటికే ఒక బట్లరుచేత వండించుకుని తింటూ వుండేవారు. ఆయన చాలా జాగ్రత్త మనిషి. బహు క్లుప్తంగా ఖర్చుపెట్టుకుంటూ డబ్బు కూడబెట్టేవారు. ఆయన నన్నెంతో ఆప్యాయంగా ఆదరించి, "ప్రకాశంగారు! మీలో మంచి చురుకుతనమూ, ధైర్యమూ కనిపిస్తున్నాయి. మీరుఎందుకు బారిష్టరు కాకూడదు?" అన్నారు. నాకు ఆశ్చర్యం వేసింది! "నేను సెకండు గ్రేడు ప్లీడర్‌ని. బీదవాణ్ణి. నాకేమిటి! వేలకువేలు ఖర్చయే బారిష్టరీ ఏమిటి? నాకు అది ఎల్లాగ లభ్య \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0104.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0104.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f4dd77315d9c972b4bc6d4e4be9546f895c05894 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0104.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మౌతుంది!" అన్నాను. అందుమీద ఆయన వేలకి వేలు అవసరం లేదనీ, ఆరువేల రూపాయలతో కోర్సు అంతా పూర్తిచెయ్యవచ్చుననీ, నేను నెలకి ఆరు పౌనులతో కాలక్షేపం చేశాననీ చెప్పారు. నేను, "అది అంత సుళువై, ఐదారువేల రూపాయలలో అయితే ప్రయత్నం చేస్తా" నని చెప్పాను. + +వాస్తవానికి ఆ సంభాషణే నా జీవితాన్ని ముందుకి తోయగలిగిన విశేష ఘట్టం. నేను రాజమహేంద్రవరంలో సెకండుగ్రేడు ప్లీడరుగా పనిచేస్తూ శత్రువుల్ని నిర్జించుకుంటూ అప్పటికి తృప్తికరమైన జీవితం గడుపుతూ వున్నా, నాకుమాత్రం ఆ స్థానం ఇరుకుగా కనిపించేది. విశాలమైన ఆవరణలో విచ్చలవిడిగా సంచారం చేసే మనస్తత్వం కావడంచేత, ఈ ఆలోచన నాకు బాగా తల కెక్కింది. వెంటనే రాజమహేంద్రవరం వచ్చివేసి నా మిత్రులైన కంచుమర్తి రామచంద్రరావు గారితో, నాకూ స్వామినాథన్‌గారికీ జరిగిన సంభాషణ అంతాచెప్పాను. ఆయన అప్పుడే సగం ఖర్చుపెట్టుకోడానికి అంగీకరించి ప్రోత్సహించారు. నాకు మిత్రులూ, చాటపర్రు వాస్తవ్యులూ అయిన మాగంటి లక్ష్మణదాసుగారికి కబురు పంపించగా, ఆయన వచ్చి మిగిలిన మూడువేలూ ఇవ్వడానికి అంగీకరించారు. నేను డబ్బు సర్దుబాటు కావడంతోనే ఇంగ్లండు వెళ్ళిపోవడానికి నిశ్చయం చేశాను. + +ఇంక ఇక్కడ ఏలూరి లక్ష్మీనరసింహంగారి కేసు మిగిలి వుంది. కొంత కేసు విస్ దగ్గిర జరిగింది. ఆ కేసు క్రాస్ పరీక్షలో మునిసిపల్ కక్షలు వగైరాలన్నీ చాలావరకు రుజువు చేశాను. అ తరవార మళ్ళీ హైకోర్టుకి ట్రాన్సుఫరు పెట్టాను. కొంత సాక్ష్యం రుజువుమీద జాన్ ఆడమ్సునిపెట్టి వాదిస్తే ట్రాన్సుఫరుకి ఆర్డరు పాసయింది. ఆ కేసు విశాఖపట్నానికి ట్రాన్సుఫరు చేశారు. విశాఖపట్నంలో కూడా నేనే కేసు నడిపించి లక్ష్మీనరసింహం గారిమీద కేసు లేకుండా తప్పించి వేశాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0105.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0105.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..23753ffee5ea5d41c57b7dbe8c39ca64b2527c0f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0105.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అప్పటికి రాజమహేంద్రవరంలో నా సంసారం స్థిరపడింది. సంపాదన పుష్కలంగా ఉండడమూ, బంధువు లంతా తృప్తి పడడమూ జరిగింది. ఇల్లాంటి స్థితిలో లండన్ ప్రయాణం అనేసరికి ఇంట్లో కల్లోలం పుట్టింది. ఆ కాలంలో సముద్రయానం అంటే కులంపోయిం దన్నమాటే. ఆ కారణం పురస్కరించుకుని రేకపిల్లి లచ్చయ్యగారు అనే పురోహితుడు మా యింట్లో ఆడవాళ్ళకి - ముఖ్యంగా మా అమ్మగారికి - బాగా ఆందోళన కలిగించాడు. + +అంతకి పూర్వమే సుబ్బారావుపంతులుగారికి సుస్తీచేస్తే, వైద్యులు ఆయనకి, "ఆరోగ్యంకోసం సముద్రయానం అవసరం" అని చెప్పారు. ఆయన అప్పుడే వీరేశలింగం పంతులుగారితో తగాదాపడి సనాతన హిందూ ధర్మోద్ధరణకోసం హిందూ సమాజం స్థాపించి ఉండడంచేతనూ, మాధ్వస్వాముల వారి ప్రాపకం చెడగొట్టుకోవడం ఇష్టంలేని వారవడం చేతనూ, చాలా తటపటాయించి, చివరికి తూర్పు తీరాన్ని ఓడప్రయాణంచేసి చక్కావచ్చారు. దీనికి మాధ్వస్వాములవారు అంగీకరించారు కూడాను. ఆ సంగతి మా అమ్మగారితో చెప్పి ఆవిడ మనస్సుకి తృప్తి కలిగించాను. + +అసలు అప్పటికి మనదేశంలో ఎవ్వరూ బారిష్టరు చదువుకోసం ఇంగ్లండు పోయినవారులేరు. అంతకిముందు ఎవరో ఒక క్షత్రియుడు 50 సంవత్సరాల క్రితం విశాఖపట్నంనించి సీమ వెళ్ళారట. కాని ఆయన లెఖ్ఖలో పడలేదు. యం. ఆర్. అయ్యంగారు అనే దాక్షిణాత్యులు ఒకరు బారిష్టరు అయి రాజమహేంద్రవరంలో కొంతకాలం కిందట ప్రాక్టీసుచేస్తూ వచ్చారు. ఆయన చాలా తెలివైనవాడేగాని, తాగడం అలవాటు అయింది. ఒక్కొక్కప్పుడు ఆ నిషామీద వాదితరపున వకాల్తీ పుచ్చుకుని ప్రతివాది తరపున ఆర్గ్యుమెంటు చెప్పేవారు. ఆయన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0106.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0106.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..125ef7d9f7742650f935e538e7a9b777f8ab498a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0106.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఇంగ్లాండునించి వచ్చాక ఆయన భార్య ఆయనతో కాపరం చెయ్యడానికి నిరాకరించింది. ఆయన రాజమహేంద్రవరంలో ఒక ఆంగ్లో ఇండియన్ యువతిని పెళ్ళాడి చాలా నిర్భాగ్య జీవితం గడుపుతూ ఉండేవాడు. + +మా వాళ్ళకి బారిష్టరు అంటే అదే అభిప్రాయం. కష్టాలు పడి, పడి నామీదే ఆశలన్నీ కేంద్రీకరింపచేసుకున్న మాఅమ్మగారికి నా భవిష్యత్తుని గురించి భయం కలిగింది. అందుచేత ఆవిడికి లండన్‌ప్రయాణం అంటే కొంచెం జంకు పుట్టింది. నేను ఆవిడికి ఆ విషయమై భయం ఉండనవసరం లేదనీ, బారిష్టరు చదువంతా రెండుమూడు టెరముల్లో పూర్తిచేస్తాననీ, మత్స్య మాంసాలు ముట్టుకోననీ చెప్పి శపధంచేసి, ఎల్లాగో అల్లాగ చిట్టచివరికి ఒప్పించాను. ఆవిడ సహజంగా ధైర్యస్థురాలు. కనక అతికష్టంమీద అంగీకరించింది. ఆ తరవాత నా భార్యని కూడా ఒప్పించి, ఆవిణ్ణి గుంటూరుజిల్లా కొత్తపట్నంలో ఆవిడ పినతల్లిగారింట్లో - అంటే మా చిన్నక్కయ్యగారింట్లో - దిగబెట్టాను. మా అమ్మగారిని మా తమ్ముడు శ్రీరాములు దగ్గిర ఉంచి ఇంగ్లండుకి ప్రయాణం అయ్యాను. + +ఈ రీతిగా సంసారపు సర్దుబాట్లన్నీ చేసుకుని అక్టోబరు మొదటి వారంలో లండన్ వెళ్ళడానికి నిశ్చయించాను. ప్రయాణానికి కావలసిన ఏర్పాట్లన్నీ - అంటే స్టీమరు బుక్కింగు వగైరాలన్నీ - డాక్టర్ స్వామినాథన్ గారి ద్వారా చేశాను. మునిసిపల్ ఛైర్మన్‌పని శ్రీ పి. నారాయణరావుగారికి డెలిగేటుచేశాను. ముందు మద్రాసువచ్చి అక్కడ రెండురోజులున్నాను. రెంటాల వెంకట సుబ్బారావుగారు నా ప్రయత్నం మెచ్చుకుని స్వయంగా నాకు కావలసినవన్నీ ఏర్పాటుచేశారు. ఆవకాయ వగైరా ఊరగాయలన్నీ చక్కగా మూటలు కట్టించి ఇచ్చారు. అక్కడ నించి బొంబాయివెళ్ళి బొంబాయిలో నా క్లయింట్లూ, శ్రీమంతులూ అయిన గొల్లపూడి చిన నరసింహంగారి ఇంట్లో రెండురోజు లుండి, మెయిల్ బోట్‌మీద ఇంగ్లండుకి ప్రయాణం అయ్యాను. మా అమ్మ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0108.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0108.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0f8ffeb1070ec29b4621ede11c93158492dfcfca --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0108.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కనిపించడంలో ఆశ్చర్యం ఏమి వుంది! పూర్తిగా బ్రిటిష్‌పాలనలో పడిపోయి, స్వీయమైన నాగరకత గుంటపెట్టి గంటవాయించి, కొత్త నాగరకతకి వరవళ్ళు దిద్దుతూ వుండే ఈ దేశంలో నించి వెళ్ళిన నన్ను, చక్కటి సురక్షితమైన పాశ్చాత్య నాగరకత ఆకర్షించడం ఒక వింతకాదు. మార్సెల్సులో దిగేసరికి ఓడ దగ్గిరా, రైలు దగ్గిరా పోర్టరు దగ్గిరనించి పై వుద్యోగస్థుడివరకూ, అందరూ చూపే శిక్షణా, మర్యాదా నన్ను బాగా సంతోష పెట్టాయి. హోటళ్ళలో స్త్రీ పురుషుల నడవడీ వాళ్ళ మర్యాదలూ కూడా బేష్ అనిపించాయి. అన్నిటికన్నా వాళ్ళు అనుభవించే స్వాతంత్ర్య వాయువులు నా కెంతో ఆనందం కలిగించాయి. పాశ్చాత్య పద్ధతులమీద ఆలోచనలు పారే ఆ రోజుల్లో "ఎప్పటికైనా మనదేశం ఈ వున్నత స్థితికివచ్చి, ఈ జాతులతో తులతూగుతుందా!" అని అనిపించింది. + +లండన్‌లో చెంగల్రాయన్ నాయుడుగారు నివసిస్తూ వున్న చెస్ వాటర్ చేరుకున్నాము. మొదటిరోజున ఆయనతోపాటే ఒక గృహస్థు ఇంట్లో వున్నాను. రెండో రోజున ఆ నాయుడుగారు నన్ను ఆ పక్కని వున్న ఇంట్లో బసకి, భోజనానికీ కుదిర్చారు. ఆ దేశంలో సామాన్య గృహస్థులు కొంచెం డబ్బు తీసుకుని అతిథులికి ఆశ్రయం ఇస్తారు. అల్లాచేస్తే ఆ దేశపు సాంఘిక జీవనంలో తప్పు లేదు. నెలకి రెండు పౌనులు ఇచ్చే పద్ధతిమీద నేను బస, భోజనమూ కుదుర్చుకున్నాను. ఒక పెద్ద ష్టవ్ కొనుక్కొని ఒకగదిలో ప్రత్యేకంగా కాయగూరలు పప్పులుపచనం చేసుకుని భోజనంచేస్తూ వుండేవాణ్ణి. చెంగల్రాయన్‌గారు గ్రే ఇన్‌లో మెంబరుగా వుండి, బారెట్లాకి చదువుతూ వుండేవారు. ఆయన నన్ను కూడా ఆ ఇన్‌లోనే చేర్చారు. + +ఈ సందర్భంలో ఈ బారిష్టరీ చదువుని గురించి కొంచెం వ్రాస్తాను. ఆ సమయంలో మన దేశంనించి, ముఖ్యంగా వంగ దేశంనించి ఎందరో యువకులు ఈ చదువుకోసం వచ్చేవారు. విశేషంగా చదువుకోసం శ్రమపడకుండానే డిన్నర్‌లకి హాజరై, పరీక్షలకాలంలో ముఖ్యమైన విషయాలు పరీక్షల ఏజంట్లద్వారా సంపాదించి, ముక్కుని పెట్టుకుని బారిష్టర్లయి మనదేశానికి తిరిగి వచ్చేవాళ్ళు. వాళ్ళల్లో చాలా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0110.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0110.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bba6a1f643dbcf77c4279ca9979a551d57991db9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0110.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మొట్టమొదటి కొద్దిరోజుల్లో ఆంగ్లజీవితం చూశాక నాకు కలిగిన అభిప్రాయాలు వ్రాస్తాను. రైలు దిగుతూంటేనే కూలీల కట్టుబాట్లని గురించి నాకు కలిగిన ఆశ్చర్యం ఇదివరకే వెలిబుచ్చాను. మొత్తంమీద బజారులోగాని, హోటళ్ళలో గాని, సినీమాలలో గాని ఎక్కడ చూసినా సాధారణ జీవితంలో నిజాయితీ, శ్రద్ధ ఎక్కువగా కనిపించాయి. అక్కడ కాలం వృథా చెయ్యకుండా వుండే చురుకుతనం బాగా గోచరించింది. బజారులోకి వెడితే కూరగాయ లమ్మే స్త్రీలతో గాని, పురుషులతోగాని బేరమాడ నక్కరలేదు. ఒకే వెల. మంచి నాణ్యం. ఇక పోస్టాఫీసుకి వెడితే అక్కడ వుండే స్త్రీ అతి మర్యాదగా, క్షణం ఆలస్యం లేకుండా కౌంటరు దగ్గిర మన పని చూసి, వెంటనే పంపించివేస్తుంది. + +ఒకసారి నేను ఎడింబరోకి కొన్నిపౌనులు మనియార్డరు చేద్దామని ఒక పోస్టాఫీసుకి వెళ్ళాను. 16, 17 ఏళ్ళ యువతి నా దగ్గిర డబ్బూ, ఫారమూ పుచ్చుకుని ఉత్తరక్షణంలోనే ఇతరుల పని చూడడం మొదలు పెట్టింది. నేను మన దేశంలో అలవాటుకొద్దీ రసీదుకోసం కాచుకుని కూర్చున్నాను. కొంతసేపటికి ఆమె నన్ను చూసి "అట్లాగ నిలబడ్డారేమిటి?" అని అడిగింది. "రసీదు కోసం" అని చెప్పేసరికి, "ఇక్కడ రసీదు లివ్వరు. ఈ పాటికి మీ డబ్బు చేరవలసిన చోటికి చేరే వుంటుంది, మీరు వెళ్ళవచ్చును," అని చెప్పింది. + +అక్కడ సామాన్యజనులు స్నానం చెయ్యడానికి స్నానాలగదులు ఏర్పాటై వుంటాయి. వాటిని ఉపయోగించే జనం ఒకరి నొకరు తోసుకోరు. ముందు వచ్చిన వాళ్ళు ముందు తమపని ముగించుకుని పోతూ ఉంటారు. నాటకశాలల దగ్గిర టిక్కట్లు కొనేచోట, హోటళ్ళలోనూ, రైలుస్టేషన్‌లలోనూ ముందువచ్చిన వాళ్ళకి ముందుగా టిక్కట్లు ఇచ్చివేసి పంపిస్తారు. జనంకూడా గుంపులుగూడి తోసుకోకుండా ఒక్క వరసగా నిలబడి, ఒకళ్ళ వెనక ఒకళ్ళు తమతమ పనులు నెరవేర్చుకుంటూ ఉంటారు. ట్రాముల్లోనూ, గుర్రపుబళ్ళలోనూ డ్రైవర్లు ప్రయాణీకుల్ని అతిమర్యాదగా చూస్తారు. ఈ గుఱ్ఱపు బళ్ళవాళ్ళు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0112.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0112.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c7fe23d6b87798617ef68e47a0b1aed13ed5b5fb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0112.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మాత్రమే. వరేష్ అనే ఒకాయన ఆంగ్ల స్త్రీని పెళ్ళాడి అక్కడే బారిష్టరుగా ప్రాక్టీసు చేస్తూవుండేవాడు. ఆయన ఒకరోజున నా గదికి వచ్చి నేను కాయగూరలు వండుకు తింటూవుంటే చూసి, "ఏమండీ! ఈ చలిదేశంలో మాంసాహారాలు తినకపోతే ఆరోగ్యం చెడిపోతుంది సుమండీ!" అని హడలగొట్టాడు. + +ఆయనే అప్పుడు లండన్‌లో ఉంటూ ఉండిన 'లండన్ ఇండియన్ సొసైటీ'లో నన్ను మెంబరుగా చేర్చారు. రాజకీయమే ప్రధానమైన నా జీవితంలో రాజకీయ స్వాతంత్ర్యం విషయమై ఆకాంక్ష అప్పుడే ఉదయించిన రోజులనవి. ఇంగ్లీషువారు ఈ పవిత్ర భూమిని అక్రమంగా ఆక్రమించుకొన్నారనీ, మళ్ళీ మన జన్మభూమి స్వాతంత్ర్యంకోసం వంగ రాష్ట్రంలోని విప్లవకారులు సాహసచర్యలు చేస్తున్నారని నాకు తెలుసును. వాళ్ళ కథలన్నీ నా మనస్సులో ఉన్నాయి. పశ్చిమ భారతదేశంలో లోకమాన్య బాలగంగాధరతిలక్ మహాశయుడి స్వాతంత్ర్య సంపాదనా కృషి, రాంచ్‌హత్య, తిలక్ మహారాజుమీద కేసు, మొదలయిన విషయాలు నా మనస్సులో బాగా నాటుకుని ఉన్నాయి. తిలక్, గోఖలేల అభిప్రాయభేదాలు, వాళ్ళకీ, ఫిరోజిషా మెహతా ప్రభృతుల మధ్య వుండే పోటాపోటీలు కూడా నేను తెలుసుకున్నాను. పంజాబ్‌లో లాలాలజపతిరాయ్ కృషి, ఆయన అనుభవించే కష్టాలు నన్నాకర్షించాయి. కాంగ్రెసు పుట్టి అప్పటికి 17, 18 సంవత్సరాలు అయింది. దేశాభ్యుదయంకోసం ఆ సంస్థపడుతూ ఉన్న శ్రమ నే నెరుగుదును. అయితే బెంగాలులో విప్లవకారులు, పశ్చిమదేశంలో తిలక్ మహాశయుడూ, ఉత్తరదేశంలో లజపతిరాయీ, నన్ను బాగా ఆకరించారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0113.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0113.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2d56faa9c2effd01a3ecaaefb2235ecadce373bd --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0113.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కాని, "ఇప్పటిలాగ ఈ దేశం ఒకసంస్థ యాజమాన్యం కిందకి వచ్చి ఒక నాయకుడి కింద ఇంతటి ఏకీభావంతో ఉండడం నా జీవితంలో చూడగలుగుతానా!" అనే సంశయం మాత్రం నన్ను బాధిస్తూ ఉండేది. ఇల్లాంటి అభిప్రాయాలు మొలకెత్తి ఆ విషయమైన ఆలోచనలో వుండే సమయంలో ఇంగ్లండులో లండన్ ఇండియన్ అసోసియేషన్ చేరడం తటస్థించింది. అప్పటికి ఆ సభలోని ప్రముఖులలో దాదాభాయి నొరోజీ ముఖ్యుడు. ఆయన అప్పటికే ఇండియన్ పోవర్టీ (Indian poverty) అనే గ్రంథం రచించాడు. ఆ గ్రంథం అంతా, సమగ్రంగా చదివేసరికే నాకు దేశంలోని దరిద్ర నారాయణుల స్వరూపం గోచరించింది. + +దాదాభాయి నొరోజీ కాంగ్రెసు స్థాపకులలో ఒకడై దేశాన్ని ఏకటాకీగా నడిపించడానికి కృషిచేసి, ఇంగ్లండులో కూడా పనిచేసి, ఇంగ్లీషు ప్రజలకి దాని నిజస్థితి తెలియ జెయ్యడానికి ఆదేశం చేరాడు. అక్కడ ఎంతో కష్టపడి పలుకుబడి సంపాదించి పార్లమెంటు మెంబరు కూడా కాగలిగాడు. బెంగాలులో సివిలియన్‌గా వుండి, పించన్ పుచ్చుకుని, కాంగ్రెసు స్థాపకుల్లో ఒకడైన సర్ హెన్రీ కాటనూ, బొంబాయి సివిలియన్ అయి, కాంగ్రెసు స్థాపకులలో ఒకడయిన సర్ విలియమ్ పెడర్‌బర్‌న్నూకూడా ఈ సంఘానికి ప్రధానులు. బెంగాలులో ఐ. పి. ఎస్. వుద్యోగంచేసి రిటైర్ అయి అనేక గ్రంథాలు వ్రాసిన రమేశచంద్రదత్తు, కాంగ్రెసు ప్రథమాధ్యక్షుడైన డబ్ల్యు. సి. బోనర్జీ కూడా ఆ సంఘంలోనే ఉండేవారు. అప్పుడే నేను దత్తు వ్రాసిన 'ఇకనామిక్ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా' అనే పుస్తకం చదివాను. + +దాంతో నాకు ఆంగ్ల పరిపాలన యెడల విముఖత్వమూ, భారత స్వాతంత్ర్య సంపాదన యెడల ఆకాంక్షా హెచ్చు కావడంలో ఆశ్చర్యం ఏమీలేదు. ఈ లండన్ ఇండియన్ అసోసియేషన్‌లో చక్కని లైబ్రరీ ఉండేది. ఇందులో ప్రాన్సు, ఇంగ్లండు, అమెరికా మొదలైన వివిధ దేశాల్లో ప్రజాస్వామికం కోసమూ, ప్రజల స్వాతంత్ర్యం కోసమూ జరిగిన పోరాటాల గాథల్ని గురించిన గ్రంథా లెన్నో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0114.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0114.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e0c302d510be68cb56236631832f7826dded33da --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0114.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +వున్నాయి. ఆ గ్రంథాలు చదవడానికి నాకు గొప్ప అవకాశం లభించింది. ఈ సంఘ ప్రధానోద్దేశం కూడా అదే. విద్యాభిలాషులై ఆదేశం వచ్చిన భారతీయులకి తమ దేశం వచ్చిన పిమ్మట దేశసేవలో నిమగ్నులు కావడానికి తగిన విద్యావినేకాల్ని కలిగించడమే ఆ సంఘాదర్శం. అంతే కాకుండా హిందూదేశపు ఐశ్వర్వంమీద జీవయాత్రచేస్తూ ఆ దేశం ఎక్కడ వుందో, ఎంత దేశమో తెలియకుండా కాలక్షేపంచేసే ఆంగ్ల ప్రజలకి కాస్త వివేకం కలిగించడం మరి ఒక ఆదర్శం. + +ఆ సంఘం తరపున తరచు సభలు జరుపుతూ ఉండేవాళ్ళు. నేను ఆ సంఘంలో చేరిన కాలానికి అప్పుడే మనదేశంలో అతివాద మితవాద విభేదాలు పెచ్చు పెరుగుతున్నాయి. నే నక్కడ ఉండగానే డబ్ల్యు. సి. బోనర్జీగారు మరణించారు. ఆయన అంత్యక్రియల సందర్భంలో రమేశచంద్రదత్తు ఉపన్యాసం చేస్తూ మన దేశంలో అతివాదం పెరిగిపోతూ ఉందనీ, వంగదేశంలో అరాజకం హెచ్చిపోతూ ఉందనీ విచారిస్తూ మాట్లాడారు. అసలు విషయం మాట అటుంచి ఆ సందర్భంలో ఆ విషయాలు మాట్లాడినందుకు అస్మదాదులకి కొందరికి కష్టం తోచి కొంచెం కటకట పడ్డాము. + +నేను లండన్‌లో ఉండగానే దాదాభాయి నొరోజీ పార్లమెంటు ఎన్నిక కూడా వచ్చింది. ఆయన తరపున మేమంతా ప్రచారకులుగా పనిచేశాము. ఆ ఎన్నిక విధానం అంతా ఆంగ్లేయులే ఏర్పాటు చేసినా, అందులో భారతీయులం అందరమూ కూడా పాల్గొన్నాము. అప్పుడు నే నొక ఏజంటుగా పనిచేశాను. ప్రతి పక్షియులు, కొన్ని చోట్ల నొరోజీ నల్లవాడనీ, తెల్లవాళ్ళు తెల్లవాళ్ళకే వోట్లు ఇవ్వాలనీ ప్రచారంచేశారు. + +అప్పుడు మాకు ఏమీ తోచక మా నాయకుడైన ఇంగ్లీషు ఆయన్ని సలహా అడిగాము. ఆయన, "ఇంత మాత్రానికే నా దగ్గిరికి రావాలా? దాదాభాయి నల్లవాడైతే ఆయనమీద పోటీ చేసేవాడు తెల్లదనంలో రంగు తగ్గిన జ్యూ. అందుచేత సమర్థతనిబట్టి వోటు ఇవ్వండి!" అని చెప్పమన్నాడు. పైగా, దాదాభాయి రంగులో తెల్లవాళ్ళకన్న తెల్లగా వుంటాడని చెప్పమన్నాడు. దాదాభాయి మంచి తేజశ్శాలి, యోగీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0115.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0115.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b78e7e8c19d1c5c0957b4189bba90010752fb2b3 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0115.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +శ్వరుడులా వుండే ఆయన ముఖవర్చస్సు ఈ నాటికి కూడా నా కన్నులకి కట్టినట్లుంది. + +ఆ రోజులలో లండన్ ఇండియన్ సొసైటీ తరపున 'ఇండియా' అనే వారపత్రిక కూడా ప్రచురించబడుతూ ఉండేది. మేము ప్రముఖులైన భారతీయుల్ని రప్పించి, వారిచేత ఉపన్యాసాలు కూడా ఇప్పిస్తూ వుండేవాళ్ళము. ఒకసారి, "సురేంద్ర నాథ బెనర్జీని పిలవాలా! గోఖలేని పిలవాలా?" అనే మీ మాంస వచ్చింది. బెంగాల్ సివిలియన్ అయిన కాటన్‌కి సురేంద్రనాథ బెనర్జీ అంటే అభిమానం. బొంబాయి సివిలియన్ అయిన వెడ్డర్‌బర్న్‌కి గోఖలే అంటే ఇష్టం. చాలా దీర్ఘమయిన చర్చ అయిన తరవాత గోఖలేని ఆహ్వానించారు. అయితే గోఖలేని ముందు తను చెప్పబోయే ఉపన్యాసం వ్రాసి పంపమన్నారు. ఆయన అల్లాగే తన ఉపన్యాసం వ్రాసి పంపించాడు. అంతలో ఉండేది ఆ సంఘం స్వేచ్చ. + +అ సమయంలో మా సంఘం తరపున లాలా లజపతిరాయ్‌గారు కూడా వచ్చారు. ఆయన్ని నేను శ్యాంజీ కృష్ణవర్మ ఇంట్లో కలుసుకున్నాను. మొట్ట మొదటి సందర్శనంతోనే నాకు ఆయన దేశభక్తి తీవ్రతా, ఆవేశమూ ప్రస్ఫుటం అయ్యాయి. ఆయన, "ఎన్నాళ్ళు మన దేశం ఇల్లాగ ఈ దాస్య బంధంలో పడి ఉండాలి?" అని ఎంతో ఆత్రంగా నిట్టూర్పు విడిచేవాడు. ఆయన మహారాష్ట్ర దేశీయుడు. సంపూర్ణ స్వాతంత్ర్య విప్లవవాది. బ్రిటిష్ పాలన అంటే పరమ ద్వేషి. హిందూ దేశంలో సాయుధ విప్లవం తీసుకురావాలనే విశ్వాసం కలవాడు. చాలా ధనవంతుడు. 'ఇండియన్ సోషియాలజిష్టు' అనే పత్రిక మంచి తీవ్రంగా నడుపుతూ ఉండేవాడు. హెర్బర్టు స్పెన్సరు అంటే ఆయనకి అభిమానం. స్పెన్సరు పేరిట లండన్‌లో భారతీయ విద్యార్థులికి విద్యార్థి వేతనాలు ఇచ్చేవాడు. + +ఆయన దగ్గిర స్కాలర్‌షిప్ పుచ్చుకున్నవాడు ఆయన రాజకీయాల్లో పనిచెయ్యాలని బాండు వ్రాసి యివ్వాలి. నాకు కూడా ఆయన స్కాలర్‌షిప్ ఇస్తానన్నాడు. నేను నా మిత్రుడు ఒకడు వ్రాసినబాండు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0117.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0117.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9843240d7b7c250339536ec296b8628686a7bea8 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0117.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఒకసారి ఆయనా, నేనూ లండనులో భోజనం చేస్తూండగా ఆయన షాంపేన్ ఆర్డరిచ్చాడు. నేను కేవలం కాయగూరలు తినడం, సారా తాగకపోవడం చూసి, ఆశ్చర్యపోయి, "ఇల్లాగైతే డిన్నర్ల దగ్గర మీరు పనికిరా రన్నమాటే!" అన్నారు. నా యీ కాయగూరల తిండి చాలామందికి ఆశ్చర్యంగా ఉండేది. ఇంగ్లీషు సహపాఠులు కొందరు నన్ను గడ్డితిని బ్రతికేవాడని హేళన చేస్తూఉండేవారు. అప్పటి కింకా ఈ విటమిన్ సిద్ధాంతం అమలులోకి రాలేదు. నేను విందుల్లో ఇంగ్లీషువాళ్ళ పంక్తికి బొత్తిగా పనికిరాకుండా ఉన్నానని, అన్నిటికన్నా తక్కువ ప్రమాదకరమైన సిగరెట్టు అలవాటు చేసుకున్న్నాను. దీనికి కూడా ఒక గాథ జరిగింది. + +బారు విందులు జరిగినప్పుడు అందరిలోనూ చిన్నవాడైన విద్యార్థి భోజనానంతరం ఒక చిన్న ఉపన్యాసం ఇచ్చి, పొగ తాగడానికి మాష్టరు అనుజ్ఞ పొందాలి. ఇది అనుశ్రుతంగా వచ్చే ఒకతంతు. అంతవరకూ దాన్ని ఎవ్వరూ ధిక్కరించలేదు. నేనుమొదట్లో అక్కడికి వెళ్ళిన రోజుల్లో నా వంతు వచ్చింది. మా ఇన్‌కి అధ్యక్షుడు - మాష్టరు సర్ ఆర్థర్ కాలిన్సు. ఈయన మద్రాసు హైకోర్టు మొదటి ఛీఫ్ జడ్జిగా ఉండి చాలా స్వాతంత్ర్యం చూపించిన ప్రముఖుడు. ఆయన మద్రాసు హైకోర్టు నూతన భవనాలు తెరుస్తూ చాలాగంభీరంగా ఉపన్యసించి, "మతాలు, కులాలూ, ధనికులూ, పేదలూ అనే తారతమ్యం లేకుండా నేనూ, నా సోదర న్యాయాధిపతులూ న్యాయం చేస్తాము," అని చెప్పిన ధీరుడు. ఆయన ఈ ఇన్‌కి మాష్టరుగా ఉండడం చేతనే చాలామంది మద్రాసీయులు ఈ ఇన్‌లో చేరుతూ ఉండేవారు. నావంతు వచ్చేసరికి నేను నిలబడి, "సిగరెట్టు తాగి ఇల్లాంటి ఉపన్యాసం ఇవ్వను," అని చెప్పాను. + +విందులో పాల్గొన్న వాళ్ళంతా నిర్ఘాంతపోయారు. "ఇన్నాళ్ళ నించీ వున్న ఆచారం ధిక్కరించడమా?" అని హాహాకారాలు బయలుదేరాయి. నా బల్ల దగ్గిర ఉన్నవాళ్ళు కొందరు నన్ను తిట్టారు. కాని, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0119.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0119.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c03e538308ac687ae4cfdcac937119279eec70a0 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0119.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మెంటు మెంబరు ఫోర్బ్సుకి "రాజమహేంద్రవరం మునిసిపల్ సొమ్ము జాగ్రత్తగా నీకు అప్పచెబుతున్నాను సుమా!" అని ఉత్తరం వ్రాశాను. ఆయన దానిలో ఉన్న ఎత్తిపొడుపు గ్రహించి, నన్ను అభినందిస్తూ తిరిగి ఉత్తరం వ్రాశాడు. తన సోదరి ఒక ఆమె ఎడింబరోలో లాండ్ లేడీ - అంటే హోటలు యజమానురాలుగా - ఉన్నదనీ, ఆమెను కలుసుకోమనీ నాకు వ్రాసి, ఆ విషయంలో ఆమెకి కూడా ఒక ఉత్తరం వ్రాశాడు. నన్ను ఛైర్మన్ పదవినించి లాగివేయదలుచుకున్న ఫోర్బ్సుకీ నాకూ ఉన్న సంబంధం అల్లాగ పరిణమించింది. + +మొదటి టెరము ఎనిమిది మాసాలూ ముగించుకుని, జూన్ 30 వ తేదీని బయలుదేరి, జూలై 15 వ తేదీని బొంబాయిమీదుగా రాజమహేంద్రవరం చేరాను. నేను తిరిగి రాజమహేంద్రవరం చేరేటప్పటికి నా మిత్రులకీ, శత్రువులకీ కూడా ఒకటే ఆశ్చర్యం. ఇంట్లో వాళ్ళ సంగతీ, బంధువుల సంగతీ వేరే చెప్పనే అక్కరలేదు. కాశీకి వెడితేనే కాటికి వెళ్ళినట్లు లెక్క చూసుకునే రోజుల్లో ఇంగ్లండు వెళ్ళి రావడం అంటే అందరికీ ఆశ్చర్యంగా వుండేది. నా మిత్రులూ, శత్రువులూ చాలామంది నేను లండన్‌లో పాడై పోతాననీ, మళ్ళీ రావడం సంశయమనీ అనుమానిస్తూ ఉండేవారు. ఒక్క రామచంద్రరావు మాత్రం నేను సంపూర్ణంగా పని నెరవేర్చుకుని వస్తాననే ధైర్యంతో ఉండేవాడు. ముఖ్యంగా ఈ దేశంలో లండన్‌లో స్త్రీల స్వేచ్చని గురించీ, తాగుబోతుతనాన్ని గురించీ వ్యాపించిఉన్న కల్లిబొల్లి కథల వల్లనూ, నా చిన్ననాటి చర్యలవల్లనూ, ఇక్కడ ఆ విషయాల్లో నాకు కొంత బలహీనత ఉండిన కారణంవల్లనూ అందరూ నేను పూర్తిగా పాడై పోతా నని అనుకున్నారు. కాని, నిజానికి ఆదేశం జీవితమే నన్ను మానసికంగా కొంత ఆ బలహీనతనించి తప్పించి, మంచిమార్గానికి మళ్ళించింది. పై కారణం చేతనే నేను తిరిగి వచ్చా ననేసరికి రాజమహేంద్రవరం అంతా ఒక వింతగా పరిగణించారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0120.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0120.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..af179eb9136c7032c9760c2a05bd6ef7e234c577 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0120.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అప్పటికి రాజమహేంద్రవరంలో వీరేశలింగంగారి ప్రభ బాగా వెలుగుతోంది. అప్పటికే సుబ్బారావుపంతులు ప్రభృతులు ఆయనకి విరోధులు అయ్యారు. వితంతు వివాహాలు ప్రోత్సహించిన సుబ్బారావు పంతులుగారు, తీరా తన తమ్ముడే కందుకూరివారి ప్రోత్సాహంచేత కొమ్మూరి నరసింహారావుగారి చెల్లెల్ని వివాహమాడేసరికి, పంతులు గారికి ఎదురు తిరిగి హిందూసమాజం స్థాపించారు. నూతన వైష్ణవానికి పంగనామాలు పెద్దన్నట్లు పంతులుగారి సనాతన హిందూధర్మం చాలా కరుడు గట్టింది. చివరికి ఆ సనాతన ధర్మం అంతా భయంకరంగా నా మీదికి తిరిగింది. + +నేను ఇంగ్లండునించి వచ్చాక ప్రాయశ్చిత్తం చేసుకుంటేనే కాని ఇంట్లో కలవడానికి వీలులేదన్నారు. నేను దానికి వల్లకాదన్నాను. మా తమ్ముడు శ్రీరాములు అప్పుడు వీరేశలింగంగారి శిష్యులలో ముఖ్యుడు. అతను ముందే వద్దని పట్టుపడ్డాడు. కందుకూరి వెంకటరత్నం, దామెర్ల రమణారావు ప్రభృతులు కూడా వద్దనే వాళ్ళలోవాళ్ళే, కొందరు మిత్రులు నేను తిరిగి వచ్చిన కొత్తరికంలో విందులు చేశారు. ఆ విందులో పాల్గొన్నవా ళ్ళందరికీ సంఘబహిష్కారం అన్నారు. ఈ బహిష్కారం గందరగోళంవల్ల నేను ఎక్కడ లొంగిపోతానో అని వీరేశలింగంగారికి బాగా ఆత్రతగా ఉండేది. అందుచేత ఆయన ఒకసారి నేను ధార్వాడ కృష్ణారావుగారి ఇంట్లో కూర్చుని ఉండగా వచ్చి నన్ను హెచ్చరించిపోయారు. బహిష్కరణ వాదులంతా ఒక సభ చేసి, నా విషయము, నాతో భోజనం చేసిన ఇతరుల విషయమూ గుదిగుచ్చి, శంకర పీఠాధిపతులైన రాణీచయనులు స్వాములవారికి ఫిర్యాదు చేశారు. + +దానిమీద ఆయన నాకు ఒక రిజిస్టరు నోటీసు పంపించారు. సముద్ర యానం హిందూ మతానికి విరుద్దం కనక, తగిన ప్రాయశ్చిత్తం లేనిదే హిందూ సంఘంలో కలవ కూడదనీ, వెంటనే తన ఎదట హాజరు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0121.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0121.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eec323b3c6c29122bbebbd8f8b5986cdb570ae7b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0121.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కమ్మనీ నా కొక తాఖీదు ఇచ్చారు. దానికి వెంటనే నేను జవాబు ఇచ్చాను. గత 25 సంవత్సరాలనించీ ఆయన్ని ఎప్పుడూ మేము ఎరగమనీ, మా పెద్దలు అయినా ఆయన అధికారాన్ని ఎప్పుడూ అంగీకరించలేదనీ, నా కల్లాంటి తాఖీదు ఇవ్వడానికి ఆయనకి అధికారం లేదనీ వ్రాసి పంపించాను. అ బహిష్కారపు గందరగోళం ఒక పెద్ద ఆందోళనకి కారణం అయింది. నేను మళ్ళీ అక్టోబరునెలలో లండన్ వెళ్ళిపోయాక సుబ్బారావుపంతులు ప్రభృతుల ప్రోత్సాహంవల్ల స్వాములవారు రాజమహేంద్రవరం వచ్చారు. ఆయన్ని ఏనుగుమీద ఊరేగించి మార్కండేయస్వామి గుడిలో ఒక పెద్ద సభ చేశారు. + +ఆ సభలో నా విషయమూ, నాతో విందు ఆరగించినవారి విషయమూ తీర్పు చెయ్యడానికి ఉపక్రమిస్తూ ఉండగా, కొండేపూడి భద్రిరాజు ప్రభృతులు లోపలికి వెళ్ళి స్వాములవారిని అడ్డుప్రశ్నలు వెయ్యడం లంకించుకున్నారు. "స్వామీ! తమ రెన్నడూ రాజమహేంద్రవరం రాలేదే! ఇప్పుడు తమర్ని ఎవరు రమ్మన్నారు? ఏమిటి సమాచారం? ఈ వ్యవహారమంతా ఏమిటి?" అని ప్రశ్నలు వేస్తూ ఆయన గౌరవార్థం వెలిగించిన దీపాలు ఊదివెయ్యడం ఆరంభించారు. దాంతో స్వాములవారు కంగారుపడి పావుకోళ్ళు చేత్తో పట్టుకుని, "బ్రతుకు జీవుడా!" అని పలాయనం చిత్తగించారు. ఈ విషయం అంతా వివేకవర్థనిలో ప్రచురించబడింది. నేను లండన్‌లో ఉండగా వీరేశలింగంగారు నాకు ఈ పేపరు కటింగు పంపించారు. + +నేను జూలై, అక్టోబరు నెలలకి మధ్య రాజమహేంద్రవరంలో ఉన్నప్పుడు మళ్ళీ ప్రాక్టీసు చేశాను. ముఖ్యంగా పోతునూరు కేసు నాకు పూర్తిగా పని చెప్పింది. పోతునూరులో చెలసాని పట్టాభిరామయ్యగారి భార్య రామమ్మగారిమీద (మాగంటి బాపినీడు అక్కగారు), దాయాదులు ఆస్తి జబర్‌దస్తీగా స్వాధీనపరుచుకున్నారని నేరం మోపి క్రిమినల్ ప్రొసీజరుకోడు 145 సెక్షను ప్రకారం చార్జీ ఇచ్చారు. నేను ఇంగ్లండు వెళ్ళబోయే టప్పటికి అ కేసు ఆరంభం అయింది. అది నేను తిరిగి వచ్చేవరకూ నడుస్తూనే ఉంది. అవతల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0122.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0122.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..608b06e1eadf1fd1b4a8362b63e9a817b76c4e9b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0122.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పార్టీవాళ్ళు డాక్టర్ స్వామినాధన్‌ని తీసుకువచ్చి కేసు నడిపిస్తున్నారు. నేను తిరిగి వచ్చాక అ కేసులో స్వామినాధన్‌కి వ్యతిరేకంగా పనిచేసి కొట్టివేయించాను. తరవాత అది సివిల్‌కేసుగా పరిణమించింది. నేను ఆ కేసులో ప్లెయింటు దాఖలుచేసి మళ్ళీ ఇంగ్లండు వెళ్ళిపోయాను. ఆ కేసు 5, 6, సంవత్సరాలపాటు కిందుమీదులు పడి చివరికి ఆమె పక్షం అయింది. మొట్టమొదట ఆమెదగ్గిర కేసు ఖర్చులికి కూడా డబ్బు లేకుండా ఉన్న రోజుల్లో నేను ఆ కేసు పట్టి పనిచేశాను. ఆ ఆస్తి సుమారు పది లక్షల రూపాయల విలువగలది. ఆస్తి ఆమె స్వాధీనం అయ్యాక ఆమె నాకు 70 వేల రూపాయల ఫీజు ఒక్కసారిగా ఇచ్చింది. + +రెండవటెరము చదువుకి మళ్ళీ అక్టోబరులో బయలుదేరి లండన్ వెళ్ళాను. లండన్‌లో కౌన్సిల్ ఆఫ్ లీగల్ ఎడ్యుకేషన్ వాళ్ళు ఇప్పించే ఉపన్యాసాలు శ్రద్ధగా ఆలకిస్తూ ఫైనలు పరీక్షకి తయారు అయ్యాను. అన్ని ఇన్‌లలోనూ ఈ కౌన్సిల్ ఆఫ్ లీగల్ ఎడ్యుకేషన్ వాళ్ళే ఉపన్యాసాలిప్పిస్తూ అందరికీ పరీక్షలు జరిపి పట్టాలిస్తారు. అంతకి పూర్వం మన దేశంలో వాలస్ పట్టాల్లాగే డిన్నర్‌లకి క్రమంగా హాజరయిన బుద్ధిమంతులకి పట్టాలు ఇచ్చేవాళ్ళు. ఈ కౌన్సిల్ ఆఫ్ లీగల్ ఎడ్యుకేషన్ ఏర్పడ్డాకే మనదేశంలో లా కాలేజీలు కూడా ఏర్పడ్డాయి. + +ఈ కాలంలో నేను ఇంగ్లండు దేశం చాలా తిరిగాను. కాస్త వీలైనప్పు డల్లా ఒక్కొక్కదేశం ట్రిప్పు కొడుతూ ఉండేవాణ్ణి. ఇంగ్లండులో ఉన్న ముఖ్యపట్టణాలు, పరిశ్రమల స్థానాలు అన్నీ చుట్టుముట్టాను. అప్పుడే కేంబ్రిడ్జిలో సి. ఆర్. రెడ్డిగారిని కలుసుకున్నాను. ఆయన అప్పటికే చాలా తెలివైనవాడని పేరుపడ్డారు. యూనివర్సిటీలో కూడా ఆయన ప్రతిభ గణనీయంగా ఉంది. అప్పటి కప్పుడే గోఖలే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0123.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0123.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..14fd4255524c7c11eafa575e78f671ed72721535 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0123.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +గారు ఉపన్యాసాలివ్వడమూ, కొంద రాయన్ని అడ్డుప్రశ్నలు వెయ్యడమూ, మరికొంద రాయన చెప్పినదానికి హర్షించడమూ జరిగింది. సి. ఆర్. రెడ్డిగారు ఎం. ఏ. కీ, బారిష్టరు పరీక్షకీ కూడా తయారు అయ్యారు. చివరిదాకా డిన్నర్లు వగైరాలకు హాజరై పరీక్షకి మాత్రం హాజరు కాకుండా ఊరుకున్నారు. నేను ఆయన్ని కలుసుగున్నప్పుడు తెనుగు భారతం చదువుతున్నారు. నాకు తెనుగు భారతంమీద చిన్న ఉపన్యాసం కూడా ఇచ్చారు. నేను "డిన్నర్లు అయ్యాయి కదా! బారిష్టరు పరీక్షకి హాజరై పరీక్ష ఎందుకు పూర్తి చెయ్య,"రని అడిగాను. ఆయన "గోఖలేగారు నాకు బారిష్టరు పనికి వెళ్ళవద్దని సలహాయిచ్చారు. పరీక్ష పాసై ఉంటే ఎప్పటికి అయినా ప్రాక్టీసు చెయ్యాలి అని చపలత్వం కలుగుతుంది. కాబట్టి, ఒక్కసారేదానికి తిలోదకాలు ఇచ్చాను" అన్నారు. అంత దీక్షతో ఉన్నారు ఆయనప్పుడు! + +నేను ఈ కాలంలో ఇంగ్లీషు కోర్టులలో పని చాలా శ్రద్దగా గమనించాను. అప్పుడే రెండుమూడు గొప్ప కేసులుకూడా వచ్చాయి. ఒక కేసులో సర్ ఎడ్వర్డు కార్సన్ అనే ఐరిషు బారిష్టరు పనిచేశాడు. ఒక ఇంగ్లీషు యువతి ఒక జర్మన్ రాజకుమారుడిమీద తనని పెళ్ళి చేసుకుంటానని మభ్యపరచి దగా చేశాడని, వాగ్దాన భంగాని (Breach of promise) కి కేసు తెచ్చింది. ఆ కేసులో జడ్జీకూడా మొదటినించీ ఆమె పట్లనే అభిమానం చూపిస్తూ వచ్చాడు. ఆ సంగతి సర్ ఎడ్వర్డు కార్సన్ గ్రహించి కేసు మంచి నేర్పుతో నడిపించాడు. క్రాసు పరీక్షలో చాలా అమాయికంగా కనిపించే ప్రశ్నలు తగిలించి, వాటి ఆధారంతో ఆమె చాలా మాయల మారి అనీ, ఎందరో ధనవంతులికి టోపీ వేసే సమర్థురాలనీ వాదించాడు. జ్యూరీకి ఆర్గ్యుమెంటు చెపుతూ గుండె బెదురులేకుండా, "జడ్జీలు ముందుగా తమబుద్ధి కోర్టు బయట వదిలిపెట్టి వచ్చినా సాగుతుంది, కాని జ్యూరర్లు మాత్రం వివిధమైన అభిమాన దురభిమానాలూ ఉంచుకోకుండా తమ వివేకాన్ని ఉపయోగించ,"మని ఉపోద్ఘాతం చెప్పాడు. చివరకి ఆ కేసులో జ్యూరీ రెండు భాగాలు అవడంచేత కేసుపోయింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0125.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0125.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ef8fee82178fc5572e526f36e085c25d93b8b5b7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0125.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +రంజిత్‌సింగ్ వారసుడూ అయిన దులీప్‌సింగ్ తరపున పంజాబు తిరిగి ఆయనకి ఇచ్చివెయ్యాలని గవర్నమెంటుమీద దావా వేశాడు. అది ఒక పెద్దకేసు. లార్డు రీడింగు హిందూదేశంలో ఆచార వ్యవహారాలు, వాటికి సంబంధించిన కేసులు మొదలైనవి ఏరి చెప్పడానికి ఎవరైనా ఒక భారతీయుడు తనకి సాయం కావాలని షెప్పర్డు నడిగాడు. ఆయన నన్ను అప్పగించాడు. నేను కొంతకాలం ఆ రూఫస్ ఆఫీసులో పనిచేశాను. ఆ కేసు కొంతకాలం జరిగింది. చివరికి కేవలం శాస్త్రీయ కారణాలచేత అది ఆక్టు ఆఫ్ స్టేటు కనక కేసు లేదని కొట్టివేశారు. ప్రభుత్వం తరపున అటార్నీ జనరల్ సర్ రాబర్ట్ ఫిన్‌లేగారు హాజరై కేసు నడిపించారు. + +సామాన్యంగా అనుకునేటట్టు బారెట్లా ఫైనల్‌పరీక్ష అంత సుళువైన విషయంకాదు. ఇంగ్లండుకి సంబంధించిన ఆస్తిపాస్తుల చట్టాలు, సివిల్ క్రిమినల్ ప్రొసీజరు, ఈక్విటీ కోర్టులకి సంబంధించిన చట్టాలు కలిపి, చాలా పెద్ద గ్రంథం ఉండేది. మన ఉన్నత విద్యలాగే మన లాయర్లకి పనికి వచ్చేది కాని, హిందూదేశానికి సంబంధించినది గాని ఏమీ ఉండేదికాదు. లాకి సంబంధించిన వరకు ఈ బారిష్టరు పరీక్షే చాలా పెద్దపరీక్ష. ప్రీవీ కౌన్సిలులో ప్రాక్టీసు చెయ్యడానికికూడా, ఇదే అర్హత. జడ్జీలకి కూడా ఇదే అర్హత. ఏది ఎల్లా ఉన్నా, హిందూ దేశస్థులకి ఈ చదువు చాలా ఖర్చుతో కూడుకున్న పని. + +ఆ రోజుల్లో బారిష్టరు పరీక్షకి చదవడానికి ఏమి డిగ్రీలు అక్కర లేదు. ప్రవేశపరీక్ష అని ఒకటి ఉండేది. అందులో తృప్తికరంగా పాసయితే చేర్చుకునేవారు. బాగా ఇంగ్లీషు రానివాళ్ళు కూడా చేరి ట్యూటర్ల సహాయంతో గట్టెక్కేవారు. కాని, హిందూదేశపు చట్టాల సంగతీ, వాటి అనుభవమూ లేనివాళ్ళకి ఈ చదువు అంతా ఊకదంపులా కనిపిస్తుంది. కాని నాకూ, అప్పట్లో నా సహాధ్యాయి అయిన సర్ యస్. యన్. సర్కారుగారికీ హిందూదేశంలో లాతో అనుభవం ఉండడంవల్ల, అది అంతా చాలా సరదాగా ఉండేది. ఆయన ఇక్కడ బి. ఎల్. పాసయి, జిల్లా మునసబుపని చేస్తూ బారిష్టరుగా వచ్చారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0126.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0126.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3812be4bfb1ba848d193f09749ea27ccbfe41f6a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0126.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మేము ఉభయులమూ పస్టుక్లాసులో రావాలని కృషిచేస్తూ ఉండేవాళ్ళము. ఈ దేశంలో 10 ఏళ్ళపాటు ప్రాక్టీసుచేసి ఉండడంవల్ల ఆ చదువులోతు అంతా బాగా తెలుసుకోవడానికి వీలయింది. నేను లెక్చర్లు శ్రద్ధగా వినడమే కాకుండా, వాటికి సంబంధించిన ప్రధాన గ్రంథాలన్నీ చదివాను. నేనూ, సర్కారుగారూ కూడా సర్టిఫికేట్ ఆఫ్ ఆనరు సంపాదించాలని కృషిచేస్తూ ఉండేవాళ్ళము. అది 50 పౌనుల బహుమానము. ఈ బహుమానమూ, ఈ గౌరవమూ రావాలంటే నూటికి 75 మార్కులు పైగా రావాలి. పైగా, నోటిపరీక్ష ఒకటి ఉంటుంది. దాన్నికూడా నిగ్రహించుకుని రావాలి. + +ఆయన వేరే ఇన్‌కి చెందినవాడేగాని మేము ఇద్దరమూ స్నేహంగా ఉండేవాళ్ళము. ఆయన ఈక్విటీ పేపరు ఇచ్చిన (Straughn) స్ట్రాన్‌ని చూడడానికి వెళ్ళారట. ఆయన "ప్రకాశం పేపరు అన్నిటికన్నా ఉత్తమంగా ఉంది. అతన్ని ఒకసారి చూడాలి," అన్నాడట. అ సంగతి సర్కారుగారు నాతో చెప్పిన తరవాత నేను ఆయన్ని దర్శించడానికి కనిపెట్టుకుని ఉన్నాను. కాని, ఒకరోజున ఆయనే నా గదికి వచ్చి నన్ను అభినందించి వెళ్ళిపోయినారు. ఈ రీతిగా పరీక్షలు ముగించుకున్నాను. + +పరీక్షలు ముగిసేటప్పటికి నా దగ్గిర ఆర్‌బత్‌నాట్ అనే అతను స్థాపించిన బాంకులో 500 రూపాయిలు ఉన్నాయి. ఆర్‌బత్‌నాట్ అనే అతను మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీలో పెద్ద బాంకు ఒకటి నడిపించి, చాలా మంది డబ్బు సేకరించాడు. ఆ కంపెనీ దివాలా తీయడంతోటే చాలా మంది ఉద్యోగస్థులూ, సామాన్య సంసారులూ కూడా చాలా డబ్బు పోగొట్టుకున్నారు. వి. కృష్ణస్వామయ్యరుగారి డబ్బుకూడా కొంత పోయింది. అందుచేతనే ఆయన పట్టుదల వహించి ఆర్‌బత్‌నాట్‌ని ప్రాసిక్యూటు చేయించి, ఇండియన్ బాంకు స్థాపించాడు. ఆ ఆర్‌బత్‌నాట్ కంపెనీ శాఖే లండన్‌లో మాక్‌ఫిడెన్ కంపెనీ. ఇక్కడ బాంకు దివాలా తీయడంతోటే అక్కడ కంపెనీ బోర్డు కూడా తిప్పివేశారు. మాక్‌ఫిడెన్ రైలుకిందపడి ఆత్మహత్య చేసుకున్నాడు. అందుచేత మన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0127.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0127.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2e69c46324c2eb75b39e1dea7685361adf0e77fb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0127.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +డబ్బుకి కూడా దెబ్బతగిలింది. అప్పుడు బహుమతిగా సంపాదించుకున్న 50 పౌనులే గతి అయ్యాయి. ఇంటికి వెళ్ళిపోయేటప్పుడు యూరోపు అంతా సంచారం చెయ్యాలని బుద్ధిపుట్టింది. అప్పుడు చాటపర్రులో మిత్రుడు లక్ష్మణదాసు అనే ఆయన కావలసిన డబ్బు పంపించాడు. + +మద్రాసులో జడ్జీగా ఉండిన షెప్పర్డుతో నాకు పరిచయం అయిన సంగతి ఇదివరకే వ్రాశాను. ఎందుకైనా మంచిదని ఆయన్ని మద్రాసులో ఉండే జడ్జీలకి పరిచయం చేస్తూ ఉత్తరాలు ఇమ్మని అడిగాను. ఆయన లేదనలేక పోయాడు. కాని, ఉత్తరాలకి సరియైన మన్నన కలుగదేమో అనే అనుమానం ఆయన్ని బాధించింది. అప్పుడు మద్రాసులో సర్ సుబ్రహ్మణ్యయ్యరు ఒక జడ్జీ. షెప్పర్డు "ఆయన మైలాపూర్ కూటంలో వాడు. ఆయనకి నేను ఉత్తరం వ్రాస్తే మాత్ర మన్నిస్తాడా?" అన్నాడు. చివరికి అంటీ అంటని మాటలతో సర్ సుబ్రహ్మణ్యయ్యరుగారికీ, జస్టిస్ వాలస్‌కీ కూడా ఉత్తరాలు ఇచ్చాడు. + +బారిష్టరు పైనల్ పరీక్షకి చదివే రోజుల్లోనే భవిష్యత్తుని గురించి కొంత ఆలోచించడం జరిగింది. బారిష్టరై మళ్ళీ రాజమహేంద్ర వరంలో ప్రాక్టీసు పెట్టడమా అనే సంశయం ప్రారంభం అయింది. చాలాకాలం అచ్చటి స్థానిక రాజకీయాల్లో కొట్టు మిట్టయిన నాకు అ ఊరంటే ప్రాణం విసిగింది. మళ్ళీ అదే ఇరుకులో పడకూడ దనిపించింది. అసలు బారిష్టరు చదువు చదివి కాస్త విశాలమైన అవరణలో బ్రదుకుదామని వెళ్ళాను. అల్లాంటప్పుడు రాజమహేంద్రవరంలో తిరిగి బారిష్టరుగా ప్రవేశించి స్థానికమైన గందరగోళాలలో పడకుండా ఉండడానికే నిశ్చయించుకున్నాను. అందుచేత ఏమైనా సరే మద్రాసులో ప్రాక్టీసు పెట్టడానికి నిశ్చయించుకుని షెప్పర్డు దగ్గిర పైన చెప్పిన ఉత్తరాలు తీసుకున్నాను. రాజమహేంద్రవరంలో ఉన్న నా స్నేహితులు, నా శ్రేయోభిలాషులు కూడా నేను తొక్కినదారి మంచిదని అంగీకరించారు. + +ఈ నిశ్చయంతోనే సెకండ్‌హాండు లా పుస్తకాలు అమ్మే షాపులికి వెళ్ళి, స్వల్పంగా అడ్వాన్సు ఇచ్చి, సుమారు 10 వేల రూపాయల ఖరీదయిన అపురూపపు లా పుస్తకాలు కొన్నాను. వాటిని అన్నింటినీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0128.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0128.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fcfdda441722ca949f2ac5c308a4180e18cf98a9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0128.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +సామాను ఓడలో పడవేయించి నేను పి. ఒ. బోటులో వచ్చేశాను. అయిన ఖర్చు ఎల్లాగ అయింది కనక, ఒకటవరకమైన లైబ్రరీకూడా ఉంచాలని సంకల్పించాను. నేను 1906 వ సంవత్సరం చివరికి భారత దేశం చేరుకున్నాను. కొందరు మిత్రుల దగ్గిర ఋణంచేసి లా పుస్తకాలు విడుదల చేయించాను. సకుటుంబంగా చెన్నపట్టణం చేరి కొండిచెట్టి వీథిలో 25 రూపాయిల అద్దెమీద ఒక చిన్న ఇల్లు కుదుర్చుకున్నాను. లైబ్రరీకీ, ఆఫీసుకీ మాత్రం ఒక విశాలమైన హాలు కుదుర్చుకున్నాను. + +అప్పట్లో మైలాపూర్ వకీళ్ళ ప్రభ బాగా వెలిగిపోతూ ఉంది. భాష్యం అయ్యంగారు మద్రాసుబారుకి నాయకుడు. సర్ సుబ్రహ్మణ్యయ్యరు జడ్జీ. పి. ఆర్. సుందరయ్యరు పెద్ద వకీలుగా పేరుపడ్డాడు. ఇక కృష్ణస్వామయ్యరు అట్టహాసానికి పరిమితేలేదు. అప్పటికి బారిష్టర్ల కి ప్రాక్టీసు, పలుకుబడి కూడా తగ్గాయి. జాన్ ఆడమ్సు, న్యూజంటు గ్రాంటు, పెర్సీ గ్రాంటు, బ్రాన్సన్, వెడ్డర్ బర్ను మొదలైనవాళ్ళు కొద్దిమంది గుట్టుగా కాలక్షేపం చేస్తూవచ్చారు. సుప్రసిద్ధుడైన నార్జన్ అప్పటికే క్రిమినలులో బాగా పెద్దపేరు సంపాదించుకున్నారు. అల్లాంటి వాడికి క్రిమినలులో పనేలేదు. అప్పటికి మైలాపూరులో ఉన్న ఈ ప్రముఖులూ, ఎగ్మూరులో ఉన్న టి. వి. శేషగిరయ్యరు, శంకరన్‌నాయరు ప్రభృతులూ రెండు ముఠాలుగా ఉండి పోటీలు పడుతూ ఉన్నట్లు అనుకునేవారు. వీళ్ళమధ్యచేరి ప్రాక్టీసు పెట్టడం అంటే చాలా సాహసం అని మిత్రులు అనేవారు. కాని నాకు, "మొదటినించీ లా విషయంలో ఒక విధంగా సమగ్రమైన కృషిచేసి ఉన్నాంగదా! దానికి తగిన శ్రమతీసుకుంటే ఎందుకు అభివృద్ధిలోకి రామూ?" అని ఒక విశ్వాసం! \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0129.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0129.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4bb955853751f10d0e98373ba4420c6780d96034 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0129.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +షెప్పర్డు ఇచ్చిన పరిచయం ఉత్తరం పట్టుకుని, సర్. సుబ్రహ్మణ్యయ్యరు దగ్గిరికి వెళ్ళి దర్శనం చేశాను. ఆయన నన్ను ఎగాదిగా చూసి ఇక్కడ బారిష్టర్లకి ఏమీ ప్రయోజనం ఉన్నట్టు లేదని పెదవి చప్పరించాడు. చివరికి షెప్పర్డు అనుమానించినట్లే చేశాడు. తరవాత వాలస్‌ని చూశాను. ఆయన నన్ను ఆదరణతో పరిశీలించి "ప్రకాశం గారు! బారిష్టర్లకి ఇక్కడ చోటు ఉన్నట్టు కనిపించదు. ఈ మైలాపూరు వకీళ్ళముందు వాళ్ళు తట్టుకోలేరు. వీళ్ళ పలుకుబడీ, ఆర్భాటమూ చాలా హెచ్చు. ఆ కృష్ణస్వామయ్యరుని చూడండి! కోర్టుకి నాలు గుర్రాల బండిలో వస్తాడు! వాళ్ళతో మీరు ఏమి వేగ గలుగుతారు!" అని అన్నాడు. ఆపైన "మీరు ఏమైనా ధనవంతులా?" అని అడిగాడు. నేను 'బీదవాణ్ణే' అని చెప్పిన మీదట, ఆయన "మీరు ఎక్కడయినా ఒక చిన్న పట్టణంలో ప్రాక్టీసు చెయ్యండి. చూడండి! మైలాపూర్ దాటి కాగలేక పి. సి. లోబో మళ్ళీ మధుర చేరుకున్నాడు!" అని నిరుత్సాహ పరిచాడు. అందుమీద నేను కొంచెం ధైర్యం తెచ్చుకుని "అయ్యా, మీదేశం వెళ్ళి ఈ బారిష్టరీ చదివి వచ్చిన తరవాత కూడా నేను ఎక్కడ ప్రాక్టీసు పెట్టాలో నిర్ణయించుకో లేకపోతే నా చదువు వృథాయే! నేను ఇక్కడే ప్రాక్టీసు పెడతాను. అది నా నిశ్చయం! నాకేమి ఆర్భాటాలు అక్కరలేదు! అదిగో హైకోర్టు కెదురుగా అక్కడే 25 రూపాయలు అద్దె ఇచ్చి ఒక చిన్న ఇంట్లో ఉంటాను. నాకు పని ఎందుకు రాదో చూస్తాను!" అని చెప్పివచ్చాను. + +అప్పట్లో మైలాపూరులోని దాక్షిణాత్య మేధావుల ప్రతిభని గురించి కొంచెం విస్తరిస్తాను. భాష్యంఅయ్యంగారు అడ్వొకేటు జనరల్. ఆయన అప్పటికే కొంచెం పెద్దవాడు అయ్యాడు. చాలా స్వతంత్రుడు. తనకేసు తగిన శాస్త్రాధారలతో నిదానంగానూ, విపులంగానూ జడ్జీ ఎదట పెట్టగలిగేవాడు. బారులోనూ, బెంచిమీదకూడా మంచి గౌరవానికి పాత్రుడు అవుతూ వుండేవాడు. లాలో మంచి పండితుడు. ఒక సారి ఒక తుందుడుకు జడ్జీ ఆయన ఆర్గ్యుమెంటు చెప్పబోతూ ఉంటే అడుగడుక్కీ అడ్డు తగిలాడు. వెంటనే ఆయన చేతులో ఉన్న పుస్త \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0130.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0130.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7fbfdb069e5a66907877f6a77e6dd8348c89f640 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0130.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కాన్ని బల్లమీద వేసి, "చెప్పదలచుకున్న విషయం సమగ్రంగా చెప్పనియ్యకపోతే ఏం చెయ్యాలి?" అన్నాడు. ఆ ప్రతీకారంతో జడ్జీ చల్లబడ్డాడు. + +ఇంక వి. కృష్ణస్వామయ్యరుగారి తరహా దీనికి పూర్తిగా వ్యతిరేకం. కృష్ణస్వామయ్యరుగారు నాకు లా కాలేజీలో ప్రొపెసరు. ఆయనకి న్యాయశాస్త్రంలో ప్రవేశం అమోఘం! అందుచేత గబాగబా తనకేసు విస్తరించేవాడు. ఎదటివాడిని మాట్లాడనిచ్చేవాడు కాడు. చూడడానికి మంచి దర్జాగా ఉండేవాడు. ఎదటివాడు ఏదైనా ఒక మాటంటే దానికి నాల్గుమాటలతో జవాబు చెపితేకాని ఆయనకి తృప్తి ఉండేదికాదు. పి. ఆర్. సుందరయ్యరు మంచి మేధావి. ఎదటివాడు నొవ్వకుండా తనకేసు సుస్పష్టంగా చెప్పగలిగేవాడు. ఇప్పటి సర్ పి. యస్. శివస్వామయ్యరుగారుకూడా అప్పటికి సీనియర్లలో వాడే. లాలో చాలా పండితులైనా, కేసు చెప్పడంలో ఈ ప్రజ్ఞావంతులకి అందేవాడుకాడు. + +ఇక తెలుగులాయర్ల సంగతి కొంచెం వ్రాస్తాను. వేపా రామేశం (ఇప్పుడు సర్), పురాణం నాగభూషణం, రంగావఝ్ఝుల నాగభూషణం, యల్లెపద్ది వెంకట్రామశాస్త్రిగార్లు ఏదో మర్యాదగా కాలక్షేపం చేస్తూఉండేవారు. వాళ్ళు ఎవ్వరూకూడా దాక్షిణాత్య న్యాయవాదుల ధాటికి నిలబడలేని స్థితిలోనే ఉండేవారు. నేను రాజమహేంద్రవరంలో ప్లీడరుగా ఉండి, పెద్దకేసులు హైకోర్టుకి పట్టుకువచ్చి, వీరిని సలహా చేస్తే ఏ అయ్యర్‌కో, ఏ అయ్యంగారికో - లేకపోతే క్రిమినల్ కే సయితే ఏ ఆడమ్సుకో - అప్పచెప్పి వారిదగ్గిర సహాయకులుగా పనిచేస్తూ ఉండేవారు. అందుచేతనే ఆంధ్రదేశంలో జమీందారీలు ఎన్ని ఉన్నా, వాటి తాలూకు పెద్దకేసు లన్ని అరవప్లీడర్ల చేతుల్లోనే ఉండేవి. భాష్యంఅయ్యంగారు, కృష్ణస్చామయ్యరుగారు మొదలయిన పేరుకెక్కిన వకీళ్ళ ఐశ్వర్యం అంతా ఈ జమీందారుల వల్ల సంపాదించినదే. ఆ కాలంలో మదరాసులో ప్లీడరీ స్థితి ఇది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0131.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0131.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..08182d4d07b7d30ad02e664202cb5e1361cf5bc1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0131.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నేను మిత్రుల సహాయం పొంది యూరపులో సంచారం చేశాను. రాకపోకల్లో పారిస్ ఇదివరకే చూశాను. ఇంక హాలండు, డెన్మార్కు, స్విట్జర్లండు, స్వీడన్, ఇటలీ, గ్రీసు, జర్మనీదేశాలు ఆఖరున చుట్ట పెట్టాను. డెన్మార్కు వ్యవసాయపు దేశం. అక్కడి వ్యవసాయపు పద్ధతులు చాలా ఆకర్షకంగా ఉంటాయి. స్విట్జర్లాండ్‌లో అప్పుడు ముఖ్యమైన పరిశ్రమ లన్నీ గృహపరిశ్రమలు గానే నడపబడుతూ ఉండేవి. నేను ఇటలీలో విసూవియస్ పొంగుతూ ఉన్నప్పుడు చూశాను. ఇంకా నేపుల్సు, పై సాటరు మొదలయిన అపురూపపు ప్రదేశా లన్నీ చూశాను. థెర్మాపోలిఫ్ కనుమ కూడా చూశాను. ఇవన్నీ చూసిన తరవాత జర్మనీ వెళ్ళాను. ఈనాడు ప్రపంచ చరిత్రలో ప్రముఖస్థానం అలంకరించిన జర్మనీనిగురించి కొంచెం వ్రాస్తాను. మిగిలిన దేశాల్లో రెండురోజులో, మూడురోజులో మాత్రమే ఉన్నాను. కాని జర్మనీలో 15 రోజులున్నాను. + +బారిష్టరు చదువుకి పోవడానికి ముందే నాకు లూయీఖూన్ తొట్టి వైద్యంలో నమ్మకం కుదిరింది. ఆ వైద్యం అలవాటు చేసుకున్నాను. ఆ ఖూన్‌ని స్వయంగా చూడా లని కూడా నాకు అభిలాష. అందుచేత జర్మనీ వెడుతూనే ఆయన ఉంటూన్న లిప్‌జిగ్ వెళ్ళాను. అప్పుడు నాదగ్గిర ఒక చిన్న చేతిపెట్టి మాత్రం ఉంది. రైలు దిగడంతోటే ఒక మనిషి నా పెట్టి పట్టుకుని చక్కాపోవడం ప్రారంబించాడు. వాడికి నా భాష అర్థం కాదు. అందుచేత చివరికి నా భాష తెలిసే మనిషి దొరికేవరకూ వాడి వెనకాల పడి పోవలసివచ్చింది. నేను లిప్‌జిగ్‌లో ఖూన్ యింట్లోనే మొదట మకాం చేశాను. అప్పటికి ఆయన ఆస్పత్రి ఏదో కారణంచేత కట్టివేశారు. ఇంట్లోనే వైద్యం చేస్తూ ఉన్నాడాయన. ఆయనతోపాటే నాకూ కొన్ని ఉడక వేసిన కాయగూరలు ఫలహారం పెట్టాడు. తరవాత నేను సెయింట్ పీటర్సుబర్గ్ అనే పెద్ద హోటల్లో మకాంచేసి, రెండురోజులు ఆయనదగ్గిర ఉండి, నాకు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0133.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0133.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6fd1b8d34a51034c27cc020df58de6cceb762bd6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0133.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అని పూర్వాచార పరాయణులైన నా బంధువులకీ, స్నేహితులకీ కూడా నచ్చజెప్పగలిగాను. కాని, రెండోసారి ఇంగ్లండు వెళ్ళినప్పుడు ఆ ఆచారం ఐచ్చికంగానే సడలించాను. అందుచేతనే అక్కడ ఒక్క చేపలకి సంబంధించిన వంటకాలే నా ఎదట పెట్టారు. అవి 124 రకాలు ఉన్నాయి. నేను జర్మన్ యూనివర్సిటిల్లో ముఖ్యంగా సైన్సు లేబరేటరీలు చూడా లని అనుకున్నాను. కాని నాకు అనుమతి దొరక లేదు. నేను విద్యార్థిననీ, కేవలం చూడాలనే ఆకాంక్ష గలవాణ్ణి మాత్రమే అనీ చెప్పినా వాళ్ళకి నమ్మకం కలగలేదు. చివరికి లండన్ టెలిగ్రాము యిచ్చి నా సంగతి కనుక్కుని అ తరవాతే నాకు అనుజ్ఞ యిచ్చారు. + +నేను మద్రాసులో బారిష్టరు వృత్తి ప్రారంభించిన కొద్దిరోజులకే ప్రాక్టీసు బాగా అందుకుంది. 10 సంవత్సరాలు కింద కోర్టుల్లో ప్రాక్టీసు చేసి ఉండడంవల్లనూ, దేశంలో చాలామంది పరిచితులూ, అభిమానులూ ఉండడంచేతనూ ప్రాక్టీసు దినదినాభివృద్ధి పొందింది. 1907 వ సంవత్సరంలో నేను మద్రాసులో ప్రవేశించి 14 సంవత్సరాలూ - అంటే 1921 వ సంవత్సరంలో ప్రాక్టీసు మానివేసేవరకూ - ఏకటాకీగా ప్రాక్టీసు చేశాను. ప్రపంచక దృష్టితో చూస్తే నా జీవితంలో ఈ 14 సంవత్సరాలూ అన్నివిధాలా భోగభాగ్యాలతో కూడిన కాలము. ఈ కాలంలో సంగతులు వ్రాయడానికి దీన్ని రెండు భాగాలుగా విభజిస్తాను. మొదటి 7 సంవత్సరాలలోనూ కొత్తచోట ప్రవేశించడమూ, పదిమంది స్నేహితులూ వద్దు అన్నా, మద్రాసులో హేమా హేమీల మధ్య చేరి పడిపోకుండా క్రమంగా నిర్జించుకు రావడమూ తలచుకుంటే, నాకు బ్రహ్మాండమైన విషయాల్లాగ కనబడతాయి. తరవాత 7 సంవత్సరాల్లోనూ నాకే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0134.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0134.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..282fc9d86d1df05af92524eda4ca42b185773f60 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0134.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఆశ్చర్యం కలిగేటట్లు డబ్బు సంపాదించడమూ, లౌకికంగా పేరు ప్రఖ్యాతులు పొందడమూ జరిగింది. ముందు మొదటి 7 సంవత్సరాలిని గురించి వ్రాస్తాను. + +నేను మద్రాసు చేరి ప్రాక్టీసు ప్రారంభించేసరికి ఇంగ్లండు ప్రయాణం బాపతు 8 వేలూ, పుస్తకాలు వగైరాలు కొన్నబాపతు పన్నెండువేలూ కలిసి మొత్తం ఇరవై వేల అప్పు ఉంది. నేను ఆ అప్పుతో ప్రాక్టీసు ప్రారంభించాను. కాని, దైవికంగా కొద్దిరోజులకే ఆ అప్పు తీర్చి వెయ్యగలిగాను. నేటి యువకులకి జీవితంలో ఉత్సాహం కలిగించడం కోసం, ఆ సంపాదనకి కావలసిన పేరు సంపాదించుకోవడం కోసం నేను పడ్డశ్రమని గురించి కొంచెం వ్రాస్తాను. + +నేను ప్రవేశించేటప్పటికే భారతీయులలో మాధవన్‌నాయర్ - (తరవాత జస్టిస్) - డాక్టర్ స్వామినాధన్, కె. పి. యన్. మీనన్‌గార్లు (క్రౌన్ ప్రోసిక్యూటరు) ప్రాక్టీసులో వుండేవారు. పి. సి. లోబో - (రిటైర్డు జిల్లాజడ్జీ) - సర్ జాన్ వాలస్ అడ్వకేట్ జనరలుగా ఉండేటప్పుడు ఆయన దగ్గిర అప్రెంటిస్‌గా ఉండేవాడు. ఆయన మధురకి పబ్లిక్ ప్రోసిక్యూటరుగా వెళ్ళిపోయాడు. బారిష్టర్లకి అప్పట్లో ఎక్కువ ప్రతిష్ఠలేని సంగతీ, వాలస్ నాకు ఇచ్చిన సలహా సంగతీ ఇదివరకే వ్రాశాను గదా! అల్లాంటి స్థితిగతులలో ప్రాక్టీసు ప్రారంభించి నిగ్రహించుకుంటూ వచ్చాను. + +నేను మద్రాసు వచ్చిన సంవత్సరంలోనే కాకినాడలో వకీలుగా ఉండిన పేరి నారాయణమూర్తిగారు మద్రాసు చేరారు. ఆయన మంచి ప్రతిభాశాలి. ఆయన చేరిన కొద్దికాలానికే మేము తెలుగు ప్రాంతాల్లో ఉన్న ఫైలు ముప్పాతిక మూడుపాళ్ళవరకూ ఆకర్షించగలిగాము. కాతాలిస్టు తీసుకుంటే తెలుగువాళ్ళలో మా పేర్లు తరుచుగా కనిపిస్తూఉండేవి. నేను బారిష్టరుగా వచ్చిన కొద్దిరోజులకే ఒక సివిల్ అప్పీలులో లాకాలేజిలో ప్రొపెసరుగా ఉండిన టి. వి. శేషగిరి అయ్యరుగారితో కలిసి పనిచేయ వలసి వచ్చింది. ఆయన వయస్సులోనూ, ప్రాక్టీసులోనూ నాకు సీనియరు. అయినా బారిష్టర్ని అవడంవల్ల నాకు సీనియారిటీ వచ్చింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0136.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0136.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..21672d52524ee00a42bd34ac152dd9214787fd0c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0136.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నేను కేసులు వచ్చినప్పుడు చాలా శ్రద్ధగా చదివేవాణ్ణి, దాంతోబాటు లా కూడా క్షుణ్ణంగా చదివేవాణ్ణి. లండన్‌లో ఉన్నప్పుడు అక్కడ ఉన్న పెద్దపెద్ద బారిష్టర్లు, జడ్జీలు రాత్రి ఒకటి, రెండు గంటలదాకా చదువుతూ కృషి చెయ్యడం చూశాను. అల్లాగే నేనుకూడా చాలా కృషి చేసేవాణ్ణి. ఆత్మ విశ్వాసమూ, నిర్బయత్వమూ, పరిశ్రమా విడవకుండా ఈ మూడింటి సమన్వయం వల్లా నేను మద్రాసుబారులో నా స్థానాన్ని ఆక్రమించుకో గలిగానని చెప్పాలి. ఇంతే కాకుండా నా క్లయింట్లకి నే నంటే పరిపూర్ణ మైన విశ్వాసం కూడా ఉండేది. వాళ్ళకేసులు నా దగ్గిర ఉంటే, వాటితో ఐక్యం అయి పట్టుదలతో పనిచేస్తా ననే ప్రఖ్యాతికూడా గడించుకున్నాను. ఆ విశ్వాసమే నాకు ఆ వృత్తిలో జయం చేకూర్చింది. ఈ సందర్బంలో జడ్జీలతో ప్రవర్తించేటప్పుడు లాయర్లకి ఉండే ధైర్యం కూడా గొప్పగా సహాయం చేస్తుంది. జడ్జీలని ఎదురుకునే సాహసం చూపించే వాళ్ళకి మంచి పేరు వస్తుంది. దానివల్ల అల్లాంటి సందర్భంలో అవసర మైన వాళ్ళు తమ కేసులు పట్టుకుని వెతుక్కుంటూ వస్తారు. రాజమహేంద్రవరంలో మునసబు రంగమన్నారుతో వ్యవహరించి నప్పుడు కూడా నా అనుభవం ఇదే. నాకు జడ్జీలతో వచ్చిన పట్టింపుల్ని గురించి ముందు వేరుగా వ్రాస్తాను. + +మొత్తంమీద నేను కొద్దికాలంలోనే మద్రాసు హైకోర్టులో అప్పెలెటుసైడునా, సివిల్‌లోనూ, క్రిమినల్‌లోనూ మంచి ప్రాక్టీసు గడించేసరికి నన్ను ఏ జిల్లాలకి అయినా వెళ్ళి ప్రాక్టీసు పెట్టమని సలహా ఇచ్చిన సర్ జాన్ వాలెస్సూ, చీప్ జస్టిస్ అర్నాల్డు వైటూ మొదలైన వారు కొంచెం ఆశ్చర్యపడ్డారు. మద్రాసులో కొంతకాలం ప్రాక్టీసుచేసి పిమ్మట హైకోర్టు జడ్జీ అయిన నేపియర్ ఒకసారి నాతో, "హిందూ లాని గురించి పుస్తకం వ్రాసిన జాన్ డి. మెయిన్ తరవాత మద్రాసు బారిష్టరులలో ఇంత సివిల్ ప్రాక్టీసు సంపాదించిన వాళ్ళు ఎవ్వళ్ళూ లేరు!" అన్నాడు. మొత్తానికి విశేషం శ్రమలేకుండానే నాకు పుష్కలంగా కేసులు లభించేవి. నేను ఎప్పుడూ కేసులకోసం బాధపడలేదు. + +అప్పుడే నాకు రాజమహేంద్రవరంలో స్నేహితుడైన కోకా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0137.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0137.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1f2cc292c1740ad625adf9f8140334563f85acfb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0137.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +వెంకటేశ్వరరావుగారు, తన అల్లుడైన పి. వెంకటరమణారావుగారిని - (ఇప్పుడు జస్టిస్) - నాతో పనిచెయ్యడానికి అప్పగించారు. అప్పటికి వెంకటరమణారావుగారు బి. యల్. పాసయినారు. ఆయన మంచి చురుకైన బుద్ధిశాలి. ఆయనకి ఉన్న జ్ఞాపక శక్తి చాలాగొప్పది. కేసుల్లో చాలా గట్టివాడు. సివిల్ కేసుల్లో లా పాయింట్లు తీసి, వాటిని క్షుణ్ణంగా జడ్జీ ఎదటపెట్టి, కేసులు గెలవడానికి నాకు ఆయనవల్ల లభించిన సాహాయ్యం చాలా గొప్పది. + +క్రిమినలు సైడున నేను మొట్ట మొదట పనిచేసిన పెద్దకేసు ఆష్ హత్యకేసు. అది రాజకీయమైన కేసు. 1907-8 సంవత్సరాల్లో తిరునల్వేలిలో కలెక్టరుగా ఉండిన ఆష్‌ని ఎవరో రైలుస్టేషనులో రివాల్వరుతోకాల్చి చంపివేశారు. అప్పటికి బిపినచంద్రపాలు మన రాష్ట్రానికి రావడమూ, ఆయన ఉపన్యాసాలు దేశంలో గాఢమైన దేశాభిమానాన్ని రగులుకొల్పడమూ జరిగాయి. అవి వందేమాతరం రోజులు. వంగ విభజనవల్ల భారత జాతీయత రగుల్కొల్పబడింది. ఇది ఆ గందరగోళంలో వచ్చిపడిన కేసు! ఆ కేసులో మొదటి ముద్దాయి తరపున బారిష్టరు దేవదాసు, రెండవ ముద్దాయి శంకరకృష్ణన్ తరపున నేనూ వకాల్తా పుచ్చుగున్నాము. అసలు తిరునల్వేలిలో జరిగిన ఈ హత్య విచారణ సహజంగా తిరునల్వేలిలోనే జరగవలసి ఉంది. కాని రాజకీయ కారణాల చేత, ఆ కేసు మద్రాసు హైకోర్టువారే - అందులోనూ పుల్ బెంచివారు - విచారించారు. అల్లాంటప్పుడు ఆ కేసు నడిపించడం ఎంత కష్టమో వేరే చెప్పనక్కరలేదు. పుల్ బెంచికి అధ్యక్షుడు చీఫ్ జస్టిస్ సర్ ఆర్నాల్డు వైటు. ఆ విచారణలో నేను జడ్జీలని చాలా శ్రమ పెట్టాను! అడుగడుక్కీ డిఫెన్సు తరపున హక్కులు స్థాపించుకుంటూ, వాళ్ళప్రాణాలు విసిగించే వాణ్ణి. పోలీసులు F.I.R. లో ఆ దొరని కొట్టినవాడికి క్రాపింగు ఉందని వ్రాసి తరవాత సవరించుకున్నారు. నా క్లయింటుకి పెద్ద జుట్టు ఉండేది. ఆ పాయింటు పట్టుకుని సాగదీసే సరికి చాలా లాభించింది! పర్యవసానంలో నా క్లయింటుకి రెండు సంవత్సరాల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0138.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0138.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e562b8a579204b92fb3b6982c0f64a0ba3a42350 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0138.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +శిక్ష వేశారనుకుంటాను. ఆ కేసు నడిపించడంలో నాకు కొంత ప్రఖ్యాతి వచ్చింది. అదే క్రిమినల్ ప్రాక్టీసులో మొదటి కేసు. + +నేను మొత్తం ప్రాక్టీసు చేసిన 14 సంవత్సరాల్లోనూ మొదటి 7 సంవత్సరాల్లో ప్రాక్టీసు బాగా నిలదొక్కుకున్నాను. కాని, అప్పుడు నెలకి రెండుమూడువేల దాకా సంపాదన ఉన్నా, ఖర్చుకూడా అల్లాగే ఉండేది. ఏమయినా బారిష్టరుచదువుకీ, దాని ఉపాంగాలైన లైబ్రరీ వగైరాలకీ అయిన ఋణం తీర్చివేశాను. నా మిత్రుడు లక్ష్మణదాసు ఇంగ్లండు ప్రయాణంకోసం ఇచ్చిన డబ్బు వెంటనే తీర్చివెయ్యవలసిన అవసరం వచ్చింది. అందుచేత, నేను ప్లీడరుగా ఉన్నప్పుడు చాటపర్రులో కొన్న భూమి అమ్మి ఋణం అంతా తీర్చివేశాను. లైబ్రరీకోసం కంచుమర్తి రామచంద్రరావు గారి దగ్గిర చేసి ఋణం అంతా ప్రాక్టీసులో సంపాదన వల్ల తీర్చివేశాను. ఈ కాలంలో కుటుంబం పరిస్థితిని గురించి ముందు ముందు వ్రాస్తాను. మొదటి 7 సంవత్సరాలూ ఇల్లా గడిచిన తరవాత, మిగిలిన 7 సంవత్సరాల్లోనూ పుష్కలంగా సంపాదించి తోటలు, దొడ్లు, బంగాళాలు కొన్నాను. + +ఈ సందర్భంలోనే నేను ప్రాక్టీసుకి వచ్చినప్పుడు బారు సంగతుల్ని గురించీ, జడ్జీల కయ్యాళీలనిగురించీ, నాకూ వాళ్ళకీ వచ్చిన పట్టింపుల్నిగురించీ కొంచెం వ్రాస్తాను. చాలామంది జడ్జీలతో నాకు మాట పట్టింపు రావడమూ, నా మీద మాట ఉంచుకోకుండా వెంటనే వాళ్ళకి మాట అప్పజెప్పి, నా ఆత్మగౌరవమూ, స్వాతంత్ర్యమూ కాపాడుకోవడమూ జరిగాయి. + +నేను మొదట్లో ప్రవేశించినప్పుడు - అంటే 1907 వ సంవత్సరంలో - మద్రాసు బారులో ఒక ఆచారం ఉండేది. ఒక పెద్ద ప్లీడరు హైకోర్టు జడ్జీ అవడంతోనే అతని జూనియర్‌గా ఉంటూ ఉండిన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0141.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0141.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..59660d94760f38db2e924b5680bd6003c5011834 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0141.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నేపియర్ అనే ఇంకొక బారిష్టరు జడ్జీగా ఉండేవాడు. ఆయనైతే చురుకైనవాడే కాని శాంతం తక్కువ. ఒక కేసులో ఆయన నన్ను 4 గంటలకి పిలిచారు. అది ఒక క్రిమినలు కేసు. నేపియరుగారు ఆ కేసు అంతా పదినిమిషాలలో ముగించాలన్నారు. నేను అది అల్లాగ ముగించడం సాధ్యం కాదనీ, ఆయన ఇచ్చిన టైములో కేసులోని ముఖ్యవిషయం చెప్పడానికైనా వీలుండదనీ చెప్పాను. ఆయనకి ఆగ్రహంవచ్చి, "చాలు! సోది కట్టిపెట్టండి!" అన్నాడు. వెంటనే నేను కాగితాలకట్ట బల్ల మీద కొట్టి, ఆయన అన్నమాట ఉపసంహరించుకుంటే కాని ఈ కోర్టులో ఆర్గ్యుమెంటు చెప్పడానికి నిరాకరిస్తున్నా నన్నాను. ఆయన ముఖం ఎర్రనై అక్కడనించి లేచిపోయాడు. అప్పటికి బారిష్టర్ల అసోసియేషన్ అని ఒక సంఘం ఉండేది. ఆ సంఘంలో ఆస్‌బర్ను, గ్రాంటు, నార్టన్, స్వామినాథన్ ప్రభృతులు నాకంటె సీనియర్లు ఎందరో ఉన్నా నన్ను అధ్యక్షుడుగా ఎన్నుకొన్నారు. ఆ సంఘం నేపియర్ అగౌరవ చర్యని గురించి తీవ్రమైన అసమ్మతి తెలుపుతూ ఒక తీర్మానం పాసుచేసి పంపించింది. చివరికి ఆయన క్షమాపణ చెప్పాక కేసు నడిచింది. + +వి. కృష్ణస్వామయ్యరుగారు జడ్జీగా ఉండినప్పుడు ఒకసారి నాకూ, ఆయనకీ కొంచెం పట్టింపు వచ్చింది. ఆయనా, జస్టిస్ వాలస్సూ బెంచిమీద ఉండగా నే నొక Batch దావాలో వాదించవలసివచ్చింది. మొదటనే కృష్ణస్వామయ్యరుగారు నా కేసు తోసివేశారు. అన్ని కేసుల్లోనూ దావా కారణం ఒకటైనా నేను ఎప్పటి కప్పుడే ఒక్కొక్క పాయింటుగా వాదిస్తూ వచ్చాను. కృష్ణస్వామయ్యరుగారు, "ఏమి ఇల్లా వాదిస్తున్నా?" రని అడిగారు. నేను, "తాము నేను, చెప్పే విషయం సరిగ్గా అవగాహన చేసుకోకముందే ఒక తీర్పుకి వచ్చారు. అవకాశం ఉంది కనక ఒకసారి కాకపోతే ఒకసారి అయినా నా మాటలకి విలవ ఇస్తారేమో అనే ఆశకొద్దీ తంటాలు పడుతున్నాను," అన్నాను. ఆయన, "అది ప్రకాశంగారి పట్టుదలకి నిదర్శనం," అన్నారు. కేసు నాకు వ్యతిరేకంగా అయింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0142.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0142.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fb6aada6aa13d54c10d81917bae02c33039f4c67 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0142.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కాని, మరి పది, పదిహేను రోజులకి వి. కృష్ణస్వామయ్యరుగారు తమంతట తమరే ఈ కేసు పిలిపించారు. పిలిపించి, తాము ఇదివరలో పొరపాటు అభిప్రాయానికి వచ్చామనీ, అందుకోసం తిరిగి వినవలెననీ, అదిసవరించుకుంటున్నామనీ చెప్పి, నా కేసు అంతా విని నా కనుకూలమైన తీర్పు చెప్పారు. అది హైకోర్టు జడ్జీలలో సామాన్యం అయిన విషయం కాదు. పొరబాటు పడడం మానవ మాత్రులకి సహజమేకాని, అది పొరబాటని తెలిసిన తరవాత ఈరీతిగా సవరించుకోవడం అనేది అసాధారణ విషయం. అప్పుడే నేను లాటైమ్సులో ఆయన ఘనత ప్రశంసిస్తూ వ్రాశాను. కృష్ణస్వామయ్యరుగారు కోర్టులో దడదడ లాడించినా మనసులో కక్షవహించే తరహా మనిషికాదు. తరవాత, ఆయన ఎక్జిక్యూటివ్ కౌన్సిలర్ అయినప్పుడు నేను ఆయన్ని చూడడానికి వెళ్ళాను. ఆయన నన్నెంతో ఆదరించి, " Prakasamǃ Good friends do not carry any prejudices in their minds" అన్నాడు. + +ఒకప్పుడు సర్ కె. శ్రీనివాసయ్యంగారు బెంచీమీద ఉండగా నా కొక పేచీ వచ్చింది. ఆయన గొప్ప మేధావి. సునిశితమైన బుద్ధి విశేషం కలవాడు. దానికితోడు కేసు తానే స్వయంగా అవగాహన చేసుకునివచ్చి ఒక అభిప్రాయంతో కూర్చునేవాడు. అల్లాంటప్పుడే సామాన్య లాయర్ల పని చాలా ఇరుకుని పడిపోతుంది. అయినా, కూట్సు ట్రాటరూ ఇద్దరూ ఉండగా నే నొక కేసు ఆర్గ్యుమెంటు చెబుతున్నాను. ఆయన మధ్య మధ్యని నాకు అడ్డుతగిలి అప్పుడే జడ్జిమెంటుకి వచ్చేసినట్లు సూచించాడు. అప్పుడు నేను, "అయ్యా ఈ కేసులో నేను మీ కోసం ఆర్గ్యుమెంటు చెప్పడంలేదు. మీరు అప్పుడే ఒక నిశ్చయానికి వచ్చినట్లు తోస్తుంది. నేను ఇది అంతా రెండో జడ్జీగారికోసం చెబుతున్నాను," అన్నాను. దాంతో ఆయన మరి మాట్లాడలేదు. + +పి. ఆర్. సుందరయ్యరుగారు జడ్జీగా ఉండేటప్పుడు ఆయనతో కూడా నాకు తగాదా వచ్చింది. సుందరయ్యరుగారు చాలా వివేకవంతుడు. చురుకైనవాడే కాని, తాను విచారించబోయే కేసు స్వయంగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0143.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0143.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..39385b094ae199814292bf1e793721e59caba716 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0143.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +చదువుకుని, ఒక అభిప్రాయానికి వచ్చి, మాటిమాటికి అడ్డుతగుల్తూ ఉండేవాడు. లాయరు తన ఎదట పెట్టిన విషయాలన్నీ తన బుద్ధి విశేషంచేత వంకరటింకరగా తిప్పుతూ ఉండేవాడు. ఒక కేసులో నా కిల్లాంటి తగాదా వచ్చింది. అప్పుడు నేను లాటైమ్సుకి సంపాదకుడుగా ఉండేవాణ్ణి. అప్పుడు అ పత్రికలో, "This Judge is full of intellectual dishonesty," అని వ్రాశాను. దాని మీద జడ్జీలలో పెద్ద కలవరంపుట్టి, వీలైతే నా మీద జడ్జీల యెడల అగౌరవం చూపినందుకు కంటెంప్టుకేసు పెట్టాలని కూడా ఆలోచించారు. కాని, సందర్భాలను బట్టి Fair comment limit దాటక పోవడంవల్ల అది అంతటితో విరమించు కున్నారు. ఆలా టైమ్సుని గురించి ముందు ప్రత్యేకంగా వ్రాస్తాను. + +ఇంతవరకూ నేను బారిష్టర్ల విషయమూ, జడ్జీల సంగతి వ్రాశాను. ఇక సివిలియన్ జడ్జీల సంగతి వ్రాస్తాను. ఈ జడ్జీలలో రెండు తరహాలవాళ్ళుండేవారు. ఈ జడ్జీలకి సమర్థత సామాన్యంగా ఉండేది. ఇందులో కొందరు జడ్జీలుగా కొంత అనుభవం సంపాదించి నిదానంగా ఉండేవారు. కొందరు, కాస్త చిరాకు తనం కలిగి, చెప్పినది సరిగా వినకుండా కిందకోర్టు తీర్పు ఖాయపరచే ధోరణిలో ఉండేవాళ్ళు, బెన్సన్ వగైరాలు ఈ తరహాకి చెందినవాళ్ళు. ఇందులోనూ కొందరు బెంచీ మీదనే చిరచిరలాడేవారు. కొందరు కేసవుతూంటే మాట్లాడకుండా కూర్చుని చివరికి కింది కోర్టులతో ఏకీభవిస్తూ ఉండేవారు. + +మన్రో అని ఒక సివిల్‌జడ్జీ ఉండేవాడు. నేనొక కేసు ఆర్గ్యుమెంటు చెబుతూంటే, ఆయన తలవంచుకుని జడ్జిమెంటు వ్రాసేస్తున్నాడు. నేను, "ఆర్గ్యుమెంటు చెప్పకుండానే మీరు తీర్పు వ్రాసేస్తున్నారు! నేను ఎంత గొంతు చించుకుంటే మాత్రం లాభ మేమిటి?" అన్నాను. ఆయన, "నేను తీర్పు వ్రాస్తున్నానని మీ కెల్లా తెలిసింది?" అన్నాడు. "మీరు వేసిన ప్రశ్నలు, మీరు కూచునే వాలకం, మీ వ్రాత ధోరణీ చూసి, అల్లాగ అనుకున్నాను,: అన్నాను. నిజానికి ఆయన వ్రాసేది జడ్జిమెంటే! + +బోడాం అనే జడ్జీ ఒకాయన ఉండేవాడు. ఆయన ఒరిజనల్‌సైడు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0144.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0144.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..967737c258aa723fa92475354dc5a878abd00629 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0144.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +బెంచీమీద ఉండేవాడు. విశేషమైన ప్రతిభ కలవాడు. ఆడవాళ్ళు - అందులోనూ కాస్త చక్కగా సింగారించుకున్నవాళ్ళు - బోనులోకి వస్తే ఆయన మనస్సు నిలకడగా ఉండేదికాదని ప్రతీతి. ఆకాలంలో కొందరు వకీళ్ళు ఆయనకోర్టులో కేసులు గెలవడానికి ఈ సూక్ష్మాన్నే కనిపెట్టారు. అందుచేత టంకసాలవీథిలో ఉన్న భోగంవాళ్ళు చాలామంది ఈ కోర్టులో సాక్షులైనారు! సి. పి. రామస్వామయ్యరుగారు ఆకాలంలో చురుకుగా ముందుకి వస్తూన్న వకీలు. ఆయనకి ఒరిజనల్‌ సైడులో పని బాగా ఉండేది. బోడాంకి ఆయన అంటే చాలా ఇష్టం. అనాటి సి.పి రామస్వామయ్యరు గారు తరవాత ఆ బోడాంకి ఒక శిలావిగ్రహం కూడా చేయించారు. నేటికి కూడా బోడాం అల్లాంటి గౌరవానికి ఎంత మాత్రం అర్హుడు కాడని నా విశ్వాసం. ఆరోజుల్లో అంతా కూడా అల్లాగే అనుకునేవాళ్ళు. + +ఈరీతిగా పద్నాలుగుసంవత్సరాలు జడ్జీలతో కిందామీదా పడుతూ నా ఆత్మ గౌరవానికీ, వృత్తిస్వాతంత్ర్యానికీ భంగం రాకుండా బారిష్టరీ నడిపించాను. నేను పని ప్రారంభించిన కొద్దికాలానికి, ప్రముఖులైన లాయర్లతో ఆలోచించి, జడ్జీలని సరియైన పద్ధతిలో ఉంచడానికి పత్రిక ఒకటి అవసరమని తలచి, కె. రామచంద్రన్ దగ్గిర లాటైమ్సు అనే లాజర్నలు ఒకటి కొన్నాను. దానికి నేను ప్రధానసంపాదకుణ్ణి. బారిష్టరు దేవదాసు, మాధవన్నాయరు మొదలయినవాళ్ళు సహాయ సంపాదకులు. ఆ పత్రికలో జడ్జీలనిగురించి నిర్భయంగా వ్రాస్తూ ఉండేవాళ్ళము. + +పి. ఆర్. సుందరయ్యరుగారిని గురించి వ్రాసినసందర్భంలో నామీద కంటెప్టు ప్రొసీడింగ్సువిషయం ఆలోచించినప్పుడు, మాధవన్నాయరుగారు చాలా గడబిడ పడ్డారు. ఆయన తన మామగారైన సర్ శంకరన్నాయరుగారి పలుకుబడితో గవర్నమెంటు ప్లీడరై, హైకోర్టుజడ్జీ కావా లనే ఆశలో ఉండేవారు. కనక అసలే భయపడి మిక్కిలి ఆదుర్దాతో స్వార్థానికి అడ్డురాకుండా తమపేరు సంపాదకవర్గంలోనించి తప్పించమన్నారు. వి.ఆర్. కృష్ణస్వామయ్యరుగారు హైకోర్టుజడ్జీ పనిలోనించి ఎక్జిక్యూటివ్‌కౌన్సిల రయినప్పుడు కూడా పత్రికలలో చాలా తీవ్రంగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0145.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0145.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c7530c101943bfb817da761bb8f1cbd22c12f7df --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0145.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +విమర్శించాను. న్యాయమూర్తులు కార్యనిర్వాహకవర్గంలోకి ప్రమోషన్ అయ్యే సిద్ధాంతం పరిపాలనకి లాయకు అయిన సంగతి కాదని నావాదన. సర్ అబ్దుల్ రహీముగారినిగురించి వ్రాసినప్పుడు కూడా నా వాదన అదే! ఆ వ్యాసం వ్రాశాక సర్ అబ్దుల్‌గారు తమ ఇంటికి నన్ను భోజనానికి పిలిచి, తమకి ఉన్న ఆదుర్దా అంతా నాతో చెప్పారు. నడచినన్నాళ్లు లాటైమ్సు మద్రాసులో జడ్జీలకి, ప్లీడర్లకీ కొరడాలాగ ఉండేది. + +నా ప్రాక్టీసు హైకోర్టులోనే కాకుండా మన రాజధాని అంతా వ్యాపించి ఉండేది. విశాఖపట్టణం మొదలు తిరుచునాపల్లివరకూ అన్ని జిల్లాకోర్టుల్లోనూ హాజరు అయ్యాను. ఒకసారి తిరుచునాపల్లిలో ఒక సివిల్‌కేసులో మూడుమాసా లున్నాను. వేలకొద్దీ ఫీజు పుచ్చుకున్నాను. నేను డబ్బు సంపాదించిన రోజుల్లో ఫీజు చాలా హెచ్చుగానే పుచ్చుకునే వాణ్ణి. పాపం! పార్టీలు చాలామంది చాలా డబ్బు నా పేరుమీదుగా పోగొట్టుకున్నారు! చాలామంది పూర్తిగా నష్టపడి ఉంటారని కూడా అనుకుంటాను. కొన్ని కేసుల్లో రోజుకి అయిదువందలు, వెయ్యీ కూడా పుచ్చుకున్నాను. తిరుచునాపల్లిలో సంపాదించిన డబ్బుతోటి ఊటీలో కొన్న బంగాళాకి 'గోదావరి' అని పేరు పెట్టాను. + +1919 లో రాజమహేంద్రవరంలో సత్యవోలు గున్నేశ్వర్రావు ప్రభృతులపైన వచ్చిన ఫోర్జరీ కర్రెన్సీనోట్ల కేసులో మొదటినించీ - అంటే కమిటల్ కోర్టు దగ్గరనించీ - నేనే ఉండి నడిపించాను. ఆ కేసులో నాకు సాంబమూర్తిగారు సహకారిగా పనిచేశారు. నిడదవోలు పార్టిషన్ కేసు, కృష్ణాజిల్లా జమీందారీకేసులు మొదలయిన డబ్బు పుష్కలంగా లభ్యంఅయ్యే కేసులు అన్నీ వచ్చాయి. పానగల్లురాజాగారు చిత్తూరు కోర్టులో కాళహస్తి జమీందారుగారిమీద తెచ్చిన సివిల్ లిటిగేషన్‌లో నేను చాలాకాలం పనిచేశాను. అందులో నాకు పి. వి. రమణారావుగారు సహకారిగా పనిచేశారు. ఇల్లాగ మంచి ప్రాక్టీసు బాగా రావడంవల్లనే పదిసంవత్సరాల్లో రెండుమూడులక్షల రూపాయలూ, మద్రాసులో ఒక ఇల్లూ, ఊటీలో ఒక బంగళా, ఒంగోలులోనూ, రాజమహేంద్రవరంలోనూ ఒక్కొక్క ఇల్లూ, ఇంకా రెండులక్షల రూపాయల విలవగల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0146.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0146.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..257b5227d2fe20ffda473af2f0043e8ce606fb9d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0146.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +స్థిరాస్తీ కూడా సంపాదించగలిగాను. నాకు విశ్రాంతి తీసుకున్న తరవాత మూడేసి మాసాలు ఒక్కొక్కచోట ఉండాలని ఒక ఆశ ఉండేది. + +ఈ కాలంలోనే రెండు కేసులలో ప్రీవీకౌన్సిలు ఎదట వాదించడానికి రెండుసార్లు ఇంగ్లండు వెళ్ళి, అక్కడ ఒక్కొక్క సారి మూడుమాసాలకి తక్కువకాకుండా ఉన్నాను. యుద్దానికి పూర్వం వెస్టుమినిష్టరు పాలెస్ హోటలులో ఉండగా దక్షిణాఫ్రికా పోరాటం సాగిస్తూ ఉన్న బారిష్టరు మోహన్‌దాస్ కరంచందు గాంధీగారిని మొదట చూశాను. లండన్ ఇండియన్ సొసైటీ తరపున వెడ్డర్‌బర్న్ ప్రభృతులు ఈయన్ని ఆహ్వానించి, ఆ భవనంలోనే కింది అంతస్తులో ఒక పెద్ద విందు ఏర్పాటు చేశారు. చిరకాలంనించి ఆ సొసైటీతో నాకు సంబంధం ఉండడంచేత దానికి నేనూ హాజరు అయ్యాను. అపుడు గాంధీగారు పూర్తిగా పాశ్చాత్య దుస్తులు ధరించారు. + +నేను 1907 లో ఇంగ్లండునించి తిరిగి వచ్చి మద్రాసు చేరే సరికి, అప్పటి నా కుటుంబం స్థితి గతులూ, అనంతర పరిస్థితులూ కొంచెం వ్రాస్తాను. నాకు అప్పటికి సంతానం లేదు. నా కోసం ఎంతో శ్రమించిన మా అమ్మగారికి అది ఒక పెద్ద ఆదుర్దాకి కారణం అయింది. అప్పట్లో స్త్రీ చాపల్యంవల్ల నా సంసార జీవితంలో నాకు సౌఖ్యం లేదనే చెప్పవలసి ఉంటుంది. తత్పలితంగా నా భార్యకి అనారోగ్యం కలిగింది. ఆ రోజుల్లోనే నాకు తొట్టి వైద్యం అంటే బాగా గురి కుదిరింది. అందుచేత అప్పటికి ఆ వైద్యాన్ని గురించి కృషిచేసిన ద్రోణంరాజు వెంకట రమణారావుగారి దగ్గిర ఆ విషయమైన భోగట్టాలన్నీ తెలుసుకుని, నేనూ నా భార్యకూడా తొట్టి వైద్యం ప్రారంభించాము. + +తరవాత ఇంగ్లండునించి తిరిగి వచ్చి మద్రాసులో కొండిచెట్టి వీథిలో ఉన్నప్పుడు కూడా ఆ వైద్యమే నమ్ముకున్నాను. నేను ఇంగ్లండు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0148.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0148.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5aa0cd3f6cee8939651c5921bf12e77bead6fb20 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0148.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +తోనూ, అద్దెతోనూ రామచంద్రరావుగారికి సుమారు ఇరవైవేలు తిరిగి ఇచ్చి ఆ ఇల్లు పూర్తిగా నాపేర స్వాధీన పరుచుకున్నాను. + +నా పెద్ద తమ్ముడు శ్రీరాములు చిన్నప్పటినించీ కొంచెం నెమ్మదైనవాడు. అతను ఒంగోలులో హైస్కూలు చదువు చదివాడు. అప్పుడు కొంచెం పేకాట దృష్టిలో పడి మెట్రిక్యులేషన్ రెండుసార్లు తప్పాడు. నేను రాజమహేంద్రవరంలో ప్రాక్టీసు పెట్టిన తరవాత రాజమహేంద్రవరం వచ్చాడు. అక్కడ యఫ్. ఏ. చదివి; మద్రాసులో క్రిస్టియన్ కాలేజీలో బి. ఏ. చదివాడు. యఫ్. ఏ. దగ్గిరనించి చురుగ్గా చదివి డిగ్రీపొందిన తరవాత ఫస్టుగ్రేడు పాసయి రాజమహేంద్రవరంలో ప్రాక్టీసు చేశాడు. అతని అభిమాన విద్య వేదాంతం. క్రిస్టియన్ కాలేజీలో స్కిన్నర్‌వద్ద ఫిలాసఫీ చదువుకున్న రోజుల్లో అతను క్రైస్తవ సిద్ధాంతంలోకి మారాడు. అతను చదువుకున్న వేదాంతం కేవలం పుస్తకాలతో అంతం కానియ్యకుండా ఆచరణలో కూడా పెట్టేవాడు. కొంతకాలం నా దగ్గిరే ప్రాక్టీసు చేశాడు. తరవాత కొంతకాలం అత్తవారి ఊరు అయిన కాకినాడలో ప్రాక్టీసుచేసి, మళ్ళీ రాజమహేంద్రవరం చేరుకున్నాడు. అతను రాజమహేంద్రవరంలో ప్రాక్టీసుచేసే రోజుల్లో మంచి బుద్ధి సూక్ష్మతా, వాదనా శక్తీ చూపించాడు. కాని, కేసుల్లో ఏమాత్ర న్యాయమూ, సత్యమూ లేకపోయినా వాటిని నిరాకరించడంవల్ల అంతగా ప్రయోజకుడు కాలేకపోయాడు. + +ఒకసారి నేను ఊళ్ళో లేనప్పుడు ఒక ప్రముఖుడైన క్లయంటు అతని దగ్గిరికి వచ్చి ఒక కేసులో సాక్షులు ఏమి చెప్పాలో కొంచెం ముందుగా చెప్పించమని అడిగాడు. వెంటనే అతను, "అది నా పనికాదు, నేను సాక్షుల్ని తయారుచేసే ప్లీడర్ని కాను," అన్నాడు. అదీ అతని తరహా! అతను సంఘ సంస్కా రాందోళన రోజుల్లో వీరేశలింగంగారి శిష్యుడు అయ్యాడు. ఆ రోజుల్లో ఆయనకి ముఖ్యులైన వాళ్ళలో ఒకడుగా ఉండేవాడు. కాని తరవాత ఆయనతో తగాదాలు పడిన వాళ్ళలో అగ్రగణ్యుడు అయ్యాడు! \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0150.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0150.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5ba0fd8f004ad7579d2014b98c3660acd1bd503c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0150.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +నేను ఫస్టు క్లాసులోనూ, ఆయన సెకండు క్లాసులోనూ ఉండడంచేత కలుసుకోవడానికి వీలు అయ్యేదికాదు. కాని, అప్పుడు క్రిస్టమస్‌పండుగ అవడంచత ఆయన్ని ఓడలో కలుసుకున్నాను. విచారణ ఆయన ఎదటే జరిగింది. + +నేను ఇంగ్లాండులో ఉన్నప్పుడు ఆలాంటిదే ఒక కేసు జరిగింది. ఒక యువతి డ్రస్సింగుగదిలో ఉండగా కాస్త వయస్సు ముదిరిన ఫాదిరీ ఆ గదిలో కొన్నినిమిషాలు ఉన్నా డన్న కారణంచేత ఆయన మీద వ్యభిచారనేరం ఆరోపించారు. అది తండోపతండాలుగా ప్రేక్షకుల్ని ఆకర్షించిన కేసు! ఫాదిరీ తాను ఏవిధమైన అపచారమూ చెయ్యలేదనీ, ఆమెతో మాట్లాడడానికి మాత్రమే ఆ గదిలోపల ఉన్నాననీ వాదించాడు. కోర్టువారు ఆ డ్రస్సులో ఒంటరిగా ఉండేటప్పుడు ఆమెతో ఒక గదిలో ఉండడమే నేర మని నిర్ణయించి ఆ ఫాదిరీని శిక్షించారు. + +వీరేశలింగంగారి కేసు కూడా ఇల్లాంటిదే. ఆయనమీద ఆమె ఏకాంతంగా ఉండగా పంతులుగారు ఆమె వీపు నిమురుతూ ఉండే వారనీ, బెంగుళూరు ప్రయాణంలో సెకండు క్లాసు కంపార్టుమెంటులో ఉభయులూ ప్రయాణం చేశారనీ, బెంగుళూరులో ఇద్దరూ మూడు మాసాలు ఒక గదిలోనే ఉన్నారనీ నిందారోపణ చేశారు. "మంగమ్మని నా అభిమాన పుత్రికగా చూసుకునే వాణ్ణి," అని వీరేశలింగంగారి వాదన. పాపం! వీరేశలింగం పంతులుగారిని సుమారు 5 రోజులు క్రాసుపరీక్ష చేసి ఈ పై సంగతులన్నీ ఒప్పించాను. ఆ ఇంగ్లీషు కేసు నాధారంగా చేసుకుని నా వాదన అంతా ఆ పద్ధతులమీద నడిపించాను. + +ఒక పత్రికా రచయిత, తనకి న్యాయం అయినదని తోచే విమర్శన చెయ్యడానికి తగిన అవకాశం ఉందా? లేదా? అనే విషయంలో మేజస్ట్రీటుకి ఒక నిశ్చయం కుదిరింది. అందుచేత మేజస్ట్రీటు "ఈ కేసు ఎందుకు కొట్టివెయ్యకూడదో చెప్ప" మని అడిగాడు. పంతులుగారు "కేసులో వాదించడానికి మద్రాసునించి ఎవ్వరో వస్తారు. అందాకా వాయిదా ఇ"మ్మని అడిగారు; కాని ఇవ్వలేదు. చివరికి మేజస్ట్రీటు కేసు కొట్టివేశాడు. స్టూ అర్టుకి ముందు, ఈ కేసు విచారించిన బార్ట్సువెల్ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0152.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0152.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0c31488eb69b79b676e48b5ce014063ca0322f1d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0152.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +బారిష్టరుగా పేరుప్రతిష్ఠలు వచ్చి జీవితపు అంతస్తు పెరగడంతోనే ఇంట్లో ఎవరికి ఏ చిన్నజబ్బు వచ్చినా, నేను పెద్దపెద్ద ఎక్స్‌పర్టుల్ని పిలిచే స్థితిలో పడ్డాను. నాకు ఖూన్ తొట్టివైద్యంమీద నమ్మకం ఉందికాని ఈ హోమియోపతీ అంటే ఇష్టం వుండేది కాదు. ఇంత శ్రమపడి అల్లోపతీ చదువుకుని జానకిరామయ్య హోమోపతీ ప్రాక్టీసు చెయ్యడం నాకు యిష్టంగా ఉండేదికాదు. అందుచేతనే నా తమ్ముడు వైద్యుడైనా నా యింట్లో వైద్యం యితరుల చేతిమీదుగానే జరుగుతూ ఉండేది. + +ఒకసారి బహుశ: 1921 సంవత్సరంలో అనుకుంటాను - నా పెద్దకొడుకు నరసింహానికి టైఫాయిడ్ జ్వరం వచ్చింది. దానికి కేశవపాయి వైద్యం చేస్తూవచ్చాడు. కాని వ్యాధి స్వాధీనం కాలేదు. ఆ కుర్రవాడి చెవిలోనించి చీము వచ్చేది, అందుచేత అప్పట్లో చెవి వైద్యంలో ఘటకుడైన శంకరనాదం పిళ్లెచేత వైద్యం చేయించాను. తాత్కాలికంగా చీము కట్టింది కాని, అసలు రోగం నివృత్తి కాలేదు. దాని తరవాతే టైఫాయిడ్ జ్వరం. వైద్యులు కడుపులో జబ్బుకి చికిత్స చేస్తూవచ్చారు. రోగి కాళ్లూ, చేతులూ కొట్టుకుంటూ నిస్పృహగా ఉండడంచేత జానకిరామయ్య అది మెదడుకి సంబంధించి ఉంటుందని చెప్పాడు. కాని అతనిమాట నేనుగాని, చికిత్సచేసే వైద్యుడుగాని వినిపించుకోలేదు. చివరికి రోగి బ్రతకడని పరమేశ్వరుడిమీద భారం వేసే స్థితికి వచ్చాక, జానకిరామయ్య వైద్యం చేశాడు. ఆ జబ్బు సప్రెషన్ ఆఫ్ డిస్‌ఛార్జివల్ల సంభవించి ఉంటుందని ఊహించి, దానికి రస సంబంధమైన హోమియోపతి మందు ఒక్క మోతాదు యిచ్చాడు. దానికి సంబంధించిన పుస్తకాలలోని విషయాలు అన్నీ నాకు చదివి వినిపించాడు. ఆ మందుతో రెండుచెవులనించీ రసి కారి, దానికి దారి చాలక ముక్కునించికూడా రసి వచ్చింది. అప్పుడు శంకరనాదంపిళ్లె సహాయంతో ముక్కూ చెవులూ శుభ్రపరిచాడు. రోగం మళ్ళింది. కాని నాలిక స్తంభించిపోయింది. చెవులు వినిపించడం మానేశాయి. ఆ స్థితిలో నేను కలకత్తా ఆలిండియా కాంగ్రెసు కమిటీకి పోవలసివచ్చి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0153.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0153.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ab4f60a32c627953204cb31a0d91e4251d09f79d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0153.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కుర్రవాణ్ణి అతనికి అప్పజెప్పి వెళ్ళిపోయాను. జానకిరామయ్య సలహామీద కలకత్తాలో ఉన్న కొందరు హోమియోపతీ వైద్యుల సలహాలు తీసుకున్నాను. కాని, ఈ లోగానే జానకిరామయ్య కృషివల్ల మాట వచ్చి చెవులుకూడా వినిపించడం మొదలు పెట్టాయి. అప్పటినించీ అతని వైద్యం అంటే నాకు నమ్మకం కుదిరింది. అనేకసార్లు అతను అలోపతీవల్ల కుదరని రోగాలు సాధించడం నేను ఎరుగుదును. ఈ వైద్యసాధనతో ప్రయోజకుడై జానకిరామయ్య సుఖంగా జీవయాత్ర సాగిస్తున్నాడు. + +నేను రాజమహేంద్రవరంలో ప్రాక్టీసు ప్రారంభించిన కొద్ది రోజులకే నా మేనల్లుళ్లు మైనంపాటి నరసింహం, సుబ్బారావు వగైరాలూ, వాళ్ళ చెల్లెళ్ళూ రాజమహేంద్రవరం చేరుకున్నారు. వాళ్ళందరి చదువూకూడా అక్కడే జరిగింది. నా మేనగోడళ్ళ పెళ్ళిళ్ళుకూడా నేనే చేశాను. అందరూ చదువుకుని ప్రయోజకు లయ్యాక, ఎవళ్ళంతట వాళ్ళు గుట్టుగా జీవితయాత్ర చేస్తున్నారు. + +కుటుంబ విషయమైన ఈ ప్రస్తావన ముగించడానికి ముందు నా జీవితానికి వెలుగు యిచ్చిన హనుమంతరావు నాయుడుగారిని గురించి వ్రాయవలసి ఉంటుంది. నేను రాజమహేంద్రవరం ఛైర్మన్‌గా ఉన్న కాలంలో ఆయన్ని కౌన్సిలు సెక్రటరీగా నియమించాను. నేను ఇంగ్లండు వెళ్ళి బారిష్టరు పరీక్షకి చదవడానికి నిశ్చయించుకోవడం విని, ఆయన ఎంతో సంతోషించారు. నేను బారిష్టరుని అయి తిరిగి వచ్చాక, మద్రాసులో ప్రాక్టీసు పెట్టిన కొద్దిరోజులకి ఆయన్ని మద్రాసు తీసుకువచ్చి కొంతకాలం మా యింట్లో ఉంచుకున్నాను. అప్పట్లో ఆయనకి వంట్లో ఖాయిలా ప్రవేశించింది. ఆ ఖాయిలాకి చికిత్సకూడా చేయించాను. తరవాత కొంతకాలానికి ఆయన కీర్తిశేషులైనారు. ఆయన కుటుంబానికి నేను శక్తివంచన లేకుండా తోడ్పడ్డాను అనే తృప్తి ఉన్నప్పటికీ, ఆయన నా జీవిత భాగానికి చేసిన సేవ ఎన్నటికీ మరవలేను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0154.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0154.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f9fb942b1b8fb6f0e3daaef9847a58932018aebb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0154.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నాకు అంతో యింతో వెలుగు యిచ్చింది రాజకీయ జీవితం. ఆ జీవితమే నేను ఆంధ్రదేశపు సద్భావం పొందడానికీ, ఈ చరిత్ర వ్రాయడానికీ కారణం అయింది. కనక ఈ విషయం కొంచెం విపులంగా వ్రాస్తాను. నేను ఆదిలో వృత్తి నిర్ణయం చేసుకునే కాలంలో నా దృష్టి ప్లీడరీమీదికి పోవడానికి కారణం వ్రాసే ఉన్నాను. అ కాలంలో ప్లీడర్లకి ఉండే ఆర్జన, హుందా తనమూ మాత్రమే కాకుండా ఆ వృత్తి స్వతంత్ర వృత్తి అనే నమ్మకంకూడా నన్ను అందులోకి ఈడ్చుకు వెళ్ళింది. హనుమంతరావు నాయుడుగారి శుశ్రూష, రాజమహేంద్రవరంలో వీరేశలింగంపంతులు సంస్కర ణోద్యమమూ, కొంతవరకు నాలో రాజకీయాభిలాషలు రేకెత్తించాయి. అప్పటికి 1857 వ సంవత్సరంనాటి స్వాతంత్ర్య యుద్ధపు కథలు యింకా ప్రచారంలోనే ఉన్నాయి. ఏమైనా, ఈనాటి మహదాశయాలు ఇదమిత్థ మని ఏర్పడకపోయినా, నాలో యితర లౌకికాభిలాషలతోపాటు దేశసేవ చెయ్యాలనే అభిలాషకూడా ఉండేది. + +నేను రాజమహేంద్రవరంలో యఫ్. ఏ. క్లాసు చదువుకునే కాలానికి కాంగ్రెస్ అనే మాట కొంచెంగా వినబడేది. కాని, ఆ మాట వినిపించు కునేవాళ్ళ సంఖ్య చాలా స్వల్పంగా ఉండేది. నేను 1893 వ సంవత్సరంలో లా కాలేజీలో చదువుకునే రోజుల నాటికి కాంగ్రెస్ మరికొంత పేరు పాతుకుంది. అప్పుడే నేను మద్రాసులో బిల్లిగిరి అయ్యంగారి ఐస్‌హౌస్ భవనంలో శ్రీ వివేకానందస్వామిని దర్శించి ఆయనతో చాలాసేపు చర్చచేశాను. అప్పట్లో బిసెంటమ్మ వర్గంలోని ఓల్డు అనే ఆయన దివ్య దృష్టితో టెలిపతీవిషయాలు చెపుతూ ఉండేవాడు. ఆ విషయా లన్నిటి గురించీ వివేకానందస్వామిని అడిగి తెలుసుకున్నాను. మానవుడికి జ్ఞానం పరిపక్వం అయితే ఆలాంటివి అసాధ్య విషయాలు కావని ఆయన చెప్పారు. ఆయన ఉపన్యాసాలు నాకు కొంత ఉత్తేజం కలిగించాయి. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0157.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0157.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9767ab5ba43ff64d840db54a8d9d745975fca8d0 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0157.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పశువులకొట్టాలుగా మారిపోయాయి. అవి నేటికీ అక్కడక్కడ పొలాల్లో నిలిచే వున్నాయి. మాండలేలో 150 అడుగుల బౌద్ద విగ్రహం ఉన్న కొండ బర్మా బౌద్ధుల ఆరాధనకోసం సంపాదించ గలిగిన ఉకాంతి అనే ఆయన ఈ విషాదగాథ అంతా నాకు చెప్పాడు. ఆంగ్లేయులు ప్రతిచోటా ఈ తంతే జరిపించారు. రౌండు టేబిల్ సంపాదకుడయిన కర్టిన్ చెప్పినట్లు, తమ పరిపాలన సాగించడానికి అవసరమైన గుమాస్తాలనీ, ద్విభాషుల్నీ, వకీళ్ళనీ, యింకా యితర నౌఖర్లనీ తయారుచెయ్యడమే ఆంగ్లేయుల విద్యావిధానంలో వున్న పరమోద్దేశం ఒకవిధంగా మన విద్యావంతుల్ని ఆంగ్ల మానస పుత్రుల్నిగా తయారుచెయ్యడమే వారి ఆదర్శము. అప్పట్లో మన ప్రజలకి నాయకులుగా చలామణీ అయిన ప్లీడర్లు అంతా ఇల్లాంటి ఆదర్శం వల్ల ఉద్భవించినవాళ్ళే. దేశంలో ప్రజానీకాన్ని నిర్వీర్యం చేసి, శాశ్వతమైన బానిసలుగా తయారుచేసి బ్రిటిష్ సంస్థలకి అన్నింటికీ ఆంగ్ల విద్యాధికులే నిర్వాహకులు అయ్యారు. క్రమంగా ఈ నిర్వాహకులకి కూడా వాటి ఆంతర్యం గోచరం అవడంచేత కొంచెం ఆత్మగౌరవం రేకెత్తింది. + +కాని, ఇంగ్లీషు పాలకులు అతి గడసరులు. కాంగ్రెసులో చేరి ప్రజానీకంకోసం ఎవరైనా పూనుకుంటే, వారికి ఏదోరీతిగా ఆశలు చూపించి, ఉన్నతోద్యోగాలు యిచ్చి, సంతృప్తిపరిచేవారు. కాంగ్రెస్సు ఉత్పత్తీ, వృద్ధీ యిప్పటికి బాగా లోకవిదితాలు అయ్యాయి కనక, యిక్కడ నేను వివరించదలచుకోలేదు. నేను ఇంగ్లండు వెళ్ళడానికి ముందుమాత్రం కాంగ్రెసు రాజకీయాలు నన్ను ఎక్కువగా ఆకర్షించలేదు. ఒకసారి నేను బొంబాయిలో వర్తకం చేస్తూవున్న గొల్లపూడి నరసింహం అనే ఒక లక్షాధికారి కేసుమీద బొంబాయినగరం సందర్శించాను. అప్పట్లో తీవ్రవాదిగా ప్రసిద్ధిపొంది, ప్రభుత్వపు ఆగ్రహానికి కూడా గురి అయిన లోకమాన్య తిలక్‌ని పూనానగరంలో దర్శించాను. + +అప్పుడు ఆయనతో అనేకవిషయాలు చర్చించాను. అప్పటికి ఆయన రాజకీయాల్లో తీవ్రవాది. కాని, సాంఘికవిషయాల్లో కొంచెం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0158.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0158.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0c8215ecbe8bbc1b9f98c249bcb982de94b915e8 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0158.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పూర్వాచార పరాయణుడు. అందుచేత వీరేశలింగంపంతులుగారి ప్రభకి లోనైన నాకు ఆయనతో విశేషంగా చర్చించవలసిన ఆవసరం కలిగింది. ఆయన నాకు హిందూమతం మూలసూత్రాలన్నీ చక్కగా వివరించి మన ఆచార వ్యవహారాల్లో వుండే ఆంతర్యాలన్నీ బోధించారు. కాని, నేను అప్పట్లో వాటిని అవగాహన చేసుకునే స్థితిలో లేను. ఇప్పటికి వాటి పరమార్థం గ్రహించాను. + +అప్పుడే ఆయనకీ, గోఖలేకీ వివాదం జరుగుతూవుండేది. ఆయన తమకి యిద్దరికిన్నీ గల అభిప్రాయబేధాలు ఏమీ ఆగ్రహావేశాలు లేకుండా, గోఖలే అంటే అతిగౌరవంతో వ్యక్తపరిచారు. అప్పట్లో గోఖలే ఆయనమీద కక్ష సాధించడానికి చాలాకష్టపడినట్లుగానే అర్థం అయింది. ఆనాటినించీ నాకు గోఖలే అన్నా, ఆయన రాజకీయాలు అన్నా ఒకవిధమైన అనిష్టం బయలుదేరింది. తిలక్ మీద వచ్చిన ప్రోసిక్యూషన్లలోనూ, ఇతర కష్టాలలోనూ ఈ గోఖలే ప్రభృతులకికూడా కొంత బాధ్యతవుందని నేను అనుకున్నాను. కాంగ్రెసు రాజకీయాలు నన్ను అప్పట్లో ఆకర్షించక పోవడానికి ఇది ఒక కారణం. ఆనాటి కార్యక్రమంలోగాని, నాయకత్వం లోగాని నన్ను ఉత్తేజపరచినది ఏమీ లేదు. లాలా లజపతిరాయ్, తిలక్ వంటివాళ్ళకి ఆ పోకడలు వచ్చినా, వాళ్ళకి కాంగ్రెస్ సంస్థలో పలుకుబడి వుండేదికాదు. + +నేను ఇంగ్లండులో బారిష్టరు చదువుకునే రోజులలో దాదా భాయి, శ్యాంజీకృష్ణవర్మ, వెడ్డర్ బర్న్, రమేశచంద్రదత్తు, డబ్లి యి. సి. బోనర్జీ వంటి ప్రముఖుల పరిచయభాగ్యం సంపాదించుకున్నాను. ఆ దేశంలో వుండే స్వాతంత్ర్య వాయువులకీ, మనదేశంలో వుండే నిర్బంధాలకీ గల తారతమ్యం కూడా కనుక్కున్నాను. స్వాతంత్ర్యం కోసం పెనగులాడిన ఇతర దేశాల చరిత్రలన్నీ జాగ్రత్తగా చదివాను. ఈ పై కారణాలవల్ల నా మనస్సు రాజకీయాలలో లగ్నమైన దని చెప్ప వలసి వుంది, కాని, అప్పట్లో ప్రజానాయకు లనేవారి ఆదర్శమే చాలా చిన్నది. స్వరాజ్యమూ, స్వాతంత్ర్యమూ ఆనే ఆశయాలే లేకుండా వుండేవి. అప్పట్లో లండనులో హిందూదేశాన్నిగురించి ప్రచారం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0159.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0159.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d85b2ad1412eb4bca61eff6451f379621f72dc0 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0159.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +చెయ్యడానికి లండన్ ఇండియన్ సొసైటీవారు ఆహ్వానించిన మితవాద ప్రముఖుడు, గోఖలేకూడా ముందు తను మాట్టాడదలచుకున్నవి వ్రాసి పంపవలసినస్థితిలో వుంటే యిక యితరుల సంగతి చెప్పాలా? ఈ మితవాదం అంటే బ్రిటిష్ ప్రభుత్వాన్ని ఆశ్రయించి, వాళ్ళ యాజమాన్యం కింద దయాధర్మ భిక్షంగా, కొంచెం కొంచెం రాజకీయ స్వాతంత్ర్యం సంపాదించాలనే ఆశయం - అప్పటికి విద్యాధికుల మనస్సుల్లో బాగా జీర్ణించి వుంది. బ్రిటన్‌లోనూ, యితర దేశాల్లోనూ స్వాతంత్ర్యం అన్నా ప్రజాస్వామికం అన్నా అర్థమయినట్లు మన వాళ్ళకి అర్థం కాలేదు. ఏమంటే - స్వార్థపరులైన ఆంగ్ల రాజనీతిజ్ఞులు మనదేశంలో అనేక మతాలూ, కులాలు వున్నాయనీ, ఒక ప్రజాస్వామికంకింద వీళ్ళందరూ ఒక తాటిమీద నడవడం అసంభవమనీ వ్రాశారు. ఇవి వాళ్ల మనస్సులకి బాగా పట్టుకున్నాయి. లండనులో డబ్లియు. సి. బోనర్జీ - (ప్రథమ కాంగ్రెసు అధ్యక్షుడు) పోయినప్పుడు శ్మశానంలో రమేశచంద్రుదత్తువంటి విద్యావేత్తా, బుద్ధిశాలీ కూడా తీవ్రవాదుల చర్యల్ని విమర్శించాడంటే ఇంక వేరుగా చెప్పేది ఏమిఉంది? + +కాంగ్రెసు నాయకత్వం స్వల్పసంస్కరణలకోసం అంటే నిర్భందోచిత ప్రారంభవిద్య, న్యాయశాఖా కార్యనిర్వాహకశాఖల విభజనం, దేశీయులకి ఉన్నతోద్యోగాలు యివ్వడం, శాసనసభల్లో సభ్యుల సంఖ్య పెంచడం, ఐ. పి. యస్. పరీక్షలు ఇండియాలో కూడా జరిపించడం మొదలైన విషయాలకోసం ఆందోళన జరిపిస్తూ వుండగా మహారాష్ట్రదేశంలో లోకమాన్యుడు, పంజాబ్‌లో లాలా లజపతిరాయ్, బంగాళాదేశంలో విప్లవ వీరులు స్వరాజ్యం అనే ఆదర్శాన్ని ధైర్యంతో ప్రతిపాదించి కష్టాలపాలు అయ్యారు. స్వాతంత్ర్య రథానికి వాళ్ళు మార్గదర్శకులు అయ్యారు. దేశంలో వుండే కోర్టులు ఇంగ్లండులోని స్టార్‌ఛేంబర్సు మాదిరివే అవడంచేత ఈ దేశభక్తులు స్వరాజ్యం కోరడమే అపరాధంగా పరిగణింపబడి, వాళ్ళకి కారాగృహప్రాప్తి కలుగుతూ వుండేది. వాళ్ళ పేర్లు ఉచ్చరించడం, వాళ్ళ పటాలు ఇంట్లో పెట్టుకోవడం ఆఖరికి 'వందేమాతరం' అని మాతృదేవికి నమస్కారం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0160.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0160.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..05860e21c3f9136943a26d5c7002669e938584a6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0160.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +చెయ్యడంకూడా అపరాధం అయిపోయిన రోజులు వచ్చాయి. 1905-6 సంవత్సరాల ప్రాంతంలో తిలక్‌పటంకోసం రాజమహేంద్రవరంలో ఎన్నో ఇళ్ళు సోదా చేశారు. రాజకీయాందోళన క్రమంగా చినికి చినికి గాలివాన అయి తమ సామ్రాజ్యపు పునాదులకికూడా హాని కలిగిస్తుంది అనే భయంతో ఆంగ్లపాలకులు దేశం అంతా - ముఖ్యంగా బెంగాల్లో - నిర్భంధ విధానం ప్రారంభించారు. ఇంత జరుగుతూ వున్నా నాయకత్వం వహించి వున్న మితవాదనాయకులు తగిన రీతిని అసమ్మతులు తెలపలేక పోవడంచేత ప్రభుత్వం మరింత ధైర్యంతో నిర్భంధవిధానం సాగించింది. + +స్వరాజ్యం అనే పదమే అపరాధంగా పరిగణింపబడుతూ వున్న ఆ రోజుల్లో నేను లండనులో దాదాభాయి నౌరోజీ సన్నిధిలో ఉండడం తటస్థించింది. ఈ వార్తలు చూసినప్పుడు ఒకసారి తేజశ్శాలి అయి యోగీశ్వరుడులా వున్న ఆయన ముఖం ఎర్రగా కందిపోయింది. అప్పుడే ఆయన భారతదేశం వెళ్ళి స్వరాజ్యం అనే ఆదర్శం బహిరంగంగా వెల్లడించాలని నిశ్చయించు కున్నారు. + +ఆ నాటి మితవాదులు తరవాత కాలానికి చెందినవాళ్ళ మోస్తరుగా కాక, తమ సిద్ధాంతాలు అంటే చాలా పట్టుదల గలిగి వుండే వాళ్ళని నా అభిప్రాయం. ప్రభుత్వం వాళ్ళ మొరలూ, ప్రార్థనలూ,ఆశ్రయింపులూ, అనునయాలూ ఎంతగా పెడచెవిని పెట్టినా, వాళ్ళు మాత్రం మారడం అనేది వుండేదికాదు. మితవాదులు, వైస్రాయి తమ మాట వినకపోతే పోనీ ఇంగ్లీషు దొరగారిమాట అయినా వినకపోతాడా అని వైస్రాయిగావున్న లార్డు కర్జన్‌కాలంలో సర్ హెన్రీ కాటన్‌ని కాంగ్రెసు ప్రెసిడెంటుగా చేసి, ఆయనదగ్గిరికి పంపించాలని సంకల్పించారు. పాపం! వైస్రాయి ఆఖరికి కాటన్‌ని చూడడానికి కూడా అంగీకరించలేదు. + +బెంగాలు విభజన తరవాత వచ్చిన ఆందోళన దేశంలోని మితవాద తీవ్రవాదశక్తుల్ని పూర్తిగా రెండు చీలికలుగా విభజించింది. నేను ఆ కాలంలోనే లండన్‌నించి తిరిగివచ్చి మద్రాసులో ప్రాక్టీసు ప్రారం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0161.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0161.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d5cbec911163f7dca3ab530cc7221cbe831646a9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0161.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +భించాను. క్రమంగా రాజకీయాల్లో జోక్యం కలిగించుకోవడం ప్రారంభించాను. అప్పట్లో మద్రాసులో రాజకీయంగా ప్రముఖులైన వారు, సర్ సి. యస్. శివస్వామి, వి. కృష్ణస్వామయ్యరు, న్యాపతి సుబ్బారావు పంతులు, జి. సుబ్రహ్మణ్య అయ్యరుగార్లూ, తదితరులూను. + +నేను బారిష్టరుగా ప్రాక్టీసు ప్రారంభించిన కొద్దిరోజులకే బెంగాలు నాయకుడైన విపిన్‌చంద్ర పాల్ మద్రాసులో ఉపన్యాసాలు యివ్వడానికి వచ్చాడు. ఆయన అప్పటికే 'గొప్ప వక్త' అని పేరు పొందాడు. అప్పుడు మద్రాసులో భాష్యంఅయ్యంగారు అడ్వకేటు జనరల్. శంకరన్‌ నాయరుగారు గవర్నమెంటు ప్లీడరు. పాల్ మద్రాసు బీచిలో వరసగా ఉపన్యాసాలు యిచ్చాడు. మొదటి ఉపన్యాసం అయ్యాక ఆయన మీటింగుకి అధ్యక్షుడు ఎవ్వరూ దొరకలేదు. సభానిర్వాహకులు నన్ను అడిగితే నేను అంగీకరించాను. అప్పుడు పాల్ నిజంగా నిప్పులు కురిపించేటంత తీవ్రంగా ఉపన్యాసాలు యిచ్చాడు. ఆయన చెప్పిన దాంట్లో బే సబబు ఏమీ లేదు. ఎప్పటికప్పుడు ఆ ఉపన్యాసాలు గవర్నమెంటు అధికారులకి తెలుస్తూ వుండేవి. భాష్యం అయ్యంగారు సభలో కూర్చోడానికి ధైర్యం చాలక బీచి ఒడ్డున మామూలుగా షికారుగా నడుస్తూ వున్నట్టు మెల్లిగా పచారుచేస్తూ వింటూ వుండేవాడు. కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుడై ప్రభుత్వ ప్రాపకం సంపాదించిన శంకరన్ నాయరుగారు పాల్‌తో, "మీరు ఉపన్యాసాలు మానివేసి, వెంటనే మద్రాసునించి వెళ్లకపోతే, మిమ్మల్ని అరెస్టు చేయవలసి వస్తుం" దని చల్లగా సలహా యిచ్చాడు. వృద్ధిలోకి రాదలచుకున్న బారిష్టరువి, నీకీ గొడవ ఎందుకని నాకుకూడా చాలామంది స్నేహితులు సలహా యిచ్చారు. + +ఈ సందర్భంలో అడ్వకేటుజనరల్ భాష్యం అయ్యంగారిని గురించి ఒక విషయం చెప్పడం చాలా అవసరం. పాల్ ఉపన్యాసాల మీద భాష్యం అయ్యంగారి అభిప్రాయంకోసం గవర్నమెంటు అవి అన్నీ సేకరించి ఆయన దగ్గిరికి పంపించింది. దానిమీద ఆయన సాహసించి పాల్ చెప్పిన మాటలు ఉద్రేకపూరితంగానే వున్నాయి కాని, రాజద్రోహం లేదని వ్రాశాడు. జీవితంలో ఆయన రాజకీయాల్లో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0162.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0162.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..90c774f6cc6c2257e307af5910076136dd945cd3 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0162.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పాల్గొనకపోయినా ఈ విషయంలో మాత్రం అతిధైర్య చూపించాడు. రాజకీయాలల్లో కిందుమీదయిన సర్ శంకరన్‌ నాయరుగారు కూడా సమయానికి ఇల్లాంటి అభిప్రాయమే వెలిబుచ్చాడు. బహుశ: భాష్యం అయ్యంగారి అభిప్రాయం మీదనే మద్రాసుప్రభుత్వం పాల్ ఉపన్యాసాలకి ఆయనమీద చర్య ఏమీ తీసుకోలేదు అనుకుంటాను. కాని పాల్ మాత్రం కొంచెం జాగా ఎరిగి బైఠాయించే మనిషి. నేను యిల్లాంటి సాహసమైన పనిచెయ్యడానికి వచ్చినవాడు ధైర్యంగానే వుంటాడనీ, ఎందుకైనా సిద్ధంగానే వుంటాడనీ అనుకున్నాను. కాని నాకు చాలా ఆశాభంగం కలిగించి, కొన్ని ఉపన్యాసాలు అయ్యాక శంకరన్ నాయరుగారి సలహా అంగీకరించి మెల్లిగా మద్రాసుకి స్వస్తిచెప్పాడు. ఆయన మీటింగులకి అధ్యక్షత వహించవలసి వచ్చినప్పుడు ఏమి వచ్చినా సిద్ధపడడానికి సంకల్పించుకునే నేను అంగీకరించాను. దానివల్ల గడబిడ మాత్రం ఏమీ జరగలేదు. + +తరవాత కొద్దిరోజులకి సూరత్ కాంగ్రెసు అయింది. కాంగ్రెస్ చరిత్రలో సూరత్ సమావేశం చాలా చరిత్రాత్మకం అయింది. అప్పట్లో 'మితవాదులు', 'అతివాదులు' అని రాజకీయవేత్తల్లో ఏర్పడ్డ చీలికలు సూరత్‌లో తీవ్రమయిన సంఘర్షణకి వచ్చి నిర్దిష్టంగా వేరయి పోయాయి. అప్పటికి దేశంలోని 'అతివాదులకి' లాలా లజపతిరాయి, తిలక్, పాల్ ప్రభృతులు నాయకులు. మితవాదులకి సర్ ఫిరోజిషా మెహతా, గోఖలే, సురేంద్రనాధ బెనర్జీ ప్రభృతులు నాయకులు. మన సుబ్బారావు పంతులుగారు తత్వంలో మితవాది అయినా కాస్త మధ్యస్థులు. ఆ కాలంలో కాంగ్రెస్‌కి ఫిరోజిషా మెహతా నియంత వంటివాడే. కాంగ్రెస్ సంఘాలు అనిగాని, ప్రతినిధుల్ని ఎన్నుకోవడంగాని \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0165.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0165.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..937a1a8ae4b1e41750d88fbde3854bf614021ab4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0165.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సేపటికి ఆయన హాలు ఎదుట ఖాళీస్థలంలో కూర్చుని కొంచెం విచార గ్రస్తుడై మిత్రులతో భవిష్యత్తునిగురించి ఆలోచిస్తూ ఉండగా, శ్వేత ముఖుడైన ఒక పోలీసు ఉద్యోగి సిబ్బందితో తయారై, ఆయన దగ్గిరికి వచ్చి "ఇక్కడ ఏదో అల్లరి అయిందిట! దాన్ని గురించి ఏమైనా రిపోర్టు ఇస్తారా?" అని అడిగాడు. మెహతా ఆయనకేసి చురచుర చూసి, "ముందు నిన్ను ఇక్కడికి ఎవరు రమ్మన్నారో చెప్పు! ఇది అంతా గృహ కల్లోలమే! ఇక్కడ నీ ప్రసక్తి ఏమీ లేదు," అని చెప్పాడు. దాంతో ఆఫీసరు మెల్లి మెల్లిగా తగ్గి అక్కడినించి నిష్క్రమించాడు. + +ఈ సందర్భంలో మన మద్రాసు నాయకుల సంగతి కొంచెం వ్రాస్తాను. సూరత్ సమావేశంలో అల్లరి జరగడానికి పూర్వం మన దొరస్వామయ్యరు గారూ, చక్రయ్యచెట్టిగారూ గోఖలేమీద ప్రశ్న పరంపరలు కురిపించి కొంత కలవరపరిచారు. అందుచేత వి. కృష్ణస్వామయ్యరు ప్రభృతులకి కష్టం కలిగింది. అందుచేతనే కృష్ణస్వామయ్యరుగారు యస్. శ్రీనివాసయ్యంగారి దగ్గిర అప్రెంటిస్‌గా ఉంటున్న దొరస్వామయ్యరుగారికి సర్టిఫికేటు యివ్వకుండా చేస్తానని బెదిరించడం జరిగింది. ఆ పని జరగలేదు కాని నాయకుల మనోవైఖరి ఎల్లా ఉండేదో చెప్పడానికి మాత్రమే ఈ సంగతి వ్రాస్తున్నాను. దొరస్వామయ్యరుగారు మంచి ధైర్యశాలి. తను నమ్మిన సిద్ధాంతాలు అంటే మంచి పట్టుదల ఉన్నవాడు. గొప్ప ప్రతిభాశాలి. ఆయన ఈ బెదిరింపులు లక్ష్య పెట్టలేదు. కాని ఆ కాలంలో మితవాదులు వాక్స్వాతంత్ర్యం అల్లాగే ఉండేది. రాజకీయకారణాలవల్ల జైలుకి వెళ్ళ వలసివస్తే సర్వెంట్సు ఆఫ్ ఇండియా సొసైటీలో సభ్యుడుగా ఉండడానికి కూడా వీలు లేదంటే, ఇక చెప్పేది ఏమిటి? + +సూరత్తులో కాంగ్రెస్ రెండు చీలికలు అయింది. కాంగ్రెసుని చేతుల్లో పెట్టుకున్న మితవాదులు కొన్ని నియమాలు నిర్మించి, అతివాదుల బలం పెరగకుండా కట్టుదిట్టాలు చేశారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0166.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0166.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aed21a435a2e66dfb34e3dccf8f9d99daa61a5e7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0166.txt @@ -0,0 +1 @@ +మరుసటి సంవత్సరం కాంగ్రెసు మద్రాసులో జరిగింది. మళ్ళీ రస్‌విహారీఘోషే అధ్యక్షుడు. అది కేవలం మితవాద మహాసభ. వారు ప్రభుత్వంమాట అల్లా ఉండనిచ్చి, జాతీయవాదులపైన తమ తీవ్ర వాగ్ధాటి అంతా వినియోగించారు. 1908 వ సంవత్సరం మొదలు మరి ఏడు, ఎనిమిది సంవత్సరాలు - అంటే లక్నో కాంగ్రెస్‌వరకూ - కాంగ్రెస్సు కేవలం మితవాదులకి రంగస్థలమై ప్రభుత్వాన్ని యాథాలాపంగా విమర్శిస్తూ తీర్మానాలు పాసుచెయ్యడమే కాని, కోట్లకొలదిగా ఉన్న జనసామాన్యాన్ని రాజకీయంగాను, ఆర్ధికంగాను అభివృద్ధిలోకి తీసుకుని రావడానికి ఎటువంటి కార్యక్రమమూ ఇవ్వలేకపోయింది. ఇంక స్వరాజ్యకాంక్షమాట వేరే చెప్పవలసింది ఏమిఉంది? మితవాదుల దృష్టి ఎంత సేపూ ఉన్నతోద్యోగాలు, మింటో - మార్లీ సంస్కరణాల వల్ల శాసనసభ్యుల సంఖ్య కొద్దిగా వృద్ధిపొందడము, కొన్ని ప్రభుత్వ కార్యనిర్వాహక సభ్యత్వాలు దేశీయుల అందుబాటులో ఉండడము మొదలయిన సంస్కరణాలమీదే ప్రసరించింది. అందుచేత కాంగ్రెస్ ఆదర్శం వృద్ధి పొందలేదు. హిందువులైన కాంగ్రెస్ నాయకులు ఈ సంస్థద్వారా ఉద్యోగాలు సంపాదించడం చూచేసరికి ముసల్మానులకి కూడా సహజంగా వాటి విషయమై అభిలాష బయలుదేరడమూ తద్వారా హిందూ మహమ్మదీయ సమస్యకి పునాదులు పడడమూ జరిగాయి. లక్నో కాంగ్రెస్‌నాటికి మహమ్మదీయుల అంతరంగికాందోళన ఫలించి లక్నో ఒడంబడిక ప్రాప్తించింది. ఆ ఒడంబడికే నేటికి మనకి అన్ని విధాలా అనర్థదాయకం గానూ, జాతీయాభివృద్ధికి నిరోధకంగానూ, అభేద్యంగానూ ఉన్న హిందూ ముసల్మాను సమస్యకి మూలం అని నా అభిప్రాయము. అందుచేత, అప్పటినించీ కాంగ్రెస్‌కి ఎప్పుడైనా కులాసాగా వెడుతూ ఉండేవాణ్ణి. అంతకంటె ఎక్కువగా కాంగ్రెస్ ఎప్పుడూ నన్ను ఆకర్షించలేకపోయింది. ఆ తరవాత సర్ విలియం వెడ్డర్‌బర్ను అధ్యక్షత కింద అలహాబాదులో జరిగిన కాంగ్రెస్‌కి హాజరు అయ్యాను. మద్రాసులో జరుగుతూ వచ్చిన కాంగ్రెస్సులకి హాజరైన విషయ వ్రాయనే అక్కరలేదు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0167.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0167.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..14043ac82cc9359b6cfe99e104f34f6c9cd037a7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0167.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +1909 వ సంవత్సరంలో బ్రిటిష్‌వా రిచ్చిన మింటో - మార్లే సంస్కరణాలు 1919 లో తిరిగి సంస్కరింపబడవలసి ఉన్నాయి. అంతేకాక, దేశంలో విప్లవ సంస్థలు, విప్లవ భావాలు వ్యాప్తి చెందుతూ ఉన్నాయి. అందుచేత భారత సమస్య పరిష్కరించడానికి బ్రిటిష్ మంత్రులు హిందూదేశానికి రావా లని ఉద్దేశించారు. ఈ కాలంలో దేశంలో స్వాతంత్ర్య భావాలు ప్రసరింప జేసిన కీర్తి ముఖ్యంగా బిసెంటమ్మకీ, లోకమాన్యుడికీ దక్కింది. + +లోకమాన్యుడు 1914 సంవత్సర ప్రాంతంలోనే మాండలే జైలులో ఆరు సంవత్సరాల శిక్ష అనుభవించి తిరిగి పూనా చేరుకున్నాడు. పశ్చిమ భారత దేశంలో ఆయన, దక్షిణ దేశంలో బిసెంటమ్మ ఏకమై హోంరూలు (స్వపరిపాలన) అనే ఉద్యమం లేవదీశారు. బిసెంటమ్మ వెనకాల దేశంలో అంతటా దివ్యజ్ఞాన సంఘాలు ఉండేవి. అ సంఘాల్లో ఉండే వారందరూ సమర్ధులు. ఆందోళన శాస్త్రీయ పద్ధతులమీద నడిపించడంలో అందెవేసిన చేతులు. లోకమాన్యుడికి మహారాష్ట్ర దేశంలోనూ, మధ్య రాష్ట్రాలలోనూ బ్రహ్మాండమైన పలుకుబడి ఉండేది. ముందుముందు బిసెంటమ్మ మనరాష్ట్రానికి ప్రత్యేకంగా చేసిన సేవని గురించి వివరిస్తాను. + +దేశంలో రాబోయే సంస్కరణాలలో స్వపరిపాలన సిద్ధాంతం పూర్తిగా ప్రవేశ పెట్టడానికి ఆందోళన జరుగుతూ ఉండగా, ఈ జాతీయ ప్రవాహానికి అనేకమైన అనకట్టలు బయలుదేరాయి. అందులో ఒకటి హిందూ మహమ్మదీయ సమస్య. రెండవది మద్రాసు రాజధానిలోని బ్రాహ్మణ బ్రాహ్మణేతర సమస్య. పేర్లని బట్టే వాటివాటి ఆదర్శాలు తెలుస్తున్నాయి గదా! \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0168.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0168.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..767d66e720c712322cd332bd0877aecacbaf8c66 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0168.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +కాంగ్రెస్ మితవాదుల నాయకత్వానికి స్వాధీనం అయినప్పటినించీ అది చాలా సాధారణమైన లాంఛన వ్యవహారం అయిపోయింది. మరుసటి సంవత్సరం, - అంటే 1908 వ సంవత్సరంలో - మద్రాసులో సమావేశమైన కాంగ్రెసు కేవలమూ జాతీయవాదం మీదనే దాడి ప్రారంభించింది. ఆ సంవత్సరమే లోకమాన్యుడివంటి మహనీయుణ్ణి రాజద్రోహి నేరానికి కారాగారంలో నిర్భంధించారు. పంజాబులోనూ, వంగదేశంలోనూ కూడా నిర్భంధ చర్యలు జోరుగా సాగాయి. ఆనాటి అమృత బజార్ పత్రిక ప్రభుత్వాగ్రహానికి గురిఅయినా ఎప్పుడూ పక్కలో బల్లెంలా ఉండేది. ఏమైనా మద్రాసులో మాత్రం మితవాదానికే ఎక్కువ ప్రాబల్యమూ, పలుకుబడీ ఉండడంచేత నేను అంతగా రాజకీయాల్లో పాల్గొనలేదు. దేశంలో 1914 వరకూ కూడా మళ్ళీ జాతీయవాదుల బలం కనబడలేదు. + +1915 లో భారత స్వాతంత్ర్య సమరంలో మళ్ళీ నూతన జాతీయ వికాసం కలిగిందని చెప్పాలి. యూరోపులో యుద్ధం అంటుకుంది. దేశాన్ని రాజభక్తి పరాయణత్వంతో ముంచి తేల్చిన మితవాద నాయకత్వం అంటే అందరికీ విసుగు పుట్టింది. ప్రభుత్వం నిరంకుశత్వమూ, అందులోనూ యుద్ధం రావడంతోటే సైనికులకోసము, ధనంకోసమూ అది అవలంభించిన పద్ధతులూ చూస్తే, దేశీయుల్లో బాగా సంక్షోభం కలిగింది. ఇది ఇల్లా ఉండగా ఆరు సంవత్సరాలపాటు కారాగారం అనుభవించిన లోకమాన్యుడు మళ్ళీ దేదీప్యమానమైన ప్రభతో రాజకీయ రంగంలో ప్రవేశించాడు. 1908 వ సంవత్సరంలో ఆయన్ని శిక్షించినవాడు జడ్జీ ఒక అప్రస్తుత ప్రసంగం చేశాడు. దానికి జవాబుగా ఆయన, "నా స్వాతంత్ర్యం కంటె నా నిర్భంధమే మా దేశానికి ఎక్కువగా శ్రేయస్కరం కాగల,"దని అన్నాడు. ఆయన అన్న \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0169.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0169.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..24dbe0fc1e799c05d44d1b06e6c770e25aac8541 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0169.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మాటలు అక్షరాలా నిజం అయ్యాయి. దేశం ప్రేమించిన మహాత్యాగికి విధించన ఆరు సంవత్సరాల శిక్ష, ఎవరి హృదయాన్ని ఆందోళన పరచదు! ఇలాంటి స్థితిగతుల్లో అంతకు ముందు సాంఘిక మత విషయాల్లో మాత్రమే పనిచేస్తూ, దివ్యజ్ఞాన సమాజానికి అధ్యక్షురాలై ఉన్న బిసెంటమ్మకూడా రాజకీయ రంగంలోకి ఉరికింది. అంతవరకూ ఆమె మత సంబంధమైన గొడవల్లోనే మునిగి ఉండేది. ఆమెకు సహజంగా ఉండిన వాగ్ధోరణీ, నిర్మాణపు నైపుణ్యమూ, రాళ్ళని సహితం చలింపజేసి ఉత్తేజం కలగచేసే శక్తీ రాజకీయ రంగంలో ప్రవేశించాయి. దాంతో మద్రాసులోనే కాకుండా దేశమంతటా కొంత సంచలనం ప్రారంభం అయింది. ఆమె 'న్యూ ఇండియా' అనే పేరుతో దైనిక, వారపత్రికలు నడిపిస్తూ వాటిల్లో చాలా ఉత్తేజకరా లయిన వ్యాసాలు వ్రాసేది. + +లోకమాన్యుడు జైలునుంచి తిరిగి రాగానే భవిష్యత్కార్య క్రమాన్ని గురించి యోచించి దేశంలో తీవ్రమైన రాజకీయాందోళనం సాగించడానికి ఒక రాజకీయ సంస్థ నిర్మించాడు. అదే హోంరూలు లీగు. తరవాత కొంతకాలానికి మద్రాసులో బిసెంటమ్మ గోఖలే హాలులో ఒక సమావేశం ఏర్పాటుచేసి, అక్కడ అఖిల భారత హోంరూలు లీగు స్థాపించింది. బిసెంటమ్మకి శక్తి సామర్థ్యాలతోపాటు అధికారం చలాయించే అలవాటు కూడా ఎక్కువ. అందుచేత ఆమె ఒక పట్టున ఇతర నాయకుల వెనక ఉండిగాని, కలిసిగాని పని చెయ్యలేక పోయేది. ఏమైనా, ఈ అఖిల భారత హోంరూలు లీగు స్థాపనవల్ల రాజకీయంగా ఒక గొప్ప చైతన్యం కలిగింది. హైకోర్టు జడ్జీపని చేసి పింఛన్ పుచ్చుకున్న సర్ సుబ్రహ్మణ్యయ్యరు ప్రభృతులు ఈ సంస్థలో చేరారు. దేశంలో ఉన్న దివ్యజ్ఞాన సమాజాలు అన్నీ రాజకీయాల్లో ప్రవేశించాయి. దాంతో తీవ్రమైన జాతీయవాదం విజృంభించింది. ఇంక మితవాదులకి పట్టుగొమ్మ అయిన గోఖలే మహాశయుడు అ సంవత్స \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0170.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0170.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d847e250fd1676d31c8bcf0f898d0d0866feda58 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0170.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +రంలోనే స్వర్గస్థుడు అయ్యాడు. క్రమంగా మితవాదుల పలుకుబడి జీర్ణించింది. + +బిసెంటమ్మ ఆందోళన నన్ను బాగా ఆకర్షించింది. నేను అరందేలు, వాడియాల మోస్తరుగా ఆమె ఆంతరంగికుల్లోగాని, సి. పి. రామస్వామి అయ్యరుగారివంటి అభిమానుల వర్గంలో కాని ఎప్పుడూ చేరలేదు. అసలు అల్లాగ చేరడానికి సంకల్పించుకునే మనస్తత్వమే లేదు. అంతకు పూర్వం మితవాదుల కాంగ్రెస్ నడిచే రోజుల్లో హిందూ పత్రిక సంపాదకులుగా ఉండి అనేక కష్టనిష్ఠురాలకి లోనైన డి. సుబ్రహ్మణ్యయ్యరుగారితో నే నప్పుడప్పుడు ఇష్టాగోష్టి జరుపుతూ ఉండేవాణ్ణి. ఆయనకి ఆఖరు రోజులలో ఆరోగ్యం పాడయింది. కాని, నిష్కళంకమైన జాతీయవాది అవడంచేత ఎప్పుడూ ఆ ఆలోచనలోనే ఉండేవాడు. ఆయనే తరుచు నాతో నాయకుల ఆదర్శాలూ, చిత్తవృత్తులూ ఒక విధంగానూ, ప్రజల అవసరాలూ, ఆశయాలూ మరి ఒక విధంగానూ నడుస్తూ ఉన్నాయి అని అంటూ వచ్చేవాడు. బిసెంటమ్మ ప్రవేశంతో నాయకుల చిత్తవృత్తి కొంచెం ప్రజల వైపుకి మారిందని చెప్పాలి. + +బొంబాయి రాష్ట్రంలో లోకమాన్యుడి ఆందోళనా, మద్రాసులో బిసెంటమ్మ కలిగించిన సంచలనమూ, యుద్ద తీవ్రతా, ఆ సందర్భంలో బ్రిటిష్ పాలకులు చూపిన నిరంకుశత్వమూ కలిసి జాతీయోద్వేగానికి కారణా లయ్యాయి. మితవాదులకి పట్టుగొమ్మ అయిన గోఖలే మరణంతో వాళ్ల పలుకుబడి కూడా క్షీణించింది. ఇంతే కాకుండా, రాజకీయ సంస్కరణలు కొన్ని వస్తాయనీ, అందునిమిత్తమై మాంటేగ్ ఈదేశం వస్తాడనీ బాగా వార్తలు వ్యాపించి ఉండడంచేత కూడా రాజకీయ వాతావరణంలో వేడి తీవ్రం అయింది. + +లోకమాన్యుడు కారాగారంనించి రావడంతోనే దేశంలోని ప్రముఖులు కొందరు కాంగ్రెసు అతివాద, మితవాద కక్షలుగా చీలడం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0171.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0171.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..72ffd4fb089fad1150076ec934e626b95a1eddd1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0171.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +దేశానికి క్షేమం కాదని రాజీ చెయ్యడానికి ప్రయత్నించారు. కాని, సాగలేదు. చివరికి గోఖలే అనంతరం ఈ ప్రయత్నం కొంతవరకు సాగి లోకమాన్యతిలక్ ప్రభృతులు కాంగ్రెస్‌లోకి రావడానికి అవకాశం ఏర్పడింది. 1919 వ సంవత్సరంలో లక్నోలో జరిగిన కాంగ్రెస్ మహాసభలో ఈ పునస్సమ్మేళనం జరిగింది. కాంగ్రెస్ చరిత్రలో ఇది ఒక మహాఘట్టం. నేను మహమ్మదీయుల ఆందోళనను గురించి ఇది వరకే వ్రాశాను. మహమ్మదీయులు ఆనాటి కాంగ్రెస్ రాజకీయాలద్వారా ప్రభుత్వ ప్రాపకం పొందుతూ వచ్చిన హిందువులకి పోటీగా ప్రత్యేక ఎన్నికస్థానాలూ, ప్రత్యేకోద్యోగాలూ కావాలనీ ఆందోళన ప్రారంభించారు. 1919 లో ముస్లింలీగుకీ, కాంగ్రెస్సుకీ ఒక రాజీ జరిగింది. లోకమాన్యుడు మహమ్మదీయులకి ప్రత్యేక నియోజకవర్గాలు కావాలని అన్నాడు. తాత్కాలికంగా హిందూ ముసల్మానులకి ఈరాజీ జరిగినప్పటికీ దూరదృష్టితో చూస్తే యీ రాజీయే మన రాజకీయమైన అనైకమత్యానికీ, పతనానికి మూలకారణం అయిందని నా అభిప్రాయము. మనల్ని నేటివరకూ హింస పెడుతూన్న ప్రత్యేక నియోజకవర్గాల సిద్ధాంతాన్ని ఆనాడు కాంగ్రెస్ అంగీకరించడంవల్లనే ఆ సిద్ధాంతం తాడుబారింది. + +అప్పటి కప్పుడే భారత ప్రభుత్వం దేశంలోని రాజకీయాందోళకుల పోకడలు గమనించి, కొన్ని సంస్కరణలు ఇవ్వడంకోసం ఒక ప్రణాళిక తయారుచేసింది. కాంగ్రెస్సూ, లీగూ ఏకం అయి దానికి బదులుగా ఒక సంస్కరణ ప్రణాలిక తయారుచేసి పంపించారు. రాజకీయాల్లో అదే కాంగ్రెస్ లీగు ప్రణాళికగా ప్రసిద్ధిపొందింది. నేడు ఆ ప్రణాళిక చదివితే యీ నాటి స్వాతంత్ర్యాశయాలకి అది ఎంతగా కొరవడి ఉందో వేరుగా చెప్పక్కరలేదు. కాని, అక్కడికే ఆ సంస్కరణలు చాలా తీవ్రమైనవీ, అసంభమైనవీ అని చెప్పి తోసివేశారు. + +జాతీయవాదుల పలుకుబడి హెచ్చడడంతో దేశంలో కలిగిన సంచలనం నన్ను ఆకర్షించింది. నేనుకూడా బిసెంటమ్మ హోంరూలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0174.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0174.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..df12b3b76997c25bf428ed42365eed3b17c7c44e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0174.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అయ్యాడు. ఇతర బ్రాహ్మణేతర నాయకుల్లో చాలామంది కాంగ్రెస్ అభిమానులే. అంతకుపూర్వం కాంగ్రెస్సు నాయకుల రాజకీయ జీవితానికి ఒక మెట్టుగా ఉండేది. ఇల్లా మెట్లెక్కినవారిలో ఎక్కువమంది అయ్యర్లు, అయ్యంగార్లే. అందుచేత ఈ బ్రాహ్మణేతరోద్యమం ప్రారంభం అయింది. దానికి బ్రాహ్మణులైన కొందరు రాజనీతిజ్ఞుల సంకుచితదృష్టికూడా సహాయపడింది. మాటవరసకి వ్రాస్తున్నాను. బ్రాహ్మణేతర నాయకులు ప్రత్యేక నియోజక వర్గాలు కోరారు. నూటికి 97 గురు ఉన్న బ్రాహ్మణేతరులు ప్రత్యేక నియోజకవర్గాలు కోరుకోవడమే ఒక అవ్యక్తపు పని! దాన్ని ప్రతిఘటించిన రామచంద్రరావు పంతులు, కస్తూరి రంగయ్యగార్లు ఆ పక్షపు అవశ్యకత సమర్ధించిన వాళ్ళు అయ్యారు. + +కలకత్తాలో 1917 లో బిసెంటమ్మ అధ్యక్షతకింద జరిగిన కాంగ్రెస్‌కి నేనూ హాజరు అయ్యాను. ఆ సంవత్సరంలో బిసెంటమ్మ చేసిన ఆందోళనా, తత్ఫలితంగా ఆమెకి ఇచ్చిన మన్నింపూ ఏకమై ప్రజలలో ఆమెకి ఉన్న పలుకుబడి బాగా వృద్ధి చేశాయి. తత్ఫలితంగా ప్రజల చేతిలో ఉన్న మహత్తర పదవి అయిన కాంగ్రెస్ అధ్యక్షత ఆమెకి లభించింది. బిసెంటమ్మ రాజకీయ తీవ్రత ఆమె విడుదలతోనే కొంచెం మార్పు చెందిందని అనేవారు. తరవాత విషయాలని బట్టి చూస్తే ఆ సంగతి నిర్ధారణ అయింది. + +చిత్తరంజన్‌దాస్ కలకత్తా కాంగ్రెసునాటికి బాగా రాజకీయాల్లో ప్రవేశించాడు. యువకుల్లో ఆయనకి బాగా పలుకుబడి ఉండేది. అంత \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0177.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0177.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ef0ef6d6f9838aab6a7de18ba98975f4bda75f3 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0177.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నాగపూరు కాంగ్రెసులో సహాయ నిరాకరణోద్యమం అవలంభించి కోర్టులూ, స్కూళ్ళూ, శాసనసభలూ బహిష్కరించ వలసినదనీ, నిర్మాణకార్యక్రమం ఒక్క సంవత్సరం పూర్తిగా దేశంలో అంతటా సాగించి జయప్రదం చేయవలెననీ, తిలక్ స్వరాజ్యనిధి పేరుతో సంవత్సరంలోగా కోటి రూపాయలు వసూలు చెయ్యవలసిందనీ, దేశం అంతటా 20 లక్షల రాట్టాలు ప్రవేశపెట్టి నూలు వడికేటట్టు చెయ్య వలసిందనీ తీర్మానించ బడింది. నిర్మాణకార్యక్రమంలో 1. జాతీయ పాఠశాలలు, 2. ఎక్కడ తగువులు అక్కడనే పంచాయతీ కోర్టులద్వారా పరిష్కారం చెయ్యడం, 3. ప్రభుత్వంమాదిరిగా కాంగ్రెసు నడిపించడం, 4. నియమాల ప్రకారం రాష్ట్రీయ కాంగ్రెస్ కమిటీలు, జిల్లా కాంగ్రెస్ కమిటీలు, తాలూకా కాంగ్రెసు కమిటీలు, గ్రామ కాంగ్రెసు కమిటీలు స్థాపన చేసి కాంగ్రెసు ప్రభుత్వం నడిపించడం మొదలయినవి ఉన్నాయి. నాగపూరు కాంగ్రెసు తరవాత 1921 వ సంవత్సరంలో బెజవాడలో అఖిలభారత కాంగ్రెసు కమిటీ సమావేశమై పైన చెప్పిన నిర్మాణ కార్యక్రమం విషయమై త్రివిధ బహిష్కారాలమీద తీర్మానాలు చేసి, దేశంలోని ప్రజలకి కాంగ్రెసు నిర్ణయించిన ప్రకారం కార్యక్రమం జరపవలసినదని ఆజ్ఞాపించింది. ఇది చాలా గొప్ప కార్యక్రమం. అది వరకు 30 సంవత్సరాలనించి, కాంగ్రెసు మహాసభ పనిచేస్తూ ఉన్నప్పటికీ, ఇల్లాంటి కాంగ్రెసు నియమావళికింద 1921 వ సంవత్సరం వరకు పనిచెయ్యలేదు. + +నిర్మాణ కార్యక్రమం ఇప్పుడు ఏర్పరచబడిన పద్ధతిమీద అది వరకు ఎప్పుడూ ఏర్పరచలేదు. ఆంధ్ర రాష్ట్రము, తమిళ రాష్ట్రము, మళయాళ రాష్ట్రము, కన్నడ రాష్ట్రము మొదలయిన భాషాప్రయుక్త రాష్ట్రాలుగా విభజనచెయ్యడం కూడా నాగపూరు కాంగ్రెసులోనేజరిగింది. + +మద్రాసు నగరము తెలుగు నగరము. ఇది చంద్రగిరిరాజు పరిపాలనలో ఉండేది. ఈ చంద్రగిరిరాజే దీనిని బ్రిటిష్‌వారికి స్వాధీనం చేశాడు. బ్రిటిష్‌వారికి స్వాధీన మైనప్పుడు తెలుగు జిల్లాలలో ఉండే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0178.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0178.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..25575132086b081ecf303354f26fa5fd623d8290 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0178.txt @@ -0,0 +1 @@ +వర్తకులు చాలామంది చెన్న నగరానికి వచ్చి, ఇక్కడనే వ్యాపారం చేసుకుంటూ ఉండేవారు. అందుచేత చెన్ననగరం ఆంధ్రనగరం అని చెప్పడానికి ఎల్లాంటి సందేహమూ లేదు. ఆ కారణం చేతనే చెన్న నగరంలో ఏర్పడిన కాంగ్రెసు కూడా ఆంధ్ర రాష్ట్రంలో చేర్చబడింది. 1921 వ సంవత్సరంలో నాగపూరు కాంగ్రెసులో దేశమంతా 21 రాష్ట్రాలకింద విభజన కాక పూర్వం చెన్న నగరం ప్రత్యేకంగా తమిళులది అని కాని, తెలుగువారిది అనికాని, మళయాళపువారిది అని కాని, కన్నడపువారిది అనికాని చెప్పడానికీ, అనుకోవడానికీ కూడా అవకాశం లేకుండా ఉండేది. ఇది ఇంగ్లీషువారి చేతుల్లోకి రాకపూర్వం చెన్ననగరపు చరిత్ర. ఇది ఇల్లాంటిది అని ఎవరూ అనుకోకుండానే అరవలు, తెలుగువారు, మళయాళపువారు, గుజరాతీలు అందరూ కూడా ఇక్కడ ప్రవేశించి వర్తకం చేస్తూ ఉద్యోగాలు సంపాదించుకుని, ఇంకా ఇతరమైన వృత్తులుకూడా చేసుకుంటూ ఉండేవారు. మద్రాసులో హైకోర్టు ఉండడంవల్ల లాయర్లు అన్ని భాషా రాష్ట్రాలనించీ ఇక్కడికి వచ్చి, ప్రాక్టీసు చేసుకుంటూ ఉండేవారు, నా చిన్నతనంలోనే మద్రాసు లా కాలేజీలో చదవడమూ, ప్లీడరీ పరీక్ష పాసుకావడమూ, తరవాత రాజమహేంద్రవరంలో ప్రాక్టీసు చెయ్యడమూ మొదలయిన వాటినిగురించి ఇదివరకే వ్రాశాను. 9, 10 సంవత్సరాలు రాజమహేంద్రవరంలో ప్రాక్టీసు చేసిన తరవాత 1903 వ సంవత్సరం అక్టోబరునెలలో ఇంగ్లండు వెళ్ళడమూ, అక్కడ బారిష్టరు పాసైన తరవాత 1909 వ సంవత్సరం ఆఖరులో మద్రాసు హైకోర్టులో ప్రాక్టీసు ప్రారంభించిడమూ, 14, 15 సంవత్సరాలు ప్రాక్టీసు చేసిన తరవాత 1921 వ సంవత్సరంలో కాంగ్రెసు ఉత్తరువు ప్రకారం న్యాయవాదవృత్తి వదలి వేయడమూ కూడా ఇదివరకే వ్రాశాను. స్వరాజ్య పత్రిక ప్రారంభించక పూర్వం మద్రాసులో నేను ఎంతకాలంనించి ఉన్నాను అనే విషయాలు చెప్పడానికి ఇవి మళ్ళీ వ్రాశాను. 1917 వ సంవత్సరం మొదలుకుని 1921 వ సంవత్సరంలో బారిష్టరు వృత్తి విడిచిపెట్టేవరకూ, హైకోర్టు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0179.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0179.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f03b672050fb6c765e1672181e0033df5886f040 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0179.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +లోను, రాజధానిలోను ఉండే జిల్లా కోర్టులలోను ఎక్కువ ప్రాక్టీసు సంపాదించి పనిచేస్తూ ఉండేసంగతి కూడా వ్రాశాను. నేను న్యాయవాదుల్లో ఎక్కువ డబ్బు సంపాదించి జయప్రదంగా న్యాయవాద వృత్తి నడిపిస్తూ ఉండే ప్రధాన న్యాయవాదుల్లో ఒకణ్ణిగా ఉండేవాణ్ణి. నెల ఒకటికి ఆరు, ఏడువేల రూపాయలు ఆర్జన చేస్తూ ఉన్న సంగతికూడా వ్రాశాను. + +కలకత్తాలో న్యాయవాదిగా ఉన్న సి. ఆర్. దాసు, నేను చాలా సంవత్సరాలనించి స్నేహంగా ఉండేవాళ్ళం. ఆయన న్యాయవాదవృత్తి వదలివేసినప్పుడే పండిత మోతీలాలు నెహ్రూకూడా దేశంలోని న్యాయవాదుల్లో ముఖ్యుడుగా ఉండి, చాలా ధనం ఆర్జిస్తూ ఉండేవాడు. ఆయన్నికూడా నేను బాగా ఎరుగుదును. వీరిద్దరూ కాంగ్రెసు ఉత్తరువు ప్రకారం న్యాయవాద వృత్తులు ఒదిలివేశామని ప్రకటించిన తరవాత, నేను మద్రాసు నగరంలో ఉండే న్యాయవాదుల్లో మొట్టమొదట న్యాయవాదవృత్తి విడిచిపెట్టి వేశాను. + +అప్పటికి మద్రాసు నగరంలో రాజకీయాలు కేవలం మితవాదుల నాయకత్వంకింద నడపబడుతూఉండేవి. నాకు లాకాలేజీలో ప్రొపెసరుగా ఉన్న వి. కృష్ణస్వామయ్యరుగారు హైకోర్టున్యాయ వాదవృత్తిలో అగ్రగణ్యులుగా ఉంటూ మద్రాసులో కాంగ్రెసు నాయకులుగా ఉండేవారు. 1907 వ సంవత్సరంలో జరిగిన సూరతు కాంగ్రెసులో మితవాదులకీ, అతివాదులకీ తగువులు వచ్చి కాంగ్రెసు విచ్చినం కావడమూ, తలకాయలు బద్దలుకావడమూ, కాంగ్రెసుసభ చెల్లాచెదరు అవడమూ మొదలయిన వాటిని గురించి ఇదివరకు సవిస్తరంగా వ్రాశాను. + +ఆ సూరత్‌కాంగ్రెసు సమయంలో కూడా కృష్ణస్వామయ్యరు గారే నాయకులుగా ఉండేవారు. వారి శిష్యులు, స్నేహితులు అందరూ మితవాదులే అయి, నాయకత్వం వహించి కాంగ్రెసు ప్రతినిధులుగా ఉంటూ పనిచేస్తూ ఉండేవారు. ఈ కారణంచేత మద్రాసు నగరం జాతీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0181.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0181.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a57e632e11939bc1c543d1c12e34df463dcc36b4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0181.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నగరంలో న్యాయవాదవృత్తి వదిలినవారిలో టి. వి. వెంకట్రామయ్యరు అనే స్నేహితుడు కూడా ఒకడు. రాజగోపాలాచారిగారు కూడా అప్పుడే వారి న్యాయవాదవృత్తి వదులుకున్నారు. రాజగోపాలాచారిగారిని నేను మొట్టమొదట కలుసుకోవడమూ, ఆయనతో స్నేహం చెయ్యడమూ, కలిపి పనిచెయ్యడమూ, మొదలయినవి అన్నీ కూడా 1920, 21 సంవత్సరాలలోనే జరిగాయి. రాజగోపాలాచారిగారు గాంధీగారికి మొదటి శిష్యులుగా చేరిన కొద్దిమందిలో ఒకరు. ఆయన సేలంలో ప్రాక్టీసుచేస్తూ ఉండి, ఈ ఉద్యమం ప్రారంభించడానికి పూర్వం కొద్దికాలం కిందటే న్యాయవాదవృత్తికోసం మదరాసు వచ్చారు. రాజగోపాలాచారిగారు, నేను, టి. వి. వెంకట్రామయ్యరు గారు, వావిళ్ళ వెంకటేశ్వర శాస్త్రిగారు కలిసి కాంగ్రెసు ఉద్యమం బలపరచ డానికి ఒక దినపత్రిక స్థాపిస్తే తప్ప ముందు కార్యక్రమం నడపడం కష్టతరం అవుతుందని ఆలోచించాము. + +అందుచేత ఇంగ్లీషులోనూ, క్రమంగా తెలుగులోనూ, అరవము మొదలయిన భాషల్లోను పత్రికలు ప్రచురించడం మంచి దని నిశ్చయించి ఒక లిమిటెడ్ కంపెనీ స్థాపించడానికి నిర్ణయించాము. శ్రీ కాశీనాథుని నాగేశ్వర్రావుగారు కూడా మాకు ఎక్కువగా ప్రోత్సాహం ఇచ్చారు. ముఖ్యులైన ప్రోత్సాహకుల్లో రాజగోపాలాచారిగారు ఒకరు. నేను హైకోర్టులో 15 సంవత్సరాలనించి ప్రాక్టీసు చెయ్యడంవల్లనూ, కావలసినంత ధన సహాయం ఉండడంచేతనూ, మద్రాసు వర్తకుల్లో హిందువుల్లోనూ, మహమ్మదీయుల్లోను కూడా పెద్దలైనవారు ఈ ప్రోత్సాహకులలో చేరి సహాయం చేశారు. + +ఇంతమంది ప్రోత్సాహకులతో సంస్థ ప్రారంభించి, ఆర్టికల్స్ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0182.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0182.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..605ce99f38bcca884c36f28f638961628a8350ee --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0182.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఆఫ్ అసోసియేషన్, మెమొరాండమ్ ఆఫ్ అసోసియేషన్ మొదలైనవి తయారుచేయించి, స్థాపించబోయే పత్రికలు, ప్రత్యేకంగా కాంగ్రెసు కార్యక్రమాన్నీ, కాంగ్రెసు ఆశయాల్నీ అవలంబించి నడిపించడానికే ఉద్దేశింపబడ్డాయి అని వ్రాశాము. + +ఆ రోజుల్లో ప్రజలకీ, నాయకుల్లో ముఖ్యులకీ కూడా కాంగ్రెసు ఆశయాలు, కాంగ్రెసు కార్యక్రమమూ కూడా బాగా తెలియడానికి అవకాశాలు ఉండేవికావు. త్రివిధ బహిష్కరణాల్ని గురించి అర్ధం అయింది కాని, తరవాత రాబోయే శాసనోల్లంఘనమూ, అది అవలంబించడంవల్ల వచ్చే కష్టాలూ అవీ క్రమంగా గాంధీగారు, కాంగ్రెస్సూ వెల్లడిచేసి కార్యక్రమం నడిపించేవరకూ కూడా బోధపడలేదు. అందుచేత దేశంలోను, నగరంలోను, గ్రామాల్లోను ఉండే నాయకులు, ధనవంతులు అంతా కూడా ఈ ఉద్యమం జయప్రదంగా జరపడానికీ, తగినంత సాహాయం చెయ్యడానికీ కూడా పత్రిక అవసరం అని నిర్ణయించాము. + +ఈ పత్రికకి 'స్వరాజ్య' అని పేరు పెట్టినవారు సి. రాజగోపాలాచారిగారే. 'స్వరాజ్యము' అని నేను చెబితే చివరి 'ము' తీసివేసి 'స్వరాజ్య' అని ఉండాలని చెప్పినవారు కూడా వారే. రాజగోపాలాచారిగారు ప్రథమంలో ఎక్కువ ఉత్సాహంతోనూ, స్నేహభావంతోనూ ఈ ఉద్యమానికి ప్రోత్సాహం ఇచ్చారు. ఇంతేకాక ఒకప్పుడు డాక్టరు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0183.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0183.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..83bca8ff605761f8192663c1609bc39d136f68ff --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0183.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పట్టాభి సీతారామయ్యగారు, ముట్నూరి కృష్ణారావుగారు, నేను ప్రాక్టీసు చేస్తూ ఎక్కువగా ధనం సంపాదించే కాలంలో మద్రాసు వచ్చి, నన్ను కలుసుకుని, "మద్రాసులో మీరు ఇంతకాలంనించీ న్యాయవాద వృత్తి సాగిస్తూ ధనం సంపాదిస్తున్నారు గదా! ఒక్క నాలుగు పేజీల పత్రిక ఇంగ్లీషులో అచ్చువేయించడానికి శక్తిలేదా?" అని అడిగారు. + +వారు సహాయ నిరాకరణోద్యమ ప్రారంభ కాలంలోనే నాకు ఈ విధంగా సలహా ఇచ్చారు. అప్పటినించీ కూడా నా మనస్సులో అదే ఉండిపోయింది. న్యాయవాద వృత్తి వదలి పూర్తిగా ఉద్యమంలోకి దిగిన తరవాత నగర పరిస్థితులూ, నగరంలో ఉండే పత్రికల పరిస్థితులూ కనిపెట్టి వెంటనే ఇంగ్లీషులోనూ, దేశభాషల్లోనూ దినపత్రికలు స్థాపించడానికి నిశ్చయించుకున్నాను. పైన చెప్పిన స్నేహితులు అంతాకూడా అమితోత్సాహంతోనూ, త్యాగబుద్ధితోనూ ధనసహాయమూ, ఇంకా కావలిసిన ఇతర సహాయాలూ కూడా ఇచ్చి, పత్రిక నడిపించడానికి తోడ్పడ్డారు. అందుచేత ఎల్లాంటి కష్టమూ, లేకుండానే సంస్థ ప్రారంభించి, డబ్బు వసూలు చెయ్యడమూ, డబ్బు అంతా వసూలు కాకముందే కావలసిన సామగ్రి సేకరించడమూ కూడా జరిగాయి. మూడు లక్షలు వసూలు చెయ్యడంలో ఏవిధమైన కష్టమూ ఉండదని నాకు పూర్తిగా నమ్మకం కలిగింది. నా దగ్గిర బాంకులో ఉన్న సొమ్ము కరెంటు అక్కౌంటులో లేకపోయినా, గవర్నమెంటు ప్రొవిన్షియల్ నోట్లు మొదలైనవాటి రూపకంగా ఉండడంచేత అప్పు పుట్టడానికి ఏమీ ఇబ్బంది లేకపోయింది. + +ఆ కారణంచేత, కంపెనీ మూలధనం మూడు లక్షలు వసూలు అయ్యేవరకూ కనిపెట్టుకుని ఉండక, నేనూ, టి. వి. వెంకట్రామయ్యరుగారు కలిసి, ఇండియన్ బాంకులో ఒక ప్రామిసరీనోటువ్రాసి, 30 వేల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0185.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0185.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0839ee86a2397f7a50dbb84fec13fd03ffb662ec --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0185.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +దేశంలో ఉన్న ప్రజలూ, నాయకులూ అదివరకు ఎప్పుడూ ఇటువంటి కార్యక్రమం ఎరుగరు. ఇంతపెద్ద కార్యక్రమం కాంగ్రెసు ఆశయాల ప్రకారం నడిపించడానికీ, ఆశయాల ప్రకారం పనిచెయ్యడానికీ, ప్రజలచేతకూడా పనిచేయించడానికి పూనుకున్న నాకూ, పత్రికకీ దేశంలో అంతటా మహత్తరమైన బలమూ, సాహాయ్యమూ లభించాయి. పత్రిక ప్రచురణ అయిన మొదటి మాసంలోనే ఐదువేల ప్రతులు అమ్ముడుపోయాయి. రెండోమాసంలో - అంటే మేము అహమ్మదాబాదు కాంగ్రెసుకి వెళ్ళడానికి ముందు - ఎనిమిదివేల పై చిల్లర అమ్ముడు పోయాయి. + +అహమ్మదాబాదు వెళ్ళినప్పుడు రాజగోపాలాచారిగారు గాంధీగారికి నన్ను గురించి తెలియజేస్తూ, స్వరాజ్య పత్రిక స్థాపించడానికి ఆలోచించడమూ, స్థాపించడమూ, రెండు మాసాలలోగానే 8, 9 వేల ప్రతులు అమ్మడమూ కూడా చెప్పారు. గాంధీగారికి ఆ విషయం చాలా సంతోషం కలిగించింది. అదివరకు గాంధీగారికీ, నాకూ ప్రత్యేకంగా స్నేహం లేకపోయినా ఈ పత్రిక మూలంగా వారికి ఎక్కువ దగ్గిర స్నేహితుల్లో ఒకణ్ణి అయ్యాను. + +అహమ్మదాబాదు కాంగ్రెస్సు సహాయ నిరాకరణోద్యమ కార్యక్రమం మొట్టమొదట తీర్మానించిన కాంగ్రెస్సు, భారతదేశం మొత్తంమీద సహాయ నిరాకరణోద్యం నడిపించడంలోను, కాంగ్రెసు ఆశయాలు ప్రబోధించడంలోనూ ఇంత దృఢంగా కంకణం కట్టుకున్న \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0186.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0186.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d05a30f40bee04b84a2f6b9bcd737cab899d9ae2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0186.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పత్రిక మరొక్కటి ఏదీ కూడా ఉండేది కాదు. గాంధీగారి ఉద్యమానికి అప్పుడు వారపత్రికలు తప్ప దినపత్రికలు ఏవీ లేవు. అహమ్మదాబాదు కాంగ్రెసుకి వెళ్ళినప్పుడు ఒకరోజున నేనూ, గాంధీగారూ కారులో కూర్చుని వెడుతూ ఉన్నప్పుడు ఆయన దేవదాసు గాంధీకి వివాహము చేయదలచి ఉన్నాననీ, కొన్ని కారణాలచేత ఆ వివాహం జరగలేదనీ చెప్పారు. ఇంకా మాకు, ఆయన గృహ సంబంధమైన విషయాలు కూడా నాతో చర్చించేటంత అన్యోన్యభావం కలిగింది. ఆ దేవదాసు గాంధీకి అప్పటినించీ వివాహము కాకపోవడమూ, తరవాత రాజగోపాలాచారిగారి కుమార్తె లక్ష్మిని ఇచ్చి వివాహం చెయ్యడమూ జరిగాయి. దేవదాసుగాంధీకీ, రాజగోపాలాచారిగారి కుమార్తెకీ వివాహం జరిగిన కాలంలో రాజగోపాలాచారిగారూ, నేనూ ఒకరొకరికి కొంచెం దూరం అయ్యాము. + +21, 22 సంవత్సరాల్లో మేమిద్దరమూ ఐకమత్యంగా ఉండి నిర్మాణ కార్యక్రమం మంచి ఉత్సాహంతో నడిపిస్తూ ఉండేవాళ్ళము. 23 వ సంవత్సరము ఫిబ్రవరి, మార్చినెలల్లో అభిప్రాయభేదాలు ఏర్పడి మేము విడిపోవడం తటస్థించింది. 21 వ సంవత్సరంలో కాంగ్రెసు విథానం పూర్తిగా నిర్వర్తించడానికి కంకణం కట్టుకుని బయలుదేరిన పత్రిక 'స్వరాజ్య' ఒక్కటే అని పైన వ్రాశాను. 'స్వరాజ్య' అహమ్మదాబాదు కాంగ్రెసులో చేసిన తీర్మానాల ప్రకారం కాంగ్రెసువారినీ, ప్రజలనీ బ్రహ్మాండంగా ఉద్బోధించింది. అ తరవాత కూడా అల్లాగే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0189.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0189.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d55ff8a91f01e86b5755bf8f31dde27503625c38 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0189.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +150px|center + +100px|center యం. శేషాచలం అండ్ కో +మచిలీపట్టణం - మద్రాసు - సికింద్రాబాద్ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0190.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0190.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dadde0b6f0cebb58db7ba2b047c3d1116826fde2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0190.txt @@ -0,0 +1,37 @@ +NAA JEEVITA YATRA - VOL. II + +(Autobiography of Andhra Kesari + +Prakasam Pantulu in four Volumes) + +By + +TANGUTURI PRAKASAM + +Publishers + +M. SESHACHALAM & CO. + +First Edition : + +EMESCO POCKET BOOKS + +July 1972 + +Cover Design : + +BAPU + +Printers : + +KRANTI PRESS, Madras-1. + +Distributors : + +ANDHRA PRADESH BOOK DISTRIBUTORS, +RASHTRAPATHI ROAD, SECUNDERABAD + +Price Rs. 2-50 + +Four Volumes bound in one hard Cover Edition Rs. 15/- +150px|left \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0199.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0199.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4e655e94102c4f191fc4f4fcff1a4c2341084731 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0199.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +విద్యాలయంలో బాలురకు కేవలమూ వడకడమూ, నేయడమే గాక, ఇతరవిధములైన చేతిపనులనుకూడా నేర్పేవారు. అచ్చటి పారిశ్రామిక విభాగంలో ముఖ్యంగా చెంచాలూ, చాకులూ, మంగలికత్తులూ మున్నగు సామానులేగాక తాళాలూ, తాళంకప్పలూ వగైరాకూడా తయారు చేసేవారు. పై రెండు సంస్థలూ నా సొంత బాద్యతమీదా, పర్యవేక్షణక్రిందా నడపబడుతూ ఉన్నా, గోపాలశాస్త్రిగారి ఖాదీ ఉత్పత్తి కేంద్రం దేశ మొత్తానికి ముఖ్యకేంద్రం అయింది. + +పంచాయతీలు కోర్టులు అనేక గ్రామాలలో నెలకొల్పాము. అవన్నీ ప్రతిభావంతంగానే పనిచేశాయి. ఇట్లు ఆంధ్రప్రాంతంలో ప్రారంభింపబడిన నిర్మాణాత్మక వ్యాపంగాలన్నీ 'తిలకు స్వరాజ్యనిధి' పైనే ఆధారపడలేదు. భారతావని మొత్తంమీద అనేకప్రాంతాలలో బయలుదేరిన నిర్మాణ కార్యక్రమ కేంద్రాల స్థాపనకే వసూలయిన కోటి రూపాయలూ సముద్రంలో కాకిరెట్ట అనిపించాయి. కూర ఖర్చు కయినా చాలచేదన్నమాట. ఆ ఒక్క సంవత్సరంలోనే యావత్తు భారతావనిలోని కాంగ్రెసు అభిమానుల, సేవకుల సొంతజేబులనుండి అటువంటి కోట్లు ఎన్ని ఖర్చయ్యాయో! ఒక్క యేడాదిలోనే స్వరాజ్యం వచ్చి తీరుతుంది అనే నమ్మకంతో ప్రజలు ఎటువంటి త్యాగాలకయినా సంసిద్ధులయ్యారు. అనేక గ్రామాలలో పంచాయతీలు, దేశీయ విద్యాలయాలు, ఖాదీ ఉత్పత్తికేంద్రాలు స్థాపించాం. అంటరానితనాన్ని నిర్మూలించడానికీ, హిందూ మహమ్మదీయ సఖ్యం సాధించడానికీ వెలలేని కృషి జరిపాము. + +ఈ నిర్మాణాత్మక కార్య సంరంభమూ, దేశం మొత్తంమీద సాదించిన విజయాలూ చూస్తుంటే ఎటువంటివారికయినా ఏడాది తిరిగే నాటికల్లా నూతన రాజ్యాంగ తంత్రాన్ని నెలకొల్పి, బ్రిటీషు పరపాలనా యంత్రాన్ని త్రోసిపుచ్చి, వారికి పోటీగా ఇంకో ప్రభుత్వాన్ని సాధించి, నడిపించగల శక్తి మనకుంది అనే ధీమా, విశ్వాసమూ కుదిరాయి. త్రివిధ బహిష్కరణ విధానాన్నీ, నిర్మాణ కార్యక్రమాన్నీ, నడిపిస్తూన్న \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0200.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0200.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9d7b02409eecb2a7b643cc0fb9aa1f479622458b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0200.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +తీరుచూస్తే 1921 వ సంవత్సరంలో సాధించిన ఫలితాలు ఒక్క అయిదారు సంవత్సరాలపాటు నిలబెట్టుకో గలిగిననాడు, క్రిందనుంచి పైదాకా అన్నివిధాలా ఆంగ్ల రాజ్యాంగ యంత్రాన్ని త్రోసిపుచ్చి, ఫిర్కా గ్రామీణ ప్రాంతాలలోనే గాక, తాలూకాలలోనూ జిల్లాలలోనూ కూడా, ఇప్పుడు ఉన్న ప్రభుత్వాధికారుల సలహా సంప్రతింపులతో గాని, ఆర్ధికాది సహకారాలతోగాని నిమిత్తం లేకుండా, మనమే పరిపాలించుకో గలము అనే ధైర్యమూ, దృడవిశ్వాసమూ కాంగ్రెసువారిలో కుదిరాయి. + +ఆంధ్ర, కన్నడ, ద్రవిడ, మహారాష్ట్ర, మలయాళాది దక్షిణ ప్రాంతాలూ, అంగ, వంగ, కళింగ, కాశ్మీర, అంటూ ఏకరువుపెట్టె రీతిగా, పంజాబు, సంయుక్త రాష్ట్రాలు, మధ్యరాష్ట్రాలు, గుజరాతు, బెంగాలు, ఉత్కళాది ప్రాంతాలన్నీ, ఒక్క బిగిని కాంగ్రెసు వారి నిర్మాణకార్యక్రమానికి అన్ని విధాలా దోహదాన్నిచ్చి, పోటా పోటీల మీద, మా రాష్ట్రంలో అంటే, మా రాష్ట్రంలో అంటూ, ముందు కురికాయి. నేను ఏ ప్రాంతానికి వెళ్ళినా ఇదే వరస. + +అహమ్మదాబాదులో కాంగ్రెసు జరిగే నాటికి యీ నిర్మాణాత్మక కార్యక్రమం అన్నది అన్నివిధాలా, జయాన్నే సాధించింది. వేలూ, లక్షలూగా ఉన్న నిరక్షరాస్యులు కూడా ఉత్తేజపూరితులయి, నూత్న శక్తితోనూ, తేజస్సుతోనూ విరాజిల్లుతూ స్వరాజ్య సంపాదనకోసం ఎట్టి ఉత్కృష్టమయిన త్యాగాలకయినా సరే సర్వసన్నద్దు లయ్యారు. నిర్ణీతమయిన కాలంలో కాంగ్రెసు విధానానికి తలయొగ్గి నిర్మాణాత్మక కార్యక్రమం దేశం మొత్తంమీద చాల ఉద్దృతంగా నెలకొల్పబడిన పరిస్థితిని గమనిస్తే, సాలాఖరునాటికి వ్యష్టి సత్యాగ్రహానికే గాదు, సమిష్టి సత్యాగ్రహాని కయినా దేశం సర్వసన్నద్ధంగా ఉన్నదని రుజువయింది. + +కాని నాకు మాత్రం పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమానికి దేశం యింకా సిద్ధంగా లేదేమోననే ధర్మసందేహం పీకుతూనే ఉంది. గాంధీ గారికి కూడా, వీలయితే యీ పన్నుల నిరాకరణ అన్నది ఒక్క బార్డోలీ ప్రాంతానికే పరిమితం జేయాలనే అభిప్రాయం స్థిరంగా యేర్పడింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0202.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0202.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..34d1961a018572f47a4d6015b2a9061dacdfb5c3 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0202.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఏదీ లేదని నిశ్చయించుకున్నాం. పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమం పట్ల అప్పట్లో మాకువున్న అభిప్రాయా లలాంటివి. + +అహమ్మదాబాదు (గుజరాతు) లో కాంగ్రెసు పేరిట మేము కలిసే ముందు గాంధీగారు ఆ కాంగ్రెసు చాలా నిరాడంబరంగా జరుగుతుందనీ, గత సంవత్సరాలలో జరిగినట్లు దుబారా ఖర్చులుగాని, అధిక వ్యయాలుగాని ఉండవనీ, ఏటేటా ప్రతినిధులు కూర్చోడానికే బెంచీలకూ కుర్చీలకూ అయ్యే ఖర్చుల క్రిందే కొన్ని వేలు వ్యయం అయ్యేదనీ, అట్టి దుబారాలేవీ లేకుండా ప్రతినిధులందరూ నేలమీదే సుఖాసీనులయి కార్యకలాపాలలో పాల్గొంటారని వ్యక్తపరిచారు. అధిక వ్యయం తగ్గించి, ఆడంబరం విడిచిపెట్టి, నిరాడంబరంగా జీవించే విధానానికి అహమ్మదాబాదు కాంగ్రెసు నాంది అవుతుందని మేమంతా విశ్వసించాం. + +కాని తీరా అక్కడికి వెళ్ళేసరికి మాకు కనబడ్డ దృశ్యం చాలా ఆశ్చర్యాన్ని కలుగజేసింది. కూర్చోడానికి కుర్చీలూ, బెంచీలూ లేని మాట వాస్తవమే అయినా, అలంకరణాది విధానంలోనూ, ఇతరత్రానూ ఆ పెండాలంతా అతి నూతనంగా కనిపించి వింతసోయగాన్ని వెదజల్లింది. కూర్చోవడం అన్నది నేలమీదనే అయినా, కూర్చోడానికిగాను నేలమీద విలువయిన ఖద్దరు తివాసీలు పరచబడ్డాయి. ఏ విధంగా పరిశీలించినా గత సంవత్సారలకంటె ఖర్చులు తగ్గాయని తలంచడానికి తావేలేదు. గాంధీగారు నిరాడంబరంగా కాంగ్రెసు సమావేశం జరిపించాలనే కోరిక వ్యక్తపరచి ఉండవచ్చు. కాని నిర్వాహకులు మాత్రం, ఏనాడూ ఏ కాంగ్రెసులోనూ జరగని విధంగా, అతి ఆడంబరంగా అలంకరణాదులు జరిపించి ఆ పెండాలును చూడ ముచ్చటగా రూపొందింపజేశారు. ఈ యేర్పాట్ల కన్నింటికీ సుమారు రెండు లక్షల రూపాయలకు పైగానే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0204.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0204.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..234d1c387a9a0e2d8869c9385a301c148d503535 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0204.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అధ్యక్షుడుగా ఆయన చదవవలసిన ఉపన్యాసాన్ని శ్రీమతి సరోజనీదేవి చదివింది. దాస్‌గారి స్థానంలో వారి ప్రతినిధిగా డిల్లీ నివాసి అయిన హకీం అజ్మల్ ఖాన్ అధ్యక్ష స్థానాన్ని అలంకరించారు. + +కాంగ్రెసు బ్రహ్మాండంగా జరిగింది. ప్లీడర్లను తమ వృత్తిని విరమించమన్నారు. శాసన సభా సభ్యులను రాజీనామా లిచ్చి బైటికి రమ్మన్నారు. విద్యార్థులను కళాశాలల నుంచీ, పాఠశాలల నుంచీ వెలుపలికి రమ్మన్నారు. ఈ పోరాటపు దినాలలో అర్జన లేక బాధపడే ప్లీడర్ల సహాయార్థం సేట్ జమన్ లాల్ బజాజుగారు లక్షరూపాయలు విరాళంగా ఇచ్చారు. బ్రహ్మాండమయిన ఈ త్రివిధ బహిష్కరణ కార్యక్రమం సరిగా అమలు జరిగినట్టయితే సర్వాజ్యాన్ని సాధించడానికి పండ్రెండు మాసాలు చాలని నిర్దరించినా, ఈ లోపునే వచ్చి తీరుతుందనే గట్టి నమ్మకం అందరి హృదయాలలోనూ సుస్థిరం అయింది. నిజానికి స్కూళ్ళూ, కాలేజీలూ ఇంకా కొన్ని సంవత్సరాలపాటు బహిష్కరింప బడివుంటే అనుకున్న దానికంటె ముందుగానే స్వరాజ్యం వచ్చి ఉండేది. + +వృత్తిని మాని జైళ్ళకువెళ్ళిన ప్లీడర్ల దీక్షను, దేశవ్యాప్తంగా జనబాహుళ్యం కనబరచిన త్యాగశీలతను నిశితంగా పరిశీలిస్తే ఈ సంఘటన లన్నీ ప్రపంచ చరిత్రలోనే నిరుపమానమయినవని, ఒప్పుకోవలసి ఉంటుంది. పోరాటంలో పాల్గొన్న జనసమూహమే కాదు, పోరాటం జరుగుతున్న విధాన్ని గమనిస్తూ ఉన్న ప్రతి వ్యక్తీ తర తమ బేదాలూ, కుల మత తారతమ్యాలూ విస్మరించి తామంతా సంపూర్ణమయిన , సమగ్రమయిన స్వరాజ్యాన్నే సాదించి తీరుతామనే నిశ్చయంతో ఉన్నారు. లక్షలాది ప్రజలలో నాటుకుపోయిన ఈ భావానికీ, వారిలో కలిగిన రాజకీయ చైతన్యానికీ ఆనాటి వైస్రాయి "లార్డ్ రీడింగ్" (Lord Reading) *విస్తుపోయాడు. విస్తుపోవడ మేమిటి. చైతన్య హీనుడే అయ్యాడని అనవలసి ఉంటుంది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0205.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0205.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b66dc3d59ab8c8e43333037d41b92495a1396b2f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0205.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ప్రిన్స్ ఆఫ్ వేల్స్ పర్యటన విషయంలో ఏర్పాటయిన బహిష్కరణ ఉద్యమం చాలా ఘనంగా సాగింది. ఆఖరికి రైల్వేపోర్డర్లు కూడా వైస్రాయిగారి సామానులుగాని, ప్రిన్స్ ఆఫ్ వేల్స్ సామానులుగాని ముట్టనయినా ముట్టలేదు. వారు ఎక్కడికి వెళ్ళినా యీ ప్రకారం గానే చుక్క ఎదురయింది. ఇంతకంటే ఘనమయిన నిరసన ప్రపంచం మొత్తంమీద యే జాతీ చూపించి ఉండదు. ఇటువంటి పరిస్థితులను గమనించే లార్డ్ రీడింగ్ తాను నిజంగా విస్తుపోయాయనీ, చైతన్య హీనుణ్ణే అయ్యాననీ వెల్లడించాడు. అంతేకాదు, భారతదేశానికి నిజంగా కావలసినదేమిటో కూడా తాను నిర్ణయించలేని స్థితిలో ఉన్నానన్నాడు. + +వైస్రాయ్ కాకపూర్వం లార్డ్ రీడింగ్ న్యాయవాదిగా మంచి నేర్పరితనాన్ని కనబరిచేవాడు. పంజాబుప్రాంతం తనదేననీ, దానిని తనకు ఒప్పగించి తీరాలనీ లండను హైకోర్టులో "దిలీప్‌సింగ్" ప్రభుత్వం వారిమీద తీసుకువచ్చిన దావాలో నేను లార్డ్ రీడింగ్‌తో కలిసే దిలీప్‌సింగ్ తరపున పని చేశాను. అప్పటి పరిస్థితులనుబట్టి మున్ముందు లార్డ్ రీడింగ్ హిందూదేశానికి వైస్రాయిగా వస్తాడనిగాని, చాలా చాకచక్యంగా రాజ్యాంగాన్ని నిర్వహిస్తాడనిగాని నేనెప్పుడూ కలలో కూడా తలచి వుండలేదు. జన్మత: ఆయన "యూదు" జాతికి చెందినవాడు అవడం చేతనే అట్టి క్లిష్ట పరిస్థితులలో సహజంగా ఆజాతికి చెందిన జిత్తులమారి తనంతో, నేర్పుగా ఆ పరిస్థితులను ఎదుర్కోగలిగాడు. + +బెంగాలులో క్రిమినల్ లా ఎమెండ్ మెంట్ యాక్ట్ క్రింద అనేకమందిని నిర్బంధించ గలిగాడు. వారు ఇస్తూన్న ఉపన్యాసాలను గమనిస్తూ, మహమ్మదాలీ,షౌకత్ ఆలీ సోదరులనూ, డాక్టరు కిచులూనూ కూడా నిర్బందించాడు. వీరినేగాక అనేక మంది "ఫత్వా"లనూ నిర్బంధించాడు. + +సత్యాగ్రహపు తొలిమెట్టుగా అమలు పరచిన ప్రిన్స్ ఆఫ్ వేల్స్ బహిష్కరణ ఉద్యమం, అనుకున్న దానికంటె ఎంతో ఘనంగా కొన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0207.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0207.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..842535aec885d0dcfbdac81d39eca40ede99a776 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0207.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అహమ్మదాబాదు కాంగ్రెసు అనంతరం ఢిల్లీలో డాక్టర్ అన్సారీ గారి ఇంటిలో అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘ సమావేశం జరిగినప్పుడు సి.ఆర్. దాస్‌గారికి అందజేయబడిన "రాజీ" ప్రతి పాదనలు చర్చించబడ్డాయి. ఆ రాజీ ప్రతి పాదనలలో లార్డ్, క్రిమినల్ లా ఎమెండ్ మెంట్ చట్టం క్రింద నిర్బంధింపబడిన వారి నందరినీ విడుదల చేస్తామనీ, లండన్‌లో జరుపదలచిన రౌండ్ టేబిల్ కాన్పరెన్స్‌లో భారత దేశానికి అధినివేశ ప్రతిపత్తి (Dominion status)యిచ్చే విషయాన్ని గురించి చర్చించడానికి తాము సిద్ధంగా ఉన్నామనీ రీడింగ్ ప్రభువు తెలియజేశాడు. దాస్‌గారూ, మోతిలాల్ నెహ్రూగారూ కూడా ఈ ప్రతిపాదనలకు సుముఖంగానే ఉన్నారు. కానీ కరాచీ ఖైదీలనూ, ఫత్వా ఖైదీలనూ కూడా విడుదల చేయడానికి ప్రభుత్వం వారు అంగీకరింపకపోతే, కొన్ని క్లిష్ట పరిస్థితులకు కాంగ్రెసు లోనవుతుందని మహాత్మా గాంధీగారు సూచించారు. ఈ సూచన చిత్తరంజన్ దాస్, మోతిలాల్ నెహ్రూగార్లను ఆగ్రహా వేశుల్ని చేసింది. + +ఈ సమయంలోనే హింసాత్మకమైన "చౌరీ చౌరా" సంఘటన జరిగింది. దాన్తో గాంధీగారు తమ సత్యాగ్రహ కార్యక్రమాన్ని హఠాత్తుగా ఆపివేశారు. ఇది జరిగిన అనతికాలంలోనే తిరిగి డిల్లీలో డా|| అన్సారీగారి గృహంలోనే అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘ సమావేశం జరిగింది. దేశంలో ఎక్కడో మారుమూల జరిగిన యేదో సంఘటనను సాకుగా తీసుకొని గాంధీగారు తమ ఉద్యమాన్ని విరమించడం శుద్ద తప్పని వివరిస్తూ కొన్ని ఠావుల సుదీర్ఘ నిరసన లేఖను దాసుగారు వ్రాశారు. ఈ టైపు చేయబడిన ఉత్తరాన్ని దాసుగారి అల్లుళ్లలో ఒకరయిన "రాయ్"గారు స్వయంగా తీసుకువచ్చి గాంధీగారికి అందజేశారు. ఉద్యమ విరమణ విషయంలో గాంధీగారు గొప్ప తప్పిదాన్నే చేశా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0211.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0211.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..441aa3cab29632eb2e7bdf7d05ed3ec7ff699568 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0211.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +కారణంగా పరిపాలకుల హృదయాలలో రేగిన కలకలమూ, త్రివిధ బహిష్కరణ ఉద్యమం సాధించిన జయ పరంపరలూ కాస్త గమనిద్దాం. + +ఆంధ్రదేశం మొత్తంమీద అనేక ప్రాంతాలలో దేశీయ విద్యాలయాలూ, ఖాదీ ఉత్పత్తిస్థావరాలూ, పంచాయతీ కోర్టులూ స్థాపింప బడ్డాయన్న విషయం చదువరుల దృష్టికి యిదివరలోనే తీసుకువచ్చాను. భారతదేశం మొత్తంమీద ఖాదీఉద్యమం భారీఎత్తున సాగించిన రాష్ట్రాలలో ఆంధ్రరాష్ట్రానిదే అగ్రతాంబూలం. అంధ్రదేశంలో అన్ని ప్రాంతాలలోనూ వందలాది స్త్రీలు ఖద్దరు చీరెలలోనే కనబడేవారు. ఏ విధమయిన ప్రోద్బలమూ చరఖాసంఘ సహకారమూ లేకుండానే, తమతమ స్వంత భాధ్యతలపైనే ఖాదీ కార్యక్రమాన్ని కొనసాగించిన నా అనుచరులే నాకు అనేకవిధాల గర్వకారణమయ్యారు. జిల్లాలవారీగ అనేక ప్రాంతాలలో ప్రాక్టీసు విరమించి ఉద్యమంలో జేరిన లాయర్లందరూ చాలవరకూ నిర్మాణ కార్యక్రమంలో పాల్గొన్నారు. ఇతర రాష్ట్రాలలోకంటె ఎంతో యెక్కువగా ఆంధ్ర వనితలు ఈ ఉద్యమంలో పాల్గొన్నారని వేరే చెప్పనక్కరలేదు. రాష్ట్రం మొత్తంమీద కాలేజీలనూ, ఇతర విద్యాలయాలనూ బహిష్కరించిన విద్యార్థులంతా కాంగ్రెసు కార్యక్రమాలలో పాల్గొన్నారు. కో అంటే కోటిమంది అన్న సామ్యంగా యువక వాలంటీర్లకు ఎప్పుడూ కొరవలేదు. + +కాంగ్రెసుకున్న నిధులా అతి స్వల్పం. ఉన్న నిధులలో దేశవ్యాప్తంగా ఉద్యమం నడవడం వట్టిది, మహానడుస్తే మూనాళ్ళ పట్టపగలు: అని కాంగ్రెసేతరులూ, ప్రభుత్వంవారూ అనుకుంటూ వచ్చారు. అట్టి పరిస్థితులలో కాంగ్రెసు కమిటీవారి నుంచి సహకారమూ, చరఖా సంఘంనుంచి ధనమూ లేకపోయినా దేశవ్యాప్తంగా యీ ఉద్యమం యిల్లా కొనసాగడం ప్రభుత్వంవారినీ, కాంగ్రెసు వ్యతిరిక్తులనూ కూడా ఆశ్చర్యసాగరంలో ముంచేసింది. + +గాంధీగారికి, కాంగ్రెసుకూ ఏర్పడిన అవినాభవ సంబంధంతో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0212.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0212.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1a31c16bacd6c25bd49c3e217b9845c136309a13 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0212.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +గాంధీ అంటే కాంగ్రెస్సు, కాంగ్రెస్సంటే గాంధీ అన్న భావం ప్రబలింది. పరాయిప్రభుత్వ పరిపాలనా విధాన తో బానిస జీవనం గడుపుతూన్న లక్షలాది జనానికి గాంధీగారి మాటన్నా, కాంగ్రెసువారి ఆదేశమమన్న వేదవాక్కే అయిపోయింది. సాక్షాత్తూ భగవంతుడే గాంధీరూపంతో తమ్ము ఉద్దరించడానికి అవతరించాడనే భావం ప్రజలలో నాటు కుంది. అంటే అప్పట్లో దేశం గాంధీగారిలాంటి ఉత్తమ నాయకునికోసం ఎదురుచూస్తోందన్నమాట అటువంటి క్లిష్టసమయంలో గాంధీగారు ముందుకొచ్చి నాయకత్వం వహించేసరికి, పర్యవసానాలతో నిమిత్తం లేకుండా అగ్నిగుండంలోనికి దూకడానికిగూడా దేశవ్యాప్తంగా లక్షలాది జనం సంసిద్దులయ్యారు. + +దేశాన్ని ఉద్దరించడానికి కంకణం కట్టుకున్న ఆనాటి నాయకులు, ఏరుదాటి ముందుకువేసిన అడుగు వెనక్కి తీసుకొని తిరోముఖం పట్టడానికి వీలులేని విధంగా, తమ్ము దాటించిన తెప్పల నన్నింటినీ తగులబెట్టారన్నమాట! కళాశాలలను విసర్జించి కాంగ్రెసులో జేరి జైళ్ళకు వెళ్ళిన విద్యార్థులు, ఉద్యమాన్ని విడిచిపెట్టి తిరిగి కాలేజీలలో జేరడానికి గాని, గవర్నమెంటు నౌకరీలను ఆశించడానికి గాని అణుమాత్రపు సావకాశంకూడా వుండేదికాదు. వారి జీవితాలు తప్పనిసరిగా ప్రజాసేవకి అంకితం అయిపోయాయన్నమాట! + +కాంగ్రెసు సాధిస్తూన్న విజయాలు ప్రభుత్వంవారి కన్ను కుట్టాయి. దాన్తో నిర్మాణ కార్యక్రమ సాఫల్యాన్ని కూడా వారు సహించలేక పోయారు. నిర్మాణ కార్యక్రమం కారణంగా దేశమంతా ఒకే త్రాటి మీదకు వచ్చేస్తోందని నకనకలాడారు. ప్రిన్స్ ఆఫ్ వేల్స్ రాక సందర్బంలో దేశం కనబరచిన నిరసనా, బహిష్కరణా అన్నవి మరపురానివే కదా! అందువలన ఈ నిర్మాణ కార్యక్రమం విధానాన్ని ఒక పెద్ద వెన్నుపోటు పోడవాలని గాంధీగారిని కారాగారానికి పంపించక పూర్వం నుంచీ పరిపాలకులు ఎన్నో పదకాలు వేస్తూనేవున్నారు. + +తూర్పుగోదావరిజిల్లా సెంట్రలు డెల్టా రాజోలు తాలూకాకు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0213.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0213.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fb38bb123aeac9620e419394f3a2e7af11e54982 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0213.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చెందిన "ర్యాలి" గ్రామం యీ నిర్మాణ కార్యక్రమ సాధనలో బాగా ముందంజవేసి ఆదర్శప్రాయంగా తయారయింది. ఆ గ్రామంలో కాంగ్రెసువారు ఏర్పాటుజేసిన పంచాయతీ కోర్టు శక్తివంచన లేకుండా పనిచేస్తూ న్యాయ (సివిలు), రక్షణ (క్రిమినలు) లకు సంబందించిన ఫిర్యాదుల నన్నింటినీ న్యాయంగాను, నిష్పాక్షికంగానూ విచారించడం జరుగుతూన్న కారణంగా ఆ గ్రామంనుంచి ఒక్క కేసయినా యిటు మేజస్ట్రీటు కోర్టుకుగాని, అటు మునసబు కోర్టుకుగాని పోలేదు. గ్రామంలోని పార్టీ విభేదాలూ, అంత:కలహాలూ అంతరించాయి. కేవలం నాల్గణాలు కోర్టుపీజు క్రింద చెల్లిస్తే ఎన్నివేల రూపాయల విలువగల లావాదేవీలయినా పంచాయతీవారు పరిష్కరించేవారు. క్రిమినలు కేసులూ అంతే. ఆ గ్రామంనుంచి ఒక్క పోలీసు కంప్లయింటయినా పైకి పోలేదు. అవసరాలకు కావలసిన ఖద్దరుబట్ట యావత్తూ గ్రామంలోనే ఉత్పత్తి అయ్యేది. + +ఈ గ్రామాన్ని ఆదర్శంగా తీసుకొని చుట్టుపట్ల గ్రామాలెన్నో యీ విధానాన్ని అనుకరించడం ఆరంభించాయి. దాన్తో ఏదో ఒక విధంగా ఈ విధానాలకు స్వస్తి చెప్పించి తీరాలనే దృఢనిశ్చయం ప్రభుత్వంవారికి కలిగింది. + +ఆ గ్రామ పెద్దలనూ, నాయకులనూ ఏదో ఒక సాకుతో ఒకసారేమిటి. రెండుసార్లేమిటి - అవసరమని వారు అనుకున్నన్ని సార్లు నిర్బంధించి జైళ్ళపాలుజేసి గ్రామంలో నాటుకుపోతూన్న ఆశయాలకు అంకుశపు పోటు పొడిచి మరీ వదిలారు. దీనినిబట్టి కాంగ్రెసువారి నిర్మాణ కార్యక్రమం గ్రామీణుల హృదయాంతరాళాలలో యెంత లోతుగా నాటుకుపోయిందో అర్థం అవుతుంది. అంతేకాదు. అ జిల్లాలోనూ, ఇతర ప్రాంతాలలోనూ, రాష్ట్రాలలోనూకూడా కాంగ్రెస్సును అణగద్రొక్కడానికి ప్రభుత్వంవారు అవలంబించిన బీభత్స విధానమూ అర్థం అవుతుంది. ఈ విధంగా కాంగ్రెసు నిర్మాణాత్మక విధానాన్ని అణగద్రొక్క గలిగిన ప్రభుత్వంవారు తమ దృష్టిని హిందూ-మహమ్మదీయ మైత్రిని చేధించడానికి మళ్ళించారు. హిందూ మహమ్మదీయ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0214.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0214.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b0602426db50a636a1b8f1f708b0f022883b80dd --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0214.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సఖ్య సాధన కాంగ్రెసువారి ఆశయమూ, మూలసూత్రమూ, పునాదీ అన్న సంగతి మన విరోధులు ఎరగంది కాదు గదా! + +బెజవాడలో (విజయవాడలో) జరిగిన అఖిలభారత కాంగ్రెసు సమావేశమూ *మహమ్మదాలీ, షౌకత్‌అలీల కృషీ, మహమ్మదీయ స్వచ్ఛందసేవకుల సేవా, ఆంధ్రరాష్ట్రంలోనే గాక అనేక రాష్ట్రాలలో హిందూ-మహమ్మదీయ ఐకమత్య సౌధ నిర్మాణానికి శంకుస్థాపన చేశాయి. డాక్టరు కిచులీనీ, అలీద్వయాన్నీ, "ఫత్వా" ఖైదీలనూ విడుదలజేసే పర్యంతమూ, రీడింగ్ ప్రభువు ప్రతిపాదించిన రాజీ సూచనలను పరిశీలించను అన్న గాంధీగారి తిరస్కృతితో స్వాతంత్ర్య సంపాదనార్థం దేశం యావత్తూ ఏ ప్రకారంగా ముందంజ వేస్తోందో ఆంగ్లేయులకు ఆకళింపయింది. + +భారతదేశం స్వాతంత్ర్యం సాధించడంకోసం అవలంబించిన అహింసాత్మక విధానం తొలి ఘట్టాలలోనే సాధించిన విజయాలను ఏమాత్రం సౌమ్యదృష్టితో చూసివుండినా, కోట్లాది భారత ప్రజ స్వాతంత్ర్యంకోసం ఎంతగా తహతహలాడుతుందో బ్రిటిషువారికి అవగాహన అయివుండేది. కాని మన దురదృష్టవశాత్తూ బ్రిటిషువారు హిందూదేశంపట్ల అవలంబించిన రాజ్యతంత్రానికి సౌమ్యదృష్టి అనేది పూర్తిగా లోపించింది. లార్డ్ రీడింగ్‌వంటి వ్యక్తికికూడా యీ దేశం పట్ల, దేశీయులపట్ల న్యాయమైన దృష్టి లోపించిందనీ, కుతంత్రాలతోనే రాజీ ప్రతిపాదనలు ప్రతిపాదింపబడ్డాయనీ మాకు ఆకళింపయింది. దాస్, మోతిలాల్ గార్లు తాము గాంధీగారికంటె ఉన్నతస్థాయిలోనివారం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0215.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0215.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..846dbe92719ea28f79055bc64398dd5eb90dbf3f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0215.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అనే అహంభావంతో, ఆదిలోనే వారితో భేదాభిప్రాయం కలిగివున్నారు. నాగపూరు కాంగ్రెసులో ప్రతపాదింపబడిన అహింసాత్మక సహకార నిరాకరణోద్యమ తీర్మానం అత్యధికమైన మెజారిటీతో ఆమోదింపబడి, గాంధీగారి కార్యక్రమానికి ప్రోత్సాహం లభించిన కారణంగా చిత్తరంజన్ దాసుగారు తప్పనిసరిగా దానికి తల ఒగ్గవలసి వచ్చింది. తన కుమారుడే గాంధీగారి ప్రథమ శిష్యుడయిన కారణంగా, మోతిలాల్ నెహ్రూగారుకూడా గాంధీగారి విధానాన్ని శిరసావహించవలసి వచ్చింది. + +అందువలన దాస్, మోతిలాల్‌గార్లకు సహకార నిరాకరణోద్యమంపట్ల గాంధీగారికున్నంత విశ్వాసం లేదన్న విషయం విశదం అవుతూనేవుంది. గాంధీగారి "పిలుపు" ను అనుసరించి, ప్రాక్టీసు విరమించి ఉద్యమంలో చేరేనాటికి దాస్, మోతిలాల్‌గారలు తమతమ రాష్ట్రాలలో చాలా ఉన్నతస్థాయిలో న్యాయవాదవృత్తి సాగించేవారు. అటువంటి ప్రముఖులే వృత్తులు విడచి, ఉద్యమంలో చేరి జైళ్ళకు వెళ్ళడానికి సిద్ధమవడంచేత, వందలాది వారికి అనుచరులై నారు. గాంధీగారి పిలుపును అనుసరించే ఉద్యమంలో చేరినవారైనా, వారి హృదయాలలో గాంధీగారి విధానాలపట్ల ఏదో ధర్మసందేహం లాంటిది పీకుతూ వుండడంచేతనే వా రిరువురూకూడా గాంధీగారి కార్యక్రమంలో పూర్తి విశ్వాసం ఉంచలేకపోయారు. + +స్వాతంత్ర్య సమరదీక్షనూ, సహకారనిరాకరణ విధానాన్నీ అవలంబించకపూర్వం కాంగ్రెసు నాయకులుగా ఉండేవారి కందరికీ గవర్నమెంటువారు మంచి మంచి ఉద్యోగాలు ఇవ్వడం అప్పుడు ఆచారంగా ఉండడంవల్ల, నూతనంగా కాంగ్రెసులో చేరినవారి దృష్టి, ఇటు ఆత్మార్పణతో కూడుకున్న అహింసాత్మక ఉద్యమవిధానం మీదనే కాక,అటు ఉద్యోగాన్వేషణమీద కూడా ఉండేదన్న విషయం మరువకూడదు. 1916 లో లక్నో కాంగ్రెసులో ఆమోదింపబడిన కాంగ్రెసు-ముస్లిం లీగ్ ఒప్పందమనే హిందూ మహమ్మదీయ సామరస్యపు బీజం దేశరాజకీయ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0218.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0218.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0f7313bc45bc1658c825a94f7ca2e0a9f24a8610 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0218.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పెట్టడానికి గాను మంజూరు చేశాం. అయితే రాజగోపాలాచారిగారు యేమయినా సరే సొమ్ము యివ్వనని బిగుసుకు కూర్చున్నారు. దాస్, మోతిలాల్ గార్లకు వ్యతిరేకంగా "నో చేంజర్స్" (శాసన సభా బహిష్కార వాదులు) పార్టీకి నాయకునిగా రాజగోపాలాచారిగారిని నిలబెట్టి, వారికి యెంతో మద్దత్తు ఇచ్చాను. కాని నాకు రాజగోపాలాచారిగారితోనూ, వారి పద్దతులతోనూ పరిచయం తక్కువ అవడాన్ని వారి వింత ప్రవృత్తి నాకు అర్థంకాలేదు. బాధితులకు పంచిపెట్టడానికి యివ్వవలసిన అ పదివేలరూపాయలూ వెంటనే మాలవ్యాగారికి యివ్వకపోతే, ఆయనా, అబుల్ కలాం అజాద్‌గారూ "నో ఛేంజి" దృక్పథానికి మార్తారని వారి అంచనా. నిర్బందానికి పూర్వమూ, నిర్బందానంతరమూ కూడా అజాద్ దాస్‌గారికి కావలసిన ముఖ్య స్నేహితుడే. అటువంటి పరిస్థితులలో బాధితులకు పంచిపెట్టుటకు యివ్వవలసిన పదివేలు యివ్వకపోతే, అజాద్ మా "నో చేంజి" దృక్పథానికి ఎల్లా మారుతారని రాజగోపాలాచారిగారు వూహించారో నాకు అర్థం కాలేదు. కానీ నాటికీ నేటికీ కూడా బాధితులకు పంచిపెట్టాలనుకున్న డబ్బు, రాజగోపాలాచారిగారి చేతినుండి రానేలేదు. హిందూ-ముస్లిం విచక్షణ లేకుండా "బాధితుడు" అవునా కాదా అన్న దృష్టితోనే అ పదివేలూ పంచి పెట్ట దలచాం. కాని రాజగోపాలాచారిగారి కారణంగా యేమీ చెయ్యలేకపోయాం. ఏది ఏదయినా గాంధీగారిని నిర్బంధించిన కొద్ది రోజులలోనే జరిగిన ముల్తాన్ విప్లవం మా కందరికీ కనువిప్పు అయింది. + +హిందూ మహమ్మదీయ మైత్రి మా ఆశయం అంటూ చాటుతూన్న కాంగ్రెసు అధినేత మహాత్మాగాంధీ నిర్బంధం జరిగిన తక్షణం మీరు నిలబెట్టిన అభ్యర్థిని కాంగ్రెసువారు ఎల్లా ఓడించారో చూచారా అంటూ "పీరు" కుటుంబీకులను రెచ్చకొట్టాలని "సానుభూతి" సాకుతో కొంత మంది స్వప్రయోజన పరులు ప్రయత్నాలు సాగించారు. కాని పీరు కుటుంబంవారు అప్పట్లో అట్టె పట్టించుకోకుండా ఆత్మనిగ్రహంతో శాంతం వహించారు. ఆర్నెల్ల తర్వాత జిల్లాబోర్డు ఉపాధ్యక్ష పదవికి ఎన్నిక విషయంలో తిరిగీ అదే ప్రకారంగా "పీరు" అభ్యర్థి కాంగ్రెసువారి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0220.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0220.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..085ceb6c57ac529b69b12eb09a4454ed76d85bfe --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0220.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మీద కొంపలు అంటుకుంటాయన్న సంగతే మాకు స్ఫురించక పోవడం దురదృష్టం. అప్పటికీ కొందరు మిత్రులు రాబోవు విపరీత పరిణామాల విషయం హెచ్చరికలు చేశారు. + +మోతిలాల్ రాజాజీగార్లు కలిసి సమిష్టిగా హిందూ-మహమ్మదీయ సఖ్యసాధనకు పాటు పడడానికి బదులు, వారిలో వారు "నో చేంజ్" "ప్రో చేంజ్" విధానాల పేరిట వివాదాలలోపడి, తమ తమ పార్టీల అభివృద్దుల కోసమే పాటుపడ్డారు గాని సత్వర చర్యలు తీసుకోకుండా "అత్తగారి మీదకోపం కొద్దీ కూతుర్ని కుంపట్లో కూచోపెట్టిం"దన్న సామెతగా, ముల్తాన్ బాధితులను సమయానికి ఆదుకోడానికి బదులు, మంజూరైన పదివేల విరాళాన్నీ త్రొక్కిపెట్టి, ఉద్యమానికే తీరని అపకారం చేశారు. పార్టీల బలాబలాలు వృద్దిచేసుకునే ఉద్దేశంతోనే దేశవ్యాప్తంగా ప్రచారంచేసి తమ తమ అభిప్రాయాల కను గుణంగా లోకుల్ని మార్చాలనే తాపత్రయంతో భారతదేశపు టన్ని మూలలకూ వెళ్ళి దాస్, మోతీలాల్‌గార్లు ప్రచారాలు సాగించారు. + +ముల్తాన్ సంఘటనల అనంతరం, పండ్రెండుమాసాల తర్వాత షహజాన్ ఉదంతం జరిగింది ఈ రెండు ఉదంతాల మధ్యకాలం అంతా, "నో చేంజ్", "ప్రో ఛేంజ్" పార్టీల స్వంత ప్రచారాలతోనే వృధా అయిపోయింది. గాంధీగారు జైలుకువెళ్ళిన కారణంగా, కార్యనిర్వాహక వర్గీయులలో ఉత్పన్నమయిన పరిస్థితులు ఇలా పరిణమించాయి. అనుకున్న ప్రకారం బాదితుల కా సహాయం చేయలేక పోయాము. నిజానికి యీ కారణంగా కార్యనిర్వాహక వర్గంనుండి తప్పుకోవాలని తలచాను. కాని, రాజగోపాలాచారిగారు తాము చేస్తున్న తప్పును గ్రహించగలుగుతారనీ, దనాన్ని యిచ్చి తీర్తారనీ, తిరిగీ మన కాంగ్రెసు మర్యాద కాపాడగలుగుతామనీ తలుస్తూ కార్యనిర్వాహక వర్గంలో ఉండిపోయాను. వీలయినప్పుడల్లా రాజగోపాలాచారిగారిని హెచ్చరిస్తూ ఎన్ని తంటాలుపడ్డా రాజాజిగారి కుందేటికి మూడే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0223.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0223.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bba69c7c9f799a57cfdbdfe9b4e366bb741cee97 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0223.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +నిర్వాహక సంఘ సభ్యునిగా మాత్రమే కాదనీ, "స్వరాజ్య" పత్రికా సంపాదకునిగా కూడా నా విధిని నిర్వహించాలనే అభిలాషే నన్నాల్లా లాక్కుపోయేవని లోగడ మనవిచేసి వున్నాను. 1922 ఆరంభంలో ముల్తాన్ సంఘర్షణ, తర్వాత షహజాన్‌పూర్ సంఘర్షణ చరిత్రాత్మకం అయ్యాయి. + +అటువంటి విప్లవాత్మక దినాలలోనే, ఆ 1922 లోనే సర్ శంకరన్‌నాయరుగారి అధ్యక్షత క్రింద బొంబాయిలో అఖిల పక్ష రాజకీయ మహాసభ జరిగింది. ఒకప్పుడు సర్ శంకరన్‌నాయరు కాంగ్రెసు అధ్యక్ష స్థానాన్ని అలంకరించిన వ్యక్తే. ఆయన రాజకీయ విధానానికి అయనేసాటి. రీడింగ్ ప్రభువు ప్రతిపాదించిన రాజీ సూచనలను సరి శీలించగల వ్యక్తి సర్ శంకరన్‌నాయరేనని. శంకరన్‌నాయర్‌ లాంటి రాజకీయ వేత్తే ఆ ప్రతిపాదనలకు సరియయిన నిర్వచనమూ, స్థానమూ ఇవ్వగలడనే తలంపుతో మాలవ్యాజీ వారిని, అధ్యక్ష స్థానంలో నిలిపి ఆ బొంబాయి సమావేశానికి ప్రత్యేకత కలిగించారు. + +నిజంగా ఆయన హృదయాంతరాళంలో శంకరన్‌నాయర్ వల్ల కార్యసాధనం అవుతుందనే నమ్మిక ఉంది. కాని గాంధీ విధానాలకు శంకరన్‌నాయరు ప్రబల విరోధి అన్నమాట మాలవ్యాగారు విస్మరించి ఉండవచ్చును. గాంధీగారి విధానాలనీ, కాంగ్రెసు చర్యలనూ ఖండించి, బ్రిటిషువారి యందు తనకున్న గౌరవాభిమానాలనూ, విశ్వాసాన్నీ రుజువు పరచుకోవచ్చుననే ఆలోచనతో శంకరన్‌నాయరు ఆ అధ్యక్ష స్థానానికి అంగీకరించాడు. అ సమావేశంలో గాంధీగారూ ఉపన్యసించారు. + +సర్ శంకరన్‌నాయరు ఉపన్యసిస్తూ, ఉపన్యాసం మధ్యలో ఉద్రేకపూరితుడయి, తన అధ్యక్ష స్థానం విడిచి, నిరసన సూచకంగా సభా మండపాన్ని వదలి, ఆచార విరుద్దంగా బైటకు వెళ్ళిపోయాడు. ఆ అవేశంలో తన టోపీని అక్కడ వదలి, ఇంకొకరి టోపీని నెత్తిన పెట్టుకొని బైటకు నడిచాడు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0226.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0226.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4e07b794f1ea2a144f86a41de15e3f4aec3600d6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0226.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +విరమించినవారే, ఆయన వేలాది జనులముందు నిలబడి ఉపన్యసిస్తూన్న సమయంలో, వరుమానాలూ, ఖర్చులూ, ఆర్ధిక అవసరాలు మున్నగు విషయాల ప్రసక్తి వస్తే, కాగితాలతోటీ, కలాలతోటీ నిమిత్తం లేకుండానే పెద్ద పెద్ద ఆర్థిక వేత్తలను మించి మాట్లాడగలశక్తి ఆయనకుంది. వారూ, వెంకటప్పయ్య పంతులుగారూ కలసి దేశస్వాతంత్ర్యానికి అవసరమయిన యే త్యాగానికయినా సంసిద్దు లయ్యారు. + +గాంధీగారూ, సర్దార్ వల్లబాయ్ పటేలుగారూ బార్డోలీలోనే పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమం ప్రారంభించాలని నిశ్చయించుకున్న సందర్భంలో సీతారామశాస్త్రిగారూ, వెంకటప్పయ్య పంతులుగారూ కలిసి అట్టి పన్నుల నిరాకరణ గుంటూరులోనే గాక, ఆంధ్రరాష్ట్రపు టన్ని జిల్లాలలోనూ ఆరంభించడానికి కుతూహలం చూపించారు.కాని వారి ఉత్సాహంలో, అటువంటి ఉద్యమాన్ని అణగద్రొక్కడానికి ప్రభుత్వం తీసుకునే తీవ్ర చర్యలకు కృషీవలు లందరూ తట్టుకుని నిలబడగలరా అన్న విషయాన్ని బాగుగా ఆలోచించి ఉండిఉండరు. పన్నుల నిరాకరణ ఉధ్యమపు పర్యవసానాలన్నీ క్షుణ్ణంగా ఎరిగివున్న మహాత్ముడుమాత్రం, తమశక్తినీ బలాన్నీ పూర్తిగా అవగాహన చేసుకోకుండా ఉద్యమంలోనికి దిగవద్దని హెచ్చరిస్తూ, ప్రజలలో ఉండే విశ్వాసాన్నీ శక్తినీ కూడా గమనించవలసిందని ఆదేశించారు. + +అప్పట్లో నేనూ కార్యనిర్వాహక వర్గ సభ్యుడనే అయి ఉన్నా నాతోకూడా సంప్రతించకుండా, వా రుభయులూ ఉద్యమాన్ని ప్రారంభించారు. ఇట్టి పరిస్థితులలో ఆరంభమయిన ఉద్యమం విద్యుత్‌వేగంతో జిల్లా అంతటా ప్రాకిపోయింది. ఉన్నవ లక్ష్మీనారాయణగారు పల్నాడు ప్రాంతపు అటవికశాఖ పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమంగా తమ స్వంత పర్యవేక్షణ క్రింద ప్రారంభించారు. రైతులందరూ ఈ పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమానికి శతవిధాల స్వాగతం చెప్పారు. స్వరాజ్యం వచ్చేస్తోంది, పన్నులు చెల్లించకుండానే హాయిగా మనం జీవించగలం అనే వా రూహించారు. రివెన్యూ అధికారులు ప్రజల వద్దనుంచీ, రైతుల వద్దనుంచీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0227.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0227.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d40c9d1e67c4c7baad52faed0f53f99b70804512 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0227.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఏవిధమైన పన్నులూ వసూలు చేయలేని స్థితికి వచ్చేసరికి పరిస్థితులు విషమించాయి. గుంటూరు నాయకులంతా బాపట్ల తాలూకా పెదనందిపాడు ఫిర్కాకు చెందిన సుమారు నూరు గ్రామాలలో ఈ పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమాన్ని ముమ్మరంగా సాగించే కృషిలో నిమగ్నులయ్యారు. గుంటూరు జిల్లాలోని అనేక గ్రామాలకు చెందిన గ్రామోద్యోగులందరూ (మునసబు, కరణం, వెట్టివాళ్ళు వగైరా) రాజినామాలిచ్చి ఈ ఉధ్యమంలో సహకరించారు. ఉధ్యమం ఘనవిజయం సాధించింది. రివెన్యూ డిపార్టుమెంటు ఉద్యోగుల జీతాలకు సరిపడినంత ధనం కూడా పన్నుల రూపంగా వసూలు కాలేదు. కలక్టరుగారి ప్రయత్నాలన్నీ వృధా అయ్యాయి. + +ఇప్పుడుప్రభుత్వం వారికి సలహాదారుగా పనిచేస్తూన్న రూథర్‌ఫర్డ్ అప్పుడు స్పెషల్ డ్యూటీమీద, పన్నుల వసూలు నిమిత్తం ఆ జిల్లాకు ప్రత్యేకంగా పోస్టు అయ్యాడు. ఆయన చాలా ప్రతిభావంతుడే. అయితేనేం. పన్నుల వసూళ్ళ విషయంలో ఆయన చాకచక్యం అంతా బూడిదలో పోసిన పన్నీరులా నిరుపయోగమయింది, ఆయన ఒక పెద్ద మెషన్‌గన్ తీసుకవచ్చి పెదనందిపాడు ఫిర్కా మధ్యగా స్థాపించాడు. పన్నులు యివ్వకపోతే ఆ ప్రాంతం అంతా భస్మీపటలం అవుతుందనే భీతికొద్దీ ప్రజలు పన్నులు యిస్తారని ఆయన భావించాడు. ప్రభుత్వం వారి శక్తి సామర్థ్యాలను ప్రజలు గ్రహించగలరనే దృష్టితో, మిలటరీని పిలిపించి ఆ గ్రామాలలో మార్చి చేయించాడు. ఎరెస్టు, లాఠీ ఛార్జీలూ విరివిగా జరిపించి, ఆ రీతిగా ప్రజాహింస సాగించాడు. + +రాబోవు విషమ పరిణామాలను ఊహించి, ప్రభుత్వంవారు పెట్టబొయ్యే బాధలను ప్రజలు తట్టుకోలేరేమోననే భావనతో, పరిస్థితులను పరిశీలించి, రిపోర్టు చేయవలసినదిగా కోరుతూ ప్రదేశ కాంగ్రెసు కమిటీవారు ఒక ఉపసంఘాన్ని నియమించారు. ఆ ఉపసంఘ సభ్యునిగా నేనూ, కాశీనాథుని నాగేశ్వరరావు పంతులు, దాట్ల నారాయణరాజుగార్లతో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0229.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0229.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8cf6d0825b9d3911dd2fe6e1ed862f755e939a12 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0229.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +క్లిష్ట సమయంలో గుంటూరులో ప్రారంభింపబడిన యీ పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమం గాంధీగారి అభిప్రాయానికి భిన్నంగా ఆరంభింప బడ్డది అంటూ డాక్టరు భోగరాజు పట్టాభి సీతారామయ్యగారిచే వ్రాయబడిన ఉత్తరం ఒకటి "జన్మభూమి" పత్రిక ప్రచురించింది. దరిమిలా "సర్" కూడా అయిన థామస్ రూథర్ ఫర్డ్ యీ "జన్మభూమి" ప్రతులను విరివిగా కొని, జిల్లా కేంద్ర స్థానాలలో పెక్కుచోట్ల తానే స్వయంగా ఆ కాపీలను పంచిపెట్టడం ఆరంభించాడు. + +ఈ పరిస్థితుల నన్నింటిని గమనించే మేము ఉద్యమ విరమణకి సలహా యిచ్చాం. మా ఉపసంఘపు రిపోర్టు ఆధారంగా, ప్రదేశ కాంగ్రెసువారు ఉద్యమాన్ని విరమించి పన్నులను ఇచ్చివేయవలసిన దంటూ ఆదేశించారు. అంతే, వారం రోజులు తిరక్కుండానే కొన్ని లక్షల రూపాయలు పన్నుల రూపేణా పూర్తిగా ట్రజరీలలో జమ కట్ట బడింది. + +ఇటువంటి క్లిష్ట పరిస్థితులలో ఉద్యమం ద్రవించి స్రవించి పోయినా, పరిపాలకులకు మాత్రం అది ఒక కనువిప్పే అయింది. ఈ ఉద్యమం సాగింది నాలుగు మాసాలే అయినా, అ నాలుగు మాసాలలోనే , అనాటి గవర్నర్ విల్లింగ్‌డన్ గారికీ, వై స్రాయిగారికీ, బ్రిటిషు కాబినెట్ వారికికూడా పన్నుల నిరాకరణ అన్నది ఎటువంటి పరిణామాలను కలుగజేస్తుందో అర్థం అయింది. ఉద్యోగ విరమణ అనంతరం లార్డ్ విల్లింగ్‌డన్ రెండుమూడు సందర్భాలలో, గుంటూరు పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమం యేవిధంగా బ్రిటిషు రాజ్యాంగం విధానాన్ని పునాదులతో సహా కదలించి వేసిందో పబ్లిక్‌గా ఉద్ఘాటించారు. + +ప్రభుత్వం వారి క్రూరాతి క్రూర విధానాలతో ప్రజానీకం నైతికంగా పతనం కాకముందే మేము తీసుకున్న చర్య సాఫల్యాన్ని సాధించినా, తిరిగి ప్రజలలో శాంతి భద్రతలు నెలకొల్పబడే పర్యంతమూ మేము ఎంతో ఆత్రుతతో సంచరించాము. ఉద్యమం అప్పట్లో విర \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0230.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0230.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..caec7e3ad7874ab0acf571ae2d3ca0c1fd54eb9e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0230.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మింపజేయకుండా అల్లాగే సాగించిఉంటే, అధికారులు అవలంబించిన దమన విధానం ఫలితంగా ప్రజలలో నిరుత్సాహం బయలుదేరి, నైతిక పతనం జరిగిఉంటే, తిరిగి వారిని ఉత్తేజపరచి దారిలో పెట్టడానికి యుగాలే పట్టేది. సకాలంలో ఉధ్యమ విరమణజేసి ప్రజలలో ఐక్యాన్నీ, జాతీయ భావాన్నీ మంచి స్థాయిలో నిలబెట్టి గలిగిన కారణాన్నే, 1923 వ సంవత్సరంలో శాసన ధిక్కార సంఘం (Civil Disobedience) వారి రాక సందర్భంలో జారీ చేయబడిన 144 వ సెక్షన్ ఉల్లంఘన జరగడమూ, సుమారు మూడువందలమంది వరకూ నిర్బందింప బడడమూ జరిగింది. + +ఈ పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమ విరమణ జరిగిన పెక్కు సంవత్సరాల అనంతరం లార్డ్ విల్లింగ్‌డన్ గుంటూరు సందర్శించడం జరిగింది. గుంటూరు వాస్తవ్యులు ఉత్సాహంగానే తనను ఆహ్వానిస్తారని అనుకున్నట్లున్నాడు, పాపం! మూయబడిన తలుపులూ, ఖాళీ వీథులూ మాత్రమే ఆయన్ని ఆహ్వానించాయి. విరమణ, లొంగుపాటు అన్నవి ఓటమికి చిహ్నాలుకావు. నిజానికి సకాలంలో తీసుకున్న చర్య లొంగు బాటుకే దారితీసినా, అది ప్రజలలో నూతన చైతన్యాన్నీ, బలాన్నీ, ఉద్రేకాన్ని కలుగజెయ్యడానికి ఎంతయినా ఉపకరిస్తుంది. గుంటూరు పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమమూ, విరమణా పై సత్యాన్నే చాటాయి. నిర్మాణ కార్యక్రమ ఫలితంగా, ప్రత్యామ్నాయ పరిపాలనా విధానానికి ప్రజలు సిద్ధపడ గలిగిననాడు ఎటువంటి ఉద్యమం అయినా ఘనవిజయాన్ని సాధిస్తుంది. పన్నుల నిరాకరణ, ఆస్తుల జప్తులూ, వేలాలూ మున్నగు లావాదేవీలకు దారి తీస్తుంది. అందువలన శిక్షాస్మృతులను ఉల్లంఘించి జైళ్ళకు వెళ్ళడం సులభం. 1921 లో ప్రభుత్వం వారు తీసుకున్న విపరీత చర్యల ఫలితంగా నిర్మాణ కార్యక్రమం ఆగిపోయి ఉండకపోతే దేశం ఎన్నో విధాల ముందడుగువేసి ఉత్పన్నం కాబోయే పరిస్థితులకు సిద్ధపడే ఉండేది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0231.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0231.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..763633b984d7747c1fadb47a8c1c4d3e49c23fc1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0231.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నాగపూరు కాంగ్రెసులో ఆమోదింపబడిన ప్రతిపాదనల కారణంగానే కేరళ రాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు సంఘంకూడా ఉద్భవించింది. ఆ కాంగ్రెసుచే ఆమోదింపబడిన మొదటి కాంగ్రెసు సంఘం ఆంధ్ర రాష్ట్రానికి సంబంధించిన దన్న సంగతి చదువరులకు తెలిసినదే. కేరళ రాష్ట్రీయ ప్రథమ కాంగ్రెసు సమావేశం ఒట్టపాలియంలో జరిగింది. మలయాళ మిత్రులు నన్ను అ సమావేశానికి అధ్యక్షత వహించవలసినదని కోరారు. జార్జి జోసాఫ్ ఇంకొకచోట అధ్యక్షత వహించవలసి వచ్చింది. అప్పటికి మలయాళదేశం కూడా చాలా ఉత్తేజపూరితంగానే తయారయింది. గాంధీగారి ముందడుగులో కేరళ రాష్ట్రీయ నాయకుల, సేవకుల శక్తి బాగా పుంజుకుంది. ఖిలాఫత్ ఉధ్యమానికి, స్వరాజ్యోద్యమానికి సన్నిహిత సంబంధం సమకూరడాన్ని, ఆ రోజులలో హిందూ-మహమ్మదీయ మైత్రి తారస్థాయి నందుకుంది. మలయాళ దేశపు అన్ని ప్రాంతాలనుండి ఆ సమావేశానికి ప్రతినిధులు వచ్చారు. ఈ రాజకీయ సమరంలో మలయాళ స్త్రీలు బాగా ముందంజ వేశారు. ఏ దృక్పథంనుంచి చూసినా యీ సమావేశం విజయవంతమయిందనే చెప్పాలి. హిందూ-మహమ్మదీయ సఖ్య సాధనకు సంబంధించిన ఫలితాలు మిన్నుముట్టాయి. + +1921-22 సంవత్సరాలలో ఖాదీ ఉద్యమం బాగా సాగించగలిగిన జిల్లాలో మలబారు ఒకటి. అప్పట్లో హిచ్‌కాక్ అనే ఆయన అక్కడ జిల్లా పోలీసు సూపరింటెండెంటుగా వుండేవాడు. తాను ఆ జిల్లాలో ఉన్నంత కాలమూ అక్కడ రాజకీయ చైతన్యం తల ఎత్త కూడదనేదే ఆయన వాంఛ. మాప్లాల పరిస్థితి కదిపితే రాజుకునేటట్లుగా ఉండడాన్నే ఎక్కడ ఏవిధంగా కొంపలంటుకుంటాయో అన్న భీతికూడా ఆయనకు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0232.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0232.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..df7ea5f2d6c3f414562d91f6682c64467c8fe35c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0232.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఉండేది. మలయాళదేశంలో ముప్పయి సంవత్సరాల కొకసారి విప్లవ జ్వాలలు ప్రజ్వరిల్లడం పరిపాటి అయింది. ఏదెల్లా ఉన్నా మలబారు జిల్లాలో జరిగిన మొట్టమొదటి కాంగ్రెసు సమావేశం ఫలప్రదంకావడం ఆయన సహించలేక పోయాడు. + +నేను ఒట్ట పాలియం జేరేసరికి, ఏదో విధంగా పోలీసువారు ఆ సమావేశం జరక్కుండా అడ్డగిస్తారనే భావం నా మనస్సులో నాటుకుంది. కాని అటువంటిదేమీ జరుగలేదు. సమావేశం ముగిసే లోపల ఏదో విధంగా శాంతిని భగ్నం చెయ్యడానికి కొందరు వ్యక్తులు నియమింపబడ్డారు. "స్వరాజ్య" పత్రికా సంపాదకీయవర్గానికి చెందిన అబ్దుల్ హమీద్‌ఖాన్ నాతోపాటు పై సమావేశంలో పాల్గొన్నాడు. హమీద్ ఖాన్ దరిమిలా చెన్నపట్టణంలో ముస్లింలీగు నాయకుడు కూడా అయ్యాడు. అ సమావేశం సాంతం అయ్యే లోపల మేము తలచినట్లుగా ఏ సంఘటనా జరక్కపోవడం మా కందరికీ ఆనందం కలిగించింది. + +కాని సాయంత్రపు సమావేశం ముగిసే లోపల కొన్ని చిన్న చిన్న సంఘటనలు జరిగాయి. ఆ గ్రామంలో సంచరిస్తూ ఉన్న హిందూ-మహమ్మదీయ కాంగ్రెసు పక్షీయుల్ని కొందరు దుండగులు అల్లరి పెట్టడమూ, కొట్టడమూ జరిగింది. గ్రాడ్యుయేటూ, లా కాలేజీ లెక్చెరరు పి. గోవిందమేనోన్ అల్లుడూ, పెద్ద మనిషి అయిన శ్రీరామున్నీ మేనోన్ అనే ఆయన ఆ సమయంలో మెయిన్ రోడ్డు గుండా హమీద్‌ఖాన్‌తో కలిసి వెడుతున్నాడు. కాన్పరెన్స్ కాలంలో శాంతిని కాపాడడం కోసం అంటూ మల్లపురం నుంచి కొందరు పోలీసువారు ఒట్టపాలియంకు రావింపబడ్డారు. కొందరు పోలీసువారు రామున్నీ మేనోన్‌నీ, హమీద్‌ఖాన్‌నీ ఆపుజేసి, అడ్డదిడ్డపు అసభ్య ప్రశ్నలు వేశారు. అబ్దుల్ హమీద్‌ఖాన్ తాత్వికంగా చాలా గొప్పవాడు. రామున్నీ మేనోన్ మూర్తీభవించిన సాధుసజ్జనుడు. పోలీసువారు కొన్ని ప్రశ్నలు వేశాక రామున్నీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0235.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0235.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c0f0446376c0f3a283dd35fa76e41165eb7d498b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0235.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సమావేశం పూర్తి కాగానే విచారణ ప్రారంభించాం. ఒట్ట పాలియం వదిలే లోపల సేకరించగల సాక్ష్యాన్నంతా పూర్తిగా రికార్డు చేశాము. విచారణ అనంతరం రిపోర్టు వ్రాశాము. ఆ జిల్లాలో డి.యస్.పి.గాపనిచేస్తూ ఉన్న హిచ్‌కాక్కే, ఆ రోజున కాంగ్రెసు వారిపై జరుపబడిన చర్యల కన్నింటికి పూర్తిగా బాధ్యుడనే నిర్ణయానికి వచ్చాము. + +కమిటీ మెంబర్ల మందరమూ ఆ రిపోర్టుమీద సంతకాలు చేశాము. ప్రచురణార్థం దానిని చెన్నపట్న మందలి "హిందూ" పత్రిక వారికిచ్చాము. మా రిపోర్టూ, అందలి అంశాలూ దేశంలో బాగా అలజడిని కలుగజేశాయి. కాంగ్రెసువారిని కొట్టింది పోలీసులే. వారు అలా కొట్టడానికి పోలీసు డిస్ట్రిక్టు సూపరింటెండెంటు (D.S.P)గారి ప్రోద్బలమే కారణమనీ, ఆయన పరోక్ష చర్యల మూలంగానే యీ సంఘటనలూ, పోలీసు చర్యలూ జరిగాయని మా రిపోర్టులో ఉంది. + +తర్వాత కొంతకాలానికి హిచ్‌కాక్ నాకూ, తదితర కమిటీ సభ్యులకూ, మారిపోర్టులో తనపై వ్రాసిన పరువు నష్టపు వాక్యాలు తొలగించవలసినదనీ, తొలగించని పక్షంలో పరువునష్టం దావా మాపై వేయబడునని ఇప్పించిన లాయరు నోటీసు మా కందింది. నోటీసు మాకందిన అనంతరమే మా రిపోర్టు కాపీ ఒక దానిని గాంధీగారికి పంపించడం జరిగింది. నోటీసు ప్రకారం మా పై తీసుకొనదలచిన చర్యకు ఎదురు చూస్తున్నామని నేను వారికి జవాబు వ్రాశాను. సత్య గోవుల లాంటి కాంగ్రెసు వారిని తన ప్రోత్సాహంతో పోలీసువారు కొట్టారంటూ మా రిపోర్టులో వ్రాసి, తనపై అనవసరంగా నిందమోపి తనకు పరువు నష్టం కలుగజేసిన కారణంగా, మేము పరువు నష్టం క్రింద ముప్పదివేల రూపాయలు యివ్వవలసి ఉంటుందని, కాలికట్ సబ్ కోర్టులో హిచ్‌కాక్ మాపై దావా వేశాడు. చట్ట రీత్యా తన దావా చెల్లదంటూ నేను వ్రాసిన లిఖిత వాజ్మూలాన్ని పరిశీలనార్థం గాంధీగారికి పంపించాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0236.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0236.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9494fd59c2037eb0dfe1058d4d0e03f36a412402 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0236.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నేను వ్రాసిన స్టేటుమెంటు చాలా చిన్నదే. అందులో చట్ట బద్ధ మయిన మెలికలున్నాయి (Legal Pleas). నేను వ్రాసిన డ్రాఫ్ట్ మేద గాంధీగారు రెండు అడ్డ గీతలుగీసి "ఇది చట్టాన్ని అనుసరించి తీసుకో దలచిన రక్షణ చర్య. ఇటువంటి రక్షణ చర్యలకు నేను అంగీకరించను. ఆ కోర్టువారికి యీ కేసు విచారణ చెయ్యడానికి హక్కు ఉందో లేదో మాత్రమే చూచుకోండి" అంటూ వ్రాసి నా కాగితాలు నాకు త్రిప్పి పంపించి వేశారు. నాగపూర్ కాంగ్రెసులో నిర్ణయించుకున్న త్రివిధ బహిష్కరణ కార్యక్రమానికి అనుగుణంగానే, గాంధీగారు నా కాగితం మీద వ్రాసిన సూచన ఉంది. ఈ విషయం మొదట్లో నాకు గుర్తుకు రాలేదు. నిజానికి గాంధీగారే కదా కాంగ్రెసుకు కర్త, భర్త అన్నీను. అందుకనే ఆయన అభిప్రాయాన్ని కోరుతూ నా కాగితాలు ఆయనకు పంపించాను. గాంధీగారి అభిప్రాయంతో నేనూ ఏకీభవించాను. "నాకు సంబందించినవరకూ ఈ కేసు విచారణ చెయ్యడానికి మీకు అధికారం లే" దంటూ వ్రాయబడిన స్టేట్‌మెంట్ మాత్రమే నేను దాఖలు చేశాను. రెండవ ప్రతివాది అయిన ఎల్.ఐ.సుబ్బరామయ్య కాంగ్రెసు సభ్యుడు కాదు గదా! తాను కాంగ్రెసు నియమావళికి బద్దుడను అంటూ ఎప్పుడూ యే విధంగానూ కాంగ్రెసులో జేరని వ్యక్తి ఆయన. అందువలన లా పాయింట్లు ఆధారంగా, దావా చెల్లదంటూ ఆయన వాదన తీసుకువచ్చాడు. సుబ్బరామయ్యగారి వాదన కారణంగా ఆయనకు సంబంధించి నంతవరకూ దావా విచారణ జరిగింది. హిచ్‌కాక్ కు అనుకూలంగా దావా డిక్రీ అయింది. + +క్రింది కోర్టువారి తీర్పు న్యాయమయినదీ, చట్టబద్దమయినదీ కాదంటూ సుబ్బరామయ్యగారు హైకోర్టులో అప్పీలు చేశారు. నాప్రాక్టీసు ముమ్మరంగా సాగే రోజులలో నా సహచరుడుగా ఉంటూ ఉండే కీ.శే.టి.ఆర్.రామచంద్రయ్యరు, సుబ్బరామయ్యగారి ప్లీడరు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0238.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0238.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d5a3bc02cb35b9bf065c17671492aebc8ccda73 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0238.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మలబారుకు సంబంధించిన ఇంకో ముఖ్యమయిన ఉదంతం 1921 నాటి మాప్లా తిరుగుబాటు. ఒట్ట పాలియం సమావేశ సందర్భంలో హిచ్‌కాక్‌ను గురించీ, ఆయన విధానాలను గురించీ ఉద్ఘాటించి ఉన్నాను. నిజానికి ఒట్టపాలియం సమావేశం జరిగిన రోజులలోనే మాప్లా తిరుగుబాటు జరిగి ఉండవలసింది. కాని అప్పట్లో మేమందరమూ కలిసి కట్టుగా అవలంబించిన పద్దతులూ, తీసుకున్న అవశ్యక చర్యలూ, జాగ్రత్తలూ మున్నగునవన్నీ ఆనాటి వాతావరణాన్ని ప్రశాంతంగా ఉంచడానికి సహాయపడ్డాయి. అ కారణంచేత అప్పట్లో ఏవిధమయిన అల్లర్లూ ఉత్పన్నం కాకుండా చూడగలిగాము. + +కొంతకాలం తర్వాత కాంగ్రెస్, ఖిలాఫత్ ఉద్యమ ప్రచారాలు ముమ్మరమయి హిందువుల, మహమ్మదీయుల దృష్టిని ఆకట్టే సమయంలో, ఎల్లాగయినా ఈ ఉద్యమాలను త్రోసి రాజనాలనే ఉద్దేశం హిచ్ కాక్ బుర్రలో ప్రవేశించింది. ఈ ఆలోచనలో హిచ్ కాక్ తీసుకున్న ప్రప్రథమ సత్వర చర్య 144 వ సెక్షను ప్రకారం ఆంక్షలు విధించడం. కీర్తిశేషులయిన మౌలానా యాకుబ్ హుస్సేన్, కె.మాధవన్‌నాయర్ల కూ, ఇంకొక ప్రఖ్యాత న్యాయవాది గోపాలన్ మేనోన్‌కూ, మొహిద్దీన్ కోయాకు ఆ 144 వ సెక్షన్ కింద విధింపబడ్డ ఆంక్ష ప్రకారం, వారు మలయాళ దేశమందలి ఇతర ప్రాంతాలకు వెళ్ళరాదంటూ ఆర్డర్లు జారీచేశాడు. వారు నలుగురూ కూడా ఆ ఆంక్షను ఉల్లంఘించి, తలో ఆరుమాసాల జైలు శిక్షకు లోనవడమూ జరిగింది. ఈ నిర్బంధాలూ, శిక్షలూ అన్నవి మలబారులోని కాంగ్రెస్ ఉద్యమానికి దోహదాన్ని ఇచ్చాయి. + +నాకూ, మలబారుకూ ఉన్న సంబంధాలు కాలం గడచిన కొద్దీ ఇంకా ఇంకా సన్నిహితం అయ్యాయి. ఇన్ని సంవత్సరాల తర్వాత ఇప్పుడు ఆ 1921-22 సంవత్సరాలలో నేను మలబారులో ఏ ఏతావులలో, ఏయే సభలలో పాల్గొని ఉపన్యసించానో చెప్పడం దుర్లభమే, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0239.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0239.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0bdb6dcb356c50598d6f275f956bd04e2f4cb4c0 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0239.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +డిక్షను లేదంటూ వాదించిన నా విధానమూ, తన్ను తాను డిపెండ్ చేసుకుంటూ క్రింది కోర్టులో సుబ్బరామయ్య తీసుకువచ్చిన తికమకలూ, హైకోర్టులో తీసుకురాబడ్డ అబద్ధపు అడ్డంకులూ, మున్నగువన్నీ హిచ్‌కాక్‌కు బాగా అవగాహన అయిఉండాలి. క్రిందికోర్టులోనూ, హైకోర్టులోనూ తన పక్షాన్నే ఇవ్వబడిన తీర్పూ, నాజ్యూరిస్ డీక్షన్ అభ్యంతరమూ గమనించకుండా, నాపైన డిక్రి అమలుపరచడానికి హిచ్‌కాక్ ఎప్పుడూ ప్రయత్నించలేదు. డిక్రీ హోల్డరు తన చేతులతోనే డిక్రీని చంపుకున్నాడన్నమాట. సుబ్బరామయ్యమీద డిక్రీ అమలు జరిగిందో లేదో, దాని గతి యేమయిందో తెలుసుకోవడానికి నేనెప్పుడూ ప్రయత్నించలేదు. ఏదో అయిఉంటుంది, ఏమయితే మన కెందుకు అనే భావమే ఆ డిక్రీ విషయంలో నాకు కలిగింది. ఏది ఏమయినా జీవితంలో ఇది ఒక మంచి అనుభవం + +సహాయనిరాకరణ ఉధ్యమ ప్రారంభదశలో గాంధీగా రిచ్చిన ఒక ఉపన్యాసంలో, పై ఉదంతాన్ని పేర్కొంటూ, అ సందర్భంలో ఆయన, నాకు, సలహారూపంగా సివిలు కోర్టులలో పెట్ట తగ్గ వాదనావిధానాన్ని సూచించానని చెప్పారు. అంటే ఈ కోర్టులలో నాకు నమ్మకం లేదు. ఈ కేసు విచారించడానికి ఈ కోర్టువారికి హక్కు లేదు మున్నగు నినాదాలన్నమాట! ఆ సందర్భంలో ఆయన త్రివిధ బహిష్కరణ అంటే యేమిటో చెబుతూ, సహాయ నిరాకరణ వాదులపై ఏవేని కేసులు కోర్టులలో మోపబడినప్పుడు, కాంగ్రెసువారు అవలంబింప వలసిన విధానానికి ఉదాహరణగా, ఆనాటి కేసూ, తానిచ్చిన సలహా ఆ సందర్భంలో ఉటకించారన్నమాట! ఈ ఉదంతాన్ని గాంధీగారు తమ ఉపన్యాసంలో చెపుతూన్న సందర్భంలో నా ప్రక్కనే నిలిచిఉన్న వల్లభాయ్ పటేల్‌గారు, "ఏమిటి నిన్నుగురించి అంటున్నారు" అంటూ అతి మెల్లిగా, రహస్యంగా అడిగారు. ఇట్టి ఉదంతాల కారణంగానే గాంధీగారికి సన్నిహితుడ నవడమూ, 1922 లో ఆయన అరెస్టయి నిర్బంధింపబడే వరకూ ఆయన్ని వెన్నంటి ఉండడమూ సంభవించాయి. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0240.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0240.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..01514dcf2126560f382428c56a31d1ad6a417de2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0240.txt @@ -0,0 +1 @@ +(ఈ పేజీ వ్రాయబడి ఉన్నది) \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0244.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0244.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..688714a3a6a9920758dc2697a114967e46f5cb24 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0244.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +దగ్గరనుంచీ, కుమారుని వద్దనుంచీ కూడా మూడు టెలిగ్రాములు వచ్చాయి. కాని ఇంకా కొంతకాలం నాతో ఉండి, పరస్పరం సహకరించుకుందామనే అభిప్రాయం వెంకట్రామయ్యరు వెళ్ళడించాడు. + +తిరుగుబాటు పరిస్థినీ, మిలిటరీ చర్యలనూ బాగా ఆకళించుకుని ఉన్న ఆ ప్రాంతీయులు, మోటార్లు మున్నగునవి యేవీ రోడ్లమీద నడవడానికి వీలుకాని పరిస్థితిని కలుగజేయడానికి అవలంబించిన విధానాన్ని గ్రహించి, మేము ఒట్ట పాలియంనుంచి కాలికట్టుకు కాలినడకనే జేరాలని నిశ్చయించుకున్నాము. ఆ రోడ్డుదారిని కాలికట్టూ, ఒట్టపాలియం గ్రామాల మధ్య దూరం అరవై మైళ్లు. + +మేము ఉభయులమూ మరుసటి ఉదయాన్నే బయల్దేరాము. మాకు అచ్చటి విషమ పరిస్థితులు తెలియవు. కాలి నడకనే ఆ అరవది మైళ్ళు ప్రయాణం చెయాలంటే కలిగే ఇబ్బందులూ, ఆటంకా లేవీ మాకు తెలియవు. + +అల్లా బయల్దేరి ఒక అయిదు మైళ్ళు వెళ్ళేసరికి మాకు ఆ దారిని నడచి వెళ్ళడంలో ఎంత కష్టమున్నదో బోధపడింది. మాప్లాలలో చాలమంది మిలిటరీలో పనిచేసి రిటైరయినవా రున్నారు. వారు లోగడ యుద్ధాలలో విదేశాలలో కూడా పనిచేసి ఉండడంవల్ల వారికి మిలిటరీ విధానాలు కొన్ని తెలుసు. అందువల్ల వారు మున్ముందుగా రోడ్డు కిరుప్రక్కలా వుండే బాగా ఎదిగిన చెట్లనన్నింటినీ నరికి, వాటిని దారికి అడ్డంగా, అడ్డదిడ్డంగా పడేశారు. ఆ అరవై మైళ్ళ పొడుగునా చెట్లన్ని నరకబడి దారికి అల్లా అడ్డంగా పడవేయబడే ఉన్నాయి. ఆ దార్లన్నీ యే విధమయిన బళ్ళూ నడవడానికి వీలులేని పరిస్థితిలో ఉన్నాయి. అట్టి పరిస్థితులలో సాయంత్రం దాకా నడచినా ఇరవై మైళ్ళయినా వెళ్ళలేకపోయాం + +మేము "చెర్పల్‌చేరీ" గ్రామం చేరేసరికి సూర్యాస్తమయం అయింది. ఉభయులమూ ఖద్దరు దుస్తులలోనే ఉన్నాము. దారిలో తటస్థ పడిన వారందరూ మమ్మల్ని ముందుకు వెళ్ళకుండా ఆ రాత్రికి అక్కడే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0247.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0247.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..307441d47e52788f759568bbfe33f630b2edb81d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0247.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ప్రయత్నానికి ప్రతి ఫలంగా మిలిటరీ కోర్టువారు ఆయన్ని అరెస్టుచేసి, ద్వీపాంతరవాస శిక్ష విధించారు. + +హైకోర్టులో నా దగ్గిర జూనియర్‌గా పనిచేసిన శ్రీ కే.సి.కేశవమేనోన్ తన ప్రాణానికి తెగించి యెంతో సేవచేశాడు. అదృష్టవశాత్తూ ఆయన్ని అరెస్టు చేయలేదు. నేను కాలికట్టు చేరిన మూడోనాటికి కేశవమేనోన్ అక్కడికి వచ్చాడు. జరుగుతూన్న సంఘటనలను గురించి ఆయన వ్రాసిన ఒక రిపోర్టు టైపు కాగితాలు నా కిచ్చాడు. నారాయణమేనోన్ అరెస్టయిన కారణంగా ఆయన్ని నేను కలుసుకోలేక పోయాను. + +చాలామంది కాంగ్రెసువారు ఒక ప్రక్క మాప్లాల చేతులలోను, ఇంకొక ప్రక్క మిలిటరీవారి చేతులలోనూ ఎన్నో యిక్కట్లకు పాల్పడ్డారు. కాంగ్రెసుతో సంబంధం ఉన్నా లేకపోయినా అనేక హిందూ కుటుంబాలవారు, ఆ విప్లవ ప్రాంతంనుంచి ప్రాణాలకు తెగించి సకుటుంబంగా పలాయనం చిత్తగించారు. + +ఈ పరిస్థితులలో కొన్ని వింత సంఘటనలు జరిగేవి. ఒక హిందువు మాప్లా వేషంతో ప్రాణాలని కాపాడుకో గలిగాడు. ఆయన ఒక లక్షాదికారి. ఒక మాప్లా గుంపు ఆయన ఇంటిమీద దాడిచేసింది. మాప్లా వేషంలో ఉన్న ఆ అసామి, యజమాను లందరూ పారిపోయారని, తాను ఆ యింటి నౌకర్ననీ, దాడి చెయ్యడానికి వచ్చిన ఆ గుంపుతో విన్నవించుకుని ప్రాణాలు దక్కించుకున్నాడు. కాని ఆయన్ని మిలిటరీ కోర్టువారు పట్టుకొని అరెస్టుచేసి మరణ దండన విధించారు. ఆయన మిలిటరీ వారితో తన మాప్లా నామాన్నే చెప్పాడు. ఆయన్ని మాప్లాగానే అరెస్టు చేశారు. మాప్లాగానే విచారించారు. మాప్లాగానే ఆయనకి మరణశిక్ష విధించారు. శిక్ష విధింపబడిన వెంటనే ఆయన ఈ కోర్టులలో న్యాయం జరగడం లేదనీ, తానూ మాప్లా కాదనీ, స్వప్రాణ రక్షాణార్థం మాప్లా వేషం వేసుకోవలసి వచ్చిందని గట్టిగా అరిచాడు. జడ్జీ ఆశ్చర్య చకితుడయ్యాడు. ఆచార ప్రకారం వెంటనే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0248.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0248.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a605de35f0bc011ed80a16a06ce924ab992b0994 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0248.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +అమలు జరుపబడే మరణ శిక్షను ఆపుచేశారు. ఆయన నిజంగా హిందువే అనే విషయం తేల్చుకోవడానికి విచారణ ఆరంభించారు. నిజం బయట పడ్డాక తాము విధించిన శిక్షను రద్దుపరచి ఆయన్ని విడుదల చేశారు. + +ఇది ఒక అపూర్వ సంఘటనే అయినప్పటికీ, మార్షల్ లా ప్రాంతంలో , ధనానికి, ప్రాణానికీ ఎటువంటి రక్షణ ఉంటుందో, వాటిని కాపాడుకోవడం ఎంత కష్టమో అర్థం అవుతుంది. అవి భయోత్పాతం స్వైర విహారం చేసిన గడ్డు దినాలు + +నా విచారణ సందర్బంలో అసలు ఈ విప్లవానికి మూలకారణం ఏమయి ఉంటుందని పరిశీలించాను. డి.యస్.పి. హిచ్‌కాక్‌తో ఏకీభవించిన ప్రభుత్వోద్యోగులంతా ఈ తిరుగుబాటుకు కారణం కాంగ్రెస్ ఖిలాఫత్ సంఘాలవారి చర్యలేనని నిరూపించే ప్రయత్నంలో ఉన్నారు. లోగడ ఒట్ట పాలియం సమావేశ సందర్భంలో, హిచ్ కాక్ అవలంబించిన విధానమూ, మా పై ఆయన వేసిన పరువు నష్టం దావా సంగతీ, యాకుబ్ హుస్సేన్ యం. కోయా, మాధవన్‌నాయరు, గోపాలన్ మేనోంగార్ల పై ఆయన విధించిన ఆంక్ష, ఆ 144 వ సెక్షను ఉల్లంఘించిన కారణంగా వారికి విధింపబడిన శిక్షా మున్నగు అంశాలన్ని లోగడ వివరించే ఉన్నాను. + +ఇటువంటి పరిస్థితులలో ఆంగ్లేయాధికార్లు, కాంగ్రెస్, ఖిలాఫత్ సంఘాలవారి కార్యక్రమాల కారణంగానే ఈ మాప్లా సంరంభం ఆరంభం అయిందని నమ్మడంలో ఆశ్చర్యం ఏమీలేదు. 1922లో జరిగిన ముల్తాన్ విప్లవ సందర్భంలోనూ, ఇప్పుడూ కూడా సత్యానికీ, అధికార్లచే ప్రచారం చేయబడ్డ కారణాలకూ ఎక్కడా సంబంధం లేదు. + +నా విచారణలో రికార్డయిన అంశాలనుబట్టి, హిందూ జమీందార్లకూ, మాప్లా రైతాంగానికి మధ్య కొన్ని తగాయిదాలు ఉత్పన్నం అయ్యాయన్న సంగతి తేలింది. మాప్లాల జీవనోపాది పొలాలమీదనే ఆధారపడి ఉంది. వారు రహితులుగానూ, పాలేర్లగానూ, బ్రతికేవారు. అప్పట్లో నేను సేకరించిన సమాచారాన్నిబట్టి తేలిన అంశం ఏమిటంటే, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0251.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0251.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c927d7c89563e5ad306b62ba8f35c16bd934019e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0251.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ప్రత్యేకమైన సూచనలు ఇవ్వబడ్డాయి. సత్యాహింసలకు సదాబద్దులం అనే ప్రమాణాన్ని ప్రతి స్వయం సేవకుడూ విధిగా తీసుకునేవాడు. + +1921 నాటి నిర్మాణాత్మక కార్యక్రమమూ, పిన్స్ ఆప్ వేల్స్ పర్యటన సందర్భంలో చూపించిన నిరసనాత్మక బహిష్కరణ విజయవంతం అవడానికి, యీ స్వయం సేవకులూ, వారి నిస్సార్థ నిరాడంబర సేవా, ఎంతగానో ఉపకరించాయి. + +అలాంటి ఉపయుక్త సంస్థని విచ్చిన్నం చెయ్యడం పొరపాటున్నది ఈనాడు మన కందరికీ అవగాహన అవుతోంది. మత సామరస్యం కొరవడిన కారణంగానూ, ప్రస్తుతం జరుగుతూన్న యుద్ధం* కారణంగానూ సంప్రాప్తమైన పరిస్థితులలో హిందూస్తాన్ సేవా దళంవారు ఎంతయినా సేవచేసి ఉండేవారు. బహుశా:వారు ఆనాడు ప్రభుత్వం వారికీ, కాంగ్రెసు వారికీ మధ్య ఉత్పన్నమైన చిక్కుల మూలంగా ఏర్పడిన ఎన్నో విపరీత పరిస్థితులను సవ్యంగా ఎదుర్కోగలిగేవారేమో కూడా. + +ఆంధ్ర దేశానికి సంబంధించి నంతవరకూ 1921 లో జరిగిన బ్రహ్మాండమయిన చరిత్రాత్మక సంఘటన ఇంకొకటి ఉంది. ఇది చాలా ముఖ్యమయినదీ, మరపురానిదీ. ఇది చీరాల పేరాల ఉదంతంగా బాగా ప్రసిద్ధి కెక్కింది. + +చీరాలగ్రామం గుంటూరుజిల్లా కోస్తా ప్రాంతంలోనిది. అక్కడ జననమంది పేరుగాంచిన యోధానుయోధుడు ఆంధ్రరత్న దుగ్గిరాల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0252.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0252.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..424b756265c7ca3560424e0f3a5d0a380a5c72cb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0252.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +గోపాలకృష్ణయ్య. ఆయన మాంచి స్పురద్రూపి, సత్యసంధుడూ, విద్వాంసుడూ కూడాను. ఆయన ఎడింబరో విశ్వవిద్యాలయంలో విద్యాభ్యాసం ముగించుకుని వచ్చిన తరువాత కొంతకాలం రాజమహేంద్రవరంలోని గవర్నమెంట్ ట్రెయినింగ్ కాలేజిలో ఆచార్యుడుగా ఉండేవాడు. + +ఈయన చాలా స్వతంత్ర భావాలు గల వ్యక్తి. అచ్చటి ప్రిన్సిపాల్ ఆర్.డబ్ల్యు. రాస్ దొరగారు చూపించిన నిరంకుశత్వానికి నిరసనగా తమ ఆచార్య పదవికి స్వస్తిచెప్పి, బందరు జాతీయ కళాశాలలో కొంతకాలం అధ్యాపకులుగా పనిచేశారు. తర్వాత పదవీ పరిత్యాగం చేసి దేశమాత పిలుపును ఆకర్షించి, ఆమె సేవలో నిమగ్నుడయ్యాడు. చీరాల దూరతీరాలలోని ఇసుక పర్రలలో రామనగర గ్రామ నిర్మాణానికి పూనుకున్నాడు. + +అసలు విషయం యేమిటంటే ఆ 1921 వ సంవత్సరంలో పానగలు రాజాగారి జస్టిస్‌పార్టి వర్గానికి, చీరాల ప్రజలకూ మధ్య పెద్ద యుద్ధమే ప్రారంభం అయింది. చీరాల-పేరాల పంచాయతీ యూనియన్‌ని పురపాలక సంఘంగా మార్చాలని మంత్రివర్గంవారి పట్టుదల. గోపాల కృష్ణయ్యగారి ఆధ్వర్య వాన దానిని పురపాలక సంఘంగా రూపొందించకుండా, ఎప్పటిలా యూనియన్ గానే ఉండనియ్యమని ప్రజలకోరిక. ప్రజల కోరికను మంత్రి మండలివారు మన్నించక పోవడంతో, ప్రజలకూ మంత్రివర్గం వారికీ మధ్య ఒక రకమయిన యుద్దమే ఆరంభం అయింది. + +ఇది చాలా విచిత్రమయిన యుద్దం. ఆంధ్రరత్న ప్రజలందరినీ కూడ గట్టుకొని, చీరాల ప్రాంతాన్ని మునిసిపాలిటీగా రూపొందిస్తే, ఆగ్రామాన్ని పూర్తిగా విసర్జించి, వేరే తావులకు వలసగా వెడలి పోతామని తెలియజేశాడు. ఇది నిజంగా చాలా బ్రహ్మాండమయిన ప్రయత్నం. చీరాల-పేరాల ప్రజలు పదిహేడువేల మందికి పైగా ఉన్నారు. వారందరినీ ఒకే త్రాటిమీద నిలబెట్టి, వారిచేత తరతరాలుగా వారు వుంటూ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0255.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0255.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4b6b827d472c7660f409ce2300fe9a72b8b5faa6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0255.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మంత్రివర్గంవారు చూపించిన జస్టిస్ అటువంటిది. వారు తమ పద్ధతి ప్రకారం చాలా క్రూరాతిక్రూరంగా ప్రవర్తించారు. + +అశ్రుత పూర్వ పరిస్థితులలో, ప్రజలకూ పరిపాలకులకూ మధ్య, ఈ సంఘర్షణ ఇల్లా ఒకటి రెండు సంవత్సరాలపాటు సాగింది. ఆ తర్వాత పాలకుల పట్టుదలకే ప్రజలు తల ఒగ్గవలసి వచ్చింది. ఇది అనుశ్రుతంగా వస్తూవున్న హైందవ దుర్బలతా పరిణామం. ఇంకా కొంత కాలం యీ పోరాటం ప్రజలు సాగించగలిగి ఉంటే, ప్రభుత్వంవారు కాళ్ళబేరానికి దిగికుండా ఉండగలిగేవారు కారు. ప్రజలలో రవ్వంత ఆత్మశక్తి లోపించిన కారణంగా విజయం సాధించలేకపోయారు. + +కాని చీరాల-పేరాల ఉదంతం మాత్రం గుంటూరు పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమంలాగే, హైందవ ఆత్మశక్తికి తార్కాణంగా నిలిచి పోయింది. జయం కనుచూపుమేర దూరంలో ఉంటూన్న సమయంలోనే, ప్రభుత్వంవారి బాధ్యతా రహితమైన మూర్ఖపు పట్టుదలవల్ల ప్రజలు ఇక్కట్ల పాలవడం తప్పలేదు. చీరాల-పేరాల యూనియన్ పరిపాలనను, స్వల్ప వ్యయంతో, ప్రజోపయోగకరంగా రూపొందిస్తామనీ, మునిసిపాలిటీగా మార్చని కారణంగా, ప్రజలకు ఏ విధమయిన కష్టనష్టములూ రానీయమనీ ఎన్ని విధాల హామీలు ఇచ్చి ఉన్నా, పరిపాలకులు వారి కోర్కెలను త్రోసిపుచ్చారన్నది పాలకుల పట్టుదలనీ, మూర్ఖతనే తెలియజేసింది. + +తమకు ఉపయోగకరమైన విధంగా తమ పురపాలక విధానాన్ని సవరించుకుని, పాలన సాగిస్తామని అంటే, ఆ ఉత్తమమైన కోర్కెను మన్నించడం తమ ప్రాథమిక కర్తవ్యమైనా పానగలు ప్రభుత్వంవారు పట్టుదలే ప్రధానంగా పెట్టుకుని, ప్రజలను ఇక్కట్ల పాలుచేయడ మన్నది మరవడానికి వీలులేని విపరీత సంఘటన. ఈ విషయంలో ప్రభుత్వంవారి మూర్ఖతే బయటపడింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0256.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0256.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..73c1a4542c0c2b94cd7e85389fd701e6530a3753 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0256.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +గాంధీగారికి జైలు ప్రాప్తించిన తరవాత, కలకత్తాలో జరిగిన అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘ సమావేశం * లో కాంగ్రెసు పేరిట రాజ్యాంగ చట్టాన్ని చేపట్టి ఎందుకు పరిపాలన సాగించకూడదు అన్న ప్రశ్న వచ్చింది. ఆ విషయమై తర్జన భర్జనలు చేసి, నిర్ణయం తరవాత జరుగనున్న గయా కాంగ్రెసుకి వదిలివేశారు. గాంధీగారు నాయకత్వం వహిస్తున్నంతకాలం రాజ్యాంగ చట్టాన్ని చేపట్టడం అన్న ప్రసక్తే రాలేదు. + +ఉద్యమనాయకుణ్ణి నిర్బంధించిన కొద్ది దినాలలోనే, సి.ఆర్.దాస్, మోతీలాల్‌నెహ్రూ గార్లను జైలునుంచి విడుదల చేశారు. వా రిరువురికీ గాంధీగారి పద్దతులపట్ల విముఖత ఏర్పడింది. లార్డ్ రీడింగ్ అందజేసిన రాజీ ప్రతిపాదనలకు గాంధీగారు ఒప్పుకోకపోవడమూ, చౌరీచౌరా ఉదంతం జరిగిన వెనువెంటనే గాంధీగారు ఉద్యమాన్ని విరమించడమూ అన్నవి ఈ విముఖతకు కారణాలు. సాధ్యమయినంత త్వరలో ఈ సహకార నిరాకరణ పద్దతికి స్వస్తి చెప్పాలని వారి తహతహ. + +మన నాయకుడు అరెస్టయిన వెంటనే కార్యక్రమంలో మార్పు తేవడమన్నది నాకు ఎంతమాత్రమూ ఇష్టంలేదు. ఎల్లాగయినా దాస్ గారిని ఒప్పించి, రాజ్యాంగాన్ని చేపట్టడం అనే పద్దతికి వారిని విముఖులుగా చేసితీరాలనే దృఢసంకల్పంతో, వారిని కలుసుకోడానికని నేను కలకత్తా వెళ్ళాను. ఆయన దాపరికం లేకుండా తమ మనస్సులో ఉన్నదంతా నాతో చెప్పారు. "నీవు సహకార నిరాకరణ పద్దతికే అంటిపెట్టుకుని ఉంటాననడం శుద్ధ మూర్ఖత. ఆయనకేమో ఆరేళ్ళు శిక్ష విధించారు. ఈ ఆరు సంవత్సరాలలోనూ ఏమి జరుగనుందో ఆ భగవంతునికే తెలి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0258.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0258.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5aa14fd4e6a26dad02c7b180e3ef40bb277a406f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0258.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +బడుతుందని వారు బావించారు. + +వీరు వేసిన పదకానికి శ్రీనివాసయ్యంగారు కొద్ది మార్పులను సూచించారు. లోగడ ఐర్లెండులో ఐరిషు రిపబ్లికన్ పార్టీవారు అవలంబించిన విధంగా కౌన్సిల్‌లో ప్రవేశించి, దాని కార్యక్రమాలకు హాజరు కాకుండా ఉంటే ప్రభుత్వ విధానాలు స్తంభిస్తాయన్నారు. కలకత్తాలో జరిగిన అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీ సమావేశం ఈ విషయాలన్నీ రాబోవు గయా కాంగ్రెసు నిర్ణయానికి వదిలెయ్యడానికి నిశ్చయించారు. + +1923 లో కార్యనిర్వాహక వర్గ సభ్యత్వానికి రాజీనామా ఇచ్చే వరకూ నేను రాజగోపాలాచారిగారితో బాటుగా "నో-చేంజరు" గానే ఉండేవాడిని. 1922 లో జరిగిన ముఖ్య కార్యక్రమం యేమిటని యీనాడు విలియా వేసుకుంటే, కాంగ్రెసులోని ఉభయపక్షాల వారమూ (నోచేంజ్, ప్రోచేంజ్) మా మా పక్షాలకు బలం చేకూర్చుకోవడానికి జరిపిన ప్రచారమేనని ఒప్పుకోక తప్పదు. + +దాస్-మోతిలాల్‌గార్లకు తమ విధానంపట్ల ప్రజలలో ఆచరణ అధికమవుతుందనే విశ్వాసం ఉంది. ఎందుకంటే-తమవిధాన ప్రకారం, చేయవలసిన త్యాగాలు అట్టే ఉండవు గనుక. నేనూ, రాజగోపాలాచారిగారూ మాత్రం వారి పదకానికి అంగీకరించలేక పోయాము. అందువల్ల గయా కాంగ్రెసు నాటికి ఉభయపక్షాలవారమూ రెడీ అంటే రెడీ, డీ అంటే డీ అనేటట్లుగానే ఉన్నాము. + +గయా కాంగ్రెసులో మాకే విజయం లభించింది, దాస్-మోతిలాల్‌గార్ల ప్రతిపాదనలు వీగిపోయాయి. వా రుభయులూ బహిరంగ సమావేశంలోనే ఆగ్రహావేశులయ్యారు. కార్యనిర్వాహక వర్గంనుండి వెంటనే వైదొలగుతామనీ, మొత్తం దేశం అంతా తిరిగి విశేష ప్రచారంజేసి, రాబోవు కాంగ్రెసునాటికి తమ భావలే ప్రజలంతా బల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0260.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0260.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..af5aecc3616a4bc429f532016ea59fe6a69dc7a9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0260.txt @@ -0,0 +1 @@ +నిజానికి దాస్-మోతిలాల్‌గార్లు చాలా ప్రజ్ఞావంతులు గనుకనే, మరుసటి నెల తిరక్కుండానే రాజగోపాలాచారిగారిని తమ ప్రక్కకు త్రిప్పి వేసుకుని, రెండు మాసాలపాటు త్రివిధ బహిష్కార ప్రచార విరమణకు, రెండవ కంటివానికి తెలియకుండా, సుముఖుణ్ణి చేసుకోగలిగారు. ఈ లోపున తాము దేశాన్నిచుట్టి, తమ ప్రచారాన్ని సాగించి దేశీయులను తమ ఉద్దేశాల కనుగుణంగా త్రిప్పుకోవడానికి అవకాశం ఉంటుందని వారు ఆశించారు. రెండు మాసముల వ్యవధిలో తమ ప్రచార బలంతో ప్రజలను తమ పక్షానికి త్రిప్పుకుని తమ వాదనలో ఉండేశక్తినీ, సత్యాన్నీ ప్రజల ముందు పెట్టలేకపోతే, తాము మనస్ఫూర్తిగా సహకార నిరాకరణ ఉద్యమానికే తమ శక్తిని ధారపోసి, గయా కాంగ్రెసువారు పున:పరిశీలనానంతరం అమలుపరచ నిశ్చయించుకున్న త్రివిధ బహిష్కార కార్యక్రమంతోటీ, గాంధీగారి రాజకీయ విధానం తోటీ సహకరించగలమని వారు ఒప్పందానికి రాగా, ఆచారిగారు 1-1-1923 నాటి తమ సుముఖ భావాన్ని 27-2-1923 నాటికి సులభంగా మార్చుకో గలిగారు. ఈ పెద్దమనిషి రెండు మాసాలలో మునిగిపోయేదేముందనే ధీమాతో, ఆ నాయకులకు ఆ అవకాశం కలిగించారు. పిబ్రవరి 27 వ తేదీని అలహాబాదులో అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీ మీటింగు జరిగే ముందు, కార్యనిర్వాహకవర్గం సమావేశమైంది. ఆ మీటింగుకు రాజగోపాలాచారిగారు ఆలస్యంగా వచ్చారు. ప్రవేశపెట్టబోయే తీర్మానం విషయంలో అభిప్రాయభేదాలు లేకుండా ఉండడానికి, పున:పరిశీలనార్థం దాస్-మోతిలాల్‌గార్లతో రాజగోపాలాచారిగారిని జతపరచడాన్ని పురస్కరించుకుని దాస్‌గారు, మోతీలాల్ గారు తమ పొగడ్తల ద్వారా త్రివిధ బహిష్కార కార్యక్రమాన్ని తాత్కాలికంగా విరమించాలనే తీర్మానాన్ని రాజగోపాలాచారిగారే ప్రతిపాదించేటట్లుగా చేయగలిగారు. ఈ తెరవెనుక భాగవతం నా కేమాత్రము తెలియనివ్వలేదు. రాజగోపాలాచారిగారు వచ్చి సభలో పాల్గొంటూ, తమకూ ప్రత్యర్థులకూ ఒక విధంగా రాజీ కుదిరందనీ, దానిమీదట రెండు మాసాలుపాటు త్రివిధ బహిష్కార కార్యక్రమాన్ని వాయిదా వేయాలనే ప్రతిపాదన తానే మహాసభలో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0263.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0263.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..71f6d60cf562ba6a55a04ca09c345b86bcf48048 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0263.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +లిస్తూ ఉంటే, చాలాచోట్ల ప్రజలు, ఏ పార్టీకి విరాళలిస్తే దేశానికి క్షేమం కలుగుతుందో నిర్ణయించుకోలేక, తాము యివ్వదలచిన విరాళాన్ని ఆ రెండు పార్టీలవారికీ సమంగా పంచి యిచ్చేవారు. + +సహకార నిరాకరణ విధానం దేశానికి ఎంతవరకూ ఉపకరించింది అన్న విషయాన్ని తేల్చడానికి నియోగింపబడిన "శాసనోల్లంఘన ఉధ్యమ విచారణ సంఘం" సత్యాగ్రహ విధానాన్ని విరమింపజేయడానికే ప్రాతిపదికగా ఏర్పాటయిందన్న నమ్మకం జనంలో బాగా నాటుకు పోయింది. ఆ సంఘ సభ్యుడుగా తనను కూడా ఎన్నుకున్నారని, రాజగోపాలాచారిగారు చాలా సంతోషించారు. సహాయ నిరాకరణ విధానానికి స్వస్తిచెప్పాలనే ఉద్దేశాన్ని కడుపులో పెట్టుకునే, రాష్ట్రాలవారిగా, ప్రజాభిప్రాయ సేకరణ కంటూ, ప్రయాణాలు సాగించారు. దాస్-మోతిలాల్ గారలు తమ పన్నుగడ మనస్సులో పెట్టుకునే, కార్యక్రమం సాగిస్తున్నారన్న సంగతి నేను గ్రహించాను. ఈ విషయంలో ప్రజాభిప్రాయం అవిచ్ఛిన్నంగానూ, ఏకగ్రీవంగానే ఉంది; వచ్చిన చిక్కల్లా నాయకుల మధ్య ఏర్పడిన స్వల్పమైన తగాదాలేనన్న విషయాన్ని రుజువు చెయ్యాలనే తలంపు నాకు గట్టిగా కలిగింది. + +ఆ సంఘంవారు, విచారణ నిమిత్తం ఆంధ్ర రాష్ట్రానికి విచ్చేసిన సందర్భంలో, నాకు ఒక అవకాశాన్ని కల్పించారు. గత సంవత్సరమే పన్నుల నిరాకరణ ఉధ్యమాన్ని ముమ్మరంగా సాగించ గలిగిన ఆ గుంటూరు గ్రామాన్నే ఆంధ్రదేశ కేంద్రంగా భావించి విచారణ జరిపిస్తాం అన్నారు. నిజానికి, గాంధీగారు బైట ఉన్నప్పటి కంటే, నిర్భంధింపబడిన తర్వాతనే దేశంలో అలజడీ, ఉత్సాహమూ, ఎక్కువయ్యాయన్న సంగతి అక్కడ రుజువయింది. + +గుంటూరుజిల్లా పోలీసు సూపరింటెండెంటు ప్రదేశ కాంగ్రెసు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0266.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0266.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..58f6756bfc3ab3d7071c3b12719f2c3359281152 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0266.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +1923 వ సంవత్సరం మే 26-27 తేదీలలో బొంబాయిలో అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘంవారు సమావేశమయ్యారు. + +ఈ సభవారు గయా కాంగ్రెసులో శాసన సభా బహిష్కారానికి అనుకూలంగా ఆమోదింపబడిన తీర్మానాన్ని రద్దుచేశాం అన్నారు. అ విధంగా లోగడ నేను చెప్పిన జోస్యం, తు.చ.తప్పకుండా నిజమయింది. రెండు మాసాల విరమణ శాశ్వత విరమణకు దారితీస్తుందనీ, అలాంటి అవకాశం కలుగజేస్తున్న కారణంగానే నేను నా కార్యనిర్వాహకవర్గ సభ్యత్వానికి రాజీనామా యిస్తున్నానని చెప్పిమరీ రాజీనామా యిచ్చాను గదా! ఆ తాత్కాలిక విరమణ, నేను అన్నట్లుగానే, శాశ్వత విరమణ అయివూరుకుంది. ఈ శాశ్వత విరమణ అంగీకారం పొందిన కారణంగా, వర్కింగ్ కమిటీనుంచి ఆర్గురు సభ్యులు తప్పుకున్నారు. వైదొలగిన వారందరూ నో చేంజి దృక్పథంవారే. వీరి రాజీనామాలతోపాటు చిత్తరంజన్ దాస్‌గారి రాజీనామా కూడా అంగీకరింపబడింది. + +దాన్తో డాక్టరు అన్సారీ నాయకత్వాన ఒక నూతన కార్యనిర్వాహకవర్గం అవతరించింది. దాస్-మోతిలాల్‌నెహ్రూగార్ల పార్టీలో చేరని నేనూ, డా॥అన్సారీ, సరోజనీదేవీ కలసి, యింకా ఇద్దరు ముగ్గుర్ని కూడదీసుకుని, ఇంకో క్రొత్త కక్షి లేవదీశాము. మే నెలలో "తాత్కా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0267.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0267.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3dbab8f79c5df47b185cb9721b874ac450ee3ed4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0267.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +లిక విరమణ'కి ఒప్పందం అయ్యాక, దాస్-మోతిలాల్ గారలు, తాము ఇంకా "నో చేంజర్స్"మేనని దబాయించలేరు గదా! "నో చేంజర్స్", "ప్రోచేంజర్స్" మధ్య సామరస్యం తీసుకువచ్చి, వారి మధ్యనున్న విభేదాలు విస్తరించకుండా చూడడమే మా క్రొత్త కక్షి ఆశయం. దానికి "సెంటర్-పార్టీ" అని నామకరణం జేశాము. + +పై ఉదంతాల అనంతరం జండా సత్యాగ్రహం సాగుతూన్న నాగపూరులో, అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘ సమావేశం (1923 జూలై) జరిగింది. ఆ మీటింగులో "సెంటర్-పార్టీ" స్థాపరులమయిన మా అందరిపైనా, నో ఛేంజ్ పక్షంవారు విరుచుకు పడ్డారు. సరోజనీదేవీ డా॥ అన్సారీ విమర్శించిన వారిని భావగర్భితమూ, సునిశితమూ అయిన తన ఉపన్యాసంతో చెరిగి విడిచి పెట్టింది. డా॥అన్సారీ అంత గుండె నిబ్బరం ఉన్న మనిషి కాకపోవడంచేత తనపై వచ్చిన విమర్శలకు తట్టుకోలేక నిజంగా మూర్చపోయాడు; ఆయన్ని మేమందరమూ కలిసి బయటికి మోసుకునిపోయి ముఖంమీద నీళ్ళు చల్లి, తెలివి వచ్చేదాక తంటాలు పడ్డాము. ఈ దెబ్బతో ఆయన భయపడిపోయి, తాను కొత్త పార్టీకి అధ్యక్షుడుగా ఉండ నిరాకరించాడు. + +అనుకున్న ప్రకారం ముందు కార్యక్రమం జరిపించడానికి, అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘ అధ్యక్షుడుగా కొండ వెంకటప్పయ్య పంతులుగారిని ఎన్నుకోవడం జరిగింది. ఈ సంఘంవారు శాసన సభలను బహిష్కరించడం విషయమై అభిప్రాయ సేకరణకుగాను ఒక ఉపసంఘాన్ని నియమించారు. దాస్-మోతిలాల్ గార్ల ప్రభకు తట్టుకోలేక, రాజగోపాలాచారిగారి నోచేంజ్‌పార్టీ శోభగోల్పోయిన పండుటాకులా ఎండి రాలిపోయింది. ఆచారిగారికి, ఏ విధంగా తమ శక్తుల్ని మళ్ళిస్తే, గాంధీగారి కార్యక్రమం పునరుజ్జీత మవుతుందో తెలుసు. ఆ రాజకీయ ధురంధురు లందువల్ల, గాంధీగారికి కుడి భుజం అనతగ్గ రాజగోపాలాచారిగారి మీద మొదటి బాణం విసిరారు. త్రివిధ బహిష్కార కార్యక్రమానికి రెండు మాసాలపాటు విరామం నీ వల్లనే కలిగిందన్నారు. తర్వాత, సత్యాగ్రహోద్యమాన్ని ఉద్ద్రుతం చెయ్యడానికి సహకార \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0268.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0268.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..35f8ee8ffc530f30fd9dfb2a3e4e60a868072b8d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0268.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +నిరాకరణోద్యమ సంఘం అంటూ ఒక దాన్ని లేవదీశారు. తర్వాత, శాసన సభలను బహిష్కరించడం విషయమై అభిప్రాయ సేకరణ కంటూ ఇంకో ఉప సంఘాన్ని నియమింపజేశారు. ఆ తర్వాత, అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘం వారిచేత శాసన సభా బహిష్కార విధానానికే తిలోదకా లిప్పించారు. + +ఈ త్రివిధ పద్ధతుల మీద వారి బలగాన్ని నడిపించి, తాము పన్నిన వలలో రాజగోపాలాచారిగారు ఇరుక్కునేటట్లుగా చేశారు. ఈ దెబ్బతో గాంధీగారి సహకార నిరాకరణ విధానానికే స్వస్తి చెప్పించి, ఆ స్థానంలో శాసన సభా ప్రవేశ కార్యక్రమాన్ని ప్రవేశపెట్టారు. + +ఈ కథను పొడిగించే ముందు నాగపూరు జెండా సత్యాగ్రహ విషయం కాస్త చర్చించడం న్యాయం + +లోగడ అలవాటయిన విధానంగా నాగపూరు వీథులలో తిరుగుతూన్న స్వచ్చంద సేవకుల్ని, కొన్ని కొన్ని వీథులగుండా యికముందు తిరుగ రాదంటూ 1923 మే మాసంలో 144 సెక్షను క్రింద ఆంక్ష విధించారు. జమన్ లాల్ బజాజ్ మున్నగు నాయకులు ఈ ఆంక్షను ఉల్లంఘించాలనే నిశ్చయంతో సత్యాగ్రహం ప్రారంభించారు. ఈ ఉద్యమానికి నాగపూరు జెండా సత్యాగ్రహం అన్నపేరు సార్థకం అయింది. + +గాంధీగారి జైలుశిక్షా, దేశంలో స్వాతంత్ర్య సమరాన్ని అణగ ద్రొక్కడానికి ప్రభుత్వంవారు అవలంబిస్తూన్న పద్ధతులూ గమనించిన మధ్య పరగణా వాసులలో ఉత్సాహం నశించిన కారణంగా, కాంగ్రెసు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0270.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0270.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5ed37aaa6bbb54b797103d6f42a301e076f78edb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0270.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నాగపూరు జెండా సత్యాగ్రహ ఉధ్యమం ఘనవిజయానికై జనులను ఉత్తేజపరచి, వారిలో నవచైతన్యం కలుగజేయాలనే ఉద్దేశంతో నేనూ, విఠల్‌భాయ్ పటేలూ, సరోజినీదేవి కలిసి నాగపురంలో బహిరంగ సభలలో ఉపన్యసించాము మన జాతీయ పతాక గౌరవం కాపాడడానికి ఆరంభం అయిన ఈ ఆందోళన అన్నది, సరిగా ఆలోచించి చూస్తే, మానవుడు మానుషంగల మనిషిగా బ్రతకడానికి అవసరమైన జీవన్మరణ సమరమే అవుతుంది. అప్పట్లో నాగపూరులో జాతీయ పతాకం అణగద్రొక్కబడిఉంటే, అది కాంగ్రెసు జీవితానికే గొడ్డలి పెట్టయి స్వతంత్రోద్యమం అధ:పాతాళానికి దిగిపోయి ఉండేది. + +ఆ రాష్ట్రంలో జమన్‌లాల్ బజాజ్ లాంటి ఉత్తమనాయకునివెంట 80 మంది కంటె ఎక్కువగా జైళ్ళకు వెళ్ళలేకపోయిన పరిస్థితులు ఉత్పన్నమయినప్పుడు, అట్టి జనాన్ని ఉద్రేకపరచి, జాతి గౌరవ మర్యాదలు నిలుపుకోవడానికి ఏ పద్ధతుల మీద, ఏయే విషయాలు చర్చిస్తూ, ఎలాంటి ఉపన్యాసాలు, ఎవరెవరిచేత ఇప్పించడ మన్నది సమస్యే అయింది. + +ఆ విషమ పరిస్థితులను గ్రహించి, నేనూ, ఇతర మిత్రులమూ కలసి ఆ రాష్ట్ర ప్రజలతో యేమన్నామో తెలుసా? "ఇటువంటి జాతీయ సమరంలో ఇలాంటి విషమ ఘట్టాలలో మీ రాష్ట్రంలో 81 వ వాడిని అనుసరించడానికి మనుష్యులు దొరక్కపోతే, ఇతర రాష్ట్రాల నుంచి తండోప తండాలుగా జనాన్ని ఇక్కడికి పంపించి, మీ మా గౌరవాలు కాపాడుతాము" అన్నాము. "నా మట్టుకు నేను మా ఆంధ్రరాష్ట్రంనుంచి జెండాలతో సహా వేలాది వాలంటీర్లను పంపించగలనని హామీ ఇస్తున్నాను. ఈ హామీ నేను వ్యక్తిగతంగానే గాక, ఆంధ్ర రాష్ట్ర కాంగ్రెసు కమిటీ అధ్యక్షునిగా కూడా ఇస్తున్నాను," అని నమ్మబలికాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0271.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0271.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0aab6646330572823c6066c3eb3ba83e787476eb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0271.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నాగపూరు నివాసి అయిన ఒక పెద్దమనిషి మేమంతా మధ్య రాష్ట్రాల సెంట్రల్ (ప్రావిన్సెస్) లోని ముఖ్య నగరాల నన్నింటినీ చుట్టి ప్రచారం చేయడానికి వలసిన యేర్పాట్లన్నీ చేయించాడు. అనుకున్న ప్రచారం అన్ని కేంద్రాలనూ చట్టిన ముఖ్యులలో నేనూ ఉన్నాను. వెళ్ళిన చోటల్లా మనుష్యులు కరువయిన కారణంగా ఉద్యమం కుంటుపడిందంటే అది మీ రాష్ట్రీయుల కందరికీ సిగ్గుచేటని నొక్కి వక్కాణించాను. చాలాదూరంలో ఉన్న మా ఆంధ్రదేశంనుంచి మీ గౌరవం కాపాడడానికి మా మనుష్యులు రానై ఉన్నారనీ చెప్పాను. మా దేశంనుంచి వచ్చేవారు రాకుండా రైళ్ళలో ఇబ్బందులు కలుగజేస్తే మా వాళ్ళు కష్ట నష్టాలకు ఓర్చి అంతదూరంనుంచీ నడిచి అయినా సరే వచ్చి మీ గౌరవాలు కాపాడుతారని చెప్పాను. మా నాగపూరు యాత్ర ప్రబోధాత్మకంగా విజయాన్ని సాధించిందనే చెప్పాలి. + +కాని ప్రజలలో నిజమయిన ఉత్సాహాన్ని అనేక కారణాలవల్ల కలుగజేయలేక పోయాము. ఈ జెండా సత్యాగ్రహాన్ని అఖిల భారత సమస్యగా పరిగణించాలని 19-7-1923 న ప్రతిపాధించడమూ, దాన్తో దేశం నలుమాలల నుండీ జనం తండోపతండాలుగా రావడమూ జరిగేసరికి దేశంలో నూతనోత్సాహం, చైతన్యం, వగైరాలన్నీ కలిగాయి. + +చెప్పిన పద్ధతిగా చేయడానికి మున్ముందుగా తయారయింది మేమే. మన ప్రాంతానికి మేము తిరిగి వచ్చిన వెనువెంటనే రాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు సంఘ సమావేశాన్ని జరూరుగా ఏర్పాటుచేసి, అందులో ఈ నాగపూరు జెండా సత్యాగ్రహ పరిస్థితులను తర్జన భర్జన చేశాము. సభలో ఉద్రేక పూరితమయిన ఉపన్యాసాలు ఇవ్వబడ్డాయి. ఆంధ్రరత్న దుగ్గిరాల గోపాలకృష్ణయ్యగారు, మన వాలంటీర్లని నాగపూరు పంపించిడానికి వీలులేదని ఘంటాపథంగా వక్కాణించాడు. కాని కమిటీవారు మన వాలంటీర్లను నాగపూరు పంపించాలనే నిర్ణయానికి వచ్చి, అత్యధికమైన మెజారిటీతో తీర్మానాన్ని నెగ్గించారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0275.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0275.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b28322c03f9fbfb7d934e72336b0b22fb07022f7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0275.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సత్యాగ్రహ సమర ప్రారంభ కాలంనుంచీ దాస్‌గారూ, నేనూ సన్నిహితులంగానూ, ముఖ్య స్నేహితులంగానూ ఉంటూ ఉన్నా, ఇంతవరకూ ఆయా సందర్భాలలో చెప్పినట్లు, గాంధీగారి పద్ధతులకు భిన్నంగా ఆయనా, మోతిలాల్ నెహ్రూగారు కలసి పన్నిన కుట్రలో నేను యిరుక్కోలేదు. కాగా వారు ప్రారంభించిన స్వరాజ్యపార్టీ అన్న దాంట్లోనూ నేను కలుగ చేసుకోలేదు. ఆ స్వరాజ్యపార్టీయే కాలక్రమేణా కాంగ్రెసు కౌన్సిల్ పార్టీగా మార్పు చెందింది. + +గాంధీగారు ఈ సత్యాగ్రహ ఉద్యమాన్ని దాస్-మోతిలాల్‌గార్ల సలహా సంప్రతింపులతో ప్రారంభించి ఉండడంచేత వారికి తన విధానాలపట్ల విముఖత గలుగుతూన్నట్లు విశదం అవుతూ ఉన్నా, వారి మానాన్ని వారిని వదిలి, తన మానాన్ని తాను, తను నమ్మిన పద్ధతిలో, ప్రజల సహాయంతో, ఉద్యమాన్ని నడుపుకుంటూ ముందుకు పోలేక పోయారు. రాజగోపాలాచారి మొదలైన కార్యనిర్వాహకవర్గ సభ్యులందరూ కలిసి, త్రివిధ బహిష్కార విధానానికి రెండు మాసాలపాటు విరామం ఇవ్వడమూ, శాసన సభల విషయంలో ఉన్నటువంటి బహిష్కరణను పూర్తిగా ఎత్తివేయడమూ, తరవాత శాసన సభా ప్రవేశ కౌన్సిల్ ఎంట్రీ విధానానికి అంగీకరించడమూ ఇత్యాదులన్నీ, ఏదో విధంగా జైలులో ఉన్న గాంధీగారితో సంప్రతించే చేస్తున్నారని చాలా మంది నమ్ముతున్నా, నిజానికి రెండు సంవత్సరాలకు పైగా నిర్భంధంలో ఉన్న మహాత్మునికి బైట ఏం జరుగుతూందో ఈషణ్మాత్రమూ తెలియదు. + +గాంధీగారినీ, వారి తత్త్వాన్నీ ఎరిగి ఉన్న నేను, ఈ పనులన్నీ వారి ఎరుకతోటీ, అనుమతతోటీ (కాగితంమీద లేకపోయినా) జరుగుతున్నాయని ఎప్పుడూ నమ్మలేదు. 1923 ఫిబ్రవరి మాసంలో వర్కింగు కమిటీతో నాకున్న సంబంధాన్ని తెంచుకున్నాను. అప్పటికి గాంధీగారు నిర్సంధింపబడి ఏడాది అయి ఉంటుంది. వర్కింగు కమిటీనుండి వైదొలగిన తర్వాత నాకు దాస్‌గారి ప్రోగ్రాంతోగాని, రాజగోపాలా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0277.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0277.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c3a2e62aaf408c280741259cfe45b9be076ca834 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0277.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +దాస్ పార్టీవారికి "కౌన్సిల్ ఎంట్రీ"కి అనుమతి నిచ్చి, రెండు మాసాలయినా కాకుండానే, దాన్ని తిరగ తోడించడం అన్నది అవివేకం అనే కారణాన్ని, ఆంధ్ర మిత్రుల నందరినీ డిల్లీ తీర్మానాన్ని బలపరచ వలసిందని కోరాను. కాని యువక బృందం గయా తీర్మానాన్నే పట్టుకు కూర్చున్నారు. ఈ విషయంలో మేము చీలిపోయాము. ఈ విషయం చర్చకి వచ్చినప్పుడు నేను ఒక్క వోటు మెజారిటీతో ఓడిపోయిన కారణంగా, ఆంధ్రప్రదేశ్ కాంగ్రెసు కమిటీ అధ్యక్ష స్థానానికి రాజీనామా ఇచ్చాను. + +ఈ వ్యతిరిక్త భావాలతో వాలంటీర్లలో ఉండవలసిన క్రమశిక్షణ కుంటుపడింది. కాంగ్రెస్ సెషన్స్‌లో బాడ్జి వేసుకుని పనిచేయడానికి వాలంటీర్లు నిరాకరించారు. అప్పుడు నేను ఒక వాలంటీరు బాడ్జి తగిలించుకుని పనిచేయడం ప్రారంభించాను. దాన్తో ఇతరులు కూడా నన్ను అనుసరించారు. + +ఆరోగ్యం పూర్తిగా చెడుటవలన విడుదలయిన గాంధీగారు ఆస్పత్రిలో చికిత్స పొందుతూండగా నేను సకుటుంబంగా చూడడానికి వెళ్ళినప్పుడు, గాంధీగారు యీ ఉదంతాన్ని గురించి కూడా మాట్లాడారు. + +నా సహచరులయిన నాయక బృందం ఒక్క ఓటు మెజారిటీతో నన్ను ఓడించినంత మాత్రం చేత, ఇతర డెలిగేట్ల పైనా, ప్రజలపైనా ఉన్న నా విశ్వాసం సడలలేదు. నేను చాలాసేపు కాంగ్రెసు సమావేశంలో మాటలాడవలసి వచ్చింది. చివరికి నాతో అభిప్రాయభేదం ఉన్న డాక్టరు సుబ్రహ్మణ్యంగారు కూడా మాటలాడవలసి వచ్చింది + +చివరికి నా దృక్పథమే అధిక సంఖ్యాకుల ఆమోదాన్ని పొందింది. డిల్లీలో "స్పెషల్ కాంగ్రెస్" వారిచ్చిన అనుమతి దృఢతరం అయింది. ఈ విషయంలో ఎంతో ఆతురతతో ఉన్న దాస్‌గారూ సంతసించారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0278.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0278.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3d9ea17dfa3315ada51fb04420212be64b2059f2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0278.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +దాస్‌గారు తమకు లభించిన ఢిల్లీ అనుమతి కాకినాడలో తిరగ తోడబడుతుందేమోననే భయంతో, అంతవరకూ చాలా ఆదుర్దాగా ఉన్నారు. నిన్న మొన్నటి వరకూ బెంగాలు శాసన సభలో కాంగ్రెసు పార్టీకి నాయకుడిగా ఉంటూ ఉండిన కిరణ శంకర్‌రాయ్‌గారు, నన్ను కలుసుకుని మాటలాడి ఎల్లాగయినా ఢిల్లీ ప్రతిపాదన నిలబడేటట్లు చూడమని కోరారు. ఈయన్ని ప్రత్యేకంగా ఈ పనికోసం నియోగించి దాస్‌గారు పంపించారు. ఆయన వందలాది మైళ్ళు ప్రయాణం చేసి ఈ పనిమీదే బెజవాడ వచ్చారు. + +మా వ్యక్తిగత స్నేహ బాంధవ్యాలు, వ్యక్తిగత అభిప్రాయాలతో ఎప్పుడూ ముడిపడి ఉండలేదు. మా రాజకీయాలన్నీ రాజకీయాలుగానూ, స్నేహాలు స్నేహాలుగానే ఉండేవి. అయినప్పటికీ ఆయనతో సహకరిస్తానని వాగ్దానం చేశాను. గాంధీగారు నిర్భంధంలో ఉండగా, నాయకులతో విభేదాలు కారణంగా దేశంలో పరిస్థితులు క్లిష్టతరం కావడం వాంఛనీయం కాదనే నా ఊహ. + +వరదలతోనూ, తుపానులతోనూ ఆ సంవత్సరం ప్రజలను ఎటువంటి బాధలకు గురిచేసినా, 1923 రాజకీయంగా మాత్రం ఉపకరించింది. ఏ దృక్పథంతో చూసినా కాకినాడ కాంగ్రెసు బ్రహ్మాండమయిన విజయాలు సాధించిందనే చెప్పాలి. ఆంధ్రులమయిన మనకు ఆ కాంగ్రెసు నిజంగా గర్వకారణమే. ఆహ్వాన సంఘ అధ్యక్షులుగా దేశభక్త కొండ వెంకటప్పయ్య పంతులుగారు, తమ అధ్యక్షోపన్యాసాన్ని హిందీలో ఇచ్చారు. ఆంధ్ర యువతీ యువకులు శక్తివంచన లేకుండా సహాయపడ్డారు. ఆంధ్ర దేశానికి జెందిన అన్ని జిల్లాలలోని వ్యాపారస్థులూ, వర్తకులూ, కృషీవలులూ లేదనకుండా వారికి తోచిన సహాయం, ఆర్ధికంగానే గాక అనేకవిధాల సహాయపడ్డారు. + +కాకినాడ కాంగ్రెసు చరిత్ర (మహర్షి) బులుసు సాంబమూర్తి గారిని తలపెట్టకుండా ముగించకూడదు. కాంగ్రెసు ఏర్పాట్లన్నీ ఆయన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0280.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0280.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..07dcc6e7713a45b7db2a59d08398612a28917db6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0280.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఆ రోజులలోనే గాంధీగార్ని ఆపరేషన్ నిమిత్తం యరవాడ జైలునుంచి "సెసూన్" హాస్పిటలుకు మార్చారు. దరిమిలా విడుదల చేశారు. ఆయన విడుదలై జైలునుంచి బయటికివచ్చి పరిస్థితులను విలియా వేసుకునే దాకా అవి ఎల్లాంటి పరిణామాలను పొంది ఎల్లా ఎల్లా మారాయో అన్న సంగతి అర్థం కాలేదు. తన సన్నిహిత అనుచరులూ, దేశ సేవకులూ ఎల్లా వ్యవహరించి ఆయన తలపెట్టిన విధానాలకు ఎటువంటి విఘాతాలు తీసుకు వచ్చారో అప్పటికిగాని ఆయనకు అర్థం కాలేదు. విడుదల అయ్యాక విశ్రాంతి కోసం, బొంబాయికి సమీపాన ఉన్న జూహూ సముద్ర తీరాన కొంతకాలం ఉండమని ఆయనకు డాక్టర్లు సలహా యిచ్చారు. + +గాంధీగారు జూహూ మకాంలో ఉండగానే, ఆ విశ్రాంతి రోజులలోనే అనేకులతో సంప్రతింపులు జరిపారు. అ సంప్రతింపులన్నీ "జూహూ సంప్రతింపు"లనే పేరుతో ఒక అధ్యాయాన్నే రూపొందించాయి. గాంధీగారు తన కార్యక్రమానికి అనుగుణంగా తనచే ప్రతిపాదింపబడిన బహిష్కరణ విధానాల నన్నింటినీ పునరుద్దరించమన్నారు. కాని, దాస్-మోతిలాల్‌గారలు దానికి వ్యతిరేకించారు. ఆ ఇరుపక్షాల మధ్యా నడచిన ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలన్నీ "జూహూ విభేదా"లన్న పేరున ప్రచురింపబడ్డాయి. + +ఆ తర్వాత అహమ్మదాబాదులో అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీ మీటింగు జరిగింది.ఆ మీటింగులో గాంధీగారి స్థానం తిరిగి ప్రతిష్ఠ చేయబడింది. ఆ సంవత్సరంలో బెల్గాంలో జరుపదలచిన కాంగ్రెసుకు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0282.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0282.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ffb13ebf4abcc104e53b1b7c7466ce9af9cfa675 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0282.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +బెల్గాం కాంగ్రెస్‌లో పోటీ తీవ్రరూపం దాల్చింది. ఓటింగు చాలా ముమ్మరంగానే సాగింది. దాస్-మోతిలాల్‌ గార్లపై గాంధీగారికే విజయం లభించింది. అయినప్పటికీ కూడా, తనకు లభించిన విజయం అత్యల్పమైన మెజారిటీతో లభించినదన్న కారణంగా, కాంగ్రెసును దాస్-మోతిలాల్ గారల పరం చేయడానికి తాను సంసిద్ధుడననీ, వారు తమ "కౌన్సిల్ యెంట్రీ" పదకాన్ని నిశ్చింతగా అమలు జరుపుకోవచ్చుననీ చెప్పి ఆయన తప్పుకున్నారు. + +అఖిల భారత చరఖా సంఘ స్థాపన కర్త మహాత్ముడే. ఆ చరఖా సంఘాన్ని స్థాపించి ఆయన ఖాదీ విభాగాన్ని కాంగ్రెసునుండి విడదీసి, దానికి ప్రత్యేక స్థాయిని సంపాదించారు. తాను అఖిల భారత చరఖా సంఘ అధ్యక్ష పదవిని స్వీకరించి, కాంగ్రెసును స్వరాజ్య వాదులకు అప్పగించారు. ఈ విధంగా గాంధీగారు నిర్మాణ కార్యక్రమం విభాగానికి ఒక విధంగా అంకితమే అయ్యారు. + +దాస్-మోతిలాల్‌గారలు, ధైర్యంగా ముందుకు వచ్చి, వెంటనే "కౌన్సిల్ ఎంట్రీ" విధానాన్ని కాంగ్రెసు అంగీకరించేటట్లు చేయలేకపోయారు. వారు మరుసటి సంవత్సరం సరోజనీదేవి అధ్యక్షతను జరిగిన కాన్పూరు కాంగ్రెస్ వరకూ ఆగవలసి వచ్చింది. ఆ కాన్పూరు కాంగ్రెసులో తాము "కౌన్సిల్ ఎంట్రీ" విధానాన్ని అవలంబించి, కాంగ్రెసు టిక్కెట్టుమీద ఎన్నికలలో పాల్గొనడానికి నిశ్చయించారు. + +1926 లో జరిగిన జనరలు ఎన్నికలలో దేశం మొత్తంమీద ఎన్నో ప్రాంతాలనుంచి కాంగ్రెసు టిక్కట్టుమీద రాజ్యసభకి యెన్నిక \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0283.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0283.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fba2471dbc254cf69590babbbed91a4149010558 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0283.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +అయ్యారు. నేను గుంటూరు, కృష్ణా, తూర్పు-పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలకు ప్రతినిధిగా రాజ్యసభికి ఎన్నిక అయ్యాను. రాజ్యసభకే అన్న మాటేమిటి, శాసన సభలకు కూడా చాలా రాష్ట్రాలలో అనేక అభ్యర్థులు కాంగ్రెసు టిక్కట్టుమీదనే ఎన్నిక అయ్యారు. నిజంగా కాంగ్రెసువారే తలుచుకుని ఉంటే, మంత్రులయి పరిపాలనా యంత్రాన్ని చేబట్టి, 1921 నుంచీ అవిచ్చిన్నంగా సాగుతూన్న జస్టిస్‌పార్టీ వారికీ, వారి పరిపాలనా విధానానికీ స్వస్తి చెప్పేవారు. కాని కాంగ్రెస్ వారికి మంత్రు లమవుదాం అనే ఉద్దేశం లేదు. + +చెన్నరాజధానిలో మాత్రం, అధిక సంఖ్యాకులుగా కాంగ్రెస్ వారు శాసన సభకు ఎన్నిక అయిన కారణంగా, మంత్రి పదవులు సంపాదించి, రాజ్యాంగాన్ని చేపట్టి, చేపట్టిన రాజ్యాంగ చక్రాన్ని నడపకుండా, బినామీగా ఉండాలనే అభిలాష జనించింది. జనించిన అభిలాషకు తల ఒగ్గారు. ఈ విషయాన్ని మున్ముందు బాగా విస్తరిస్తాను. + +బెల్గాంలో కాంగ్రెసు జరిగిన తర్వాత మొదటిసారిగా అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీవారి మీటింగు పాట్నాలో జరిగింది. గాంధీగారు ఒక్క సంవత్సరం పాటు అన్నిరంగాల నుండి రిటయిరవుతానన్నారు. ఆ ప్రకారం , పాట్నా కాంగ్రెసులో, తమకూ కాంగ్రెసుకూ మధ్యనున్న వ్యవహారాలన్నిటినీ చక్క పెట్టుకుని, స్వరాజ్యవాదుల అంగీకారాన్ని కూడా లాంచన ప్రాయంగా తీసుకున్నారు. + +నేను కాంగ్రెసు మీటింగులన్నిటికీ హాజరయి, చేయగలిగిన యథోచిత సేవచేస్తూ ఉండేవాణ్ణి. కాగా "స్వరాజ్య" పత్రికలో విషయాలన్నీ వివరిస్తూ, కాంగ్రెసు అభివృద్ధికీ, దేశక్షేమానికి పాటుబడేవాణ్ణి. అంతేకాదు-మోతిలాల్ నెహ్రూలాంటి నాయకుణ్ణి కూడా, తప్పుదారిని \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0284.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0284.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e1759306784b1f233a2432ea8bcb75385aff9228 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0284.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పట్టారని తోచినప్పుడు, చాలా తీవ్రంగా విమర్శించేవాణ్ణి. నేను బర్మాదేశంనుంచి తిరిగి వచ్చిన తర్వాత, మోతిలాల్ నెహ్రూగారు స్వయంగా యీ సంగతే చెప్పుకున్నారు. "స్వరాజ్య" చాలా తీవ్రంగా విమర్శిస్తోందని వాపోయారు. + +మోతిలాల్ మంచి వ్యవహర్త, లోకజ్ఞాని అవడాన్ని స్వరాజ్య పేపరుకు విరాళం యిస్తానని కూడా అన్నారు. అంతే కాదు, ఆయన తన సెక్రటరీ రామస్వామి అయ్యంగారిని పిలిచి, నాకు రు 5000/- లకు ఒక చెక్కు ఇవ్వవలసిందని చెప్పారు. ఆయన ఇచ్చిన డబ్బు పేపరు కాతాకు జమ కట్టకపోతే లంచం క్రింద జమ అవుతుంది గనుక, ఆయన్ని ఆ అయిదువేల రూపాయల విలువగల వాటాలు తీసికోవలసిందని కోరాను. వాటాలు కొన్నట్లు ఆయనకు సర్టిపికేటు ఇచ్చాను. ఆమరణాంతం ఆయన వాటాదారుగానే ఉన్నారు. + +గాంధీగారి విడుదల అనంతరం, ఆయన్ని నేను హాస్పిటల్‌లో కలుసుకున్నప్పుడు, ఆయనా నేనూ చాలాసేపు కబుర్లు చెప్పుకున్నాం. ఆ సందర్భంలో "స్వరాజ్య" పేపరు ప్రస్తావన వచ్చింది. తాను జైలులో ఉన్న రోజులలో, "స్వరాజ్య" చేసిన సేవను గురించి అడిగారు. తాను జైలుకు వెళ్ళిన తర్వాత దేశం పరిస్థితుల గురించి నన్ను ఏమి అడుగ లేదు. "పాలసీ"లో ఏమయినా మార్పు వచ్చిందా, వచ్చి ఉంటే యెందువల్ల వచ్చిందని కూడా నన్ను అడుగలేదు. ఎటువంటి ప్రశ్నలు వేయకుండానే, "స్వరాజ్య పత్రిక మూసేస్తే మంచి"దని సూచించారు. ఆ పలుకు నిజంగా నాలో సంచలనాన్ని కలిగించింది. + +దేశం మొత్తంమీద కాంగ్రెసు "పాలసీ"కి కట్టుబడి కాంగ్రెసు కార్యకలాపాలను ఎప్పటికప్పుడు ప్రచురిస్తూన్న పత్రిక అది ఒక్కటే. గాంధీగారి కార్యక్రమ విజయానికి కూడా ఆ పత్రిక, ప్రారంభింపబడినది లగాయితు, ఎంతగానో సేవ చేసింది. పైగా ఆయన కార్యక్రమాదులనూ, విధానాలనూ ఖండించడంగాని, అ. భా. కాంగ్రెసు కమిటీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0285.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0285.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c8ffe2c93e509feff13161a5342199bdb08e27f3 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0285.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +వారిచే అంగీకరింపబడక పూర్వమే ప్రచురించడానికిగాని మా పత్రిక యెప్పుడూ పూనుకోలేదు. + +ఆయన "పాలసీ" లను బైటపెట్టి, ఆయన కార్యక్రమాదులకు అడ్డంకులు కలుగజేసి, ఆయన్ని చికాకు పెట్టింది "స్వరాజ్య" కాదు; ఇవన్నీ ఆయన ముఖ్య స్నేహితుడూ, నమ్మినబంటూ, సన్నిహిత శిష్యుడూ అయిన రాజగోపాలాచారి గారూ, అయనచే ఏర్పరుపబడిన వర్కింగు కమిటీని, వారే అటువంటి పనులను చేసినవారు. నిజానికి సహాయ నిరాకరణ ఉద్యమాన్ని రెండు మాసాలపాటు విరమిస్తామన్న తీర్మానాన్ని నిరసించిన వాడిని నేను ఒక్కడినే. ఆ భేదాభిప్రాయాల మూలకంగా, "సెంట్రలు పార్టీ" అంటూ లేవతీసి, ఆ రెండుపార్టీలవారి మధ్యా సామరస్యం తీసుకు రావాలని తంటాలు పడింది నేను. కాకినాడ కాంగ్రెస్‌లో దాస్‌గారిని "సపోర్టు" చేయడం కూడా, లోగడ ఢిల్లీ కాంగ్రెసువారు అవలంబించిన విధానం సమర్థించడమే. + +ఇటువంటి పరిస్థితులలో నాచే ప్రారంభింపబడి, నడుపబడుతూన్న పత్రికను వెంటనే ఆపివేయవలసిందని గాంధీగారు అనడానికి కారణం, బహుశ:నాపైనా, నాపత్రికపైనా ఎవరో స్వార్థపరులు నిందలు మోపి, నాపత్రిక మూలంగానే వారి కార్యక్రమం భంగమయిందనీ, నా పత్రికే అందుకు కావలసిన దోహదం చేసిందనీ, చెప్పి ఉంటారని నేను విశ్వసించాను. + +నిజానికి యీ పరిస్థితుల కన్నింటికీ మూలకారణం వారి అనుచరులలో యేర్పడిన అలసతా, దుర్బలత్వమేనని. ఆ దుర్బలత్వ కారణంగానే వారు దాస్-మోతిలాల్ గార్లతో వివాదపడి రచ్చకెక్కకుండా, వారికి అనుగుణంగా ప్రవర్తించి ఉన్నారనీ ఆయనకు తెలియక పోవచ్చు ననే నేను భావించాను. అప్పట్లో ఆయన అనారోగ్య పరిస్థితినీ, శరీర దౌర్బాల్యాన్నీ గమనించి నేను ఆయనతో వాదనకు దిగలేదు. + +కాని, పూర్తిగా స్థిరపడిన పత్రికను మూసివేయడమన్నది అంత చులాగ్గా జరిగే పని కాదనీ, గత మూడు సంవత్సరాలనుంచీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0287.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0287.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..205978ce5800bbe54e9552da32a14db3ceba3dd4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0287.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చెన్నపట్నంనుంచి వారి పేర సుదీర్ఘమైన లేఖ వ్రాస్తూ అందులో, పెద్ద యెత్తున నడుస్తూన్న ఒక సంస్థను అకస్మాత్తుగా మూయడంలో ఉండే కష్టనష్టాలను గురించి సూచించాను. ఏ విధంగా, ఎన్ని తంటాలుపడి, యీ దేశీయుల నుంచే గాక, విదేశీయుల నుంచి కూడా ధనం ఎల్లా సేకరించబడిందో వివరించాను. అంతేగాక, ఆరోజు వరకూ ఆయన ఆరంభించిన కాంగ్రెసు ఉధ్యమం చెన్నరాష్ట్రంలో బాగా నాటుకు పోవడానికి నా పత్రిక ఎల్లా ఉపకరించిందో కూడా వివరించాను. + +అది ఒక "ట్రస్టు ప్రాపర్టీ"లాంటిదనీ, దానినే గనుక యిప్పట్లో మూసువేస్తే, తన చర స్థిర ఆస్తుల నన్నింటిని జాగ్రత్తగా కాపాడు కుంటూ, స్వలాభం కోసం ఈ సంస్థను మూసేశాడనే చెడ్డ పేరు కూడా నాకు వస్తుందని తెలియబరిచాను. నన్ను బాగా బాధపెట్టిన విషయం నిజంగా అదే. ఆ ప్రజాభిప్రాయమే. అదాటుగా పత్రికను ఆపుచేస్తే ప్రజలలో నా కీర్తి ప్రతిష్టలు ఎల్లా ధగ్నమయి పోతాయోననే చింతే నన్ను బాధించింది. ప్రాక్టీసు విరమించడమూ, ప్రపంచ చరిత్రకే వినూత్నమయిన విధంగా ఈ దేశంలో ప్రజా రాజ్యం సంపాదించాలనే వాంఛతో కాంగ్రెసులో చేరి నేను చేసిన సేవా, అన్ని యీ పత్రిక మూసివేసిన కారణంగా మట్టమవుతాయనే బాధే నన్ను బాగా పీడించ సాగింది. + +ప్రజాక్షేమంకోసం దక్షిణ ఆఫ్రికాలో ప్రారంభింపబడిన వార పత్రికను మూసివేయడం విషయంలో సరిగా ఇటువంటి ఆలోచనలే వచ్చి, గాంధీగారిని చికాకు పరిచాయి. ఆనాడు ప్రాక్టీసు విరమించి నేను ఉద్యమంలో దిగినప్పుడు, నా జీవితంలో వెనక్కి అడుగు వేయకూడదన్నదే, నాసర్వస్వం, నేను సంపాదించిన ఆస్తిపాస్తులన్నీ సమూలంగా నాశనం అయినా, చేపట్టిన దేశసేవ విరమించరాదన్నదే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0289.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0289.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ee7399623a00c84c85214264e86b17ffc8a2890e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0289.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +జీవితంలోనూ అర్థమయ్యాయి. కాని, దురదృష్టవశాత్తూ ఇంకా మత సాంఘిక రాజకీయ స్వాతంత్య్రాలు మనకు లభించలేదు. దానికి కారణం మనకు సరి అయిన పద్ధతులమీద శిక్షణ లేకపోవడమే. మన వాంఛలూ, కోరికలూ, మనల్ని ఇంకా పీడిస్తున్నాయి. పోటా పోటీలమీద, లాభసాటి వ్యాపారాల మీదా, ధనార్జన మీదా వ్యామోహాలు తగ్గలేదు. రాజకీయాలతో సహా, ఏ రంగంలో ప్రవేశించినా, ఏ పని చేద్దాం అన్నా, లాభాలమీద లాభాలు గణించాలనే వాంఛ చావలేదు. + +"స్వరాజ్య" పత్రికను గురించి వివరించబోయే ప్రకరణమున్నూ చాలా మనోరంజకంగానే ఉంటుంది. దురదృష్ట వశాత్తూ, హైకోర్టు జడ్జీగారి తీర్పు ప్రకారం ఆ సంస్థను మూసివేసే వరకూ వ్రాసిన విషయాలు చదువరుల హృదయాలకు బాగా హత్తుకుంటాయి. హైకోర్టులో నాపైన తేబడిన ఒక "సమ్మరీ పిటీషన్" మీద ఇవ్వబడిన తీర్పు కారణంగా పత్రిక విరమింపవలసి వచ్చింది. ఆ గాథంతా వేరే ప్రకరణంలో వివరంగా తెలియజేశాను. నా శత్రువులు దుర్బుద్దితో పన్నిన కుట్ర కారణంగా పత్రిక మట్టుపెట్టబడిన వైనం పూర్తిగా ఆ ప్రకరణంలో వివరించాను. ఆ వివరణ అంతా సరిగానూ, సవ్యంగానూ చేశాననే నా భావన. + +ఒక ప్రఖ్యాత నాయకునిగా, ఒక సన్నిహిత మిత్రునిగా గాంధీగారు 1922 లోనూ, 1924 లోనూ కూడా పత్రికను విరమించమని సలహా ఇచ్చి ఉన్నారు. నేను పత్రికను ఆపుచేయడానికి అంగీకరించని కారణంగా, వారికీ నాకూ మధ్య స్వల్పమయిన అభిప్రాయభేధా లేర్పడి, మాకు ఉన్న పూర్వపు సన్నిహిత్యానికి అవరోధాలు కన్పించాయి. ఈ సందర్భంలో గాంధీగారికీ, నాకూ మధ్య నడచిన ఒక ఉపాఖ్యానం చెప్పడం న్యాయము. + +ఒంగోలు తాలూకాలో ఖాదీ ఉధ్యమాన్ని సక్రమంగా నడుపుటకు అఖిల భారత చరఖా సంఘం వారిచ్చిన పెట్టుబడి పదివేలూ వారికి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0291.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0291.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ca62fcb45054e3b436192002eb0a1d6f95399db9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0291.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +లేదంటూ గాంధీగారు నా పేర ఒక ఉత్తరం వ్రాశారు. నేను ఉన్న పరిస్థితులన్నీ వారికి వివరించాను. ఈ విషయంలో వారికీ, మాకూ మధ్య ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలు నడిచాయి. దక్షిణ ఆఫ్రికాలోని ఒక లక్షాధికారి, ఒక తగాయిదా పరిష్కారానికిగాను, తాను సూచించిన ప్రకారం, కోర్టు ప్రమేయం లేకుండా, ఏలా వందలూ, వేలూ కుమ్మరించాడో ఆ సంగతి ఉదహరిస్తూ, ఈ విషయంలో ఆఖరి ఉత్తరం గాంధీగారు వ్రాశారు. + +ఆ ఉదంతానికీ, ఈ ఉదంతానికీ సంబంధం లేదనీ, పుచ్చుకున్న డబ్బుతో పెట్టవలసిన పెట్టుబడులన్నీ సవ్యంగానే పెట్టబడిన కారణంగా, ఆ వస్తువులన్నీ వారు స్వాధీనం చేసుకుని, ధన రూపంలోకి మార్చుకోమని కోరడములో, మేము న్యాయంగానే ప్రవర్తిస్తున్నామనీ, నష్టం యేమయినా ఉంటే ఇవ్వడానికి సిద్దంగానే ఉన్నామనీ, తిరిగి ఇంకోసారి తెలియజేశాను. అంతేకాదు- మా అధీనంలో ఉన్న సమస్త వస్తు వాహనాదులన్నీ అ. భా. చ. సంఘంవారు ఆ పదివేల మింజుమలె జప్తుచేసి ఉన్న కారణంగా, వాటిని ఏ విధంగానూ అన్యాక్రాంతం చేయగల శక్తి మాకు ఉండదనీ సూచించాను. + +గాంధీగారు ఈ విషయాలు నాతో ముఖస్థంగా చర్చించి ఉంటే, బహుశ:వారు కాదన లేకపోయే వారేమో! ఈ ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాల వల్ల నేను చికాకులు పెడుతున్నాననీ, సవ్యమయిన వ్యక్తిని కాదనీ భావించారో యేమో తెలియదుగాని, మాఉభయుల మీద దావా వేయ వలసిందిగా బ్యాంకర్‌గారికి సలహా ఇచ్చారు. + +దాన్తో తీసుకున్న డబ్బు వాపసు యివ్వవలసిందంటూ, మా ఉభయులమీద బాపట్ల సబ్ కోర్ట్‌లో దావా వెయ్యబడింది. నేను మా స్టేట్ మెంట్‌లో, న్యాయబద్దమైన అన్ని సూచనలూ చేస్తూ, కాంగ్రెసువారు, త్రివిధ బహిష్కార విధానం అమలు పరుస్తూన్న రోజులలో ఈ వ్యవహార కాండ అంతా నడచిన కారణంగా, ఆ కోర్టువారికి ఇట్టి దావాలను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0292.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0292.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..13334e60e19fef568677a715e5d292f0b5f0238b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0292.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +విచారించడానికి "హక్కు" (Jurisdiction) లేదనిన్నీ వాదించాను. + +ఈ విషయం మా ఇరువురి మధ్యా చాలా రగడే రేకొల్పింది. శంకర్‌లాల్ బ్యాంకర్ కూడా చింతాక్రాంతుడయ్యాడు. మధ్యవర్తి పరిష్కారానికి ఒప్పుకోవలసిందని ఆయన నన్ను కోరాడు. మధ్యవర్తి పేరడిగాను. గాంధీగా రన్నాడు. లోగడ జరిగిన ఇంకొక ఉదంతం కారణంగా గాంధీగారి మధ్యవర్తిత్వానికి నేను ఒప్పుకోలేదు. అప్పట్లో రాజగోపాలాచారి గారికీ, నాకూ వచ్చిన ఒక లావాదేవీలో గాంధీగారు, నావాదన వినకుండానే, రాజగోపాలాచారిగారికి పదివేలు ఇవ్వమని చెప్పిన చొప్పంతా వివరించాను. ఆయన చేతిలో ఒకప్పుడు నష్టపడిన కారణంగా ఇప్పుడు తిరిగీ ఆయన మధ్యవర్తిత్వానికి అంగీకరింపజాలనని తెలియబరచాను. + +ఆ కేసు నడుస్తూన్న రోజులలో నేను బర్మా, మలయా మున్నగు ప్రాంతాలలో సకుటుంబంగా పర్యటిస్తూ, జరుగనున్న కాంగ్రెసు సమావేశాలకు ముందుగా పట్నం చేరుకున్నాను + +నేను స్వయంగా అ.భా.చ. సంఘం వారితోటీ, గాంధీగారితోటి తగాయిదాలోనికి దిగి, వ్యవహార కాండంతా నడిపిస్తూ ఉన్నా, గోపాలశాస్త్రిగారికి భాధగానే ఉంది. అ.భా.చ. సంఘం నుంచి స్వయంగా డబ్బు పుచ్చుకున్నది ఆయన. నేను కేవలం జామీనుదారునే. అందువల్ల ఒక ప్రక్క గాంధీగారూ, అ.భా.చ. సంఘంవారూ ఉండడమూ, రెండవ ప్రక్క మేము ఇరువురమూ ఇరుక్కోవడమూ గమనించి, ఈ కీచులాటను తప్పించాలని ఆయన తలిచారు. + +దావాపడే ముందు మేము సవ్యంగా వ్యవహరించాలనే భావనతో, గోపాలశాస్త్రిగారితో ఉన్న సామానులన్నీ-రాట్నాలూ, మగ్గాలూ, దూదీ, నూలూ, వస్త్రాలు, ఏ రూపంలో ఉన్నా సరే-ఉన్నవి ఉన్నట్లుగా, సరిగా మూటలు గట్టి, అ.భా.చ. సంఘంవారి ప్రాంతీయ ప్రతినిధి కొండ వెంకటప్పయ్య పంతులుగారికి స్వాధీనం చేయమన్నాను. ఆ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0293.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0293.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7f0d8c248cbf1f973ed2575a4f76ce56f4528a63 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0293.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ప్రకారం చేస్తే అ.భా.చ. సంఘం వారికి సంబందించిన పూచికపుల్ల కూడా మావద్ద ఉండదన్నమాట. + +మా వాదన సరి అయినదనీ, అ.భా.చ. సంఘంవారి క్లెయిము లా ప్రకారం చెల్ల నేరదనీ నాకు బాగా తెలుసు. అందుచేతనే వేసిన దావాను ప్రతిఘటించమని సలహా ఇచ్చాను. + +ఏది యెల్లా ఉన్నా దావా కోర్టులో నడుస్తూన్నంత కాలమూ ఇది ఒక అవాంఛనీయమైన చికాకు పంచాంగంగానే మేము భావించాము. గాంధీగారి పద్దతులు ఒకొక్కప్పుడు బ్రిటిషువారు అవాంతర పరిస్థితులలో అవలంబించే పద్దతుల లాంటివే. కేంద్రంలోగాని, రాష్ట్రాలలోగాని కొన్ని కొన్ని అవాంతర పరిస్థితు లేర్పడినప్పుడు, వారొక పద్దతిని అవలంబించేవారు. ఏదయినా అవాంతరాలు వచ్చినప్పుడు లాయరు సలహా తీసుకోవడమూ, వెంటనే అ సలహాను పాటించి అవసర చర్యలు తీసికోవడము మామూలు. అంతేగాని, వారుచేస్తూన్న పని న్యాయమయిన దవునా కాదా అన్న విచారణ ఉండేది కాదు. వారట్టి పద్దతి అవలంబించడానికి కారణం వారికి లాయర్లయందుండే విశ్వాసమే. ఏదయినా గడ్డు పరిస్థితి యేర్పడినప్పుడు, తాము ఒక నిశ్చయానికివచ్చి కార్యక్రమం సాగించడమూ, అనుమానం వస్తే వెంటనే లాయరు సలహా తీసుకుని వ్యవహరించడమూ వారికి మామూలు. వారంతట వారు ఆలోచించరు. ప్లీడరు చెప్పిందే వేదవాక్కు. గాంధీగారి పద్ధతి కూడా ఒకొక్కప్పుడు అల్లాగే ఉండేది. తానే స్వయంగా లాయరయి, సంగతులు సవ్యంగా అవగాహన చేసుకుని, ఒక మార్గాన్నీ త్రొక్కితే మంచిదనే ఊహ పుట్టినప్పుడు, బాధ్యతలను విస్మరించకుండా, దర్జాగా కోర్టుకు వెళ్ళాలి. అవును. దర్జాగానే వెళ్ళాలి. కోర్టు ఖర్చులు సామాన్యమా మరి! + +ఎవరయినా దగా చేసినా తప్పించుకోడానికి దారి చూపించాలని కాదు నా ఉద్దేశం. న్యాయం తమదన్న నిశ్చయం ఉన్నప్పుడు ధీమాగానే కోర్టుకు వెళ్ళాలిగాని, అన్యాయాలను న్యాయాలుగా నిరూపించడానికి కాదు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0296.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0296.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9ab75454baa0d70d3b5d4922a72291a401f9c036 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0296.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పెట్టి నాకు యెన్నోసార్లు వారింట భోజనం పెట్టారు. ఆయన కుమార్తె, మేనకోడలూ నాకు ఎదురుగా కూర్చుని, వండిన రకరకాల వంటకాలన్నీ నాచేత బలవంతంగా మొహమాట పెట్టి మరీ తినిపించేవారు. + +ఆయన జీవించి ఉన్న రోజులలో ఆయనతో తుల్యమయిన నాయకుడు లేడు. ఆయన తర్వాతకూడా అంతటి నాయకుడు ఉండడనే ఘంటాపథంగా చెప్పవలసి ఉంటుంది. ఆయన పోయింది లగాయితు ఈ రోజువరకూ బెంగాలు రాష్ట్రం, ఏ శనిగ్రహచ్ఛాయలలోనో ఇరుక్కుని తబ్బిబ్బవుతోందని అనక తప్పదు. + +నేను వర్కింగు కమిటీలో ఉంటూన్న రోజులలో, అనగా-దాసుగారు మంచి ఉచ్చస్థితిలో ఉన్న రోజులలో, ఆయనకు రాజకీయంగా చాలామంది పోటీదార్లూ, విరోధులూ ఉండేవారు. వారెప్పుడూ వర్కింగు కమిటీముందు దాస్‌గారి మీద తీవ్రమయిన ఆరోపణలూ, ఫిర్యాదులూ చేసెవారు. + +ఆయన కాంగ్రెసు మెంబర్ల లిస్టును ఇష్టంవచ్చిన చేర్పులూ, మార్పులూ, కొట్టివేతలతో నింపి చాలా అయోమయంగా ఉండేవాడని, పిర్యాదు ఉండేది. ఈ విషయంలో వర్కింగు కమిటీవారు విచారణ చేయక తప్పలేదు. ఆయనా వర్కింగు కమిటి మెంబరే అయినా, ఆయన విషయంలో విచారణ జరుగనున్నదని తెలిస్తే వెంటనే బయటికి వెళ్ళి, ఆ విచారణ పూర్తయ్యాకే తిరిగివచ్చి కమిటీతో కలిసేవాడు. ఆ విచారణ కాలాన్ని బాగా సాగదీశారు. అనేక ప్రాంతలలో జరిగిన వర్కింగ్ కమిటీ మీటింగులలో దాసుగారిపై మోపబడిన పిర్యాదులు విచారణకు రావడమూ, అట్టి విచారణ సమయాలలో ఆయన మీటింగు నుంచి నిష్క్రమించడమూ, మామూలే అయింది. ఏదయిదేనేం, చివరికి ఆయనపట్ల ఆరోపించబడిన లోట్లేవీ ఆయనవద్ద లేవనీ, మోపబడిన నేరాలన్నీ గాలిమూటలే నని గౌరవ పురస్సరంగా తెలియ జేశారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0298.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0298.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..32bc5dbd3a2b9fe43bf76f7b2f2cf7698986a4b2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0298.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +చాలామంది అకాలీలు పించను పుచ్చుకున్న సిపాయిలు, మిలిటరీ వారు. తీవ్రమైన పోరాటాలలో ప్రాణాలు తృణప్రాయంగా అర్పించడానికి వెనుకాడిన బాపతు కానేకారు. అనేక యుద్ధాలలో ఆంగ్లేయల తరపున పాల్గొన్నవారే వారు. కాని వారికి ఆంగ్ల పరిపాలకులతోనూ, వారి ఉద్యోగస్థులతోనూ తగాయిదా ప్రారంభం అయిన కారణంగా, వారు తీవ్ర యుద్ధ విధానాలకంటె గాంధీగారి అహింసాత్మక సత్యాగ్రహ విధానమే ఉత్తమమయినదని భావించారు. + +వారిపై ఆంక్ష విధింపబడిన వెంటనే వారు దానిని ఉల్లంఘించి తీరుతామని తెలియజేశారు. తమపై ఆంగ్లేయులు హింసాకాండ సాగిస్తారని, దానిని ఒక యుద్ధంలాగే భావించాలనీ వారికి తెలుసు. ఆ పరిస్థితులలో తీవ్రంగా గాయపడడానికి బాగా అవకాశం ఉన్నదని తెలుసు. అందువలన వారు ఆ పోరాటం జరుగుతున్న స్థానానికి సమీపంగా పెద్ద ఆస్పత్రిని ఏర్పరచుకున్నారు. అవసరమైన వైద్యం చేయడానికి నర్సులూ, డాక్టర్లూ కూడా కాణీ ఇవ్వనవసరం లేకుండానే తయారయ్యారు. ఆస్పత్రికి సమీపంగానే ఒక "లంగర్ ఖానా" (వంటసాల) ఏర్పాటు చేసుకున్నారు. ఆ లంగర్ ఖానాలోని యేర్పాట్లు చాలా బ్రహ్మాండంగా ఉన్నాయి. + +దాస్‌గారూ, నేనూ, బాబూ రాజేంద్రప్రసాదూ, మరికొంత మంది కాంగ్రెసు కార్యనిర్వాహక వర్గ సభ్యులు వెంటరాగా, ఆ లంగర్ ఖానా, ఆస్పత్రి, వగైరా యేర్పాట్లన్నీ చూశాము. + +ప్రభుత్వంవారు చేసిన యేర్పాట్ల ప్రకారం అకాలీలు ఆలయ ప్రాంగణంలోకి అడుగుపెట్టడానికి ఆస్కారంలేదు. ఆలయం చుట్టూ పోలీసు నిఘా వేశారు. పోలీసుల చేతులలో దిట్టమయిన లాఠీలున్నాయి. అకాలీలు ఎవరయిన ఆలయ సమీపానికి వచ్చినా, ఆలయ ప్రవేశానికి ప్రయత్నించినా, వారి యెముకలు చితగ్గొట్టడానికి ప్రభుత్వంవారు సర్వసన్నద్ధు లయ్యారన్నమాట. అక్కడ అకాలీలు సత్యాగ్రహ పద్ధతులమీద చేసుకున్న యేర్పాట్లన్నీ మమ్మల్ని ముగ్ధుల్ని చేశాయి. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0299.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0299.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..077691e425ffea42d73642f92e10864094750176 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0299.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మున్ముందుగా వారు ఆలయ ప్రాంతానికి వెళ్ళే తీరు గమనిద్దాం. భజన కీర్తనలతో, పాటలతో ఉత్సాహంగా ఆలయ ద్వారం దగ్గరకు బయల్దేరేవారు. ప్రతిసారి, నలుగు రైదుగురు వ్యక్తులు మాత్రమే ఒక చిన్న బాచ్‌గా వెళ్ళేవారు. వారి మెడలో పూలమాల లుండేవి. "దెబ్బలు తగలనీ, ప్రాణాలు పోనీ-భగవదాలయంలోకి వెళ్ళి తీరుతాం" అన్న భావం వ్యక్తంచేసే కీర్తనలు అందరూ ఏకగ్రీవంగా పాడుకుంటూ వెళ్ళేవారు. "మీరు ఈ భౌతిక దేహాన్ని కించపెట్టగలరు. హింసింపగలరు. చంపగలరు. కాని మా ఆత్మలు మాత్రం ఏవిధమయిన అడ్డంకులూ లేకుండా ఆ భగవత్సాన్నిథ్యాన్ని చేరుకుంటాయి. ఆ ఆత్మలు భగవంతుని జేరకుండా మీరు ఆపలేరు," అని ఆ పాటల ఆఖరు చరణాల అర్థం. + +మేము పైన ఉండి చూస్తున్నాం. బాచ్ తర్వాత బాచ్‌గా వస్తూన్న ఆ అకాలీలను నిర్ధాక్షిణ్యంగా బాదేవారు. శరీరమంతా కుళ్ళబొడిచేవారు. చివరికి స్మృతి తప్పి పడిపోయే వరకూ వారికి దెబ్బమీద దెబ్బ తగులుతూనే ఉండేది. దెబ్బలు తగిలిన వారిని తమ ఆస్పత్రికి తీసుకు వెళ్ళడానికి వారి సొంత యాంబ్యులెన్సుకారు సిద్ధంగానే ఉండేది. పోలీసువారి యాంబ్యులెన్సు కార్లూ ఉండేవి. ఆ ప్రభుత్వపు యాంబ్యులెన్సు కారులో ఎక్కించడానికి మోసుకునివచ్చే లోపల, ఏసత్యాగ్రహికైనా కర్మంచాలక అనండి, అదృష్టవశాత్తూ అనండి, తెలివిగనుక వస్తే, అతను ఆ ప్రభుత్వపు కార్లలో ఎక్కడానికి నిరాకరించేవాడు. "మమ్మల్ని మా కారులోనే పడేయవయ్యా" అని అరిచేవారు ఆ క్షతగ్రాతులు. ఆ ప్రకారమే జరిగేది. + +అక్కడనుంచి వారి ఆస్పత్రి చూడ్డానికి వెళ్ళాం. మేము లోపలికి వెళ్ళేసరికి దెబ్బలు తిన్న ప్రతి వ్యక్తి మంచంమీద వెల్ల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0300.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0300.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b2d39e24fbe03ddb146364545630da8dcc88b070 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0300.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కిత్తలా, మిలిటరీ పద్ధతిగా పడుకుని ఉండేవాడు. ఆ దెబ్బలు తిన్న వ్యక్తులలో ముగ్గురు వయోవృద్దుల్ని, "మీ పటకాలలో కృపాణ్ ఉండగా మీకు ఇన్ని దెబ్బ లెల్లా తగిలాయి?" అని అడుగుతే, ఆ ముగ్గురూ కూడా ఒకే విధంగా సమాధానమిచ్చారు. "మేము శాంతంగా ఉండడానికి కారణం మమ్మల్ని అహింసాత్మకంగా మెలగ వలసిందని మాకు ఇవ్వబడ్డ ఆజ్ఞా" అని. అడిగిన దాస్‌గారికీ, సమాధానాలు విన్న మాకూ విస్మయమే కలిగింది. సురక్షితమైన ఈ పద్ధతిలో ఆ అహింసాత్మక సమరం చాలా రోజులే నడిచింది. + +అక్కడనుండి మేము లంగర్‌ఖానా చూడ్డానికి వెళ్ళాము. నేను అంతవరకూ అంత భారీఎత్తున ఏర్పాటయిన వంటసాలలను చూడలేదు. ప్రతీ పావుగంటకీ గుర్రాలమీదనో, గాడిదల మీదనో కావలసిన వస్తు సముదాయం సప్లయి అయ్యే యేర్పాట్లు చేయబడ్డాయి. వంటసాలలోనూ, సామగ్రిని శుభ్రపరిచే జాగాలోనూ కూడా ఘరానా కుటుంబాలకు చెందిన స్త్రీలు ఆహ్లాదంతో సేవ చేయడం గమనించాము. నిజంగా అది ఒక ఆదర్శప్రాయమైన యేర్పాటు. లంగర్‌ఖానాలో తయారైన ఆహారము మాకు వడ్డించి భోజనం పెట్టారు. + +అకాలీలకు తమ ఉద్యమాన్ని విరమించి దేవాలయాధికార్లతోనూ, ప్రభుత్వంవారితోనూ రాజీ పడవలసిందని చాలామంది సూచించారు. కాని వారు విరమించడానికి ఎంతమాత్రమూ అంగీకరించ లేదు. ఉద్యమం చాలా తీవ్రతరం అయింది. అక్కడ పోలీసులు సాగిస్తూన్న హింసాకాండని పెద్దలు సహించలేకపోయారు. చూసిన పెద్దలూ, రాజకీయ వేత్తలూ కూడా ఆ హింసా కాండ సహించలేక భారత ప్రభుత్వంవారికీ, పంజాబు ప్రభుత్వంవారికీ కూడా దానిని వెంటనే ఆపవలసిందని టెలిగ్రాము లిచ్చారు. పెద్దలయొక్క, ప్రజలయొక్క ఒత్తిడి అంతకంత కధికమయింది. దాన్తో ప్రభుత్వం వారూ, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0303.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0303.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..90e743ab274015ab2335b46fd584f626e260a2bd --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0303.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +కలకత్తా" పత్రికా సంపాదకులు శ్యామసుందర చక్రవర్తిగారు ఈ విషయాలన్నీ చక్కగా వివరిస్తూ తమ పత్రికా ముఖంగా ప్రచురించేవారు. + +ఆయన అన్నారు. "దాస్, నెహ్రూగార్లు బహిరంగ సభలో విరాళాల కోసం విజ్ఞప్తి చేసినప్పుడు, దాతలు తాము ఇచ్చే విరాళంలో సగం వారు తీసుకుని, మిగతా సగం గాంధీగారి నో ఛేంజి పార్టీవారికి అందచేయాలంటూ వచ్చారు. తర్వాత కొంత కాలానికి నేను బొంబాయిలో ఎస్. పి. బొమ్మంజీ ఇంటిలో దాస్-మోతిలాల్‌గార్లను కలుసుకున్నప్పట్టి ఉదంతం వినండి. వారు తాము తమ పార్టీకి విరాళాలకోసం వచ్చామని చెప్పారు. "నేను మీపార్టీవారికి రు 500/-లు నిరభ్యంతరంగా ఇస్తాను. కాని కాంగ్రెసు పార్టీవారికికూడా, వారు అడక్కపోయినా, అదేప్రకారం రు 500/-లు ఇవ్వ నిశ్చయించుకున్నా" నన్నారు బొమ్మంజీ. + +కాకినాడలో 1923 డిసెంబరు మాసంలో, కాంగ్రెసు సమావేశం అయ్యేలోపల, గయా కాంగ్రెసు తీర్మానం దాస్-మోతిలాల్‌గార్లు చిన్నాభిన్నం చేయగలిగారు. గయా కాంగ్రెసు తీర్మానానికి డిల్లీ స్పెషల్ కాంగ్రెసువారు తిరుక్షవరం చేశారన్న సంగతి మరువరానిదే. స్వరాజ్య పార్టీవారికి నవంబరు 23 న జరుగనున్న ఎన్నికలలో పాల్గొనడానికి అనుమతి ఇవ్వడం, గయా తీర్మానానికి తిరుక్షవరమే కదా! + +కాకినాడలో డిసెంబరు మాసంలో జరిగిన కాంగ్రెసులో ఢిల్లీ తీర్మానాన్ని ఒక షరతుమీద బలపరిచారు. స్వరాజ్య పార్టీ వారు కౌన్సిల్ ఎంట్రీ పోగ్రాంను అన్ని విధాల అమలు పరచుకోవచ్చు. ఎన్నికలలో నెగ్గి, కౌన్సిల్‌లో ప్రవేశించ వచ్చును. కాని, వారు ఒక్క విషయాన్ని మాత్రం విస్మరించరాదు. ఎన్నోవిధాల అడ్డంకులమీద అడ్డంకులు కల్పిస్తూ పరిపాలన సాగకుండా, కౌన్సిల్లో కూర్చునికూడా సహకార నిరాకరణ అస్త్రాన్ని ప్రయోగించాలి. + +తమ రాష్ట్రంలో ప్రభుత్వ విధానం కొనసాగకుండా కొంత \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0304.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0304.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cecfe8e2427677a094a7ba4b71414c31db025be8 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0304.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +వరకూ దాస్‌గారు మాత్రమే తంటాలు పడగలిగారు. ఒకమాటు దాస్‌గారు సుస్తీగా ఉండి అసెంబ్లీకి వెళ్ళలేని పరిస్థితి ఏర్పడినప్పుడు, ఆయన పార్టీవారు సందిగ్దంలో పడి, కింకర్తవ్యతా మూడులయి ఊగిసలాడారు. సంగతులు ఇలా పరిణమిస్తాయనో, పరిణమించాయనో కనిపెట్టిన దాస్‌గార్ని స్ట్రెచ్చర్‌మీద అసెంబ్లీకి తీసుకురావడంతో పరిస్థితి చక్కబడి, సహకార నిరాకరణం చక్కగా సాగింది. ఆ రోజులలో కూడా సహకారాభిలాష ఉండేది. + +ఈ విధంగా, లోపల ఉండి అడ్డంకులు తీసుకురావాలనే స్వరాజ్యవాదుల అభిలాష, క్రమేపీ 1924-25 సంవత్సరాల నాటికి, తమ ఉద్దేశాలకు, ఆదర్శాలకూ అనుగుణంగా, దేశసౌభాగ్యానికి దోహదం చేసే తీర్మానాల విషయంలో సహకరించాలనే పద్ధతికి మారిపోయింది. + +లార్డ్ బర్కెన్ హెడ్ అప్పట్లో సెక్రటరీ ఆఫ్ స్టేట్‌గా ఉండేవాడు. తియ్యటి మాటలతో స్వరాజ్య పార్టీవారిని మెల్లి మెల్లిగా తనవైపు త్రిప్పుకోగలిగాడు. "భారతీయులు మాకు హృదయపూర్వక సహకారం ఇచ్చిననాడు, మేము పిసినిగొట్లలా బేరాలాడం" అన్నాడాయన. ఇల్లాంటి కబుర్లతో మానవ హృదయాలను ఆకట్టుకోగల శక్తి ఆయనకుంది. 1926 ప్రారంభ దినాలలో, దక్షిణ ఆఫ్రికా భారతీయుల తరపున వైస్రాయితో ప్రసంగించడానికి, పండిత మోతిలాల్ నెహ్రూగారూ, లాలా లజపతిరాయిగారూ కలసి వైస్రాయి మందిరానికి వెళ్ళినప్పుడు ఆ మాటలు మళ్ళీ విన్నారు. అప్పటికి సహకార నిరాకరణ ఉద్యమం ఆరంభమయి అయిదు సంవత్సరాలయింది. + +1922 లో గాంధీగారి నిర్భంధంతో పాలకులు కాంగ్రెసులో విభేదాలు తీసుకు రాగలిగారు. గాంధీగారికి దేశంలో పలుకుబడి తగ్గిందనీ వారికి గ్రాహ్యం అయింది. దాస్-మోతిలాల్‌గార్లు ఎప్పుడయితే తాము నిర్భంధంలో ఉంటూ కూడా, గాంధీగారిని విమర్శింప సాగారో, అప్పుడే గాంధీగారి పలుకుబడి దేశంలో సన్నగిల్లుతోందని నిర్ధారణ అయింది. కాగా ఆ పరిస్థితుల్ని గమనించే, జైళ్ళల్లో ఉన్న దాస్-మోతిలాల్‌గార్లకు, గాంధీగారిని కాదని, రాజీ ప్రతిపాదనలు సూచిం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0305.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0305.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..77a1a7f97fe11159f6ba8e56e8867e44fe8abf32 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0305.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చారు. అప్పుడే, ఆ రాజీ సూచనల కారణంగానే, దాస్-మోతిలాల్ గార్లకూ, గాంధీగారికీ మధ్య విభేధాలకి అంకురార్పణ అయింది. స్వరాజ్యవాద నాయకులకు నిరవధికంగా ఆశలు కల్పిస్తూ, వైస్రాయి తన బుద్ధి చాతుర్యం ఉపయోగించి దేశ నాయకులలో చీలికలు తీసుకురాగలిగా డన్నమాట. ఈ ప్రకారంగా దేశీయుల ఐకమత్యాన్నీ, కాంగ్రెసు బలాన్నీ క్షీణింపజేయడం పాలకుల విధానం అయింది. బర్కెన్ హెడ్ సెంట్రల్ అసెంబ్లీ ప్రాంగణంలో చేసిన (7-7-1925) ప్రసంగంలోని ఆశాజనక వాక్యాలు 20-1-1926 న భారత శాసన సభను ప్రారంభిస్తూ రీడింగ్ ప్రభువు పునశ్చరణ చేశాడు. + +ప్రిన్స్ ఆఫ్ వేల్స్ పర్యటన సందర్భంలో 1921 లో దేశీయులు అవలంబించి, నడిపించ గలిగిన బహిష్కరణ విధానం, లార్డ్ రీడింగ్‌నీ, ఆయన పరిపాలనా యంత్రాంగాన్నీ ఊపి పారేసింది. అప్పటి నుంచీ ఆలోచనా సాగరంలో ములిగిన ఆ రాజకీయ వేత్తలు, మెల్లి మెల్లిగా స్వరాజ్యపార్టీ నాయకుల హృదయాలలో దౌర్బల్య బీజాలునాటి, వారికి లేనిపోని ఆశలు కల్పించి, మొత్తంమీద మూడు సంవత్సరాలలో, వారిని మెత్త పడేటట్టు చేశారు. వారి ఉద్యమాన్ని త్రొక్కిపారేశారు. వారి ఆటలు 13-3-1922 లో గాంధీగారి నిర్బంధంతో ఆరంభమయి, అయన్ని 5-4-1924 న విడుదల చేసిందాకా, అవిచ్ఛిన్నంగా సాగాయి. + +1926 వ సంవత్సరం మార్చి 6,7 తేదీలలో అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీ మీటింగు ఢిల్లీలో జరిగింది. నేనా మీటింగుకు హాజరయ్యాను. అంతక్రితం సరోజనీదేవీ అధ్యక్షతను కాన్పూరులో జరిగిన కాంగ్రెస్‌లో తీర్మానింపబడిన ప్రతిపాదనలన్నీ ఈ మీటింగులో బలపరుప బడ్డాయి. అంతేకాదు, స్వరాజ్య సంపానకై తాము చేస్తున్న కృషికి అవరోధంగా, పాలకులు అవలంబిస్తున్న విధానాల నన్నింటినీ ఖండించి, వాటిని శాంతియుతంగా ఎదుర్కోవాలని నిశ్చయించబడింది. ఇంకొక స్పెషల్ తీర్మానంలో కాంగ్రెసు కార్యక్రమానికి నిరోథకమైన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0307.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0307.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7b9a15f6a9cffd6caed8fddac93cb8874c352041 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0307.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +లాయర్లు. పైన ఉండి సహకార నిరాకరణ చెయ్యవలసిందని చెప్పిన గాంధీగారూ, లోన జొరబడి సత్యాగ్రహం సాగించమని ప్రబోధించిన దాస్-మోతిలాల్‌గార్లూ ఉద్యమాలు సాగించి ఉండి ఉంటే, కౌన్సిల్ లోపల ఉండిన వారి సహకారం కాంగ్రెసును ఛిన్నాభిన్నం చేయడానికి మాత్రమే ఉపకరించి, బైటనుంచి గాంధీగారు నడిపించే సహకార నిరాకరణ విధానానికి పెద్ద దెబ్బగా ఉండేది. + +స్వరాజ్యవాదులు లోన ప్రవేశించి పరిపాలనా యంత్రాన్ని బలహీనం చేయడమన్న విషయంలో అపజయాన్ని పొందినా, కాంగ్రెసునూ, గాంధీగారినీ బలహీనంచేసి, కాంగ్రెసు వ్యవస్థను ఛిన్నాభిన్నం చేయడంలో మాత్రం జయాన్ని సాధించారు. వాదోపవాదాలు సాగించే సందర్భంలో వారు, తాము అవలంబించే విధానానికి లక్షలాది జనుల అనుమతిని పొందలేరనే విషయాన్ని గ్రహించ లేకపోయారు. పైగా అసెంబ్లీలోని తోటి వారంతా కలసినా, వారికంటె బలవంతులు కాలేరన్న సంగతి కూడా వారు గ్రహించి ఉండరు. అంతేకాదు, వారికున్న దుర్బలత్వంచేత క్రమేపీ వారి పార్టీ శక్తిహీనమయి, క్షీణించి క్షీణించి నశించేది. లార్డ్ రీడింగ్ స్వరాజ్యపార్టీ నాయకులతో ఇంకా బేరాలు పెడుతూన్న నాటికి వారి పరిస్థితి అల్లా ఉండేది. + +1926 ప్రారంభ దినాలలో, సెంట్రల్ అసెంబ్లీలో జరుగుతూన్న బడ్జెట్ మీటింగులకు మోతిలాల్ నెహ్రూగారు, తమ పార్టీతో సహా వెళ్ళినప్పుడు వారి కళ్ళు పూర్తిగా తెరువబడి , అంతవరకూ వారు కంటూ ఉన్నవి పగటి కలలేనని తెలిసికో గలిగారు. ప్రభుత్వం వారు సకాలంలో సవ్యంగా సహకరించి సంచరించకపోతే దేశం అంతటా "రకరకాల సంఘాలు" ఏర్పాటవుతాయి, జాగ్రత! అని హెచ్చరిస్తూ, వారూ వారి పార్టీ వారూ అసెంబ్లీ చర్చలలో పాల్గొనకుండా బైటకు వచ్చేశారు. + +మోతిలాల్ నెహ్రూగారు, తానూ తన పార్టీవారూ తిరిగీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0309.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0309.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ea9dcbd41245baffad8c2b3a681153d34be35de5 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0309.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +చాలా రహస్య సంఘా లున్నాయనికూడా వారు చెప్పారు. బెంగాలులో తల యెత్తిన విప్లవ సంఘాలను ఆంగ్లేయ ప్రభుత్వంవారు భారతీయ ఉద్యోగులచేతేనే వెనువెంటనే అణగద్రొక్కించారు. + +ఆ విప్లవోద్యమం అంతం అవుతూన్న రోజులలోనే, నెహ్రూగారి పూర్తి సలహా సంప్రతింపులతోనే, గాంధీగారు అక్కడ ఈ అహింసాత్మక సహకార నిరాకరణ ఉధ్యమం స్థాపించడం జరిగింది. కాని, కొద్ది రోజులలోనే పుంజుకున్న గాంధీగారి సత్యాగ్రహ విధానం మోతిలాల్‌గారికి అంతగా నచ్చలేదు. నిజానికి గాంధీగారి విధానపు బలిమి ప్రిన్స్ ఆఫ్ వేల్స్ రాక సందర్భంలో రుజువైనా, తాము చెప్పినా గాంధీగారు వైస్రాయి రాజీ ప్రతిపాదనలకు ఒప్పుకోక పోవడంచేత, మోతిలాల్‌గారికి గాంధీగారి విధానంపట్ల విముఖత్వం ఏర్పడింది. గయా కాంగ్రెసు తరువాత గాంధీగారి కార్యక్రమం క్రమంగా మూలబడింది.; ఆయన జైలుకు వెళ్ళిన ఏడాదిలోపలే త్రివిధ బహిష్కారోద్యమం రెండు మాసాలపాటు నిలుపు చేయబడిన సంగతి 1924 ఫిబ్రవరిలో విడుదలై వచ్చిన గాంధీగారు తెలుసుకుని తన ముఖ్య అనుచరులే తన విధానానికి అనుకూలంగా లేరనే విషయాన్ని, అప్పటి పరిస్థితిని గ్రహించి, ఆయన శాసన సభా ప్రవేశానికి ఒప్పుకున్నారు. అయినప్పటికి మోతిలాల్‌గారికి పూర్తిగా సంతుష్టి కలుగలేదు. + +గాంధీగారిని 1924 లో హాస్పిటల్నుంచి విడుదల చేశాక అహమ్మదాబాదులో జరిగిన అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీ సమావేశ సందర్భంలో ఆయన్ని కలిసికొని, ఆయన జైలుకు వెళ్ళినదాదిగా జరిగిన సంఘటనల నన్నింటినీ నేను ఎరుక పరిచాను. ఆయన సన్నిహితులే ఆయన మార్గానికి నిరోధకులవుతున్నారన్న విషయాన్ని సూచిస్తూ, మహమ్మదాలీ మున్నగు వారందరూ ఆయన్ని ద్రోహం చేశారని చెప్పాను. కాని నా మాటలయందు వారికి అంతగా విశ్వాసం కలిగినట్లు లేదు. సింధు దేశీయుడైన చౌత్రాంగారు ఈ సంగతే తిరిగి చెప్పిన తర్వాత సభలోనే గాంధీగారి కళ్ళనుండి నీళ్ళు కారాయి. + +సన్నిహితులయిన అనుచరుల సంగతి సందర్భాలు ఎల్లా ఉన్నా, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0310.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0310.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f70f14752e7687f80634769c1b627a891ebd59be --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0310.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +దేశం మట్టుకు ఎప్పుడూ గాంధీగారి పక్షంగానే ఉన్నదన్న సంగతి బెల్గాం కాంగ్రెసులో రుజువయింది. బెల్గాం కాంగ్రెసులో దాస్-మోతిలాల్ నెహ్రూగార్లని కాదని, వారి పార్టీని వోడించి, గాంధీగారి విధానాన్ని పున:ప్రతిష్టజేశారు. అయితేనేం, తాను తక్కువ మెజారిటీతో గెలవడంచేత గాంధీగారు, తమ పార్టీవారికి ఏదో భీతి ఉన్నదనే నిర్ధారణకు రాక తప్పదంటూ, కాంగ్రెసును దాస్-మోతిలాలుల పరం చేశారు. + +స్వరాజ్య పార్టీవారు శాసన సభా ప్రవేశంచేసి రెండు సంవత్సరాలు (1924-25) వ్యవహరించిన సందర్భంలో వారిలో వారికి అబిప్రాయబేదాలు వచ్చి, పేచీలు, కీచులాటలు, పిల్ల సమ్మేరీలు ఆరంభం అవడం మూలంగా ఆ పార్టీ తన పలుకుబడిని కోల్పోయింది. కౌన్సిల్ లోపల ఉంటూనే దానిని తిరగతోడుదాం, దాని కార్యక్రమం, రాజ్యాంగ విధానం సాగకుండా వ్యవహరిద్దాం అంటూ వచ్చినవారే క్రమేపీ నీళ్ళు కారిపోయి పిడుక్కీ బియ్యానికీ ఒకటే మంత్రం అనడంలో అర్థంలేదు. + +తమ ఉద్దేశాలకు ఆదర్శాలకూ, అనుగుణంగా దేశక్షేమానికి ఉపకరించే వ్యవహారాలలో ప్రభుత్వంతో సహకరిస్తూ, అనుమానస్పదమైన విషయాలలో ప్రాతికూల్యం వహిస్తూ "ప్రతిస్పందన సహకారిత్వం" (Responsive co-operation) అనే నూతన విధానాన్ని స్వరాజ్యవాదులు చెన్నరాష్ట్రాంలోనే గాక, ఇతర రాష్ట్రాలలో కూడా చేపట్టడం జరిగింది. కాగా, కొంతమంది కాంగ్రెసు సేవకులకు ప్రభుత్వోద్యోగాలమీద మోజు కలిగింది. మొత్తానికి, ఏదో విధంగా స్వరాజ్య పార్టీవారు రాజకీయంగా దిగజారిపోయారు. లోపల ఉండి దెబ్బతీస్తాం, రాజ్యాంగ విధానాన్ని సాగనివ్వం, తిరగతోడుతాం అంటూ బీరాలు పలికిన స్వరాజ్య పార్టీవారే, వారి మధ్య ఉత్పన్నమైన భేదాభిప్రాయాలకు తట్టుకోలేక, దెబ్బతిని, పార్లమెంటరీ పద్దతికి దిగజారి, రాజ్యాంగాన్ని తామే చేపట్టి తంటాలు పడేవరకూ వచ్చారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0312.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0312.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8525495c079086ff9ad9aae9a2f93996e240323e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0312.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +చేపట్టాలనే కోరిక అంత ముమ్మరంగా ఉందన్నమాట. + +ఈ విధానానికి లోబడిపోతూన్న స్వరాజ్యవాద నాయకులను, 1925 లో కాన్పూరు కాంగ్రెసు తీసుకున్న నిర్ణయాన్ని పునరుద్ఘాటించి, పతనం ఎంతవరకూ వచ్చిందో గ్రహించి మరీ వ్యవహరించమని హెచ్చరించకుండా, ఉండలేకపోయాను నేను. + +కాన్పూరు కాంగ్రెసువారి మొదటి తీర్మానానికి పండిత మాలవ్యాగారు సవరణ సూచించారు. అ సవరణను జయకర్‌గా రంగీకరించి బలపరిచారు. దాని ప్రకారం, దేశానికి అనువయిన పరిపాలనా విధానాన్ని అమలు పరిచే నిమిత్తం శాసన సభా కార్యకలాపాలు ఉత్తేజ పరచాలనీ, అప్పుడే ప్రతినిధులు ప్రభుత్వం వారితో సహకరించడమో, రాజ్యాంగాన్ని నిరసించడమో త్వరగా తేలుతుందన్నారు. ఈ సవరణ ఆమోదింపబడింది. + +జయకర్, హోల్కార్, మూంజీగారలు స్వరాజ్య పక్షీయులలో వచ్చిన విభేదాలవల్ల రాజ్యాంగ సభా సభ్యత్వానికి రాజీనామా ఇచ్చారు. దీనికి ముందుగా అఖిల భాతత స్వరాజ్యపార్టీ కమిటీవారి మీటింగులో స్వరాజ్యవాదుల మధ్య రాజీ ప్రతిపాదన ప్రసక్తి వచ్చింది. మోతిలాల్ నెహ్రూగారు మంత్రి పదవిని చేపట్టడం విషయంలో తానున్న పరిస్థితినీ, తన సాధక బాధకాలనీ వ్యక్తపరిచారు. + +ఆ తరవాత మోతిలాల్‌గారు పదవీ స్వీకరణం గురించి, స్వరాజ్య వాదుల పద్ధతి ప్రకారం ఈ దిగువ షరతులు అంగీకరింపబడా లన్నారు + +1. ప్రభుత్వం వారికి మంత్రులపై ఎలాంటి ఆధిపత్యమూ ఉండ కూడదు. మంత్రులు శాసన సభా మర్యాదలను పాటిస్తూ, వాటికి అనుగుణంగా నడవాలి. + +2. జాతీయ ప్రణాలికావసరాలకు కావలసిన ధనం ప్రత్యేకింప బడాలి. + +3. తమ ఆధీనం చేయబడిన అంశాల నిర్వహణ సవ్యంగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0313.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0313.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..84d64fcba15283c1a5db41af5f2774ca2538fe00 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0313.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +సాగించుకొనడానికి మంత్రులకు వాటికి సంబంధించిన ప్రభుత్వోద్యోగులపై అధికారం ఉండాలి. + +సబర్మతీలో అంగీకారం పొందిన విధానాలకు ఈ విషయం అనుగుణంగా లేదంటూ జయకర్‌గారు ఈ ప్రతిపాదనను వ్యతిరేకించారు. ఇలాంటి పరిస్థితులలోనే నేను కాన్పూరు తీర్మానాలకన్నా సబర్మతీ నిర్ణయాలు హీనంగా ఉన్నాయని అనవలసి వచ్చింది. + +1926 మే 5 వ తేదీన అహమ్మదాబాదులో జరిగిన అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘ సమావేశంలో ఈ తేడా పాడాల వల్లనే స్వరాజ్యపార్టీ లోని రెండు ముఖ్య విభాగాల వారికీ పొత్తు కుదరలేదనీ మోతిలాల్ నెహ్రూగారే బహిరంగపరిచారు. ఈ పరిస్థితులలో మద్రాసువారు సబర్మతీ నిర్ణయాలకు వ్యతిరేకు లయ్యారు. అప్పుడు మోతిలాల్‌గారు అనిబిసెంట్‌గారి కామన్‌వెల్త్ ఆఫ్ ఇండియా బిల్లును ఆమోదంకోసం అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘం వారి ముందు ప్రతిపాదించారు. దానికి మేము వ్యతిరేకించాము. + +1925 లో చిత్తరంజందాస్‌గారు ఫరీద్‌పూరులో స్వరాజ్యపార్టీ పేరుమీద కొన్ని షరతులు ప్రతిపాదించి, వాటిని ప్రభుత్వం వారు అంగీకరించాలని హుంకరించే ఉన్నారు. పైగా తన ప్రతిపాదనలు అంగీకారం కాకపోతే ప్రభుత్వంవారికి తాము ఇస్తూన్న సహకారం ఆపివేయబడుతుం దన్నారు. ఆంగ్లేయ పరిపాలకులు తమ శక్తి సామర్థ్యాలను గ్రహించి గౌరవిస్తారనే యోచనతో ఆ స్వరాజ్య పార్టీ నాయకులు ఇలాంటి ద్వంద్వ విరుద్ద ప్రతిపాదనలతో చాలా తికమకలు కలుగజేశారు. ఈ ప్రకారంగా అన్ని విధాల స్వరాజ్య పార్టీ వారు దెబ్బతిన్నారు. సహకార నిరాకరణానికి వ్యతిరిక్తత ప్రకటించినంతమాత్రానగాని, దానిని గురించి ప్రబోధం చేసినంత మాత్రానగాని ఆంగ్లేయులు లొంగిపోరన్న విషయం ఆదిలో దాస్-మోతిలాల్ నెహ్రూగార్లకు అవగాహన కాలేదు. + +1924 పిబ్రవరిలో స్వరాజ్య పార్టీవారు కేంద్ర శాసన సభలో అధికారరీత్యా తమ కోరికలు వెలిబుచ్చారు. 1925 లో జరిగిన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0314.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0314.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..52c0e0ab1edc6e4453f044a66afbaed99e00596e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0314.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +కాన్పూరు కాంగ్రెసులో కూడా వాటిని వ్యతిరేకించారు. కాగా, వారిలో ఉన్న రెండు విభాగాల వారికీ పొత్తు కుదిరిన కారణంగా, మూడు-నాలుగు మాసాలలో తిరిగి హెచ్చరిక జేశారు. + +మంత్రులు శాసనసభాసభ్యులకు పూచీదారులయితే, తాము 1924లో వ్యక్తపరచిన కోరిక ప్రభుత్వం వారికి సమ్మతమైనట్టే భావిస్తామన్నారు. తిరిగీ ఫరీదుపూర్‌లో దాస్‌గారు తమ కోర్కెలను సవ్యంగా తీర్చకపోతే సహకారం అన్నది మృగ్యం అయిపోతుందనీ బెదిరించారు. ఈ ప్రకారంగా స్వరాజ్య పార్టీవారు అనేక విధాల తబ్బిబ్బులయ్యారు. + +గాంధీగారి ఆధ్వర్యవంలో ప్రారంభమైన సత్యాగ్రహోద్యమపు ఉద్రిక్త పరిస్థితులలో స్వరాజ్యవాదులు చాలా త్యాగాలు చేశారన్నది నిజమే అయినా, వీరికి, పాతకాలపు మితవాదులకూ దృఢసంకల్పం తక్కువ. దేశావసరాలను గుర్తించీ, ప్రజాక్షేమం లక్షించీ కాంగ్రెసువారు వెల్లడిస్తూ వచ్చిన కోర్కెలను మన్నించడానికి స్థిరసంకల్పంగాని ధైర్యంగాని వీరిలో లేవనే అనవలసి వస్తుంది. పాతకాలపు స్వేచ్ఛా వాదుల విషయంలోలాగే ఈ స్వరాజ్య పార్టీవారి ప్రతిపాదనలకూ, ప్రజాభిప్రాయాలకూ సంబంధం తక్కువే. వాటికి పొంతన లేదనే చెప్పాలి. కాగా, అటు ఆంగ్లేయ అధికారుల వరస చూస్తే - లార్డ్ రీడింగూ, బర్కెన్‌హెడ్డూ కూడా అఖండులు. ఈ ఆంగ్ల రాజకీయ వేత్తల కుత్సితపు వాగ్దానాలు పయోముఖ విషకుంభాలే అయినా, మనవారికి తంత్రజ్ఞత తక్కువ అవడంచేతనో యేమోగాని, లేనిపోని ఆశలు వారి హృదయాలలో రేకెత్తాయి. ప్రిన్స్ ఆఫ్ వేల్స్ రాక సందర్భంలో దేశీయులలో కనిపించిన ఐకమత్యానికి కలవరపడి, క్రిందు మీదయిన రీడింగ్ ప్రభువు తన జిత్తులమారితనంతో ఎత్తుపై ఎత్తులు వేస్తూ, తాను రిటైరయ్యేనాటికి కాంగ్రెసు పార్టీలో చీలికలు కల్పించి కృతకృత్యుడయ్యాడు. + +ఈ ప్రకారంగా కాంగ్రెసులో బయల్దేరిన అభిప్రాయ భేధాలూ, చీలికలూ ఒక ప్రక్కనుంచీ, హిందూ మహమ్మదీయ కలహాలూ, కల్లో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0318.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0318.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..611b182cc586262de9726a04963b148ff8a8c0cf --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0318.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఆలయం సరిహద్దులలోనే మసీదు నిర్మాణం కాకతాళీయంగా జరిగింది. ఆలయపు అర్చనలూ, మసీదు ప్రార్థనలూ ఎన్ని సంవత్సరాలనుంచో అవిచ్చిన్నంగా సాగుతున్నాయన్న విషయమై ద్వంద్వాభిప్రాయం లేదు. హిందూ మహమ్మదీయ సామరస్యం సవ్యంగానూ, ఆదర్శవంతంగానూ ఉండేదన్న విషయానికి ఇంతకన్నా ప్రబలమయిన సాక్ష్యం ఏముంటుంది? + +ఈ సంగతి తెలుసుకున్నాక ఈ అల్లరులకు అసలు కారణాలు ఏమయి ఉంటాయా అని సుదీర్ఘంగా విచారణలు జరిపాం. సేకరించిన సమాచారంవల్ల పురపాలక సంఘపు ఎన్నికల కోలాహలమే ఈ తగాయిదాలకు మూలకారణమని తేలింది. అంతకు ఆరుమాసాలక్రితం జిల్లాబోర్డు ఉపాధ్యక్ష పదవికి కూడా ఎన్నికలు జరిగాయి. అక్కడి పురపాలక సంఘం చాలా పురాతన మయింది. అనేక సంవత్సరాలుగా అక్కడి "పీరు" కుటుంబంవారు పురపాలక సభ్యులపేర్లు సూచించడమూ, ప్రజలు వారినే ఎన్నుకోవడమూ ఆచారంగా ఉండేది. ఈ ఆచారానికి విరుద్ధంగా ముల్తాన్ కాంగ్రెసువారు "పీరు" అభ్యర్థికి ప్రత్యర్థిగా ఇంకొకరిని నిలబెట్టారు. అల్లా నిలబెట్టిన కాంగ్రెసు అభ్యర్థికి జయం చేకూరింది. + +అంతకుముందు బోర్డు వైస్‌ప్రెసిడెంటు ఎన్నిక విషయంలోనూ అలాగే జరిగింది. ఆ రోజులలో సహకార నిరాకరణ ఉద్యమం ముమ్మరంగా సాగుతోంది. అప్పటికి ఇంకా గాంధీగార్ని నిర్బంధంలోకి తీసుకోలేదు. వీలు చిక్కితే దానిని అణగద్రొక్కుదామని కాంగ్రెసు వ్యతిరేకులు తలచేవారు. + +వారు ఈ సంఘటనను సాకుగా తీసుకుని పీరు కుటుంబంవారికి పురెక్కించారు. గాంధీగారి హిందూ మహమ్మదీయ మైత్రి అన్న ప్రబోధం బూటకపు ప్రచారమనీ, అది మహమ్మదీయులను ఓడించి అణగద్రొక్కడానికే పుట్టినదనీ నమ్మబలికారు. అదే మొట్టమొదటి సంఘటన అవడంచేత కాంగ్రెసు వ్యతిరేకులు ఎంతగా బోధించినా పీరు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0320.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0320.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..318c2dbb574d82c901d805a52ff528101ae45830 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0320.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +కొలది దినాలలోనే వెళ్ళి విచారణ సాగించిన మాకు మాత్రం, పట్నం మొత్తంమీద ఏకకాలంలో జరిగిన విధ్వంసకపు టేర్పాట్లన్నింటికీ మూల కారణం మ్యునిసిపల్ ఎన్నికలే అన్న దృఢవిశ్వాసం కలిగింది. + +ఈ విచారణ ముగిశాక అక్కడే ఒక మీటింగు పెట్టుకుని, కులమతాలతో నిమిత్తం లేకుండా, బాధితుల తక్షణ సహాయార్థం పదివేల రూపాయలు మంజూరు చేశాం. అంతేకాదు, ఆ ధనాన్ని మౌలానా అబ్దుల్‌కలాం అజాదుగారికీ, పండిత మదనమోహనమాలవ్యా గారికీ అందజేయాలనిన్నీ తీర్మానించాం. మేము ముల్తాన్‌లో కొద్ది రోజులు ఉన్నా ఆ ధనం పై వారికి అందజెయ్య బడలేదు. అంతేకాదు, అప్పటికీ యిప్పటికీ కూడా ఆ డబ్బు బాధితులకొరకు లవలేశమూ వినియోగపడలేదు. జమన్‌లాల్ బజాజ్ కోశాధిపతి అయినా, కీలకం రాజగోపాలాచారిగారి చేతులలో ఇరుక్కుంది. 1923 లో నేను వర్కింగు కమిటీ సభ్యత్వం వదులుకునే పర్యంతం నాకూ, రాజగోపాలాచారి గారికీ ఉంటూ వచ్చిన సాన్నిహిత్యం పురస్కరించుకుని, నేను ఆ ధనాన్ని వెంటనే విడుదల చేయవలసిందని స్వయంగా కోరినప్పటికి, దానిని ఆయన మంజూరు చేయలేదు. దాస్-మోతిలాల్ గార్లకూ, గాంధీగారికీ మధ్య 1921 నాటి ఒప్పందాల విషయంలో ఏర్పడిన భేదాభిప్రాయాలను గురించి ఇదివరలోనే చెప్పిఉన్నాను. చిత్తరంజందాస్ గారితోపాటు మౌలానా అబ్దుల్‌కలాం అజాదుగారున్నూ జైలులో ఉన్నారు. మిత్రులు రాజగోపాలాచారిగారు ఎల్లాగయినా అజాదుగారిని నో చేంజర్ వర్గానికి త్రిప్పుకోవాలనే పట్టుదలతో, ఆ యత్నం కొనసాగేదాకా అజాదుగారి చేతికి ఆ డబ్బు యివ్వకూడదని బిగించుకు కూర్చున్నారు. ఆ ప్రయత్నం విఫలమయిన తర్వాతనయినా ఆ ధనం వినియోగపడుతుందని నేను వాంచించాను. కాని నా ఆశ నిరాశే అయింది. అ ప్రకారంగా బాధితుల కివ్వదలచిన ధనరూపక సహాయం పంపకందార్ల చేతులలో కయినా రాకుండానే ఆగిపోయింది. వర్కింగు కమిటీవారి తీర్మానం వమ్మయిపోయి మూలపడింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0321.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0321.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..31ce99bcfeb9b26d88d19db7d07903fecec18512 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0321.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +నిజానికి మేము ఇవ్వగలిగిందీ, ఇవ్వదలచిందీ అతి స్వల్పమే అయినా, అదనుకి అ సొమ్ము పంపకంచేసి ఉండిఉంటే కాంగ్రెసు సదుద్దేశాన్ని రుజువుచేసి, కాంగ్రెసు గౌరవాన్ని కాపాడగలిగేవారం. ప్రజలలో కాంగ్రెసుపట్ల విశ్వాస గౌరవాలు వర్ధిల్లేవి. అవసరమయినప్పుడు ఆర్తులకు సేవచేయ గలగడం నిజంగా ఎన్నివిధాలో కాంగ్రెసు భావికి తోడ్పడేది. హిందూ మహమ్మదీయ మైత్రి దృడతరం అవడానికి ఉపన్యాసాల ద్వారానే గాక క్రియాత్మకంగా కూడా దోహదం చేసినట్టు అయేది. బహుశ:పండ్రెండు మాసాల అనంతరం షహజాన్‌పూరులో కొట్లాటలు జరగకుండా ఉండేవి. ఎప్పుడయితే ఇస్తామన్న ధనాన్ని పంచి పెట్టకలేకపోయామో, అప్పుడే నాయకుల గౌరవం మంటకలసింది. + +ఇలాంటి పరిస్థితులలో నో ఛేంజ్, ప్రోఛేంజ్ పార్టీలవారు తమ హక్కుల గురించీ ఆదర్శాల విషయమై ఆర్భాటాలు చేస్తూ, కక్షలు పెంచుకుంటూ ఉండేవారన్నమాట! + +ఈ రకమయిన అలజడులూ, ఎత్తు పై ఎత్తులూ లక్నో ఒడంబడిక జరిగిన నాటినుంచీ, అనగా 1916 నుంచీ, 1922 లో ముల్తాన్ కొట్లాటలు జరిగే పర్యంతమూ తలేత్తుతూనే ఉన్నాయి. ముల్తాన్ ఉదంతం యీ పై కారణాల వల్లనే అంత ఉద్ద్రుతంగా సాగిందని అనడానికి వీలులేకపోయినా, ఆ అలజడికి ఈ ఒడంబడికలు కారణాలు కావనిమాత్రం అనలేము. + +ముల్తాన్ కొట్లాటలు జరిగిన తర్వాత, లక్నో ఒడంబడికలో మార్పులు చెయ్యాలనే వాదం ప్రబలమైంది. కాంగ్రెసు నాయకులలో పెచ్చు పెరిగిన అలసత, ముల్తాన్ ఉదంతమూ మహమ్మదీయులలో అసంతృప్తిని రేకెత్తించడానికీ, అవకాశవాదులు ఆందోళన చెయ్యడానికి తోడ్పడ్డాయి. ఆ రోజులలో అచ్చయి పంచిపెట్టబడిన సారస్వతం అంతా అవకాశవాదుల ఎత్తుగడలను రుజువు చేస్తుంది. ఒకవంక కాంగ్రెసును మట్టుబెట్టాలని ప్రభుత్వంవారు, ఇంకొకవంక హిందూ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0323.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0323.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ca69fdbee255552181788191fb264718b54805bb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0323.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మన్నది మహమ్మదీయులకు వెన్నతోబెట్టిన విద్య అయింది. బ్రిటిషు రాజ్యాంగం వారు ఆ స్వల్ప విస్తీర్ణంగల సింధు ప్రాంతాన్ని ప్రత్యేక రాష్ట్రంగా రూపొందించడం అన్నది నిజానికి అనుచితకార్యం. అది బొంబాయి రాష్ట్రంలో కలసి ఉన్నంతకాలమూ, హిందువులు ఆ ప్రాంతంలో అల్పసంఖ్యాకులే అయినా, వారికి అసంతృప్తులూ, బాధలూ అన్నవి అట్టే ఉండేవికావు. + +మేము సింధులో ఉండగా అబ్దుల్లా హరూన్‌గారిని కలుసుకున్నాము. ఇప్పటిలా అప్పట్లో వారికి మతోన్మాదం లేదనే అనాలి. పరస్పరం అభిప్రాయాలు వెలిబుచ్చుకోడానికి మా సన్నివేశాలు ఎంతగానో ఉపకరించేవి. రాష్ట్రం మొత్తంమీద ఎక్కడకు మేము వెళ్ళినా మాకు హృదయపూర్వక స్వాగతాలే లభించేవి. + +మాకు ఒక నది ఒడ్డున నీటిని ఒరుసుకుని ఉన్న బంగాళాలో మకాం యిచ్చారు. ఆ నదీ తీరంలో ఒక అపురూప దృశ్యం మా కంట బడింది. నదిలోని చిన్న పెద్ద చేపలన్నీ మా చేతులలో ఉండే ఆహారాన్ని గ్రహించాయి. ఆ చేపలకి చాలా కాలంగా ఈ అలవా టుందిట!నదీ తీరానికేమిటి, ఒడ్డుమీదకు కూడా కొంతదూరం వచ్చి గబుక్కుని ఆహారాన్ని అందుకుని నీటిలోకి పోయేవి. కంటితో చూచిందాకా నమ్మడానికి వీలులేని దృశ్యం అది. ఆ ప్రాంతీయులు అంత అహింసాత్మకంగా ఆ చేపలతో సహజీవనం సాగించేవారని అన్నా అందులో ఈషణ్మాత్రమూ అసత్యం ఉండదు. + +ప్రభుత్వంవారు అణగ ద్రొక్కాలనుకున్నా, నాయకులను జైళ్ళపాలు జేసినా కాంగ్రెసు గౌరవం మకుటాయమానంగా ఉంటూన్న రోజులవి. అందువలన మేము రాష్ట్రం అంతా తిరిగి హిందూ మహమ్మదీయ మైత్రి వలని లాభాలను గురించి ఉపన్యాసలిచ్చాం. హృదయ విదారకమయిన ముల్తాన్ ఉదంతాలు రేపిన హృదయ తాపం చల్లారకుండానే మాకు అ ప్రాంతాలన్ని తిరగ గలిగిన అవకాశం చిక్కింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0324.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0324.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..54ecfeb65746266ccdea3416ce308423cd9e9d48 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0324.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఆ ప్రాంతాలన్నీ అధిక సంఖ్యాకులయిన మహమ్మదీయుల ఆధిపత్యంలోవే. అలాంటి విషమ పరిస్థితులలో ఆ ప్రాంతాలలో హిందూ మహమ్మదీయ మైత్రిని గురించి ఉపన్యాసా లివ్వగలిగాం అంటే , అవకాశవాదులు రెచ్చకొట్టకుండా ఉండి ఉంటే హిందూ మహమ్మదీయ విభేదాలకీ, కొట్లాటలకూ తావు లేదనే అనవలసి వస్తుంది. చేజిక్కిన అవకాశాన్ని చిక్కబట్టుకుని, కాంగ్రెసు నాయకులే గనుక, ధనాన్ని పోగుజేసి బీదసాదలకూ బాధితులకూ పంచి పెట్టడానికి-ఒక్క పంజాబులోనే అన్నమాటేమిటి, ఇటు బెంగాలులోనూ, మహమ్మదీయులు ఉద్దతంగా ఉన్న యు.పి. మున్నగు రాష్ట్రాలలోనూ కూడా- అవసరమయిన ఏర్పాట్లుచేసి ఉద్యమాన్ని సక్రమంగా నడపగలిగి ఉంటే, హిందూ మహమ్మదీయ విభేదాల్ని మొగ్గ తొడక్కుండానే తుంచేసేవారం. ముల్తాన్ దుస్సంఘటనల కారణంగా, ఎన్నోప్రాంతాలు పర్యటించి, అక్కడి పరస్థితులు పరిశీలించి, సాధక బాధకాలను గ్రహించి ఒక బరువైన హృదయంతో మేము ఇండ్లకు చేరాం. గయా కాంగ్రెసు సమీపిస్తూన్న కొద్దీ, తమ తమ పక్షాలకే ప్రాముఖ్యం రావాలనే అత్రుతతో, నోఛేంజ్, ప్రోఛేంజ్ పార్టీలవారు తంటాలు పడుతూన్న రోజులవి. వీటిని గురించీ, గయా కాంగ్రెసు అంతర్నాటకాలను గురించీ లోగడ సుదీర్ఘంగా తెలియపరచే ఉన్నాను. + +షహజాన్‌పూర్ కొట్లాటలను గురించి కాస్త విపులంగా యోచిద్దాం. వీనికి ముఖ్యకారణం లక్నో ఒడంబడికలకు మించిన, సదుపాయాలు తమకు కావలంటూ కొందరు మహమ్మదీయ నాయకులు లేవదీసిన ప్రచారమే. హిందువులు స్వతస్సిద్దంగా పిరికివారనీ, తాము గనుక అల్లర్లు లేవదీస్తే ఇతోధికంగా తమ కోర్కెల్ని మన్నించి తీరకయేం జేయగలరన్నదే అ మహమ్మదీయ నాయకుల విశ్వాసం. ముల్తాన్ ఉదంతం జరిగిన తర్వాత పంజాబులో సుహృద్భావం వృద్ధిగావడానికి కాంగ్రెసు వారు తగు చర్యలు తీసుకోలేదు గదా! అందువలన అ రెండు మతాలవారి మధ్యా పొగ రాజెయ్యడానికి, దుష్టశక్తుల్ని రేపడానికీ ఇదే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0326.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0326.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..60a924676e0546cc18e56ca2d61d46f78090d4da --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0326.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +దక్కుతాయనే ఉద్దేశంతో ఈ గలాటాల వెనుక ఉండి ఉద్రేకాలు రెచ్చగొట్టి నాటక మాడారని తెలియ వచ్చింది. + +ఈ లక్నో ఒడంబడిక ఆధారంగా కాంగ్రెసూ, ముస్లిం లీగూ కలిపి తయారు చేసిన స్వపరిపాలన ప్రణాళికే 1918 లో మాంటేగ్-ఛెల్మ్‌స్ఫర్డ్‌గార్లకు అందజేయబడ్డాయి. కాని అప్పట్లో ఆ సూచనలు తిరస్కరించబడ్డాయి. ఈ ఉమ్మడి ప్రతిపాదనలో జిన్నాగారి చెయ్యి కూడా ఉంది. ఈ ప్రతిపాదనలకు మాంటేగ్ త్రోసిపుచ్చిన కారణంగా లక్నో ఒప్పందాలు రద్దయి పోయాయనే సాకుతో, ఆ ఒడంబడిక సవ్య మయింది కాదు, అందులో మహమ్మదీయులకు ఉపకరించే షరతులు లేవనే ఆందోళన లేవతీయబడింది. సరళమైన సూటి మార్గాన్నే అవలంబించాలనే కొత్త నాయకుల విధానం పై విషయాన్ని అంతగా పట్టించుకోలేదు. పైగా వారికి ఈ మితవాదుల ప్రాధేయ పూర్వక యాచనా విధానమూ నచ్చలేదు. ఇలాంటి పరిస్థితిలో, 1918లో, కాంగ్రెసు మితవాదుల చేతులనుండి అతివాదుల చేతులలోకి మారింది. + +నిజంగా మాంటేగ్-ఛెల్మ్‌స్‌స్ఫర్డ్‌గారలు 1918లో ఆ ప్రతిపాదనలను అంగీకరించి, ఒక నూతన ప్రణాళికను రూపొందించి ఉంటే, ఈ దేశంలో ద్వంద్వ పరిపాలనకి స్థానం ఉండేది కాదు. హిందూ మహమ్మదీయ కలహాలూ చెలరేగేవి కావు. అంతేకాదు, అటుపిమ్మట సుమారు పాతిక సంవత్సరాలపాటు నడచిన హిందూ మహమ్మదీయ సంఘర్షణలలో ఏ పాపమూ ఎరగని నిరపరాధుల రక్తం ప్రవహించి ఉండేదికాదు. ఉభయవర్గాల వారూ సమర్పించిన ఆ ప్రతిపాదనలను 1917 నవంబరు మాసంలో మాంటేగ్ బృందం త్రోసిపుచ్చారు. + +అవి భారతీయ రాజకీయాలలో గాంధీగారు తలదూరుస్తూన్న రోజులు. ఆయన కూడా ఎలాగయినా మాంటేగ్ ప్రభృతులచేతా, బ్రిటిషుగవర్నమెంటు వారిచేతా ఈ ప్రతిపాదనలను అంగీకరింప జేయాలని చాలా తంటాలుపడ్డారు. ఆయన ఈ కాంగ్రెస్-లీగ్ ప్రతి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0327.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0327.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2eff1dfe193f525fbf3d84ff72b40fab0fd1e7c8 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0327.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పాదనలను దేశభాషలలోకి తర్జుమా చేయించి, ఆ విన్నపంమీద లక్షకుపైగా సంతకాలు సేకరించి, 1917 లో జరిగిన కలకత్తా కాంగ్రెసు నాటికే ప్రభుత్వం వారికి అందజేశాడు. + +నాటినుంచి నేటివరకూ హిందువులకూ మహమ్మదీయులకూ సామరస్యం కుదరలేదంటూనే కాలయాపనచేస్తూ వస్తూన్న యీ బ్రిటిషు వారు ఆనాడు ఆప్రణాళికను త్రోసిపుచ్చి, మనకూ మనదేశానికి తీరని ద్రోహాన్ని చేశారు. పైగా వారు ఏ నోటితో భారతీయులు సంపూర్ణ స్వరాజ్యానికి అనర్హులని చెపుతున్నారో అర్థం కాదు. నిజానికి ఆ ప్రణాళికను అంగీకరించని కారణంగా ఈనాటివరకూ దేశంలో చెలరేగిన హిందూ మహమ్మదీయ కలహాలకు బాధ్యులు వారే. వారి మూలం గానే యీ చికాకులన్నీ దేశంలో ప్రబలుతున్నాయని వారిపై నేరారోపణ చేయడం సమంజసం. కాంగ్రెసును చేపట్టిన నూతన వర్గీయులు కూడా ఈ పరిస్థితులకు కొంతవరకూ బాధ్యులు. వారు సత్వర చర్యలు తీసుకుని, అవసరమయిన ప్రబోదాలూ, ప్రచారం చేస్తూ బాధితులకు ఆర్థికాది సహాయాలు చేసి వుండివుంటే పరిస్థితులు చక్కబడే ఉండేవి. అటు ప్రభుత్వంవారూ, ఇటు కాంగ్రెసువారూ కూడా స్వలాభాపేక్షతోనూ, అలసవల్లనూ అవసర చర్యలను తీసుకోకపోడంచేత దేశంలో దుష్టశక్తులు వీరవిహారం చేశాయి. కలహాలు రెచ్చగొట్టగల పుణ్యాత్ములు ముందుకు రాగలిగారు. + +1922 ముల్తాన్ కొట్లాటలనాటి హిందూ మహమ్మదీయ మత వర్గాల వారి మనోబావాలకీ, షహజాన్‌పూరులో 1923లో జరిగిన కలహాల నాటి వారి మనోభావాలకీ వున్న తేడాపాడాలు విలియా వేసుకోవడం ఇప్పట్టున న్యాయం. ముల్తాన్ కొట్లాటల నాటి నిరాశా, షహజాన్‌పూర్ కలహాల నాటి నిస్సహాయతా గ్రహించిన మాలవ్యా మహాశయుడు ఆత్మరక్షణ కోసమూ, దేశభద్రతకోసమూ ప్రాయచ్ఛిత్తాలూ, శుద్ధులూ, పుణ్యాహవచనాలూ, హోమాలులాంటివి జరిపించి, ఆత్మ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0328.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0328.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a7ecdb07767f5a5e6c3f2fad71176a21fac449d2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0328.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +రక్షణకోసం బలవంతంగా మతాలు మారవలసివచ్చిన హిందువులు తిరిగి తమ మతంలో, సంఘంలో, పూర్వకులంలో ప్రవేశించడానికి సావకాశం కల్పించాలన్నాడు. మాలవ్యాలాంటి సదాచార సంపన్నుడూ, సనాతనుడూ కూడా హఠాత్తుగా హిందూమతంలోకి పున:ప్రవేశానికి అవకాశం కల్పించాలని అన్నాడంటే, ఆ నాటి అమానుష పరిస్థితులకి ఆయన ఎంతగా పరితపించాడో అర్థం అవుతుంది. అంతే కాదు. ఆయన నిగూడంగా అహింసా సిద్దాంతాల మతలబును విస్తరించి విశదపరచాడంటే, అందులో ఆ సిద్ధాంతాలను ప్రబోధించిన గాంధీగారు జైలులో ఉన్న రోజులలో తాను వాటిని పరిస్థితుల కనుగుణంగా వ్యాఖ్యానించబూని, అహింస అంటే హింసను సహించడం మాత్రమేకాదనీ, ఎదుర్కోవడంవల్ల సిద్దాంతభంగం కాదనీ హితవు చెప్పాడంటే, ఆ నాటి కల్లోలాలు ఆయన పవిత్ర హృదయాన్ని ఎంత కల్లోలపరచాయో అర్థం అవుతుంది. ఆనాడు మాలవ్యా మహాశయుడు ఇచ్చిన సలహా యావత్తు భారతదేశంలోని హిందువులకూ ఎంతో మనోధైర్యాన్ని ఇచ్చింది. + +నిజానికి "శుద్ధి", "సంగతం" అన్నవి మాత్రమే ఉంటే సంఘ సుఖజీవనానికి చాలదు. తిండీ, గుడ్డా అన్నవి కూడా, మతంతో నిమిత్తం లేకుండా, హిందూ మహమ్మదీయాదుల కందరికీ సమంగా కావలసిన అత్యవసర వస్తుసముదాయమే కదా! వీటిని లభింపజేయడానికి నిర్మాణాత్మక కృషి, ప్రచారమూ అత్యవసరం. సహనం, పరస్పర సహకారం మొదలైన వాటితో కూడిన నిర్మాణాత్మక కృషి జరగక పోవడంచేత సంఘజీవనం కుంటుపడిందన్నది సత్యదూరం కాదు. అసలు ముల్తాన్ కలతలు ప్రజల సుఖజీవనాన్నీ మనోభావాలనీ చికాకుపరచి వారిని నికృష్టజీవనానికి దిగజార్చిన స్థితి గమనార్హమే కదా! + +మతసామరస్యానికి కావలసిన సత్వర చర్యలను విస్మరించి మాలవ్యా మహాశయుడు "శుద్ది" "సంగతం" అంటూ వాపోతూఉంటే, వీలు చిక్కినప్పుడల్లా దెబ్బతీయాలనీ, కల్లోలాలు లేవదీసి హింసా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0330.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0330.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d4f6eea92f6e13771e23fe848cf967a718fe2620 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0330.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +లోగడ నేను మొదటి రెండు కొట్లాటలకూ ప్రధానమయిన కారణాలను వివరించే ఉన్నాను. నేను కార్యనిర్వాహక సంఘ సభ్యుడ నయ్యుండీ కూడా, మంజూరయిన ధానాన్ని ఏ కారణాలవల్ల ఆత్మార్పాణ జేసిన ఆ బాధితులకు అందచేయలేకపోయానో కూడా వివరించే ఉన్నాను. ఏటేటా ప్రో ఛేంజ్-నో ఛేంజ్ తెగల మధ్య రగులుతున్న మంటలు రాజుకుంటూనే ఉన్నాయనీ చెప్పే ఉన్నాను. ఈ నోఛేంజ్, ప్రో ఛేంజ్ పార్టీలతో విసిగిపోయిన డాక్టర్ అన్సారీ, సరోజనీదేవీ, నేనూ కొంతమంది ఇతర మిత్రులతో కలసి "సెంటర్‌పార్టీ" అనే మధ్యమ వర్గ సంఘాన్ని స్థాపించాం. మా ఉద్దేశం పై రెండు కక్షల వారినీ సన్నిహితులను జేసి, వారి మధ్య సామరస్యం కుదర్చాలనే. ఈ మధ్యే మార్గపు మనిషిగా నేను ఎక్కడయినా హిందూ మహమ్మదీయ కలహం జరిగిందని తెలసిన తక్షణం ఆ తావుకు వెళ్ళి సంగతి సందర్భాలు విచారించే వాడిని. + +సొంత జేబులోంచి ఖర్చుపెట్టుకుంటూ ఏటేటా ఈ అల్లర్లు జరిగిన తావులన్నీ సందర్శిస్తూ వచ్చాను. ఇక్కడ 1924-27 సంవత్సరాల మధ్య జరిగిన అల్లర్లులను గురించి ప్రస్తావిస్తాను. 1925 మే మాసంలో కలకత్తాలోను, 1925-27 సంవత్సరాలలో బొంబాయిలోను అల్లర్లు జరిగాయి. + +బహుశ: 1927 ఈ సంక్షోభాలకు చాలా చెడ్డ సంవత్సరం అని అనవలసి ఉంటుంది. 1927 ఆగష్టు 29 వ తేదీన లార్డ్ ఇర్విన్ కేంద్ర శాసన సభలో సభ్యుల కందించిన సమాచారాన్నిబట్టి, ఉత్తర ప్రదేశ్, బొంబాయి, పంజాబు, మధ్యప్రదేశ్, బీహారు, బెంగాలు రాష్ట్రాలలోనూ, డిల్లీలోనూ జరిగిన కొట్లాటలు మొత్తం 26 అనీ, అవి ఆగష్టు 25 నాటికి గత 18 మాసాల లోపలనే జరిగినవనీ తెలియవచ్చింది. పంజాబులో రెండు, ఢిల్లీలో రెండు, బెంగాలులో రెండు, ఉత్తర ప్రదేశ్‌లో పది, మధ్యప్రదేశ్ లో రెండు, బీహారులో రెండు, బొంబా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0331.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0331.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..29671b08ce57a4ffb21a17b86d103dfdbbd13689 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0331.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +యిలో ఆరు కొట్లాటలు జరిగాయి. ఈకొట్లాటలలో నిహతులయిన వారి సంఖ్య 250; క్షతగాత్రులు 2500 మంది. + +ఇంచు మించుగా కలతలురేగి, అల్లర్లు జరిగిన అన్నిప్రాంతాలకూ నేను వెళ్ళాను. ఎటొచ్చీ ఆ వూరి అల్లరికీ, ఈ వూరి అల్లరికీ మధ్య వ్యవధిలేని సందర్భాలలో ఒకొక్క ఊరు వదలి వెయ్యవలసి వచ్చింది. నేను అల్లర్లు జరిగిన వెనువెంటనే వెళ్ళి, సంగతి సందర్భాలు విచారించి, ఇరుపక్షాలవారివద్దా సంజాయిషీ, సేకరించి, జరిగిన సంగతులన్నీ సకారణంగా నోటు చేసుకునేవాణ్ణి. చాలా ఘోరంగా జరిగిన నాగపూరు కొట్లాటల సంగతి విని అక్కడికి వెళ్ళాను. నాగపూరులోనూ, లాహోరు కొట్లాటల్లోనూ కూడా చాలామంది చంపబడ్డారు. పెక్కుమందికి గాయాలు తగిలాయి. ప్రతీ ప్రాంతంలోనూ శాంతిని నెలకొల్పి, మత సామరస్యాన్ని పునరుద్ధించడానికై శాంతి సంఘాలు స్థాపింపబడ్డాయి. + +అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీవారు కలకత్తాలో 1927 అక్టోబరు 28, 29, 30 తేదీలలో కలుసుకున్నప్పుడు, కాంగ్రెసు ప్రెసిడెంటు శ్రీనివాసయ్యంగారి ప్రోద్బలంవల్ల జరిగిన ఐకమత్య మహాసభవారు హిందూ మహమ్మదీయ సంఘీభావానికి చేసిన సూచనలు ఆమోదించ బడ్డాయి. మసీదులముందు బాజా భంత్రీల వాయిద్యం విషయంలోనూ, గోహత్య విషయంలోనూ కొన్ని నియమాలు పాటించి, వాటిని క్రమబద్ధం చేయించాలని శ్రీనివాసయ్యంగారు చాలా శ్రమపడ్డారు. నిజానికి అనాడు కావలసింది మసీదుల ముందు మేళాతాళాలు వాయిస్తున్నారా, హిందువుల ముందు గోహత్య సాగిస్తూన్నారా అన్న మీమాంసకంటే, అందరికీ కడుపు నిండా అన్నం ఉన్నదా అన్న యోచనేనని నా నమ్మిక. ఈ అభిప్రాయమే నాకు ముఖ్య మిత్రులయిన శ్రీనివాసయ్యంగారి ముందు వెలిబుచ్చాను. కాని వారు తాము సూచించిన మసీదు ముందు వాయిద్యాలు, గోవధ క్రమబద్ధం అయితే చాలనే తలచారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0332.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0332.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1729155e2fef74371f95a6cadf7ca2adbf82d133 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0332.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అంతవరకూ జరిగిన కొట్లాటల కంటే కలకత్తా సంక్షోభమే చాలా ఘోరంగా పరిణమించింది. తాము దానిని అణచగలమనే విశ్వాసంతో మహాత్మా గాంధీగారు, సేన్ గుప్తాగారితో కలిసి ఆ ప్రాంతానికి హడావిడిగా వెళ్ళారు, కాని అక్కడి పరిస్థితులు ఏనాడో చెయ్యి దాటిపోయి అదుపులో ఉంచడానికి వీలులేని పరిస్థితికి దిగజారిపోయాయనీ, ఈ పరిస్థితులు ఇల్లాగే ఇంకా కొంతకాలం సాగితే ఇరు వైపులా వేలాది జనం నిహతు లవుతారనీ, బహుశ: అప్పటికిగాని వారు కళ్ళు తెరవరనీ వాపోతూ, తన నిస్సహాయ స్థితిని గాంధీగారు ఒప్పుకున్నారు. అ తర్వాత వారు-ఒక పనికి మాలిన హింసాకాండలో ఇరుక్కుని, అనవసర రక్తపాతానికి కారకుల మయ్యామన్న సంగతి గ్రహించారు. ఇది 1924 లో గాంధీగారి విడుదల అయిన తర్వాత రెండేళ్ళకు జరిగిన సంఘటన. + +ద్వంద్వ ప్రభుత్వం ఎలా పరిణమిస్తుందో కూడా స్వరాజ్యపార్టీ వారికి అనుభవం అయింది. గాంధీగారి విడుదల అనంతరం రెండు సంవత్సరాల కాలంలోనూ కాంగ్రెసు కార్యక్రమ సాఫల్యానికి ఎంత మాత్రమూ కృషి చేయలేక పోయారు. అయినప్పటీకి 1924 లో బెల్గాంలో తమకు గాంధీగారి ద్వారా హస్తగతమయిన కాంగ్రెసు నాయకత్వాన్ని వదులుకుని, దానిని తిరిగి గాంధీగారి హస్తగతం చేయడానికి వారికి మనస్సు రాలేదు. + +"మా కోర్కెలను మన్నించకపోతే మంత్రి పదవులను కూడా చేపట్టి తీరుతాం, సఫలీకృతుల మవుతాం" అనే స్వరాజ్య పార్టీ వారి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0335.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0335.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ae590a8785d44c4691a28cc1ad551cb8946940b5 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0335.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ఆంధ్రదేశం అంటే నేనే, నేనంటే ఆంధ్రదేశమే అన్నంత ఇదిగా దేశానికీ నాకూ అవినాభావ సంబంధం ఏర్పడి ఉంది. అంతేకాదు-ఆంధ్రులు 1907 నుంచీ దేశంకోసం త్యాగాలు చెయ్యడానికి ఎప్పుడూ సంసిద్దులే. అందువల్లనే ఆంధ్రులకు ఏనాడో భారతరాజకీయ చరిత్రలో సుస్థిర స్థానం లభించింది. + +1921-22 సంవత్సరాలలో ప్రప్రథమంగా ప్రారంభించబడిన సహకార నిరాకరణ ఉద్యమంలో అనేక ప్రాంతాలవారు జైలుకు పోవడానికి సంసిద్దులయ్యారు. 1922 లో గుంటూరులో ప్రారంభించబడిన పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమం పట్టుదలతో సాగింది. వందలాది గ్రామాధికారులు తమ ఉద్యోగాలకు రాజీనామా లిచ్చారు. ప్రభుత్వం సాగించిన హింసాకాండను, కాంగ్రెసునూ-దాని విధానాలనూ అణగద్రొక్కడానికి ప్రభుత్వం తీసుకున్న చర్యలనూ ఎదుర్కొనడంలో ఆంధ్రులు కనబరచిన ఐకమత్యం, పట్టుదల, త్యాగశీలం మెచ్చి భారతీయులందరూ ఐక్యకంఠంతో "సెహబాస్ ఆంధ్ర్రా!" అన్నారు. + +అదే ఉత్సాహంతో 1926 నాటి ఎన్నికల సంరంభంలో కూడా ఆంధ్రులు ఎల్లా పాల్గొన్నారో ఇక్కడ చెప్పాలి. మామూలు ఎన్నికల ప్రచారం కంటె, మన పది పదిహేను తెలుగు జిల్లాలోనూ త్యాగం, సహనం, వ్యక్తి సత్యాగ్రహం అంటూ ఉపన్యాసాలనిచ్చి ప్రజలను ఉత్తేజితుల్ని చేయడం ఎంతో తేలిక. + +దేశం మొత్తంమీద తమ తమ ప్రాంతాలకు ప్రతినిధులను ఎన్నుకోవాలి కదా! అలా ప్రతినిధులను ఎన్నుకోవలసిన నియోజక వర్గాలు బహు విస్తీర్ణం కలవి వేలాది ఓటర్లను కలిగి ఉండేవి. ఎన్నికల విషయంలో కాంగ్రెసు వారికి అనుభవం లేదు. దేశవ్యాప్తమైన ఈ ఎన్నికల సంరంభంలో ఏ విధంగా పాల్గొనాలో, వోట్లంటే ఏమిటో, వాటిని వేసే విధానాలేమిటో, అవలంబించ వలసిన పద్ధతు లేమిటో ప్రజలకు తెలియదు. + +ఇంగ్లండు మొదలైన ప్రజాప్రభుత్వ దేశాలలో వలెనే అభ్యర్థు లందరూ ప్రచారం నిమిత్తం, ఏజంట్లకనీ, పనివారికనీ అపరిమితంగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0337.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0337.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2d8f655e4c67f69b34aace299da3e3749cf42c91 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0337.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +వారు కాంక్షించారు గాని, రోజులమీద లభ్యమయ్యే అశాశ్వత లాభాల మీదికి వారి దృష్టి మళ్ళలేదు + +నేను, ఆంధ్ర రాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు కమిటీ అధ్యక్షడనైన కారణంగా, నా నియోజకవర్గంలోనేగాక, ఆంధ్ర దేశం మొత్తంమీద ఉన్న నియోజకవర్గాలన్నింటిలోనూ, తిరిగి ఎన్నికల ప్రచారం ముమ్మరంగా సాగించవలసిన విధి యేర్పడింది. చేయవలసిన పని బ్రహ్మాండమంత ఉంది. + +ఆంధ్ర రాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు సంఘంవారు ఆయా నియోజకవర్గాలకు ఎన్నిక చేసిన అభ్యర్థులందరూ సామాన్య కుటుంబాలవారే, వారికి సొంతడబ్బు ఖర్చుచేసుకోగల స్తోమతు లేదు. మేము ఎన్నికచేసిన అభ్యర్థులలో చాలామంది ముందుగానే ఒక షరతుపెట్టి మరీ నిలుచున్నారు. ఎన్నికలు సాంతం అయ్యేలోగా ఏ సందర్భంలోనూ, ఎప్పుడూ వారిని కించిత్తు కూడా స్వంత ధనాన్ని వినియోగించుకోమని కోరకూడదన్నదే వారి షరతు. కాంగ్రెసు వారికీ ఖర్చుపెట్టడానికి కావలసిన ఆర్థిక స్తోమతు లేదు. + +నేనా-"స్వరాజ్య" పత్రిక ప్రచురణాది బాధ్యతలలో చిక్కుకునే ఉన్నాను గదా! ప్రజలే తగు సహాయం చేసి, ప్రోత్సాహం ఇచ్చి కాంగ్రెసువారి విజయానికి తోడ్పడాలని నేనూ, ఇతర నాయకులూ, కాంగ్రెసు సేవకులూ అన్ని ప్రాంతాలలోనూ మేము ఇచ్చే ఉపన్యాసాలలో విన్నపాలమీద విన్నపాలు చేసుకుంటూ వచ్చాం. మేమంతా ఎంతో ఉత్సాహంగా, వాయువేగ మనోవేగాలతో అన్ని ప్రాంతాలూ చుట్టబెట్టాం. రోజూ సాధారణంగా ఇరవై ప్రాంతాలలోనైనా ఉపన్యాసా లిచ్చేవారం. ప్రజలు ఈ ఉద్యమాన్ని వారి "స్వంతం"గానే భావించి, కాంగ్రెసు విజయమే తమ విజయం అని తలచి, కావలసిన ఆర్థికాది సహాయాలు చేస్తారన్న దృడవిశ్వాసం నాకు ఉంది. ఎన్నికలలో కలిగే జయాపజయాల పైన దేశపు భావి అంతా ఆధారపడి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0338.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0338.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bcc35b0a494660a6d3c1ed2c0b2ae42b75f187ab --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0338.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఉన్నదన్న విషయం వారికి ఎప్పటి కప్పుడు మా ఉపన్యాసాలలో తెలియచెపుతూ, అవసరమైన ప్రోత్సాహాన్నీ, ఉత్తేజాన్నీ కలుగజేస్తూనే వచ్చాం. ఈ సంరంభం అంతా తమ కోసమేననీ, దీని జయాపజయాలన్నీ వారివేననీ స్పష్టీకరించాము. ఏ మాత్రమైనా స్తోమత ఉన్నవారు తమ స్వంత ఖర్చుమీద, తమకు అందుబాటులో ఉన్న కార్లూ, బస్సులూ మొదలైన వాహనాలలో వెళ్ళి, ఆయా జిల్లాలకు చెందిన వివిధ నియోజక వర్గాలలో ఉత్సాహంగా పనిచేశారు. ఈ ప్రకారంగా ప్రజలే నడుములు బిగించుకుని, ముందుకొచ్చి, తమ ఖర్చులు తామే పెట్టుకుంటూ ఎన్నికల తతంగం అంతా నడిపించు కొచ్చారు. + +సుమారు అన్నిస్థానాలలోనూ కాంగ్రెసు పేరిట జయం సాధించ గలిగాం. మా గెలుపు ఆంధ్ర రాష్ట్రానికే ఎంతో కీర్తినీ, ఘనతనీ చేకూర్చింది. నా నియోజకవర్గంలో సుమారు ఉన్న ఓటర్లందరూ ఓటు చేశారు. మోచర్ల వారు పదివేల వోట్ల తేడాతో ఓడిపోయారు. ఆయన అనుచరులకుగాని, ఆయనకుగాని, ఇతర నియోజక వర్గాలలో కాంగ్రెసు వారికి ప్రత్యర్థులుగా నిలచిన అభ్యర్థులకుగాని, అంతవరకూ దేశంలోనూ, ప్రజలలోనూ కాంగ్రెసు ఎంత పరివర్తన తీసుకు రాగలిగిందో, కాంగ్రెసువారు ఎంత గౌరవమూ, పలుకుబడీ సంపాదించ గలిగారో అర్థం కాలేదు. + +సహకార నిరాకరణ పేరిట గత ఆరు సంవత్సరాలుగా జరిగిన ప్రచారం పలితంగా, ఆంధ్ర రాష్ట్రంలో వలెనే, మద్రాసు, దక్షిణ కన్నడ, మలయాళ ప్రాంతాలలో కూడా అఖండ విజయం సాధించింది. ఫలితాలు ప్రచురిస్తూన్న కొద్దీ, పరిపాలకులకూ, బ్రిటిషు వారికీ, ప్రపంచం అంతటికీ కూడా కాంగ్రెసుకు భారత దేశంలో ఉన్న స్థానం, బలిమి, కలిమి మొదలైనవన్నీ తెలియవచ్చాయి. + +1926 లోనే ఇంత ఘన విజయం సాధించిన కాంగ్రెసు, తన నాయకులలో భేదాభిప్రాయాలు లేకుండా అంతా ఒకే త్రాటిమీద నడవ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0339.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0339.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5e79738d4a30fd3b24df9e5917ebb400c4497eb4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0339.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +గలిగి ఉంటె తన ఆశయం ఏనాడో సిద్ధింప చేసుకోగలిగేది. 1921 నుంచి 1927 వరకూ ఆరు సంవత్సరాలపాటు మా కార్యక్రమం ఏమిటో ప్రచారం చేస్తూ ప్రజలను కూడగట్టుకుని రాగలిగిన మేమూ-మామోజు సహకార నిరాకరణం మీదనా, సహకారం మీదనా, అంటే సరిగా చెప్పలేని "త్రిశంకు స్వర్గం" లోనే ఉన్నామేమో అనిపించ సాగింది. + +ఎన్నికల అనంతరం క్రొత్తగా ఏర్పడిన కేంద్ర శాసన సభలో మాసంఖ్య 42. మద్రాసు మొదలైన వివిధ రాష్ట్రాలలో కాంగ్రెసువారు అత్యధిక సంఖ్యాకులుగానే ఎన్నికయ్యారు. కేంద్ర శాసన సభలో ఒక్క సారిగా నలభై రెండు గాంధీ టోపీలు కనబడ్డం ఆశ్చర్యకరమైన విషయం. కాంగ్రెసుపార్టీవారి ధాటికి తట్టుకోలేక, అప్పటివరకూ నిరంకుశంగా పరిపాలించిన పెద్దల కందరికీ కాళ్ళలో వణుకు పుట్టింది. + +ఈ దిగువ అంశాలమీద చరిత్రాత్మకమైన వాదోపవాదాలు జరిగాయి: ప్రజాక్షేమం-రిజర్వు బ్యాంకి స్థాపన-మారకపు విలువ 1 షి 4 పెన్నీల నుండి, 1 షి 6 పెన్నీలకు హెచ్చించే విషయం. + +మా పార్టీ వారికి నాయకుడు మోతిలాల్ నెహ్రూగారు. ఆయన మంచి నేర్పరి. విద్యాపారంగతుడు. సమర్థుడు. ఏ విషయం మీద చర్చ వచ్చినా, ఎట్టి క్లిష్టపరిస్థితి ఉత్పన్నమయినా నిలబడగల శక్తి ఆయనకుంది. ఆనాటి భారతావనిలో సాటిలేని మేటి ప్రతిభ వారిది. తలపెట్టిన కార్యం ఘనంగానూ, గౌరవ ప్రదంగానూ నిర్వహించగల శక్తి వారిది. + +కాని ఆయన చాలా ఆత్మాభిమానమూ, పట్టుదలా గల మనిషి. తన పార్టీ సభ్యుల నందరనూ కూడగట్టుకుని తనవైపు ఆకర్షించుకోగల సహనమూ, ఓరిమి, నేర్పు ఆయనకి ఉన్నట్లు కనిపించలేదు. ఆయనకీ శ్రీనివాసయ్యంగారికీ మధ్య స్పర్థ ఉండేది. వ్యక్తిగతమయిన అభిప్రాయ భేదాలవల్ల మోతిలాల్ గారికీ, పి. ఎస్. రంగయ్యరుగారికీ పడుతూండేది కాదు. ఈ విషయాలు 1927-28 నాటి సంఘటనలలో రుజువయాయి. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0342.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0342.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..047a3801d122ed7c1a2183c8e9db3a4971a3f5cb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0342.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +లన్నా మార్గాంతరం లేక అవస్థలు పాలవుతున్నారనీ వివరించాడు" సదాచార సంపన్నులైన హిందువులు మహమ్మదీయ మతంనుంచి హిందూమతంలోకి పున:ప్రవేశానికి ఒప్పుకోని కారణంగా హిందూ మతం క్షీణీస్తోందనీ, దీని కంతటికీ హిందూ నాయకుల ఉదాసీనతే కారణమనీ అన్నాడు. + +లాలా లజపతిరాయి, స్వామీ శ్రద్దానందుల ఆధిపత్యంలో పనిచేస్తూ ఉన్న ఆర్యసమాజంవారు నిర్భయంగానూ, దృఢ చిత్తంతోనూ అవసరమైన సేవ చేస్తున్నారు. అహితాగ్నులలో అహితాగ్నిగా పేరు పొందిన మదన మోహన మాలవ్యాగారు తక్కిన కార్యనిర్వాహక వర్గీయులతో కలసి ముల్తాన్‌లో జరిగిన దురంతాలూ ప్రత్యక్షంగా చూసి, అక్కడ కూల్చబడిన ఆలయాలూ, విరగగొట్టబడిన విగ్రహాలూ కలిగించిన మానసిక క్లేశంతో, మొట్టమొదటిసారిగా తన నోటమ్మట తానే హిందూ సంఘ సంరక్షణకోసం "శుద్ధి సంగతం" అవసర మన్నాడు. అప్పటి వరకూ ఆర్యసమాజీకులు చేస్తూ వచ్చిన ప్రచారం తాను అందుకున్నాడు. యావత్తు భారత దేశాన్నీ ఆవరించి ఉన్న ఆర్యసమాజం తాలూకు మతాచార్యులకు స్వామీ శ్రద్దానంద ప్రారంభించిన "గురుకులమే" దీక్ష నిచ్చి తరిఫీదు నిచ్చింది. + +రాజకీయ ప్రపంచంలో కూడా స్వామీ శ్రద్దానంద పేరుబడ్డ నాయకుడే. కాంగ్రెసు అధ్యక్షులకూ, వీరికి ఎప్పుడైనా అభిప్రాయభేదాలు వస్తే, అంటే-కాంగ్రెసు అధ్యక్షులకు స్వామీ శ్రద్దానందుని దృక్పధం సరిగా అర్థంకాని పరిస్థితులలో , ఆ సంగతి గ్రహించి స్వామీజి, స్పర్థలూ వాగ్వివాదాలూ పెరక్కుండా, చల్లగా బైటకువెళ్ళి పోయేవాడు. ఆయన అటువంటి పరిస్థితులలో చల్లగా జారుకోవడం కలకత్తా కాంగ్రెసులోనూ జరిగింది. ఆ ఉదంతం మాత్రం నాకు బాగా జ్ఞాపకం ఉంది. స్వామీ శ్రద్దానంద లేని లోటుకు నేను ఎన్నోసార్లు బాధపడ్డాను. అది ఎప్పటికీ తీరేలోటు కాదు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0344.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0344.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9ec583d7a0a42664b91a2d328f591dcc9dc7a16d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0344.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +వచ్చిన తీర్మానాలని త్రోసివెయ్యడ మన్నది ఇదే మొదటిసారికాదు., అనేకసార్లు అట్టి త్రోసివేతలు జరిగాయి. + +కాన్పూరు కాంగ్రెసు అనంతరం ఒక సంవత్సరం విశ్రాంతి తీసుకుంటానన్న గాంధీగారు గౌహతీ కాంగ్రెసుకు హాజరయ్యారు. కాంగ్రెసును తిరిగీ చేపట్టాలనే ఆతురత ఆయన ఎంతమాత్రమూ చూపించలేదు. మోతిలాల్ నెహ్రూ-శ్రీనివాసయ్యంగార్లకు కాంగ్రెసును తిరిగి గాంధీగారి పరం చేయ్యాలన్న అభిలాష లేదు. కాగా ఎన్నికలలో కాంగ్రెసు తరపున అభ్యర్థులను నిలబెట్టి, ఎన్నికల తతంగమంతా నడిపించడానికి వారికి అధికారం కూడా ఇచ్చారు. + +దేశవ్యాప్తంగా జరిగిన యీ ఎన్నికలలో మద్రాసు రాష్ట్రంలోనే కాదు-ఇంకా ఎన్నో రాష్ట్రాలలో కాంగ్రెసు అభ్యర్థులకే విజయం పరంపరలు లభించాయి. కాని యు. పి. లో మోతిలాల్ నెహ్రూగారి నియోజకవర్గంలో తీవ్రమయిన ఆశాభంగం కలిగింది. ఆ రాష్ట్రంలో ప్రజలను ప్రబోధించి, ఒకే త్రాటి మీదకి వచ్చేలా చేయడానికి ప్రచారం సరిగా జరగలేదు. అసలు అక్కడి ప్రచారశాఖే సరిగా యేర్పాటు చేయ చేయబడలేదు. నిజానికి ఆ నియోజకవర్గం జమీందారీ ప్రాంతం. ఆ ప్రాంతీయులకు జమీందార్లను ఎదిరించి నిలబడగల శక్తి లేదు. దానికి సరిపడ్డ ప్రచారమూ లేదు. + +మోతిలాల్‌గారు ఈ ఓటమికి కారణం ప్రత్యర్థులు వ్యక్తి గతంగా తన్ను గురించి చేసిన దుష్ప్రచారమే నన్నారు. తాను గ్రామాలమ్మట తిరిగి, తనపై జరుగుతూన్న దుష్ప్రచారాన్ని ఎదుర్కొనడానికి ప్రయత్నించలేదని ఒప్పుకున్నారు. అందువల్లనే ఓటమి సంభవించింది. ప్రత్యర్థుల తాలూకు ప్రచారకులు ఆయనపై మోపిన నేరాలను గురించి ఆయనే చెప్పారు. తాను గోమాంసం తింటున్నాడని, తనకు కావలసిన గోమాంసం లభ్యం కాదనే కారణంగా తాను గోవధను నిషేధించడనీ, మసీదులముందు ఊరేగింపులలోని బాజాభజంత్రీలను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0345.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0345.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1583b8bfad6afd8c9aca4d7647df0413577498bc --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0345.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మ్రోగింపనీయడనీ, ఆయన హిందూ ధర్మ వినాశనకారి అనీ, ఇంగ్లీషు తిండితింటూ, ఇంగ్లీషు వారిలాగే తాను బ్రతుకుతున్నాడనీ ప్రత్యర్థులు ఆయనపై నేరారోపణ జేశారన్నారు. ఇవన్నీ తనపై తీసుకరాబడిన అబద్ధపు ఛార్జీలని తనకు తెలుసు. కాని వాటిని ఖండించడానికి తాను గ్రామాలమ్మట తిరగలేకపోయానన్నారు. + +తాను స్వయంగా ఏ గ్రామానికీ వెళ్ళకపోయినా, గ్రామీణులందరూ ఓటు చేసి తనను గెలిపిస్తారనే తప్పుడు అంచనా వేసుకున్నారాయన. బ్రిటిష్ క్యాబినెట్, సెక్రటరీ ఆఫ్ స్టేట్, రీడింగ్ ప్రభువూ మన ప్రత్యేక ఘనతలనూ, అంతస్తులనూ గ్రహించి దఫదఫాలుగా కోరుతూ ఉన్న మన కోర్కెలను మన్నించి తీరుతారని తలచడం ఎంత పొరపాటో, నియోజక వర్గంలో తిరక్కుండానే, ఓటర్లను కలుసుకోకుండానే, మన పేరు ప్రతిష్టలను గ్రహించి వారి ఓట్లు మన కిస్తారని తలంచడమూ అంత పొరపాటే. గాంధీగారితో వ్యతిరేకించి కాంగ్రెసును చేత పట్టగలిగిన ఈ మేధావులు "పాపం, వారిది బీద దేశం, అక్కడ ఉన్నవారు బలహీనులూ, అర్బకులూ" అని ఆలోచించి, వారి యందు దయాదాక్షిణ్యాలు కలిగి బ్రిటిషువారు ఏవేవో సదుపాయాలూ వగైరాలు చేస్తారని ఎల్లా తలచారో అర్థం కాదు. ప్రజాబాహుళ్యం నాయకులకు అండగా నిలవందే, నాయకులు కోరిన కోర్కెలు మన్నించబడడం జరగదని, 1885-1921 సంవత్సరాల మధ్య జరిగిన అనేక సంఘటనలను విలియా వేసుకుని సంగతి సందర్భాలు మన మితవాద నాయకులు గ్రహించి ఉంటే, కథ అడ్డం తిరిగి, ఆంగ్లేయుల ఆట కట్టయ్యేది. గాంధీగారిని ఓడించి, కాంగ్రెసును తమవశం చేయమని అడగగలిగిన ధీశాలురు, వారి కార్యక్రమ వివరాలను, శాసన సభా ప్రవేశ ఉద్దేశాలను సవ్యంగా ప్రజల ముందు పెట్టి ప్రజా హృదయాన్ని ఆకట్టుకోవలసి ఉంది. + +1921 నాటి కాంగ్రెసు పటుత్వం, నిర్మాణ కార్యక్రమం, హిందూ మహమ్మదీయ మైత్రి అనే సూత్రాలమీద నెలకొల్పబడింది, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0349.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0349.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6bfa7402794094d60c0be439cbea6cb69e84053d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0349.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ర్థ్యాలను ద్రువపరచాయి. అదే ప్రకారం రాష్ట్ర శాసన సభలలో కూడా మనవారు తమ విజ్ఞానాన్ని ప్రదర్శించారు. + +ఈ కౌన్సిల్ ప్రోగ్రాం రోజులలో (1927-30) నిర్మాణ కార్యక్రమం దెబ్బతింది. కాంగ్రెసులో వెనుకటివలెనే కేంద్రంలోనూ, రాష్ట్రాలలోను చీలికలు ఏర్పడ్డాయి. మనం 1927 నాటి ముచ్చటలు తెలుసుకునే లోపల, గాంధీగారి వద్దకు తిరిగీ వచ్చే సందర్భంలో జరిగిన కొన్ని సంఘటనలను గురించి తెలుసుకుందాం. + +గౌహతీనుంచి తిరిగీ వచ్చేటప్పుడు, స్వామీ శ్రద్ధానంద హత్య విషయంలో సమాచార సంగ్రహణ కోసమని, అచ్చటి సంఘటనలను గురించి స్వయంగా విచారిద్దామనే వాంఛ గలిగి ఢిల్లీ చేరుకున్నాను. నేను స్వామీజీ గృహానికి వెళ్ళాను. ఆయన కుమారుడు నాతో వచ్చి, హత్యకు సంబంధించిన సంగతులు చెపుతూ, ఆయా తావులన్నీ చూపించాడు. నిజానికి వారి గృహం ఒక పవిత్రమైన యాత్రాస్థలం. అలా దానిని రూపొందించడం న్యాయమే. లాలా లజపతిరాయిగారూ, స్వామీజీ కలిసే ఆర్యసమాజ కార్యక్రమాలు నిర్వహించేవారు. లజపతిరాయిగారు గౌహతీ కాంగ్రెసులో పాల్గొనడానికి వస్తూ, దారిలో స్వామీజీ హత్యా విషయం వినడంతోనే విషాద భరిత హృదయంతో, ఆగని కన్నీటి కాల్వతో వెనక్కి మళ్ళారు. స్వామీజీని దొంగపోటు పొడిచి చంపారు. + +బ్రిటిష్ గవర్నమెంట్ వారితో నాభా మహారాజుగారికి వచ్చిన భేటీలో ఆయన, మోతిలాలు నెహ్రూగారిని తమ న్యాయవాదిగా నిర్ణయించుకుని, వారికి వకాలతు ఇచ్చారు. అప్పట్లో కేంద్ర శాసన సభా సభ్యుడుగా ఉంటూ ఉన్న సి. ఎస్. రంగయ్యరు మహారాజావారి ఆప్త మిత్రుడు, సలహాదారుడూను. మహారాజావారికి మోతిలాల్‌గారి కిచ్చిన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0352.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0352.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fb6b51fcadd3e4ab9bc5a06e7218e51592c29757 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0352.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +అమలునందున్న రాజనీతి స్వభావానికి విరుద్దమై ఒక నూతన సంప్రదాయ స్థాపనకు నాంది అనే కారణం వల్లనే వివాదం రేగిందనీ-.......... + +అందువలన, అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీవారు, రాజ్యతంత్ర విధానంలో అవసరమైన మార్పులూ, చేర్పులు చేస్తూ, మన దేశానికి అనువైన పద్ధతిని, ఒక నూతన రాజ్యతంత్ర విధానాన్ని రూపొందించాలనీ తీర్మానించారు. + +1927 అక్టోబరు 27 వ తేదీని అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీవారు సమావేశపరచిన ఐకమత్య మహాసభవారు సాంఘిక సమస్యను గురించి చేసిన తీర్మానం మదరాసు కాంగ్రెసు (26-12-1927) మహాసభలో ప్రవేశ పెట్టబడి ఆమోదించబడింది. కాగా, ఈ దిగువ ఉదహరించిన అంశాలకు సంబంధించిన తీర్మానాలూ అంగీకరించబడ్డాయి: + +1. సైమన్ కమిషన్ "బాయికాట్"కి నిర్ణయం; + +2. పండిత జవహర్‌లాల్‌గారి స్వాతంత్ర్య లక్ష్యప్రతిపాదన; + +3. స్కీన్ కమిటీనుంచి మోతిలాల్‌నెహ్రూగారు తప్పుకొనుట; + +4. మద్రాసు శాసన సభలో కొందరి సభ్యుల అసభ్య ప్రవర్తన. + +ఆంధ్ర, తమిళనాడు, మళయాళ, కన్నడ కాంగ్రెసు శాసన సభ్యులు శాసన సభలో "కాంగ్రెసుపార్టీ"ని స్థాపించడము, అందులో ఆంధ్ర, తమిళనాడు సభ్యులనే ఎక్కువగా కాంగ్రెసు పార్టీ సభ్యులుగా ఎన్నుకోవడమూ జరిగింది. అప్పటి ఎన్నికలలో మదరాసు రాష్ట్ర శాసన సభకు కాంగ్రెసు తరపున 45 గురు ఎన్నిక అయారు. మొత్తం 104 గురు సభ్యులు మాత్రమే కల మద్రాసు అసెంబ్లీలో పెద్దపార్టీ కాంగ్రెసువారిదే. ద్వంద్వ ప్రభుత్వ విధానంలో మంత్రులు ప్రజలకు పూచీదారులన్న విషయం ఒప్పుకోకపోయినా, బాహ్యాడంబరాలూ, ఆనమాయితీలు మాత్రం అమలు పరచారు. గవర్నరుగారు కాంగ్రెసు పార్టీనాయకుణ్ణి పిలిచి, మంత్రివర్గాన్ని ఏర్పరచవలసిందని కోరవలసి ఉంది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0353.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0353.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2e3775b0c8dbf5c4a0e1fc3574670ef0a0145183 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0353.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అయితే కాంగ్రెసువారు పదవులు స్వీకరింపరన్నది బాహాటంగా అందరూ ఎరిగిన విషయమే. కాంగ్రెసు మెజారిటీ వచ్చిన అన్ని రాష్ట్రాలలోనూ (మద్రాసుతో సహా) సహకార నిరాకరణమే వారి ఆశయం అయినా మంత్రిపదవులను స్వీకరిస్తే ప్రజలకు ఉపకరించే సందర్భాలలో సహకరిస్తూ, గోడమీద పిల్లి వాటంగా సహకారమో, సహకార నిరాకరణమో సందర్భానుసారంగా అవలంబిస్తూ ఆ నాలుగు రాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు కమిటీల ఆజ్ఞలు పాటించవలసి ఉంది. + +మామూలు పరిస్థితులలో దక్షిణ హిందూదేశానికి సంబందించినంతవరకూ, ఆ నాలుగు రాష్ట్రాలవారికీ, కాంగ్రెసు మెజారిటీ వచ్చిన ఇతర రాష్ట్రాల వారితోపాటు పదవీ స్వీకార విషయంలో చికాకులూ, చిక్కులూ లేనేలేవు. అస్సాం (గౌహతీ) కాంగ్రెసు "మంత్రి పదవులు స్వీకరింపరాదు" అని ఆదేశం ఇచ్చే ఉంది. కాంగ్రెసుపార్టీ లీడరును పిలిచి, మంత్రులను ఎన్నుకుని, రాజ్యాంగాన్ని చేపట్టమని గవర్నరు ఆహ్వానిస్తాడన్న సంగతి అందరూ ఎరిగి ఉన్నదే. విశాఖపట్నవాసి, కీర్తిశేషులైన సి.వి.ఎస్. నరసింహరాజుగారు ఆనాడు కాంగ్రెసు పార్టీ లీడరయిన కారణంగా, ఆయన్ని గవర్నరుగారు పిలిచి మంత్రులను ఎన్నుకుని, రాజ్యాంగాన్ని చేపట్టమని కోరినప్పుడు, తాను గవర్నరుగారి కోరికను మన్నించరాదని అప్పటికే ఆయనకు కాంగ్రెసు వారిచే హుకుం జారీ చేయబడింది. + +తమిళరాష్ట్ర నాయకులైన శ్రీనివాసయ్యంగారు, రాజగోపాలాచారిగారు పైకేమీ తేలలేదు. మంత్రిపదవులు స్వీకరించి, రాజ్యాంగాన్ని చేపట్టాలనే ఆశ తమకు లేదని ప్రత్యక్షంగానూ, పరోక్షంగానూ చెప్పవలసిన విధి వారిపై ఉంది. కాంగ్రెసుపార్టీ పేరుమీద మంత్రిపదవులను స్వీకరించడానికి వీలులేకపోయినా, తమ సొంతపేరుమీద కాని పక్షంలో, ఏదో ఒక పేరుమీద, ఏదో ఒకవిధంగా "బినామీ" మంత్రిపదవులనైనా స్వీకరించి తమ వాంఛలను తీర్చుకోవాలనే కోరిక ఆ యిరువురి నాయకులకూ మిక్కుటంగా ఉంది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0354.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0354.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9868f77c662268b1a6316226f05f315b23ec823f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0354.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చక్రవర్తుల రాజగోపాలాచారిగారికీ, ఎస్. శ్రీనివాసయ్యంగారికి వారి హృదయాలలో మంత్రిపదవులను చేపట్టాలనే వాంఛ ఉన్నా, ఆంధ్రరాష్ట్ర శాసన సభ్యులను సంప్రదించకుండా వారంతట వారే తుది నిర్ణయం తీసుకోలేక పోయారు. అందువలన ఆంధ్రరాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు కమిటీ అధ్యక్షునిగా నాతో వారు సంప్రతించవలసి ఉంది. 1927 జనవరిలో శ్రీనివాసయ్యంగారు నన్ను వారి ఇంటికి ఆహ్వానించారు. వారింటివద్దనే రెండు మూడు రోజులపాటు ఈ సంప్రతింపులు జరిగాయి. ఆఖరి రోజున జరిగిన తర్జన భర్జనలు తెల్లవారగట్ల 2, 3 గంటల వరకూ నడిచాయి. నిజానికి అంతగా తర్జన భర్జనలు చేయవలసిన అవసరం ఉందని నేననుకోను. కాని నన్ను వారి ఉద్దేశానికి అనుకూలంగా త్రిప్పుకోవాలనే తాపత్రయంతోటే వారికి కాలం అంతా గడచిపోయింది. ప్రతీసారీ, "కాంగ్రెసువారి ఆశయం అదికాదు"-అన్న వక్క ముక్కతోనే నా అభిప్రాయం తెలిపేవాడిని. లాయరుగా ఆయనకి ఉన్న ప్రతిభా, చాకచక్యమూ వగైరాలన్నీ, పాపం, ఆయన నాపై ప్రయోగించారు. వారిపట్ల నేను కొరకరాని కొయ్యనే అయి ఆఖరు సారిగా మంత్రిపదవులు స్వీకరించడానికి నా సహకారం ఎంత మాత్రం ఉండదని స్పష్టపరిచాను. + +వారికి మాత్రం ఎలాగయినా "బినామీ" మంత్రివర్గం యేర్పరచాలనీ, ముఖ్యమంత్రిగా ఒక వ్యక్తిని ఎన్నుకోవాలనీ చాలా ఉబలాటంగా ఉంది. కాంగ్రెసు వారికి గర్భ విరోధి అనీ, ఆ ఎన్నికలలో కాంగ్రెసువారిని గెలవనీయరాదని ఎన్నో రకాలుగా ప్రయత్నాలు చేశాడనీ ఎరిగిఉన్న వారికి ఆ డాక్టర్ సుబ్బరాయన్ వారికెల్లా నచ్చాడో నా కర్థం కాలేదు. డా. సుబ్బరాయన్ కాంగ్రెసుకు ఎంతగానో ఉపకరిస్తాడు. అందువల్లనే స్వతంత్రపార్టీ అని ఒకదానిని సృష్టించి, దానికి ఆయన్ని నాయకునిగా స్థిరపరచామని శ్రీనివాసయ్యంగారు నాతో చెప్పారు. + +నేను తీవ్రంగా ప్రతిఘటించి, నా అసమ్మతిని స్పష్టంచెయ్యడం చేత, అలాంటి చర్య కాంగ్రెసుకు విద్రోహచర్యే అవుతుందని హెచ్చ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0355.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0355.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7e908d58d7555c4c3f34467d18685ff73e808a29 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0355.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +రించడంచేత వారు తమ ప్రయత్నంనుంచి విరమించుకుంటారనే నేను భావించాను. + +డాక్టర్ సుబ్బరాయన్‌కు "స్వతంత్రపార్టీ" అనే సొంతపార్టీ యేదీ లేదు. ఆయన వెనకాల ఉన్న అ నలుగురూ, అధికారంలో ఎవరు ఉంటే వారి పార్టీవారిగానే చెలామణీ అవుతూ, వారి వెనుకనే చేతులు నలుపుకుంటూ తిరిగేరకం. కాని రాజగోపాలాచారిగారూ, శ్రీనివాసయ్యంగారూ కూడా కాంగ్రెసుపార్టీ యావత్తు సహకారమూ ఉంటుం దని హామీ ఇచ్చారు. ఆ మద్దతు చూసుకుని, ఈ వార్త ఆయన మెల్లిగా గవర్నర్ గారి చెవినివేసి, తనకు కాంగ్రెసు వారి సహకారం ఉంటుందనీ, తన సహచరులను తాను ఎంచుకుంటాననీ విశదపరచాడు. "స్వతంత్రపార్టీ మంత్రివర్గం" అన్న పేరుమీద ఆయన, మంత్రులను ఎంచుకుని, రాజ్యాంగాన్ని చేపట్టారు. + +ఆంధ్రరాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు కమిటీవారూ, మలబారువారూ, ఈ ఏర్పాట్లకు మొదటినుంచీ వ్యతిరేకులే. బ్రిటిషు గవర్న్‌మెంట్ వారి దృష్టిలోనూ, వారి ప్రత్యర్థుల దృష్టిలోనూ, దేశీయులలోను కూడా కాంగ్రెసు ఎంత చులకనై పోతుందోనన్న విచారంగాని, ఆలోచనగాని ఆ అరవనాయకుల కిరువురుకూ లేక పోయింది. సూక్ష్మబుద్ధి, దూరదృష్టి గలవారని పేరున్న ఆ నాయకులు ప్రజలదృష్టిలో కాంగ్రెసు ఎంత హీనమై పోతుందో తెలుసుకోలేక పోయారనలేము. పర్యవసానాల ప్రసక్తే వారికి పట్టలేదని మాత్రం అనవలసివస్తుంది. వారి హృదయాంతరాళాలలో పదవీవ్యామోహం బాగా నాటుకుపోయిన కారణంగా గత్యంతరంలేక వారు పైనాటకం అంతా ఆడవలసి వచ్చింది. + +రాజగోపాలాచారి ప్రభృతులు ఆడిన ఈ నాటకంవల్ల వారికి గాంధీగారియందుగాని, వారి కార్యక్రమమందుగాని, వారి సహకార \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0356.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0356.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e91791c1e6971465e253f14b89adf6d3549d4cc6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0356.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నిరాకరణాదీ ఉద్యమాలయందుగాని ఏ విధమయిన విశ్వాసమూ ఉండి ఉండదనీ, విరోధ భావమే ఉండి ఉండాలనీ అనుకోక తప్పదు. స్వరాజ్య పార్టీపేరుతో వ్యవహరించిన సి. ఆర్. దాస్-మోతిలాల్ నెహ్రూ, శ్రీనివాసయ్యంగారు మొదలైన వారు గాంధీగారి ఉద్యమానికీ, వారి కార్యక్రమానికీ, మొత్తానికి వారి విధానానికే గొడ్డలిపెట్టుగా తమ "కౌన్సిల్ ఎంట్రీ" ప్రోగ్రాం రూపొందగలదన్న విషయం విస్మరించినట్లు గ్రాహ్యం అయింది. కాగా, రాజగోపాలాచారిగారు శాసన సభా బహిష్కార ప్రచారం రెండుమాసాలపాటు విరమించాలంటూ 1923 ఫిబ్రవరిలో తెచ్చిన ప్రతిపాదన, స్వరాజ్యపార్టీ వారివిధానానికే సహకరించింది. న్యాయానికి, అత్యధిక సంఖ్యాకులయిన కాంగ్రెసువారు అనుసరించ దలచిన విధానానికి వ్యతిరేకభావాలు ఉండిఉంటే, వీరు కాంగ్రెసు నుంచి తప్పుకుని తమకు ఇష్టమయిన ఏదో ఒక పేరుతో తమ కార్యక్రమాలు కొనసాగించుకుని ఉండవలసింది. కాని రెండు సంవత్సరాలపాటు వారు పడిన తంటాలలో కాంగ్రెసు సహకరించందే ముందడుగు వేయజాలమనే సంగతి వారికి విశదమైంది. అంతే కాదు, కాంగ్రెసులోనే గనుక వారు ఉండదలిస్తే, వారికి కలిగిన పదవీ వ్యామోహం వారు వదలుకుని ఉండవలసింది. ఇటూ అటూ గాకుండా, హృదయాంతరాళంలో కాంగ్రెసు విధానాలయందు నమ్మికలేకపోయినా, అవసరానికి తప్పని సరిగా కాంగ్రెసు బురఖా తగిలించుకుని నాటకమాడడమే స్వరాజ్యపార్టీ వారి మనోభావం అని తేలిపోయింది. + +సర్వసాధారణంగా, ప్రపంచం మొత్తంమీద, "అధికారం" మీద లంచగొండితనపు ఛాయాప్రభావం పడక మానదని ఒప్పుకోక తప్పదు కదా! అందులో మాన్‌ఫర్డ్ రాజ్యాంగ సంస్కరణలను అనుసరించి పదవులు చేపట్టిన నిరంకుశ మంత్రుల చేతులలో లాభాలు పొందాలనీ, హోదాలు సంపాదించాలనీ వాంఛించే కాంగ్రెసే తరులందరూ కాంగ్రెసులో జేరడం సంభవించింది. పాపం, అలా బురఖాలు తగిలించుకున్నవారిలో ఇద్దరో, ముగ్గురో మాత్రమే మంత్రులవడానికి అవకాశం ఉంటుందని వారు తలచారో లేదో గదా! ఎప్పుడయితే స్వరాజ్యపార్టీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0358.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0358.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c87ace06aeaf73386584db5c7c58b86c8cfb5a7e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0358.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ధ్యక్షుడుగా ఎవరుంటే బాగుంటుందని మీమాంస వచ్చింది. కాంగ్రెసే గనుక రాజ్యాంగాన్ని చేపట్టడానికి అంగీకరించిఉంటే, ఎన్నుకోబడిన నాయకుడే ఎకబిగిని ముఖ్యమంత్రి అయ్యేవాడు. కాని ఇటువంటి పద్దతులకు కాంగ్రెసు కార్యనిర్వహణ విధానంలో తావే లేదుకదా! అందువలననే తాను అధ్యక్షస్థానం వహిస్తానని నరసింహరాజుగారు ముందు కొచ్చారు. + +కాంగ్రెసు కార్యక్రమాన్ని సవ్యంగా నడప శక్తిలేని పరిస్థితులలో వారు ఒక "బినామీ" మంత్రివర్గాన్ని యేర్పరచారు. కాంగ్రెసు ఆదేశాలకు విరుద్ధంగా, దానికి అవసర సహకారం అందిస్తామన్నారు. మంత్రుల జీతాల విషయమూ, బడ్జెట్టూ చర్చకు వచ్చిన సందర్భంలో సందిగ్ద స్థితిలో పడ్డారు. చేయగలిగింది లేక, కొంతమంది శాసనసభా ప్రాంగణం నుంచి వెలుపలకు వెళ్ళిపోయారు. ఈ ప్రకారంగా బడ్జెటు చర్చ ఆరంభదశలోనే మద్రాసు శాసనసభ కాంగ్రెసుపార్టీవారు కాంగ్రెసుకూ, దేశానికికూడా ద్రోహం చేశారు. + +ఇలాంటి పరిస్థితులలో కాంగ్రెసువారికి పార్టీని రద్దుచేసే అధికారం ఉందిగాని అల్లా జరుగలేదు. బొంబాయిలో జరిగిన (మే 15-16) అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘ సమావేశంలో మద్రాసు శాసన సభా సభ్యులుగా ఉంటూన్న కాంగ్రెసు వారిమీద ఉ. గోపాలమేనోన్ విశ్వాసరాహిత్య తీర్మానం తీసుకువచ్చాడు. ఇల్లా కాంగ్రెసువారు పతనం అవడానికి మోతిలాల్‌నెహ్రూగారిదే బాధ్యత అన్నాడు. ఆయన పార్టీ నాయకుడు. పైగా "స్కీన్" కమిటీలోనూ, ఇంపీరియల్ కౌన్సిలులోనూ సభ్యత్వం స్వీకరించడానికి ఒప్పుకున్నారు. గోపాలమేనోన్ తీసుకు వచ్చిన తీర్మానానికి, శ్రీనివాసయ్యంగారు సవరణ ప్రతిపాదించారు. ఒక ఉపసంఘం మదరాసు శాసన సభలోని కాంగ్రెసు పక్ష సభ్యుల కార్యకలాపాల విషయమై విచారణ జరిపి, నివేదిక సమర్పించాలని ఆ సవరణ. ఏదోరకంగా కాలయాపన చేసి, విశ్వాసరాహిత్య తీర్మా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0360.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0360.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6ddb8f671ccbce309d4ddc21bc14fa0cc02df85a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0360.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అపజయం కలిగినా, మేము ఆ కేంద్ర శాసన సభలో మొత్తం నలభై యిద్దరం ఉన్నాము. కేంద్రప్రభుత్వం ఛాయామాత్రంగానైనా మంత్రులను ఏర్పరచడం వగైరా కార్యకలాపాలలోకి దిగకుండా విధినిర్వహణను విస్మరించింది. దేశ సౌభాగ్యానికి భిన్నమయిన ప్రతిపాదనలు ఏవి వచ్చినా వాటిని చిత్తు చెయ్యాలన్నదే మా ఆశయం. + +మాదొక కపటపు పార్లమెంట్ కదా! ముందుముందు నిజంగా రాజ్యాంగం చేపట్టవలసిన పరిస్థితులలో నడచుకోవలసిన తీరులకు ఈ రోజులలో నడుస్తున్న పార్లమెంటు విధానం కొంత అనుభవాన్ని సమకూర్చింది. సభ్యులూ, నాయకులూ కూడా వాదోపవాదాల లోనూ, పార్లమెంటరీ విధానంలోనూ నేర్పరులయిన కలహప్రియులుగా రూపొందారు. ఆంగ్లదేశపు ప్రైంమినిష్టర్ల కంటే మోతిలాల్‌నెహ్రూ గారు చాకచక్యంగా వ్యవహరింపగల నేర్పరులని పేరుబడ్డారు. ఆంగ్లదేశపు పార్లమెంటు మెంబర్లకంటె మన సభ్యులకు సమస్త సమాచారములూ అందజేయబడడాన్ని మనవారి హోదా ఎంతో మెరుగ్గా ఉండేది. ఏ విషయయినా క్షుణ్ణంగా తర్జన భర్జన చేయగలశక్తి మనవారికుంది. + +మనవారి తెలివితేటలూ వగైరా ఎంత అఖండంగా ఉన్నా ప్రజల బాధ్యత ప్రభుత్వం వారిది కానప్పుడు లాభమేమిటి? కేంద్రంలో ఉన్న కాంగ్రెసువారు ఇదివరకంటె ఎంతో ఎక్కువగా ప్రభుత్వంవారి "నటనలను" బైటపెట్టగలిగారు. వాదోపవాదాలు చాలా పటుత్వంతోనూ, ప్రజాహృదయాన్ని చూరాగొనేవిగానూ, రాజ్య తంత్రాన్ని నడపగలిగేవిగానూ ఉండేవి. కేంద్ర శాసన సభలోని కాంగ్రెసు పార్టీవారు ప్రభుత్వంవారి "నటనా" విధానాన్ని వెనకటికంటె ఎంతో శక్తియుక్తులతో బైటపెట్టగలిగారు. వాదోపవాదాలు చాలా ఉన్నతస్థాయిలో నడిచేవి. ఎల్లప్పుడూ గవర్నమెంటు విధానాన్ని కించపరిచేవిగానే ఉండేవి. ప్రభుత్వం వారికి ఎప్పుడో ఒకప్పుడు పరిపాలన ప్రజల హస్తగతం చెయ్యకతప్పదని అర్థమయింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0361.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0361.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30862990b7229b07847b3b50589004f0ccda1f9b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0361.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నిజానికి కాంగ్రెసుపార్టీవారే గనుక తమ విధానంలో నిబ్బరమూ నేర్పూ కనబరుస్తూ, గ్రామాలలో నిర్మాణ కార్యక్రమం సరిగా కొనసాగించి ఉండిఉంటే, కొద్ది సంవత్సరాలలోనే అది బాగా బలాన్ని పుంజుకుని ప్రభుత్వంవారి ముక్కు నలిపి మరీ, అధికారం చేపట్టగలిగి ఉండేది. కేంద్రంలోనూ, రాష్ట్రాలలోనూ, అధిక సంఖ్యాకులుగా ఎన్నిక అయిన కాంగ్రెసువారు, గట్టిగా తలపెడితే దేశంలో ఉన్న జన బాహుళ్యాన్ని సరిఅయిన త్రోవను నడపి, వారికి మంచి చెడ్డలు తెలిపి, గ్రామాలను పునర్నిర్మించడానికి వారు శాసన సభ్యులుగా చేస్తూన్న సేవకు భంగం రాకుండానే, ఎన్నో విధాల దేశాన్ని పునరుద్ధరించగలిగి ఉండేవారు. + +కాని గాంధీగారి నాయకత్వాన నడుస్తూన్న నోఛేంజర్లూ, మోతిలాల్‌నెహ్రూగారిని అంటిపెట్టుకుని ఉన్న ప్రోఛేంజర్లూ భిన్నాభిప్రాయులై ఉండడాన్ని, ఒకరి దృష్టికి ఆనింది రెండవవారికి ఆనకుండా పోయింది. నోఛేంజర్లు శాసన సభల మూలంగా నూలు వడకడమూ, నేయించడములాంటి నిర్మాణ కార్యకలాపాలుగాని, హిందూ మహమ్మదీయ ఐకమత్య సాధనకు కృషిగాని చేయలేని స్థితిలోకి దిగజారారు. ప్రోఛేంజర్లెప్పుడూ నో ఛేంజర్లను అనుమాన దృష్టితోనే చూసేవారు. కాగా ఖాదీ కార్యక్రమం అంటే వారికి ఒకవిధమయిన అలసభావం ఉండేది. ఈ రెండు రకాల కాంగ్రెసు వారి మధ్యా నలుగుతూన్న జనం తాము ఏం చెయ్యాలో అర్థంకాని స్థితిలో ఉన్నారంటే ఆశ్చర్యపడనవసరం లేదు. శాసన సభ్యులు ప్రజలతో సంబంధ బాంధవ్యాలు లేనివారిలా, తటస్థ విధానంగా బ్రతకజొచ్చారు. ఈ పరిస్థితులలో నో ఛేంజర్లు కౌన్సిల్ కార్యక్రమం ఎప్పుడు ఛిన్నాభిన్నం అవుతుందా, ఎప్పుడు సహకార నిరాకరణోద్యమం సాగిద్దామా అన్న ఆలోచనలో పడ్డారు. ఉప్పు సత్యాగ్రహం కారణంగా శాసన సభ్యులను బైటకు వచ్చివెయ్యండని ఆదేశం ఇచ్చే పర్యంతమూ ఇలాగే నడిచింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0363.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0363.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3704efd1b141c4a667ff3eac6ff43f7b95ffe02f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0363.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +షన్" ఇండియాకు రాగలదనే నాన్పుడు మాటలతో భారతీయులను సంతుష్టి పరచాలని ఆంగ్లేయులు ఒక పన్నాగం పన్నారు. మౌంట్ ఫర్డు సంస్కరణలను నిరాకరించి త్రోసివేసిన కాంగ్రెసువారు, రాజకీయంగా ముందడుగు వేయడానికి సన్నాహాలు చేయజొచ్చారు. బ్రిటిషువారికి కాంగ్రెసువారి సూచనలు ఎప్పుడూ ఏకోశాన కూడా నచ్చలేదు. స్వరాజ్య పార్టీ నాయకులు సూచించిన ద్వంద్వ ప్రభుత్వ విధాన ప్రతిపాదనలనయినా పరిశీలించాలనే వివేకం కూడా వారికున్నట్లు కనిపించలేదు. ఈ పరిస్థితులను గ్రహించి కాంగ్రెసువారు 1926లో గౌహతీ కాంగ్రెసులో పదవీ స్వీకారం చేయరాదనీ, మదరాసు కాంగ్రెసులో సైమన్ కమిషనును బహిష్కరించాలనీ నిశ్చయించుకోవలసివచ్చింది. 1921లో ప్రిన్స్ ఆఫ్ వేల్స్ బహిష్కరణ ఉద్యమం తర్వాత 1928-29 లలో సైమన్ కమిషన్ బహిష్కరణ అన్నదే బ్రహ్మాండమయిన ఉద్యమంగా రూపొందింది. మదరాసు కాంగ్రెసు, సైమన్ కమిషన్ భారత దేశంలో అడుగుపెట్టింది మొదలు బ్రహ్మాండమయిన బహిష్కరణ ఉద్యమం సాగించాలని ఆదేశం ఇచ్చింది. వారు భారత దేశంలో అడుగుపెట్టిన నాడు దేశవ్యాప్తంగా హర్తాలు జరపాలనీ, వారు ఏ రాష్ట్రంలో, ఏ ప్రదేశానికి వెళ్ళినా వారిని బహిష్కరించవలసిందే అని కాంగ్రెసు మహాసభ నిశ్చయించింది. + +మద్రాసు శాసన సభా కాంగ్రెసు పక్షం ఏర్పడిన అనంతరం, అనగా ఫిబ్రవరిలో, నేనూ శ్రీనివాసయ్యంగారు కలిసి డిల్లీకి వెళ్ళాము. విఠల్‌బాయ్ పటేల్ అధ్యక్షతను ఆరంభం అయిన కేంద్ర శాసన సభ సమావేశం తొలి ఘట్టాలలోనే ఏర్పడిన ఉద్రేక పూరిత వాతావరణం భారతీయ దృష్టిని పూర్తిగా ఆకర్షించింది. సమావేశం నడచిన విధానం, సభ్యులు కనబరచిన నేర్పరితనం, కాంగ్రెసు పార్టీలో కుదిరిన ఏకత్వం ప్రజాహృదయంలో బాగా నాటుకు పోయాయి. + +బెంగాల్ నివాసి సత్యేంద్ర చంద్ర మిత్రాగారిని, ఆయన జైలులో ఉండగానే, కేంద్ర శాసన సభా సభ్యునిగా ఎన్నుకున్నారు. మిత్రాగారు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0364.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0364.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ad122c3c5fa1c1059b83c3e1852f4eb19363af4a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0364.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +జైలులో ఉన్నప్పటికీ, ఆయనకు సభా కార్యకలాపాలలో పాల్గొనే హక్కు ఉన్నదని కాంగ్రెసు పార్టీవారి వాదం. ప్రభుత్వంవారు నిర్ణయించే విధానానికి అనుగుణంగా మిత్రాగారు శాసన సభా కార్యక్రమాలలో పాల్గొన గలిగే పర్యంతం సభ వాయిదా పడాలని పార్టీనాయకుడు స్వయంగా ఒక ప్రతిపాదన తీసుకువచ్చాడు. అసెంబ్లీ కార్యక్రమ నాయకుడయిన సర్ అలెగ్జాండర్ మడ్డిమన్ ఆ తీర్మానాన్ని తీవ్రంగా ప్రతిఘటించాడు. మోతిలాల్‌నెహ్రూగారి వాదం చక్కగా, మాంచి హుందాగా, తిరుగులేనిదిగా ఉండి, అలెగ్జాండర్ గారికి సమాధానం చెప్పడానికి మాటలు కరువయాయి. ఆయన తాను లేవదీసిన వాదానికి సిగ్గు చెందడానికి బదులు, ఆంగ్ల దేశంలో హౌస్ ఆఫ్ కామన్స్‌వారు శాసన సభ వారికి ప్రభుత్వాన్ని ఒత్తిడిచేసే హక్కులేదనే ఆచారాన్ని పాటిస్తారు గనుక, ఆ పద్ధతినే ఇక్కడ కూడా పాటించాలని వాదించారు. తర్వాత ఆ ప్రతిపాదన ఓటుకు పెట్టబడింది. అన్నివర్గాల నాయకులూ, ఈ విషయ నిరూపణలో ఉన్న గాంభీర్యానికీ, ఆకర్షణకీ ముగ్దులయి, అనుశ్రుతంగా వస్తూన్న ఆంగ్లేయ ఆచారానికి విరుద్ధంగానూ, తీర్మానానికి అనుకూలంగానూ ఓటు చేశారు. పద్దెనిమిది ఓట్ల ఆధిక్యంతో ఆ ప్రతిపాదన నెగ్గింది. కాని తమకు సభవారి సూచనలను అమలు పరచితీరాలనే అనుశాసనం లేదు. కనుక, ఆ తీర్మానాన్ని అమలు పరచడం తమ విధి కాదంటూ ప్రభుత్వం వారు త్రోసివేశారు. + +ఏదో సాకుతో నెగ్గిన తీర్మానాన్ని ప్రభుత్వంవారు త్రోసిపుచ్చినా, కాంగ్రెసువారి కది ఘనమైన విజయమే కదా! అందువల్ల దేశం అంతా ఉల్లాస పూరితం అయింది. ఆరంభంలోనే, ప్రథమ ప్రయత్నంలోనే కాంగ్రెసు వారికి లభించిన ఆ ఘన విజయానికి ఆనందసాగరంలో ఓలలాడింది. కాంగ్రెసుపార్టీ వారు కనబరచిన సంఘీభావానికీ, చూపించిన క్రమశిక్షణకీ ప్రతివారూ ఆశ్చర్య చకితులయ్యారు. నిష్పూచీగానూ, నిరంకుశంగానూ వ్యవహరిస్తూన్న ప్రభుత్వంవారూ, సెక్రటరీ ఆఫ్ స్టేట్ కూడా, ఈ కాంగ్రెసు పార్టీ అన్నది మంచి క్రమ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0366.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0366.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c5912d6b6c9c19a3e7093154a4d64126a77e9183 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0366.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ప్రేమించుకోవడానికైనా, ద్వేషించుకోవడానికైనా వీలుగా ఉండేది. ఇల్లాంటి అవకాశాలూ, సందర్భాలూ ఆ 1926-1930 సంవత్సరాల మధ్య వస్తూ ఉండేవి గనుక, పై విషయాలు ఆ నాలుగైదు సంవత్సరాలకు సంబంధించినవే అనుకోవచ్చును. + +1927 నాటి శాసన సభా కార్యకలాపాలవైపు మళ్ళీ ఒకసారి దృష్టి సారిద్దాం. ఆ రోజులలో మాకు కరెన్సీమీదా, రూపాయి మారకపు విలువలమీదా, రిజర్వుబ్యాంకి బిల్లుమీదా ప్రభుత్వంవారు ప్రవేశపెట్టిన ప్రతిపాదనలమీద తర్జన భర్జన చెయ్యడం తప్పనిసరి అయింది. తర్జనభర్జన తప్పనిసరి అయిందనడంకంటె, మంచి హుషారుగా సాగిందనడమే న్యాయమేమో. + +రూపాయి మారకపు విలువలను గురించీ, ఎక్సేంజిని గురించీ, ఇండియా ప్రభుత్వంవారిచ్చే ఆదేశాలను ఆ నాటి శాసన సభవారుగాని, రాజకీయ నాయకులుగాని అంతగా పట్టించుకోవలసిన అవసరం ఉండేది కాదు. ఆ విషయాలను కఠినమయిన చిక్కు సమస్యలుగా, కొరకరాని కొయ్యలుగా ఎంచి విస్మరించేవారు. ఎంతో అనుభవమూ, లోకజ్ఞానమూ ఉన్నవారికేగాని అర్థంగాని సమస్యలవి. ఆ జటిలమైన ఆర్థిక విషయాలను గురించి ఎంత చదివినా, ఇంకా ఎంతో ఉంటుంది తెలుసుకోవలసింది. లేకుంటే తబ్బిబ్బే. ఆ సమస్యలు సరిగా అర్థంచేసుకుని వాటిమీద తర్జనభర్జనలు వస్తే నిలిచి మాట్లాడగలిగేవారు ఆ రోజుల్లో చాలా కొద్దిమందే ఉండేవారు. అ అల్ప సంఖ్యాకులలో ఘనులు, ప్రముఖులు అనదగినవారు సర్ పురుషోత్తమదాస్ ఠాకూర్‌దాస్‌గారు. వారి తర్వాత అనండి, వారికి ముందే అనండి-జమ్నదాస్ మెహతా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0367.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0367.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7d233c93445e82e1891cbdabe8f5e1a22712e350 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0367.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +గారొకరున్నారు. ఆ యిరువురూ పెద్ద వ్యాపార సంస్థల కధిపతులు. వాణిజ్యం వారి చేతులలో ఉండేది. అందువల్ల, తమకు సంబంధించినంతవరకు, అంటే ఆ మారకపు విలువలు మార్పులవల్ల తమ వ్యాపారానికి ఏవయినా కష్టనష్టాలు వస్తాయని అనుకున్నప్పుడు ఆ సమస్యలమీద వారు తర్జన భర్జనలు చేసేవారు. అంటేవారి లాభనష్టాలమేరకే నన్నమాట! ఆ ఇండియన్ కరెన్సీని చట్టబద్ధం చేయడం, ఆ చట్టంలోని విషయాలపైన, దానినుంచి ఉత్పన్నమయ్యే విషయాలపైన తర్జనభర్జనలు రావడం అన్నది 1908 నుంచీ ఉంది. దాని చరిత్ర అంత వెనక్కి వెళ్ళాలన్నమాట. నేను వ్రాసిన "హిందూదేశపు ఆర్థిక విధానము" (Indian Monetary System), "ప్రపంచ ఆర్థిక విధానము" (World Monetary System) అన్న పుస్తకాలలో ఈ విషయాలు బాగా లోతుగా చర్చించి ఉన్నాను. + +ఇక్కడ ఆ 1927-28 నాటి ఆర్హిక ప్రతిపాదనలను గురించి కొంచెం విపులంగా వివరిస్తాను. దేశీయులకు నష్టదాయకంగానూ, తమకు లాభకరంగాను మారకపు విలువలు మార్చాలని ప్రభుత్వం వారికి బుద్దిపుట్టినప్పుడల్లా, వారొక జిత్తులమారి నాటకం ఆడేవారు. ఆర్థిక విధానాన్ని చర్చించి, అవసరమైన సూచనలు చేయడానికంటూ "కరెన్సీ కమిషన్" అనేపేరున ఒక సంఘాన్ని నియమించి, వారి సూచనలను పాటిస్తున్నామనే వంకని, తమకు లాభదాయకమైన రీతిని (మనకు నష్టంవచ్చినా సరే) మారకపు విలువలు మారుస్తూ ఉండేవారు. + +ఆ నాడు మారకపు రేటు 1షి. 4పెన్నీలు. "హిల్టన్ యంగ్ కమిటీ" వారు ఆగష్టు 20 న విడుదల చేసిన రిపోర్టులో సూచించిన మారకపు రేటును 1షి. 6 పె.లకు మార్చబోతున్నామని ప్రభుత్వంవారు శాసన సభలో వెల్లడించారు. ఆ మార్పు ఆంగ్లేయుల కెంతో లాభదాయకమైందిగానూ, హైందవ వాణిజ్య ప్రముఖులకూ, కర్షకులకూ ఎంతో నష్టాన్ని కలిగించేదిగానూ ఉంది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0368.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0368.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1463f9d6823a8d9d72ce383a36dcc886ca73ca6a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0368.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అ 1926లో స్వరాజ్య పార్టీవారు తమ కార్యక్రమం ప్రకారం అసెంబ్లీ వ్యవహారం నడవకుండా "వాకౌట్" ప్రదర్శనలు చేస్తున్నారు. ఆ అదనులో కరెన్సీ, రిజర్వుబ్యాంకి బిల్లును ప్రవేశపెట్టి సులువుగా ప్యాసు చేయించుకుందా మనుకున్నారు ప్రభుత్వంవారు. ఒక్క ఉదుటున వాటిని ప్రవేశపెట్టడమూ, చట్టంగా రూపొందించడమూ జరిగిపోతుందని భావించారు. స్వరాజ్య పార్టీవారు అసెంబ్లీనుంచి బైటకు వచ్చేసినప్పుడు ఈ పని జరుగుతుందని ఊహించలేదు. కాని ఎప్పుడయితే ప్రభుత్వంవారి పన్నాగం వారు పసికట్టారో అ క్షణాన్నే బిలబిల్లాడుతూ లోపలికి చక్కావచ్చారు. వీరు బిల్లును ప్రతిఘటిస్తారని వారికి గ్రాహ్యం అవడాన్ని, తెలివిగా, క్రొత్త కౌన్సిల్ ఏర్పడే పర్యంతం దీనిని చర్చించరాదంటూ, ప్రభుత్వంవారే దానిని వాయిదా వెయ్యడానికి సిద్ధపడ్డారు. + +1926 జనరల్ ఎన్నికల అనంతరం స్వరాజ్యపార్టీ మరింత ప్రభుత్వంతోనూ, జాగరూకతతోనూ వ్యవహరించసాగింది. ఈ మారకపు రేటును పెంచడానికి ప్రభుత్వంవారు ఉటంకించిన కారణాలు చాలా వింతయినవీ, ఊహాతీతమయినవీను, ఈ బిల్లు ప్రవేశపెట్టక పూర్వం కొన్ని సంవత్సరాలుగా ఉంటూన్న మారకపురేటు రూపాయికి 1షి. 4 పెన్నీలు. సర్ బేసిల్ బాకెట్ (Sir Basil Backet) అప్పట్లో ఆర్థిక సభ్యుడు. ఆయన చాలా గట్టివాడు. మంచి వాగ్ధాటి గలవాడు. శాసనసభలో అన్న స్వరాజ్యపార్టీ వారు ఎంతలే, మనం చులాగ్గా దాటుకుపోతాం అనుకున్నాడాయన. పాపం. ఆయన మాలో ఒక డజను మందిమి, అన్ని కోణాలనుంచీ ఆ విషయాన్ని తర్జనభర్జన జేసి, ఆట కటిస్తామని కలలో కూడా అనుకోలేదు. + +ఈ దేశపు ప్రజల గతి ఏమయినా, తన దేశీయుల క్షేమలాభలే చూసుకునే రకం సర్ బేసిల్. పైనాన్స్ మెంబర్‌గా కొత్తగా నిర్మాణమైన కౌన్సిల్‌లో రిజర్వు బ్యాంకి బిల్లూ, ఎక్ఛేంజి బిల్లూ ఆయన ప్రతిపా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0369.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0369.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..59e1fae8ef0fb65e330314647024f1dffe696cb2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0369.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +దించాడు. మారకపు విలువలు పెంచాలి అన్న కరెన్సీ కమిటీ సిఫార్సు సవ్యమయినవేనని రుజువు చెయ్యగల స్థిలో ఆయన ఉన్నట్లు తోచలేదు. అలాంటప్పుడు ఆ బిల్లు ప్రవేశ పెట్టకుండా ఉండవలసింది. కాని ప్రతిఘటన వస్తుందని తలచలేదుగా! కాగా, వారికి కావలసినదల్లా డబ్బు! దానిని న్యాయంగా సంపాదిస్తున్నట్లు కనబడేటట్లు చేయడమేగా ప్రధానం! కాస్సేపు మెంబర్ల నిద్రపోవడమో, బైటకు వెళ్ళడమో, పట్టించుకోకుండా కూచోవడమో జరగాలి. అంతే. అది చట్టం అయి ఊరుకుంటుంది. దాన్తో అంతా న్యాయం అవుతుంది అన్నదే ఆయన తలంపు, దానికోసమే ఆ తాపత్రయం. కాని కథ కాస్త అడ్డం తిరిగింది. అంతే! + +అప్పటికి అమలునందున్న మారకపు రేటు, ఏవయినా కొన్ని కారణాలచేత, కొంతకాలం పాటు 1షి. 4 పె.లకు-1షి. 6 పె. లకు మధ్య ఊగీసలాడి ఉంటే, వారు చేయదలచిన పని ఛాయామాత్రంగానైనా సవ్యం అయి ఉండేది. నిజానికి ఎంత కాలంగానో ఆ మారకపు విలువ 1 షి. 4 పె. ల దగ్గర అలాగే నిలిచిపోయింది. ఆ స్వతస్సిద్ధపు విలువ మారడానికీ, రేష్యో పెరగడానికి మార్గాలేవీ కనబడని కారణంగా, ఆర్థిక సభ్యునికి స్వాభావికంగానో , అస్వాభావికంగానో-ఏదో ఒక పద్ధతిని విలువ పెంచాలని బుద్ది పుట్టింది. నేను సర్ బేసిల్ని అడిగాను: "తమరు గత 12 మాసాలలోనూ అస్వాభావికంగా ఆ విలువని 1షి. 6పె. ల దగ్గర ఉంచడానికి నిజంగా ఎంత ఖర్చు పెట్టారని?" "ముప్పయికోట్ల రూపాయలు మాత్రమే"నని చెప్పాడు. అస్వాభావికంగా పండ్రెండు మాసాలపాటు ఆ విలువను అలా ఉంచడానికి ముప్పయికోట్ల ఖర్చయి ఉంటే, ఇంతకాలంగా ఆ విలువను అల్లా నిలబెట్టడానికి ఎన్నికోట్లయిందో గదా!....తిరిగి నేను, ఆ మారకపు రేటు మార్పువల్ల దెబ్బతినే మన ఆస్తులన్నింటి మీదా, ఆ మార్పు అమలు జరిగిననాడు వచ్చే నష్టం ఏ మాత్రం ఉంటుందని అడిగినప్పుడు, సుమారు 48 కోట్ల రూపాయ లుండవచ్చునని సమాదానం ఇచ్చాడు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0370.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0370.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c62d57290513ab68a147f372c8a9d5e52454a4af --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0370.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +స్థూలంగా ఆ కరెన్సీ ప్రతిపాడనల పరిణామాలు ఎంతవరకూ ఉంటాయో చదువరులకు కాస్త అర్థం అవడానికగాను ఈ విషయం ఇంత వివరంగా చెప్పాను. కేంధ్రలోనూ, రాష్ట్రాలలోనూ పన్నుల రూపకంగా కొంత డబ్బు వసూలు పరచి, కేవలం తమ బలగానికి జీత భత్యాల క్రింద ఖర్చు పెట్టడానికి మాత్రమే కాదు ఇంగ్లీషువారు ఇండియాని తమ చేతులలో పెట్టుకున్నది. వారికి ఈ పన్నుల వసూళ్ళ కోసం కొన్నివేలమంది జీతగాళ్ళు బ్రతకడం కంటే ఎంతో విలువయిందీ, ముఖ్యమయిందీ ఇంకొకటి ఉంది. ఎంతసేపూ వారికి కావలసింది ఇండియాతో వర్తక వాణిజ్యాల పెరుగుదల మాత్రమే. అదే అన్ని విధాల తమకి వాంఛనీయమైన విషయం. ఆ వాణిజ్యాదుల రక్షణ కోసమే మిగతా తతంగమంతా. నిజంగా వారు మనతో సమాన ఫాయలో వర్తక వాణిజ్యాలు సాగించి ఉంటే, మన పరిస్థితి ఎంతో మెరుగ్గా ఉండేది. ఈ నీచమయిన బీదరికంతో దేశమూ, ప్రజలూ ఇలా ఇక్కట్లు పాలయ్యేవారు కాదు. + +ఈ విషయాన్ని బాగా అర్థం చేసుకోవాలంటే దానిని కొంచెం లోతుగా పరిశీలించాలి. మారకపు విలువ 1 షి. 4 పె. ల చొప్పున మన రైతు ఒక బస్తా సరుక్కీ 15 రూపాయలు సంపాదిస్తూ ఉంటే. అదే సరుక్కి మారకపు రేటు 1 షి. 6 పె. లకు పెరిగిన కారణంగా మన రైతుకి ముట్టేది రూ 13-5-4 లు మాత్రమే. ఈ ఒక్క చిన్న కారణంగా 1928 నుంచీ ఏటా 40 కోట్ల మేరకు మనకు నష్టం అన్నమాట! అంటే, ఇప్పటివరకూ (1941 వరకూ) మన రైతుకి వచ్చిన నష్టం ఎంతో తెలుసా! 40x13, అంటె 520 కోట్లన్నమాట! ఈ మదింపు 1925లో మన దేశంనుంచి ఇంగ్లడుకు ఎగుమతి అయిన సరుకు రు 316 కోట్లు విలువగలదని తేల్చిన అంకెపై ఆధార పడింది. + +మనకి ఈ నష్టాల సంగతి ఇల్లా ఉండగా, వారి దేశం నుంచి మన దేశానికి వచ్చే సరుకు (దిగుమతులు) సంగతి గమనిద్దాం. వారి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0372.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0372.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b165ecf50531b666f39dcb8ed785d4f63b335ac --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0372.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +వెండి రూపాయల క్రిందకు మార్చుకోవడంతో సరిపోయేది. పగోడా విలువ 2.5 రూపాయలు ఉండేది. + +ఉభయపక్షాల వాదనలూ తీవ్రరూపం దాల్చి, తారస్థాయినందు కున్నాయి. సర్ బేసిల్ వాదనలన్నీ వాగ్దాటి ప్రదర్శనలేగాని సరుకున్నవి కాదని తేలిపోయింది. ఎప్పటి కప్పుడు ఆయన వాదనలలోని లోట్లు ఎత్తి చూపించి, "వాటిలో బలం లేదు, అవి నిలువవు" అని నిరూపించేశాం. ప్రజాభిప్రాయం అంతా కాంగ్రెసుపార్టీ వైపూ, ఆ పార్టీతో చేతులు కలిపిన వారివైపూ మొగ్గిపోయింది. వాదనల మధ్య సర్ బేసిల్ రాజీ సూచనలు చెయ్యడం మంచిదనుకున్నారు. రెండు ఉత్తరాలు వ్రాశాడు: ఒకటి నాకు, రెండవది మొదటినుంచీ వాదన బాగా నడిపిస్తూన్న ఇంకొక మిత్రునికీను. ఆయన రాజీ ప్రతిపాడనలు మాకు నచ్చని కారణంగా చర్చలు సాగాయి. + +ప్రతిపాదనలు ఓటుకు పెట్టాలి కదా! తమ పక్షాన ఓట్లు కోసమని ప్రభుత్వం ఎన్నో ఎత్తులూ, జిత్తులూ ఉపయోగించవలసివచ్చింది. మా పక్షాన ఓటు వేస్తారనుకునే వారిలో గుండె దిటవులేనివారు ఉండ వచ్చు కదా! ప్రభుత్వంవారు అటువంటి వారినల్లా ఆశ్రయించారు. గవర్నమెంటు పార్టీవారు మా పార్టీ బలాన్ని తగ్గించడానికి ఓటింగు ముందు రాత్రిళ్ళు డిన్నర్లు, విందులూ ఏర్పాటు చేశారు. పాట కచేరీలు, డాన్స్ పార్టీలూ, బోగం మేళాలూ కూడా ఏర్పాటు చేశారు. చదువరులకు హుషార్! ఆశ్చర్యపోకుండా సంగతులు గ్రహించమని వారికి నా మనవి. + +ఆంగ్లేయులలో వృద్ధులు, తామవలంబిస్తూన్న విధానాలన్నీ శాస్త్ర సమ్మతమేననీ, అటువంటి క్లిష్ట పరిస్థితులలో, వారి దేశంలో ఇరు పక్షాలవారూ ఓట్ల సంపాదనకు అవలంబించే సామాన్య పద్ధతులనే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0375.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0375.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cfdcdf3dfd90dde4498af6db3a07394ee77bdeb9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0375.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +దేశంలో అప్పట్లో నడుస్తూన్న కన్సర్వేటివ్ ప్రభుత్వం జనరంజకంగా లేకపోవడాన్ని ఎన్నికలలో లేబర్ పార్టీ వారిదే పై చెయ్యి అయి, వారే రాజ్యపాలనలోకి వచ్చి, ఆ వెంటనే హిందూ దేశానికి నేరుగా పూర్తి స్వాతంత్ర్యం ఇచ్చేస్తారేమోననే భీతి కన్సర్వేటివ్‌లకి కలిగింది. లోగడ ఉపన్యాసాలలో రామ్సేమేక్డ్‌నాల్డ్ లాంటి లేబర్‌పార్టీ నాయకులు తమ అభిప్రాయాలను ఆ ప్రకారంగా వ్యక్తపరిచారు కూడాను. కన్సర్వేటివ్‌లకు భారత దేశానికి సంపూర్ణ స్వాతంత్ర్యం ఇచ్చేసి చేతులు దులుపుకుని కూచోవడం ఇష్టం లేదు. అటువంటి పరిస్థితులు రాకుండా ఉండడానికి కన్సర్వేటివ్ ప్రభుత్వంవారు ఈ కమిషనును ఏర్పరిచారు. ఈ కమిషనువారు తొందర తొందరగా తమ విచారణ ముగించి, చేసే సిఫార్సుల ప్రకారం ఇండియాకి పూర్తిగా డొమినియన్ స్టేటస్ ఇవ్వకుండా తంటాలు పడవచ్చు కదా అన్నదే వారి ఊహ. కన్సర్వేటివ్ గవర్నమెంట్ వారికి కూడా "భావి" మీద దృష్టి లేకపోలేదు. కాని ఇండియా లేకపోతే ఇంగ్లండే లేదనే నమ్మకంతో ఉన్నవారు వారు. + +ఇండియాలో కూడా, వివిధ రాజకీయ సంఘాలవారు, రకరకాలుగా ఆశాభంగాలు పొంది, ఏదో ఒక రకంగా మనకు ఉపకరించే ఏ కొద్దపాటి సూచనలయినా ఇంగ్లీషువారి నుంచి పిండి రాబట్టుకోవాలనీ, వారేమి ఇచ్చినా మహభాగేననీ అనుకుంటూన్న స్థితిలో ఉన్నారు. + +గత పది సంవత్సరాలలోనూ రాజకీయ సమరంలో సంక్షోభాన్ని కలుగజేసే ఎన్నో నూతన విషయాలూ, పోకడలూ తలయెత్తాయి. వెనక 1917 లో రాష్ట్రాలలో ద్వంద ప్రభుత్వపు టేర్పాట్లంటూ బ్రటిషు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0377.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0377.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8699fb2dfb9a83c01a540053c4cb49f47e10a001 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0377.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ప్రిన్స్ ఆఫ్ వేల్స్ రాకపట్ల దేశవ్యాప్తంగా నిరసన చూపిస్తూ, ప్రజలు ఆయన రాకను అనుకున్న దానికంటే ఎంతో విజయవంతంగా బహిష్కరించారు. + +"చౌరీ చౌరా" దురాగతం కారణంగా గాంధీగారు ఉద్యమాన్నీ నిలుపు చెయ్యకుండా ఉండి ఉంటేనూ, లోలోపల స్వయంపాకాల వల్ల కాంగ్రెసులో చీలికలు రాకుండా ఉండి ఉంటేనూ, దొమినియన్ స్టేటస్ అన్నమాటేమిటి-ఆ 1921లో సంపూర్ణ స్వరాజ్యమే మనకు లభించి ఉండేది. ప్రిన్స్ ఆఫ్ వేల్స్ రాక సందర్భంలో దేశవ్యాప్తంగా జరిగిన హర్తాలు, ఆయన రాకను నిరసిస్తూ మనం చేసిన బహిష్కారమూ, వైస్రాయ్ అంతటి వానికే రైలునుంచి బయటికి సామాను మోయడానికి రైల్వే పోర్టర్లు దొరక్కపోయిన తీరూ గమనించిన ఆంగ్లేయులకు-ఇక్కడి వారికి, ఇంగ్లండ్‌లో వారికి కూడా-కనువిప్పయింది. భారత దేశానికి, జాతికి విమోచనకాలం సమీపించింది, వారు స్వాతంత్ర్యానికి అర్హులు అనే నమ్మిక పుట్టుకొచ్చింది. ఆనాటి భారతీయ సమైక్య శక్తి యావత్తు ప్రపంచాన్నీ ఊచి "భేష్-సెహబాస్", అనిపించింది. + +జైలునుంచే దాస్-మోతిలాల్ గారలు గాంధీగారిపై తిరుగుబాటు చేసి ఉండకపోతే, మనం కొద్దికాలమైనా ఐకమత్యం ప్రదర్శించగలిగి ఉంటే-పూర్ణ స్వరాజ్య గమ్యం కాకపోయినా, దాని దరిదాపుల్లోకి ఆ 1921-22 సంవత్సరాలలోనే చేరి ఉండేవారం. ఆ నాటి వైస్రాయ్ రీడింగ్ ప్రభువు దేశీయులలోని సంఘీభావానికి విస్తుపోయి, విభ్రాంతుడయి, రాజీ సూచనలనే రొట్టి ముక్కని మాటువేసి, జైలు గోడల మీదుగా విసిరాడు. నిజానికి గాంధీగారి ప్రమేయం లేకుండా ఆ ఇరువురూ ఏమీ చెయ్యరేమో, అసలు చెయ్యలేరేమో అనుకుంటూనే ఆ పన్నుగడ పన్నాడు. అలా అనుకోకుండా విసిరిన ఊహా చాతుర్యపు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0378.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0378.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cecd654d9e3d38c47de23527140b5e55ef9556c5 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0378.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఉచ్చుతో, కాంగ్రెసులో చీలికలు తేవడానికీ, గాంధీగారిని అరెస్టు చెయ్యడానికీ ఆంగ్లేయులకు వీలిచ్చింది. + +పైన చెప్పిన ప్రకారం వైస్రాయి, సెక్రటరీ ఆఫ్ స్టేట్ జాపిన చేతి నుంచి ఆశామృతపు చుక్కలు రాల్చకుండానే కాంగ్రెసులోని స్వరాజ్యపార్టీ నాయకులను ఆశాపాశ బద్దుల్ని చేయగలిగారు. ఈ ప్రకారంగా ఆ రెండు కాంగ్రెసు విభాగాల మధ్య పొత్తు అన్నది కుదరకుండా 1924 నుంచి 1926 వరకూ అన్న మాటేమిటి, సుమారు 1930 వరకూ కూడా, ఆపు చేయగలిగారు. ఈ తంత్రం అంతా, ఇంగ్లండులో ఉన్న కన్సర్వేటివ్ గవర్నమెంట్ వారు చాకచక్యంతో, 1921 నుంచి 1927 వరకూ, వెనకనుంచీ చక్కగా నడిపించగలిగారు. + +అంతేకాదు- 1926 లో దేశవ్యాప్తంగా జరిగిన ఎన్నికలలో కాంగ్రెసు సాధించిన విజయాలనూ గమనించారు. ఎనిమిది సంవత్సరాలపాటు కాంగ్రెసులోని స్వరాజ్యపార్టీ వారిని ఆశాపాశబుద్ధుల్ని చేసి విడిగా ఆడించినా ఉభయపక్షాలవారూ సన్నిహితంగా వచ్చి జాయింటుగా ఆంగ్ల పరిపాలనా విధానంమీద విరుచుకుపడబోతున్నారన్న సంగతీ గ్రహించారు. రాష్ట్ర కేంద్ర శాసన సభలలో కాంగ్రెసువారు చేస్తూన్న గడబిడలూ, చూపిస్తూన్న రాజకీయ తంత్రజ్ఞతా, అవలంబిస్తూన్న విధానమూ గమనించి, మనం సందిగ్ధ స్థితిలో వస్తున్నాం, ఒక పెద్ద గండాన్ని ఎదుర్కోక తప్పదు అని గుర్తించారు. ఒక వేళ ఏ కారణంచేతనైనా 1929 తర్వాత ఇంగ్లండులో జరగబోయే ఎన్నికలలో లేబర్‌పార్టీవారే అధికారాన్ని చేపట్టగలిగి, భారత దేశానికి ఏదయినా ఇచ్చిపోతారేమో నన్న బాధ పట్టుకుంది వారికి. తద్బాధా నివారణార్థం, ఇల్లాగయినా, ఒక అడ్డుపుల్ల వెయ్యలేక పోతామా అనే ధీమాతో వారు సైమన్ కమిషన్ని ఏర్పరచి మన నెత్తిని రుద్దడం సంభవించింది. ఇటువంటి కమిషన్ని వేసి, వారి అభిప్రాయాన్ని ఆంగ్లప్రభుత్వం మన్నించక తప్పనిసరి అయ్యే ఏర్పాట్లు చేసి, తద్వారా, హిందూదేశానికి ఎవరైనా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0379.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0379.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ab430da34ae193b32a7572246dd93f45ac3c666f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0379.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఏదైనా ఇవ్వడానికి పూనుకునే రోజును ఎంత ఎక్కువ వెనక్కి నెట్ట కలిగితే అంత మంచిదని వారి ఆలోచన. + +ఈ మాదిరి కమిషన్ని ఏర్పాటు చేద్దాం అన్న ఊహ, "చావు తెలివి"లా, హఠాత్తుగా పుట్టిన కారణంచేత మన దేశానికి న్యాయంగా ఇవ్వవలసిన గడువు ఇవ్వకుండానే ఆ కమిషన్ని మన నెత్తిని రుద్దారు. భారతీయులు తమని ఏ విధంగా అర్థం చేసుకుని ఎటువంటి విమర్శలకు గురిచేస్తారో అని కూడా యోచించినట్లు లేదు. దేశంలో కలిగిన ఉద్రిక్త పరిస్థితులను శాంతపరచాలనే ఉద్దేశంతో ఏర్పరచే ఏ రాయల్ కమిషన్నయినా, ఆ కమిషన్ ఆశయమూ, దానికిచ్చే అవకాశమూ అది అవలంభించబోయే పద్దతి మొదలైనవేగానీ, ఆ కమిషన్‌లో పలానా పలానా వారుంటారన్న విషయం కూడా ముందుగా తెలియ చెయ్యందే ఏర్పరచడం సాధారణంగా జరగదు. ఉభయ దేశాలలోనూ లభ్యమైన సాక్ష్యాలవలన ఈ కమిషన్ని ఏర్పరచిన యోధులు (Constitution Commission) పై విషయా లన్నింటిలోను తప్పటడుగులు వేస్తూనే దీనిని నియమించినట్లు కనబడుతుంది. వేసే కమిషన్లకు ప్రాతిపదికగా పాటించవలసిన ప్రధాన సూత్రంగా ఆ కమిషన్‌లో భారతీయులపేర్లు కూడా కొన్ని ఉండాలి అన్న దృష్టే వారికి లేకపోయింది. ఈ దేశీయుల నామాలు కొన్ని అ కమిషన్‌లో ఉండి ఉంటే, ద్వంద ప్రభుత్వపు టేర్పాట్లు ఏ విధంగా పరిణయమించాయో సరిగా అంచనా వేసుకోవడానికైనా వారికి వీలుండేది. ఈ చిన్న పొరపాటే దేశంలోని అన్ని వర్గాలవారు ఒక్క తాటిమీదకు వచ్చి, కమిషన్‌వారి రాకను బహిష్కరించాలనే నిర్ణయానికి రావడానికి సహాయం చేసింది. + +ఈ కమిషనుకు సంబంధించిన ఉద్దేశాలూ, ఆదేశాలూ, స్థాయీలాంటివి కాస్త విచారిద్దాం. ఇర్విన్ ప్రభువు విడుదల చేసిన ఒక ప్రకట \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0380.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0380.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..69e9802c56ff2f97325f6cd427d0af73b3d6c3ce --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0380.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వలో సైమస్ కమిషన్ వారవలంబింపవలసిన విధానమూ, పద్ధతీ, మొదలైనవి ఏవీ రాయల్ కమిషన్ వారు నిర్ణయించలేదని ఒప్పుకున్నారు. అంతేకాదు, ఎలక్టయిన కేంద్ర శాసన సభ్యులూ, కౌన్సిల్ ఆఫ్ స్టేట్ వారూ కలసి ఒక జాయింట్ కమిటీగా ఏర్పడి, ఆ రాయల్ కమిషన్ వారితోపాటు ప్రయాణం చేసి సాక్ష్యాన్ని సేకరించి, సైమన్ కమిషన్ వారి పరిశీలన నిమిత్తమో, సూచన ప్రాయమైన సలహాగానో, వారు యే దృష్టితో స్వీకరించినా తమ అభిప్రాయాన్ని మాత్రం అందజేయడానికి తావుందని వైస్రాయిగారు ఒప్పుకున్నారు. + +లార్డ్ ఇర్వినూ, ఆంగ్ల రాజ్య తంత్రజ్ఞులూ కూడా తాము తప్పేచేశామని ఒప్పుకున్నారు. కాని ఇవి యేవీ కూడా భారత నాయకులకు సంతృప్తిని కలుగచేయలేదు. వేయబోయే ఇండియన్ సబ్ కమిటీ వారు కేవలం ఎసెస్సర్లయి, బొమ్మలలాగ జరుగుతూన్న కర్మకాండను వీక్షిస్తూ ఉంటారన్న మాట. వీరి అభిప్రాయంతో వారికి ఎటువంటి సంబంధమూ ఉండకపోవచ్చునంటే పరిస్థితి ఎల్లా ఉంటుందో ఆలోచించండి. విషమించకుండా ఏలా ఉంటుంది? + +భారతదేశంలో అడుగు పెట్టిన మూడవనాడు సర్ జాన్ సైమన్ (దరిమిలా లార్డ్ అయ్యాడు) వైస్రాయ్ ఇర్విన్ పేర వ్రాసిన ఒక లేఖ ఆధారంగా, ఇర్విన్ ప్రభువు ఈ సూచన చేశాడు. ఆ ఉత్తరంలో సైమన్‌గారు ఏమని వ్రాశారంటే, సెంట్రల్ అసెంబ్లీ లోనూ, కౌన్సిల్‌ లోనూ ఉండే సభ్యులనుంచి, ఏడ్గురు సభ్యులు ఒక ఉప సంఘంగా ఏర్పడవచ్చుననీ, తమ సంఖ్య ఆరు నొక్కటవడాన్ని వారూ ఏడ్గురు ఉండడం న్యాయమనీ, వారు తమతో సమానస్థాయిలోనే పర్యటిస్తూ సాక్ష్యసేకరణ చెయ్యవచ్చుననీ, రాష్ట్రాలలో ఉండే శాసన సభ్యులు కూడా అదే ప్రకారం ఉప సంఘాలను ఏర్పరచుకుని రాయల్ కమిషన్ వారికి సహకారులుగా ఉండ వచ్చుననీ. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0382.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0382.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4cff81a666491858353fe9a63455819dd1e0030b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0382.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కాని ఆయనా, సెక్రటరీ ఆఫ్ స్టేట్ లార్డ్ బర్కెన్ హెడ్డూ సైమన్ కమిషన్ వారి యాత్ర సుగమం చేసి తీరాలనే పట్టుదలమీద ఉన్నారు. డిసెంబరు 27 న కాంగ్రెస్‌వారు సైమన్ కమిషన్ 'బాయ్‌కాట్' తీర్మానం ప్యాసు చేయడం కోసమే మద్రాసులో కలుస్తున్నారన్న సంగతి ఎరిగిఉన్న ఇర్విన్ ప్రభువు నవంబర్ మొదటి వారంలో కొన్ని ముఖ్యమైన విషయాలమీద భారతీయ నాయకులందరితోటీ సంప్రదించడానికి తాను సిద్ధంగా ఉన్నాననీ తెలియపరిచారు. అప్పట్లో సెంట్రల్ అసెంబ్లీలో కార్యకలాపాలు సాగుతున్నాయి. అసెంబ్లీ నడుస్తోందన్నమాట! ఈ పిలుపు సెంట్రల్ అసెంబ్లీలో ఉన్న సభ్యులందరికీ అందజేయబడింది. సైమన్ కమిషన్ విషయంలో సహకారం అర్థించడం కోసమే ఈ పిలుపు వచ్చిందన్న సంగతి అందరూ ఎరిగినదే. కాంగ్రెసువారు వైస్రాయ్‌గారి పిలుపును మన్నించి, వారితో సంప్రతించడానికి ఎప్పుడూ సన్నద్ధులుగా లేరు. కాని గాంధీగారు ఆయన్ని కలుసుకుని తన మనోగత అభిప్రాయాన్ని సువ్యక్తం చేశారు. + +ఇది జరిగాక కూడా వైస్రాయ్‌గారు నాయకులనీ, ప్రజలను కూడా రాయల్ కమిషన్ వారి సంచార కార్యక్రమంతో సహకరించమని కోరుతూ ఒక విన్నపాన్ని ప్రకటించాడు. ఒక్క దేశీయుడికి కూడా అందులో సాధనం లేని ఆ కమిషన్ దేశవ్యాప్తంగా బహిష్కరించబడింది. + +వైస్రాయ్‌గారు ఇంకో విన్నపాన్ని ప్రకటించాడు. ప్రజలచేత ఎన్నుకొనబడి సెంట్రల్ అసెంబ్లీలోనూ, రాష్ట్ర అసెంబ్లీలలోనూ రాష్ట్ర అసెంబ్లీలలోను ఉంటున్న నాయకులు చెప్పింది ప్రజాభిప్రాయంగా స్వీకరించి, దానిని పరిశీలించి, వారి సదభిప్రాయాలను మన్నించి, ఉభయ దేశాల మధ్యా సుహృద్భావం పెంపొందిస్తూ దేశీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0384.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0384.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0db86e29a67aa1db28f8aef245940d940e514f9f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0384.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఎంత అణచి పెట్టినా, కాంగ్రెసులో చీలికలు తీసుకుని వచ్చేందుకు యత్నించడంతో ఎన్ని చేయగలిగినా, కాంగ్రెస్‌నించి పిలుపు వచ్చేసరికి ప్రజలూ, నాయకులు కలపి ఎటువంటి త్యాగాల నయినా చేయడానికీ సన్నద్ధులవుతారన్నది వారు ఎరగంది కాదు. అయినా కాంగ్రెసులో చీలికలు తేగలం అనే ధీమా వారికుంది. కాగా, ప్రజలకు కావలసిన 'బోధ' జరగలేదనీ, వారి ఐకమత్యానికి చేయవలసిన కృషి మృగ్యమేననీ, నిర్మాణ కార్యక్రమం అసలు పనే చెయ్యడం లేదనీ, ఈ పరిస్థితులలో సైమన్ కమిషన్ బాయికాట్ అన్నది నిస్సంశయంగా విఫలం అయ్యి తీరుతుందనీ వారు భావించారు. + +ప్రజలు అక్షరాస్యులు కారనీ, తాము జరిపించిన దారుణకాండలన్నీ వారి మనస్సుల్లో భయోత్పాతాన్ని ఇంకా పచ్చగానే ఉంచి ఉంటాయని బ్రిటిషువారి నమ్మిక. నిజమే. నిర్మాణ కార్యక్రమాలేవీ కొనసాగని పరిస్థితులలో ప్రభుత్వంవారు అల్లా తలచడంలో ఆశ్చర్యం లేదు. కాని వారికి భారత పౌరులయొక్క అఖండ శక్తీ, నరనరాలలోనూ నాటుకుపోయిన వారి అహింసాతత్వం, అహింసామార్గాన్నే దేనినయినా సాధించగలమనే వారి అచంచల విశ్వాసం అర్థం అయి ఉండవు. అక్షరాస్యులూ, నిరక్షర కుక్షులూ అన్న పదాలకు చెప్పబడే అర్థాలు ఏవయినా, ప్రజాబాహుళ్యం మాత్రం, కమిషన్ వారు దేశంలో అడుగుపెట్టిన అ మొదటి రోజునుంచీ అవసరమయిన త్యాగాల కన్నింటికీ సంసిద్ధులయ్యే ఉన్నారు. అందుకు నిరక్షరాస్యతగాని, శిక్షణ లోపంగాని అడ్డురాలేదు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0392.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0392.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4d19cf30e603de6b25d08eb9422eb27fb4ffc627 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0392.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ప్రదంగా నడిపించాలనే ఉత్సాహంతో దేశభక్త కొండ వెంకటప్పయ్య పంతులుగారు గుంటూరునుంచి వచ్చి, 'బాయ్‌కాట్‌' పూర్తిగా విజయవంతం చేయడానికి ఎంతో తోడ్పడ్డారు. + +సైమన్ కమిషన్‌వారు బొంబాయిలో 1923 ఫిబ్రవరి 3 వ తేదీని ఓడ దిగారు. ఆ రోజున, శ్రీనివాసయ్యంగారూ, నేనూ ఇతర ప్రముఖులతో కలిసి ఊరేగింపులు సాగించాం. చెన్నపట్న వాసులు ఎప్పుడూ చూడని అపురూప దృశ్యం అది. శ్రీనివాసయ్యంగారూ, ఆయన అనుచరులయిన స్వచ్ఛంద సేవకులూ మొదటి శ్రేణిలో ముందు నడుస్తూ ఉంటే, నేనూ - నా అనుచరులూ ద్వితీయ శ్రేణిలో నడుస్తున్నాం. ఊరేగింపు జార్జిటౌన్‌లో ఆరంభించబడింది. అక్కడనుంచి మౌంట్‌రోడ్డు గుండా, మెరీనా బీచికి చేరే పర్యంతం అంతదూరమూ నడిచే వచ్చాం. + +అక్కడ పోలీస్ కమిషనర్ సి. జె. కన్నింగుహామ్ మమ్మల్ని అటకాయించాడు. పెద్ద పోలీసు బలగంతో మమ్మల్ని చుట్టుముట్టి, రోడ్డంతా ఆక్రమించాడు. నిజానికి మేము చులాగ్గా అ పోలీసు కార్డన్‌ని కాదని తప్పించుకుని ముందడుగు వేయవలసిన పరిస్థితే అయినప్పటికీ అటువంటి ఉద్రిక్త పరిస్థితులలో కార్డన్‌ని లెక్కచెయ్యకుండా ముందడుగు వేయవలసిందనే ఆదేశం కాంగ్రెసు ఇచ్చి ఉండలేదు. అందుకని కాస్త తటపటాయించాం. + +శ్రీనివాసయ్యంగారు అటువంటి పరిస్థితులకు అలవాటు పడిఉండలేదు. కన్నింగహామ్ వెనక్కి తిరగమని చేతితో సంజ్ఞ చేసిన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0393.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0393.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9f526ccc5669373fce78e25ffe2fa7d02c134adb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0393.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +తక్షణం శ్రీనివాసయ్యంగారు నిశ్శబ్దంగా ఆ ఆజ్ఞను పాటిస్తూ వెనక్కి తిరిగారు. + +చెప్పానుగా - మొదటి శ్రేణిలో శ్రీనివాసయ్యంగారూ, వారి వాలంటీర్లూ నడవగా, ద్వితీయ శ్రేణిలో నేనూ, నా అనుచరులూ ఉన్నాం అని. అటకాయింపులూ, వెనుదిరగడాలూ అయ్యాక, ఆ సముద్ర తీరానికివెళ్ళి, అక్కడ సావకాశంగా ఇసుకలో మీటింగు పెట్టుకున్నాం. ఆ సభలో, పోలీసువారు ఊరేగింపును ఆ ప్రకారం నడి రోడ్డుమీద నిలుపు చెయ్యడం అన్యాయమనీ, ఇంకోసా రెప్పుడయినా ఊరేగింపులను అటకాయించడం జరిగితే, పోలీసు కార్డన్‌ని కాదని ముందుకు నడుస్తాం అనీ నేను ప్రకటించాను. మాలో ఒక వెయ్యిమందికి పైగా అరెస్టుకు సిద్ధంగానే ఉన్నాం. అటువంటి అరెస్టులే జరిగి ఉంటే - ఆ వచ్చినవారికి ఎంతో కనువి ప్పయ్యేది. కాని అలా జరగడానికి వీలులేని పరిస్థితి అయింది. + +ఏమయితేనేం, కమిషన్‌వారు పట్నంలో మొదటిసారిగా అడుగుపెట్టిననాడు జరిగిన బహిష్కరణ జయప్రదంగా జరిగిందని ఒప్పుకోక తప్పదు. పట్నంలో హర్తాలు సంపూర్ణంగానూ, సమగ్రంగానూ, బ్రహ్మాండంగానూ సాగింది. కమిషన్‌వారు ఎక్కడకి వెళ్ళినా నల్ల జెండాలే ఎదురయ్యాయి. ఒక్కొక్క చోట అమిత ఉత్సాహం గల యువకులు నల్ల జెండాలను నడుస్తూన్న సర్ జాన్‌సైమన్‌గారి కారులోకే విసిరి వేశారు. + +సైమన్ కమిషన్ మదరాసుకు రానై ఉంది. ఫలానా రోజుకు వారు వస్తున్నారు అని తేదీ కూడా నిర్ణయం అయింది. సెంట్రల్ అసెంబ్లీలో బడ్జెట్ సెషన్స్ నడుస్తోంది. అప్పట్లో నేనూ, శ్రీనివాసయ్యం గారూ కూడా అసెంబ్లీ పనిలోనే నిమగ్నులమై ఉన్నాం. ఎప్పుడయితే తారీఖు నిశ్చయమై, ప్రకటింపబడిందో ఆ తక్షణం మోతీలాల్ నెహ్రూగారి ఆధిపత్యాన అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీవారు డిల్లీలో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0394.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0394.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6ee152225e73d039342654386fb1ce9c3e55470d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0394.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +కలుసుకొని, సైమన్ కమిషన్‌వారు మద్రాసు చేరే రోజున పూర్తి హర్తాలు జరపాలని నిశ్చయించారు. + +తర్వాత మద్రాసు ప్రభుర్వంవారు (సియార్. పి. సి.) 144 సెక్షన్ కింద మీటింగులూ, ఊరేగింపులూ మొదలైన ఏ విధమయిన కార్యక్రమాలలోనూ కాంగ్రెసువారు పాల్గొన రాదంటూ ఆంక్ష విధించారు. ఈ వార్త తెలిపిన వెంటనే తిరిగి కాంగ్రెసు పెద్దలు కలుసుకొని శ్రీనివాసయ్యంగారూ, నేనూ సకాలంలో మదరాసు చేరుకుని, 144 సెక్షన్ ధిక్కరించి, 'బాయ్‌కాట్‌' విజయవంతంగా సాగించాలని తీర్మానించారు. + +నేను, మదరాసు వెళ్ళడానికి అవసరమైన సన్నాహాలన్నీ చేసుకుని, శ్రీనివాసయ్యంగారితో కలిసి బయలు దేరడానికి సిద్ధమయాను. శ్రీనివాసయ్యంగారూ, నేనూ అనుదినమూ కలుసుకుంటూనే ఉన్నాం. ఉభయులమూ కలిసి వెళ్దామని అనుదినమూ అనుకుంటూనే ఉన్నాం. కాని, ఆఖరు క్షణం వరకూ, ఆయన, తాను రావడం లేదనీ, తన భార్య అనుదినమూ పట్నం రావద్దనీ, బాయ్‌కాట్ సందర్భంగా అక్కడ చాలా ఉద్రిక్త పరిస్థితులు ఏర్పడుతున్నాయనీ టెలిగ్రాములు ఇస్తున్నదనీ, నాతో చెప్పలేదు. ఆ రోజున మేము ఉభయులమూ కలిసి బయల్దేరవలసిందే. టెలిగ్రాముల కారణంగా తాను రావడం లేదని ఆయన అనడంచేత, ఆ సంగతి మోతీలాల్‌గారితో చెప్పి, నేను ఒంటరిగానే బయల్దేరాను. + +నేను కలకత్తా చేరేసరికి, కాంగ్రెసు కార్యనిర్వాహకవర్గంవారు, తిరిగీ అర్జంటుగా కలుసుకుని, చెన్నపట్టంలో చేద్దామనుకున్న హర్తాలు, వగైరా జరుపకూడదని తీర్మానించారు. అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీ కార్యనిర్వాహకవర్గంవారు చేసిన అపూర్వ తీర్మానం అది. మదరాసు కాంగ్రెసు ఆదేశానుసారంగా హర్తాలు జరిపించడానికి నేను సగం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0395.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0395.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c323d660b38acc353889b9dd484c396f2128f374 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0395.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +దూరం వెళ్ళాక, హర్తాలు జరుపవద్దని ఆ కార్యనిర్వాహకవర్గం వారే, తాము చేసిన మొదటి తీర్మానానికి భిన్నంగా, ఇంకో తీర్మానం చేశారంటే - అది కాంగ్రెసు చరిత్రలోనే అపూర్వం. శ్రీనివాసయ్యంగారూ కార్యనిర్వాహకవర్గ సభ్యులే! + +కార్యనిర్వాహకవర్గం తాము ప్యాసుచేసిన తీర్మానాన్ని తిరగతోడవలసిన అగత్యం ఏమీ కనబడదు. అందులోనూ నేను ఢీల్లీవదలిన 24 గంటలలో ఇంత మార్పా? దీనినిబట్టి కార్యనిర్వాహకవర్గం ఎంతటి బలహీనుల చేతులలో పడిపోయిందో తెలుస్తూనే ఉంది. + +నేను వెనక్కి డిల్లీ వెళ్ళాలో, మొదట్లో నిశ్చయించుకున్న ప్రకారం ముందుకు వెళ్ళి పట్నమే చేరాలో నిర్ణయించుకోలేని పరిస్థితిలో పడిపోయాను. చివరికీ వెనక్కి తిరిగి ఢిల్లీ వెళ్ళడం తలవంపుగా భావించి, ముందుకు చెన్నపట్నం వెళ్ళడానికే నిశ్చయించు కున్నాను. హర్తాలు ఆపుజేయబడడంతో ప్రభుత్వం వారి ఆంక్షకూడా రద్దయినట్లే గదా! అయినా పరిస్థితి ఎలా ఉందో చూద్దాం. అని నా ప్రయాణం ముందుకే సాగించాను. + +నిజానికి, ఎటువంటి ఉద్రిక్త పరిస్థితులలో నయినా, వెనుకంజ వెయ్యడమన్నది ఈ జన్మలోనే లేదు మనకి! చాలా లోతుగానూ, దీర్ఘంగానూ ఆలోచించాను. దారి పొడుగునా ఆలోచిస్తూనే ఉన్నాను. కార్యనిర్వాహకవర్గంవారి ద్వితీయ తీర్మానం చాలా పొరపాటుగా చెయ్యబడిందనీ, అటువంటి తీర్మానం న్యాయ సమ్మతమైంది కాదనీ, అందువల్ల కార్యనిర్వాహకవర్గంవారి ప్రథమ తీర్మానం ప్రకారం హర్తాలు జరపడమే న్యాయమనీ నిశ్చయించి, మద్రాసు పొరులకు హర్తాలు జరుపవలసిందిగా ఆదేశిస్తూ సందేశం ఇచ్చాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0396.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0396.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4f0b61c6a0300d1a6272c8bad8f0150df9020885 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0396.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అసలు కాంగ్రెస్ మహాసభ సైమన్ కమిషన్ రాకను బహిష్కరించవలసిందనీ, దేశవ్యాప్తంగా అన్ని రాష్ట్రాలవారూ వారి రాక విషయమై హర్తాలు మొదలైనవి చేయవలసిందనీ, ఆజ్ఞాపించి ఉండగా, కార్యనిర్వాహకవర్గంవారు కాంగ్రెస్ ఆదేశానికే విరుద్ధంగా సైమన్ కమిషన్ రాకను బహిష్కరించవద్దని అనడం చాలా విచిత్రమైన విషయమనీ, ఈ విషయంలో కార్యనిర్వాహకవర్గంవారు కేవలం పొరపాటే చేశారనీ, అందువల్ల కాంగ్రెస్ ఆదేశమే ముఖ్యమూ, అనుసరణీయమూ గనుక ఆ ఆదేశానుసారం హర్తాలు జరుప వలసిందనీ మద్రాసు పౌరులకు విన్నవిస్తూ నేను ఒక ప్రకటన జారీ చేశాను. + +నా విన్నపాన్ని మన్నించిన మద్రాసు పౌరులు బ్రహ్మాండమయిన హర్తాలు జరిపారు. అది ఎంతో విజయవంతంగా జరిగింది. పూర్తి విజయాన్నే సాధించింది. ఇంత ఘనంగా, భారతదేశం మొత్తం మీద, మరే రాష్ట్రంలోనూ హర్తాలు జరుగలేదు. అన్ని కులాలకూ మతాలకూ చెందిన మద్రాసు పౌరులందరూ తమ తమ వ్యాపారాలను పూర్తిగా బందుచేసి, సముద్రం కెరటాలలాగ, కెరటంమీద కెరటంలా, భూమి ఈనిన విధంగా, చెన్నపట్నపు పురవీథుల్లోకి వచ్చేశారు. సుమారు పదిమైళ్ళు పొడుగూ, పదిమైళ్ళు వెడల్పూ గల పట్నం వీథులన్నీ జనప్రవాహంతోనూ, కోలాహలంతోనూ నిండి పోయాయి. చెన్నపట్టణానికి దూరతీరాలు వ్యాపించిన పట్నం అని పేరు. + +ఆ నాడు చెన్నపట్నంలో చీఫ్ ప్రెసిడెన్సీ మేజస్ట్రేట్ కె. కె. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0398.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0398.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b4651db0bfec38c638afe0746ccb21ce18de371b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0398.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +అక్కడనుంచి జార్జిటౌనుకు వెడదామని తలచాను. నేను ఫ్లవర్‌బజారు వీదికి వచ్చేసరికి, నా కారు ఆపుజేశారు. అక్కడ కారు వదలి కాలినడకన హైకోర్టువైపు బయల్దేరాను. + +హైకోర్టు దగ్గర యేవో కొన్ని గడబిడలు జరుగుతున్నాయని విన్నాను. ఈ రస్తాలన్ని యిల్లా మూసివేయడానికి కారణం, చేరుతూన్న గుంపులలోని కొందరు దుండగీండ్లు బ్రాడ్వేలో కొన్ని దుకాణాల కిటికీ అద్దాలు పగలగొట్టడం. హైకోర్టు ఆవరణలో ఉన్న ఒక సొలిసిటరుగారి కారుకు నిప్పంటించడంతో పరిస్థితులు కాస్త విషమించాయి. చీప్ ప్రెసిడెన్సీ మేజస్ట్రేట్ పండాలేగారు అక్కడకు వచ్చి, ఆయనకున్న శక్తినంతా కూడదీసుకుని, శాంతిని నెలకొల్ప డానికి ప్రయత్నించాడు. నేను నడచి వెడుతూంటె యీ సంగతులన్నీ నాకు వివరించ బడ్డాయి. కేవలం పోలీసు రిపోర్టు ఆధారంగా ఆయా ప్రదేశాలను చూడకుండానే కాల్పులు జరగడానికి అనుమతులు ఇవ్వబడడమూ, మంచి చెడుగులు విచారించకుండా కాల్పులు జరపడమూ కూడా జరిగింది. + +ఈ గడబిడలు జరిగిన కొన్ని గంటల తర్వాత, బ్రాడ్వేలోనూ, హైకోర్టు ఎదుట ఎస్ల్పనేడులోనూ గుంపులు గుంపులుగా జనం వెడుతూంటే, అ చివర - మిల్లరు విగ్రహం దరిదాపులలో, కాల్పులు జరపడానికి చీప్ ప్రెసిడెన్సీ మేజస్ట్రేట్ ఆర్డరు జారీ చేశాడు. ఆయన కూడా తనంటత తానుగా గాక, ఒక యూరోపియన్ హైకోర్టు జడ్జీగారి సలహా ననుసరించి కాల్పులకు అనుజ్ఞ యిచ్చాడు. ఆయన ఆ కాంపౌండ్ చివరకు వచ్చి గుంపులను చెదరగొట్టే నిమిత్తం కాల్పులు సాగించ వలసినదని పండాలేగారికి సలహా యిచ్చాడట! అదృష్టవశాత్తూ అక్కడికక్కడే ఎవ్వరూ మరణించలేదు. + +పారీస్ కార్నర్ దగ్గిర మాత్రం రోడ్డుకు మధ్యగా ఒక స్థూలకాయుడు చచ్చిపడిపోయాడు. అప్పుడు గుంపులన్నీ చెదిరిపోయాయి. ఆ కూడలి దగ్గరి బీచికి వెళ్లే రస్తా, కష్టమ్ హౌసుకు వెళ్ళేదారీ, ఆర్మీనియన్ వీధినుంచి హైకోర్టుకు వెళ్ళేదారి. అన్నీ పోలీస్ కార్డన్‌తో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0400.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0400.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8177b4ff31050cbd66f35688258551f039d83e65 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0400.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఆగలేదు. నినాదాలతోటీ, కాల్పులతోటీ, ఒక చావుతోటీ జరిగిందన్న మాట! నడుస్తూన్న గుంపులమీద అనవసరంగా లాఠీచార్జీలు అవీ జరిపి, గుంపులను ఉద్రిక్త పరిచారని విన్నాను. + +జనం మాత్రం పూర్తి హర్తాలు జరిపి, శాంతి భద్రతలు బాగా పాటించారని ఒప్పుగోక తప్పదు. హర్తాలు నడచిన తీరూ, ప్రజలు చూపించిన సహనం, వారు శాంతి భద్రతలు కాపాడిన విధం, అన్నీ కూడా కాంగ్రెసులోనూ, కాంగ్రెసుయొక్క అహింసా తత్వంలోనూ ప్రజలు ఎంత విశ్వాసంతో వ్యవహరిస్తున్నారో, కాంగ్రెసు ఆదేశాలు ఎంత బాగా ప్రజలలో నాటుకునిపోయాయో బాగా విశదం చేశాయి. + +1927 డిసెంబరులో మదరాసు కాంగ్రెసే, సైమన్ బాయ్‌కాట్ ప్రతిపాదనని ఆమోదించింది. ఆ మదరాసులోనే, మాకు అవసరం లేదు మొర్రో అంటూన్న ఆ సైమన్ కమిషన్ కారణంగా, ఆస్తి నష్టం, ప్రాణ నష్టం కూడా సంభవించాయి. ఎప్పుడయితే కాంగ్రెస్ బహిష్కరణ తీర్మానాన్ని ప్యాసు చేసిందో, ఆ తీర్మానం సక్రమంగా అమలు జరిగిందీ - లేందీ చూడవలసిన పూచీ కాంగ్రెసు నాయకుల మీద ఉంది. + +సెంట్రల్ అసెంబ్లీలో 1928 ఫిబ్రవరి 16 వ తేదీని లాలా లజపతిరాయ్‌గారు సైమన్ కమిషన్ని పూర్తిగా బహిష్కరించ వలసిందంటూ కేంద్ర శాసన సభలో ఒక తీర్మానాన్ని ప్రతిపాదించాడు. మోతిలాల్‌నెహ్రూగారు దాని కోసవరణ ప్రతిపాదించాడు. సైమన్ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0404.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0404.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c8e844b7697c38002a1331da42d2a66bc65406cb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0404.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +అందులో డా॥ అన్సారీ అధ్యక్షతను నడచిన ఒక మీటింగులో, ఒక క్రమమయిన, యుక్తి యుక్తమయిన రాజ్యాంగ పథకాన్ని (Constitutional scheme) తయారు చెయ్యడానికి "నెహ్రూ కమిటీ" అన్న పేరుతో ఒక ఉప సంఘాన్ని ఏర్పరచడం జరిగింది. ఈ నెహ్రూ కమిటీవారు తమ నివేదిక జూన్ 1928 నాటికి తయారుచేసి సమర్పించాలని నిర్ణయించారు. ఈ లోపుగా సైమన్ కమిషన్‌వారు రావడమూ, పర్యటించడమూ, తిరిగి వెళ్ళడమూ, తిరిగీ 1929 లో వస్తామని చెప్పడమూ జరిగాయి. నెహ్రూ కమిటీవారి రిపోర్టు ఏమయిందీ మున్ముందు చెపుతాను. + +1927 నాటి ఇతర విషయాలను గురించి చెప్పేలోపల, సైమన్ కమిషన్‌ని గురించి విశదీకరించడం న్యాయం + +మోతీలాల్ నెహ్రూగారి సవరణతో వెనక్కి నెట్టబడిన లాలా లజపతిరాయ్‌గారి 'బహిష్కరణ' తీర్మానము, కాంగ్రెసుపార్టీ నాయకుడు రాయల్ కమీషన్ ఏర్పాట్లలో తికమకలున్నాయంటూ చేసిన నిర్వచనమూ మొత్తానికి నేల విడచి సామయిన కారణంగా, వైస్రాయ్, తాను ఎన్నుకోమంటే కాంగ్రెసు పార్టీవారు ఎన్నుకోలేదని నెపంవేస్తూ, తన చెప్పు చేతులలో ఉండే నలుగురు అసెంబ్లీ మెంబర్లను ఎంచి, వారికి ఇంకో ముగ్గుర్ని జతగూర్చి, భారతీయ సహకార సంఘం (Indian Committee of Assessors) అంటూ ఏర్పరచి, ఆ సంఘం రాయల్ కమిషన్‌తో సహకరిస్తుందన్నాడు. + +బొంబాయిలో కమిషన్‌వారు అడుగుపెట్టే లోపల ఎల్లాగయినా వారికి సహకారం సంపాదించి తీరాలని వైస్రాయ్ చాలా తాపత్రయపడ్డారు. ఫిబ్రవరి 2 వ తేదీని, అంటే తెల్లవారితే కమిషన్‌వారు కాలు పెడతారనగా, తాను ఎన్ని విధాల ప్రయత్నించినా సహకారం రాని కారణంగా, సహకారం ఉన్నా లేకపోయినా కమిషన్‌వారు తమ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0406.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0406.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8e0a2f6ead217c1931fbceaacf4cc9688a70e5e5 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0406.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ప్రతిబంధకాలై, వారి కాళ్ళూ చేతులూ అనుకోని విధంగా బిగించేశాయి. భారతదేశ విషయంలో వారు ఏమీ చేయలేని స్థితిలోనికి వచ్చారన్న మాట! ఎలాగో ఒకలాగ లేబర్‌పార్టీవారు భారతదేశానికి ఏదయినా సహాయం చేసి పోతారేమోననే దుగ్ధతోనే కదా,కన్సర్వేటివ్‌లు ప్రజాభిప్రాయానికి భిన్నంగా, ప్రజలు కనబరచిన నిరసన లన్నింటినీ సహించి తంటాలుపడింది! + +భారత నాయకత్వం బహునాయకత్వమూ, బాల నాయకత్వము అయి పప్పులో కాలువేసింది. వచ్చేవారు లేబర్‌పార్టీ వారయినా, లిబరల్ పార్టీ వారయినా, కన్సర్వేటివ్‌లే అయినా, ఇచ్చేవారు మాత్రం ఇంగ్లీషు వారేననీ; ఇండియాకు సంబంధించినంతవరకూ, ఏ పార్టీవారయినా చూపించేది తొంటి చెయ్యేననీ; ఇంగ్లీషువారెప్పుడూ, తమ ప్రత్యర్థి బలా బలాల విలువలు విలియా వేసుకుని, వాడు బలవంతుడయితేనే తప్ప కాళ్ళబేరానికి రారనీ, పాపం, భారత నాయకులు గ్రహించలేదు. భారతీయ నాయకు లరచిన ఆ అరపుల లోని బీదతనాన్నీ, అర్భకత్వాన్నీ, అది కావా లిదికావా లనే యాచక మనసత్వాన్నీ ఆంగ్లేయు డెప్పుడూ మన్నించి గౌరవించలేడు. భారతీయ మనస్తత్వం ఆంగ్లేయులకు బాగా అర్థమయిన కారణంగానే, చాకచక్యంగా వాయిదాలమీద వాయిదాలు వేసుకుంటూ దాటుకు రాగలిగారు. + +భారతీయులందరూ, గాంధీగారియందు సంపూర్ణ విశ్వాసం గలవారై, ఆయన తెలిసిగాని తెలియకగాని పొరపాటునగాని గ్రహపాటునగాని, మరో ఉద్దేశంతో గాని యీ దేశానికి ఏ విధమయిన చెడుగూ ఎప్పుడూ చేయలేదని, ఆనాడే గాదు - ఈ నాడూకూడా నిస్సంకోచంగా నమ్ముతారు. గాంధీగారు, ఎప్పుడయినా ఏదయినా పొరపాటు చేసిఉంటే, తాను చేసిన పొరపాటును గ్రహించిన తక్షణం, బహిరంగంగానూ, నిస్సంకోచంగానూ ఒప్పుకుని, ప్రజాభిప్రాయమే తన అభిప్రాయంగా మార్చుకుని, దేశక్షేమాన్నే సర్వత్రా కాంక్షించిన మహా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0407.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0407.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..91637fb4080464f74804b3baa0b02f80e4e2f2cb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0407.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +త్ముడు. కాని నిజానికి ఆయనకి ఎప్పుడయినా చిక్కులు వస్తే అవి తానే స్వయంకృతాపరాధంగా ఎంచుకున్న ఆ పెద్ద నాయకుల ద్వారానే వచ్చేవి. చిత్తరంజన్‌దాస్, మోతిలాల్ నెహ్రూ, మహమ్మదాలీ, షౌకతాలీలాంటి, అగ్ర నాయకులయిన నమ్మినబంట్లే ఆయన్ని చికాకుల్లో ముంచారు. + +ఆయనకున్న బలం ఆయన సరిగా విలియా వేసుకోలేక పోయారు. భారత దేశంలో ఉన్న కోటానుకోట్లజనం, స్వాతంత్ర్యంకోసం తహతహలాడుతూ, ఆయన అడుగుజాడల్లో నడుస్తూ, ఆయన సూచించిన అహింసాతత్వాన్ని జీర్ణించుకుని, ఎటువంటి త్యాగాలకయినా సిద్ధంగా ఉండగా, ఆయనమాత్రం తన అనుంగు అనుచరులని, తాను నమ్మినవారిని అంటిపెట్టుకుని ఉన్నాడు. వారిలో కేంద్రంవారూ, రాష్ట్రాలవారూ ఉన్నారు. దురదృష్టవశాత్తూ వారిలో చాలా మంది గాంధీగారిలోనూ ఆయన కార్యక్రమాలలోనూ, తుదకు ఆయన విధానం లోనూ కూడా విశ్వాసం లేనివారే అయ్యారు. + +అటువంటి వారిని నమ్మి, వారిపై ఆధారపడడమే ఆయన చేసిన పెద్ద తప్పిదం అనవలసివస్తుంది. పాపం, వారివల్లనే కదా ఆయన ఇక్కట్ల పాలయింది? తన మనుష్యులని తాను నమ్మిన పదిహేనుమందిలో పదిమంది మంచి క్లిష్ట పరిస్థితులలో, ఆయన విధానా లన్నింటికీ మూలకందమూ, ముఖ్యాతి ముఖ్యమూ అయిన అహింసావిధానం విషయంలోనే, ఆయన్ని జారవిడిచి ద్రోహం చేశారు. ఈ విషయం ప్రత్యేకంగా పూర్తి వివరాలతో, "శ్రీ గాంధీగారి నాయకత్వమూ, జాతీయోద్యమమూ - ఇటీవల జరిగిన సంఘటనలూ" అన్న శీర్షిక క్రింద ఆ కథంతా సావకాశంగా ఏకరువు పెడతా. + +కేంద్రంలోనూ, రాష్ట్రాలలోనుకూడా సహకార నిరాకరణే ప్రాతిపదికగా ఎన్నికయిన కాంగ్రెసువారు స్వరాజ్యపార్టీ సభ్యులుగా చెలామణీ అవుతూ, దరిమిలా కాంగ్రెసును కోరి, కాంగ్రెసు అనుమ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0408.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0408.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aac56be4ddbda1bab7f19de7577f7a6f29b48552 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0408.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +తితో, కాంగ్రెసు నామాన్నే స్వీకరించి కౌన్సిల్‌లో కాంగ్రెసు పార్టీగా ఏర్పడిన పెద్దలు, వాదనలో దిట్టలనీ, నేర్పరులయిన ప్రజా ప్రతినిధులనీ, పై దేశాలలోని శాసన సభ్యులతో తులతూగగలవారనీ ఎంతపేరు సంపాదించినా, ఏ సహకార నిరాకరణ సూత్రాన్ని మనస్సులో ఉంచుకుని వ్యవహరిస్తామని హామీఇస్తూ శాసన సభా ప్రవేశం చేశారో - ఆ సూత్రాన్నే క్రమేపీ జారవిడుస్తూ వస్తున్నారా అనే అనుమానానికి గురయ్యారు. + +అందువల్లనే అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘ సభ్యుడయిన తెన్నేటి విశ్వనాధం గారు కలకత్తాలో జరిగిన అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీ మీటింగులో శాసన సభాసభ్యుడయిన ఏ కాంగ్రెసువాదీ ప్రభుత్వం వారు సూచించే ఏ హోదానీ చేపట్టరాదనీ, ఈ ద్వంద్వ ప్రభుత్వంలో మంత్రిపదవి లభించినా తిరస్కరిం చాలనీ ఒక తీర్మానాన్ని ప్రతిపాదించవలసి వచ్చింది. ఈ ప్రతిపాదనతో నాయకులు ఇరకాటంలో పడ్డారు. అందుచేత విశ్వనాథంగారి ప్రతిపాదనను కాంగ్రెసు అధ్యక్షులవారే స్వయంగా వాయిదా వేయవలసిన పరిస్థితి ఏర్పడింది. + +కాని అప్పటికే కాంగ్రెస్ ప్రారంభ దినం దగ్గిరయింది. శ్రీనివాసయ్యంగారు అప్పుడు కాంగ్రెసు అధ్యక్షుడు. దాస్, నెహ్రూగారలు స్వరాజ్యపార్టీని ఏర్పరచిన దరిమిలానే ఆయన కాంగ్రెసులో చేరాడు. + +కాంగ్రెసువారు తా మవలంబించిన కౌన్సిల్ ప్రోగ్రాం ఎప్పుడయినా వదిలే స్తారనిగాని, నేరుగా సహకారనిరాకరణం, శాసనధిక్కారం లాంటివి చేపట్టి ప్రత్యక్ష చర్యకు దిగుతారనిగాని ఆయన ఎప్పుడూ ఊహించలేదు. + +శాంతియుతంగా శాసన సభా కార్యక్రమం నడపడమే ఆయన వాంఛితార్థం. ఆయన ఒక సమగ్రమయిన పదకాన్ని వేసి, తద్వారా కౌన్సిల్లో ఐకమత్యం నెలకొల్పి తంటాలుపడదాం అని ఎంతో శ్రమపడ్డాడు. తానే కాంగ్రెసు అధ్యక్షుడున్నూ, తానే ఆ పదకపు నాయకుడూ అవడాన్ని తన పదకం చులాగ్గా అంగీకరించ బడుతుందని తలచాడు. ఆ పదకం అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీవారు ఒప్పుకున్నారు. కాని \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0411.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0411.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bb7cf9a027e605ac1084fbb7af9566c54b8bcf2a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0411.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +దాదాభాయి నౌరోజీగారు 1906 లో కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుడుగా లండన్ నుంచి భారతదేశానికి వచ్చి 'స్వరాజ్య' అన్న పదాన్ని విపులీకరించి, 'స్వరాజ్‌' అనగా పూర్తి స్వాతంత్ర్యమనీ, ఆ రోజులలో ఎన్నో దేశాల వారు బ్రిటిషువారికి బద్ధులయి అనుభవిస్తూన్న స్వాతంత్ర్యంలాంటిదనీ నిర్వచనం ఇవ్వ వలసివచ్చింది. + +అధమం అప్పటినుంచీ అయినా ఆ మితవాదులు ఏటేటా ఆ 'స్వరాజ్యాన్ని' వాంఛిస్తూ ఉండి ఉండవలసింది. అల్లా 1917 వరకూ జరిగి ఉంటే ఎంతో బాగుండేది. 1917 లోనే కాంగ్రెసు మితవాదుల చేతులలోంచి మారి, కొద్దికాలం తిలక్ మహాశయుని అడుగుజాడలలో నడుస్తూ, గాంధీగారి కైవసం అయింది. + +మితవాదులా 'స్వరాజ్యాన్ని' కోరలేకపోయారు. 'స్వరాజ్య' అన్న పదానికి వెనుక ఇంత చరిత్ర ఉన్నా, హజరత్ మొహనీ 'స్వరాజ్య' అన్న పదం వాడి:ఉంటే, ఆ కోర్కెలో తప్పేమీ లేదని గాంధీజీ గుర్తించి ఉండవలసింది. కాని వెనువెంటనే జరిగిన హజరత్ మొహనీ నిర్భంధమూ, కేసూ, విచారణా గమనించిన నాకూ, ఇతర మిత్రులకూ కూడా గాంధీగారు అన్న 'లోతు పాతులు గ్రహించి మరీ స్వాతంత్ర్యాన్ని గురించి మాట్లాడు' అన్న హెచ్చరిక లోని 'లోతుపాతు' అన్న పదాన్నే అడ్డం పెట్టుకుని హజరత్ మొహనీ పైన ప్రభుత్వంవారు విరుచుకు పడ్డారా అనిపించింది. అదే "స్వాతంత్ర్యం" అన్న ఆశయానికి ప్రాతిపదికా, జన్మ కారణమూ అయింది. + +తర్వాతి పరిస్థితులుకూడా గమనిద్దాం. లోగడ కొంత కాలంగా మద్రాసు శాసన సభ స్పీకర్‌గా పనిచేసిన బులుసు సాంబమూర్తిగారు, కలగబోయే పరిణామాలను విలియా వేసుకోకుండా, "స్వాతంత్ర్యం" కోసం ప్రాకులాడ నారంభించాడు. సాంబమూర్తిగారూ, నేనూ మప్ఫయి యేండ్లకుపైగా కలిసి పనిచేస్తూ ఉన్నవారమే. ఆరంభ దినాలలో లాయర్లంగా పనిచేశాం. తర్వాత ఇరువురమూకూడా ప్రాక్టీసు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0412.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0412.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3db10c0510eb804728b4e5bdec6874522236557e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0412.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +విరమించుకుని, స్వాతంత్ర్య సమరంలోకి కలిసేదూకి పనిచేస్తున్నాం. 1921 లో జరిగిన ఆ మొట్టమొదటి గోదావరి జల్లా రాజకీయ సభా కార్యక్రమాలు నా అధ్యక్షతనే జరిగాయి. అప్పుడు నేనే సాంబమూర్తిగారి 'స్వాతంత్ర్య' తీర్మానాన్ని ఎదుర్కున్నాను. అప్పట్లో గాంధీగారికిలాగే కావలసిన తయారీలేందే 'స్వాతంత్ర్యం' అన్న పదం వాడితే ప్రభుత్వంవారి చేతులలో ఎటువంటి ఫలితాలకు లోనుగావలసివస్తుందో అన్న భయం నన్నూ ఆవరించే ఉందన్నమాట! + +స్వరాజ్య సమరంలో సాంబమూర్తిగారి పాత్రను గురించి ఇదివరకే చెప్పి ఉన్నాను. + +చెన్నపట్నం కాంగ్రెసులో, అప్పుడే జినీవా నుంచి వచ్చిన జవహర్‌లాల్ నెహ్రూగారి ముఖత: ప్రతిపాదించబడింది సాంబమూర్తిగారి 'స్వాతంత్ర్య' తీర్మానమే. మదరాసు కాంగ్రెస్ రోజులలోకూడా మహాత్మా గాంధీగారు 'స్వాతంత్ర్య' తీర్మానానికి ప్రతికూలురే. జవహర్‌లాల్‌గారు తీర్మానాన్ని ప్రతిపాదించే సమయంలో గాంధీగారు ఆ కాంగ్రెసు పెండాలు గేటు దాకావచ్చి, లోపల ఏం జరుగుతోందని అడిగి, జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ స్వాతంత్ర్య తీర్మానంపై మాట్లాడుతున్నారని విని, వెనక్కి తిరిగి వెళ్ళిపోతూ, 'ఏదో బడి పిల్లల బెడదలే' అన్నారు. + +ఆ రోజులలో దేశంలోని స్వాతంత్ర్యవాదుల నందరినీ అరెస్టుచేసి, కేసులుపెట్టి జెయిళ్ళకు పంపిస్తారనే వదంతి బాగా నాటుకుపోయి ఉంది. తన్ను కాదని జవహర్‌లాల్ ఆ తీర్మానాన్ని ప్రతిపాదించాడనే అభిప్రాయం గాంధీగారికి కలిగి నట్లుంది. ఈ విషయంగా తన కుమారుడు జైలుకు వెళ్ళడము మోతీలాల్‌ నెహ్రూగారి కెంత మాత్రం ఇష్టం లేదు. అసలు ఆయన స్వతంత్ర్యాన్ని వాంఛించే బాపతు కాదు. ఆఖరికి డొమినియన్ వ్టేటస్ (అధినివేశ ప్రతిసత్తి) అన్న పదజాలంమీద \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0416.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0416.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..16bc6c9912adaf6052458c547230ea8f8153e0a9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0416.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +నేను గ్రామాంతరంలో ఉన్న సందర్భాలలో ఒకసారి ఆ బహిష్కరణ తీర్మానం రద్దవడమూ, వెళ్ళదలచినవారు పార్టీలకు వెళ్ళవచ్చును అన్న తీర్మానం ఆమోదించబడ్డమూ జరిగింది. తర్వాత ఆ ప్రశ్న తిరిగీ చర్చనీయాంశం అయింది. ఆ విషయాన్ని తర్కించడంలో, పార్టీ లీడరుగా ఆయన ఒక్కరికీ ఆయా పార్టీలకు వెళ్ళడానికి అనుమతి ఇస్తే సరిపోతుందన్నాను. వెంటనే సి. ఎస్. రంగయ్యరు - "నిన్నే ఎందుకు వెళ్ళనివ్వాలి ఆ పార్టీలకు? నాకంటే నీవు ఎక్కువగా త్రాగగలవా?" అని సవాలు చేశాడు. + +రంగయ్యరుగారి మాట తీరూ, వారి హాస్యం, అంత అపహాస్యం గానూ, మోటుగానూ ఉండేది. మోతీలాల్ గారయినా తిప్పికొట్టాలంటే గట్టిదెబ్బే కొట్టగలరు. ఇతరుల మీద తాను విసిరే విసుర్ల లాంటివి తన మీదనే కేంద్రీకరించబడి నప్పుడు, వాటికి నవ్వుతూ ఆనందంగా తట్టుకోనూ గలడు. అదీ ఆయన తత్వం. + +మా మిత్రుడు విఠల్‌భాయ్ పటేల్ శాసన సభాధ్యక్షుడుగా ఉండేవాడు. ఆయన మాంచి నేర్పరి. ప్రపంచకంలో ఏ దేశపు పార్లమెంటరీ స్పీకర్‌గానయినా ఆయన బాగా రాణించగలడు. అటువంటివ్యక్తి కేంద్ర శాసన సభలో, అప్పటికి అమలు లోనున్న ఆచార ప్రకారం, జీతంగాని, పూచీగాని ఎంతమాత్రమూ లేని ఒక అపహాస్యపు, అవకతవక పార్లమెంట్‌కు నిష్కపటమయిన నాయకుడుగా ఉండవలసి వచ్చింది. కాని ఆయన నేర్పులో నిర్జీవమయిన ఆ పార్లమెంట్‌కు జీవంపోసి, పూచీ అన్నదిలేని సందర్భాలలోకూడా దానికి ఎంతో ప్రాముఖ్యం ఉన్నట్లు కల్పనజేసి, అందరికీ ఉత్తేజాన్ని కలిగించేవాడు. ఈ సందర్భంలో ఆ మేధావిని గురించి కాస్త విపులీకరించకుండా ఉండలేకపోతున్నాను. + +అసెంబ్లీ అధ్యక్షుడుగా విఠల్‌భాయ్‌గారు సభ్యుల ప్రవర్తనాదుల విషయంలో చాలా నిక్కచ్చిగానూ, స్వతంత్రంగానూ వ్యవహరిస్తూ, ఆ జీవంలేని కేంద్ర సభలో చిన్న చరిత్రనే సృష్టించగలిగాడు. దేశ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0419.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0419.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7e9b779aa0f72b40490c678eb97c4137febe9882 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0419.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పరిస్థితులకు దారితియ్యకుండానే వైస్రాయ్‌గారికి జేరింది. వెంటనే ఆయన కలుగజేసుకుని, హోం మెంబర్ని జరిగిన పొరపాట్లను సరిదిద్దుకో వలసిందని బలవంతం చేశాడు. హోం మెంబరు వెంటనే తగురీతిని అవసరమయిన పదజాలంతో క్షమార్పణ కోరడమూ, పార్లమెంట్ సభ్యులందరి తరపున మోతీలాల్ నెహ్రూగారు ఆ క్షమార్పణను అంగీకరించడమూ జరిగింది. ఆ తర్వాత ఉద్రిక్తత తగ్గి, శాంతి నెలకొంది. అది మా అధ్యక్షునకు ఒక విజయమైంది. ఆ విధంగా పార్లమెంట్‌లో ఒక నూతన మర్యాద (Convention) ఏర్పడ్డం జరిగింది. + +1928, 1929 సంవత్సరాల పరిపాలనా విధానంలో భయాందోళనలదే పైచెయ్యి అయింది. వైస్రాయ్‌గారు తమ పరిపాలనంతా ఆర్డినెన్సులమీదనే నడిపించారు. + +సెప్టెంబరు 17 న శాండ్‌హర్‌స్ట్ (Sandhurst) అనే ఒక పోలీసు ఆఫీసర్ని ఖూనీ జేశారు. దాన్తో ఆర్డినెన్సులూ, కుట్ర కేసులూ బనాయింపబడ్డాయి. పైగా పబ్లిక్‌సేఫ్టీ (ప్రజారక్షణ) బిల్లు అంటూ ఒకటి మన నెత్తిని రుద్దడానికి ప్రయత్నాలు జరిగాయి. అందుమీదట కుట్రకేసు ప్రాముఖ్యాన్ని వహించింది. ఈ ప్రజారక్షణకంటూ ప్రవేశబెట్టబడిన బిల్లు, ఆ మీరట్ కుట్రకేసును తారుమారుచేసి, అధ్వాన్న పరిస్థితులలో పడుతుందేమో ననిపించింది. + +పరిస్థితులను గమనించిన శాసన సభాధ్యక్షుడు విఠల్‌భాయ్, ఒక ప్రకటన చేశాడు. అందులో అతి జాగ్రత్తగా పరిశీలించిన అనంతరం తాను ఒక నిశ్చయానికి వచ్చాననీ, ఆ నిశ్చయం ప్రకారం అటు మీరట్ కుట్రకేసు నడుస్తూండగా ఇటు ఈ పబ్లిక్ సేఫ్టీ బిల్లు ప్రతిపాదించడం చాలా ఆక్షేపణీయం, అందువల్ల ప్రభుత్వంవారు ఈ రెంటిలో ఒక దానిని వదులుకోక తప్పదని సూచించబడింది. + +ప్రభుత్వంవారు అదేం కుదర దన్నారు. దాన్తో 1928 \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0420.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0420.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3ba2d036a3dccb29570a4d7409b0266869b1ff09 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0420.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఏప్రియల్ 11 వ తేదీని అధ్యక్షుడు, తాను సూచించిన ఆ ప్రాథమిక సూత్రాల మీదే, ఆ బిల్లును త్రోసివేశాడు. అప్పుడు వైస్రాయ్‌గారు శాసన సభనీ, స్టేటు కౌన్సిల్నీ ఉమ్మడి సమావేశానికి పిలిచి, ఆ సమావేశంలో ఆ ప్రజారక్షణ బిల్లును ఆమోదింపజేశాడు. ప్రభుత్వంవారి నిరంకుశ పరిపాలనకీ, వైస్రాయ్‌గారి నికృష్ట విధానానికీ ఇంతకంటె ప్రబలమయిన నిదర్శనం ఇంకోటి కావాలా? + +ప్రజాభిప్రాయాన్ని కాదని తమకు ఇష్టం వచ్చినట్లు నిరంకుశంగా ప్రవర్తించ డానికే వైస్రాయ్‌గారు సర్టిఫికేషన్ పవర్ని తమచేతిలో పెట్టుకుంట. అటువంటి బిల్లు విషయంలో జరిగే సర్టిఫికేషన్ తతంగాల్ని ఆపు చెయ్యడానికి శాసన సభవారికి అధికారం లేక పోయినా, ఉన్నత స్థాయిలో జరుగుతూన్న తర్కవితర్కాలు ప్రజా హృదయంలో ఉత్తేజాన్ని కలిగించడానికి, ముఖ్యంగా అమాయకపు బాధితుల హృదయాలు తేలిక అవడానికి ఉపకరించేవి. సహకార నిరాకరణ ఉద్యమం, 1921 లోనే ప్రారంభించబడి, ప్రత్యక్ష చర్య, నిర్మాణ కార్యక్రమాలద్వారా, ప్రజాహృదయంలో నూతన ఉత్సాహాన్నీ, శక్తినీ, కలిగించ గలిగినా, 1923 - 29 సంవత్సరాలలోకూడా శాసన సభాసభ్యులకు ఇటువంటి అన్యాయ పరిస్థితులలో కాంగ్రెసువారితో కలిసి ఓటు చేయడానికి 'కలేజా' లోటుగానే ఉండేది. + +వైస్రాయిగారు శాసనసభా, రాజ్యసభా సభ్యులను ఉమ్మడిగా సమావేశపరచి, అ ఉమ్మడి సభలోని స్టేట్ కౌన్సిల్ సభ్యుల ధర్మమా అని వారి ఓట్లతో బయట బయటపడేవారు. అప్పుడుకూడా రాజ్యాంగపు కట్టుబాట్లకు లోబడి, ఉభయ సభల ఆమోదం పొందిన ఆ బిల్లుల్ని కూడా చట్టంగా ప్రకటించడానికి ఒక ఆర్డినెన్స్ కావలసి వచ్చేది. + +ఇటువంటి పరిస్థితులలో లేని 'పూచీ'ని సృష్టించి, తాను సృష్టించిన ఆ 'పూచీ' ఆధారంగా, వైస్రాయినికూడా, "నీవు అనవసరంగా మా కార్యకలాపాలలో కలుగజేసుకుంటున్నా"వని మందలించగలశక్తి ఒక్క విఠల్‌భాయ్ పటేల్‌కే ఉంది. అట్టి ధీరశాలి ఆయన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0422.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0422.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fe86522088da2d728a3c7ba845692b638ce8a5d2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0422.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +రోజు" లన్నాడు. దాన్తో సభలోని ప్రతివ్యక్తికి ప్రాణంపోయి నంత పనయింది. + +నిజానికి, సరుకుండి, అంకెలతోటీ, రుజువులతోటీ నిరూపిస్తూ మాటలాడగల యే వ్యక్తి అయినా తన ఉపన్యాసానికి మూడు రోజులు కాదు - వారంరోజులు తీసుకున్నా బాధలేదు కాని, ఏసభ్యుడయినా, తనకు తోచినంతసేపు మాటలాడ వచ్చును కాబట్టి, తన దగ్గిర సరుకున్నా లేకపోయినా, చెప్పిందే చర్విత చరణంగా చెపుతూన్నా, సందర్భాన్నీ ప్రస్తావన అంశాన్నీ తప్పించి మాట్లాడినా, అది అన్యాయమే కదా? + +రంగయ్యరుకు మంచి వాగ్ధాటీ, భాషా పరిజ్ఞానమూ, వాదించగల నేర్పూ ఉండడంచేత ఎవ్వరికీ కూడా, ఎవ్వరి కేమిటి - ప్రెసిడెంటుగారికి కూడా, 'నీవు అనవసరపు ప్రస్తావన చేస్తున్నావు' అనడానికి సందు దొరకదన్నమాట! అందుచేత రంగయ్యరుకు కావలసినంత సావకాశం యిచ్చాడు. ఆంగ్లో ఇండియన్ గ్రూప్ లీడరయిన సర్ డార్సి లిండ్సే (Sir Darsy Lindsay) "ప్రెసిడెంటుగారు గమనించాలి! ఉపన్యాసం పరిధి దాటి దీర్ఘం, సుదీర్ఘం అయిపోతోంది" అని హెచ్చరిక చేసినా, రంగయ్యరు ఉపన్యాసాన్ని సాగనిచ్చాడు. + +రంగయ్యరు అన్నంతపనీ చేశాడు. తన ఉపన్యాసం వినడానికి మనుష్యులు ఉన్నా, లేకపోయినా, ధోరణిలో తబ్బిబ్బు లేకుండా, ఆ మూడు రోజులపాటూ ఆ ఉపన్యాసాన్ని సాగించా డా ధీశాలి. + +మేము కేంద్ర శాసన సభా సభ్యులంగా జీవితాన్ని గడపిన ఆ మూడు సంవత్సరాలలోనూ, ఈ మూడు రోజుల ఉపన్యాసకాలం చాలా సరదాగానూ, ఉత్సాహంగానూ, మరపురానిదిగానూ తయారయింది. ఆ తర్వాత ఆంగ్లో ఇండియన్ గ్రూప్ నాయకుడు ఆ చర్చ సంబంధంగా మాటలాడుతూ, రంగయ్యరు గారు తన సుదీర్ఘ - కాదుకాదు - దీర్ఘ, అతి దీర్ఘ, మహాదీర్ఘ ఉపన్యాసంతో అనవసర కాలయాపన చేశాడని వాపోయాడు. + +అప్పటివరకూ అంతా సవ్యంగానే నడిచింది. కాంగ్రెసుపార్టీ నాయకుడుగా, మోతీలాల్ నెహ్రూగారు సమాధానం ఇవ్వడానికి లేచే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0423.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0423.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ea8a9cf757c98df8d1700be98ab7b9a55a8d0fbb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0423.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సరికి మాత్రం అలజడి ఆరంభం అయింది. ఆయన లిండ్సే మాటలకి ప్రాధాన్యం ఇవ్వకుండా ఉండి ఉండవలసింది. ప్రెసిడెంటుగారే రంగయ్యరు ఉపన్యాసాన్ని అదుపులో పెట్టనప్పుడు, లిండ్సేగారి మార్కులకు ప్రెసిడెంటుగారు అభ్యంతరం తెలపనప్పుడు తన ఉపన్యాసాన్ని తాను చెప్పదలచిన పాయింట్లు ఆధారంగా, కొనసాగించుకుపోయి ఉండవలసింది. ముఖ్యంగా తనకూ, రంగయ్యరుకూ మధ్య ఉన్న ఆజన్మ వైరాన్ని తలుచుకుని అయినా తన ధోరణి మార్చుకోవలసింది. కాని ఆయన రంగయ్యరులాంటి ప్రత్యర్థిని క్షమించి వదిలేరకం కాదుగా! తాను కాంగ్రెసుపార్టీ నాయకుడననీ, పార్టీ మెంబర్ల హక్కులను కాపాడవలసిన బాధ్యత తనమీద ఉన్నదనయినా గ్రహించకుండా, లిండ్సే రిమార్కులకు జవాబు చెప్పే అవకాశాన్ని పురస్కరించుకుని, రంగయ్యర్ని అ సభామధ్యంలో అపహాస్యం చేయడానికి పూనుకున్నాడు. + +"అయ్యా, ఆంగ్లో ఇండియన్ పార్టీ నాయకు లయిన లిండ్సేగారు సి. ఎస్. రంగయ్యరుగారి దీర్ఘ ఉపన్యాసాన్ని గురించి ఫిర్యాదు చేశారు. నిజమే, అయినా, అసలు రంగయ్యరుగారి ఉపన్యాసంలో 'సరుకు' యేమయినా ఉందా?" అంటూ ఆరంభించిన అ ఉపన్యాసాన్ని విని, మా ప్రత్యర్థులయిన శాసన సభ్యు లంతా పకపకలతోటీ, ఇకిలింతలతోటీ బాగా ఆనందించారు. తనకి జూనియర్ అయిన ఒక వ్యక్తిని పార్టీనాయకుడి హోదాలో ప్రత్యర్థులనుంచి కాపాడడం పోయి, పార్టీలీడర్‌గారే అదోలా మాటలాడితే అవతలి వారికి లోకువ కాదూ? + +వెంటనే నేను మా పార్టీ సెక్రటరీ అయిన రంగస్వామయ్యంగారికి ఒక చీటీ పంపించాను. ఆయన లీడర్‌గారి పక్కనే కూర్చున్నాడు. అ చీటిలో లీడర్‌గా నెహ్రూగారు చేసిన పొరపాటును ఆయన దృష్టికి తీసుకువచ్చి, ఆయన ఉపన్యాసం ముగించే లోపల, చేసిన పొరపాటు దిద్దుకొనుట కవసరమయిన నాలుగు మాటలు చెప్పవలసిందని కోరాను. రంగస్వామయ్యంగారికున్న భయం కారణంగా ఈ చీటి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0427.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0427.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9bb98427223c826c45e5847cc91eff56161f589d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0427.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +సభలోని కాంగ్రెసుపార్టీలో అంతర్గతంగా ఒక చిన్న 'స్వతంత్రపార్టీ'ని సృష్టించాడు. + +ఆ పార్టీలో నన్నూ సభ్యత్వం స్వీకరించమని ఆహ్వానించాడు. శ్రీనివాసయ్యంగారి కోరిక నేను అంతగా పట్టించుకోలేదు. "స్వాతంత్ర్యం అంటే మీ అభిప్రాయం ఏమిటి? అవసరమయిన ఏర్పాట్లుచేసి, మీరు స్వాతంత్ర్యం కోసం యుద్ధంచేసి, దానిని సాధించడానికి సన్నిద్దులవుతున్నారా?" అని అడిగాను. ఆయన తన "స్వాతంత్ర్యం" అన్న పదం జాతీయత అన్న పదానికి సన్నిహితమనీ (Independence was National), దానిని ఆదర్శంగా పెట్టుకొని వ్యవహరిస్తామనీ అన్నాడు. వారు కోరే "స్వాతంత్ర్యం"లో కొత్తదనం ఏమీలేదనీ, పశుపక్ష్యాదులు కూడా స్వతంత్రంగా హాయిగా ఏ నిర్భంధమూ లేనివిధంగా బ్రతకాలని వాంఛిస్తాయనీ, అటువంటప్పుడు మానవుడు స్వతంత్రంగా బ్రతకాలని వాంఛిచడంలో తప్పులేదనీ చెప్పి, నేను మాత్రం మీ పార్టీ సభ్యత్వాన్ని వాంఛించడం లేదన్నాను. + +పార్టీలో ఇంకో చిన్నపార్టీ ఉత్పన్నమయిందని విని, మోతీలాల్‌నెహ్రూగారు బాధపడ్డారు. పార్టీ నాయకునిగా శ్రీనివాసయ్యంగారినీ, వారి 'స్వాతంత్ర్యాన్నీ' పట్టించుకోకుండా ఉండవలసిందే. కాని అ పార్టీలో ఉన్నది ఒక్క శ్రీనివాసయ్యంగారు మాత్రమే కాదుగా! ఆయన తన కుమారుడు జవహర్‌లాల్‌తో కలిసి, మా ఉభయుల వాంఛితార్థమూ ఒకటే నంటున్నాడు. శ్రీనివాసయ్యంగారు ఒక్కడే అయివుంటే, తాను నిరంకుశంగా వ్యవహరించి ఆయన్ని త్రోసి రాజనేవాడే. కాని అందులో తన కొడుకు జవహర్‌లాల్ ఇరుక్కున్నాడు. + +ఈ ప్రకారంగా, ఆ ఇరువురి మధ్యా ఆరంభం అయిన ఆ విభేదం, ఆ మూడు సంవత్సరాల సభా కార్యక్రమంలో మిళితమై, నిత్యమూ ఏదో ఉపద్రవానికీ, కోపతాపాలకీ కారణ భూతం అవుతూ వచ్చింది. సుభాష్ చంద్రబోసూ, జవహర్‌లాల్‌నెహ్రూ 'ఎవరు నాయకులుగా ఉండాలి?' అని తమలో తాము కీచులాడుకున్నా, ఉభయులూ స్వాతంత్ర్య ప్రియులే. ఇరువురూ అతివాద నాయకులే. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0429.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0429.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3228c87f2b997ceda7fc7490be01b77fe7f8975a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0429.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +రాజని, బహిరంగ సమావేశంలో దాని కొక సవరణ ప్రతిపాదించారు. దానికి శ్రీనివాసయ్యంగారి మద్దతు లభించింది. ఇది గాంధీ - నెహ్రూ గార్లకు విషాద విస్మయ కారణం అయింది. + +ఆ ప్రకారంగా అసెంబ్లీ పార్టీలోని నాయకునికీ, ఉప నాయకునికీ మధ్య ఒక రగడ బయల్దేరి, 1928 డిసెంబరు ఆఖరు దాకా అది సాగింది. మోతీలాల్‌నెహ్రూ గారికీ, శ్రీనివాసయ్యం గారికీ మధ్య ఇల్లా కాంగ్రెసు కార్యక్రమం నడిపే విషయంలో రగడ సాగుతూన్న రోజులలోనే, తన నిత్య విమర్శనలతో సి. ఎస్. రంగయ్యరు, మోతీలాల్‌నెహ్రూ గారిని విసిగిస్తూ ఉండేవాడు. ఇది ఇలా ఉండగా మోతీలాల్‌గారికీ, లజపతిరాయిగారికీ మధ్యను కూడా రగడ బయల్దేరింది. + +అసెంబ్లీ మెంబర్లుగా ఉంటూ, విధానాలలో స్వల్ప భేదాలతో ఏవో కారాణాలవల్ల మోతీలాల్‌ గారికీ, అయ్యంగారికీ మధ్య అభిప్రాయ భేదాలొచ్చా యనుకోవచ్చుగాని, మోతీలాల్‌గారికి లజపతిరాయ్‌గారికీ మధ్య ఉత్పన్నమయిన విభేదాలకి కారణాలు దురూహం అనవలసి ఉంటుంది. లజపతిరాయ్‌గారు మోతీలాల్‌గారికి వ్యతిరేకంగా ఏ "స్వతంత్ర" పార్టీనీ స్థాపించ లేదు సరికదా, అధమం శ్రీనివాసయ్యంగారి 'స్వతంత్రపార్టీ'లో సభ్యత్వమయినా లేదు వారికి. మోతీలాల్‌గారితోగాని, మహాత్మా గాంధీగారితోగాని కలిసి పనిచెయ్యడానికి అనువయిందే లజపతిరాయ్‌గారి తత్వం. దేశస్వాతంత్ర్య సమరంలో పాల్గొనడంలోనూ, దానివల్ల బాధలకు గురి కావడంలోనూ ఆయన మోతీలాల్‌గారికన్నా, గాంధీగారికన్నా కూడా ఎక్కువ అనుభవం గడించినవాడు. ఆయన దేశ సేవా కార్యక్రమంలో జెయిలు శిక్షా, దేశ బహిష్కరణా కూడా అనుభవించిన దిట్ట. ఆ తర్వాతే గాంధీగారు 1921 లో శాసన ధిక్కారం వగైరాలు ప్రబోధించారు. + +కాంగ్రెసు నూతన విదానాన్ని అవలంభించిన తర్వాతనే ఆయన కాంగ్రెసు కార్యనిర్వాహకవర్గంలో మొదటి సభ్యుడయ్యాడు. ఆయన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0431.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0431.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cb0ff94050dbe35abdd90c58a14862083e002e23 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0431.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మోతీలాల్ - లజపతిరాయ్‌గార్ల మధ్య ఆ అభిప్రాయ భేదాలకు కారణాలు తెలుసుకోడానికి నా కంటె మిన్నగా ఎవ్వరికీ సావకాశంలేదు. ఎంత ప్రయత్నించినా నాకు వారి అభిప్రాయ భేదాలకి కారణాల అంతూ పొంతూ దొరకలేదు. ఒక్కటి మాత్రం నిజం - ఇరువురూ మేధా సంపత్తిలో ఉద్ధండ పిండాలే. మోతీలాల్‌నెహ్రూగారి నిరంకుశ విధానమూ, ఆయనకున్న అహంకారమూ లజపతిరాయ్‌గారికి కిట్టకపోయి ఉండవచ్చు. ఆయన నాయకుడి చేతిమీదుగా తాను పొందుతూన్న గౌరవ మర్యాదల కంటె అధికంగా వాంఛించి ఉండవచ్చు. ఇంకాస్త ఇదిగా ఆయన చూపి ఉండి ఉంటే, వారిరువురిమధ్యా యేతగాదా ఉండేదికాదు. అసెంబ్లీ పార్టీలో ఉన్న ఇతర వ్యక్తులిచ్చిన అభిప్రాయాల కంటే, సలహాల కంటే, తానిచ్చిన సలహాలూ, వగైరా ఇంకా ఎక్కువ ఆదరణ పొంది ఉండవలసినదని ఆయన ఉద్దేశం అయి ఉండవచ్చు. ఆయన గాంధీగారి శిష్యుడు కాదుగా! ఎంత విభేదాలున్నా, మాలో మేము కీచులాడుకుంటూన్నా, నాయకుడితో అభిప్రాయ భేదా లొచ్చినా "బుద్ధం శరణం గచ్చామి, సంఘం శరణం గచ్చామీ"గా తయారయి, మా పార్టీనే మేము అంటిపెట్టుకుని ఉండేవారం. + +ఒకనాడు నేను అసెంబ్లీలో ప్రవేశిస్తూ ఉండగా లజపతిరాయ్‌గారు కాంగ్రెసుపార్టీని వదలి, మదన మోహన మాలవ్యాగారి లిబరల్ పార్టీలోకి మారడం చూశాను. నాకు నిజంగా విస్మయమూ, దిగులూ కూడా జనించడంచేత, "ఏమిటిది, ఇల్లా చేశా"రని అడిగాను. ఆయన ఇచ్చిన క్లుప్తమయిన సమాధానం: "ప్రకాశంగారూ, నేనే గనుక ఆయనతో నెగ్గుకు రాగలిగితే ఇల్లాంటి పనిచేస్తానా?" అన్నాడు. ఏదయితేనేం, మోతీలాల్ నెహ్రూ మహా మేధావీ, గౌరవ మర్యాదలకోసం ప్రాకులాడే వ్యక్తే అయినా, ఆయనకి శ్రీనివాసయ్యంగారూ, లజపతిరాయ్, రంగయ్యర్‌లాంటి వ్యక్తులను కూడగట్టుకుని ముందుకు సాగడం చేతకాదనే అనవలసి ఉంటుంది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0432.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0432.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..85028bc57e6e0886812abfcd408b95e5ef2939f2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0432.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +అన్నింటికంటె, ఆయన తన కుమారుడు జవహర్‌లాల్ చర్యలతో ఎప్పుడూ సతమత మవుతూ వచ్చాడు. ఆయన గాంధీగారి సహకార నిరాకరణ ఉద్యమంలో చేరేలాగ, ఆయన్ని ఇంకాఇంకా ముందుకు లాక్కుపోతూ, కొత్త కోరికలతోనూ, కొత్త పదకాలతోనూ, మెల్లి మెల్లిగా ప్రత్యక్ష చర్యలకే దిగేలా చేశాడు జవహర్ - ఆయన, క్రమేణా శాసన సభలోని కాంగ్రెసుపార్టీనుంచి తప్పుకుని, దేశాన్ని స్వాతంత్ర్య సమరానికి సిద్దం చెయ్యలనే అభిలాషతో కుస్తీ పట్ట సాగా డన్నమాట! + +నిజానికి యుద్ధ భూమిలో ఆయన ప్రతిభాశాలనే ఒప్పుకోవాలి. ఒక్కసారి ముందడుగువేసి దేనినయినా చేపడితే, ఆయన ముందుకు చొచ్చుకుని పోవడమే కాని, వెనుకంజవేసే బాపతు కాదు. పర్యవసానాలతో నిమిత్తం లేకుండా అల్లా ముందుకుపోతూ, దేశాన్నీ, ప్రజల్నీ కూడా ఇంకా ముందుకు లాక్కుపోయే రకం. దేశం అధైర్యంతో క్రుంగిపోతూన్న పరిస్థితిలో కూడా, దేశాన్ని ఉత్తేజ పరచి ముందుకు లాక్కుపోయే రకం ఆయన్ది. అదే ధైర్యమూ, అదే ఉత్సాహమూ ఆయన ఏకైక పుత్రుడయిన జవహర్‌లాల్‌కూ, జవహర్‌లాల్ ప్రేమాతిశయాలను చూరగొన్న ఇల్లాలు స్వర్గీయ కమలానెహ్రూకూ, జవహర్‌లాల్ సహోదరి విజయలక్ష్మీ పండిట్ కూ అలవడాయి. + +ఈ కథనాన్ని కాస్త కట్టిపెట్టి, ఆ 1928 - 29 లలో మేము శాసన సభలో చేసిన, సాధించిన పనులను గురించి చర్చించడం న్యాయం. తిరిగీ సత్యాగ్రహం ఆరంభించేవరకూ మేము శాసన సభలో చేసిన పనులను గురించి చెప్పనివ్వండి. + +జనరల్ ఎన్నికలలో కాంగ్రెసువారు అఖండ విజయం సంపాదించి, శాసన సభలలో ప్రవేశిస్తూ, ఉత్సాహాన్ని చూపిస్తున్న ఆ రోజులలో - అంటే 1927 మార్చిలో - కాంగ్రెసు పార్టీ ప్రతినిధిగా మోతీలాల్‌గారిని ప్రభుత్వ ప్రజాప్రతినిధి సభ ఉపసంఘం (Empire Parliamentary Sub - committee)లో సభ్యునిగా ఎన్ను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0433.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0433.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5783663e64c2331dfaf77fd8cb8f6a907f7868f3 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0433.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +కున్నారు. కాగా ఆయన స్కీన్ (Skein) కమిటీ సభ్యత్వం కూడా స్వీకరించాడు. ఈ స్కీన్ కమిటీవారు సైన్యాన్ని పటిష్ఠంగా పునర్నిర్మాణంచేసే పద్ధతుల విషయమై సలహాలు చెప్పా లన్నమాట. ఆయన కాంగ్రెసు ఆశయాలకి అనుగుణంగానే ఆ పదవులను స్వీకరిస్తూన్నట్లు నటించారేగాని, నిజానికి కాంగ్రెసువారు ఇటు ఉద్యోగ స్వీకారానికిగాని, అటు ప్రభుత్వం వారితో సహకరించడానికిగాని వ్యతిరేకులే. + +చెన్నరాష్ట్ర శాసన సభ్యులూ, ఇతర రాష్ట్రాలలోని శాసన సభ్యులు కొందరూ, కాంగ్రెసు ఆశయాలనుంచి దిగజారిన కారణంగా, వారిపై అవిశ్వాస తీర్మానం ఒకటి అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీలో ప్రవేశపెట్టబడింది. మహారాష్ట్రానికి చెందిన ఎన్. సి కేల్కార్‌గారినీ, డా॥ మూంజీగారినీ సమర్థించే సందర్భంలో, మోతీలాల్‌నెహ్రూగారు స్కీన్ కమిటీలోనూ, ప్రభుత్వ ప్రజాప్రతినిధి సభలోనూ ఉద్యోగ స్వీకారం చేయలేదా అనే ప్రశ్న వచ్చింది. 1928 లో మోతీలాల్‌గారు ఆ రెండు కమిటీలలోని సభ్యత్వానికీ రాజీనామా ఇచ్చేలోపల, కాంగ్రెసుపార్టీ చాలా దిగజారిపోయింది. + +మూడు సంవత్సరాలపాటు కాంగ్రెసువారు శాసన సభలలో అధిక సంఖ్యాకులుగా ఉంటూ, ఎన్నో విషయాలలో ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా ఓటు చేసినా, ప్రభుత్వంవారు ఏ ఒక్క విషయంలోనూ కూడా తమ పరాజయాన్ని అంగీకరించడమన్నది జరగలేదు. వారు ఇతర మార్గాలద్వారా తాము తలచినదాన్నీ, తమ పంతాన్నీ నెగ్గించుకుంటూ వచ్చారు. శాసన సభలో అనుభవాలు మాలో చాలా మందికి కనువిప్పు కలిగించి, ప్రజల్లో నిజమయిన పరిస్థితులను గురించి ప్రచారం చెయ్యడానికి బాగా ఉపకరించాయి. మా ఆశయాభివృద్ధికి మేము తగు ప్రచారం చెయ్యడానికి మాకు శాసన సభాస్థలి బాగా ఉపయోగపడింది. + +మాకే గనక దేశీయ భాషా పత్రికల ద్వారానూ, కాంగ్రెసు నిర్మాణ కార్యక్రమం ద్వారాను శాసన సభలలో జరుగుతున్న భాగవతం పల్లెలలో నివసించే ప్రజానీకం దృష్టికి తేగల అవకాశం ఉంటే, నిజంగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0434.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0434.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d9d5b7c795ca97f88e85e2a4ab90430be3480dc4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0434.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మేము అసంతృప్తి చెందడానికి, చికాకు పడడానికీ కారణం ఉండేది కాదు. మా కపజయం కలుగుతుందేమోనన్న భీతే ఉండేదికాదు. మేము శాసన సభా ప్రవేశంచేసిన కొద్ది దినాలలోనే, బ్రిటిష్‌వారికే గాక, బాహ్య ప్రపంచంలో ఉన్న ఇతర దేశాలన్నిటికీ మాది పకడ్‌బంద్‌గా ఏర్పడిన, మాంచి క్రమశిక్షణగల పక్షమని విశదమయింది. + +ఇటువంటి మంచి పేరు సంపాదించుకోడానికి కారణం, మే మంతా కాంగ్రెసు అధినేతలలో అధిపతి అయిన వారి మాటప్రకారం ఒక్క త్రాటిమీద నడవడమే. మాకు శాసన సభలలో ప్రవేశింపమని అనుమతి - కాదు, ఆజ్ఞ యివ్వగానే ఆ సభాప్రవేశం చేశాం. ప్రపంచంలో ఏ ఇతర దేశాలలోనూ, పకడ్‌బంద్‌లోను, క్రమశిక్షణలోనూ మాతో పోటీ పడగల పార్టీ లేకపోయింది. ఇది నిజంగా గర్వింపదగిన విషయమే గదా? + +ఇంత పకడ్‌బంద్‌గా వ్యవహరించ గలిగినా, మేము దిగజారిపోయి, నీరు గారిపోయిన సందర్భాలూ ఉన్నాయి. మోతీలాలు నెహ్రూగారు ఎంత మేధావి అయినా, ఎంత బలవంతుడయినా, సాధారణంగా నాయకులూ, గురువులూ అనుకోకుండా చూపించే విధంగా, కొంత మంది వ్యక్తుల మీద ఆయనకు అభిమానం జాస్తీగా ఉండేది. సామాన్యంగా అటువంటి దుర్బలత్వాన్ని మనం పట్టించుకోకూడదు. కాని, ఆ అభిమానాలు ప్రజాక్షేమానికీ, ప్రజోపయోకర కార్యాలకీ ప్రతిబంధకాలుగా పరిణమించి నప్పుడు మాత్రం విపరీత ఫలితాల నిస్తాయి. + +ఉదాహరణకి, ఆర్. ఎన్. షణ్ముగం చెట్టిగారి సంగతే విచారిద్దాం (ఆయన దర్మిలా సర్ బిరుదాంకితు డయ్యాడు). ఆయన భారత ప్రభుత్వ అవసరాలనూ, కావలసిన ఇతర వస్తు సముదాయాన్నీ అమెరికానుంచి కొని, సప్లయిచేసే విభాగానికి పెద్దగా ఉండేవాడు. కాగా, ఆయన మోతీలాల్‌నెహ్రూగారికి సన్నిహితుడుగానూ, వారి అభిమానానికీ, విశ్వాసానికీ పాత్రుడుగానూ ఉండేవాడు; మా పార్టీకి చీఫ్ విహ్‌ప్. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0438.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0438.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7668eea97c91f8de9b47ddba6d5b579055cfa8fe --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0438.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +వారి పెద్దలు, మా కోరికలకు విరుద్ధంగా, ఎల్లా ఆ సైమన్ కమిషన్ వారిని మా నెత్తి కెక్కించారో చెప్పి వాపోయారు. + +ఇండియాకి సెక్రటరీ ఆఫ్ స్టేట్‌గా ఉంటూన్న సర్ శామ్యూల్ హోర్ ఇంగ్లాండునుంచి డిల్లీకి విమానంలో వచ్చిన సందర్భంలో ఆయన శాసన సభని చూడడానికి వచ్చాడు. ఆయన "మూర్తి" గాని, "శక్తి" గాని మమ్మల్ని యే విధంగానూ ఆకర్షించలేదు. ఆయనది తీవ్రమయిన క్రూరదృష్టి. ఆయన మాటాడిన ఆ రెండూ ముక్కలూ, ఆయన ఈ దేశానికి ఉపకారికాడు అన్న విషయం మాకు స్పష్టం చేశాయి. + +సైమన్ కమిషన్‌ని బహిష్కరించవలసిందని ప్రబోధం చేస్తూ, మేమందరమూ కలిసి యోచించి బ్రిటిషువారికి, వారి రాజ్యాంగ పథకానికి ప్రతిగా, మా పథకాన్ని అందచెయ్య దలచాం. బహిష్కరణ కార్యక్రమం నడుస్తూ ఉండగానే, బ్రిటన్‌కీ, ప్రపంచానికీ కూడా విస్మయం గొలిపేదిగా ఉండే పథకాన్ని అఖిల పక్షాల వారికీ ఆమోదయోగ్యంగా తయారుచేసి అందచేద్దా మనుకున్నాం. + +అసలు కాంగ్రెసు నాయకులు యావత్తు భారతజాతికి అంగీకారయోగ్యంగా ఉండే విధంగా అడపా తడపా ఒక రాజ్యాంగ పథకాన్నో, పద్ధతినో రూపొందిస్తూ ఉండవలసింది. నేను కేంద్ర శాసన సభలో పని లేనప్పుడల్లా హిందూ మహమ్మదీయ కలహాలు జరిగిన తావులకు వెళ్ళివస్తూ, అఖిలపక్ష సమావేశాలకీ, అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీ మీటింగులకీ హాజరవుతూ, ఆంధ్రరాష్ట్రానికి సంబంధించిన వ్యవహారాలు చూస్తూ నా కాలాన్నీ, ధనాన్ని వినియోగపరచే వాడిని. ఆ అఖిలపక్ష సమావేశాలలోనూ, కాంగ్రెసు కమిటీ మీటింగులలోనూ సుదీర్ఘమయిన చర్చలు జరుగుతూ ఉండేవి. + +మహాసభలు 1885 నుంచీ జరుగుతూనే ఉన్నాయి. సహకార నిరాకరణ ఉద్యమం ధర్మమా అని దేశం అంతా క్రమశిక్షణతో కూడిన విధానానికి అలవాటుపడుతూ ఉంది. గాంధీగారి కాంగ్రెసూ, స్వరాజ్య \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0440.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0440.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cbc5b7ae53dfe86bcc43d05e96beb7a63d37508c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0440.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ఒక్క సమావేశం వరసగా ముప్పయిసార్లు జరిగిందంటే, అందులో ఎవరికీ విపరీతం ఏమీ కనిపించలేదు; అధిక వ్యయ ప్రయాసలనీ అనిపించలేదు. + +అల్లా జరిగిన ఒక అఖిల పక్ష సమావేశానికి (1928, మే 19) డా॥ అన్సారీ అధ్యక్షత వహించాడు. అప్పుడు అఖిల పక్షాలవారికీ అంగీకార యోగ్యమయిన రాజ్యాంగ పథకాన్ని రచించడానికి (పండిత మోతీలాల్ అధ్యక్షతను) ఒక ఉప సంఘం యేర్పరచబడింది. ఆ కాన్ఫరెన్సులో ఈ దిగువ అంశాలు అంగీకరించబడ్డాయి: 1. బాధ్యతాయుత ప్రభుత్వం స్థాపించబడాలి; 2. హిందూ మహమ్మదీయ ఐక్యం సుస్థిరం కావాలి; 3. జాతి మతాల రీత్యా ఎవరెవరికి ఎన్నెన్ని స్థానాలు ఉండాలో నిర్ణయం జరగాలి. + +పై విషయాలను గమనిస్తూ వాటికి అనుగుణంగా రాజ్య తంత్రం రచించడానికి కేంద్రీకరించబడిన నాయకుల శక్తులన్నీ ఫలోన్ముఖం కాకుండా ఉంటాయా? ఈ ఉప సంఘంవారు తయారుచేసిన ఆ మోతీలాల్ నెహ్రూ రిపోర్టు అన్నది అన్ని కమిటీలవారూ దాని మంచిచెడ్డలు విచారించి అంగీకరించాలనే నిబంధనే గనుక లేకుండా ఉంటే చాలా దివ్యంగా ఉండేది. + +ఈ రోజులలో శ్రీనివాసయ్యంగారు యూరపులో పర్యటిస్తున్నారు. ఆయన దేశ పర్యటన ఒక దుర్ముహూర్తాన ఆరంభించారన వలసి ఉంటుంది. ఆ ఫిబ్రవరి, మార్చి రోజులలోనే సైమన్ కమిషన్ వారు బహిష్కరణ భాగ్యాలనందుకుంటూ దేశంలో పర్యటిస్తున్నారు. అదే సమయంలోనే మేము నూతన రాజ్యాంగ పథకాన్ని రచించాలని పూనుకున్నాము. + +అలా తయారయిన ఆ పథకం, హిందూ మహమ్మదీయు లుభయుల చేతనూ ఆమోదింపబడిన కారణంగా, ఆంగ్లేయులచేత తిరస్కరించబడడానికి అవకాశం లేనిదిగా రూపొందించబడింది. ఇది మా ఆశయం అంటూ మదరాసు కాంగ్రెస్ బహిరంగ సమావేశం (1927 \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0441.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0441.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e69efcb2ba9f5cb2a1943215fbd55c2250c55d80 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0441.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +డిసెంబరు)లో ఆమోదించబడిన "స్వాతంత్ర్య" తీర్మానం మాట ఎత్తుకోకుండా, ఆంగ్లేయులను ఒప్పించగలమనే ఆశతో ఒక నూతన పథకాన్ని మితవాద రాజకీయ పద్దతిగా రూపొందించారు. + +మదరాసు కాంగ్రెస్, భారతీయుల పేరుమీద - భారతదేశ ప్రజల కోసం ఆ 'స్వాతంత్ర్య' తీర్మానాన్ని అంగీకరించి ఉంది. న్యాయానికి మన నాయకులు ఆ తీర్మానానికి భిన్నంగా, దాని శక్తిని సన్నగిల్లచేస్తూ, దానిని కొంతవరకూ నిర్వీర్యంచేస్తూ, 1928 డిసెంబరులో కలకత్తా కాంగ్రెస్‌లో చేసిన మార్పే చాలా నికృష్టమయింది. + +ఇటువంటి క్లిష్ట సమయంలో నాయకుల మన: ప్రవృత్తిని అర్థంచేసుకోవడం కష్టమే. ఇదివరలోనే చెప్పానుగా, ఆంగ్లేయులకు వియ్యానికీ కయ్యానికీ కూడా ఒకే ఫాయ వారు కావాలనీ, వారికి బలహీనులయిన మనుష్యులను చూస్తే చికాకనీను? + +చెన్నపట్నపు 'స్వాతంత్ర్య' తీర్మానాన్నే కలకత్తాలో మన నాయకులు బలపరచి ఉండిఉంటే, సైమన్ కమిషన్‌వారు వారి రిపోర్టులో విధిగా 'ప్రొవిన్షియల్ ఆటోనమీ'ని గురించీ, కేంద్రంలో కూడా ఇంకా ఎక్కువ భాధ్యతాయుతంగా పరిపాలనా యంత్రాన్ని నడిపించే విధానాన్ని గురించీ తప్పక ప్రస్తావించి, దేశీయుల కోర్కెను మన్నించేవారు. ఎప్పుడయితే మనలో స్థిరత్వం లేకపోయిందో, అప్పుడే వారు, ప్రపంచ చరిత్రకే విరుద్ధంగా, సంకరపు సంధి సూత్రాలతో దేశాన్ని అల్లా నగుబాటు పాలుచేశారు. వారు ఎప్పుడయితే మన నాయకుల బలహీనతను గ్రహించారో, అప్పుడే బిర్రబిగుసుకుపోయి, 1928 లో కలకత్తాలో కాంగ్రెసువారు సూచించిన ఆ మధ్యే మార్గపు సూచనను నలిపి పారేశారు. + +ఈ బలహీనతే మోతీలాల్‌నెహ్రూగారి కాంగ్రెస్ అధ్యక్షోపన్యాసంలో కూడ వ్యక్తం అయింది. ఆ ఉపన్యాసంలో "మా పరమావధి స్వాతంత్ర్యమే కాని, దాని రూప రేఖలు కాలాను గుణంగానూ, పరి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0443.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0443.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8341f1492993c5f2e6527708c11d5ed9c45fb4ec --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0443.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఆ ఏడాదిలో మాకు కలిగిన అపజయాలకు ముఖ్య కారణం కేంద్రంలోనూ, రాష్ట్రాలలోనూ కాంగ్రెసువారిలో, తమ లోటుపాట్లు వల్ల ఏకీభావం సన్నగిల్లి పోవడం. కాంగ్రెస్ లెజిస్లేచర్ పార్టీలలో కూడా ఒకే మాట మీదా, ఒకే త్రాటిమీదా ఉందామన్న భావం సన్నగిల్లి పోయింది. అల్లా వారిలో వారికి భేదాభిప్రాయాలు ఉత్పన్నం అవడానికి కారణం నోఛేంజర్లుగానూ, ప్రోఛేంజర్లగానూ కాంగ్రెసువారు రెండు పార్టీలుగా చీలిపోవడమే. + +వారు నిజంగా కలిసేవుండి సహనభావంతో వ్యవహరించి ఉండి ఉంటే దేశంయొక్క శక్తి బాగా వృద్దయి, పల్లె పల్లెలలోను కాంగ్రెసువారి ప్రభావం పెరిగి, ఊరూరా వారికి ఉండే నిర్మాణాత్మక శక్తి వేళ్లుబారి చక్కగా నాటుకు పోయియుండేది. వారు కోరిన కోర్కెలు కాదనడాని కెవ్వరికీ తరంగాకుండా ఉండేది. + +1928 అక్టోబరు మాసం నాటికి పండిత మోతీలాల్‌నెహ్రూగారి అంతరంగిక స్థితి దిగజారి పోయింది. మనస్సులో మాట పైకి చెప్పక పోయినా, అంతరంగంలో మాత్రం ఆయన ఒక నిశ్చయానికి వచ్చాడు. కౌన్సిల్ కార్యక్రమాన్ని విస్మరించి గాంధీగారినే తిరిగి ఆశ్రయించాలని నిశ్చయించుకున్నాడు. అఖిల పక్ష సమావేశం వారి ప్రతిపాదన ప్రభుత్వంవారు ముందుగా పరిశీలించి, 1929 డిసెంబరు 31 లోపల అంగీకరింపకపోతే, శాసన ధిక్కారం అమలు జరుపుతామని విశదీకరించాము. + +కౌన్సిల్ పోగ్రాం విస్మరించడానికి ప్రాతిపదికగా, మదరాసు కాంగ్రెస్ వా రామోదించిన బహిష్కరణ తీర్మానాన్ని సరిగా అమలు పరచనందుకు మీపై ఎందుకు చర్య తీసుకోకూడదని వివిద రాష్ట్రాల కాంగ్రెస్ లెజిస్లేచర్ పార్టీలవారి నడిగాము. 1928 లో డిల్లీలో జరిగిన అఖిల భారత కాంగ్రెసు సంఘ సభలో ఈ ప్రసక్తి తీసుకురాబడింది. అంటే - కలకత్తా కాంగ్రెస్ ఇంకా రెండు మాసాలకు జరుగుతుందనగా ఈ ప్రశ్న వచ్చిందన్నమాట! \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0446.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0446.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..da93ca874ffa927cd5d50854e6dace73592ce462 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0446.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +లోనవుతూన్న భారతీయకార్మికుల విషయంలో అసలే యేమీచేయలేక పోయాం. పశ్చిమ దేశవాసుల పద్ధతులమీద ఏర్పడిన కార్మిక సంఘాల ద్వారా ఏమయినా సహాయం చేయగలమేమోనని తలిస్తే, ఆ సంఘాల ఆశయాలలో, మన దేశీయులకూ - వారి పరిస్థితులకూ అవసరమైన మార్గాలలో, వారి అవసరాలను తీర్చే విధానంగా ఏ సేవా చెయ్యడానికి సావకాశం ఉండేదికాదు. + +మాటవరసకి చూడండి - మనకి ఉన్న కార్మిక సంఘాలు వ్యవసాయ శ్రామికుల విషయంలో ఏమీ చెయ్యలేవు. మరి మన దేశంలో ఉన్న కష్టజీవులలో నూటికి 90 పాళ్ళు వ్యవసాయ శ్రామికులే కదా? ఈ వ్యవసాయ శ్రామికుడుకి చెప్పుకోతగ్గ సంఘాలు, అవసరాల విషయమై విన్నపాలూ, వేడికోళ్లూ లేని కారణంగా, కాంగ్రెసు పరిపాలనలోనే ఉన్న లేబర్ కమిషనర్‌గాని, కార్మిక మంత్రిగాని ఏమీ చెయ్యలేని స్థితిలో ఉండిపోయారు. + +అయినప్పటికీ, ఇప్పటివరకూ, ఈ శ్రమజీవుల కష్టసుఖాల విషయమై ఏ విధమయిన విచారణా జరుగలేదు. వ్యవసాయ శ్రామికుల కిచ్చే కూలీ ఎంత? అసలు వ్యవసాయపు ఖర్చులు ఏ విధంగా ఉంటాయి? ఆ ఖర్చులో శ్రామికుల కిచ్చేది ఎంత? ఇల్లాంటి ప్రశ్నలు పుట్టినా, వాటికి సరి అయిన సమాధానాలు చెప్పడానికి అంకెలు ఎవరివద్దా లేవు. + +మేము రాజ్యాంగం చేపట్టిన తరుణంలో నేను మద్రాసు రాష్ట్రంలో రెవిన్యూ మంత్రిగా వ్యవహరిస్తూన్న రోజులలో ఈ వ్యవసాయ శ్రామికుల విషయం గమనించడానికి వీలు చిక్కింది. ప్రభుత్వ ప్రాంతాలలోనూ, జమీందారీ ప్రాంతాలలోనూ భూమిపై యజమానికి ఉన్న హక్కు భుక్తాలూ: యజమానులకూ, రైతులకూ, శ్రామికులకూ మధ్య ఉన్న ఒడంబడికలూ వగైరాలన్నీ విచారించవలసిన అవసరమూ కలిగింది. నిజంగా దేశంలో పూర్తి స్వాతంత్ర్యాన్ని నెలకొల్పి, దానిని సరిగా నిలబెట్టుకోవడానికి అన్నిరకాల కష్టజీవుల సహకారమూ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0447.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0447.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6756f27a369478a08efab47e851bff069afcf963 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0447.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +లభించకుండా సాధ్యం కాదుగదా? ఇప్పట్టున నేను ఒక పత్రికా సంపాదకునిగానూ, కేంద్ర శాసన సభా సభ్యునిగానూ, భారత కష్టజీవికి సహాయపడడానికి చేసిన ప్రయత్నాన్ని గురించి చెప్పడం న్యాయం. + +కేంద్ర శాసన సభా సభ్యుణ్ణిగా 1927 - 28 లోనూ, 1930 లోనూ నేను భారత కష్టజీవుల పరిస్థితులను గురించీ, ఇతర దేశాలలో ఉండే కష్టజీవుల పరిస్థితిగురించీ, కష్టజీవుల సంఘాల నాయకులద్వారా సేకరించగలిగాను. ఈ సమాచారం అసెంబ్లీలో కార్మిక వ్యవహారాలను గురించి ప్రశ్నించి సమాధానాలు సంపాదించడానికి ఉపయోగపడింది. నేను ఈ వ్యవహారాలు ఆమూలాగ్రంగా గ్రహించడానికి ప్రత్యేక శ్రద్ధ వహించాను. + +ఆఫ్రికా ఖండాన్ని ఆ దేశవాసుల సుఖ సౌఖ్యాలకోసం సరిగా రూపొందించడానికి మన కష్టజీవులను గవర్నర్ జనరల్ ఆఫ్రికా పంపించడానికి చేసిన తొలి ప్రయత్నాల దగ్గరనుంచీ ఆ కష్టజీవుల పరిస్థితి ఎల్లా ఉండేదో సమగ్రంగా గ్రహించగలిగాను. వారు కష్టపడి చెమటోడ్చి, నివాస యోగ్యంగానూ, సకల ఫల సంపన్నంగానూ రూపొందించిన ఆ ప్రాంతాలలో వారికి ఈ నాటికీ పౌరహక్కులయినా లేవు. + +నేను ఈ రాష్ట్రంలోని మలబారు, కోయంబత్తూరు, నీలగిరి తాలూకాలలోనూ, అస్సాంలోనూ కూడా మన కష్టజీవుల సహకారంతో కాఫీ, టీ, రబ్బరు వగైరా తోటలు పెంచి, వాటి ఫలసాయాన్ని అనుభవిస్తూన్న ఆంగ్లేయుల హయాంలో ఆ కష్టజీవుల పరిస్థితి ఎల్లా వుందో గ్రహించాలనే ఉద్దేశంతో ఆయా ప్రాంతాలు పర్యటించాను. + +దేశదేశాలలో కార్మికుల పరిస్థితులు ఎల్లా ఉన్నాయో స్వయంగా గ్రహించాలనే ఉద్దేశంతో నేను బర్మా, సిలోన్, మలయా, సయాం, ఇండో చైనా మొదలైన దేశాలన్నీ పర్యటించి, ఆ ప్రాంతాలలో ఉన్న ప్లాంటేషను లన్నింటినీ పూర్తిగా పరిశీలించాను. ఆయా ప్రాంతాలలో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0448.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0448.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9e7be3cdb96835673a10cf886f87bc1bada91538 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0448.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +సంపాదించిన స్వానుభవంతో కేంద్ర శాసన సభలో కష్టజీవుల కుపయుక్తమైన నిబంధనావళిని ఏర్పరచాలన్నదే నా తహ తహ. + +1929 లో మొదటి అర్ద సంవత్సరంలోనూ, కేంద్ర శాసన సభా కార్యక్రమం సాంతం కాగానే, మలయా రాష్ట్రాలు, సయాం, ఇండో చైనా పర్యటించాను. ఏడు మాసాలపాటు సమగ్రమయిన పర్యటన చేశాను. ఈ పర్యటనల అనుభవాలను గురించి ముందు ముందు సమగ్రంగా చెప్పుతాను. ఇప్పుడు 1928 - 29 సంవత్సరాలలో జరిగిన ఇతర ముఖ్య సంఘటనలను గురించి చెపుతాను. + +మహాత్మా గాంధీగారి సహకారంతో మోతీలాల్ నెహ్రూగారు కలకత్తా కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుడుగా మదరాసు కాంగ్రెస్‌లో ఆమోదించబడిన 'స్వాతంత్ర్య' తీర్మానాన్ని బుట్ట దాఖలు చేయడానికి చేసిన ప్రయత్నంపట్ల జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ, సుభాస్‌చంద్రబోస్, శ్రీనివాసయ్యంగారు ప్రభృతులకు ప్రతికూల భావం ఉంది. + +మదరాసు కాంగ్రెస్ ఆమోదించిన అ 'స్వాతంత్ర్య' తీర్మానాన్నే ఆశయంగా పెట్టుకుని, కలకత్తా కాంగ్రెస్ విషయ నిర్దారణ సంఘంలో, జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ, సుభాస్‌చంద్రబోసూ కూడా, గాంధీగారి సహకారంతో పండిత మోతీలాల్‌నెహ్రూ ప్రతిపాదించిన 'తగు మాత్రపు' కోర్కెలకే తమ ఆమోదాన్ని వెలిబుచ్చారు. కాని బాగా ఆలోచించిన మీదట వారికి 'స్వాతంత్ర్య' తీర్మానం బలహీనమయి పోతోందేమోననే అనుమానం కలిగి, మోతీలాల్‌నెహ్రూగారి ప్రతిపాదనకు ఒక సవరణ సూచించారు. + +మున్ముందుగా కలకత్తా కాంగ్రెస్ మదరాసు కాంగ్రెస్ ఆమోదించిన 'స్వాతంత్ర్య' తీర్మానాన్ని బలపరుస్తూ, పూర్తిగా బ్రిటిషువారు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0450.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0450.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a95ac871067bee6f54b49df7753f410a5fb5eb6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0450.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మన నాయకులు 1928 - 29 లో చేసిన పొరపాట్లకీ, 1917 - 18 లో మాంటేగ్ - ఛల్మ్‌స్పర్డు కమిషన్‌వారు వచ్చే ముందు చేసిన పొరపాట్లకీ తేడాలేదు. ఆనాటి పొరపాట్లే ఈనాడూ జరిగాయి. ఎటొచ్చీ ఒక్కటే తేడా - మాంటేగ్ కమిషన్ని ఆహ్వానించి వందనా లర్పించాం; సైమన్ కమిషన్ని బహిష్కరించి, గో బాక్, అన్నాం. ఆ మాంటేగ్ కూడా అంతే చేశా డనుకోండి. కాంగ్రెసు ఆశయాలకూ, కోర్కెలకూ భిన్నంగా ఏదో వాగి, ఏదో వ్రాసిపోయాడు. ఆ స్టేట్‌మెంట్లకు తన డయ్‌రీలో భాష్యాలు వ్రాసుకుని, తమ రిపోర్ట్‌లో అల్లా వ్రాయడానికి కారణాలుగా ఆ భాష్యాలను దర్మిలా ప్రకటించాడు. + +1928 లో కాంగ్రెసువారి కోరిక బలీయంగా ఉన్నప్పుడు మోతీలాల్ నెహ్రూ తన అధ్యక్షోపన్యాసంలో ప్రభుత్వంవారు దయదలచి యేమిచ్చినా సరేనని; రౌండు టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్‌కు పిలుపువచ్చే రోజులలో, ఆ సమావేశంలో ఏం జరిగినా, బ్రిటిషువారు తాము భారత దేశానికి ఇవ్వాలని అనుకుంటూన్న దేమిటో ఆ క్షణంలోనే విశదపరచ వలసిందనీ కోరారు. ఏదయితేనేం, కలకత్తా తీర్మానం కాంగ్రెసువారి ప్రతిభనూ, ప్రతిష్ఠనూ అధికం చెయ్యలేకపోయింది. + +కాని కలకత్తా కాంగ్రెస్‌లో తేలినదల్లా ఒక్కటే: మోతీలాల్ నెహ్రూగారికి, తాము 1921 - 22 నుంచీ పి. ఆర్. దాస్‌గారితోపాటు ఎన్నో ఆశలు పెట్టుకున్న పార్లమెంటరీ విధానంపట్ల విముఖత కలిగిందన్నది. + +కాంగ్రెసువారు, శాసన సభల నుంచి బయటికి వచ్చి శాసన ధిక్కారం ఆరంభించే ముందు బ్రిటన్‌కి ఒక్క యేడాది గడువివ్వాలనీ, అ గడువులోపల ఇండియకి స్వాతంత్ర్యం ఇవ్వడానికి ఆంగ్లేయుల కంగీకారం కాకపోతే, అ గడువు దాటగానే శాసన ధిక్కార కార్యక్రమం అమలు పరచాలనీ నిర్ణయించుకున్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0452.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0452.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d89e7349afb71b7151bd6639c823d1c7a822969f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0452.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +గాంధీగారి చేతులలో ఉంచబడిందన్నమాట! మోతీలాల్ నెహ్రూగారు సత్యాగ్రహ సమర మూలసూత్రంతో వెంటనేగాని, సులభంగా గాని, మనస్ఫూర్తిగా గాని సమాధాన పడలేక పోయారు. అందువల్లనే, నిర్వీర్యమయిన జాతిని ఉత్తేజపరచి, దానికి కావలసిన అవసరాలను సరిగా గుర్తించి, ప్రత్యక్ష చర్యకు దిగందే దేశానికి ముక్తిలేదని గ్రహించడానికి ఆయనకి సుదీర్ఘమయిన అయిదు సంవత్సరాలు పట్టింది. ఈ అయిదేండ్లలో పార్లమెంటరీ విధానంతోనూ, రాజీ ప్రతిపాదనలతోనూ, కాళ్ళ బేరాలతోనూ జయాన్ని సాధించాలని తంటాలు పడ్డాడు, పాపం! రాజీ ప్రతిపాదనలకి కూడా వెనుక అనుమతి రూపేణా దమ్ము ఉండాలన్న విషయం ఆయన గ్రహించలేదో, మరచిపోయారో మరి! + +ఉడుకురక్తపు యువలోకానికి ప్రాతినిధ్యం వహించే జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ, సుభాస్ చంద్రబోసులకు కలకత్తా కాంగ్రెస్‌లో స్వాతంత్ర్య తీర్మానం ఉద్రిక్తత తగ్గి నీరసపడడం ఎంత మాత్రమూ సహింపరాని దయింది. మోతీలాల్ గారికీ, గాంధీగారికీ ఈ యువక నాయకుల తీరులు రుచించలేదని లోగడ చెప్పివున్నాను. + +కలకత్తా కాంగ్రెస్, సాంతం అయ్యేనాటికి, 1929 లో లాహోర్ కాంగ్రెస్ అనగానే శాసన ధిక్కారాది ప్రత్యక్ష చర్యలకు సిద్ధమవ్వాలి అన్నమాట అట్టే పట్టించుకున్నట్లు లేదు. అందుకు సాక్ష్యం ఆగష్టు 1929 లో నడచిన శాసన సభా సంరంభాలే. నాయకుల హృదయాలలో అస్థిరత్వం అలాగే ఉంది. కాంగ్రెసు వర్కర్లూ, కాంగ్రెసు కమిటీలూ అసందిగ్ధంగానే పనిచెయ్యటం జరిగింది. + +1921 లో శాసన ధిక్కారాన్ని చవిచూసినా, అది యేనాటిమాటో అయిపోయింది. అప్పుడు ఆరంభించబడిన నిర్మాణ కార్యక్రమం నీళ్లుగారిపోయి యేళ్లూ - పూళ్లూ అయిపోయింది. దేశం యావత్తూ ఆ సంవత్సరం అంతా అధైర్యంతో అణగారిపోయి ఉంది. కాంగ్రెసువారి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0455.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0455.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..59da1b3acc43fde415367763dace79e334454a8d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0455.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ప్రభుత్వాన్ని సవాలు చేయడం జరిగాక, రాబోవు కాంగ్రెస్ కెవర్ని అధ్యక్షుడుగా ఎన్నుకోవాలి అన్న సమస్య ఉత్పన్నం అయింది. + +ఆరేడు మాసాలపాటు మలయా, సయాం, ఇండోచైనా దేశాలలోని కష్టజీవుల స్థితిగతులెల్లా ఉన్నాయో స్వయంగా తెలుసుకోవాలని ఆ ప్రాంతాలన్నీ కలయ తిరిగి, నేను భార్యా సమేతంగా చరిత్రాత్మకమూ, చిరస్మరణీయమూ అయిన ఆ లాహోరు కాంగ్రెస్‌కు అందుకోగలిగాను. ఆ మూడు దేశాలలోనూ జరిపిన పర్యటన విశేషాలు "స్వరాజ్య పేపరు" అన్న శీర్షిక క్రింద విడిగా వివరిస్తాను. + +ఓటింగ్ సమయంలో అందరి కళ్లూ గాంధీగారిమీదే ఉన్నాయి. గాంధీగారికి అత్యధికంగా ఓట్లు వచ్చాయి. ఆయనకి వచ్చిన ఓట్లు పది; విఠల్‌భాయ్ పటేల్‌కి అయిదూ, జవహర్‌లాల్‌కి రెండో మూడో ఓట్లు వచ్చాయి. అయితేనేం, గాంధీగారు తగ్గిపోయారు. విఠల్‌భాయ్ తప్పుకున్నాడు. దాన్తో యువకుడయిన జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ లాహోరు కాంగ్రెస్ అధ్యక్ష స్థానాన్ని అలంకరించవలసి వచ్చించి. + +అదే గాంధీగారి విచిత్ర పద్ధతి. మదరాసు కాంగ్రెస్‌లో జవహర్‌లాల్ 'స్వాతంత్ర్య' తీర్మానాన్ని ప్రతిపాదిస్తే, "ఏదో స్కూలు పిల్లల తమాషా" అన్నాడు గాంధీ. కలకత్తాలో మోతీలాల్ నెహ్రూగారితో కలిసి, అ స్వాతంత్ర్య తీర్మానాన్ని వెనక్కి నెట్టి, అన్ని పార్టీలవారికీ అంగీకార యోగ్యమయిన విధంగా అ తీర్మానాన్ని మితవాదంలోకి దింపి, బాగా తేలికపరచి ఆమోదింపజేశాడు. ఆ తర్వాత ఎంతో జాగ్రత్తగా పరిశీలించి, చాలావరకూ నిర్వీర్యం చేయబడిన ఆ తీర్మానాన్నయినా బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం అంగీకరించకపోతే ఏడాది నాటికి ప్రత్యక్ష చర్యలకు పూని, మా జాతీయ పతాకం ఎగరవేస్తాం అన్నాడు. + +లాహోరు కాంగ్రెస్‌కి పెద్ద మెజారిటితో ఆయన్ని అధ్యక్షుడుగా ఎన్నుకుంటే, తాను మొదటినుంచీ మితవాదిననీ, మితవాదిగానే తాను ఉంటూవున్న కారణాన్ని ప్రస్తుత పరిస్థితులలో కాంగ్రెస్ అధ్యక్ష స్థానానికి తాను తగననీ, ఉడుకు రక్తంతో ఉన్న జవహర్ లాంటి యువకుడే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0456.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0456.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1716c75946cf3824ec8ef4501c9b61e75eaea981 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0456.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ఈ ఉద్రిక్త పరిస్థితులలో అధ్యక్ష స్థానాన్ని అధిష్టించి, దేశాన్ని ప్రత్యక్ష చర్యలకీ, సిసలయిన స్వాతంత్ర్యానికీ లాక్కుని వెళ్ళగలడని భావించే అల్లా చేశాననీ అన్నాడు. + +స్వాతంత్ర్య మన్నది కోప తాపాలతోనూ, ఉద్రిక్త రక్తపు పటిమతోనూ సాధించేదికాదనీ, అల్లాంటి తొందరపాటులతోనూ, ఉద్రిక్త పరిస్థితులలోనూ సంపాదించిన స్వాతంత్ర్యం చిరకాలం నిలువదనీ, చిన్నవాళ్ళ కాపురం చితుకుల మంటలా గప్పున చల్లారుతుందనీ ఆయనకు తెలుసు. ప్రత్యక్ష చర్యకు పూనుకునేముందు నిర్మాణ కార్యక్రమమన్నదే ప్రాతిపదికగా ఉండాలనీ, ఆ పద్ధతే సరయినదనీ ఆయనకి తెలుసు. + +కాని పరిస్థితులు విషమించి ప్రత్యక్ష చర్య తప్పని సరి అయినప్పుడు స్వయంగా ఆయనే నాయకత్వం వహించి ఉద్యమాన్ని నడిపేవాడు. కాని ఈ మాటు జవహర్‌లాల్ నెహ్రూను నాయకునిగా నిశ్చయించి, కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుణ్ణిచేసి, తాను వెనక్కి తగ్గాడు. లాహోరులో "స్వాతంత్ర్య" పతాకం ఎగురవేయించి ఎటువంటి పరిస్థితులలో నయినా అ జెండాని కాపాడి తీరతాం అని ప్రమాణం చేయించి శాసన ధిక్కారానికి దారి చూపించింది లాహోరు కాంగ్రెస్. ఆంగ్లేయులకిచ్చిన గడువు వాయిదా 1929 డిసెంబరు 31 అర్ధ రాత్రితో ముగిసింది. అర్థరాత్రి దాటడంతోనే దేశీయమైన స్వాతంత్ర్య పతాకాన్ని ఎగుర వేయడమూ, సంపాదించిన స్వాతంత్ర్యాన్ని నిలుపుకు తీరతామనే 'స్వాతంత్ర్య' ప్రమాణాన్ని తీసుకోవడమూ జరిగాయి. + +సుభాస్ చంద్రబోస్ - శ్రీనివాసయ్యంగార్ల అభిప్రాయాలకూ, కాంగ్రెసువా రవలంబిస్తూన్న విధానానికీ పొంతనం కుదరలేదు. 1922 గయా కాంగ్రెస్‌లో అపజయం సంభవించిన తరవాత దాస్ - నెహ్రూ గారలు కలిసి స్వరాజ్యపార్టీని స్థాపించడం, వారి మనోపథంలో మెదిలి, అటువంటి చర్యకే వారు దారి తీశారు. + +కాంగ్రెసులో వ్యక్తంచేసిన వారి అభిప్రాయం యెప్పుడయితే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0457.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0457.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..670780774d86096c7683282f969db9c20125ec2d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0457.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +అంగీకరించబడలేదో, ఆ తక్షణం 'ఇండిపెండెంట్‌' పార్టీ అన్న పేరుతో ఒక పార్టీని స్థాపించారు. దేశంలో వున్న ఇతర పార్టీ లన్నింటితోనూ కలిసి, పరస్పర సహాయ సహకారాలతో ముందుకు నడవా లనుకున్నారు. + +ప్రత్యక్ష చర్యకు విరుద్ధంగా ఏర్పడిన ఈ 'ఇండిపెండెంట్‌' పార్టీలో నేను చేరలేదు. కాంగ్రెసు తీర్మానంతో అసంతృప్తి కలిగిన నాకు, ప్రత్యక్ష చర్యలో పాల్గొని జైలు శిక్షను వాంఛించే ముందు, కేంద్ర శాసన సభనుంచి వైదొలగడం న్యాయమని తోచింది. వేరే సందర్భంలో, కాంగ్రెసుపార్టీ సభ్యునిగా విరమించుకుని, స్వంత శక్తిమీద ఆధారపడి, తిరిగి కేంద్ర శాసన సభలో ప్రవేశించి, వెంటనే ఎల్లా సమర రంగంలోకి దూకిందీ వివరించే ఉన్నాను. + +ప్రత్యక్ష చర్య, యుద్ధం, జెయిలు లాటి ప్రశ్నలు ఉత్పన్నమయినప్పు డెప్పుడూ కూడా శ్రీనివాసయ్యంగారి ప్రవృత్తిలో గమనించ తగ్గ మార్పులు కనబడుతూనే ఉన్నాయి. ఇదివరలో సైమన్ కమిషన్ రాక సందర్భంలో, ఆయన నన్ను ఒక ఇరకాటంలో పెట్టి, తాను మదరాసు ప్రయాణం విరమించుకుని, నన్ను చికాకులపాలు చేసిన ఉదంతం వివరించే ఉన్నాను. + +ఇప్పుడు మళ్ళీ ఈ "ఉప్పు" గొడవ ఒకటి ఆయన పీకలమీదికి అనుకోని విధంగా వచ్చి పడింది. ఆయన సుభాస్‌చంద్రునితో కలిసి, సవాలు వాయిదా కాలం రెండు సంవత్సరాలంటే చాలా దీర్ఘం అవుతుంది, దానిని ఒక్క సంవత్సరానికి తగ్గించమని కోరిన సందర్భంలో, గాంధీగారు ఆ సవరణ నంగీకరిస్తూ, సంవత్సరం ఆఖరు నాటికి మీరు సిద్ధంగా ఉండాలి అని అన్నప్పుడు, పాపం, శ్రీనివాసయ్యంగారికి ఆ పలుకులలోని అంతరార్థం అర్థమయి ఉండదు. + +ఏడాది గడువు కాలంలోనూ, దేశాన్ని ఏ విధంగానూ ప్రత్యక్ష చర్యకు సిద్ధపరచకుండా గోళ్ళు గిల్లుకుంటూ కూర్చుని, చివరికి ప్రత్యక్ష \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0458.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0458.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f8de0a23142a46a7e6726961d9347ac3672f9294 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0458.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +చర్యలో పాల్గొనవలసిన పరిస్థితి ఏర్పడినప్పుడు, ప్రత్యక్ష చర్య అంటే అపహ్యించుకునే ఇతర పార్టీలతో కలిసి పనిచేస్తామంటూ ఒక క్రొత్త పార్టీ స్థాపించాడు. ఇవి ఆయన ఘనకార్యాలు. + +శాసన సభ నుంచి వై దొలగి, శాసన ధిక్కారానికి దిగిన ఉదంతాన్ని గురించి కాస్త ప్రస్తావించాలని ఉంది. సైమన్ కమిషన్ బహిష్కరణ ఉద్యమం అత్యంత విజయవంతంగా, శాసన సభలో సభ్యులంగా ఉంటూనే నడిపించాము. చాలాకాలం తర్వాత 1940 లో ఏడు రాష్ట్రాలలో కాంగ్రెసు ప్రభుత్వాలను నడుపుతూ, శాసన సభ్యత్వాలకూ, మంత్రిత్వాది హోదాలకూ రాజీనామాలు ఇవ్వకుండానే జెయిళ్ళకి సిద్ధమయి పాల్గొనిన శాసన ధిక్కారపు టలజడిలో తిరిగీ ఒక ఘన విజయాన్నే సాధించాం. + +అ 1921 నాటి మొదటి శాసన ధిక్కారపు రోజులలో శాసన సభా సభ్యత్వాలకు రాజీనామా లిచ్చి ప్రత్యక్ష చర్యకు దిగి విజయాన్ని సాధించి ఉన్నా, 1930 లో బ్రిటిషువారికి సవాలుగా ఇచ్చిన సంవత్సరం గడువూ తీరి, 1930 లో ప్రత్యక్ష చర్యకు పూనుకునే ముందు మా శాసన సభా సభ్యత్వాలకు రాజీనామాలు ఇవ్వనవసరం లేదని నేను ఎంత వాదించినా, మోతీలాల్‌గారు ఒప్పుకోలేదు. ఆయన తనకు గలిగిన పార్ల మెంటరీ అనుభవాలతో విసుగు చెంది ఉన్నాడు. అందువల్ల ఆయన రాజీనామా లిచ్చి తీరాలని పట్టుపట్టాడు. + +మోతీలాల్‌గారిని లాహోరు కాంగ్రెసు రోజులలో త్రివిధ బహిష్కరణ విధానాన్ని తిరిగీ అమలు జరుప వలసిందని కోరినప్పుడు, ఆయన ఈ విషయంలో తాను, గాంధీగారి అనుమతితోనే, పాల్గొన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0459.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0459.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4db81a9af076d72bb898bbc20b536ac2011cfa76 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0459.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +బోవటం లేదని చెప్పాడు. అటువంటి చికాకు పరిస్థితులలో ఆయన ఇచ్చే జవాబులు ఎప్పుడూ, మోటుగానూ, ఘాటుగానూ, అహంకార పూరితంగానూ ఉండేవి. హక్కునుబట్టి జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ కాంగ్రెసు అధ్యక్షుడే అయినా, పండిత మోతీలాల్ నెహ్రూ మాత్రం నిజంగా ప్రెసిడెంటే! జవహర్‌లాల్ నెహ్రూతో ఏ విషయం గురించీ విడిగా తర్కించవలసిన అవసరమే ఉండేది కాదు. + +గాంధీగారు రాజీనామా లివ్వాలా, అక్కర లేదా అనే విషయంమీద ఆసక్తే చూపలేదు. నాకేమో మోతీలాల్ నెహ్రూగారితో ఏకీభవించాలని లేదు. రాజీనామా లివ్వకుండానే, శాసన సభా సభ్యత్వంతోనే జెయిళ్ళకు వెళ్ళడమనేదే మా ఉద్యమానికి బలం అని నా భావన. వారు నా ప్రతిపాదనకు అంగీకరించకపోయే సరికి నేను రాజీనామా ప్రతిపాదనకు వ్యతిరేక అభిప్రాయాన్ని వ్యక్తపరచి, అ కాంగ్రెస్ బహిరంగ సమావేశాలలో వారి విధానం సవాలు చేసి, నేను ఏ సంఘం తరపునా కాకుండా స్వశక్తిమీదనే ఎన్నికయి తిరిగి కౌన్సిల్‌లోకి రాగలనని ధీమాగా చెప్పాను. + +అ ప్రకారం కొద్దికాలం నేను కాంగ్రెసుపై తిరుగుబాటు చేశాను. నా చర్యకు మా రాష్ట్ర కాంగ్రెసు సంఘంమాత్రం బాధపడింది. 1930 ప్రారంభ దినాలలో నేను రాజీనామా ఇస్తాను, మళ్ళీ ఎన్నికలలో పాల్గొంటాను అని కాకినాడలో జరిగిన రాష్ట్ర కాంగ్రెసు కమిటీ మీటింగ్‌లో అన్నప్పుడు, నా సన్నిహిత మిత్రులు చాలా బాధ పడ్డారు. ఆ మీటింగులో నాకు బాగా సన్నిహితుడైన యువక మిత్రుడు, కీ॥ శే॥ డా. సుబ్రహ్మణ్యం, నిజంగా చాలా బాధపడ్డాడు. ఆయన చాలాకాలం నుంచీ నో - ఛేంజ్ వర్గానికి చెంది, గాంధీగారి అడుగు జాడలలో నడుస్తున్నాడు. + +ఈ కాంగ్రెసు ఉద్యమం ఆరంభమయిన నాటినుంచీ, నా యందుండే గౌరవాభిమానాలతో, నాకు సన్నిహితుడుగా, నన్ను అంటిపెట్టుకునే ఉండేవాడు. పాపం, అతడు నిజంగా మన:క్లేశంతో, "మీరు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0462.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0462.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6aaa0201334e2c5fb25e57f7abce67568b67bb03 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0462.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +నేను విదేశాలలో పర్యటిస్తూన్న ఆ 1929 ఉత్తరార్ధంలో కేంద్ర శాసన సభలో బాంబులు విసరబడ్డాయి. అ కారణంగానూ, ఇతర కారణాలవల్లా, 1930 ఆరంభంలో అధ్యక్షుడు విఠల్‌భాయ్ పోలీసుగార్డ్ అసెంబ్లీలోపలికి రాకుండా తలుపులు మూయించాడు, ప్రభుత్వంవారు సభ్యుల రక్షణార్థం పోలీసుగార్డ్ లోపల ఉండితీరాలని పట్టుబట్టినా, విఠల్‌భాయ్ దానికి అభ్యంతరం చెప్పాడు. + +ఈ పాయింటుమీద ప్రభుత్వంవారికీ, ప్రెసిడెంట్‌గారికీ మధ్య ఒక కలహం తలయెత్తింది. పోలీసు సహాయంతో తాను కార్యక్రమం నడిపించడ మన్నది తన ప్రతిష్ఠకు భంగకరం గనుక, ఎలాంటి పరిస్థితులలోనూ పోలీసుగార్డ్ లోపలికి రాకూడదన్నాడు. వారిని రానివ్వడమో, రానివ్వకపోవడమో అన్నది తన ఇష్టానిష్టాలతో కూడుకున్నదనీ, ఆ విషయం నిర్ధారణ చేయగల హక్కు తనకున్నదనీ ఆయన అన్నాడు. + +పోలీసులు తన ఇష్టానికి వ్యతిరేకంగా లోపలికి రాకుండా ఉండడానికిగాను, అ శాసన సభా భవన ద్వారాలు బందు చేయించాడు. ప్రేక్షకులను రానీయడం విషయంలో కట్టుబాట్లు బిగించాడు. మూసిన తలుపుల వెనక కార్యక్రమాలన్నీ కొనసాగింప జేశాడు. + +కాంగ్రెసువారు సభనుంచి నిష్క్రమించడం విఠల్‌భాయ్‌కి కష్టంగానే ఉంది. నేను కాంగ్రెసు నుంచి వై దొలగడమూ, తిరిగీ నా సొంత టిక్కెట్టుమీద ఎన్నిక అవడమూ మొదలయిన కథంతా విని ఉండడాన్ని, ఆ సమావేశాల ఆఖరిరోజులలో, నన్ను ఢిల్లీవచ్చి ఆయనకు సహకారిగా ఉండమని ఆయన కోరాడు. నాకు టెలిగ్రాం ద్వారా కాంగ్రెసు నేషనలిస్ట్ పార్టీవారివద్ద నుంచి ఆహ్వానం వచ్చింది. నాకు పార్టీ నాయకత్వం ఇస్తామనీ, వెంటనే వచ్చి వారి పార్టీలో చేరమనీ ఆ ఆహ్వానం. ఇది నేను ఎన్నిక అయిన వెంటనే జరిగిన సంగతి. + +అ ఆహ్వానానికి సమాధానమిస్తూ, నేను కాంగ్రెసువారి చిన్న చూపుకు సహించలేక రాజీనామా ఇచ్చి, మళ్ళీ నా సొంత టికెట్‌మీద, నా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0464.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0464.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53b7c4946fc5ed7b37fcd53e3c45cbf456517ac6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0464.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మాత్రం ఆయనయందు అంత గౌరవం ఉంది. నా ఉద్దేశంలో దాదాబాయ్ నౌరోజీగారి స్వభావమూ, మాలవ్యా పండితుని స్వభావమూ ఒకటే. వారు లిబరల్స్ అయినా, మితవాదులయినా, మరేదయినా - పిరికివారు మాత్రం కారు. + +నేను మాలవ్యాగారికి సన్నిహితుడనయి, వారి పార్టీలో జేరాలని అనుకున్నా, ఎల్లాగయినా వారిని మార్చి ప్రత్యక్ష చర్యకు పూనుకునేలా చెయ్యాలన్నది నా ఆశయం. నేను మాలవ్యాగారితోటి, వారి పార్టీవారితోటి కొద్ది వారాలు మాత్రమే కలిసి కూర్చున్నాను. మేము ఒకర్ని ఒకరం బాగా ఎరిగిఉన్న కారణాన్నీ, మూడు సంవత్సరాలపాటు ఒకే సభలో కలిసి ఉన్న కారణాన్నీ, రెండు మూడు రోజులలోనే వారి పార్టీలో నాకు స్థానం దొరికింది. ఎం. ఆర్. జయకర్‌గారూ, ఎమ్. ఎస్. అనే, ఘనశ్యాందాస్ బిర్లా మొదలైనవారు మాలవ్యా పండితుని పార్టీ సభ్యులు. + +విఠల్‌భాయ్ నన్ను అసెంబ్లీకి వస్తూ, తనకి సహకారిగా ఉండమని కోరాడు. నేను మాలవ్యాగారి పార్టీలో చేరి, అ పార్టీ ముఖ్యులలో కొందరిచేతనయినా, గాంధీగారు దండీ చేరుకునేనాటికి, ఆ 21 రోజుల లోపల, రాజీనామా ఇప్పించడమే విఠల్‌భాయ్‌కి చేయగల సహాయం అని తలచాను. ఎల్లాగయినా విఠల్‌భాయ్‌గారిచేత కూడా రాజీనామా ఇప్పించి జైలుకి తీసుకుపోవాలని నా వాంఛ. కొన్నాళ్ళపాటు విఠల్‌భాయ్‌గారిని వారి ఇంటివద్ద నిత్యమూ కలుస్తూ వచ్చాను. మాలవ్యాగారి పార్టీ డిప్యూటి లీడర్ జయకర్‌గారితో నాకు భేటీ వచ్చి, మేము తీవ్రంగా వాదించుకున్నా, తుదకు ఆయన్ని నా వైపు త్రిప్పుకుని, ఉప్పు సత్యాగ్రహ సంరంభంలో పాల్గొనడానికి వారి పార్టీ సభ్యులం పధ్నాలుగురం అసెంబ్లీ సభ్యత్వానికి రాజీనామా ఇస్తామనీ, అ పద్నాలుగురిలోనూ మాలవ్యా పండితుడు, అనే, బిర్లా మొదలైనవారు ఉంటారనీ విఠల్‌భాయ్ గారితో చెప్పాను. బిర్లామాత్రం సూక్ష్మబుద్ధీ, వివే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0465.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0465.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3ee1875d35b060bb90a3cb342664b38203397eb3 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0465.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +కమూ గల వర్తక వ్యాపారి అవడాన్ని, ఆయన తన రాజీనామా, మా అందరితోనూ కలిసి కాక, విడిగా ఇస్తానని చెప్పాడు. + +జయకర్‌మాత్రం ప్రతి మీటింగులోనూ మాలవ్యాగారు రాజీనామా ఇవ్వకుండా చూడాలని అనేక విదాల తంటాలు పడ్డాడు. రాజకీయంగా మా దృక్పథాలు వేరయినా, నాకూ జయకర్‌గారికీ మధ్య సన్నిహితమైన మైత్రి ఉండేది. ఆయన తమ పార్టీని విచ్ఛిన్నం చేశానంటూ నన్ను ఆడిపోసుకునేవాడు. ఈ మా చర్యలను కనిపెడుతూన్న "టైమ్స్ ఆఫ్ ఇండియా" పత్రిక, ఒక మదరాసు సభ్యుడు వచ్చి, మాలవ్యాగారి పార్టీలో ఈ మధ్య చేరినట్లే చేరి వారి పార్టీని ఛిన్నాభిన్నం చేశాడని బొంబాయినుండి చాలాసార్లు వ్రాసింది. ఘనశ్యాందాసు బిర్లాకి శాసన ధిక్కార ఉద్యమంలో చేరాలని లేదు. అందుచేతనే ఆయన తన రాజీనామా విడిగా సమర్పించాడు. + +మాలవ్యాగారితో కలసి పదముగ్గురం, జాయింటుగా ఒకే రాజీనామా పత్రం సమర్పించాము. మాలవ్యాగారూ, అనే మొదలైన వారు గొప్ప దేశభక్తులు. దేశానికి సేవ చెయ్యడానికి వా రెప్పుడూ సంసిద్ధులే. అందువల్ల వారి విషయంలో ప్రోద్బలం అంతగా అవసరం లేకపోయింది. కారణాంతరాలవల్ల తాము వేరే పార్టీ సభ్యులుగా చెలామణి అవుతూన్నా, నిజానికి వారు మంచి శక్తి మంతులు. మాలవ్యాగారు కాంగ్రెసు వారిని కూడా ఎటువంటి ప్రత్యక్ష చర్యా కార్యక్రమంలో నయినా నాయకత్వం వహించి, నడపగల యోధుడు. + +ఇదంతా ఎందుకు చెబుతున్నానంటే, వారికి నేను ఈ ప్రత్యక్ష చర్య మొదలైన విషయాలను గురించి చెప్పినప్పుడు, ఏ విధమయిన ప్రోద్బలమూ లేకుండానే, వారంతట వారే ముందుకు వచ్చి, అగ్ని గుండంలోనికి దూకడానికి సిద్దమయ్యారు. వారి పార్టీ చిహ్నం ఏదయినా, సహకార నిరాకరణ ఉద్యమం ఆరంభం అయినప్పటినుంచీ వారిని గమనిస్తూన్న కారణంగా, వారంటే నాకు అభిమానమూ, గౌరవమూ కూడా ఏర్పడ్డాయి. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0466.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0466.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0324de5018755dd7dbfeafa4738247af2f27d636 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0466.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +వారి ఘనతను గురించి, వారి దేశాభిమానం గురించి నాకున్న అభిప్రాయం సరి అయిందేనని, నేను కాంగ్రెసును వ్యతిరేకించి, తిరిగీ కౌన్సిల్ ప్రవేశంచేసి, వారి పార్టీలో జేరిన కొద్ది దినాలలోనే, వారి అభిమానాన్ని సంపాదించి, ప్రత్యక్షంగా వారి సంగతి సందర్భాలు గ్రహించి, నిర్ధారణ చేసుకున్నాను. 1930 సత్యాగ్రహ ప్రారంభ దినాలలో కేంద్ర శాసన సభనుంచి మాలవ్యా ప్రభృతులచేత ఇప్పించగలిగిన రాజీనామా విషయం చాలించి, విఠల్‌భాయ్‌గారి రాజీనామా సంగతి ప్రస్తావిస్తాను. + +నిజంగా విఠల్‌భాయ్ చాలా బలిష్ఠమయిన కాంగ్రెసు నాయకుడు. ఆయన ఎటువంటి త్యాగాన్ని చెయ్యడానికయినా ఎప్పుడూ సిద్ధమే. ఆయన చాలా స్వతంత్రంగా ఆలోచించగల దిట్ట. వాగ్దాటి, చాతుర్యమూ కలవాడు. మహాత్మా గాంధీగారితో సంప్రతింపు లప్పుడు వారి శక్తి సువ్యక్తం అయింది. ఆయన తాను నమ్మిన విషయాన్ని నిస్సంకోచంగా గాంధీగారికి వ్యక్తంచేసే సందర్భంలో ఆయనకి కార్యదర్శిగా వ్యవహరిస్తున్నాడా అనిపించేదేగాని, వారికి అడుగడుక్కీ అడ్డం తగిలి తర్క వితర్కాలు చేసే బాపతుగా ఎప్పుడూ కనిపించలేదు. + +విఠల్‌భాయీ, నేనూ కాంగ్రెసు సంరంభం ఆరంభం అయిన నాటినుంచీ ఒకరికి ఒకరం బాగా సన్నిహితుల మవుతూ వచ్చాము. అధ్యక్ష పదవిని వదిలి కాంగ్రెసు సంరంభంలో చేరమని సూచిస్తూ ఆయనతో వాదప్రతివాదాలకు దిగినప్పుడు ఆయన ఏమన్నాడంటే: "ప్రకాశంగారూ! మీరు రోజూ నాకేదో ప్రబోదం చేస్తున్నారు. ఇటువంటి విషయాలలో నాకు ఒకరి ప్రబోదం అవసరమా? నా శరీర స్థితి మీకు తెలియదు. ఇంతవరకూ నా శరీర పరిస్థితిని మీకు చెప్పవలసిన అవసరం కలుగలేదు. రోజూ ఎనీమా చేసుకుంటేనేగాని నాకు విరోచనం కాదు. ఈ విషయంలో మీరేమంటారు?" + +ఈ విషయం నిజంగా నాకు విస్మయం కలిగించింది. ఆయనతో కలిసి బొంబాయిలో ఆయన 'బంద్రా' హౌస్‌లో చాలా రోజులపాటు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0467.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0467.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cdeed69add6adbc91e3be7dd7e2f7cbc553e7e8e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0467.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఉన్నా, ఈ విషయం ఆయన ఎప్పుడూ నాతో చెప్పలేదు. ఆయన చాలా మితభాషి. తన గొడవలతో ఇంకొకరు బాధపడకుండా దాచి పెట్టుకునే రకం. ఆయన సన్నిహిత మిత్రులతో, సహచరులతో, ఆఖరికి ఆయనకు బాగా సన్నిహితుడయిన లాట్‌వాలాగారితోకూడా అదే పద్దతిగా వ్యవహరించే బాపతు వ్యక్తి ఆయన. నిజానికి చాలా గొప్ప వ్యక్తి. ఉత్తమ దేశభక్తుడు. ఆయన అధ్యక్ష స్థానాన్ని, నిమిషాలమీద విడిచి, తన శారీరక పరిస్థితిని గూడా విస్మరించి అరెస్టవడానికి కూడా సిద్ధమయిన మహాపురుషుడు. + +ఆ రోజులలో రాజకీయ ఖైదీల అంతస్తులు కూడా గమనించకుండా, విఠల్‌భాయ్‌లాంటి ఉత్తమ దేశభక్తుల శారీరక స్థితిని కూడా గమనించకుండా, అందరినీ ఒకే తీరున చూచేవారు. ఆయన్ని ఖైదీగా చెన్నరాష్ట్రానికి బదిలీ చేయడం మా కందరికీ విస్మయం కలిగించింది. ఆయన శారీరక స్థితీ, జైయిలులో అమలు జరిపే శిక్షా విధానమూ ఆయనకు బాధా కారణాలయ్యాయి. ఆయన కోయంబత్తూరు జెయిల్లో ఉండే రోజులలో, నేను కన్ననూరు జెయిల్లో ఉండేవాడిని. కోయంబత్తూరుకూ, కన్ననూరుకూ అట్టే దూరం లేదుగా? అందువలన వార్తలందుతూ ఉండేవి. + +జెయిలులో ఒక భాగంనుంచి ఇంకొక భాగానికి స్ట్రెచ్చరు మీద తీసుకువెళ్ళే సందర్భాలలో ఆయన్ని జారవిడిచేవారుట. ఈ సంగతివిని నేను చాలా బాధపడ్డాను. నేను నిజంగా చాలా తప్పుజేశానేమో! ఇప్పుడు ఎంత అనుకున్నా ఏం లాభం? నిజానికి ఆయన అరెస్టుకీ, ఈ జెయిలు పరిస్థితికీ, అన్నింటికీ మూలకారణం నేనే గదా! నేను అంతగా ఆయన్ని ప్రోద్బలంచేసి ఉండకపోతే, ఆయన అసెంబ్లీ అధ్యక్ష స్థానానికి రాజీనామా ఇవ్వకుండా, అలాగే సుఖంగా ఉండిపోయేవాడేమో! రాజీనామా ఇచ్చినా స్వాతంత్ర్య సమరంలో పాల్గొనకుండా నయినా ఉండేవాడు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0469.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0469.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..afe51a84fcf1304bf55a2430b96cba0300955072 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0469.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +విమర్శలూ, చిత్ర విచిత్రమయిన అభిప్రాయాలూ వెల్లడించేవారు. అందులో కొన్ని పత్రికలు ఆంగ్లేయులచేతా, ఆంగ్లో ఇండియన్లచేతా నిర్వహింపబడేవి. వాటిలో మా ఉప్పు సత్యాగ్రహ సమరాన్ని ఇష్టమొచ్చినట్లుగా వేళాకోళం చేసేవారు. 'భారతదేశంలాంటి ఒక పెద్ద దేశానికి స్వాతంత్ర్య సంపాదనకోసం సముద్రపు టొడ్డున ఉప్పుకల్లులు ఏరుతారట!" అంటూ రకరకాలుగా వేళాకోళాలు చేసేవారు. కార్టూనులు వేసేవారు. గాంధీగారనే చిట్టెలుక తనకున్న ఆ కొద్దిపాటి మీసాలతో తోక ఆడించుకుంటూ, ఉప్పుకల్లులు ఏరడానికి, తద్వారా దేశానికి స్వాతంత్ర్యం సంపాదించడానికీ ప్రయత్నిస్తున్నదని వేళాకోళంగా కార్టూన్లు వేసేవారు. + +కేంద్ర శాసన సభా వాతావరణమంతా అటువంటి ఉద్దేశాలతోనే నిండి, అటువంటి ఆశ్చర్యాలకీ ఆలవాలమై ఉండేది. సిసలయిన కాంగ్రెసు వారంతా శాసన సభని వదలి 'ఉప్పు' కోసం బయటకు నడిచారుగా! వారి కిదంతా ఆశ్చర్యాన్ని, అనుమానాన్ని కలిగించేది. అసలు ఆ సభలో ఉప్పు సత్యాగ్రహ సమరంమీద పూర్తి విశ్వాసంతో ఉన్నవాణ్ణి నేను ఒక్కడినే. శాసనసభలో ఉన్న యావన్మందికీ నా అభిప్రాయలూ, ఆశయాలూ పూర్తిగా తెలిపి ఉండడాన్ని నన్ను చూస్తే అందరికీ జాలిగా ఉండేది. వారి దృష్టికి బలిపీఠానికి తీసుకుని పోబడుతూన్న మేకలా కనబడ్డానేమో! ట్రెజరీ బెంచీల వారికీ, తదితర శాసన సభ్యులకీ ఈ మూడు సంవత్సరాలలోనూ నన్నుగురించి బాగా తెలిసికోవడానికి సావకాశం ఉందిగదా! వారికి ఆ అసెంబ్లీలోనే, శాసనధిక్కారంచేసి, స్వరాజ్యం సంపాదించడానికిగాను పధ్నాలుగుమందితో ఒక కంపెనీ ఏర్పడ్డదని తెలియదు. + +మేము టీ తీసుకుంటూ ఉండగా ట్రెజరీబెంచీలకు సంబంధించిన ఒక ఆంగ్లేయ మిత్రుడు నన్నుగురించి కాస్త బాధపడి, ఆ లాబీలో ఒక చిన్న ప్రసక్తి లేవదీశాడు. "ఎంత తెలివి తక్కువ వాడవయ్యా! సముద్రపు ఒడ్డున ఏరిన ఉప్పుగల్లులతో 'స్వరాజ్యం' వస్తుందని ఎల్లా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0472.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0472.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c605ffe6647b6953afff290f79cf79e51f477cd7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0472.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +యుద్ధకౌశలంతో జరిగే హింసాకాండకీ మధ్యగల తేడా పాడా లన్నీ వివరించాను. అంతేకాదు, కాంగ్రెసు విధానాలు ప్రయోగాత్మకంగా రుజువు పరచడానికి వీలులే నటువంటివే అయినా, విమర్శకులకు ఆ విధానాలలో జీవం కనబడకపోయినా, దేశం ఉత్తేజపూరితమై, సజీవంగానే ఉన్నదనీ, దేశీయులలో 'స్వాతంత్ర్య' వాంఛ రోజురోజుకూ అధికమై, ప్రజలు ఎటువంటి త్యాగానికయినా సంసిద్ధులై ఉన్నారనీ అన్నాను. ఇంతవరకూ వారి మనోభావాలన్నీ భయోత్పాతం కలిగించే ప్రస్తుత రాజ్యవిధానంలో అణగద్రొక్కబడి ఉన్నాయనీ, స్వాతంత్ర్యం కోసం సాగనున్న అహింసాత్మక శాంతి సమరంలో కూడా హింసాకాండ ప్రయోగించడానికి వెనుదీయని మనస్తత్వంతో పాలకులున్నారనీ గుర్తు చేశాను. నా దేశీయుల పరిస్థితి నాకు అమూలాగ్రం తెలుసుననీ, వారు ఆత్మసాక్షిగా ఒక నిశ్చయానికి వచ్చినప్పుడు పర్యవసానాలను లెక్కచెయ్యకుండా ఎటువంటి త్యాగాలకయినా సిద్ధపడగలరనీ విశదం చేశాను. దేశీయులందరూ ఈ సమరంలో దుర్మరణాల పాలయినా కోట్లాదిగా ఉన్నవారి ఆత్మలు ఆ 'బక్కవాని' పక్కనే ఉండి ఆయన ఆజ్ఞల ప్రకారం వర్తిస్తాయని స్పష్టం చేశాను. ఇదే ధోరణిలో ఆనాటి నా ఉపన్యాసం ముగించాను. + +ఆ అసెంబ్లీ ప్రాంగణం, నిజంగా, స్త్రీ పురుషులకూ, చిన్నలకూ, పెద్దలకూ, యావన్మందికి ప్రబోధం కలుగజేయడానికి నాకెంతో ఉపకరించింది. దేశీయులంతా ఒక్కుమ్మడిని క్రమశిక్షణతో ఒక్క త్రాటిమీద నడుస్తూ, దేశంలో ఆంగ్లేయ ప్రభుత్వాన్ని సాగనియ్యకుండా ముందడుగు వేయవలసి ఉన్నదని ప్రబోధం చేశాను. ఈ అసెంబ్లీ హాలునుంచి నేను నేరుగా ఉప్పు సత్యాగ్రహ సమరంలో పాల్గొనడానికి ఇల్లాగే వెళ్ళిపోయినా ఆశ్చర్యపడవలసింది ఏమీ ఉండదని నొక్కివక్కాణిస్తూ ఆనాటి నా ఉపన్యాసాన్ని సాంతం చేశాను. + +నేను ఈ ఉపన్యాసం ఇచ్చిన తర్వాతనే మాలవ్యా పండితుడూ ఇతర మెంబర్లమూ రాజీనామాలిచ్చి, సత్యాగ్రహ సమర రంగంలో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0473.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0473.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..37f50f4ceb4c6da13538f17486136d91d0c3a2f7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0473.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +అడుగుపెట్టాం. నా ఆత్మమిత్రుడూ, నాయకాగ్రేసరుడూ అయిన మాలవ్యా పండితుడు ఆ క్షణంనుంచీ సమరం సాగించారు. ఢిల్లీలోనే ఎన్నో సభలలో విదేశవస్త్ర బహిష్కరణను గురించి చాలాధీమాగానూ, శక్తిమంతంగానూ ఉపన్యాసాలిచ్చారు. రాజీనామా యిచ్చిన ఇతర మిత్రులు వారి వారి నియోజక వర్గాలకు తరలి వెళ్ళారు. + +గుంటూరులో జరుగనున్న ఆంధ్రరాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు కమిటీ మీటింగులో పాల్గొనవలసిందని నాకు పిలుపు వచ్చింది. ఢిల్లీ వదలి మదరాసు వెడుతూ దారిలో ఆంధ్రరాష్ట్ర కాంగ్రెసు కమిటీ మీటింగుకు హాజరయ్యాను. ఆ గుంటూరు సభకు మెంబర్లందరూ వచ్చారనే అనాలి. వారు సత్యాగ్రహ సమరానికి ఒక జాబితా తయారు చేశారు. మిత్రుడు దేశభక్త కొండ వెంకటప్పయ్య, ఇతర ప్రముఖులు ఆ సభకు హాజరయ్యారు. ఆ కాగితంమీద మొదటి అంకెని విడిచి తక్కిన అన్ని అంకెలకూ ఎదుట సంతకాలు చేయబడ్డాయి. ఆ మొదటిస్థానం మాత్రం అల్లా ఖాళీగా ఉంచబడింది. వందన పురస్సరంగా నాకు వదలిన ఆ వదలిన ఆ ప్రథమ స్థానంలో నేను సంతకం పెట్టాను. + +ఆంధ్రనాయకు లంతా ఈ ఉప్పుసత్యాగ్రహాన్ని విజయవంతంగా సాగించడం ఎల్లాగని ప్రశ్నించారు. అక్కడ జేరిన వారిలో చాలామంది, సముద్రపు నీటిని ఒకరి తర్వాత ఒకరు మరగబెట్టి ఉప్పు చేయడానికి ప్రయత్నించినంత మాత్రాన జయం సాధ్యంకాదన్న అభిప్రాయం వెల్లడించారు. మేము కొంత తర్జనభర్జన చేసి ఒక పథకం వేశాం. + +ఆ పథకం ప్రకారం ఉద్యమం, ఆరంభంలో కాకపోయినా, కొంతవరకూ సాగేసరికి మాంచి రసకందాయపు పట్టులో పడుతుందని నిశ్చయించాం. సముద్రపుటొడ్డున ఉన్న మా సొంత పొలాలలోమళ్ళు గట్టి సముద్ర జలాన్ని ఆ మళ్ళలోకి మళ్ళించి ఉప్పు పండించాలని నిశ్చయించాం. ప్రభుత్వంవారి ఉప్పు గిడ్డంగులపై దాడి చేద్దాం అనీ, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0475.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0475.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6c2985bca595ee584fb17669c6142f3d43d2a7e1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0475.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ప్రకాశం అంటే ఆంధ్ర అన్న స్థాయికి నా రాష్ట్రీయులూ, నేనూ వచ్చేశాం అన్నమాట! సుమారు ఇరవై సంవత్సరాలపాటు రాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు సంఘ అధ్యక్ష స్థానం వహించి ఉండడాన్ని, రాష్ట్రీయలందరి ఆదరాభిమానాలను పూర్తిగా సంపాదింపగలిగా నన్నమాట! నేరుగా వారందరితోనూ కలిసి పోవడమనేది నా హృదయంలోనేగాదు, నా రక్తంలోనే ఉందన్నమాట. + +1927 - 30 ల మధ్య మూడు సంవత్సరాలలోనూ రీ సెటిల్మెంట్ అన్న ప్రాతిపదికమీద ప్రభుత్వంవారు భూమి శిస్తు విధానపు త్రాళ్ళను బిగించడం తథ్యంగా కనిపించింది. ముఖ్యంగా నా నియోజకవర్గంలో, ఆ కృష్ణా గోదావరీ మండలాలలో అటువంటి పని జరిగే సూచన కనిపించింది. అప్పట్లో పి. జి. హోల్‌డ్స్‌వర్త్ (P. G. Holdsworth) స్పెషల్ సెటిలుమెంట్ ఆఫీసరుగా ఉండేవాడు. దర్మిలా 1939 లో నేను, కాంగ్రెసు పాలనలో, రెవెన్యూ మంత్రిగా వ్యవహరించినప్పుడు, ఈ హోల్‌డ్స్‌వర్త్ నా క్రింద కార్యదర్శిగా పనిచేశాడు. + +కాంగ్రెస్సూ, నాబోటి కార్యోత్సాహులం ప్రజాక్షేమానికి సంబంధించిన వివిధ కార్యాలలో నిమగ్నుల మయ్యాం. కాంగ్రెసు కార్యక్రమానికీ, మా పనికీ అంత సంబంధం లేకపోయినా, ప్రజా క్షేమానికి సంబంధించిన ఎన్నో కార్యాలు మేం చేపట్టవలసి వచ్చింది. రీసెటిల్మెంటు పేరున భూమి శిస్తు పెంచితే రైతులు ఇబ్బందుల పాలవుతారు కనుక, ప్రజలకు రక్షణ ఇవ్వడం కాంగ్రెసువారి కర్తవ్యంగా భావించి, రాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు అధ్యక్షుడుగా నేను ఈ విషయంలో పూనుకోవలసి వచ్చింది. + +మదరాసు శాసన సభవారు అప్పటి ద్వంద్వ ప్రభుత్వ విధానానికి అనుగుణంగా, ఒక మంత్రిగారి ఆధిపత్యాన, ఈ విషయాలు పరిశీలించడానికిగాను, ఒక ఉప సంఘాన్ని ఏర్పరచారు. అప్పుడు అధికారంలో ఉన్న జస్టిస్ పార్టీవారికీ, కాంగ్రెసు వారికీ ఎప్పుడూ చుక్కెదురేగా! అందుచేత, వారి విచారణ సంఘంతోపాటు, మా రాష్ట్రీయ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0476.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0476.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5280a7e7c525c035b88313cbf6bf8c9112597857 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0476.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +కాంగ్రెసు సంఘంవారు కూడా, తమకొక ప్రత్యేక నివేదిక కోసం, ఒక ఉప సంఘాన్ని నియమించారు. + +ఆ శాసన సభ కమిటీవారి తుది అభిప్రాయాలు ఎల్లా ఉంటాయో, వారు ఏ దృక్పథంతో ఈ విషయాలు పరిశీలిస్తారో అంతు చిక్కలేదు. ఆ మంత్రులు ఏ విధంగానూ ప్రజలకు బాధ్యులు కారు. వారి ఆలోచనలు ప్రజా సహకారం కాంక్షించేవిగా ఉంటా యనుకోవడానికి వీలులేదు. రెవెన్యూ శాఖ, కార్యనిర్వాహకవర్గపు సలహాదారుగా ఉన్న కాంప్‌బెల్ (Compbell) గారి చేతిలో, ఒక ప్రత్యేక విషయంగా ఉండేది. ఆ కమిటీ చైర్మన్ అభిప్రాయంతోగాని, ఆ ముగ్గురు మంత్రుల అభిప్రాయంతోగాని (వారి అభిప్రాయం అనుకూలంగా ఉన్నా), రెవెన్యూ మెంబరుగాని, ప్రభుత్వం తాలూకు రిజర్వుడు సెక్షన్ వారుగాని ఏకీభవించ నవసరంలేదు. అసలు, వారి అభిప్రాయాలను వీరు ఏ విధంగానూ పట్టించుకో నవసరంలేదు. + +రైతుల పరిస్థితి చాలా అగమ్యగోచరంగా ఉంది, అప్పటికే వారు భరించరాని పన్నులు చెల్లించవలసిన స్థితిలో ఉంటూ, అప్పులలో మునిగి ఉన్నారు. ఎప్పటి కయినా ఆ ఋణాలనుంచి బయటపడి, భూమికి నిజమైన హక్కుదార్లయ్యే అవకాశం ఏ మాత్రం ఉన్నట్లు లేదు. ఆ కమిటీవారి విచారణ సమగ్రంగా లేదు. అంతకంటె మా కాంగ్రెసు సంఘంవారి నివేదిక ఎంతో సమగ్రంగానూ, విమర్శనాత్మకంగానూ ఉంది. + +నేను నా నియోజకవర్గంలోని మూడు జిల్లాలలోనూ గ్రామ గ్రామానికీ వెళ్ళి పరిస్థితులు సమగ్రంగా గ్రహించాను. వ్యవసాయపు పెట్టుబడులూ, వ్యవసాయానికయ్యే ఇతర ఖర్చులూ, ఫలసాయంవల్ల వచ్చే ఆదాయమూ పరిశీలిస్తే, రైతులకి ఖర్చులు పోగా వారి కుటుంబపోషణకి సరిపోయేపాటి ధనం కూడా మిగలడం లేదని తేలింది. + +ఆ సెటిల్మెంట్ ఆఫీసరుగారు వ్యవసాయపు ఖర్చులు నిర్ధారణ చేయడానికి అవలంబించిన పద్ధతి గమనిస్తే, ఆ లెక్కలు సక్రమ మయినవి కాదని, తేలింది. అక్రమ పద్ధతిగా వేసిన ఆ లెక్కలు చూస్తే, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0478.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0478.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b91c62fd05cbc21c67872f05c1dd55be95d47fd7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0478.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +జేశాను. రైతు లందరూ కట్టుగా ఒకే మాటమీద నిలబడి ఉండడం గమనించిన ప్రభుత్వంవారు, 1932 వరకూ అమలు పరచమని అదనపు పన్నులు వాయిదా వేయవలసివచ్చింది. + +అ రోజులలోనే గాంధీగారు రౌండు టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్‌నుంచి తిరిగి రావడమూ, అ సందర్భాన్ని పురస్కరించుకుని, ఒక అపసవ్యపు సాకుతో, నన్నూ, ఇంకా కొంతమంది మిత్రులనూ ప్రభుత్వంవారు అరెస్టు చేయడం జరిగింది. పెంచిన పన్నుల రద్దు చేయకపోయినా, ప్రభుత్వానికి వాటిని వసూలు చేయగల దమ్ము లేకపోయింది. + +ఈ ప్రకారంగా తమ నాయకులయందు భక్తి ప్రపత్తులుగల ఆంధ్ర ప్రజానీకం, ఆ నాయకులపట్ల విశ్వాసంతో ప్రవర్తించి, తమ మీద ప్రభుత్వం విధించిన హెచ్చు పన్నుల బాధనుంచి, తమకు తాముగానే విముక్తులయ్యారు. ఈ సందర్భంలో వారు కాంగ్రెసు అధిష్ఠాన వర్గంవారి సహాయంగాని, దేశంలోని ఇతర ప్రఖ్యాత నాయకుల సహకారంగాని వాంఛించలేదు. + +లాహోరు కాంగ్రెస్ తీర్మానానుసారంగా కేంద్ర, రాష్ట్రీయ శాసన సభలలోని కాంగ్రెసు సభ్యులందరూ ఏకగ్రీవంగా వారి వారి సభ్యత్వాలకు రాజీనామాలిచ్చి యుద్ధానికి సిద్ధమయ్యారు. యావత్తు భారత దేశంలోనూ నడచిన ఆ ఉప్పు సత్యా గ్రహపు చరిత్ర ప్రపంచ చరిత్రకే తలమానిక మయింది. ప్రతి రాష్ట్రంలోనూ జరిగిన సంఘటనలన్నీ రాబోవు తరాలవారి ప్రయోజనం కోసం సరిగా రికార్డుచేసి ఉంచవలసిన బాధ్యత చరిత్రకారుల భుజస్కంధాలమీద ఉంది. + +నేను పట్నంచేరేసరికి మదరాసు పరిస్థితి చాలా నిర్జీవంగా కనబడింది. శవం వెళ్ళిన కొంపలా కళా విహీనంగా ఉంది అ మహాపట్నం. ఆ పరిస్థితిలో నాకు రెండే రెండు గొంతుకలు వినబడ్డాయి. ఒక గొంతుక \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0480.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0480.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e0fb4fdedea43b90585fe44fd9568d65a62363dc --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0480.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఒక ప్రఖ్యాత న్యాయవాదిగా కూడా వారి హృదయం నాకు సువిదితమే. అందువల్లనే నాకు మద్రాసు పౌరులయందు అఖండ విశ్వాసం ఉంది. దానికి తోడుగా, నాకు చాలా సన్నిహితులయిన మిత్రులతోనూ, హృదయాంతరాలలో కాంగ్రెసుపై అభిమానం గల ఇతర నాయకాగ్రగణ్యులతోనూ సంప్రతించి మరీ కార్యరంగంలో ప్రవేశించాను. ముందుగా వాలంటీర్ల మకాములకు, వారికి శిక్షణ ఇవ్వడానికీ వీలుగా ఉండే తావుకోసం అన్వేషణ ఆరంభించాము. + +లోగడ పంజాబులో గురుకాబాగ్ క్యాంపును గురించీ, ఆనాటి నా అనుభవాలను గురించీ, అప్పుడు కలిగిన అభిప్రాయాలను గురించీ విశదంగా తెలియజేసే ఉన్నాను. ఆ అనుభవాలను పురస్కరించుకుని సమగ్రమయిన, పరిపూర్ణమయిన క్యాంపును నడపడానికి వలసిన ఒక సువిశాలమయిన బంగళా కోసం మద్రాసులోని పేటలన్నీ గాలించాం. ఇటువంటి ప్రభుత్వ వ్యతిరేక చర్యకు స్థావరంగా జాగా యివ్వడానికి చాలామంది భయపడ్డారు. + +మైలాపూరులో ఉన్న 'ఉదయవనం బిల్డింగ్స్‌' అనే ఒక విశాల భవనం ఖాళీగా ఉన్న సంగతి తెలుసుకుని, అ భవనం యజమానిని కలుసుకోవడానికి స్వయంగా నేనే బయల్దేరాను. ఆయనకీ ఏవేవో భయాలు, సంకోచాలూ ఉన్నా, నెలకి రెండు వందలు అద్దె క్రింద యిస్తానని అనడాన్ని, కొంచెం మెత్తబడ్డాడు. వ్రాతమూలకమయిన అగ్రిమెంట్లయిన తర్వాత, అడ్వాన్సు ఇచ్చి, ఆ బిల్డింగును మా ఆధీనంలోనికి తీసుకున్నాం. అది బాగా విశాలమయిన భవంతి కాకపోయినా, దానికి మూడంతస్తు లున్నాయి. ఇంటి ఆవరణలో ఉన్న ఖాళీ జాగా వాలంటీర్లకి ట్రెయినింగ్ ఇవ్వడానికి సుమారుగా సరిపోతుంది. + +వాలంటీర్ల కోసం నేనొక విజ్ఞప్తి జేశాను. శ్రీమతి దుర్గాబాయి ఆధీనంలో ఆ సంస్థ నడప దలచాము. పట్నంలో పబ్లిక్ మీటింగ్ పెట్టే లోపల, జిల్లాలవారీగా జరుగుతూన్న ఏర్పాట్లను చూడడానికి బయల్దేరాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0481.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0481.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2d2c7caef4f596113083fe4277d28f45e5b65fdb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0481.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఆంధ్ర రాష్ట్రంలో ప్రతిజిల్లాలోనూ లీడర్లకూ, వర్కర్లకూ ఎప్పుడూ లోటులేదు. సహకార నిరాకరణ ఉద్యమం ఆరంభించిన నాటినుంచీ ఆంధ్ర రాష్ట్రంలో నాయకులకి ఎప్పుడూ కొరత రాలేదు. అప్పటి కప్పుడే గడచిన, ఏడు సంవత్సరాలుగా మేమంతా నీళ్లల్లో కయినా, నిప్పులలో కయినా సరే, దూకడానికి సిద్దమయ్యే ఉన్నాం. కాంగ్రెసు కమిటీలుగాని, కాంగ్రెసు వర్కర్లుగాని సవ్యంగా పనిచేస్తున్నారా - లేదా అన్న విచారం నా కెప్పుడూ లేదు. + +మన రాష్ట్రంలో ప్రజలు అవసరం వచ్చినప్పుడు ముందుకు వస్తారన్నది ఎప్పుడూ అబద్ధం కాలేదు. మనవాళ్లు ఆరితేరిన చిచ్చర పిడుగులే అయినా, శాంతి సమర విధానంపట్ల కాగి చల్లారిన పాలు. 1921 నాటి శాసన ధిక్కార సంరంభంలోనూ, 1922 లో గుంటూరు పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమంలోనూ, సైమన్ కమిషన్ బహిష్కరణ విషయంలోనూ, శాసన ధిక్కార సంరంభాలలోనూ మనవాళ్ళు విజయాలు సాదించిన యోధులే. + +కాల వ్యవధిలేని కారణంగా, జిల్లాలకు ఉరుకులమీద వెడుతూ, ప్రజలలోని ఉత్సాహాన్నీ, వారికి ఉన్న పట్టుదలనీ గ్రహించగలిగాను. నిమిషాలమీద అన్ని జిల్లాలవారూ, ఎల్లా ఎల్లా పదకాలమీద పదకాలు వేసుకుని, ఈ ఉప్పు సత్యాగ్రహానికి సన్నద్ధులవుతూ ఉన్నదీ గ్రహించాను. + +ఆంధ్ర పత్రికా సంపాదకులూ యజమానులూ అయిన దేశోద్థారక కాశీనాధుని నాగేశ్వరరావు పంతులుగారు నేను ఢిల్లీనుంచి వచ్చే నాటికి పట్నంలో తాము ఏ విధంగా కార్యభారం వహించాలో, ఏం చెయ్యాలో కూడా అంతు చిక్కని పరిస్థితిలో ఉన్నారు. పట్నంలో అనువయిన వాతావరణం లేదనే ఆయనా తలచారు. ఆయన బందరుకో, గుంటూరుకో వెళ్ళి, డా॥పట్టాభి సీతారామయ్యగారితోటో, దేశభక్త కొండ వెంకటప్పయ్యగారితోటో కలిసి యేమయినా చేద్దాం అని అనుకున్నారు. ఆయన బందరూ, గుంటూరూ కూడా వెళ్ళి, ఈ సంరంభా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0484.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0484.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0358b4b2dfc81bda39c1f2dd9a7f824db03d3b2d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0484.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పెద్దదయింది. గుంటూరులోని మిత్రులతో సంభాషించిన తర్వాత నేను చెన్నపట్నం వెళ్ళిపోయాను. + +చెన్నపట్నంలో జరిగిన మొట్టమొదటి సత్యాగ్రహ సభ కోటకు ఎదురుగా ఉన్న విశాల మైదానంలో జరిగింది. ఆ మీటింగు నాటికే ఉదయవనం క్యాంపు పూర్తిగా నిండిపోయింది. పట్నంనుంచీ, పరిసర ప్రాంతాలనుంచేగాక, ఆంధ్ర, తమిళ, మలయాళదేశాలనుంచి వచ్చిన వారందరితోటీ ఆ క్యాంపు నిండిపోయింది. వాలంటీర్లు వచ్చింది ఆ రాష్ట్రం నుంచా, ఈ రాష్ట్రనుంచా అన్న ప్రసక్తే మాకు కలుగలేదు. ఆ పట్నం రాష్ట్ర మొత్తానికి ముఖ్యపట్టణం అవడాన్ని, రాష్ట్రమందలి అన్ని ప్రాంతాలవారికి మార్గం చూపడమే మా పని అని మేము భావించాం. వాలంటీర్లను పది పదిహేను మందిగల బాచిలుగా విభాగించి, రోజూ ఒక బాచీవారు, ఆ పురవీధులగుండా తిరగవలసి ఉంటుందని నిర్ధారణ జేశాం. అందు మొదటి బాచ్ పదిహేనుమంది ఏ యే రస్తాలద్వారా ఊరేగాలో కూడా నిర్ణయించాము. + +మొదటి బాచ్ యింకా రెండు రోజులలో బయల్దేరుతుందనగా, మొట్టమొదటి బహిరంగ సభ ఏర్పాటయింది. ఇంకా నేను కాంగ్రెసు వారి ఆశయమూ, వారు చేయదలచిన పని వివరంగా చెప్పకుండానే కె. భాష్యమూ, బషీర్ అహమ్మద్ అనే ఇరువురు అడ్వకేట్లు నా కంటె ముందుగా ప్రజాసమూహానికి తమ ఉపన్యాసం వినిపించాలని ఉన్నదని, ముందుగా వారిని మాటాడనియ్యవలసిందనీ కోరారు. వారు ఉభయులూ కూడా నన్ను బాగా ఎరిగినవారే. కాని నన్నూ, అక్కడ జేరిన ప్రజానీకాన్ని పట్నంలో కావలసిన వాతావరణం లేదని ఒప్పించాలని వారి ఉపన్యాసంలో వివరించారు. అంతేకాదు, అక్కడ మేము శాసన ధిక్కారం చేయబూనడమూ, ఉప్పు చట్టాన్ని వ్యతిరేకించాలని తలచడమూ వృథా శ్రమ అనీ, అందువలన ఆ పట్నంలో అటువంటి ప్రయాత్నాలేవీ చేయవద్దనీ నన్ను కోరారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0486.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0486.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..55ad36fc2b4f7e2cc9f1d5b11783cd4970b9d770 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0486.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +రంగయ్య నాయుడూ, భాష్యం చెట్టి గార్లేగాక, శ్రీమతి దుర్గాబాయి కూడా ఆ సభలో ఉపన్యసించి ప్రజల సహకారాన్ని కోరారు. + +ఈ ప్రథమ బహిరంగ సభలో చేసిన విన్నపాలే ప్రజల్ని ఊపివేసి, వారి హృదయాలలో సుస్థిరంగా నాటుకున్నాయి. ఉప్పుమీద పన్నువేసే ప్రభుత్వ విధానమూ, విరివిగా లభ్యమయ్యే సముద్రజలాల నుంచీ, దేశంలో పలుచోట్ల ఉన్న ఉప్పు గుంటలనుంచీ నిత్యావసర వస్తువయిన ఉప్పును సంపాదించాడానికి కూడా ఎటువంటి అభ్యంతరాలను ప్రభుత్వం కలుగజేస్తున్నదీ ప్రజలకి స్పష్టం చెయ్యడం జరిగింది. అందువల్లనే, ప్రజల హక్కుల రక్షణకే మహాత్మా గాంధీ ఈ ఉప్పు సత్యాగ్రహాన్ని లేవదీశారనీ విశద పరుపబడింది. + +ప్రబోధ ఫలితాలు వెంటనే కనబడ్డాయి. కనబడ్డ ఫలితాలు పరిధులు దాటాయి. ఆ మరుసటి రోజునుంచీ భోజన పదార్థాలు విరివిగా ఉదయవనం క్యాంపుకి జేరనారంభించాయి. అలా వచ్చే సప్లయిలు రోజుల తోటీ, వారాలతోటీ ఆగలేదు; నెలల తరబడి అలా వస్తూనే ఉన్నాయి. మేమంతా జెయిళ్ళకు వెళ్ళినా ఆ సప్లయి వస్తూనే ఉన్నాయి! 1931 లో గాంధీ - ఇర్విన్ ఒడంబడికలు సంతకాలయిన దాకా ఆ సప్లయిలు ఆగలేదు. ఆ మీటింగు అయిన తరవాత, నా నాయకత్వం క్రింద సత్యాగ్రహంచేసే మొదటి జట్టులో ఎవరెవరు ఉంటారో వారిపేర్లు వివరంగా పత్రికల వారికి అందజేశాం. పట్నంలో ప్రబోధం , ప్రచారమే గాక, అప్పుడే సంరంభం కూడా ఆరంభం అవుతోందన్న సంగతి విన్న నాగేశ్వరరావు పంతులుగారు పట్నం జేరుకున్నారు. ఆయన తనపేరు కూడా మొదటి జట్టులో చేర్చవలసిందని కోరుతూ టెలిఫోన్ జేశారు. అ ప్రకారం వారిపేరు జేర్చాం. ఆయన వచ్చి మాతో కలిశారు. + +ప్రతి దినమూ అవలంభించ దలచిన కార్యక్రమం ముందుగానే పత్రికా ముఖానా, ఇతర విధాలా కూడా ప్రకటించే వారము. ఆనాటి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0487.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0487.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..95501a04fd12354776ceadadfa112f62e370754b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0487.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +సత్యాగ్రహంలో ఎవరెవరు పాల్గొంటున్నారో ముందుగా ప్రభుత్వం వారికీ తెలిపే వారం. ఊరేగింపుగా బయల్దేరి ముఖ్యమయిన వీథులగుండా సాగి వివిధ ప్రాంతాలనుంచి సముద్రపు టొడ్డుకు జేరి, ఆ సముద్రపు నీటితో ఉప్పు జేసేవారు. ఇది ఒక అద్వితీయమైన సంరంభం. ఇదియే ఏ విధంగా పరిణమిస్తుందో, ఏ అంతస్తులను అందుకుంటుందో ప్రభుత్వం వారికి అవగాహన కాని కారణంగా, పదిహేను దినాలపాటు ఏ విధమయిన ఉపద్రవమూ లేకుండా వాలంటీర్లు పురవీథుల గుండా ఊరేగడమూ వగైరా కార్యక్రమాలన్నీ యథాతథంగా అల్లా అల్లా సాగిపోయాయి. + +ఈ పదిహేను రోజులపాటూ నేనూ, నాగేశ్వరరావుగారూ ప్రతి దినమూ ఆనాటి జట్టుతో ఊరేగుతూనే ఉన్నాము. క్రమ శిక్షణతో కూడిన కవాతు, డ్రిల్లు వగైరాలకు అలవాటుపడిన సిపాయిల జట్టువలెనే ఉండేది మా జట్టు నడిచే క్రమమూ అదీను. మా వాళ్ళూ మార్చింగ్ సాంగ్స్ పాడేవారు. ఆ పాటలలో ప్రభుత్వం వారిని సవాలు జేసేవారు. ఉప్పు చట్టాన్ని ఊడ బెరుక దలచాం కాబట్టి, మీరు చేయగలిగింది ఏమయినా ఉంటే చూసుకోండి అనే హెచ్చరికగా ఆ పాటలుండేవి. + +ఉదయవనం క్యాంపులో జేరిన వాలంటీర్లలో ప్రజ్ఞావంతులయిన యువకులుండేవారు. వారు తమ కార్యక్రమం పరిసర ప్రాంతాలకీ, గ్రామగ్రామాలకీ కూడా విస్తరింపజేశారు. కొంతమంది సముద్ర జలాలను పల్లపు ప్రాంతాలకు మళ్ళించడానికి వీలుగా భూమిని దున్ని, కాలువ లేర్పాటుజేసి, నీళ్ళు మళ్ళించి, ఉప్పు మళ్ళు ఏర్పరచేవారు. మార్చిల వలనా, అనుదినం ఉండే బహిరంగ సభల వలనా ఈ ఉద్యమం ఆ 15 రోజులలోనూ శుక్లపక్ష చంద్రబింబంగా దినదినాభివృద్ధి జెందింది. పూర్ణత్వాన్ని పొంద గలిగింది. ఒక వారం పది రోజులయ్యే సరికి ప్రభుత్వం వారికి కాస్త వేడెక్కిందిగాని, ఈ ఉద్యమాన్ని అణచడానికి ఏం చెయ్యాలి, ఎక్కడ ఏ తీరున ఆరంభించాలి అన్న ఆలోచన తెగలేదు. + +రెండవ బహిరంగ సభ కూడా ఆ కోట పరిసరాలలోనే, కోటకు ఎదుట ఉన్న బీచీలోనే ఏర్పరుపబడింది. దానిలోనూ నేనే మాట్లాడాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0488.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0488.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..402d74c509b4756d0f5dbbe9163400a9273fdd48 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0488.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +తరవాత ట్రిప్లికేన్ బీచ్‌లోనూ, ఇతర ప్రాంతాలలోనూ కూడా సభలు జరగడమూ, వాటిలో ఇతర నాయకులూ, వర్కర్లూ కూడా మాటలాడడమూ, స్త్రీలు కూడా ప్రముఖ పాత్ర వహించడమూ జరిగింది. + +మా తరవాత అరెస్టుకు సిద్ధంగావలసినదని దుర్గాబాయిని నేను కోరకపోయినా, ఆమె అందుకు సంసిద్ధమయి, మాతోపాటు అనుదినమూ ఊరేగింపులలో పాల్గొంటూ, మా తరవాత ఉద్యమాన్ని నడపడానికి కావలసిన సాధన సంపత్తి యావత్తూ ఆకళింపుజేసికో నారంభించింది. + +రెండవ బహిరంగ సభకి సుమారు లక్షమంది జనం హాజరయ్యారు. మేము ఆ స్థలానికి జేరే లోపల పోలీసువారూ, మిలిటరీవారూ కూడా బహు సంఖ్యాకులుగా రోడ్డు పొడుగునా ఉండడమేగాక, కోట ప్రాంతంలో మాకు ఎదురు వరసలో వారు అసంఖ్యాకంగా కనబడ్డారు. గుర్రాలమీద సవారీ చేస్తూన్న రౌతులు (mounted sowars) కొంత మందున్నారు. వీరందరూ ప్రజా రక్షణకోసమే పిలిపించబడి ఉంటారనీ, ఏదయినా గలాటా వస్తే ప్రజా రక్షణచర్యలలో వారు పాల్గొంటారనీ తలచాను. మీటింగు మధ్యలో చెదరగొట్టే ఉద్దేశంతో వారక్కడ చేరారని మేము భావించలేదు. + +నేను ఉపన్యాసమిస్తున్నాను. ప్రజలు చెప్పినదంతా నిశ్శబ్దంగా జాగ్రత్తగా వింటున్నారు. హఠాత్తుగా ఆ గుర్రపు రౌతులు ఇసుకలోకి జోరుగా వచ్చి గుర్రాలను అదిలిస్తూ, ప్రజా సమూహం మధ్యనుంచి, ఆ చివరనుంచి ఇటు కోట గుమ్మంవరకూ జోరుగా స్వారీ చేసుకుంటూ రాజొచ్చారు. కొంతమంది జనం మీదుగా గుర్రాలు వెళ్ళినప్పుడు ప్రజలలో చెప్పరాని భీతి, దిగులూ పుట్టుకొచ్చాయి. ఒక శాంతియుతమయిన బహిరంగ సభను చెదరగొట్టడానికే అధికార్లు ఇటువంటి చర్యలు తీసుకుంటున్నారని తాము గ్రహించే లోపలే ప్రజలు గుర్రాల త్రొక్కు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0489.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0489.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c7729cd60b82483d8edb1f6e73e3ce860f59f00e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0489.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +ళ్ళాటకి గురియై భీతిల్లి పోవడమూ, చిందర వందరగా అన్ని దిక్కులకూ పారిపో ప్రయత్నించడమూ సహజమేకదా? + +నా దృష్టి అ గుర్రపు రౌతుల చర్యలపైకి మరలించబడింది. ఆ గుర్రపు దాట్ల మధ్య ఇరుక్కుని దెబ్బలు తిన్న ఒక వ్యక్తిని ఉపన్యాస వేదిక వద్దకు మోసుకుని వచ్చారు. ఆ మనిషిని జనానికి చూపుతూ, "ఆగండి! పరుగులెత్తకండి. ఉన్న తావులలోనే కూర్చోండి. భీతిచెంది పరుగులు పెడితే, పారిపోయే గుంపులమీదకి మళ్ళించబడిన గుర్రాలవల్ల ఇంకా ఎక్కువగా దెబ్బలు తగిలే ప్రమాదం ఉంది సుమా!" అని హెచ్చరించాను. ప్రజలు నిశ్చలంగానూ, శాంతియుతంగానూ కూర్చుంటే, వారిమీదకి రావడానికి ఆ ఆశ్విక దళాల వారికి దమ్ము లుండవనీ చెప్పాను. + +తరవాత ఆ 'సావర్సు'ను హెచ్చరిస్తూ, "నిజంగా మీకు అలజడి కల్గించి అల్లరి చెయ్యాలి, సభను చెదర గొట్టాలి అనే అభిప్రాయం ఉంటే, దూర దూరంగా అక్కడక్కడ చెదురు మదురుగా కూర్చున్న ప్రజల మీదికి గుర్రాలను పోనివ్వడం కంటె, నిశ్చింతగా కూర్చుని ఉన్న ఆ ప్రజానీకం మధ్యనుంచి తిన్నగా, గుర్రాలను అదలించుకుంటూ, మా అందరిపై నుంచీ పోనీయడం సబ"బని చెప్పాను. + +కొన్ని నిమిషాలపాటు అలా అలజడి కలిగించి, జనంలో ఇద్దరు ముగ్గురికి దెబ్బలు తగిలిన తర్వాత, వాళ్లంతా ఇంకే విధమయిన అల్లరి లేవదీయకుండా రోడ్డుమీదకి వెళ్ళిపోయారు. ఆ తరవాత సభ సాంతం అయింది. + +ఆ ఉపన్యాస వేదికమీద ఉన్న స్త్రీలు, కొంత భీతిపుట్టి, సభాస్థలిని విడిచి వెళ్ళిపోవాలని తలచారు. కాని కొద్ది నిమిషాలలోనే వారు తేరుకుని, వారి స్థానాలను వదలకుండా అంటిపెట్టుకునే ఉండిపోయారు. + +ఆ సభకి హాజరయిన జనం పారిపోవడానికి ప్రయత్నించకుండా కూర్చుని ఉండడమే మన బలాన్నీ, ఆత్మవిశ్వాసాన్నీ ప్రభుత్వం వారికి ప్రదర్శించిందనీ, ఆనాటి వారి ధైర్యసాహసాలే అంతిమ విజయానికి దోహద మిస్తాయనీ ఉద్ఘాటించాను. సభలో నిలద్రొక్కుకుని \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0490.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0490.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3dda8968bc5177c29bed224856acd6e0c26f218a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0490.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +నిలిచిన స్త్రీలను అభినందించాను. దెబ్బలతో నా వద్దకు తీసుకురాబడిన వ్యక్తి, గుర్రం ముందుగా తన చుట్టూ తిరిగి మీదనుంచి గెంతిన తీరంతా పూర్తిగా వర్ణించి, అదృష్టవశాత్తూ తనకు అట్టే దెబ్బలు తగులలేదని వివరించాడు ఆ సంఘటన ప్రభుత్వం వారి నిరంకుశ కిరాతచర్యలకు వాచవి అయింది. + +అ పదిహేను రోజులలోను అనుదినమూ ఊరేగింపులు జరుగుతూనే ఉన్నాయి. మూడవసారికూడా నేను ఆ కోట ఎదుట ఉన్న ఇసుక మైదానంలో సభ యేర్పాటుచేసి మాటాడాలని తలపెట్టాను. ఆ సభకి చాలామంది జనమే వచ్చారు. అదిన్నీ సరిగా వెనుకటి సభ జరిగిన తావులోనే జరుపబడింది. వాలంటీర్లూ మొదలైన వారు చాలామంది తాము చేస్తున్న కృషిని వివరిస్తూ, సముద్రం పొడుగునా అనేక ప్రాంతాలలో వారు ఏ విధంగా ఉప్పును తయారుచేస్తున్నది, ఆ సముద్రతీరంలో పది పదిహేనుమైళ్ళ ప్రాంతం అంతా వారు ఏ ప్రకారంగా ఆక్రమించినదీ, వారు క్రమేపీ ఆ పట్నానికి చుట్టుపట్ల ఉన్న సముద్రతీర ప్రాంతాలలోని కుగ్రామాలలోకూడా ఎలా ఉప్పు చట్టాన్ని ఎదిరిస్తూన్నదీ వివరంగా చెప్పారు. + +ఈ మీటింగులో నేను నిలబడి ఉపన్యాసం ఆరంభంచేసే సమయంలో, మశూచితో బాధపడుతూన్న నా రెండవ కుమారుడు మరణించాడన్న వార్త ఎవరో మోసుకొచ్చారు. వాడే గనుక చనిపోయి ఉంటే ఈ సమరంలో మున్ముందుగా ప్రాణాలు గోల్పోయింది వాడే అవుతాడని అన్నాను. మామూలుగానే నేను సభను నడిపాను. + +సభానంతరం ఇంటికి వెళ్ళేసరికి ఆ కుర్రవాడు చనిపోలేదని తెలిసింది. వాడు చాలా తీవ్రంగా బాధపడుతూ మృత్యువువాత పడనున్న సమయంలో నా తమ్ముడు డా॥జానకిరామయ్య వాన్ని రక్షించగలిగాడని విన్నాను. మా తమ్ముడు ఆంగ్లేయ వైద్యంలో అఖండ ఖ్యాతి గణించినా, దాని పట్ట కలిగిన విముఖతతో హోమియోపతీ వైద్యాన్ని చేపట్టి, దానిని క్షుణ్ణంగా చదివి, గడ్డుకేసు లెన్నో సాధించి చాలా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0491.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0491.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..519910bfee1b8e865a5c4a31a214d82c4fb11ea1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0491.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +మందికి ప్రాణదానం చేయగలిగాడన్న సంగతి లోగడ వివరించే ఉన్నాను. + +పరిపాలకులు మాత్రం నన్నూ, నాగేశ్వరరావు పంతులుగారినీ అరెస్టు చేసిందాకా ఇతరుల జోలికి పోలేదు. నన్ను జైలులోకి నెట్టే వరకూ కాల్పులూ జరపలేదు. + +అల్లా అనుదినమూ సత్యాగ్రహులు ఎన్నో వీథులమ్మట ఊరేగుతూ ఉంటే, వింత చూడడానికి వచ్చిన వేలాది జనులతో వీథులన్నీ కిటకిటలాడిపోయేవి. ఆ ప్రకారం క్రొత్తదారులు పట్టిపోతూ అన్ని ముఖ్యమయిన పురవీథులనూ కాలినడకన గాలించేశాం. హిందూదేశం మొత్తం మీద మదరాసు సువిశాలమూ, సుదీర్ఘమూ అయిన పట్నం. ఆ పదిహేను రోజులలోనూ మేము చూడని వీథిగాని, త్రొక్కని సందుగాని లేదు. ఆ ప్రకారంగా సముద్రతీరాన్ని చేరుకుంటూ, పదిమైళ్ళ పొడుగున్న ఆ తీరపు అన్ని ప్రాంతాలలోనూ ఉప్పు తయారుచేశాం. వేలాది జనం తమ సొంత కుండలతోనూ, వంటచెరకుతోనూ వచ్చి, మాతోపాటు ఆ యా ప్రాంతాలలో ఉప్పును తయారుచేసేవారు. + +ఎందరో మిల్లు పనివారు కూడా మాతోపాటు ఉప్పు తయారీలో పాల్గొన్నారు. ఒక రోజున చూళై మిల్లు ప్రాంతంలో, మేము ఉప్పు వండడానికి బయల్దేరిన తరుణంలో, మా వెనుకనే వేలాది మిల్లు పనివారు వారి వారి కుండలతో ఉప్పు తయారుచేయడానికి సిద్ధమయ్యారు. వారిని పారీస్ కార్నర్ ప్రాంతంలో, పోలీసువారు అటకాయించడమూ, కొంత చికాకు గలుగచేయడమూ సంభవించింది. ఆ రోజున కొంత హింసాకాండ జరుగుతుందేమోననీ, ఆ హింసాకాండ కారణంగా మా కార్యక్రమం దెబ్బతినవచ్చుననీ తలిచాం. కాని ఆ నాడు ఏమీ జరుగలేదు. + +నా భార్యకూడా అప్పుడప్పుడు నాతోపాటు ఈ ఊరేగింపులలో పాల్గొనేది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0495.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0495.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ee9c067baa31cb59d90c50055cedb90f702c4452 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0495.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +అరెస్టయి జెయిలుకి వెళ్ళేముందు ఆ పదిహేను రోజులలోనూ నేను రాత్రింబవళ్ళు కాలినడకని పట్నం మూలమూలలా తిరుగుతూ వచ్చాను. ఆ రోజులలో ఉన్న ఉత్సాహం కారణంగా ఏవిధమయిన నీరసమూ, శోషా ఎరగను. అప్పట్లో నాకు శరీరంలో తాపం అధికం అవుతూన్న అనుమానమే కనబడలేదు. నన్ను పెనిటెంషరీలో పెట్టిన కొద్ది రోజులలోనే తలమీదా, ఒంటిమీదా కురుపులూ, సెగ్గెడ్డలూ బయల్దేరాయి. అక్కడ ఉన్న ఒక ఆస్పత్రి గదిలోకి వైద్యంకోసం నన్ను మార్చారు. + +అంతవరకూ, నిజంగా, నాకు ఏవిధమయిన వైద్యవిధానంతోటీ అంతగా అవసరం కలుగలేదు. ఎప్పుడయినా అవసరం అని తోస్తే లూయీ ఖూనే గారి తొట్టి వైద్యం అనుసరిస్తూ ఉండేవాణ్ణి. ఆ ప్రకారం అప్పటికి ఇరవై అయిదు సంవత్సరాలుగా నా ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకుంటూ, కాలక్షేపం జేశాను. ఖైదీగా నాకు తొట్టిగాని, కావలసిన నీళ్ళుగాని లభ్యం కాలేదు. అక్కడి ఆ పెనిటెంషరీలో నన్ను కొద్దికాలమే ఉంచుతారనికూడా తెలుపబడింది. + +నిజానికి పెనిటెంషరీలో మమ్మల్ని కొద్ది వారాలపాటే ఉంచారు. ఈ రోజులలో పత్రికా ముఖంగా జరుగుతూన్న చరిత్ర నాకు తెలుస్తూనే ఉంది. కాల్పులను గురించీ, లాఠీఛార్జీలను గురించీ వివరంగా వార్తలు గ్రహిస్తూనే ఉన్నాను. ఉద్యమం సఫల మవుతోందని గ్రహించి చాలా గర్వం చెందాను. ప్రజలలోని ఉత్సాహమూ, కార్యదీక్ష, అఖండ దేశభక్తి ఉద్యమానికి బలం చేకూర్చాయి. స్త్రీలూ, పురుషులూ కూడా తమకు తాముగానే నాయకత్వాలు వహించి ఉద్యమానికి చేయగలిగిన సేవచేయడం ఆరంభించారు. + +నన్ను పెనిటెంషరీనుంచి తిరుచిరాపల్లి జెయిలుకు మారుస్తున్నారన్న వార్త ఎల్లా పొక్కిందో తెలియదుగాని, ఆనాడుమాత్రం రైల్వేస్టేషన్ అంతా ప్రజాసమూహంతో నిండిపోయింది. ఆ ప్రజా కోలాహలంనుంచి నన్ను తప్పించి, తేలికగా రైలు ఎక్కించడానికిగాను, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0496.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0496.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e8453619f02da201aa2493514c23fe36e54d8c41 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0496.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +కారులో కోడంబాకం స్టేషనుకు తీసుకువెళ్లి అక్కడ ఒక మొదటి తరగతి పెట్టెలో ఎక్కించారు. డిప్యూటీ కమిషనర్ స్వయంగా నాతో ఆ గుంపులనుంచీ, గలటానుంచీ తప్పించడానికిగాను కోడంబాకం తీసుకువెడుతున్నానని చెప్పాడు. + +చెన్నపట్నపు వాతావరణం ఉప్పు సత్యాగ్రహానికి సరిపడదని వారూ వీరూ అన్న దానితో సరిపోలిస్తే, పట్నంలో ఉద్యమానికి లభించిన చేయూత, దాని సఫలతా నా కెంతో గర్వకారణ మయాయి. దేశంలో ఉన్న అనేక పట్నాలలో చెన్నపట్నం రాజకీయంగా సుస్థిరమయిన స్థానాన్ని సంపాదించుకుంది. + +అన్నిటికంటె విచిత్రమేమిటంటే, ఆనాడు మొట్ట మొదటి సభలో చెన్నపట్నపు వాతావరణం ఉప్పు సత్యాగ్రహానికి పనికిరాదని బల్ల గుద్ది వాదించిన ఆ లాయరు మిత్రుడు కె. భాష్యంగారు స్వయంగా ఈ సత్యాగ్రహ సమరంలో పాల్గొని, దెబ్బలుకూడా తిని, అరెస్టయి శిక్ష అనుభవిస్తూ మా వెల్లూరు జైలుకే వచ్చారు. ఆయన్ని జైలులో ఆహ్వానించగలగడం నాకు గర్వకారణమే అయింది. + +చెన్నపట్నపు లాయర్లలో ఆయన ఒక ప్రముఖుడు. అటువంటి వాడు ఉద్యమ ప్రారంభంలో చేసిన తన తప్పును తాను గ్రహించి,ఎంతో ఘనంగా ఆసేతుశీతాచలం సాగుతూన్న ఆ అహింసాత్మక సమరం సంగతి బాగా తెలుసుకుని, అందులో స్వయంగా పాల్గొని, తాను చేయగలిగిన దేశసేవ చేశాడు. + +వివిధ జెయిళ్ళలో నాకు గలిగిన అనుభవాలను తెలిపే ముందు ఈ ఉప్పు సత్యాగ్రహ సమరంలో చెన్నరాష్ట్రంలో జరిగిన సంఘటనలను గురించి టూకీగా చెప్పాలని ఉంది. + +గాంధీగారు ఉప్పు సత్యాగ్రహ సంరంభానికి ప్రాతిపదికగా సబర్మతీ ఆశ్రమంనుంచి దండీవరకూ కాలినడకని యాత్ర సాగించి, తన ఉద్యమానికి బలం చేకూర్చుకున్న పద్ధతిని ఈ రాష్ట్రంలో పలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0497.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0497.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..adba09acfa377524a3d60803848c093a8aca70cb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0497.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +జిల్లాలలోని నాయకులు అనుసరించారు. దక్షిణాన రాజగోపాలాచారిగారూ, ఉత్తరాన పశ్చిమగోదావరిజిల్లాలో దండు నారయణరాజూ, గోవిందరాజులు మొదలైనవారు గాంధీగారి మార్గాన్నే అవలంబించారు. + +ఆంధ్రదేశానికి సంబంధించినంతవరకూ, తూర్పు - పశ్చిమగోదావరిజిల్లాలలోనూ, కృష్ణా - గుంటూరు - నెల్లూరు జిల్లాలలోనూ, విశాఖ, గంజాం జిల్లాలలోనూ అక్కడి నాయకులు, గాంధీగారి మారాన్ని అనుసరిస్తూ, ఉప్పు సత్యాగ్రహాన్ని ఎంతో చాకచక్యంగా నడిపించి, ఆయాప్రాంతాలను చరిత్ర ప్రసిద్ధం చేశారు. కేవలం కాలినడకను వెళ్ళడమే కాదు; ఎన్నో క్యాంపులు నడపి, వాలంటీర్లను తయారు చేయడానికి స్థావరాలు ఏర్పరిచారు. + +గుంటూరు జిల్లాలో 'దేవరాంపాడు' గ్రామంలోనూ, విశాఖ జిల్లాలో వడలి గ్రామంలోనూ నడిపిన క్యాంపులను గురించి కాస్త వివరిస్తాను. దేవరాంపాడులో నాకున్న చిన్న బంగాళానీ, దానిని అంటిఉన్న పొలాన్నీ అక్కడి నాయకులు తీసుకుని, దానిని ఒక శాశ్వతమయిన శిబిరంగా మార్చి, అక్కడికి రెండుమైళ్ళ దూరంలో ఉన్న 'కనపర్తి' గ్రామంలో ఉన్న ఉప్పు కొఠార్లమీదికి దాడి ప్రారంభించారు. + +దేవరాంపాడు గ్రామ శిబిరాన్ని ఆధారం చేసుకుని, 'గంగాకలం' అన్న చిన్న నదిని దాటి (నది ఒడ్డునే ఆ శిబిరం ఉంది) వాలంటీర్లు రంగంలోకి దిగేవారు. ఇది చాలా అనువయిన స్థానంగా ఉండేది. నది సముద్రంలో కలిసే సంగమప్రాంతం అక్కడికి మైలులోపుగానే ఉంది. వాలంటీర్లకు ఆ నది దక్షిణపు గట్టున ఉండడానికి వీలుగా ఉండడాన్ని వారు ఒక బ్రహ్మాండమయిన పథకం వేసుకున్నారు. + +తరవాత కార్యరంగంలోకి దిగారు. జట్లు జట్లుగా ఉప్పుకొఠార్ల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0498.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0498.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7b8ec18a6dfb767aaa8be1fcdeabfe98fc3ad723 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0498.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మీదికి దాడివెళ్లే వాలంటీర్లను పోలీసువారు అరెస్టుజేసి తీసుకుపోతూ, ఆ నదిని దాటి శిబిరాన్ని ఆక్రమించుకుని వాలంటీర్లకు తావులేకుండా చేశారు. నది ఆవలిగట్టునుంచి వాలంటీర్లు ఆకొఠార్లమీదికి దండెత్తారు. అక్కడ సమీపంలో ఉన్న ఒక చిన్న గుడిసెను వారు శిబిరంగా మార్చుకున్నారు. పోలీసువారు తాము ఆక్రమించుకున్న శిబిరాన్ని వదలి, ఒక్క ఉదుటున ఈ వాలంటీర్ల నూతన శిబిరం మీదికి దండెత్తారు. ఈ అదునులో నదికి అవతలి గట్టునుంచి వచ్చే వాలంటీర్లు ఆ శిబిరాన్ని తిరిగి స్వాధీనం చేసుకున్నారు. + +ఆ ఉద్యమం అక్కడ జరుగుతూన్న రోజులలో అల్లా ఆ శిబిరం వాలంటీర్ల చేతులలోంచి పోలీసువారి చేతులలోకి, పోలీసువారి చేతులలోంచి కాంగ్రెసువారి చేతులలోకి చాలాసార్లే మారింది. నాయకులు ఆ జిల్లా ఇతర ప్రాంతాలలోని పనులకు ఆటంకం కాని రీతిని, ఈ క్యాంపుపైనే ఎక్కువ దృష్టి పెట్టి, అక్కడ జరుగుతూన్నా పోరుకి సలహాలూ, సహకారమూ అందించేవారు. + +సాధారణంగా ఇటువంటి వింత సంఘటనలు చూడడానికి జనం గుంపులు గుంపులుగా వస్తారుగదా! వారు చాలా శాంతియుతంగానూ, క్రమశిక్షణతోనూ మెలిగారు. ఆ ప్రాంతంలో నివసించే పల్లెవాళ్ళకి కూడా ఉప్పు సత్యాగ్రహం ఆవశ్యకత, ప్రభుత్వంవారు ఉప్పులాంటి అత్యవసర వస్తువులపై కూడా పన్ను విధించి, ఎల్లా బీదవారి పొట్టమీద దెబ్బ కొడుతున్నారో అర్థం అయింది. నిజానికి ప్రజలే గుంపులు గుంపులుగా ఉద్యమంలో చేరి, దానిని మంచి ధీమాతో నడిపించి జయం సాధించారు. + +కాకినాడ కాపురస్థురాలు కీ॥ శే॥ వేదాంతం కమలాదేవి, వందలూ వేలూ జనం గుంపులు గుంపులుగా తనవెంటరా, ఉద్యమాన్ని మాంచి పకడ్‌బంద్‌గా నడిపించింది. ఆమె చాలా దైర్యసాహసాలు గల ఇల్లాలు. ఆరుగురు బిడ్డల తల్లి. ఆమె ఆంధ్రదేశంలో పలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0501.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0501.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8da4de5cbf5d9c351d0f5f7f3682fa6ddd9ccd1c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0501.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కొత్తరకం కురుపులు, సెగ్గెడ్డలూ తలలోనే గాక, శరీరంమీద కూడా లేచాయి. వీటివల్ల కలిగిన బాధ మశూచికపు బాధతో సమానంగా ఉండేది. గడచిన 35 ఏళ్ళుగా నేను అనుసరిస్తూన్న తొట్టి స్నానపు వైద్యం ఈ కురుపులు తగ్గడానికి ఎంతయినా సహాయకారిగా ఉండేది కాని, ఉన్నది జెయిలు; దాని అధికారా - మిస్టర్ హో ( Mr. Howe) + +మిస్టర్ హో అక్కడ జెయిలు అధికారి. ఖైదీలను అమానుషంగా చూడడమూ, వారిని రకరకాల బాధలకు లోనుచేయడమూ ఆయనకు సరదా. ఖైదీ మామూలు ఖైదీయేనా, లేక 'ఎ', 'బి', 'సి' వర్గాలలో దేనికైనా చెందుతాడు అన్న ప్రశ్నలేకుండా, పాపం, ఆయన అందర్నీ ఒకేరకంగా, మామూలు దృష్టితోనే చూసి హింసించడంతో, ఉద్యోగం స్వీకరించిన మొదటి దినాలలోనే ఖ్యాతి గడించాడు. నా మామూలు అలవాటు ప్రకారం ఒంటిమీద ఏ విధమయిన ఆచ్ఛాదనా లేకుండా, హాయిగా కాళ్ళు జాపుకుని, ఇంటివద్ద పడుకునే రీతిగానే, ఆ అస్వస్థపు దినాలలో జెయిలులో పడుకుని ఉండేవాడిని. + +ఒక రోజున నేను అల్లా పడుకుని ఉండగా, ముందు హెచ్చరిక లేకుండా నా గదిలోకి వచ్చి నా మంచం పక్కన నిలబడి ఒకటి రెండు నిమిషాలపాటు నావైపు చూశాడు. ఆయన్నిచూసి జెయిలు సూపరెంటెండెంటుగా గ్రహించుకుని, వెంటనే లేచి, ఆయనకు లాంచన ప్రకారంగా చేయవలసిన సలామో, గుడ్‌మార్నింగ్ చెప్పడమో చెయ్యకపోవడాన్ని ఆయన శాంతిని గోల్పోయి, చాలా మెల్లిగా "నేను సూపరెంటెండెంట్ నన్న సంగతి తెలియదా? ఇక్కడ కొన్ని నిమిషాలుగా ఉన్నా మంచంమీద పడుకున్నవాడివి లేవనయినా లేవలే" దన్నాడాయన. నేను చిన్ననవ్వునవ్వి "జెయిలు సూపరెంటెండెంట్ అన్నవాడికి ఖైదీలపట్ల, అందులో రోగంతో తీసుకుంటూన్న ఖైదీలపట్ల, ఒక బాధ్యత ఉన్నది కదా? సూపరెంటెండెంట్ అయినా, రోగంతో తీసుకుంటూన్న ఒక ఖైదీ గదిలోకి, ఒంటిమీద సరిగా బట్టయినా లేని స్థితిలో ఆ రోగి ఉంటూన్న సమయంలో, హెచ్చరికయినా లేకుండా చొచ్చుకుని రావడం న్యాయం కా"దన్నాను. "ఖైదీగా సూపరెంటెండెంట్‌కు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0503.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0503.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..72134ebc24937e587425d1b74326ba464c24fbfb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0503.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +బాదేవారు. తప్పిదమన్నది ఉన్నా లేకపోయినా ఖైదీలను బాదడం అన్నది అక్కడి వార్డర్లకు అలవాటయిపోయింది. ఒకనాడు ఆ ఇనుప పెన్సింగ్‌కు సమీపంగా ఉన్న ఒక ఖైదీని తన తోలు బెల్టుతో అదేపనిగా ఒక వార్డరు బాదడం నా కంట బడింది. నేను అప్పుడు ఇతరులతో కలసి ఒక వరుసలో నిల్చుని ఉన్నాను. పాపం, ఆఖైదీ నోరుమూసుకుని ఆ దెబ్బలను సహిస్తున్నాడు. బాధతో ఏడుస్తున్నాడు. ఆ వార్డరు మాత్రం బాదడం మానలేదు. అట్టి పరిస్థితిలో నా మిత్రు డొకాయన గబగబా నా గదిలోకివచ్చి నన్ను పిల్చాడు. నేను బయటికి వచ్చి 'ఆపు' అని కేక వేసేసరికి, ఆ వార్డరు ఆ బెల్టు అక్కడ పారేసి పారిపోయాడు. ఈ విషయం కార్‌నిష్‌కు తెలుపబడింది. ఆయన వచ్చి నన్నూ, ఇతరులనూ అడిగి, జరిగిన సంగతి తెలుసుకుని తానే స్వయంగా ఆకేసు ఫయిసలు చేశాడు. + +ఆ తర్వాత మమ్మల్నందర్నీ 'క్వారెంటైన్‌' నుంచి లోపలికి, అసలు జెయిలులోకి మార్చారు. అంతకంతకు సత్యాగ్రహ ఖైదీలు ఎక్కువయిపోయారు. జెయిలు అదికారులకు వారిని అదుపులో పెట్టడం ఎల్లాగో అర్థంకాలేదు. అందులో 'సి' క్లాసు యువక ఖైదీలను అసలే హద్దులో పెట్టలేకపోయేవారు. వారికి స్నానానికి ఇతరత్రా ఏ ఏర్పాట్లు లేకపోవడాన్ని ఒక పెద్ద దిగుడు బావిలో స్నానం చెయ్యమని అనుమతి ఇచ్చారు. జెయిలు అధికారులకు వారిని సరిదిద్ది శాంతి నెలకొల్పడానికి సాధ్యంకాని పరిస్థితిలో మాలో ఎవరినయినా తీసుకుని వెళ్ళి, మా సహాయంతో, శాంతి, క్రమపద్ధతి నెలకొల్పుకునేవారు. పరిస్థితి వారి చెయ్యిదాటి నప్పుడల్లా వారు మా సహాయంతోనే ఆ యువక రాజకీయ ఖైదీలలో శాంతి నెలకొల్ప కలిగేవారు. + +మా 'ఎ' క్లాసు ఖైదీలను ఉంచిన గదులకు సరిగా వెనుక వరుసలో ఖైదీలందరికోసం ఏర్పాటయిన మామూలు వంటశాల ఉండేది. దానిలో వంట తెలిసిన ఖైదీలే వంటపనులు నిర్వహిస్తూ ఉండేవారు. అక్కడ తెల్లవారగట్ల 3 గంటలనుంచీ ఏవేవో పనులుంటూనే ఉండేవి. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0506.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0506.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6eb10d392048eaae685dd46faeb396c2c794ec2d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0506.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +రోజులలో అధికారంలో ఉన్న మహాశయుల పద్ధతులవి! అందులో కాంగ్రెసు నాయకుల కోర్కెల విషయంలో వారి వక్రబుద్దే బలిష్టమయ్యేది. కాంగ్రెసువారు ఇటువంటి కష్టాలన్నింటినీ భరించారు. + +తరవాత రాజ్యాంగయంత్రం వారి హస్తగతమై రెండున్నర సంవత్సరాలు వారి చేతులలోనే నిలిచింది. "కాంగ్రెసు గవర్నమెం"టనే శీర్షిక కింద, కాంగ్రెసు మంత్రులు రాజకీయ ఖైదీల విషయంలో ఎల్లా ప్రవర్తించారన్న విషయం వివరంగా చర్చిస్తాను. + +ఒక్క విషయం మాత్రం నిజం. రాజకీయ ఖైదీల అగచాట్ల విషయంలో కాంగ్రెసు మంత్రులు ఏవిధంగానూ కలుగజేసుకోలేదు. వారి బాధలు గుర్తించలేదు. ఒక్క మజ్జిగమాత్రం సప్లయి చెయ్యడానికి అనుమతి ఇచ్చారు. అంతే! + +కాంగ్రెసు గవర్నమెంట్‌లో మంత్రులుగా ఉన్న మహాశయులు ఇతర కాంగ్రెసు వారితో సహా తిరిగి 1941 లో జెయిళ్ళకు వెళ్ళారు. వారు తిరిగి జెయిళ్ళకు వెళ్ళినప్పుడు వారి స్థితి స్వయంకృతాపరాధంగానే తయారైంది. ఏదో సామెత చెప్పిన తరువాయిగా, నీరు చాలా ఉండే అనపకాయ బీరకాయలాంటి కూరలు నీళ్ళు పొయ్యనవసరం లేకుండానే వాటి రసంలోనే అవి ఉడికినట్లు, ఆంగ్లంలో 'Stew in their own juice' అని చెప్పబడే స్థితి వారికి సంప్రాప్తమైందన్నమాట! అత్తగారి స్థానంనుంచి కోడలు స్థానానికి దిగజారిపోయినట్లే గదా! ఆ కాంగ్రెసు మంత్రులే తిరిగి జెయిళ్ళకు వెళ్ళినప్పుడు వారికి అనుభవమైంది. మంత్రులుగా తాము రాజకీయ ఖైదీలకు తమ హృదయాలలో ఏవిధమయిన స్థానమూ ఇవ్వకపోవడం బాగా తెలిసివచ్చింది. ఈ పరిస్థితులను గురించి ముందు ముందు వివరిస్తాను. + +తిరుచ్చీ జెయిలులో రాజకీయ ఖైదీలను గురించి కొన్ని మాసాలుగా ఆందోళన జరుగుతూన్న కారణంగా, మమ్మల్ని వెల్లూరు జెయిలుకు మార్చారు. వెల్లూరులో మాకు మంచి ఆహారం లభిస్తుందనీ, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0507.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0507.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..11c1f74e88cc22b17743ffaf8117d778b9ca23a1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0507.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మమ్మల్ని ఎక్కువ ఇదిగా చూస్తారనీ భావించాం. అనేక విషయాలలో వెల్లూరు జెయిలు బాగానే ఉందిగాని, నీటి ఎద్దడి విషయంలో తిరుచిరాపల్లి జెయిలుకు ఏమీ తీసిపోదు. 'ఎ', 'బి' తరగతి ఖైదీలకు విడిగా ఒక కాంపౌండ్‌లో ఉన్న ఒక హాలు ప్రత్యేకించబడింది. మేజర్ ఖాన్ అప్పు డక్కడ సూపరెంటెండెంటుగా ఉండేవాడు. రూల్స్‌కు భిన్నంగాని పరిస్థితు లన్నింటిలోనూ ఆయన సత్యాగ్రహ ఖైదీల గోడు వినేవాడు. + +మాకు నిర్దేశించబడిన బ్లాకులలో నీటికొరత బాగా ఏర్పడింది. అప్పటికి నాకు తొట్టి స్నానానికి వీలుగా ఒక తొట్టి యివ్వబడింది. కాని స్నానాలగది ఆవరణలో నీటి సప్లయికి ఏర్పాటు లేదు. అది మా కందరికీ కలిపి ఇవ్వబడిన బ్లాక్. సాధారణంగా, 'ఎ' క్లాసు ఖైదీలు మా జెయిలుకు ఎక్కువగా తరలించబడిన పరిస్థితులలో, కాంపౌండ్ వెలుపల ఉన్న చిన్న చిన్న 'ఔట్ హౌస్‌' లో వారికి జాగా చూపించేవారు. ఆ బహిర్గృహాలలో మలయాళ దేశీయులూ, నా మిత్రులూ అయిన కీ॥ శే॥ రామున్నీ మేనోన్ (ఆయన మంత్రిగా కూడా కొంతకాలం వ్యవహరించాడు), కె. మాధవ మేనోన్, ఆర్. రాఘవ మేనోన్ ప్రముఖు లుండేవారు. + +పైల్ పద్దతన్నది 'జెయిల్ రూల్స్‌'లో అనాదినుంచీ ఉన్న ఆచారమే. ఆ పద్ధతి సాధారణ ఖైదీలకోసం పుట్టింది. జెయిలు పరిపాలనా విధానంలో "రాజకీయ ఖైదీలకు" అంటూ ప్రత్యేకించబడిన నిబంధనావళులు ఏవీ లేవు. ఆ దురదృష్ట దినాలలో, లోకమాన్య బాలగంగాధర తిలక్, లాలా లజపతిరాయ్ వంటి మహానీయులను అరెస్టుజేసి శిక్షించడం జరిగినా, వారిని ఇతరులతో కలవకుండా ప్రత్యేకించి వేరువేరు జాగాలలో ఉంచేవారు. + +ఈ సహకార నిరాకరణ ఉద్యమం అంటూ ఆరంభం అయ్యాక జీవితాన్నే దేశసేవ కర్పించిన నూతన వర్గపు రాజకీయ ఖైదీలు ఆవిర్భవించారు. అటువంటి రాజకీయ ఖైదీలు 1921 నుంచీ జెయిళ్లలో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0508.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0508.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3d21d12975a102bee93b516c87905070bd9ba3ad --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0508.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +నిండిపోతూన్న సందర్భాన్ని పురస్కరించుకుని, జెయిలు నిబంధనావళిలో అటువంటి రాజకీయ ఖైదీల ఆహారమూ, ఖైదీలుగా ధరించవలసిన ఉడుపుల తీరూ, పైల్ పద్ధతీ మొదలైన ఎన్నో విషయాలలో జెయిలు నిబంధనలు న్యాయంగా మార్చవలసి ఉన్నాయి. కాని ఆ రోజులలో అధికారంలో ఉన్న పెద్దల కెవ్వరికీ, రాజకీయ ఖైదీల విషయంలో కొన్ని మార్పులు చేయడం న్యాయమన్న ఆలోచన తట్టలేదు. అందువల్ల వారికీ, ఇతర ఖైదీలకు ఏ విధమయిన భేదాలూ చూపబడలేదు. + +ఇప్పటికీ చాలా జెయిళ్ళలో ఈ పైల్ పద్ధతి అమల్లోనే ఉంది. తిరుచిరాపల్లిలోనూ, మదరాసు పెనిటెంషరీలోనూ జరిగిన పద్ధతిగానే వెల్లూరు జెయిలులోకూడా ఆ పైల్ పద్ధతి అమలు పరచబడింది. మేమంతా ఒక వరసలో నిలవక తప్పేదికాదు. ఈ రకమయిన 'తలవంపు పద్ధతి' మాకు ఎంతో చికాకుగా ఉండేది. కాని సత్యాగ్రహుల మవడం వల్ల సరిపెట్టుకోక తప్పేదికాదు. మేము ఈ విషయంలో సూపరెంటెండెంట్‌గారితో మాట్లాడాము. ఆయన ఆ పద్ధతి అమలు పరచకపోతే వారి పీకలమీదికి వస్తుందని సమాధాన మిచ్చాడు. + +అసలు ఈ ఫైల్ పద్ధతి ప్రకారం వారానికి ఒకటి రెండుసార్లు ఖైదీలందరూ ఒక వరసలో నిలబడాలి. అట్లా నిలబడిఉన్న ఖైదీల నందరినీ జెయిలరూ, సూపరెంటెండెంటూ సరిగా ఉన్నారో లేదో చెక్ చేసుకోవాలి. ఖైదీలందరూ నిటారుగా నిలబడి, వారివారి బరువును చూపించే, తూకపు ఛార్టులను సరిగా పట్టుకుని నిలబడాలి. అధికార్లకు, ఎవరయినా బరువు తగ్గిందీ లేందీ, ఆ పద్ధతివల్ల వెంటనే గ్రాహ్యం అవ్వాలన్నమాట. అటువంటి సమయంలో ఏమయినా చెప్పుకోవడానికి ఖైదీలకు సావకాశం ఉండేది. ఈ పద్ధతి రాజకీయ ఖైదీలకు వర్తించరాదని వాదించే వారిలో నేను ఒకణ్ణి. + +'సి' క్లాసు వారితోసహా మా సంఖ్య పెరిగినకొద్దీ, మాకు కొన్ని కొన్ని సదుపాయాలు కలుగజేశారు. కొంత కాలంపాటు మాలో 'ఎ' \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0509.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0509.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eca9906ac6811ac2c72b09f1c473641e07db6320 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0509.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +క్లాసు ఖైదీల ఉపయోగానికి మాత్రమే ఒక 'ఔట్‌హౌస్‌' ఇచ్చేవారు. తరవాత అందరి ఉపయోగంకోసం ప్రత్యేకంగా వంటశాల ఏర్పడింది. ఏవో నిర్ణీత దినాలలో నిర్ణయించబడిన కాలంలో 'బి' క్లాసు వారికి మాత్రం మమ్మల్ని కలుసుకుని కాలక్షేపం చెయ్యడానికి అవకాశం కల్పించబడింది. ఇతర సమయాలలో ఆ కాంపౌండ్ ద్వారాలు బంధించబడి ఉండేవి. వారికి తోచినప్పుడల్లా వీలునుబట్టి 'బి' క్లాసువారు గోడలుదాటి, కాలక్షేపానికి గాను మా 'ఎ' క్లాసు ఆవరణలోకి వచ్చేవారు. + +తన అధీనంలో అప్పగించబడిన రాజకీయ ఖైదీల విషయంలో మేజర్ ఖాన్ చాల చాకచక్యంగా వ్యవహరించేవాడు. ఒకటి రెండుసార్లు మా 'ఎ' క్లాసు ఖైదీలు ప్రక్కనున్న ఆడవాళ్ళ జెయిలుకు వెళ్ళి పరిస్థితులు గమనించగల అవకాశం కలిగించాడు. తమని ప్రత్యేకించి ఎక్కడో ఎవరిముఖాలూ చూడడానికి వీలులేకుండా బంధించారన్న బాధలేకుండా వారికి జీవితం గడచిపోయేది. ఎన్ని చేసినా ఒక్కొక్కప్పుడు యువక ఖైదీలతో ఏదో భేటీ వచ్చేది. అలాంటి పరిస్థితులను మేజర్ ఖాన్ మా సహాయంతో ఎదుర్కొనేవాడు. + +అప్పట్లో నాతోపాటు వెల్లూరు జెయిలులో దేశోద్ధారక కాశీనాధుని నాగేశ్వరరావు పంతులుగారు, బులుసు సాంబమూర్తి (మదరాసు శాసన సభ మాజీ స్పీకరు), విశ్వనాథదాసు (ఒరిస్సా రాష్ట్రానికి కొంతకాలం ముఖ్యమంత్రి), డా॥ భోగరాజు పట్టాభి సీతారామయ్య (దర్మిలా నాగపూరులో గవర్నరుగా కూడా ఉండేవారు. కాంగ్రెసు చరిత్ర వ్రాశారు), చక్రవర్తుల రాజగోపాలాచారిగారు (కొంతకాలం మదరాసు రాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి) ఎస్. సత్యమూర్తి, అయ్యదేవర కాళేశ్వరరావు మొదలైన వా రుండేవారు. ఎండకాలంలో ఆ ఆవరణ లోపలే ఆరు బయట పడుకోవడానికి మాకు అవకాశం కలుగ జేయబడింది. ఆరోగ్య విషయకంగా ఈ సహాయం మా కెంతగానో సహాయపడింది. + +ఈ ఆరు బయట పడక అమరడంతో నేను తలపెట్టిన రెండు పుస్తకాలూ వ్రాయడానికి నాకు అవకాశం లభించింది. అందులో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0510.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0510.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4690cb35fd982a4a61fe7aad4f7b45248ad0f85f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0510.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మొదటిది "ప్రపంచ ఆర్థిక విధానము" (Monetary system of the world), రెండవది "భారతీయ ఆర్థిక విధానము" (Indian Monetary system). ఈ పుస్తకాలు రెండూ ఆంగ్లంలో వ్రాయకలిగాను. + +కేంద్ర శాసన సభలో సభ్యునిగా ఉంటూ ఉండిన ఆ మూడు సంవత్సరాలలో, నాకు అభిమాన విషయమైన ఈ ఆర్థిక విధానాన్ని గురించి ప్రత్యేక శ్రద్ధతో గమనిస్తూ, ఆ విషయమైన ప్రసక్తి వచ్చినప్పుడల్లా వాదోపవాదాలలో పాల్గొంటూ ఉండేవాణ్ణి. అ కారణంగానే రిజర్వు బ్యాంక్ బిల్లూ, మారకపురేటు ప్రసక్తి వచ్చినప్పుడు క్షుణ్ణంగా ఆ విషయంలో వాదించగలిగాను. అదృష్టవశాత్తూ జెయిలులో ఉండగా ప్రపంచ ఆర్థిక విధానానికి తగిలిన దెబ్బను గురించీ, ప్రపంచ ఆర్హిక విధానాలూ - అవి భారత ఆర్థిక విధానంపై తెచ్చిన ఒత్తిడిని గురించీ క్షుణ్ణంగా చదవడానికి అవకాశం చిక్కడాన్ని, "భారత ఆర్థిక విధనమూ," "ప్రాపంచిక ఆర్థిక విధానమూ" అన్న మకుటాలతో ఆ రెండు పుస్తకాలూ వ్రాయాలని బుద్ధి పుట్టింది. + +అప్పట్లో ప్రపంచ ఆర్థిక విధానానికి తగిలిన దెబ్బ, లోగడ ఎప్పుడూ తగలనంత గట్టిగా తగలడాన్ని, ఆ విషయాన్ని గురించి శ్రద్ధగానూ, పరిశీలనగానూ, క్షుణ్ణంగానూ చదివి సంగతి సందర్భాలు సరిగా గ్రహించగలిగాను. ఆ తెల్లజాతులవారు ప్రపంచంలోని అన్ని ప్రాంతాల వారితోనూ వర్తక వ్యాపారాది సంబంధాలు కలిగిఉండడాన్ని ఆయా దేశాలలో ఉండే మార్కులో, షిల్లింగులో, డాలర్లో, రూబిల్సో, రూపాయలో - అవి యేవయినా, వాటిమధ్య మారకపు విధానమూ, తద్వారా అనేక నిత్య అవసర వస్తువుల ధరలూ అన్నీ ఆ తెల్లజాతులవారు తమ చేతులలో పెట్టుకున్నారు. నిజానికి ఏదేశపు ఆర్థిక విధానమైనా ఆ రెండింటి మీదే కదా ఆధారపడి ఉండేది? + +ఈ సందిగ్ధ పరిస్థితులలో ఆంగ్లేయులు 7 షి. అమ్మవలసి ఉండగా, జర్మనీ దేశపు 'మార్కు' 200 పాయింట్లు పెరగడాన్ని జర్మనీవారు తమ స్టేట్ బ్యాంక్‌ని మూసి వేయవలసి వచ్చింది. వారి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0511.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0511.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ba8a2c8141bdd7dff3a467445ac692ae85bfd34c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0511.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +దేశంలో వారి స్టేట్ బ్యాంక్ బ్రాంచీలు సుమారుగా దేశం అన్ని ప్రాంతాలలోనూ కలిపి 1700 ఉండేవి. అవన్నీ మూత పడినట్టే గదా! అంటే గవర్నమెంటు దివాలా తీసిందన్నమాట! అందువల్ల వారు తమ బ్యాంకులముందు బ్యాంకులో డబ్బు దాచుకున్న వారికిగాని, తమతో వ్యాపార సంబంధాలున్న వారికిగాని డబ్బు వాపసు ఇవ్వబడదు అని వ్రాసిన ప్రకటన కాగితాలు అతికించ వలసివచ్చింది. + +ఇటువంటి పరిస్థితులెల్లా ఉత్పన్నం అవుతాయో గ్రహించ గలగడాన్ని, ఆ ఆర్థిక విధానాలను గురించి క్షుణ్ణంగా చదవాలనీ, వాటిని గురించి జెయిలులో ఉన్న ఆ రోజులలో వ్రాయాలనీ బుద్ధి పుట్టింది. ఆ ప్రకారంగా, అటు కేంద్ర శాసన సభలోనూ, ఇటు జెయిలులోనూ గ్రహించిన విజ్ఞానంతో ఆర్థిక విధానాదులను క్షుణ్ణంగా చర్చించి ఆ పుస్తకాలు వ్రాయగలిగాను. + +ఆ పుస్తకాలను చదివిన మన నాయకులకూ, ప్రజానీకానికీ కూడా అనువైన సందర్భాలలో ప్రత్యక్ష చర్యలకు పూనుకున్నట్లయితే పూర్ణ స్వాతంత్ర్య సముపార్జన సులభ సాధ్యమ వుతుందన్న విషయం కరతలామలకం అవుతుంది. ఏ యే సందర్భాలలో ఆ ఆర్థిక విధానాలు ఎల్లాంటి దారులు తీస్తాయో, ఆ యా సమయాలలో ఎక్కడ నొక్కితే అవి చక్కపడతాయో వివరించడాన్ని, సందర్భ శుద్ధిగా సాగించే సత్యాగ్రహాలూ, సహకార నిరాకరణాలూ, శాసన ధిక్కారాలూ ఉపయోగపడే తీరులన్నీ మన నాయకులు గ్రహించడానికి ఆ పుస్తకాలు బాగా ఉపయోగ పడతాయి. + +గాంధీగారు చెయ్యమన్నప్పుడల్లా సత్యాగ్రహం చేసి జెయిళ్ళు నింపడం కంటె, కీలెరిగి వాత పెట్టడం మంచిది కాదా? నా పుస్తకంలో పశ్చిమ జాతులవారు ప్రాపంచిక ఆర్థిక విధానాన్ని ఎల్లా పెంపొందించారు, వారు ఏ ప్రకారంగా అమెరికా యునైటెడ్ స్టేట్స్ వారితో కలిసి ఆ ఆర్థిక విధానాన్ని ఎల్లా ఎల్లా రూపొందించ పూనుకున్నారు అన్న విషయాలను గురించి పూర్తిగా చర్చించడానికి సావకాశం లేక పోయినా, నా పుస్తకం చదివిన ఒక్కొక్కరికీ ఆంగ్లేయులు ఏ యే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0515.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0515.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..21af34a37b4bfd3c5b85b2e0dd4b2c24a1cbba79 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0515.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చాలా దూరంగా ఉన్న వేరే జాగాలో ఉండేవారు. పరిస్థితి విషమించిన కారణంగా, సూపరింటెండెంట్ నన్ను కలుగజేసుకోమని కోరాడు. అతి కష్టంమీద పరిస్థితిని చక్కబరచగలిగాను. కాని, దానికి కొంత కాలం పట్టింది. + +కొంతమంది ఖైదీల నడత జెయిలు అధికారులకు చికాకుగా ఉండేది. ఆ పరిస్థితి ఆరంభ దినాలలో మాకు తెలియదు. ఒక రోజు రాత్రి లాకప్పయ్యాక, సూపరింటెండెంట్ వెళ్ళిపోయాక, క్రింది తరగతి ఉద్యోగస్తులకు, తలుపులు తెరచి, అనుమానితులపై లాఠీఛార్జి చెయ్యాలని బుద్ధి పుట్టింది. మాకు ఏడ్పులూ, పెడబొబ్బలూ వినబడుతూన్నా, మమ్మల్ని లాకప్పులో ఉంచిన కారణంగా, తెల్లవారిందాకా అసలు ఏం జరిగిందో మాకు తెలియ రాలేదు. సూపరింటెండెంట్ తనకు ఏమీ తెలియదనీ, లాఠీఛార్జి విషయంలో తాను ఎట్టి ఉత్తరువూ ఇవ్వలేదనీ అన్నాడు. పరిస్థితి విషమించి ఉంటే, తన తరవాత ఒక్క జెయిలరుకు మాత్రమే లాఠీఛార్జీ జరిపించగల అధికారం ఉందన్నాడు. + +అప్పట్లో మలబారు జిల్లాకు ఇ. సి. ఉడ్స్ జిల్లా కలెక్టరు. ఆయన జెయిలును పరిశీలిస్తూ నా గదిలోకి వచ్చాడు. నా గదిలో ఒకదాని నిండా పుస్తకాలూ, తెల్ల కాగితాలూ, వ్రాత సామగ్రీ ఉన్నాయి. ఆ గదిలో నేను వ్రాసుకుంటూ కూర్చొని ఉన్నాను. నా గదిలోకి వచ్చి, ఆ పుస్తకా లన్నీ ఏమిటని అడిగాడు. వాటిని ఉపయోగించుకోడానికి ఎవరు అనుమతి ఇచ్చారని అడిగాడు. ఆయనకు ఒక ఖైదీ బండెడు పుస్తకాలు ముందువేసుకుని వ్రాసుకుంటూ కూర్చోవడ మన్నది కిట్టలేదు. "నీవు యే విషయంమీద వ్రాస్తున్నా"వని నన్ను అడిగాడు. నేను ప్రపంచ ఆర్థికవిధానాన్ని గురించి, బర్మా, సిలోన్‌లాంటి దేశాలలో నా పర్యటన అనుభవాలూ వ్రాస్తున్నా నన్నాను. ఆయన చికాకు చెందాడు కాని, ఎవరితో మాట్లాడుతున్నాడో గ్రహించుకొని తశ్శాంతి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0516.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0516.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..08ae43f54aa77c560caa6ffb4cfec93006ac6fef --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0516.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పొందాడు. నవ్వుముఖంలో, తాను గంజాం జిల్లాలో ఉంటూండగా నేను ఆయన ఎదుట ఒక కేసులో హాజరయిన ఉదంతాన్ని గురించి చెప్పాడు. అయన చెప్పిందాకా నాకా ఉదంతం గుర్తుకు రాలేదు. తరవాత జెయిలు అధికారులను ఎందువల్ల నాకు అటువంటి సదుపాయల కలుగ జేశారని అడిగాడు. నేను ప్రభుత్వం వారి అనుమతిని సంపాదించానని సూపరింటెండెంట్ చెప్పాడు. నేను కాంగ్రెసు పరిపాలనా దినాలలో రెవిన్యూ మంత్రిగా ఉంటూన్న కాలంలో ఆ ఉడ్స్‌దొర నా చేతికింద ఒక జిల్లా కలెక్టరుగా పనిచేశాడు. ఆయన విషయంలో ఒక విచిత్రమయిన సంఘటన జరిగింది. అది చాలా ముచ్చటయిన కధ. దానిని 'కాంగ్రెసు పరిపాలన' అన్న శీర్షికలో పొందుపరుస్తాను. + +కాంగ్రెసు వారు నడిపిన ఉప్పు సత్యాగ్రహ సమరం పూర్తి విజయాన్ని సాధించిన కారణంగా, ఆంగ్లేయులకూ మనకూ మధ్య రాజీ షరతులు ప్రతిపాదించబడుతున్నాయనీ, రాజీ కుదరవచ్చుననీ పత్రికా ముఖంగా తెలియరావడంతోనే, సత్యాగ్రహ ఖైదీల కందరికీ నూతనోత్సాహం బయల్దేరింది. తాము ఎప్పట్లో బయటపడగలమా అన్న ఆతురతా బయల్దేరింది. వారిలో చాలామందికి బ్రిటిష్‌వారి తత్వం తెలియదు. నాయకులకు కూడా ఏవేవో తీరని కోర్కెలు ఉత్పన్నమయినాయి. కాంగ్రెస్ వాలంటీర్లూ, వర్కర్లూ మొదలైన చిన్న పెద్ద లందరూ, నాయకులను నిశ్చింతగానూ, గ్రుడ్డిగానూ అనుకరిస్తూన్నారన్న విషయం మాత్రం అందరూ ఎరిగి ఉన్నదే. + +నేను కాంగ్రెసు 'కాబినెట్‌'లో ఉన్నది స్వల్పకాలమే అయినా, అ 1921 - 22 మధ్య దినాలలో ఉండిన ఆ కాబినెట్ వారి 'లోగుట్లు' నాకు బాగా అర్థమయ్యాయి. దర్మిలా నేను రాజీనామా ఇచ్చిన తరవాత \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0517.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0517.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1f610cb10073ece20bde63bfaf329593c6062930 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0517.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కాంగ్రెసులో ఉన్న ఇతర సభ్యులకు వలెనే, నాకూ ఆ కాంగ్రెసు కాబినెట్ వారి లోట్లన్నీ తెలియరాలేదు. ఆచార ప్రకారం కార్యనిర్వాహక వర్గంలో ఒక ఆంధ్రు డుండడం మామూలు. ఆలాంటి సభ్యులలో మొట్టమొదటివాడు దేశభక్త కొండ వెంకటప్పయ్య పంతులుగారు. దర్మిలా నేనూ, నా తరవాత బులుసు సాంబమూర్తిగారూ ఆంధ్ర సభ్యులంగా ఉండేవారము. సాంబమూర్తిగారి తరవాత డా॥ భోగరాజు పట్టాభి సీతారామయ్యగారు ఆ స్థానాన్ని ఆక్రమించారు. అంతేగాని, మాలో ఎవ్వరికి స్థిరమయిన శాశ్వత సభ్యత్వం లేదు. ఈ సభ్యులు, అధ్యక్షునితోపాటు సాధారణంగా ఏటేటా మారేవారు. + +కన్ననూరు జెయిలులో ఉన్న మేమంతా కాంగ్రెస్సుకూ, ప్రభుత్వానికీ మధ్య కుదరబోయే రాజీని గురించి కలలుగంటూ, ఆ రాజీ ఎప్పుడు, ఎంత త్వరగా కుదురుతుందా అని ఆశగా ఎదురు చూసే వారం. మాలో కార్యనిర్వాహక సభ్యు లెవ్వరూ లేని కారణాన్ని, మాలో ఎవరూ ముందుగా విడుదల కావడానికిగాని, అట్టివారి ద్వారా వారికొచ్చే ప్రత్యేక వార్తలద్వారా నిజా నిజాలు గ్రహించడానికిగాని అవకాశం ఎంతమాత్రమూ లేకుండా పోయింది. + +రాజీ ప్రతిపాదనలు జరుగుతాయి, జరుగుతున్నాయి అన్న పుకార్లు 1930 ప్రారంభ దినాలలోనే ఆరంభమయ్యాయి. జయకర్ గారూ, సర్ తేజ్‌బహదూర్ సప్రూ ప్రభుత్వంవారి సూచనలు ఏమీ లేకుండా, తమంతట తాముగానే ఏదో రాజీ కుదిరితే బాగుండును అనుకుని ప్రయత్నించడానికి బయల్దేరితే, వారివలన ఏదో జరిగిపోతుందని తలచడం అవివేకమే గదా! కాని, పాపం, ఆశపడిన యువక బృందం నోరు తెరుచుకుని కూర్చుంది. పేపర్లలో మాత్రం ఈ మధ్యవర్తులు, ప్రభుత్వంవారి అనుమతితో గాంధీగారినీ, మోతీలాల్, జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ లను జెయిళ్ళలో కలుసుకుంటారని వార్తలు పడ్డాయి. కాని వీరు అలా చేయడానికి ప్రభుత్వం అనుమతి ఇచ్చినట్లుగాని, రాజీ ప్రతిపాదనలు చేసినట్లుగాని ఎక్కడా కనబడలేదు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0518.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0518.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e5d8331c2465ae55bcc4502e28c1ec828870b7e3 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0518.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఇల్లా ఏదో పుకారుగా ఒక వార్త పేపర్లో వచ్చేసరికి, ఆ వార్త అధికార పూర్వక వార్తగానే నమ్మి, ఊహాగానాలు చేశాం. ఆ రాజీ విషయాలన్నీ ముందు ముందు వ్రాస్తాను. ఏ ప్రకారంగా నాయకులను తప్పుదారి త్రొక్కించారో, ఏ కారణంగా ఆ రాజీ ప్రయత్నాలు విఫలం అయ్యాయో, సప్రూ - జయకరుగార్లూ, కాంగ్రెసు నాయకులు కూడా ఏ విధంగా పప్పులో కాలేశారో అన్నీ వివరిస్తాను. ఈ లోపల కన్ననూరు జెయిలులో ఉన్న మేము రాజీ ప్రతిపాదనలు జరుగుతున్నాయి, రాజీ కూడా కనుచూపుమేర దూరంలోకి వచ్చింది అని అనుకుంటూ, ఆ జూలై - ఆగస్టు మాసాలు ఉత్సాహంగా గడిపాం. + +ఆ నాటి పరిస్థితి అత్యంత ఆశాజనకంగా ఉండడానికి కారణం, తండ్రీ కొడుకులయిన ఆ నెహ్రూ ద్వయమూ, డా॥ సయ్యద్ మహమ్మదూ, కార్యనిర్వాహక సభ్యులు ఒకరిద్దరూ, ఉత్తర ప్రదేశంలో ఉన్న నైనిటాల్ జెయిలునుంచి గాంధీగారిని కలుసుకోడానికిగాను ఎరవాడా జెయిలుకు తీసుకురాబడ్డారన్న వార్త. ఇదంతా ఒకపక్కనుంచే వస్తూన్న సమాచారం అని మాకు తెలియదు. కాంగ్రెసు నాయకుల నోటంట వారి కోర్కెలు రాబట్టాలని చేసిన తంత్రమేమో గాని, వారందరూ కలిసికట్టుగా ఆలోచించిన మీదట, ఒకే అభిప్రాయానికి రావడానికి వారికి ఏ విధమయిన సావకాశమూ కల్పించబడలేదు. కాని వారి వారి అభిప్రాయాలు యిలా యిలా ఉన్నాయనిమాత్రం వైస్రాయిగారికి వార్తలు చేరేశారు. + +అంతవరకూ వైస్రాయ్‌గారు బెల్లంకొట్టిన రాయిలా, శబ్దరహితంగా, ఉలుకూ పలుకూ లేకుండా కూర్చున్నాడు. అంతేకాదు, తాను ఏవయినా సూచనలు చేసి ఉంటే, వాటిని వెనక్కు లాక్కుని కాంగ్రెస్ వారిని చికాకులపాలు చెయ్యడానికి సిద్దం అవడానికి కావలసిన పన్నుగడలూ, సన్నాహాలూ చేస్తూ వచ్చాడు. నిజానిజాలు తెలుసుకుని, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0519.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0519.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..60937b3f18dee853e8efe93a07b9d4e9ea410f07 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0519.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అవసరమయిన సలహాలు, సూచనలూ ఇవ్వడానికి మా కెవ్వరికీ ఖైదు కారణంగా హక్కు లేకుండా పోయింది. అందువల్ల సాధారణకాంగ్రెస్ సభ్యునిగా గాని, అఖిల భారత కాంగ్రెస్ కమిటీ మెంబరుగా గాని నేనేమీ సలహా ఇవ్వగల స్థితిలో లేను. + +ముందుగా ఏ లీడర్నీ వదలని కారణంగా రాజీ జరగడానికి ఎల్లా సాధ్యం అవుతుందనే అనుమానం నన్ను పీడిస్తూనే ఉంది. కాని చాలామంది యువకులూ, కొంతమంది పెద్దలూ కూడా అన్యధా తలచి, నేను అనుమానం సూచిస్తూంటే నామీద విరుచుకు పడేవారు. అల్లా ఆ జూలై - ఆగస్టు మాసాలు రెండూ ఆశాపూరితంగానే వెళ్ళిపోయాయి. అనుకోని విధంగా, ఎంతో ముందుగా ఈ యుద్ధ కాండంతా ఎంతో విజయవంతంగా ముగుస్తోందని మా వాళ్ళంతా కేరింతలు కొడుతూ చాలా ఉల్లాసంగా తయారయ్యారు. వార్తాపత్రికలలోని గడబిడ తప్ప, మధ్యవర్తి ప్రయత్నాలను గురించీ, జెయిళ్ళల్లో ఉన్న నాయకులు ఖైదీలుగానే ఉంటూ ఉన్నా వారిలో వారు కలుసుకుని సంప్రతించుకోవడానికి అవకాశాలు కలుగజేయబడ్డాయని కానీ, స్పష్టంగానూ, సవ్యంగాను, ఆ జూలై - ఆగస్టు మాసాలలో గాని, దర్మిలాగాని ఎలాంటి సమాచారమూ, సరిగా గ్రాహ్యం అయ్యేరీతిని, ఏ మూలనుంచీ అందలేదు. రాజీ ప్రయత్నాలు విఫలం అన్న వార్తయినా ఎక్కడా పొక్కలేదు. + +గవర్నమెంటువారు రాజీ ప్రయత్నాలు విఫలమయ్యాయని చెప్పకపోవడానికి అనేక కారణా లున్నాయి. మీరు కలుగజేసుకుని రాజీ ప్రయత్నాలు జరపడంగాని, ఫలాని విధంగా ఫలానా ఫలానా సూచనలు గాంధీగారితోనో, నెహ్రూ ద్వయంతోనో చేయవల సిందనిగాని ప్రభుత్వంవారు ఎప్పుడూ ఏ మధ్యవర్తికీ సూచించి ఉండలేదు. ప్రభుత్వం వారికి సంబంధించి నంతవరకూ అసలు ప్రతిపాదనలూ జరగలేదు, ప్రయత్నాలు విఫలమూ కాలేదు. అందువల్ల ఎలాంటి ప్రకటనా చేయవలసిన బాధ్యతా ప్రభుత్వం వారిమీద లేదు. భారతదేశమందలి కాంగ్రెసు నాయకులూ, దేశం అన్నిమూలలా ఉన్న జెయిళ్ళలో మ్రగ్గు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0520.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0520.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..286ea2b2a1af6fa13dc16d931c03ecbe4c289f21 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0520.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +తూన్న కాంగ్రెస్ ఖైదీలూ, ప్రజానీకమూ పేపరు వార్తలు చూసి, వాటిని నమ్మి ఎల్లా తెలివి తక్కువగా ప్రవర్తించారో గ్రహించిన వైస్రాయి మాత్రం జరిగిన సంఘటనల కన్నింటికీ తనలో తాను కులుకుతూ ఆనందించి ఉండి ఉండచచ్చును. + +జూలై - ఆగస్టు మాసాల దర్మిలా ఎలాంటి సమాచారమూ అందని కారణంగా ఏ విధమయిన తాజావార్తలూ ప్రకటించడానికి పత్రికలవారికి అవకాశమే చిక్కలేదు. మేమంతా గాంధీగారికీ, వైస్రాయిగారికీ మధ్యను నడస్తూన్న సుదీర్ఘ చర్చల కారణంగా రాజీ కుదరడం ఆలస్యం అయిఉండవచ్చునని భావించాం. అందువల్ల చర్చలలో పాల్గొన్న ఆ ఇరువురు ముగ్గురు నాయకులకూ తప్ప తదితరుల కెవ్వరికీ ఏ విధమయిన వార్తలూ అందక పోవడాన్ని, కాస్త ఆలస్యం అయినా ప్రతిపాదనలు మాత్రం ఫలవంతంగానే ముగుస్తాయి అనే ఆశతోనే ఉన్నాం. అదృష్టవశాత్తూ, ఆ ప్రయత్నాలు ఏనాడో విఫలమయ్యాయన్న ముక్క వినబడలేదు. విఫల మయాయన్న వార్త విని ఉంటే ఎంతో నిరుత్సాహ పడిపోయి, ఎలాంటి అలజడులు రేకెత్తించే వారిమో! "As dead as Queen Anne" అన్న ఈ ఆంగ్ల జాతీయం ఈ ప్రతిపాదనలకు బాగా వర్తిస్తుంది. + +1930 జూలైలో ఆరంభం అయిన రాజీ ప్రతిపాదనలు విజయవంతంగా జరిగాయని నమ్మడం నిజంగా చాలా దు:ఖకరమైన విషయం. నిజానికి, నాయకులను సెక్రటరీ ఆఫ్ స్టేట్ ఇచ్చిన ఒక ఆర్డరు ప్రకారంగా విడుదల చేయడమన్నది మొదటి రౌండ్ టేబిల్ కాన్పరెన్స్ అయిన తరవాత జరిగింది. కాంగ్రెసు తరపున తమ ప్రతిపాదనలు చెయ్యడానికి నాయకులను, వారిలో - వారు సంప్రతించుకోడానికి వీలుగా, విడుదల చెయ్యడమే సవ్యమయిన మార్గం. జూలై - ఆగస్టుమాసాలలో రాజకీయ ఖైదీలు పడిన ఆశ క్రమేపీ వృద్ధయి, పరిష్కారం ఆలస్యం అయ్యే సరికి నిరాశ మరీ ఎక్కువయి పోయింది. ఆ ప్రకారంగా ఆనాడు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0524.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0524.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..810025955b63d476618b3acb14d0e0fa1265e750 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0524.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +రూపొందిస్తూ త్వరలోనే ప్రకటన చేస్తామనీ చెప్పిన కారణంగా, వారికి కృతజ్ఞతలు తెలుపుడు చేయాలనీ, డొమినియన్ స్టేటస్ రూపొందించే లోపల, కాంగ్రెస్ - లీగ్ పథకం భారతదేశానికి స్వయంపరిపాలన కలుగజేస్తామన్న ఈ శుభ సమయంలో వెంటనే అమలు పరచాలనీ కోరారు. ఇంతా జరిగాక, తీరా మాంటేగ్ వచ్చి స్వయంగా సంగతి సందర్భాలు విచారిస్తున్న సమయంలో, డా॥ అనిబిసెంట్ దేశం కోరుతూన్న కోర్కెలను వివరిస్తూ, సర్ శంకరన్ నాయరు అభిప్రాయమే తన అభిప్రాయం అంది. + +సర్ శంకరన్ నాయర్ కాలానుగుణంగా నడవగల మనిషి కాడన్న విషయం లోక విదితమే. ఆయన 1897 లో కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుడు. ఆ తరవాత మైలాపూరు మిత్రులతో కలిసి ఉద్యోగాది హోదాల మీదికి దృష్టి మళ్ళించుకున్నాడు. అక్కడ ఆ మైలాపూరు యోధులు ఈయన్ని దిగద్రొక్కి పైకి వెళ్ళిపోయారు. 1907 లో ఆయన మదరాసు హైకోర్టులో ప్రభుత్వ న్యాయవాది గానూ, పబ్లిక్ ప్రాసిక్యూటరుగానూ ఉండేవాడు. నాతోబాటు ఆయన లండన్ నగరంలోని గ్రేస్ ఇన్ (Gray's Inn) ద్వారా బారిష్టరు పరీక్షకు హాజరయ్యాడన్న సంగతి ఇదివరలోనే చెప్పి ఉన్నాను. ఆయన 1917 - 18 లో గాని జడ్జీ కాలేదు. + +ఆయన స్వాభావికంగా మితవాది. 1918 లో కాంగ్రెసును బలపరచడానికి సర్ శంకరన్ నాయర్‌కి ఏయే కారణాలున్నయో మనకు తెలియదుగాని, డా॥ అనిబిసెంట్ మాత్రం శంకరన్ నాయర్‌ని గురించి మాంటేగ్‌తో చెప్పడమూ, ఆ శంకరన్ నాయర్ అభిప్రాయమే తన అభిప్రాయమని సూచించడమూ మాత్రం క్షమార్హం కాదు. + +ఆ ముక్కలలో కాంగ్రెస్ అధ్యక్షురాలిగా ఆమె తన వాంఛితార్థమూ, కాంగ్రెస్ తీర్మాన రూపకంగా కోరిన కోరికా, మాంటేగ్‌తో నొక్కి వక్కాణించి ఉండవలసింది. అంతేకాదు, కీ. శే. ఎస్. శ్రీనివాసయ్యంగారు మాంటేగ్‌తో చెప్పిన విషయాలు మనం గ్రహించాలి. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0525.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0525.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7629f41e1ed807e81217b78dcf396678e6e71d49 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0525.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ఆయన ధర్మమా అని, మాంటేగ్ తనతో శ్రీనివాసయ్యంగారు చెప్పిన విషయాలన్నీ తు. చ. తప్పకుండా, తన డైరీలో వ్రాసుకున్నాడు. + +మాంటేగ్ కథనం ప్రకారం శ్రీనివాసయ్యంగారు భారత దేశంలో ఏ ఒక్కరూ కూడా కాంగ్రెస్ - లీగ్ పథకం పట్ల సుముఖంగా లేరనీ, అందువల్ల ఆయన దానిని మన్నించవలసిన అవసరం ఉండదనీ, ఆశాజనకంగా ఏదో అనుగ్రహిస్తాం అని అంటే, చిత్తం అలాగే తమ దయ అని ప్రజలంటారనీ నమ్మబలికినట్లు తెలియవస్తోంది. అప్పట్లో శ్రీనివాసయ్యంగారు చెన్నరాష్ట్రానికి అడ్వకేట్ జనరల్. + +ఇటువంటి పరిస్థితులలో, కాంగ్రెసు 'డిమాండ్‌'ను కాదని, ఏదో ద్వంద్వప్రభుత్వ పద్ధతిని ఆ మాంటేగ్ - ఛెల్మ్స్‌ఫర్డ్‌గారలు దేనినో ఇస్తామని ఊరుకున్నారు. మాంటేగ్ రాకముందు, ఆయన చాలా సరళ హృదయంతోనూ, సదభిప్రాయంతోనూ వస్తున్నాడనే అందరూ భావించారు. ఆయన వచ్చినప్పుడు దేశీయులు గట్టిగా తమ అభిప్రాయాన్ని నొక్కి వక్కాణించ గలిగిఉంటే 'ప్రొవిన్షియల్ ఆటోనమీ' లాంటి దేదయినా భారతీయుల కివ్వడానికి ఆయన ఆయత్తపడేవాడు. + +డా॥ అనిబిచెంట్ 1917 కు పూర్వం భారతదేశానికి ఎంతో సేవ చేసి, భారతదేశానికి 'హోం రూల్‌' ఇవ్వాలి, ఇచ్చి తీరాలి అని స్వాతంత్ర్య సమరం సందర్భంగా జెయిలుకు కూడా వెళ్ళిన ఇల్లాలు. పైగా మాంటేగ్ వచ్చేముందు, కాంగ్రెస్ అధ్యక్షురాలిగా, భారతదేశానికి స్వపరిపాలనావకాశం కలుగజేసితీరాలని గట్టిగా చెప్పింది. కొద్ది నెలలో ఆమె తత్వం పిరాయింపవడమేగాక, తన అభిప్రాయమూ, సర్ శంకరన్ నాయర్ అభిప్రాయమూ ఒకటేనని చెప్పడాన్ని, అనుకోకుండా, పప్పులో కాలేసింది. + +శ్రీనివాసయ్యంగారు అడ్వకేట్ జనరల్‌గా ప్రజాహృదయాన్ని గుర్తెరిగినవాడే. తనకు తానే మాంటేగ్‌ను కలిసి మాటాడగోరి, తన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0527.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0527.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..18f5b8f56eaacb91a44211e418cb4112578190dd --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0527.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +దించబడింది. మహాత్మా గాంధీగారికిని, మోతీలాల్ నెహ్రూగారికిని ఈ తీర్మానం పట్ల ఎలాంటి అభిలాషా లేదు. 1885 నాటి ప్రథమ కాంగ్రెస్ లగాయతు బెంగాల్, కాంగ్రెసుపట్ల ఆదరాభిమానాలతోనే ఉంటూ వచ్చింది. కాని దర్మిలా తిరుగుబాటుదారీ విధానాలకు ఆలవాలం అయింది. చాలాకాలం ఆ తిరుగుబాటుదారీ విధానం బెంగాల్‌లో నాటుకు పోయింది. బెంగాల్ యువకులు ఎందరో అహింసా పద్ధతిని దేశాన్ని సేవించగోరి ఎన్నో సాహసకార్యాలుచేసి మృతజీవులయ్యారు. గాంధీగారి అహింసాత్మక విధానం క్రమేపీ బెంగాల్ యువకుల మనోతత్వాలమీద పనిచేసి, 1923 నాటికి వారిని శాంతపరచి, మితవాదులనుగా తయారుచేసింది. అటువంటి పరిస్థితులలో, 1928 లో కాంగ్రెస్ తిరిగీ కలకత్తాకు ఆహ్వానించ బడింది. నాటి కాంగ్రెస్‌కు అధ్యక్షునిగా ఎవరిని నిర్ణయించాలి అన్న ఆలోచనలో బెంగాల్ వారిదృష్టి మోతీలాల్ నెహ్రూ మీద పడింది. నిజానికి ఆయనే తన కుమారునిచే ప్రతిపాదించ బడిన స్వాతంత్ర్య తీర్మానాన్ని తిరగతోడగలడని వారు భావించారు. ఈ కథ అంతా లోగడ మనవిచేసే ఉన్నాను. + +1918 లో డా॥ అనిబిసెంట్‌లా, కలకత్తాలో పండిత మోతీలాల్ నెహ్రూ తన అధ్యక్ష ఉపన్యాసం లోనే స్వాతంత్ర్య తీర్మానాన్ని వెనుకకు నెట్టి అఖిల పక్ష సమావేశం అంగీకరించిన పథకాన్ని ముందుకు పెట్టి, కాంగ్రెస్ దానినే ఆమోదించవలసిందని సూచించాడు. కాంగ్రెసు ఆశయం మాత్రం పూర్తి స్వాతంత్ర్యమే అంటూ కూడా, బ్రిటిష్ వారు, ఈ దేశ పరిస్థితులను బాగా గమనించి, ఏమిచ్చినా సంతోషమే అన్నాడు. + +గాంధీగారు చూపించిన మార్గాన్ని అనుసరించి సైమన్ కమిషన్ బహిష్కరణ విషయంలో అంతటి మహోన్నత శిఖరాన్ని అధిష్టించిన కాంగ్రెసువారే, ఆంగ్లేయుల వద్దనుంచి తమ వాంఛితార్ధమైన స్వేచ్చా స్వాతంత్ర్యాలను పిండాలని తలుస్తూనే, దేశం తరపున, దేశీయుల తరపున స్వాతంత్ర్యమే తమ ఆదర్శం అని చెపుతూనే, ఏక్ దమ్ దిగజారిపోయి, సైమన్ కమిషన్ వారినుంచి, అధమం పరిపూర్ణమైన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0529.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0529.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c9e35d3b68e74168eca569c4f1d521e8b57b488d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0529.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఉండేది. మేము ఆమెతో కలిసి 'హోం రూలు' సంరంభంలో పనిచేసిన సందర్భాన్ని పురస్కరించుకుని, ఉపన్యాసాల ద్వారానూ, వార్తా పత్రికల ద్వారానూ ఎంతగా ప్రయత్నించి తంటాలుపడ్డా, ఆమెను మాంటేగ్ ముందర దిగజారి పోతూన్న పరిస్థితినుంచి ఆనాడు తప్పించలేకపోయాం. ఆమె మొదటిసారిగా మాంటేగ్‌ను దర్శించి నప్పుడు, ఆయన నిశ్చల, నిర్మల, శాంతియుత వాతావరణంలో తన విచారణ జరపగల అవకాశం కలుగజేయమని కోరిన కోర్కెను మన్నించిన కారణంగానే, ఆమె అంత హఠాత్తుగా దిగజారిపోయిందని మాలో కొందరికి అనుమానం కలిగింది. + +1930 నాటి రాజీ ప్రయత్నాలు మహాత్మాగాంధీతో సహా అన్నివర్గాల కాంగ్రెసు నాయకులూ జెయిళ్లల్లో ఉన్న సమయంలో ఆరంభించబడ్డాయి. ఆ ఉద్యమ సమయంలో చాలాకాలం మోతీలాల్‌ నెహ్రూగారు బయటే ఉన్నారు. ఆ నాడు ఆ రాజీప్రతిపాదనలు సర్ తేజ్ బహదూర్ సప్రూ, జయకర్‌గార్ల నాయకత్వాన నడిచాయి. ఆనాటి ఉద్యమం మాంచి రసకందాయ పట్టుగానే నడిచింది. బ్రిటిష్ రాజకీయ వేత్తలూ, ప్రభుత్వం వారూ కూడా ఆ పరిస్థితిని ఎదుర్కోవడం అంత సులభం కాదని మెల్లి మెల్లిగా గ్రహిస్తున్నారు. + +ఆంగ్లరాజకీయవేత్తలు సందర్భానుసారంగా మార్గావ్వేషణచేసి జాగ్రత్తపడగల నేర్పరులు. వారు భారత నాయకుల మనోభావాలు గత 20 సంవత్సరాలుగా పూర్తిగా శోధించి గ్రహించి ఉన్నారు. ఈ సారి భారతీయుల దృష్టి ప్రక్కత్రోవల పట్టించాలనే కోరికతో, రౌండ్‌టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్ అనే నూతన పంధాను చేబట్టారు. + +మొదటి రౌండ్‌టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్ 1930 నవంబరులో జరుగవలసి ఉంది. ఆ కాన్ఫరెన్స్ జరిగేలోపల సప్రూ - జయకర్ గార్లు ఎల్లాగయినా గాంధీగారినీ, నెహ్రూ ద్వయాన్నీ ప్రభుత్వం వారి అనుమతితో కలుసుకుని సంప్రతించాలని ప్రయత్నించారు కాన్ఫరెన్స్‌కి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0531.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0531.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e79ae788c6833aa01eea32a4e6b6ed43cb1fee8b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0531.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నున్న రౌండ్‌టేబిల్ సమావేశంలో కాంగ్రెసువారు కలిసివస్తే మంచిది అంటూ కాంగ్రెసు వారికి కొన్ని సూచనలు ఇచ్చాడు. మోతీలాల్‌నెహ్రూగారి అభిప్రాయాలు స్లోకోంబ్‌కి అందచేస్తూ, సప్రూ - జయకర్లు మధ్యవర్తిత్వం వహించడానికి పూనుకున్నారు. స్లోకోంబ్‌ యందు కలిగిన విశ్వాసం వల్లనో, లేక స్లోకోంబ్ ఆంగ్లేయుడయిన కారణంగా - తమ వాంఛలను సరిగా నివేదించ గలడనో, మోతీలాల్‌గారు తాను తన దేశానికి బ్రిటిష్ వారి వద్దనుంచి వాంఛించే దేమిటో ఆ విలేఖరి కెరుక పరచాడు + +"కాంగ్రెసువారు రౌండుటేబిల్ కాన్ఫరెన్స్‌లో పాల్గొనడానికి ముందు, భారతదేశానికి డొమినియన్ స్టేటస్ ఇవ్వడం ఖాయమని ఆంగ్లేయులు రహస్యంగా వాగ్దానం యివ్వాలి. ఈ వాగ్దానానికీ, రౌండ్ టేబిల కాన్ఫరెన్స్‌వారి సలహాలకీ, పార్లమెంట్‌వారు చేయదలచు కున్నదానికీ లంకె ఉండరాదు. కాంగ్రెసు వారికి బ్రిటిష్‌వారూ, వైస్రాయిగారూ రహస్యంగా ఇచ్చిన ఈ వాగ్దానం, కాన్ఫరెన్స్‌వారూ పార్లమెంట్ వారూ ఏవయినా ప్రత్యామ్నాయ సూచనలు చేస్తే, వారు చేసిన ఆ చిట్ట చివరి సూచనలకు లోబడే తాము ఇచ్చిన వాగ్దానాన్ని చెల్లించుకోవచ్చు"నని మోతీలాల్‌గారు స్లోకోంబ్‌కి తెలియజేశారు. మోతీలాల్ గారి సూచనలను గాంధీగారి ఎదుటా, ఇంకా కొందరి నాయకుల ఎదుటా ఉంచడానికి సప్రూ - జయకరుగారలు వైస్తాయ్‌గారి అనుమతి కోరారు. భారత ప్రభుత్వంవారు ఆనందంగా అనుమతిని ప్రసాదించారు. యెరవాడ జెయిలులో ఉన్న గాంధీగారిని చూడడానికి సప్రూ - జయకర్ గారలు వెళ్ళారు. + +ఎట్టి పరిస్థితిలోనయినా, ఏ విషయం మీదయినా, ఇంకొకరి ప్రోత్సాహం, పోద్బలం లేనంతవరకూ గాంధీగారికి ఎప్పుడూ నిశ్చిత అభిప్రాయా లుంటాయి. పూర్తిగా బాధ్యతాయుత ప్రభుత్వం భారత దేశానికి ఇస్తామని బ్రిటిష్ గవర్నమెంట్‌వారి తరపున భారతప్రభుత్వం వారు హామీ ఇవ్వాలనీ, ఈ హామీని రౌండు టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్‌వా రంగీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0532.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0532.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..94f1fdaf95112a9d37c4b0ca18808d9b5066b528 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0532.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +కరించి తీరాలనీ, రక్షణల విషయంలో తీసుకోతగ్గ మార్గాలను వారే నిర్ణయించవచ్చుననీ గాంధీగారు సూచించారు. సరిఅయిన రాజ్యాంగ విధానం రూపొందించి తీరాలనీ చెప్పారు. కాగా, ఈ మధ్య కాలంలో కల్లు దుకాణాల దగ్గర, విదేశీ బట్టల దుకాణాల దగ్గరా పికెటింగ్ కొనసాగించే హక్కు కాంగ్రెసువారికి ఉండా లన్నారు. + +ఇద్దరు మధ్యవర్తులు గాంధీగారి సూచనలనుకూడా గ్రహించినవారై, నాయకుల అభిప్రాయాలనూ పరిశీలన చేయవలసి ఉంటుందంటూ, వాటిని వైస్రాయ్‌గారి ముందు ఉంచారు. ప్రభుత్వంవారి మనస్సులో ఏముందో ముందుగా గ్రహించకుండానే రాయబారాలకి ఆ ఇరువురూ పూనుకోవడం శుద్ధ తప్పు. అంతేకాదు - మోతీలాల్‌నెహ్రూ గారిని అరెస్టు చేసేముందు, ఆయన స్లోకోంబ్‌కు తెలియజేసిన అభిప్రాయాలను నిర్భంధంలో ఉన్న గాంధీగారి అభిప్రాయాలతో గుదిగుచ్చడం ఇంకొక తప్పు. + +మున్ముందుగా అప్పటి కప్పుడు భారతదేశానికి పూర్తి బాధ్యతాయుత ప్రభుత్వాన్ని ఇస్తామని వాగ్దత్తం చేసితీరాలని గాంధీజీ తన అభిప్రయాన్ని స్పష్టంగానూ, స్ఫుటంగానూ చేప్పేశాడు. పైగా ఆ వాగ్దత్తం రౌండ్ టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్‌వారి ఎదుట బహిరంగ పరచాలనీ, అధమం పార్లమెంటు వారి ఎదుటనయినా దాని ప్రసక్తి ఎత్తాలనీ ఆయన సూచించాడు. వారు చేసే ప్రత్నామ్నాయ సూచనలకు అది కొంత వరకూ అనుగుణంగా ఉండవచ్చునని అన్నా డాయన. + +కాని పూర్తి బాధ్యతాయుత ప్రభుత్వాన్ని భారతదేశానికి ఇవ్వడానికి ఒప్పుకున్నా డనుకున్న ఆ వైస్రాయ్‌గారు, అప్పుడే తన పుట్టె మునిగినటు అడుగులు వెనక్కి వెయ్యడం ఆరంభించాడు. అల్లా వెనకడుగు వేస్తూనే నాయకులను సందర్శించడానికి సప్రూ - జయకర్ల గారికి అనుమతి ప్రసాదించాడు. వైస్రాయ్ వెనకడుగు వేయడానికి కారణం మోతీలాల్ నెహ్రూగారు. ఆయన అరెస్టుకు పూర్వం, స్లోకోంబ్‌ను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0533.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0533.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..111f910a7603fcfcaea2dd821f1437c9f464bba9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0533.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +నమ్మి తన హృదయంలో ఉన్న ఏ భావాలనయితే ఆయన ఎదుట పెట్టాడో, అవన్నీ అప్పుడే స్లోకోంబ్ వైస్రాయ్‌గారికి అందజేయడమే. + +ఎప్పుడయితే మోతీలాల్‌నెహ్రూ సంపూర్ణ బాధ్యతాయుత ప్రభుత్వం ఇచ్చే విషయమై రహస్యపుటొప్పందానికి దిగజారిపోయాడో, పైగా రౌండ్‌టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్‌వారి ప్రత్యామ్నాయ సూచనలకు ఆ ఒప్పందం లోబడవచ్చునని అంగీకరించాడో, ఆ తక్షణం వైస్రాయ్‌ గారు తాను ఏ విధమయిన రహస్యపు టొప్పందాలకూ అంగీకరించ కూడదనే నిశ్చయానికి వచ్చేశాడు. + +న్యాయంగా, స్లోకోంబ్ ద్వారా నెహ్రూగారి సూచనలను గ్రహించిన తక్షణం, సప్రూ - జయకర్ గార్లకు గాంధీగారిని కలుసుకోవడానికి అనుమతి నిరాకరించి ఉండవలసింది. దానికి బదులుగా, దెబ్బతో బాధపడేవాడి నెత్తిన మొట్టికాయ కూడా మొట్టినట్లుగా, తాను కాంగ్రెసువారి కోరిక ప్రకారం, ఏవో కొన్ని సంస్కరణలను మాత్రమే సూచించ గలననీ, వాటిని పట్టుకునే ప్రజలు వారి వ్యవహారాలను వారు చక్కదిద్దు కోవాలని చెప్పేశాడు. మధ్యవర్తులుగా వ్యవహరిస్తామని బయల్దేరిన పెద్దలు తప్పుటడుగు వేస్తే ఇంతకంటె అధికంగా ఏం జరుగుతుంది? + +గాంధీగారు, తాను ఖైదీగా ఉంటూ తన తరపునా, దేశం తరపునా ఏ విధమయిన సూచనలనూ చెయ్యజాలనని అనడం న్యాయంగానూ, ధర్మంగానూ ఉంది. ఈ రూలు ఎల్లప్పుడూ, అందరికీ, అన్ని దేశాలవారికీ వర్తిస్తుంది. అంత తీవ్రంగా జవాబు ఇస్తూ గాంధీగారు, మళ్ళీ ఇవి నా స్వంత అభిప్రాయాలంటూ కొన్ని సూచనలు చెయ్యకుండా ఉండి ఉంటే బాగుండేది. స్వంత అభిప్రాయాలంటూ గాంధిగారు కొన్ని సూచనలు చేసిన కారణంగానే, నెహ్రూద్వయం వారితో ఏకీభవించ జాలమని అనడంలో దోషం ఏమీ లేదు. + +ఎంతో ఘనంగా అహింసాత్మకంగా పోరాటాన్ని సాగించిన అనంతరం, ఒక దేశ స్వాతంత్ర్య విషయమైన ప్రస్తావనలో, తమ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0534.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0534.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b88b01b3197fabc19c12c5ae01bed0d576e0feca --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0534.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +తమ స్వంత అభిప్రాయాలను బహిరంగ పరచడం ఎప్పుడూ న్యాయం కాదు. దేశం తరపున తాము తమ నిశ్చితాభిప్రాయాలు తెలియ చెయ్యవలసి ఉన్నందున తమకు మున్ముందుగా స్వాతంత్ర్యం లభింప జేయవలసిన బాధ్యత ప్రభుత్వం మీద ఉన్నదన్న విషయం మన నాయకులు స్పష్టంచేసి ఉండవలసింది. + +కాని ఆచార విరుద్దంగా, 1930 ఆగస్టు 15 వ తేదీని మహాత్మాగాంధీ జెయిలునుంచే ఒక స్టేట్‌మెంట్ చేశారు. తానున్నూ, తన మిత్రులున్నూ, సప్రూ - జయకర్లు నడపిన రాజీ ప్రయత్నాలకు కృతజ్ఞులమనీ, ప్రభుత్వంవారు శాంతి నెలకొల్పే సదుద్దేశంతో కాంగ్రెసు వారితో సంప్రతించ తలచి ఉంటే. జెయిళ్ళలో ఉన్న ఆ నాయకులతో నిరాక్షేపణీయంగా సంప్రతింపులు జరపవచ్చుననీ ఆ స్టేట్‌మెంట్‌లో ఉంది. రాజీ ప్రతిపాదనల విషయంలో వైస్రాయ్‌గారి అనుమతికూడా ఉండి ఉంటే, గాంధీగారు అటువంటి స్టేట్ మెంట్ ఇవ్వవలసిన అవసరం ఉండేదికాదు. + +మధ్యవర్తులు రెండు నెలలపాటు పడిన తంటాలుకు ప్రతిఫలంగా జెయిళ్ళలో ఉన్న నాయకుల వద్దనుంచి ఇటువంటి స్టేట్ మెంట్ తీసుకు రాగలగడం వారి ప్రతిభే యేమో! గాంధీగా రిచ్చిన ఈ స్టేట్ మెంట్‌తో వైస్రాయ్‌గారి బుర్ర తిరిగిపోయిందనీ, తాను ఏవిధమయిన రాజీ ప్రతిపాదనలూ చెయ్యకుండా నిమ్మకు నీరెత్తినట్లు చల్లగా ఊరుకుంటానేమో అనుకునే గాంధీగారు ఈ స్టేట్ మెంట్ ఇచ్చి ఉంటాడని వైస్రాయ్ తలచి ఉండాలనీ, ఈ పరిస్థితికి గాంధీగారి స్టేట్ మెంట్ కారణ భూతమయిందనీ, నైనిటాల్ జెయిలునుంచి ఆ నెహ్రూగారు ఎరవాడ జెయిల్లో ఉన్న గాంధీగారికి తెలియజేశారు. + +ఆగస్టు 31 వ తేదీని మధ్యవర్తిత్వ ప్రయత్నమనే ఆ తతంగమంతా నిష్పలం అయినట్లు తేలిపోయింది. స్వరాజ్య సాధనకై చరిత్రాత్మకంగా సాగించిన బ్రహ్మాండమయిన అహింసాత్మక సమరంతో ప్రపంచ దృష్టినే ఆకట్టుకోగలిగిన కాంగ్రెసువారు, అనుకోని విధంగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0535.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0535.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a864af60b99c82a7be30d9eaa6b2d5a363a7d3aa --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0535.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మళ్ళీ దిగజారిపోయారు. ఎన్ని వేలమంది జెయిళ్ళకు వెడితేనేం, పోరాటం ఎంత ముమ్మరంగా సాగిపోతేనేం - తుదకు మిగిలినదంతా దిగజారుడే. ఈ పరిస్థితికి కారణం ఆ 1917 - 18 నాటి అనిబిసెంటమ్మ విధానమే తిరిగీ ఈ 1930 లో కూడా, బ్రహ్మాండమయిన యుద్ధం మధ్య ఉండీకూడా, అవలంబించడమే. + +ఎంతగా తమ్ముతాము బయటపెట్టుకున్నా తమ్ముతాము సంబాళించుకోగల నేర్పరితనం కాంగ్రెసువారిలో ఉండబట్టే, ఆ 1930 ఆఖరునాటికి తిరిగీ ఈ కయ్యం ముమ్మరం అవడమూ, దాన్తో 1931 మొదటి రోజులలోనే బ్రిటిష్‌వారు కాంగ్రెసు కార్యనిర్వాహక సభ్యులుగా పనిచేసిన ఆ పాత వారినీ, కొత్త వారినీకూడా వదలి పెట్టడానికి నిశ్చయించు కోవడమూ, అప్పుడే వారికి వైస్రాయ్ గారితో నిర్మల వాతావరణంలో తర్జన భర్జనలు చేయడానికి సదవకాశం ఉంటుందని గ్రహించగలగడమూ జరిగింది. + +అసలు న్యాయానికి ఇదే సవ్యమయిన మార్గ మవడాన్ని 1930 జూలై - ఆగస్టులలోనే ఇలాంటి విడుదల ప్రయత్నాలు జరిగి ఉండ వలసినది. ఈ ప్రకారం నాయకులు విడుదల అయిన వెంటనే, గాంధీగారూ ఇర్విన్ కలిసి సక్రమంగా సంప్రతించడానికి సావకాశం కలగడమూ, సంప్రతింపులు సఫలమై, సంతకాల దాకా రావడమూ, దానిని గాంధీ - ఇర్విన్ ఒడంబడికగా రూపొందించగలగడమూ జరిగింది. ద్వంద్వ నాయకత్వమూ, వారిలో వారికి కలిగిన అభిప్రాయా భేధాలూ, కాంగ్రెసు వారి కోరికలు 1917 - 18, 1928 - 29, 1930 లలో విఫలం అవడానికి కారణా లయ్యాయి. + +ఈ గాంధీ ఇర్విన్ సంప్రతింపులు సఫలం అవడానికి కూడా కారణాలు గాంధీగారు వెనుకటి అపజయ కారణాలను గ్రహించ గలగడం, తానే యావత్తు భారత దేశానికి కాంగ్రెసు తరపున ఏకైక నాయకునిగా, నిలిచి, సంప్రతింపుల విషయంలోనూ, సవరణలూ, దిద్దు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0536.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0536.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cdc371fb9db7d944607950934e08d356ca4532fc --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0536.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +బాట్ల విషయంలోను పైవారి ప్రమేయం లవవేశమూ లేకుండా చూసుకుని, మాంచి రసకందాయ పట్టుతో నిగ్రహించుకు రాగలగడం. ఈ కారణాలవల్ల అపజయం అన్నది దరికి రాకుండా పోయింది. + +1932లో నన్నూ, నాతోడి వర్కర్లనూ నిర్భధించడానికి కారణంగా, మేము పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమం సాగింపబోతున్నామని చెప్పబడింది. నిజానికి అలాంటి ప్రయత్నం ఏదీ మేము చేయదలచి ఉండలేదు. అయినా రెండవ రౌండ్ టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్ నుంచి తిరిగి వచ్చి గాంధీగారు భారతదేశంలో అడుగు పెట్టేనాటికి అన్ని రాష్ట్రాలలోని అగ్రనాయకులనూ నిర్భంధించి తీరాలనే ప్రభుత్వపుటెత్తే రకరకాల కారణాలను సృష్టించి, దేశవ్యాప్తంగా అగ్రనాయకు లన్నవారి కందరినీ అరెస్టుచేసి, కటకటాలు వెనక్కి పంపించింది. + +అప్పట్లో లండన్‌లోని పత్రికలలోనూ, భారత దేశమందలి ముఖ్య పత్రికలలోనూ కొన్ని వార్తలు పడ్డాయి. రౌండ్‌టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్‌లో సర్ శామ్యూల్ హోర్ (Sir Samuel Hoare) ప్రతిపాదనలను గాంధీగారు అంగీకరించని కారణంగా, ఆయన్ని అవమాన పరచడమూ, చిన్న బుచ్చడమూ సాగించిన పెద్దలు 'వెళ్ళవయ్యా వెళ్ళు, ఎల్లా వచ్చావో అల్లాగే వెళ్ళు, ఆ వెళ్ళడం వెళ్ళడం తిన్నగా జెయిలుకేలే" అని భయపెట్టినట్లు తెలియవచ్చింది. + +దర్మిలా, ఆయనతోపాటే అన్ని రాష్ట్రాలలోని ముఖ్య నాయకులనూ కూడా అరెస్టు చెయ్యమని వచ్చిన హుకుంతోనే పైవిధంగా సృష్టించబడిన రకరకాల కారణాలతో, వారిని నిర్భంధించి జెయిళ్ళలో పెట్టారు. బ్రిటిష్ తీరాన్ని వదిలేముందు గాంధీగారిని హెచ్చరించీ, చిన్నబుచ్చీ, అవమానపరచీ పలికిన పలుకుల ఫలితంగానే గాంధీగారు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0538.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0538.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e61ff8a49196ee7c06c7c818a9035743b2a3840f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0538.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +తోనే వారెంట్ పుట్టిందని తలుస్తాను. నేను పట్నంలో ఉండగా నన్ను పట్టుకుంటే అనుకోని అలజడులు కలగవచ్చుననీ, అందులో మేము ప్రభుత్వ విరోధ చర్యలు ఏమీ నడవని సందర్భంలో అరెస్టు జరిగితే అలజడులూ, గడబిడలూ అదికమవుతాయనీ, ఏదో ఒక అబద్దపు ఛార్జీతో ఏ జిల్లాలోనయినా అరెస్టు చేస్తే కొంత గందరగోళం తగ్గుతుందనీ ప్రభుత్వంవారు తలచారు. + +మర్నాటి ఉదయం నన్ను మేజస్ట్రేటుగారి ఎదుట హాజరుపెట్టేవరకూ, నా అరెస్టు కారణం తెలియదు. నా కేసు విచారణ జరగడానికి సాక్షులు కూడా హాజరులాగే ఉన్నారు. ఏలూరు నేషనల్ స్కూలు ఎదుట నేను నా కారులోనే నుంచుని ఒక బహిరంగ సభలో ఉపన్య సించానని ఆ సాక్ష్యంవల్ల నాకు తెలియ వచ్చింది. బహిరంగ సభ జరిగింది అన్నది దబ్బర. దానికి జనం హాజరయ్యా రన్నది అబద్ధం. సభ జరుగుతుందని ప్రకటన అయినా జరిగి ఉండలేదు. నేను కారులో బెజవాడ వెడుతూ అక్కడ ఆగిన సందర్భాన్ని పురస్కరించు కుని ఒక కథ అల్లారు. + +నా కాలాన్నీ, కోర్టువారి కాలాన్ని వృథాపరచడం ఇష్టంలేక నేను ఏ విధమయిన క్రాసు పరీక్ష చెయ్యదలచుకోలేదు. నా తరపున డిఫెన్స్ సాక్ష్యాన్ని పెట్టి కేసు సాగించడమూ అనవసరం అనిపించింది. వారికి తోచిన రాజకీయ కారణాలతో నన్ను అరెస్టుజేసి జెయిలుకు పంపించాలని వారికి బుద్ధి పుట్టింది. "ప్రభుత్వంవారు కోరినప్పుడల్లా జెయిళ్ళకు వెళ్ళడానికి మేము సర్వదా సిద్ధంగానే ఉంటున్నాము గదా! అలాంటప్పుడు ఈ తప్పుడు కేసు మాత్రం ఎందుకు?" అని మాత్రం కోర్టులో అంటూ, "ఎందుకింకా ఆలస్యం? మీరు తలచినంత కాలం త్వరగా శిక్ష విధించండి" అన్నాను. ఆయన నాకు ఎనిమిది మాసాలు విధించాడు. + +లండన్‌లో రౌండ్ టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్ విఫలం అవడంతోనే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0539.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0539.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f908a7344f21524e188bb3e1c6b737b7f637fa7d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0539.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +జవహర్‌లాల్ నెహ్రూగారినీ, ఇతర ముఖ్య నాయకులనూ, గాంధీగారి అరెస్టుతో పాటే, ఏవేవో కారణాలు చెప్పి, అరెస్టుచేసి జెయిళ్ళకు పంపించారు. + +భారత రాజ్యాంగ కార్యదర్శి (సెక్రటరీ ఆఫ్ స్టేట్), బ్రిటిష్ ప్రభుత్వంవారూ నిన్న మొన్ననే గాంధీ ఇర్విన్ ప్యాక్ట్ ధర్మమా అని ఒక మంట చల్లారిందనీ, అల్లా చల్లారిన మంట ధర్మమా అనే గాంధీగారిని దేశానికి ఏకైక నాయకుడుగా రౌండ్ టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్‌కు పంపగలిగాం అని గ్రహించగలిగిన కారణంగానే, మళ్ళీ ఇంతట్లోనే ఇంకో పెద్ద మంట అంటుకుని, అది గబగబా అన్ని ప్రాంతాలకూ ప్రాకుతుందేమో అన్న భీతివల్ల పుట్టిన దడతో ఒకేసారిగా అన్ని ప్రాంతాలలోని అగ్రనాయకుల్ని ఏదో ఒక సాకుతో గబగబా అరెస్టుచేసేసి నిర్బంధంలోకి తీసుకుని, కటకటాల వెనక్కి పంపించి హాయిగా ఊపిరి పీల్చుకున్నారు. + +ఒక మహోన్నతమయిన అహింసాత్మక సమరం గాంధీ - ఇర్విన్ ఒప్పందం ధర్మమా అని ఆగిన సంగతి గ్రహించిన ఆంగ్లేయులు భారతదేశంపట్ల ప్రవర్తించిన తీరు ఇది! లార్డ్ ఇర్విన్ బ్రిటిష్ వారి ప్రతినిధిగానూ, గాంధీగారు భారతదేశపు ఏకైక నాయకుడుగానూ ఆ ఒప్పందంపై సంతకాలు చేసినా, బ్రిటిష్ కాబినెట్‌వారికిగాని, సెక్రటరీ ఆఫ్ స్టేట్‌కిగాని ఆ సంధి షరతులను మన్నించాలనీ, వాటిని అమలు పరచాలనీ ఏ కోశానా అభిప్రాయం ఉన్నట్లు కనబడలేదు. అమలుపరచకుండా ఉండడానికి కారణం చూపాలిగా! అలాంటి కారణంగానే ఈ రౌండ్ టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్ పుట్టింది. + +దేశాన్నీ, దేశీయుల్నీ, నాయకుల్నీ, కాంగ్రెసువారినీ అందర్నీ చల్లచల్లగా నేర్పుతో ఒక వల పన్ని లాగారు. ఆ రౌండ్ టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్‌లో గాంధీగారిని సరిగా చూడలేదు సరికదా, ఆయన్ని అవమాన పరచడానికీ, చిన్నబుచ్చడానికీ ప్రయత్నించారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0540.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0540.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f12cd38b376de5cf729e62b5d0e8858f7a64cc55 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0540.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మనదేశ స్వాతంత్ర్యానికి విరోధులయిన ఆ విభీషణాయిలు ఏదో ఒక కులం పేరిటో, మతం పేరిటో, మరో రూపంలోనో తమకు రక్షణ కావాలంటూ, తమరిని ప్రత్యేక దృష్టితోనూ, అభిమానంతోనూ చూడవలసి ఉంటుందంటూ ఆ రౌండ్ టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్‌కు హాజరయ్యారు. భారతీయులచే ఆంగ్లేయుల గడ్డపై ఆడించిన విషాద కరమయిన వింత నాటక మది. గాంధీగారికి దేశీయులూ, విదేశీయులూ కూడా ద్రోహం చేశారు. + +భారత దేశం తరపున 'స్వాతంత్ర్య' తీర్మానం తీసుకువచ్చి నందుకు గాంధీగారిని ఎగతాళి చేశారు. గుంఫితంగా, గంభీరంగాను ఎగతాళి చేశాక, సర్ శామ్యూల్ హోర్ భారతదేశానికి గాంధీగారి అరెస్టుతో ఒక పాఠం చెప్పి తీరతానని భయపెట్ట సాగాడు. ఆయనే కాదు, యావత్తు భారతదేశంలోని నాయకులంతా జెయిళ్ళకు పోతా రన్నాడు. అన్న మాట ప్రకారం చెయ్యనూ చేశాడు. రెండవ రౌండ్‌టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్ అనంతరం వెనువెంటనే దేశాన్ని అణగద్రొక్కడానికి జరిపిన చర్య ఇది. ఆ దేశవిస్తృతమైన చర్య సందర్భంగానే నేనూ అరెస్టయ్యాను. + +వెనుక పుటలలో నా అరెస్టూ, విచారణా, జెయిలు శిక్ష అన్న విషయాలను గురించి చెప్పే ఉన్నాను. శిక్ష విధించిన తరువాత నన్ను మదరాసు తీసుకు వెళ్ళారు. అక్కడనుంచి, రెండవ సారిగా నన్ను వెల్లూరు జెయిలుకు మార్చారు. ఆజెయిలు సూపరింటెండెంట్‌గా మేజర్ ఖాన్ పనిచేస్తూనే ఉన్నాడు. ఈ సారి ఒకరి నొకరం అర్థం చేసుకున్న కారణంగా, శిక్షాకాలం పూర్తి అయ్యేదాకా అక్కడే నన్ను ఉంచారు. వెనకటి లాగే ఈసారి కూడా చాలామంది హితులూ, స్నేహితులూ, సన్నిహితులు తోడి ఖైదీలుగా అక్కడికి వచ్చి చేరారు. + +మామూలు జెయిలు పరిస్థితులు తప్ప చెప్పుకోతగ్గ క్రొత్త విశేషాలు ఏమీలేవు. మామూలు దోరణిలోనే జెయిలు పరిస్థితులు నడిచా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0541.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0541.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a69bda84186ac84abe3a66135f5b645c7e70bf98 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0541.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +యనీ, పైల్ పద్దతిలోనూ, 'సి' క్లాసు వారిని చూసే విధంలోనూ మార్పులేదనీ, 'సి' క్లాసు వారిలో కొందరికి 'క్వారంటైన్‌' రాళ్ళు కొట్టే పనికూడా ఒప్పగించ బడిందనీ చెపితే చాలనుకుంటాను. నన్ను కొన్ని దినాలపాటు ఆనవాయితీ ప్రకారంగా 'క్వారంటైన్‌'లో ఉంచినప్పుడు ఈ విషయాలన్నీ నా కళ్ళతో చూసి గ్రహించ గలిగాను. ఈ సంగతులన్నీ సూపరింటెండెంట్ గారి దృష్టికి తీసుకువచ్చిన కారణంగా నేను అక్కడ ఉన్నంతకాలం కొద్దిగా మార్పు కనబరిచారు. కాని నన్ను లోపలికి మార్చగానే, మామూలు కథే నడిచిందని విశ్వసనీయ వర్గాల ద్వారా తెలియవచ్చింది. + +ఈ అరెస్టును గురించీ, జెయిలు శిక్షను గురించీ మేము ఏ విధంగానూ ఎప్పుడూ అనుకుని ఉండలేదు. ఆ కారణంగా ఈ సంగతులన్నీ చాలా తొందర తొందరగా జరిగిపోయాయని అనుకోక తప్పదు. మేమూ - ఏ విధమయిన ప్రచారాలుగాని, సత్యాగ్రహ సమరాలుగాని జరపడంలేదు. గాంధీగారా - రౌండ్ టేబిల్ కాన్ఫరెన్స్‌నుంచి తిరిగి రానై ఉన్నారు. గాంధీగారు బొంబాయి రేవులో దిగిన తక్షణం ఆయన్నీ, ఆయనతో పాటే ఆసేతుశీతాచల పర్యంతం ఉన్న కాంగ్రెసు నాయకులనీ ఒక్కుమ్మడిని అరెస్టు చేస్తారని కలలోకూడా అనుకోలేదు. + +'స్వరాజ్య' పత్రిక విషయంలో వచ్చిన చికాకులు ఋణదాతలతో చేసుకున్న ఒప్పందాలవల్ల, ప్రజలనుంచి నా కెప్పుడూ లభిస్తూ వచ్చిన సహకారాదులవల్ల చాలావరకు సద్దుకోగలిగాను. కాని మా సంస్థను చికాకుల పాలుచెయ్యాలన్న పట్టుదలతో ఒక పెద్ద మనిషి కొన్ని పనులు చేశాడు. ఆయన అవకాశం కోసం కాసుకు కూర్చున్నాడు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0542.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0542.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e05c26b45d004899fab2011d178a941c3ca424d6 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0542.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ఆయన 'స్వరాజ్య' పత్రిక ఆఫీసు ఇంటి యజమాని. పేరు కె. సూర్యనారాయణరావు. + +ఏదో ఒక దుష్ట నక్షత్రాన మేనేజింగ్ డైరెక్టర్‌గా ఆయన ఇల్లు, నెలకు రూ 300 ల అద్దెమీద, మూడు సంవత్సరాలకు తీసుకున్నాను. ఆయన మా కంపెనీపై ఏదో కుట్ర చెయ్యాలన్న దురద్దేశంతో ఉన్నాడన్న సంగతి నాకు తెలియదు. బహుశ: ఆయనకు ఆరంభంనుంచీ అటువంటి ఉద్దేశం ఉండి ఉండదు. దర్మిలా, అనగా మొదటి మూడు సంవత్సరాల అగ్రిమెంటు కాలమూ ముగిసిన తరవాత ఆర్థికమైన మా ఇబ్బందులు ఆయన గ్రహించ గలిగిన కారణంగా ఎల్లాగయినా మా అచ్చాఫీసు కైంకర్యం చెయ్యాలన్న దుర్బుద్ధి ఆయనకు పుట్టి ఉంటుంది. ఎల్లాగయినా ఆయనకు రావలసిన అద్దె బాకీ క్రింద ఆ అచ్చాఫీసును స్వాహా చేయవచ్చునని ఆయన భావించి ఉంటాడు. + +నేను 1932 లో అరెస్టయిన నాటికి ఏవో కొన్ని చిల్లర అప్పులూ, లినోటైపు కంపెనీకి ఇవ్వవలసిన బాకీలూ ఉండి పోయాయి. ఇంటి యజమానికి కూడా కొంత అద్దె బాకీ పడి ఉన్నాను. ఆయన కివ్వవలసిన బాకీతో సహా, ఇరవై వేల కంటె ఎక్కువగా ఉండి ఉండదు. మహా అయితే ఆ ఇరవై వేల అప్పూ ఒకటి రెండు లినోమిషన్ల ఖరీదుకంటె ఎక్కువ ఉండదు. + +నాకు శిక్ష పడిన తరవాత, నా వ్యాపారమంతా చూస్తున్న కృపానిధి అన్న మా మేనేజరు ఏదో కొద్దిగ ఋణం కావలసి, ఆ ఇంటి యజమానిని కలుసుకున్నాడు. ఆ ఋణం పుట్టి నట్లయితే, కొన్ని ఆర్థికమైన ఇబ్బందులు తీరతాయనీ, మళ్ళీ తిరిగి నేను వచ్చేవరకూ నిర్విఘ్నంగా పేపరు నడపవచ్చుననీ ఆయన తలచి ఉండవచ్చును. + +ఆ ఇంటి యజమానికి, తాను వాంఛించిన ప్రకారం, తనకు రావలసిన అద్దె బకాయి కింద ఆ అచ్చాఫీసంతా కైంకర్యం చేసేయాలన్న ఆశ ఎక్కువయి ఉంటుంది. అందుచేత, ఆయన తన సలహాదారులయిన పార్థసారథి, తిరువెంకటాచారిగార్ల సలహాకోసం వెళ్ళాడు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0543.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0543.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..40a372f94eb78ee18b164b9178340efcceb7de0d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0543.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +ఏదో ప్రకారంగా కొంత ధనాన్ని 'స్వరాజ్య' కంపెనీవారి కిచ్చి, మొత్తం తనకు రావలసి ఉంటుందనుకున్న డబ్బుకు హామీగా ఆ అచ్చాఫీసునంతటినీ వ్రాయించుకోవాలని ఆయనకు ఆశ పుట్టింది. + +నా భార్య, ఆ 'స్వరాజ్య' కంపెనీకి ఆమె స్వంతం ఒక లక్షా పదమూడు వేల రూపాయలు అప్పు ఇచ్చి, ఆ కంపెనీ ఆస్తులపై ఫ్లోటింగ్ హక్కు పత్రం వ్రాయించుకుంది. ఇంటి యజమాని, తాను పొందిన సలహా ప్రకారం, ఆమెకున్న యావత్తు హక్కూ ఆయన పరంగా ఆమె వదులుకుంటే తప్ప ఒక్క కాణీకూడా అప్పు ఇవ్వనని స్పష్టంగా చెప్పేశాడు. + +అప్పటికి నా భార్య హనుమాయమ్మ, ఇచ్చిన అప్పు వడ్డీతో సహా రెండులక్షల వరకూ పెరిగింది. ఆ ఇంటి యజమాని, తాను కోరిన ప్రకారం హనుమాయమ్మ ఆమెకున్న యావత్తు హక్కూ తనపరం గావించిన తరవాత 'స్వరాజ్య' కంపెనీవారు ఆ కంపెనీకున్న యావత్తు ఆస్తీ తన పేర తనఖా వ్రాయాలనికూడా షరతు పెట్టాడు. + +కృపానిధి అప్పు కావాలని వ్రాసిన ఉత్తరానికి జవాబుగా సూర్యనారాయణరావు, ముందుగా హనుమాయమ్మగారి కున్న హక్కులన్నీ తన పేర ట్రాన్సఫర్ అయితే తప్ప, అప్పు ఇవ్వబడదని స్పష్టంచేశాడు. హనుమాయమ్మ పట్నంలోనే ఉంటూ ఉన్నా, స్వతస్సిద్దంగా ఏమీ చదువుకున్న ఇల్లాలు కాదు. ఆమె నేను ఏది చెపితే అది తు. చ. తప్పకుండా చేసే బాపతు మనిషి. + +అందువల్ల కృపానిధీ, సూర్యనారాయణరావు కలిసి వెల్లూరు జెయిల్లో నన్ను కలుసుకోడానికి వచ్చారు. నా భార్యకున్న హక్కులన్నీ సూర్యనారాయణగారి పేర ట్రాన్స్‌ఫర్ కావడానికి కావలసిన సన్నాహమంతా ఆమె చేసేలాగున నాచేత ఉత్తరం వ్రాయించుకోవాలని నా వద్దకు వచ్చారు. వారు వెల్లూరు ఒక శనివారం నాటికి జేరుకున్నారు. ఆ రావడంకూడా సాధారణంగా జెయిలు రూల్స్ ప్రకారం ఇవ్వబడే ఇంటర్వూకాలం పూర్తి అయ్యాక వచ్చారు. + +వా రిరువురూ మేజరు ఖాన్ ఇంటికి వెళ్ళి తాము ఆనాడు సకా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0544.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0544.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..22b5f77588109860255a43ac84c4f75ecf37a34f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0544.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +లంలో రాలేకపోయామనీ, ఒక అతి ముఖ్యమయిన విషయం గురించి మాటలాడడానికి పట్నంనుంచి వచ్చామనీ, అందువల్ల ఆదివారం అయినా అ మర్నాడు ఒక్క అయిదు నిమిషాలపాటు సూర్యనారాయణరావు నాతో సంప్రతించడానికి సావకాశం ఇప్పించవలసిందనీ మేజర్ ఖాన్‌ను కోరారు. + +ముందర అవకాశం ఇవ్వ నిరాకరించినా, తరవాత, అల్లాగే అయిదు నిమిషాలసేపు మాట్లాడవచ్చునని, సూర్యనారాయణరావుకు అనుమతి ఇచ్చాడు. వా రుభయులూ, వెల్లూరు వచ్చేముందర, తమకు నాతో సంప్రతించడానికి అనుమతి కావాలన్న దరఖాస్తు కూడా పెట్టుకోలేదు. నేను ఆ వారంలో ఎవరినయినా కలుసుకుంటానని గాని, అందులో ఆదివారం ఉదయం ఆరుగంటలకే అది తటస్థపడుతుందని కాని ఊహించలేదు. + +ఆ రోజు ఉదయం ఆరుగంటలకు మేజర్ ఖాన్ నా గదికి వచ్చి, నాతో చాలా అర్జంటు విషయాలమీద మాటలాడడానికి పట్నంనుంచి ఎవరో మిత్రులు వచ్చారనీ, వారితో నేను అయిదు నిమిషాలసేపు సంప్రతించడానికి తాను అనుమతి నిచ్చాననీ చెప్పి, నన్ను తన వెంట రమ్మాన్నాడు. నన్ను చూడడానికి వచ్చిన వారి పేరు మేజర్ ఖాన్ చెప్పలేక పోయాడు. + +ఎవ్వరితో మాటలాడడానికి నాకు అనుమతి ఇవ్వబడిందో, వారి పేరయినా ఎరగనే అని, ఆ అనుమతిని నిరాకరించాలని అనుకున్నా సాధ్యం కాలేదు. నేను ఖాన్ గారి వెంట వెళ్ళాను. ఆ ఆసామీ లోపలకు తీసుకు రాబడ్డాడు. వచ్చింది ఇంటి యజమాని సూర్యనారాయణరావు గారు. ఆయన నాతో ఆ ఇనుప కటకటాల లోపల అయిదు నిమిషాల సేపు మాటలాడడానికి అనుమతింపబడి ఉన్నాడు. + +మేజర్ ఖాన్ కొంచెం అవతలగా బయటనే నుంచుని, నిమిషాలు లెక్కపెడుతూ, నిమిషం అయిన వెంటనే గట్టిగా అరవడం మొదలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0547.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0547.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..22109b354b604210213cee3778134f29452d208b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0547.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +తాను బయట ఉండి సూర్యనారాయణ రావుని ఒక్కణ్ణే నాతో మాటలాడడానికి జెయిలులోకి పంపించిన కారణంగా, అటువంటి పరిస్థితి ఉత్పన్నమయింది. తానూ, సుబ్బారావూ వచ్చి అల్లా బయటే ఉండిపోక పోతే, అధమం తాను ఒక్కడయినా సూర్యనారాయణ రావుతోపాటు లోపలికివచ్చి, సంగతి సందర్భాలు క్షుణ్ణంగా చెప్పిఉంటే, ఈ చిక్కులలో మేము పడేవాళ్ళము కాము. + +నాచేత ఆ రెండవ దస్తావేజు సరిగా ఉందని అనిపించు కోవడానికి తానువచ్చి నన్ను కలవవలసి వచ్చేసరికి కృపానిధి మానసికంగా చాలా బాధపడ్డాడు. కాని వెనకటికీ ఇప్పటికీ ఆతని పరిస్థితి అల్లాగే ఉండిపోయింది. అందుచేత, ఆ మొదటి ట్రాన్స్‌ఫర్ దస్తావేజు వ్రాయబడిన 15 రోజులు తిరక్కుండా, తప్పనిసరిగా నన్ను కలుసుకోక తప్పింది కాదు. ఈ ముసాయిదాలన్నీ ఆ ఇంటి యజమాని లాయర్లే తయారు చేశారు. + +కృపానిధి నన్ను కలుసుకుని సూర్యనారాయణ రావు ఎల్లా మమ్మల్ని దగా చేసిందీ వివరించాడు, కంపెనీ తాలూకు ఇతర ఆస్తులన్నీ తనఖా పెడితేనే గాని ఒక్కకాణీ కూడా ఇవ్వనంటున్నాడని చెప్పాడు. నేను, అ ఆదివారంనాడు సూర్యనారాయణరావు ఒక్కడే లోపలికి వచ్చి నాతో మాట్లాడిన సందర్భంలో ఏం జరిగిందో, కృపానిధితో వివరంగా చెప్పాను. మనల్ని బాగా దగాచేశాడనీ, ఆనాడు సూర్యనారాయణరావుతో తానూ లోపలికి రాక పోవడాన్నే అతనికి అలాంటి అవకాశం కలిగిందనీ, అదే పెద్ద తప్పయిపోయిందనీ వివరించాను. నేను కృపానిధిని చివాట్లు పెట్టి, ఈ పరిస్థితులలో తనఖా దస్తావేజు వ్రాయడానికి సుతరామూ ఒప్పుకోనని చెప్పాను. + +నా జీవితంలో ఎప్పుడూ ప్లీడరుగా, అడ్వకేటుగా, రాజకీయ వేత్తగా పనిచేసి - ఇటువంటి చికాకు పరిస్థితులలో నేను చిక్కుకోలేదు. ఆ సమయంలో నా సహజ వివేకం కూడా నన్ను విడిచిపెట్టి పారిపోయిందను కుంటాను. ఆఖరికి, తప్పనిసరిగాం కంపెనీకి మిగి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0548.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0548.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c4551e6f42d02355d0e69dc1894ab3e8bfbea706 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0548.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +లింది కాస్తాకూడా తనఖా పెట్టడానికి పరిస్థితులనుబట్టి ఒప్పుకోవలసి వచ్చింది. + +నన్ను పూర్తిగా దగా చేయగలిగిన ఆ సూర్యనారాయణ రావు, ఈసారి నన్ను తిరిగి కలుసుకుని తనఖా దస్తావేజు ముసాయిదా అంగీకరింపజేయడానికి తంటాలు పడకుండా, తెలివిగా తప్పుకున్నాడు. అతడు లోపలికివచ్చి ఉంటే, ఆ ట్రాన్స్‌ఫర్ దస్తావేజు విషయంలో నాకు చేసిన దగా గురించి అడిగి ఉందును. అతడు ఈ రెండు సందర్భాలలోనూ, జాగ్రత్తగా ప్లానువేసుకుని, మమ్మల్ని నిర్భంధించి, మా చేత ఆ రెండు దస్తావేజులూ వ్రాయించుకో గలిగాడు. + +మొదటిది - నా భార్య హనుమాయమ్మకు 'స్వరాజ్య' కంపెనీపై రెండు లక్షల పై చిలుకు రొక్కానికి ఉన్న హక్కులన్నీ ఆయన పేర ట్రాన్స్‌ఫరుకు సంబంధించిందీ, రెండవది - మిగిలిన చర, స్థిర ఆస్తులన్నీ సీదాగా అతని పరం చేసేదీ. అంతేకాదు - నాచేతా, నా భార్యచేతా కూడా ఉత్తరాలు వ్రాయించుకున్నాడు. ఆ ట్రాన్స్‌ఫర్ దస్తావేజువల్ల కాని, తీరని ఆర్థికమైన లోటుపాట్లు ఏవయిన ఉంటే వాటి విషయంలో మేము ఇరువురమూ స్వయంగా బాధ్యులమనీ ఆ ఉత్తరంలో వ్రాసి ఇచ్చాము. + +ఈ విధంగా నేను వెల్లూరులో ఖైదీగా ఉంటూన్న ఆ రోజులలో సూర్యనారాయణ రావు తంత్రంలో పడిపోయి, బలవంతంగా ఆ దస్తావేజులు వ్రాసి ఇచ్చాను. + +స్వరాజ్య కంపెనీ తరువాత చరిత్ర సుదీర్ఘమై అనేక సంఘటనలతో కూడుకుని ఉంది. అలా దగాగా సంపాదించిన ఆ రెండు దస్తావేజులు ఆధారంగా ఆ సూర్యనారాయణ రావు, హైకోర్టుకి వెళ్ళి 'స్వరాజ్య' కంపెనీని ఎల్లాగయినా మూయించేసి, ఆ కంపెనీ తాలూకు యావదాస్తినీ - అనగా అచ్చాఫీసు, లినో మిషన్లు, బిల్డింగులు, ఖాళాజాగా వగైరా - తనకు బాకీగా ఉన్నామని చెప్పబడే అద్దెబకాయి కింద, ఆ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0549.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0549.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2dc38f84b66aaf7a2d273905715a6b68e92776dd --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0549.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +కొద్దిపాటి రొక్కానికే, చేత బట్టాలని చూశాడు. నేను జాగ్రత్తగా, ఆ వ్యవహారం నడిపిస్తూ, నా ప్లీడర్లు నన్ను జారవిడిచిన సందర్భాలలో నేనే స్వయంగా వాదించుకుంటూ, కంపెనీ మూసివేయాలని హైకోర్టులో ఆయన దాఖలు చేసిన ప్రతి పిటీషనూ నెగ్గుకుంటూ వచ్చాను. + +మిస్టర్ జస్టిస్ జెంటిల్ (Mr. Justice Gentle) వద్ద ఆఖరు సారిగా దాఖలు చేయబడిన పిటీషన్ విచారణకు వచ్చినప్పుడు, ఆ ఇంటి యజమాని కివ్వవలసిన అద్దె బకాయి ఎంతో నిర్ణయించ వలసిందనీ, ఆ పద్దులన్నీ సరిచూసి నికరం బాకీలు తేల్చవలసిందనీ ఆ జడ్జీగారు ఆర్డరు జారీ చేశారు. + +అప్పీలు కోర్టులోకి ఆ వ్యవహారం వచ్చిన సందర్భంలో, ఆ సూర్యనారాయణ రావు తనకు రావాలని చూపించిన అంకెలు తప్పని వాదించాను. అప్పటికి, పరిస్థితుల ప్రభావం వల్లనే మదరాసు ప్రభుత్వంలో రెవిన్యూమంత్రిగా ఉండటం తటస్థించింది. అందువల్ల నేను స్వయంగా జడ్జీల ఎదుట నిలబడి వాదించడానికి సావకాశం (మంత్రులు కోర్టులలో జడ్జీల ఎదుట లాయర్లుగా నిలిచి వాదించడం న్యాయ విరుద్ధమూ, మంత్రి హోదాకు భంగమూను) లేకుండాపోయింది. + +ఆ అప్పీలు కోర్టులో జడ్జీలలో ఒకరయిన జస్టిస్ వరదాచారి గారికి కంపెనీ మూసి వేయడమే న్యాయమని తోచింది. నా అభ్యంతరం కేవలం జమాఖర్చులకు సంబంధించిందే అయిన కారణాన్ని ఇవ్వ తేలే మొత్తం చిన్నదయినా పెద్దదయినా, ఈ పరిస్థితులలో కంపెనీని మూసి వేయడమే న్యాయమని ఆయనకు తోచింది. + +ఈ లావాదేవీలన్నీ సుదీర్ఘంగా నడిచాయి. కంపెనీ మూసివేయ వలసిందేను అన్న ఆ జడ్జీగారి తీర్పు న్యాయమైంది, సవ్యమైంది కాదంటూ, హైకోర్టు ఒరిజనల్ సైడున ఒక దావా వేశాను. దగాచేసే ఉద్దేశంతో వ్రాయించుకున్న ఆ ట్రాన్స్‌ఫర్ దస్తావేజూ, తనఖా దస్తావేజూ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0550.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0550.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bafcbd00349a136fb0c1c8acd663cea378348945 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0550.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +చెల్లవనీ, నేను నా కుమారులూ అప్పటికి చనిపోయిన హనుమాయమ్మగారి సన్నిహితవారసులుగా ఆమె హక్కులను రక్షించవలసిన బాధ్యత మా పైన ఉన్నదనీ, కంపెనీ తాలూకు ఆస్తులన్నీ మాకు చెందాలనీ, ఎటొచ్చీ సూర్యనారాయణ రావుకు అద్దెబాపతుగా ముట్టవలసిన సొమ్ముకు మాత్రమే అతడు అర్హుడనీ మా దావాలో పేర్కొన్నాము. + +ఈ దావాలో జస్టిస్ సోమయ్యగారు మా పక్షంగానే తీర్పు ఇచ్చారు. + +కాని ఇది ఇల్లా నడుస్తూ ఉండగానే, కంపెనీ వైండింగ్ ఆర్డరును పురస్కరించుకుని కంపెనీ తాలూకు ఆస్తులన్నీ విక్రయించబడ్డాయి. వేరే దావా వేసిన కారణంగా, ఆ కంపెనీ తాలూకు ఆస్తులు అన్యాక్రాంతం కాకుండా ఇన్‌జక్షన్ ఇప్పించవలసిందని మేము కోరిన ఆర్డరు నిరాకరించబడింది. అందువల్ల ఆ ఆస్తులన్నీ అల్లా అల్లా అమ్మకం అయిపోయాయి. వేలూ, లక్షలూ ఖరీదుచేసే ఆస్తులు టూకీగా వందలూ, వేలూ మీద ఎగిరిపోయాయి. ఆ ఆస్తులేవీ తిరిగి స్వాధీనపరచుకునే అవకాశం లేకుండా పోయింది. + +అందువల్ల మాకు కలిగిన జయం కేవలం కాగితంమీదనే అని అనుకోక తప్పదు. ఈ డిక్రీమీద సూర్యనారాయణ రావు అప్పీలు పడేశాడు. తుదకు ఆస్తుల అమ్మకంవల్ల కోర్టులో జమఅయిన రొక్కాన్ని దృష్టిలో పెట్టుకుని రాజీపడ్డాం. + +ఒక కోర్టులో దోషంలేదని నిరూపించబడ్డా, కోర్టువారు నా వాదన న్యాయమయిందేనని కేసు నా పక్షంగా తీర్పు ఇచ్చినా, అంతిమ విజయం నాదేఅయినా, ఆస్తులు స్వాధీనంఅయ్యే పరిస్థితి చేయిజారిపోవడాన్ని - మీరు రాజీపడితే బాగుంటుందేమోననే కోర్టువారి సలహాను పురస్కరించుకుని, రాజీకి ఒప్పుకున్నాను. + +నిజానికి ఆ సంస్థను మూసివేయడానికి నాకు ఎంతమాత్రమూ ఇష్టంలేదు. పూర్తిగా నన్ను నమ్మి, నా యందుఉన్న అఖండిత విశ్వాసంతో, ఈ దేశీయులేగాక పైదేశాలవారు కూడా, ఏ విధమయిన అపేక్షలూ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0551.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0551.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4cc96e1999f805b9aabe6e2dc3d4319f5398ec0c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0551.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +లేకుండా, విరివిగా ధనసహాయం చేసిఉన్న కారణంగా, ఆ కంపెనీ మూసివేయడమంటే నా కదోలా అనిపించింది. చేతులు కాలిన తరవాత ఆకులు పట్టుకున్నట్లు ఇప్పుడనిపిస్తోంది. ఆనాడు 1924 లో, గాంధీగారి సలహా ప్రకారం, ఈ సంస్థను మూసి ఉంటే, మా ఆస్తులు చిన్నం ఎత్తయినా పోయి ఉండేవి కావు. మాకు ఈ చిక్కులూ, ఈ క్షోభా, ఏవీ ఉండేవికావు. + +నా విషయంలో నాకే బెంగా లేదు. నేను పుట్టింది ఒక బీదల ఇంటిలో, పెరిగిందీ బీదవారి కొంపల లోనే. ప్లీడరుగానూ, బారిష్టరుగానూ మాత్రం లక్షలు సంపాదించాను. దీర్ఘ కాలంగా నడచిన, ఒక పెద్ద దేశంయొక్క స్వాతంత్ర్యంకోసం జరిగిన శాంతియుత సమరంలో ప్రజలు వద్ద నుంచి సంపాదించిన లక్షలు, ఆ ప్రజల స్వాతంత్ర్యంకోసం ఆనందంగా ఖర్చు పెట్ట గలిగాననే భావన నామట్టుకు నాకు ఆనంద దాయకంగానే ఉంది. నాతో, నా దృక్పథంతో ఆలోచించి చూడగల శక్తి నా భార్యకూ, పిల్లలకు లేకపోయినా, జీవితమన్నది కేవలం వ్యక్తిగతంగా ఒక్కొకరమే బ్రతకడానికి కాదనీ, ఇతరుల కోసంకూడా మనం బ్రతకవలసి ఉంటుందనీ గ్రహించడాన్ని చాలా ఘనమయిన త్యాగాలు చేయగలిగాం. ఏ విధమయిన అనిష్టతా చూపించకుండా, మనస్సులో నయినా సణుక్కోకుండా, ఆస్తిపై వారికున్న అన్ని హక్కులూ, నా భార్యా, పిల్లలూ ఆనందంగా వదులుకున్నారు. + +నిజాని కివి మా కుటుంబానికి చాలా కష్టపు దినాలు. 'స్వరాజ్య' కంపెనీకి అప్పిచ్చినవారిలో ఒకే ఒక ఋణదాత, నేను జైలులో ఉన్న సందర్భంలో, మా కుటుంబానికి విపరీతమయిన నష్టాన్ని కలుగజేయగలిగాడు. + +'స్వరాజ్య' కంపెనీని ఎల్లా అయితే రక్షించు కోలేకపోయానో, అదే ప్రకారంగా నా భార్య జీవితాన్నికూడా కాపాడుకోలేకపోయాను. 1932 జూలైలో నేను విడుద లయ్యాను. అదే సంవత్సరం నవంబరు మాసంలో ఆమె దివంగతురాలయింది. ఇవీ 1932 నాటి నా వెల్లూరు జెయిలు ముచ్చట్లు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0552.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0552.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3044560d1d3a2e700dcbb1057ff789f1c060d54c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0552.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +1940 - 46 లో నేను తిరిగీ జెయిలుకు వెళ్ళక పూర్వమూ, ఆ తర్వాతా జరిగిన సంఘటనలన్నీ చరిత్రాత్మకమైనవి. జెయిలు అనుభవాలను గురించి వ్రాస్తూన్న ఈ సందర్భంలో ఆ చరిత్రాత్మక ఘటనలకు తావులేదు. నేను ఇక్కడ జెయిలు అనుభవాలను గురించి మాత్రమే వ్రాయదలచాను. దానివల్ల చదువరులు వివిధ సందర్భాలలో నేను జెయిలుకు వెళ్ళినప్పుడు పొందుతూవచ్చిన అనుభవాలను ఒకదాని తర్వాత ఒకటిగా చదివి, సంగతి సందర్భాలు సరిగా గ్రహించగలుగుతారు. ఈ పట్టున పూర్వ చరిత్రంతా పూర్తిగా విశద పరచక పోయినా, అవసరమయినంతవరకూ సూచనప్రాయంగా చెపుతూ, మదరాసురాష్ట్ర పరిపాలనా యంత్రాన్ని రెండున్నర సంవత్సరాలు చేతపట్టిన తర్వాత, మళ్ళీ ఎల్లా తిరిగి జెయిళ్ళలో ప్రవేశించామో, తెలపాలని ఉంది. నన్నూ, నాతో సహజీవనంచేస్తూ వచ్చిన మంత్రుల్నీ, శాసన సభ్యుల్నీ, ఇతర కాంగ్రెసువాదుల్నీ పదే పదే జెయిళ్ళపాలుజేసిన ఆ వింత సన్నివేశాలను గురించి మనవి చేస్తాను. + +రెండవ ప్రపంచయుద్దం 1939 సెప్టంబర్‌ మాసంలో రగుల్కుంది. యుద్ద ప్రారంభ సమయానికి మేమంతా మంత్రులంగానే ఉన్నాం. మన దేశపు ప్రత్యేకమైన అనుమతి వగైరాలతో నిమిత్తం లేకుండా, మనం ఆంగ్లేయులచే పరిపాలించబడుతూన్న కారణంగా, మన దేశీయులు ఆంగ్లేయుల తరపున ఆ యుద్ద జ్వాలలలో తప్పని సరిగా ఇరుక్కున్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0555.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0555.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..175ac37e681db706e6c86e98092a9c17ec3c49fc --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0555.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పాటనీ, బ్రిటిషువారు ఆ తీర్మానంలో ఇమిడిఉన్న ప్రతిపాదనలకు ఒప్పుకోరనీ, కొద్దివారాలలో కాంగ్రెసువారు ముఖాలు వేల వేసుకుని గాంధీగారి కాళ్ళమీద పడి, "నీవే మాకు శరణ్యం, నీవే దారి చూపాలి" అని వేడుకుంటారనీ, మళ్ళీ ఏ ప్రత్యక్ష్యచర్యకో పూనుకుంటేనేగాని బ్రిటిషువారు లొంగరనీ నేను అన్నాను. + +నేను అనుకున్న ప్రకారమే వైస్రాయ్ పూనా తీర్మానాన్ని తిరస్కరించడమూ, కాంగ్రెసు హైకండ్‌వారు, "మీరే మాకు శరణ్యం, మీరే మాకు ఏకైక నాయకులు, మీరు కలుగజేసుకుని బాధ్యత వహించి దేశరక్షణమార్గం ఆలోచించాలి" అని కోరారు. నెల తిరక్కుండా పూనా తీర్మానం రద్దయి, బొంబాయి తీర్మానం అంగీకరించబడింది, అహింసాత్మక విధానమే శరణ్యం, మహాత్మా గాంధీయే మాకు ఏకైక నాయకుడు, ఆయనే తిరిగి దారి చూపించాలి అనే భావన అందులో ఉంది. + +గాంధీజీ తాను చేయదలచిన పని నిర్దుష్టంగా అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీవారితో చెప్పేశాడు. యుద్దం దినాలలో తాను శాసన ధిక్కార మనేది పెద్ద ఎత్తున ప్రజ లందరూ ఒక్కకుమ్మడిని చేయడానికి ఒప్పుకోననీ, వ్యక్తి సత్యాగ్రహాన్ని మాత్రమే ప్రోత్సాహిస్తాననీ, యుద్ధ సమయంలో అనుచితంగా జారీ చేయబడిన ఆర్డినెన్స్‌ద్వారా స్వేచ్ఛగా మాటలాడే హక్కు కూడా మానవులకు లేకుండా చేయబడిన కారణంగా ఈ ఆర్డినెన్స్‌ను ధిక్కరిస్తూ వ్యక్తి సత్యాగ్రహం చేయవచ్చుననీ ఆయన సూచించాడు. + +ఆరంభంలో ఎవ్వరూ ఈ వ్యక్తి సత్యాగ్రహ మన్నది అంత బ్రహ్మాండంగా విజయవంతం అవుతుందని తలచలేదు. నేను అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీవారికీ, మహాత్మునికీ కూడా, ప్రజానీకం మీ ఆజ్ఞకు ఎప్పుడూ బద్దులేనని చెప్పిఉన్నాను. ఆ బొంబాయి తీర్మానాన్ని పురస్కరించుకుని వ్యక్తి సత్యాగ్రహం 1940 నవంబరులో ఆరంభ మయింది. ఈ దెబ్బతో మంత్రులుగానూ, శాసన సభా సభ్యులుగానూ, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0556.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0556.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..00d5898cd736668187b00e5af4b9045e19fd7edb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0556.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +నాయకులుగానూ, వినాయకులుగానూ ఉండే పెద్దలు, చిన్నలు అందరూ జెయిలు గోడల వెనకాలకు దారి చూసుకున్నారు. + +నేను మొదట్లో డిసెంబరు ఆఖరుకి జైలుకు వెళ్ళాలని నిశ్చయించుకున్నా, తప్పని సరిగా నా అభిప్రాయాన్ని మార్చుకుని ఉద్యమాన్ని నడపడానికే ఉద్యుక్తుడ నయ్యాను. అందువల్ల మా రాష్ట్ర కాంగ్రెసువారి ఆదేశానుసారంగా మొదటి జట్టులోనే 1940 నవంబరు 26 న జెయిలుకు సిద్ధమయ్యాను. + +లోగడ నేను ఆంధ్ర రాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు కమిటీ అధ్యక్ష పదవికి రాజీనామా ఇచ్చిఉన్నా రాబోయే సంఘటనల దృష్టితో, నన్నే తిరిగి రాష్ట్రీయ కాంగ్రెసు కమిటీకి అధ్యక్షుడుగా ఎన్నుకున్నారు. ఆ స్థానంలో 1937 జూలైలో రాజ్యతంత్రాన్ని చేపట్టే పర్యంతమూ ఉన్నాను. తిరిగీ జెయిలుకు వేళ్ళేలోపల, సుమారు తొమ్మిదిమాసాలపాటు, యావత్తు రాష్ట్రాన్ని పర్యటించి దానిని సరిఐనదారిలో పెట్టమని నన్ను కోరారు. + +నేను రాష్ట్రం అంతా పలుసార్లు పర్యటించాను. ఆయా జిల్లాలలో స్వయంసమృద్ధి ప్రాతిపదికగా అనేక గ్రామాలలో నిర్మాణ కార్యక్రమం సాగించాను. పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలోని జోగన్న పాలెంలోనూ, ఆమదాల దిమ్మె అనబడే అనంతపురం జిల్లా గ్రామంలోనూ అలాంటి కార్యక్రమాలు ఆరంభించాను. + +తతిమ్మా పది జిల్లాలలోనూ కూడా స్వయంసమృద్ధి పథకాలకు అనుగుణంగా ఉంటాయను కున్న పల్లె లన్నింటినీ విమర్శనాత్మక దృష్టితో పరిశీలించాము. ఆయా గ్రామాల ఆర్థికాది పరిస్థితులనూ గమనించాము. నాతోడి వర్కర్లను అప్రమత్తతో ఉండమనీ, ఉద్యమం ఏ క్షణాన్నయినా ప్రారంభించబడవచ్చుననీ హెచ్చరిక చేశాను. + +దక్షిణభారతంలో ఆంధ్రావనేగాక, తమిళ, కన్నడ, మలయాళ రాష్ట్రాలు కూడా ఇటువంటి స్వాతంత్ర్య సమరాలలో ఎప్పుడూ వెనకాడవన్న సంగతి నాకు తెలుసు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0558.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0558.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..073486d6ceeda23770508b23efe191e9ddeb0f8d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0558.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +తీర్మానంలాంటిదే ఆమోదించబడిందన్న భావనే ఆయన్ని బాధ పెట్టిందని గ్రహించాను. + +నా కీ విషయాలన్నీ బొంబాయి మీటింగుకు వెళ్ళిందాకా తెలియవు. గాంధీగారిని పూనా మీటింగులో కాదన్న ఆ పదిమంది పెద్దలే ఈ బొంబాయి మీటింగుకు ఆహ్వానకర్త లయ్యారు. అందువల్ల తర్జనభర్జన చెయ్యవలసిన అంశాలు అంతగా కనబడలేదు. బొంబాయి మీటింగులో గాంధీగారిని తిరిగి నాయకత్వం వహించమని కోరి, వారి అడుగుజాడలలోనే నడవాలి అన్న తీర్మానంపై మామూలు తర్జన భర్జనలూ, అవును కాదు అనే తర్కవితర్కాలు ఆ పదిమంది మధ్యనే జరిగాయి. ఈ తర్జనభర్జనలు జరుగుతూ ఉండగా, ఒకరు ఇటువంటి పరిస్థితి ఉత్పన్నం అవడానికి రాజగోపాలాచారిగారే కారకులని ఆయన్ని దుయ్యబట్టుకున్నారు. ఆ కారణంగా రాజగోపాలాచారిగారు జవాబు ఇస్తూ, తాను తన స్వంత అభిప్రాయాన్ని వ్యక్తపరిచాననీ, ఈ రోజున కూడా అహింసా విధానంపై తనకు నిజంగా సదభిప్రాయం లేదనీ, కాంగ్రెసు ఆ అహింసాత్మక విధానానికి స్వస్తి చెప్పడమే తన వాంఛ అనీ అన్నాడు. + +రాజగోపాలాచారిలాంటి వ్యక్తి అహింసావిధానంపై అట్టి అభిప్రాయం వెల్లడించినందుకు విచారిస్తూ, జనం హింసాత్మక విధానంవైపు మొగ్గుతున్నారని గ్రహించడాన్ని, నా మనోభావాన్ని వ్యక్తం చెయ్యడం న్యాయమని తలచాను. ముందుగా నేను మాటలాడుతానని గాని, మాటలాడవలసి వస్తుందనిగాని నేను భావించలేదు. అయినా, నాటి సభాధ్యక్షుడు నన్ను ఆఖరి ఉపన్యాసకునిగా నిర్ణయించారు. అందరి సభ్యుల అభిప్రాయాలను గ్రహించిన తరవాత మాటలాడగలగడం ఒక సదవకాశంగానే భావించాను. + +దక్షిణ భారతదేశంలో ఉన్న పరిస్థితుల నన్నింటినీ ఆ బహిరంగోపన్యాసంలో వివరించాను. మనలోనే ఉన్న పంచమాంగ దళం వారి చర్యలు కూడా వివరించాను. గాంధీ గారిని ఎప్పుడూ దక్షిణ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0559.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0559.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8cebe56ea83e0a96666ef3a96b0b08114d37762f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0559.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +హిందూదేశం విస్మరించలేదనీ, వారి అహింసాత్మక విధానంపట్ల ఎప్పుడూ సుముఖమేననీ, వారి అడుగుజాడలలో నడుస్తూ వారు ప్రారంభించిన, ప్రారంభించ బోయే ఏ విధమయిన శాసన ధిక్కార కార్యక్రమాని కయినా జోహారు లర్పిస్తూ, దక్షిణ దేశవాసులు సర్వదా సన్నద్ధులేననీ చెప్పాను. భాషాప్రయుక్త రాష్ట్రాల నన్నింటినీ సహకార నిరాకరణ ఉద్యమ ప్రారంభాలనుంచీ క్షుణ్ణంగా ఎరిగి ఉన్నవాడననీ, నేను మంత్రిత్వ హోదాలో పర్యటించిన రోజులలో ఆ రాష్ట్ర ప్రజల హృదయాలను పూర్తిగా అవగాహన చేసుకున్నానని, గాంధీగారి అడుగుజాడలలో నడుస్తూ, ఆయన ఆరంభించే అన్ని ఉద్యమాలలోనూ, ఆయన వెంట ఉండడానికి వా రెప్పుడూ తయ్యారనీ నొక్కి వక్కాణించాను. + +ఇల్లా చెప్పినప్పుడు నా దృష్టిలో కేవలం ఆంధ్రదేశ మొక్కటే లేదు. ఈ రాష్ట్రంలోని భాషా విభాగాలన్నీ నా ఎదుట నిలచాయి. మాలో మాకు ఉత్పన్నమయిన అంత:కలహంలాంటి భేదాభిప్రాయ పరిస్థితులలో ఇచ్చిన ఈ నా ఉపన్యాసం దేదీప్యమానంగా వెలిగింది. + +ఈ సందర్భంలో ఇంత మాత్రమే దీనిని గురించి చెప్తాను. అది అయినా గాంధీ గారికీ, ఆయన విశ్వాస పాత్రులయిన ఆ అయిదుగురు అనుచరులకూ రాజగోపాలాచారి గారు తన స్వకీయమైన అభిప్రాయభేదాన్ని ఎల్లా వ్యక్త పరిచారో గ్రహించడానికే. ఆ అభిప్రాయాన్ని అనుసరించి, ఆయన కార్యనిర్వాహక సంఘ సభలోనూ, ఒక ఉద్యమం ఆరంభించడానికి సన్నాహ మవుతూన్న కాలంలోనూ, మేము జెయిళ్ళకు వెళ్ళాకా కూడా ఎల్లా మమ్మల్నీ, దేశాన్నీ చికాకుల్లో ముంచెత్తాడో గ్రహించడం కూడా న్యాయం. + +బొంబాయి తీర్మానంపట్ల రాజగోపాలాచారిగారి మనస్సులో ఉన్న అనిష్టత ఆ విధంగా వ్యక్తం అయింది. గాంధీగారి ప్లానుప్రకారం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0560.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0560.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..755ecbd511ed039ee40b57a9d59d10531ed8943c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0560.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఆరంభం కానున్న వ్యక్తి సత్యాగ్రహం, ఆ వ్యక్తి సత్యాగ్రహం వినోబా భావే గారి నాయకత్వాన ఆరంభించడం రాజగోపాలాచారికి ఎంత మాత్రమూ ఇష్టంలేదు. వార్దాలో జరిగిన కార్య నిర్వాహక వర్గ సభకు నేను ప్రత్యేక ఆహ్వానంపై వెళ్ళాను. ఆ సభలో గాంధీగారు తాను అవలంభించ దలచిన కార్యక్రమ పద్ధతినంతా వివరించారు. ఈ యుద్ధ సమయంలో వ్యక్తి సత్యాగ్రహాన్నేగాని, సమష్టిసత్యాగ్రహాన్ని వాంఛించను అని ఆయన అన్నప్పుడు, ఆయన అభిప్రాయాన్ని అంగీకరించ డానికి వెనుకాడిన వారు కేవలం ఇరువురు మాత్రమే కనబడ్డారు. + +వినోబా భావే నాయకత్వాన ఈ వ్యక్తి సత్యాగ్రహాన్ని ఆరంభించ నున్నానని గాంధీగా రనేటప్పటికి పెద్ద కలకలమే బయల్దేరింది. కొంతమందికి ఆయన ఎవరో తెలియదు. ఆయనకూ ఈ రాజకీయాలకూ ఉన్న సంబంధం ఏమిటో అసలు ఎవ్వరికీ తెలియదు. అందువల్ల ఆయన చేతిమీదుగా ఈ ఉద్యమం ఆరంభంకావడం అన్యాయమన్నారు. ఎన్నో త్యాగాలుచేసి జెయిళ్ళకు వెళ్ళిన హేమాహేమీ లనేకులుండగా ఈయన మీ కెక్కడ దొరికా డన్నారు. కాంగ్రెసు అధ్యక్షులుగానూ, కార్యనిర్వాహకవర్గ సభ్యులుగానూ సేవ చేసిన వారెవరూ పనికి రాలేదా అని అడిగారు. వినోబా భావేను మొదటి సత్యాగ్రహిగా నిశ్చయించే టప్పకి, గాంధీగారి అనుంగు శిష్యులూ, సదా ఆయన్ని అంటిపెట్టుకుని ఉండేవారూ, ఆ అయిదుగురూ కూడా అదేం పనండీ అని అడిగారు. + +గాంధీగారు, ఈ విషయంలో మీ అభిప్రాయం ఏమిటని రాజగోపాలాచారి గారిని అడిగితే, అసలీ కార్యక్రమమే అదోలా ఉందనీ, దేశీయు లెవ్వరూ దానిని ఆమోదించరనీ, ఈ ఉద్యమం పూర్తిగా నేలమట్టం అవుతుందనీ ఆయన అన్నాడు. నేను మాత్రం, మరేం పరవాలేదన్నాను. కార్య నిర్వాహకవర్గ సభ్యునిగా వారందరితోనూ కలసి మెలసి పనిచేసి ఉన్నందువల్ల, ఆ సభ్యులందరి ముందూ గాంధీగారితో అల్లా అనడానికి సాహసించాను. "ఇప్పటికి ఇరవై సంవత్సరాలుగా ఈ దేశానికి స్వాతంత్ర్యం సంపాదించాలని తమరు అన్నివిధాలా పాటుబడుతున్నారు. మీ యందూ, మీ పద్ధతియందూ అభిప్రాయ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0562.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0562.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1b04c02dcbf3cd40b1c049a5c995b4e90c525258 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0562.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +గాంధీగారు వినోబా భావే తరవాత జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ గజ్జెకడతా రన్నారు. అక్కడ చేరినవారి కెవ్వరికీ గాంధీగారి మనస్సులో ఉన్నదేమిటో తెలియదు. ఆయన కార్యక్రమం ఆయనకే తెలియాలి. ఎవరి తరవాత ఎవ్వరో, ఎప్పుడు ఎవ్వరికి పిలుపు వస్తుందో ఏమీ అర్థంగాని అయోమయ స్థితిలోనే సభ్యు లందరూ అలా ఉండి పోయారు. + +కొన్నాళ్ళపాటు ఈ ఉద్యమ విజయాన్ని గురించి అనేక అనుమానాలు వ్యక్తపరుప బడ్డాయి. ప్రభుత్వం వారు ముందు జాగ్రత్త కోసమని, సత్యాగ్రహం చెయ్యబోతున్నాడు గనుక జవహర్‌లాల్ నెహ్రూను అరెస్టు చేస్తున్నామని చెప్పి, ఆయన్ని నిర్భంధలోకి తీసుకున్నారు. నాలుగు సంవత్సరాల శిక్ష విధించ బడింది. + +ఆ మర్నాడు పత్రికలలో ఒక స్టేట్‌మెంట్ వెలువడింది. అందులో నెహ్రూ తరవాత గాంధీగారి ఆశ్రమవాసులు ఇరవై నలుగురు సత్యాగ్రహం చెయ్యడానికి సిద్ధంగా ఉన్నారని తెలుప బడింది. ఈ ప్రకటన ఇంకా అనుమానస్పదమై, బహుశ: "ఈ ఉద్యమం ఇంతటితోటే" అనికూడా కొంద రనుకున్నారు. + +గాంధీగారికి అతి సన్నిహితులూ, ముఖ్యులూ, ఆత్మీయులూ అనుకున్నవా రెవ్వరికీ గాంధీగారి హృదయం అర్థం కాలేదు. చిత్తరంజన్‌దాస్, లాలా లజపతిరాయ్‌ వంటి ప్రముఖులు కూడా గాంధీగారి హృదయం చాలా లోతయినదనీ, దానిని ఎప్పుడూ ఆయన విప్పిచెప్పరనీ, కార్య నిర్వాహక సభ్యులకుగూడా ఆయన హృదయం అర్థం కాదనీ, వారితోకూడా మనస్సు విప్పి తన అభిప్రాయం ఎప్పుడూ చెప్పలేదనీ వివరించారు. ఈ పట్టునకూడా గాంధీగారి అనుచరులకూ, ఆయనతో కలసి మెలసి పనిచేసే వారి కెవ్వరికీ కూడా ఆయన హృదయం అర్థం కాలేదు. + +బయల్దేరిన పుకార్లలో, ఈ తడవ ఆయన నిర్మాణ కార్యక్రమంలో పాల్గొన్న వారిని తప్ప, రాజకీయ రంగంలో నిమగ్ను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0563.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0563.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f92f7356ddd21948ca389fb97776700afa20b91d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0563.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +లయిన కాంగ్రెసు వారి నెవ్వరినీ ఈ రంగంలోకి రానివ్వడని చెప్పుకోసాగారు. కొందరు సన్నిహితులూ, కార్య నిర్వహణ దక్షులూ అయినవారి నోట విన్న వార్తలు ప్రజా హృదయాన్ని ఇంకా కుంగదీశాయి. ఈ ఉద్యమం యావత్తూ ఒక చిన్న టపాకాయిలా టప్పుమని ఎగిరి పోతుందన్నారు. ఆ అఖిల భారత చరఖా సంఘంతో సంబంధంవున్న వాళ్ళు - ఆ వడికేవాళ్ళూ, నేసేవాళ్ళూ, ఉద్యమాన్ని తుస్సుమనిపించకపోతే వేరే ఏం చెయ్యగల రన్నారు. ఎప్పుడూ గాంధీగారి విధానం అట్లాగే ఉంటుంది. కాంగ్రెసు శాసన సభ్యులనూ, మంత్రులుగా పనిచేసిన పెద్దలనూ జెయిళ్ళకు పంపించే లోపల ఆయన ఇటువంటి తమాషాలే చేస్తాడన్నారు. ఆశ్రమ వాసులతోపాటు అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీ మెంబర్లను కూడా జత చెయ్యడం ఆరంభించారు. + +ఎ. ఐ. సి. సి. అంటే భారతదేశపు ఉద్యోగేతర కాంగ్రెసు ప్రజాప్రతినిధి సభ (Un official congress parliament) అన్నమాట! + +వివిధ రాష్ట్ర కాంగ్రెసు కమిటీలవారు పంపించిన జాబితాలను జాగ్రత్తగా పరిశీలించి, ఆ జాబితాల నుండి సరి అయిన, తనకు కావలసిన వ్యక్తులను ఎన్నుకుని గాంధీగారు ఉద్యమం సాగించాడు. + +మేము 1941 నవంబరు 24 న బందరులో రాష్ట్ర కాంగ్రెసు కమిటీ మీటింగు జరిపాము. ఆ మీటింగులో మన ఆంధ్రరాష్ట్రానికి సంబంధించినంతవరకూ, దినానికి నలుగురయిదుగురి కంటె ఎక్కువగాని పద్ధతిగా ఈ సత్యాగ్రహం సాగించడానికి పదకం వేసుకున్నాము. ఆ అయిదుగురూ తలో జిల్లా, తలో తాలూకాకీ చెందేవారుగా ఉండేవారు. మేము బందరులో కలిసే లోపల, అయ్యదేవర కాళేశ్వరరావు గాంధీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0565.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0565.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0fe41b895f5f77513191f27685ac75f7bc8f2fdd --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0565.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఆంధ్రదేశం అల్లా సందిగ్ధ పరిస్థితులలోకి జారిపోయేది. రాజగోపాలాచారిగారు గాంధీగారి అహింసా విధానంమీద పూనా సభలో చేసిన స్వారీ విషయం చెప్పేఉన్నాను. దర్మిలా గాంధీగారి నినాదాలను అపహాస్యం చేశారు. రాజగోపాలాచారిగారి దృష్టిలో గాంధీగారు నిర్దేశించిన నినాదాలు అర్థరహితమయినవి. + +అందువల్ల వాటికి బదులుగా ప్రతీప్రాంతంలోనూ ఉన్న యుద్ధ కమిటీ సభ్యులకు, ఉత్తరాల పూర్వకంగా, యుద్ధ నిధులను సేకరించవలదనీ, యుద్ధానికి జనాన్ని ప్రోత్సహించి జవాన్లను ఎంచుకో వద్దనీ, తాము ఆ కమిటీనుంచి విరమించడం ఉత్తమమనీ సలహా సూచకంగా ఉత్తరాలు వ్రాయమన్నాడు. గాంధీగారి నినాదాలకు బదులుగా వ్రాయవలసిన ఉత్తరాలు ఎల్లా ఉండాలో ముసాయిదా తయారు చేశాడు. + +మా కార్యదర్శి అయ్యదేవర కాళేశ్వరరావు వార్ధానుంచి తిరిగివచ్చి సంగతి సందర్భాలు చెప్పేదాకా, నవంబరు 23 న వార్ధాలో ఏం జరిగిందీ మాకు తెలియదు. గాంధీగారి నినాదాలకు బదులు, రాజగోపాలాచారిగారు తయారుచేసిన ముసాయిదా ఉత్తరమూ, అందులో వ్రాయబడిన విషయాలన్నీ మాగంటి బాపినీడుగారు సంపాదించిన నకలువల్ల మాకు తెలియ వచ్చాయి. ఆ ఉత్తరం చాలా పెద్దది. హేతువాదాత్మకంగా ఉంది. విసుగు పుట్టించేదిగా కూడా ఉంది. జరిగిన గ్రంథమంతా తెలియకపూర్వం బాపినీడుగారు తీసుకు వచ్చిన ఉత్తరాన్ని చూసి, రాజగోపాలాచారిగారు గాంధీగారికి వ్యతిరేకంగా, ఆయన్ని కాదని ఈ ఉత్తరాన్ని వ్రాసి ఉండడనే తలుస్తూ ఉండడాన్ని, సత్యాగ్రహం చేసే వారందరూ ఆ ఉత్తరానికి నకళ్లు వ్రాసుకోవడంలో నిమగ్నులయి పోయారు. మర్నాడు నేను గాంధీగారి నినాదాల నకళ్ళు చూశాను. + +కళా వెంకట్రావు వార్దాలో గాంధీగారిని, రాజగోపాలాచారిగారి ముసాయిదా ఉత్తరాన్ని గురించి అడిగాడట. ఆ ఉత్తరానికీ, గాంధీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0567.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0567.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4b5d5348dfad5be9a61e1f234a297b554a8a84c0 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0567.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +26 న తంబుచెట్టి వీధిలో సత్యాగ్రహం ప్రారంభించ నున్నానని తెలియజేశాను. తంబుచెట్టి వీధి హైకోర్టుకు ఎదురుగా ఉన్న వీధులలో ఒకటి. + +గాంధీగారి వద్దనుంచి ఉత్తరం రాగానే రాజగోపాలాచారిగారు వార్ధా పరుగెత్తాడు. అక్కడ గాంధీగారి నినాదాల్నిగురించి, దానికి ప్రత్యామ్నాయంగా తాను వ్రాసిన ఉత్తరం గురించీ తర్జన భర్జన జరిగింది. రాజగోపాలాచారిగారు తన ఉత్తరం ఆయన నినాదాలకంటె మంచిదని, అది యావత్తు భారతదేశానికీ వర్తించే విధంగా వ్రాయబడిందనీ వాదించారు గాని, గాంధీగారిని తన అభిప్రాయాన్ని అంగీకరించేలా చేయలేక పోయాడు. + +రాజగోపాలాచారిగారు వెనక్కి బయల్దేరాడు. అదే రైలులో డిల్లీ నుంచి పట్నం వస్తూన్న గిరిగారు ఉండడం తటస్థించింది. అల్లా కలిసి ప్రయాణం చేస్తూన్న సందర్భంలో గిరిగారూ, రాజగోపాలాచారిగారూ మాట్లాడుకోవడానికి అవకాశం కలిగింది. ఆ మాటలలో ఆయన గిరిగారితో తనకూ గాంధీగారికీ మధ్య నడచిన గ్రంథమంతా చెప్పాడు. తన పద్దతికి గాంధీ గారు ఎల్లా ఒప్పుకోలేదో వివరించాడు. తాను గాంధీగారితో గట్టిగా వాదిస్తే ఆయన రక్తపు పోటు ఎక్కడ అధికం అవుతుందోనన్న భీతితో ఎక్కువగా వాదించలేదని చెప్పాడు. గాంధీగారి నినాదాల కంటె తన ఉత్తరమే మేలుగా వ్రాయబడిన కారణాన్ని, తన పద్దతినే గిరిగా రంగీకరించడం న్యాయమని అభ్యర్థించాడు. + +గిరిగా రప్పుడు, గాంధీగారి కార్యక్రమానికి వ్యతిరేకంగా తానెప్పుడూ నడవననీ, ఆంధ్రరాష్ట్ర కాంగ్రెసు కమిటీవారి సూచనలూ, దానికి అధ్యక్షుడయిన టంగుటూరి ప్రకాశం పంతులు గారి సూచనలూ తానెప్పుడూ వ్యతిరేకించననీ స్పష్టం చేశారు. + +గిరిగారు నవంబరు 25 ఉదయానికి పట్నం వచ్చారన్న సంగతి ఆ రాత్రి చాలా పొద్దుపోయిందాకా నాకు తెలియదు. నవంబరు 26 ఉదయాన్నే నేను గిరిగారిని వారి ఇంటివద్దనే కలుసుకుని, ఆయన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0569.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0569.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..814906b0c9fc5ebef46ced3921726961b07c6a42 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0569.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +గిరిగారు ఆ ఉత్తరంలో తాను ఎన్నో రకాల వ్యాపార సంబంధమయిన తగాయిదాలను అహింసాత్మకంగా ఎల్లా సర్దుబాటు చేయగలిగిందీ వివరిస్తూ, గాంధీగారి నినాదాన్ని ఎందువల్ల విస్మరించాలో తనకు అర్థం గావడం లేదనీ, అందులో ముఖ్యంగా ఆ ఆఖరి వాక్యాలు అహింసా ప్రబోధకంగా ఉండగా వాటిని వదలి వేయడంలో అర్థం లేదనీ స్పష్టంగా వ్రాసేశారు. + +ఆ మర్నాడే గిరిగారు సత్యాగ్రహం చేసి, శిక్షను పొంది, వెల్లూరు జెయిలుకు వచ్చి నన్ను కలుసుకున్నారు. ఆ సందర్భంలొ గిరిగారు తనకూ, రాజగోపాలాచారి గారికీ మధ్య మళ్ళీ జరిగిన గ్రంథం అంతా చెప్పారు. గిరిగారు నాతో చెప్పిన విషయాల సారాంశమే పైన వ్రాశాను. చదువరులకు ఇలాంటి విషయాలన్నీ చెప్పడంలో నాకో ఉద్దేశం వుంది. ఈ విషయాలన్నీ గ్రహించందే తిరుచురాపల్లి జెయిలులో జరిగిన ఉదంతం చదువరుల కర్థం కాదు. అందువల్లనే ఇవన్నీ చెప్పాను. మా శిక్షా కాలమంతా తిరుచీ జెయిలులోనే గడచింది. ఒక్క మొట్టమొదటి మాసంలోనే నేను వెల్లూరు జెయిలులో వున్నాను. + +1940 నవంబరు 26 న నేను వెల్లూరు జెయిల్లో ప్రవేశించేసరికి, అక్కడ 'ఎ' క్లాసులో, మంత్రిగా పనిచేసిన డా॥ టి. ఎస్. ఎస్. రాజన్, తిరుచీ మ్యునిసిపల్ చెయిర్మనూ - ఎం. ఎల్. ఏ. అయిన పి. టి. తేవరూ వున్నారు. వారు ఉభయులూ తిరుచీ ప్రాంతానికి చెందినవారే. ఇరువురూ అక్కడే సత్యాగ్రహం చేశారు. ఆ ఇరువురిలో శ్రీ తేవరు మొదటివాడు. డా॥ రాజన్ మాత్రం గాంధీగారి సూచనలకు వ్యతిరేకంగా రాజగోపాలాచారిగారి పదకం ప్రకారం వ్రాయ బడిన ఉత్తరాలను "వార్ కమిటీ" మెంబర్లకు అందచేయడంద్వారా సత్యా గ్రహులయ్యారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0571.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0571.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ee46d547d8ede2e5ca1e3abdfbc2f9e1da075d79 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0571.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +అహింసా విధానానికి అనుగుణంగా నడుచుకోలేకే, గాంధీగారి నినాదాన్ని ఉచ్చరించ నిరాకరించడమూ, దానిని ఉచ్చరించవలదని ఇతరులను బలవంతం చెయ్యడమూ జరిగింది. + +ఇటువంటి మన:ప్రవృత్తితోనే రాజగోపాలాచారిగారు సత్యాగ్రహ కాండ జరిపి, 1940 డిసెంబరులో వెల్లూరు జెయిలుకు వచ్చారు. మేము వెల్లూరు జెయిలులో ఒక నెల మాత్రమే కలసివున్నాము. ఉభయ శాసన సభల తాలూకు కాంగ్రెసు సభ్యులు అనుదినం ఒకరివెంట ఇంకొకరు అల్లా జెయిలుకు వస్తూన్న పరిస్థితిని గ్రహించిన రాజాజీ, గాంధిగారి శాసన ధిక్కార పదక ప్రభావాన్ని గ్రహించి ఆశ్చర్యపోయాడు. + +ఒకరోజు నాతో ఆయన, ఎం. ఎల్. ఏ. లు కొందరు జెయిలుకు రావడం గమనించిన కారణంగా, "నీవు అన్ని రకాలవాళ్ల నీ తీసుకువస్తున్నా" వన్నారు. హరిజన ఎం. ఎల్. ఏ. లు ఏ ఒక్కరూ మినహాయింపు లేకుండా అంతా జెయిలుకు వచ్చారు. ఇది కేవలం ఆంధ్రుల విషయంలోనే గాదు నేను అంటున్నది - తమిళులు, మలయాళీలు, కన్నడిగులు ఎందరెందరో జెయిళ్ళకు వచ్చారు. వారూ అధిక సంఖ్యాకులుగానే వచ్చారు. + +తమ శారీరక, ఆర్థిక, మానసిక స్థితులను గమనించ కుండా, తమ తమ ఇక్కట్లను లెక్క చేయకుండా ఎం. ఎల్. ఏ. లూ, అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీ మెంబర్లూ, ఏ ఒకరిద్దరో మినహాగా అంతా, సత్యాగ్రహ సమరంలో పాల్గొని, జెయిళ్లకు రావడం చూసిన నాకు, వారి అఖండిత దేశభక్తినీ, వారి రకరకాల త్యాగాలనూ తలచి, మనస్సు ఉప్పొంగి పోయింది. శ్రీ వెంకటప్ప నాయుడు, శ్రీ పి. వీరభద్రస్వామి, కందుల వీర రాఘవస్వామి (బారెట్ లా), అనంతపురం హరిజన ఎం. ఎల్. ఏ. వేదారప్ప, మలబారుకు చెందిన చందూ, ఇంకా వందలూ వేలూను. ఎన్ని పేర్లని వ్రాయగలను? \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0573.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0573.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7f32ee14b590a8cc94351e20e9b9557b1da496eb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0573.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కందుల వీర రాఘవస్వామి, కె. వెంకటస్వామి నాయుడు (మాజీ మదరాసు మేయరు), రాఘవమేనోన్ వగైరాలకు ప్రారంభంలో 'ఎ' క్లాసు ఇచ్చినా, వారిని 'బి' క్లాసులోకి మార్చారు. ఆ రోజులలో వెల్లూరు జెయిలుకు సంబంధించినంతవరకూ మిగిలిన 'ఎ' క్లాసు ఖైదీలను 'సి' క్లాసులోకి ఎప్పుడయినా వెళ్ళమంటారేమోననే అనుమానం మాకందరికీ ఉండేది. + +మామూలు ప్రపంచక జ్ఞానం ఉన్న ఏ వ్యక్తి అయినా, ప్రభుత్వపు తీరు తెన్నులనూ, పద్ధతులనూ గ్రహించి ఉంటే, చట్టనిర్మాణం చేయగల వ్యక్తులను ఏ ప్రకారంగా చూడాలో అర్థమయి ఉండేది. కాని కాంగ్రెసు ప్రభుత్వంలో పనిచేసి ఉన్నా, మేజిస్ట్రేట్లలో కొంతమందికి ఆ మాత్రపు ప్రపంచ జ్ఞానం కూడా లేకుండాపోయింది. గవర్నరుగారికి గాని, వారి సలహాదారులకు గాని ఖైదీలకు ఎ, బి, సి, క్లాసుల నిర్ణయించబడుతూన్న విధానంపట్ల గాని, శాసన సభ్యులనేకాదు మాజీ మంత్రులను కూడా జెయిలు అధికారులు చూస్తున్న విధం పట్లగాని ఏ విధమయిన శ్రద్ధా, పట్టింపూ లేకుండా పోయాయి. మాజీ మంత్రులూ, శాసన సభ్యులూ, అఖిల భారత కాంగ్రెసు కమిటీ మెంబర్లూ మున్నగు సత్యాగ్రహుల గతి ఏమయినా ఈ గవర్నర్లకూ, వారి అడ్వయిజర్లకూ చీమ కుట్టదు. అవును, ఎందుకు కుట్టాలి? జెయిల్లో మళ్ళీ జెయిలు అన్నట్లు మాజీ మంత్రులను కూడా రాత్రి ఆరు గంటలూ, ఉదయం ఆరు గంటలా మధ్య లాకపులో ఉంచినా వారికి పోయిందేమీ లేదు. అటువంటప్పుడు మామూలు ఎం. ఎల్. ఎ.లు, ఏ. ఐ. సి. సి. మెంబర్లూ అల్లా రాత్రి తెల్ల వార్లూ, సాయంత్రం ఆరునుంచి ఉదయం ఆరువరకూ లాకప్పులోని లాకప్పుతో సతమత మవుతేనేం? ఇది వారి రాజ్యాంగ విధానమేగా! + +మొదట్లో మేము జెయిళ్ళకు వెళ్ళగానే, మా సంఖ్య చాలా తక్కువగా ఉంటూన్నంత కాలమూ, మమ్మల్ని మా గదులలో మూసిపెట్టేవారు. జెయిలులో మావి ఒకే వరుసలో ఉన్న గుహలలాంటి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0574.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0574.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1d716e30e2afa176c4536ef0cc5ee98531b0d079 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0574.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +గదులు. మెదలడానికి జాగాగాని, పీల్చుకోవడానికి పరిశుభ్రమయిన గాలిగాని మాకు లభ్యం అయ్యేదికాదు. మేము అల్లా ఆ మూసిపెట్టే సెల్సులో ఉంటూన్న రోజులలోనే, ఇనస్పెక్టర్ జనరల్ ఆఫ్ ప్రిజన్స్ కాంట్రాక్టర్ (Mr. Contractor) జెయిలు పరిశీలించడానికి వచ్చాడు. కొంతమంది 'బి' క్లాసు ఖైదీలు తలకు రాసుకోవడానికి నూనె సప్లయి చేయించవలసిందని కోరారు. ఆయన, పెడీలున "నేను మీ కాంగ్రెసు ప్రభుత్వపు ఉత్తరువులనే అనుసరిస్తున్నా" నన్నారు. ఆ దెబ్బ వచ్చి తిన్నగా మా ముఖాలకే తగిలింది. రాయికంటె కూడా ఘనంగా దెబ్బతీసే వేళాకోళం లాంటి వెక్కిరింత అది. డా॥ రాజన్ మాజీ జెయిళ్ళ మంత్రి. ఈ సత్యాగ్రహం సందర్భంగా జెయిలుకు వచ్చినప్పుడు, మన కంటిని మన వేలుతోనే పొడుస్తున్నాడు. చూశావా అన్నాను. మేమక్కడికి స్వయంకృతాపరాధఫలం అనుభవించడానికి వెళ్ళాం (We have gone there to stew in our own Juice). + +మా కాంగ్రెసు గవర్నమెంటు కూడా కొన్నికొన్ని సందర్భాలలో జస్టిస్ పార్టీ వారి విధానాల కంటె అధమంగా వర్తించిన సందర్భాలున్నాయి. జెయిళ్ళ పరిపాలనా విధానాలలో మా పద్ధతి చాలా అనుచితంగానే ఉండేది. కొంతకాలం జెయిలు అనుభవాలను పొందిన మీదటనే మేము రాజ్యాంగాన్ని చేపట్టాం. అందువల్ల జెయిళ్ళల్లో రాజకీయ ఖైదీలుగా మేము అనుభవించిన కష్టసుఖాలన్నీ మాకు తెలుసు. నిజానికి ఖైదీలు కూడా జీవించవలసిందే గనుక, మేము కొన్ని క్రొత్త నిబంధనావళులనూ, మార్పులనూ ఖైదీల విషయంలో న్యాయంగా తీసుకు రావలసి ఉంది. + +రాజకీయ ఖైదీలకు తలకు చమురు ఇవ్వడం విషయంలో కాంగ్రెసు ప్రభుత్వంవారు ఏమని ఆర్డరు వేశారో నాకు తెలియదు. కాని ఇనస్పెక్టర్ జనరల్ ఆఫ్ ప్రిజన్స్ కాంట్రాక్టర్ చమురు సప్లయికి కాంగ్రెసు ప్రభుత్వం వారిని కోరినప్పుడు, 'మానవుడు బ్రతకడానికి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0575.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0575.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6146a2fa873c0614748fdb670593d3d83a772ec7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0575.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +చమురు అక్కరలేదు' అనే మిషతో వారి కోరిక తిరస్కరించబడిందని తెలిసింది. + +మా కంటె ముందుగానే జెయిలుకు వచ్చిన శ్రీనివాసరావనే ఒక వ్యక్తి, వెల్లూరు జెయిలులో ఉన్న ఆ మొదటి వారం పదిరోజులలోనే, కాంట్రాక్టర్‌గారి విసురును డా॥ రాజన్‌గారి ముఖంమీదికి విసరగల అవకాశం లభించింది. శ్రీనివాసరావేమన్నాడంటే, "తమరు ఇన్‌స్పెక్టర్ - జనరల్ ఆఫ్ ప్రిజన్స్‌గా కాంట్రాక్టర్‌గారు చేసిన సూచనను జెయిళ్ళ మంత్రిగా తిరగతోడారు. బహుశ: మీరు, మీ జీవిత పర్యంతమూ, ఒక పాతిక సంవత్సరాలపాటు, మంత్రిగానే ఉంటామని తలచి ఉంటారు. పాపం, ఇప్పుడు తమరు ఏర్పరచిన రూల్స్ ప్రకారమే రాజఠీవితో బ్రతకడానికి వచ్చారు" అన్నాడు. + +నేనూ కాంగ్రెసు గవర్నమెంటులో మంత్రినే అయినా ఈ విషయాలతో జరుగుతున్న దేమిటో నాకు తెలియదు. ఈ ప్రశ్న అందరి మంత్రుల అభిప్రాయాలూ సేకరించిన తరవాతనే తేల్చవలసి ఉంటుందని తలవబడి ఉండలేదు. అయినా, కాంగ్రెసు ప్రభుత్వం వారి ప్రతి చర్యకు మంత్రుల మందరమూ సమానంగా బాధ్యత వహించవలసి ఉందిగదా! ఈ తడవ లభించిన వెల్లూరు జెయిలు జీవితంలో మొదటి పదిరోజులలో మాకు కలిగిన అనుభవం ఇది. దర్మిలా, మమ్మల్ని మాకు అలవాటయిన ఆ పాతకొట్లలోకే మార్చారు. + +తిరుచురాపల్లిలో గత పది మాసాలలోనూ మాకు కలిగిన అనుభవాలను గురించి చెప్పే ఉన్నాను. ఆరంభంలోనే డా॥ రాజన్, శ్రీమతి రుక్మిణీ లక్ష్మీపతి, రాజగోపాలాచారి మున్నగువారు గాంధీగారి నినాదాలను గాక రాజాజీగారి పద్ధతిని ఉత్తరాలు ఆయా యుద్ధసంఘ సభ్యుల కందజేసి జెయిళ్లకు వచ్చారని మనవిసేసే ఉన్నాను. అనగా ఒకరి ఆజ్ఞ ప్రకారంగా గాక, వారి ఇష్టానుసారంగా, వారు కోరుకున్న విధంగా వారు జెయిళ్ళకు వచ్చారన్న మాట! వారి ప్రచారం జెయిళ్ళలో కూడా సాగింప నారంభించారు. ఈ ఉద్యమం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0576.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0576.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..deaa29376e8fcf5abea9e7ca1ad6fc892c536713 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0576.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +విఫలమయిందనీ, జనులు నిష్కారణంగా, ఏ ఒక్క క్రియాసాధనకూ పూనుకోకుండా, ఊసుబోక జెయిళ్ళకు వెళ్లారనీ అన్నారు. + +జెయిళ్ళలో ఎటువంటి ప్రచారం జరిగినా, బయటకు వెళ్లేవారికి, రాజాజీ గ్రూపు వారెట్టి ప్రబోధం చేసిఉన్నా, ఆ ప్రబోధమంతా చెవిటివాడిముందు శంఖమే అయింది. బయటకు వెళ్ళిన వారంతా వారు ఇచ్చే స్టేట్‌మెంట్లు ద్వారానూ, ఉపన్యాసాల ద్వారాను - గాంధీగారినే మనస్ఫూర్తిగా అనుసరించాలి, వారి విధానాలే మనకు శరణ్యాలు అని చెప్పేవారు. + +ఇది రాజాజీకి చాలా చికాకునీ, తలవంపునూ కలుగజేసింది. ఆయన బాధపడసాగాడు. ఆయన నాతో అన్నాడు కూడా. "ఏమిటి, బయటకు వెళ్ళినవాళ్ళకి బుద్ధీ, జ్ఞానం ఉన్నాయా లేదా? అదేమిటి, వాళ్ళంతా ఎవరికి తోచినట్లుగా వారు మాట్లాడుతున్నా"రని, పాపం, వాపోయాడు. వల్లభ్‌భాయ్ పటేల్ గారి ఉపన్యాసాన్ని చదివిన రాజాజీ, "ఏమిటిది? వల్లభ్‌భాయ్ పటేల్ కూడా ఇల్లా కలవరపడుతున్నాడేమి"టన్నాడు. + +జెయిళ్ళనుంచి బయటకు వెళ్ళిన వారంతా అనుసరిస్తూన్న పద్ధతులను గ్రహించయినా, వారంతా గాంధీగారినే ఆదర్శంగా పెట్టుకున్న పరిస్థితిని గ్రహించయినా, రాజాజీ, డా॥ రాజన్ వగైరాలు తమ అభిప్రాయాలను మార్చుకుంటా రనుకున్నాను. కాని విడుదల అయిన వెంటనే డా॥ రాజన్ ఇచ్చిన స్టేట్‌మెంట్ చూస్తే ఆశ్చర్యం వేసింది. ఈ పెద్దమనిషి జెయిలు బయటకూడా, రాజాజీకి అనుగుణంగా, కలతలూ, కలవరపాట్లు తీసుకు రాదలచాడా అని తలచాను. + +డా॥ రాజన్ స్టేట్‌మెంట్‌లో మేము తిరిగి రాజ్యాంగాన్ని చేపట్టమని లేదు. పైగా ఆయన ఏదో సందిగ్దంగానూ, ఆషామాషీగానూ అన్నదేమిటో తెలుసా? "ఏది ఎల్లా జరిగినా, మనం గాంధీగారిని వ్యతిరేకించ కూడదేమో!" అన్నాడు. ఆ స్టేట్‌మెంట్‌ను పూర్తిచేస్తూ చిట్టచివర వాక్యంగా ఆయన, "అయినా ఈ ఉద్యమం కొత్త \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0578.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0578.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..29871ea1325a61c44f5a920106bc2077013134ec --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0578.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +లక్షలాది ధనం, తిరిగీ ఆ ప్రజల సుఖసంతోషాలే వాంఛిస్తూ, దేశమాత దాస్యశృంఖలాలను ఛేదించి ఆమెను సంపూర్ణ స్వాతంత్ర్య వాయువులలో ఉయ్యాల లూగించాలనే తలంపుతో రాజకీయ సమరంలో నిస్వార్థంగా ఖర్చుపెట్టి, మళ్ళా ఎల్లా ఏమీలేనివాడినే అయ్యానో చదువరులు గ్రహించే ఉన్నారు. + +నా జీవితమంతా దేశం కోసమూ దేశీయుల కోసమూ వినియోగపడడమేగాక, `ఆంధ్ర అంటే ప్రకాశం, ప్రకాశం అంటే ఆంధ్ర' అన్న నా నమ్మిక ముందు ముందు నా జీవితంలో ఎల్లా నిర్ధారణ అయ్యిందో, గాంధీగారికే నామాలు పెట్టాలని ప్రయత్నించిన రాజగోపాలాచారి ప్రభృతులు, స్వాతంత్ర్య సంపాదన అనంతరం నేను ప్రధాన మంత్రిగా ఉండే సందర్భంలో ఎల్లా అందరూ కలిసి నన్ను పదచ్యుతుణ్ణి చెయ్యాలని ప్రయత్నించారో, ఎందువల్ల నేను కర్నూలును రాజధానిగా నిర్ణయించానో, వగైరా విషయాలన్నీ టూకీగా పాయింట్లలాగే వ్రాయగలననీ, వాటిని గూడా చాలావరకూ ఈ పుస్తకంలోనే అచ్చయ్యేలా చూస్తాననీ, వాటి నన్నిటినీ, అల్లా జరుగుతూన్న సందర్భాలను జరుగుతూన్న చరిత్రగా రూపొందించడం నాకు సాధ్యంగాకపోయినా ఆ లోటు, దరిమిలాని, మిత్రులూ, అభిమానులూ, అనుచరులూ అయినవారు తీర్చి, ఈ `నా జీవిత యాత్ర'కు అనుబంధంగా ప్రచురించి తీరతారనీ నా నమ్మిక. ఈ విధంగా ఈ ఖండాన్ని ముగిస్తూ, తరువాయి గ్రంథానికి వస్తాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0580.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0580.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a41dacfe8eeef261fef117154f048d2a0e60492a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0580.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +NAA JEEVITA YATRA - VOL. IV +- Anubhandha Samputi +(Supplementary Volume to the +Autobiography of Andhra Kesari +Prakasam pantulu) +By +TENNETI VISWANATHAM + +Publishers : +M. SESHACHALA.M & CO. + +First Edition : +August 1972 + +Cover Design : +BAPU + +Printers : +KRANTI PRESS, Madras-1. + +Distributors : +ANDHRA PRADESH BOOK DISTRIBUTORS, +RASHTRAPATHI ROAD, SECUNDERABAD + +Price Rs. 2-50 +Four volumes bound in one hard cover edition Rs. 15/- + +150px|left \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0587.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0587.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bda754d25d873af2c2480e4ba042bd1448dbc373 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0587.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మొదటి కాంగ్రెసు మంత్రివర్గం గురించి, అనగా - 1937 జూలై పద్నాలుగవ తేదీ లగాయితూ 1939 సెప్టంబరు వరకూ రాజాజీ ఆధ్వర్యాన నడచిన ఉమ్మడి చెన్నరాష్ట్ర రాజకీయాలను గురించి సరిగా అవగాహన చేసికొనేటందుకు 1937 ఫిబ్రవరిలో జరిగిన జనరల్ ఎన్నికల విషయమై కొంత చెప్పవలసి ఉంది. + +1921 లో కాంగ్రెసువారు ప్రకటించిన శాసన సభా బహిష్కార సూత్రంలో 1923 ఫిబ్రవరినుంచి క్రమంగా మార్పు వచ్చిన విషయం పాఠకులకు విదితమే. 1934 లో గాంధీజీ కాంగ్రెసు మూలసభ్యత్వం నుంచి విరమించుకోవడం, ఆ సంవత్సరం కేంద్ర శాసన సభ ఎన్నికలలో కాంగ్రెసు పాల్గొని ఎన్నో రాష్ట్రాలలో అఖండ విజయం సాధించి కేంద్ర శాసన సభలో ప్రధానమైన ప్రతిపక్షంగా ఏర్పాటు కావడంకూడా పాఠకులకు తెలిసినవే. ఈ కారణంచేత కాంగ్రెసువారి దృష్టి శాసన సభలపైన గట్టిగా పడింది. ఇంతేకాక, 1927 మొదలు 1930 వరకు, తర్వాత 1934 నుండి అప్పటివరకు శాసన సభా కార్యక్రమంలో ప్రతిపక్షంగా కాంగ్రెసు నాయకులు చూపిస్తూ వచ్చిన చురుకుదనాన్ని బట్టికూడా స్వరాజ్య సంపాదనకు శాసన సభలు ప్రధాన ద్వారాలన్న అభిప్రాయం అందరికీ కలిగింది. + +ఇలా ఉండగా, 2 - 8 - 1935 వ తేదీన ఇంగ్లీషు పార్ల మెంటులో గవర్నమెంట్ ఆఫ్ ఇండియా బిల్లు, ఆక్టుక్రింద పాస్ అయి ఉండెను. ఈ ఆక్టుక్రింద, కేంద్ర ప్రభుత్వంలో, ప్రజలకు ఏవిధమైన అధికారమూ సంక్రమించక పోయినా, రాష్ట్రాలకు ఏర్పాటు చేసిన విషయాలలో మాత్రం కొంత స్వాతంత్ర్యం ఇవ్వబడింది. (దీనికే ఆ రోజులలో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0588.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0588.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2cd6f40344f43593a5617ed1c02476e2ddc216bc --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0588.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +రాష్ట్రీయ స్వపరిపాలన [ప్రొవిన్షియల్ అటానమీ] అనే నిర్వచనం ఉండేది.) ఈ కారణాలవల్ల ఆ ఆక్టుక్రింద జరగబోయే ఎన్నికలలో కాంగ్రెసువారు పాల్గొని జయం సాధించవలెనన్న నిశ్చయం ఒకటి అందరి పెద్దలకూ ఏర్పడింది. ఎటువచ్చీ ఎన్నికలలో గెల్చిన తర్వాత మంత్రి పదవులను స్వీకరించాలా, వద్దా అన్న విషయంపై మాత్రం కొంత సందేహం కలిగింది. ప్రకాశంగారు, సాంబమూర్తి గారు, నేను మొదలైనవారం మంత్రి పదవులను అవకాశ మున్నచోట తప్పక కాంగ్రెసువారు ఏర్పాటు చేయాలన్న అభిప్రాయంలో ఉండేవాళ్ళము. పై స్థాయిలో జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ, మన ఆంధ్రస్థాయిలో డాక్టరు పట్టాభి సీతారామయ్యగారు మొదలైనవారు ఎన్నికలలో పాల్గొనవచ్చు గాని, మంత్రి పదవులను స్వీకరింపరాదన్న అభిప్రాయంలో ఉండేవారు. దీనికి కారణం - పూర్వ కాలంలో మోస్తరుగా మంత్రి పదవి, బ్రిటిష్ గవర్నమెంటువారు ఇచ్చేదనీ, అది మనం స్వీకరిస్తే ధర్మంక్రింద స్వీకరించి నట్టవుతుందనీ వారు భావించడమే. + +నేను లక్నోలో 1936 లో జరిగిన ఏ. ఐ. సి. సి. సమావేశంలో ఉత్తరార్దమందు, మంత్రిపదవి స్వీకరించక కేవలం ప్రతిపక్షంగా కూర్చుని ఉన్నట్లయితే, - ఏ సమయంలో ప్రభుత్వం ఏర్పాటుచేసే మంత్రివర్గంతో సహకరించాలో, ఎప్పుడు సిద్ధాంతానికి వ్యతిరేకంగా తప్పటడుగు వేయవలసివస్తుందో తెలియక కాంగ్రెసు పార్టీవారు కలవరపడే స్థితిలో ఉండడమేకాక, వారి దృష్టి చెడిపోయే అవకాశం ఉంటుందనీ, బలం ఉండి ప్రతిపక్షంలో కూర్చునట్లయితే సముద్రం ఒడ్డున ఇసుకపైన పంట పండించడానికి ప్రయత్నించే విధంగా వృథా ప్రయాస అవుతందనీ; అందుకు తార్కాణంగా 1927 మొదలు 1930 వరకు చెన్నరాష్ట్ర శాసన సభలో కాంగ్రెసువారు చేసిన అవకతవక లన్నిటినీ ఉదహరించి ఏ. ఐ. సి. సి. సభ్యుల మనస్సులను పదవీ స్వీకరణమే మంచి దనేటట్లు మార్చడం జరిగింది. అయినా, అది రాబోయే డిసెంబరులో కాంగ్రెసు సాంవత్సరిక సభలో అంగీకారం పొందవలసి ఉండినది. ఈ లాగుననే, ఆంధ్రరాష్ట్రంలో జరిగిన ఆంధ్ర \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0590.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0590.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4eb43b856901ef13bdd40399b76210f1429301db --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0590.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అయినప్పటికీ, ప్రకాశంగారి అభ్యర్థిత్వం విషయమై నియోజక వర్గంలో అభ్యంతరాలు ఉన్నాయనీ, దాని తుది నిర్ణయం కేంద్ర కాంగ్రెస్ పార్లమెంటరీ బోర్డువారికి వదిలి వేయాలని ఆ ప్రత్యేక కమిటీవారు తీర్మానించుకొన్నారు. రాష్ట్రం అంతా అభ్యర్థుల్ని నిలబెట్టే అధికారం, పలుకుబడీ కలిగిన ప్రకాశంగారి అభ్యర్థిత్వం విషయంలోనే అనుమానం ఏర్పడిన పరిస్థితి కలిగింది. రాజకీయాలలో ఇటువంటి వైపరీత్యాలు జరుగుతూ ఉంటాయి. + +అప్పటికి కొన్ని సంవత్సరాల ముందునుంచి రాజాజీ రాజకీయాలలో అట్టే జోక్యం కలుగచేసుకోకుండా, దూరంగా ఉండేవారు. 1936 లో జరిగిన లక్నో ఏ. ఐ. సి. సి. సమావేశంలో ఎలక్షన్‌లో కాంగ్రెసువారు పాల్గొని మంత్రివర్గాలు ఏర్పాటు చేయాలని నేను వాదించి ఉపన్యసించినపుడు ఆయన సభానంతరం నన్ను చాలా ప్రశంసించారు. అది దూరంగా ఉన్న పెద్దలు చేసిన ఆశీర్వాదపూర్వక ప్రశంసగా భావించారు. ఆయనకు రాష్ట్ర రాజకీయాలలోకి తిరిగివచ్చే అభిప్రాయం ఉన్నట్టు ఆ నాడు ఎవ్వరమూ గ్రహించలేక పోయాము. ఇప్పుడు అభ్యర్థులను నిర్ణయించే సమయంలో ఆయన ఇతరులకు తెలియకుండానే హెచ్చు జోక్యం కలిగించుకోవడం జరిగింది. వల్లభభాయి పటేలుగారు కేంద్ర పార్లమెంటరీ బోర్డు తరపున ఆంధ్ర, తమిళ, కేరళ, కర్నాటక అభ్యర్థుల జాబితాలను పరిశీలించి, చెన్నపట్నం విషయం మాత్రం - అంటే ప్రకాశంగారి అభ్యర్థిత్వం విషయం అంతా బొంబాయిలో నిర్ణయిస్తానని, అక్కడికి రావలసిందని ప్రకాశంగారిని కోరారు. వల్లభభాయి పటేల గారు బయలుదేరిన బండిలోనే రాజాజీ కూడా కూచుని వెళ్ళడం తటస్థించింది. ఆ బండిలోనే ప్రకాశంగారు వేరుగా మరోపెట్టెలో కూచున్నారు. ఆ రైలు చెన్నపట్నం స్టేషను నుండి బయలుదేరడానికి కొన్ని క్షణాల ముందు, దేశభక్త కొండా వెంకటప్పయ్యగారు - రాజాజీ, పటేలు కూచున్న బండి ఎక్కడానికి తొందరగా వెతుక్కుంటూ వచ్చారు. ఆ కంపార్టుమెంటులోకి ఎక్కగానే రాజాజీ దేశభక్తుని అతి గౌరవంగా లోపలికి పిల్చి, పటేలుగారి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0591.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0591.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9735a22428916a75dea1866f3f92eb7d919e2fa1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0591.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పక్కన కూచోమన్నారు. ఇతర ప్రసంగాలు చేయటానికి వ్యవధి లేకపోవడంచేత పటేలుగారు ప్రకాశంగారి అభ్యర్థిత్వ విషయమై ప్రశ్నించారు. వెంకటప్పయ్యగారు "ప్రకాశంగారు లేకుండా శాసన సభ ఎలా ఉండగలదు." అని తిరిగి ప్రశ్నించగా, రాజాజీ అసంతుష్టితో కొంచెం దూరంగా జరిగారు. + +వెంకటప్పయ్యగారికి ప్రకాశంగారంటే పడనందున, ఆయన ప్రకాశంగారిని అభ్యర్థిగా నిర్ణయించ కూడదని తప్పక చెప్పగలరన్న అభిప్రాయంతో వెంకటప్పయ్యగారికి ప్రత్యేకంగా కబురంపి రాజాజీ రైల్వేస్టేషన్‌కి రప్పించారు. కాని, ఆయనకు ఆశాభంగం కలిగింది. వెంకయప్పయ్య గారు పెద్దవారు గనుక ఆ విధంగా తమ అభిప్రాయం తెలిపారు. ఆయనను ఏమనడానికి తోచక, "సరే, మీరు వచ్చిన పని అయింది. రైలు బయలుదేరుతూంది. మీరు వెళ్ళండి." అని వారిని పంపివేశారు. + +ట్రెయిన్ రేణిగుంటకు వెళ్ళేసరికి శ్రీ మాడభూషి అనంతశయనం అయ్యంగారు రాజాజీ, పటేలు కూచున్న బండి ఎక్కడని అడుగుతూ ప్లాట్‌ఫారంలో అటూ ఇటూ తిరుగుతూ వెతుక్కుంటూ వచ్చారు. మొదట్లో ప్రకాశంగారి ముఖం ఆయనకు కనిపించింది. "ఏమయ్యా, అంత తొందరగా అటు ఇటు చూస్తున్నా?"వని ప్రకాశంగారు అయ్యంగార్ని అడిగారు. పటేలు గారిని కల్సుకోవాలని రాజాజీ తంతి యిచ్చినట్లూ, అందువల్ల ఆయనకోసం వచ్చినట్టూ అయ్యంగారు చెప్పారు. అప్పటికి అయ్యంగారు కేంద్ర శాసన సభలో సభ్యుడు. పటేలు కూచున్న కంపార్టుమెంటు ఎటున్నదో అయ్యంగారికి ప్రకాశంగారు చేత్తో చూపించారు. అయ్యంగారు అక్కడికి వెళ్ళేసరికి పటేలు అయ్యంగారికి ప్రత్యుద్ధానం చేసి ప్రక్కన కూచోమన్నాడు. + +ఇక్కడ కూడా ఇతర ప్రసంగాలకు వ్యవధి లేనందువల్ల పటేలుగారు తటాలున అయ్యంగారిని "ప్రకాశంగారి అభ్యర్థిత్వం విషయమై ఏమిటి మీ అభిప్రాయం?" అని అడిగారు. అయ్యంగారు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0592.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0592.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3e55e432678e9c4b8c2ef9b18ad83811f791a4f7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0592.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +దానికి జవాబుగా, "ఇటువంటి ప్రశ్న మీ మనసులో ఎలా ఉద్భవించింది? ఆయన లేకున్నట్టయితే శాసనసభ ఎలా ఉండగలదు?" అన్నారు. + +ఆ మాటలు వినేసరికి రాజాజీకి బ్రహ్మాండమైన ఆగ్రహం వేసి, "సరే లేవయ్యా! ఆ దివాలా కోరుతో నువ్వు కాపురం చేయవయ్యా!" అని మందలించి కూచున్న స్థలంనుంచి లేచిపోయారు. రైలు టైముకూడా అయిపోయింది. అయ్యంగారు దిగిపోయారు. రైలు కదిలింది. + +బొంబాయి వెళ్ళాక పటేలుగారున్నూ, వర్కింగు కమిటీవారున్నూ మొదట అనుకున్నట్లే ప్రకాశంగారిని చెన్నపట్టణానికి ఏర్పాటయిన నియోజక వర్గంలోనే స్థిరపరిచారు. ఇది ఆ ఎన్నికలో మొదటి ఘట్టం. + +దేశంలో కాంగ్రెసువారియెడల అభిమానం పెల్లుబికి పోయింది. విశాఖపట్నం జిల్లా బొబ్బిలి నియోజక వర్గంలో ఇప్పుడు రాష్ట్రపతిగారయిన గిరిగారిని కాంగ్రెసు అభ్యర్థిగా నిర్ణయించడమైంది. అప్పటికి గిరిగారు కేంద్ర శాసన సభలో సభ్యులుగా ఉండేవారు. బొబ్బిలిలో ఈయన ప్రత్యర్థి బొబ్బిలి రాజావారే. ఆయన అపుడు చెన్నరాష్ట్రంలో ముఖ్యమంత్రిగా ఉండేవారు. ఎన్నికల సందర్భంగా నెహ్రూగారు మన రాష్ట్రానికి రావడం సంభవించింది. ప్రకాశంగారూ, ఆయనా కలసి బొబ్బిలికి ఎన్నికల ప్రచారంకోసం వెళ్ళారు. తీరా వెళ్ళేసరికి బొబ్బిలి రాజావారు బొబ్బిలిలో లేరు. నెహ్రూగారు స్థానిక కాంగ్రెసువారు ఏర్పాటుచేసిన సభాస్థలానికి చేరేసరికి, డప్పులు - వాయించుకుంటూ కొంతమంది, కేకలువేస్తూ కొందరూ నాలుగువైపుల తిరగడం ఆరంభించారు. ఆయన మాట్లాడడానికి ప్రారంభించేసరికి డప్పులు చేసేగోల చాలదని ఒక ఏనుగుకూడా నడిపించుకుంటూ ఒక మావటివాడు ప్రేక్షకుల గుంపులోకి వచ్చాడు. సభలో గగ్గోలు బయలుదేరింది. ఇదేమిటని నెహ్రూగారు అడగగా, స్థానిక కాంగ్రెసు నాయకులు, "ఈ ఊళ్ళో కాంగ్రెసు మీటింగులు జరగకూడదని రాజావారి మను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0593.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0593.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7f4a9c7161e52a1dc5b163a359fcf2ae9e85c6d2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0593.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +షులు ఇలా అల్లర్లు చేయిస్తూండడం మామూలే," అని చెప్పారు. ఎదురుగుండా దూరంగా ఉన్నవారంతా రాజావారి మనుషులు అని కొందరిని చూపించారు. ఈ లోపున డప్పుల చప్పుళ్ళు, ఏనుగు తమ మధ్యలో నడవడంచేత ప్రేక్షకులు చేసే గోల, కేకలు హెచ్చయినాయి. ఏనుగు నెహ్రూగారికి కొంచెం దగ్గరపడింది. ఆవేశంతో నెహ్రూగారు దాని తొండంపైకి ఎగరబోయారు. అప్పుడు , అంతవరకూ నిర్లిప్తంగా దూరంగావున్న పోలీస్‌వారు కొంతమందీ, రాజుగారి మనుషులు కొంతమందీ వచ్చి ఆ ఏనుగును ప్రక్కకు మళ్ళించగా, వారూ వారి అనుయాయులూ గోల చేసుకుంటూ, డప్పులతో వెళ్ళిపోయారు. తర్వాత సభలో వేరే అల్లరి ఏమీ జరగలేదు. + +ఈలాగే మరికొన్ని రోజులయినాక, అదే స్థలానికి ప్రకాశంగారు, శ్రీమతి సరోజినీ నాయుడు గారు ఎన్నికల ప్రచారంకొరకు వెళ్ళటం తటస్థించింది. అప్పుడుకూడా ఏనుగుతప్ప మిగిలిన అల్లరంతా రాజావారి మనుషులు చేశారు. అయినప్పటికీ, ప్రజా బాహుళ్యం హెచ్చు అవడంవల్ల, కాంగ్రెసు నాయకులపట్ల వారి అనురాగప్రేమలు హెచ్చవడంవల్ల సభకు అంతరాయం కలగలేదు. ప్రత్యర్థి అయినవారు కూపస్థ మండూకంలా తామే గొప్పవారమని, తాము తప్ప వేరే లోకం లేదని అనుకోవడం చాలా పొరబాటని సరోజినీ నాయుడుగారు మందలించారు. ఆ ఎన్నికలలో గిరిగారు గెలిచారు అన్న విషయం అందరికీ తెలిసిందే. + +ప్రకాశంగారు ఆంధ్రప్రాంతంలో అన్ని జిల్లాలలోనూ నిర్విరామంగా ప్రచారం చేశారు. దీనికి ఫలితంగా కాంగ్రెసుకి అఖండ విజయం కలిగింది. రెండు స్థానాలుమాత్రం పోయినవి. ఒకటి చల్లపల్లి జమీందారు జస్టిస్‌పార్టీ అభ్యర్థిగా గెలుచుకున్నది; రెండవది నరసాపురంలో జస్టిస్‌పార్టీ నాయుడుగారు గెలుచుకున్నది. ఈ రెండుచోట్ల కాంగ్రెసు అభ్యర్థులు నిర్దుష్టమయిన దేశసేవా పరాయణులే అయినప్పటికీ ఓటమి కలిగింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0595.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0595.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..558865b09150f3da4c312008e26c5d8a9bd0a36a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0595.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +చిస్తున్న తెలుగు నాయకులుకూడా ఒకరిద్దరు లేకపోలేదు. అందుచేత, ప్రకాశంగారు తప్పక ముఖ్యమంత్రి కాగలరు అన్న మొదటిభావం ఓ రెండు సూర్యాస్తమయాలు గడచేసరికి మెత్తబడి, పలుచబడి, నీరయి పోయింది. + +నాయకుని ఎన్నుకోవలసిన దినం వచ్చింది. దానికి క్రితం రాత్రి తెలుగు సభ్యులు యావన్మంది మరొకమారు నాగేశ్వరరావుగారి మేడపైన సమావేశమై - ప్రకాశంగారు తప్పక పోటీచేయాలని కొందరూ, పోటీ చేసినట్లయితే గెలుపు అనుమానమని కొందరూ, అసలు తగాదాలు లేకుండా సామరస్యంగా ఏదో ఏర్పాటయితే బాగుంటుందని మరికొంత మంది (వీరంతా పెద్దలే) వివిధములయిన అభిప్రాయాలు వ్యక్తపరచి, తుది నిర్ణయం ప్రకాశంగారికి వదలివేశారు. + +ప్రకాశంగారు తమ మనస్సులోని ఊహ ఎవరికీ చెప్పలేదు. ఏమి చెప్పగలరు? ఆంధ్రరాష్ట్రంలో వున్న ఇద్దరు పెద్దనాయకులే వై మనస్యం చూపించినట్టు తోచిన వేళ, ఏం మాట్లాడడానికీ వీలులేదు కదా! ఏది మాట్లాడినా కార్యం మరింత చెడిపోతుంది. మొత్తంమీద ఆ విధంగా ఆంధ్రులు ఆ రాత్రి ఒక అభిప్రాయానికి రాలేకపోవటం విచారకర మయిన విషయము. తెలుగువారి త్యాగధనమూ, పలుకుబడీ - భారతీయ రాజకీయాలలో అవరోహణ చేయడానికి ఆ రాత్రి కల్గిన సందిగ్ధావస్థే మొదటి మెట్టు. + +మరునాడు ప్రకాశంగారే నాయకుని ఎన్నుకునే సభలో స్వయంగా రాజాజీ చెన్నరాష్ట్ర కాంగ్రెస్‌పార్టీ నాయకుడుగా ఉండాలనే ప్రతిపాదన అనుమానంలేని గొతుకకతో చేశారు. సభలో ఉన్నవారు యావన్మందీ సంతోషించారు. కొన్ని సంవత్సరాల తరువాత తెలిసిన విషయం ఏమంటే - అది ప్రకాశంగారు, సాంబమూర్తిగారు మొదలైన ఒకరిద్దరు కలసి చేసుకున్న నిర్ణయమని, అది పరిస్థితుల వాస్తవికతపై ఆధారపడినదనీ తెలిసింది. అప్పుడు ప్రకాశంగారిని ఉపనాయకునిగా (డిప్యూటి లీడర్‌గా) రాజాజీ ప్రతిపాదిస్తారని ప్రకాశం, సాంబమూర్తి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0596.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0596.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d306b101d70d7d11d300b4c69b625979893a089 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0596.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +గారలు రాజాజీతో అదివరలో అనుకున్న సంగతి. అయితే, రాజాజీ మాత్రం, లేచి యిద్దరు డిప్యూటీ లీడర్లు వుండాలనీ, వారు - ప్రకాశం గారున్ను, వేదరత్నం పిళ్లైగారున్ను అని ఆ ఇద్దరిపేర్లు ప్రతిపాదించారు. సహజంగానే యీ రెండుపేర్లూ ఆమోదింపబడినాయి. అప్పటి నంచి సభ్యులలో ఆవేశం కొంత చల్లబడింది. + +మంత్రివర్గంలో ప్రకాశంగారు ఒకరయి ఉండాలా అన్న సందేహం కూడా కాంగ్రెస్ పెద్దలకు తోచినట్లు కనిపించింది. అందుచేత రాజాజీ మొదట ప్రకాశంగారిని అసెంబ్లీ స్పీకరుగా ఉండాలని కోరారు. ప్రకాశంగారు ఒప్పుకోలేదు. సాంబమూర్తిగారు కూడా మెత్తని వాడు కాడు. ప్రకాశంగారు మంత్రి అయితే, వారికితోడు సాంబమూర్తిగారు కూడా ఉన్నట్లయితే అసలు ముఖ్యమంత్రిగారి మాట మంత్రివర్గంలో చెల్లుతుందో, లేదో అన్న పరిస్థితులు ఏర్పడడానికి అవకాశం ఉంది. అందుచేత, సాంబమూర్తిగారిని స్పీకరుగా ఉంచినట్లయితే తగువు తీరు తుందని ఆయనను స్పీకరుగా ఉండాలని కోరారు. మహర్షి సాంబమూర్తిగారు అంగీకరించారు. తరువాత తెలుగు మంత్రులను ఎవరిని వేయాలి అని ఒక ప్రశ్న. నాకు తెలిసిన విషయం ఇది: గిరిగారి పేరు, కోటిరెడ్డిగారి పేరు ప్రకాశంగారు సూచించారు. గిరిగారి పేరు రాజాజీ వెంటనే అంగీకరించారు. కాని, కోటిరెడ్డిగారి పేరు అంగీకరించలేదు. కోటిరెడ్డిగారు రాయలసీమ కంతకూ పేరు ప్రఖ్యాతులు పొందిన సాత్విక నాయకులు. ఆయన సతీమణి అప్పటికే కడపజిల్లా బోర్డు అధ్యక్షురాలై, స్త్రీ అయినా మగతనం చూపిస్తున్న నాయకురాలు. అందుకే కాబోలు రాజాజీ రెడ్డిగారిని ఒప్పుకోలేదు. దానిపైన ప్రకాశంగారు కాంగ్రెసులో అనుభవంగల నాయకులను కాకుండా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0598.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0598.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5862f0b74ad8c9f90db6c8f8785b295cbe94fd94 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0598.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నిబంధనల ననుసరించి ఈయన సాధించగలిగింది కూడా ఏమీ లేదనీ రెవిన్యూశాఖ అప్పచెప్పిన వారి అభిప్రాయం కాబోలు! + +రాజాజీ చాల నిపుణుడు. దానికి తోడు మహాత్మాగాంధీగారికి సంబంధి. గాంధీగారు మొదటిసారి జైలులో ఉన్న రోజులలో ఆయన నడిపించే "యంగ్ ఇండియా" పత్రికను జాగ్రత్తగా నడిపించిన వాడు. గాంధీ తత్వం ఆయనకు తప్ప మరొకరికి అంత సంపూర్ణంగా ఒంట బట్టలేదని పేరుపడిన ఆయన. + +1937 లో ఎన్నికలలో గెలిచిన వెంటనే కాంగ్రెసువారు మంత్రి మండలులు ఏర్పాటు చేయడానికి అంగీకరించలేదు. దీనికి కారణం - అనేక విషయాలలో గవర్నరుకు మంత్రివర్గం చేసే తీర్మానాల్ని త్రోసిపుచ్చడానికి కొన్ని అధికారాలు కూర్పబడి ఉండడము. అట్టి సందర్భంలో కాంగ్రెసు వారు మంత్రులుగా కార్యనిర్వహణ ఏలాగున జరుపగలరు? అలాగని చెప్పి మంత్రివర్గాలు తాము ఏర్పాటు చేయకపోతే రాష్ట్రాల పరిపాలన బాధ్యతా రహితులైన గవర్నర్ల చేతులలోనికి పోతుంది. అంటే, వారు దేశస్వాతంత్ర్యానికి విముఖులైన వారి సలహాలపైన పరిపాలన సాగిస్తారు. ఈ రెండు ఇబ్బందులు లేకుండా గాంధీగారు ఒక సూత్రం పన్నారు. మంత్రివర్గం చేసే తీర్మానాలనే పాటిస్తామనీ, తమకు సంవిధానం ద్వారా వచ్చిన హక్కును వినియోగించము అనీ గవర్నర్లు మాట యిచ్చే లాగున ఇంగ్లండులో ఉండే ఇండియా కార్యదర్శి ప్రకటించినట్లయితే, - ఆ ప్రకటనను అనుసరించి కాంగ్రెసువారు మంత్రివర్గాలు ఏర్పాటు చేస్తారని గాంధీగారు అద్భుతమైన, ఒక అహింసాత్మక సూచనను చేశారు. మూడు నెలలు ఆలోచించి బ్రిటిషు గవర్నమెంటువారు ఈ సూచనను అంగీకరించారు. దానిపైన, ఎనిమిది, తొమ్మిది రాష్ట్రాలలో కాంగ్రెసు ప్రభుత్వాలు ఏర్పాటు అయాయి. అ ప్రకారంగానే, చెన్నరాష్ట్రంలో కూడా గవర్నర్ కాన్‌స్టిట్యూషనల్ (Constitutional) గవర్నర్‌గా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0600.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0600.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1395dea7305b4dcb6163aedccba4a9a78506f40e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0600.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఒక్కొక్కప్పుడు మంత్రులు కాంగ్రెసు సూత్రాల ప్రకారంగా ముఖ్యమనుకొనే విషయాలలో కూడా ఇదే విధంగా జరుగుతుండేవి. + +కార్యదర్శులు ప్రజల వోట్లు పుచ్చుకొని వచ్చినవారు కాక, కేవలం ఉద్యోగస్థులు కావడం చేతను, ఏ శాసనాల ప్రకారంగానూ వారికి ఈ విధాన సభలు హక్కు లివ్వకపోవడం చేతను, ప్రభుత్వం నడిపించడానికి అవసరమైన అధికారాలను కార్యదర్శులకు సంక్రమింప చేసే శాసనం లేకపోవటంవల్లను - కార్యదర్శులు తుది నిర్ణయాలు చేసి, మంత్రులకు తెలియనక్కర లేకుండా పరిపాలించే విధానం మంచిది కాదని ప్రకాశంగారు గట్టిగ దెబ్బలాట ఆరంభించారు. మంత్రుల సంఖ్య చాలకపోయినట్లయితే మంత్రి మండలిని విస్తృతపరచాలి. దానికి తోడు పార్లమెంటరీ కార్యదర్శులకు అధికారాలు సంక్రమింప చేయవచ్చని వారి ఊహ. + +సచివాలయం సంపూర్ణంగా దీనికి వ్యతిరేకంగా ఉండేది. అందుచేత, రాజాజీ కూడా సంపూర్ణంగా వ్యతిరేకులైరి. అనగా మంత్రి మండలిలో మరో ఇద్దరో, ముగ్గురో మంత్రులు తప్ప, మిగిలినవారు ప్రకాశంగారి వాదానికి వ్యతిరేకులైరి. రానురాను, ప్రకాశంగారు కూడా ఈ ప్రసక్తి మెల్లమెల్లగా వదలిపెట్టారు. కాని, కొంతకాలం రాజాజీకి, ఈయనకూ మధ్య చాలా వాదులాటలు సాగినాయి. + +జబ్బుతో ఉన్న విజయనగరం రాజా, తన ఎస్టేటు కోర్టు ఆఫ్ వార్డ్సు చేతిలో ఉన్న కారణంచేత, తనకు మూడువేల రూపాయలు మెడికల్ ఎలవెన్స్ ఇవ్వవలసిందని కోరితే, మంత్రికి తెలియకుండానే లేదు పొమ్మన్నారు. తర్వాత, మంత్రి కీ విషయం తెలిసిన మీదట కాగితం తనవరకు ఎందుకు రాలేదని ప్రశ్నిస్తే, కార్యనిబంధనల క్రింద త్రోసివేయడానికి హక్కు తమకుందని ఆ కార్యనింబంధన ఒకటి ప్రకాశంగారికి చూపించడం మొదలు పెట్టారు. విజయనగరం రాజా శాసన సభ సభ్యుడు కూడా. ఇటువంటి సందర్భాలలో, ఈ ఉద్యోగులు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0601.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0601.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..96c51241f98c0c5b2755ff30ade06ab1db4231f7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0601.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చేసే అపచారాలు తగ్గించడానికి వీలుగా కార్యనిబంధనలు మార్చడానికి కూడా రాజాజీకి మనస్కరించకపోవడం వల్ల వీరిద్దరి మధ్యను ఎప్పుడూ ఏదో రగుల్కొంటూనే ఉండేది. ఇటువంటి యిబ్బందుల విషయం పైవారికి తెలియకుండా ఉండడానికి, కలిసికట్టుగా మంత్రివర్గం నడుస్తున్నదని చెప్పేందుకు వీలుగా ప్రకాశంగారు సర్దుకొనిపోతూ ఉండేవారు. మంత్రివర్గం పని ఆరంభించిన వెంటనే ప్రకాశంగారిని ఎదుర్కొన్న సమస్యలలో ఒకటి - విజయనగరం రాజాకూ, కోర్టు ఆఫ్ వార్డ్సుకూ మధ్య ఉన్న విపరీతమైన తగాదా. + +విజయనగరం రాజా చెన్న రాష్ట్రంలోని జమీందార్లందరిలోనూ పెద్ద జమీందారు. అకలంకమైన జాతీయవాది. బ్రిటిషు గవర్నమెంటువారు మన దేశంలో చేస్తుండే అన్యాయాలను విమర్శిస్తూ, మన స్వరాజ్యం మనకు అప్పజెప్పవలసిన బాధ్యత వారియందున్నదంటూ ఆయన పత్రికలలో అనేక వ్యాసాలు వ్రాశారు. ఏ పెద్ద జమీందారూ సాహసించి అటువంటి పనికి పూనుకోలేదు. అందుచేత గవర్నమెంటువారికి ఈయన పైన నిఘా ఉండేది. ఏదో గృహ సంబంధమైన వివాదాన్ని పురస్కరించుకొని, ఈయన తన విషయం కూడా తాను ఆలోచించుకోలేడనీ, సంరక్షణ చేసుకోలేడనీ ఏవో సాకులు చూపుతూ - ఆయన ఎస్టేటునేగాక, వ్యక్తిగా ఆయనను కూడా తమ సంరక్షణలోనికి తీసుకుంటూ ఒక ప్రకటన చేశారు. అంటే, ఆ ప్రకటన తర్వాత ఆయన ఒక మైనరుతో సమానమైనాడన్న మాట.ఇది చాలా అమానుషమైనది. ఈ ఆర్డరు 1935 లో జారీ అయింది. 1937 లో కాంగ్రెసు పక్షాన ఆయనను అభ్యర్థిగా నిలబెట్టేందుకు కాంగ్రెసువారము నిశ్చయించాము. అయితే, ఆయన కాంగ్రెసు పేరునగాక, స్వతంత్రమైన అభ్యర్థిగా ఉండునట్లు ఏర్పాటు జరిగింది. మిగిలిన వ్యవహారాలకు ఆయన కాంగ్రెసు సభ్యునితో సమానము. + +ఎన్నికల తర్వాత వెంటనే మంత్రివర్గం ఏర్పాటు చేయలేదని ఇదివరలో చెప్పడమైనది. ఆ మధ్యకాలంలో ఇంటెరిమ్ మినిస్ట్రీ అనే పేరున ప్రభుత్వంవారు మంత్రివర్గాన్ని ఏర్పాటు చేశారు. దానికి ఓడి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0602.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0602.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..70e2cafc0eaaa900ca0ff3f84b625e371c6cbf50 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0602.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పోయిన జస్టిస్ పార్టీకి చెందిన ప్రముఖుడు సర్. కె. వి. రెడ్డినాయుడు ముఖ్యమంత్రి. విజయనగరం రాజా ఆయనకు తన ఎస్టేటు విడుదల చేయాలని, తనను వ్యక్తి సంరక్షణనుంచి విడుదల చేయాలని విజ్ఞప్తి పంపారు. అలా విడుదల చేస్తే వెంటనే గవర్నమెంటు పైన విజయనగరం రాజా దావా వేయడానికి అవకాశముందనీ, అందుచేత ఎంత మాత్రమూ విడుదల చేయడం దుస్సాధం (impossible) అనీ తేల్చారు. రెడ్డినాయుడుగారు ఆ సలహా ప్రకారంగానే తమ అభిప్రాయాన్నీ వ్రాశారు. దాన్ని అనుసరించి గవర్నరుగారు ఆ పైలు మీద "Impossible" అని వ్రాశారు. ఇలా ఉండగా కాంగ్రెసు ప్రభుత్వం ఏర్పడడం, ప్రకాశంగారు రెవిన్యూ మంత్రి కావడం సంభవించాయి. వెంటనే విజయనగరం రాజా ప్రకాశంగారికి మరో విజ్ఞప్తిని, లోగడ ఇంటెరిమ్ మినిస్ట్రీకి పంపించిన రీతిగానే పంపించారు. అదే పద్ధతిలో కోర్ట్ ఆఫ్ వార్డ్స్‌వారు ఇప్పుడు కూడా అభ్యంతరాలు పెడదా మనుకున్నారు. అయితే, ప్రకాశంగారు చోటివ్వలేదు. ఈ విజ్ఞప్తి వచ్చిన వెంటనే బోర్డ్ ఆఫ్ రెవిన్యూ ప్రథమ మెంబరుకు రావలసిందని కబు రంపారు. ప్రథమ మెంబరైన హాల్వ్ దొరవచ్చి, పాతకథ మొదలుపెట్టబోగా, ప్రకాశంగారు సూటిగా ఒక ప్రశ్నవేశారు. "విజయనగరం రాజా చనిపోయే లోపున మీ ఆలోచన పూర్తవుతుందా? లీగల్ అభ్యంతరాలు (విధి సంబంధ అభ్యంతరాలు) తేలుతాయా? ఒక మనిషికి ప్రాణ రక్షణ చేయడానికి ఏ శాసనం మిమ్మల్ని అడ్డుతున్నది?" అని అడిగారు. ప్రాణ రక్షణ అనే మాట వినేసరికి హాల్‌కి ఒక నూతన దృక్పథం గోచరించింది. ఆయన ఆయన అన్నారు కదా - "ప్రాణ విషయమంటూ మీరు చెప్పింది ఒక క్రొత్త దృక్పథము. ఆయనకు ఏదైనా ప్రమాదం జరిగిన యెడల ఆ బాధ్యత భరించడం కష్టం అనేది ఇప్పుడు గ్రహించ గలిగాను. వెంటనే కోర్టు సంరక్షణనుంచి రాజాను విడుదల చేస్తూ ఆర్డరు ఇప్పుడే మీరు చెప్పినట్లు పంపుతాను." + +ప్రకాశంగారు రాజాను కోర్టు సంరక్షణనుంచి విడుదల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0605.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0605.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..91b4556cd9c30d18dbf5aae1ee2b5c40c8bc93f9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0605.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +లను ప్రదర్శింపరాదని బొంబాయి, చెన్నరాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు ఆంక్షలు విధించినవి. + +చెన్నరాష్ట్రంలో కాంగ్రెసు మంత్రివర్గం ఏర్పాటైన రెండు నెలలలో ఆ ఆంక్షలు తొలగించారు. ఆ విధంగా ఆంక్షలు తొలగింపబడిన చిత్రాల పేర్లు ఇవి: + +శారదా ఫిల్మ్ కంపెనీవారు నిర్మించిన, "మహాత్మా గాంధీగారి స్వాతంత్ర్యయాత్ర"; కృష్ణా ఫిల్మ్ కంపెనీవారి "మహాత్మా గాంధీజీ చారిత్రకయాత్ర"; రంజిత్ ఫిల్మ్‌ కంపెనీవారి "మహాత్మా గాంధీ యాత్ర"; పై కంపెనీవారే నిర్మించిన "దేశభక్తుడు"; పయొనీర్ ఫిల్మ్ కంపెనీవారి "పటేలు యాత్ర"; అమెరికన్ ఫిల్మ్ కంపెనీవారి "దేశభక్తుడు; "మహాత్మా గాంధీకి బాంబే స్వాగతము"; కృష్ణా ఫిల్మ్ కంపెనీవారి "మహాత్మా గాంధీజీ పునర్జన్మము"; "మహాత్మా గాంధీ ఇంగ్లండునుంచి పునరాగమనము" (నిర్మాత: బిల్లి మోరియా); సినిమాటోగ్రాఫ్ సౌండ్ న్యూస్ ఫిల్మ్"గాంధీజీ చక్రవర్తిని సందర్శించుట"; శ్రీకృష్ణా ఫిల్మ్‌కంపెనీ వారి "అమర ప్రభ" (ఇమ్మోర్టల్ గ్లోరీ)' "జితేంద్రదాసు యాత్ర"; "వసంత బంగాళీ." + +ఈ పై ఫిల్ములమీద ఉన్న ఆంక్ష జి. ఓ. నంబరు 3672 (హోమ్ 29 - 1937) మూలంగా రద్దు చేయడమైనది. + +ప్రకాశంగారు మంత్రిగా ఉన్న సమయంలో కష్టంలో ఉన్న వారందరూ ఆయనను తమ ఆపద్బాంధవునిగా చూచుకొనేవారు. తన శాఖకు చెందినా, చెందక పోయినా, ఆయన వచ్చినవారి ఆర్తిని హరించడానికి వీలయితే తగిన సహాయం చేసేవారు. + +మంత్రుల క్రోధానికి గురి అయిన ఉద్యోగస్థులలో ఒకరు లెప్టినెంట్ కర్నల్ శాస్త్రి, ఐ. ఎం. ఎస్. + +డాక్టర్ టి. ఎస్. ఎస్. రాజన్ వైద్యశాఖా మంత్రి అని ఇదివరలో చెప్పడమైనది. ఆయన తిరుచినాపల్లి వాస్తవ్యుడు. ఆయనకు, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0606.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0606.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7973e4b359202a3b47713235714d2a78622cd4dd --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0606.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వైద్యునిగా చెప్పకోదగ్గ ప్రాక్టీసు ఉండేది. ఒకప్పుడు లెప్టినెంట్ కర్నల్ శాస్త్రి, డిస్ట్రిక్టు మెడికల్ ఆఫీసరుగా పనిచేయడం తటస్థించింది. ఆయన గవర్నమెంటు ఉద్యోగి, రాజన్ ప్రైవేట్ ప్రాక్టీషనరు. వారిద్దరిమధ్య ఏవైనా తగాదాలు రగుల్కొనేందుకు కారణాలు ఉండి ఉండ వచ్చును. కాలం కలిసివచ్చి రాజన్ మంత్రి అయ్యాడు. లెఫ్టినెంట్ కర్నల్ శాస్త్రి మెడికల ఉద్యోగి కావడంచేత, ఆయన రాజన్ ఆధిపత్యంలో ఉండడం జరిగింది. శాస్త్రికి, అకస్మాత్తుగా ఒకరోజున, ఉద్యోగంలో నుంచి తనను ఎందుకు తీసివేయకూడదో తెలుపవలసిన దంటూ నోటీసు ఒకటి అందింది. అందులో ఉన్న ఛార్జీ ఇది: ఆయన ఒక రోజున ఆస్పత్రిలో ఒక నర్సును బలవంతంగా ఒక ప్రక్కకు లాక్కొని వెళ్ళాడని. + +అంతకుముందు జరిగినది ఇది: ఎవడైనా ఉద్యోగి ప్రమోషన్ పొందడానికి సిద్ధంగా ఉన్నా డన్న సమయంలో ఇటువంటి అర్జీలో, లేక లంచం పుచ్చుకొన్నాడని పిటీషనులో రావడం మామూలు. లెఫ్టినెంట్ కర్నల్ శాస్త్రి ఏదో పెద్ద ఉద్యోగంలోకి వెళ్ళే సమయ మది. ఆయన కాన్ఫిడెన్షియల్ పైలులో ఈ చార్జీ ఎంక్వయిరీ తేలేవరకు, ఆయన ప్రమోషను ఆపుదల చేయడ మైనదన్నమాటకూడా మొదట వ్రాసి ఉంది. తరువాత ఎంక్వయరీ సంపూర్ణంగా జరిగింది. ఆపైన, ఆయన మీద మోపిన నేరం అభూతకల్పన అని తేలింది. ఆయన ప్రమోషన్‌మీద ఈజిప్టు వెళ్ళడానికి అభ్యంతరం లేదనీ తేలిపోయింది. ఇదికూడా కాన్పిడెన్షియల్ పైలులో వ్రాయ బడటంతో ఆయన ఆ ఛార్జీనుంచి గౌరవంగా విముక్తుడయ్యాడని పేర్కొనబడింది. + +ఇలా ఉండగా, రాజన్‌గారు అదే ఛార్జీని వివరిస్తూ, తనను ఎందుకు డిస్మిస్ చేయరాదో చెప్పుకోమని శాస్త్రికి నోటీస్ ఇప్పించారు. మీద చెప్పిన సంగతులన్నీ నేను స్వయంగా ఫైలు చూసిన తర్వాత తెలిసినవి. ప్రకాశంగారు, మేము 1938 లో వేలూరు జెయిలులో ఉన్నపుడు శాస్త్రిగారు మూడుమారులు జెయిలుకు వచ్చి మమ్మల్ని చూసి ఉన్నారు. ఆయన ప్రకాశంగారితో తనకు వచ్చిన నోటీస్ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0608.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0608.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..24c346f2b992b31f1e17120c29e9603ba8eab93b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0608.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +గొట్టాలు ప్రెషర్‌మెయిన్స్ - అంటే, నీటి ప్రవాహం జోరుకు ఆగవని అనుభవం వల్ల తెలిసిన విషయము. పుస్తకాలలో చెప్పిన ప్రకారం తయారయితే వాటికి తగిన బలం ఉండవచ్చుకాని, ఆ విధంగా పని జరగదు. భార్యపేర ఒక సిమెంటు పైపుల కంపెనీలో ఆయనకు కొన్ని షేర్లు ఉండేవి. ఇదికాక, మేఘాద్రి గడ్డనుంచి మంచినీరు తీసుకురావాలని ఆయన స్కీము. ఆ నీరు వర్షాకాలంలో తప్ప, తక్కినప్పుడు ఉప్పగాను, చప్పగాను ఉంటుంది గనుక, ఆ స్కీము పనికి రాదనీ, గోస్తనీ నీరు తీసుకురావాలని నా వాదము. చైర్మన్ ఆయన స్నేహితుడు కావడంచేత, మేఘాద్రి గడ్డ స్కీమే అప్పటికే ఖాయమయింది. ఆ నూతిలోంచి వచ్చిన నీరు ఇప్పటికీ చప్పగాను, వేసవిలో ఉప్పగానూ ఉంటుంది. తర్వాత నేను చైర్మన్ అయిన తర్వాత గోస్తనీ స్కీము, తత్పూర్వం యుద్ధకాలంలో మిలటరీవారు చేసిన యత్నపూర్వకంగా విశాఖపట్నానికి ప్రాప్తించింది. ఆ నీరు బాగా రుచిగాను, ఆరోగ్యకరంగాను, మృదుత్వం కలిగిఉన్నదన్నది అందరికీ అనుభవ వేద్యమైన విషయము. + +సరే, అది అలా ఉంచండి. రాష్ట్రంలో అనేకచోట్ల ఇటువంటి సంబంధాలు కల్పించుకోవడంవల్ల, ఆయనకు అంత మంచి పేరుండేది కాదు. అప్పట్లో పబ్లికు హెల్తు మంత్రి అయిన టి. ఎస్. ఎస్. రాజన్ ఈయనను ఎలాగైనా తప్పించివేయాలని పట్టుపట్టాడు. దీనికితోడు, జి. వి. రావు క్రింద పనిచేసే ఒక డిప్యూటి చీఫ్ ఇంజనీరు చాలా తెలివైనవాడు. శానిటరీ ఇంజనీరింగులో పెద్ద విదేశ డిగ్రీలు పొందిన వాడు. పైగా, ఆయన మంత్రులతో స్నేహంగల వ్యక్తి. చీఫ్ శానిటరీ ఇంజనీరు పైన చాడీలు చెప్పడం కూడా ఆయనకు మామూలు. ఇటువంటి పరిస్థితులలో జి. వి. రావు పైన ముప్పైరెండు, ముప్పైమూడు నేరముల ఆరోపణలుగల ఛార్జీ షీటు ఒకటి ఆయనకు ఇవ్వడం జరిగింది. జి. వి. రావు ఇతర స్నేహితుల ద్వారా ప్రకాశంగారి దగ్గర మొర పెట్టుకొన్నాడు. ప్రకాశంగారు ఫైలు తెప్పించారు. "చాలా గ్రంథం పెరిగిపోయింది," అని నన్ను చూడ మన్నారు. అపుడు నేను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0609.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0609.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bf680a75866717a436b01f7b59dbae453810699d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0609.txt @@ -0,0 +1 @@ +నాకు ఆయన పైన ఉన్న అనుమానం చెప్పి, "నేను పైలు చదవకపోతేనే ఆయనకు శ్రేయస్కర" మని చెప్పాను. ప్రకాశంగారు "అయితే సరే! నేనే చదువుకుంటాను కాని, ఆ ఛార్జీషీటు ఏమిటో చూడు" అన్నారు. ఆ పొడుగైన ఛార్జీషీట్లో లంచగొండితనం విషయమై ఒక్క ఛార్జీకూడా లేదు. ఆ సంగతే ప్రకాశంగారికి చెప్పాను. "సరే, అయితే అతనిని బయట పడేద్దా" మని ఆయన అన్నారు. ఈ వ్యవహారం కాబినెట్ లోకి వెళ్ళింది. దాదాపు మంత్రులందరూ ఈయన పేరు వినేసరికి మంత్రిచెప్పిన ప్రకారం ఉద్యోగంనుంచి బర్తరపు చేయాలనే ఉద్దేశాన్ని వెల్లడించారు. గిరిగారు మాత్రం ప్రకాశంగారికి ఎప్పటివలె అనుకూలురుగా ఉండిరి. ప్రకాశంగారు ఛార్జీ లన్నింటిని క్రిమినల్ అప్పీళ్ళు వాదించినట్లు వాదించి, సాంకేతికమైన విషయాలలో మంత్రికీ, ఉద్యోగికీ భేదం వచ్చినంత మాత్రాన ఉద్యోగిని బర్తరపు చేయడం మహా అన్యాయం అని వాదించి - కాబినెట్ అధ్యక్షుడుగా కూచున్న గవర్నర్ మనసు మార్చ గలిగారు. దాంతో, చల్లగా మిగిలిన మంత్రులుకూడా మారారు. కాని, అందరి మనసుల్లోను ఆ ఉద్యోగి డబ్బు వ్యవహారంలో మంచివాడు కాడని ఒక అభిప్రాయం గట్టిగా ఉండడంవల్ల ఎలాగైనా అతనిని ఉద్యోగంనుంచి తీసివేయాలని పట్టు పట్టారు. ప్రకాశంగారే ఒక రాజీమార్గం, పైకి శిక్షలా కనిపించేటట్లుగా రూపొందించారు. ఆ ఉద్యోగి తన ఉద్యోగకాల పరిమితి వరకు ఉద్యోగంచేస్తే అతనికి అందే వేతనం, మిగిలిన ఉద్యోగ విరమణ సంబంధమైన అన్ని లాభాలు కలిగిస్తూ అతనిని ఉద్యోగంనుంచి అప్పుడే విరమించుకొనేటట్లు చేయటమే అది. అంటే - ఆ ఉద్యోగి మరొక నాల్గు, ఐదు సంవత్సరాలు పనిచేయకుండానే ఆ జీతం మొత్తం, ఆ తర్వాత వచ్చే ఉద్యోగ విరమణ లాభాలు పొందగలిగాడు. ఆ రోజు కాబినెట్ మీటింగ్ కాగానే ప్రకాశంగారి గదిలోకి వచ్చి గిరిగారు నాతో అన్నారు: "విశ్వనాథంగారూ! ప్రకాశంగా రీ రోజున కాబినెట్‌ను క్రిమినల్ కోర్ట్ ఆఫ్ అప్పీల్ క్రింద మార్చివేశారు. మరొక పర్యాయం ఆయన క్రిమినల్ న్యాయవాది నైపుణ్యాన్ని విజృంభింపజేశారు. ఆ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0610.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0610.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4afa82780c37e57d6c1a7c950b9a594d150d87f4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0610.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఉద్యోగికి ఉరిశిక్షలాంటిది (ఈ సమయంలో డిస్మిసల్) తప్పించేశారు. గవర్నరు ప్రకాశంగారి వాదానికి ముగ్ధుడయినాడు. ఉద్యోగికి శిక్ష అంటూ పైకి కనిపించేటట్టూ పనిచేయకుండానే, పనిచేస్తే వచ్చే లాభాలన్నీ క్షణంలో కల్పించేశారు." + +ఈ విధంగా అనేక శాఖలలో మంత్రుల క్రోధాలకు గురిఅయిన ఉద్యోగులు ప్రకాశంగారివల్ల రక్షణ పొందేవారు. + +ఒక సందర్భంలో నెల్లూరులో ఒక డిప్యూటీ కలెక్టరుకు ట్రెజరీ డ్యూటీలు కూడా ఉండేవి. ఒకసారి అతడు ఒక కష్టదశలోకి వచ్చాడు. అతని చేష్టలు కొంత వికృతంగా కనబడేవన్న మాట మాత్రం వాస్తవమే. అతనిపై కలెక్టరుగా ఉన్నది ఒక ముస్లిమ్. నెల్లూరు చెన్నపట్నానికి దగ్గర గనుక ఆ ముస్లిమ్ కలెక్టరు పనిఉన్నా లేకున్నా చెన్నపట్నం వెళ్ళి అక్కడ కాలక్షేపం చేస్తూండేవాడు. ఎందుకు వెళ్ళినదీ కారణం తెలపని ట్రావెలింగ్ ఎలవెన్స్ బిల్లులు మాత్రం వస్తూండేవి. ఈ ట్రెజరీ డిప్యూటీ కలెక్టరు తన తాహతు తెలీక వాటిని పాస్ చేయడానికి వీలులేదని అడ్డుపడ్డాడు. అందుచేత ఇద్దరికీ పైకి చెప్పుకోలేని తగాదా ఒకటి ఏర్పడింది. వెంటనే కలెక్టరు, డిప్యూటీ కలెక్టరు నిబంధనలు ఒప్పుకొన్న దానికన్న హెచ్చుగా కలం పాళీలు, ఒకటో రెండో పెన్సిళ్ళూ మొదలైనవి న్యాయవిరుద్దంగా తన ఇంటికి తీసుకుపోయి వాడు కొన్నాడనీ, అందుచేత అతనిని ఎందుకు శిక్షించగూడదో సంజాయిషీ ఇవ్వాలనీ నోటీసు జారీ చేయించాడు. డిప్యూటి కలెక్టరు, కలెక్టరు ఆఫీసుకు తెలియకుండా రాత్రికి రాత్రే బయలుదేరి చెన్నపట్నం వచ్చి, మేము ఆఫీసుకు వెళ్ళేసరికి, సరిగా వచ్చి ప్రకాశంగారి ఆఫీసుగదిలో సిద్దమయినాడు. ఇదీ అతడు చెప్పుకున్న సంజాయిషీ: కొన్ని ఏండ్ల క్రిందట ప్రకాశంగారి కాంగ్రెసు పర్యటనలో అతడు ఆయనకు ఎలాగో పరిచయమైనవాడు. ఆ చనువు చేత బంట్రోతుకు నచ్చజెప్పి లోపలికి వచ్చి మఠం వేశాడు. ప్రకాశంగారు నేను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0611.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0611.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5c2f65dcdb2f69c903b20bf161d156f1a35211d4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0611.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +లోపలికి వెళ్ళేసరికి దండం పెట్టి "గురువుగారూ!" అంటూ కోటు జేబులు రెండింటిలోంచి రెండు మామిడి పళ్ళుతీసి ఆఫీసుబల్లపై పెట్టాడు. "ఏమిటండీ?" అని ప్రకాశంగారు అడిగేలోపున పంట్లాం జేబులు రెంటిలోంచి మరి రెండు మామిడిపండ్లు తీసి బల్లపై పెట్టాడు. అతని వైఖరిలో కొంత వెర్రితనం కనిపిస్తున్నది. "ఏమిటయ్యా విషయం?" అనేసరికి, తన బ్రీప్‌బేగ్‌లో ఉన్న మరో రెండు మామిడి పండ్లు తీసి బల్లపై పెట్టాడు. + +"ఇదంతా ఏమి?"టని గట్టిగా ప్రశ్నిస్తే, "గురువుగారూ! ఆ తురకవాడు నన్ను బతక నివ్వడండి," అన్నాడు. అది వినగానే అతడు నెల్లూరు ట్రెజరీ డిప్యూటీ కలెక్టరు అయివుంటాడని గ్రహించ గలిగాను. అతడు జిల్లాకలెక్టరు ట్రావెలింగు ఎలవెన్సు విషయమై పెట్టిన అభ్యంతరాలు, వాటికి కలెక్టరు ఇచ్చిన సంజాయిషీ, డిప్యూటీ కలెక్టరు అవకతవక మనిషి అన్న బోర్డు రిపోర్టు మొదలైన కాగితాలున్న పైలు, మేము అంతకు రెండు మూడు రోజులక్రితం చూడడం తటస్థించింది. నేను వెంటనే "నాయుడుగారూ! మీరు ఇలా మంత్రిగారిని నేరుగా చూడడానికి వస్తే, మీ నిబంధనలు ప్రకారం మీపైన ఇంకోనేరం రాదుగదా!' అంటే, వెంటనే అతడు "నే నిక్కడికి వచ్చినట్టు అక్కడ ఏం రికార్డుంటుందండీ?" అని ప్రశ్నించాడు. ప్రకాశంగారు, నేను అనుకోకుండా పెద్దగా నవ్వుకున్నాము. మే మిలా మాట్లాడుతుండగానే, అతడు ప్రభుత్వం తాలూకు కలాలు, పాళీలు దుర్వినియోగం చేస్తున్నాడని కలెక్టరు అతనిపై పెట్టిన ఛార్జీ ఫైలు బంట్రోతు తెచ్చి, అక్కడున్న ఫైళ్ళకట్టలపై పెట్టడం జరిగింది. ఫైలురాగానే దాని ముఖపత్రం చూడడం ఏ ఉద్యోగికైనా, మంత్రికైనా అలవాటు. తీసి చూసేసరికి అది ఈ డిప్యూటీ కలెక్టరు పాళీలఫైలు. + +"ఏమిటి నాయుడుగారూ, ఈ పాళీల వ్యవహారం?" అని ప్రకాశంగారు నవ్వుతూ అడిగారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0614.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0614.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4a2f5039f12f559f05832cca2b6aed3cb38f795b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0614.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +మటుకు ప్రభుత్వాన్ని నదీస్వామి అన్నారు. ఒక ప్రక్క ఒకరు, రెండవ ప్రక్క ఇంకొకరు భూస్వాములైతే నదీ గర్భంలో వారిరువురికి చెరి సగం స్వామిత్వం కలుగుతుందన్నారు. + +మాట వరసకేమో - సేద్యపు హక్కులకు భంగం రాకుండా పైన చెప్పిన నదీస్వాములు నదులపైన వారికి కావలసిన కట్టడాలు కట్టుకోవచ్చన్నారు. అయితే, న్యాయశాస్త్ర ప్రకారం ఈ కట్టడాలు కట్టేముందు క్రిందా మీదా ఉన్న నదీస్వాముల అనుమతి పొందాలి. ఆ పొందడంలోనే కష్టాలన్నీ ఉండేవి. ఒకరికొకరు అనుమతించడానికి సంవత్సరాలు పట్టేది. ఒక్కొక్కప్పుడు ఎన్ని ఏళ్ళయినా అట్టి అనుమతి వచ్చేది కాదు. + +"ఈ విషయంలో ప్రభుత్వంవారు, జమీందారు, ఇనాముదారు - ఒకరి కొకరు తీసిపోకుండా ఉండేవారు. ఈ అనుభవం నాకు స్వయంగా కలిగింది. అందుచేత, నీటి సరఫరాపై గల హక్కులు సంపూర్ణంగా శాసనం ద్వారా ప్రభుత్వం తీసుకొంటేనే భూములకు, రైతులకు మేలు జరుగుతుంది. పెర్మనెంటు సెటిల్‌మెంటు శాసనాలలో నీటి హక్కు జమీందారులకు సంక్రమింపజేయలేదు. సంక్రమింపజేసిన ఆ హక్కులు ప్రభుత్వం న్యాయరీత్యా తీసికొనే హక్కు సర్వదా ఉన్నది." + +ఈ విషయాలన్నీ నేను ప్రకాశంగారికి చెప్పగా, ఆయన దాని కొక బిల్లు తయారు చేయవలసిందని చెప్పారు. బిల్లు డ్రాప్ట్ తయారీ మొదలు పెట్టేసరికి అనేక న్యాయ సందేహాలను (లా పాయింట్లు) లేవదీశారు. ఇవన్నీ మొత్తం పైన చేయాలన్నారు. దీని కొక కమిటీవేసి, దాని సిపార్సుపై నడిస్తే బాగుంటుందన్నారు. రెవిన్యూ శాఖకు అప్పుడు సెక్రటరీ రామున్ని మేనోన్ అనే ఐ. సి. యస్. ఉద్యోగి - కమిటీ అనగానే ఆలస్యం తప్పదు. + +అయితేనేమిగాని, ఒక కమిటీ వేయడానికి ప్రకాశంగారు ఒప్పుకొన్నారు. ఆ కమిటీకి ప్రశ్నావళి ఏర్పాటుచేసే విషయమై అనేక న్యాయ సమస్యలు సముద్ర తరంగాలవలె ఉద్భవించినవి. దానికి కారణం దృష్టి భేదము. నేను చదువుకొన్నది హిందూ జ్యూరిస్ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0617.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0617.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..822bca88289be0083a7f5cffd2957bc5eab9addf --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0617.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఈ మాట వచ్చినప్పుడెల్లా ఎడముఖం పెడముఖంగా ఉంటూ వచ్చారు. కమిటీలో ఒక జమీందారు సభ్యుడుగా ఉండేవారు. ఆయనకు సహాయంగా ఒక శాసన సభ సభ్యుడు (ముస్లిం లీగు) ఉండేవారు. చర్చలు ఎంత రహస్యంగా ఉంచినా అవి ఇంతో అంతో బయటకు వచ్చేవి. అలా వచ్చే వాటిలో సగమే సత్యముండేది. ఈ అర్ధ సత్యం పూర్తి అసత్యంకన్న ప్రమాదకరమన్న విషయం రుజువైంది. + +ఒకరోజు డ్రాప్ట్‌లో జమీందార్లందరు దేశ ద్రోహులు (Traitors) అని వ్రాశారు. దానిపైన నేను, 'అంతమందీ దేశ ద్రోహులు ఎలా అవుతారు? మనమే కోరి విజయనగరం రాజాను మెంబరుగా చేర్చుకున్నాం కదా' అని, ఆ వాక్యం సవరిస్తే బాగుంటుందనే ఉద్దేశంతో, ప్రక్కన పెన్సిలుతో వ్రాశాను. ప్రకాశంగారికి దాని వల్ల నా మీద చాలా ఆగ్రహం కలిగింది. అప్పట్నుంచి డ్రాప్ట్‌లు పూర్తి అయ్యేవరకు నాకు పంపించడం మానివేశారు. ఆ కోపం తగ్గాక, ఆ విషయం ఆయనా, నేనుకూడా పట్టించుకోలేదు. + +ఈ లోపున కమిటీ కార్యదర్శిగా, 1786 దగ్గరనుంచి రెవిన్యూ శాఖ పెర్మనెంటు సెటిల్మెంటుకు సంబంధించిన పాత రికార్డులు, బోర్డ్ ఆఫ్ రెవిన్యూ తీర్పులు, ప్రభుత్వపు ఆర్డర్లు, తీర్మానాలు, అంతకు పూర్వం జమీందారీకి సంబంధించిన శాసనాలు, పెర్మనెంటు సెటిల్మెంటుకు మూలమైన అన్ని కాగితాలు - సేకరిస్తూ ఉంటే ఆ చర్య అంతా ఒక ఆధునిక మహాభారతమై, చూసేవారికీ వినేవారికీ మహాశ్చర్యం కలిగించింది. ఈ సంఘానికి ప్రకాశంగారు అధ్యక్షులు కావడంచేత, తమకు లాభం తప్పక కలుగుతుందని, కరాచీకాంగ్రెసు తీర్మానం ప్రకారం మధ్యవర్తులైన జమీందారులు పోతారనీ, జమీందారీ విధానం అంతం కాగలదనీ రైతులు ఆశపడ్డారు. ప్రకాశంగారు ఒకప్పుడు జమీందారుల తరపున న్యాయవాదిగా ఉండడంచేత, న్యాయవాది గనుక ప్రీవీకౌన్సిలువంటి ఉన్నత న్యాయస్థానపు తీర్పులను గౌరవించే తీరుతారని, సంఘంలో జస్టిసు పార్టీకి చెందిన ఒక జమీందారు, వారికి బలంగా ముస్లింలీగువారు కూడా ఉండడంచేత పరిస్థితులు అంతగా విష \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0618.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0618.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a0a6679c5a71d7c7ea36f749a5224beabde3016 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0618.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మించవనీ; అలా కాకపోయినా ముఖ్యమంత్రిగారు ప్రకాశంగారికి విముఖులు గనుక ప్రకాశంగారిని అడ్డవలసిన విధంగా అడ్డగలరనీ - జమీందారులూ, వారి న్యాయవాదులూ, వారి మిత్రులూ, వారికి మిత్రులైన శాసన సభ సభ్యులూ చెప్పుకుంటూ ఉండేవారు. ఈ అభిప్రాయ భేద కల్లోలాలలో ప్రకాశంగారు మాత్రం తాను వ్రాయవలసింది వ్రాసుకొంటూ, మౌనదీక్ష వహించి, దూషణ భూషణలకు అతీతులై ఉండేవారు. + +అయితే, జమీందారులంతా కలసి పెద్ద ప్రయత్నం చేయడానికి తలపెట్టి, తమలో తాము చందాలుకూడా వేసికొని, శ్రీ కె. ఎం. మున్షీ గారిని ఒక లక్షరూపాయల ఫీజుమీద తమ సలహాదారుగా నియమించి, వల్లభాయ్ పటేలుగారి దగ్గరకు తమ తరపున విజ్ఞప్తిచేయడానికి పంపించారు. శ్రీ మున్షీ కాంగ్రెసు నీతిప్రకారం జమీందారీ పద్ధతి రద్దు చేయడానికి వ్యతిరేకంగా వెళ్ళడం సమంజసం కాదని మేమంతా అభిప్రాయపడ్డాము. ఎందుచేతనంటే - ఆ రోజులలో ఆయన అఖిల భారత కాంగ్రెసు వర్కింగ్ కమిటీలో సభ్యుడుగానూ కాంగ్రెసుకు సన్నిహితుడుగాను ఉండేవాడు. + +ఈ లోపున రిపోర్టు పూర్తిచేయడం జరిగింది. కాని, మెంబర్లు అందరి సంతకాలు కావడానికి, ప్రకాశంగారు వ్రాసిన అభిప్రాయాలతో ఏకీభవించేటట్లు చేయడానికి రెండు మూడుమార్లు అంతా సమావేశం కావలసి వచ్చింది. ఇందులో ముఖ్యంగా అభ్యంతరకరం అనిపించిన విషయం - జమీందారీల రద్దుమాట అట్టేపెట్టి, ప్రప్రథమంలో 1802 లో, అనగా పెర్మనెంటు సెటిల్మెంటు జరిగిన నాటి సిస్తులకు సిస్తురేట్లు అన్నీ తగ్గించవలసినదని ఉత్తర పూర్వపక్షాలు విమర్శచేసిన ప్రకాశంగారి సిద్దాంతము. సిస్తులు హెచ్చు చేయవచ్చునా కూడదా అనే విషయం గురించి పెర్మనెంటు సెటిల్మెంటు అయిన తర్వాత రెండు మూడు పర్యాయాలు గవర్నమెంట్ బోర్డు ఆఫ్ రెవిన్యూవారు ఆలోచించారు. అయితే, కొన్ని భిన్నాభిప్రాయాలు కూడా ఏర్పడినవి. పేష్‌కష్ అనగా - జమీందారు ఏటేటా ప్రభుత్వానికి చెల్లించవలసిన మొత్తం నిర్ణయించే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0619.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0619.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7dd475ed9b3868eb92167201afd0c8edcccf3ad9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0619.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సందర్భంలోను, రైతుల దగ్గిర సిస్తులు పెంచి వసూలు చేయవచ్చునా కూడదా అన్న విషయంలోనూ జమీందారులు మొదట్లో సవ్యమైన పద్దతిలో వెళ్ళినట్లు కనిపించదు. ధనాశ చూపించి పెద్ద ఉద్యోగులను గవర్నరుతో సహా - తమకు అట్టి హక్కులు సంక్రమించినవన్న వాదం బలపరచుకొనేలాగున వారు చేసికొన్నారు. రైతులలో ఆందోళన బయలుదేరింది. ఇది ఈస్టిండియా కంపెనీ డైరక్టర్లకు తెలిసి, ఈ విషయంగా రహస్యంగా పరిశీలించడానికి ఒక సంఘాన్ని వేయడం జరిగింది. ఆ పరిశీలన ఫలితంగా ఆనాటి చెన్నరాష్ట్ర గవర్నరును ఉద్యోగంనుంచి తప్పించడంకూడా జరిగింది. + +ఇంతేకాక, మొదట్లోఉన్న రెగ్యులేషన్స్ (శాసనాల) ప్రకారం సిస్తులు హెచ్చించడానికి జమీందార్లకు హక్కులేదు అనే విధి ఉండెను. దీనికి సంధించిన కాగితాలను ప్రకాశంగారి ముందు సేకరించి పెట్టగా, ఆయన జమీందారీలను తక్షణం రద్దు చేయాలన్న ప్రతిపాదనపై ఉన్న దృష్టి మరల్చుకొని, అన్ని జమీందారీలతో ఉన్న సిస్తురేట్లు 1802 నాటి రేట్లకు దించివేయాలనే అభిప్రాయం గట్టిగా ఆయనకు కలిగినది. అయితే, 1858 - 1908 లలో చేసిన శాసనం ప్రకారంగా ఆనాటి రేట్లు స్థిరపరుపబడి, ఇరవై సంవత్సరాలకొకసారి దినుసులు ఖరీదులు జాస్తి అయినట్లయితే రూపాయకు రెండు అణాలు రెవిన్యూ కోర్టులో పిటీషనులువేసి హెచ్చు చేయించుకొనే హక్కు ఇవ్వబడింది. ఇలాంటి పరిస్థితులలో 1802 రేట్లు పునరుద్దరించడం ఎలాగన్న శంక మెంబర్లకు కమిటీ సభ్యులకు, వృత్తిచేస్తూన్న లాయర్లకు కలిగింది. 1908 శాసనాలు తప్పయినట్లయితే వాటిని ఎందుకు సవరించకూడదు? రైతులకు మేలు ఎందుకు చేయకూడదు? అని ప్రకాశంగారి వాదన. + +ఎలాగైతే నేమి, కమిటీ సభ్యులలో కాంగ్రెసు వారందరు - ప్రకాశంగారు కాక, మిగతా అయిదుగురు, రిపోర్టును ఆమోదించి సంతకాలు పెట్టారు. జమీందారు మెంబరు, జస్టిస్‌పార్టీ మెంబరు, ముస్లిం లీగు మెంబరు ఇది కాదని వారి వ్యతిరేకతను ప్రత్యేకంగా వ్రాసుకొన్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0621.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0621.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b36cb4c6aeaa067dd85d3fcceb15432ef03cd0e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0621.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +కుంటాయనీ, అసలది ముఖ్యమంత్రికే మంచిది కాదన్నారుట. గవర్నరు సాంబమూర్తిగారు చెప్పినది బాగుందని అలాగే కానిమ్మన్నారుట. + +సాంబమూర్తి గారు ఈ విషయా లన్నీ నాతో చెప్పి, "నేను ప్రకాశంగారి కింకా ఈ విషయాలు చెప్పలేదు. నీవు వెంటనే వెళ్ళి చెప్పిరా. నేను తర్వాత మాట్లాడుతాను" అని చెప్పారు. ముఖ్యమంత్రికి అంతకాలంగా ప్రకాశంగారితో మాటలు లేకపోయినా, ఆనాడు స్వయంగా ప్రకాశంగారి దగ్గరకు వెళ్ళి, నివేదికను ఆపుచేయ కూడదా అని అడిగినట్టూ, ఆయన దానిని సహజంగానే నిరాకరించినట్టూ నాకు తర్వాత తెలిసింది. వారు నిరాకరించిన తర్వాత స్పీకరును ఉపయోగించి నివేదికను ఆపడానికి యత్నించడం పార్లమెంటరీ విధానానికి అపకృతి. అంతకన్నా కూడా ప్రజాస్వామ్యానికి హెచ్చు అపకృతి - ఈ విషయంలో గవర్నరుగారిని కూడా రంగంలోకి దించటం + +నేను ప్రకాశంగారి వద్దకు వెంటనే వెళ్ళి, సాంబమూర్తి గారు చెప్పినదంతా యథాతథంగా చెప్పగా, ఆయన "అవునులే! ఈ దేశంలో అన్ని వ్యవహారాలూ తలక్రిందులుగానే జరుగుతాయి!" అన్నారు. + +ఆ రోజున నివేదిక ఇచ్చినపుడే రాబోయె జనవరి 20 వ తేదీన శాసన సభలో దానిని చర్చించే సమయమని నిర్ణయం జరిగింది. ఇలా ఉంటూండగా, కొద్ది రోజులలో ప్రశ్నోత్తర సమయంలో ఈ కమిటీ విషయం వచ్చింది. ప్రశ్నోత్తర సమయాలలో ప్రకాశంగారి తరపున నేనే - రెండు మూడు సమయాల్లో తప్ప, ఎప్పుడూ జవాబులు చెప్పడం జరిగేది. ఆ ప్రశ్న వచ్చినపుడు, నేను దానికి జవాబుగా, రిపోర్టు శాసన సభకు అందించడమైనదని, జనవరి 20 వ నాడు జరిగే చర్చపై శాసన సభవారు చేసే తీర్మానాన్ని బట్టి శాసనం ఎప్పుడు ఎలా చేసేది తెలుస్తుంది అనీ అన్నాను. + +ముఖ్యమంత్రిగారు వెంటనే నా చేయి తట్టి, "అలా జవాబు చెప్పవద్దు. గవర్నమెంటు వారు నిర్ణయిస్తారని చెప్పు," అన్నారు. + +ఇంతట్లో సప్లిమెంటరీగా అనుబంధ ప్రశ్న వచ్చింది. నేను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0622.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0622.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..015dd916202b4663deb6ddac00a53a459abb566f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0622.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +తిరిగీ మొదట చెప్పిందే మరింత విపులంగా, గట్టిగా చెప్పాను. ముఖ్యమంత్రిగారికి కోపం, అసంతృప్తి కలిగినట్లు నాకు కన్పించింది. + +తిరిగి ఆయన నాతో, ఈ మారు సప్లిమెంటరీ ప్రశ్నకు జవాబులో మాట మార్చి తాను చెప్పినట్లు చెప్పవలసిందన్నారు. దానిపై నేను "మీరు మామాలుగా చేసే పద్ధతిలో నిల్చొని, ఆ జవాబు మీకు ఉచితమని తోస్తే మార్చివేయండి," అన్నాను. + +నేను నిలిచింది ప్రకాశంగారి తరపున గనుక, ముఖ్యమంత్రిగారు చొరవచేసి జవాబు మార్చరని నాకు లోపల ఒక విశ్వాసం ఉండే అలా చెప్పాను. ఆయన మరి మాట్లాడలేదు. అది అప్పటికి ఆగిపోలేదు. మరికొంత సేపయిన తర్వాత ముఖ్యమంత్రిగారు చటుక్కున నా వైపు తిరిగి, జవాబులు ప్రొసీడింగ్స్‌లో (అంటే - శాసన సభలో జరిగే ఉత్తర ప్రత్యుత్తర, సంభాషణ, ఉపన్యాసముల యథాతథమైన రిపోర్టు) సరిదిద్దవలసిందని చెప్పారు. నేను అలా కుదిరే వ్యవహారం కాదని నిష్కర్షంగా, మర్యాదగా, మెల్లగ ఆయనకు చెప్పేసరికి, ఆయన ఇంగ్లీషులో "యూ ఆర్ ఇన్‌కారిజిబుల్ (you are incorrigible) అన్నారు. ఈ విషయాలు నేను ప్రకాశంగారికి చెప్పలేదు. అప్పటికే ఇద్దరి మధ్య వైషమ్యాలు హెచ్చుగా ఉన్నపుడు అగ్గిమీద గుగ్గిలం వేసినట్టు, ఈ విషయం చెప్పడం ఎందుకని నేను ఊరుకొన్నాను. + +శాసన సభలో చర్చ వచ్చేనాటికి నివేదిక అంతా సభ్యులు చదివి ఉండడంవల్ల, జన బాహుళ్యానికి కూడా నివేదిక యథాతథంగా తెలియడంవల్ల వాతావరణంలో ఒక బ్రహ్మాండమైన నవ్యత్వం ఆవిర్భవించింది. ప్రకాశంగారు కేవలం తాను పట్టిందే పట్టు అనే మనిషి అన్న అపప్రథకూడా తగ్గింది. పాత రికార్డులు, పెర్మనెంటు సెటిల్మెంటు నాటి గవర్నమెంటు వాగ్దానాలు, వివాదాలు పరిష్కారం చేసే సమయంలో లోగడ రెవిన్యూ మెంబర్లు ఇచ్చిన ఉపన్యాసభాగాలు అందరికీ తెలిసేసరికి, ఇదివరకు అభ్యంతరం పెడుతున్నవారి సానుభూతి చాలమటుకు ప్రకాశంగారియెడల దినదినాభివృద్ధిగా పెరిగింది. శాసన సభలో ఈ నివేదిక చర్చ జరిగే జనవరి 20 వ తేదీ ఒక పర్వదినంవలె కన్పిం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0623.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0623.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a4b729f8b1b39798ef1e4b57314a82d81d04987d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0623.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +చింది. అన్ని జిల్లాల్లోంచి జమీందారీ రైతులు గుంపులు గుంపులుగా చెన్నపట్నం చేరుకున్నారు. చర్చ ఆరంభించడానికి రెండుగంటల ముందే సభామందిరపు ఆవరణమంతా వారితో నిండిపోయింది. + +మంత్రివర్గం ఏర్పాటయిన తర్వాత మొదటి శాసన సభా కార్యక్రమపు ఉదంతాలు ఇక్కడ కొంచెం వ్రాస్తాను. 1935 గవర్నమెంట్ ఆఫ్ ఇండియా ఆక్టు ననుసరించి శాసన సభ విస్తృతమైంది. ఫోర్టు సెంటు జార్జిలో అప్పటి వరకూ ఉన్న శాసన సభా భవనం విస్తృతమైన శాసన సభకు సరిపోదు గనుక, కొత్తగా పెద్ద భవనం ఒకటి కోటకు దక్షిణంగా ఉన్న ఐలెండుగ్రౌండు అనే పెద్ద మైదానంలో తూర్పు భాగాన నిర్మించడానికి అప్పుడు ప్రభుత్వం వారు ఏర్పాటు చేశారు. ఆ భవనానికి ప్లానులు, డిజైనులు తయారుచేయడానికి కొన్ని లక్షల రూపాయలు ఫీజుగా ఎవరో ఆర్కిటిక్టులకు ఇవ్వడం కూడా జరిగింది. కాని, కాంగ్రెసు ప్రభుత్వం ఏర్పాటయిన తర్వాత, ఐలెండ్ గ్రౌండును రాయి, సున్నం కట్టడాలతో నింపివేయడం ఇష్టం లేక, ఈ శాసన సభను తాత్కాలికంగా సెనేట్ హాలు అనే భవనంలో నడప డానికి ఏర్పాటు జరిగింది. ఫోర్టు సెంటుజార్జికి దక్షిణంగా కూవమ్ నది ఉంది. అప్పట్లో కూవం ఒడ్డున క్లైవ్ హవుస్ అనే భవనం ఉండేది. అది ఇప్పుడు మద్రాసు యూనివర్శిటీ లైబ్రరీగా పునర్నిర్మింప బడింది. దానికి దక్షిణంగా పెద్ద మైదానంలో (ఇప్పటి యూనివర్శిటీకి సంబంధించిన నిర్మాణాలు అప్పట్లో లేవు.) పెద్ద పెద్ద గుమ్మాలతో సెనేట్ హాలుంది. యూనివర్శిటీలో పాసయిన వారికి డిగ్రీలు ఇవ్వడానికి ఆ హాలు నిర్మింపబడి ఉండెను. ఆ హాలు మేడ పైభాగంలో శాసన సభ ఆఫీసులు, దాని భూగర్బ భాగంలో శాసన సభ గ్రంథాలయం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0624.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0624.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6a9016173f456d5e72f0e6d80dc45e495cb2323d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0624.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పెట్టుకొనేందుకు కూడా అవకాశం ఉండేది. శాసన సభకు కావలసిన ఏర్పాటు చేశారు. + +గవర్నరులు కేవలం కాన్ట్సిట్యూషనల్ గవర్నర్లుగానే ఉంటామని మాట ఇచ్చిన తరువాత కాంగ్రెసు మంత్రివర్గాలు ఏర్పడినట్లు లోగడ వ్రాసియున్నాను. + +14 - 7 - 37 న సెనేటు హవుసులో శాసన సభా సమావేశం జరిగింది. ఆ మరునాడు శ్రీ బులుసు సాంబమూర్తిగారిని స్పీకరుగా ఎన్నుకొనడం జరిగింది. ఇదివరకు వ్రాసిన గవర్నమెంటు తీర్మానాలతో బాటు మరొక ముఖ్య విషయం చెప్పవలసి ఉంది. 31 - 8 - 37 న, అంటే ఉద్యోగ స్వీకరణ అయిన నెలా పదిహేను రోజులలో శాసన సభలో భారత దేశానికి స్వాతంత్ర్య ప్రాతిపదికపైన సంవిధానము (Constitution) తయారు చేయడానికి కాన్ట్సిట్యుయెంట్ అసెంబ్లీ (సంవిధాన సభ) ఏర్పాటు చేయవలసిందని బ్రిటిషు గవర్నమెంటును కోరడం ఆ తీర్మానపు సారాంశము. 1946 వరకు ఈ అసెంబ్లీ రాలేదు. అది వేరే విషయము. + +15 వ తేదీన స్పీకరుగా ఎన్నికయిన వెంటనే సాంబమూర్తిగారు సభ్యులకు తన కృతజ్ఞతను రెండే రెండు చిన్న వాక్యములలో చెప్పి, సభ్యులలో ఒకరైన శ్రీమతి లక్ష్మీశంకరయ్యర్‌గారిని "వందేమాతరం" పాడమని ఆదేశించారు. సభ్యులందరు లేచి నిల్చున్నారు. జస్టిస్‌పార్టీ వారు, ముస్లిం లీగ్‌వారు కూడా ఆ రోజున సందేహాభ్యంతర భావాలు చూపకుండా లేచి నిలుచున్నారు. అయితే, రానురాను కాంగ్రెస్‌వారు తమ జాతీయ గీతం క్రింద పాడుతూ ఉన్న గీతం పాడినప్పుడు తాము నిలిచినట్లయితే తమ పార్టీ గౌరవానికి లోటు కలుగుతుందనే భావం ఒకటి వారిలో వారే అంకురింపజేసికొని, దానిని కాంగ్రెసు విద్వేషం అనే విషంతో తడిపి, వ్యతిరేకత అనే ఒక చిన్న మొక్కను తమ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0625.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0625.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f3106f2139d03538eda7f46b09f2ecc47792dd92 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0625.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +హృదయాలలో పెంచుకొన్నారు. ఒక రోజు సభలో ధైర్యం తెచ్చుకొని ఈ ప్రార్థనకు అభ్యంతరం చెప్పారు. కాంగ్రెసుకు వ్యతిరేకమైన పత్రికల వారా ఉప్పు అందుకొని, వారికి తోచినట్టు వారు వ్రాయడం మొదలు పెట్టారు. చివరకు సాంబమూర్తిగారు శాసన సభ ఆరంభం కావడానికి ఐదు నిమిషాల ముందువచ్చి, "ఇష్ట మున్నవారు పాల్గొనవచ్చు; లేనివారు వద్దు," అనే ఒక ఏర్పాటు కూడా చేశారు. ఇది అక్కడితో ఆగిపోయిందని మేము అనుకొన్నాము. కొంచెం లొంగుబాటు కనిపిస్తే ఎదురు పక్షంవారు ఊరుకోరు గద! ఆ గీతం శాసన సభా మందిరంలోనే పాడకూడదని అభ్యంతర పెట్టారు. దానిపైన సాంబమూర్తిగారు సర్వమత సామరస్యంగా ఉండే ఒక ప్రార్థన తామే వ్రాసి, ఒక రోజున సభా ప్రారంభంలో చదివారు. అది ఇది: + +"అనంతమై సర్వశక్తిమంతమైన ఓ దేవా! చెన్నరాష్ట్ర ప్రజాప్రతినిధులమైన మేము శాసన సభయందు సమావేశమై, నిండు మనములతో ప్రార్థించు చున్నాము. మా హృదయముల నుండి రాగద్వేషములు అంతరించు గాక! మా మనస్సులు సర్వ జనోపయోగకరమైన సిద్ధాంతములను చేయుటయందు నిమగ్నమై ఉండుగాక! తద్వ్యతిరిక్త భావములు మాకు రాకుండా ఉండుగాక! మేము నిర్మించు శాసనములు, మేము ఆమోదించు తీర్మానములు జ్ఞాన యుక్తములై, హేతు సమర్థములై యుండుగాక! సత్యమును, న్యాయమును వాటికి ఆధారములగు గాక! అని ప్రజల ఆరోగ్య సౌభాగ్యములను వృద్ధిపరచుగాక! మాతృదేశ సేవయందు మా బుద్ధి స్థిరమైయుండి, శాంతి, స్వాతంత్ర్య సంపాదనకు మా సర్వశక్తులు వినియోగమగు గాక! ఓం శాంతి: శాంతి శాంతి:." + +సభ్యులంతా విధిగా నిల్చుచున్నారే కాని, ఎదురు పక్షంవారు అదికూడా కాంగ్రెస్‌ వారికి లొంగిపోయినట్లు అయిందని తిరిగి కొంత \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0626.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0626.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d93d0b0c06c95fbb77b5ee404f66ca3e2d6c74d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0626.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఆవేశం తెచ్చుకొన్నారు. వారు తర్వాత ముఖ్యమంత్రిగారిని కలుసుకొని ఏమైనా, ఈ ప్రార్దనను శాసన సభలో ఆపివేయాలని ఆయనను ఎలాగో మెత్తబరిచారు. ఒక రోజున ఆయన ముందుగా సాంబమూర్తిగారి గదిలోకి పోయి, ఆయనకు నచ్చజెప్పి _ శాసన సభలో లేచి, ప్రార్థన చేయడ మన్నది సర్వమత సమ్మతమయిన దయినా, చారిత్రకమైన పరిస్థితులవల్ల ఆ విషయమై అపోహలు వచ్చినవి గనుక దానిని విరమింపజేయవలసినదని స్పీకరుగారిని తాము కోరినట్లు, ఆయన అంగీకరించినట్లు ఒక స్టేట్‌మెంటు చేశారు. ఆ స్టేట్‌మెంటు పైన కూడా ఏదో కొంత చర్చ చేద్దామని, ఒకప్పుడు కాంగ్రెసులో ఉండి, తర్వాత ముస్లిం లీగులో చేరిన అమీత్‌ఖాన్ లేచేసరికి స్పీకరుగారు, "ఈ విషయం ఇంతటితోసరి; మరి ఎవరికీ ఏమీ మాట్లాడడానికిలేదు" అని నిస్సందేహంగా చెప్పడంతో ఈ ప్రార్థన సమస్య తీరిపోయింది. + +ఇంగ్లీషు పార్లమెంటులో మాత్రం కామన్సుసభ ఆరంభ సమయానికి ఆరు నిముషాలు ముందు అంతా చేరి ప్రార్థన జరిపిన తరువాతనే, మిగిలిన కార్యక్రమం ప్రారంభిస్తారు. ఇది వారికి ఏడువందల ఏండ్లనుంచి ఏ అవాంతరం లేకుండా సాగుతూన్న సంప్రదాయము. మన దేశంలో స్వాతంత్ర్యం పొందే ముందు సాంబమూర్తిగారు ఒక్కరే ఈ సంప్రదాయం నెలకొల్ప డానికి యత్నించారు. అయితే, అది పైన చెప్పిన విధంగా ముగిసి పోయింది. స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తర్వాత ఈప్రసక్తి ఎప్పుడూ ఏ శాసన సభలో కాని, పార్లమెంటులో కానీ ఎవరూ తేలేదు. తెచ్చినా, సాగుతుందని నాకు తోచదు. + +జమీందారీ బిల్లు తరువాత చరిత్ర కొంచెం సూచిస్తాను. ఈ బిల్లు విషయమై దేశంలో ప్రబలిన వాతావరణం విషయమై లోగడ కొంత సూచించాను. బిల్లు చర్చకువచ్చే రోజున సెనేట్ హవుస్ ఆవరణమంతా ప్రజలతో కిటకిట లాడుతూంది. ఇంతేకాక, సభా కార్యక్రమం చూడడానికి పాసులు అడిగేవారి సంఖ్యకూడా చాలా హెచ్చు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0628.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0628.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eb48b2c64856a6b70005cb097b17b44fbcc77cff --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0628.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +సమర్పించాను. ఈ కమిటీ చర్చించిన విషయం - భూస్వాములకూ, రైతులకూ మధ్య ఉన్న, ఉండవలసిన సంబంధాలను గురించినది. మా నివేదికను ఈ సభవారికి కొంత ఆలస్యంగా అందజేసినందుకు నేను సంజాయిషీ చెప్పవలసిఉంది. ఈ నివేదిక తయారుకావడానికి దాదాపు 15 మాసములు పట్టింది. మేము ఈ రాజధానిలో ఉత్తరభాగంలో రెండు కేంద్రాల లోను, దక్షిణభాగంలో రెండు కేంద్రాలలోను, రాజధాని నగరమయిన చెన్న పట్నమందునూ, సాక్ష్యాలు సేకరించితిమి. సాక్ష్య మిచ్చుటకు వచ్చిన సాక్షులందరి సాక్ష్యములను వ్రాసు కొన్నాము. వారు దాఖలు చేసిన కాగితములను అందుకున్నాము. ఇది జరిగిన తర్వాత ఉపసంఘం సభ్యుల వీలునుబట్టి మా సమావేశాలు జరిపేందుకు కొంతకాలం పట్టింది. మేము ఒక్క రోజుకూడా వృథా చేయలేదు. ఇతర కార్యాలకు భంగం లేకుండా ఈ ఉపసంఘం పని శ్రద్ధగా నడిపినాము పరిశీలనా సమయంలో అనేక వ్యాఖ్యలు - ముఖ్యంగా మేము ఆలస్యం చేసితిమన్న వ్యాఖ్యలు కూడా - వచ్చినవన్న విషయం నాకు గుర్తున్నది. అయితే, అటువంటివాటిని పట్టించుకోక మేము మా కార్యక్రమాన్ని పూర్తిచేసుకున్నాము. అధ్యక్షా! మరొక విషయం చెప్పాలి. మా నివేదికను శాసనసభకు అందజేసేముందు, కొందరు తమకూ తమ హక్కులకూ భంగం వాటిల్లుననే భయంతో దీనిని రహస్యంగా ఉంచివలసినదంటూ, అలా ఉంచేటందుకు ప్రయత్నాలు చేసినారు. వారి ఆ యత్నాలు ఫలించలేదు. నిబంధనల ప్రకారం శాసన సభా కార్యదర్శిగారికి సూచించిన ఒక తేదీనాడు నివేదికను శాసనసభ కందజేస్తామని నోటీసులు ఇచ్చాము. ఆ ప్రకారంగానే వాటిని అందజేశాము" + +అని మెల్లిగా ప్రారంభించి, మూడు రోజులబాటు నివేదికలోని అంశాలను సహేతుకంగా, ఉద్రేకంలేని మాటలతో, వినేవారికి ఉద్రేకం కల్గించేటట్లు మాట్లాడగా, సభలో శాసన సభ్యుల అందరి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0629.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0629.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d3e554ae876294f2282c834d88bf43e4a24200f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0629.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ముఖాలలో పోయే జమీందారీలకోసం మనకెందుకీబాధ అన్నభావం కల్గినట్లు నాకు కనిపించింది. కాగా, ఈ ఉపన్యాసపు ప్రభావం ముఖ్యమంత్రిగారిమీద ఎలా పడిందో మనం ముఖ్యంగా చూడాలి. శాసన సభా కార్యక్రమంవరకు ఆయన అవునంటే అవును, కాదంటే కాదు అన్న విషయం మనం జ్ఞాపకం ఉంచుకోవాలి. + +రెండురోజులు చర్చ జరిగిన తర్వాత ఎవరూ అనుకోకుండా ముఖ్యమంత్రి రాజాజీ లేచి, మాట్లాడనారంభించేసరికి యావన్మంది సభ్యులు ముగ్దులైపోయారు. అందరూ ప్రకాశంగారి అభిప్రాయానికి ఆయన ఎంతవ్యతిరేకంగా ఉంటాడని అనుకున్నారో, అంత సుముఖంగా మాట్లాడారు. ప్రకాశంగారు మితవాది అనీ, తానే విప్లవవాది అనీ నలుగురూ అనుకొనే విధంగా మాట్లాడి - భూమిపై హక్కు రైతుదేనని, సిస్తులు హెచ్చించడానికి జమీందార్లకు హక్కు లేదని మొదలుగాగల ప్రకాశం కమిటీ శిఫార్సులను, అందులో ఉన్న భాషకన్న పటుత్వమైన భాషతో మాట్లాడి బలపరిచారు. దీనివల్ల శాసన సభలో ఒక సామరస్య సూచకమైన వాతావరణం ఏర్పడింది. నివేదిక, నివేదికతోబాటు పొందుపరచిన బిల్లులు శాసన సభ ఆమోదించి, వాటి ప్రకారం శాసనం ప్రవేశపెట్టాలని తీర్మానం అంగీకరింపబడింది. + +అయితే, ఈ బిల్లుకు వచ్చిన అడ్డంకులు అప్పటితో ఆగిపోలేదు. ప్రభుత్వం కార్యనిబంధనల ప్రకారం బిల్లులో ఉన్న ప్రతి క్లాజు (ఖండము) యొక్క భాష, ఉద్దేశము, పొందిక సంబంధించి సచివాలయంలో ఆ బిల్లుకు సంబంధించిన శాఖవారు తమ వ్యాఖ్య వ్రాయాలి. ఆ విషయానికి సంబంధించిన ఇతర ప్రభుత్వ శాఖలు, ఈ ఫైలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0632.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0632.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..33e627d32e23bc1811d3bbe7bef8e2c55c5572d8 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0632.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నివేదిక. వెంకటరావుగారి బిల్లులో, ప్రక్కనున్న ఇప్పటి రైత్వారీ భూమిరేటు ఏదో అ రేటు ప్రకారం సిస్తులు ఏర్పాటు కావాలని ప్రతిపాదింప బడింది. చెన్నరాష్ట్రపు దక్షిణ భాగంలోని కొందరు జమీందారులు శాస్త్రీయముగా నడుచుకొన్న కారణంచేత పెర్మనెంట్ సెటిల్మెంటునాటి రేట్లే ఆ నాడు అమలులో ఉండడముచేత ప్రక్కభూముల రైత్వారీ రేట్ల సూత్రం వారు ఇవ్వ వలసిన సిస్తులను పెంచింది. ఈ రైత్వారీ సెటిల్మెంట్ అన్నది 1823 నాటికి పూర్తి అయింది. జమీందారీ శిస్తుల కన్న అ కాలంలో రైత్వారీ సిస్తులు కొంచెం ఎక్కువగా ఉండేవి. తర్వాత క్రమేణా రెండు మూడు పర్యాయాలు సిస్తులు హెచ్చింప బడినవి. ఆ కారణంచేత పైన చెప్పిన వ్యత్యాసం కొన్ని చోట్ల కలిగింది. అందుచేత ప్రకాశంగారు శాసన సభలో, కళా వెంకటరావు గారు పెట్టిన బిల్లు చర్చింపబడే ముందు "ఇది సిస్తుల హెచ్చింపు బిల్లు; తగ్గింపు బిల్లుకాదు" అని వ్యాఖ్యానించారు. + +ప్రకాశంగారి దృక్పథం రాజాజీ దృక్పథంకన్న భిన్నం కావడంచేత చిల్లరమల్లరగా ఏవో సుడిగాలు లెప్పటికప్పుడు వీస్తూండేవి. రాజాజీ, ప్రకాశంగారల దృక్పదాలలోని భేదాలను పోలీసుశాఖ విషయంలో వారి అభిప్రాయాలబట్టి నిర్ణయించవచ్చు. + +రాజాజీకి పోలీసుశాఖపై అమితమైన నమ్మకము. దాన్ని నమ్మకపోతే రాజ్యం నడవదని వారి దృక్పథము. కాని, ఆ దృక్పథం తప్పు చేసినప్పటికీ పోలీసు ఉద్యోగులను ఏమీ అనరాదన్నంత దూరం వెళ్ళేది. 1932 సత్యాగ్రహంలో, ఒక బహిరంగ సభలో వేదికపై నున్న మహర్షి బులుసు సాంబమూర్తిగారిని, ఆయన స్మృతి తప్పి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0633.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0633.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..edba1cf7b139eda500ebbd4b6943e3365043dc09 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0633.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +రక్తం మడుగులో పడిపోయేంత వరకు లాటీలతో కొట్టించిన "డప్పుల సుబ్బారావు" అనే పోలీస్ ఉద్యోగికి, ఆంధ్ర కాంగ్రెసువా రందరూ అడ్డుతున్నా వినక - ఒక గౌరవస్థానం. ఇంగ్లండు ప్రయాణం రాజాజీ కల్పించారు రాజాజీ మంత్రివర్గంలోని డాక్టర్ సుబ్బరాయన్ అనే మంత్రి - కోయంబత్తూరులో ఉపన్యసిస్తున్న సమయంలో, ప్రేక్షక బాహుళ్యం హెచ్చయి, ఒకచోట అల్లరిగా ఉండగా పోలీసు జవానులు లాటీలతో ప్రజలను త్రోయడాన్ని వేదికనుంచి చూచిన ఆ మంత్రి కాంగ్రెస్ మంత్రివర్గం ఏర్పాటైన కాలంలోకూడా పోలీసు లా విధంగా ప్రవర్తించ రాదని వారిని గట్టిగా మందలించారు. పోలీసు శాఖ ఆ రోజులలో రాజాజీ చేతులలో ఉండేది. తెల్లవారేసరికి సుబ్బరాయన్ గారు చెన్నపట్నం తిరిగి వచ్చారు. పత్రికలలో ఆయన ఉపన్యాసం అంతా వేయలేదుగాని, పోలీసువారిని ఖండించిన భాగం మాత్రం పెద్ద అక్షరాలతో వేయడం జరిగింది. 8 గంటలవేళ సుబ్బరాయన్‌గారు ముఖక్షవరం చేసుకుంటుండగా రాజాజీనుంచి, ఆయనకు పోన్ వచ్చింది. రాజాజీ సుబ్బరాయన్ గారికి పరమ గురువు వంటివారు. రాజాజీ సుబ్బరాయన్‌గారితో ఫోనులో, "ఏమయ్యా! సుబ్బరాయన్! కోయంబత్తూరు మీటింగులో నిన్న సాయంత్రం పోలీసుల విషయమై నువ్వేదో చెప్పినట్లు పేపర్లో పడింది. ఏమిటిది?" అని అడగ్గా, సుబ్బరాయన్‌గారు, "అవునండి! బ్రిటిషు హయాంలో మాదిరిగానే పోలీసులు ప్రేక్షకులను లాటీలతో కొట్టడంచూచి మందలించాను. అది పేపర్లో పడవలసినంత పెద్ద విషయ మేమీ కాదు!" అన్నారు. + +అది విని రాజాజీ, "సుబ్బరాయన్! నీవు ఎవరిని మందలించావో తెలుసా? పోలీసు జవానులను కాదు - పోలీసు శాఖామంత్రి అయిన రాజగోపాలాచారిని. విన్నావా?" అన్నారు. + +"ఎంతమాట - ఎంతమాట!" అన్నారు సుబ్బరాయన్‌గారు. తర్వాత రాజాజీ, "పత్రికల రిపోర్టు సరి అయింది కా" దని స్టేట్ మెంటు ఇమ్మంటే, తాను కళ్ళతో చూసిందే చెప్పినట్లు సుబ్బరాయన్ అన్నారు. దానిపైన రాజాజీ, తానొక పత్రికా విలేఖరిని పంపు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0634.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0634.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ae6ce4faf7b84925fe965ad53cca46aca8603a7b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0634.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +తున్నట్టు అతడు తెచ్చే సవరణ కాగితం మీద సుబ్బరాయన్ సంతకం చేసి పంపవలసిందన్నట్టు ఆదేశించారు. + +ఆసమయంలో నేను ఏదో పనిమీద వెళ్లి సుబ్బరాయన్ గారిదగ్గర ఉండడం జరిగింది ఈ విషయాన్ని గురించి మేము ఆశ్చర్య చకితులమయి మాట్లాడుకుంటుండగానే, రాజాజీ పంపిన పత్రికావిలేఖరి వచ్చి, సవరణ కాగితాన్ని సుబ్బరాయన్ గారికిచ్చాడు."పోలీసులను నేను కోయంబత్తూరు మీటింగులో గట్టిగా మందలించా నన్న వార్తా ప్రకటనలో నిజంలేదు," +అని వున్న కాగితంపైన సుబ్బరాయన్ గారు సంతకం పెట్టారు. అదిచూసి నేను నవ్వగా, "నువ్వు నవ్వితే నవ్వవయ్యా! మా గురువును నేను కాదన లే"నన్నారు సుబ్బరాయన్ గారు మందహాసం చేస్తూ. + +రాజాజీ దృష్టి ఇటువంటిది. ప్రకాశం గారి దృష్టి దీనికి సరిగ్గా భిన్నమైనది.ఒకమారు పశ్చిమగోదావరి జిల్లా ఒక ముఖ్యవ్యక్తిని హత్య చేయడం జరిగింది.ఆ మరునాడు ఉదయం మెయిలులో నేను, ప్రకాశంగారు చెన్నపట్నం నుంచి రాజమహేంద్రవరం వైపు వెళుతూండగా, కొందరు వచ్చి ఆ హత్య సంగతి చెప్పి, దాన్ని ఒక పెద్ద పోలీస్ ఉద్యోగి కప్పివేయడానికి ప్రయత్నిస్తున్నట్టు చెప్పగానే, ఆయన వెంటనే పోలీస్ ఇన్స్పెక్టర్ జనరల్ కు తంతి యిచ్చి, చెన్నపట్నం వెళ్లిన తరువాత ఆ హత్యా పరిశోధననుంచి ఆ అధికారిని తప్పించి, మరొక పెద్ద ఉద్యోగికి అప్పజెప్పారు. ఇది ప్రకాశం గారి పద్ధతి. + +పంచాయితీ, గ్రామ స్వరాజ్యం అన్న విషయాలపైన ప్రకాశం గారికి ఆసక్తి చాలా హెచ్చు. వారికి చాలా అధికారాలు ఇవ్వవలసిందని కూడా ఒక బిల్లు స్వయంగా తయారు చేశారు. నేను కూడా ఆ సందర్భంలో అలా ప్రచారం చేశాను.అయితే పంచాయితీలు తగాదాలకు రంగస్థలాలని, అవి చదువకొనని వారిచేతిలో ఉంటాయి గనుక, వారికి హెచ్చు అధికారాలు ఇవ్వగూడదనీ సచివాలయంలో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0639.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0639.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..64728617e72dbd74afdb395e9bda55301c77c534 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0639.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +కూడా ప్రభుత్వం బాధ్యత వహించ వలెననీ ఉండేది. అయితే, అది ఫలించలేదు. ఇలాగే దేవాలయాల నిర్వహణ శాఖను రాజాజీయే నడిపించారు. దీనికితోడు, ఇంకా అనేక విషయాల లోనూ రాజాజీ సహాయకారి కాకపోవడం తటస్థించింది. + +మంత్రివర్గం ఏర్పాటయిన కొంత కాలానికి గిరిధర దాస్ నారాయణ దాస్ అనే ఆయన చెన్నరాష్ట్రంలో వజ్రపు గనులు జరిపించే నిమిత్తమై లైసెన్సుకోసం చెన్నరాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి విజ్ఞప్తి చేసుకొన్నాడు. + +అప్పట్లో ఆయన స్టేటు కౌన్సిల్లో, అనగా ఇప్పుడు రాజ్యసభ అని పిలవబడేదానికి ప్రత్యామ్నాయంగా స్వాతంత్ర్యానికి పూర్వం ఉండే సభలో సభ్యుడు. ఆయన కుటుంబం అంతకు రెండు వందల సంవత్సరాల ముందు నుంచి చెన్నపట్నంలోనే నివసిస్తూండేది. + +వజ్రపు గనులకు లైసెన్సు విషయంలో, గవర్నమెంటు భూములకు సంబంధించి నంతవరకు రెవిన్యూశాఖ భూమి త్రవ్వకాలకు అనుమతి యివ్వాలి. ఆ రోజులలో శొంఠి రామమూర్తిగారు చెన్నపట్నంలో కలెక్టరుగా ఉండేవారు. ఆయన వజ్రపు గనులు నడిపించడానికి తగిన ధన బలం విజ్ఞప్తిదారుకుందని ఆమోదిస్తూ సాల్వెన్సీ సర్టిఫికేటు ఇచ్చారు. + +ఈ వినతి పత్రం ఆలోచనలో ఉన్న సమయంలో, రామకృష్ణ డాల్మియా అనే ఆయన ఆ వజ్రపు గనికి తనకు లైసెన్సు ఇవ్వాలని ఒక దరఖాస్తు పెట్టుకున్నాడు. బాబూ రాజేంద్రప్రసాద్‌గారి వద్దనుంచి సిఫారసుపత్ర మొకటి ఆయన ముఖ్యమంత్రిగారి పేర తెచ్చుకున్నాడు. ఆయన చెన్నపట్నం చేరేవేళకు ముఖ్యమంత్రిగారి పక్షాన మంత్రి రామనాథంగారు సెంట్రల్ స్టేషన్ ప్లాట్‌ఫారంమీద ఆయనకు స్వాగతమిచ్చాడు. ఆనాటి మద్రాస్ మెయిల్ పత్రికలో ఈ ఆహ్వానాన్ని సూచించే ఛాయా చిత్రాన్ని, "ఉత్తర హిందూస్థానపు పారిశ్రామిక వేత్త (డాల్మియా)కు చెన్నరాష్ట్ర ప్రభుత్వం స్వాగతం ఇస్తున్నది" అన్న \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0640.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0640.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f59dafa90a98faf73359bb374fee17d2e635ae91 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0640.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అర్థంగల మాటలతో పెద్ద సైజు బొమ్మతోసహా అచ్చువేశారు. సచివాలయంలో అప్పటికే లైసెన్సు విషయమై నడుస్తున్న గ్రంథానికి మరొక ఉపగ్రంథం బయలుదేరింది. ఒకనాటి ఉదయం, అప్పట్లో "ఇండియన్ ఎక్స్‌ప్రెస్" పత్రికకు సంపాదకుడుగా ఉన్న ఖాసా సుబ్బారావు ఒక మార్వాడీ పెద్ద మనిషిని వెంటబెట్టుకొని నా దగ్గరకు వచ్చారు. వచ్చి, డాల్మియా తాలూకు వజ్రపు గనుల లైసెన్స్ విజ్ఞప్తి విషయమై ప్రసంగించారు. ఈ రాష్ట్రంలోని భూగర్భంలో గల సంపద రాష్ట్రేతరులకు అప్ప జెప్పడం నా కిష్టం లేదనీ, రాష్ట్రంలో గలవారికి ధనశక్తి చాలక పోయినట్టయితే ఆ గనులను ప్రభుత్వం వారే త్రవ్వించడం జరుగుతుందనీ చెప్పి, నా అభిప్రాయంతో ప్రకాశంగారు ఏకీభవించినట్టు చెప్పాను. నాతో లాభం లేదనుకొని, ఆ పెద్ద మనిషి సుబ్బారావును ప్రకాశం గారింటికి తీసుకు వెళ్ళాడు. + +డాల్మియా విజ్ఞప్తి విషయం మాటవరుసకు ప్రసంగ ధోరణిలో చెప్పినట్టు చెప్పి, అయినా అది తన కదెందు కన్నట్లు ఆ ప్రసంగం మాని, ఆ మార్వాడీ పెద్ద మనిషి - ప్రకాశంగారితో, "మీకు నిడుంగాడి బ్యాంకివారు, స్వరాజ్య ప్రెస్సుకు సంబంధించిన ఏడెనిమిదివేల రూపాయల మొత్తం చెల్లించవలసిందని నోటీసు ఇచ్చినట్టు తెలిసింది. లోగడ, మీరు స్వాతంత్ర్య సమరంలో చేసిన త్యాగం చూసి మావంటి వారికి మీ పైన గురుభావము, భక్తి. మీకు తెలిసినా, తెలియక పోయినా మే మెప్పుడూ మిమ్మల్ని మా మనసులలో పూజిస్తుంటాము. మీరు మంత్రిగా ఉన్న ఇటువంటి సమయంలో ఆ బ్యాంకివారు నోటీసిచ్చి మిమ్మల్ని ఇబ్బంది పెట్టడం మంచిది కాదు," అని అంటూ తన చొక్కా జేబులోంచి కరెన్సీ నోట్ల కట్ట ఒకటితీసి, " ఈ పదివేల రూపాయలు నేను మీకు బ్యాంకి బాధ వదలగొట్టడానికి, పాద కట్నంగా ఇస్తున్నాను స్వీకరించవలసింది," అనేసరికి, భాసా సుబ్బారావుకు మతిపోయినట్లయింది. ప్రకాశంగారు అనుభవజ్ఞుడైన క్రిమినల్ లాయరు గదా! ఇదివరలో ఎన్నడూ సాయం చేయని ఆయన ఈ రోజున ఇంత సద్బుద్ధితో రావడంలో కల్మషం ఉండక తీరదని క్షణంలో గ్రహించి, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0641.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0641.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d63eeb62c70ae2c409493f0b6caaa3afea2ec27a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0641.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +"నీవు ఈ రోజునైతే ఇలాగు వచ్చావు కాని, ఇటువంటి పాడుపని ఇటుపైని తలపెట్టి చెడిపోకు వెంటనే వెళ్ళిపో," అని చెప్పేసరికి ఆ పెద్ద మనిషి తాను చెప్పవచ్చిన పని మాట మాని, మరేమీ చెప్పక వెనుదిరిగి వెళ్ళిపోయాడు. ఆరోజు, తర్వాత నేను, ప్రకాశంగారు కలసి కోటలో ఆఫీసుకు వెళ్లే సమయంలో త్రోవలో ఆ మార్వాడీ పెద్దమనిషి నాకు డాల్మియా విజ్ఞప్తి విషయమై చెప్పడానికి వచ్చాడని చెప్ప నారంభించేసరికి, "ఆ దుర్మార్గుణ్ణి ఎందుకు రానిచ్చావు?" అని మందలించినట్టు అన్నారు ప్రకాశంగారు. తర్వాత ఆయన నేను పైన చెప్పిన ఉదంతం పూసగ్రుచ్చినట్లు చెప్పారు. తర్వాత, నేను ఖాసా సుబ్బారావుతో "అటువంటి మార్వాడీని నువ్వెలా తీసుకొవచ్చా వయ్యా?" అని యథాలాపంగా అడిగితే, "నువ్వు కూడా రావలసిందని నాతో అంటే నేను వచ్చాను. అతని పనికి నాకు సంబంధం లేదని పక్కకు పిలిచి నీకు చెప్పాను గదా? ఎటొచ్చీ ప్రకాశంగారింటి దగ్గర అలా ప్రవర్తిస్తాడని ఊహించలేక పోయాను," అని విచార పూర్వకంగా చెప్పాడు. సచివాలయంలో ఈ వజ్రపు గని హక్కు విషయమై ప్రకాశంగారికి ముఖ్యమంత్రిగారికి చాలా వివాదం పెరిగింది. అయితే, ఆ డాల్మియా చాలా గడుసువాడు కావడంతో, ప్రకాశంగారికి తెలియకుండా గిరిధర దాస్ నారాయణ దాసుకు ఏదో వాటా ఇవ్వడానికి రహస్యంగా ఒప్పుకున్నట్టు తెలిసింది. గిరిధరదాస్, ప్రకాశంగారితో తనపైన ఒత్తిడి చాలా ఉండడంచేత తన పిటీషన్ ఉపసంహరించు కున్నట్టు చెప్పాడు. ఆంధ్రా కాంగ్రెస్ కమిటీ సిపారసుపైన స్టేటు కౌన్సిలుకు సభ్యుడుగా వెళ్ళిన ఆ పెద్ద మనిషి ఇలాంటి రహస్య వ్యవహారం చేసుకోవడం ప్రకాశంగారి కిష్టంలేక పోవడంతో, ఆయన విముఖులై, అతని విషయమై తర్వాత ఏ విధంగానూ కలుగచేసుకోలేదు. + +1937 లో స్పీకర్ సాంబమూర్తిగారు ఇంగ్లండులోని హౌస్ ఆఫ్ కామన్స్ కార్యపద్ధతి చూచేందుకు, పార్ల మెంటరీ విధానాలూ పరిశీలించేందుకు, ఆంధ్రరాష్ట్రం ఏర్పాటు చేయమని బ్రిటిషు ప్రభుత్వాన్ని \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0645.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0645.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1da0ad9a29d39489ca2798f6f2bfdd2bcfba2abb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0645.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఆపారు. ఏ రుక్మిణమ్మగారు రాజకీయ శిక్ష అనుభవించడం ఆ నాడు లక్ష్మీపతిగారికి డబ్బు మంజూరు కాకుండా చేసిందో, ఆ రుక్మిణమ్మగారే ఇప్పుడు మనకు డిప్యూటి స్పీకరు అయ్యారు గదా! అందుచేత మీ సూత్రప్రకారం మీరు పునరాలోచించవలసిం"దని చెప్పాను. డిస్పాచ్ గుమాస్తా పెట్టిన పేచీని గ్రహించి ఆయన ప్రకాశంగారితో ఏకీభవిస్తూ, ఏడువేలు లక్ష్మీపతిగారి కివ్వాలని ఒప్పుకున్నారు. కాని, యీ నిర్ణయానికి వచ్చేలోపున చాలా రాద్ధాంత సిద్ధాంతాలు ప్రకాశంగారు, రాజాజీ, డాక్టర్ లక్ష్మీపతీగార్లమద్య జరిగి, పేరు ప్రఖ్యాతులు గన్న డాక్టర్ లక్ష్మీపతిగారు రాజాజీ గుమ్మందగ్గర సత్యాగ్రహం ప్రారంభం చేసేవరకు వెళ్ళింది. కాని, ఎవరికీ ఇబ్బందిలేకుండా సత్యాగ్రహం ఆరంభించకముందే డబ్బు మంజూరు కావడంవల్ల ఆ వివాదం అంతటితో పరిష్కారమయింది. + +ఇప్పుడు హిందీ భాష విషయంలో ప్రబలిన వ్యతిరేకాభిప్రాయాలు, 1937 లో మంత్రివర్గం ఏర్పాటయిన సందర్భంలో ఇంత తీవ్రంగా లేవు. జస్టిస్‌పార్టీ నాయకులు మాత్రమే దానికి వ్యతిరేకమైన ఆందోళన ప్రారంభించారు. దీనికి కారణం వారికి కాంగ్రెసుమీదనున్న వ్యతిరేకతయే. ధైర్యంగా అన్ని స్కూళ్ళలోను ఆనాడే హిందీ నేర్పడం ఆరంభిస్తే ఎలా ఉండేదో తెలియదు. ఎప్పుడయితే కొన్ని స్కూళ్లలో మాత్రం ప్రయోగాత్మకంగా ప్రారంభిస్తామన్నారో అప్పుడే వ్యతిరేకులకు బలము, ధైర్యము హెచ్చవడంలో ఆశ్చర్యంలేదు. పనిపాటలులేని కొందరు చిన్నపిల్లలను, పెద్దవాళ్ళను చేరదీసి, అందులోఅనేకులకు రోజుకింత అని కొంతకూలికూడా యిచ్చి హిందీ చెప్పే స్కూళ్ళ ఆవరణల్లోకి వెళ్ళి రాళ్ళు వేయడం, అసభ్యంగా కేకలు వేయడం మొదలైన అల్లరులు చేయించడం ఆరంబించారు. శాసన సభలో జస్టిస్ పార్టీ నాయకులు వాళ్ళకు బలం చేకూర్చేవారు. + +అది అక్కడితో ఆగలేదు. రాజాజీ వసతిగృహానికి చుట్టూ బాగా ముష్కరులైన పెద్దలతోబాటు, పిల్లలు అనేకులుచేరి, రాళ్ళు రువ్వి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0646.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0646.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..74b946a5d15316b9875716fa378f5ec90175321e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0646.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +కేకలు వేయడమే పెద్ద ఉద్యమంగా సాగించారు. రాజాజీ ఉండే యిల్లు చాలా చిన్నది. ఇంటికీ, వీథికీ మధ్య పది అడుగులకన్నా తక్కువ దూరం ఉండేది. అందుచేత ఆయనకు దుర్భర మయిన పరిస్థితులు ఏర్పడ్డాయి. వీథిలో ఆ చివర, ఈ చివర పోలీసులను పెట్టుకుని కాలక్షేపం చేయవలసి వచ్చింది. ప్రజలమధ్యకు వచ్చి ప్రచారం చేసి, కాబినెట్ లోని మంత్రులందరి సలహాకూడా పుచ్చుకుని, ఒక వాతావరణం కల్పించిన తరువాత, అన్ని స్కూళ్ళలోను హిందీని ప్రవేశపెట్టి ఉన్నట్లయితే - అప్పుడు కాంగ్రెసువారికున్న పలుకుబడితో మంచి వాతావరణం ఏర్పడేది. కాని, ఈ అల్లర్లవల్ల, అది ముందుకు సాగలేదు. స్కూళ్ళలో కాకపోయినా, దక్షిణ భారత హిందీ ప్రచార సభవారు ఏర్పాటుచేసిన శిక్షణ కేంద్రాలలో వందలు, వేలు హిందీపరీక్షలు పాస్ అవుతూనే ఉన్నారు. దాక్షిణాత్యులు బ్రతక నేర్చినవారు గనుక ఈ మధ్య హిందీకి వ్యతిరేకంగా జరిగిన ఆందోళనను బలపరచినట్లు కనిపించినా కేంద్రప్రభుత్వపు ఉద్యోగులకు ప్రమోషన్లు వగయిరాలకు హిందీ అవసరం గనుక వాటికి భంగంలేకుండా వారు హిందీ నేర్చుకుంటూనే ఉన్నారు. + +అయినా, హిందీ ఒక గడ్డు సమస్య అయిపోయింది. భాష నేర్చుకోవాలని పెద్దలు చెప్పినంతకాలం హిందీకి ఎవరూ అడ్డురాలేదు. కాని, ఎప్పుడయితే హిందీరాకుంటే ఉద్యోగానికి భంగం వస్తుందని ప్రభుత్వంవారు అన్ననాటినుంచి హిందీపై తగని వ్యతిరేకత ప్రబలుతూ ఉంది. హిందీరానివారికి ఏ విధంగా రాజ్యపరిపాలనాదక్షత తక్కువ కాగలదు? దేశంలో ఈ విషయమై అల్లర్లు, పోలీస్ లాటీచార్జీలు, కాల్పులు అన్నీ జరిగిన తరువాత మనప్రాంతంవారు - ఇక మనకు ఇంగ్లీషు వద్దు అన్నంతవరకు, హిందీతోబాటు ఇంగ్లీషు కూడా పూర్వంలాగే రాజభాషగా ఉండాలనే శాసనంచేసిన విషయం అందరికీ గుర్తుండ వచ్చును. అయినా, కేంద్ర సర్వీసులలో హిందీపరీక్ష పాసుకాకపోతే జీతం హెచ్చింపులు, ప్రమోషన్లు నిలుపుదల అవుతాయన్న ప్రభుత్వ ప్రకటనలు, సూచనా పత్రాలు (నోటిఫికేషన్స్) ఇప్పటికీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0649.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0649.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6809297e1059edc044ef932266bf499abcd230d0 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0649.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఈ స్వరాజ్య పత్రిక జాతీయ నినాదాలను దేశం మూల మూలలా మారుమ్రోగించింది. పత్రికలు నడిపేవారికి నిర్భయత్వం కలిగించింది. అపమార్గంలో వెళ్లేవారికి యమదండంగా పరిణమించింది. జాతీయోద్యమ వార్తలు ఇతర పత్రికలు ప్రచురించడానికి జంకినా, సెక్యూరిటీలు ఎన్నెన్నిమాట్లు పోయినా వెనుకకు తగ్గకుండా స్వరాజ్య ప్రకటించేది. ప్రకాశం గారి సొంతడబ్బేగాక, వసూలు చేసిన వాటా ధనమే గాక, ప్రవాస భారతీయుల బాధలను గురించి ఆయన వ్రాసినది చదివిన బర్మా మలయా దేశాల భారతీయులు కేంద్ర శాసన సభ సభ్యుడుగా ఉన్న దినాలలో ఆయన అక్కడ పర్యటించి నపుడు అభిమానంతో విరాళాలుగా ఇచ్చిన లక్షలు కూడా ఈ పత్రికా నిర్వహణలో ఆహుతి అయిపోయినవి. చివరకు మిగిలింది పేరు ఒక్కటే. ఈ రోజున, ప్రకాశంగారి జీవితయాత్ర వ్రాసే సందర్భంలో. స్వరాజ్య పత్రికలు ఎక్కడైనా దొరుకుతాయా అని వెతికితే ఎక్కడా దొరకలేదు. ఆయన ఆ పత్రికలో వ్రాసే టప్పుడు, పత్రికకు హాని కలుగకుండా, ప్రభుత్వంవారేదైనా చర్య తీసుకుంటే తనపైనే సంపూర్ణమైన, వ్యక్తిగతమైన బాధ్యత తీసుకునేటట్లు - అనేక వ్యాసాలు, నిర్భయంగా ప్రభుత్వాన్ని విమర్శిస్తూ, తన పేరుమీద వ్రాసేవారు. + +ఈ పత్రికా నిర్వహణలో, సంపాదకీయ వర్గంలో ఇంతో అంతో కాలం పనిచేసిన వారిలో ఈ క్రింది ప్రముఖులు ఉన్నారు: + +వారు - కె. ఎం. ఫణికర్, పోతన్ జోసెప్, కోటంరాజు పున్నయ్య, కోటంరాజు రామారావు, కె. సంతానం, కోలవెన్ను రామకోటేశ్వరరావు, జి. వి. కృపానిధి, ఖాసా సుబ్బారావు మొదలైన వారు. ఇందులో చివర చెప్పిన ఇద్దరూ పత్రిక లిక్విడేషన్ అయ్యేవరకు జీతం అందినా, అందకపోయినా, దేశంమీద ఉన్న అభిమానంచేతా, ప్రకాశంగారిపై నున్న గురుభావంచేతా పత్రికను అంటిపెట్టుకుని ఉన్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0650.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0650.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e05980652269ae9972ed1aa6487da568b9576333 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0650.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +శాసన సభా కార్యక్రమం నడిపించడానికి, నామీద ప్రత్యేకమైన అభిమానముంచి, ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలు ఇచ్చే సమయంలో (అంటే ప్రతి దినం మొదటిగంట యావత్తూ) ఆయన పని నాకు అప్పజెప్పి, అవతల ఉండేవారు ప్రకాశంగారు. అలా అవతల ఉండవలసిన అగత్యం స్పీకరు సాంబమూర్తిగారివల్ల కలిగింది. ప్రకాశంగారు మొదట, ఒకటి రెండు రోజులు ప్రశ్నలకు జవాబులు చెప్పి, తర్వాతనే పార్లమెంటరీ సెక్రటరీని కాబట్టి ఆ జవాబులు నన్నే చెప్పమ న్నారు. దానిపైన సాంబమూర్తిగారు ఒక రూలింగు ఇచ్చారు. ఆ రూలింగు ప్రకారం మంత్రి గారు సభలో హాజరయిఉంటే, పార్ల మెంటరీ సెక్రటరీ ప్రశ్నలకు జవాబు చెప్పరాదు. అయితే, ప్రకాశంగారు దానికి జవాబుగా "ఇకమీద ప్రశ్నల సమయంలో నేను అవతల ఉండి, మిగిలిన కార్యక్రమం ఆరంభమయ్యేసరికి వస్తుంటాను. ప్రశ్నలకు జవాబులు పార్ల మెంటరీ సెక్రటరీయే ఇస్తుంటా" డని చెప్పి, ఆరోజు కాగితాలు నా చేతిలో ఉంచి, అవతలకు వెళ్ళారు. + +ఇది ఇలా జరుగుతుండగా, అనవసరమైన ఒక చిన్న విమర్శ ఒక చిన్న వార పత్రికలో ఎవరో వ్రాశారు. అందులో, ప్రశ్నోత్తర సమయంలో ప్రకాశంగారు తప్పుకోవడమే బాగుందనీ, ఆయన పార్ల మెంటరీ సెక్రటరీయే కార్యక్రమమంతా ప్రశంసనీయంగా నడిపిస్తున్నారనే భావం ఉండి. అయితే, ఈ విషయం నేను మొదట చూడలేదు. మామూలుగా నాకు వచ్చే ప్రశ్నలకు సంబంధించిన ఫైళ్ళు ఒక రోజు నా వద్దకు రాలేదు. గుమాస్తాలు పంపడం మరచిపోయినా రేమోనని, నేను ప్రకాశంగారి యింటికి వెళ్ళాను. ప్రకాశంగా రప్పుడు భోజనం చేస్తున్నారు. కచ్చేరి గది బల్లపైన, ఒక వారపత్రికలోని వ్యాసం - మార్జినులో ప్రక్కగా ఎర్ర గీత ఉన్న దానిని నేను చూశాను. ఏదో పరిపాలనా విషయమేమోనని చూస్తే, అది ప్రశ్నోత్తరాలకు సంబంధించి నేను ఇంతకు ముందు పేర్కొన్న వ్యాసమే. ఆ కాగితం నేను తిరిగి అక్కడే ఉంచేశాను. ప్రశ్నలకు సంబంధించిన ఫైళ్ళు ఆ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0651.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0651.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..58cb641b8812b5e9b4e5ce5dda31061edd72c675 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0651.txt @@ -0,0 +1 @@ +ప్రక్కనే ఉన్నాయి. అంతలో ప్రకాశంగారు బయటకు వచ్చారు. మామూలు పద్ధతిలో, ఆయన కారులోనే నేనూ, ఆయనా అసెంబ్లీకి బయలు దేరాము. మా ఇద్దరిలో ఎవరూ ఆ వ్యాసం ప్రసక్తి తేలేదు. కొంతదూరం పోయిన తర్వాత "ఈ రోజు ప్రశ్నలకు నేనే జవాబులు చెప్తానులే," అన్నారు ప్రకాశంగారు. నేను "సరే" అన్నాను. కారణం ఆయన చెప్పలేదు. నేను అడగలేదు. ఆ పత్రిక వ్యాసమే కారణమయి ఉంటుందని ఊహించాను. అయితే, ఇటువంటి వ్యాసంవల్ల ప్రకాశంగారి వంటి పెద్దవారు బాధపడ్తారా అని అనుకున్నాను. అలా రెండు మూడు రోజులు జరిగింది. ఆ తరువాత ప్రశ్నల ఫైళ్ళు ఆ మంత్రివర్గం ఉన్నంత వరకు నాకే వస్తూ ఉండేవి. ఒకటి మాత్రం నేను ఇక్కడ చెప్పాలి. మిగిలిన మంత్రులు తమ పార్ల మెంటరీ సెక్రటరీలకు, ప్రకాశంగారు నాకు ఇచ్చినట్లు అవకాశాలు ఇచ్చేవారు కారు. అలా ఇచ్చిన అవకాశాలను నేను సద్వినియోగ పరచినట్లే సభలో అందరూ భావించేవారు. ఈ విషయంలో, కేంద్ర లోక్‌సభ లోను, రాజ్యసభ లోను ఉన్న పద్ధతి. ఈ రాష్ట్ర శాసన సభలో పద్ధతికి భిన్నంగా ఉంటుంది. మంత్రి అక్కడే ఉన్నప్పుడు కూడా ఉప, సహాయ మంత్రులు జవాబు లివ్వడానికి అభ్యంతరంలేదు. అంతే కాదు. వారే ప్రథమంలో సచివాలయంవారు వ్రాసి నికరం చేసిన ప్రత్యుత్తరాన్ని చదువుతారు. అవసరం వచ్చినపుడు మంత్రి కూడా చేచి ప్రత్యుత్తరాన్ని విపులపరుస్తాడు. శాసన సభలో ఉపన్యాసా లిచ్చేటప్పుడు ప్రకాశంగారు మంద్ర స్వరంలో మెల్లిగా మొదలుపెట్టి తూచి తూచి మాట్లాడినా, ఉపన్యాసం గడచిన కొద్దీ వాక్యాలు వేగం అందుకుని అవసరాన్నిబట్టి ఉచ్చమైన స్వరంలోకి వెళ్ళడం జరిగేదని ఇదివరకే వివరించాను. తాను మాటాడుతున్నపుడు ఇతర సభ్యులెవరైనా విమర్శనా పూర్వకంగా ఏదైనా మధ్యలో అంటే, ఆయన దాన్ని వెంటనే అందుకుని, దాని జవాబును కూడా తన వ్యాఖ్యానంలో కలప గలిగేవారు. ఒక రోజున శాసన సభలో జమీందారీ ఎంక్వయరీపై మాట్లాడే సందర్భంలో "పెర్మనెంట్ సెటిల్మెంటు రెగ్యులేషన్లోగల భాషయొక్క అర్థం ప్రీవీ కౌన్సిల్‌వారు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0653.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0653.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fa7db9a134477b61bc6555b01c4ba4da283138e2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0653.txt @@ -0,0 +1 @@ +కాంగ్రెసు ఆయన నాయకత్వం క్రింద నడుస్తున్నది కదా! అందుచేత, ఆగస్టు మొదటి వారంలో కాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీ సమావేశమై, భారత దేశాన్ని ఐరోపా సంగ్రామంలోకి దించగూడదని తీర్మానం చేసింది. దీనికి జవాబుగా 3 - 9 - 1939 నాడు, బ్రిటిషు రాజప్రతినిధి భారత దేశం యుద్ధంలో ఇంగ్లండు పక్షాన చేరినట్లుగా ఒక ప్రకటన చేశాడు. అప్పుడు కాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీవారు, గాంధీగారి అహింసా తత్వం అటుంచి, వారం రోజులపాటు చర్చజేసి, ఆ నెల 14 వ తేదీన భారతదేశాన్ని స్వతంత్రమైన దేశం క్రింద గౌరవిస్తూ ఇంగ్లండు ప్రభుత్వంవారు తమ యుద్ధోద్దేశాలను ప్రకటించినట్లయితే వారికి సాయం చేస్తామని తీర్మానించారు. గాంధీగారిని కాదని ఈ విధంగా తీర్మానిస్తే, బ్రిటిషువారు కాంగ్రెస్ అభిప్రాయాన్నే గౌరవిస్తారని కాంగ్రెస్ వారనుకున్నారు. అయితే, బ్రిటిషువారు ఈ తీర్మానానికి ఎట్టి విలువా ఇవ్వలేదు. 22 - 10 - 39 న కాంగ్రెస్ కమిటీ తిరిగీ సమావేశమై, ఆత్మ పరీక్ష చేసుకుని, బ్రిటీష్‌వారికి యుద్ధంలో సహాయం చేయకూడదనీ, కాంగ్రెస్ మంత్రివర్గాలన్నీ రాజీనామా చేయాలనీ ఆదేశించారు. దాని ప్రకారం 26 - 10 - 39 నాడు చెన్నపట్నంలో, శాసన సభలో మంత్రివర్గం రాజీనామా చేయాలని ప్రతిపాదించిన తీర్మానం అంగీకరింపబడింది. 29 వ తేదీన రాజాజీ మంత్రివర్గం రాజీనామా పత్రం గవర్నరుకి అందజేశారు. ఆ రోజే హోల్డ్సువర్త్ అనే రెవిన్యూ కార్యదర్శి ప్రకాశంగారి గదికి వచ్చి, బాగా నడుస్తున్న మినిస్ట్రీ రాజీనామా చేయడం అంత వ్యవహార జ్ఞానంతో కూడిన పని కాదని సానుభూతి పరంగా అన్నాడు. ప్రకాశంగారి కేమో జమీందారీ బిల్లు పాసు కాకుండా రాజీనామా ఇవ్వడం ఇష్టంలేదు. కాని, ఆ రాజీనామా ఇవ్వడం మంచిదే అని పైకి కార్యదర్శితో అన్నారు. రాజీనామా ఇవ్వపోయినట్లయితే - గవర్నరు కాన్ట్సిట్యూషనల్ గవర్నరుగా మాత్రం ఉండి, మంత్రుల సలహా ప్రకారం నడుస్తానని ఇచ్చిన మాట ఏ విధంగా నిలబెట్టుకో గలడు? యుద్ధానికి మన రాష్ట్రంలోంచి ఏ విధమైన సాయమూ చేయమని మంత్రివర్గం చెప్పినమాట ఎలా నిలబడు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0654.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0654.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c03e1a2c5bdd58f03e5e5fabaaacfe8a5c2c9724 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0654.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +తుంది? వెంటనే రాజీనామా చేయకపోతే కాంగ్రెసు నీతికి భంగంగా ఎన్నెన్నో ఆర్డర్లు మన మంత్రివర్గంవారు చేయవలసి వచ్చేది. + +రాజీనామా ఇచ్చిన వెంటనే ప్రకాశంగారు తిరిగి కాంగ్రెస్ పని చేయడంలో నిమగ్ను లయ్యారు. 1937 లో ప్రకాశంగారు మంత్రి అయిన తరువాత కాంగ్రెస్ అధ్యక్ష పదవి డాక్టర్ పట్టాభి సీతారామయ్యగారికి అప్పజెప్పారు. ప్రకాశంగారు రాజీనామాచేసి రాగానే సీతారామయ్యగారు, రాష్ట్ర కాంగ్రెస్ సంఘపు అధ్యక్ష పదవిని ప్రకాశంగారికి సురక్షితంగా అప్పజెప్పారు. అప్పటికి కాంగ్రెసులో తీవ్రమైన అడ్డు కెరటాలు పుట్టలేదు. + +ప్రకాశంగారు ఆ తర్వాత తెలుగు ప్రాంతాలలో మూల మూలలకు ప్రయాణం చేస్తూ - కాంగ్రెసు మంత్రివర్గ పాలనలో జరిగిన లోపాలను ప్రజలలో ఎవరైనా విమర్శిస్తే పరిపాలనను సమర్థిస్తూ, జమీందారీ బిల్లు మొదలయిన బిల్లు లెందుకు ఆలస్యమైనవో బోధపరుస్తూ మంత్రివర్గం ఏ కారణంచేత రాజీనామా ఇవ్వవలసి వచ్చినదీ వివరిస్తూ గంభీరోపన్యాసాలిస్తూ రాష్ట్రంలో పర్యటన చేశారు. 1941 జనవరిలో నూజివీడులో జరిగిన రాష్ట్ర రాజకీయ సభకు ప్రకాశంగారే అధ్యక్షత వహించారు. స్వాతంత్ర్య సమరం గూర్చి మాట్లాడి, గ్రామస్వరాజ్యము, ఖద్దరు ప్రాముఖ్యము, హరిజనోద్ధరణము మొదలైన విషయాలపై ఆయన గంభీరోపన్యాసాలు చేశారు. + +ఫిబ్రవరి నెలలో కాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీ మరొకసారి సమావేశమై, రాష్ట్రాలలో కాంగ్రెస్ మంత్రివర్గాలు తిరిగీ స్థాపించే ప్రసక్తి వదలుకుని, గాంధీగారి నాయకత్వాన సంపూర్ణంగా బలపడడానికి తీర్మానించుకున్నారు. మార్చిలో బీహారు రాష్ట్రంలోని రామ్‌ఘర్‌వద్ద అఖిల భారత కాంగ్రెస్ సాంవత్సరిక మహాసభ జరిగింది. సభ జరగడానికి ఏర్పాటయిన స్థలం చిన్న అడవి వంటిది. చాలా చెట్లను కొట్టి, కాంగ్రెస్‌కు వచ్చిన వారికి వసతులూ, సభా స్థలమూ ఏర్పాటు చేశారు. అసలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0655.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0655.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..feed9f3330fef2d6e47513907617d66a76bb497c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0655.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +సభ ఏమో బహిరంగ స్థలంలోనే జరగడానికి ఏర్పాటు జరిగింది. అయితే, దురదృష్ట వశాత్తు మధ్యాహ్నం రెండు గంటలవేళ అయ్యేసరికి మేఘాలు దట్టంగా కమ్మి, కుండలతో దిమ్మరించి నట్టు వర్షం పడసాగింది. తడవకుండా ఉందామనే ఆశతో, కొందరు వేదికపై నున్న తివాసీల క్రింద జంబుకానాల క్రింద ప్రవేశించారు. అయితే ఆ రక్షణ వారికి ఒక పదినిమిషాలు మాత్రమే కలిగింది. తర్వాత ఆ పెద్ద పెద్ద తివాసీలు, జంబుకానాలు కూడా పూర్తిగా తడిసి బరు వెక్కడంతో, వాటి క్రింద ఉక్కిరి బిక్కిరి అవుతున్న వారిని ఎలాగో కష్టంమీద పైకి లాగవలసి వచ్చింది. అందులో చాలామంది అప్పు డలా చాలాసేపు తడవడంవల్ల జబ్బు పడ్డారు. చెన్నరాష్ట్రంలో పబ్లిక్ వర్క్స్‌మంత్రిగా పనిచేసిన యాకూబ్ హుసేన్‌గారు అలా తడియగా చేసిన జలుబు న్యూమోనియా క్రిందికి మారగా, జబ్బుపడి, చెన్నపట్నానికి తిరిగి వచ్చిన కొంత కాలానికి దివంగతులయ్యారు. + +ఈ కాంగ్రెస్ పూర్తి అయిన తర్వాత నేను, డాక్టర్ పట్టాభి సీతారామయ్యగారు కలసి తిరుగు ప్రయాణం చేయడం సంభవించింది. ఆయనపై నాకు అపారమైన గౌరవ ముండేది. ఆంధ్ర ఉద్యమం ప్రారంభకాలంలో ఆయన మహానాయకత్వాన్ని వహించారు. నిశితమైన విమర్శనా శక్తి, వాడియైన వాగ్ధాటి గల ఆయన కాంగ్రెస్ అధిష్ఠాన వర్గంలో కొంతవరకు గాంధీగారికి ఆప్తుడు. 1935 లో కాంగ్రెస్ స్వర్ణోత్సవ సమయంలో కాంగ్రెస్ చరిత్రనంతా ఒక ఉద్గ్రంథంగా వ్రాసి ప్రశంసలు పొందారు ఆయన. అయితే, ఆయనకు మొదటినుంచీ ప్రకాశంగారంటే కొంచెం ద్వేషం, మాత్సర్యం ఉండేవి. అవి అనేక సమయాలలో బయల్పడుతూ ఉండేవి. కబుర్ల ధోరణిలో, చెన్నరాష్ట్రంలో కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వం ఎలాగు నడచిందో అని ఆయన అడిగిన ప్రశ్నలకు జవాబుగా, రాజాజీ ఐ. సి. యస్. ఉద్యోగుల చెప్పుచేతలలో ఉండేవారనీ, తాను ఎంచుకున్న మంత్రివర్గంపై అట్టే నమ్మకం కనబర్చేవారు కారనీ నేను సోదాహరణంగా చెప్పగా, సీతారామయ్యగారు "నువ్వు చెప్పిందంతా బాగుందయ్యా? అసలు మన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0658.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0658.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..204bceb78311c382f5ecd12bdcb573a2ffee590e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0658.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +సమావేశ మయింది. గాంధీగారి అహింసా సూత్రానికి భిన్నంగా ఒక తీర్మానం చేసింది. తాత్కాలికంగా కేంద్రంలో జాతీయప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసినట్లయితే యుద్ధంలో కాంగ్రెసు మంత్రివర్గాలు బ్రిటిషువారికి, వారి మిత్రులకు సహాయం చేస్తాయని తీర్మానించారు. ఆ మీటింగులో ఈ విషయమై గాంధీకి, రాజాజీకి వివాదం వచ్చింది. గాంధీగారు "మనం మన దృక్పథాలలో ఒకరినుంచి ఒకరం దూరమవుతున్నామని నేను చాలా కాలంనుంచి గ్రహిస్తూ వస్తున్నాను," అని రాజాజీతో అంటే ఆయన, "మీ దృష్టి మందగించిం"దని ఒక విసురు విసిరారు. ఈ వాగ్వివాదం జరుగుతున్నప్పుడు ప్రత్యేకాహ్వానంపైన ఆ సమావేశంలో ప్రకాశంగారు హాజరయి ఉన్నారు. అయితే, చేసిన ఆ తీర్మానం చాలా పొరబాటయినదని ప్రకాశంగారు ఒక బహిరంగ సభలో చెప్పి, మరొక మాటకూడా అన్నారు - "కాంగ్రెస్ కమిటీవారు కొంతకాలంలోనే మోకాళ్ళమీద నిలబడి, నాయకత్వం వహించమని మళ్ళీ గాంధీగారినే ప్రార్థించే పరిస్థితి రాకతప్ప"దని. + +ఆగస్టు 8 న పూనాలో, కాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీ అడిగిన ప్రకారం జాతీయప్రభుత్వం ఏర్పాటుచేయడం సాధ్యంకాదని వైస్రాయి ప్రకటించారు. కావలిస్తే, ఎగ్జిక్యూటివ్ కౌన్సిల్ విస్తృతపరుస్తానన్నారు. అంతేకాని, బాధ్యత అన్నది తన చేతిలోనుంచి జార విడవడం మాత్రం సాధ్యం కాదన్నారు. సెప్టంబరు 12 న ప్రకాశంగారి నాయకత్వంక్రింద గుంతకల్లులో సమావేశమైన ఆంధ్రరాష్ట్ర కాంగ్రెస్ వైస్రాయి చెప్పినదానికి జవాబుగా దేశవ్యాప్తమైన శాసనోల్లంఘానాన్ని కాంగ్రెసువారు ఆరంభించవలసిందని అఖిల భారత కాంగ్రెస్ అధిష్ఠాన వర్గానికి సిఫారసు చేశారు. తరువాత మూడు, నాలుగు రోజులకు కాంగ్రెస్ అధిష్టానవర్గం, అదివరకు జాతీయప్రభుత్వం ఏర్పాటుచేస్తే యుద్ధానికి సాయం చేస్తామని జూలై లో పూనాలో చేసిన వాగ్దానాన్ని ఉపసంహరించుకుంటున్నామని చెప్పి, ప్రకాశంగారు కొన్నాళ్ళ క్రిందట చెప్పినట్లే వారి తప్పును వారే సవరించుకున్నారు. గాంధీగారు "ఆత్మనిగ్రహం అనేది ఆత్మనాశనం క్రింద పరిణమించడానికి వీలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0659.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0659.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5a9d89d4a42f8673a6a63544bf5acf795fbb8289 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0659.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +లేదు కదా?" అన్నారు. తర్వాత ఆ నెల 28 న గాంధీగారు వైస్రాయిని సందర్శించారు. అప్పటి కప్పుడే 'వ్యక్తి సత్యాగ్రహం' అనే ఒక కొత్త ప్రక్రియ గాంధీగారి పదకోశంలో రూపొందటం ఆరంభించింది. + +ఈ పూనా సమావేశం అయిన తరువాత, 18-10-40 నాడు ప్రకాశంగారు అనంతపురం బహిరంగ సభలో వ్యక్తి సత్యాగ్రహ ప్రక్రియా వివరాలు, దాని ప్రభావంగురించి గంభీరోపన్యాసం గావించారు. + +అంతకుముందు రోజే, గాంధిగారు ఈ వ్యక్తి సత్యాగ్రహం అన్నది వినోబాభావే గారితో ప్రారంభిస్తామని ప్రకటించేసరికి, జవహర్లాల్ నెహ్రూ ప్రభృతులకు కోపం వచ్చింది. అది విప్లవం తేగలిగే ఉద్యమమే అయినట్లయితే అటువంటిదానికి తమకు అగ్రతాంబూలం ఇవ్వాలంటూ - "ఎవరీ వినోబా భావే?" అని ప్రశ్నించారు. + +"ఆయన సత్యా హింసలలో సంపూర్ణమయిన విశ్వాసం కలవ్యక్తి. నాతోనే ఆశ్రమంలో ఉండంవల్ల ఇతని పేరు పైకిరాలేదు. కాని, నేను తలపెట్టిన వ్యక్తి సత్యాగ్రహానికి ఆయనే తగిన వా"డని గాంధిగారు జవాబిచ్చారు. అంతేగాక, ఆ సత్యాగ్రహానికి నాయకత్వాన్ని తన ఒక్కరి చేతిలోనే ఉంచుకోవాలని గాంధిగారు నిర్ణయించారు. తాము చెప్పినవారే దేశంలో వ్యక్తి సత్యాగ్రహం చేయాలన్నారు. మొదట కొందరు అగ్రనాయకులు, వారి తరువాత కేంద్ర రాష్ట్ర శాసన సభలలోని కాంగ్రెస్ సభ్యులు, ఆపైన దేశంలోని అన్ని జిల్లాల కాంగ్రెస్ కమిటీ అధ్యక్షులు, డిస్ట్రిక్ట్ బోర్డు మొదలైన స్థానిక సంస్థల అధ్యక్షులు ఈ సత్యాగ్రహంలో పాల్గొనవలసిందని ఆయన ఏర్పాటు చేశారు. రాష్ట్రాలనుంచి పంపిన పేర్ల వరుసలను ఆయన అనుమతించిన తరువాతే సత్యాగ్రహంలో పాల్గొనవలసి ఉండేది. + +ఈ విశాల భారతదేశ మంతటికీ ఏకైక నాయకుడుగా ఆయన చెప్పినట్టు సత్యాగ్రహులు దేశం మారు మూలలనుంచి ఒక క్రమశిక్షణతో రావడం అన్నది గొప్ప విప్లవాత్మకమైన, రాజకీయోద్యమ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0662.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0662.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..148de3e2aa867879d3f79fa5327c131ad3cba12d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0662.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +కీ అపనమ్మక?" మని ప్రశ్నించగా, జైలు సూపరింటెండెంటు మా సెల్లులకు దగ్గరగా ఉన్న జైలు ఆవరణ గోడను చూపించి, అందులో ఒక భాగం కొత్తగా మరమ్మత్తు చేసిన దానిని చూపించారు. ఆ భాగంలో కన్నం త్రవ్వి కొంతకాలం క్రింద నలుగురు కమ్యూనిస్టు ఖైదీలు పారిపోవడంచేత ప్రభుత్వంవారు ఇటువంటి జాగ్రత్త తీసుకోమని ఆదేశించినట్టు చెప్పారు. అయితే, మాతోబాటు అక్కడ మిగిలి ఉన్న కమ్యూనిస్టులు అలా పారిపోయే వారిలాగా తోచలేదు. అది వేరే మాట. + +ఇంతలో, వ్యక్తి సత్యాగ్రహంచేసి జైలులోకి వచ్చేవారి సంఖ్య దినదినానికి పెరగడం ప్రారంభించింది. కాలక్షేపంకోసం ప్రొద్దుట వేళ కొందరు రాజాజీ చుట్టూ చేరేవారు. అలాగే, కొందరు ప్రకాశంగారి చుట్టూ చేరేవారు. అయితే రాజాజీ, ప్రకాశంగారు అట్టే కలుసు కోవడంగానీ, మాట్లాడుకోవడంగానీ జరిగేదికాదు. విరామకాలం చాలా ఉండడంచేత సహజంగా గ్రంథపఠనం సాగేది. రామాయణము, భారతము, భాగవతము మొదలైనవి ఎక్కువగా చదివేవాళ్ళు. అంతకన్న హెచ్చుగా, దాదాపు అందరి చేతుల్లోనూ భగవద్గీత కనిపించేది. సరే! మిగిలిన రాజకీయ గ్రంథాల పైనా, రాజకీయాలపైనా వాదోపవాదాలు చెట్లనీడలలో గుంపులు గుంపులుగా చేరిన సత్యాగ్రహుల మధ్య బహుళంగా, ఒక్కొక్కప్పుడు తీవ్రంగా జరిగేవి. అందులో అందరి దృష్టిలోను పడేటట్లుగా రాజాజీ కూచున్న గుంపు, ప్రకాశంగారు కూచున్న గుంపు విడివిడిగా ఏర్పడినాయి. అందుచేతే. + + "ఒకచోట రామాయణ కధా శ్రవణ పుణ్య + పదములు - వాల్మీకి అదరిపడగ; + ఒకచోట భాగవ తోదంత వ్యాఖ్యాన + తీవ్రత - పోతన్న దిగులుపడగ; + ఒకచోట భారతీయ కవితా వాహినీ + స్నాతులై కవులెల్ల సంచలింప; \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0663.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0663.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..990a213396c8f96caded576fcaf43261b1bdbc06 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0663.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +ఒకచోట సామ్యవాద కలకలార్బటి + రవములు - లెనినును లజ్జపరుప, + + రాజితాచార్య శాసన రక్షితమ్ము + ధీప్రకాశ విభాషిత తీవ్రఫణితి + విశ్వవేదాంత పీఠికా విలసితమ్ము + రాయవేలూరి నగర కారాగృహమ్ము." + +అని 16-12-40 న నేను వ్రాయడానికి అవకాశం కలిగింది. ఇంతలో ప్రభుత్వం వారు తిరుచినాపల్లి జైలులో వ్యక్తి సత్యాగ్రహం చేసిన వారికని ప్రత్యేకమైన ఏర్పాట్లుచేసి, మమ్మల్ని దాదాపు మూడు వందల మందిని అక్కడికి రవాణా చేశారు. మొదట్లో ఏర్పాట్లు సరిగా లేకపోయినా, రాను రాను కొంత వసతి కల్పించి, వేళపట్టున భోజనాలు, స్నాన సౌకర్యాలు మొదలైనవి ఏర్పాటు చేశారు. ఆవరణలోంచి ఎవరూ పారిపోవడానికి వీలులేకుండా చుట్టూ బార్‌బ్డ్‌వైర్ (ఇనుప ముళ్ళ తీగె) తో కంచెలా కట్టి, రాత్రివేళ ముఖ్యంగా దాన్ని విద్యుద్భరితం చేసేవారు. ఖైదీ లెవరూ దాన్ని దాటి పారిపోలేదు కానీ, సూపరింటెండెంటుగారి చూడచక్కని కుక్కమాత్రం ఆ కంచెలోని విద్యుదాఘాతం చేత హత మయింది. + +వేలూరి జైలులో - రాజాజీ, ప్రకాశంగారలు తలవరులుగా ఏర్పడిన ప్రత్యేక బృందాలు ఇక్కడ స్థిరపడినాయి. + +తిరుచినాపల్లి జైలు ఆవరణలో పెద్ద పెద్ద చింతచెట్లు మెండుగా ఉండేవి. వాటి క్రింద, ఈ ప్రత్యేక సత్యాగ్రహ బృందాలు చేరి ముచ్చటించు కొనడానికీ, వాదించుకొనడానికీ, పఠనాసక్తిని సంతృప్తిపరచుకొనడానికీ, ఇతరములైన మంతనాలకూ అవకాశాలు హెచ్చుగా ఉండేవి. + + "గీతార్థసార విఖ్యాత ప్రచాతృ వి + ద్యాలయ ఘోషంబు లలము కొనగ, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0664.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0664.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f50cbd7bb6d8aa46d646534065944ddf34a32ba2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0664.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +లోకాభి రామయణాకలనంబున + చీకటి దర్బార్లు చెలగుచుండ, + నెమ్మి ప్రేక్షక వాహినీ చిత్రవర్ణాల + సంద్యాసురాగమ్ము సంతసిల్ల, + పాఠాక జన బృంద పాండిత్య సేచనన్ + తింత్రిణీ వనరాశి తీపి గనగ, + + విశ్వవేదాంత పీఠికా విస్తరంబు + తెలుగు తమిళ కర్ణాట కేరళ వినేత + లలవి నలరారు పరమ లీలాగృహమ్ము + తిరుచినాపల్లి కేంద్ర ఖైదీల గృహమ్ము." [ 10-1-1941 ] + +నాయక, ఉపనాయక, రాజకీయ రణరంగ వీరుల సమూహ జీవనం నడిచే వేళలలో ప్రకాశంగారి బృందంలోని దాదాపు యాభైమంది దాకా ప్రతి దినం ఉదయంపూట, వారుండే గదికి ఎదురుగా ఉన్న పెద్ద చెట్టు దగ్గర సమావేశం కావడం ప్రారంభమైంది. ఆ బృందంలో చేరిన వారిలో గిరిగారు, అనంతశయనం అయ్యంగారు మొదలైన పెద్దలుకూడా ఉన్నారు. అలా సమావేశం కావడంచేత ప్రక్కన సంస్కృత గ్రంథాలను ఉంచుకుని, తెలుగు భారత భాగవతాలు ఒక పంక్తికూడా మిగల్చకుండా చదవగలిగినాము. వాల్మీకి రామాయణము చదివి అర్థం చెప్పడానికి అనంతశయనం అయ్యంగారు, నగరి కె. వరదాచారి, విద్వాన్ విశ్వం, మాడభూషి వెంకటాచారి మొదలైన వారు ఉండేవారు. మధ్యాహ్నాలలో బైబిలు పాత, క్రొత్త టెస్టమెంటులు మొదటినుంచి చివరిదాకా పూర్తిగా చదివాము. మహమ్మదలీ ఇంగ్లీషులోకి అనువదించిన ఖురానును గూడా పూర్తిగా చదివాము. ఇలా చదివేవారు చదువుతుండగా, అర్థ వ్యాఖ్యానాలు చేసేవారు చేస్తుండగా - ముప్పై, నలబై మందికి ఎప్పుడూ తక్కువగాని ఈ పాఠక బృందానికి అధ్యక్షులైన ప్రకాశంగారు ఒక ఎక్సర్‌సైజు పుస్తకంలో నోట్సు వ్రాసుకునేవారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0665.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0665.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a2aad325ded585174558303849e74a8554d3ae24 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0665.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +రెండు నెలలయ్యేసరికి, ఆ కారాగృహావరణం రెండోభాగంలో రాజాజీ పీఠంకూడా గట్టిగా ఏర్పడింది. ఆయన అదివరకే గీత, ఉపనిషత్తులు మొదలైనవి అనువాదములు తడివి చూసినవారు. ఇక్కడ సంస్కృత పాండిత్యంగల సంతానం, ఎస్. ఎస్. వరదాచారి మొదలైనవారు ఆయన బృందంలో చేరి - గీతార్థ ప్రబోధాలకు, ఉపనిషత్తుల భాష్యాలకు, విశిష్టాద్వైత పరంగా అర్థాలు చెప్పుకుంటూ ఉండేవారు. మరొకమూల టి. నాగిరెడ్డి మొదలయినవారి యువ కమ్యూనిష్టు బృందం (ఏడు, ఎనిమిది మంది) కమ్యూనిజం, సోషలిజాలకు సంబంధించిన గ్రంథపఠనం మతావేశంతో చేసుకునేవారు. + +పరస్పర సంభాషణలు, భాష్యార్థములు కాలక్షేపం కోసం చేసుకునేవారే కాని, ఒకరి మతం ఒకరు ఎన్నడూ అవలంబించలేదు. అద్వైతులు విశిష్టాద్వైతం విన్నా, విశిష్టాద్వైతులు అద్వైత భాష్యాలు విన్నా, కాంగ్రెస్‌వాదులు కమ్యూనిస్టుల మాటలు విన్నా ఎవరిమతం వారిదే. శక్తిపూజ విషయంలో మాత్రం - అంటే రాజకీయంగా జెయిళ్ల అనంతరం ఎవరికి పదవీ స్వీకార శక్తి హెచ్చుగా కలుగుతుందో అన్న విషయంలో మాత్రం - అట్టి శక్తికి మూల పురుషులను కొనబడేవారియెడల మతం మార్చుకునే సంఘటనలు జరుగుతూండేవి. + +"ఈ వ్యక్తి సత్యాగ్రహ మనేది పనికిరాని బెడద" అని రాజాజీ స్తుతి నిందాపరంగా చెప్పుకుండడంతోబాటు శిష్యకోటిని చేకూర్చుకొనేందుకు యత్నం కూడా జరిపేవారు. వ్యక్తి సత్యాగ్రహం విప్లవ మార్గంలో మొదటి మెట్టని ప్రకాశంగారు, ఆయన చుట్టూ చేరినవారు నిశ్చితంగా అభిప్రాయపడడం జరిగింది. ఇందులో, ఒక వ్యతిరేకాలంకార చమత్కృతి అందరికీ కనిపించేది. గాంధీగారికి అత్యంత సన్నిహితుడయిన రాజాజీ, తీవ్రమైన గాంధీ విమర్శకులయ్యారు. గాంధీజీకి అత్యంతదూరులయిన ప్రకాశంగారు గాంధీని తీవ్రంగా ప్రశంసించే వారయ్యారు. + +ఇటువంటి వాతావరణంలో హిందూ పత్రిక సంపాదకులైన కె. శ్రీనివాసన్ గారు ఒక రోజున రాజాజీని ప్రత్యేకంగా చూడడానికి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0666.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0666.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..638b93b6d4ff266789bbf662861373665ac670fc --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0666.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వచ్చారు. వచ్చి, మరికొందరిని కూడా చూశారు. రాజాజీతో ఆయన ఏమి మాట్లాడారో తెలియదు కాని, తర్వాత హిందూ పత్రికలోను, తక్కిన పత్రికలలోను - జెయిలులో ఉన్న పెద్ద నాయకులకు వ్యక్తి సత్యాగ్రహం నిష్ఫలమయినదన్న భావం కలిగినట్టూ, బ్రిటిషువారు జాతీయప్రభుత్వం ఏర్పాటుచేస్తే, తాము పాల్గొని యుద్ధం జయప్రదంగా సాగించడానికి సాయం చేస్తామని ఆ నాయకులు చెప్పినట్టూ, ఈ అభిప్రాయాలు లిబరల్ లీడరయిన తేజ్‌బహదూర్ సప్రూగారికి తెలియ జేసినట్టూ వార్తలు వెలువడ్డాయి. బ్రిటిషుపార్ల మెంటులో, ఈ కాంగ్రెసు నాయకుల అభిప్రాయాన్నిబట్టి ఏమైనా రాజీ జరుగుతుందా అని ఒక ప్రశ్న అడిగితే, ఇటువంటి మాటలలో తమ ప్రసక్తి లేదని ప్రభుత్వ ప్రతినిధి చెప్పాడు. ఇంతట్లో గాంధీగారు వ్యక్తి సత్యాగ్రహం చేసి జెయిలుకువెళ్ళిన తన అనుయాయులు కొందరికి అందులో నమ్మకం లేదని అన్నట్టు, హిందూ మొదలైన పత్రికలలో పడిన వార్తలనుబట్టి గ్రహించి, ఎవరి పేర్లూ చెప్పకుండా సలహా పూర్వకంగా ఒక ప్రకటన చేశారు. దాని సారాంశం ఇది: "ఎవరికైతే వ్యక్తిసత్యాగ్రహంలో నమ్మకం లేదో, వారు ఆ విషయం వారితో వీరితో అనడంకన్నా, తామున్న జెయిలు సూపరింటెండెంటుకు వ్రాసివేసి నట్టయితే ఆయన వారిని వెంటనే విడుదల చేసే ఏర్పాట్లు చేస్తాడు. కావలసినవారు తమ సమస్యను ఆ విధంగా పరిష్కరించుకొనవచ్చును." + +అయితే, కట్టుబాటుకు వ్యతిరేకంగా ఎవరూ అటువంటి అపాలజీ (క్షమాపణ) తో సమానమైన లేఖలు వ్రాసి బయటకు వచ్చినట్టు నాకు జ్ఞాపకం లేదు. + +ఇలా ఉంటూండగా, కొంతకాలానికి ప్రకాశంగారు తమ నాయకత్వధోరణేకాని, తన తర్వాత వారిని ముందుకు తీసుకురారన్న ఒకమాట చెవినుంచి చెవికి ప్రచారమయింది. ముందుకు రాదగ్గ తెలుగు సభ్యులలోకూడా ఈ నిశ్శబ్దప్రచారం కొనసాగింది. సాయంకాలాల వేళ ఆరోగ్యదృష్ట్యా సత్యాగ్రహులు ఆవరణలో నడిచే సమయాలలో తెలుగు సత్యాగ్రహల భుజాలపై తట్టి, "నీవంటి తెలివైనవాడు, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0668.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0668.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7a802119fab5a6d7fcacb4049e8db4c9c436c1e2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0668.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఉన్నప్పటికీ, ప్రయాగలో గంగా యమునలు సంగమయిన తర్వాత కూడా కొంతదూరంవరకు తెలుపు తెలుపుగా, నలుపు నలుపుగా ఉండే విధంగా వీరి చరిత్రలు ఉండడంవల్ల రాష్ట్రరాజకీయాలు వీరి వ్యక్తిగత భేదాలకు అతీతం కాలేకపోయాయి. దీనికితోడు అపుడు వేలూరు జెయిలులో ఉన్న డాక్టర్ పట్టాభి సీతారామయ్యగారికీ, ప్రకాశంగారికీ మధ్యఉన్న విభేదాలు కూడా ఈ పరిస్థితులను, ప్రజలను మరింత చీకటి త్రోవలవెంట పెడుతూండేవి. ఇటువంటి పరిణామమే రాకపోయిఉంటే, వారి విభేదాల విషయమై ఇక్కడ వ్రాయవలసిన అవసరమే లేకపోయి సంతోషజనకమైన స్థితి కలిగి ఉండేది. + +కష్టాలలో ఉన్నప్పటికీ సర్దుకొనడానికి అలవాటు పడి, కష్టాల మధ్యనే సుఖ జీవనం చేయడానికి యత్నించడం మానవులకు సహజము. అందులో భారతీయుల కది ఉగ్గుపాలతో పెట్టిన మనస్తత్త్వము. ఆశాపాశములతో సతమత మవుతూ, బంధాలు కల్పించుకొని, ద్వేషరోష వహ్నుల వేడిని రాజనీతి పరిజ్ఞానమని భావించుకొని, భావికాలంలో రాగల పదవులందు గల వ్యామోహమే ప్రాణశక్తిని ఇస్తూండగా కారాగృహ మందున్న సత్యాగ్రహు లందరూ కలసి సోదర సత్యాగ్రహులు ఎవరైనా శిక్షాకాల పరిమితి ముగిసి విడుదల పొందేటప్పుడు కారాగృహ నివాస స్థితిగత సదుపాయాల ననుసరించి, "తేనీటి విందు" ఏర్పాటు చేయడం మామూలయిపోయింది. అలాంటి సమయాలలో విడుదలైన వారిపై ఇష్టమున్న మిత్రులు, పెద్దలు వీడ్కోలు సూచకంగా కొన్ని వాక్యాలు చెప్పడం మామూలయింది. కారాగృహంలోనికి వెళ్ళిన ఆరునెలల తర్వాత ఇటువంటి ఉత్సవాలు ఆరంభమయ్యాయి. ప్రకాశంగారు మాత్రం ఈ ఉత్సవాలలో పాల్గొనేవారు కారు. అటువంటి ఒకానొక సమయంలో విడుదలయిన కేరళ మిత్రుడొకడు అన్నమాట ఇది: "నేను జైలులోకి రావడమిదే మొదటి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0670.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0670.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7ae9110d4618ee2c15e312ec00d9ea2c4f793b94 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0670.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఏ ఆర్భాటమూ లేకుండానే వెళ్ళారు. మేము కొద్దిమందిమే మిగిలి ఉన్నాము. + +వర్షాకాలం అంతమై, చెట్లకూ మైదానానికీ ఒక కొత్త పచ్చదనం వచ్చి కంటికీ, మనసుకూ ఆహ్లాదం కలుగుతూండేది. దాదాపు రెండు వందల మంది ఉండిన స్థలంలో మేము ముప్పై, నలభై మందిమి మాత్రం మిగిలేసరికి ఆ స్థల వైశాల్యం చూస్తే ప్రపంచమంతా అకస్మాత్తుగా విశాలత్వం పొందినట్టనిపించింది. నిత్యవాదోపవాద శబ్ద వైఖరి తగ్గడంచేత, మనసులో కొంత శాంతి కూడా సమకూరినట్లయింది. అయితే, ఈ శాంత స్థితి అకస్మాత్తుగా ఒక రోజున వ్యత్యస్తమయింది. అందుకు కారణం పత్రికలలోవచ్చిన ఒక వార్త. రాజాజీ ఏదో కాన్వొకేషన్ (స్నాతక) ఉపన్యాసంలో - హిందూ ముస్లిం సమస్యను ఐదు నిమిషాల్లో పరిష్కరించ వచ్చనీ, అందుకు జిన్నా కోరినట్లు పాకిస్తాన్‌ను భారత దేశం నుంచి విడదీయడమే మార్గమనీ పేర్కొన్నట్టు ఆ వార్త సారాంశము. నిశ్చలమైన జలాశయంలో పెద్ద ఎత్తునుంచి బండరాయి పడవేస్తే ఏ విధంగా అది అల్లకల్లోలమవుతుందో, ఆ విధంగానే జైళ్ళలో ఉన్న మా మనసులనే శాంత జలాశయంలో రాజాజీ చెప్పిన పరిష్కారం బండరాయిలా పడి, అశాంతిని రేపింది. ఇరవై సంవత్సరాలకు పైగా గాంధీగారు చేసిన హిందూ ముస్లిం ఐక్యమన్న ప్రచారానికి ఫలం ఇదేనా? తన మార్గానికి వ్యతిరేకంగా, భారత దేశాన్ని బద్దలుకొట్టే ఉద్దేశం ఉన్నవారిని గాంధీగారు ఏలాగు తమ ప్రత్యేక శిష్యులుగా భావించుకుంటున్నారు? అని పరిపరి విధాలైన మనోవేదనా తరంగాలు అందరి హృదయ సరసులందును ఉప్పొంగ సాగాయి. ఏమైనా సరే, జైలులోంచి వెంటనే ఎలాగో విడుదలయి రాజాజీని ప్రతిఘటించాలన్న భావోద్రేకం కలిగింది. అంతటిలో రాజాజీ భావాలను ప్రకాశంగారు బహిరంగంగా ఖండించినట్టు పత్రికలలో వార్తలు పడేసరికి కొంత ఉపశాంతి కలిగింది. + +ఇంతేకాక, ప్రకాశంగారి అధ్యక్షతను విశాఖపట్నంలో డిసెం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0672.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0672.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7d32d54b26bd18e5d2a1847c2df32167847a07e2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0672.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మంది ఉద్యోగాలకోసం చెన్నపట్నంవచ్చి స్థిరపడడం జరిగింది. ఇది ఇలాఉండగా, మౌంటు రోడ్డుకు ఇరుప్రక్కల ఉన్న తెలుగు భూస్వాములు, జమీందారులు తమ భవనాలను, ఆవరణలను అమ్మివేసుకొనడం మొదలు పెట్టారు. ఈ విధంగా జరిగి జరిగి, 1937 నాటికి పట్నంలో తెలుగువారి జనాభా తగ్గనారంభించింది. + +చెన్నరాష్ట్రంలో, చెన్నపట్నంలో నూటికి 25 వంతులైనా, అంటే మూడు, నాలుగు లక్షలమందైనా ఆంధ్రులు ఉండేవారు. అలాగునే మిగిలిన దక్షిణజిల్లాలలో నూటికి 15 వంతులు ఆంధ్రులే ఉండేవారు. అందుచేత కోస్తా జిల్లాలలోను, రాయలసీమ జల్లాలలోను ఉన్న ఆంధ్రులే వీరి మద్దతుతో చెన్నరాష్ట్రం పరిపాలన తమ చేతులలో ఎప్పుడూ ఉంచు కోవలసింది. కాని, ఏ కారణంచేతనో ఆంధ్రులు వే రయితేనే అభివృద్ధిపొందే అవకాశం ఉందిగాని, ఉమ్మడి రాష్ట్రంలో మనం సగంపాలు ఉన్నా మనకు తగు అవకాశాలు లేవు; మన ప్రాంతాలు ఆర్థికంగా అభివృద్ధికావడానికీ అవకాశాలు లేవు - అన్నభావం మన తెలుగు నాయకులలో గట్టిగా ఏర్పడింది. బెంగాల్, బీహార్, ఒరిస్సా రాష్ట్రాలు ప్రత్యేకంగా విభజించగానే ఈ భావం గట్టిపడింది. మనకు ఉత్తరంగాఉన్న ఒరిస్సావారు బీహారునుంచి విడిగా తమకు ప్రత్యేక రాష్ట్రం కావాలని ఆందోళన చేసేవారు. బొంబాయిలో, సింధు చిన్న భాగంగా ఉండేది. అందుచేత ఆ ప్రజలు తమకు విడి రాష్ట్రం కావాలని ఆందోళన మొదలుపెట్టారు. ఆంధ్రరాష్ట్రం కావాలా వద్దా అన్న ప్రశ్న తెలుగునాయకులను అయిదారేండ్లపాటు వేధించింది. మండలా భివృద్ధికై కొన్ని మండల సభ లేర్పరచడం, తర్వాత అన్ని మండలాల సభలు కలిసి ఏకంగానే పెద్ద ఆంధ్రసభ కావాలనే వాంఛ వెలిబుచ్చేసరికి, మొదట అఖిలాంధ్ర సభ ఒకటి 1912 లో ఏర్పాటయింది. అందులో మొదటి ఎజెండాలో ఆంధ్రరాష్ట్రం ప్రత్యేకపరచాలన్న విషయం లేదు. కాని, దేశబాహుళ్యంలో ప్రత్యేకాంధ్రరాష్ట్రం ఏర్పాటు చేయక తప్పదన్న వాతావరణం బలపడింది. ప్రకాశంగారు మొదట ఈ విషయమై సందిగ్ధంగా ఉన్నా, 1913 లో బాపట్లలో సమావేశమయిన మొదటి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0674.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0674.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..19851c1116ec170462e20d6bc1cb29bde53c5167 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0674.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +జేయవలసిందిగా కోరుతూ గవర్నమెంట్ ఆఫ్ ఇండియాకు ఈ తీర్మానం పంపబడింది. ఆ సమయంలో చెన్నరాష్ట్ర ప్రభుత్వంవారు వ్రాసిన ఉత్తరంలో - అన్ని పరిస్థితులు అవగాహన లోనికి తెచ్చుకుని గవర్నమెంటువారు చెన్నరాష్ట్రాన్ని భాషాప్రాంతాలనే ప్రత్యేక పరిపాలనా రాష్ట్రాల క్రింద విభజించవలెనన్న సూత్రం ప్రభుత్వం అంగీకరిస్తున్నదని వ్రాశారు. అయితే ఇంగ్లండులో హౌస్ ఆఫ్ కామన్స్ సభలో కేరి అనే సభ్యుడు అడిగిన ప్రశ్నకు జవాబుగా ఇండియా కార్యదర్శి, ఇలా చెప్పాడు: "ఇండియాలో రాష్ట్రాలన్నీ భాషాప్రయుక్తంగా నిర్మాణం కావాలన్న కోరిక ఇండియాలో కలదని బ్రిటిషు గవర్నమెంటుకు తెలుసు." దానిపైన ఒక అనుబంధ ప్రశ్నకు సమాధానంగా కొత్తరాష్ట్రం ఏర్పాటుచేసే అధికారం చక్రవర్తిదని చెప్పారు. అంతేకాక, ఇండియా కార్యదర్శియైన జెట్‌రెండ్ అప్పట్లో నూతనంగా రాష్ట్ర విభజన, పునర్నిర్మాణం జరగడం ఇండియాకు మంచిది కాదని బ్రిటిషువారి అభిప్రాయం అని చెప్పారు. కామన్స్ సభలో యిచ్చిన యీ జవాబులు డిల్లీ గవర్నమెంటుకు చేరి, అక్కడినుంచి చెన్న రాష్ట్రపు గవర్నమెంటుకు అందగా, ఆ ఫైలుపైన 21-5-1938 నాడు రాజాజీ, "ప్రస్తుతం దీనిపై మనం చేయగల్గినదేమైనా ఉందా? ఇండియా కార్యదర్శి యిచ్చిన ప్రకటన వల్ల మనం వెనుకకు తగ్గవలసిన అవసరం లేదు. నాకు ముందడుగు వేయాలని ఉన్నది," అని వ్రాశారు. దానిపై 26-5-38 న గవర్నరు ఎర్‌స్కిన్ తన అభిప్రాయం వ్రాస్తూ, "ఏప్రిల్ 21 నాటి పదవ నెంబరుగల ఉత్తరం ద్వారా ఇండియా కార్యదర్శికి గవర్నమెంట్ ఆఫ్ ఇండియా వారు మన శాసన సభా, శాసన మండలి తీర్మానాలను పంపారు. ఇండియా కార్యదర్శి ప్రత్యుత్తరం వచ్చే వరకు వేరేపని చేయడం నిలుపుల చేస్తే బాగుంటుందని నా అభిప్రాయం. ఇండియా కార్యదర్శిని ఈ క్షణంలో జాబులతో బాంబు చేయడంవల్ల ప్రయోజనం లేదు," అని వ్రాశారు. + +ఇలా ఉండగా, ప్రకాశంగారు బందరు వెళ్ళినప్పుడు అక్కడి మునిసిపాలటీవారు ఆయనకొక స్వాగత పత్రం ఇచ్చారు. అందులో ఆంధ్రరాష్ట్ర ప్రసక్తి ఉంది. దానిపై 5-8-38 న ప్రకాశంగారు "రాబోయే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0675.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0675.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d467a079f04b56db290267ead0312071c936cf66 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0675.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +కాబినెట్ మీటింగులో ఏమి చేయగలమో ఆలోచించాలి. ప్రజల మనసులో ప్రత్యేకాంధ్రరాష్ట్ర వాంఛ బలంగా ఉంది," అని వ్రాశారు. దానిపైన రాజాజీ "ఇంకా ఏం చేయాలి?" అన్న మాట కలిపారు. అంటే చేసేదేమీ లేదని ఆయన భావము. 14-7-38 న ఇండియా కార్యదర్శి నుంచి చెన్నరాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి ఉత్తరం వచ్చింది. 11/F, 18/53/38-జీ.పి. - 7 మే, 7 జూలై తేదీలలో వీరు వ్రాసిన ఉత్తరాలు, వాటితో పొందుపరచిన మార్చి 30, 31 తేదీల శాసన సభా మండలి తీర్మానాలు పంపిస్తూ, చెన్నరాష్ట్ర ప్రభుత్వం ఉత్తరాలు అందినట్టూ, అయితే వీరు వ్రాసిన మొదటి ఉత్తరం అందిన తర్వాత హవుస్ ఆఫ్ కామన్స్‌లో ఒక ప్రశ్నకు జవాబు ఇచ్చే సందర్భంలో కొత్త రాష్ట్రాల ఏర్పాటు విషయమై బ్రిటిషువారి అభిప్రాయం వివరించడం జరిగిందనీ, ఆ జవాబు దీంతోబాటు పంపుతున్నామనీ, కొత్త రాష్ట్రాల ఏర్పాటు భారత దేశానికి మంచిది అన్న వీరి అభిప్రాయంతో ఏకీభవించ లేనందుకు చింతిస్తున్నట్టూ వ్రాశారు. ఇది జరిగిన పిదప, చెన్నరాష్ట్రం కాబినెట్‌లో మరొక విషయం జరిగింది. తెలుగు జిల్లాలకు ప్రత్యేక పరిపాలనా యంత్రం, మిగిలిన జిల్లాలకు వేరే పరిపాలనా యంత్రం ఏర్పాటుచేసి, ఈ రెండింటికి తానే గవర్నరుగా ఉండి కార్యకలాపాలు నడిపిస్తాననే ఎర్‌స్కిన్‌గారి అభిప్రాయం చర్చింప బడడమూ, అలా కావాలనే కాబినెట్ ఒక తీర్మానం వ్రాసిందనే విషయమూ, అది ఇండియా కార్యదర్శికి పంపబడిన విషయమూ దేశంలో అందరికీ తెలిసింది. + +1941 డిసెంబరులో జైలునుంచి వచ్చిన ప్రకాశంగారు విశాఖ ఆంధ్ర మహాసభలో బాంబువంటి ఒక మాట బయలుపెట్టారు. అప్పుడు అలా పంపిన ఆ విషయానికి చెన్నరాష్ట్రంలో అధికారం గల పెద్దలు కొందరే వ్యతిరేకులై, ఇండియా కార్యదర్శికి అధికార రీత్యా ఉత్తరం వ్రాయడంచేతే ఆ కార్యదర్శి ఏ పనీ చేయలేదని వెల్లడించారు. ప్రకాశంగారు ఎవరి పేరూ చెప్పకున్నా, అలా చేసింది రాజాజీ అని అర్థం చేసు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0679.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0679.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d6917ef98dc74655f6a86e1a9a085105e0c37513 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0679.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +రాష్ట్రం ఏర్పాటు చేయనని ప్రధానమంత్రి కఠినంగా చెబుతూ వచ్చారు. చివరకు, 1953 వేసవికాలం తరువాత చెన్నపట్నం, బళ్ళారి మినహాయించి, మిగిలిన తెలుగు ప్రదేశాలతో ప్రత్యేక రాష్ట్రం ఏర్పాటు చేయడానికి నెహ్రూగారు అంగీకరించడం, సెప్టంబరు నెలలో ఈ విషయమై ఒక ప్రత్యేక సంఘం ఏర్పాటు కావడం, అక్టోబరు 1 నాడు నూతనాంధ్ర రాష్ట్రానికి కర్నూలులో నెహ్రూగారే ప్రారంభోత్సవం జరిపించడం మొదలైన విషయాలు ముందు వివరిస్తాను. ఇక్కడ, ఆంధ్రరాష్ట్ర అవతరణ విషయం క్లుప్తంగా చెప్పడమైనది. + +వ్యక్తి సత్యాగ్రహ ఉద్యమం అనంతరం ఆగస్టు నెలవరకు కొంత విరామం కలిగింది. వ్యక్తి సత్యాగ్రహంలో కాంగ్రెస్ వాదులు చూపించిన క్రమశిక్షణ, కార్యదీక్ష దేశంలో నూతనోత్సాహాన్ని కల్పించాయి. జైలునుంచి విడుదలయిన తర్వాత రాజాజీ చేసిన పాకిస్తాన్ పక్ష ప్రచారానికి వ్యతిరేకంగా సమగ్ర జాతీయవాదం - కేవలం కాంగ్రెసు వాదులలోనేగాక, ఎలాగో ఒకలాగు నిత్య జీవితాలను వెళ్ళబుచ్చే సామాన్య ప్రజలలోకూడా ప్రబలమైంది. ఇంతలో, 1941 డిసెంబరులో విడుదల కాకుండా మిగిలిన సత్యాగ్రహు లందరినీ జైళ్ళనుంచి విడుదల చేశారు. ఆ నెల ఆఖరున బార్డోలీలో, కాంగ్రెస్ కమిటీవారు మరొకసారి గాంధీగారితో భిన్నాభిప్రాయులై, కొత్త ఆలోచనకు దిగడం జరిగింది. అయితే, దేశ రక్షణకోసం ప్రభుత్వంతో సంబంధం లేకుండా రక్షణ సంబంధాలు ఏర్పాటుచేసే ఊహలుకూడా కలిగాయి. 1942 మార్చిలో ప్రకాశంగారి అధ్యక్షతన బెజవాడలో ఆంధ్రరాష్ట్ర కార్యసంఘం సమావేశమయింది. బ్రిటిషువారు మన దేశాన్ని రక్షించగల స్థితిలో లేరన్న భావం ఒకటి ఏర్పడి, ఆంధ్ర \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0680.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0680.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4a7e63cdb32a01b332c072e55d79e13ada40c5a0 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0680.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +దేశాన్ని నాలుగు భాగాలుగా ఏర్పాటు చేసుకుని, ఒక్కొక్క భాగానికి ఒక ప్రాంతీయ రక్షణ సంఘం ఏర్పాటు కావాలని తీర్మానించడం జరిగింది. అదే సమయంలో బ్రిటిషు ప్రభుత్వం తరపున సర్ స్ట్రాఫర్డు క్రిప్స్ మార్చి 28 నాడు మన దేశానికి వచ్చారు. ఆయన రాక ఉద్దేశం: రాజ్యాంగంలో కొన్ని మార్పులుచేసి, భారతీయ నాయకులకు ప్రభుత్వంలో కొంత చోటివ్వడం వల్లనో, ఇంకొకలాగునో బ్రిటిషు ప్రభుత్వాన్ని ఇక్కడ శాశ్వతంగా ఉండేటట్లు చేయడమే. ఆయన ఇక్కడ ఉండగానే, ఏప్రిల్ 6 న జపాన్ వైమానికులు పది, పన్నెండు విమానాలలో వచ్చి, విశాఖపట్నం పైనా, కాకినాడపైనా బాంబులువేసి, కొంత ప్రాణనష్టాన్ని, వస్తు నష్టాన్ని కలగజేశారు. + +ఇది ఇలా ఉండగా, ప్రకాశంగారు ఎప్పటికప్పుడే, రాజాజీ చెప్పినట్లుగా దేశాన్ని ఖండించ రాదని, ఆయన వాదాన్ని ఖండిస్తూ చెన్నపట్నంలోనూ, మిగిలినచోట్లనూ ప్రచారం చేస్తూండే వారు. ఇంతలో ఏప్రిల్ 29 నుంచి, మే 22 దాకా అలహాబాదులో ఆలిండియా కాంగ్రెస్ కమిటీ సమావేశ మయింది. అప్పుడు గాంధీజీ ఒక సూచన చేశారు. మన దేశానికి స్వాతంత్ర్యం ఇస్తే. స్వతంత్ర భారతదేశ ప్రభుత్వము వారు మిత్రరాజ్య సైన్యాలు యుద్ధం కొనసాగించడానికి అనుమతించ గలరని ఆ సూచనలోని భావం. 2-6-42 న చెన్నపట్నంలోని ఆర్యసమాజ భవనంలో రాజాజీ చేసిన పాకిస్తాన్ ప్రతిపాదన కొద్ది కాలంలోనే దానంతట అదే నశిస్తుందని ఆశించారు. 26-2-42 న ప్రకాశంగారు తిరిగి కాంగ్రెస్ వాదులలో ఐకమత్యం, మనో దృఢత్వం కలగడానికి - అఖిల భారత కాంగ్రెస్ కమిటీవారు ఇచ్చే ఆదేశాలను తూచా తప్పకుండా అనుసరించ వలసిందని ఆదేశించారు. వ్యక్తిగతమైన వాదనలు, విజృంభణలు చేయకుండా ఏకైక నాయకుడైన గాంధీగారి ఆదేశం ప్రకారం కాంగ్రెస్‌వారు యావన్మందీ నడచుకోవాలే కాని, స్థిర బుద్ధిలేని ఉపనాయకుల ఊపులకు లొంగకూడదని కూడా ఆయన గట్టిగా హెచ్చరిస్తూ వచ్చారు. 27-6-42 న చెన్నపట్నంలో - పాకిస్తాన్ ఇవ్వాలనే అభిప్రాయాన్ని సమూలంగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0681.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0681.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..59fb5c1decc594a4e0f33189e1b8f6b7df2d7626 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0681.txt @@ -0,0 +1 @@ +మన మనసుల్లోంచి నిర్మూలించాలని ఒక బహిరంగ సభలో చెప్పారు. జూలై 25న, పాకిస్తాన్ కావాలని వాదించే కాంగ్రెసువారిని, కాంగ్రెసు నుంచి తొలగించవలసిన సమయంవచ్చిందని కాంగ్రెస్ అధిష్ఠాన వర్గానికి హెచ్చరిక చేశారు. అంతకు ముందు, జూలై 14 న వర్కింగ్ కమిటీవారు వార్ధాలో సమావేశమై, బ్రిటిషువారిని ఇండియాలోంచి వెళ్ళగొట్టడానికి జయం లభించేంతవరకు యత్నం చేయాలనే నిర్ణయానికి వచ్చారు. ఆ ఏప్రిల్ చివర అలహాబాదులో జరిగిన ఎ.ఐ.సి.సి. సమావేశంలో పాకిస్తాన్ వాదియైన రాజాజీ ఐదునిముషాలు మాట్లాడడానికి కూడా సభ్యులు అనుమతించలేదు. అంతకు పూర్వమే, కాంగ్రెసు అధ్యక్షులు కాంగ్రెస్ కమిటీ లోంచి ఆయన పేరు తొలగించారు. చెన్నరాష్ట్రంలో అన్ని చోట్లా ప్రజలను ముందుకు నడిపే శక్తి ఒక్క ప్రకాశంగారిలోనే ఉన్నట్టు - అన్ని పక్షాల కాంగ్రెస్ నాయకులు తమ అభిప్రాయాన్ని వెల్లడిస్తూండేవారు. కాంగ్రెస్ నాయకులలో పరస్పర భిన్నాభిప్రాయాల మాట అటుంచగా, 1941 జూన్ లో హిట్లర్ రష్యాపై దాడి చేసిన నాటినుంచి, రష్యావారిని సంతృప్తి పరచడం కోసమని, మన దేశంలో కమ్యూనిస్టులపైగల ఆంక్షలన్నీ ప్రభుత్వం వారు తొలగించడంతో - కాంగ్రెస్ నాయకత్వానికి వారు ఎదురు పక్షమయి, ప్రభుత్వాన్ని బలపరిచేందుకు సిద్ధపడ్డారు. కాని, ఏది యేమైనా దేశస్వాతంత్ర్యంకోసం, ప్రాణాలు బిగబట్టి, ముందుకు దూకవలసిన సమయం వచ్చింది. ఒక మారు దూకిన తరువాత, అందరూ స్వాతంత్ర్య పక్షవాదులు కాకతీరదనీ, అప్పుడు, అందరూ స్వాతంత్ర్య సమరానికి దోహదం చేయగలరనీ గాంధీగారి దృష్టి పథంలో గోచరించగా, ఆయన ఆగస్టు నెలలో 'క్విట్ ఇండియా' నినాదం చేశారు. దానికి కార్యరూపం ఇవ్వడానికి ఆగస్టు 6 నుంచి బొంబాయిలో ఎ.ఐ.సి.సి. సమావేశాలు ఏర్పాటయినవి. చిన్నచిన్న భిన్నాభిప్రాయాలు వ్యక్తిగతంగా ఉన్నా, కాంగ్రెస్ వాదులందరికీ గాంధీగారు చెప్పిన కార్యక్రమంలో సంపూర్ణ విశ్వాసం ఉండేది. అందుచేత, ఆంధ్ర కాంగ్రెస్ అధ్యక్షులైన ప్రకాశంగారి కార్యక్రమం సాఫీగానే సాగేది. వ్యక్తి సత్యాగ్రహ సమయంలో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0682.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0682.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d340721eec84cb6d21a0dd569d402ebee94a9bb4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0682.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +డాక్టర్ పట్టాభిగారు మా అందరితోబాటు తిరుచినాపల్లి జైలులోగాక, వేలూరు జైలులో ఉండడం జరిగిందని మరొక చోట కూడా పేర్కొనడం జరిగింది. అప్పుడు అక్కడ ఆయనతో బాటు మరి కొందరు తెలుగు నాయకులుకూడా ఉండేవారు. వారిలో కళా వెంకటరావుగారు కూడా ఉండేవారు. ప్రకాశంగారిపై రాజాజీకున్న వ్యతిరేక భావంతోబాటు ఆయనపై పట్టాభి గారికి గల ప్రతికూల భావం కూడా ప్రకాశంగారి కార్యక్రమాలకు అడ్డం వచ్చేది. అందువల్లనే, రాష్ట్ర కాంగ్రెస్ కమిటీకి వారు అధ్యక్షులయినా - పట్టాభిగారు తమ చెప్పు చేతల్లోకి కళా వెంకటరావు గారిని తీసుకోనారంభించారు. ప్రకాశంగారికి తెలియకుండానే, తాను కార్యదర్శ కావడంవల్ల ఆయన ఏవేవో పనులు చేయడం కూడా ఆరంభించారు. దీని పరిణామాలు రాబోయే మరొక అధ్యాయంలో వివరిస్తాను. + +బొంబాయిలో ఏ.ఐ.సి.సి. సమావేశం కాక పూర్వము ఒక రాత్రి నేను గుంటూరునుంచి విశాఖపట్నం వెళ్ళే త్రోవలో, విజయవాడ రైల్వే ప్లాట్‌ఫారం మీద సగం రాత్రప్పుడు కళా వెంకటరావు గారిని చూడడం జరిగింది. ఆయన నెల్లూరు నుంచి బందరు వెడుతూ, అక్కడ బందరు రైలుకోసం కనిపెట్టుకుని ఉన్నట్టు చెప్పాడు. బందరు కెందుకని నే నడిగాను. అక్కడ పట్టాభిగారి యింట్లో కాంగ్రెసు నాయకుల సమావేశం జరుగనున్నదని చెప్పాడు. "నాకు నోటీసు అందలేదే," అని నే నంటే, అది ఇన్‌ఫార్మల్ మీటింగు గనుక అందరికీ నోటీస్ ఇవ్వలేదనీ, అయినా నన్ను రమ్మనీ ఆహ్వానించాడు. "ఏమిటి విషయ?" మని నే నడిగాను. జేబులోంచి ఒక రోనియో టైపు చేసిన కార్యక్రమ సూచికను తీసి చూపించాడు. అది నేను చదివి, "ఇలాంటి దెక్కడిది? ఎవరిచ్చిం"దని అడగ్గా, అది డాక్టర్ పట్టాభిగారు గాంధీగారు ఇచ్చిన సూచనల మేరకు తయారుచేసిన కార్యక్రమం అని చెప్పాడు. అందులో టెలిగ్రాపు తీగలు టెలిఫోను తీగలు కత్తి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0684.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0684.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f955cdd1109cd61160d7ae6fedbb979caf08d6a9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0684.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +అక్కడే బసచేశాను. ఒంటిగంటకు, వర్కింగు కమిటీ సమావేశం నుంచి భోజన విశ్రాంతి వేళకు పట్టాభిగారు తిరిగి వచ్చారు. నేను వెంటనే, "విజయవాడలో నేను చూసిన ప్రోగ్రాం విషయమై వర్కింగు కమిటీలో చర్చ జరిగిందా?" అని అడగ్గా, ఆయన, "లేదయ్యా! ఇదంతా ఎవరు పట్టించుకొంటా రక్కడ? ఎవరి గొప్పలు వారు చెప్పుకోవడంతోనే కాలమంతా వ్యర్థమైంది" అన్నారు. + +ఆ రాత్రి 9, 10 గంటల వేళప్పుడు భరతన్ అనే ఒక ప్రఖ్యాత వార్తాహరుడు పట్టాభిగారికి టెలిపోన్లో, ఆ తెల్లవారుజామున వర్కింగు కమిటీ మెంబర్లను అరెస్టు చేయడానికి ఏర్పా టయినట్టు చెప్పారు. దానిపైన, పట్టాభిగారు వల్లభభాయిపటేలు గారింటికి పోను చేస్తే, పటేలు కుమారుడు ఫోన్ అందుకున్నాడు. అతనితో పట్టాభిగారు తెల్లవారేలోపుగా జరగబోయే వర్కింగ్ కమిటీ మెంబర్ల అరెస్టు సంగతి చెప్పి, పటేలుగారి చొక్కా జేబులో నుంచి తామిచ్చిన రోనియో కాపిని తీసి చింపివేయమని కోరారు. దానికి పటేలు కుమారుడు - అరెస్టులు జరగవనీ, ఏ.ఐ.సి.సి. క్విట్ ఇండియా తీర్మానాన్ని ఆమోదించే వరకు ఎవరినీ అరెస్టు చేయరాదని ప్రభుత్వంవారు నిశ్చయించారనీ చెప్పాడు. + +ఆ రాత్రి కానీ, తెల్లవారుజామున కానీ అరెస్టులు జరుగలేదు. 7,8, తేదీల వర్కింగ్ కమిటీ సమావేశాలలో కూడా తమ రోనియో కాపీ ప్రోగ్రాంపై చర్చ జరగలేదని పట్టాభిగారు నాకు మధ్యాహ్నం, రాత్రి కూడ చెప్పారు. 8 వ తేదీ రాత్రి ఏడెనిమిది గంటల వేళ, గాంధీగారు చేసిన చరిత్రాత్మకమైన ఉపన్యాసం తరువాత, "క్విట్ ఇండియా" తీర్మానాన్ని ఏ.ఐ.సి.సి. ఆమోదించింది. + +ఆ తెల్లవారుజామున మూడున్నర గంటల వేళ నాగేశ్వరరావు గారి యింటికిద్దరు పోలీసు అధికారులు వచ్చి తలుపు తట్టగా, వారు అరెస్టు చేయడానికి వచ్చారని గుర్తించి, వారిని లోపలికి రమ్మని కూర్చోబెట్టాను. వారు పట్టాభిగారిని మాత్రమే అరెస్టు చేయడానికి వచ్చి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0685.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0685.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d45f640b769403210e7e01decf041cefc013a56a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0685.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నట్టు చెప్పి, కాలకృత్యాలకు, స్నానపానాదులకు ఆయనకు ముప్పావు గంట వ్యవధి ఇచ్చామని చెప్పారు. పట్టాభిగారిని ఎక్కడికి తీసుకుపోతారో చెప్పడానికి వారు నిరాకరించారు. అయితే కొంతసేపటికి, ఆయనను విక్టోరియా టెర్మినెస్ రైల్వేస్టేషనుకు తీసుకు వెళతారని గ్రహించగలిగాను. వారు వెళ్ళేకారులోనే పట్టాభిగారితో బాటుగా నన్నూ విక్టోరియా టెర్మినస్ స్టేషను వరకైనా తీసుకు వెళ్ళవలసిందని ఆ పోలీసు ఉద్యోగిని అడిగితే, క్రింద సి.ఐ.డి. ఉన్నాడనీ, అందువల్ల అలా చేసే వీలులేదనీ అతడు చెప్పాడు. నేను క్రిందికి దిగి, ఆ సి.ఐ.డి. ని ఎలాగో ఒకలాగున ఒప్పించి, పట్టాభిగారు ఎక్కిన కారులోనే ముందుసీట్లో ఆ ఉద్యోగి ప్రక్కనే కూచుని, జయ జయ శబ్దసూచకమైన పక్షుల కలకలా రావాలతో తెలతెల వారుతూండగా విక్టోరియా టెర్మినస్ స్టేషను చేరుకున్నాను. ప్రత్యేకమైన ఒక ఫ్లాట్‌ఫారం మీద అప్పటికే అరెస్టయిన కాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీ సభ్యులు కొందరు తమకోసం ఏర్పాటైన ప్రత్యేకమైన రైలు ముందు నిలబడి ఉండడాన్ని దూరం నుంచి చూడగలిగాను. + +అంతలో భళ్ళున తెల్లవారినది. నేను, గాంధీగారు మొదలైనవారు అరెస్టయిన వార్త - అక్కడికి దగ్గరగానే ఉన్న అమృతాంజనము భవనంలోనికి వెళ్ళి, అక్కడున్న ఆంధ్ర డెలిగేట్ల (ప్రతినిధుల) తోను, ఆ ప్రక్కనే ఉన్న హోటలులో ఉన్న పంజాబీ బంగాళ ప్రతినిధులతోను చెప్పి, తిరిగి గీర్గాంలో ఉన్న నాగేశ్వరరావుగారి బసకు మెల్లిగా బయలుదేరాను. విక్టోరియా టెర్మినసునుంచి గీర్గాంకు పోయేత్రోవ దోభీతలావు ద్వారా పోతుంది. నేను దోభీతలావుకు నడచి వెళ్ళేసరికి, వందల కొద్ది ప్రజలు అక్కడి ట్రాఫిక్ సర్కిల్ (అంటే - వెళ్ళే బండ్లు, వచ్చే బండ్లు విడివిడిగా పోవడానికి వీలుగా, చుట్టూ సిమెంట్ స్తంభాలకు ఇనుప గొలుసులు వేసి, వలయాకారంగా ఏర్పాటు చేసిన స్థలము) వద్ద ఆ స్తంభాలు, గొలుసులు ఊడబెరికి, ఏవేవో పాత పెట్టెలు, బల్లలు మొదలైన వాటిని గీర్గాం పోయే రహదారి ముందు అడ్డంగా పెట్టేసి, దాన్ని బందు చేసేశారు. వారు మను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0687.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0687.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3de97d88f85c71a995ed4c55190c2b13ec68dec4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0687.txt @@ -0,0 +1 @@ +కుతూహలం కలిగింది. నేనూ, అక్కడే ఏ.సి.సి, కంపెనీలో పనిచేస్తూ ఉన్న ముసలగంటి భీమారావు అనే మిత్రుడు, అలా బయలుదేరి మొదట వల్లభాయి పటేలు గారింటికి వెళ్ళాము. తలుపు తీస్తూనే పటేలు గారి కుమారుడు ఏదో రహస్యంగా జరుగుతున్నట్టు సూచించి, మమ్మల్ని గదిలో కూచోపెట్టి, లోపలినుంచి ఒక పెద్ద కాగితాల లట్ట తెచ్చి, అదంతా ఏక్షన్ కమిటీ ఆదేశమనీ, అందులో ఉన్నట్టు నడిపించమనీ మాతో చెప్పాడు. అందులో శుద్ధ శాబటేజ్ ప్రోగ్రామ్ వ్రాసి ఉంది. 'ఆంధ్రా సర్క్యులర్‌' అన్న పేరిట తర్వాత ఆంధ్రుల కమిటీపైన నేరాలుగా మోపిన విషయాలన్నీ అందులో ప్రోగ్రాం పేరిట వ్రాసి ఉన్నాయి. ఎవరీ ఏక్షన్ కమిటీ? అంతా మా మిత్రులే గనుక, "అబ్బాయ్! ఇదంతా గాంధీగారి ప్రోగ్రాముకు వ్యతిరేకం కాదా?" అని అడిగితే, "గాంధీగారు అరెస్టయిన తర్వాత ప్రోగ్రాం మనదే. ఆయనకేం సంబంధం?" అన్న మోస్తరుగా ఒకరితో ఒకరు అనుకున్నారు. ఏమయితే నేమి ప్రాణ హింసా రహితమైన శాబటేజ్ ప్రోగ్రాం దానంతట అదే పట్నంలో ప్రారంభమయింది. ఆ కాగితాల కట్ట తీసుకుని నేను, భీమారావు మేడదిగి, కొంచెం వెనక రోడ్డుకు వెళ్ళి ట్రామ్ ఎక్కాము. ప్రిన్స్ ఆఫ్ వేల్స్ మ్యూజియం దాటేసరికి, ట్రాములు, బస్సులు అన్నీ ఆగిపోయి ఉన్నయ్యక్కడ. అది చూసి, ఏదో డబుల్ డెక్ బస్సు ఒకటి దాదరువైపు వెళుతూంటే అందులో పైకి ఎక్కాము. అందులో ముగ్గురు, నలుగురు తెల్లవాళ్ళున్నారు. ఇక బస్సు కదులుతుందనగా కండెక్టరు పైకి వచ్చి తెల్లవారిని దిగి పొమ్మన్నాడు. విప్లవం గట్టి పడుతోందని మాలో మేము సంతోషించాము. కాని, రెండు నిమిషాల తర్వాత ఆ తెల్లవాళ్ళు మళ్ళీ మీదికి వచ్చి కూచున్నారు. ఈ దిగడం, ఎక్కడం ఏమిటని వారిని మేము కుశల ప్రశ్న లడిగాము. అంతకు ముందు కొందరు తెల్ల వాళ్ళు ప్రజల మూకలు తమపై పడతాయేమో నన్న భయంతో దిగి పోవడంచేత, కండక్టరు తాము కూడా అట్లా చేస్తారేమో అని అడగ్గా, ఒకరు తప్ప తక్కిన వారు భయంలేదని తిరిగి వచ్చినట్టు చెప్పారు. అంత \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0688.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0688.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b717fdd75e595df258c2b7862feea14e5cf16bc --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0688.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +టిలో బస్సు కదిలి ఒక ఫర్లాంగుదూరం వెళ్ళేసరికి, యాభై అరవై అడుగుల వెడల్పున్న రాజవీథి కూడా కనుచూపు మేరవరకు ప్రజలతో నిండిఉండడంవల్ల మేమందరం తెల్లవారు, నల్లవాళ్ళం కూడా దిగవలసి వచ్చింది. అక్కడ నడుస్తూన్న ప్రజలు లక్షకు తక్కువ ఉండరు. అలా ఎందుకు నడుస్తున్నారో, ఎక్కడికి నడుస్తున్నారో ఎవరికీ తెలియదు. కాని, అందరి ముఖాల మీద, అందరి కళ్ళల్లోను ఏదో ఒక ఆశ; ఏదో ఒకటి సాధించామన్న భావం మూర్తీభవించి నట్టు కన్పించింది. బస్సునుంచి దిగిన తెల్లవాళ్ళు మా ప్రక్కనే నడుస్తున్నారు. ఎవరూ వారిని పల్లెత్తు మాట అనలేదు. కాని, అంతటిలో ఆ ప్రక్కనే నెక్‌టై, కాలర్, హేటు ధరించిన భారతీయుడు కనిపించే సరికి, అతనిని ముట్టడించి, వాటి నిమ్మని అడిగారు. ఇవ్వకుంటే లాక్కునే లాగున కనిపించే సరికి అతడు అవి తీసి ఇచ్చాడు. వాటి గమ్యస్థానం శివాజీ పార్కులో ఏర్పాటైన విదేశ ప్రభుత్వం చితి. మేము చూస్తుండగా వందల కొద్ది హేట్లు, నెక్‌టైలు, కాలర్లు అక్కడికి వచ్చాయి. ఆ ప్రాంతంలో ఏదో ఒక మూల మాత్రం షూటింగు జరిగినట్టు వార్త. కల్పాదేవి రోడ్డులోని భాగ్యవంతులైన వెండి, బంగారం, రత్నాల వర్తకులు ప్రజా సమూహం తమపైన వచ్చి పడకుండా తామే రహదారులు బందు చేసుకున్నారు. సాయంకాలం నాలుగు గంటలయ్యేసరికి పట్నంలో అనేక స్థలాలలో కాల్పులు జరిగినట్టు నాలుగు వైపుల నుంచీ వార్తలు రాసాగినాయి. + +ప్రకాశంగారు ఈ అల్లరులలో అరెస్టు కాలేదు. ఆ రోజున అక్కడున్న ఆర్డర్లప్రకారం కాంగ్రెసు నాయకులను వారి వారి రాష్ట్రాలలో అరెస్టు చేయాలని గవర్నమెంట్ ఆఫ్ ఇండియా ఆదేశించినట్టు ఆ తర్వాత తెలిసింది. నాకు హైదరాబాదు, విజయవాడ వెళ్ళే రైలులో చోటు దొరక్క; బొంబాయి నుంచి రాయపూర్ మీదుగా విశాఖపట్నం బయలుదేరాను. నా చేతినిండా, పటేలుగారింట ఏక్షన్ కమిటీ ఇచ్చిన శాబటేజ్ ప్రోగ్రాం కాగితాల కట్టలున్నాయి. నేను ప్రతి ప్లాట్‌ఫారం మీద అవి పంచుతూ, పార్వతీపురము స్టేషన్లో తాళ్ళపూడి కృష్ణమూర్తి అనే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0689.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0689.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6026d50506849d887bf0b9331a6ff571ddd0d441 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0689.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఆయనకు అవి ఒక నూరు దాకా ఇచ్చాను. ఆయన 1930లో నా సత్యాగ్రహ దళంలో జైలుకు వచ్చిన స్వాతంత్ర్య యోధుడు. బొంబాయిలో వర్కింగ్‌కమిటీ మెంబర్లను అరెస్టుచేయడంవల్ల ప్రకాశంగారికి గాని, నాకుగాని అందులో ఎవరితోనూ ఏవిధమైన సంప్రతింపులూ చేసుకునే వీలు చిక్కలేదు. ఇలా ప్రయాణంచేసి నేను ఆగస్టు 13 న విశాఖపట్నం చేరుకున్నాను. ఇంటికి వెళ్ళేసరికి, డిప్యూటి సూపరింటెండెంటు హాజరయి ఉన్నాడు. మీరు చెన్నపట్నం మెయిలుకు వెళ్ళేందుకు సిద్దంగా ఉండండని చెప్పి, ఒకటిన్నరగంట వ్యవధియిచ్చి వెళ్ళిపోయాడు. + +'క్విట్ ఇండియా' ఉద్యమం ఆరంభమైన రెండు, మూడు రోజులలోనే దేశం నాలుగు మాలలా కొంత హింసాత్మకమైన విప్లవ కార్యకాండ జరిగింది. గాంధీగారు అరెస్టయిన రోజున బొంబాయిలో జరిగిన సంఘటనలను గురించి ఇదివరలో వ్రాశాను. ఇక మనప్రాంతంలో జరిగిన విషయాలు నాకు స్వయంగ తెలిసినంతవరకు వ్రాస్తాను. + +నన్ను ఆగస్టు 13న అరెస్టు చేసినట్టు లోగడ వ్రాశాను. ఆ రోజున సూపరింటెండెంట్ ఆఫ్ పోలీస్ నన్ను ఒక సార్జెంటు చేతి కప్పజెప్పారు. అతనితోబాటు ఇద్దరు సాయుధులైన పోలీసులను సహాయంగా ఇచ్చారు. తలుపులన్నీ వేసిఉన్న రైలుపెట్టివరకు నన్నొక పోలీసువేనులో తీసుకువెళ్ళారు. నేను వెళ్ళిన పోలీసువాను కిటికీలుగూడా తెరలతో మూసి వేయబడ్డాయి. అందుచేత, నేను పోలీసువానునుంచి కంపార్ట్‌మెంటుకు ఎక్కడం ఎవరో ఒకరిద్దరు మాత్రమే చూసిఉంటారు. నేను ఎక్కిన రైలు - కలకత్తానుంచి చెన్నపట్నం వెళ్ళే మెయిల్ ట్రైను. నాకు అవసరమైన కాఫీ, భోజనం పోలీసు సార్జంటే తెచ్చి పెట్టేవాడు. ట్రెయిను నడపడం ఆరంభమైన తర్వాత నాపై జాలితో కిటికీ తలుపులు తెరిచాడు. కాని, అనకాపల్లి స్టేషన్ సమీపిస్తున్నదనగా తిరిగీ కిటికీలను మూసేశాడు. ఈ విధంగా సాయంకాలం చీకటిపడే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0691.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0691.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e5e386b62e09318588aacfb65dcf1a71654abe28 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0691.txt @@ -0,0 +1 @@ +ప్రాంతంలో ఫలించాయని గ్రహించాను. ఆ తొలినాటి రాత్రి విజయవాడ చెన్నపట్నాల మధ్య ఉన్న పదిపన్నెండు రైలు స్టేషన్లను సామానులతో సహా కాల్చివేశారనీ, ఒకటి రెండు చోట్ల నగదుపెట్టెలు (Cash Boxes) కూడా వందలకొద్ది ప్రజలు స్టేషనులోకి దూరి పట్టుకుపోయారనీ, అనేకచోట్ల రైలు పట్టాలను తప్పించారనీ, కొన్నిచోట్ల సిగ్నల్ స్టంభాలను పడగొట్టారనీ వార్తలు తెలిసినవి. మధ్యాహ్నం కావస్తూంది. ఆ సార్జెంటు ఎలాగో నాకు భోజనం తెప్పించి పెట్టించాడు. అన్ని గంటలసేపూ ఆ సెకండుక్లాసు కంపార్టుమెంటు కిటికీలు మాత్రం తెరవనేలేదు. తర్వాత రైలు తిరిగీ నడవడం ఆరంభించింది. గుంతకల్లు మీదుగా చెన్నపట్నానికి ఆ మర్నాడు సాయంకాలానికి చేరుకున్నాము. ప్రయాణ సమయంలో కొంచెం కిటికీలు తీయడం, రైలుస్టేషను సమీపించేసరికి మూసివేయడం యథాప్రకారంగా జరుగుతూనే ఉంది. చెన్నపట్నంనుంచి వెంటనే కాట్పాడికి పోయే మరొక ట్రైనులో నన్ను ఎక్కించి తీసుకుపోయారు. సగంరాత్రి దాటిన తర్వాత కాట్పాడి స్టేషనునుంచి బస్సులో వేలూరు తీసుకువెళ్ళారు. 1940 నవంబరులో వ్యక్తి సత్యాగ్రహంలో నేను అరెస్టు అయినపుడుకూడా అదే పోలీసువానులో, ఆ డ్రైవరే నన్ను స్టేషనునుంచి జైలుకు తీసుకు వెళ్ళాడు. ఒకరి నొకరం జ్ఞాపకం చేసుకున్నాము. వేలూరికి తీసుకువెళ్ళిన తరువాత ఇంకా బాగా తెల్లవారక పోవడంవల్ల నన్నక్కడ ఒక పోలీసు లాకప్‌లోకి తీసుకువెళ్ళాడు. అక్కడున్న సబ్ ఇన్స్‌పెక్టరుతో నేనవర్నో కొంచెం చెప్పుకుని, పైన ఆఫీసు రూములో పడుకోనివ్వమన్నాను. అతడు నా వేషభాషలు చూసి, ఎక్కడికీ పారిపోయేవాణ్ణి కానని గ్రహించి, రెండు ఆఫీసు బల్లలు చేర్చి నాకు చోటు చూపించాడు. అక్కడ నా ప్రక్కవేసుకుని ఆయన దయవల్ల హాయిగా నిద్రపోయాను. ఆ తెల్లవారు జామున, ఇదివరలో నాకు బాగా పరిచయమైన జైలులోకి మూడోమారు ప్రవేశించాను. నేను వెళ్ళేసరికే కొంతమంది మిత్రులు - తెలుగువారు, దాక్షిణాత్యులు, కేరళీయులు అక్కడికి చేరిఉన్నారు. మొత్తం సంఖ్య ముప్పై మందికి కొంచెం మించినది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0693.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0693.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9e45cf41039a4c205815a0a621abfe4ca24c3ac0 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0693.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +"ప్రజలు మనల్ని విడిపించేట్టయితే, ఈ జెయిలరు ఇంత సావకాశంగా మన దగ్గరికి ఎలా వస్తా?" డని అనుభవం పొందిన కొందరు పెద్దలనేసరికి - అది సరిగానే ఉందనిపించింది. కాని, ఏ విప్లవమూ రాలేదన్న ఆశాభంగం మాత్రం మాలో అటువంటిదానిని ఆశించిన వారందరికీ కలిగింది. ఏది ఏమైనా పన్నెండు గంటలయ్యేసరికి - మా సామానులు మోయడానికి ఇరవై మందిదాకా ఖైదీలు, ముగ్గురు నలుగురు వార్డర్లు హాజరయ్యారు. అంతటిలో ఎవరి మూలంగానో, మమ్మల్ని మరొక జెయిలుకు పంపి, మా స్థలంలోకి పై రాష్ట్రనుంచి డెటిన్యూలను తెస్తున్నారనే వార్త బయట పడింది. + +అందుచేత, మాలో కొందరికి - రాబోయే డెటిన్యూలకు వెళ్ళి పోయిన డెటిన్యూ లెవరో తెలియడం కోసం మా పేర్లు గోడలమీద పెన్సిళ్ళతో వ్రాస్తే బాగుంటుందని తోచింది. సరేనని అలాగే చేశాము. కొందరు తమ జీవిత వివరాలుకూడా ఒకటి రెండు ఆ గోడలమీద ఎక్కించారు. ఆ విధంగా, కొంత విపులంగా వ్రాసుకున్న వారిలో నీలం సంజీవ రెడ్డిగారు ఒకరు. అలా వ్రాసుకోవలసిన అవసరం లేకుండానే తర్వాత ఈయన దేశవ్యాప్తమైన పేరు తెచ్చుకున్న విషయం అందరికీ తెలిసిందే. మేము వెళ్ళేసరికి, రెండు మూడు లారీలనిండా డెటిన్యూలు తమ సామాన్లతో జెయిలు ప్రవేశంకోసం వేచి ఉన్నట్లు పోల్చుకో గలిగాము. వారున్న బస్సుల కిటికీలు తెరలతో మూయబడి ఉన్నాయి, అయినా, ఒకమూలనుంచి రవిశంకర్ శుక్లా (మధ్య రాష్ట్రాల మాజీ ముఖ్య మంత్రి) ముఖం మాత్రం, ఆయన తెల్లని బొద్దు మీసాలవల్ల వెంటనే పోల్చుకో గలిగాము. మేము వారి బస్సులవైపు వెళ్ళడానికి పోలీసువారు ఒప్పుకోలేదు. బస్సులో వాళ్ళు తెరల సందులలోంచి మాలో ఎవరినైనా పోల్చుకో గలిగారో లేదో తెలియదు. + +మమ్మల్ని అన్నీ సెకండు క్లాసు పెట్టెలున్న బండిలో చెన్నపట్నం తీసుకువెళ్ళి, ఆ రాత్రి పెనిటెన్షియరీ జెయిలులో ఉంచి, మర్నాడు ఉదయం సెంట్రల్ స్టేషన్లో గ్రాండ్‌ట్రంక్ ఎక్స్‌ప్రెస్‌లో ఎక్కించారు. కాని, మమ్మల్ని ఎక్కడికి తీసుకు వెళుతున్నారో మా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0694.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0694.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5cbdb4ac2cd32d1b38f446efb0497c5aeb45efb8 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0694.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +రైలు పెట్టెలలో కూచున్న సార్జెంట్లకు కూడా తెలియదు. ఆ ట్రైనులో వస్తున్న ఒక పెద్ద పోలీసు ఉద్యోగి చెప్పిన స్టేషను వైపుకు బండి నడిపించడం తప్ప, ఆ బండి ఇంజను డ్రైవరుకుకూడా గమ్యస్థానం తెలియదు. ఈ పోలీస్ ఉద్యోగి స్టేషన్ కంట్రోల్స్ ద్వారా మేము వెళ్ళేత్రోవ, సమయం, సిగ్నల్స్ వగైరాలు ఏర్పాట్లు చేసుకునేవాడు. మధ్యాహ్నం మాట్రైను గూడూరు చేరినప్పుడు పెద్ద అల్లరి ఏదీ లేకుండానే మేము బండిదిగి రైల్వే హోటలుకు వెళ్ళి భోజనాలు చేశాము. అయితే, సాయంత్రం మేము విజయవాడ చేరేసరికి, పోలీసువారికీ, మాకూ ఉన్న సౌజన్యం కొంత చెడింది. మేమున్న కంపార్టుమెంటులోకి భోజనాలు తేవడానికి సదుపాయాలు అక్కడ కనిపించ లేదు. మమ్మల్ని రైలు పెట్టెలనుంచి దిగవద్దంటాడు పోలీసు ఉద్యోగి. ప్లాట్‌ఫారంమీద నాలుగైదు వేలమంది ప్రజలు గుమిగూడారు. పోలీసువారు, ప్రజలు ఒకరి నొకరు వెనక్కుతోసుకోవడంతో పెద్ద గలాటా బయలుదేరింది. మాలో కొందరికి భోజన సదుపాయాలు కలిగినవి. కాని, భోజనశాలకు దూరంగా ఉన్న మా కంపార్టుమెంటు, ప్రక్క కంపార్టుమెంటువారికి ఆ సౌకార్యాలు కలగలేదు. మా కంపార్టుమెంటులో సత్యమూర్తి గారున్నారు. రైలు కదిలేసరికి, ఆయన "వీడెలా ముందుకు నడుస్తాడో చూస్తా"నని అలారం గొలుసు గట్టిగా లాగారు. ట్రైను ప్లాట్‌ఫారం విడవకుండానే ఆగిపోయింది. అప్పుడు రైల్వేలో పబ్లిక్ రిలేషన్స్ ఆఫీసరుగా ఉన్న శర్మ అనే ఆయన మేమున్న కంపార్టుమెంటును - పోలీసు ఉద్యోగి వద్దంటున్నా వినక, భోజనశాలకు ఎదురుగా ఉండేటట్టు రైలును వెనక్కు నడిపించాడు. అప్పుడు అటూ ఇటూ పోలీసు సిబ్బంది నిలబడి, కార్డన్ (అడ్డు) కట్టగా, ఆ కార్డనులోనుంచి భోజనాలశాలకు వెళ్ళి, భోజనం చేయగలిగాము. ఆ రైల్వే ఆఫీసరు శర్మాగారిని, ఇక్కడ సత్యమూర్తిగారిని - ప్రకాశంగారు అన్నదాతలని ప్రశంసించారు. + +మరునాడు పది, పదకొండు గంటల వేళకు మేము నాగపూరు రైల్వేస్టేషనుకు చేరుకున్నాము. మేము నాగపూరు జెయిలులో పరి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0696.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0696.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6839d6aee24766c8c9f15b723882da1d5dd22d47 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0696.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పాకలలో పెట్టారు. మర్నాడు లేచిన తర్వాత ఉన్నంత చోటులోనూ ఎలాగో సర్దుకున్నాము. + +ఈ జైలుకు రాక పూర్వం, వేలూరు జైలులో ఉండగానే - కళా వెంకటరావు, నీలం సంజీవ రెడ్డి, ఎం. పళ్ళంరాజు, ఎం. బాపినీడు మొదలైనవారు ఒక కట్టుగా ఉండి, ప్రకాశం గారికి ఏవైనా సౌకర్యాలు కలుగజేయాలనే విషయంపై ఎటువంటి ఆసక్తి చూపక పోవడమే కాకుండా, ఆయన ఏ సెల్లులో ఉంటానంటే, అది ఆయనకు ఇవ్వకుండా చేయడానికి కూడా ప్రయత్నించే వారు. అదే ద్వేషభావాన్ని వారు అమరావతి జైలుకు కూడా తమతోబాటు తీసుకువచ్చారు. గిరిగారు మాత్రం ఎలాగో జైలు ఉద్యోగస్థులతో మాట్లాడి, ప్రకాశంగారికి ఒక మూలగా, ఇతరుల బాధ లేనిచోట చోటు ఇప్పించారు. ప్రకాశంగారు వేలూరులోను, అమరావతిలోను కూడా తాను తెచ్చుకున్న మట్టి పాత్రలలో స్వయంగానే వండుకునేవారు. ఆయన ఇతరులతో సాంగత్యం అట్టే పెట్టుకోలేదు. + +ఇలా ఉంటూండగా, గాంధీజీ 'క్విట్ ఇండియా' ఉద్యమం పేరున బ్రహ్మాండమైన శాబటేజ్ ఉద్యమాన్ని నడిపిస్తున్నారని, దానికి తార్కాణంగా "ఆంధ్రా సర్క్యులర్‌" అనేదానిని - మిగిలిన విషయాలు చాలా చేర్చి ఒక నేరారోపణ గ్రంథంగా అచ్చువేసి, మా అందరికి ప్రత్యేకమైన చార్జి షీట్లను పంపారు. ఇందులోని 'ఆంధ్ర సర్క్యులర్‌' అన్నది ఇదివరలో కళా వెంకటరావు నాకు బెజవాడ ప్లాట్‌ఫారం మీద చూపించిన కార్యక్రమమే అయిఉండెను. అయితే, అది ఆంధ్రా ప్రొవిన్షియల్ కాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీ యొక్క ఉత్తర శీర్షిక ఉన్న కాగితం (Letter - head) పైన రోనియోటైపు చేయబడి ఉండెను. అందుచేత, దానిని ఏ కాంగ్రెసు కమిటీ ఆదరించక పోయినా, ఆల్ ఇండియా వర్కింగ్ కమిటీ ముందు దాని ప్రసక్తే రాకపోయినా, దానికి 'ఆంధ్రా సర్క్యులర్‌' అనే ప్రఖ్యాతి మాత్రం వచ్చింది. + +మా అందరికీ ఛార్జిషీట్లు వచ్చిన తర్వాత, ఎవరి యత్నంవల్లనో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0697.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0697.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a05f20c1fc4388e1915c0678ea9cdc21ff58d707 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0697.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +తెలియదుగానీ - మేమంతా వాటికి ఏ జవాబు ఇవ్వాలో నిర్ణయించుకోడానికి ఒక చోట సమావేశమయ్యాము. అప్పటికింకా సత్యమూర్తిగారు ఉన్నారు. ఆ చార్జిషీట్లలోనివి చాలా మటుకు నిస్సారమయిన విషయాలే. అయినప్పటికీ, మేము వ్రాసేది ఏదీ విడుదలకోసం చేసే యత్నంలాగా ఉండకూడదు. వ్యక్తిగతంగా చెప్పిన వివరంలో ఏదైనా తప్పుంటే అది దిద్దవచ్చు. కాని, అది తప్పుకోడానికి చెప్పే జవాబులాగా ఉండకూడదు. అందుచేత, మాలో చాలా మందిమి ఏ జవాబూ ఇవ్వక ఊరుకుందా మనుకున్నాము. అయితే, ప్రకాశంగారు మాత్రం ఆంధ్రా సర్క్యులర్ అనేది ఆంధ్రా ప్రొవిన్షియల్ వర్కంగ్ కమిటీ ఎన్నడూ ఇవ్వలేదనీ, ఇటు వంటి ప్రోగ్రాం చర్చించడానికి ఆ కమిటీ ఆస లెన్నడూ సమావేశం కాలేదనీ వ్రాయవలిసి వచ్చింది. ఈ విషయం మేము చెప్పేసరికి ప్రకాశంగారి మీద కళా వెంకటరావు విరుచుకు పడ్డాడు. + +వెంకటరావు - తాను గాంధీ విధేయుడనీ, సత్యం తప్పనివాడనీ చెప్పి, 'ప్రకాశంగారు బందరు మీటింగు ప్రొసీడింగ్స్‌కి సంతకం పెట్టారా, లేదా?' అని కేకలు వేశాడు. బందరులో పట్టాభిగారింట జరిగిన సమావేశం వర్కింగ్ కమిటీ సమావేశం కాదనీ, ఏదో కొందరు మిత్రులు కలుసుకుంటారనీ తాను బెజవాడ ప్లాట్‌ఫారం మీద నాకు చెప్పిన విషయం మరిచిపోయాడు. తాను చూపించిన కాగితం గాంధీగారి అనుజ్ఞక్రింద వ్రాసిందన్నమాట అసంభవమని ప్రకాశంగారు అడ్డు చెప్పిన మాట మరచిపోయాడు. 'ప్రకాశంగారు ప్రొసీడింగ్స్‌కి సంతకం పెట్టారా, లేదా?' అని మరొక మారు అడిగాడు. "ఇన్‌ఫార్మల్ ప్రొసీడింగ్స్ వ్రాసిన కాగితం కాదుటయ్యా?" అని నే నడిగాను. "అది వర్కింగ్ కమిటీ మినిట్సు పుస్తకం" లోని కాగితం కానేకాదని జ్ఞాపకం చేశాను. + +అసలు వెంకటరావు మనసులో ఈ భ్రమ కలగడానికి కారణం ఇది: బొంబాయి ఏ.ఐ.సి.సి. మీటింగు జరుగుతున్నప్పుడు తానే ఆంధ్రా ప్రొవిన్షియల్ కాంగ్రెస్ వర్కింగ్ కమిటీ తాలూకు లెటర్‌హెడ్లపైన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0699.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0699.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8f6ecae2567b2e275d2897208db9a9b19d2e9b0e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0699.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వర్కింగ్ కమిటీ మెంబర్లందరు విడుదలయిన తరువాత, బొంబాయిలో వర్కింగ్ కమిటీ సమావేశంలో పాల్గొని, డాక్టర్ పట్టాభిగారు విజయవాడ వచ్చారు. నేనుకూడా ఆ సమయానికి విజయవాడ వెళ్ళి ఉన్నాను. అక్కడ సాయంకాలం బహిరంగ సభలో ఆయన ఉపన్యసించారు. ఆ ఉపన్యాసంలో ఆంధ్రా సర్క్యులర్ అన్నది గాంధీగారి అనుజ్ఞపైనే తాను ప్రకటించినట్టు చెప్పి, పెద్దలే అన్నది కాదంటే తాను ఏమి చేయాలన్న ధోరణిలో మాట్లాడారు. అది మర్నాడు ఉదయం పేపర్లలో పెద్ద అక్షరాలతో పడింది. + +ప్రకాశంగారు అదిచూచి, పట్టాభిగారిని కలుసుకొనేందుకు, వెంటనే విజయవాడ వచ్చారు. నేను ఆయనను కలుసుకొని, పట్టాభిగారు బందరు వెళ్ళినట్టు చెప్పగా, ఆయన వెంటనే బందరు వెళ్ళారు. పట్టాభిగారితో మాట్లాడి, పత్రికలలో పడ్డ విషయం సరైనదికాదని ఒక సవరణ స్టేట్‌మెంటు తీసుకువచ్చారు. ఆ ఉదయమే ఆయన, నేనూ గ్రాండ్‌ట్రంక్ ఎక్స్‌ప్రెస్‌లో వార్ధా వెళ్ళాము. మేము వార్ధా ఆశ్రమానికి వెళ్ళేసరికి చీకటి పడింది. గాంధీగారు తమ కుటీరం ముందుగా, నేలపైనే పక్కవేసుకుని పండుకొని ఉన్నారు. + +ప్రకాశంగారు గాంధీగారికి సమస్కరించారు. వెంటనే గాంధీజీ ఆంధ్రా సర్కులర్ విషయమై ప్రసంగించారు. పట్టాభిగారి మాట తేగా, ఆయన ఉపన్యాసంపై వచ్చిన పత్రిక రెపోర్ఘు సరిగా లేదనీ, దానికి ఆయనే ఒక సవరణ ఇచ్చారనీ చెప్పి ప్రకాశంగారు తన జేబులోంచి పట్టాభిగారు ఇచ్చిన కాగితం గాంధీగారికి అందించబోతే, ఆయన "అసలు అన్నదానికన్న సవరణ మరింత అన్యాయంగా ఉన్న"దన్నారు. ఆ సవరణలో పట్టాభిగారు - ఆ కాగితంలో విషయాలు చర్చిస్తున్నపుడు గాంధీగారు, తక్కిన వర్కింగ్ కమిటీ మెంబర్లు ఎలా కూర్చున్నారో చెప్పడమే అందుకు కారణము. ఆయనదగ్గర మేము కూచున్న నలభై నిమిషాలు - మహాత్మాజీ ఈ విషయంతప్ప మరొకటి మాట్లాడ లేదు. అక్కడ కూచున్నంతసేపూ ప్రకాశంగారు పట్టాభిగారిని సమర్థిస్తూనే ఉన్నారు. ఎంత సమర్థించినా, గాంధీజీ విమర్శించడం మాన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0700.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0700.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a0af00356dd6153f397b616ed52f31ba4bddb584 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0700.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +లేదు. ఆ మర్నాడు ఉదయం (27-7-46 న) మేము ఆయన దగ్గర సెలవు పుచ్చుకొని బొంబాయి వెళ్ళాము. రమారమి ఉదయం తొమ్మిదిన్నర గంటలకు పటేలుగారిని చూడడానికి ఆయనఇంటికి పోయాము. మేము లోపలికి వెళ్ళి కూచున్నాము. కిటికిగుండా కొంత సూర్యరశ్మి మా మీద పడుతూంది. మేము కూచోగానే, పటేలుగారు చిన్న తుఫానులా మాట్లాడడం ఆరంభించారు. + +"ఏ మయింది పట్టాభికి? మతి చెడిందా?" అని పటేలుగారు ప్రశ్నించగా, ప్రకాశంగారు ఆయనతోగూడా పట్టాభిగారి ఉపన్యాసం పత్రికలలో సరిగా పడలేదని చెప్పి, పట్టాభిగారు పత్రికలకు సవరణ పంపిన సంగతి చెప్పారు. అందుకు పటేలుగారు, "మొదట బొమ్మ పగలగొట్టేశాడు. ఇపు డాయన సవరిస్తే ఏమిలాభం? మేము అహమ్మద్ నగరు కోటలో ఉండగా, మామీద ఛార్జీషీట్లు వచ్చినపుడు పట్టాభిగారిని అడిగితే - ఇది గాంధీగారితో చర్చించి, వర్కింగ్ కమిటీవారు కూడా చర్చించిన తరువాతే తాను ప్రోగ్రాం వ్రాసినట్టు వాదించాడు. దానిపైన, వర్కింగ్ కమిటీ మెంబర్లెవరూ ఇటువంటి చర్చ జరిగినట్టు తమకు జ్ఞాపకం లేదన్నారు. కాని, ఆయన అలా జరిగినదని చెప్తూ, అందరి జ్ఞాపక శక్తికన్నా తనదే మేలైనదని వాదించసాగాడు. ఆ రోజులు మమ్మలందర్ని దక్షిణాఫ్రికాకు రవాణా చేస్తారని కింవదంతులతో నిండినరోజులు, ఎన్నాళ్ళలా ఆ జెయిలులో కలిసి ఉండవలసి వస్తుందో తెలియదు. ఎందుకు పరస్పర భేదాభిప్రాయాలు పెంచుకోవాలని అప్పటి మటుకు ఆయనతో వాదించడం మానివేశాము. తరువాత జెయిళ్ళలోంచి విడుదలయిన వెంటనే బొంబాయిలో వర్కింగ్‌కమిటీ మీటింగు జరిగింది. ఆ మీటింగులో ఈ ప్రసక్తి మళ్ళీ వచ్చింది. పట్టాభిగారు తనమాట తనదేనని కూచున్నారు. పోనీ, ఎందుకయినా మంచిది గాంధీగారి అభిప్రాయం కనుక్కొందామని శంకరరావుదేవ్ గారిని ఆయన దగ్గరకు పంపడం జరిగింది. + +గాంధీగారు ఆయనను 'పట్టాభే ఈ విధంగా చెప్పాడా?' అని ప్రశ్నిస్తే, ఆయన అవునని జవాబిచ్చాడట. దానిపై గాంధీగారు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0702.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0702.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d3813f9f039fd812fbb1276dfb29875955c8d342 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0702.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +అడిగితే, అది ఇన్‌ఫార్మల్ మీటింగు అనడం, మినిట్సు పుస్తకంతో సంబంధంలేని వేరే కాగితంమీద ప్రొసీడీంగ్స్ వ్రాయడం, ఆ ప్రొసీడీంగ్స్‌లోనూ ఈ ఇన్‌స్ట్రక్షన్స్ విషయమై ఏ తీర్మానం లేకపోయినా, వాటిని కాంగ్రెస్ కమిటీ లెటర్ హెడ్డులపైన రోనియో కాఫీ చేయించి, ఆధికారరీత్యా విడుదల అయినట్టు ప్రకటించడం, గాంధీగారికి సంబంధం లేకున్నా ఆయన పేరు దీనిలో కలపడం - ఇవన్నీ ఆంధ్ర రాజకీయాలలో పదవీవ్యామోహంతో, అసత్యమనే వాహనంపైన, అత్యాశాపరులు ఎంతదూరం పోగలరో చూపించేగలిగే తార్కాణాలు. + +సవ్యమైన మార్గంలో ఏ పదవినైనా పొందడానికి ప్రయత్నించడం దోషంకాదు. కానీ, మార్గాలు వక్రమయితే రాజకీయాలు కలుషితమై, రాజకీయ జీవితాలను అప్రతిష్ఠ పాలు చేస్తాయి. ఈ విధమైన మార్గం, ఆంధ్రులను ఎక్కడికి తీసుకువెళ్ళినదీ తరువాత అధ్యాయంలో వివరిస్తాను. + +ఆంధ్రప్రాంతంలో రాజకీయాల మాట కొంచెం ఆపి, అదే సమయంలోని తమిళ ప్రాంత రాజకీయాలను కొంచెం వివరిస్తాను. క్విట్‌ఇండియా ఉద్యమంలో యావన్మంది కాంగ్రెసు వాదులు జైళ్ళలోకి పోవడం, వారిలో కొందరు ఆస్తిపాస్తులను పోగొట్టుకోవడం జరిగిన సమయంలో - రాజాజీ పాకిస్థాన్ ప్రచారం చేయడంవల్ల, ఆయన పలుకుబడి సంపూర్ణంగా నశించింది. + +1942లో ఆయన ఆ ప్రచారం ఆరంభించినపుడు, సత్యమూర్తిగారు కాంగ్రెస్ అధ్యక్షులయిన అజాద్‌గారికి, "రాజాజీపైన మీరు క్రమశిక్షణ చర్య ఎందుకు తీసుకోరు?" అని ఒక ఉత్తరం వ్రాశారు. + +దానికి అజాద్‌గారు "ఆయనను వర్కింగ్‌కమిటీలోంచి బల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0705.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0705.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..77b9bb2cd4d9e59091b911770d4fcaa5442ed363 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0705.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +కాని, అది - రాజకీయంగా ప్రకాశంగారిపైన కోపంగా మారి, ఆయన అద్వితీయమైన త్యాగచరిత్రను గూడా మరపుకు తెచ్చేంత గాఢంగా ప్రబలింది. + +విధి బలీయమై రాజాజీని ముందుకు తీసుకువెళ్ళింది. ఆ విధియే అంతకన్న బలీయమై, ప్రకాశంగారిని వెనక్కుత్రోసుకు వెళ్ళింది. + +ఒరిస్సా ప్రాంతంలో పర్యటించిన గాంధీగారు ఆంధ్ర జిల్లాల మీదుగా, దక్షిణ భారత హిందీ ప్రచార సభ రజతోత్సవ సందర్భంగా చెన్నపట్నానికి వెళ్ళారు. అలా వెళుతూండగా జరిగిన చరిత్ర, ఆంధ్రదేశ చరిత్ర స్వరూపాన్ని నూతనంగా రూపొందించింది, క్విట్ ఇండియా ఉద్యమం తర్వాత, ఆంధ్రా కాంగ్రెస్ కమిటీకి క్రొత్త ఎన్నికలు జరగలేదు. పూర్వంలోవలెనే కళా వెంకటరావుగారే కార్యదర్శులుగా ఉండిరి. గాంధీగారు ప్రయాణం చేసే రైలుబండి ఆంధ్రదేశంలోకి వచ్చేసరికి ఆయనకు స్వాగతం ఇవ్వడానికి వెంకటరావుగారు బరంపురంవరకూ వెళ్ళి, ఆయన ఉన్న స్పెషల్ కంపార్ట్‌మెంటులో ఎక్కారు. + +ఇదివరలో వ్రాసినదానిని బట్టి, ఆంధ్ర ప్రాంత కాంగ్రెస్ కమిటీలో, పట్టాభిగారి నాయకత్వాన్ని పురస్కరించుకొని ఒక చిన్న వర్గం, ఒక చిన్న పాయగా నడుస్తున్న విషయం అందరికీ తెలిసిందే. దానికి, చేత బల్లెము పట్టుకొని ముందుకు నడచే దళ నాయకుడిగా వెంకటరావు గారు ఉండడాన్ని చదువరులు గ్రహించియే ఉంటారు. + +విశాఖపట్నం స్టేషనులో నేను గాంధీగారిని ఆహ్వానించాను. ఆయన రైల్వేస్టేషన్ ఆవరణలోనే ఉపన్యసించి, తమ కంపార్ట్‌మెంటులోకి వెళ్ళిపోయారు. ఆ మధ్యాహ్నం మరొక మెయిలు బండికి కలపడానికి దానిని వాల్తేరు స్టేషనునుంచి ఐదారు మైళ్ళ దూరంగా, జన సంబంధంలేని స్థలంలో నిలబెట్టారు. ఆయన స్నానపానభోజనాదులు ఆ కంపార్ట్‌మెంటులోనే ఏర్పాటయి ఉండెను. (అది ఒక మూడవ తరగతి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0706.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0706.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6d56eddec0608749c93fde627b04def5d9091331 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0706.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +కంపార్ట్‌మెంటు.) అంతవరకు వెంకటరావుగారు, గాంధీగారితో ఏమి మాట్లాడారో మాకు తెలియదు. + +ఇక్కడ మరొక విషయం వివరించాలి. ప్రకాశంగారూ, మిగిలిన కాంగ్రెసువారమూ క్విట్‌ ఇండియా ఉద్యమ ఫలితమైన కారాగృహ నిర్భంధంనుండి విముక్తులమయిన తర్వాత, ఆంధ్రదేశంలో - శ్రీకాకుళం జిల్లా మొదలుకొని బందరు వరకు ఒక బ్రహ్మాండమయిన తుఫాను, ప్రచండమైన వాయువుతో కూడి చెలరేగడంవల్ల ఆ ప్రాంతాలలో పర్యటించడం అవసరమయింది. + +ఆ తుఫానులో తోటలు గట్టిగా దెబ్బ తిన్నవి. శ్రీకాకుళంజిల్లా ఉద్దానంలోను, తూర్పు గోదావరిజిల్లా మధ్య డెల్టా భాగంలోను, ఈ రెండింటి మధ్యగల ప్రాంతంలోను కొబ్బరి చెట్లు భారత యుద్ధంలో హతులైన సైనికులవలె ఎక్కడివక్కడ నిర్మూలములయి, భూదేవతకు సాష్టాంగంగా నమస్కరిస్తున్నట్టు పడిపోయాయి. వేలాది అరటిచెట్లు దాదాపు అన్ని జిల్లాల లోను గెలలతో సహా ఒకదానిమీద ఒకటిగా నేల వాలినాయి. అదేవిధంగా, ముఖ్యంగా పశ్చిమ గోదావరి, కృష్ణా జిల్లాలలో నారింజ, నిమ్మ, బత్తాయి తోటలు పడిపోయినాయి. డెల్టా చివరి భాగాలలో ఎక్కడి నీరు అక్కడ నిలిచిపోయి, పెరుగుదలకు వస్తున్న పంటలు మునిగిపోయాయి. ఈ తుఫానువల్ల కలిగిన జలప్రళయానికి పశువులు కొన్ని, మనుష్యులు కొందరూ బలి కావడంకూడా జరిగింది. కొన్ని కొన్ని చిన్న గ్రామాలు - ద్వీపాలుగా మారి, అక్కడ ప్రజలు రెండు మూడు దినాలు ఏ విధమైన సహాయము అందక, ఆకాశం వైపు చూస్తూ నిరాహారులై ఉండవలసిన పరిస్థితులు కూడా కలిగాయి. + +ఇది సంభవించినపుడు ప్రకాశంగారు, ఇచ్ఛాపురం మొదలు బందరు వరకు - కారుమీద, కాలినడకను, రెండెడ్ల బండిమీద - ఎక్కడ ఏలాగు అవసరమైతే ఆలాగు ప్రయాణం చేశారు. వీరి పర్యటనలో తుఫాను బాధితుల సహాయార్థం డబ్బు వసూలు చేశారు; పంచిపెట్టారు. మిగిలిన కొంత ఆంధ్రా సైక్లోన్ రిలీఫ్ నిధి అనే అకౌంటున ఆంధ్రా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0707.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0707.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d7b02e1123d3618cb25b948983412823f1960b0 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0707.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +బ్యాంకులో జమ కట్టారు. అందులోనుంచి డబ్బు తీయడానికి కోశాధికారి అయిన గుంటూరు నరసింహారావుగారికి అధికారం ఇవ్వడం జరిగింది. + +ఇది ఇలా ఉంటుండగా, విడుదలయిన వెంటనే ప్రకాశంగారు రాష్ట్రం అంతటా పర్యటించారు. ఆ పర్యటనలో ఏవో ఒకటి రెండు జిల్లాలు తప్ప, తక్కిన జిల్లా లన్నిటి పర్యటనలోను నేను ఆయనవెంట ఉన్నాను. శ్రీకాకుళం జిల్లాకు మేము వెళ్ళినపుడు - జైలులోంచి విముక్తు లయిన స్వాతంత్ర్య యోధులను, వారి కుటుంబాలను; ఉద్యమ సమయంలో అండర్‌ గ్రౌండు అయిపోయి, అజ్ఞాతంగా ఉండి ఉద్యమం నడిపించిన వారిని సందర్శించడం మా ముఖ్యోద్దేశము. + +అయినా సభల్లో కొందరు చిన్న చిన్న కవర్లలో డబ్బు తెచ్చి మా చేతుల్లో పెట్టడం మొదలు పెట్టారు. మాటల సందర్భంలో, "ప్రకాశంగారు తనుకున్న లక్షలన్నీ స్వాతంత్ర్య ఉద్యమ యజ్ఞంలో ఆహుతి చేసేశారు. వారికి, నిత్య జీవితయాత్ర నడపడానికి ధనం అవసరం కాబట్టి, ఇది దానికి వినియోగించండి," అని నాతో చెప్పేవారు. కొందరు ఏమీ చెప్పకుండానే చేతిలో డబ్బు పెట్టేసేవారు. ఈ పర్యటన సమయంలో, కొందరు కారాగృహ విముక్తులు, అజ్ఞాత ప్రచారకులు వచ్చి, ప్రకాశంగారితో తమ బాధ చెప్పుకోవడం తటస్థించేది. వెంటనే ప్రకాశంగారితో - డబ్బు, వారి చేతిలో ఉన్నా, నా చేతిలో ఉన్నా తీసి వారి కిచ్చేసేవారు. ఈ ఇచ్చినదానిలో ఆయన వ్యక్తిగతమైన ఉపయోగాలకని చెప్పి ఇచ్చిన ధనమూ ఉండేది. ఏదీ నిర్దేశించకుండా ఇచ్చిన డబ్బూ ఉండేది. మేము శ్రీకాకుళంజిల్లా, విశాఖాజిల్లా ఉత్తర భాగాలలోను పర్యటించి విశాఖపట్నం తిరిగి వచ్చి, రైలులో అనకాపల్లికి బయలుదేరుదామనే సరికి, ప్రకాశంగారికి ఇచ్చినదంతా పైన చెప్పిన విధంగా సంపూర్ణంగా ఖర్చయిపోయింది. + +అప్పుడు నాకు, మరి కొందరు మిత్రులకు - ఇలా జరిగినట్లయితే ప్రకాశంగారికి స్వంత వినియోగంకోసం అభిమానులు ఇచ్చిన డబ్బు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0708.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0708.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..130f9f79ad1ecdf5d0ab1f329a2a54ff8b5be41f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0708.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కూడా మిగలదనీ, తిరిగి వారు చెన్నపట్నం చేరిన తర్వాత, ఏ రోజు వ్యవహారం ఆ రోజున ఎలాగో నడిపించుకోవలసి వస్తుందనీ గుర్తుకు వచ్చి, ఒక ఏర్పాటు చేశాము. ధన మిచ్చేవారు ప్రత్యేకంగా ప్రకాశంగారి వ్యక్తిగత ఉపయోగ నిమిత్తమని ఇవ్వదలచితే, ఆ విధంగా వ్రాసి ఒక కవరులో పెట్టి, వేరేగా ఇవ్వవలసిందని ఏర్పాటు చేశాము. ఆ విధంగా ఎక్కడో మేము చెప్పడం మరచిపోయినచోట తప్ప, మిగతా అన్నిచోట్లా ప్రజలు - సభలలో ఆ విధంగానే వ్రాతమూలకంగానో, వ్రాయడానికి వీలులేని సమయాలలో నోటిమాటగానో చెప్పి డబ్బు ఇచ్చేవారు. ఆ విధంగా ప్రత్యేకించి చెప్పకుండా డబ్బు మాత్రం ప్రత్యేకంగా ఉంచేవారు. అది చాలా కొంచెం మొత్తంగా ఉండేది. కాని మేము ఎక్కడా డబ్బు ఇవ్వ వలసిందని - బహిరంగంగాగాని, రహస్యంగాగాని విజ్ఞప్తి చేయలేదు. అయితే, ప్రకాశంగారు మాత్రం తన జీవితం, బాధపడే ప్రచారకుల జీవితంకంటే వేరుకాదని, తనకు ఏర్పాటయిన డబ్బుకూడా తీసి, ప్రచారకులో, వారి కుటుంబంవారో ఎదురైనపుడు లెక్కా జమా లేకుండానే ఇచ్చేసేవారు. + +ఇచ్చినదంతా ఇచ్చివేయగా, ఆయనకు ఇచ్చినదానిలో యాభై వేల రూపాయలు మిగలడం జరిగింది. మేము మొదట ఆ డబ్బు బాంకులో వేసి, ఆయనకు నియామకంగా ప్రతినెలా వేయిరూపాయల చొప్పున అందేటట్టు ఏర్పాటు చేద్దామనుకున్నాము. అయితే, స్వరాజ్య కంపెనీ తీర్చవలసిన బాకీ ఇంకా ఉంటూండగా ఈ డబ్బు ప్రత్యేకంగా బాంకులో వేయడం భావ్యం కాదనీ, తమ నిత్య జీవనంకోసం మేమంతా ఎటువంటి ప్రయాసా పడవద్దనీ, ఆ బాధ్యత ప్రజలు చూసు కుంటారనీ ఆయన చెప్పడంతో మేము చేయదలచుకున్న యత్నం వదులుకున్నాము. + +తరువాత అరిగిన విషయాలనుబట్టి - కళా వెంకటరావుగారు, గాంధీగారితో రైలులో కలిసి ప్రయాణం చేసిన సమయంలో ఈ యాభైవేల రూపాయల విషయమై ఒక విపరీతార్థం కలిగేటట్టు ఆయ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0709.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0709.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f39828df766e0fed25cfa7f5f329d93593a556c3 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0709.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +నతో చెప్పినట్టు, అది సాకుగా చేసుకుని ఆయన ప్రకాశంగారిని నాయకత్వం వహించనీయకుండా చేయాలని యత్నించ సాగినట్టు అర్థమైంది. అది వివరించే ముందు మరొక విషయం చెప్పాలి. + +గాంధీగారు చెన్నపట్నం చేరుకున్నారు. ఆయన చెన్నపట్నం రావడానికి పైన పేర్కొన్న ఉత్సవం కారణమని ఇదివరలో చెప్పడమయింది. + +1921 లో ఆయన సహాయ నిరాకరణోద్యమం ప్రారంభించినపుడు, దేశంలో ఇంగ్లీషుకు బదులు హిందీ అంతర్రాష్ట్రీయ భాషగా పరిణమించాలని ఉద్దేశించారు. దాని ప్రకారం, చెన్నపట్నంలో దాక్షిణాత్యులందరికి ఉపయోగపడేటట్టు మోటూరి సత్యనారాయణగారు ఈ ప్రచార సభను 1921 లో, మరి కొందరు పెద్దల సాయంతో ప్రారంభించారు. 1946 నాటికి వందలకొద్ది విద్యార్థులు హిందీలో శిరోమణి పరీక్షవరకు కూడా ఉత్తీర్ణులయ్యారు. ఆ సభ అప్పటికి పెద్ద భవనాలు కట్టుకోగలిగింది. ప్రచార సభలో ఆచార్యులుగా ఉండేవారికి వసతి భవనాలు కూడా కట్టుకోగలిగింది. చెన్నపట్నంలో త్యాగరాయనగర భాగంలో ప్రాముఖ్యం సంపాదించుకొన్నది. + +ఈ కార్యకలాపాల మూలంగా సత్యనారాయణగారు - రాజాజీకి, గాంధీజీకి సన్నిహితులలో ఒకరుగా ఉండేవారు. ఆ కారణం చేతనే గాంధీగారు ఈ రజతోత్సవానికి తప్పకుండా హాజరయ్యారు. కొన్ని వేలమంది ఆ సభకు హాజరయ్యారు. గాంధీగారు కొంచెం అప్రస్తుతంగా - రాజాజీకి, దానికీ సంబంధం ఉండడంవల్లనే అన్ని వేలమంది సభకు హాజరయ్యారని ఆయన అన్నారు. అనంగీకార సూచకంగా సభలో నవ్వులు, గుసగుసలు బయలుదేరాయి. + +గాంధీగారు అంతటితో ఊరుకోక, చెన్నపట్నంలో ఒక ముఠా బయలుదేరి, రాజాజీకి వ్యతిరేకంగా అల్లరి చేస్తున్నారని అన్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0711.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0711.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b3a4d9072961b4b60daab1222cbc8d34752f78eb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0711.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +సంపూర్ణంగా విజయం సాధించారు. ముస్లిమ్‌లీగుకు ఏర్పాటయిన స్ఠలాలను వారే గెలుచుకున్నారు. నూట నలభైయారు నియోజక వర్గాలలో పై చెప్పినట్టు కాంగ్రెసువారే గెలుచుకున్నారు. + +ఆంధ్రా ప్రొవిన్షియల్ కాంగ్రెస్ కమిటీ అధ్యక్షులయిన ప్రకాశంగారూ, తమిళ ప్రాంత కాంగ్రెస్ కమిటీ అధ్యక్షులు కామరాజ్‌నాడారు గారూ, కేరళ కాంగ్రెస్ కమిటీ అధ్యక్షులు కె, మాధవమేనోన్‌గారూ అప్పటికి కలసి మెలసి ఏకంగా ఉండేవారు. + +ఎన్నికల తరువాత కాంగ్రెసు శాసన సభ్యులు తమ నాయకుని, అనగా కాబోయే ముఖ్యమంత్రిని ఎన్నుకోవలసిన ఘట్టం వచ్చింది. లోగడ 1939 లో కాంగ్రెసు మంత్రివర్గాలు రాజీనామా చేసినపుడు, అవసరమైతే శాసన సభ్యులను సమావేశ పరచడానికి కన్వీనరుగా నియమింపబడిన మాజీ పార్లమెంటరీ కార్యదర్శి భక్తవత్సలం గారు, పై ముగ్గురు కాంగ్రెస్ కమిటీల అధ్యక్షుల అనుమతితో, ఏప్రిల్ 7 న హిందీ ప్రచార సభ హాలులో కాంగ్రెసు శాసన సభ్యుల సమావేశం జరుగుతుందని నోటీ సిచ్చారు. + +ఈ లోపున, నలుగురు కాంగ్రెసువాదులు చెన్నరాష్ట్ర శాసన సభా నాయకత్వ విషయమై సర్దార్ వల్లభాయి పటేల్‌గారితో చెప్పుకోడానికి బొంబాయి బయలుదేరారు. ఆ నలుగురూ ఆంధ్రులే. ఈ వార్త పత్రికలలో చూసి, నేను ఒక ప్రకటన చేశాను. అందులో "పై విధంగా నలుగురు ఆంధ్రులు పటేలుగారి దగ్గరికి వ్యక్తిగతంగా వెళ్ళి ఉండాలి. ఆంధ్ర ప్రాంత శాసన సభ్యులకు వారెంత మాత్రమూ ప్రతినిధులు కానేరరు. చెన్నరాష్ట్ర శాసన సభ్యులకు స్వేచ్చగా తమ నాయకుని ఎన్నుకొనే హక్కుంది. పరోక్షంగాగాని, అపరోక్షంగాగాని ఎవరైనా వారిని నిర్బంధిస్తే, వారి హక్కులకు భంగం కలుగుతుంది," అని పేర్కొన్నాను. ఇలా ప్రకటించినట్టు నేను ప్రకాశంగారికి చెప్పలేదు. + +ఇక్కడి నాయకత్వానికి భంగం కలిగించేందుకు నలుగురు ఆంధ్రులు పటేలుగారి దగ్గరికి వెళ్ళినట్టు వార్త తెలిసేసరికి, వాతావరణంలో ఒక ఉద్రిక్తత ఉద్భవించింది. రాష్ట్రం నాలుగు మూలలనుంచి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0714.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0714.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..113f914fdfb86b354978da593dd929e73768814b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0714.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +ప్రజారాజ్యపు అధిష్ఠాన దేవత ఒక్క చిరునవ్వు నవ్వింది. + +ఏప్రిల్ 18 న తిరిగి శాసన సభ్యులందరు గిరిగారి అధ్యక్షతన హిందీ ప్రచార సభా మందిరంలో సమావేశం కావడం జరిగింది. అంతలో కాంగ్రెసు అధ్యక్షులయిన ఆజాద్‌గారినుంచి ఒక తంతి వచ్చింది. అందులో ఉన్న విషయాలివి: + +"18 వ తేదీన జరిగే పార్టీసభకు వచ్చే శాసన సభ్యులకు ఈ సందేశం అందజేయవలసింది - + +"పరిస్థితులన్నీ చక్కగా ఆలోచించి, సి. రాజగోపాలాచారిగారిని మీ నాయకునిగా ఎన్నుకోవలసిందని ఇందు మూలంగా నేను సలహా ఇస్తున్నాను. ఈ సలహా ఇవ్వడంలో మహాత్మాగాంధీగారు, వల్లభాయి పటేలుగారు నాతో ఏకీభవిస్తున్నారు. ఈ సలహా మీ నెత్తిపైన రుద్దుతున్నామని భావించవద్దు. మీలో బహుసంఖ్యాకు లయిన సభ్యులకూ మా సలహా పాటించడానికి ఇష్టం లేకపోతే, అట్టివారు తోచినవిధాన తీర్మానించుకోవచ్చు. అయితే, ఆ భాధ్యత వారిదే అయిఉంటుంది." + +అంతకు ఏడేండ్ల ముందు గాంధిగారికి ఇష్టంలేకుండా సుభాష్ చంద్రబోస్ కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుడయినప్పుడు - ఈ విధంగానే బోసు తన స్వంత బాధ్యతపైనే కార్యవర్గం ఏర్పాటు చేసుకోవాలని చెప్పడమూ, ఆయన అధ్యక్షపదవి వదిలిపెట్టడమూ జరిగినవి. ఈ విషయంలో ప్రకాశంగారు, నాడారు మొదలైనవారికి ఈ బాధ్యత తగిలింది తర్వాత - ప్రకాశంగారు, నాడారుగారు, మాధవ మేనోన్‌గారు, భక్తవత్సలంగారు గ్రాండ్‌ట్రంక్ ఎక్స్‌ప్రెస్‌లో ఢిల్లీకి ప్రయాణమై వెళ్ళారు. తెలుగు జిల్లాలలో - ఆ బండి ఆగిన ప్రతిస్టేషనువద్ద వేలకొద్ది ప్రజలు గుమిగూడి ప్రకాశంగారికి, నాడారుగారికి జయజయ ధ్వానాలు పలికారు. + +చెన్నరాష్ట్రంలో శాసన సభా నాయకత్వాన్ని గూర్చి ఉయ్యాలలు అటూ ఇటూ ఊపుతూంటే, ఇంగ్లండులో హవుస్ ఆఫ్ కామన్స్‌లో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0716.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0716.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6b55ae660ac854327feb37766d3fd1e96940da99 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0716.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +గారికి అనుకూలంగా 38 వోట్లు, వ్యతిరేకంగా 148 వోట్లు వచ్చాయన్నమాట. ఈ విషయం ఆజాద్‌గారికి, గాంధీగారికి తంతిమూలంగా తెలియజేయడమైనది. ఆ తంతిలో తరువాతి కార్యక్రమం ఏమని సలహా ఇవ్వవలసిందని కూడా ఉంది. మరునాడు తాము తిరిగి సమావేశం అవుతున్నామనీ, ఆ లోపున అధిష్ఠాన వర్గంవారు తమ సలహాను అందచేయవలసిందనీ, ఆ సమావేశ సమయానికి ఏ సలహా అందకుంటే - తమకు తోచిన రీతిని నిర్ణయం తీసుకుంటామని గిరిగారు ఆ తంతిలో వ్యక్తం చేశారు. + +ఏప్రిల్ 20 న మూడవ పర్యాయం తిరిగీ కాంగ్రెసు సభ్యుల సమావేశం జరిగింది. రోజు రోజుకూ సమావేశం పొడిగిస్తున్నందుకు గిరిగారు విచారం వెలిబుచ్చారు. 'అయితే కాంగ్రెస్ అధిష్ఠానవర్గాన్ని గౌరవించవలె గదా!' అని అన్నారాయన. + +అంతటిలో, ఆజాద్‌గారి దగ్గరినుంచి మొదటిదానికన్న వింత అయిన మరి ఒక తంతివార్త వచ్చింది. అందులో, "మీ రిచ్చిన తంతి అందింది. నాయకులుగా ఉండడానికి ఒకరి పేరే సూచించవలెననే నిర్భంధం లేదు. ఎక్కువ పేర్లు సూచించి, మాకు పంపితే, ఏదో ఒక పేరు మే మిక్కడ ఖాయం చేస్తాము," అని ఉంది. ఆ విధంగా చేయడానికి, సంవిధాన సంబంధమైన అభ్యంతరాలు పార్టీలో లేచాయని గిరిగారు ఆజాద్‌గారికి తంతి యిచ్చి, సమావేశాన్ని మళ్ళీ వాయిదా వేశారు. ఏప్రిల్ 21 న నాల్గవ పర్యాయం ఏ నిర్ణయం తీసుకునే అవకాశం లేకపోవడంచేత సమావేశం మళ్ళీ వాయిదా పడింది. + +ఈ పరిస్థితుల నిలా ఉండనిచ్చి, డిల్లీలో భంగీకాలనీలో ప్రకాశంగారు, నాడారుగారు, మాధవ మేనోన్‌గారు గాంధీగారిని కలుసుకొన్నప్పుడు జరిగిన మరొకటి రెండు విషయాలు ఇక్కడ చెప్పాలి. + +రాజాజీ పేరు ఒప్పుకోము అని నాడారుగారు చెప్పగా, పట్టాభిగారి విషయమేమని గాంధీగారు అడిగారట. అందుకు నాడారుగారు, "మీరు స్వయముగా వచ్చి, మనిషి మనిషినీ వోటు అడిగినా ఫలం సందేహాస్పద"మని జవాబిచ్చారట. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0717.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0717.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4d573b697ebc5998fb3666f53481a20186212b82 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0717.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఈ సందర్శనమయిన తరువాత రాత్రి గాంధీగారు ప్రకాశంగారికి ఒక ఉత్తరం పంపించారు. ఆ ఉత్తరం సారాంశ మిది: + +"కోర్టులో న్యాయవాద వృత్తి జరుపుతూ, ప్రకాశంగారు ప్రజాసేవ (పబ్లిక్‌వర్క్) ఎలా చేస్తున్నారని, నేను - ఒరిస్సా నుంచి చెన్నపట్నం హిందీ ప్రచార సభ రజతోత్సవానికి వస్తూండగా, రైలుబండి ఆంధ్రదేశం ప్రవేశించేముందే నాకు స్వాగతం ఇవ్వడానికి వచ్చి నాతోబాటు ప్రయాణం చేసిన రాష్ట్ర కాంగ్రెసు సంఘకార్యదర్శి కళా వెంకటరావుగారిని అడిగాను. మీరు ప్రాక్టీసు మానేశారనీ, ప్రజల సొమ్ము తిని జీవిస్తున్నారనీ ఆయన నాకు చెప్పాడు. మీరు జైలులోంచి విముక్తులయిన తరువాత, బహిరంగ సభలలో ప్రజలు మీకు చందాలిస్తే, ఆ ధనం కాంగ్రెసుకు జమ కట్టక మీరు స్వయంగా వాడుకున్నారట. ఇది చాలా అవినీతికరమైన పని, అందుచేత, మీరు శాసన సభలో ఉండడానికిగాని, నాయకత్వం వహించడానికిగాని వీలులేదు. కాబట్టి, మీరు మీ యత్నం మానుకోవలసినది." + +దానిపైన ప్రకాశంగారు ఇచ్చిన ప్రత్యుత్తరపు సారాంశ మిది: + +"ఈ దేశంలో ప్రజాసేవ చేసేవారు జీవించడానికి రెండు పద్దతులున్నాయి. ఒకటి - ఎవరైనా గొప్పవారు అభిమానించి ఒక నిధి ఏర్పాటు చేస్తే, ఆ నిధినుంచి వెచ్చాలకు డబ్బు వాడుకునే పద్ధతి. రెండవది - ప్రజాసేవకుడికి ఎప్పటికప్పుడు ఏమి అవసరం వస్తే, దానికి సరిపోయేంత డబ్బు ప్రజలే ఖర్చు పెట్టడమో - లేక నెలకో, సంవత్సరానికో ప్రజలు అభిమానించి ఇచ్చిన డబ్బును ఖర్చు పెట్టే పద్ధతి. నాకు మొన్న వచ్చిన యాభై వేలు ప్రజలు ఈ రెండవ పద్ధతి ప్రకారం ఇచ్చినదే. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0718.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0718.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..75cbeb96bc1d89dab4df37734be148796ec0810f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0718.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +"నేను రోజుకు వేయి రూపాయలు ఫీజు పుచ్చుకొని న్యాయస్థానాలలో న్యాయవాద వృత్తిసాగించి సంపాదించినపుడు కూడా, ఆ డబ్బు ప్రజాధనమనే అనుకొనేవాడిని. ఏ పద్ధతి అయినా, ప్రజాసేవకుడు వాడిన ధనము ప్రజల ధనమే." + +ఈ ఉత్తరం అందేసరికి గాంధీగారికి కోపం మరింత హెచ్చినది. ఆయన శాసన సభలో ఎంతమాత్రమూ నిలుచోవద్దని ప్రకాశంగారికి ఆజ్ఞాపూర్వకంగా ఉత్తరం వ్రాసి, తమ్ము చూడవలసిందని కామరాజుగారికి కబురు పంపించారు. + +ఆ సాయంకాలం నాడారుగారు ప్రకాశంగారి దగ్గరికి వచ్చి, గాంధీగారు ప్రత్యేకంగా రమ్మని కబురు పంపడం గురించి చెప్పి, "వెళ్ళవచ్చునా?' అని సలహా అడిగారు. ప్రకాశంగారు, "పెద్దవారు పిలిచినపుడు వెళ్ళవలసినదే గదా! వెళ్ళిరండి," అన్నారు. తర్వాత ఇద్దరి మధ్య వేరే సంభాషణ ఏదీ జరగలేదు. + +అప్పుడు వెళ్ళిన నాడారుగారు మరి రాలేదు. ఆ మర్నాడూ రాలేదు. అంతేకాదు, చెన్నపట్నం చేరి, నాయకుని ఎన్నికలో ప్రకాశంగారికి ప్రత్యర్థిగా ఇంకొకరి పేరు ప్రతిపాదించి, ఆ ప్రతిపాదన వీగిపోయిన తరువాతవరకు ఆయన ప్రకాశంగారిని మళ్ళీ చూడలేదు. + +గాంధీగారు, నాడారుల మధ్య జరిగిన విషయం తర్వాత తెలిసింది. నాడారుగారితో గాంధీగారు అన్న మాటల సారాంశ మిది: + +"ప్రకాశంగారిని నాయకత్వానికి పోటీ చేయవద్దని నే నాదేశించాను, ఆయన నిల్చునేందుకు సాహసింపజాలడు. ఒకవేళ ఆయన అలా సాహసించితే, మీరు మరెవరి పేరో ప్రతిపాదించి ఆయనను ఓడించవలెను." + +ఇది ఇలా ఉంటూండగా, పట్టాభిగారి తరపున యత్నం జరగడం మానలేదు. గాంధీగారికి - కళా వెంకటరావు, గోపాలరెడ్డిగారు కలసి ఒక తంతి వార్త ఇచ్చారు. అందులో "మా చెన్నరాష్ట్రంలో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0721.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0721.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..694e0bad93187fdfd7b6100064469c2ed8a65139 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0721.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +దేశభక్త కొండా వెంకటప్పయ్యగారు - ప్రకాశంగారు ఎన్నికయ్యారనీ, అధిష్ఠానవర్గంవారు, మంత్రివర్గం ఏర్పాటు చేయడంలో తమ సలహాను ప్రకాశంగారికి పంపించవలసిందనీ తంతివార్త యిచ్చారు. అందుకు ఆజాదుగారు ఇచ్చిన జవాబులో, "మా సలహాను ధిక్కరించి ప్రకాశంగారిని నాయకుడుగా ఎన్నుకొన్న మీ పార్టీకి, మంత్రివర్గం ఏర్పాటు విషయమై మేము ఏ సలహాను ఇవ్వదలచుకో లేదు," అని ఉంది. + +అధిష్ఠానవర్గంవారు ఎంత కోపావేశంలో మునిగిపోయారో, ఆ జవాబులోగల భాష చెప్పకే చెపుతున్నది. + +నాటిమొదలు నేటివరకు - కాంగ్రెసువారి ప్రజారాజ్యం ఢిల్లీ నుండి నడిపే రాజ్యమే తప్ప మరొకటి కాదు. + +ఎన్నిక అయిన వెంటనే, యథాశాస్త్రంగా గవర్నరును చూడడానికి ప్రకాశంగారు వెళ్ళారు. మంత్రివర్గం ఏర్పాటు చేయడానికి కొంత వ్యవధి పుచ్చుకున్నారు. ఇంటికి తిరిగి వచ్చేసరికి, ఆ వీథి అంతా కార్యదర్శులు, పెద్ద ఉద్యోగులు, అభిమానులతో నిండిపోయింది. + +ఆ రోజులలో ప్రకాశంగారికి ఎమ్. కె. వి. రెడ్డి, బొప్పన హనుమంతరావు అనే ఇద్దరు బారిష్టరులు చాలా సహాయకారులుగా ఉండేవారు. ప్రకాశంగారు బసచేసిఉన్న ఇల్లు పై చెప్పిన హనుమంతరావుగారిది. ఆ వీథి వీథంతా ముఖ్యంగా ఆంధ్రులతో నిండిపోయింది. అంతవరకు కంచెమీద అటా యిటా అని సందేహంతో నిల్చున్న కొందరు శాసన సభ్యులు కూడా (వోటింగులో వారేమి చేశారో తెలియదు) వచ్చి, ప్రకాశంగారిని అభినందించారు. + +మరునాడు ఉదయం - మామూలుగా ఆరోగ్య పోషణార్థం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0722.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0722.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..601483ebb4a18fcf62a289e5a81942d7f91e2181 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0722.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +నిత్యమూ సాగించే పాదయాత్రకై వెళ్ళిన ప్రకాశంగారు, కొంతదూరంవెళ్ళి, ఎవరికీ తెలియకుండా గోపాలరెడ్డిగారి బసలోకి వెళ్ళారని ఒక వదంతి బయలుదేరింది. + +నిన్నటిదాకా, పీకమీద కాలువేసి తాండవం చేస్తున్న అతని యింటికి ప్రకాశంగారు వెళ్ళడం, తమ పీకలమీద ఆయన కాలువేసి తొక్కేసినట్లే అని - ప్రకాశంగారిమీది అభిమానంవల్ల పుట్టిన ఆగ్రహంతో జనం ప్రకాశంగారి యింటి దగ్గరికి చేరి, "ఏరీ పంతులుగారు?" అని అడగసాగారు. కాని, ఆయన అప్పటికి తిరిగి రాలేదు. అ వచ్చే జనం సంఖ్య క్షణక్షణానికి హెచ్చుతూ వచ్చింది. + +అంతట్లో, రమారమి తొమ్మిది గంటలకు ఆయన ఇంటికి తిరిగి వచ్చారు. 'గోపాల రెడ్డిని మంత్రిగా చేస్తే మేము ఒప్పుకొనేది లే'దని అక్కడ చేరినవారు ఏక కంఠంగా కేకలు వేయగా, ప్రకాశం గారు వారిని సమాధాన పరచి, మెల్లిగా పంపించేశారు. + +ఆ మధ్యాహ్నం, ఆయన నన్ను డాక్టర్ రాజన్‌గారి దగ్గరికి పంపారు. నేను వెళ్ళేసరికి ఆయనతోబాటు - మధురలో సుప్రసిద్ద న్యాయవాది, త్యాగశీలుడు, శాసన సభా సభ్యుడు అయిన వైద్యనాథ అయ్యర్‌కూడా ఉన్నారు. + +వారితో, "తప్పకుండా మీరు మంత్రివర్గంలో చేరాలని మిమ్మల్ని ఆహ్వానించడంకోసం ప్రకాశంగారు మిమ్మల్ని కలుసుకోదలుచుకున్నారు. మీ వర్గం తాలూకువారిని రెండుపేర్లు ఇచ్చినట్టయితే నేను ప్రకాశంగారికి అందజేస్తాను. రేపటికి మంత్రివర్గం పూర్తికావాలని ఆయన అభిలాష," అని చెప్పాను. + +డాక్టర్ రాజన్‌గారు క్లుప్తంగాను, వైద్యనాథ అయ్యర్‌గారు బహుళంగాను - రాజాజీకి జరిగిన అన్యాయం గురించీ, ఆయనమీద కక్ష సాధించడానికి నాడారు బయలుదేరినా; వృద్ధులు, కార్యజ్ఞులు అయిన ప్రకాశంగారు నాడారుతో కలియడం రాజనీతి ప్రమాణాలను తగ్గించిందని ఏదేదో ఉపన్యాస ధోరణిలో పడిపోయి, చివరకు తాము \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0723.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0723.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0c5ffc2d1578701c836978b854fa00a31fef4283 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0723.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మంత్రివర్గంలో చేరడం రాజాజీకి అంగీకారం కాదని, అనుమానంలేని మాటలతో చెప్పివేశారు. + +తిరిగివచ్చి, వారు చెప్పిన మాటలన్నీ యధాతథంగా ప్రకాశం గారితో చెప్పాను. అప్పటికే ఆయన కామరాజనాడారుగారితో మాట్లాడి ఉన్నారు. సాయంకాలం ఆయన చెప్పే పేర్ల కోసమని, ఆయన దగ్గరికి వెళ్ళాను. ఆయన ఒకటో రెండో గంటల వ్యవధి కావాలని చెప్పారు. నే నింటికి వెళ్ళేసరికి, ప్రకాశంగారు - కేరళనుంచి రాఘవమేనోన్‌గారి పేరు, దక్షిణ కెనరానుంచి కె. ఆర్. కరంత్ పేరు ఏర్పాటు చేసుకొని ఉన్నారు. అంతలో, నాడారుగారు పంపిన మనిషి కూడా వారి జాబితా అందజేశారు. అందులో అన్నీ దక్షిణ దేశీయులపేర్లే ఉన్నా, తమతో చేయి కలిపి, ప్రకాశంగారికి వ్యతిరేక నాయకత్వాన్ని సాధించడానికి యత్నించిన వారిపేర్లు లేవు. అయితే, వారు నాడారు వర్గంలో వారు కాబట్టి వారూవారూ చూసుకోవలసిన విషయం అది. తర్వాత, భాషాభేదాన్ని పురస్కరించుకోకుండా తమ వర్గానికి చెందిన భాష్యం అయ్యర్‌గారిని ప్రకాశంగారు తమ జాబితాలో వేసుకున్నారు. + +ఏప్రిల్ 30 న ప్రకాశంగారి మంత్రివర్గం ఉద్యోగ స్వీకరణ ప్రమాణం తీసుకొన్నది. ఆయన మంత్రివర్గంలోని మంత్రులు పదకొండుగురిలోను తొమ్మిదిమంది న్యాయవాదులు. + +ప్రమామాణ స్వీకారం జరిగిన వెంటనే, రాజకీయ ఖైదీలను విడుదల చేయడానికీ, గ్రామాలమీద వేసిన జుల్మానాలను గ్రామస్థులకు తిరిగి ఇచ్చివేయడానికీ ప్రకాశం మంత్రివర్గంవారు నిశ్చయించారు. క్విట్ ఇండియా ఉద్యమానికి సంబంధించిన అరవై తొమ్మిదిమంది రాజకీయ ఖైదీలను విడుదల చేస్తూ, మే 2 న ఆర్డరు పాసు చేశారు. ఒంగోలు బాంబుకేసులో లోగడ ఒక వ్యక్తిని దోషిగా నిర్ణయించి, అరెస్టు చేయమని పాస్ అయిన ఆర్డర్లను మే 9 న రద్దుచేశారు. ఆలాగుననే ప్రతివాది భయంకరం వెంకటాచారిగారికి స్థలమునుంచి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0724.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0724.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a60b2e7c635d5ec720245f4c9f2d21452bd25856 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0724.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +స్థలమునకు కదలుటలోగల ఆంక్షలను తొలగించారు. విశాఖపట్నం ఏజన్సీనుంచి రాజకీయ ఖైదీగా ఉన్న మఱ్ఱి కామయ్యను విడుదల చేశారు. క్విట్ ఇండియా ఉద్యమ సమయంలో అప్పటి గవర్నమెంటు వారు చాలామంది ఉపాధ్యాయుల సర్టిఫికేట్లను కేన్సెల్ చేశారు. కొందరి ఉద్యోగాలు తీసేశారు. ప్రకశాశం మంత్రివర్గంవారు మే 23 న అలా కోల్పోయినవారికి సర్టిఫికేట్లు, ఉద్యోగాలు ఇవ్వడానికి ఆజ్ఞలు జారీ చేశారు. + +ప్రకాశంగారు తమ శాసన సభా పార్టీ కార్య నిర్వాహక వర్గంలో అన్ని వర్గాలవారికి చోటు ఇచ్చారు. స్పీకరు, డిప్యూటీ స్పీకరులను, శాసన మండలి అధ్యక్ష ఉపాధ్యక్షులను ఎన్నుకోవలసిన సమయం వచ్చింది. శాసన సభకు నన్ను స్పీకరుగాను, శ్రీమతి అమ్మన్నరాజాను డిప్యూటీ స్పీకరుగాను; తంజావూరునుంచి వచ్చిన నటరాజన్ అనే అతనిని శాసన మండలి అధ్యక్షునిగాను, దక్షిణ ప్రాంతాలనుంచి వచ్చిన మరొకరిని ఉపాధ్యక్షునిగాను ఉండడానికి కార్యనిర్వాహక సంఘంలో ఏకగ్రీవంగా నిశ్చయించారు. + +అయితే, ప్రకాశంగారిని నాయకునిగా ఎన్నుకొన్నది లగాయితూ, ఎదురు వర్గాలవారు, అనగా - కామరాజనాడారుగారు, రాజాజీ, కళా వెంకటరావుగారల వర్గాలు ఏ విధంగా ప్రకాశంగారిని హింసిస్తే బాగుంటుందని అలోచిస్తూనే ఉన్నారు. అందుచేత, స్పీకరు ఎన్నిక సమయంలో ఆ మూడు వర్గాలవారు ఏకమయారు. రాజాజీ వర్గంవారు చాలామంది, నాయకుని ఎన్నికలలో పాల్గొనలేదని ఇదివరలో వ్రాశాను. కానీ, ఇపుడు వారుకూడా వీరితో కలుసుకున్నారు. + +నేను ఆ రోజులలో చెన్నపట్నం కాస్మాపాలిటిన్ క్లబ్‌లో బసచేసి ఉండేవాడిని. గోపాలరెడ్డిగారుకూడా అక్కడే బసచేశారు. స్పీకరు ఎన్నిక జరిగేరోజున, ఆ విషయం మా సంభాషణలోకి వచ్చేసరికి, ఆయన - ఎగ్జిక్యూటివ్ కమిటీలో నా పేరు అంగీకరించినట్టు తమకు తెలియదన్నారు. అందుచేత, రాజాజీవర్గంనుంచి - హరిజను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0725.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0725.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a9ab34d3ee981f839f0456a8606f2c02142793aa --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0725.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +లయిన శివషణ్ముగంపిళ్ళైగారిని ప్రతిపాదిస్తారేమో నన్నారు. ఎగ్జిక్యూటివ్ కమిటీలో జరిగిన నిర్ణయం ఒక పట్టుదల లేని విషయం అన్నారు. + +ఇలా ఉండగా, నాడు పన్నెండు, ఒంటిగంట వేళప్పుడు కామరాజునాడారుగారు, ఫోర్ట్ సెంట్ జార్జిలోని ప్రకాశంగారి గదిలోకి వచ్చారు. అంతకు వారంరోజులక్రితం చెన్నపట్నంనుంచి తంజావూరుకు బదిలీ అయిన ఒక జిల్లా పోలీసు సూపరింటెండెంటు బదిలీ ఆర్డరును ఉత్తర క్షణంలో రద్దు చేయాలని నాడారుగారి కోరిక. మధ్యాహ్నం మీటింగు అయిన తరువాత కాగితాలు తెప్పించి చూస్తానన్నారు ప్రకాశంగారు. మీటింగుముందే ఆ పని జరగాలని నాడారుగారు ఒత్తిడి చేశారు. మీటింగుకు, ఈ కోరికకు ఉన్న సంబంధం ప్రకాశంగారు గ్రహించలేకపోయారు. రుసరుసలాడుతూ, నాడారుగారు పైకి వచ్చేశారు. + +అసలు ఆ రోజు జరిగే ఎన్నికలలో - పేరుకు వారికిగాని, వెంకటరావుగారికి గాని వ్యతిరేకత లేదు. ఆ రోజు ఎన్నికలో సూచింపబడే పేర్లలో, నా పేరు ప్రకాశంగారు తనకు ముఖ్యమని అనుకుంటారనీ, అందుచేత తాము ఏకమై నన్ను ఓడించినట్టయితే, నాయకుడుగా ఎన్నుకొనబడ్డ మూడువారాలకే ప్రకాశంగారికి ప్రథమ పరాజయం కలుగుతుందని వారు ఊహించుకున్నారు. శివషణ్ముగం పిళ్ళైగారు - రాజాజీవర్గంలో వారు కావడంచేత, హరిజనులు కావడంచేత ఆయన పేరు ప్రతిపాదించడానికి ఏకమయ్యారు. ఆయన ప్రకాశంగారితో బాగా పరిచయమున్నవారే. 1932 లో ప్రకాశంగారు ఆయనను చెన్నపట్నం నుంచి పూనాకు ప్రత్యేకంగా తీసుకువెళ్ళారు. ఇటువంటి సంబంధమున్నప్పటికి, ఆయన ప్రకాశంగారిని కలుసుకొని, తనకు స్పీకరుగా ఉండాలనే అభిలాష ఉందని చెప్పలేదు. నేను ఆయనను కలుసుకున్నప్పుడు నాతోకూడా ఈ ప్రసంగం తేలేదు. తెచ్చినట్టయితే ఏమయి ఉండేదో! \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0730.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0730.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5b6d9b25045f4130eebb5287ceac359f0d16e98a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0730.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +డానికి ఏర్పాటయింది. ఇటువంటి పనులు ఏవైనా, వేరువేరుగా చేసే సంస్థలున్నా - వాటిని ఈ నూతన సంస్థలలో విలీనం చేయాలని నిర్ణయించారు. + +మలబారులో ఈ సంఘాలు జయప్రదంగా సాగడం చూచి, ఈ స్కీము కోస్తా జిల్లాలలో కూడా అమలుజరిపించడానికి యత్నం జరిగింది. నాలుగు కోస్తా జిల్లాలలో 47 జనవరికి ఇటువంటివి 108 సంఘాలు ఏర్పడినాయి. ఈ స్కీముకు ముందు లక్ష టన్నుల సేకరణకూడా జరగని కోస్తా జిల్లాలలో, ఈ స్కీము అమలు జరిపిన తర్వాత, ఎవరినీ నిర్భంధించకనే మూడులక్షల నలబై వేల టన్నుల ధాన్యసేకరణ జరిగింది. + +రేషనింగు విధానం బందోబస్తుగా జరిగింది. అయిదేసి మైళ్ళలో గల గ్రామాలన్నీ ఒక గ్రూపుగా ఏర్పాటు చేయబడినాయి. ఆ ప్రాంతంలోని ఉత్పత్తిదారులు, కొనుగోలుదారులు యావన్మందిని సహకార సంఘంలో వాటాదారులుగా తీసుకున్నారు. వాటా ధనం ఒక్కొక్క గ్రూపులోను నాలుగులక్షల రూపాయలకన్న మించకుండా ఏర్పాట్లు జరిగినాయి. ఖరీదులు వాటంతటవే పెరిగి పోకుండా ఉండడానికీ, నిర్ణీతమైన తేదీలోగా ప్రొక్యూర్‌మెంటును ఉత్సాహంగా జరిపించడానికీ బోనసులు ఏర్పరచబడినవి. ఈ సంఘాలలోను, ఒకటి ఇంకొకదానితో పోటీపడి, ఖరీదులు హెచ్చించడానికిగానీ, సేకరణ స్తంభింపజేయడానికిగానీ వీలులేకుండా నిబంధనలు చేయబడినాయి. అంతవరకు వ్యక్తికున్న ప్రాముఖ్యం తగ్గి, వ్యక్తులతోకూడిన సహకార సంఘానికి ప్రాముఖ్యం వచ్చింది. దురాశాపరులై వ్యక్తుల కవకాశాలు సన్నగిల్లినవి. దినుసుల అమ్మకంవల్ల వచ్చిన లాభాలు వ్యక్తులకుగాక, సహకార సంఘాలకే చెందునట్లు ఏర్పాటయింది. అన్ని ప్రాంతాలలోను ఉన్న ధాన్యపుమిల్లులకు పనికలగడానికై, మిగులు ప్రాంతములకు పూర్వం వలె బియ్యం కాక, ధాన్యమే పంపడానికి నిబంధనలు చేయబడినవి. + +ఈ స్కీమువల్ల హోల్‌సేలు వర్తకుల ప్రాముఖ్యం తొలగి పోయింది. వచ్చిన లాభమంతా ఉత్పత్తిదారులు, కొనుగోలుదారులే అను \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0732.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0732.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f5d9264da7832a58ee7713781b907c299509a9f1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0732.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఏర్పాటు చేశారు. ఈ కేంద్రంలో దాదాపు వేయిమందిదాకా కార్యకర్తలు శిక్షణ పొందారు. వరుసగా, ఒకేసారి సంవత్సరం శిక్షణ పొంది, కార్యరంగంలోకి వెళ్ళడం అనే పద్ధతిగాక, మొదటి మూడు నెలలు శిక్షణ, ఆ తర్వాతి మూడు నెలల్లో కార్యరంగంలో పని చేయడం అన్న పద్ధతి ఉండేది. అలా పని చేసివచ్చి తిరిగి రెండోమారు పొందే శిక్షణ మొదటిసారికన్నా హెచ్చుగా ఉండేది. అది కాగానే తిరిగీ కార్యరంగంలో ప్రవేశించేవారు. ఇందువల్ల మొదట సూత్రప్రాయంగా నేర్చుకొన్నది వెంటనే కార్యరంగంలో ప్రక్రియగా అమలు జరిపి, అందులో ఉన్న లోటుపాట్లను రెండోమారు శిక్షణద్వారా సరిదిద్దుకొని సక్రమమైన పనులు చేయడానికి అవకాశం ఉండేది. ఈ శిక్షణ పొందినవారు రోడ్లు నిర్మించడం, నూతులు త్రవ్వడం మొదలైన కార్యాలన్నీ స్వయంగా చేసుకొనేవారు. కూరగాయలు, ఆహారపు దినుసులు పండించేవారు. ఒక క్రమపద్ధతిలో, వారిలో వారే కార్యక్రమాన్ని చర్చించుకొని, ఒకరి భావాలు మరొకరు తెలుసుకొని, కార్యక్రమాలు చక్కజేసుకొనేవారు. రాత్రివేళలలో వయోజన పాఠశాలలు నడిపేవారు. ఈ విధంగా ఒక్క గోపన్నపాలెంలోనేగాక, చుట్టుప్రక్కల గ్రామాలలోను ఒక నూతన చైతన్యం స్వయంపోషకమైన గ్రామ జీవనం ఏర్పాటు చేయడానికి ప్రాతిపదికలు వేశారు. + +ఈ కేంద్రంలో హెచ్చు జీతాలు యిచ్చి ప్రొఫెసరులను నియమించలేదు. కానీ, తమ రక్తనాళాలలో దేశభక్తి, ప్రజాసేవ జీర్ణించి ఉన్న మహనీయులు వచ్చి, వారి ప్రత్యేకాభిమాన విషయాలపై ఉద్బోధక ప్రసంగాలు చేశారు. గాడిచర్ల హరిసర్వోత్తమరావు గారు పుస్తక భాండాగార ఉద్యమం, తదనుబంధము లయిన ఉద్యమాలను గురించిన శిక్షణ ఇచ్చేవారు. గొల్లపూడి సీతారామశాస్త్రి గారు గాంధీ తత్వం గురించీ, దానిపై ఆధారపడిన గ్రామ పునర్నిర్మాణం గురించీ చెప్పేవారు. అమరజీవి పొట్టి శ్రీరాములుగారు హరిజనాభ్యుదయ కార్యక్రమాలను గురించి ఉపన్యసించేవారు. వీరు సర్వాంధ్ర ప్రఖ్యాతి గన్న పెద్దలు. వీరికి జీతాలు ఇవ్వవలసివస్తే, వాటి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0733.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0733.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6a8ed450c1fb355db5270e885eaa53d40845e31c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0733.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +విలువ ఏ ప్రభుత్వంవారు కట్టగలరు? వీరుగాక, తల్లాప్రగడ ప్రకాశరాయుడు, వేగిరాజు కృష్ణంరాజు, లింగంరాజు గోపాలరావు, మల్లిమడుగుల కోదండరామస్వామిగారలు-గాంధీ జీవనం, ప్రకృతివైద్యం, బేసిక్ ఎడ్యుకేషన్ (మౌలిక విద్యావిధానం), ఖాదీ ఉత్పత్తి, ఆర్థిక సంపద మొదలైన విషయాలను గూర్చి ఈ కేంద్రంలో బోధించేవారు. గ్రామాభ్యుదయానికి అవసరమైన రవాణా సౌకర్యాలు, మంచి నీటి సౌకర్యాలు మొదలైన పెద్ద పెద్ద పనులను కూడా గ్రామీణుల సహాయంతో తక్కువ వ్యయంతో చేయించేవారు. ముఖ్యంగా, హరిజన వాడల అభ్యుదయానికై గట్టి యత్నం చేశారు. 1946 లో ప్రకాశంగారు ముఖ్యమంత్రి అయి, మొదటి బడ్జటులో హరిజనాభ్యుదయయానికై ఒక కోటి రూపాయలు లంప్‌సమ్ (అనగా, చేయబోయే స్కీము లేవో తెలియనక్కర లేకుండానే ఎంతయితే అంత ఇచ్చేందుకుగాను కేటాయించబడిన మొత్తం అని అర్థము) కేటాయించిన విషయం అందరికీ తెలిసిందే. ఆ కారణంచేత గోపన్నపాలెం ప్రాజెక్టులో, హరిజనాభ్యుదయానికి ప్రాముఖ్యం ఇవ్వబడింది. + +అయితే, ప్రకాశంగారి ప్రభుత్వం పడిపోయిన తర్వాత - ఈ లక్ష్యాలను ఆయన అనుకున్న విధంలో సాధించకపోయినా, ఈ కేంద్రం, కమ్యూనిటీ డెవలప్‌మెంట్ (సమాజ వికాసం) కేంద్రాలనే క్రొత్త పథకంలో కలపబడింది. ప్రకాశంగారి ఉద్దేశాలకు, ఈ వికాసకేంద్రాల ఉద్దేశాలకు చాలా భేదముంది. ఆయన పథకంలో స్వయం పోషక గ్రామ స్వరాజ్యముంది. సమాజ వికాస కేంద్రాలకుగూడా గ్రామాల వికాసమే లక్ష్యమయినా, స్వయం పోషకత్వమనే లక్ష్యం లేదు. స్వయంపోషక గ్రామ స్వరాజ్య పథకంలో ఇతరగ్రామాల రాజకీయాల ప్రభావంగానీ, రాష్ట్రంలో జరుగుతుండే రాజకీయాల చదరంగపుటెత్తులతో సంబంధంకానీ ఉండదు. వికాసకేంద్రాలు అటువంటి చదరంగం ఆడడానికి ముఖ్య కేంద్రాలుగా మారడంవల్ల, తరువాత పంచాయితీ రాజ్యభావంలో లీనమై, చివరకు పంచాయతీ రాజ్యం పార్టీ కక్షలకు కదనరంగంగా పరిణమించింది. ఇటువంటి దుష్పరిణామాలు రాకుండా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0734.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0734.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6b5e7efd919cca09cf72b68e219d37ff16f3b696 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0734.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ఉండానికే గాంధీగారు, ప్రకాశంగారు స్వయంపోషక గ్రామస్వరాజ్య భావాన్ని పెంపొందించడానికి యత్నించారు. కాని, ఈ దేశం 'జాతకం' ఏలాగున సాగుతుందో వారు గ్రహించలేకపోయారు. దాని ఫలితమే, ఇపుడు దేశంలో రాజకీయరంగంలో అనేక సమరాలకు మూలమయింది. + +గ్రామాభ్యుదయం కొంతవరకు ప్రక్రియాత్మకంగా జరిగితే తప్ప సార్వజనికమైన అంగీకారం పొందడం కష్టమని, అందుకు కావలసిన ధనము ఏర్పాటుచేసే సౌకర్యంకోసం జిల్లాకు రెండు ఫిర్కాల చొప్పున ఈ స్కీములో చేర్చబడినవి. ఫిర్కా అంతటినీ ఒక ఖండం క్రింద స్వయంపోషకంగా చేయడానికీ, సాంస్కృతికంగా అభ్యుదయం పొందేటట్టు చేయడానికీ - ఈ స్కీములను ఎంతో అభిమానంతో, ఉత్సాహంతో - ప్రకాశంగారి లక్ష్యములకు అనుగుణంగా పనిచేయ గలిగిన వారిని, మిగిలిన గవర్నమెంటు ఉద్యోగాల రాంకులతో సంబంధించ కుండా, ఫిర్కా డెవలప్‌మెంట్ ఉద్యోగులుగా నియమించారు. ఇందులో చాలామంది స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు. + +రాను రాను, స్వయంపోషక సూత్రాన్ని మాత్రం వదిలిపెట్టి, కొన్ని కొన్ని ఫిర్కాలు ఒక బ్లాకుగా మార్పుచెంది, ఆ బ్లాకు లిప్పుడు సమితులుగా పరిణమించాయి. స్వయంపోషక సూత్రం మరుగు పడడమే గాక, గ్రామ స్వరాజ్యంతో సంబంధించని రాజకీయ సోపానాలుగా అవి ప్రస్తుతమున్న రూపాన్ని పొందాయి. + +రాష్ట్రంలో ఖద్దరు ఉత్పత్తిచేసే కొన్ని కేంద్రాలలో ప్రత్యేకంగా, హెచ్చుగా ఖద్దరు వ్యాప్తి కావడానికి ఒక స్కీమును ప్రకాశంగారు ప్రతిపాదించారు. ఈ స్కీము క్రింద ప్రత్యేకింపబడిన కేంద్రాలలో మిల్లుబట్ట వంతు, సంపూర్ణంగా ఖద్దరే ఉత్పత్తి అయి వినియోగమయేటట్టు ఏర్పాటు చేయబడింది. + +ఇందుకు అనుబందంగా మరొక పనికూడా చేయవలసి వచ్చింది. ప్రకాశంగారి మంత్రివర్గం ఏర్పాటు కావడానికి ముందే - మిల్లుబట్ట \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0735.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0735.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c26b4e58986461d53e3bf17ba6ac588d0e84d4c4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0735.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +అధికంగా ఉత్పత్తిచేయడానికి, బట్టల మిల్లులను రాష్ట్రంలో అభివృద్ధిపరచడానికీ కేంద్రప్రభుత్వంవారు కొన్నివేల మరకదుళ్ళను (Spindles) కేటాయించగా, ఆ కార్యక్రమం సాగించడానికి అప్పటి గవర్నరు ప్రభుత్వం అంగీకరించింది. + +ఆ విధంగా మిల్లులను విస్తృతపరచడం - ఖద్దరు ఉద్యమానికి విరుద్ద కార్యక్రమం గనుక, మరకదుళ్ళు అక్కరలేదని ప్రకాశంగారు పైకి వ్రాసేశారు. కాబినెట్‌లో ముగ్గురు, నలుగురు మంత్రులు ప్రత్యేకించి ఈ విషయంలో ప్రకాశంగారికి వ్యతిరేకు లయ్యారు. + +అంతకు ముందే, ప్రకాశంగారు పట్నంలో ఉన్న మోటార్ బస్సులను జాతీయం చేసేశారు. అందుచేత, పై స్కీములవల్ల రాజకీయంగా ఉన్న ఒడిదుడుకులతోపాటు వర్తకులు, రైసు మిల్లులవారు, బట్టల మిల్లుల యజమానులు, మోటారు బస్సుల యజమానులు - మంత్రివర్గానికి వ్యతిరేకమై పోయారు. + +గ్రామస్థుల స్వయంపోషకత్వం, బస్సులను జాతీయం చేయడం, మరకదుళ్ళ తిరస్కారం, ఇవి అన్నీ కలిసి - ప్రకాశంగారికి ఇదివరలోనే ఉన్న గాంధీగారి విముఖత, రాజకీయంగా పార్టీలో ఎదురు పక్షాలవారి వైమనస్యానికి తోడయి, ఆయనను ఒక్కపాటుగా ఎదుర్కోవడం మొదలు పెట్టాయి. + +1946 మే నెల 25 న అధ్యక్షుని ఎన్నికయిన తర్వాత, శాసన సభ ప్రథమ సమావేశం మే 27 న జరిగింది. + +నాటి కార్యక్రమంలో మొదటి విషయం - మంత్రుల జీవితాలను హెచ్చించడానికి ప్రతిపాదింపబడిన బిల్లు. సహజంగా సభ్యుల వేతనాలు హెచ్చించే విధి కూడా అందులో ఉంది. + +ఇటువంటి బిల్లు వచ్చినపుడు సభ్యులు వ్యతిరేక ప్రకటన చేయడం సంప్రదాయంగా వస్తున్న లాంఛనము. బిల్లు పాస్ అయిన తర్వాత ఎదురు పక్షంవారు కూడా దాని లాభం పొందుతారు గదా! అయినప్పటికి అందులో కొందరు, వారి పార్టీ సూత్ర ప్రకారంగా గట్టిగా ఎదిరి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0739.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0739.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..725af5ef51233e66985e574a29316ff196506f6d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0739.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +ఆ తరువాత ప్రకాశంగారు, నేను దక్షిణ జిల్లాలలో పర్యటించినపుడు - ఈ స్కీము వివరాలు వింటూ కొందరు యువకులు, దాన్ని అమలు పరిస్తే తాము కమ్యూనిస్ట్ పార్టీలో చేరబోమని ప్రకాశంగారికి యిచ్చిన విజ్ఞప్తి పత్రాలలో పేర్కొన్నారు. + +ప్రకాశంగారు ముఖ్యమంత్రి అయిన వెంటనే, చెన్నపట్నంలో బకింగ్ హామ్ కర్నాటిక్ మిల్లులో పదివేలమంది జరుపుతున్న సమ్మెను, మధురా మిల్లులలో జరుగుతున్న సమ్మెను- అలాగే దక్షిణ ఇండియా రైల్వే లేబరు జరుపుతున్న సమ్మెను - కేవలం తమ వ్యక్తిగతమైన పలుకుబడివల్ల పరిష్కరించ గలిగారు. + +దక్షిణ ఇండియా రైల్వే వర్కరుల సమ్మె జరుగుతున్నప్పుడు ప్రకాశంగారి పలుకుబడి తగ్గించేందుకని, రాజాజీ గవర్నరు దగ్గరికి వెళ్ళి-ప్రధాన న్యాయమూర్తి, డాక్టర్ సుబ్బరాయన్, డాక్టర్ రాజన్ గారలు గల ఒక ఉప సంఘం నియమించి, దాని ద్వారా ఆ సమ్మెను పరిష్కరించవలసిందని సలహా ఇచ్చారు. గాంధీగారు లోగడ జరిపిన ఒప్పందం ప్రకారం-గవర్నరు, కేవలం కాన్ట్సిట్యూషనల్ గవర్నరే అని తెలిసీ, రాజాజీ ఆయన దగ్గరికి వెళ్ళడం సరయిన పనికాదు. + +గవర్నరు, ప్రకాశంగారితో ఈ విషయం చెప్పగా - ఆయనకీర్తి అయినా, అపకీర్తి అయినా తన బాధ్యతేకాని, ఇతర కమిటీలతో ఎట్టి ప్రమేయమూ పెట్టుకోనని చెప్పారు. ఆ మీదట గవర్నరు ఏమీ కలుగజేసుకోలేదు. + +ఈ సమ్మె నాయక వర్గంలో నంబియార్ అనే శాసన సభ్యుడుండేవాడు. ఈ సమ్మెతోపాటు చాలా అల్లరులు, అరెస్టులు జరిగాయి. + +అందులో ఒక రోజున ఆ నంబియారు కార్మికులముందు ప్రసంగిస్తూ, ఇలా అన్నాడు: \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0740.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0740.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a2be44f9b4e87b81e7969b55322ddf352e530ed9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0740.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +"ప్రకాశానికి 75 ఏండ్లు. ముసలివాడు, నాకు 28 ఏండ్లే, నన్ను అరెస్టుచేస్తే ఆయన ఎన్నాళ్ళు రాష్ట్రంలో ప్రధానిగా ఉండగలడో చూద్దాము. నేను శాసన సభ్యుణ్ణి, నేను అరెస్టయితే 1942 తిరిగీ ప్రవేశిస్తుంది. అసెంబ్లీలోనే ఆయన్ను చెప్పు పుచ్చుకొని కొడతాను. నేను అరెస్టయితే మృత్యు దేవత భూమిని ఆవరిస్తుంది. + +"ఓ, రైనాల్డ్స్! నీవు దక్షిణ ఇండియా రైల్వేకి జనరల్ మేనేజరువి. నీవు జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ దగ్గరికి వెళితే తాపులు తింటావు. నీవు ఉరికంబ మెక్కుతావు. + +"ఈ అధర్మ కాంగ్రెస్ ప్రభుత్వం నశిస్తుంది. దిక్కులేని కార్మికులు కాల్చబడుతున్నారు. శాసన సభకు కార్మికుల్ని పంపిస్తాము. వారు ప్రకాశంగారి చేతులను కొట్టేస్తారు. + +"హిట్లరుకు వ్యతిరేకంగా సోవియట్లు గొరిల్లా యుద్ధం చేశారు. ఆ యుద్ధం ఇటుపై ఇక్కడ సాగుతుంది. సమ్మెను పాడుచేసే కార్మికుడు (నల్లకాలు) ఉంటే, వాడి కాలు ఎర్రబడి పోతుంది. + +ఈ విధంగా సమ్మె సాగించేవారిని, తమిళ ప్రాంత కాంగ్రెసు సంఘపు కార్మిక (లేబర్) ఉపసంఘంవారు తమ ధర్మ ప్రకారంగా అన్ని స్థలాలలో వీలైనంతమటుకు ప్రోత్సహిస్తూండేవారు. + +అయినప్పటికి ప్రకాశంగారు, కార్మిక నాయకులైన గిరిగారు తిరుచినాపల్లికి వెళ్ళి, మేనేజ్‌మెంటును, కార్మికులను సమావేశపరిచి రాజీ చేసేశారు. + +ఇంత పెద్ద సమ్మెలు ప్రకాశంగారు పరిష్కరించినపుడు, కాంగ్రెసులో వ్యతిరేకవర్గానికి సంతృప్తికి మారుగా మరింత మాత్సర్యమే కలిగింది. + +బకింగ్‌హామ్ కర్నాటిక్ మిల్లుల సమ్మె సందర్భంగా ఏంథోనీ అనే ఆయన అరెస్టయి ఉండెను. ప్రకాశంగారు, కచేరి గదిలోకి వెళ్ళిన మొదటిరోజునే ఇన్‌స్పెక్టర్ జనరల్ ఆఫ్ పోలీస్ (ఆయన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0741.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0741.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c80148f85a42d961cab83744899aa991dfbbf2e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0741.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +పేరు బిషప్‌గారు) ఆయన్ను చూడ్డానికి వచ్చి మర్యాదగా, సూటిగా రెండు ప్రశ్నలు వేశారు. + +మొదటిది - "మీరు ముఖ్యమంత్రి అయ్యారు గనుక, కమ్యూనిస్టుల విషయమై ప్రభుత్వం పాలసీ (నీతి)లో ఏవైనా మార్పులు కలుగవలెనా?" అన్నది. + +అది విని, ప్రకాశంగారు, "నీవు లా అండ్ ఆర్డరుతో సంబంధించిన వాడవు కదా! రాజకీయ పార్టీల పేర్లతో సంబంధ మెందుకు? లా అండ్ ఆర్డర్, పార్టీలతో సంబంధం లేకుండానే అమలు పరచవలె గదా!" అన్నారు. + +ఆ తర్వాత బిషప్ వేసిన రెండవ ప్రశ్న - "బకింగ్‌హామ్‌ కర్నాటిక్ మిల్లు సమ్మెలో కొందరిని తన వెంటబెట్టుకొని ఏంథోనీ అనే కార్మిక నాయకుడు అల్లరులు చేసి, చివరకు సమ్మెలో దింపాడు. అతడు ఇప్పుడు అరెస్టు అయి, ఖైదులో (under trial) ఉన్నాడు. అయితే, ఈ సమ్మె విషయమై ఏం చేయమన్నారు?" అన్నది. + +అందుకు ప్రకాశంగారు, "ఆ ఏంథోనీ అనే ఆయనను ఇక్కడికి తీసుకురండి. పరిష్కారం చేద్దాము," అన్నారు. + +దానిపై బిషప్, "ఈ విధంగా ఎన్నడూ జరగలే దండీ!" అన్నాడు. + +"అయితే, కార్యదర్శి నీకు కావలసిన ఆర్డర్ల నిస్తాడులే," అన్నారు ప్రకాశంగారు. + +కాని బిషప్, "సర్లెండి. అవన్నీ నేను చూసుకుంటాను. ఏంథోనీని ఇక్కడికి ఎప్పుడు తీసుకు రమ్మాన్నారు?" అని అడిగాడు. + +"వెంటనే తీసుకురండి," అన్నారు ప్రకాశంగారు. + +ఒక రెండుగంటల తర్వాత, బిషప్ ఏంథోనీగారితో ప్రకాశంగారి గదిలో హాజరయ్యాడు. ప్రకాశంగారు సమ్మె వివరాలు అన్నీ తీసుకొని, మిల్లు యజమాన వర్గంతో మాట్లాడి రెండు మూడు రోజులలో ఆ సమ్మె సమస్యను పరిష్కరించేశారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0742.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0742.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..07ab7dffc7ffff0f2faa0b8cb47a7a60192779c1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0742.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఇటువంటి పరిస్థితులలో సంవిధాన సభకు ఎన్నికలు జరపవలసి వచ్చింది. కేంద్ర ప్రభుత్వం వారు కొందరి పేర్లు పంపించి, వారిని చెన్నరాష్ట్ర శాసన సభవారు ఎన్నుకో వలసిందని సూచించారు. అందులో చాలా మంది నిజంగా గొప్పవారు కాబట్టి, (అందులో ఎస్. రాధాకృష్ణ, అల్లాడి కృష్ణస్వామి అయ్యరు గారల పేర్లు ఉన్నవి.) ఎన్నికలు జరిపించడం అంత కష్టం కాకపోయింది. అయితే, ప్రకాశంగారు - ఈ ఎన్నికయిన వారిలో సామరస్యం కోసం, కాంగ్రెసు పార్టీలో తమకు ఎదురు పక్షం ఉన్నవారికి స్థలాలు వదలి పెట్టడం జరిగింది. అయితే వారు ఎన్నికయిన తర్వాత పదే పదే ఢిల్లీకి వెళ్ళి, అదేపనిగా కాంగ్రెస్ అధిష్ఠాన వర్గంలో ప్రకాశంగారిమీద చాడీలు చెబుతుండేవారు. + +ముఖ్యంగా ఖాదీ స్కీము విషయమై వారు అక్కడ చెప్పగా, ప్రకాశంగారు - తాము అమలు జరుపుతున్న గ్రామ సౌభాగ్య ఉద్యమాలను, ఫిర్కా అభ్యుదయము, ఖాదీ ఉద్యమము, ఉత్పత్తి కొనుగోలు దారుల సహకార ఉద్యమము మొదలైన వాటిని అన్నిటినీ గాంధీగారికి బోధపరచడానికి ఒక అధికారిని పంపించారు. గాంధీగారు వాటిని చూసి, తమ అభిప్రాయ ప్రకారంగానే స్కీములు నడుస్తున్నాయని సంతోషించారు. ఖాదీ విషయమై ప్రత్యేక శ్రద్ధ చూపించి, ఆయన ఖాదీ కేంద్రాలలో, ఖాదీ అభివృద్ధి నిరోధకమైన మిల్లులను ప్రకాశంగారు నిషేధించినందుకు ప్రత్యేకంగా అభినంధించారు. ప్రకాశంగారు నడిపిస్తున్న కార్యక్రమం జయప్రదమైతే భారతదేశ మంతటా అవలంబించడానికి మార్గదర్శి కాగలరని గాంధీగారు అన్నారు. ఆయనతో ఆ స్కీము వివరాలు చెబుతున్న ఉద్యోగి - ప్రకాశంగారికి ఇచ్చిన సలహా ప్రకారంగానే, ఆ మరునాడు డిల్లీలో కేంద్ర ప్రభుత్వ ప్రధానిగా పదవి స్వీకరిస్తున్న జవహర్‌లాల్ నెహ్రూగారికి కూడా ఈ స్కీము అమలు పరచవలసిందని సలహా ఇమ్మనగా, గాంధీగారు "ఓయి వెఱ్ఱివాడా! ఇటువంటిది ప్రకాశంగారి వంటివారే చేయగలరు. పండిట్ జీ కాదు," \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0745.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0745.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3d919c1aadecae68dcef8773589fa674b6b22e36 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0745.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +లులో ఉన్న కులమువారీ నిష్పత్తి ప్రకారము ఇవ్వవలసిందనీ కేబినెట్ ముందు తీర్మానం ప్రతిపాదించారు. అయితే, కేబినెట్‌లో మంత్రులు నూటికి ఇరవైచోట్లే మార్కులనుబట్టి యివ్వవలసిందనీ, మిగిలినచోట్లు కులమువారీ నిష్పత్తి ప్రకారము ఇదివరకు లాగానే ఇవ్వవలసిందనీ తీర్మానించారు. + +ప్రభుత్వాలు, తమ పలుకుబడిని నిలబెట్టుకొనేందుకు, లా అండ్ ఆర్డర్‌తో సంబంధించిన అనేక విషయాలను, న్యాయస్థానాలకు వదలక, తమ చెప్పు చేతలలో ఉన్న మాజిస్ట్రేట్ల చేతులలో ఉంచడం మామూలు. అందుచేత, కాంగ్రెసువారు దాదాపు నలభై, యాభైఏండ్ల నుంచి ఎగ్జిక్యూటివ్‌నుంచి జ్యుడిషియరీని (ప్రభుత్వ కార్యనిర్వాహకశాఖ నుంచి న్యాయశాఖను) సంపూర్ణంగా విడదీయవలసిందని కోరుతూ వచ్చారు. + +రాజాజీ మంత్రివర్గంలో 20-3-38 న ఈ ప్రశ్న ఉదయించినపుడు, "ఈ సమస్య పరిష్కరించడానికి ఆర్థిక సంబంధమైనవీ, పరిపాలనా సంబంధమైనవీ అయిన అనేకమైన క్రొత్త సమస్యలు ఉద్బవిస్తాయి గనుక, వీటిని విడదీయాలని అసెంబ్లీలో ప్రతిపాదించిన తీర్మానాన్ని ప్రభుత్వం తిరస్కరిస్తున్నది" అని కాబినెట్ తీర్మానం వ్రాయించారు. + +కానీ, ప్రకాశంగారు 1946 లో ముఖ్యమంత్రి కాగానే, భాష్యంతో చెప్పి, కుట్టి కృష్ణమేనోన్ అనే న్యాయవాది అధ్యక్షతను ఏర్పరచిన ఉపసంఘం సలహా ప్రకారం కాంగ్రెసువారి చిరకాల వాంఛను తీర్చి, ఆ విభజనను ఏమీ ఆర్భాటం లేకుండా అమలులోకి తెచ్చారు. + +పార్టీలో ఉన్న తమ ఎదురు పక్షంవారు చేస్తున్న ప్రచారమెంత ముమ్మరంగా ఉన్నా, ప్రకాశంగారు కొంత సమత, సహన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0746.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0746.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..34f9a011f789738c89b0f10600e74112c6d7d116 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0746.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +భావాలను ప్రదర్శించేవారు. 1947 మార్చిలో, పార్టీలో ఆయనకు ఎదురుపక్షంలో ఉన్న మూడు వర్గాలవారూ ఏకమయ్యారనీ, ఆయనమీద విశ్వాసరాహిత్య తీర్మానం ప్రతిపాదిస్తారనీ పత్రికలలో వార్త పడగా శాసన సభలో ప్రతిపక్షంవారు ఆ ప్రశ్న లేవదీశారు. + +ఆ విషయంపై మాట్లాడుతూ ప్రకాశంగారు ఇలా అన్నారు: + +"మాలో మాకు భేదాలున్నాయని మీరంతా అంటున్నారు. నేను ఒక మాట చెబుతాను వినండి. ఈ కాంగ్రెసుపార్టీకి తనపని ఎలాగు చేసుకోవాలో తెలుసు. భేదాలు ఒకప్పుడు ఉంటాయి. ఒకప్పుడు అవి అపమార్గం కూడా పట్టవచ్చు. కానీ, అధ్యక్షా! నే నొకటి మనవి చేస్తున్నాను. ముఖ్యమైన విషయాలపై మా పార్టీలో భేదాభిప్రాయాలు లేవు. ఈ మంత్రివర్గం ఎన్నాళ్ళుంటుందని ప్రతిపక్షంవారెవరో అడిగారు. ఇప్పుడిక్కడ ఉన్న మంత్రులు రేపు లేకపోయినా, రేపు వచ్చేవారూ కాంగ్రెసువారేగాని ఇంకొకరు కారు. మాకు భేదాలు లేవని చెప్పాను. అందుచేత రేపు వారు కూడా ఇప్పుడు నడిపిస్తున్న విధానాలనే నడిపిస్తారు." + +ప్రకాశంగారు ఈ మాటలు గాంధీగారు తమ స్కీములను ఆమోదించి, ప్రశింసించారన్న ధైర్యంతో చెప్పగలిగి ఉంటారు. కానీ, పార్టీలో తమ కెదురుగా ఉన్నవారు తమ్ము కాదన్నపుడు గాంధీగారు మరి మాట్లాడరన్న సంగతి ఊహించుకోలేకపోయారు. నా వంటి వాళ్ళము కూడా అది ఊహించలేకపోయాము. + +ప్రకాశంగారు ఇంకా ఇలా అన్నారు: + +"నేను ఈ ప్రజారంగంలో 26 సంవత్సరాలగా పనిచేస్తూ వస్తున్నాను. ఈ శాసన సభలో ప్రధాన మంత్రిగా కూర్చుండడమే ప్రధాన లక్ష్యంగా పెట్టుకొని పబ్లిక్ రంగంలో నేనా పని చేయలేదు. ప్రజాసేవకుడిగానే నేను పరిపాలన సాగిస్తున్నాను. నన్నిక్కడికి పంపించిన ప్రజలకు నేను ఎలా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0747.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0747.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..14e8d08ddf349282f15b8165ca79c156b2f092e4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0747.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +రాజునౌతాను? మినిస్టర్ అన్న ఇంగ్లీషు క్రియకు 'ప్రజలకు కావలసిన అవసరాలు తీర్చు' అని అర్థము. అది తీర్చేవాడు మినిస్టరు. మినిస్టరు ప్రజలకు సేవకుడు. ఆ సేవాధర్మం సరిగా నిర్వహించకపోతే, మినిస్టర్లు అవతలికి పోవలసిఉంటుంది. అటువంటి సేవ చేసే సమయంలో మాలో మా కేవైనా భేదాభిప్రాయాలు వస్తే వాటిని సర్దుకొనే సమృద్ధి మాలోనే ఉదయించాలి. కాని, ఈ భేదాల దుష్ప్రభావం పరిపాలనమీద పడకూడదు" + +ఈ సందర్భంలో గాంధీగారు, ప్రకాశంగారికి వ్రాసిన ఉత్తరం జ్ఞాపకం తెచ్చుకోవాలి. అది యిది: + +"కేంద్రప్రభుత్వంవారు మీకు, మీ ప్రభుత్వం మరకదుళ్ళు తప్పక తీసుకోవాలి అని వ్రాసిన ఉత్తరం - మీ మీద సవాలు, చర్ఖా (రాట్నం) మీద చేసిన సవాలు, నోరూ వాయీలేని చెన్నరాష్ట్ర ప్రజలపై చేసిన సవాలు. ప్రజలు మీ పక్షమే ఉన్నారని నేను భావిస్తున్నాను. అందుచేత కేంద్రప్రభుత్వంవారు చేసిన సవాలును మీరు అంగీకరించండి. (అంటే, మర కదుళ్ళను తిరస్కరించమని భావము) చెన్నరాష్ట్ర ప్రజలకేగాక, భారతీయ మానవ లోకమంతటికీ మీరు ఉపకారం చేసిన వారవుతారు." + +గాంధీగారు తమ స్కీముల విషయమై ఇంత గట్టిగా వ్రాయడంచేతనే, తాము లేకున్నా తమ స్కీములు నడుస్తాయని ప్రకాశంగారు భావించారు. + +మొదట్లో ఫిర్కా అభివృద్ధి ఉద్యమం పెద్దదేమోనని గాంధీగారు అభిప్రాయ పడ్డారు. అయితే, ప్రకాశంగారు ఇరవైఐదు ఫిర్కాలలో పని సాగించడం ఒక పెద్ద కష్టం కాదన్నారు. గాంధీగారు తృప్తిపొందారు. తనకు స్కీములు వివరించి చెప్పడానికి వచ్చిన అధికారి (టి. రాఘవరావుగారి)తో, గాంధీగారు, "ప్రకాశంగారి స్కీము అంతా ఇదివరకు ఎవరూ అమలుపరచడానికి పూనుకోలేదు. చెన్నరాష్ట్రం ఈ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0748.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0748.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c12c6dcce1ee5186b96464f94dc8413cb2339319 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0748.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ప్రణాళికను సాధించి జయం పొందితే, భారతదేశమంతా దాన్ని సాధించి జయం పొందగలిగిందన్న మాటే. తమపైన వ్యతిరేక భావం నాకు లేదని ప్రకాశంగారితో చెప్పు" అన్నారు. + +ఈ విషయాలు ఇలా ఉంచి, మరొక విషయంలోకి వెళదాము. 1947 మొదటే పబ్లిక్ సేఫ్టీ ఆక్ట్ పాసు చేయవలసివచ్చింది. దీని నమునా కేంద్రనుంచి వచ్చింది. బిల్లు ప్రవేశపెట్టేముందు ఎవరినైనా ఒకరిని డిటెన్షన్ (కోర్టులో విచారణ జరపకుండా నిర్భంధము)లో ఉంచినట్టయితే, న్యాయా న్యాయాల పరిశీలనకై సలహా సంఘం (ఎడ్వైజరీ కౌన్సిల్) ఏర్పాటు చేయడానికి ఈ బిల్లులో ఒక సెక్షన్ కలిపి ప్రవేశ పెట్టడం జరిగింది. ఈ విధంగా సలహా సంఘానికి ఏర్పాట్లు ప్రప్రథమంగా చెన్నరాష్ట్రంలోనే జరిగాయి. విదేశీయుల పరిపాలనలో జైళ్ళలో మగ్గిన కాంగ్రెసువాదులకు, ఇతువంటి శాసనం గొంతుకలో పచ్చి వెలగకాయ వంటిది. సెప్టెంబరులో పదవీ స్వీకారం చేసిన కేంద్ర మంత్రివర్గంలో హోమ్‌శాఖామాత్యులైన సర్దార్ వల్లభభాయ్ పటేలుగారు ఈ బిల్లు నమూనా పంపిస్తూ, చెన్నరాష్ట్ర ప్రభుత్వ ముఖ్యమంత్రి అయిన ప్రకాశంగారికి ఒక ఉత్తరం వ్రాశారు. దాని సారాంశం ఇది. + +"రాజ్యపరిపాలన స్వీకరించినవారికి, అనధికారంగా పూర్వం వారు చెప్పిన సూత్రాలు కొన్ని, పరిపాలనా సమయంలో వర్తించవు. అధికారంలో ఉన్నపుడు సంఘ రక్షణ, ఆత్మరక్షణ చేసుకోవలసిన అగత్యం ప్రభుత్వానికి ఉంటుంది. ప్రభుత్వాన్ని పడద్రోయదలచుకొన్న వారు, సంవిధానమందు (కాన్సిట్యూషన్‌లో) చెప్పిన ప్రజాతంత్రానికి (డెమెక్రాటిక్ ప్రాసెస్‌కు) విరుద్ధంగా ప్రవర్తించినపుడు ప్రజాతంత్ర ప్రాతిపదికపైన నిర్మితములైన శాసనాలు వారి ప్రవర్తనను లొంగదీయడానికి సరిపోవు. సంవిధానానికి వ్యతిరేకంగా వెళ్ళేవారు అమలులో ఉన్న శాసనాలు చదువుకున్నవారే అయిఉంటారు. పట్టుబడకుండా సంవిధాన వ్యతిరేకమైన (అన్ కాన్‌స్టిట్యూషనల్) పద్దతులు అవలంబించినపుడు, వెంటనే వారిని అదుపులోకి తేవలసిఉంటుంది. అయితే, వారి స్వేచ్ఛ కూడా ప్రధానంగా సంరక్షించవలసిన హక్కే కాబట్టి, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0751.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0751.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..453c40e4dde78ca62baa0990072ca3fc4e5e5389 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0751.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +భరించడానికి సరిపోతుందా?" - ఇత్యాది అనేక ప్రశ్నలు అనవసరంగా లేస్తాయనీ, ఇంతకూ గవర్నరు నివసించే బంగళాలు, భవనాలు పాతపద్ధతి ప్రకారం గవర్నరు పేరిట ఉన్నా, అవికూడా చెన్నరాష్ట్రపౌరులు పన్నుల మూలంగా ఇచ్చిన డబ్బుతో కొనబడినవే అనీ, మౌంటురోడ్డు ఆవరణ కొనినప్పటి లెక్కలు మొదలైనవి ఆయనకు ఒక రెండుగంటలు ప్రకాశంగారు ముఖాముఖి చర్చలో తెలియజేశారు. + +ఆయన మరల, నిర్ణయించుకోవడానికి మరికొంత వ్యవధి అడిగారు. + +ఆ తర్వాత, మరొకమారు ఈ విషయం ఒక పావు గంటసేపు మాటాడిన తర్వాత, మౌంటురోడ్డులోని గవర్నరు బంగళా, యావదాస్తీ ప్రభుత్వంపేర నమోదు చేయడానికి ఆర్డరు జారీ అయింది. + +ఇది జరిగిన కొంత కాలానికి ప్రకాశంగారి ప్రభుత్వం పడిపోయింది. తర్వాతి ప్రభుత్వంవారు, ఈ ఆస్తి నంతటినీ ప్రభుత్వపరంగా వ్రాయించిన ప్రకాశంగారి విషయం మరచిపోయి, ప్రయత్నించి విఫలులైన రాజాజీ పేరిట ఆ విందుల హాలుకు 'రాజాజీ హాలు' అని నామకరణం చేశారు. + +ఆ పేరుతోనే అది యిప్పటికీ ఉన్నది. + +ప్రకాశంగారి ప్రభుత్వం ఏర్పాటయిన కొద్ది రోజులకు ఒక ఫైలు వచ్చింది. పట్టభద్రతానంతర ఉన్నత విద్యా శిక్షణకై ప్రభుత్వం వారిచ్చే వేతనాలపైన, నూట నలభై మందిని విదేశాలకు పంపడానికి కేంద్ర ప్రభుత్వం వారి ప్రతిపాదన అందులో ఉన్నది. రెండు వందలపైగా విద్యార్థుల పేర్లు, వారి అర్హతలు వ్రాసి, అందులో ప్రభుత్వానికి తోచిన నూట నలభై మంది పేర్లు ఖాయం చేయాలి. + +మామూలు ప్రకారం సచివాలయంవారు, వారికి తోచిన సూచనలు చేశారు. అటువంటి వాటిలో సాధారణంగా మంత్రులు వ్యక్తి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0754.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0754.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a8994d99473f330bef3286d178cba8d8a7aca43f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0754.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +శాఖకు పెద్దగా చేస్తే మనకు లాభిస్తుందని - ప్రభుత్వం ఆయనతో కొన్ని షరతులు కుదుర్చుకొని, డైరక్టర్ ఆఫ్ అగ్రికల్చర్‌గా నియమించింది. కృష్ణ, గోదావరి డెల్టాల భూసారం విషయంగాను, తంజావూరు డెల్టా భూసారం గురించీ చాలా పరిశోధనలు చేసి, నివేదికలు సమర్పించిన ఉద్యోగి ఆయన. + +అప్పటి వ్యవసాయ శాఖ మంత్రి - రాజపాళయానికి చెందిన టి. ఎస్. కుమారస్వామిరాజా, తరువాత ప్రకాశంగారి మంత్రివర్గ పతన కారకులలో ఒకడు. ఆ తరువాత ప్రకాశంగారిని పడద్రోసిన రామస్వామి రెడ్డిగారిని పడద్రోసి, 1949 లో తానే ముఖ్యమంత్రి అయ్యాడు. ఆ తరువాత 1950 లో ఒరిస్సా గవర్నర్‌గా ఉన్నాడు. + +అప్పటి వ్యవసాయ కార్యదర్శి సుందరం అనే ఐ.సి.ఎస్. ఉద్యోగి. + +కుమారస్వామిరాజాగారు, చాలా చీటీలను ఉద్యోగుల నియామకం, బదిలీలు, ప్రమోషన్ల విషయంగా ప్రతిరోజూ డాక్టర్ విశ్వనాథ్ గారికి పంపిస్తూ ఉండేవాడు. అది మొదట్లో మా కెవరికీ తెలియదు. + +ప్రకాశంగారి గదిలోకి విశ్వనాథ్‌గారు చనువుగా వెళ్ళడము, రావడము సుందరంగారు కనిపెట్టి కోపం తెచ్చుకుంటూండేవారు. + +కుమారస్వామిరాజావారు పంపించిన సిఫారసులలో కొన్ని మాత్రమే డాక్టర్ విశ్వనాథ్‌గారు కార్యరూపంలో పెట్టగలిగేవారు. హెచ్చు భాగం త్రోసివేయడంవల్ల కుమారస్వామి రాజాకు కూడా విశ్వనాథ్‌గారిపై ఆగ్రహం పెరుగుతూ వచ్చింది. + +ఈ అన్ని కారణాలు కలిపి - ఒక రోజున ఏవో చిల్లర కారణాలుగల ఒక ఆరోపణ డాక్టర్ విశ్వనాథ్‌గారిపై చేసి, ఆయనను డిస్మిస్ చేయవలసిందని సుందరంగారి నోటుపైన, కుమారస్వామి రాజాగారు అంగీకార సూచకంగా సంతకం పెట్టారు. + +ఆ ఫైలు ప్రకాశంగారికి వచ్చింది. + +అంతకు కొంచెం ముందుగానే ఈ వాసన తగిలి, డాక్టర్ విశ్వనాథ్‌గారు - తనకు కుమారస్వామి రాజాగారు పంపిన సిఫారసు చీటీలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0756.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0756.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b1c718ce5acb879848d7a5eff9de313acbaece95 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0756.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +అయింది. ఈ పద్ధతి తప్పు అని చెప్పడానికి నే నొక ఉదాహరణ చూపించాను. + +పీనల్ కోడ్ ప్రకారం ప్రభుత్వపక్షాన కొన్ని ప్రాసిక్యూషన్లు (అనగా, మేజిస్ట్రేటు కోర్టులలో దోషులపై చర్యలు) తీసుకొనే ముందు, ప్రభుత్వంవారి శాంక్షను కావాలని ఆదేశింపబడి ఉన్నది. ప్రజాప్రభుత్వమనే సూత్రం అమలులోకి రాకపోయినా, 1914 లో, ప్రకాశంగారు ప్రాక్టీసు చేస్తున్న రోజులలో, వరదరాజులు నాయుడుగారనే వారిపైన రాజద్రోహం చేశారనే నేరం ఆరోపించబడి, మేజిస్ట్రేటు కోర్టులో చర్య ఆరంభమయింది. + +విచారణ సమయంలో, ప్రభుత్వం - అనగా ఎగ్జిక్యూటివ్ కౌన్సిలర్‌వరకు ఫైలు వెళ్ళకుండానే, కార్యదర్శి సంతకంపైన చర్య ఆరంభమైనట్టు, కార్యదర్శి కోర్టులో దాఖలు చేసిన ఒక ఎఫిడవిట్టువల్ల బయట పడింది. ఈ విషయమై అప్పీలు వింటున్నప్పుడు హైకోర్టువారు ప్రభుత్వం అని చెప్పినచోట కార్యదర్శి ఎగ్జిక్యూటివ్ కౌన్సిలరు ప్రమేయం లేకుండా ఏ ఆర్డరు జారీ చేయలేడనీ, అటువంటి ఆర్డరు చెల్లదనీ తీర్పు చెప్పారు. + +అటువంటి పరిస్థితులలో, ప్రజా ప్రభుత్వ సూత్రం అమలు పరిచే మనదేశంలో మంత్రిదో, పార్లమెంటరీ సెక్రటరీదో అయినా అనుమతి లేకుండా - కార్యదర్శులు ఆర్డర్లు పాస్ చేయజాలరనీ, మంత్రులకు వ్యవధి లేనప్పుడు ఏ ఆర్డరు పాస్ చేయాలో, పార్లమెంటరీ సెక్రటరీల ఎరుకపైగాని, అనుమతిపైగాని కార్యదర్శులు వ్యవహరించాలనీ చెప్పిన అభిప్రాయంతో ప్రకాశంగారు సంపూర్ణంగా ఏకీభవించారు. + +దానిపై, ఐ.సి.ఎస్. ఉద్యోగులందరూ కలిసి, పార్లమెంటరీ సెక్రటరీ అనే అతనికి ఫైలులో విషయం మాట అటుంచి, అసలు ఫైలు ముట్టుకొనడానికే హక్కు ఉండకూడదని వాదించారు. అసలు, కార్యదర్శులకు ఆర్డర్లు పాస్ చేసే హక్కు ఏ శాసన పూర్వకంగాను సంక్రమించలేదు. అయినా, రాజాజీ ప్రకాశంగారితో ఏకీభవించలేదు. కాని, 1946 లో ప్రకాశంగారు ముఖ్యమంత్రి అయినపుడు, పార్ల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0757.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0757.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..89cfd5110ef52810cc39fb0897373e908c54c87a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0757.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +మెంటరీ సెక్రటరీలకు ఆ హక్కును మంత్రివర్గంచేసే కార్యనిబంధనలకు లోబడి సంక్రమింపచేస్తారని అనుకున్నాము. అయితే ఆ సమయంలో శొంఠి రామమూర్తిగారు (ఐ.సి.ఎస్) ముఖ్య కార్యదర్శిగా ఉండేవారు. ఆయన ప్రజాహితైక జీవి, న్యాయబుద్ది, విజ్ఞానము కలవాడే అయినా, ఇంగ్లీషు ఐ.సి.ఎస్. ఉద్యోగులకన్నా హెచ్చుగా ఐ.సి.ఎస్. తత్త్వం ఆయనలో ఉండేది. + +ఈ సమయంలో నేను, ప్రకాశంగారికి ఇంగ్లండులో జరిగిన ఒక ఉదంతం చెప్పాను. + +ప్రపంచ యుద్ధమప్పుడు దేశ సంరక్షణ నిబంధనల క్రింద ప్రభుత్వం, ఏ వ్యక్తినైనా దేశరక్షణకు ప్రతికూలుడుగా ఉన్నాడని భావించితే, ఏ విచారణా లేకుండా కారాగృహంలో ఉంచవచ్చుననే నిబంధన ఉండేది. + +ప్రభుత్వం (అనగా మంత్రి) ప్రమేయం లేకుండానే ఒక వ్యక్తిని కారాగృహంలో ఉంచడానికి ఒక కార్యదర్శి ఆజ్ఞ జారీ చేశాడు. ఆ వ్యక్తి ఇది అక్రమమని హైకోర్టులో రిట్ ఇవ్వవలసిందని పిటీషన్ దాఖలు చేసుకొన్నాడు. హైకోర్టువారు - ప్రభుత్వం, మంత్రి అన్నచోట కార్యదర్శి మంత్రి ప్రమేయం లేక ఎన్నడూ ఆర్డర్ పాస్ చేయలేడని తీర్పు ఇచ్చారు. + +1946 లో ఐ.సి.ఎస్. ఉద్యోగుల అభ్యంతరమే కాక, లోగడ 1938 లో పార్లమెంటరీ సెక్రటరీగా ఉన్నపుడు పార్లమెంటరీ సెక్రటరీలకు హక్కులు కావాలని వాదించిన మిత్రుడు, 1946 లో మంత్రి అయి, అ హక్కులు కూడదని వాదించ సాగాడు. + +ప్రకాశంగారికి, రామమూర్తిగారి అభిప్రాయమంటే మంచి నమ్మకము. దానికితోడు, పై చెప్పిన మంత్రికూడా ఐ.సి.ఎస్. ఉద్యోగుల అభిప్రాయాన్ని బలపరచినపుడు - ప్రకాశంగారు, మొత్తంపైన ఎన్నికై, సహచరులుగా ఉన్న పార్ల మెంటరీ సెక్రటరీలకు ఫైలుచూసే అధికారాలు ఉండవని కాబినెట్‌లో నిర్ణయించారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0758.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0758.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f6a0d6c2cd85ca09edeee08f519de6281ba216d7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0758.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఇప్పుడు కూడా అదే విధంగా, జీతం పుచ్చుకొని ఉద్యోగంలో ఉన్న ఉద్యోగులే ప్రభుత్వం పేరున, మంత్రుల ప్రమేయం లేకుండానే - ఫైలు మంత్రివరకు వెళ్ళేటంత ముఖ్యం కాదన్న నెపంపైనో, ఇటువంటి విషయముపై మంత్రి పూర్వం ఒకప్పుడు తన అభిప్రాయం చెప్పాడు గనుక, అధే విధంగా చేతిలోని ఫైలుకూడా నిర్ణయం కాగలదన్న నెపంపైనో కార్యదర్శులు తామే ఆర్డర్లు జారీ చేస్తుంటారు. + +వారికికూడా వ్యవధిలేదన్న నెపంపైన వారి వరకు వచ్చే ఫైళ్ళలో సగం ఫైళ్ళను వారి ప్రమేయం లేకుండానే డిప్యూటి సెక్రటరీలు తమకు తోచిన రీతిని ఆర్డర్లు వేయవచ్చనీ, వారికీ వ్యవధిలేదన్న నెపంపైన అసిస్టెంటు సెక్రటరీలుగాని, అండర్ సెక్రటరీలుగాని ఆర్డర్లు పాస్ చేయవచ్చనీ సచివాలయం కార్య నిబంధనలలో వ్రాసి ఉంటుంది. ఈ కార్య నిబంధనలకు గవర్నరు ఆమోద ముద్ర వేస్తాడు. ఈ ఆమోద ముద్రే, శాసనాలు ఏవీ లేకున్నా తమకు అధికారాన్ని సంక్రమింప జేస్తున్నదని ఉద్యోగుల వాదము. మొత్తంపైన ఇపుడు వారి వాదమే ప్రబలమై, డిల్లీ ప్రభుత్వంలోను, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలలోను సాగుతున్నది. + +ఇందుకు నా కొక మూలకారణం కనిపిస్తూంది. ఈ ప్రధానులు రాజాజీ అయినా, ప్రకాశంగారు అయినా, పండిట్ నెహ్రూజీ అయినా ఒకటే పద్ధతి. బలవంతంగా కొందరిని తమ మంత్రివర్గంలో చేర్చుకుంటారు. అటువంటి వారికి వారి అంగీకార, అనంగీకారాలతో ప్రసక్తి లేకుండా ఆ ముఖ్యమంత్రిగాని, ప్రధానిగాని తనకు తోచిన ఒక శాసన సభ్యుణ్ణి ఆ మంత్రి దగ్గర పార్ల మెంటరీ సెక్రటరీగా నియమిస్తాడు. ఆ పార్లమెంటరీ సెక్రటరీ పైన ఆ మంత్రికి విశ్వాసముండదు. మంత్రి తనకు ఇష్టంవచ్చిన కాగితాలను మాత్రం పార్లమెంటరీ సెక్రటరీకి చూపించవచ్చనే రాజీ సూత్రంపైన ఏవైనా కొన్ని కాగితాలను చూపించవచ్చు. లేకుంటే లేదు. పరస్పర విశ్వాసంలేని మనుష్యులను ఒక కూటమిలో చేర్చడానికి యత్నించడంవల్ల, ఈ ప్రతి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0761.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0761.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..26df79d516b90a31bc20b29286472a5cf9739b2c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0761.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +సంవత్సరం మధ్యలో ప్రతిపాదించడం పార్టీని బలహీనపరుస్తుందని, అటువంటి ఏర్పాటు మా కార్య నిబంధనలలో చేర్చలేదు. + +ఈ పై చెప్పిన భాష్యం ఒక వాక్యంలో సూచిస్తూ, ప్రకాశంగారు ఆ తీర్మానాన్ని రూల్ అవుట్ చేశారు. సమావేశం ముగిసిందని ఆయన ప్రకటించారు. అపుడు, సమావేశంలోంచి ఒకరు లేచి, "మీరు సమావేశం ముగిసిందన్నారు గనుక, మేమంతా కలిసి సమావేశ మౌతున్నా" మన్నారు. + +అందుకు ప్రకాశంగారు, "మీరు కూర్చున్నప్పటికీ, కార్య నిబంధనల ప్రకారంగా అది శాసన సభ్య సమావేశం కానేరదు. అక్రమ సమావేశమే అవుతుంది," అన్నారు. + +అయితే నేమి, తమలో ఒకరైన రామస్వామి రెడ్డిగారిని ముందుకు తీసుకువచ్చి, ఒక కుర్చీలో కూచోపెట్టారు. ప్రకాశంగారపుడు మరొక మాట కూడా అన్నారు: "సంవత్సరాంతంలో (మార్చి నెలాఖరులో) జరగవలసిన జనరల్ బాడీ (సర్వసభ్య) సమావేశాన్ని కొంత ముందుగానే సమావేశ పరుస్తాను. మీకు కావలసిన నాయకుణ్ణి అప్పుడు ఎన్నుకోండి. ఈ అక్రమమైన తీర్మానం ఎందుకు? అక్రమమైన నాయకుని ఎన్నిక ఎందుకు?" + +కాని, వా రది వినలేదు. ఇదంతా జరుగుతున్నపుడు, కాంగ్రెసు అధిష్ఠాన వర్గానికి చెందిన శంకరరావు దేవుగారు అక్కడే మౌనంగా కూచున్నారు. అక్రమంగా జరిగే సమావేశాన్ని వద్దని అయినా ఆయన వారించలేదు. + +తరువాత, తప్పు సవరించుకుందామన్న బుద్ధి అధిష్ఠాన వర్గానికి పుట్టినట్టుంది. అఖిల భారత కాంగ్రెసు వర్కింగ్ కమిటీవారు డిల్లీలో సమావేశమై, అధ్యక్షులయిన కృపలానీగారే చెన్నపట్నం వెళ్ళి, కాంగ్రెసు శాసన సభ్యుల సమావేశం జరిపి, క్రొత్తనాయకుని ఎన్నుకోడానికి ఏర్పాటు చేయాలని ఆదేశించారు. + +ఆయన మార్చి 10 న చెన్నపట్నం వచ్చారు. 22 న నాయకుని \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0763.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0763.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..526015f128d9f68fff66f6a844f5fa19ddeb19d7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0763.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +అది మొదలు, బడ్జెట్టు చర్చలో పదవీ విరమణ దాకా ఆయన చేసే ఉపన్యాస ధోరణిలో, పదవీచ్యుతి అవుతుందనే బాధగాని, ఆందోళనగాని ఏమీ వ్యక్తం కాలేదు. పార్టీలో ఆయనకు వ్యతిరేకులుగా ఉన్న వారందరు "శుద్ధ గాంధేయులు." కానీ, గాంధీ తత్వానికి కార్యరూపం కల్పించి, నడిపించగలిగిన ప్రకాశంగారు వారికి పనికి రాకపోయారు. + +అంత ముఖ్యమయిన కార్యక్రమం మధ్య ప్రకాశంగారున్నప్పుడు నాయకత్వంలో మార్పు తేకూడదని, ఆ గాంధేయులతో గాంధీగారు కూడా అనలేదు. ఇదే మన రాజకీయాలలో విషాద ఘట్టము. + +మరి ఒకరు దొరకక పోవడంవల్ల, గాంధీగారి నాయకత్వాన్ని ఈ "గాంధేయులు" ఒప్పుకున్నారు. అంతేకాని, ఆయన సూత్రాలలోగల నూతనమైన ఆర్థిక, సాంఘిక వ్యవస్థా పునర్నిర్మాణంలో వారికేమీ నమ్మకం లేదు. వాటిలో నమ్మకమున్న ప్రకాశంగారు అందుచేతనే వారికి పనికి రాలేదు. + +1947 మార్చి 25 న మధ్యాహ్నం 12-15 గంటలకు కోటలో ఉన్న శాసన సభలో మాట్లాడడానికి ప్రకాశంగారు తమ స్థలంలో నిల్చున్నారు. ఆ కోట 1630 లో పూనమల్లి వేంకటాద్రి చెన్నప్పనాయకుడు ఇచ్చిన భూమిమీద తూర్పు ఇండియావారు కట్టిన కోట. బ్రిటిషు ప్రభుత్వంవారి స్థాపనను, పెరుగుదలను చూసిన కోట. బ్రిటిషు సామ్రాజ్యం అంతరించడాన్ని కూడా ఆ కోట చూసింది. + +అంతకు పది సంవత్సరాల క్రితం ఆ కోటలో నుంచే ప్రకాశంగారు రెవిన్యూ మంత్రి పదవి వహించి, జమీందారీ తత్త్వాన్ని అణచి ప్రజారాజ్య తత్వానికి అంకురార్పణ చేశారు. ఆ కోటలో నుంచే 1946 లో ముఖ్యమంత్రిగా, మధ్యవర్తుల ప్రాబల్యాన్ని అణచి, స్వయంపోషక గ్రామ స్వరాజ్యానికి బీజాలు వేశారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0764.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0764.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0448cd072eaca9d2b6de7cf349775ce4c42f9024 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0764.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +అయితే, ఆయన కూచున్న స్థలం అంతకు ముందు మామూలుగా కూచునే స్థలం కాదు. ఆ స్థలం ఆ నెల 22 నాడు మరొక నాయకుని వశమైంది. ఆ రోజు కూచున్న ప్రకాశంగారు దాని కెదురుగా ఉన్న బెంచీపైన కూచున్నారు. అది పదవిలేని శాసన సభ్యులు కూచునే స్థలము. ప్రకాశంగారికి అక్కడినుంచి మాట్లాడడానికి ఏమున్నది? + +సభా నిబంధనల ననుసరించి, పదవికి రాజీనామా యిచ్చిన మంత్రులు తాము చెప్పుకొనదలచిన దేదైనా ఉంటే సభా ముఖంగా లోకానికి - తమ మనసులో ఉన్నదీ, పదవి విరమణకు సంబంధించిందీ చెప్పడానికి అవకాశం ఉన్నది. దానిపై చర్చ ఉండదు. + +అప్పుడు, తన పదవీ విరమణ గూర్చి చెప్పదలచుకొన్నది ఏదో చెప్పడానికీ, ఆయన తనకు సహజమైన పద్ధతిని మెల్లిగా లేచే సరికి - శాసన సభా ప్రేక్షక భాగంనుంచి చప్పట్లు గట్టిగా బయలు దేరినవి. శాసన సభ్యులు తమ ముందున్న బల్లలపైని చేతులతో గట్టిగా తట్టడం మొదలు పెట్టారు. వారు చప్పట్లు కొట్టరాదని సంప్రదాయము. కాని, తమకు ఇష్టులయినవారు ఎవరైనా మాటాడితే, ఆ మాటలాడ వలసిన అవసరపు ప్రాముఖ్యమునుబట్టి, వారి ఉపన్యాస ప్రారంభమున స్వాగత పూర్వకంగా, సభ్యులు తమ ముందున్న వ్రాతబల్లపై అరచేతులతో కొట్టి చప్పుడు చేయడం అలవాటు. అయితే, ప్రేక్షకులు మాత్రం ఏ విధమయిన చప్పుడు చేయడానికీ వీలులేదు. + +అందుచేతనే, ప్రేక్షకుల గాలరీలోనుంచి చప్పట్లు చప్పుడు వినిపించే సరికి స్పీకరు శివషణ్ముగం పిళ్ళైగారు; అధికారం ధ్వనించే కంఠంతో, "ప్రేక్షకుల గాలరీలోనుంచి చప్పుడు వినిపిస్తే, ఇక ప్రేక్షకుల నందర్నీ గాలరీనుంచి అవతలకు పంపించి వేస్తాను!" అన్నారు. + +వెంటనే కొంత నిశ్శబ్దత ఏర్పడింది. ఆయన 'తిరిగి ఆ మాటే చెబుతున్నాను,' అని మరొకమాటు చెప్పిన మాటనే చెప్పగా పూర్తిగా నిశ్శబ్దత ఏర్పడింది. ఆ సమయంలో నిశ్శబ్దత అవశ్యకం కదా! + +అక్కడ ప్రధాని కూచునే స్థలంలో ప్రకాశంగారంత గాంభీర్యంకలిగి, ప్రజానురాగం పొందిన ప్రధాని ఇది వర కెన్నడూ కూచో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0765.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0765.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..93ecbeacdd95aec542f4499ed4f05e400fd6a5f7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0765.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +లేదు. అటువంటి ప్రధానిని ప్రజా వ్యతిరేక శక్తులు పదవీచ్యుతుని చేయగా, ఆయన చెప్పదలచిన మాటలను, భవిష్యత్తును సముద్ధరించు కొనడానికి శ్రద్దగా వినవలసిన సత్సమయమది. + +మంద్రమైన కంఠంతో, మాటకు మాటకు మధ్య కొంత విలంబనంతో, ప్రకాశంగారు మాట్లాడ నారంభించారు: + +"అధ్యక్షా! ఈ నాయకత్వ మన్నది మాలో ఎవరో ఒకరు ప్రధాని కావడానికీ, మంత్రి మండలిని ఏర్పరచి పరిపాలన జరపడానికీ అధికారాన్నిస్తుంది. మన రాష్ట్రంలోనేగాక, ప్రపంచంలో అన్ని దేశాలలోను ఈ నాయకత్వానికి, పదవికి ఆశించడం కలదు....... + +"ఈ రోజున నేను అసలు ఉపన్యాసమే చేయకుండా ఉంటే బాగుంటుం దనుకొన్నాను. కాని, శాసన సభలో కొన్ని విషయాలు తెలుసుకొనేందుకు కూతూహలత కన్పించింది. ఇంతేకాక, నేను ఏ పరిస్థితులలో ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేశానో, ఏ పరిస్థితులలో మా మంత్రి పదవులను వదలుకో వలసి వచ్చిందో కొంచెం చెబుదామని నాకూ కోరిక ఉదయించింది........ + +"నేను కొన్ని విషయాలు సభ్యులకు చెప్పినట్ల యితే సరిపోతుంది. రాజకీయ ఖైదీలుగా మేము కారాగృహంలో ఉన్న సమయంలోనే, అక్కడినుంచి విముక్తులయిన తరువాత, ఈ శాసన సభకు నాయకులు వారా వీరా అనే పోటీలు బయలు దేరాయి... .... + +"ఒక్కమారు మేము తిరుచినాపల్లి కారాగృహంలో ఉండగా, మాలో ఒకరికి పై నుంచి ఎవరో వ్రాసిన ఉత్తరంలో - ఆంధ్ర దేశంలో నాయకత్వం మారవలెనన్న ప్రసక్తి ఉండెను..... + +"జనరల్ ఎన్నికలయిన తర్వాత, నాయకత్వానికి పోటీ చేసే పేర్లు ఒక్కొక్కటే మెల్లి మెల్లిగా బయటపడ్డాయి. నాయకత్వ పదవికి ముగ్గురు పోటీ చేస్తున్నట్టు మూడు పేర్లు కూడా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0766.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0766.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8a26ae18cd3826641fea736d37f976ca9bd415b5 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0766.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పత్రికలలో పడ్డాయి. ఆ మూడిటిలో ఒకటి నా పేరు కావడం తటస్థించింది. నా మటుకు నేను ఎప్పుడూ ఒక చిన్నవాణ్ణిగానే భావించుకుంటూ వచ్చాను. ఆ విధంగానే ప్రజాసేవ (దేశసేవ) చేయడానికి వచ్చాను. ప్రత్యేకంగా బలం కలిగించే ఉన్నతమైన అధిష్ఠానవర్గం ఎన్నడూ లేదు. ఎప్పుడూ ఎవరో కొందరు పెద్దలతో నాకు తగాదాలు వస్తూనే ఉండేవి. వాటిని ఏదోవిధంగా పరిష్కరించి, బ్రతకగలిగి జీవితయాత్ర నడుపుకొంటున్నాను. ఎవరికైనా అజేయుడైన ప్రతిపక్ష నాయకునికింద నన్ను నేను భావించుకోలేదు. కాని, సామాన్య ప్రజాకోటికి నా యందు అభిమాన విశ్వాసాలు కలవన్న ప్రతీతి ఒకటి ఉంది. + +"ఈ రోజు మార్చి 25 వ తేది. ఇంకొక అయిదు రోజులకు 1947 మార్చి 30 వస్తుంది. అప్పటికి సరిగా ఒక సంవత్సరం క్రింద, అంటే 1946 మార్చి 30 న ఆంధ్రప్రాంతంనుంచి ఒక గౌరవ సభ్యుడు, చెన్నరాష్ట్రంలో గల రాజకీయ పరిస్థితులను గురించి అధిష్ఠానవర్గంలో ఉన్నతస్థానం వహించిన ఒకరితో చెప్పడానికి వెళ్లారు. వెళ్ళవలసిందని ఆయనను ఎవరూ పంపించ లేదు. స్వయం ప్రతినిధిగా వెళ్ళారు. అధిష్ఠానవర్గంవారితో - చెన్న రాష్ట్రం తిండి కరువుతో, బట్ట కరువులలో, గడ్డు స్థితిలో ఉన్నదనీ, సరి అయిన నాయకుణ్ణి ఎన్నుకొనకపోతే రాష్ట్రం ధ్వంసమయిపోతుందనీ వారు చెప్పారు. ఇంతేకాక, మరొక విషయం కూడా చెప్పారు. పోటీ పడుతున్న ముగ్గురు నాయకులలో నన్ను తప్పించి, తక్కిన ఇద్దరూ చేతులు కలుపుకొనేలాగున అధిష్ఠానవర్గంవారు చేయవలసిందిగా కూడా గట్టిగా చెప్పారు. మంత్రివర్గంలో నాకు ఎదురుగా ఇప్పుడు కూచున్న ఒకరు వెంటనే, అక్కడినుంచి తాను తనపై వేసుకొన్న దౌత్యం సఫలమయిందని రాజాజీకి ఒక ఉత్తరం కూడా వ్రాశారు. ఆ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0770.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0770.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..64ce07b2c54d0a02a1533b051163f87ac9b0b2ef --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0770.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +దృష్టమనే భేదభావాలు లేకుండా ఉన్నవి. జయాపజయాలు వ్యక్తిగతంగా నన్ను ఆందోళన పరచవు. ఈ రోజున ఆ స్థలం వారికిచ్చి ఈ స్థలానికి నేను రావడ మన్న దానిని సంతోషపూర్వకంగానే చేశాను. + +[హియర్! హియర్! వినుడు! వినుడు! - సభలో ప్రశంసలు] + +"నేను ఎవరి చేతులలోకి ఈ పరిపాలనా యంత్రాన్ని అప్పజెప్పానో - వారు, నా అనుభవములవంటి అనుభవాలు పొందకుండా పని సాగించుకోవలెనని నా కోరిక... + +"ఈ విశ్వాసరాహిత్య మన్న భావ మెలా వచ్చింది? నాలో ఏవైనా తప్పులున్నా, లేకున్నా ఒకటిమాత్రం చెప్పగలను. పరిపాలనా విధానంలో ఏవిధమైన అసంతృప్తీ కలుగజేసి ఉన్నానని నేను అనుకోను. వ్యక్తిగతంగా, సభ్యులను ఆదరించడంలో ఏ లోటూ రానిచ్చానని అనుకోను. ఒకవేళ ఏదయినా లోటు ఉన్నా, అది అసంతృప్తిగా మారేంతగా ఉందని నేను అనుకోను. + +"నేను ఒక బీద కుటుంబంలో జన్మించాను. నన్ను పెద్దచేసి, శిక్షణ నిచ్చిన ఆయనకూడా బీదవాడే. నాకు స్వతహాగా ఎక్కువ మాటాడే అలవాటు లేదు. అయినప్పటికి - నా విద్యార్థి దశలో కానీ, మునిసిపల్ జీవితంలో గానీ, తరువాత ప్రజారంగంలో కాలిడిన తర్వాతగాని, ఈ నా స్వభావంవల్ల ఏ మిత్రుడూ నా యెడల అనాదరణ భావం కలిగి ఉండలేదు." + +ఈ విధంగా ఆయన రెండురోజులు ఉపన్యసించారు. పిదప క్రొత్త ప్రభుత్వం పక్షాన డాక్టర్ సుబ్బరాయన్‌గారు ఇలా అన్నారు: + +"కాంగ్రెసు అధిష్ఠాన వర్గానికి మనసులో ఉన్నదల్లా చెన్నరాష్ట్ర శాసన సభ్యులు, తమ నాయకుని వీలైనంత వరకు ఏకగ్రీవంగా ఎన్నుకోవాలన్న భావమే. ఆ విధంగా వారు చేయజాలనప్పుడు అధిష్ఠాన వర్గంవారు ఏమి చేస్తారు? చెన్నరాష్ట్రానికి సంబంధించినంతమటుకు కలుగజేసుకోమన్నారు. అనగా, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0772.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0772.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f056c99d76e3e336d196599cedef8d7f3b74a8b7 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0772.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మన దురదృష్టం కొద్దీ, రాజాజీ పాకిస్తాన్ ఇచ్చివేయవలసిందని ఉపన్యసించిన ఒక సభకు బులుసు సాంబమూర్తిగారు అధ్యక్షత వహించారు, వెనక ఒకమారు. తర్వాతి ఆంధ్ర రాజకీయాలలో, వీరిద్దరు కలిసి చేసిన ప్రచారపు దుష్ఫలితాలను గూర్చి తర్వాత వ్రాస్తాను. ఇక్కడ ఒకటి మాత్రం వ్రాయాలి. పై సంఘటనతో ప్రకాశంగారికి సాంబమూర్తిగారికి మధ్య ఒక అగాధం ఏర్పడింది. ప్రకాశంగారు తలచుకుని ఉన్నట్టయితే, స్థానికంగా ఉన్న ఉపనాయక వర్గం తనకు ఎదురు తిరిగి, తాను రాజాజీతోబాటు జరిపిన ప్రయాణ కార్యక్రమాన్ని అంత గట్టిగా నిరసించి ఉండరనీ, ప్రకాశంగారు రాజాజీపై ఉన్న కోపంతో పాత చరిత్రను గమనించకుండా తనకు కూడా ఇటువంటి దుస్థితి కలిగించారనీ - సాంబమూర్తిగారు తర్వాత ఎప్పుడూ అంటూండేవారు. ఈ విషయంలో ప్రకాశంగారి చర్య తార్కిక వాదానికి సరిగా ఉన్నప్పటికీ, అంతదాకా తమకు అండ దండలుగా ఉండి, ఎప్పుడూ బలపరుస్తూన్న సాంబమూర్తిగారు ఆ తర్వాత సహాయం చేసే పరిస్థితులు లేకుండా చేసినది. సాంబమూర్తిగారి సహాయమే ఉన్నట్లయితే, 1946, 47 లలో ప్రకాశంగారు అంత తొందరగా శత్రువుల చేత పడేవారు కారు. + +లోగడ ప్రకాశంగారి మంత్రివర్గ పతనకారకులైన తెలుగు మంత్రులపైన ఆంధ్రదేశ ప్రజలకు చాలా ఆగ్రహం కలిగిందని వ్రాశాను. + +ఇలా ఉండగా, 13-4-47 న, జలియన్‌వాలాబాగ్ దినమున \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0773.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0773.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a462795ed80966525a3ac0394fb81b61183291e9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0773.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +విజయవాడలో నేతాజీ సుభాస్ చంద్రబోసు కాంస్య విగ్రహాన్ని ప్రకాశంగారు ఆవిష్కరించారు. ప్రేక్షకులు చాలా మంది హాజరయ్యారు. + +అంతక్రితం కాకినాడలో - ప్రకాశంగారి మంత్రివర్గ పతన కారకులలో ఒకరయిన పళ్ళంరాజు అనే ఆయనను బహిరంగ సభలో, అక్కడ చేరిన ప్రేక్షకులంతా అల్లరి చేశారు. ఆ వార్త విజయవాడలో 13 వ తేదీన తెలుసుకొన్న కొందరు, కాకినాడలో జరిగినదానికి ప్రతీకారంగా ప్రకాశంగారి ఉపన్యాస సమయంలో అల్లరి చేద్దామని యత్నించారట. ప్రకాశంగారి సభకు ఎవరూ వెళ్ళరాదని ఊళ్ళో ప్రచారం చేశారట. + +సమావేశం ప్రారంభమయింది. వేదికమీద కదలకుండా కూచుని ప్రకాశంగారు ఇలా చెప్పారట: + +"ఎవరికైతే ఎదురు పక్షంవారు వచ్చి కొడతారనే భయం ఉన్నదో వారు ఈ సభలోంచి వెళ్ళిపోవలసింది." + +ఆ విధంగా ఆయన చెప్పినా, అక్కడ చేరిన డెబ్భై ఎనభై వేల మందిలో ఒక్కరూ కదలలేదట. అంతేకాకుండా, అల్లరి చేద్దా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0775.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0775.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6a80a00a639693bcfbd3b874984df0f67a3bb17c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0775.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +ఇక్కడే కూచుంటాను," అన్నారు. ఆయన కదలకపోయేసరికి నాకూ ధైర్యంవచ్చి, నేనూ కదలలేదు. + +ఆ యుద్ధమంతా మాకు రెండు బారల దూరంలోనే జరుగుతున్నది. కొంత సేపటికి కమ్యూనిస్టు పార్టీ మిత్రులు తమ బాణా కఱ్ఱలతో వెనకకు పోయారు. ఆ తరువాత అక్కడ రెండు గంటల సేపు సభ జరిగింది. + +అటువంటి ప్రకాశంగారు బెజవాడలో కాంగ్రెసువారు చేసిన అల్లరికి ఎందుకు లొంగుతారు? + +ఆ కాంగ్రెసువారే తరువాత అక్కడినుంచి పోయారు. + +1947 ఆగస్టు 15 న అఖండ భారతదేశం ఖండమై స్వాతంత్ర్య ప్రాప్తి పొందింది. చెన్నరాష్ట్ర అసెంబ్లీ 16-9-1947 న స్వాతంత్ర్యానంతరం ప్రథమ సమావేశం జరుపుకొన్నది. + +నాడు, ప్రకాశంగారు ఒక పాయింట్ ఆఫ్ ఆర్డరు (అనగా - ఒక పని శాసన సభ కార్య సూత్రాలకు వ్యతిరేకంగా జరిగినపుడు దానిని గూర్చి సభాద్యక్షునికి ఏ సభ్యుడైనా చేసే సూచన) లేవదీశారు. + +ఆయన లేవదీసిన మొదటి పాయింటు ఇది: బ్రిటిషు హవుస్ ఆఫ్ కామన్స్‌లో పాసయిన, ఇండియన్ ఇండిపెండెన్స్ ఆక్టు (ఇండియా స్వాతంత్ర్య శాసనము)లో - ఇండియాలో అప్పటికి పనిచేయుచున్న కేంద్ర శాసన సభ ఏదో, అదే స్వాతంత్ర్యానంతరం శాసన సభగానూ, నూతన సంవిధాన నిర్మాణ సభగానూ ద్వివిధ శక్తులతో పనిచేయగలదని వ్రాసి ఉంది. అందులో రాష్ట్ర శాసన సభల ప్రసక్తి లేదు. అందుచేత, అవి రద్దు అయినట్టుగానే భావించాలి. కనుక, చెన్నరాష్ట్రంలో పాత శాసన సభ ఆ రోజున శాసన సభగా పనిచేసే వీలులేదు. + +ఇక రెండవ విషయము: + +ఒకవేళ పనిచేసినా, శాసన సభ్యులు, మంత్రులూ స్వతంత్ర భారత ప్రభుత్వానికి తమ విధేయతను చూపించే ప్రమాణం చేయనిదే \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0777.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0777.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bb2834a286b73e9313b35f0d968537daef974081 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0777.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్న రోజులలో గట్టిగా ఎదిరించాను. స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన తరువాత, సంవిధానంలో రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకని ఏర్పాటైన విషయాలలో, మన ప్రభుత్వానికి చెందినంతమటుకు, సంవిధానానికి వ్యతిరేకంకాని పద్ధతిలో, మనకు తోచిన నిర్ణయం మనమే చేసుకోవచ్చును. మన సంవిధానానికి విధేయత చూపుతూ ప్రమాణం చేయమనడానికిదే కారణము." + +ప్రకాశంగారు ఈ మాటలు చెప్పిన తేదీ 3-12-47. అప్పటికి స్వాతంత్ర్యం వచ్చి దాదాపు నాలుగు నెల లయింది. + +అయినప్పటికీ, బ్రిటిషు ప్రభుత్వం ఎడల విధేయత చూపుతూ ప్రమాణంచేసిన వారు, డిల్లి ప్రభుత్వానికి విధేయత చూపించాలని భావించారు కానీ, సంవిధానం విషయం వారి మనసుకు పట్టలేదు. + +ప్రకాశంగారి మంత్రిమండలి పతానానంతరము, ఆయన నివసిస్తున్న ఇంటినుంచి ఉత్తర క్షణం ఖాళీ చేయించడానికి చిన్న ఉద్యోగులు, సిబ్బందీ పూనుకొన్నారు. జ్ఞాతి వైరమంటే అలా ఉంటుంది. ప్రకాశంగారు మరొక ఏర్పాటు చేస్తేగానీ అక్కడినుంచి కదిలేది లేదన్నారు. కార్యదర్శులు కొందరు, ఈ సమస్య నెలా పరిష్కరించేదని గాభరా పడ్డారు. + +గవర్నమెంట్ హవుస్ ఎస్టేటులో ఒకటి, రెండు ఇండ్లు ఖాళీగా ఉన్నాయి. మంత్రులైనా, కాకున్నా - ముఖ్యులైన శాసన సభ్యులకు అవి వసతి గృహాల క్రింద ఇవ్వడం పరిపాటి. + +రెండు, మూడు దినాలు సిద్ధాంత రాద్ధాంతాలు జరిగిన తర్వాత, ఒక యిల్లు కేటాయించగా, ప్రకాశంగారు పాత యింటిని వదిలి, అందులోకి వెళ్ళారు. + +ఆంధ్రరాష్ట్రం ఏర్పాటై, కర్నూలుకు కదిలేదాకా ఆయన ఆ యింట్లోనే నివసించారు. + +నూతన ఆంధ్రరాష్ట్ర స్వరూపం ఆ యింట్లోనే నిర్ణయమైనది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0780.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0780.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc40fec315a6f26287b119f50ee339ad09e48ea3 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0780.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +అని ఎరువులు గవర్నమెంట్ గొడౌనులలో కొనుక్కునేకుందుకు వీలు కల్గించారు. ఇటువంటి లాభం స్వయంగా ధాన్యం పండించి, ధాన్యం అప్పజెప్పే రైతులకే చెందవలెనని ఆదేశము. ఈ ఆదేశం ప్రకారం రైతులు బోనస్ చీట్లను సంపూర్ణంగా వినియోగించుకొనే సమయం రాకుండానే ప్రకాశంగారి మంత్రివర్గం పతన మయింది. + +క్రొత్త మంత్రి వర్గంలోని వేముల కూర్మయ్యగారు, ప్రకాశంగారి మంత్రి వర్గంలోనూ ఉండిన వారే. పడత్రోసిన వారితో ఏకం కావడంవల్ల క్రొత్త మంత్రి వర్గంలో కూడా ఆయన మరల మంత్రి అయ్యారు. + +విజయవాడలో, ఆయనకు సన్నిహితుడైన ఒక హోటలు ఖామందు ఉండేవాడు. ఆయన అమాయికులైన రైతులదగ్గర వందలకొద్ది టన్నుల ఎరువులు తేలిగిన బోనస్ చీటీలను సంపాదించాడు. అగ్రికల్చరల్ ఆఫీసరు దగ్గిరికి వెళ్ళి, ఈ బోనస్ చీటీలన్నీ చూపించే సరికి, ఆ ఆఫీసర్ ఆ చీటీలకు కావలసిన ఎరువు విజయవాడ గొడౌన్లలో లేదనీ, చాలా గొడౌన్లనుంచి సేకరించినా సరిపోదని అభిప్రాయ పడ్డాడు. + +ఆఫీసర్ అనవసరంగా ఆలస్యం చేస్తున్నాడని, ఆ హోటలు ఖామందు కూర్మయ్యగారితో చెన్నపట్నానికి వచ్చి చెప్పారు. ఆయన వ్యవసాయ శాఖామంత్రి అయిన మాధవమేనోన్ గారిచేత - హోటలు ఖామందుకు ఆయన ఇచ్చే బోనస్ చీటీలనుబట్టి కావలసినంత ఎరువులు ఈయవలసిందనే ఆదేశం వ్రాయించి, ఒక కాపీ ఆయన చేతిలోనే పెట్టి పంపారు. + +ఒక్కొక్క రైతుకు నిర్ణీతమైన బరువుగల ఎరువులకు మించి ఇవ్వరాదనే నిషేధం ఉండడంవల్ల, ఎంతమంది రైతుల పేర్లు కావలెనో అంతమంది పేర్లతో ఆయన అంతకు ముందే ఒక పట్టీ దాఖలు చేసి ఉన్నాడు. ఆ పట్టీ నిజమనదో, అబద్ధమైనదో చూసిన వాడెవడూ లేడు. + +ఆ హోటలు ఖామందు తాను రైతు కాకపోయినా, వందలకొద్ది \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0781.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0781.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..396561774d6cab6a1448e62efb25af0e8dbf1b47 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0781.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +రైతుల కీయవలసిన ఎరువులను తాను బ్లాక్ మార్కెట్ చేసుకున్నట్టయితే, ఉత్త పుణ్యానికే అనేక వేల రూపాయల లాభం పొందగలడు. + +అధికార దుర్వినియోగ దోషారోపణలలో ప్రకాశంగారు పేర్కొనవాటిలో ఇది ఒకటి. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0782.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0782.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3a20f51a59bfe1d91e9c924bae8a98ae741ec493 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0782.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ఈ విధంగా ఒక పది ఛార్జీలు కలిపి, మంత్రులు ఈ విధంగా అధికార దుర్వినియోగంచేస్తే, కాంగ్రెసు ప్రతిష్ఠకు భంగం కలుగుతుందని కాంగ్రెసు అధ్యక్షులు రాజేంద్ర ప్రసాదుగారు చెన్నపట్నం వచ్చినప్పుడు విజ్ఞప్తి పత్రం ఆయన చేతికిచ్చాము. + +అ సమయంలో ఆయన నాతో ఇలా అన్నారు: "నీవు సంతకంపెట్టి ఇచ్చినప్పుడు, ఇందులో నిజమున్నదో లేదో అన్న చర్చ నాకు అక్కరలేదు. నీవు వ్రాసింది నిజమని నేను నమ్ముతాను. కాని, ఏ డెనిమిదిమంది మంత్రులతో సంబంధించిన దీన్ని చర్చిస్తే ప్రభుత్వపు ప్రతిష్ఠకు భంగం కలుగుతుంది. అందుచేత దీన్ని చర్చించాలని గట్టిగా అడగవద్దు." + +"మీరూ మేమూ కలిసి పెంచిన కాంగ్రెసు ప్రతిష్ఠ మాట ఏమిటి?" అని నేను ఎదురు ప్రశ్న వేశాను. + +ఆయన నవ్వుకుంటూ ఆ కాగితాలు ప్రక్కను పెట్టేసుకున్నారు. కాంగ్రెసు అధిష్ఠాన వర్గంవారు కలుగజేసుకోరని తెలిసిపోయింది. + +అందుచేత ప్రకాశంగారే, ఈ విషయాలను శాసన సభలో చర్చించడానికై, శాసన సభ హక్కుల భంగమనే సూత్రం క్రింద ప్రివిలేజీ తీర్మాన మొకటి ప్రవేశపెట్టారు. + +మంత్రులు అధికారం దుర్వినియోగం చేస్తే, దాన్ని, శాసన సభ హక్కులకు భంగం క్రింద చర్చించే అవకాశముందా, లేదా? అన్నది స్పీకరు పదిహేను రోజులపాటు ఆలోచించి, చివరకు దానికి హక్కుల భంగంతో సంబంధం లేదని త్రోసివేశాడు. అయితే, ఆ విధంగా త్రోసివేసినపుడు, ప్రత్యేకమైన తీర్మానం క్రింద నోటీసు ఇచ్చినట్టయితే ఆలోచిస్తానని ఒక వాక్యం అందులో వ్రాశాడు. + +ప్రకాశంగారు ఆ సలహా తీసుకొని, ఆ దోషారోపణ పత్రంలోని విషయాలన్నీ శాసన సభవారు చర్చించి, దోషులయిన మంత్రుల మీద తగిన చర్య తీసుకొనేందుకు ప్రభుత్వానికి సిఫారసు చేయవలసిందనే తీర్మానమును ప్రవేశ పెట్టారు. ప్రవేశ పెట్టేముందు, అనవసరమైన అభ్యంతరాలు ఆఫీసువారు లేవదీయకుండా, ఆ ముసాయిదా పత్రాన్ని \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0785.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0785.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..837d393311c3faa2a3ec922f6267895175ab7131 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0785.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +ఒక ఆసామీ భవిష్యత్తులో ప్రకాశంగారు ముఖ్యమంత్రి అయితే తనకు ఏదో ఫారెస్టు కాంట్రాక్టులకు సహాయం చేస్తారనే ఉద్దేశంతో ఇచ్చిన లంచమని, ఆ మొత్తం ఆ వ్యక్తి ఏ బ్యాంకువారి ఏ నెంబరు చెక్కుమీద వ్రాసియిచ్చాడో వివరిస్తూ, తమ వర్గంమీది నేరారోపణలను పరిశీలించేటపుడు, ప్రకాశంగారు పుచ్చుకొన్న యీ లంచం విషయంకూడా చర్చించాలనే ప్రతి విజ్ఞప్తి ఆ శంకరరావుదేవుగారి చేతిలో పెట్టారు. + +శంకరరావుదేవుగారు రాగానే, ప్రకాశంగారు తమపై నున్న ఆరోపణలన్నిటికీ 'కాపీలుకాక అసలు కాగితాలనే చూపించ' మన్నారు. ఆయన కాపీలు ఇచ్చినప్పుడు అసలుతో సంబంధమేమని అడిగారు. + +"క్రిమినల్ కేసులో ముద్దాయికి అసలుకాగితం చూసే హక్కుంది. చూపించం"డని ప్రకాశంగారంటే, ఆయన, "కాపీలో ఉన్నదే అసలులో ఉంటుంది గదా! ఎందుకు అసలు కావాలని నొక్కి అడగడ"మని ప్రశ్నించారు. + +అందుకు ప్రకాశంగారు ఇలా చెప్పారు: + +"ఈ మంత్రులపై నేను ఆరోపణలు తెచ్చి, మూడేండ్లు కావచ్చింది. ఈ మూడేండ్లలో, ఇప్పుడు నాపై చేసిన ఈ ఆరోపణల ప్రసక్తి రాలేదు. ఇటువంటిది - నిజంగా వారు నా మీద చేయదలచి ఉంటే, 1946 లో నేను ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నప్పుడే చేసి ఉండవలసింది. + +"ఇవన్నీ రాజకీయాలు. అందుచేత, ఇంత ఆలస్యంగా వచ్చిన ఆరోపణ, అసలు ఎక్కడనుంచి పుట్టిందో తెలుసుకోవాలి. ఈ సంతకం పెట్టిన ఆసామీ కృష్ణాజిల్లావాడు. ఈ కాగితం కృష్ణాజిల్లాలో పుట్టలేదు. నాకు లంచమిచ్చాడని ఆరోపింపబడిన మనిషి చెన్నపట్నంవాడు. ఈ కాగితం చెన్నపట్నంలో పుట్టలేదు. ఇది ఢిల్లిలో పుట్టింది. అసలు కాగితం చూస్తే, అది ఎవరి ఇంటిలో పుట్టిందోకూడా చెప్పగలను. అందుకోసమే అడుగుతున్నాను." \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0786.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0786.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..afd5c01c25ffe9083a52e05c64b6f04eab6cf39f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0786.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +"ఏమయినా సరే, ఇవ్వ" నన్నారు శంకరరావుదేవుగారు. + +అంటే, ఈ ఫిర్యాదు రాజకీయంగా వేసిన ఎదురెత్తేగాని, నిజం కాదన్నది ఆయనా గ్రహించే ఉంటాడు. అందుచేతనే - అసలు ఇవ్వ వలసిందని మా పట్టుదల; ఇవ్వనని ఆయన పట్టుదలాను. + +అధిష్ఠాన వర్గంలో ప్రకాశంగారికి ప్రతికక్షిగా ఉన్న ఒక ఉన్నత స్థానీయుని యింట యీ అభూత కల్పన జరిగిందని మా అందరి మనసులలోనూ ఉండేది. + +ఇక, ఇక్కడ చెన్నపట్నంలో తమకు లంచమిచ్చాడని చెప్పబడ్డ వ్యక్తిని పిలిపించి, ఆయన చెప్పే సాక్ష్యం తీసుకోవలసిందని ప్రకాశంగారు శంకరరావుదేవుగారిని బలవంతం చేశారు. + +"ఎందుకు లేండి, అక్కరలేదు లేండి" అని ఆయన తప్పుకొన్నారు. + +ఆ తర్వాత, శంకరరావుదేవుగారు - ముఖ్యమంత్రి కుమారస్వామిరాజాగారిచేత ఆరోపణపత్రంలో చెప్పిన బ్యాంకుకు ఉత్తరం వ్రాయించారు అ భ్యాంకువారు, ఆ పేర్కొన్న వ్యక్తికి తమ బ్యాంకులో అకౌంటు లేదనీ, అందులో చెప్పిన నంబరుగల చెక్కు పుస్తకం తమ బ్యాంకువారు జారీ చేయలేదనీ వ్రాశారు. ఇంక ప్రకాశంగారిపైన దోష మేముంది? + +అయితే, కుమారస్వామిరాజాగారు గానీ, శంకరరావుదేవుగారు గానీ - బ్యాంకువారి ఉత్తరాన్ని వెంటనే బయటపెట్టలేదు. + +కొంతకాలమైన తర్వాత మేము ఢిల్లీ వెళ్ళవలసి వచ్చింది. ఈ తగువు తీర్చడానికి, కాంగ్రెసు అధిష్ఠాన వర్గంవారు - వల్లభాయి పటేలు, జవహర్లాల్ నెహ్రూ, మౌలానా అజాద్‌గారలు గల ఒక ఉప సంఘాన్ని నియమించారు. + +బ్యాంకువారి ఉత్తరం సంగతి మాకు తెలియనీకపోవడంవల్ల, ప్రకాశంగారు మొదటి ధోరణిలోనే, తమపై గల ఆరోపణ మొట్టమొదట విచారించి, తాము దోషియో, నిర్దోషియో తేల్చవలసిందని బలవంతపరిచారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0788.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0788.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..148f3b09d2f08cdb3e540896a71506605d99c6ad --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0788.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ఉండాలి. రాష్ట్రానికి కావలసినటువంటి అన్ని హంగులు, రాష్ట్రంలో చేరవలసిన భూభాగం సరిహద్దులు సిద్ధంగా ఉంటేనే సంవిధానం షెడ్యూలు (అనుసూచి) లో రాష్ట్రంపేరు ఉంటే లాభముంటుందని వారు చెప్పారు. + +సంవిధాన సభలో ఈ విషయం వచ్చినప్పుడు ప్రకాశంగారు ఇలా అన్నారు. + +"అధ్యక్షా! ఈ సందర్భంలో ఒక విషయం మీ దృష్టికి తెస్తున్నాను. ఇప్పటికి 36 సంవత్సరాలుగా, ఆంధ్ర ప్రాంతం నుంచి ప్రతినిధులుగా వచ్చిన డాక్టర్ పట్టాభి సీతారామయ్యగారు, ఆచార్య రంగాగారు, నేను మొదలైనవారము ఆంధ్ర రాష్ట్రం కావాలని వాదిస్తూనే ఉన్నాము. ఇప్పటివరకు మా కోరిక ఫలించలేదు. + +"అయితే, ఈ రోజున మా సూత్రాన్ని కాంగ్రెసు వర్కింగ్ కమిటీవారు ఆమోదించారు. జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ, వల్లభాయి పటేలు, పట్టాభి సీతారామయ్యగారలకు ఈ సూత్రాన్ని అంగీకరించినందుకు నా కృతజ్ఞత. దీని విషయమైన పని ఈ రోజునే ప్రారంభం కావాలి. చెన్నపట్నం సంబంధించి తగాదా వచ్చింది. అది పరిష్కరించలేకపోయాము. + +"అధ్యక్షా! మీరు థార్ కమిషనును నియమించారు. వారు దేశమంతా తిరిగారు. సమస్య బాగా పరిశీలించారు. కొన్ని సిఫారసులు చేశారు. వారు చేసిన సిఫారసులు ఆధారంగా చెన్నపట్నం - ఆంధ్రరాష్ట్రానికి కలపాలి అన్న వాదము, లేక పట్నం రెండుగా చేసి, రెండు రాష్ట్రాలకు చెరొక భాగం ఇవ్వాలనే వాదము; లేక చెన్నపట్నాన్ని ప్రత్యేక రాష్ట్రంగా చేయాలన్న వాదము అటుంచి, ఆంధ్రరాష్ట్రం ఏర్పాటుచేయాలని కోరాము. వర్కింగ్ కమిటీవారు ఈ సమస్య విషయమై ఏ పరిష్కారానికీ రాలేకపోయారు. కాని, సరిహద్దు కమిషను వారు ఈ విషయంకూడా ఆలోచించే అవకాశ ముండగలదని \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0789.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0789.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..87864ac8eeddedc0711b034ac572e0c56cef7e0e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0789.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +తేల్చారు. అందుచేతనే, వర్కింగ్ కమిటీవారికి నా ప్రత్యేకమైన కృతజ్ఞతలు తెలియజేస్తున్నాను. ఆంధ్రప్రాంతానికి చేసిన ఈ విధమైన ఏర్పాటు భాషారాష్ట్రాలు కోరుతున్న ఇతర ప్రాంతాలకూడా చేయడం న్యాయము. భాషారాష్ట్రాలు ఐకమత్యమును తీసుకువస్తాయి గాని, అనైక్యమును తీసుకురావు. భాషారాష్ట్రాలు ప్రజలకు బలం చేకూర్చి, ప్రజావ్యతిరేక శక్తులను ఎదిరించే శక్తి వారికి కలగజేస్తాయి." + +ఇందులో ఇచ్చిన సలహాలనుబట్టి చెన్నరాష్ట్ర ప్రభుత్వం వా రొక రాష్ట్రవిభజన సంఘాన్ని (పార్టిషన్ కమిటీ) ఏర్పరచారు. ఆ సంఘంలో ప్రకాశంగారు తప్ప, తక్కిన ఆంధ్ర సభ్యు లిద్దరూ తమిళ సభ్యులు చెప్పిన సూచనలన్నిటికీ అంగీకారం ప్రకటించారు. అందులో ముఖ్యమైనది - చెన్నపట్నంమీద ఆంధ్రులు అధికారం వదలుకోవలెనన్న సూత్రము. ప్రకాశంగారు అది ఎంత మాత్రం అంగీకరించము అని అడ్డారు. అ కమిటీవారు చేసిన మిగిలిన కార్యక్రమమంతా - అనగా, అప్పులు, రాబడి పంపకములు, ఈ ప్రశ్నముందు స్వల్పంగా కనిపించాయి. + +ఈ విషయమై మరొక ఉదంతం కూడా చెప్పాలి. వ్యక్తిగతంగా ఎన్ని బేదాలున్నా, డాక్టర్ పట్టాభిగారు కాంగ్రెసు అధ్యక్ష పదవికి పోటీచేసిన సందర్భంలో ప్రకాశంగారు తమ అనుయాయు లందరితోను కలసి, ఆయనను తమ వోట్లతో నెగ్గించవలెనని యత్నించి, ఆ కార్యం సాధించారు. పట్టాభిగారు అధ్యక్షులయిన తర్వాత, (ఆ రోజులలో అధ్యక్షుణ్ణి రాష్ట్రపతి అని పిలిచేవారు) ఆయన చెన్నపట్నం వచ్చినప్పుడు, నేను వారి బసకు గౌరవ సందర్శనం చేయడానికి వెళ్లాను. రెండు మూడు మాటలు కుశల ప్రశ్నలు సాగిన తర్వాత, ఆయన చటుక్కున లేచి, లోపలికి వెళ్ళి, ఒక అర ఠావు సైజు కాగితంతెచ్చి, దానిమీద సంతకం చేయమన్నారు. దానిమీద అప్పటికే ఆయన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0790.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0790.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e2e340692d3537e7f7957883a44cd81a21352b9b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0790.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +సంతకం, కామరాజ నాడార్‌గారి సంతకం ఉన్నాయి. వారు సంతకం పెట్టిన భాగం పైన ఉన్న మాట లివి: + +"చెన్నపట్నంమీద ఆంధ్రులు హక్కులు వదులుకో గలందుకును, తిరుపతిపై తమిళులు హక్కులు వదులుకో గలందుకును ఇందు మూలముగా అంగీకరించడమైనది." + +ఇటువంటి కాగితంపైన - ఆయన, బుజ్జగింపు మాటల మధ్య నన్ను సంతకం చేయమని రెండు, మూడు పర్యాయాలు చెప్పగా, "మీరీ విషయం ప్రకాశంగారితో చర్చించగూడదా?" అని ప్రశ్నించాను. + +దానిపైన ఆయన, "ప్రకాశంగారితో ఎవరికి కుదురుతుంది? మా మటుకు మాకు ఆయన సంతకం కన్నా నీ సంతకమే ఎక్కువ విలువ గలది," అన్నారు. + +కాని, నేను ఆయనను తిరిగి మెల్లిగా నచ్చజెప్పి, "సాయంత్రం మీరు ఒకమారు స్వయంగా ప్రకాశంగారిని కలుసుకొంటే మనమంతా ఒక పద్దతికి రాగలము గదా!" అన్నాను. + +అందుకు, "సరే, ఎందుకు చెప్పావో! ఈ సాయంత్రం జరగబోయే మీ కాంగ్రెస్ శాసన సభ్యుల సమావేశంలో ఇందులో వ్రాసింది ఆమోదించడానికి, ఎజండాలో ఈ విషయం కలుపబడుతుంది. కాబట్టి, అక్కడే ప్రకాశంగారు ఉన్నారు గనుక, ఒక అరగంట ముందుగా వచ్చి ఆయనతో మాట్లాడుతానులే," అని ఆయన చెప్పారు. + +ఏలాగో, ఆయన చెప్పినట్టు సంతకం చేయకుండా, ఆయన మనసుకు నొప్పి కలిగించకుండా, పరస్పర సుహృద్భావంతో బయట పడ్డాను. + +అనుకున్నట్టు, పట్టాభిగారు ఆ సాయంకాలం వచ్చి, నా గది దగ్గిర కారు నిలిపారు. దిగివచ్చి, "ఏం విశ్వనాథం! నువ్వు చెప్పినట్టు వచ్చాను. ప్రకాశంగారు ఇక్కడ ఎక్కడున్నారు?" అని అడిగారు. ప్రకాశంగారు బసచేసిన మేడగదులు చేత్తో చూపించాను. అది గవర్నర్ భవనంకాక ప్రత్యేకంగా వేరే కట్టిఉన్న ఒక చిన్న మేడ భాగము. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0793.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0793.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fd2055261e8bde65d2146b95386c29f0d74b4c92 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0793.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మన ఆంధ్రరాష్ట్రం భారతదేశంలో ప్రధానరాష్ట్రంగా పరిణమింపడానికి చాలా అవకాశాలున్నాయి. + +మంత్రివర్గంనుంచి దిగినతర్వాత, ప్రకాశంగారు మొదట్లో "గ్రామ స్వరాజ్య" మనే వారపత్రికను ప్రారంభించారు. అయితే, ఆయన - తాము ఊహిస్తున్న స్వయంపోషక గ్రామ స్వరాజ్య సంస్థాపనా విషయమై ప్రచారం చేయడానికి ఆ వారపత్రిక సరిపోదని గ్రహించారు. ఆ సమయంలో 'రినై జాన్స్ ప్రింటర్స్‌' అనేదానిని చెన్నపట్నంలో నడుపుతున్న దామర్ల వెంకట్రావుగారు అనే పిఠాపురం వాస్తవ్యులకు, ప్రకాశంగారి త్యాగశీలతమీద ప్రత్యేకమైన అభిమానం పుట్టింది. ఆయన తనచేత నున్న అచ్చుయంత్రాన్ని ప్రకాశంగారికి "విజయప్రభ" అనే తెలుగు దినపత్రిక ప్రచురించడానికిగాను ఇచ్చి సాయం చేశారు. ప్రకాశంగారి యీ యత్న సాఫల్యానికై, ఎమ్.కె.వి. రెడ్డి, బొప్పన హనుమంతరావుగారలనే బారిష్టరులు, "విజయప్రభ" ప్రచురణ నిమిత్తం ఒక కంపెనీ ప్రారంభించారు. పత్రికకు సంపాదకుడుగా బరంపురం వాస్తవ్యుడు, స్వాతంత్ర్య యోధుడు అయిన న్యాపతి నారాయణమూర్తిగారిని నియమించారు. అంతకు ఒక సంవత్సరం ముందు ఆయన కేంద్ర శాసన సభలో సభ్యుడుగా ఉండేవారు. కొంతకాలం సంపాదకుడుగా పనిచేసి - ప్రకాశంగారి దగ్గర తమకున్న చనవు నాధారంగా చేసుకొని ఆచార్య రంగాగారి వర్గంవారు తన సంపాదకీయాలతో జోక్యం కలుగజేసుకొంటున్నారనీ, ఆ పరిస్థితులలో తాను సంపాదకుడుగా పనిచేయడం కష్టమనీ చెప్పి, ఆయన మానుకున్నారు. దాంతో, అసలు పత్రికాప్రచురణకే భంగం వచ్చింది. ఆ పత్రిక నడచినన్నాళ్ళు చాలా వేగంగా ప్రజల అనురాగాన్ని సంపాదించింది. + +అప్పుడు, ప్రకాశంగారు "ప్రజాపత్రిక" అనే ఆంగ్ల వార పత్రికను ప్రారంభించారు. అదికూడా తొందరగా ప్రజల అభిమానాన్ని పొందగలిగింది. ఒకసారి అ పత్రికలో, ఆలపాటి వెంకటరామయ్య \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0794.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0794.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c3a6a979e0ccff8421100b9337a40f4d60d0be2a --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0794.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +గారి పైన ఆరోపణలతో ఎస్. సుబ్బారావు అనే ఆయన వ్రాసిన ఉత్తరం అచ్చయింది. (వెంకటరామయ్యగారి గురించి యిదివరలో వ్రాసి ఉన్నాను.) వెంకటరామయ్యగారు, పత్రికను నిర్వహిస్తున్న ఎస్.వి. కొండపిగారిమీద పరువునష్టం దావా వేశారు. ఆ దావా కోర్టువారు కొట్టేశారు. + +అంతకుముందు, డాక్టర్ పట్టాభిగారు చాలా గొప్ప ప్రచార ఆర్భాటములు జరిపి, చెన్నపట్నంలో మౌంటురోడ్డులో ఉన్న కిర్లంపూడి జమీందారుగారి భవనం కొని, అందులో బొబ్బిలిరాజా మొదలయినవారి సహాయంతో "శుభోదయ" అనే దినపత్రిక ప్రచురింప సాగారు. ఆయన అఖిల భారత కాంగ్రెస్ వర్కింగ్‌కమిటీ సభ్యులు గనుక, గాంధీగారికీ, ఆయనకూ పరిచయ మెక్కువన్న పేరువల్ల, కాంగ్రెసు శాసన సభ్యులుగా ఉండదలచిన చాలామంది ఆ పత్రికలో పెద్ద పెద్ద మొత్తాలిచ్చి వాటాలు కొన్నారు. కానీ, ఆ పత్రిక దురదృష్ట వశాత్తు ప్రారంభంలోనే ఆగిపోవలసిన పరిస్థితికి (ఏ విధంగానో నాకు జ్ఞాపకంలేదు) వచ్చింది. కె. అప్పారావుగారు అనే ఆయన ఆ పత్రిక భవనాలకు, యంత్రాలకు యజమాని కావడం జరిగింది. ఆయనకు, ప్రకాశంగారిమీద భక్తి కుదరడంచేత, ఆ భవనంలోనుంచే ఆ అచ్చు యంత్రాలపై ముద్రింపబడి 'ప్రజాపత్రిక' తెలుగు దినపత్రికగా రూపొందింది. అప్పట్లో, క్రొవ్విడి లింగరాజు మొదలైనవారు సంపాదకులుగా ఉండేవారు. పత్రిక ప్రకాశంగారిది కావడంతో, పత్రికలో చదవదగిన వార్తలు, వ్యాసములు ఉండగలవన్న విశ్వాసంచేత మొదటి రోజునే తొమ్మిది, పదివేల కాపీలు చెల్లాయి. + +అప్పటికి ప్రత్యేకాంధ్ర దేశమనే నినాదం నాలుగుమూలలా ఎగబ్రాకి ఉన్నది. అధికార దుర్వినియోగం చేసిన చెన్నరాష్ట్ర మంత్రి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0796.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0796.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..117c9cb590fce76145bd9fd5d0e6eb9dd1a09249 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0796.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +సక్రమంగా పని చేస్తున్నాయని, ప్రజాభిప్రాయం వాటికి అనుకూలంగా ఉన్నదని నేను గట్టిగా ఈ సభముందు చెప్పగలను." + +ప్రజల ఉపయోగంకోసం నిష్కల్మషంగా కార్యక్రమం జరిగించినప్పుడు, సత్పలితం కలిగినప్పుడు, కాదని శత్రుపక్షంవారు కూడా అనలేక పోయారు. కాని, సాధారణంగా నడుస్తున్న సహకార సంఘాల వల్ల, మధ్యవర్తి తత్వంగల వారికి లాభమువచ్చే ఉద్యమానికి, ప్రకాశంగారి ఉద్యమం వ్యతిరేక మయినది. అందుచేత, ఆయన దిగిపోయిన వెంటనే, క్రొత్త ప్రభుత్వంవారు ఈ సహకార సంఘాల [ఉత్పత్తి, కొనుగోలుదారుల సహకార సంఘాల] భవిష్యత్తును నిర్ణయించడానికి ఒక ఉప సంఘం ఏర్పాటు చేశారు. అప్పటి ముఖ్యమంత్రి అయిన రామస్వామిరెడ్డిగారికి - ఈ సంఘాల ఆదర్శాల మీద, కార్యక్రమాల మీద అభిమాన ముండేది. + +అయితే, ఆయన వేసిన ఉప సంఘానికి అధ్యక్షుడు - లిమిటెడ్ కంపెనీల మేనేజింగ్ డైరెక్టరు లాగున సహకార సంఘాలను నడిపిస్తూ, సహకారోద్యమానికి నిపుణుని (ఎక్స్‌పర్ట్) క్రింద భావింపబడే రామలింగం చెట్టిగారు. ఆయనకు ప్రకాశంగారి సహకార సంఘాలపైన సహజంగానే వ్యతిరేకత ఉండేది. అందుచేత, ఒక విధమైన రాజీ మార్గంగా సంప్రదాయ సహకార సంఘాలు లేనిచోట ఇవి ఏర్పాటు కావచ్చును అని - నీటికి నీరు, పాలుకు పాలు కలిసిన ఒక సూత్రం ప్రతిపాదించారు. దాంతో, ప్రజా ఉద్యమంతో సంబంధించిన ప్రకాశంగారి సహకార సంఘాలు కొనసాగే సౌకర్యాలు లేక, రాను రాను క్షీణించినవి. + +1950 జనవరి 26 న ఇప్పుడు అమలులో ఉన్న సంవిధానం అమలులోకి వచ్చింది. అయితే, దాని ప్రకారం ఎన్నికలు జరగడానికి 1946 నుంచి లెక్క వేస్తే, 1952 తేలింది. అందుచేత, 1951 లో నుంచి కూడా అన్ని రాష్ట్రాల ప్రజల దృష్టి ఆ రాబోయే ఎన్నికలపైన పడింది. అప్పటికి ఆంధ్ర కాంగ్రెసు రెండు వర్గాలుగా విడిపోయింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0797.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0797.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c7f932ddab07a6e861a21d838947d4b9df7e14cc --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0797.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +1946 లో ప్రకాశంగారు, తాము ముఖ్య మంత్రి అయినప్పుడు, ఆంధ్ర కాంగ్రెసు కమిటీ యాజమాన్యాన్ని ఆచార్య రంగా గారికి అప్పగించారు. పట్టాభిగారు అది తమ చేతుల్లోకి తీసుకోడాని కెంతో యత్నించారు. వారి పక్షాన పనిచేయడానికి పూనుకొన్న ముఖ్యమైన వారు - ఆయన అనుయాయులు, మంత్రులూ అయిన కళా వెంకటరావు, బెజవాడ గోపాలరెడ్డి, నీలం సంజీవరెడ్డిగారలు. + +కాంగ్రెసు కమిటీలో సభ్యులను చేర్చి, సవ్యమైన పద్ధతిలో కాంగ్రెసు కమిటీని వశం చేసుకోవడానికి యత్నిస్తే, అందులో తప్పు లేదు. కాని, వారి వర్గీయులు, సవ్యమైన మార్గాన సభ్యులు కావడానికి రంగాగారి (అనగా, ప్రకాశంగారి) వర్గంవారు అవకాశం ఇవ్వలేదన్న నెపంపైన, ఒక లక్ష పేర్లు జాబితాలుగా వ్రాసి, అవి కాబోయే సభ్యుల పేర్లని, నిర్దారణ సూచకంగా వేలి ముద్రలు అనేకములైనవి తగిలించి, లక్ష మందికి కావలసిన చందా మొత్తం ఇరవై అయిదువేల రూపాయలు కాగ్రెసు అధ్యక్షుని పేర డిల్లీకి పంపారు. ఇవన్నీ దొంగ జాబితాలని ప్రకాశంగారి వర్గంవారు వేంటనే కనిపెట్ట గలిగారు. ఈ పాతిక వేలూ, పావలా పావలా చొప్పున చందాదారు లిచ్చిన డబ్బు కాదు. ఒక రిద్దరు వర్తకులు, ఒక రిద్దరు జమీందారులు (అపుడు జమీందారీల రద్దు బిల్లు సెలక్టు కమిటీ ఎదుట ఉన్న కాలము) ఇచ్చిన మొత్తాలు కలపగా పాతిక వేలయింది. అందులో ఆరువేలిచ్చిన జమీందారు పేరు నాకు జ్ఞప్తిలో ఉంది. ఈ విధంగా చేసిన ఆరోపణ లన్నీ కొంతకాలానికి చర్చకు వచ్చి, ఆ లక్ష సభ్యుల పేర్లు జాబితాలోంచి కొట్టివేయబడ్డాయి. + +ఈ యత్నం విఫలం కాగానే, 1951 లో వారు తిరిగి మరొక \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0798.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0798.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8108f8dba587490d7d56c4a3253e697173a7a486 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0798.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +గట్టి యత్నం చేశారు. రాష్ట్ర కాంగ్రెసు కమిటీ సభ్యులను మెల్లిగా లోబరచుకొని, రానున్న సాంవత్సరికపు ఎన్నికలలో రాష్ట్ర కాంగ్రెసు అధ్యక్ష పదవి పొందగలిగి నట్టయితే - ప్రకాశంగారిని మంత్రివర్గం లోంచి పంపించినట్టుగానే కాంగ్రెసునుంచీ పంపివేయడమో, నిర్వీర్యులను చేయడమో ఏదో ఒకటి చేయవలెనని గట్టి పట్టు పట్టారు. + +మంత్రులలో కళా వెంకటరావుగారు చాణక్యుని వంటివారు. తాము అధికారంలో ఉన్నారు గనుక, రాష్ట్ర సంఘ సభ్యులను ఏ విధంగా వశపరచుకోవడమో వారు కనిపెట్టారు. + +ఆంధ్ర మంత్రుల చేతులలో - రెవిన్యూ, ఆర్థిక శాఖ, స్థానిక సంస్థలు, హరిజన సంక్షేమ శాఖ, మద్యనిషేధం, రెంట్ కంట్రోలు, సినిమా మొదలైన శాఖ లుండేవి. 1951 ఏప్రిలులో రాష్ట్ర కాంగ్రెసు అధ్యక్షుని ఎన్నిక జరగవలసి ఉన్నది. ఆ ఏడు బడ్జెటు చర్యల సమయంలో, రాష్ట్ర సంఘ సభ్యులను వశపరచుకొనేందుకు అనేక వాగ్దానాలు చేయబడినాయి. ఆర్డర్లు జారీ చేయబడ్డాయి. + +ఆనాడు, ప్రభుత్వంవారు రాష్ట్ర సంఘాన్ని తమ వశం చేసుకోకుంటే, వారి వర్గం తిరిగీ తల యెత్తుకోలేని పరిస్థితులు ఏర్పడుతాయి. అందుచేత, తమ వర్గానికి వోటు బలము చేకూర్చుకోడానికి రాష్ట్ర సంఘ సభ్యులను, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలోని ఒక గ్రామంలో, ప్రస్తుతం మంత్రిగా ఉన్న ఒకరి దివ్య భవనంలో షడ్రసోపేతమైన అన్నపానాదులతో, ఒక చోట చేర్చి పెట్టుకొన్నారు. + +మరునాడు ఎన్నిక జరుగుతుందనగా, ఎన్ని లెక్కలు వేసుకొన్నా వారి వర్గం వారికి ఏడు వోట్లు తక్కువగా ఉన్నట్టు తెలిసింది. వారి అభ్యర్థి నీలం సంజీవరెడ్డిగారు. ఆయన మంత్రి పదవి వదులుకొని రాష్ట్ర సంఘ అధ్యక్షుడు కావాలని ఏర్పాటు జరిగింది. ప్రకాశం, రంగా గారల వర్గాల పక్షాన నిలబడ్డ వారు ఆచార్య రంగా గారు. + +ప్రభుత్వం పక్షం వారు ఏం చేశారో తెలియదు గానీ, అంత వరకు ప్రకాశం గారంటే ప్రాణాలివ్వడానికైనా సిద్ధమని చెప్పిన నలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0800.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0800.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..55425b3c03ca9a903c081041fe1effcf8c0f19d4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0800.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ఏమి జరిగిందో! ఏ దేముడు బాలట్ పెట్టెలో దూరి వోట్ల భక్షణ కావించాడో! ఇప్పటికీ తెలియదు. + +ఎలక్షన్ పిటీషను వేయమని మిత్రులు బలవంతం చేసినా, ప్రకాశంగారు తమ "రాజకీయ జీవితాన్ని ఎలక్షన్ పిటీషనులతో నడుపుకోలే" మన్నారు. + +1951 లో, నీలం సంజీవరెడ్డిగారు ఎన్నికకయినట్టు తెలియగానే, మంత్రివర్గీయులు కాంగ్రెసుభవనం ఆవరణ గోడలెక్కి లోపలికి దూకి, భవనం గదులలోఉన్న రంగాగారి వర్గీయులకు చెందిన సామానులను వాటినీ ఇవతల, అవతల విసిరివేయసాగారు. + +రంగాగారి వర్గంలో ప్రతికూలచర్య తీసుకోడానికి సాహసము, బలమూ కలిగిన యువకులున్నా - తగాదాలు వచ్చినప్పటికీ ఒకే పార్టీ వాళ్ళము గనుక మూర్ఖులయెడల మూర్ఖత వహించడం మంచిది కాదని శాంతించారు. + +ఏమైనా, ఆ రోజున మంత్రివర్గీయులు చూపించిన ముష్కరత్వానికి సమానమైనది మరెన్నడూ చూడలేదు. + +బహుశ: డిల్లీలో 1970 లో క్రొత్త ప్రాత కాంగ్రెసులు విడిపోయిన తర్వాత, కాంగ్రెసు ప్రాంగణంలో జరిగిన ప్రహరణకాండ కొంచెం ఆ స్థాయికి వచ్చిందేమో! + +అప్పట్లో, చిరస్మరణీయులైన కాళేశ్వరరావుగారు ప్రకాశంగారి పక్షంలో ఉండేవారు. మే మందరమూ (అంటే, ప్రకాశంగారు, రంగాగారి వర్గీయులమంతా) కలిసి వారి యింట్లో సమావేశమయ్యాము. చివరి క్షణంలో, మాలో నలుగురు అకారణంగా మంత్రి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0801.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0801.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..37337f2782d9846d14a5a50b9983549b1a8c795c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0801.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +వర్గం వారిలోకి మలినప్రవేశం చేయడంవల్ల కలిగిన ఓటమికి ఎవరూ నిరుత్సాహ పడకూడదనీ, మంత్రులుచేసే అధికార దుర్వినియోగం, దొంగ కాంగ్రెస్ మెంబరుల జాబితా నిర్మాణం ప్రజలకు బోధపరిచినట్లయితే వారందరూ ఎన్నికలలో తిరిగి ఓడిపోగలరనీ అందరికీ దృడవిశ్వాసం కలిగింది. + +ప్రతి జిల్లాలోనూ ప్రకాశం, రంగా వర్గాల అనుయాయులు చేయవలసిన కార్యక్రమంకూడా కొంతవరకు వ్రాయడం జరిగింది. నేను విశాఖపట్నం వెళ్ళిపోయాను. + +ఆ రాత్రి - బాగా రాత్రివేళ - మా వర్గాలకు చెందినవారు కార్యక్రమం వివరాలు ఆలోచించుకోడానికి కూర్చుంటూండగా, ఒక క్రొత్త సమస్య బయలుదేరిందట. + +"మంత్రివర్గానికి వ్యతిరేకంగా దొంగతనంగా ప్రచారం చేయడం కాంగ్రెసు తత్వానికి వ్యతిరేకం ..... పెద్దమనిషి తరహాకు ప్రతి కూలం...." + +"అయితే, మనం మౌనంగా ఉండవలసిందేనా?" \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0803.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0803.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cba32e6c2d9399788b42ca346b19cb561e382d4c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0803.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +వర్గాలు అనే అనవసరమైన, దేశ నష్టకరమైన విభేదాలు కల్పించారు. విభేద బీజాలు నాటగానే వేరుతన్నే శక్తిగలవై ఉంటాయి. అదే జరిగింది. తర్వాతి అధ్యాయంలో ఈ పరిణామాన్ని గురించి వ్రాస్తాను. + +1947 లో పార్టీ సభ్యులలోనే కొందరు ప్రతికూలురు, క్రమబద్ధంగా ఉండాలనే నిర్భంధం లేకుండా, గాంధీ తత్వానికి కార్యరూపం ఇవ్వడానికి ప్రారంభించిన ప్రకాశంగారిని పదవీచ్యుతిని చేసే పన్నుగడల సమయంలో - న్యాయ అన్యాయ సూక్ష్మతను గ్రహించలేని కాంగ్రెసు అధినేత కృపలానీగారికికూడా, 1951 నాటికి కాంగ్రెసు నుంచి వెలుపలికి పంపబడే అవకాశాలు వచ్చాయి. + +1917 లో గాంధీగారు నూతన అహింసామార్గ ప్రతిష్ఠాపకులై, సాత్త్విక నిరోధ ప్రక్రియను బ్రిటిష్ నీలిమందు తోటల పెద్దలపై ప్రయోగించే సమయంలో - సింధు ప్రాంతంలో తాను ఇండియన్ ఎడ్యుకేషనల్ సర్వీసులో వహిస్తున్న ఉన్నతోద్యోగాన్ని వదలి, గాంధీగారి సహచరుడై పనిచేసిన పెద్దమనిషి కృపలానీగారు. ఆయన పన్నెండు ఏండ్లు కాంగ్రెస్ ముఖ్య కార్యదర్శిగా ఉండి, తరువాత కాంగ్రెసు అధ్యక్షులుగా ఎన్నికైన ప్రముఖుడు. + +అటువంటి ఆయన స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన నాలుగేండ్లకు కాంగ్రెసునుంచి విరమించుకోవలసి వచ్చింది. అలాగుననే, 1946 జనరల్ ఎన్నికల తరువాత బెంగాలుకు ముఖ్యమంత్రిగా పనిచేసిన డాక్టర్ పి.సి. ఘోష్‌కూడా కాంగ్రెసుకు రాజీనామా చేయవలసి వచ్చింది. లండనులో డాక్టర్ ఆఫ్ సైన్సు బిరుదు పొంది, కలకత్తా యూనివర్శిటిలో ప్రొఫెసరుగా ఉండి గాంధీగారి పిలుపు అందుకొని దేశంకోసం సర్వమూ త్యాగంచేసిన మహావ్యక్తి ఆయన. + +1951 జూనులో, కృపలానీగారు - తనతోబాటూ, తనవలెనే కాంగ్రెసునుంచి విడిపోయిన వారినందరినీ పాట్నాలో సమావేశపరిచారు. వారందరూ కలిసి ఒక పార్టీగా రూపొందాలని నిర్ణయమైంది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0804.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0804.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..16d9659e53c0bfc581b0fb11817b318333d37348 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0804.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +నాటి ఉదయం అక్కడ పార్టీపేరు నిశ్చయమైంది. సభలో ఎవరి సలహాపైననో 'ప్రజాపార్టీ' అనే మాటకు ముందుగా 'మజుదూర్‌' అనే మాట కలిపారు. రంగాగారి సలహాపైన దానికి ముందు 'కిసాన్‌' అన్న మాటకూడా కలిపారు. 'ప్రజాపార్టీ' అన్నది అందరి సభ్యుల ఆమోదాన్ని పొందడంచేత ఆ పార్టీకి - "కిసాన్ మజుదూర్ ప్రజాపార్టీ" అనే నామకరణం జరిగింది. + +ఆ మధ్యాహ్నం మహాసభకు నాలుగైదువేలమంది హాజరయ్యారు. కృపాలానీగారు కాంగ్రెసు సంస్థలో జరుగుతున్న పక్షపాతము, బంధుప్రీతి, అధికార దుర్వినియోగము మొదలైన పరిస్థితులు వర్ణించి, ఆ దుర్గుణాలు లేని రాజకీయ సంస్థ ఒకటి ప్రారంభించడం ప్రజలకు శ్రేయస్కరమని భావించి - తాను, ప్రకాశంగారు, పి.సి.ఘోషుగారు మొదలైనవారు ఆ సమావేశాన్ని ఏర్పాటు చేసినట్టు చెప్పి, పార్టీకి ఆ ఉదయం పెట్టిన పేరు వగయిరా విషయాలు వివరించి, పార్టీ ఇతర వివరాలు, ప్రోగ్రాము వ్రాయడానికి నలుగురితో కూడిన ఒక ఉపసంఘం ఏర్పడేటట్టు చెప్పారు. అందులో తాను, ప్రకాశంగారు, కిద్వాయిగారు, డాక్టర్ పి.సి. ఘోషుగారు సభ్యులనీ ఆయనే చెప్పారు. సాదిక్ అలీ అనే యువకుణ్ణి (ప్రస్తుతం పాత కాంగ్రెసు సంస్థలో ముఖ్యుడు) కార్యదర్శిగా నియమించారు. + +కృపలానీగారు ఉప సంఘ సభ్యుల పేర్లు చెపుతున్నప్పుడు, వెనకనుంచి ఒక మిత్రుడు లేచి, అందులో రంగాగారి పేరు ఉండాలని కేక వేశాడు. + +"ఇది చిన్న ఉప సంఘము. దక్షిణ ప్రాంతీయులకు ప్రాతినిధ్యానికి ప్రకాశంగారి పేరు ఉండనే ఉంది గనుక, రంగాగారి పేరు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0806.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0806.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2b90745abfe4909a2cdbb8a4595f4c54fcb64c5f --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0806.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +చేసిన ప్రచారంవల్ల లాభం పొంది, 'కిసాన్ మజుదూర్ ప్రజాపార్టీ' గెలవని చోట్ల కమ్యూనిస్టులుగానీ, స్వతంత్ర సభ్యులుగానీ గెలిచారు. కాంగ్రెసు పేరున గెలిచినవారు ఏమాత్రమైనా ఒక్క రాయలసీమలోనే గెలిచారు. + +అప్పటివరకు, ఆంధ్రులు ఏకచ్చత్రాదిపత్యం వహిస్తున్న కాంగ్రెసు పార్టీకి చెన్నరాష్ట్ర శాసన సభలో మెజారిటీ పూర్తిగా పోయింది. కాని వారికి కృషికార్ లోక్ పార్టీ, ముస్లిమ్‌లీగు సహాయంగా ఉండేవి. మూడు పార్టీలు కలిసినా వారి బలం 150 దాటక పోయింది. ప్రతిపక్షంలో 164 సభ్యులు ఉండేవారు. ప్రకాశంగారు ఆ ఎన్నికలల్లో మద్రాసునుండి పోటీచేసి ఓడిపోయారని ఇదివరకే వ్రాశాను. కాని, తమ వ్యక్తిత్వాన్నిబట్టి ఆయన ఆ 164 సభ్యులను ఏకంవేసి యునైటెడ్ ఫ్రంటు అనే సమాఖ్య క్రింద శాసన సభా కార్యక్రమంకోసం ఏర్పాటు చేయగలిగారు. ఆ సమాఖ్య కార్యక్రమం ప్రారంభించినపుడు నేను ప్రతిపక్ష నాయకుడుగా ఉండడానికి అందరూ అంగీకరించారు. ఆ సమాఖ్యలో కమ్యూనిస్టులు, కిసాన్ మజుదూర్ ప్రజాపార్టీ, మద్రాస్ టాయిలర్స్ పార్టీ, ఇంకా ఏవో వేరే పార్టీలు, స్వతంత్రులు ఏకమయ్యారు. + +చెన్నరాష్ట్రానికి అంతవరకు గవర్నరుగా ఉన్న భావనగర్ రాజా గారి కాలపరిమితి ముగియగా, కేంద్ర ప్రభుత్వంవారు 'శ్రీప్రకాశ' అనే ఆయనను నియమించారు. ఈ శ్రీప్రకాశగారు చాలా మేధావి. నెహ్రూగారికి ఆప్తులు. పెద్ద పెద్ద యూనివర్శిటీ డిగ్రీలు పొందినవారు. 1946 లో నెహ్రూగారు కేంద్ర ప్రభుత్వం ఏర్పాటు చేసినపుడు ఆయన మంత్రిగా ఉండేవారు. అయితే, ఆయన కొంత స్వతంత్రంగా ఆలోచించుకొనే లక్షణం గలవారు గనుక, నెహ్రూగారు ఆయనను గవర్నరుగా పంపివేశారు. అంతకు ముందు కరాచీలో హైకమిషనర్‌గా ఉండి, ఆయన చెన్నరాష్ట్రానికి గవర్నరుగా వచ్చారు. ప్రకాశంగారంటే గురుభావం కలవా రాయన. + +కాంగ్రెసువారికి మెజారిటీ లేదని ఇదివరలోనే వ్రాశాను. పైగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0807.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0807.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5081ab219000a65cd11e5232db2dd0030b255f9d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0807.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ఆ గెలిచిన వారిలో, రాష్ట్రంలో గౌరవ ప్రతిష్ఠలున్న పెద్ద నాయకు లెవరూ లేరు. + +1946 లో రాజాజీని చెన్నరాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రిగా చేసే యత్నంలో గాంధీగారు ప్రకాశంగారి చేతులలో ఓటమి పొందిన దిదివరకే వ్రాశాను. రాజాజీ ఆశాభంగ నైరాశ్యలోకంలో ఉండడం గాంధీగారికి అసంతృప్తికరంగా ఉండడంచేత, రాజాజీకి కాంగ్రెస్ పార్టీలో సభ్యత్వం చిక్కనప్పుడు కాంగ్రెసు అధ్యక్షులే నేరుగా పావలా చందా పుచ్చుకొని ఆయనను సభ్యుణ్ణిగా చేర్చుకొనేటట్టు చేసినది యిదివరలో వ్రాశాను. + +రాజాజీలో ఏదో ఇంద్రుని అంశ ఉంది. అందుచేతే, తాను పాకిస్తాన్ వాదియైనా, గాంధీగారి ఆశీస్సులతో నెహ్రూగారి మంత్రివర్గంలో దేశ పరిపాలనలో భాగస్వామి అయ్యారు. స్వాతంత్ర్య ఘోషణ జరిగిన నాటికి ఇంత మేథావి లేరని నెహ్రూగారి మనసును వశం చేసుకొన్నారు. స్వాతంత్ర్యం వచ్చిన పిదప బెంగాల్ గవర్నరుగా వెళ్లారు. అక్కడినుంచి, మౌంట్ బాటను ప్రభువు గవర్నర్ జనరలు పదవినుంచి విరమించగానే భారతదేశానికి తాను గవర్నర్ జనరలు అయ్యారు. 1950 జనవరి 26 న భారతదేశ నూతన సంవిధానం అమలులోకి వచ్చేదాకా ఆ పదవిలో ఉండి, తర్వాత చెన్నపట్నంలో విశ్రాంతి తీసుకుంటూ ఉండేవారు. + +ఆయన కేంద్ర మంత్రిగా, ఢిల్లీలో, తన వర్గాన్ని ఓడించి ముఖ్యమంత్రి అయిన ప్రకాశంగారిమీద ఒక విధమైన అధికారంగల పదవిలోకి వెళ్ళారు. ఒకసారి చెన్నరాష్ట్రంలో ఉన్న అడవి కలప కేంద్ర ప్రభుత్వంవారు కొనవలసిన అగత్యం వచ్చింది. ప్రకాశం ప్రభుత్వంవారు ఏదో ఒక ధర అడిగారు. కేంద్రశాఖవారు అంత ధర ఇవ్వమని వాదించారు. ఇది శాఖల స్థాయిలో జరిగిన వ్యవహారము. అపుడు రాజాజి ప్రకాశంగారికి అర్దాధికార పూర్వకమైన (Demi - official) ఉత్తరం వ్రాశారు. అందులో ఇలా ఉన్నది. + +"ప్రకాశంగారూ! ప్రతిదినమూ మీ ప్రభుత్వం మా ప్రభుత్వం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0808.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0808.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f10fe9616747332cadb7c2e4ef67875688598799 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0808.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +దగ్గర ఏవేవో గ్రాంటులు కావాలని చేయి జాచుతూ వస్తూంది కదా! అలా చేయి జాచే ప్రభుత్వానికి బేరంచేసే తాహతు ఉన్నదా?" + +రాష్ట్రంలో కాంగ్రెసు రాజకీయాలలో నాయకత్వ శూన్యమైన అవస్థ వచ్చిందని పైన వ్రాసే ఉన్నాను. ఆ సమయంలో ఎవరి ఊహో, ఎవరి తంత్రమో, చెన్నపట్నంలో పుట్టిందో, ఢిల్లీలో పుట్టిందో ఇప్పటి దాకా సరిగ్గా తెలియదు కాని, మహేంద్ర పదవి అనుభవించి వచ్చి విశ్రాంతి తీసుకొంటున్న రాజాజీని ఈ చెన్నరాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రిగా తీసుకువస్తేతప్ప, కాంగ్రెసు సంస్థ రాష్ట్రంలో నామ మాత్రావశిష్టమై నశిస్తుందనీ ఊహారచన జరిగింది. ఆ ఊహారచన తమదే అన్నట్టుగా శ్రీప్రకాశగారు తమ జీవిత చరిత్రలో వ్రాసుకొన్నారు. + +సంవిధానం ప్రకారం లెజిస్లేటివ్ కౌన్సిలు (శాసన మండలి)లో కొందరు సభ్యులను నియమించే హక్కు గవర్నరుకు ఉంది. దాన్ని పురస్కరించుకొని గవర్నరు రాజాజీని శాసన మండలి సభ్యులుగా నియమించారు. + +తరువాత వెనువెంటనే, డిల్లీనుంచి కాంగ్రెసు అధిష్ఠాన వర్గంవారు, శాసన సభ కాంగ్రెసుపార్టీ వారికి - కాంగ్రెసు శాసన సభ్యులను సమావేశపరిచి, రాజాజీని నాయకునిగా ఎన్నుకోవలసిందని ఆదేశించారు. వారు అలాగే సమావేశమై రాజాజీని తమ పార్టీనాయకునిగా ఎన్నుకొన్నారు. గవర్నర్ జనరలుగా పనిచేసిన రాజాజీ చిన్న పదవి అనుకోకుండా, సంతోషంగా ఆ పదవి స్వీకరించారు. + +ఇదిచూసి, ప్రకాశంగారు - యునైటెడ్ ఫ్రంటుకు చెందిన 164 సభ్యుల సంతకాలతో ఒక విజ్ఞప్తి గవర్నరుగారికి పంపించారు. + +రెండు ఇతర పార్టీలతో కలిసినప్పటికీ కాంగ్రెసు మైనారిటీలో గనుక ఆపార్టీ నాయకుని ముఖ్యమంత్రి పదవికి ఆహ్వనించక, యునైటెడ్ ఫ్రంటు నాయకునికే అటువంటి ఆహ్వానం పంపించవలసిందని ఆ విజ్ఞప్తిలో సూచింపబడింది. + +శ్రీప్రకాశగారు పెద్దమనిషే అయినా, ఆ విజ్ఞప్తిలోగల విషయాన్ని మాట్లాడడానికైనా ప్రకాశంగారిని ఆహ్వానించలేదు. రెండు, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0809.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0809.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b3e358e45450a957cb9bc0b47782b82f91704684 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0809.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +మూడు రోజులు ఆ విజ్ఞప్తి ఆయన తన దగ్గిరే అట్టిపెట్టుకొని, అంతట్లో రాష్ట్రకన్యను వివాహ మాడడానికి సిద్ధపడ్డ రాజాజీని ఆహ్వానించారు. + +పత్రికా విలేఖరులు, "ఇది సంవిధానానికీ, సంప్రదాయానికీ విరుద్ధం కాదా?" అని అడిగితే, "ప్రకాశంగారి పార్టీ కలగాపులగం పార్టీ గనుక పిలవ లే" దన్నారు. + +"అయితే, రాజాజీ పార్టీకూడా కృషికార్ లోక్, ముస్లింలీగు పార్టీల సహాయంతోనే కదా ఉన్నది?" అని వారు వేసిన ప్రతిప్రశ్నకు, ఆయన - "శాసన సభలో ఉన్న పార్టీ లన్నింటిలోనూ రాజాజీ పార్టీ సంఖ్యా దృష్ట్యా పెద్ద" దని ప్రత్యుత్తర మిచ్చారు. + +"మైనారిటీ పార్టీకి రాజ్యం అప్పగించకూడదు. అలా చేసినట్టయితే ప్రభుత్వంవారు తమతో అంతకు ముందుదాకా కలియని సభ్యులకు ప్రలోభాలు చూపించి, తమలో కలుపుకోడానికి అవకాశాలు కల్పించడం జరుగుతుంది. దీన్నే పాశ్చాత్య దేశాల రాజకీయాల్లో అశ్వ విక్రయ (హార్స్ ట్రేడింగ్) విధాన మంటారు. అది జరగడం మంచిది కాదుగదా!" అని విమర్శకులు చెప్పగా - + +"ఇక్కడ అటువంటిది జరగదు" అన్నారు శ్రీప్రకాశగారు. + +మంత్రివర్గం ఏర్పడి, మొదటి శాసన సభా సమావేశం కాకుండానే, యునైటెడ్ ఫ్రంటులో నలుగురి సభ్యులతో భాగంగా ఉన్న ఒక చిన్న పార్టీ రాజాజీ పక్షం వైపు వెళ్ళడమూ, ఆ నలుగురికీ నాయకుడైన మాణిక్యవేలు నాయకరుగారిని రాజాజీ ఒక మంత్రిగా తీసుకోవడమూ జరిగాయి. + +శ్రీప్రకాశగారు జరగదన్న అశ్వ విక్రయం చెన్నరాష్ట్ర రాజకీయ విపణిలో ఆదిలోనే ఆరంభమయింది. + +శ్రీప్రకాశగారు - సంవిధానపు 176 వ అనుచ్ఛేదము (ఆర్టికల్) క్రింద ఉభయ శాసన సభలకు తమ సంబోధ (అడ్రెస్)నోపన్యాసము చేయడానికి నిలుచున్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0812.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0812.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..48c49fcae7bd5e2e5db096e3f83b8642b3941112 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0812.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +తెలుగు భూమిపైన, తెలుగు నాయకుడు కౌలుకు ఇచ్చిన పట్టాను బట్టి కట్టిన పోర్టు సెంటు జార్జి, దానికి ఉత్తరంగా ఉన్న పట్నం తెలుగు ప్రాంతంలో చేరునా, చేరదా అనే సందిగ్ధ స్థితి ఏర్పడింది. + +ఈ ఆలస్యము, ఈ సందిగ్ధావస్థా గాంధీగారి ఆశ్రమంలో శిక్షణ పొందిన పొట్టి శ్రీరాములుగారి కేమి నచ్చలేదు. ఆయనసహాయ నిరాకరణోద్యమంలో (నాన్ కో - ఆపరేషన్) ప్రారంభ దశలోనే పాల్గొన్నవారు. పట్టుదలకు ఆయన పెట్టినది పేరు. + +చెన్నపట్నంతో కలిపి ఆంధ్రరాష్ట్రం ఏర్పాటు చేయకపోతే, నిరాహార దీక్ష తీసుకొంటానని - ఆయన చెన్నరాష్ట్ర ప్రభుత్వానికీ, జవహర్‌లాల్ నెహ్రూగారికి హెచ్చరికలు (నోటీసులు) అందజేశారు. కాని, వారు శ్రీరాములుగారినిగానీ, ఆయన చెప్పిన విషయాన్నిగానీ తమ దృష్టికి తెచ్చుకోలేదు. + +శ్రీరాములుగారు మాత్రం, తాము సూచించినట్టు ఫోర్టు సెంటు జార్జి గుమ్మంవద్ద నిరాహార దీక్ష ప్రారంభించారు. బులుసు సాంబమూర్తిగారు, ప్రకాశంగారు నిరాహార దీక్షకు కోటగుమ్మం తగినస్థలం కాదని, మైలాపూరులో సాంబమూర్తిగారు నివసిస్తున్న వసతి గృహానికి ఆయనను తీసుకు వెళ్ళారు. ఇది అక్టోబరు నెల మూడవ వారంలో ఆరంభ మయింది. + +మొదటి రోజులలో పట్నంలోని ప్రజలు దీన్ని అంతగా పట్టించుకోలేదు. శాసన సభలో ఎవరో ఈ ప్రసక్తి తెచ్చినపుడు, ముఖ్యమంత్రి రాజాజీ చులకనగా మాట్లాడారు. కాని, రానురాను - పట్నంలోను, శాసన సభ్యుల మనసులలోను, తెలుగు జిల్లా లన్నిటిలోను, శ్రీరాములుగా రే మవుతా'రన్న ఆందోళన ఉదయించింది. + +ఉపరాష్ట్రపతి అయిన రాధాకృష్ణగారు ప్రమేయం కలిగించుకోవాలని చెన్నపట్నంనుంచి శాసన సభ్యులు, పెద్దలు ఆయనకు తంతివార్తలు ఇవ్వడం ఆరంభమయింది. కాని, ఆయనకు నెహ్రూగారి మనసును త్రిప్పే శక్తి ఉన్నట్టుకనిపించలేదు. మాకు జవాబుగా అనునయ వాక్యాలు మాత్రం టెలిఫోనులో చెపుతూ ఉండేవారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0814.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0814.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1598bcbff3b9762e495cac590465937d3847df51 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0814.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +వార్త తెచ్చిన ఆయన చెప్పాడు. అందుకు శ్రీరాములుగారు "ఉపవాస దీక్ష విరమించవలసిన అవసరం కనపడదు," అని చాలా మెల్లిగా చెప్పారు. + +ఆ మాటలో ఆయన దృఢనిశ్చయం వెల్లడి అయ్యేట్టు ఆయన చేతులతోను, కళ్ళతోను సూచించారు. + +ఈ విధంగా ఉపవాస దీక్ష సాగించి, 58 వ రోజు రాత్రి, 59 వ రోజు వచ్చేముందు ఆ మహాత్యాగి అసువులు బాశారు. + +ఒక్కమారుగా ఆంధ్రదేశం పెనుబొబ్బ పెట్టింది. సాయంకాలంవరకు ఆయన భౌతిక దేహాన్ని, ప్రజలు చూడడానికి వీలుగా సాంబమూర్తిగారి యింటి బయట ఎత్తయిన వేదిక ఏర్పరచి ఉంచారు. + +మైలాపూరునుంచి రెండెడ్ల బండిపైని అ భౌతిక దేహాన్ని ఉంచి, మౌంటురోడ్డునుంచి జార్జిటవును వీథులగుండా, వెనుక లక్షల కొద్ది ప్రజలు నడుస్తుండగా, ఏడెనిమిది గంటల వేళకు దహన భూమికి తీసుకు వెళ్ళారు. ఆ రెండెడ్ల బండి నొగపై ప్రకాశంగారు, సాంబమూర్తిగారు చివరివరకు కూచున్నారు. + +ఆధునిక కాలంలో, ఇచ్ఛా మరణం పొందిన మహర్షి వలె, పొట్టి శ్రీరాములుగారు - ఐదు, ఐదున్నర అడుగుల పొడవుగల అల్పమైన భౌతిక దేహాన్ని వదిలి, సర్వ భారత దేశవ్యాప్తమైన అమరజీవిగా వర్దిల్లారు. నేడు భారతదేశంలో ఏర్పాటయిన భాషా రాష్ట్రాలు, నిజముగా ఆనాడు ఆయన చేసిన మహాత్యాగ ఫలితాలే. + +ఆయన అమరులైన అ సమయంలో - అనేక శాసన సభ్యులు, ప్రభుత్వం వైఖరికి నిరసనగా, తమ సభ్యత్వాలకు రాజీనామా ఇచ్చారు. శ్రీరాములుగారు డిసెంబరు 16 న అస్తమించారు. ఆ తర్వాత, తొమ్మిదిన్నర నెలల తర్వాత ఆంధ్ర రాష్ట్రం ఉదయించింది. అ తరువాత మూడేండ్లు ముప్పై దినాలకు విశాలాంధ్రగా విస్తరిల్లింది. + +1952 లో ఎన్నికలయిన తర్వాత అప్పటికి నాల్గు సంవత్సరాల ముందు కాంగ్రెసులోంచి విడిపోయిన ఆచార్య నరేంద్రదేవ్, జయ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0815.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0815.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..615f275295e444086eb19f1b49443feab7386610 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0815.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ప్రకాశ్ నారాయణ్‌గారల యాజమాన్యాన నడిచే 'సోషలిస్ట్ పార్టీ' - కృపలానీ, ప్రకాశంగారల నాయకత్వాన నడిచే 'కిసాన్ మజుదూర్‌ పార్టీ' లో విలీనం కావడానికి బొంబాయిలో సంయుక్త సహాసభ ఒకటి ఏర్పరచి, అక్కడ తీర్మానించినట్టు రెండు పార్టీలను కలిపి "ప్రజా సోషలిస్టు పార్టీ" అదే క్రొత్తపార్టీని రూపొందించారు. + +ఈ మార్పు ఆంధ్రప్రాంతానికి సంబంధించినంత మటుకు అనర్థదాయకంగా పరిణమించింది. చివరికి, ఈ సోషలిస్టులలో వేళ్ళ మీద లెక్క పెట్టదగినంతమంది తప్ప, తక్కిన వారందరు కాంగ్రెసులో చేరిపోయారు. పై రాష్ట్రాలలో కూడా వీరిలో చాలామంది ప్రత్యేకంగా సోషలిస్టు పార్టీగా విడిపోయారు. ఆ విడిపోయినవారూ ఇప్పుడు మళ్ళీ రెండు భాగా లవుతున్నారు. + +అది అలా ఉంచి, 1952 లో ఆంధ్రలో జరిగిన విషయము చూద్దాము. ప్రకాశంగారు, వారి అనుయాయులమైన మేము - ఆంధ్ర రాష్ట్రం ఏర్పరచినపుడు, బళ్ళారిజిల్లాలో హెచ్చు భాగాన్ని, మైసూరు ప్రాంతాలలోని తెలుగు భాగాలను, చెన్నపట్నం అంతా, లేకపోతే ఉత్తరభాగం ఆంధ్రరాష్ట్రంలో కలిపిఉంచాలని అప్పటికి ముఫ్పైసంవత్సరాలనుంచి అనుకుంటూ ఉండేవాళ్ళము. అయితే, ఆంధ్రరాష్ట్ర నిర్మాణానికి ఏర్పాట్లు జరిగే సమయంలో మాతో విలీనమైన సోషలిస్టులు - బళ్ళారి, చెన్నపట్నం ఆంధ్రలో చేరకపోతేనేమి అని వాదించి, పత్రికలలో కూడా వ్రాసేవారు. అందుచేత, పార్టీలో వారికి మాకు కొంత భేదదృష్టి ప్రతీకార్యములోను కనిపించేది. + +వారి యీ అభిప్రాయానికి కారణమేమని వారినే అడగగా, వారు - తాము సోషలిస్టుపార్టీగా ఉండేరోజులలో బళ్ళారి అంతా కన్నడిగులకు చెందినదని, చెన్నపట్నంమంతా తమిళులకు చెందినదని తీర్మానం వ్రాసుకొని ఒప్పుకొన్నాము అని బయటపెట్టారు. + +ఇంతేకాక, కాంగ్రెసు పార్టీ వారు (ఇది 1952 నాటి విషయమని పాఠకులు జ్ఞాపకముంచుకోవలెను.) ప్రజాభ్యుదయకరమైన త్రోవపట్టారు గనుక, కాంగ్రెసులో కలిసిపోవడమో, లేక వారితో చేయి కల \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0816.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0816.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..18ed415da3f4dde7dceb30ce3cb26ec218a413d4 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0816.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పడమో చేసుకోవాలని వారు వాదించి, పార్టీ ప్రతి సమావేశంలోను ఏదో ఒక తగాదా లేవదీస్తూండేవారు. ఆ తగాదా లేవదీసిన నాయకుడే ఆ తర్వాత కాంగ్రెసుతో కలిసి, మంత్రికావడం ఒకేక్షణంలో జరిగిందని యిదివరలో సూచించాను. అందుచేత ఆంధ్రరాష్ట్ర సమస్యపై పార్టీలో ప్రకాశంగారి అభిప్రాయాలే బహుమతస్వీకారమై ఆంధ్ర హృదయాన్ని ప్రతిబింబిస్తున్నా, పార్టీనుంచి ఏక కంఠమైన మాట రాకపోవడంవల్ల దాని ప్రతిష్ఠ తగ్గడమేగాక, చివరికి అది రెండు ముక్కలుగా చీలిపోవడంకూడా జరిగింది. + +అ రోజులలో గోపాలరెడ్డి, కళా వెంకటరావుగారల వర్గం - ప్రకాశంగారు, ఆంధ్రప్రజలు పెట్టుకొన్న ప్రత్యేక ఆంధ్రరాష్త్రస్థాపన లక్ష్యాన్ని అంతగా ఆమోదించే స్థితిలో లేరు. 1952 ఎన్నికలలో వారు ఓటమి చెందినా, అంతకుముందు మంత్రులుగా ఉన్నపుడు - రాష్ట్రవిభజన కమిటీలో, చెన్నపట్నం తమిళరాష్ట్రానికి చెందుతుందన్న సూత్రానికి, వారు స్వహస్తాలతో ఆమోదముద్ర వేశారు. + +మా పార్టీలో కలిసిఉన్న సోషలిస్టుల వైఖరి పైన సూచించాను. ఈ విషయంలో, యునైటెడ్ ఫ్రంటులో భాగస్వాములుగా మాతో కలిసి పనిచేస్తున్న కమ్యూనిస్టుల వైఖరికూడా, సోషలిస్టుల వైఖరి ఉన్నట్టే ఉండేది. + +ప్రజాసామాన్యం మనసులో అమరజీవి శ్రీ పొట్టి శ్రీరాములుగారి ప్రాయోపవేశానంతరము, ఏదో ఒక విధంగా ఆంధ్ర రాష్ట్రమంటూ ఒకటి ప్రత్యేకంగా దేశపటంలో తన రూపం కనిపించేటట్టు ఏర్పడాలనే ఆందోళనా భావం ఉండేది. ప్రకాశంగారు ఇదంతా కనిపెట్టి, నీలం సంజీవరెడ్డి, గోపాలరెడ్డి, కళా వెంకటరావుగారల వర్గంవారే అయినప్పటికీ, తమ అభిప్రాయాలతో కొంచెం అనుకూలంగా కనిపించేటట్టు ఏదో బహిరంగ సభలో మాట్లాడినట్టు పత్రికలో చూసి, ఆయన తమతో ఒకసారి వచ్చి మాట్లాడవలసిందని కబురుపెట్టారు. + +ఇది - ఆ సంవత్సరం ఆంధ్రరాష్ట్ర నిర్మాణానికై పెట్టిన మొదటి అడుగు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0818.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0818.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e8643f7b2b9c84c8c33647da0533c895423e4753 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0818.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +మీ ముసలివానితో వేగడం చాలా కష్టము. ఆయన ఈ రోజున వస్తాడని నా ఇతర కార్యక్రమాలన్నీ రెండు గంటలు వాయిదా వేసుకొన్నాను. ఆయన వచ్చాడు కాడు. చూశావా ఆయన వైఖరి?" అన్నారు. + +అందుకు సంజీవరెడ్డిగారు, "అదేమిఅలాగు అంటారు? ఆయన మిమ్మల్ని పదకొండు గంటలకు కలుసుకోవడానికి, వచ్చి సిద్ధంగానే ఉన్నారు. ఆయన యిక్కడికి వస్తున్నట్టు మీ పేర తంతివార్తకూడా యిచ్చారు," అన్నారు. + +నెహ్రూగారు "నాకు ఏ తంతివార్తా అందలేదు," అన్నారు. అందుకు "ఆ తంతివార్త యిచ్చినప్పుడు నేను వారి దగ్గర ఉన్నాను. అందకపోవడం ఏలాగు జరిగింది?" అని ప్రశ్నించారు రెడ్డిగారు. + +నెహ్రూగారు తమ పెర్సనల్ అసిస్టెంటును వెంటనే పిలిచి, "ప్రకాశంగారి దగ్గరనుంచి తంతివార్త వచ్చిందా?" అని ప్రశ్నిస్తే, ఆయన "వచ్చింది," అన్నాడు. + +"ఎప్పుడు?" అని నెహ్రూగారు మళ్ళీ అడిగారు. "మొన్న" అని ఆయన జవాబిచ్చాడు. అది విని, "సరే వెళ్లు," అన్నారు నెహ్రూగారు. + +తనకు తంతివార్త ఎందుకు చూపించలేదని నెహ్రూగారు ఆయనను అడగనైనా అడగలేదు. + +అవి, బహుశ: ఢిల్లీ నగర సచివాలయ మర్యాదలు కాబోలు! + +సంజీవరెడ్డిగారు వెంటనే కాన్ట్సిట్యూషన్ హౌసుకు వచ్చి, అక్కడ జరిగిందంతా మాకు చెప్పారు. + +ఏర్పాటు చేసిన ప్రకారం ప్రకాశంగారు, సంజీవరెడ్డిగారు, నెహ్రూగారు కలుసుకొన్నారు. ఒక గంటసేపు చర్చించిన ఫలితంగా విభజన కార్యక్రమానికి కావలసిన ఏర్పాట్లు చేయడానికి ఒక ఉప సంఘాన్ని నియమించడానికి అంగీకరించారు. లెక్కలు వగైరాల విషయమై, పూర్వము విభజన సంఘము చేసిన ఏర్పాట్లు ఆధారంగా తీసుకొని కచేరీల విభజన, ఉద్యోగస్థుల పంపకము, క్రొత్త రాష్ట్రంలో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0819.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0819.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cf43302457117ad0f0c8ef7011d9380c20b50002 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0819.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +చేసుకోవలసిన ఏర్పాట్లు మొదలైన విషయాలు ఈ సంఘానికి పనిగా అప్పజెప్పారు. + +అయితే, అంతకుపూర్వం శాసన సభ్యులు నూతన ఆంధ్ర రాష్ట్రానికి తాత్కాలిక రాజధాని పట్నంగా ఏదో ఒక పట్నాన్ని నిర్ణయించుకోవాలి. ఇదికూడా పూర్వము విభజన సంఘం చేసిన సూచనలలో ఒకటే. + +అపుడు, సవ్యంగా సరిఅయిన రాజధాని పట్నం ఏర్పాటు చేసుకొనే వరకు, చెన్నపట్నంలో తాత్కాలికంగా ఆంధ్ర ప్రభుత్వం నడపడానికి అవకాశం ఇవ్వవలసిందని, ఆ విభజన సంఘంలో ప్రకాశంగారు గట్టిగా పట్టుపట్టారు. తమిళ సభ్యులు దానికి అంగీకరించలేదు. మిగిలిన ఆంధ్ర సభ్యులు తమిళులతో ఏకీభవించారు. అప్పుడు విభజన ఆగిపోవడానికి ఇదికూడా ఒక పెద్ద కారణము. ఇది అయిన సంవత్సరం తర్వాతనే కదా శ్రీరాములుగారు ప్రాయోపవేశము చేసినది! + +ఆయన ప్రాయోపవేశం జరిగిన తర్వాత, చెన్నపట్నం వదులు కోవడానికి ఒప్పుకొన్న తర్వాత 'శుభస్య శీఘ్ర' మని మా కనిపించింది. ఇప్పుడు శాసన సభ్యులు తాత్కాలిక రాజధాని పేరు సూచించగానే, ఈ విభజన సంఘం పని ఆరంభించగలదని నెహ్రూగారు, ప్రకాశంగారితో ఆ సమావేశంలో అన్నారు. + +తాత్కాలిక రాజధానిని సూచించడానికి ఆంధ్రప్రాంతానికి చెందిన శాసన సభ్యుల సమావేశం ఏర్పాటు చేయడానికి అధికారరీత్యా ఆదేశం పంపుతామని ఆయన చెప్పారు. మేము తిరిగి వచ్చేసరికి, ఆ ఆదేశం చెన్నరాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి అందింది. దాని ప్రకారం చెన్నరాష్ట్ర శాసన సభామందిరంలో శ్రీ ప్రకాశంగారి అధ్యక్షతన ఆంధ్ర శాసన సభ్యుల సమావేశం జరిగింది. ఈ సమావేశానికి పూర్వం ముందుగా ప్రకాశంగారు - కృషికార్‌లోక్ పార్టీ తరపున గౌతులచ్చన్న గారినీ, కమ్యూనిస్టు పార్టీ తరపున టి. నాగిరెడ్డిగారినీ ఆహ్వానించారు. + +శాసన సభ్యులు నూతన రాజధానిని సూచించాలి అనే ప్రతిపాదన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0822.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0822.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..31dbad3a120dc33e75bbb41288ff5bf0b05f0e25 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0822.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +కాని, ఆ రోజు ఆ నిర్ణయం చేసుకోక తప్పదన్న అత్యంత అవసరమును కనిపెట్టి, ప్రకాశంగారిపైనే ఈ నిర్ణయభారం వదిలివేద్దామని ఎవరో మెల్లిగా అన్నారు. అందరు గట్టిగా ఆ అభిప్రాయంతో ఏఖీభవించారు. + +"అయితే, మీ రంతా మూడు గంటలకు రండి. తిరిగి సమావేశమవుతాము. అందులో నా నిర్ణయం చెపుతాను," అన్నారు ప్రకాశంగారు. + +మూడు గంటలకు తిరిగి ప్రకాశంగారి గదిలో కూచున్నాము. ప్రకాశంగారు, "లచ్చన్నగారూ! ఒక కాగితం, పెన్సిలూ పట్టుకోండి," అన్నారు. తర్వాత "నా నిర్ణయం చెప్తాను. ఆ పేరు కాగితంమీద వ్రాయండి," అన్నారు. + +అక్కడ కూడిన ఏడెనిమిది మందిమీ ఒక కన్ను ప్రకాశం గారిమీదా, రెండవది లచ్చన్న గారి పెన్సిలుపైనా ఉంచి చూస్తున్నాము. + +ప్రకాశంగారు, "వ్రాయండి! 'కర్నూల్‌' అని వ్రాయండి" అన్నారు. + +అందరూ ఆశ్చర్యంతో నిశ్శబ్దంలో మునగడం జరిగింది. + +కాగితంమీద 'కర్నూల్‌' అని వ్రాయక తప్పదని, లచ్చన్నగారు వ్రాశారు. + +నవ్యాంధ్ర రాష్ట్ర తాత్కాలిక రాజధాని జన్మ, నామకరణం ఆ క్షణంలో జరిగింది. + +అందరూ లేచి ఎవరి మానాన వారు వెళ్ళారు. + +శాసన సభా కార్యదర్శికి - ఆంధ్ర శాసన సభ్యులు సమావేశంలో తాత్కాలిక రాజధానిగా కర్నూలును ప్రతిపాదిస్తున్న తీర్మానం, నోటీసు టైపు చేయించి పంపారు. + +ఇది రాయలసీమలో ఏర్పాటయినది గనుక, సంజీవరెడ్డిగారు ప్రతిపాదిస్తున్నట్టు సంతకం వద్దనుకొన్నారు. ఇవి కోస్తా జిల్లాలవారి సంతకంతో ఉండడం భావ్యమని భావించారు. + +"గౌతు లచ్చన్నగారు ఒక పార్టీ అధినేత గనుక, ఆయన ఈ నోటీసుమీద సంతకం పెడితే బాగుంటుంది," అన్నాను నేను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0823.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0823.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b4a5a9fbf2ea88fc65d0fc4b915cf0724f7d0a62 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0823.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +"నువ్వు ఉన్న పార్టీ అంతకన్నా పెద్దది కాబట్టి నువ్వే ఈ నోటీసుపై సంతకం పెట్టాలి," అని నాతో అన్నారు ప్రకాశంగారు. + +శాసన సభ్య సమావేశంలో, నేను ప్రతిపాదించిన తీర్మానానికి ప్రత్యామ్నాయంగా, ప్రతిపక్షంవారు మరొక తీర్మానం పంపించారు. సభాప్రారంభంలో నా తీర్మానం మొదట ఎజండాలోకి తీసుకొన్నారు గనుక, వారి తీర్మానాన్ని నా దానికి ఎమెండ్‌మెంట్ (సవరణ)గా తీసుకోవాలని నా వాదన. రెండు తీర్మానాలూ సమానస్థాయిలో చర్చించవచ్చని వారి వాదని. + +శాసన సభా కార్యనింబంధనలలో ఒకే కాలమందు ఒకే ప్రతిపాదన చర్చించవచ్చుగానీ, రెండు స్వతంత్ర ప్రతిపాదనలను చర్చించకూడదని ఉండడంచేత అది కూడదని నా వాదన. + +మొత్తంమీద - కాంగ్రెసు పార్టీ, కృషికార్ లోక్‌పార్టీ, ప్రజా సోషలిస్టుపార్టీ, కొందరు స్వతంత్ర సభ్యులు ఒకవైపునఉండి మెజారిటీలో ఉండడంవల్ల, నా ప్రతిపాదన ప్రకారం కర్నూలా, లేక వారి సవరణ ప్రకారం విజయవాడ - గుంటూరుల మధ్యభాగమా అన్నది తేలవలసి ఉంది. అందులో ఒకటి ఆమోదిస్తే, రెండవది వీగిపోయిందనేమాట నిశ్చయమే గనుక, అంతగా దెబ్బలాడుకోవలసిన విషయం కాదు. + +అయినా, చాలా తీవ్రమైన వివాదం సాగింది. అసలు ముందురోజు ప్రకాశంగారి నిర్ణయానికే రాజధాని పేరు వదులుతా మన్న వారు, ఆ రోజు ఆ నిర్ణయానికి బద్దులై ఉండవలసింది. కానీ, ఆ విధంగా బద్దులమయి ఉండవలెనని, శాసనరీత్యా నిర్బంధ మేమీ లేదుకదా? + +ప్రశ్న తిరిగీ లేవదీయడంవల్ల అనవసరమైన వాదోపవాదములకు చోటివ్వడం జరిగింది. ప్రకాశంగారి నిర్ణయం ఏకగ్రీవంగా ఒప్పుకొనిఉంటే, అనవసరమైన తగవులతో వ్యయం చేసిన మేధాశక్తి ఎంతో నిర్మాణాత్మకమై ఉండేది. కానీ ఇటువంటి తగాదాలన్నీ చారిత్రాత్మకంగా అగత్యాలవలె తోస్తూ ఉన్నవి. + +శాసన సభ్యుల చర్చ మూలంగా, దేశంలో ముఖ్యంగా బెజ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0824.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0824.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..247abeef06a7d52b58c93aeaeba8fef31e0318d8 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0824.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +వాడలో ప్రతిపక్షులకు గల స్థానబలము, అంగబలములకు తోడు, అక్కడి ప్రజల సహజ స్వనగరాభిమానము కూడా తోడై, రాజకీయమైన ఉష్ణతను అత్యుగ్రతకు తీసుకువెళ్లాయి. + +రాత్రి అయ్యేసరికి, ప్రకాశంగారికి విజయవాడ అభిమానులవద్దనుంచి ట్రంక్‌కాల్స్, తంతి వార్తలు రాసాగాయి. + +తీర్మానం మార్చకపోతే, ప్రకాశంగారి కంచు విగ్రహం ప్రజలు బద్దలు కొట్టేస్తారనే భయం కలుగుతున్నదని కూడా ఆ వార్తలలో చెప్పారు. + +ప్రకాశంగారు, "ఆ కంచు విగ్రహం పెట్టవలసిందని నే నెవరి నైనా కోరానా? దాన్ని పెట్టిన ప్రజలకు, దాన్ని బద్దలు కొట్టుకొనే హక్కు తప్పకుండా ఉంటుంది కదా?" అన్నాడు. + +ప్రకాశంగారి నిర్లిప్తత బెజవాడలో ప్రజల ఆవేశాన్ని పూర్తిగా తగ్గించివేసింది. + +కర్నూలు పేరు ఆయన చెప్పడానికి కారణ మిది: "విశాలాంధ్ర రాష్త్రం త్వరలో ఏర్పడడానికి అవకాశముంది. భాషారాష్ట్రాల ఏర్పాటు విషయమై, నెహ్రూగారు ఒక ఉపసంఘం వేశారు. అందుచేత, త్వరలో - విశాలాంధ్రరాష్ట్రం రావడము తప్పదు. అప్పుడు హైదరాబాదు మన రాజధానికాక తప్పదు. + +"కర్నూలు, హైదరాబాదుకు వెళ్ళే త్రోవలో ఉంది. మరొక కారణమూ ఉంది. ఒకటి రెండు సంవత్సరాలు తాత్కాలికంగా రాజధాని అక్కడ ఉండినట్లయితే, రాయలసీమ జిల్లా కేంద్రాలన్నిటిలోను చాలా వెనకబడ్డది కావడంచేత, రాజధాని ఉన్న రెండు, మూడు ఏండ్లయినా, అది అభివృద్ధి పొందడానికి వీలు కల్పించిన వాళ్ళ మవుతాము." + +కర్నూలు తాత్కాలికంగా రాజధాని అనడంలో హైదరాబాదు మనకు వచ్చినా, రాకపోయినా, మన మన్ని పరిస్థితులను సావకాశంగా ఆలోచించి, శాశ్వతమైన రాజధానిని ఏర్పరచుకోవాలన్న భావం ఇమిడి ఉంది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0825.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0825.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bc9f0d696dd4ecba5b0db33c4285364d741d3efa --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0825.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ఇపుడు పాఠకుల దృష్టిలోకి ఇంకొక విషయం తేవాలి. + +'రాబోయే ఆంధ్రరాష్ట్రానికి కాబోయే ముఖ్యమంత్రి ఎవరు?' అనే ప్రశ్న పుట్టవలసిన అగత్యమే లేకపోయింది. అంతమందీ - ప్రకాశంగారే ముఖ్యమంత్రి కావాలనీ, అవుతారని అనుకున్నారు. + +అయితే, కొందరు శాస్త్రీయవాదులు ప్రకాశంగారిలో కన్నా తమలోనే హెచ్చు కాంగ్రెసు తత్త్వమున్నదనే తీవ్రవాదులై, కాంగ్రెస్ పార్టీ నాయకుడు తప్ప మరొకరు ముఖ్యమంత్రి కాకూడదన్న వాదం లేవదీశారు. + +ఇతర రాష్ట్రాలలో కాంగ్రెసు బలం హెచ్చుగా ఉండడం చేతనూ, కేంద్రంలో కాంగ్రెసు ప్రభుత్వమే నడుస్తూ ఉండడం చేతనూ, ఆంధ్ర శాసన సభ ఏర్పాటయినపుడు, ప్రకాశంగారి ప్రజా సోషలిస్టు పార్టీలో కన్నా, కాంగ్రెసులోని శాసన సభ్యుల సంఖ్య కొంచెము ఎక్కువగా ఉంటుంది గనుకనూ - ప్రకాశంగారు కాంగ్రెసులో కలిస్తే తప్ప ముఖ్యమంత్రి కాకూడదన్న హ్రస్వదృష్టిగల కాంగ్రెసు వాదులు అభ్యంతరం పెట్టడం మొదలు పెట్టారు. ఈ సమస్య అంతా ఢిల్లీకి వెళ్ళింది. + +వార్తా పత్రికలలో "ప్రకాశంగారు కాంగ్రెసులో చేరుతారా?" అనే ప్రశ్నతో వార్తలు పడ నారంభించాయి. ప్రకాశంగారు మాత్రం, ఆ విషయమై ఏమీ వ్యాఖ్యానం చేయక మౌనం వహించారు. అయితే, ఆయన - తన అనుయాయులకు, తాను కాంగ్రెసులో చేరడం ఇష్టం లేదన్న సంగతి గ్రహించారు. + +నెహ్రూగారు కూడా అట్టే విశాలదృష్టి చూపించలేదు. ప్రకాశంగారు - కాంగ్రెసులో చేరకపోయినా ప్రజాసోషలిస్టుపార్టీని వదిలి - ఏ పార్టీకి చెందని వ్యక్తిగా, తన వ్యక్తిగతమైన ఔన్నత్యంతో పార్టీలకు అతీతులుగా, సకలాంద్రులకు ఏకైక నాయకులుగా వ్యవహరించాలని ఆయన బుజ్జగించారు. ప్రకాశంగారు, మాతో ఎవరితోను చెప్పక నెహ్రూగారికి అలాగేనని మాట యిచ్చేశారు. + +ఆ దెబ్బతో మా పార్టీ పలుకుబడి కొంత తగ్గిపోయింది. అయి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0829.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0829.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30ed9becb818f1b7235365e9aba46de107b57388 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0829.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +పై చెప్పిన ఏర్పాట్లను చురుకుగాను, సవ్యంగాను జరిపించే బాధ్యత మా సంఘంపైనే పడింది. + +ప్రభుత్వంవారు ఆర్డర్లు పాస్ చేయడం తప్ప, ఎక్కువ ప్రమేయం కల్పించుకోలేదు. + +ఇలాఉండగా, పోర్టు సెంటుజార్జిలో బల్లల విషయమై, రికార్డుల విషయమై, పుస్తకాల విషయమై, గుమస్తాలకు గుమస్తాలకూ మధ్య చాలా తగాదాలు వస్తున్నాయనీ, మంచిబల్లలు వారుంచుకొని, విరిగిన బల్లలు, కుర్చీలు ఆంధ్రరాష్ట్రాని కిస్తున్నారనీ, పుస్తకాలు రెండేసి కాపీలు ఉన్న ఒక కాపీ అయినా అందనీయకుండా ఉన్నారనీ అరగంట కొకసారి మా ఉప సంఘానికి ఫిర్యాదులు వస్తూండేవి. + +జ్ఞాతులు ఆస్తులు పంచుకొనేటప్పుడు, పై చేయిగలవారు ఏ విధంగా ప్రవర్తిస్తారో ఆ విధంగా తెలుగు ఉద్యోగులయెడల తమిళ ఉద్యోగులు వ్యవహరిస్తున్నారని వచ్చి మాకు చెపుతూండేవారు. + +ప్రభుత్వంలో పెద్ద ఉద్యోగంలో ఉన్న పుల్లారెడ్డిగారు, క్రొత్త రాష్ట్రంలోకి వెళ్ళిపోతున్నారనే వార్త ఎప్పుడైతే రూఢి అయిందో, అప్పటినుంచి తమిళ ఉద్యోగులు ఆయన మాటకూడా అట్టే పాటించేవారు కారు. + +కేవలం తెలుగు జిల్లాలకు సంబంధించిన రికార్డులేవైనా ఉంటే వాటి అసలు కాపీలే తెలుగు రాష్ట్రానికి ఇచ్చి వేయవలసిందనీ, తెలుగు తమిళ రాష్ట్రాలు రెంటికీ సంబంధించిన కాగితాలుంటే అసలు వారు ఉంచుకొని, వాటికి నకళ్లు వ్రాసి మన కివ్వాలనీ సూత్రీకరించాము. + +ఆ విధంగా పని జరగడం ప్రారంభమయినా, ఇప్పుడు ప్రకాశంగారి జీవితచరిత్ర వ్రాసే సందర్భంలో, అనేక రికార్డులు కావాలని మన ప్రభుత్వాన్ని అడిగితే, వారు వెతికించగా, అవి చెన్నపట్నం నుంచి నేటివరకు రాలేదని తేలింది. అందుచేతనే, నేను వ్రాసిన విషయాలకు సంబంధించిన గవర్నమెంటు ఆదేశాల సంఖ్యలుగాని, తేదీలు గాని యివ్వకుండా వాటిలోని విషయాలు మాత్రం సూచింపగలుగుతున్నాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0833.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0833.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d29fdfb57a746fcb03268d51ad878026b4217c39 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0833.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +రాష్ట్రావతరణ దినాన నే నున్న పార్టీలో 27 మంది సభ్యులుండేవారు. ఆ సాయంకాలం అందులో 25 గురు మా యింటి దగ్గర సమావేశమై, నేను మంత్రి పదవి స్వీకరించడం అత్యవసరమనీ, మంచిపని చేశాననీ అభినందిస్తూ, ఒక తీర్మానంకూడా వ్రాసి ఆమోదించారు. + +అయితే, ఇందులో కొందరు ఒక నెల రోజులు గడిసేసరికి, ఆ రోజున సభకు రాని మిత్రుని అభిప్రాయానుసారం నానుంచి విడిపోయారు. + +అందుచేత, ప్రభుత్వ పక్షాన మాకు పదికన్నా హెచ్చు సంఖ్యాబల ముండేదికాదు. + +శాసన సభా కార్యక్రమంలో సంఖ్యాబలం, నైతిక బలంకన్నా హెచ్చయినది. అందుచేతనే, పరిపాలనా విధానంలో నైతిక బలం ఫలించడం కోసమని చెప్పి, ముఖ్యమంత్రులు, ప్రధానులు సంఖ్యాబలం కోసం పలు పాట్లు పడుతూ ఉంటారు. కొందరు సంఖ్యాబలమే ప్రధానంగా చూచుకొని నైతిక బలానీ ధారపోస్తారు. పదవీ సౌభాగ్య మనుభవిస్తారు. + +మరికొందరు (ఇట్టి వారు కొందరే ఉంటారు!) నైతిక బలానికే ప్రాధాన్యమిచ్చి, సంఖ్యాబలం కోసం యత్నించక పతన మవుతారు. + +ఇందులో మొదటి తెగవారు రాజకీయ ప్రమాణాలు దిగజారడానికి అవకాశా లిస్తారు. + +రెండవ తెగవారు నైతిక ప్రమాణాన్ని, ఔన్నత్యాన్ని దిగజార నివ్వరు. వీరు ఒక్కొక్కప్పుడు పదవీచ్యుతు లౌతారు కూడా. పదవి పోయినా, ప్రజల హృదయాలలో ప్రేమాను బంధితులై ఉంటారు. + +ఆంధ్రకేసరి టంగుటూరి ప్రకాశం పంతులుగారు ఈ రెండవ తెగకు చెందినవారు. + +అట్టివారే జీవితచరిత్ర కధనానికి అర్హులు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0834.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0834.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f3af8f1ee17724a883e33247ed07fd6ca947f5a8 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0834.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +కర్నూలులో ఉన్న కోర్టు భవనాన్ని శాసన సభా మందిరంక్రింద మార్చడం జరిగింది. ప్రభుత్వ మేర్పాటయిన ఒక నెల తర్వాత ప్రథమ శాసన సభాసమావేశము జరిగింది. + +అంతకు ముందు, నా పార్టీకి చెందిన - నల్లపాటి వెంకట్రామయ్యగారినీ, పసల సూర్యచంద్రరావుగారినీ క్రమంగా స్పీకరు, డిప్యూటి స్పీకరుగా ఎన్నుకోడానికి ప్రభుత్వ పక్షాన ఉండే శాసన సభ్యుల సమావేశంలో నిర్ణయింపబడింది. + +శాసన సభ స్పీకరు ఎన్నిక కాకపూర్వము, సభ్యులు యావన్మందీ భారత సంవిధానము ఎడల శ్రద్దానిష్ఠలు కలిగి ప్రవర్తిస్తామని ప్రమాణ స్వీకరణ చేయవలెను. సభ్యులలో అందరికన్నా వృద్ధుడైన సభ్యుని తాత్కాలిక అధ్యక్షునిగా గవర్నరు నియమిస్తారు. + +ఈ సందర్భంలో, గుంటూరునుంచి ఎన్నికైన నడింపల్లి వెంకటలక్ష్మీ నరసింహారావుగారిని గవర్నరు తాత్కాలిక అధ్యక్షునిగా నియమించారు. ఆయన బారిష్టరు. ప్రకాశంగారే ఆయన హైకోర్టులో న్యాయవాద వృత్తి ఆరంభించడానికి, బారిస్టరు పట్టీలో ఆయన పేరు చేర్చడానికి హైకోర్టులో ప్రతిపాదించారు. తరువాత, గాంధీగారి ఉద్యమం ప్రారంభమైన సందర్భంలో తాను సంపన్న గృహస్థుడైనా ఆస్తిపాస్తులు పోతాయన్న జంకులేకుండా దేశస్వాతంత్ర్యసమరంలో ధైర్యంగా దుమికిన స్వాతంత్ర్య యోధుడాయన. కొంతకాలం గుంటూరు మునిసిపల్ ఛైర్మన్‌గా ఉండేవారాయన. + +ఆయన - చిన్నది, చక్కనిది అయిన శాసన సభ ప్రారంభోపన్యాసంచేసి, సభ్యులందరినీ ఒకరి తరువాత ఒకరికి సభ్యత్వ ప్రమాణ స్వీకారం (ఓట్ ఆఫ్ ఆఫీస్) తీసుకోమన్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0835.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0835.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..61ce65d474a70651417d6c8137302e956af9e9f8 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0835.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +అది అయినతర్వాత, పైనచెప్పిన నల్లపాటి వెంకట్రామయ్యగారు స్పీకరుగా ఎన్నికయ్యారు. ప్రతిపక్షంవారు ఊరుకోక ఒక అభ్యర్థిని పోటీబెట్టారు. వారి అభ్యర్థికి 48 వోట్లు, వెంకట్రామయ్యగారికి 86 వోట్లు వచ్చాయి. వెంకట్రామయ్యగారు గెలిచారు. + +ప్రకాశంగారు ఆయనకు అభినందనలు తెలియజేస్తూ పక్షపాతం లేకుండా స్పీకరు ఉద్యోగాన్ని నిర్వహించగలరని ఆశిస్తూ ఆశీర్వదించారు. + +ఆ సమయంలో ప్రకాశంగారు మరొకమాటకూడా అన్నారు: + +"అనేకమైన కష్టనష్టాల కోర్చి ప్రత్యే కాంధ్రరాష్ట్రము నిర్మించుకోగలిగాము. ఈ నిర్మాణ కార్యక్రమంలో నేనుకూడా కొంత భాగస్వామినై ఉన్నందుకు, నాకు అత్యంతమైన సంతృప్తి కలుగుతున్నది. మనలో మనకు భేదాభిప్రాయాలు ఎన్నో ఉన్నా, వాటిని సర్దుబాటు చేసుకొని, కలిసి ఈ రాష్ట్రం ఏర్పాటు చేసుకొన్నాము." + +ఈ విధంగా మాట్లాడి, ఇదే ప్రకారంగా కలిసి మెలిసి పని చేసుకుంటూ వస్తే, ఆంధ్రరాష్ట్రం ముందడుగు వేయగలదని ఆశించారు. + +దీర్ఘోపన్యాసమేమీ చేయలేదు. + +గవర్నరు శాసన సభ్యులను సంబోదిస్తూ చేసిన ఉపన్యాసానికి, శాసన సభ్యుల కృతజ్ఞతను తెలియపరిచే తీర్మానం ప్రభుత్వపక్షాన ఉన్న శాసన సభ్యులలో ఒకరు 1953 నవంబరు 26 న ప్రతిపాదించారు. + +తీర్మాన ప్రతిపాదన కాగానే, ప్రకాశంగారు శాసన సభ్యులకు ఒక విషయం చెప్పడానికి లేచి, ఇలా చెప్పారు. + +"మన రాష్ట్రగవర్నరు సి. ఎం. త్రివేదిగారు తమకు రావలసిన జీతంలోంచి 1,200 రూపాయలు స్వచ్చందంగా వదులుకున్నారు. మాటలు పది చెప్పినా, డబ్బు విషయంలో చాలా మందికి చేయి సంకుచితమైపోతుంది. కాని, వీరు ఔదార్యంతో ఇంత వేతనము వదలుకోవడం చాలా ప్రశంసనీయ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0836.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0836.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0f84b10fc0ec59ea2dc23fd7c3aa9aff8e5f5d8d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0836.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +మైన విషయము. వారికి ప్రత్యేకంగా మన కృతజ్ఞతలను తెలియజేస్తున్నాను." + +ప్రతిపక్షులు పట్టుదల కలవారు. వెంటనే, కృతజ్ఞతా తీర్మానానికి - గుంటూరు, విజయవాడల మధ్య తాత్కాలిక రాజధానిని ఏర్పాటు చేయనందుకు తమ విచారాన్ని వెలిబుచ్చుతూ ఒక సవరణ ప్రతిపాదించారు. ఈ సవరణ న్యాయంగా చర్చకు తేవడానికి వీలులేదు. అది ప్రభుత్వం చేసిన ఏర్పాటు కాదు. ఆంధ్ర శాసన సభ్యులందరు బహుమతంతో చేసిన నిర్ణయము. + +అయితే నేమి? స్పీకరుగారు సందిగ్ధమైన మనస్తత్వంగల మనిషి కావడంచేత, ఆ సవరణను చర్చించడానికి అనుమతించారు. + +చర్చ ప్రారంభ దశలో, సభ్యుల మనసులలో విషయం తేటగా ఉండడానికని, ప్రకాశంగారు లేచి మాట్లాడారు. దాని సారాంశమిది: + +"కర్నూలు పట్నం శాశ్వత రాజధాని కాదు. ఇది తాత్కాలికమయినదని చెన్నపట్నంలో ఆంధ్ర శాసన సభ్యులు కలిసి చేసిన తీర్మానంలో ప్రత్యేకంగా వ్రాసిఉన్నది. అందుచేత, మనమంతా సావకాశంగా ఆలోచించుకొని 'శాశ్వతమైన' రాజదానిని యిటుపైని ఏర్పాటు చేసుకోవాలని దాని అర్థము. ఇది నిస్సందేహమయిన పరిస్థితి. ఇంతేగాక, త్వరలోనే భారత దేశంలోగల రాష్ట్రాలను భాషారాష్ట్రాలుగా పునర్విభజన చేస్తామని భారతప్రధాని మాట యివ్వడమేగాకుండా, దానికి సంబంధించి ఉన్నతాధికారమున్న పరిశీలనా సంఘాన్ని కూడా ఏర్పాటు చేస్తూ ప్రకటన చేశారు. త్వరలో విశాలాంధ్ర ఏర్పడగలనన్న విశ్వాసము నాకున్నది. అప్పుడు హైదరాబాదు మనకు శాశ్వత రాజధాని కాగలదు. అది జరగడానికి రెండు మూడేండ్లకన్నా ఎక్కువ కాలము పట్టదు. ఈలోపున బాగా వెనకబడ్డ కర్నూలు కొంచెం బాగుపడడానికి చేసిన యీ ప్రయత్నాన్ని మీరంతా ఎందుకు అడ్డుతారు? ఇదికూడా మన ఆంధ్రప్రాంతమే కదా? కనుక, కోపతాపములు లేకుండా చర్చ సాగనివ్వండి." \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0841.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0841.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e6e1f930f469e89046e98c90157d33875112a039 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0841.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +ప్రకాశంగారి ఈ మాటలను బట్టి పాఠకులకు నాటి కర్నూలు ప్రభుత్వ మే స్థితిలో ఉందో తెలుస్తుంది. + +అయినప్పటికీ, ఉన్న 13 నెలలలోనూ, ఐదారేండ్లు ఉంటేగానీ ఏ ప్రభుత్వమూ చేయలేని పనులు చేయగలిగారు. + +మధ్యకాలంలో సంజీవరెడ్డిగారికీ, వారికీ మధ్య మనస్పర్థలు పెరిగినా ప్రభుత్వపు చురుకుదనం మందగించలేదు. + +తమ ప్రభుత్వ కాలంలో - 13, 14 నీటిపారుదల ప్రాజెక్టులు స్థాపించారు; శ్రీ వేంకటేశ్వర విశ్వవిద్యాలయాన్ని సంస్థాపించారు; ఆంధ్ర హైకోర్టు (ఉన్నత న్యాయస్థానము) నెలకొల్పారు; తిరుపతి దేవస్థానం నిర్వహణకు కావలసిన మార్పులు శాసన రూపంలో చేశారు. + +ఆంధ్ర ప్రభుత్వం ఏర్పాటయిన కొద్ది కాలంలోనే, కమ్యూనిస్టు పార్టీ సభ్యులనుంచి - తమ పార్టీకి చెందిన ఖైదీలను, డెటిన్యూలను విడుదల చేయవలసిందని అర్జీలు శరపరంపరగా రాసాగాయి. అందుచేత, ఆ విషయం కాబినెట్‌లో చర్చించవలసిన అగత్యం కలిగింది. + +ఉద్యోగులు _ ఈ అర్జీలను పరిశీలించి, రాజకీయ కారణాలవల్ల జైలులో ఉన్న కమ్యూనిస్టుపార్టీ ఖైదీలను, డెటిన్యూలను రెండు శాఖలక్రింద విభజించారు. ఒక శాఖలో అపాయకారులని కొందరినీ, రెండవ దానిలో అంత అపాయకారులు కారన్న వారినీ పేర్కొన్నారు. అయితే అనపాయకారు లని వారు సూచించిన కొందరిపై హత్యా నేరాలు ఆరోపింపబడి ఉండెను. + +వారు వచ్చిన జిల్లాలలో నుంచే మంత్రివర్గంలో ఒక మంత్రి కూడా ఉండేవరు. ఆయన - వారు చాలా అపాయకారులు గనుక, వారిని వదలడానికి వీలులేదని వాదించారు. + +మరొక మంత్రి, "హత్యచేసిన వారినే అనపాయకారులుగా ఉద్యోగులు భావించగా, మిగిలిన వారిని ఖైదులో ఎందుకు ఉంచాలి?" అని వాదించారు. + +మరొకరు, "సాధారణ హత్యలకన్నా రాజకీయ హత్యలు సంఘ విద్రోహకరమైనవి గనుక, వారిని అసలే విడిచి పెట్టకూడదు" అన్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0843.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0843.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..65855009a3eb35bb152097423ac41d437fb9bc13 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0843.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +మర్నాడు కలుసుకొనేసరికి, ఏడుగురు మంత్రులు ఏకీభావంలోకి వచ్చారు. + +ప్రభుత్వ ముఖ్య కార్యదర్శి కూడా - సంతృప్తి, అసంతృప్తుల మద్య డోలాయమాన మానసుడై, ఆ ఖైదీలలో కేంద్ర ప్రభుత్వ ఖైదీలుగా ఉన్న కొందరిని కేంద్రం అనుమతిలేక విడిచిపెట్టే వీలులే దన్న అభ్యంతరం సూచించాడు. + +ఆ మద్య కాలంలోనే, నేను ఒకమారు జంకుతూ, "తుదినిర్ణయం తీసుకొనేముందు ప్రధాన మంత్రితో మీరు ఒకమారు ఈ విషయాలు మాట్లాడితే బాగుంటుందేమో!" అన్నాను ప్రకాశంగారితో. + +అందుకు ఆయన వెంటనే, "ఇది మన బాధ్యత. మరొకరి సలహా తీసుకొనే పరిస్థితి వస్తే, ముందుగా రాజీనామా యిచ్చేయడం మంచిది," అన్నారు. + +ఆ మాటతో, నేను సంవిధాన సూక్ష్మతను గ్రహించి, నేను చెప్పిన మాటలు మరెవరూ వినకుండా నేనే ముందడుగు వేయడం మంచిదని ప్రధాన కార్యదర్శితో, "ఆంధ్రరాష్ట్ర అవతరణ సందర్భంగా ప్రభుత్వంవారు కారాగారావాసు లందరినీ విడుదల చేయడానికి నిశ్చయించారు - అని తీర్మానం వ్రాయండి" అన్నాను. + +రాజకీయాలతో ప్రసక్తి లేకుండా అ విధంగా, దేశ చరిత్రలో ఎన్నడూ జరగని మోస్తరుగా, సర్వ కారాగృహవాసులకు విముక్తి కలిగించాము. + +ఆ క్షణాన కోర్టులలో విచారింపబడుతున్న వారిని కూడా విముక్తులను చేయడం జరిగింది. + +ఆ తరువాత 48 గంటలకు కారాగృహ శిక్ష పొందిన ఖైదీలెవ్వరూ ఆంధ్రరాష్ట్ర కారాగారాలలో లేరు. + +అయితే, తల్చుకుంటే ఇప్పటికీ గుండె దడదడలాడే ఒక దుస్సంఘటన జరిగింది. + +కాబినెట్‌లో మేము చేసిన తీర్మానం తంతి వార్తలద్వారా అన్ని జైళ్ళకు పంపిఉంటే ఆ దురంతం జరిగిఉండేది కాదు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0844.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0844.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..35539889fae0bda3d5b05242c67e84162a77e5b0 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0844.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +మర్నాడు ఉదయమే ఉరిశిక్షకు పాత్రుడయిన ఒక ఖైదీ విశాఖపట్నం జైలులో ఉండెను. అక్కడి జైలరుకు ప్రభుత్వ తీర్మానం అందకపోవడంవల్ల, తన డ్యూటీ ప్రకారం అత డా శిక్షను అమలు పరిచాడు. + +ఘోరము జరిగింది. కాని ఎవరమూ ఏమీ చేయలేకపోయాము. + +ఈ సర్వకారగారవాసుల విముక్తి విషయం బయటపడేసరికి చాలామంది సంతోషించారు. కొందరు విభ్రాంతు లయారు. + +భారతదేశం స్వాతంత్ర్యం పొందినప్పుడు, నెహ్రూగారుకూడా ఇంత సాహసకార్యం చేయలేదని - స్వాతంత్ర్య వాదు లనేకులు ప్రకాశంగారిని ప్రశంసించారు. + +వ్యక్తిగతంగా, ప్రకాశంగారికి వ్యతిరేకులు కొందరున్న విషయము అందరికీ తెలిసిందే. + +ఇలా ఉండగా, నెల్లూరిలో బెజవాడ గోపాలరెడ్డిగారి మామగారి యింట్లో దొంగలుపడి, బంగారపు వస్తువులను దొంగలించారన్న వార్త పత్రికలలో పడింది. + +వెంటనే ఈ దొంగలు, ప్రకాశంగారివల్ల విడువబడ్డవారేనని నిశ్చయించి, ప్రకాశంగారు చేసినంత తెలివితక్కువ పని ఎవరూ చేయరని ఆయన వ్యతిరేకులు వాదించారు. + +గవర్నరు నన్ను పిలిచి, 'చూశావా ఈ వార్త' అని ముదర కించారు. + +వెంటనే, మేము ప్రభుత్వపక్షాన దర్యాప్తు జరిపించగా, ఆ దొంగతనము చేసినవారు "ఫస్ట్ అఫెండర్స్," (అనగా అప్పుడే మొదటి నేరము చేసినవారు)గా తెలియవచ్చింది. + +ఆ తర్వాత ఈ పై విధంగా విమిక్తి పొందిన వా రెవరూ తిరిగి నేరాలు చేశారన్న రిపోర్టులు ప్రభుత్వానికి రాలేదు. పత్రికలలోనూ అటువంటి వార్తలు పడలేదు. + +అయితే, ఈ విషయానికి సంబంధించిన ఒక ముచ్చట చెప్తాను. + +భాషారాష్ట్రాలు ఏర్పాటు చేసిన సందర్భంలో, ప్రకాశంగారు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0846.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0846.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4c7600ab39eb2871cafda02611e2772d7546aad1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0846.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ఆంధ్రప్రాంతంలో గల నీటిపారుదల ప్రాజెక్టులపై ఉమ్మడి ప్రభుత్వం దృష్టి ఆ విధంగా చులకనగా ఉండేది. + +ఆంధ్రప్రభుత్వం ఏర్పడిన వెంటనే జిల్లాలలో గల శాసన సభ్యులనే గాక, ఇతర మిత్రులను కూడా పిలిచి 17 మధ్య తరగతి ప్రాజెక్టులు (మరీ హెచ్చుగా ఖర్చు కానివి) శాంక్షను చేయడము, [వీటిలో నాగావళి, వేగవతి, స్వర్ణముఖి (శ్రీకాకుళం జిల్లా), స్వర్ణముఖి (కాళహస్తి దగ్గర), గంభీరము గెడ్డ, పాలేరు, నగిలేరు, పెన్నారు, ఏలేరు నదులపై కట్టవలసినవి ఉన్నాయి.] అప్పటి లెక్కలలో 6 1/2 కోట్ల రూపాయలు ఖర్చు పెట్టి, అదనంగా లక్షా యాభై వేల ఎకరాల భూమి సాగులోకి తీసుకురావడానికి ఏర్పాట్లు జరిగాయి. + +ఇదికాక, పులిచింతల ప్రాజెక్టు వదులుకొని, హైదరాబాదు ప్రభుత్వంతో కలిసి, పులిచింతలకు ఎగువగా నందికొండవద్ద మొత్తంపైన 30 లక్షల ఎకరాలు సాగులోకి తెచ్చే స్కీము, జాయంటు నివేదిక తయారుచేసి, ఆంధ్రప్రభుత్వం తరపున నేను, సంజీవరెడ్డిగారు, హైదరాబాదు ప్రభుత్వం తరపున డాక్టర్ మేల్కోటే (మంత్రి) ముగ్గురమూ స్వయంగా వెళ్ళి, కేంద్ర నీటిపారుదల మంత్రి అయిన నందాగారికి అందజేశాము. + +ఈ స్కీము విషయమై వేరే తిరిగి వ్రాస్తాను. + +మనము ఉమ్మడి రాష్ట్రంలో ఉన్న సమయంలోనే, విజయవాడ దగ్గర - కృష్ణా ఆనకట్ట కుడిఒడ్డుకు కొంచెం దగ్గరగా కొంత భాగం అకస్మాత్తుగా జారిపోయింది. అప్పటికే ఆ అనకట్ట కట్టి వంద ఏండ్లకుపైగా అయింది. దాని క్రింద 11 లక్షల ఎకరాల వరిపంట ఉంది. + +భారత దేశంలోని ప్రాజెక్టులలో ఇది ఒక పెద్ద ప్రాజెక్టు. + +ఆనకట్టకు దెబ్బతగిలినదని సగము రాత్రివేళ తెలిసి, అక్కడ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0849.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0849.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e2204fbf5e9d914085d70489d8e4c8c17f607904 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0849.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +వారు అప్పు ఇవ్వకపోతే, రాష్ట్రానికి గల ఇతర ఖర్చులైనా మానుకొని, పని వెంటనే ప్రారంభించవలసిందనీ ఇరిగేషన్ శాఖ చూస్తున్న సంజీవరెడ్డిగారితో చెప్పి, బారేజ్‌కు పునాదిరాయి వేయడానికి తేదీ, లగ్నము నిశ్చయించమని ఆదేశం ఇచ్చేశారు. + +"డబ్బు విషయం తూగగలవా?" అని ఆర్థికమంత్రినైన నన్నడిగినప్పుడు, "దీనికి ఖర్చు మూడు కోట్లు. పని పూర్తి కావడానికి 2 1/2 ఏండ్లు అవుతుంది. డబ్బు విషయమై ఇబ్బంది ఉండదు," అన్నాను నేను. + +ఈ విధంగా, అంత పెద్ద మేజర్ ప్రాజెక్టుకు కావలసిన అత్యవసరమైన విషయాలలో కూడా, కేంద్రప్రభుత్వంవారు - తాము వద్దన్నా ఏర్పడిన ఆంధ్రరాష్ట్రం విషయంలో తూష్ణీంభావాన్ని ప్రకటిస్తూ వచ్చారు. + +అయినప్పటికీ, మన అదృష్టంకొద్దీ కేంద్రంలో దేశ్‌ముఖ్‌గారు ఆర్థికమంత్రి అయిఉండడంవల్లా, ఆయనకు ఆంధ్రరాష్ట్రంపై ఆదరబుద్ధి ఉండడంవల్లా, ఆర్థికంగా మనము ఇబ్బందులలో పడకుండా సర్దుకొని వచ్చేవారు. + +నందికొండ ప్రాజెక్టు విషయమై మరొక విషయం కూడా - ఎన్ని అవస్థలు పడవలసివచ్చిందో సూచించడానికి వ్రాస్తున్నాను. + +తిరిగీ కృష్ణమాచారిగారిని చూడక తప్పింది కాదు. ఈ పర్యాయం నందికొండ ప్రాజెక్టు (తరువాత ఇదే నాగార్జున సాగర్) విషయమై వెళ్ళాను. ఆయనను ఇంటిదగ్గర చూడవలసివచ్చింది. ఈ విషయం ఎత్తగానే, "అయ్యా విశ్వనాథముగారూ! మీ ఆంధ్రులకు నేనంటే నమ్మకం లేదు" అని వాతావరణమంతా కలుషితం చేయబోయారాయన. + +నేను, "నమ్మకం, అపనమ్మకంతో - ఏమైనా, వ్యక్తిగతమైన వ్యవహారాలకు రాలేదు గదా!" అని చెప్పి, నందికొండ ప్రాజెక్టు శాంక్షను ఆలస్యం చేయవద్దని చెప్పాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0850.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0850.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..15cf89a2c566afd2e4874c1cbdf5b75e84b7e5c2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0850.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +అయితే, ఆయన నా కేమి అర్థం కాదన్న ఉద్దేశంతో, "రిజర్వాయరు డామ్ 425 అడుగుల ఎత్తువరకే నిర్మించడానికి నువ్వు ఒప్పుకుంటే, వెంటనే ఈ స్కీము శాంక్షన్ చేస్తా"నన్నారు. + +అందుకు నేను ఒప్పుకోనన్న ఉద్దేశంతో ఆయన అలా అన్నారు. నేను వెంటనే, "సరే, ఒప్పుకొంటున్నాను లెండి" అన్నాను. + +అందుకు కారణ ముంది. 425 అడుగులు కట్టకట్టితే, కాలువలలోకి ఒక నీటిచుక్క అయినా మళ్ళించలేము. కట్ట అ ఎత్తున ఆపినట్టయితే ఆ స్కీము ఉట్టి దండగపని అవుతుంది. 425 అడుగులకు ఒప్పుకున్న తర్వాత, అంతవరకు చేసిన ఆ ఖర్చు పనికి రావడంకోసం మరొక 100 అడుగుల ఎత్తు కట్టకుండా ఏ ప్రభుత్వమూ పని ఆపదు గదా అనే ఉద్దేశంతో నేను సరేనన్నాను. + +ఆయన అంతవరకు ఒప్పుకుంటే, మిగిలిన పని నెహ్రూగారితో చెప్పి సర్దుబాటు చేసుకోగలనని నా మనసులో ఉన్న విశ్వాసాన్ని గ్రహించక, కృష్ణమాచారిగారు, "నువ్వు ఒప్పుకుంటే, బొంబాయి గవర్నమెంటువారు ఒప్పుకోరు - నన్నేం చేయమంటావు?" అన్నారు. + +ఆయన చెప్పిన మొదటి మాట ఎంత పేచీ మాటో - రెండవదీ అంతే పేచీ మాట. + +నేను నెహ్రూగారి దగ్గరికి వెళ్ళి, స్కీము డిజైన్లు చూపించి, ఉన్న పరిస్థితి బోధపరిచాను. + +ఆయన కది నచ్చినట్లే తోచింది. కానీ ఆయన వెంటనే "ఇది నాకు నచ్చితే ఏమి ప్రయోజనము? కృష్ణమాచారిగారు ఒప్పుకోవాలి గదా!" అన్నారు. + +సరిలే! ఇది ఢిల్లీ ప్రభుత్వం పద్ధతి అనుకొని, ప్లానింగ్ కమీషన్ సభ్యులూ, ఆర్థికమంత్రీ అయిన దేశ్‌ముఖ్‌గారి దగ్గరికి వెళ్ళాను. ఆయన వెంటనే, కృష్ణమాచారిగారు పెట్టిన అభ్యంతరం డబ్బుతోకానీ, సాంకేతికమైన విషయంతోకాని సంబంధంలేని మరొక విషయమని సూక్ష్మం గ్రహించి, ప్లానింగ్ కమీషనులో మరొక సభ్యులైన యోగి గారిని చూడమని నాతో చెప్పి, ఆయనకు టెలిఫోన్ చేశారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0851.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0851.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d17bc3ec97e0dcb77317e5139e555d825d234e7c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0851.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +వారు ప్లానింగ్ కమీషన్‌లో ఈ విషయం సరిచేస్తామని, కృష్ణమాచారిగారి అడ్డు ఉండదనీ చెప్పినమీదట నేను కర్నూలు తిరిగి వచ్చేశాను. + +మరికొన్ని రోజులకు ప్లానింగ్ కమీషన్ వైస్ ప్రెసిడెంట్ హోదాలో కృష్ణమాచారిగారినుంచి ముఖ్యమంత్రి ప్రకాశంగారికి ఒక ఉత్తరం వచ్చింది. అందులోని సారాంశ మిది: "కృష్ణానదిపై, ఏ మేజరు ప్రాజెక్టు కావాలో మీ రిదివరకు ప్లానింగ్ కమీషనుకు తెలియజేయలేదు. కాబట్టి, మీ కేదైన స్కీము ఉంటే, తొందరగా తెలియజేయ వలసింది." + +ఈ ఉత్తర మెంత అసందర్భమైనదో వేరే చెప్పనక్కరలేదు. కానీ, అది వచ్చేసరికి ఆంధ్రప్రభుత్వ పరిస్థితులు విషమస్థితిలోకి వచ్చేశాయి. పైన చెప్పిన వివరాలతో ఆయనకు జవాబు వ్రాశాము. + +అంతట్లో ఆంధ్రప్రభుత్వం పతనమయింది. + +తరువాత, పత్రికలలో - ప్రకాశంగారి (ఆంధ్ర) ప్రభుత్వం నందికొండ ప్రాజెక్టుపై ఇదమిత్థమని నిర్ణయం చేయలేదనీ, గవర్నరు త్రివేదిగారు తమకున్న పలుకుబడితో ప్లానింగ్ కమీషనువారిని కలుసుకొని స్కీము శాంక్షను చేసి తెచ్చికొన్నట్లుగానూ వార్త పడింది. + +గవర్నరు ప్రభుత్వం ముగిసిన తర్వాత, సంజీవ రెడ్డిగారు ముఖ్యమంత్రిగా ఉండగా, నెహ్రూగారు స్వయంగా వచ్చి - ఆ ప్రాంతంలోనే నాగార్జునుడనే ప్రపంచ విఖ్యాత బౌద్ద విద్వాంసుడూ, రసాయన శాస్త్రవేత్తా తపస్సు చేసిన పవిత్ర పర్వతం ఉండడంవల్ల ఆయన పేరిట, మొదట అనుకొన్న 525 అడుగుల ఎత్తుతో, శాంక్షను అయిన జలాశయానికి పునాదులు వేశారు. + +మన సంవిధానం ప్రకారంగా - ఏ రాష్ట్రమైనా హైకోర్టు ఏర్పాటు చేసుకోకుండా ఉంటే, ఆ ప్రక్క - రాష్ట్రం హైకోర్టుకు క్షేత్రాధి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0852.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0852.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eee438b36ad7834e17784f7589e7f379f7aa3cb9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0852.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +కారం (జ్యూరిస్డిక్షన్) అప్పజెప్పే ఏర్పాటు చేసుకోవచ్చునని ఉంది. ఆ కారణంచేతనే, ఆంధ్రరాష్ట్ర మేర్పడినప్పుడు, వేరే హైకోర్టు ఏర్పాటు చేసుకోకుండా, మద్రాసు హైకోర్టుకే మన రాష్ట్రంపై క్షేత్రాధికారం ఇవ్వడం జరిగింది. + +ఇటువంటి పరిస్థితులలో, హైకోర్టు జడ్జీలను నియమించే సమయంలో, క్షేత్రాధికారం ఇచ్చిన రాష్ట్ర ప్రభుత్వపు ఉద్దేశాలను గూడా గమనించవలసిందని, "వాంఛూ" అనే చీఫ్ జస్టిసుగారు వ్రాసిన నివేదిక కాపీ చెన్నరాష్ట్ర ప్రభుత్వందగ్గర ఉంది. + +కాని, ఆంధ్ర ప్రభుత్వంతో ప్రమేయం లేకుండానే మద్రాసు హైకోర్టుకు జడ్జీలను నియమించడం జరిగింది. ఇది ఆంధ్ర రాష్ట్ర మేర్పడిన మూడు నెలలలోగానే జరిగింది. + +నేను, ప్రకాశంగారితో చెప్పి, ఈ విషయంలో చెన్నరాష్ట్ర ముఖ్యమంత్రి రాజాజీని కలుసుకొని మాట్లాడడానికి వెళ్ళాను. ఆయన చాలా ఆప్యాయంగా మాట్లాడారు. + +కాని, తమ హైకోర్టు జడ్జీల నియామకంలో బాధ్యత - పరాయి ప్రభుత్వంతో పంచుకోవడం ఎల్లా? అని ప్రశ్నించి, అటుపై జరిగే జడ్జీల నియామకంలో కూడా ఆంధ్ర ప్రభుత్వానికి సంబంధం ఉండదన్నట్టు మాట్లాడారు. + +దానిపై, నేను ఢిల్లీ వెళ్ళి, కేంద్ర హోమ్ మంత్రి కట్జూ గారిని చూశాను. ఆయనతో నాకు చాలా కాలంగా పరిచయముంది. 1928 లో లక్నోలో అఖిల పక్ష సమావేశంలో నెహ్రూగారి రిపోర్టును చర్చిస్తున్నపుడు, ఆయన - నేను నెహ్రూగారి బలపరచినప్పటినుంచి మా యిద్దరికీ బాగా పరిచయముండేది. + +ఆయనను నే నిలా అడిగాను: "మద్రాసు హైకోర్టు జడ్జీలను నియమించినపుడు, ఆంధ్ర ప్రభుత్వాన్ని సలహా అడగాలని మీ కెందుకు తోచలేదు?" + +"నిజమే. అడగవలసిందే కానీ, నాకు తోచలేదు" అని, ఆ సమయంలో దగ్గరగా ఉన్న హోమ్‌శాఖ కార్యదర్శి ఎ.వి. పాయ్‌గారిని \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0855.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0855.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1f32dfd89ddcd6d55fe2b81a12b1eedee422e3df --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0855.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +లయంలో కాగితాలు కదలడంలో జాప్యమవుతుందని గ్రహించలేక పోయాము. ఆ కారణంచేత - నేను గానీ, ప్రకాశంగారు కానీ కాగితాలు తొందరగా కదులుతున్నాయో లేదో కనుక్కోవడం తటస్థించలేదు. + +ఇతర కారణాలవల్ల కూడా, ప్రభుత్వ వర్గాలలో వ్యక్తుల ఉద్యోగాల విషయమై మనస్పర్థలు పెరగడమెలా అలవాటో ఆ విధంగానే ఆంధ్ర ప్రభుత్వంలో ప్రకాశంగారు, సంజీవరెడ్డిగారల మధ్య వైమనస్యం పెరగడం జరిగింది. + +ఇంతట్లో వేసవికాలం వచ్చింది. శాసన సభ సమావేశం వాల్తేరులో ఏర్పాటు చేశాము. + +ఆ శాసన సభలో చర్చించిన ముఖ్యమైన శాసనము - శ్రీ వేంకటేశ్వర యూనివర్శిటీ శాసనము. + +దీనిపై దాదాపు 19 రోజులపాటు చర్చలు జరిగిన తర్వాత సభవారు ఆమోదముద్ర వేశారు. + +ఇదికాక, మిగిలిన సేల్సుటాక్స్ (అమ్మకం పన్ను) బిల్లుల సవరణలు, ధర్మాదాయ మత సంస్థల సవరణ బిల్లు, వాచక పుస్తకాలను జాతీయం చేయడం మొదలైన వాటితో మంత్రి మండలి కాలం సరిపోయేది. + +ఒక పర్యాయం, నేను ఈ హైకోర్టు విషయమై ప్రకాశంగారితో గట్టిగా చెప్పడం తటస్థించింది: + +"తీర్మానం ఆమోదించి అప్పటికే మూడు నెలలపైగా అయింది. మనము వెంటనే కేంద్ర ప్రభుత్వానికి వ్రాయకపోయినట్టయితే - ప్రత్యేక ఉద్యోగి నియామకం; రికార్డులు, లైబ్రరీ మొదలైన వాటిని విభజించే కార్యక్రమం ఆరంభం కాకుంటే, జూలై మొదటి వారంలో హైకోర్టు స్థాపించడం కష్టము. అది జరగక పోయినట్టయితే, ఇంత ప్రయత్నంచేసిన మనను చూసి నలుగురు నవ్వుతారు." + +ప్రకాశంగారు ముఖ్య కార్యదర్శిని పిలిచి, ఒక రాత్రి కాబినెట్ మీటింగ్ ఏర్పరచారు. ఆ సమయంలో, ఇదివరకు రెండు, మూడు పర్యాయాలు జరిగినట్టే అందరు మంత్రులూ నిశ్శబ్దంగా కూచున్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0856.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0856.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fde049f46bced5c51ca9c10082eb21935b2fdad2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0856.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +నేను, ఆలస్యమయితే లాభంలేదని, అందులో ఎవరో ఒక మంత్రిని పేరుపెట్టి పిలిచి, ఇలా అన్నాను: + +"ఫలానా తేదీనాడు మనం హైకోర్టు ప్రారంభించక తప్పదు. గుంటూరులో కావలసిన ఏర్పాట్లు చురుకుగా జరుగుతున్నాయి. మనం స్పెషల్ ఆఫీసర్‌ను నియమించవలసిందని, కేంద్ర హోమ్‌శాఖామంత్రి కట్జూగారికి వ్రాయాలి. ఆలస్యంచేస్తే, మనము వేసవి సెలవుల అనంతరం అనుకున్న తేదీకి కోర్టు ప్రారంభించకపోతే బాగుండదు." + +మళ్ళీ అందరూ నిశ్శబ్దంగా ఊరుకున్నారు. + +అందులో ఒకరు మెల్లిగా, "ఆ స్పెషల్ ఆఫీసర్ ఎవరు కాగలరు?" అని ఏదో ఇబ్బంది ఉన్న భావంతో ప్రశ్నించారు. + +నేను, "న్యాయమూర్తి కె. సుబ్బారావు" అన్నాను. + +ప్రకాశంగారు, "అవును. అనుమానం ఏమిటి?" అన్నారు. + +మంత్రులలో ఒకరు, "అయితే ఇబ్బంది ఏమిలేదు" అని వారి మనసులో బాధ వదిలిపోయినట్టుగా ప్రక్కనున్న మంత్రి మిత్రులతో అన్నారు. + +వెంటనే చీకటి అంతా వెలుగై ప్రకాశించింది. + +ముఖ్య కార్యదర్శిని తీర్మానం వ్రాయమని, విషయం చెప్పాను. సుబ్బారావుగారిని స్పెషల్ ఆఫీసర్‌గా వేయమనీ, 5-7-1954 న హైకోర్టు ప్రారంభమవుతుందనీ అందులో వ్రాయించాము. + +దీని తర్వాత జరుగవలసిన కార్యక్రమం, ఆంధ్ర సచివాలయానికి సంబంధించినంత మట్టుకు చురుకుగానే జరిగింది. + +చెన్నపట్నంలో, 1953 సెప్టంబరులో - సచివాలయ విభజన సందర్భంగా జరిగిన చరిత్ర తిరిగీ హైకోర్టు విభజన సందర్భంలో జరగ నారంభించింది. + +చెన్నపట్నం హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి రాజమన్నారు గారు, మనం చెప్పుకున్న సుబ్బారావుగారికి బావమరదులే. అయినా, ఇక్కడకూడా ఉద్యోగుల కేటాయింపులో ఊగులాటలు, గ్రంథాలయ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0857.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0857.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..abb32693d5657fc29e29a85139f5ef0d5a4340bb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0857.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +విభజనల్లో, పుస్తకాలు ఒకరి చేతిలోనుంచి మరొకరు లాగుకోవడాలు కూడా జరగవలసి వచ్చిందట. + +ఏదోవిధంగా విభజన కార్యక్రమం చురుకుగానే నడిచింది. మనము కోరినట్లు కేంద్రప్రభుత్వం సుబ్బారావుగారిని స్పెషల్ ఆఫీసరుగా నియమించింది. నేను అంతకుముందుగానే గుంటూరుకు పోయి, అక్కడి కలెక్టరు ఆఫీసు వేరే భవనంలోకి తరలించి, కలెక్టరు ఆఫీసులో కావలసిన మార్పులు, చేర్పులు చేయడానికి బిల్డింగ్స్ చీఫ్ ఇంజనీరును నియమించడం జరిగింది. భవనంలో చేసే ఏర్పాటులు, కట్టడములు, ఏయే గదులు ఏయే పనులకోసం కేటాయించవలసింది మొదలైన విషయాలలో స్పెషల్ ఆఫీసరుగారి ఆదేశాల ప్రకారం నడుచుకోవలసిందని చీఫ్ ఇంజనీరుగారిని ప్రభుత్వం ఆదేశించింది. + +ఇది ఇలా ఉంటుండగా, తెరవెనక మరొక ముచ్చట జరిగింది. అప్పటికి అమలులో ఉన్న కేంద్రప్రభుత్వ హోమ్‌శాఖ ఆదేశాన్ని అనుసరించి - ఆంధ్రప్రభుత్వం సుబ్బారావుగారిని ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా నియుక్తం చేయవలసిందనీ, మరో ఇద్దరి జడ్జీల పేర్లతో సహా, గవర్నరు సలహాతోబాటు కేంద్రప్రభుత్వానికి పంపింది. + +ఇక్కడనుంచి, ఈ వ్యవహారంగురించి నేను వ్రాయబోయేది - హైకోర్టు సంస్థాపన తర్వాత, రాష్ట్రపతి రాజన్‌బాబుగారిని కలుసుకొన్నప్పుడు, వారు చెప్పిన విషయాలను బట్టి వ్రాస్తున్నాను. + +సుప్రీంకోర్టు ముఖ్య న్యాయాధిపతికి వేరే భావాలు ఉండడంచేత కాబోలు, ఆయన రాష్ట్రపతికి ఈ విషయమై సిఫారసు చేయలేదు. అదివరలో అటువంటి ఆలస్యాలు జరుగలేదు. + +హోం మంత్రి కట్జూగారిని కనుక్కుందామంటే, ఆయన ఢిల్లీ వదిలి, ఒరిస్సాలో పర్యటించడానికి వెళ్ళారు. ఆయన అక్కడినుంచి అటే 5-7-54 న గుంటూరుకు వచ్చేటట్టు తీర్మానింపబడడంచేత ఆయనను కనుక్కునే అవకాశమే లేకపోయింది. + +సుప్రీంకోర్టు రిజిస్ట్రారును అడిగితే, ముఖ్య న్యాయమూర్తి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0858.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0858.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fd375e93dc0ddbadfeba4a279c1206dafe0382f5 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0858.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +దీనికి సంబంధించిన కాగితాలు తమదగ్గరే ఉంచుకొని, ఏదో చల్లటి స్థలానికి వెళ్ళిపోయారని - తమకు తెలిసిన భోగట్టా చెప్పారు. + +ఆ చల్లటి స్థలంనుంచి ఆయన సిఫారసు పంపిస్తారో, పంపించరో అన్న అనుమానం కలిగి, రాష్ట్రపతిగారు ఆ ఫైలుమీద తమ ఆజ్ఞ వ్రాశారు. దాని సారాంశ మిది: + +ఆంధ్రా హైకోర్టు ప్రారంభ దినం 5-7-1954. అందుకు నేటికి నాలుగు రోజులే వ్యవధి ఉంది. సుప్రీంకోర్టు ముఖ్య న్యాయమూర్తి సిఫారసు ఇంకా అందలేదు. అయినా, ఆంధ్ర ముఖ్యమంత్రి, గవర్నరు ఇద్దరూ ప్రస్తుతం స్పెషల్ ఆఫీసరుగా పనిచేస్తున్న మద్రాసు హైకోర్టు జడ్జి కోకా సుబ్బారావుగారి పేరే సూచించారు. అందుచేత, కోకా సుబ్బారావుగారిని 1954 జూలై 5 నుంచి, ఆ రోజున ప్రారంభమవుతున్న ఆంధ్రరాష్ట్ర ఉన్నత న్యాయస్థానానికి ముఖ్య న్యాయమూర్తిగాను, తక్కిన ఇద్దరిని జడ్జీలుగాను నియమించడమైనది." + +దీనిని, మామూలు పద్ధతిగా - రాష్ట్రపతి జారీచేసే ఆదేశాల ఇతర లాంఛనాలతో, కావలసిన ఇతర ఉద్యోగులు సంతకాలతో జారీచేసిన ఆదేశాన్ని 4-7-54 నాటికే గుంటూరులో ఆంధ్రప్రభుత్వానికి స్వయంగా ఇవ్వడానికి ఒక ప్రత్యేక ఉద్యోగిని పంపించారు. + +గుంటూరులో, ఈ ఆదేశం అందగానే అంతదాకా ప్రభుత్వానికున్న ఆందోళన నివారణ మయింది. + +ఇక్కడినుంచి ఆ తర్వాత గుంటూరులో జరిగిన విషయాలు వివరిస్తాను. + +మర్నాడు ఉదయం, 3, 4 వందల న్యాయవాదుల సమక్షంలో ప్రత్యేకంగా ఏర్పాటు చేసిన సభామందిరంలో, ప్రకాశంగారు - ప్రారంభోపన్యాసం చేయడానికి కట్జూగారిని ఉచితమైన వాక్యాలతో ఆహ్వానించారు. + +కట్జూగారి ప్రారంభోపన్యాసము, మిగిలిన సంప్రదాయానుసారమైన ఉపన్యాసాలు జరిగిన ఉత్తరక్షణంలో, ముఖ్య న్యాయమూర్తి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0859.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0859.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..898a4c0e3017f1fb5e57c48c49e737afc82139e1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0859.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +కోకా సుబ్బారావుగారు తమ న్యాయస్థానంలోకి చురుకుగా నడిచి వెళ్ళి పోయారు. + +మేము భవనం వదలి తిరిగిపోతూన్న సమయంలో, కారులో, కట్జూగారు నాతో అన్నారు: "ఏమి విశ్వనాథము! మీ ప్రధాన న్యాయమూర్తి మాటవరసకైనా ఓ మారు కోర్టు భవనంలోకి రావలసిందని నన్నుగాని, నిన్నుగానీ, చివరికి మనందరికీ పెద్ద అయిన ప్రకాశంగారినిగాని పిలవలే దేమయ్యా?" + +ఆయన అది అడగడానికి ముందు నా మనసులో నేనూ అదే అనుకున్నాను. + +'న్యాయమూర్తుల పంథాలు ఇలా ఉంటాయి కాబోలు' అని మాలో మేము అనుకున్నాము. కోర్టు భవనాలలోకి వెళ్ళకుండానే మా బసలకు వెళ్ళిపోయాము. చిరకాల వాంఛితమైన ప్రత్యేక ఆంధ్రరాష్ట్ర ప్రధాన న్యాయస్థానము, ఆ రోజు స్థాపన జరిగిన సంతృప్తిలో మాకు మరేమీ కనిపించలేదు. + +1946 లో, ప్రకాశంగారు ముఖ్యమంత్రిగా ఉన్నప్పుడు, తిరుపతి దేవస్థానం సాయంతో తిరుపతిలో విశ్వవిద్యాలయం స్థాపించడానికి ఒక బిల్లు తయారు చేశారు. అప్పట్లో కె. కోటిరెడ్డిగారు దేవాదాయ, ధర్మాదాయ శాఖ మంత్రిగా ఉండేవారు. తిరుపతి దేవస్థానం వారు 10 లక్షల మూలధనం ఇవ్వడానికి అంగీకరించారు. కాని, బిల్లు తయారయేసరికి, మంత్రివర్గం పతనమయే స్థితిలో ఉంది. శాసన ముసాయిదా, ప్రకాశంగారి మంత్రివర్గంమీద విశ్వాసరాహిత్య తీర్మానం వచ్చిన తర్వాత అందింది. + +1953 లో ముఖ్యమంత్రికాగానే, ప్రకాశంగారే దాన్ని మళ్ళీ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0860.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0860.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..63a4ea8020b84af84f661c1e0a03642bbcbd6dd2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0860.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పునరుద్ధరించారు. అప్పటి మంత్రివర్గంలోని ఏడుగురు మంత్రులలోను, నలుగురు రాయలసీమకు చెందినవారే. అందుచేత, వారు దీన్ని సంతోషంగా అంగీకరించారు. ఇక మిగిలినవారిలో విద్యాశాఖ మంత్రి పట్టాభిరామారావుగారు ఒకరు. ఆయన రాజాజీ మంత్రివర్గంలో కూడా మంత్రిగా ఉండేవారు. అందుచేత, కొంత నిదానం అలవాటు చేసుకొన్నవారు. + +ఆయన - అప్పటి కప్పుడే - రాధాకృష్ణన్ కమిటీ, క్రొత్త విశ్వవిద్యాలయాలను స్థాపించడానికి తొందరపడగూడదని చేసిన సిఫారసును, ఒక అభ్యంతరంగా చూపూరు. + +నా వాదం ఇది: ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయంలో ఆనర్సు తరగతులలో, విజ్ఞాన శాఖలలో 11, 12 స్థలాలు (సీట్లు) తప్ప హెచ్చుగా లేవు. హెచ్చు చేయమంటే, యూనివర్శిటీ అధికారులు ఒప్పుకోరు. పోనీ, రాయలసీమ ప్రాంతంలో ఒక కాలేజీలో ఆనర్సు తరగతులు ప్రారంభించమంటే, విశ్వ విద్యాలయకేంద్రంలో తప్ప, ఆనర్సు తరగతులు పెట్టడానికి వీలులేదన్నారు. అందుచేత - దక్షిణ, పశ్చిమ జిల్లాలలోనుంచి వచ్చే విద్యార్థులకు, అందులో ధనాభావంగల విద్యార్థులకు - అవకాశాలు తక్కువ అనే విషయం గుర్తించి తిరుపతిలో విశ్వవిద్యాలయం స్థాపించడమే మార్గ మనుకున్నాము. + +అయితే, లోగడ 10 లక్ష లిస్తామన్న తిరుపతి దేవస్థానం వారు, అప్పట్లో ఆరు లక్షలు మాత్రమే ఇవ్వగల మన్నారు. ఏమయినా, విశ్వవిద్యాలయం స్థాపించక తీరదనుకున్నాము. ఇందుకొక నివేదిక తయారుచేయడానికి, ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయంలో కళాశాల ప్రిన్సిపాలు అయిన కె. రంగధామరావుగారిని నియమించడం జరిగింది. విశ్వవిద్యాలయం వైస్ చాన్సలర్ వి. ఎస్. కృష్ణగారి సలహా సంపత్తితో, వారొక నివేదిక సమర్పించారు. దానికి రెండుకోట్లు ఖర్చు చూపించారు. + +చెప్పకేమి! ఈ ఖర్చుకు భయపడి అయినా, ఈ క్తొత్త విశ్వ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0863.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0863.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..801e69e94a820da7820d1b34651bc118728f8975 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0863.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +విద్యాశాఖ మంత్రిగారిని, ఢిల్లీవెళ్ళి, సరిచేసుకొని అనుమతి తేవలసిందని చెప్పగా, ఆయన "ఇలాంటి బిల్లుకు కేంద్రం ఒప్పుకోదని నేను ఇదివరకే చెప్పాను. మీరు నా మాట వినలేదు. ఆ బాధ ఏదో మీరే వెళ్ళిపడండి," అన్నారు. + +అప్పుడు కట్జూగారికి బిల్లుకాపీ మరొకటి చేర్చి, ప్రత్యేకంగా మరొక ఉత్తరంవ్రాసి, వారికి బిల్లు పరిశీలన చేయడానికి వ్యవధియిచ్చి, పలానా రోజున వస్తున్నానని తంతియిచ్చి, అ రోజుకు ఢిల్లీ వెళ్ళి, అ ఉదయమే వారి సందర్శనానికి వెళ్ళాను. + +ఆయన ప్రత్యుత్థానముచేసి, తేనీరు వగయిరాలన్నీ ఆరగింపు చేయించి, నన్ను "ఏమైనా పనిమీద వచ్చారా?" అని అడిగారు. + +నాలుగురోజులక్రింద విశ్వవిద్యాలయ శాసనం కాపీ ఆయనకు పంపినదీ, ఆ ఉదయం ఆయన సందర్శనానికి వస్తున్నట్టు తంతియిచ్చినదీ చెప్పగా, ఆయన ఆ తంతివార్తగాని, బిల్లుగానీ అందలేదన్నారు. + +"మీ పెర్సనల్ అసిస్టెంటును పిలిచి కనుక్కోవలసింది," అని నేను అడిగినమీదట, ఆయన తన పెర్సనల్ అసిస్టెంటును పిలిచి, నాపేరు ఆయనకు చెప్పి, నా దగ్గరినుంచి తమకేదైనా తంతివార్త, బిల్లు వచ్చాయా అని ప్రశ్నించారు. ఆయన 'వచ్చిం'దన్నాడు. + +నేను "ఎప్పుడు మీకు అందాయి?" అని అడగగా, ఆయన "మూడురోజులయింది," అన్నాడు. + +కట్జూగారూ, నేనూ ఒకరి ముఖాలు ఒకరు చూసుకున్నాము. ఆయన పెర్సనల్ అసిస్టెంటును వెళ్ళమన్నారు. అంతకుమించి ఆ విషయం తమకెందుకు చెప్పలేదన్నమాట నోటితో అడగలేదు సరికదా, కంటిచూపులతోనయినా సూచించలేదు! + +నేను మరొక్కసారి 'ఇది కదా డిల్లీ పంథా!' అనుకున్నాను. + +ఈ ముచ్చట అయినతర్వాత, ఆయనకు ఆ బిల్లు వివరాలు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0864.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0864.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1aa3d652677a557feac2fdc4fd24795488065f45 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0864.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +చెప్పాను. ఆయన నన్ను హుమయూన్ కబీర్‌గారితో మాట్లాడవలసిందని చెప్పారు. + +అప్పట్లో హుమయూన్ కబీర్‌గారు కేంద్ర విద్యామంత్రి అయిన అజాద్‌గారికి విద్యాశాఖలో కార్యదర్శిగా ఉండేవారు. + +కట్జూగారితో, "నేను, ప్రకాశంగారు అంతకుముందు అజాద్‌గారితో ఈ విశ్వవిద్యాలయ విషయమై మాట్లాడినప్పుడు ఆయన అనుమతించారు. మ రిప్పుడాయన విదేశాలలో పర్యటిస్తున్నారు కదా! ఎలాగా?" అన్నాను. + +అందుకు, కట్జూగారు మళ్ళీ ఇలా అన్నారు: "అజాద్‌గారి అనుమతి ఒక అనుమతి కాదయ్యా! కబీరుగారిని ఒకసారి చూడు." + +కబీరుగారు 1930 ప్రాంతాలలో ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయంలో ప్రొఫెసరుగా పనిచేసివున్నారు. కాని, అప్పటికి ఆయనతో నాకు ప్రత్యేకంగా పరిచయం లేదు. అందుచేత, అప్పుడు మంత్రిగావున్న గిరిగారితో, "కబీరుని కలుసుకోవాలి. ఆయనకు నేను వస్తున్నానని ఒక మారు చెప్పండి," అన్నాను. + +ఆయన "కబీరు మనకు బాగా తెలిసినవాడే. నేనే స్వయంగా తీసుకువెళతాను," అని, నాతోబాటు కబీరుదగ్గరికి వచ్చారు. + +కబీరు, బ్రహ్మాండంగా సంతోషించి, "డాక్టర్ భట్నగర్‌గారు చాలా అభ్యంతరం చెప్తున్నారు - అవి పరిశీలిస్తున్నాను," అన్నారు. + +నే నప్పుడు - ప్రకాశంగారికీ, భట్నగర్‌గారికీ ఈ బిల్లు విషయంలో అంతకు వారంరోజులక్రింద జరిగిన చర్చ సంగతి చెప్పాను. ఆ చర్చ జరిగినపుడు నేనుకూడా వున్నాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0865.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0865.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b03703a90cc4f792cc17f849a6c96415b3e2c635 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0865.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ప్రకాశంగారు, నేను - భట్నగర్‌గారి యింటికివెళ్ళి, ఈ బిల్లు విషయం ఎత్తేసరికి, ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం ఎందుకూ పనికిరానిదని, అనేక చిల్లరమల్లర దోషారోపణలు చేశారు. + +అపుడు ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయంలో ఆయన సూచించిన దోషాలు సవరిస్తాము కాని, మేము వచ్చింది క్రొత్త విశ్వవిద్యాలయ విషయంగానని చెప్పాము. + +దానిమీద, ఆయన చెప్పిందే మళ్ళీ చెప్పడం మొదలుపెట్టారు. విశ్వవిద్యాలయంలో సైన్సు లేబరేటరీలు ఏ విధంగా ఏర్పాటు చేయాలో వర్ణించసాగాడు. + +విశ్వవిద్యాలయం స్థాపించడానికి అనుమతిస్తేనే కదా కట్టడముల విషయం వస్తుందని మే మన్నాము. కాని, ఆయన - కట్టడాల విషయమై నిశ్చయం కానిదే, తాను విజ్ఞాన సలహాదారుగా ఉన్నంతకాలం అనుమతించడం ఎలా గని వాదించారు. + +అది అప్పుడప్పుడే చీకటిపడుతున్న సమయము. ఆయన ధోరణి ఆయనదే. కాని, మాకు ఒక ధ్వనిమాత్రం కనిపించింది. ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం వారు తన్ను గుర్తించలేదని ఆయన మనసులో ఒక బాధ వున్నట్టు గుర్తించాము. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0868.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0868.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6ddcc41a77acb2a4d4b26f2517dd3f45ed6411ad --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0868.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ఆ తర్వాత రానున్న ఫసలీనుంచి అమలులోకి వచ్చేటట్టుగా పది రూపాయలకన్న తక్కువ భూమిసిస్తు చెల్లించేవారి సిస్తు రద్దు చేశాము. ఆంధ్రా యూనివర్శిటీకి, వారు ప్రత్యేకంగా కోరకుండానే ఏటేటా ఇవ్వవలసిన గ్రాంటు అప్పటికున్నదానికన్న లక్షరూపాయలు పెంచాము. + +కర్నూలులో ఆంధ్రప్రభుత్వం రాజ్యంచేస్తున్న కాలంలో - కేంద్రప్రభుత్వం ఇస్తున్న ఉత్పాదన సుంకాల వంతూ, అలాగే ఆదాయపు పన్ను (ఎస్టేటు డ్యూటీ) లో వంతూ, సంపత్తి శుల్కంలో ఇచ్చే భాగంలో కలిపి మొత్తం రాబడి ఇరవైకోట్లకన్నా తక్కువగా ఉండేది. + +విదేశాలనుంచి ఋణాలప్రవాహం అప్పటికి పెల్లుబికి రావడం ప్రారంభించలేదు. భూమి సిస్తుకూడా అప్పుడు 5 కోట్లకన్నా తక్కువగా వుండేది. ఇటువంటి పరిస్థితులలో పెద్ద పెద్ద మొత్తాలు అవసరమయ్యే పెద్ద ప్రాజెక్టులు ప్రారంభించడానికి అవకాశం తక్కువగా వుండేది. + +చెన్నరాష్ట్రంవారు - గోదావరి, కృష్ణా, పెన్నారు ప్రాజెక్టులు కట్టడానికి ఉమ్మడిరాష్ట్రంవారు చేసిన ఋణం మొత్తం, ఆ ప్రాజెక్టుల వల్ల వచ్చిన డబ్బులోంచి చెల్లించక, ఆ ఋణం మొత్తాలు ఆంధ్రదేశం చెల్లించవలసిన పబ్లిక్ డెట్ (లోక ఋణం) గా చూపించారు. ఆ ప్రాజెక్టులవల్ల వచ్చిన రాబడి - ఖర్చులు, వడ్డీలు పోను మిగులు 30 కోట్ల రూపాయలున్న, అది మన రాష్ట్రానికి ఆస్తిక్రింద ఇవ్వము అని తీర్మానించారు. + +అందుచేత, రాష్ట్ర విభజన నాటికి మన రాష్ట్రానికి 33 కోట్ల పబ్లిక్ ఋణం తగులుకుంది + +ఇటువంటి ఆర్థిక స్థితిలో మనరాష్ట్రం ఆరంభమైంది. అయినప్పటికీ, అందులోనుంచే సంవత్సరానికి 60 లక్షల రూపాయల చొప్పున కేటాయించి, క్షామ నివారణ నిధి పెంపుదలకు ఏర్పాటు చేశాము. + +దురదృష్టంకొద్దీ, ప్రారంభించిన సంవత్సరంలోనే, విశాఖ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0869.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0869.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b51553154f278b8f787926dbdb2be6dfa115884e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0869.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పట్నం, తూర్పు - పశ్చిమ గోదావరులు, నెల్లూరు, అనంతపురం జిల్లాలలో వరదలు వచ్చి అపార నష్టం కలగజేయడంవల్ల, అనుకోకుండానే అందుకు 4 కోట్ల 60 లక్షలకు పైగా అవాంతరపు ఖర్చు వచ్చిపడింది. + +భూమిసంస్కరణ ఆలోచనకి వచ్చి, ఆ విషయమై 1954 ఆగస్టులో డాక్టర్ లక్నోగారి అధ్యక్షతన ఒక లాండ్ రిఫార్మ్ కమిటీని నియమించడం జరిగింది. అయితే, ఇప్పుడు వున్న 'సీలీంగు' అనే భావాలు, ఆనాడు విస్ఫుటంగా లేవు. కాని, అందులో - కమతం ప్రమాణం ఎంత ఉండాలి? ప్రమాణానికి మించివున్న భూమిని ఏ విధంగా పంపకం చేయాలి? అన్న సూచనలుమాత్రం వ్రాయబడి వున్నాయి. + +తుంగభద్రా నీటిపారుదల ప్రాజెక్టు క్రింద, తొందరగా సాగు విస్తరణ చేయడానికి ప్రభుత్వం చురుకైన ఏర్పాట్లు చేయడం ఆరంభించింది. ఇంతేకాక, ఆ ప్రాంతాలలోవున్న భూములలో ఎత్తుపల్లాలు తగ్గించి, సమతలంగా చేయించడానికిగూడా ప్రభుత్వం యత్నించ నారంభించింది. + +మద్యనిషేధం ఉండవలెనా - వద్దా? అనే ప్రశ్న ఆ రోజులలో సభ్యులను చాలా బాధించింది. ఇదివరకేదో సందర్భంలో, ఎప్పుడో ఒకప్పుడు మద్యనిషేధ శాసనం రద్దుచేయాలని చెప్పినవారి సంఖ్య శాసన సభలో హెచ్చుగా వుంది. అయితే, ప్రభుత్వవర్గంలో వున్న పార్టీలలో - కాంగ్రెసు పెద్ద పార్టీ. వారికి శాసనం రద్దు చేయడంలో ఏకాభిప్రాయం లేదు. అందుచేత, ఏమి చేయడానికీ తోచని సందేహస్థితిలో శొంఠి రామమూర్తిగారి అధ్యక్షతను ఈ మద్యనిషేధ శాసన పరిపాలన ఏ విధంగా చక్కదిద్దాలో సూచించడానికి, ఒక ఉప సంఘం ఏర్పాటయింది. + +"సంశయాత్మా వినశ్యతి!" చివరికి ఈ సంఘం నివేదికలో గల సిఫారసులు అమలు చేయలేదన్న కారణం చూపెట్టి, ప్రతిపక్షం వారు ప్రభుత్వంపైన విశ్వాసరాహిత్య తీర్మానం తేవడము, ప్రభుత్వ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0871.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0871.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..56529f7122951782b2f551e562962790debddd34 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0871.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +నశించలేదు. అయినా, ఈ స్కీములు పెట్టిన స్థలాలలో, మిల్లుగుడ్డల వ్యాపారంకూడా జరుగుతూండడంవల్ల వీటి ప్రాధాన్యం నశించింది. + +ప్రకాశంగారు - ఈ ప్రత్యేక ఖద్దరు కేంద్రాలను ఏర్పాటు చేసిన సమయాలలో, మిల్లుబట్ట నశించాలని చేసిన ఏర్పాట్లను సమర్థిస్తూ గాంధీగారు ఇలా అన్నారు: "మరకదుళ్ళు - ప్రకాశంగారు తిరస్కరించక తప్పదు. ముల్లుబట్టల నిషేధం తప్పదు. ఈ పని చేస్తేనే, ఏదో క్రొత్త ఉద్యమం వడుస్తున్నట్టు ప్రజలు గ్రహించ గలరు." + +అయితే, తర్వాత వచ్చిన ప్రభుత్వంవారు - గాంధీజీ సమర్థించి, ప్రకాశంగారు నడిపించిన కార్యక్రమాన్ని, తాము 'గాంధేయులు' అయినప్పటికీ రద్దు చేశారు. అందుచేతనే ఈ ఖాదీ ఉద్యమం కుంటుపడింది. + +అందరూ ఖాదీకట్టి, బట్టల విషయంలో ఆ గ్రామాలు స్వయంపోషకంగా వుండాలనే ఆశయం కాగితాలమీద మాత్రం రద్దు పరచకుండా వుంచారు. + +చవకగా రాట్నాలు, దూది మొదలైనవి వారికిచ్చేవారు. వారు వడికిన నూలు మొట్టమొదట ప్రభుత్వంవారే కొనుక్కుని. దాంతో బట్టలు నేయించి, ఆ బట్టలు గ్రామస్థులకు అమ్మడానికి ఏర్పాటు చేశారు. + +ఆ స్కీముక్రింద విశాఖపట్నం, తూర్పుగోదావరి జిల్లాలు కలిపి తుని కేంద్రం, గుంటూరుజిల్లాలో కొన్నిగ్రామాలు కలిపి సంతనూతలపాడు కేంద్రం, ఇలాగే మరికొన్ని గ్రామాలు చేర్చి, ఎఱ్ఱగొండపాలెం, కోయిలకుంట్ల కేంద్రాలు - మొత్తంపైన నాలుగు కేంద్రాలు నడుస్తూండేవి. + +ఆంధ్రప్రభుత్వం మళ్ళీ ఏర్పడడంవల్ల ఈ కేంద్రాలలో చురుగ్గా ఖద్దరు ఉత్పత్తి, గ్రామాలలో ఖద్దరు ధారణ తిరిగి హెచ్చాయి. + +నూలు వడికేవారికీ, నేసేవారికీ కూలీకూడా కొంత పెంచడమయింది. ఖద్దరు విస్తృతపర్చడంకోసమని, ఈ కేంద్రాలలోనే గాక, అనేక కేంద్రాలలో - రాట్నాలు, దూది చవక ధరలకు ఇవ్వడం జరిగింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0873.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0873.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..47a4ed94d26f79bdfa1a0766344646174da8e8da --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0873.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +చేయబడి ఉన్నది. కాకినాడనుంచి అక్కడికి దక్షిణంగా ఉన్న యానాం పోవడానికి గంట మోటారు ప్రయాణంకన్నా ఉండదు. + +అక్కడి ప్రెంచి ఉద్యోగికి గవర్నరుహోదా ఉండేది. అక్కడి ఫ్రెంచివారు, యానాము భూభాగంలో ఉన్న ప్రజలను, పౌరహక్కులు లేకుండా అణిచివేసే ప్రయత్నంలో, నదికి ఇవతలఉన్న ఆంధ్రరాష్ట్ర ప్రజలపైనకూడా తుపాకులు కాల్చి, గాయపరచసాగారు. + +ఆ ప్రజల సంరక్షణకోసం ఆంధ్రప్రభుత్వం సాయుధ పోలీసు దళాన్ని సరిహద్దు రక్షణకు నియమించింది. + +ఈ విషయం ఎవరి మూలంగా తెలిసో నెహ్రూగా రొక ఐ. పి. ఎస్. ఉద్యోగిని ప్రత్యేకంగా కర్నూలుకు పంపించారు. ఆయన ప్రకాశంగారితో, తనను నెహ్రూగారు పంపడానికి కారణం మేము యానాముకు ఎదురుగుండా సాయుధ పోలీసు దళం ఉంచడమే నని తేల్చారు. + +అందువల్ల, అంతర్జాతీయ సమస్యలు లేస్తాయి గనుక, మేము ప్రెంచివారితో ఏ తగవూ తెచ్చుకో కూడదని ఆయన మాటగా చెప్పారు. + +ఆంధ్ర ప్రజలను ప్రెంచివారు తుపాకులతో కాలుస్తూంటే ప్రజలకు ఆ ఇబ్బంది లేకుండా చేయడానికి సాయుధ పోలీసును పంపాము కాని, ప్రెంచివారితో తగవు తెచ్చుకొనే ఉద్దేశం మాకులేదని మాట ఇచ్చాము. + +ఆ సమయంలోనే ప్రెంచి పోలీసులు ఒత్తిడి హెచ్చుచేయడం మొదలుపెట్టారు. మేము రిజర్వు పోలీసులు దళాన్ని బలపరచి, వారి ఖర్చుల నిమిత్తం మరొక పదివేల రూపాయలు మంజూరు చేశాము. + +నేను యానాముదాటి అవతలకు వెళ్ళేలాగు టూరు ప్రోగ్రాం వేసుకొని, యానాములో ఉన్న ప్రెంచి పెద్ద ఉద్యోగికి మర్యాద ప్రకారంగా ఆ ప్రోగ్రాం ప్రకారం యానాము దాటి వెళుతున్నానని ఉత్తరం పంపించాను. ఆ ప్రకారంగా, నేను యానాము దాటుతున్న సమయానికి ముందురాత్రే ఆ ఉద్యోగీ, ఆయనతో ఉన్న ప్రెంచి జాతికి \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0875.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0875.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4a58fc95ba14921935fffbc1a233fdd788554fdb --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0875.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ఏర్పాటు చేయడానికి అప్పుడే సన్నాహాలు జరుగుతున్నాయనీ ఆ సందేశంలో ఉంది. + +నేను అనుకొన్నట్టు పని 15 రోజులవరకు అక్కర లేకుండా, వారం రోజులలోనే ప్రజలు సఫలీకృతము చేసి, భారతదేశంలో మిగిలి ఉన్న ప్రెంచి, పోర్చుగీసువారి చేతులలో ఉన్న భూ భాగాలను పునరాక్రమణ చేసుకోడానికి మార్గదర్శకు లయ్యామని నేను ఉప్పొంగిపోయాను. + +తెల్లవారేసరికి, పత్రికలలో - చూపుడువేలు ప్రమాణంగల అక్షరాలతో - ప్రజలు యానాము ఆక్రమించుకున్నారనీ, ఫ్రెంచి ప్రభుత్వంవారు పారిపోయారనీ వార్తలు పడ్డాయి. + +నేను 10, 11 గంటల వేళప్పుడు నెహ్రూగారిని చూడడానికి వెళ్ళాను. + +వెళ్ళగానే, యానాము ఆక్రమణ ప్రసంగం వచ్చింది. "మీ ప్రభుత్వం ఇలాంటి పనులు చేస్తే, అనవసరమైన అంతర్జాతీయ సమస్యలు బయలుదేరితే ఎవరు బాధ్యత వహిస్తారు?" అని కొంచెం చీకాకు చూపించే ముఖంతో అన్నారు. + +అది విని నేను, "ప్రభుత్వ సిబ్బందిలో ఒక్కమనిషయినా అంతర్జాతీయ సరిహద్దు దాటి యానాములోకి వెళ్ళలేదు. యానాము కాందిశీకులు తమ పట్టణం తాము పునరాక్రమణ చేసుకొంటే మన మేలాగు అడ్డగలము" అన్నాను. + +అయినా, ఆయన ఇలా అన్నారు: "ఏమైనాసరే, యానాం మీ రాష్ట్రంలో కలుపుకోకూడదు. ఫ్రెంచి తత్వం, ఫ్రెంచి సంస్కృతి మనం రక్షించాలి." \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0876.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0876.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5cd1ee9ce47aa20b2fe0a5757f9b260830483649 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0876.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +"సరే, అలాగే కానివ్వండి" అని నేను వచ్చిన పనేదో సవ్యంగానే చేసుకున్నాను. + +బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం ఉద్ధృతంగా జరిగే రోజులలో త్రివేదిగారు ఐ. సి. ఎస్. పరీక్షలో ఉత్తీర్ణుడై, అందరు ఐ. సి.ఎస్. ఉద్యోగులలాగే - అసిస్టెంట్ కలెక్టరు, డివిజనల్ మేజిస్ట్రేటు మొదలైన చిల్లర ఉద్యోగాలతో ప్రారంభించి, సోపానక్రమంగా వెళ్తూ, 1939 లో ఆరంభించిన ప్రపంచ సంగ్రామ కాలంలో ఇండియా కేంద్రప్రభుత్వ కార్యదర్శి వర్గంవరకు పై మెట్లు ఎక్కాడు. + +స్వాతంత్ర్యానంతరం, ఎలాగో ప్రభుత్వం సద్భావాన్ని సంపాదించుకొన్నాడు. ఆంధ్రరాష్ట్ర గవర్నరు కావడానికి ముందు పంజాబు గవర్నరుగా ఉండేవాడు. గవర్నరు పదవిలో ఉన్నా, కార్యదర్శి తత్వం ఆయనను వదిలిపెట్టలేదు. దానికితోడు, అధికార వాంఛాపరుడు కూడా. + +అందుచేత, పంజాబులో గవర్నరుగా ఉన్నప్పుడు మంత్రులకు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0880.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0880.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2403608fc30f7fc368cb407809553ff7a4bf3563 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0880.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +వినియోగం కాన్ట్సిట్యూషనల్ గవర్నరు అనే ఉండాలని నా అభిప్రాయంగా చెప్పాను. + +దానికి ఆయన - బొంబాయిలో మంత్రివర్గ ప్రమేయం లేకుండా, గవర్నరు నామినేషన్లు చేస్తున్నాడని, 'లా' సెక్రటరీ ఇచ్చిన నివేదికలో ఉన్నదని నాకు చూపించాడు. దానికి నేను "ఈ రాష్ట్రం, మద్రాసు రాష్ట్రంలోంచి విభజన అయివచ్చింది. మద్రాసు రాష్ట్రంలో, లోగడ మీ స్థానంలో ఉన్నవారు, అనగా గవర్నరుగారు పెట్టిన సంప్రదాయంకూడా చూడండి. యుద్ధసమయంలో 'హోప్‌' అనే గవర్నరు ఉండేవాడు. నామినేషన్ల విషయమై, ఆయనకు స్వయంగా చేసుకునే హక్కు ఉఅందా? లేక మంత్రులున్నట్లయితే, మంత్రుల సలహాపైన చేయాలా? అనే సమస్య చర్చిస్తూ, ఒక పెద్ద ఫైలు ఆయన దగ్గరికి వెళ్ళింది. ఆ నాటికి దేశానికి ఇంకా స్వాతంత్ర్యం రాలేదు. ప్రస్తుత సంవిధానం తయారు కాలేదు. అయినప్పటీకి ఆయన, 'ఈ చర్చతో నాకు సంబంధం లేదు. మంత్రులుంటే, మంత్రి చెప్పిన సలహాపైనే నేను నడచుకొంటాను,' అని వ్రాశాడు. అది మీరు చూడండి," అని ఆ విషయం గవర్నరు దృష్టికి తెచ్చాను. + +ఇది - గవర్నరు ప్రతివిషయంలోనూ తనకే అధికారం కావాలి అనే భావంలో ఉండేవాడనడానికి ఉదాహరణగా వ్రాశాను. + +ఆయన ఇంతకన్నా ప్రమాదకరమైన పని ఇంకోటి చేశాడు. హైకోర్టులో అదనంగా జడ్జీలను వేయవలసిన అవసరం వచ్చింది. గవర్నరు - జడ్జీ నియామకం ఫైలులో ముఖ్య న్యాయమూర్తి సూచించిన పేరుగాని, ముఖ్యమంత్రి సూచించిన పేరుగాని, తనకు అంగీకారం కాకపోతే, తాను సూచించే పేరు వ్రాయడం తప్ప, వేరే చర్చలు చేయడానికిగాని, తాను స్వయంగా వేరే ఫైలు ప్రారంభించడానికిగాని కార్య నిబంధనలు ఒప్పుకోవు. + +అయినప్పటికీ, ముఖ్యమంత్రికి తెలియకుండా, ఆ విషయమై, ఒక ప్రత్యేక ఫైలు ఆరంభించడమూ, సచివాలయంలో - అది, ముఖ్యమంత్రిగారికి వచ్చిన ఫైలుతో సంబంధంలేకుండా నడవడమూ జరింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0881.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0881.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..36ae947b5757d34e7b58478b9488c7ca6731a30d --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0881.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +ఇది సచివాలయంవారు సరిగ్గా కనిపెట్టలేదు. ఒక రోజు అకస్మాత్తుగా, మధ్యాహ్నం 12 గంటల వేళప్పుడు, రాష్ట్ర ప్రభుత్వ సిఫారసు కేంద్రప్రభుత్వానికి వెళ్ళడానికి ఇంక వ్యవధి లేదని, సచివాలయంనుంచి కాగితాలు ప్రకాశంగారి దగ్గరికి, నా దగ్గరికి వచ్చేసరికి - అందులో, ఈ వ్యవహారంలో గవర్నరుగారు అనవసరంగా ప్రమేయం కల్పించుకొని ప్రారంభించిన ప్రత్యేక ఫైలు బయటపడింది. + +తక్షణం ప్రకాశంగారు ముఖ్యకార్యదర్శిని పిలిపించి, "ఈ వ్యవహారంలో గవర్నరుగారికి, మనకు ఏమి పరిష్కారం కాగలదు?" అని అడిగారు. + +అప్పటి కప్పుడే మంత్రివర్గం రెండు భాగాలు అవుతున్న పరిస్థితి ఏర్పడుతూంది. దానికితోడు గవర్నరుగారు, ఈ క్రొత్త తంటా తీసుకొస్తే ఏమి చేద్దాము అన్నారు ప్రకాశంగారు. అయితే, ఈ ఫైలుకు సంబంధించినంత మటుకు మంత్రులం నేను, ప్రకాశంగారు ఇద్దరమే కావడంవల్ల, ఇది పరిష్కరించే మార్గం సులభమయింది. + +"ఫైళ్ళమీద వ్రాత వ్రాసుకోవడంకన్నా, గవర్నరుగారి దగ్గరికి మీరు వెళ్ళి, ఈ ఫైలు ఆయనే ఉపసంహరించినట్టుగా చేయగలరు. చేయండి," అని ముఖ్య కార్యదర్శిగారికి సూచించాను. ముఖ్య కార్యదర్శిగారుకూడా కార్య నిబంధనలు బాగా తెలిసిన వ్యక్తి గనుక, ఆయన గవర్నరుగారి దగ్గరికి వెళ్ళి విషయం బోధపరిచాడు. + +దానిపై గవర్నరుగారు, అ ఫైలుమీద 'ఈ విషయం ఇటుపైన నడవక్కర లేదు,' అని వ్రాయడమే కాక - ముఖ్య న్యాయమూర్తి, ముఖ్యమంత్రి నిర్దేశించిన పేర్లు తనకూ అంగీకారమే అని, వాటికి సంబంధించిన ఫైలుమీద వ్రాసి, సంతకం చేసేశారు. + +అన్ని రంగాలలోను చురుకుగా ముందడుగు వేస్తున్నప్పటికి కూడా, ప్రతిపక్షంవారికి - రాష్ట్రాభివృద్ధి పైని ఆసక్తికన్న, ప్రకాశం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0884.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0884.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2edc8b488bb7e27d1a36fdc56ad4455bfdf443b1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0884.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +అందుచేత, ఈ రెండవ తీర్మానాన్ని వోటుకు పెట్టడానికి వీలులేదు అన్న అభ్యంతరంకూడా మరొక శాసన సభ్యులు సహేతుకంగా చెప్పి వాదించారు. + +ఏ శాసన సభా చరిత్రలోను లేని విషయం అపుడు జరిగింది. 45 నిమిషాలు మా స్పీకరుగారు అక్కడ కూచునే ఆలోచించడం మొదలుపెట్టారు. ఈ లోపున ఎవరికి తోచింది వారు, రెండువైపులా మాట్లాడడం మొదలుపెట్టారు. + +ఈ ఆలస్యం అదను చూసుకొని ప్రతిపక్ష నాయకులు, మా పక్షంలో ఉన్న నలుగురు సభ్యులను ఒకరి తర్వాత ఒకరిని చీడిలోకి తీసుకువెళ్ళి, చతురోపాయములని చెప్పిన వాటిలో రెండు, మూడు ఉపాయాలను అవలంభిస్తూన్నట్టు మాలో కొందరు కనిపెట్టారు. కాని, ఆ పరిస్థితులలో ఎవరూ ఏమీ చేయగలిగింది లేదు. + +కాంగ్రెసు పార్టీలో ఉన్న ఒకరు లేచి, "మాకు ప్రభుత్వంమీద ఏమీ కోపంలేదు. కాని, సంజీవరెడ్డిగారి అహంభావానికి మా తిరస్కారం తెలియజేయడానికి విశ్వాస రాహిత్య తీర్మానానికి అనుకూలంగా తాను వోటు చేస్తున్నట్టు ప్రకటించాడు. + +మరి ముగ్గురు సభ్యులు, మొదటి తీర్మానానికి ప్రభుత్వ పక్షన వోటు చేసిన వారు, అయినా, ఈ రెండవ తీర్మానానికి ప్రతిపక్షానికి అనుకూలంగా వోటు చేశారు. + +ఏడు వోట్లతో మొదటి తీర్మానంలో గెల్చిన ప్రభుత్వం, ఈ రెండవ తీర్మానంలో ఒక వోటుతో ఓటమి చెందింది. + +ఆంధ్రరాష్ట్ర ప్రథమ ప్రభుత్వం పతనమైంది. + +ప్రకాశంగారు - కొన్నాళ్ళ క్రిందట, ఎప్పుడైనా ఓడవలసి వస్తే స్పీకరుగారి తప్పుడు రూలింగు వల్లన్నే ఓడిపోతామని హాస్యధోరణిలో చెప్పిన జోష్యం నిజమైంది. + +ప్రతిపక్షం వారి ముఖాలు వికసించాయి. అంతకన్న హెచ్చుగా \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0886.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0886.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f6836331ce6779e0937ee2a98fb72117072d53ac --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0886.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +అలాగునే, మర్నాడు కొందరు శాసన సభ్యులు, ఊళ్లో గల కొందరు పెద్దలు ప్రకాశం గారిని అడగడం తటస్థించింది. + +అటువంటి కోరిక వారి సద్భావ సూచకమే గాని, రాజనీతి లక్షణంతో కూడింది గాదని వేరే చెప్పనక్కరలేదు. అందుచేత అటువంటి యత్నాలన్నీ వారు మానుకున్నారు. + +తర్వాత జరిగిన చరిత్రను బట్టి చూస్తే ప్రకాశం గారి ప్రభుత్వ పతనం ప్రజలకు ఆమోదకరంగా లేదని గ్రహించవచ్చు. + +విశ్వాసరాహిత్య తీర్మానం 6-11-54 న పాసయింది సంవిధానం 356వ అనుచ్ఛేదం క్రింద రాష్ట్రపతి గారు ఉద్ఘోషణ(ప్రొక్లమేషన్) చేసి, శాసన సభను రద్దుచేస్తున్నామనీ, తిరిగి సాధారణ ఎన్నికలయ్యే వరకు ప్రభుత్వం తమ చేతిమీదుగా నడిపింపబడుతుందని ప్రకటించారు. + +ప్రభుత్వ పతనానంతరం కొందరు కాంగ్రెస్ మిత్రులు నాదగ్గరికి వచ్చి"భవిష్యత్తులో- జరిగిన భంగపాటుకు ఏలాగు ప్రతీకారం జరగాలి?" అని అడిగారు. + +వారికి నేనిలా చెప్పాను:"ప్రభుత్వ పక్షాన ప్రస్తుతం కాంగ్రెసు, ప్రజా పార్టీ,స్వతంత్రులు కలిసి ఉన్నాం కదా!అంతేకాక ప్రభుత్వం పడిపోయినందుకు విచారించే మరికొందరు సభ్యులు ప్రతిపక్షంలోనే ఉన్నారు. మనం కలిసినట్లయితే, ఎన్నికలలో తప్పకుండా జయప్రదంగా బయటపడవచ్చు. ఈ కలియడంలో నియోజక వర్గాలలో పార్టీలుగా ఒకరి నొకరు సంప్రదించుకునే ఏర్పాట్లు చేసే పద్ధతిలో మనమీద ప్రజలకు అభిమానమున్నా, 5ఏళ్లుకలిసి రాజ్యం చేస్తామన్నా విశ్వాసం గట్టిగా కుదరదు.మన పక్షాన ఉన్న వారందరము కలిసి ఒకే ఎన్నిక ప్రణాళిక క్రింద సంతకం పెట్టాలి.అభ్యర్ధులను నిర్ణయించేందుకు ఒకటే సెలక్షన్ కమిటీ ఏర్పాటు కావాలి. ఈ సూత్రం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0888.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0888.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..40b70e96c5d2e10dd19dd0a459574902925248c1 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0888.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +కాంగ్రెసులో కలియడానికి అప్పుడు అంగీకరించలేదు. అందుచేత, రాయబారులు వారి సభకు వెళ్ళిపోయారు. + +ఆ రాత్రి, ప్రకాశంగారిని చూడడానికి, ఆయన బసకు వెళ్ళిన పార్టీ సభ్యులు కొందరు, ఆయనను, 'కాంగ్రెసులో కలిసిపోతున్నారన్న వార్త వాస్తవమేనా?' అని ప్రశ్నించారు. ఆయన 'చేరితే ఏం ప్రమాదమా?' అని మారుప్రశ్న వేశారు. + +ఆయన నన్ను, "ఏమి! కాంగ్రెసులో చేరకూడదా నువ్వు?" అని అడిగారు. పార్టీలో ఎవరికీ ఇష్టం లేదని, జవాబిచ్చాను. "సరే, అలాగయితే మీరు అనుకున్నట్టే చేసుకోండి," అన్నారు ఆయన + +తర్వాత కొంతకాలానికి ఆయన ఢిల్లీ వెళ్ళడం తటస్థించింది. అది డిసెంబరు నెల. ఆయన ఢిల్లీనుంచి నా కొక తంతి యిచ్చారు. అందులో "తనను కలుసుకోమని నెహ్రూగారినుంచి ఆహ్వానం వస్తే, నువ్వు తిరస్కరించబోకు సుమా!" అని ఉంది. + +మరి రెండుమూడు రోజుల్లో అలాగే నెహ్రూగారి నుంచి, అందులో వ్రాసిన తేదీకి వచ్చి, తనను కటకంలో కలుసుకోవలసిందని ఆహ్వానం వచ్చింది. నేను ఆయన అన్న తేదీకి కటకం చేరుకున్నాను. + +మధ్యాహ్నం - నెహ్రూగారు, నేను ఒకరి నొకరు పలకరించుకోవడం , గవర్నరుగారి బసలో జరిగింది. నెహ్రూగారు, నన్ను మొదట బలవంతరాయ్ మెహతా తో మాట్లాడవలసిందనీ, రాత్రి భోజనానంతరం కలిసి కూర్చుందామనీ చెప్పి, మెహతాగారిని, నన్ను ఒక గదిలో కూచోపెట్టి వెళ్ళిపోయారు. + +మెహతాగారు చెప్పిందే చెప్పుతూ, రెండు గంటల సేపు, నన్ను కాంగ్రెసులో చేరమని మనోక్షాళనం చేయసాగారు. కాని, అటువంటిదానికి లొంగే లక్షణం నాలో లేదని ఆ రెండు గంటలతర్వాత ఆయన గ్రహించారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0889.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0889.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bffe1b0311b13c2e766307755117fc3278334a96 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0889.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +అప్పుడు ఎన్నికల విషయమై చర్చ ఆరంభించగా, నేను - ఒకే ఎలక్షన్ ప్రణాళిక (మానిపెస్టో), ఒకే సెలక్షన్ కమిటీ అన్న నా సూత్రాన్ని చెప్పగా, ఆయన తొందరగానే దానిలోని బలం గ్రహించి, అంగీకరించారు. + +రాత్రి భోజనానంతరం నెహ్రూగారు, బలవంతరాయ్ మెహతాగారు, నేను - గవర్నరుగారి డ్రాయింగ్ రూములో కూచోడానికి వెళ్ళాము + +ఒక కుర్చీపైని రంగు రంగుల శాలువ వంటిది కనిపించగా, నెహ్రూగారు దానిలో కూచోబోయేసరికి, చటుక్కున క్రిందికి దిగజారారు. ఆయన, ఆ రోజుల్లో బలంగా ఉన్నవారే గనుక, ఆ ప్రక్కనున్న మేము వెంటనే ఆయనకు సాయపడి నిల్చోబెట్టడంలో కష్టమేమి లేకపోయింది. అప్పుడు, బాగా ఉన్న సోఫాచూసుకొని ఆయన కూచున్నారు. + +ఆయనకు - నన్ను పేరుపెట్టి పిలిచేటప్పుడల్లా, నా పేరు చివర ఉన్న 'థం' అన్న అక్షరాన్ని బలంగా, గట్టిగా ఉచ్చరించడం పూర్వపు అలవాటు. నేను కాంగ్రెసు వదిలిన తర్వాత మేము తరచుగా కలుసుకోకపోయినా, నన్ను ఆ విధంగా పిలవాడాన్ని ఆయన మరిచిపోలేదు. పేరుపెట్టి పిలిచి, ఆయనే సంభాషణ ప్రారంభించారు: "నీకేమో కాంగ్రెసులో పున:ప్రవేశం చేయడానికి మానసికమైన అభ్యంతరాలున్నాయని బలవంతరాయ్ మెహతా అంటున్నాడు. అది ఎంతవరకు సరి అయిన అభిప్రాయం?" + +దానిపై నేను, "మనం కలుసుకున్నది, ఎన్నికల వ్యూహం పన్నడం కోసం కదా? పార్టీ విడిచిపెట్టి, మీ పార్టీలో చేరాలన్నట్లయితే - అది ఏదో సహజమైన, చారిత్రక ప్రవాహంలో జరగవలసిన పని. కాని, ఎన్ని \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0890.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0890.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..017514ccfd32393c44a65742ee64c1cdc7633460 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0890.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +కలకోసం పార్టీ మారడంవల్ల ప్రజలకు అంతకుముందు మాలో ఉన్న విశ్వాసం తగ్గికూడా పోవచ్చు. అందుచేత, కాంగ్రెసులో కలియడం అన్న చర్చ వదిలిపెట్టి, ఎన్నికలలో మనం చేయవలసిన కార్యక్రమం గూర్చి నిర్ణయానికి వస్తే మంచిది. విడి పార్టీలుగా మనం పరస్పరం నియోజక వర్గాలు పంపకం చేసుకొంటే, ప్రజలలో నైతికంగా హెచ్చు విశ్వాసం కలగడానికి అవకాశం లేదు. అందుచేత, నేను బలవంతరాయ్ మెహతాగారితో సూచించిన సూత్రం మీకు వివరిస్తాను. ఏయే పార్టీలు ఈ 13 నెలలు ఆంధ్రలో కలిసి రాజ్యం చేశాయో, అవి - ఏకమైన ఎన్నిక ప్రణాళికతో, ఏకమైన సెలెక్షన్ కమిటీ ఏర్పాటు చేసుకొని, ప్రజల ముందుకు ఏకగ్రీవంగా వెళ్ళినట్టయితే మనకు విజయం తప్పదు," అన్నాను. + +నా ఈ మాటలు విన్నతర్వాత, ఆయన సూక్ష్మగ్రాహి గనుక, వెంటనే - అంగీకరించా నన్నమాట ప్రత్యేకంగా అనక, "మీ కలయికలో ప్రొఫెసర్ రంగాగారి పార్టీని కలిపితే బాగుంటుందా?" అని యథాలాపంగా అడిగారు. + +నేను వెంటనే, "ఆయన ఈ పార్టీలతో కలియడం దేశానికే, మన ఎన్నికలకూ కూడా చాలా మంచిది. ఆయనను తప్పకుండా కలియవలసిందని ఎలాగూ కోరదలుచుకొన్నాను," అన్నాను. + +దానిపై నెహ్రూగారు "నేను త్వరలో ఇండోనేషియా ప్రాంతాలకు వెళ్ళిపోతున్నాను. నేను వెళ్ళేముందు, మీరుఢిల్లీవచ్చి కలుసుకొంటే - లాల్ బహదూర్‌శాస్త్రినీ, మౌలానా సాహేబునీ, మిమ్మల్ని కలిపివేస్తాను. నీవు చెప్పినట్టు మిగిలిన కార్యక్రమం వారితో నడిపించవచ్చును. నేను విదేశ పర్యటననుంచి తిరిగి వచ్చేసరికి, కొంత కార్యక్రమం సాగనివ్వండి," అన్నారు. + +తర్వాత మామూలుగా కరచలనాలు మొదలైన వీడ్కోలు లాంఛనాల అనంతరం, సగం రాత్రివేళ, ఎవరి త్రోవన వారు వెళ్ళిపోయాము. + +తెల్లవారే సరికి - నెహ్రూగారికి, నాకు మధ్య జరిగిన ఏర్పాట్లు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0891.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0891.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..436766f2066f0a9f13b52f9757e7a7323185a71c --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0891.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +పెద్ద అక్షరాలతో పత్రికలలో పడ్డాయి. చెన్నపట్నం పత్రికలలోనూ పడే ఉంటాయి. + +అప్పటికి, ఏలూరులో రాష్ట్రకాంగ్రెసు కమిటీవారు సమావేశం కావడానికి ఏర్పాటు జరిగింది. ఇక్కడ వీరు, "ఈ విశ్వనాథం ఎవరు? ఈయనతో, మాకు ఒడంబడిక ఏమిటి? పత్రికలలోపడ్డ వార్తలు నమ్మడం ఎలా? మాకు స్వయంగా నెహ్రూగారినుంచి కబురువస్తే తప్ప, మా ఏర్పాట్లు మావే," అని పత్రికలవారి ముందు చెప్పగా, మర్నాడు పత్రికలలో ఆ వార్తలన్నీ పడ్డాయి. + +పరిస్థితి చెడిపోకముందే, బలవంతరాయ్ మెహతాగారు - కళా వెంకటరావు ప్రభృతులకు కటకం ఏర్పాట్లు వివరించడానికి ఒక కాంగ్రెసు పెద్దను పంపడం జరిగింది. + +ఆ పైని కాంగ్రెసు పార్టీవారు సజావుగా నాతో మాట్లాడి, మిగిలిన కార్యక్రమం సాఫీగా జరపడానికి అంగీకరించారు. + +నే నీలోపునే ఆచార్య రంగాగారికి జరిగినదంతా చెప్పగా, భవిష్యత్ దృష్ట్యా, ఆయన ఈ కలయికలో భాగస్వామి కావడానికి వెంటనే అంగీకరించారు. + +సోషలిస్టు నాయకులైన పి. వి. జి. రాజుగారినికూడా ఈ కలయికలో చేరవలసిందని నేను ఆహ్వానించినా, ఆయన నిరాకరించారు. + +నెహ్రూగారు చెప్పిన తేదీకి మేము ఢిల్లీ వెళ్లాము. అక్కడ, రంగాగారు కూడా హాజరయి ఉన్నారు. సమావేశంలో లాల్‌బహదూర్ శాస్త్రిగారు కూడా కూచున్నారు. + +కర్నూలులో ప్రభుత్వం జరుగుతున్నప్పుడు - కాంగ్రెస్ పార్టీకి చెంది, విశ్వాసరాహిత్య తీర్మానం వోటింగులో ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా వోటు చేసినవారిని తప్ప, మిగిలిన వారందరిలో ఎవరు చేరినా చేర్చుకోవచ్చునన్నారు నెహ్రూగారు. + +దానిపై రంగాగారు అటువంటి ఒక పేరు చెప్పారు. కాంగ్రెస్ పార్టీకి చెంది, విశ్వాసరాహిత్య తీర్మానానికి వ్యతిరేకంగా వోటు చేసిన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0892.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0892.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3606ba31eab40f86d5835a4faed9740648911bf8 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0892.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +ఒకరి పేరు చెప్పి, ఆ వ్యక్తిని ఈ ఏర్పాటులోంచి తప్పించగూడ గూడదన్నారు. + +ఆ పేరు చెప్పేసరికి, నెహ్రూగారు మండిపడి, "ఆ.... పేరు మీరు ఎత్తకండి" అని కోపంగా, మరి మారుమాట చెప్పడానికి వీలు లేదన్నట్టు అన్నారు. + +నెహ్రూగారు అంత కోపంగా ఏ వ్యక్తి గురించి అయినా అప్పుడు అన్నమాట మరే సందర్భంలోనూ నేను ఆయన నోటి వెంట వినలేదు. + +ఇది అయిన తర్వాత, నెహ్రూగారు మమ్మల్ని లాల్‌బహదూర్ గారికి అప్పజెప్పారు. + +అప్పు డింకా పార్లమెంటు జరుగుతున్న రోజులు. పార్లమెంటు భవనంలో గల శాస్త్రిగారి గదిలో మిగిలిన కార్యక్రమం ఆరంభమయింది. మేనిఫెస్టో (ప్రణాళిక)లో ఏయే అంశాలు చేర్చుకోవాలనే విషయంపై పది నిమిషాలు చర్చించాము. అది నిశ్చయం కాగానే, మర్నాడు కలుసుకుందామని అప్పటికి విడిపోయాము. + +మర్నాడు శాస్త్రిగారి గదిలోకి నేను వెళ్ళేసరికి, ఆయన ఒక ప్రణాళిక ముసాయిదా తయారుచేసి ఉన్నారు. అది దీర్ఘమైనది కాదు. మూడు పార్టీలకు అంగీకారమైన భాషలో వ్రాసి ఉంది. + +అయితే, ఈ మూడు పార్టీలకూ కలిపి ఆయన "సంయుక్త కాంగ్రెసు విథానమండలి పార్టీ," అని పేరు పెట్టారు. నేను ఆ పేరువద్దన్నాను. మేము కాంగ్రెసులో విలీనం కానపుడు, మా పార్టీ సభ్యులు, దానికి అంగీకరించరని నేను చెప్పాను. ఈ సమస్య చాలాసేపు తేలలేదు. శాస్త్రిగారు - ఒక మనిషి నిచ్చి, మౌలానా ఆజాద్‌గారి గదికి పంపించారు. + +ఆజాద్‌గారితో నాకు చను వెక్కువ లేకున్నా నన్ను, ఆయన - 1928 నుంచి ఆలిండియా కాంగ్రెస్ కమిటీ సమావేశాలలోను, తర్వాత 1946 లో ప్రకాశంగారి మంత్రివర్గ నిర్మాణ సంబంధమయిన తగాదాలోను తరచుగా చూస్తూండడంవల్ల, నా విషయం తెలిసినవారే. ఆయన \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0897.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0897.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2fa3a6819677921890af92a042e79288e2994142 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0897.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +నేను - దేబర్, శాస్త్రిగారలను చూడ్డానికి స్టేట్ గెస్ట్ హౌస్‌కి వెళ్ళగా, వారు ఈ విషయంలో నా అభిప్రాయం తెలియజేయ వలసిందని కోరారు. + +అందుకు, ప్రకాశంగారితో మీరు మాటాడినట్టు కనిపించదే, అన్నాను. + +"లేదు, ఇంకా మాట్లాడలేదు. ఆయన పెద్దవారయిపోయారు గదా!" అని, ప్రకాశంగారిని త్రోసిపారేశామని ధ్వనించేటట్టు వారు మాట్లాడారు. + +అప్పుడు నేను ఇలా చెప్పాను: "మీ మాట ఆశ్చర్యకరంగా ఉంది. ఈ విషయాలు మనం చర్చించడంకన్న మీ ఎవరి పలుకుబడీ అనవసరంగా వినియోగించ నక్కరలేకుండా - శాసన సభ్యులకే వారు యధేష్టంగా వ్యవహరించుకొనే అవకాశం వదిలివేయడం అత్యున్నతమైన పద్దతి." + +దానికి వారు, "మీరు చెప్పినమాట వాస్తవమే. కాని, మా పార్టీ పెద్దది గనుక మేము ఎవరిదో ఒక పేరు మా సభ్యులకు సూచించాలి గదా!" అన్నారు. + +దాని కిలా జవా బిచ్చాను: "ఒక విశ్వాస రాహిత్య తీర్మానం సభలో ఆమోదింపబడినమీదట ప్రకాశంగారి ప్రభుత్వం పతనమయింది. పతనానంతరం, ఈ ఎన్నికలలో ప్రకాశంగారు, సంజీవరెడ్డిగారు, వారితో ఉన్నవారందరూ - నేను ఒక్కణ్ణి తప్ప, తిరిగి ఎన్నికయ్యారు. నాయకత్వం సహజంగా ప్రకాశంగారికి సంక్రమించాలి గదా!" + +అందుకు వారు, "ఆయన చాలా పెద్దవారయిపోయారు" అన్నారు. నేను అందుకు ప్రత్యుత్తరంగా, "ఆయన పెద్దవారైతే, పనిచేయడానికి ఆయనతోబాటు చిన్నవారంతా ఉన్నారు కదా! ఒక వేళ, ఆయన పేరు మీరు కాదనదలచుకొంటే, ఆయనతోపాటే ఉప ముఖ్య మంత్రిగా పని చేసిన సంజీవరెడ్డిగారున్నారు గదా! మీరు, నేను ఈ భాగం చర్చించే ముందు, ప్రకాశంగారితో మాట్లాడకుండా మీరు ఏమీ చేయడం మంచిది కాదు," అన్నాను. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0898.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0898.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b8536a8cb43dab6c2e8f943034e6e3d2b2c278e2 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0898.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +నేను, దేబరుగారు, శాస్త్రిగారు మాట్లాడుతున్న సమయంలో రంగాగారు మా మాటలు వింటున్నారో లేదో తెలియదు. ఆయన మరేదో ఆలోచిస్తూ కూచున్నట్టుగా, కొంచెం ఎడంగా ఉన్నారు. ఆయన, గోపాలరెడ్డి విషయం చెప్పడానికి వచ్చినట్టుగా నాకు తెలుసు. ఆ వసతి గృహంలో ఆతిథ్యపు ఏర్పాట్లు కూడా, గోపాలరెడ్డిగారి నాయకత్వాన్ని బలపరచడానికి యత్నిస్తున్న వి. రామకృష్ణగారే చేశారు. + +నేను అన్నదానిపైన దేబరుగారు నాతో, "పోనీ, ప్రకాశంగారితో మీరు మాట్లాడిరండి," అన్నారు. + +"మీరూ వస్తే బాగుంటుంది గదా," అని నే నంటే, "అక్కరలేదు. మీరు వెళితె చాలును," అన్నారు. + +ఆయనతోను, శాస్త్రిగారితోను - "నేను ప్రకాశంగారితో మాట్లాడివచ్చి, ఆయన చెప్పినది మీతో చెప్పే వరకు, మీరు ఏ పేరూ సూచించకుండా ఉండాలి సుమండి!" అంటే, దేబరుగారు "అలాగే, మీరు వచ్చేవరకు ఏ పేరూ పైకి చెప్పబోము," అని అసందిగ్ధంగా చెప్పారు. + +నేను రోడ్డు అవతల ఉన్న విశ్రాంతి భవనానికి, ప్రకాశం గారితో మాట్లాడడానికి వెళ్ళాను. + +ఎండలో తిరిగి తిరిగి రావడంవల్ల, ఆయన నిద్రపోతున్నారు. ఆయనను లేపడానికి యత్నించాను. ఆయన లేవలేదు. ప్రక్కగదిలోకి వెళ్ళి, సంజీవరెడ్డి గారితో, "దేబర్‌గారు ఏదో ఆలోచనలో ఉన్నట్టుంది. మీరు మాత్రం మెత్తపడకండి," అని అ ఒక్క ముక్క మాత్రం చెప్పి, తిరిగివచ్చి ప్రకాశంగారిని లేపాను. + +ఆయన మెల్లిగా కళ్ళు విప్పి, "ఏమి జరుగుతున్నదయ్యా?" అని నన్నడిగారు. ఆయనతో నేను దేబర్‌గారితో మాట్లాడిన విషయం గురించి రెండు మూడు వాక్యాలు చెప్పేసరికి, లాల్ బహదూర్‌శాస్త్రి గారు గది గుమ్మందగ్గరికి వచ్చేశారు. నేను ఆయనను చూసి, "ఏమిటి శాస్త్రిగారూ! అపుడే మీరిక్కడికి వచ్చేశారేమిటి?" అని ప్రశ్నించాను. ఆయన, "దేబర్‌జీ - గోపాలరెడ్డిగారి పేరు వెల్లడించారు," అన్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0899.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0899.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0f88edeb9c48365032fd2f99023f187618d68f97 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0899.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +నేను, ఆశ్చర్యంతో --- "నేను, ప్రకాశంగారితో మాట్లాడి, మీ దగ్గరికి తిరిగి వచ్చేవరకు ఏ పేరు సూచించబోము అని మాట ఇచ్చారుగదా!" అని అడిగాను. + +శాస్త్రిగారు, "నిజమే! కాని, దేబర్‌జీ పేరు ప్రకటించేశారు," అని చెప్పి, ప్రకాశంగారి మంచం దగ్గరికి నడవ నారంభించేసరికి, దేబర్‌ గారుకూడా ఆ గదిలోకి వచ్చేశారు. వీ రిద్దరూ రావడంచూసి, ప్రకాశంగారు మంచంమీదనుంచి లేవబోతూంటే, దేబర్‌గారు, "మేము గోపాలరెడ్డిగారిని నాయకుడుగా, మీ పార్టీవారు ఎన్నుకోవాలని ప్రకటించేశాము. మీరు ఆయనకు మీ ఆశీర్వాదాలు ఇవ్వాలి," అని కొంత వినయంగానే అడిగారు. + +ప్రకాశంగారు కనుబొమలు కొంచెం పై కెత్తి, తమకు స్వాభావికమైన మంద్రస్వరంలో, "మీరు గోపాలరెడ్డిగారి పేరు ప్రకటిస్తే, ఆయన ఎన్నికవుతాడు. నా ఆశీర్వాదాలు ఎందుకు?" అన్నారు. + +దేబర్‌గారు గతుక్కు మన్నారు. నేను ఆయనను ఒక అడుగు అవతలికి తీసుకువెళ్ళి, "నేను వచ్చేవరకు ఏ పేరు చెప్పకుండా ఆగుతామన్న మీరు ఎందుకింత తొందరపడ్డారు?" అని అడిగాను. + +ఆయన, "ప్రకటిస్తే ఏం ప్రమాదం?" అన్నారు. + +నేను, "ప్రకాశంగారు ఎదురు తిరిగితే చాలా ఇబ్బందులు వస్తాయికదా!" అన్నాను. + +ఆయన, "అయితే, మీరు ప్రకాశంగారిని కొంచెం సమాధాన పరచండి. మీరు ఢిల్లీకి రండి, అన్ని సంగతులు సమగ్రంగా చర్చించు కుందాము," అని నాతో అని, ప్రకాశంగారివైపు తిరిగి, "విశ్వనాథం గారు ఢిల్లీ వస్తారు. ఆయనతో అన్ని సంగతులు మాట్లాడుతాను. ఇప్పటికి సెలవు ఇవ్వండి," అనగానే - ప్రకాశంగారు ఏ మాటా అనకముందే, 'దండము' అని చెప్పి గదిలోంచి వెళ్ళిపోయారు. + +శాస్త్రిగారుకూడా "సెలవు" అని చెప్పి వెళ్ళిపోయారు. + +దేబర్‌గారు కోరినట్టు నేను ఢిల్లీ వెళ్ళాను. ఇంతట్లో విజయవాడలో, ఎవరి ప్రోద్బలంవల్లనో తెలియదుగాని, ప్రకాశంగారు అప్పుడున్న పరిస్థితులపై ఒక ప్రకటన చేయబోతున్నారని పత్రికలలోపడింది. \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0900.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0900.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a440a703a06158a41192124a812dee5b3cf212e9 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0900.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +నేను ఆ విషయం దేబర్‌గారికి చెప్పి, ప్రకాశంగారికి ఒక తంతివార్త ఇప్పించాను. దాని సారాంశ మిది: "ఆంధ్ర పరిస్థితులు మేమంతా ఆలోచిస్తున్నాము మీరు తొందరపడి ఏ ప్రకటనా చేయవద్దని మా కోరిక," + +ప్రకాశంగారుకూడా కొంత సమాధాన పరచుకొని, తామిచ్చిన ప్రకటనలో, ప్రజలను రెచ్చగొట్టే వాక్యాలేవీ వ్రాయలేదు. కాని, అక్కడ ఢిల్లీలో దేబర్‌గారు, శాస్త్రిగారు వారు ఇదివరలో అన్నమాటలలో ఏ విధమైన మార్పుకీ అంగీకరించే ధోరణిలో లేరు. + +నాయకుని ఎన్నుకునే దినం ప్రకటింపబడింది. నాడు కాంగ్రెసు భవనం పరిసర ప్రాంతాలన్నీ ఒక పర్వదినపు రూపదర్శనం ఇచ్చినవి. బ్రహ్మాండమైన ఎన్నికల విజయం తర్వాత శాసనసభ్యులు సమావేశం కావడం అదే మొదలు. + +దానికి రెండు రోజులుముందు సంజీవరెడ్డిగారు ఢిల్లీ వెళ్లారు. ఎన్నిక సమయానికి తిరిగివచ్చారు. ఆయన ఎన్నిక హాలులోకి ప్రవేశించక పూర్వంనుంచి, ఆయనకోసం ఎదురుచూస్తున్న నేను, ఆయనను ఎదుర్కొని, "మీరు గట్టిగా ఉండండి, మేమంతా ఉన్నాం గదా," అన్నాను. + +ఆయన చెవులు ఈ మాటలువిన్నా, కళ్ళుమాత్రం పరధ్యానంగా ఉన్నట్టు నిశ్చయమయింది. ఆయన తొందరగా సభామందిరంలోకి వెళ్ళిపోయారు. కార్యక్రమం ప్రారంభించేసరికి, గోపాలరెడ్డిగారి పేరు వినబడేసరికే ఆయన అంగీకారం చూపించారు. ఆ పైన ప్రకాశంగారు, నేను చేయవలసింది ఏమీ లేకుండా పోయింది. గోపాలరెడ్డిగారు ముఖ్యమంత్రి అయ్యారు. పూర్వంలాగునే సంజీవరెడ్డిగారు ఉపముఖ్యమంత్రి అయ్యారు. + +కొన్ని నెలల తర్వాత సంజీవరెడ్డిగారు విశాఖపట్నం రావడం జరిగింది. తంతి తపాలా శాఖకు సంబంధించిన ఏదో నూతన కార్యక్రమ ప్రారంభ సందర్భంలో ఆయన వచ్చారు. ఆ సభలో ఏదో \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0901.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0901.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1697360ddb6a0b6812ec4bba287ecb45c9ec4095 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0901.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +సందర్బం చూసుకొని, ఉపన్యాసంలో ఇలా అన్నారు. "నేను ప్రకాశంగారు ముఖ్యమంత్రిగా ఉండగా, ఉపముఖ్య మంత్రిగా ఉండేవాడిని. ఇప్పుడూ ఉపముఖ్యమంత్రిగానే ఉన్నాను. ఇప్పటి మాటకేమిలెండి. చేస్తే ప్రకాశంగారితో కలిసే మంత్రిపని చేయాలి. ఆ వేగం, ఆ కార్యదీక్ష, ఆ ప్రజా సంక్షేమప్రేమ - మరే ముఖ్యమంత్రి పరిపాలనలోను కలుగవు అని నా మనస్సులో నిశ్చయమైంది!" + +ఆవేళ నిజంగా ఆయన మనసులో ఉన్నది ఉన్నట్టు చెప్పారు. + +ఒకక్షణం ప్రకాశంగారి పరిపాలనా రథం - ప్రేక్షకులకు, శ్రోతలకు కళ్ళలు కట్టినట్టు కనిపించింది. + +అప్పటికే ప్రకాశంగారు వృద్ధులైపోయారు. ఆయన 1954 లో బెంగుళూరు ప్రైవేటు హాస్పిటలులో కేటరాక్టు (కంటితిమిరం)కు సంబంధించిన శస్త్ర చికిత్స చేయించుకున్నారు. దృష్టి కొంచెం తగ్గినట్టుగా ఇతరులకు అనిపించేదిగాని, ఆయన కన్ను నిండా తెరవకుండానే దూరంగా ఉన్నవారిని బాగా పోల్చుకోగలిగేవారు. ఇతరులు చెప్పింది అవగాహన చేసుకోవడంలో ఎటువంటి మాంద్యమూ ఉండేది కాదు. చదువుకోడానికి కాగితం కంటికి బాగా దగ్గరగా పెట్టుకోవలసిన అవసరం మాత్రం వచ్చింది. అయినప్పటికీ, కాగితంలో ఏ బాగంలో ఏ విషయం ఉందో ఆయనకు బాగా జ్ఞాపకముండేది. + +ఒక రోజున కాబినెట్ మీటింగులో, నెహ్రూగారి దగ్గరినుంచి వచ్చిన ఒక ఉత్తరం చదివి వినిపిద్దామనుకొన్నాము. మాతో - తాను స్వయంగా చదవలేనందుకు ఏమీ అనుకోవద్దని, పర్సనల్ అసిస్టెంటును పిలిచి చదవమన్నారు. + +ఆ చదవమనడంలో, మా కోరిక ప్రత్యేక విషయం చెబుదామని ఆయన ఉద్దేశం పెర్సనల్ అసిస్టెంటు ఆ కాగితం చదువుతూ, \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0906.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0906.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2013a17f2951382e3e4b4812db0e339df36ca648 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0906.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అప్జల్‌గంజి, సిద్ధి అంబర్ బజారు, ఉస్మాన్ గంజి, ముజమ్‌షాహి రాజపధము మొదలైన రస్తాల గుండా ప్రకాశంగారిని తీసుకువెళ్ళే అంబులెన్సు బండీ వెళ్తున్నప్పుడు రెండు ప్రక్కల ప్రజలు దట్టమైన వరుసలలో నిల్చున్నారు. వారి ముఖాలలో, కళ్ళల్లో - చెప్పలేని ఆర్తి, స్పష్టంగా వ్యక్తమయే భక్తి కనిపించాయి. + +గాంధీ భవనం దగ్గర ఒక ఎత్తయిన వేదిక కట్టారు. దానిమీద మంచుదిమ్మలు పరిచారు. వేదికకు నాలుగువైపుల రంగు రంగుల ముగ్గులు పెట్టి, నాలుగు మూలలా నాలుగు దీపస్తంభములు నిలిపారు. చుట్టూ పువ్వులు వరుసల్లో పేర్చారు. వలయాలుగా చుట్టుకుంటూ, వేదిక చుట్టూ ఉన్న అగరువత్తిధూపములు, అఖండంగా సుగంధాన్ని వ్యాప్తం \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0907.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0907.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dabfb829a0faa607a63be2c04e05bdb77cda046e --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0907.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +చేశాయి. తుపాకులు తలక్రిందులుగా తిప్పి పట్టిన సాయుధపోలీసులు నలువైపుల నిలుచున్నారు. + +మరణము దు:ఖకరమైనదే. కాని, పూర్వ వైరాలను మరపిస్తుంది. జన్మాంతర సౌహృదాలను పునరుద్భవింప జేస్తుంది. + +కళా వెంకటరావుగారు - ప్రకాశంగారి భౌతిక దేహాన్ని అంబులెన్సు బండినుంచి దించి వేదికపై పెట్టడానికి చేయిసాయం చేశారు. + +కస్తూరిబాయి విద్యాలయంనుంచి వచ్చిన ఆడపిల్లలు 'రామ భజన' చేశారు. మరికొందరు పెద్దలు 'గీతాపఠనం' చేశారు. వేద పండితులు 'వేద పఠనం' చేశారు. + +పండిత జవహర్‌లాల్ నెహ్రూగారి పేరిట ఒక పెద్ద పువ్వుల దండను నీలం సంజీవరెడ్డిగారు మొట్ట మొదట ప్రకాశంగారి భౌతిక దేహంపై పెట్టారు. తరువాత గవర్నరుగారి పేరిట, ఆయన కార్యదర్శి రెండవ పువ్వులదండ పెట్టారు. మూడవది పండిట్ గోవింద వల్లభ పంత్‌గారి పేరిట కళా వెంకటరావుగారు పెట్టారు. ఆ తర్వాత - ఇ. సి. ఎస్. ఉద్యోగులందరి పేరునా ముఖ్య కార్యదర్శి ఎమ్. పి. పాయ్‌గారు; పోలీసుదళాల పక్షాన ఇన్స్పెక్టర్ జనరల్ నంబియారుగారు, ఆంధ్రాకాంగ్రెసు పక్షాన అల్లూరి సత్యనారాయణ రాజుగారు; తెలంగాణా కాంగ్రెసు పక్షాన నూకల సరోత్తమరెడ్డిగారు; హైదరాబాదు కాంగ్రెసు పక్షాన వాసుదేవ నాయక్‌గారు; కార్మిక సంఘాల పక్షాన రావి నారాయణరెడ్డిగారు; శాసన, శాసన విధాన, శాసన మండలుల సభ్యుల తరపున బద్దం ఎల్లారెడ్డి, మద్దం మొహిదీన్, అంజయ్య గారలు ప్రకాశంగారి దేహంపై పూలమాలలు ఉంచారు. + +ఆ విధంగా సాయంకాలం నాలుగు గంటలదాకా పౌర జన ప్రవాహం నిరంతరంగా ప్రవహించసాగింది. + +ఉదయమే, ప్రకాశంగారి తమ్ముడు శ్రీరాములుగారి కూతురు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0909.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0909.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d3498854b478af14745ef029b7f9c130cdf88660 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0909.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +సాయుధ పోలీసుదళములు మూడుసార్లు సామూహికంగా తుపాకులు పేల్చారు. స్వర్గస్థులయిన ప్రకాశంగారికి కడపటి వందన మది. అ సమయంలో అంత్యనాద వాద్య (Last bugle) బృందం, ప్రకాశంయుగం అంతమైందని భారత ప్రజలంతా వినేటట్టుగా, దశ దిశలు మారుమ్రోగేట్టు ప్రకటించారు. + +రాజాజీ - భారతదేశ స్వాతంత్ర్య సమరంలో ప్రక్కప్రక్కగా నిలబడి, ప్రకాశంగారూ తానూ నడిపించిన కార్యాలకు స్మృతిచిహ్నంగా, ప్రకాశంగారి చితిపై ఉంచడానికని ప్రత్యేకంగా, మంచి గంధపు చెక్కను, పిడికెడు బియ్యాన్ని పంపారు. చితి అంటించేముందు బంధుమిత్రులు స్వర్గస్థులైన వారినోట బియ్యంవేయడం దక్షిణ హిందూదేశ ఆచారము. + +శ్మశానవాటికలో 'భుగ, భుగ' మండే అగ్నిజ్వాలలు స్వర్గస్థులైనవారి చితిని దహించే వేళ, ఉపన్యాసా లిచ్చేవేళ కాదు. + +అయినా, పాశ్చాత్య పద్ధతుల ననుసరించి - సహచర రాజకీయ నాయకులు స్వర్గస్థులైనవారి భౌతిక దేహదహన సమయమున, ప్రశంసాపూర్వకమైన ఉపన్యాసాలు ఇవ్వడాన్ని, స్వాతంత్ర్యానంతరం మననాయకులు అదొక బలవత్తరమైన అలవాటుగా చేసుకున్నారు. + +గవర్నరు త్రివేదిగారు పంపిన సందేశం ముఖ్య కార్యదర్శి పాయ్‌గారు చదివారు. సంజీవరెడ్డి, కళా వెంకటరావు, అల్లూరి సత్యనారాయణరాజు గారలు భౌతికదేహాన్ని స్వర్గవాహకమైన చితిపై అమర్చారు. అప్పటి వేదోక్త కార్యక్రమాన్ని మైలవరపు లక్ష్మీనారాయణగారు నడిపించారు. + +సంజీవరెడ్డి, పద్మభూషణ్ మాడపాటి హనుమంతరావు, అయ్యదేవర కాళేశ్వరరావు, కొండా వెంకటరెడ్డి, కళా వెంకటరావు, నూకల సరోత్తమరెడ్డి, అల్లూరి సత్యనారాయణరాజు, వి. వి. రాజుగారలు - ప్రకాశంగారి నాయకత్వ లక్షణాలను, ఆయన జీవితంలోగల కృతార్థతను 'నభూతో, న భవిష్యతి' అని, పలువిధములుగా భాషాపటిమతో ప్రశంసించారు. వారి ప్రశంసా వాక్య సందేశాన్ని స్వర్గసీమకు తీసుకు \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0910.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0910.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c57db9b21c987098a1da6449fb00c0cd1e77b2da --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0910.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +పోతున్నాయా అన్నట్టు, చితిపై అగ్ని జ్వాలలు, ఆకాశమార్గానికి ఎగిసి వెళ్లాయి. + +ఆంధ్రకేసరి టంగుటూరి ప్రకాశంగారి ఆత్మజ్యోతి, విశ్వజ్యోతిలో కలిసిపోయింది. + +ఆంధ్ర హృదయాలలో చీకటి సుడులు తిరిగింది + +21 వ తేదీనాడు లోక్‌సభలో గోవింద వల్లభపంత్‌గారు ఇలా అన్నారు. + +" ఈ ఉదయం పత్రికల్లో ప్రకాశంగారి మరణవార్త పడింది. ఇది అతి విషాదకరమైన వార్త. ప్రకాశంగారి జీవితం, దేశసేవకే అంకితమైన జీవితం. స్వాతంత్ర్య సమరంలో, ఆయన ప్రముఖమైన పాత్ర వహించారు. త్యాగాలు చేశారు. కష్టాలు పడినారు. ఎప్పుడూ సమరవాహినిలో ముందుగానే నడిచేవారు. ఆంధ్రదేశానికి ఆయనయందుగల అభిమానం, గౌరవం అపారములు. + +ఆయన నూతన ఆంధ్రదేశానికి నిర్మాత. ధైర్యసాహసాలకు పెట్టింది పేరు. నిర్మాణ కార్యప్రతిపాద నాత్మకమైన అభిజ్ఞత ఆయనకుండేది. జీవితంలో ప్రతిక్షణం - ఆయన మేధస్సులోని ఊహా వై శిష్ట్యం, దేహమందుగల శక్తి భారత దేశసేవకూ, ముఖ్యంగా ఆంధ్ర ప్రజాభ్యుదయానికీ వినియోగించారు. + +ఆయన కుటుంబనికి లోక్‌సభ సానుభూతి అందజేస్తున్నాను." + +ఆయన తర్వాత, భారత ప్రధాని పండిత జవహర్‌లాల్ నెహ్రూగారు ఇలా అన్నారు: \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0911.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0911.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..027d4dcf81b42d05e27ed41885d9cc386c4f738b --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0911.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +"హోమ్ మంత్రిగారు చేసిన ప్రశంసకు అదనంగా నేను చెప్పగలిగింది లేదు. నాకు జ్ఞాపకమున్నంతవరకు 1920 ప్రాంతాలనుంచి 35 సంవత్సరాలుగా ప్రకాశంగారితో నాకు సాహచర్యం ఉన్నది. ఒక్కొక్కప్పుడు సంపూర్ణంగా మేమిద్దరం ఏకీభవించకపోయినా, ఆయన గుణసంపత్తిని నేను ఎప్పుడూ ప్రశంసాభావంతోనే గ్రహించేవాడిని. + +నిత్య జాగరకమైన ఒక శక్తి, నిస్సందేహంగా ఆయనలో ఉండేది. వయోవృద్ధులైన తర్వాత, మానవులకు సహజంగానే కొంత శక్తి తగ్గడం చూస్తూంటాము. అయినప్పటికీ ప్రకాశంగారు కార్యాచరణలో చూపించే జాగృతి, శక్తి, త్యాగదీక్ష, కార్యదక్షత మన స్మృతిపథంలో స్ఫుటంగానే ఉన్నాయి. + +మహా వ్యక్తి మన మధ్యనుంచి వెళ్ళిపోయారు. ఆయన మహత్వం ఆంధ్రదేశ నిర్మాతగా మాత్రమే కాదు. భారత రాజకీయ రంగమందంతటా ఆయన ప్రభావ ముండేది. ఆయన కీ రోజు మనం, ఈ విధమైన ప్రశంసాపూర్వకమైన అంజలి చేయడం చాలా ఉచితమైన పని." + +ఆయన తర్వాత లోక్ సభ అధ్యక్షుడు (స్పీకరు) శ్రీమాన్ మాడభూషి అనంతశయనం అయ్యంగారు ఇలా అన్నారు: + +"ప్రధాన మంత్రిగారు హోమ్ మంత్రిగారూ చెప్పిన మాటలతో నేను సంపూర్ణంగా ఏకీభవిస్తున్నాను. వ్యక్తిగతంగా కూడా నాకు చాలా దు:ఖంగా ఉన్నది. ప్రకాశంగారితో కలిసి, ఆయన నాయకత్వాన పని చేసే అవకాశాలు నాకు చాలా కలిగాయి. ఆయన సంపన్నమైన పరిస్థితులలో తన జీవితం ప్రారంభించకపోయినా, రానురాను అత్యున్నతంగా పెరిగి, ఆంధ్రదేశానికి అగ్రనాయక స్థానం పొందారు. ఆయనకు గల దృఢ నిశ్చయం కార్యదీక్ష అనుపమాన మైనవి. + +మనం సైమన్ బాయ్కాట్ (1928) చేసిన సమ \ No newline at end of file diff --git a/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0912.txt b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0912.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..18ca01e148ce59b9293d2fde108e54452dbdfb59 --- /dev/null +++ b/Naajeevitayatrat021599mbp/page_0912.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +యంలో, చెన్నపట్నంలో గల ఇతర నాయకులు సైమన్ రాకను ఎదిరించలేక చెన్నపట్నం వదిలి వెళ్ళిపోయారు. ప్రకాశంగారు ముందుకు వచ్చారు. + +మిలటరీ పోలీసులు ప్రజావాహినిని అడ్డబోయినపుడు, చొక్కా విప్పి, తనపై తుపాకి గుండును వారు పేల్చుకోవచ్చని గుండె చూపించిన సాహసి ప్రకాశంగారు. ఆయన తన సర్వస్వం (దేశస్వాతంత్ర్య సమరంలో) త్యాగంచేసిన మహావ్యక్తి. ఆయన బారిష్టరు. ప్రముఖ న్యాయవాదిగా వృత్తిచేసి గొప్ప ఆస్తి సంపాదించారు. నిన్న ఆయన మరణించిన నాటికి ఒక రాగి పాత్ర అయినా మిగలలేదు. + +ఆంధ్రరాష్ట్ర నిర్మాణానికై ఆయన నిరంతర యత్నం చేశారు. ప్రజాసేవకు, త్యాగనిరతికి ఆయన పెట్టినది పేరు. + +ఆయన ముఖ్య మంత్రిత్వము ఆయిన తర్వాతకూడా, ఆంధ్రప్రభుత్వం ఆయన సలహా సంపత్తిని ఆశిస్తూనే ఉండేది. + +సక లాంధ్ర దేశం ఈ రోజున దు:ఖంలో నిమగ్బమయింది. + +ప్రధానమంత్రి, ఆర్థిక మంత్రిగారలు మంచి ఔచిత్యం ప్రదర్శించారు. + +సభ్యులు యావన్మంది ఒక్క నిమిషం నిశ్శబ్దంగా లేచి నిలవ వలసిందని కోరుతున్నాను." + +లోక్ సభ సభ్యులందరు లేచి తమ స్థానాలలో నిశ్శబ్దంగా నిలుచున్నారు. + +ఆంధ్రదేశం నిశ్శబ్దమైంది. + +సానుభూతి సభలు, తీర్మానాలు అసంఖ్యాకంగా జరగడంలో ఆశ్చర్యంలేదు. ఆయన పేరిట యువజన సభలు స్థాపన కావడంలోనూ వింతలేదు. + +కొంతకాలం తర్వాత, రాజమహేంద్రవరం పౌరులు, ఆ \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/meta.json b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a9ad4f5b41d36f27763ea3ce864f23df8622262c --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/meta.json @@ -0,0 +1,254 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 82, + "total_pages": 88, + "filename": "Pachima Godavari Jillalo Mahatmuni sancharam-Gadam Gopalaswamy.pdf", + "pages": { + "2": { + "quality": 4 + }, + "3": { + "quality": 4 + }, + "6": { + "quality": 4 + }, + "7": { + "quality": 4 + }, + "8": { + "quality": 4 + }, + "9": { + "quality": 4 + }, + "10": { + "quality": 4 + }, + "11": { + "quality": 4 + }, + "12": { + "quality": 4 + }, + "13": { + "quality": 4 + }, + "16": { + "quality": 4 + }, + "17": { + "quality": 4 + }, + "18": { + "quality": 4 + }, + "19": { + "quality": 4 + }, + "20": { + "quality": 4 + }, + "21": { + "quality": 3 + }, + "22": { + "quality": 3 + }, + "23": { + "quality": 3 + }, + "24": { + "quality": 3 + }, + "25": { + "quality": 3 + }, + "26": { + "quality": 3 + }, + "27": { + "quality": 1 + }, + "28": { + "quality": 1 + }, + "29": { + "quality": 1 + }, + "30": { + "quality": 3 + }, + "31": { + "quality": 1 + }, + "32": { + "quality": 1 + }, + "33": { + "quality": 1 + }, + "34": { + "quality": 3 + }, + "35": { + "quality": 1 + }, + "36": { + "quality": 1 + }, + "37": { + "quality": 1 + }, + "38": { + "quality": 1 + }, + "39": { + "quality": 1 + }, + "40": { + "quality": 1 + }, + "41": { + "quality": 1 + }, + "42": { + "quality": 1 + }, + "43": { + "quality": 1 + }, + "44": { + "quality": 1 + }, + "45": { + "quality": 1 + }, + "46": { + "quality": 1 + }, + "47": { + "quality": 1 + }, + "48": { + "quality": 1 + }, + "49": { + "quality": 1 + }, + "50": { + "quality": 1 + }, + "51": { + "quality": 1 + }, + "52": { + "quality": 1 + }, + "53": { + "quality": 1 + }, + "54": { + "quality": 1 + }, + "55": { + "quality": 1 + }, + "56": { + "quality": 1 + }, + "57": { + "quality": 1 + }, + "58": { + "quality": 1 + }, + "59": { + "quality": 1 + }, + "60": { + "quality": 1 + }, + "61": { + "quality": 1 + }, + "62": { + "quality": 1 + }, + "63": { + "quality": 1 + }, + "64": { + "quality": 1 + }, + "65": { + "quality": 1 + }, + "66": { + "quality": 1 + }, + "67": { + "quality": 1 + }, + "68": { + "quality": 1 + }, + "69": { + "quality": 1 + }, + "70": { + "quality": 1 + }, + "71": { + "quality": 1 + }, + "72": { + "quality": 1 + }, + "73": { + "quality": 1 + }, + "74": { + "quality": 1 + }, + "75": { + "quality": 3 + }, + "76": { + "quality": 1 + }, + "77": { + "quality": 3 + }, + "78": { + "quality": 1 + }, + "79": { + "quality": 3 + }, + "80": { + "quality": 3 + }, + "81": { + "quality": 1 + }, + "82": { + "quality": 3 + }, + "83": { + "quality": 3 + }, + "84": { + "quality": 3 + }, + "85": { + "quality": 3 + }, + "86": { + "quality": 3 + }, + "87": { + "quality": 3 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0002.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0002.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fba5613f5983c7f08ba645c4a67049ce2581e6a0 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0002.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారం

+ +డా॥గాదం గోపాలస్వామి

+ +శ్రీ సత్య పబ్లికేషన్స్

\ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0003.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0003.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..148692f0bc9db15e0822f8b66b55000220f66339 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0003.txt @@ -0,0 +1,23 @@ + +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +Pachima Godavari Zilla Loo Mahatmuni Samcharamu + +డా॥ గాదం గోపాల స్వామి + +Dr. G. Gopala Swami + +ప్రచురణ సంఖ్య : 1 + +ప్రథమ ముద్రణ : 2005 + +ముద్రణ : ముద్రా ఆఫ్ సెట్ ప్రింటర్స్, విజయవాడ. + +ప్రతులకు: +శ్రీ సత్య పబ్లికేషన్స్

+గాదం వెంకటరాహుల్, రామన్నపేట, అత్తిలి - 534 134 +పశ్చిమ గోదావరిజిల్లా +ఫోన్: (08819) 2559 11 + +వెల: రు.30-00/- +

\ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0006.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0006.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5cc2d73c639527c9df3ef3a2582d3a8bcaad1304 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0006.txt @@ -0,0 +1 @@ +గాంధీజీ రాజకీయరంగప్రవేశం చేసి కాంగ్రెస్ కు నాయకత్వం వహించిన తర్వాత భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమ స్వరూపస్వభావాలు మారినవి. అంతకు పూర్వం ఉన్నత వర్గాలకు చెందిన వారు మాత్రమే కాంగ్రెస్ ఉద్యమంలో పాల్గొనేవారు. అందువల్ల కాంగ్రెస్ కు లభించిన మద్దతు - పరిమితంగా ఉండేది. కాని గాంధీజీ నాయకత్వంలో కాంగ్రెస్ నిర్వహించిన బ్రిటిష్ వ్యతిరేక ఉద్యమం ప్రజాఉద్దమంగా మారింది. ఈ పరిణామం గాంధీజీ అన్నివర్గాల వారి మద్దతు కూడ గట్టడానికి అవలంభించిన పద్దతుల పర్యవసానమే , ముఖ్యంగా మహిళలు నిమజాతుల వారిని ఆకర్పించడానికి కాంగ్రెస్ విధానములో మారులు అవసరమైనాయి. ఈలక్షసాధనకు గాంధీజీ మిగిలిన ప్రాంతాలనేగాక పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలో కూడా పర్యటించారు. 1921లో తిలక్ స్వరాజ్యనిధికి విరాళాలకై పర్యటించారు. 1929 లో ఇద్దరు ప్రాముఖ్యతను ప్రచారం చేయడానికి పర్యటించారు. బహింరంగ సభలలో ప్రసంగించి ఇద్దరు సందేశాన్ని ప్రజలకు వినిపించారు. ఇద్దరును ఉత్తత్తి చేయమని , ఇద్దరు అమ్మకాలను ప్రోత్థాపించమని , ఈ కార్యక్రమం అమలైతే అందువల్ల కొంతమందికి ఆర్థిక స్వావలంబన లభిస్తుందని ప్రజలను కోరారు. ఈ కార్యక్రమం అమలైతే విదేశీ వస్త్రాలకు గిరాకీ తగ్గి ప్రభుత్వానికి రావలసిన ఆదాయం కూడా తగుతుందని పర్యవసానంగా ప్రభుత్వం ఆర్థికంగా బలహీనపడుతుందని చెప్తారు. 1933 లో జరిపిన పర్యటనలో హరిజనులుహిందూసమాజానికి చెందిన వారనీ, వారిని ఉద్దరించడం ప్రతివారి \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0007.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0007.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d4fe7d3c88c958801f8bf993268dbeccc7224036 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0007.txt @@ -0,0 +1 @@ +కర్తవ్యమని, అంటరానితనం నిర్మూలించకపోతే హిందూ సమాజానికి మనుగడలేదనే సత్వాన్ని గుర్తించమని ప్రజలను కోరారు. ఈ పర్యటనలకు జిల్లా వాసులు అనుకూలంగా స్పందించారు. కాంగ్రెసుకు అనుకూల వాతావరణం ఏర్షడింది. తర్వాత జరిగిన ఎన్నికల్లో కాంగ్రెస్ కు అనుకూలంగా బిటువేసి అధికారంలో ఉన్న జస్టిస్ పార్టీని ఓడించారు. 1937 లో కాంగ్రెస్ పార్టీ అధికారంలోకి వచ్చింది. ఈ పరిణామాలకు సంబందించి అనేక విషయాలను డా|| గాదం గోపాల స్వామి ఈ పుస్తకంలో సమగ్రంగా పొందు పరిచారు. సమకాలీన వారా పత్రికలను అధ్యయనం చేసి విషయ సేకరణ చేశారు. జిల్లా స్థాయి నాయకులుగా గుర్తింపు పొందిన దండునారాయణ రాజు, ఆత్మకూరి గోవిందాచార్కులను గురించి దేశ స్వాతంత్రం కోసం సత్యాగ్రహాలు చేసిన త్మాగధనుల వివరాలు ఇందులో కలవు. చరిత్ర పరిశోధలకు ముఖ్యంగా ఈ పుస్తకం ఎంతగానో ఉపయోగపడుతుందని ఆశించవచ్చు. \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0008.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0008.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..006ef93ef17099af548c72993344d5ec47db1f69 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0008.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +

+ +డా|| గాదం గోపాలస్వామిగారు ఆత్మవిశ్వాసంతో, దీక్షాదక్షతలతో, +పరిశోధనాత్మక దృక్షధంతో రచించిన ఈ ' పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము " అను గ్రంథము సర్వవిధముల ప్రశంసార్షమై ఉన్నది. సువిశాలభావ సంపనుడైన ఈ రచయిత యొక్క రచనా పాటవముకు, సమకాలిక భావస్తుందనలకు, గాంధేయు సిద్ధాంత విశ్వాసాభిమానులకు, సువిమర్శనాత్మక ధోరణికి, నిరర్గళధారాశుద్ధితో సాగిన సరళభాషా శైలికిని ఈ గ్రంథము ఒక నిదర్శనము. అధ్యాపకుడుగా, పరిణత పరిశీలకుడు గాను విశేషానుభవాన్ని గడించియుండుటచే వీరి రచనలో స్పష్టప్రతిపత్తి, భావ పరిపుష్టియు కానవచుచున్నవి. గంభీరమైన ఆలోచన, దేశభక్త సత్కధర్మనిరతి, అహింసా మార్గము, నీతినియమ సంపన్షత, సదభ్యాసాలు, స్వేచ్ఛాస్వాతంత్ర్యాలు అను వాని సరస సమ్మేళనమే ఈ సద్దంథ భూమిక. + +"Fire arts are those in which the aimed, the heart and the hand go together"

అని ఒక ఆంగ్ల విమర్శకుడు అన్న పదం ఈ రచయిత యొక్క బుద్ధిబలము, సుస్థిర మనసికస్థితిగతులు, రమణీయురచనా రూపంలో సాగిన హరెన్న విన్యాన వైఖరియయిను ఏకోన్ముఖంగాసాగి తమ ప్రభావమును చూపినవి. + +ఈగ్రంథమున రూపొందింపబడిన " పరిచయము - తొలిప్రయోగాలు, \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0009.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0009.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..19b052d1cc66667a99b17795e56c823b971ecc58 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0009.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +ప్రథమసందర్శనము,ఇద్దరు యాత్ర, హరిజన యాత్ర, మన కర్తవ్యం" అను ఐదు విభాగాలలో గాంధీజీయొక్క సంగ్రహ జీవిత చరిత్ర, దేశసంచారము, ముఖ్యంగా పశ్చిమగోదావరి జిల్లా సమగ్రసంచారం, స్వాతంత్ర్యోదమ ప్రచారం, ఇద్దరు వస్త్రధారణ, విదేశీవస్తు బహిష్కరణ అస్పశ్యతా నివారణ, జాతిమత, కుల, వర్గ భేదాలకతీతమైన సుస్థిర సారిOుక వ్యవస్థను ఏర్పరుచుట, విద్యాలయాలు స్థాపించి, చక్కటి దేశీయ విద్యను ప్రోత్తహించుట, త్యాగశీలముధానధర్మములు, ఆత్మస్టెర్మము, క్రమశిక్షణ మొదలగు ఉదాత్త గుణాలనుఅలవరుకొనుట అను మహోన్లతాశయాలను గాంధీజీ ప్రబోధ తరంగిణిలో జాలు వారి నటు ಇಂದು కానవచ్చును. + +పశ్చిమగోదావరిజిల్లా యొక్క రాజకీయ, సాంఘిక, సంస్కారాత్మక విన్యాస వైరియెర్వైలు, కొండా వెంకటప్పయ దండు నారాయణరాజు, ఆత్మకూరి గోవిందాచార్యులు, ఎర్రమిల్లి నారాయణ మూర్తి, మాగంటి బాపినీడు, మాగంటి +అన్నపూర్ణాదేవి మొదలగు ప్రముఖ గాంధేయవాదులు విమల జీవిత సార్థకతలు ఇందు సుస్పష్టంగారతిబింబిసున్నాయి. + +చరిత్రాధ్యాపకుడుగా, విషయ పరిశోధకుడుగా తాను సాధించిన ప్రగతికి, అనుభవజ్ఞానానికి, పరిజ్ఞాన పాటవానికి ఈ గ్రంథము ఒక ఆటపట్టుగా కానవచ్చు చున్నది. ఇది చదువరులకు చక్కని సందేశాలను అందించే ఉత్తమగ్రంథము. + +ఈ ఆదర్శప్రాయ రచయిత యొక్క కమనీయ లేఖని నుండి ఇట్ එබීජ సద్దంథములను వెలయించుటకు తగిన శక్తి యుక్తులను, పరిపూర్ణ ఆయురారోగ్య సౌభాగ్వాలను ఆపరాత్తరుడు అనుగ్రహించుగాక! + +తజస్వినావధీతమస్తు +

\ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0010.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0010.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c43052a99a6c4403fe5c769777bcf6d492371c07 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0010.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +ఇరవయ్యో శతాబ్దంలో ప్రపంచ ప్రసిద్ధి చెందిన వారిలో మహాత్మా గాంధీవలె ప్రజల దృష్టిని ఆకర్నించిన నాయకుడు మరొకరు లేరు. ఆయన వాక్కులు భారతీయులకు వేద మంత్రములయినవి. ఆయన చేపట్టిన కార్యక్రమములన్నీ ఘనత కెక్కాయి. ఆయన నిరాహారదీక్ష చేస్తే లక్షలాది ప్రజలు నిరాహారదీక్ష చేశారు. ఇరవైవ శతాబ్దంలో ప్రజలకోసం జీవితాన్ని త్యాగం చేసి తాదాత్మంచెందే అదృష్టం ఆయనకేదక్కింది. భారత స్వాతంత్ర్యసము పార్థనకు ఆయన అహింసా +విధానంతో రవి అస్తమించని బ్రిటీషు సామ్రాజ్యవాదులను ఎదుర్కొన్నారు. స్వాతంత్ర యోధులకు ఈతత్వాన్ని బోధించి మార్గదర్శకుడైనారు. ఆయన కృషి రాజకీయరంగానికి మాత్రమే పరిమితంకాదు. అది సర్వతోముఖమై సాంఘిక, +ఆర్థిక, ఆధ్యాత్మిక రంగాలకు వ్యాపించి ప్రజాజీవన విధానంలో విప్లవాత్మక మారును తెచ్చినది. అందుచే ఆయనను 'జాతిపిత"గా పరిగణిసూన్నాము. + +అటువంటి మహామనిషి ఈ భూమిపై నడయాడినాడంటే భావితరాల వారు విస్మయాన్ని చెందుతారు. ఆయనకు సమకాలికులైన భారతప్రజల జన్మ చరితార్థమైనది. అట్టి అసాధారణమానవుడు స్వాతంత్ర్యోద్యమ +కాలంలోపశ్చిమగోదావరి జిల్లాను మూడు పర్యాయములు సందర్శించారు. వారిరాక సందర్ణముగా జిల్లా ప్రజానీకం యావతూ తరతమ భేదాలను విస్మరించి \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0011.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0011.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..87b8927ab38a8449d59ad80192b5832b859e5bb6 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0011.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఆయనను ఘనంగా స్వాగతించి, సత్కరించిన వివరాలను కనులముందు కదలాడే విధంగా రచించిన "పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము' అనే గ్రంథాన్ని చదివి నా హృదయం ఆనందంతో పులకించింది. గాంధీజీ పాదస్పర్శతో పునీతమైనందున ఈ జిల్లా పసిడి రాసులను వెదజిమ్ముతు ందనటంలో అతిశయోక్తి లేదనుకొంటాను. గాంధీజీ ఆశయాలు, వాటిని సాధించుటకు ఆయన అనుసరించిన మారాలు సర్వకాలములందు అనుసరణీయాలు. "నా జీవితమే నా సందేశం’ అనిన గాంధీజీ వాక్కులు అక్షర సత్కాలు. ఇటువంటి అమూల్యమైన గ్రంథాన్ని అందించిన మిత్రుడు డా|| గాదం గోపాలస్వామి కడు అభినందనీయుడు. ఆయనకు సర్వదానిండైన ఆయురారోగ్యాలు కలగాని, ఈ గ్రంథాన్ని పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలో ప్రతి ఒక్కరూ చదివి దేశభక్తికి పునరంకితులు కావాలని ఆకాంక్షిస్తున్నాను. + +"జెైహింద్"

\ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0012.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0012.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..deb817644b0bfa935816acc5892a28147e6d0db1 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0012.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +జాతిపిత మహాత్మాగాంధీ పై గల భక్తి భావముతో ఈ గ్రంథము వ్రాయటానికి సాహసించాను. ఆయన జీవితము ఒక మహాసాగరం, అది ఎనో ఆటుపోటులకు గురియై స్వాతంత్ర్కమనే కల్ల వృక్షాన్ని భారతజాతికి అందించింది.గంధిీజీ నాయకత్వంలో స్వాతంత్ర్యపోరాటం అనే మహాయజ్ఞంలో ఎనో కుటుంబాలు సమిధలైపోయాయి. ఆ మహామహులు చేసిన త్యాగాలను మనం అను నిత్యం స్మరించుకుంటూ ఉంటే గాని స్వాతంత్ర్యం యొక్క విలువ తెలియదు. గాంధీజీ పశ్చిమగోదావరి జిల్లా పర్యటనలో ప్రజాస్త్రందన, వారు చేసిన త్యాగాలు జ్ఞప్తికి తెచ్చి ఈనాటి యువతకు, విద్యార్థులకు సూర్తి కలిగించటమే ఈ గ్రంథం యొక్కప్రధాన ఆశయం. + +ఈ గ్రంథములో అధికభాగం ప్రాధమిక ఆధారాలను అనుసరించి వ్రాయుట జరిగింది. వాస్తవాలను ప్రతిబింబింప చేయటానికి ఎక్కువ ప్రాముఖ్యతనిచాను. చరిత్ర పరిశోధనా విద్యార్శలకు ఉపయుక్తమగురీతిగ ఆధారములను సవివరముగా పేర్కొనటం జరిగింది. కీ.శే.పద్మభూషణ ఆచార మామిడిపూడి వెంకటరంగయ్య గారి భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమంపై వివిధ రచనలు, కొడాలి ఆంజనేయులుగారి 'ఆంధ్రప్రదేశ్లో గాంధీజీ, భోగరాజు పట్టాభి సీతారామయ్య గారి కాంగ్రెస్ చరిత్ర ఈ రచనా గమనాన్ని నిర్దేశిస్తూ ముందుకు నడిపించినవి. వారికి నా కృతజ్ఞతలు. “ఆంధ్రపత్రిక", "కృష్ణాపత్రిక", "సత్యాగ్రహి" వంటి సమకాలీన పత్రికలు పదిలపరచి సమాచార సేకరణకు సహాయపడిన రాష్ట్ర రాజ్య అభిలేఖా నిలయమువారికి ధన్యవాదములు. + +దయతో ఈ గ్రంథానికి " పరిచయ వాక్యం "వ్రాసి ఇచ్చిన ఆచార్య \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0013.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0013.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..157338406074a6ac8b94d534f8ed1e5c0097a4f1 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0013.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +జి.కేశవనారాయణ గార్కి, నాకృషిని గమనిస్ళూ నన్ను నిరంతరం ప్రోత్తహించే ఆచార్య జి. మస్తానయ్య గార్కి, 'గురువాక్యం' వ్రాసిఇచ్చి ఆశీర్వదించిన డా || కలిదిండి వెంకరామరాజు గార్కి నా హృదయపూర్వక కృతజ్ఞత +అభివందనములు. + +ఉన్నత పాఠశాలలో చేరిన నాటి నుండి నాయందు ప్రత్యేక శ్రద్ధ తీసుకుంటూ నా జీవితానికి దశను, దిశను నిర్దేశించి అధ్యాపకునిగా,పరిశోధకునిగా నను తీర్షిదిద్దన గురుకులాలంకారులు కీ.శే సున్నం ఆంజనేయులు గార్కి ఆజన్మాంతము కృతజ్ఞడను. + +నా అభివృద్ధిని కాంక్షిస్తూ నిరంతరం ప్రోత్తహించే మా శ్రీవల్లీ సుబ్రహ్మణేశ్వర స్వామి ఆ & సైన్మ డిగ్రీ కళాశాల, అత్తిలి యాజమాన్యం వారికి, కళాశాల కులపతి శ్రీ మండెల సూర్యనారాయణ గార్కి, ఈ పుస్తకానికి ప్రూఫ్ చదివి, తగు సలహాలిచిన మిత్రులు 8 సిద్ధిరెడ్డి కృష్ణమూర్తి , ఆర్థికశాస్త్రశాఖాధిపతి గార్కి, ప్రముఖ రచయిత సయ్యద్ నశీర్ అహమ్మద్ గార్కి నా హృదపూర్వక ధన్యవాదములు. ఈ పుస్తకం తయారు చేసే కాలంలో నా చిరాకుపరాకులను +చిరునవ్వుతో భరిసూ నా వ్యాపకాన్ని ప్రోత్తహించిన నా శ్రీమతి వీర వెంకట సత్యవతికి నా ప్రేమ పూర్వక ధన్యవాదాలు. ఈ గ్రంథం టైపు సెట్టింగ్, ముద్రణ సకాలంలో పూర్తిచేసి, గ్రంథాన్ని ఆకర్షణీయంగా తయారుచేసి ఇచ్చిన ముద్ర ఆఫ్సెట్ ప్రింటర్ట్ అధినేత శ్రీ తుమ్మల సుబ్బారావు గార్కి, కంప్యూటర్ అపరేటర్ దేవరకొండ పూర్ణిమ గార్కి నా హృదయపూర్వక కృతజ్ఞతలు. + +అత్తిలి , గాదంగోపాలస్వామి

+ +1-7-2OO5.

\ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0016.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0016.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f0f36c67272e8cecb217863a1e887d2f3e5e1902 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0016.txt @@ -0,0 +1,7 @@ + + +1. పరిచయము - తొలి ప్రయోగాలు

+ +భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమం నందు గాంధీజీ ప్రవేశంతో ఉద్యమ స్వరూపమే మూరి పోయింది. కుటిలరాజకీయాలతో కాకుండా నైతిక పరమైన నిబద్ధతతో జీవితాన్ని గడిపి జనబాహుళ్యంలో ప్రేమను పొందవచ్చని గాంధీజీ నిరూపించారు. అనైతికత విశృంఖల నృత్యం చేస్తున్న కాలంలో ఉన్నతమైన మానవసంబంధాల స్థాపన కోసం నిలచిన మహోన్నత మూర్తి ఆయన. కొన్ని తరాలు గడిచాక ఈ భూప్రపంచం మీద ఇంతటి ఉన్నతమైన వ్యక్తి ఒకరు జీవించారా అని జనం ఆశ్చర్యం చెందుతారు. గాంధీజీ 1869 అక్టోబరు, 2న కథియవాడ్ సంస్థానములోని పోరుబందరునందు జన్మించారు. 1891లో ఇంగ్లాండు నందు బారిష్టర్ అయ్యారు. 1893లో దక్షిణ ఆఫ్రికాకువెళ్ళి రెండు దశాబ్దములు పైగా నివసించారు. అక్కడ శ్వేతజాతి ప్రభుత్వం వలస వచ్చిన ప్రజలపై సాగిస్పూన్న జాత్యహంకార, జాతివిచక్షణ విధానాలకు వ్యతిరేకంగా పోరాటం నడిపారు. అహింసాయుత 'సత్యాగ్రహం సాగించి, అనేక సార్లు జైళ్ళకువెళ్ళి అవమానములకు గురియైనారు. దక్షిణాఫ్రికాలో జరుగుతున్న అణచివేత విధానాలకు ప్రపంచమంతా నిరసనలు తెలియచేసేటట్టు చేయగలిగారు. చివరకు 1914 జూన్ 27న 'ఇండియన్ రిలీఫ్ బిల్"ను ప్రభుత్వం ఆమోదించి. ఆఫ్రికాలోని భారతీయులకు ఊరట కలిగించినది. గాంధీజీ కనిపెట్టిన "కొత్త పద్ధతి సత్యాగ్రహం మంచిఫలితాలనిచ్చింది. సత్యం-అహింస దీని ముఖ్య ప్రక్రియలు. దీనిని "ఆత్మశక్తి లేక ప్రేమశక్తి అని ఆయన నిర్వచించారు. సత్యాగ్రహి ఏది తప్ప అని భావిస్తాడో, దానికి లొంగటానికి నిరాకరిస్తాడు. ఎంత రెచ్చగొట్టినా శాంతి యుతంగానే చెడును ప్రతిఘటిస్తాడు, కాని చెడు చేసేవాడిని ద్వేషించడు. ప్రత్యర్థికి కష్టం కలిగించటం ద్వారా కాక, తను కష్టపడుతూ సత్యాన్ని చాటుతాడు. దాని ద్వారా చెడు చేసేవాని హృదయం పరివర్తన చెందుతుందని ఆయన ఆశించారు. విజయం సాధించాలంటే సత్యాగ్రహి భయాన్ని ద్వేషాన్ని, అసత్యాన్ని పూర్తిగా త్యజించాలి. 'సహాయనిరాకరణ బలహీనుల ఆయుధయైతే, సత్యాగ్రహం బలవంతుని ఆయుధం అని గాంధీజీ అన్నారు. + +గాందిీ దక్షిణ ఆఫ్రికా నుండి 1915-16లలో భారత దేశమునకు తిరిగి వచ్చారు. తన రాజకీయ గురువుగా భావించిన గోపాలకృష్ణ గోఖలే సలహాననుసరించి దేశమంతా సందర్శించారు. వివిధ వర్గాలవారి సమస్యలను అవగాహన కావించుకొన్నారు. సత్యాగ్రహం దక్షిణ ఆఫ్రికాలో విజయవంతమైనప్పడు భారతదేశంలో ఎందుకు ప్రయత్నించకూడదు అని ప్రశ్నించుకొన్నారు. "బ్రిటీషు ప్రభుత్వం శక్తివంతమైన ప్రభుత్వ మనడంలో నాకు ఎటువంటి సందేహములేదు. అదే విధంగా సత్యాగ్రహం సర్వసంజీవని అనటంలో కూడా నాకు ఎటువంటి సందేహము లేదు" అని అన్నారు. బీహారులోని చంపారన్ నీలిమందు \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0017.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0017.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..982c48f26f30b9dde6e03f951a0e47b34b1946c5 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0017.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +తోటల వ్యవసాయదారుల సమస్యలను పరిష్కరించటంలో ఆయన చూపిన చొరవ, తెగువ, గుజరాత్లోని కైరాజిల్లాలో వ్యవసాయదారుల సమస్యలను పరిష్కరించుటకు చేపట్టిన సత్యాగ్రహం, అహ్మదాబాదు మిల్లు కార్మికుల సమస్యల పరిష్కారమునకు ఆయన చేపట్టిన సమ్మె తదుపరి నిరాహార దీక్ష అద్భుతమైన విజయాన్ని సాధించాయి. + +గాంధీజీ భారతదేశంలో చేపట్టిన ఈ మొదటి ప్రయోగాలు పామర జనానికి, గ్రామీణ ప్రాంతములలోని కర్షకులకు, పట్టణములందలి కార్మికులకు ఆయనను సన్నిహితం చేశాయి. గాంధీజీ నిరాడంబరమైన అలవాటు, ఇంగ్లీషు కన్నా భారతీయభాషలను ఎక్కువగా ఉపయోగించడం, మతగ్రంధాలను ఉట్టంకిస్తూ ఉపన్యసించడం, సునిశితమైన పదజాలాన్ని వాడటం, కార్మిక, కర్షకసమస్యలకు స్పందిస్తూ ఆయన సాగించిన సఫలీకృతమైన ఉద్యమాలు ప్రజలపై ప్రగాఢ ప్రభావాన్ని కలిగించాయి. ఆవిధంగా గ్రామీణ సామాన్య ప్రజానీకంతో పూర్తిగా తాదాత్మ్యంపొందిన నాయకులు బహుశ గాంధీజీ ఒక్కరే అని చెప్పవచ్చును. గాంధీజీ తన వ్యక్తిగత జీవితాన్ని గ్రామీణులకు సుపరిచితమయిన పద్దతులలో తీర్చిదిద్దు కున్నారు. వారికి సులభంగా అర్థమయ్యేభాష మాట్లాడారు. అతి స్వల్ప కాలంలో ఆయన భారత దేశమునందలి గ్రామసీమలలో నివసించే పేదవారికి, అట్టడుగునపడి ఉన్న పామర జనానికి నారాయణుడైనారు. ఆయన దేశవిముక్తి కలిగించుటకు అవతరించిన మహాత్ముడని ఋషితుల్యుడని, సామాన్యమానవులకు సేవచేయుటయే జీవిత పరమార్థంగా కలిగినవాడని, ప్రజలు భావించారు. అట్టి వ్యక్తి ఆదేశించిన పిలుపునకు హృదయపూర్వకంగా స్పందించటం తమ ధర్మమని వారు విశ్వసించారు. దానికి బ్రిటీషు ప్రభుత్వం పట్ల వివిధ వర్గాలలో ఏర్పడిన అసంతృప్తి తోడైనది. ప్రజలలో అసంతృప్తి లేనప్పడు నాయకుడెంతటివాడైన వారిని ఉద్యమాలలో పాల్గొనేటట్లుచేయలేడు. ప్రజల అసంతృప్తి, వారిని నడిపించగల నాయకుడు ఈ రెండూ కలిసి ఉద్యమానికి మార్గాన్ని సుగమం చేశాయి. ఆ విధముగా ఆయన భారతీయులకు వాస్తవమైన ప్రతినిధి అయినారు. + +అదే సందర్భములో ప్రపంచ యుద్దానంతరం బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం రౌలట్ బిల్లలను ప్రవేశపెట్టి భారత పౌరుల హక్కులను శాంతి సమయంలో కూడా హరించతలపెట్టింది. ఈ బిల్లలు చట్టములుగా ජාපඬිවරයිජ් సత్యాగ్రహోద్యమం ప్రారంభిస్తానని గాంధీజీ ప్రకటిం చారు. అయినప్పటికీ ప్రభుత్వం రౌలట్ చట్టాలను ఆమోదించింది. గాంధీజీ సత్యాగ్రహోద్యమా నికి పిలుపునిచ్చారు. దీనిప్రకారం దేశప్రజలంతా 1919 ఏప్రియల్ 6వ తేదీన సార్వత్రిక హరాజ్ జరపాలి, అత్యవసరమైన పనులు తప్ప మిగిలినవన్నీ స్తంభింపచేయాలి. గాంధీజీ పిలుపుననుసరించి ఆంధ్రరాష్ట్రంలో సమావేశాలు జరిపారు. ప్రశాంతంగా హరాళ్ నిర్వహించారు. కాని పంజాబులో కాంగ్రెసు మహాసభ జరగవలసి ఉండగా ముందుగానే డాక్టర్ కిచూ, డాక్టర్ సత్యపాల్లను ప్రభుత్వం నిర్బంధించింది. గాంధీజీ పంజాబులో \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0018.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0018.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a3dfbab40cf5e2eda7671b8da8707b3473ff69e5 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0018.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +ప్రవేశించరాదని ఆంక్షలు విధించింది. ఏప్రియల్ 13వ తేదీన ప్రభుత్వ చర్యకు నిరసన తెలిపేందుకు జలియనువాలాబాగ్లో బహిరంగ సమావేశం జరిగింది. జనరల్ డయర్ సైనికులతో వచ్చి మందుగుండు సామగ్రి అంతా అయ్యేంతవరకూ కాల్పులు జరిపాడు. వేయిమంది పైగా ప్రజలు మరణించారు. అనేకులు గాయపడినారు. క్రమంగా ఈ ఉదంతం దేశమంతా వ్యాపించింది. ప్రజలు ఆగ్రహావేశాలతో ఊగిపోయారు. దేశములోని పత్రికలన్నీ ఈ దురాగతాల్ని నిశితంగా విమర్శించాయి. అదివరకటి మితవాద జాతీయనాయకులు అనేక మంది కూడా యిప్పడు గాంధీజీ బలగంలో చేరిపోయారు. పంజాబు విషాదగాధ గాంధీజీని భారత రాజకీయాలలో అగ్రగామిని చేసింది. + +హిందూ ముస్లిం ఐక్యతకు, పంజాబు దురంతాలకు నిరసన తెలియచేయటానికి గాంధీజీ చూపిన అహింసాయుత, సహాయనిరాకరణ ఉద్యమ మొక్కటే మార్గమని దేశప్రజలు భావించారు. 1920 సెప్టెంబరు, 4న కలకత్తాయందు, డిశంబరు, 26న నాగపూర్ నందు సమావేశమయిన కాంగ్రెసు మహాసభ గాంధీజీ పిలుపుననుసరించి శాంతియుతంగా, స్వరాజ్యం సాధించాలని తీర్మానించింది. నాగపూర్ సమావేశం కాంగ్రెసు సంస్థకు ఒక నూతన నియమావళిని ఇచ్చి దాని స్వరూపాన్నే మార్చివేసింది. త్యాగాలకు సిద్ధంకావాలని ఎన్నికలను, ప్రభుత్వ న్యాయస్థానాలను, విద్యాసంస్థలను, ఉద్యోగాలను, విదేశీ వస్రాలను, మధ్యం , దుకాణాలను బహిష్కరించాలని, నిర్మాణాత్మకమగు ఖాదీ ఉత్పత్తి, అస్పృశ్యతా నివారణ, జాతీయ పాఠశాలలు, పంచాయితీ కోర్టులు ఏర్పాటు చేసుకోవాలని కోరటం జరిగింది. దేశప్రజలు తనతో సహకరిస్తే సంవత్సరంలో స్వరాజ్యం సాధిస్తానని గాంధీజీ ఇచ్చిన హామీ ప్రజలలో విద్యుత్ ప్రవాహం వలె పనిచేసింది. దేశమంతటా ఇంతకు ముందెన్నడూ ಪ ఉత్సాహం వెల్లివిరిసింది. ఉన్నత వర్గాలవారు, దిగువవర్గాలవారు, పురుషులు, స్త్రీలు, హిందువులు, ముస్లింలు, సనాతనులు, అధునాతనులు అందరూ సహాయనిరాకరణ ఉద్యమంలో పాల్గొన్నారు. అనేకమంది మహిళలు ఘోషావదలిపెట్టి స్వాతంత్ర్యసమరంలో చేరారు. తమ ఆభరణములను తిలక్ స్వరాజ్యనిధికి సంతోషముగా సమర్పించారు. + +1921 మార్చి 31, ఏప్రియల్ 1న అఖిలభారత కాంగ్రెసు సంఫుసమావేశము విజయవాడలో జరిగింది. గాంధీజీ, మోతీలాల్ నెహ్రూ, సి.ఆర్.దాస్, పటేల్తో సహా అనేకమంది జాతీయ నాయకులు విచ్చేశారు. వారిని దర్శించి ఉత్తేజం పొందటానికి రెండు లక్షలకుపైగా ప్రజానీకం వెలువగా విజయవాడకు వివిధ వాహనములపైననూ, పాదయాత్రలు చేసుకొంటూనూ వచ్చారు. రెండు రోజులు నాయకులను చూచి, సందేశాలు విని, వారి స్వస్థానములకు వెళ్ళి, తాము విన్నదీ, కన్నదీ ప్రజలలో యథాశక్తి ప్రచారం చేశారు. ఆ సమావేశాలలో పశ్చిమగోదావరి జిల్లా గాంధీజీ సృతిపథంలో నిలిచిపోయే రెండు సంఘటనలు జరిగాయి. అవి, మొదటిరోజు సాయంత్రం అసంఖ్యాకమగు ప్రజలు \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0019.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0019.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4dfe59656663910d8906c57ccd503d71d70d2f01 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0019.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +గాంధీ మైదానంలో సమావేశమైనారు. గాంధీజీ ప్రజలమధ్య నుండి అతికష్టముపై సభామండపముపైకి వచ్చారు. (Yට්ටඨිසීදී) దర్శంచినంతనే ఆయనను సమీపమునుండి సందర్శించవలెననే కుతూహలంతో ఒకరినొకరు త్రోసుకుంటూ సభామండపము చుటూకట్టిన కర్రలను విరుగగొట్టి వేదిక పైకి దూసుకొచ్చారు. వేదిక కర్రలతో నిర్మించుట వలన కంపించ సాగింది. గాంధీజీని అంగరక్షకులు వేదిక పైనుండి జాగర్తగా తీసుకొనిపోయారు. ఆ సమయమున పశ్చిమ గోదావరిజిల్లా, చాటపర్రు వాస్తవ్యరాలు మాగంటి బాపినీడు గారి భార్య ಅನ್ನಿಪು'ರಾದೆವಿ గాంధీజీకి రక్షణగానిలిచి, జనబాహుళ్యం నుండి ఆయనను కాపాడింది. + +మరుసటి రోజున 'ఆంధ్రరత్న దుగ్గిరాలగోపాలకృష్ణయ్య నాయకత్వంలో సభాస్థలి ವಿರಕ್ಹಲ್ಲು సమర్థవంతముగా నిర్వహించబడ్డాయి. గాంధీజీ, తదితర నాయకులు సహాయనిరాకరణ ఉద్యమ లక్ష్యాలను, ప్రజలు నిర్వహించవలసిన కార్యక్రమాలను వివరించారు. ఆసభయందు ఖద్దరు ధరించిన ఒకే ఒక మూగంటి అన్నపూర్గాదేవి. సభయందు తిరుగుతూ క్రమశిక్షణ కలిగిన కార్యకర్తగా ప్రజలను శాంతముగా నుండమని విజ్ఞప్తిచేసూంది. గాంధీజీ "తిలక్ స్వరాజ్యనిధి'కి చందాలను అభ్యర్థించగానే ఆమె తన మంగళ సూత్రములు మినహా తనవంటి పైనున్న రూ. 3000/- విలువ కలిగిన 200 కాసుల బంగారు అభరణాలను గాంధీజీకి ఆనందంగా సమర్పించి, సభలోని వారందరినీ ఆశ్చర్యంలో మంచివేసింది. గాంధీజీ 'అమ్మా! నీవు నీ తల్లిదండ్రుల అనుమతి తీసుకొన్నావా?" అని అనగా 'నా తల్లిదండ్రులునా ఇష్టాన్ని ఎన్నడూ కాదనరు. నా ఆభరణములపై నాకు పూర్తి స్వేచ్చఉంది. ఈ మహత్తర కార్యానికి సహాయపడినందుకు వారు ఆనందిస్తారు కూడా" అని అనర్గళంగా ఇంగ్లీషులో మాట్లాడింది. జనసమూహములోనికి వెళ్ళి ధనము, నగలు సేకరించి నిధికి చేర్చింది. గాంధీజీ పై సంఘటనలను అనేక సందర్భాలలో స్వయంగా తెలియచేయటం జరిగింది. ఈ సమావేశాల అనంతరం గాంధీజీ ఆంధ్రలో పర్యటించారు. అందులో భాగముగా סחo&c8 ಮುದ್ದಿ మొదటిసారిగా పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలోని ఏలూరును సందర్శించి తమ అమూల్యమైన సందేశాన్ని ఇఛ్ఛారు. +జ్ఞపికలు:

+1. M.K.Gandhi - "An Autobiography or A Story Of My ExperimentsWith Truth. The Navajivan Trust, 1927, Ahmedabad. P266. +2. Bipan Chandra-Freedom Struggle, National Book Trust, New Delhi, 1972 Pf 19. +3. దేశభక్త కొండా వెంకటప్పయ్య-మహాత్ముని ఆంధ్రదేశ సంచారముఆంధ్రగ్రంధమాల, చెన్నపురి పే. 5 +4. Young India, October, 1927. \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0020.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b0ed2cb59d18b288c71ad745107c83eaa1b7532e --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0020.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + + +2. ప్రథమ సందర్శన 1921

+ +గాంధీజీ ఏలూరు వస్తారని తెలియటంతో చుట్టు ప్రక్కల గ్రామములనుండి సుమారు 50 వేల మంది ప్రజలు వచ్చిచేరారు. పురమంతా మామిడి తోరణములతోను, కొబ్బరి ఆకుల పందెళ్ళతోను, అరటిచెట్లతోను అలంకరించబడింది. ఏలూరు నగరమంతా పండుగ వాతావరణాన్ని తలపింపచేసింది. 1921 ఏప్రియల్ 3వ తేదీ సాయంత్రము 4 గం||లకు రాజమండ్రి నుంచి వచ్చురైలులో సతీసమేతంగా గాంధీజీ, ఆయన అనుచరవర్గం ఏలూరు రైల్వేస్టేషను నందు దిగినారు. ఏలూరు రైల్వే స్టేషనునుండి ఇనుపవంతెన వరకు జనం క్రిక్కిరిసిపోయారు. ప్లాట్ ఫారముపై మోతే గంగరాజు, సోమంచి సీతారామయ్య, వలూరి రామారావు పంతులు, ఎర్రమిల్లి మంగయ్య వారణాశి రామమూర్తి, బడేటి వెంకట రామయ్య నాయుడు వేచియున్నారు. ఈ పెద్దలంతా గాంధీజీకి ఆహ్వానంపలికి పుష్పమాలాంకృతులను గావించారు. బ్యాండు, సన్నాయి, భజనలతో రెండు గుట్టాల బగ్లీపై ఏలూరు అంతా ఊరేగించారు. తరువాత టౌన్ హాలులో పదివేల మంది స్త్రీలు హాజరయిన సభలో గాంధీజీ ఉపన్యసించారు. తరువాత శ్రీమతి సత్తెరాజు వెంకట రత్తమ్మ గారి స్త్రీ సమాజ భవనమునకు గాంధీజీ శంకుస్థాపన గావించారు. స్త్రీ ప్రార్థనాసమాజం పక్షాన గాంధీజీ దంపతులకు సన్మానపత్రం సమర్పించబడింది. అచ్చట నుండి శనివారపుపేట రోడ్డుపై పయనించి సహాయనిరాకరణవాదులు నిర్మించిన "గాంధీ జాతీయ విద్యాలయమునకు ప్రారంభోత్సవం గావించి జాతీయ విద్యాలయాల ప్రాముఖ్యత వివరించారు. అచ్చట వరదారామస్వామి గారి పొలమునందు ఏర్పరచిన పారసభలో ప్రజలకోరికపై లోకమాన్య బాల గంగాధరతిలక్ చిత్రపటాన్ని ఆవిష్కరిసూ గాంధీజీఅద్భుత ఉపన్యాసాన్ని ఇచ్చారు. "నన్ను మీరు లోకమాన్యుని పటం ఆవిష్కరించమన్నారు. ఆమహానుభావుడు "స్వరాజ్యం తనజన్మహక్కు అనిభావించి తన సర్వస్వం ధారపోసి అందుకోసం యావజ్జీవం కృషిచేశారు. మరి మరణకాలంలో కూడా స్వరాజ్యమంత్రాన్నే జపించారు. అట్టి దేశబాంధవుని రూపము మీఎదుట ఉన్నది. స్వరాజ్యతత్వాన్ని చక్కగా గ్రహించే మీరు ఆమహానుభావుని చిత్రపటాన్ని ఆవిష్కరించమని కోరి ఉంటారు. గడచిన సంవత్సరమునుండి నేను, నా సోదరుడు మౌలానా షాకాత్ అలీ కలిసి దేశములో తిరుగుచున్నాము. కాని ఇప్పడు స్వరాజ్యసంపాదనకు కాలవ్యవధి సమీపించుచున్నందున మేము కలిసి పర్యటించేందుకు \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0021.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0021.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6a87d9430be696e99720c97491ef92e6d08d5cc4 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0021.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +వీలుకాకున్నది. నేను వర్గాశ్రమ ధర్మాలను పాటించే హిందువుడను, ఆయన స్వచ్ఛమైన మహమ్మదీయుడు అయినప్పటికీ ఇద్దరమూ కలిసి తిరుగుటకు మాకేమీ అభ్యంతరములేదు. ದಿನಿನಿ ಬಲ್ಗೆ హిందూ-మహ్మదీయ సమ్మేళనము సులభ సాధ్యమని మీరు భావించవచ్చును. ఈ సమ్మేళనము మీదనే మన భవిష్యత్తు ఆధారపడిఉంది." + +" వర్ణాశ్రమధర్మాలు ఆయా కులాలు ఎక్కువ, తక్కువలను నిర్ణయించటానికి ఏర్పడలేదు. ఏకులమునకు ఆ కులమే గొప్పది. బ్రాహ్మణులు సర్వసంగ పరిత్యాగులై తమ ధర్మాల్ని పాటిసూ పూర్వకాలంలో చాలామేలు చేకూర్చియున్నారనే మాట ఒప్పకొనక తప్పదు. కాని ఆ బ్రాహ్మణులే చండాలురు మొదలగువారిని తాకరాదని నిర్ణయించి చాల ఉపద్రవమును తెచ్చిపెట్టారు. ఈ అస్పృశ్యతాదోషం ఫెూరపాతకం మనలను ఆవరించియున్నది. భగవద్గీతలో ఎచ్చటనూ చండాలుని తాకరాదని చెప్పలేదు. కావున దీనిని నివారించవలెనని హిందువలనందరినీ కోరుతూ, పంచమాది నిమ్నజాతుల వారిని కొంత ఓపిక కలిగి యుండవలెనని ప్రార్జించుచున్నాను. + +ఈ ఆంధ్ర దేశమునందు నాకు ఒక గొప్పలోపం కనిపిస్తూంది. నేను కాకినాడలో ఉండగా కొందరు భోగపు స్త్రీలు నాదర్శనమునకు వచ్చారు. వారివృత్తి విన్నప్పడు నాపాదముల క్రింద భూమి కృంగిపోవనారంభించింది. ప్రతి స్త్రీ మన సోదరీమణియే. \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0022.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0022.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..52499003178553eb1dbbae739ef5162448c27e8d --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0022.txt @@ -0,0 +1,14 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +ప్రతి స్త్రీ మనమాతయే అని భావించకుండా మన కామశాంతికై కొందరిని ఈ నీచవృత్తికి ప్రత్యేకించి, వారి జీవితాలను ఆధోగతి పాల్చేసూన్నాము. మన సహాయనిరాకరణ ఉద్యమము అతిపవిత్రమైనది. అందు ఇటువంటి ధర్మవిరుద్దపుకార్యములకు తావులేదు. అసత్యమునకు, హింసకు ఇందుతావులేదు. కనుక ప్రస్తుత ప్రభుత్వమును సైతాను ప్రభుత్వము అని మనము అంటున్నాము. ప్రస్తుత రాజ్యపాలనను రావణరాజ్యంతో పోలుస్తున్నాము. అటువంటి మనము భోగపస్త్రీలనే ఒకజాతిని నిలిపి ఉంచటం ఎంతో విచారకరము. ఆంధ్రనాయకులందరూ ఈ అపచారాన్ని అంతంచేయటానికి నడుము కట్టాలి. స్త్రీ సమాజాభివృద్ధికి పాటుపడే సేవకురాండ్రందరూ ముందంజ వేయాలి. వారు ఇంటింటికీ తిరిగి ఈ అపవిత్రవృత్తిని విసర్జించేటట్లు చేయాలి. ఆవిధంగా చేసి మీ ఆంధ్ర దేశములో 'భోగపుస్త్రీ కులవ్యవస్థ అదృశ్యమైనదని నాకు తెలిపితే నేను ఎంతో సంతోషిస్తాను.” 2 + +"సోదరులారా ! మనకార్మికుల దుస్థితికి నేను అనేక సంవత్సరములు, అనేక ప్రయత్నములు కావించి చివరకు రాట్నమే అన్ని సమస్యలకు పరిష్కారమనే నమ్మకమునకు వచ్చాను. మనరాట్నములు ఎప్పడు మూలన పడినవో అప్పడే మన భాగ్యదేవత అంతరించింది. అందుచే మీరందరూ రాట్నములను పునరుద్ధరించవలెనని కోరుతున్నాను. రాట్నముమన ఆర్థికపరిస్థితిని ఉద్ధరించుటయేకాక, స్వరాజ్య సంపాదనకు కూడా ముఖ్యసూత్రమని నా అభిప్రాయము. + +మనము స్వరాజ్యము ఆరునెలలలో రావలెనని కోరుతున్నాము. అందుకు అఖిలభారతకాంగ్రెసు సంఘమువారు మూడు విషయములను నిర్ణయించారు. అవి. +1. జూన్ 3వ తేదీలోగా కోటి రూపాయలు 'తిలక్ స్వరాజ్యనిధి'కి సేకరించుట, +2. కోటిమందిని కాంగ్రెస్ &&%Seלחכג చేర్పించుట, +3. ప్రతియింటా రాట్నము తిరిగేటట్లు చేయుట, కనీసం దేశములో 20 లక్షల రాట్నములైనా ఏర్పరచుట. + +ఈ మూడు విషయములను ఈ రెండు మాసములలోగా పూర్తిగా మీరు నెరవేర్చవలసియుంది. మీరు ఒక్క గజం విదేశీవస్తాన్ని ధరించినా మహాపాతకం చేసిన వారగుదురు. మీ ప్రాంతములో తయారుచేయబడుతున్న నూలు చాల ప్రశస్తముగా ఉంది. ఇక్కడ తయారుచేయుచున్న వస్త్రములు మిక్కిలి కోమలముగా ఉన్నాయి. ఇట్టివస్తాలు + +ෙ23 ම \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0023.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0023.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1951fd86eeaf7f60d22636367b6a36efec8dfe7b --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0023.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +మావైపు తయారగుటలేదు. మీరు విజ్ఞానములో, పట్టుదలలో, కార్యశూరతలో చాలా ముందంజలో ఉన్నట్లుతోసూంది. దక్షిణాఫ్రికాలో నా ఉద్యమంలో నాతో ప్రారంభం నుండీ ఊతగాచేరి పనిచేసిన వారు కూడ మీరే. చివరి వరకూ నాతో మిగిలిన వారు కూడ మీరే. ఇదినాకు బాగా జ్ఞాపకమున్నది. + +సోదరులారా! ఆంగ్ల భాష తెలియని వేలాది మందిగల ఈ సభలో నేను ఇంగ్లీషులో మాట్లాడవలసి వచ్చినందుకు, నేను మాట్లాడే అతిసులువైన చిన్న చిన్న హిందుస్తానీ మాటలను తెనుగులో చెప్పగలవారొకరైనా ఇక్కడ లేనందుకు నేను ఎంతో సిగ్గుపడుతున్నాను. కాబట్టి ఇంతకు ముందు ప్రారంభించిన జాతీయ విద్యాలయములోని ఉపాధ్యాయులు తప్పకుండా ఈపట్టణంలోని ఈ పెద్దలోపాన్ని సరిదిద్దగలరని ఆశిస్తాను. మీ పాఠశాలలో ఈ సంవత్సరము రాట్నముపై నూలు తీయటం, హిందీ భాష నేర్పటం ముఖ్య కార్యక్రమాలుగా ఏర్పరచుకొని దేశోద్ధరణకు పూనుకొనవలెనని ప్రార్ధిస్తూన్నాను. + +ఒక్కవిషయమును చెప్పి ఉపన్యాసమును ముగిస్తాను, అది ప్లీడరులను గురించి. నా ఉద్యమములో ఇంకా చేరకుండా వెనుకబడియున్న మహానీయులగు ప్లీడరులకు త్యాగమును, దూరదృష్టిని, దేశసేవాతత్పరతను భగవంతుడు అనుగ్రహించును గాక! అని ప్రార్థించుటయే నేను వారికి చెప్పదలచిన విషయము." + +ఉపన్యాసము పూర్తి అయిన తరువాత 'తిలక్ స్వరాజ్యనిధి'కి చందాలు వసూలు చేయటం ప్రారంభమైనది. సభలో ఉన్నవారు అనేకులు తమయథాశక్తి చందాలు సమర్పించారు. శ్రీమతి కలగర రావమ్మ 10 కాసుల బంగారపు కడ్డీ మురుగును గాంధీజీకి సమర్పించారు. దానిని వేలం వేయగా రూ.220/- నిధికి చేర్చబడినాయి. చిలుకూరి నరసింహారావు సమర్పించిన చేతికర్రను మోతే గంగరాజు రూ.200/-కు కొన్నారు. ఒక నూలు కండువాను గ్రంధిరామమూర్తి రూ.25/–కు వేలం పాడారు. మహాత్ముని మెడలోని పుష్చ హారమును రూ.300/-కు కందుల రామయ్య, మరియొక హారమును ఒక బ్రాహ్మణుడు రూ. 45/- కు కొన్నారు. వాచీలు, గొలుసులు, ఉంగరములు మొదలగు ఆభరణములు ఎన్నో స్వరాజ్య నిధికై గాంధీజీకి సమర్పించారు. వేలం వేయుటకు వ్యవధి లేనందున మహాత్ముడు సభను ముగించారు. తరువాత మెయిల్లో మచిలీపట్నం వెళ్ళటకు బయలుదేరారు. * ఏలూరునందు తిలక్ స్వరాజ్యనిధి వస్తువుల విలువతో సహా రూ. 1021/- లు వసూలైనది. - \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0024.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0024.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2a2880857e0a97cc95a016ba1d790ee22507838a --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0024.txt @@ -0,0 +1,10 @@ + +గాంధీజీ ఏలూరును సందర్శించిన సందర్భములో గాంధీ జాతీయ విద్యాలయాన్ని గూర్చి కొంత చెప్పివలసియుంది. సహాయనిరాకరణోద్యమంలో భాగముగా ప్రభుత్వ పాఠశాలను నెలకొల్పాలని గాంధీ పిలుపునిచ్చారు. + +ఆ సందర్భాన్ని అనుసరించి ఏలూరు నందు జాతీయ పాఠశాలను ఏర్పరచాలనే ఉద్దేశముతో మానేపల్లి సూర్యనారాయణ, తమ్మన మాణిక్యం, పసుమర్తి పురుషోత్తం, కంభంపాటి కన్నయ్య అనే నలుగురు వైశ్య ప్రముఖులు ఒక దీక్షా సంఘముగా ఏర్పడి ఈ విద్యాలయస్థాపనకై ఒక లక్ష్మరూపాయలు చందాలు వసూలుచేయాలని, విద్యాలయస్థాపన పూర్తి అయ్యేంతవరకూ ఇండ్లకు పోరాదని దీక్షవహించారు. వీరు తమ దీక్షాసంఘానికి పురప్రముఖుడైన మోతే గంగరాజు గారిని అధ్యక్షునిగా ఎన్నుకొన్నారు. 1921 ఏప్రియలు నందు గాంధీజీ ఏలూరు రాకను పురస్కరించుకొని, ఆయన చేతుల మీదుగా, గాంధీజీ పేరున విద్యాలయ సంస్థాపన జరిపించాలని ఈ దీక్షా సంఘం సంకల్పించింది. నాటికి రూ. 62,488/- మాత్రమే వసూలుచేయగలిగారు. గాంధీజీ ఏలూరు వచ్చిన సందర్భమున దీక్షా సంఘము కోర్మెను అంగీకరించి గాంధీజీ, కస్తూర్బాతో కలిసి ఏప్రియల్ 3, 1921, ఆదివారం రౌద్రి నామసంవత్సరం, ఫాల్గుణ బహుళ ఏకాదశి రోజున మార్కండేయస్వామి వారి సన్నిధిలో బాలురకు అక్షరాభ్యాసము చేయించి గాంధీ జాతీయ విద్యాలయాన్ని సంస్థాపన చేశారు ఈ సందర్భమున దీక్షా సంఘమువారు గాంధీజీకి సమర్పించిన స్వాగతపత్రము ఈ దిగువునఉన్నది + +దీక్షా సంఘమువారి స్వాగతపత్రము

+ +"హేలాపురి దీక్షా సంఘమువారు శ్రీయుత మహాత్మా మొూహాన్ దాస్ కరుణా సాంద్ర గాంధీగారి కొసంగిన స్వాగతము. + +మహాత్మా! లోకము పాపభారమునకులోనై ఐహిక సౌఖ్యాంధకారమున మునిగినపుడెల్ల \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0025.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0025.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7e78c0dc16d6891660f5175c9d5cdf5909e92af4 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0025.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +భగవదంశా సంభూతులగు అవతారపురుషులు జన్మించుచుందురు. అట్టివారిలో నీవొక్కడవు. నేటికి భగవదీయ దర్శన స్పర్శాదులచే మాప్రదేశము పావనమైనది. మన భారత వర్షము ప్రాచీనవిధానములను మరచి పాశ్చాత్య నాగరకత అను మహాసముద్రమున మునిగి పోవనున్న ఈ సమయములో నీవవతరించి ఋషిప్రోక్తములగు సత్య, శౌచాది గుణంబులు ప్రజలమనంబుల నెలకొల్పి అహింసావిధానంబున భారతపుత్రులకు స్వరాజ్య ప్రదానమును గావింప సమకట్టి తన్మూలమున లోకవిజయము గాంచనెంచితివి. దానికి ప్రధమ సోపానంబుగ హిందూ, మహ్మదీయ సోదర సమ్మేళనమును సమకూర్చితివి. భారత వర్షమును కష్టపరంపరల ముంచి పీడించుచున్న దాస్యాన్ని దౌర్జన్యరహితమగు సహాయనిరాకరణముచే నిర్మూలనము గావింప బూనితివి. నీ పాదపద్మములననుసరించి కార్యనిర్వహణ మొనర్చ సమకట్టిన మమ్ము ఆశీర్వదించి మాపురమున జాతీయవిద్యా పీఠమును స్థాపింప బ్రార్థించుచున్నారము. భారత వర్షమునకు సత్వరస్వరాజ్యమును సమకూర్చుటకును, లోకమునందెల్లెడల శాంతిని నెలకొల్పుటకును పరాత్పరుడు నీకు చిరకాలాయురారోగ్యముల నొసంగి నీకుటుంబమును సాకునుగాక అని మిగుల వేడుకొనుచున్నాము". + + + +ఈ సందర్భమునందు స్త్రీ ప్రార్థనాసమాజము వారు సమర్పించిన సన్మానపత్రము ఈ విధముగానున్నది. + +"ఏలూరు స్త్రీ ప్రార్థనా సమాజము పక్షాన శ్రీ మహాత్మాగాంధీ దంపతులకు సమర్పింపబడిన వినతి పత్రిక. + +మహాత్మా జననీ, + +పరదేశీయ నిరంకుశ పాలనమున నామావశేషమై విషమావస్థయందు జిక్కి నిలయముగా నుండిన ప్రాచీన భారత వైభవమును బునరుద్దరింప భగవానుడు మిమ్ము సృజించెననుట స్తుతిపాఠముకాదు. 1857వ సం॥న భారతీయస్వాతంత్ర్య రక్షణమునకై, ఆత్మగౌరవమునకై భారత ఖండంబున విజృంభించిన భయంకర సంగ్రామము గాని, దాదాభాయి నౌరోజీ, లోకమాన్య బాలగంగాధర తిలక్‌లకు, స్కాట్, వెడర్బరన్ మహామహులచే స్థాపితమై 35 సం॥ వ్యాహతముగ, రాజకీయ రంగమున భారతీయ \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0026.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0026.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bfd17652e0aeb395a207f78e25684c4a28d50606 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0026.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +ధర్మ స్వాతంత్ర్య సముద్దరణమున ఏకదీక్షగ పనిచేసిన దేశీయమహాసభగాని, 1919 సం||న బయలుదేరిన భారతీయ ప్రజాప్రతినిధుల రాయబారములవలన గాని లేశమయిన చలింపని బ్రిటీషు సామ్రాజ్యమును చంపారన్, కైరాలలోను, 1919 సO||న పంజాబు హత్యల సందర్భమునను మీరు ప్రయోగించిన సత్యాగ్రహాస్త్ర శక్తి పునాదులతో కదలించినది. నేటి మీ సహాయనిరాకరణ దీక్షతో, మీ సత్య బలప్రతిష్టతో, మీ ఆత్మశక్తితో సామ్రాజ్యము దుర్బలావస్థ చెందినది. హిందూ మహ్మదీయ సమ్మేళనమునకు మీరు సూత్రధారులై భరతఖండమును అఖండ శక్తివంతముగ చేసితిరి, మీరడిగిన గడువులోపున భారతమునకు తప్పక స్వరాజ్యసిద్ధి కాగలదని మా విశ్వాసము. + +స్వదేశము కొఱకాత్మరక్తము తర్పణము వీడిననాటి రూన్సీ లక్ష్మీభాయి, భర్తృశార్య ప్రతాపముల నుద్రిక్తపరచిన ఖడ్డ తిక్కన గారి నర్గాంగలక్ష్మియు, దక్షిణాఫ్రికా ప్రభుత్వముతో పొసగిన ధర్మసమరమున మీ కష్టనష్టములయందును, మీ విజయమునందును, తోడునీడవలెనుండు జనని కసూరి బాయియ, వంగరాష్ట్రమున శారీరక వ్యాయామ మందిరముల వ్యాప్తిని పెంచి, అచ్చట పురుషనామము సార్ధక పరచిన సరళాదేవి చౌదరాణియు, కన్న పుత్రులను, మతవిశ్వాసమునకు, మాతృదేశ సేవకును అప్పగించిన అలీ సోదరుల తల్లి అబాదీ భానో సాహిబాగారును, మాస్త్రీమండలి నుండి ప్రాదుర్భవించి ఆత్మీయ సర్వస్వ సమర్పణమొనర్చి, దేశహితమునకు తోడ్పడునట్లు ఆశీర్వదింపడు. మీ త్రికరణ శుద్ధి, మీ ఆత్మసాక్షాత్కారము, మీ ధార్మికదీక్ష మీ దృఢ సంకల్పము మీ స్వరాజ్యసంపాదన ఆకాంక్ష భరతవర్షమునకు స్వరాజ్యము ప్రసాదింపగలదని ప్రతిభారత వ్యక్తి యొక్క అంతరాత్మ 'తధాస్త శబ్దము చేయుచున్నది. మా ఏలూరు స్త్రీ సమాజము కొరకు నిర్మితము కానున్న మందిరమునకు ఎట్లో రెండు వేల రూపాయలు భిక్షతో నార్జించగలిగితిమి. ఇది నిశ్చయముగ భగవత్మారుణ్యమే. తన్మందిరమునకు మీ అమృత హస్తములతో శంకుస్థాపన గావించి పునీత మొనర్పుడు. మా సమాజమును ధన్యముగా వింపుడు. చిరస్థాయిగ నుండు నటుల దీవింపడు. + +మీ దంపతులకు, మీ కుటుంబమునకు దీర్షాయురారోగ్యములును, మీ దేశహితైక సేవాపరత్వమునకు ఆత్మబలమును పరమేశ్వరుడు ప్రసాదించుగాక అని ప్రార్జింతుము". 6 + +గాంధీజీ ఆంధ్రదేశ పర్యటన పూర్తి అయిన పిదప 1921 ఏప్రియల్ రెండవ వారపు "యంగ్ ఇండియా' పత్రికలో ఈ విధంగా ఆంధ్రులను ప్రశంసించారు. “ఆంధ్రదేశము \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0027.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0027.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..67bf6812dd0f10589b8990b4db7b90c42ce2bb5b --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0027.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +-పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +ఉత్కళ దేశమువలె గాదు. అదినిండు శక్తితో విరాజిల్లుతున్నది. ప్రజలు బలవంతులు, శక్తివంతులు, ఉదారవంతులు, పట్టుదలగలవారు, ప్రేమపూరితులు, స్వరాష్ట్ర భావిస్థితి గూర్చి, హిందూదేశ భావి భాగ్యోదయమునుగూర్చి వారికి విశ్వాసముకలదు.స్త్రీలకును, పురుషులకును కావలసినన్ని బంగారునగలు కలవు. ఆ నగలను నాకు కనబరచుట కడు నష్టదాయకము. తిలక్ మహారాజ్ గారి జ్ఞాపకార్థం స్వరాజ్యం కొరకు అవినాకు కావలెనని మర్మము విడిచి అడిగితిని. స్త్రీలు, పురుషులు సంతోషపూర్వకముగా నాకు ఇచ్చిరి. ఆంధ్రదేశంలో ఆరురోజుల సంచారములో 50 వేల రూపాయలు నాకు ఇచ్చారు. స్త్రీలకు సహజ వినయ, సద్దుణములు కూడ చేరియున్నవి. ఇదిమిగుల ప్రశంసా వాక్యమని నాకు తెలుసు. నా అభిప్రాయమును నేను మార్చుకొనను. ఇటీవలనే వివాహితయై కలకత్తాలో విద్య నేర్చుకొనుచున్న అన్నపూర్ణదేవియను బాలిక మంగళసూత్రము తప్ప మిగిలిన సొమ్ములన్నింటిని "స్వరాజ్యనిధి'కి విజయవాడ సభలో నాకు సమర్పించి, సంపూర్ణ ఖద్దరు వస్త్రధారిణియై సమావేశమున పాల్గొనినది. ఆంధ్రదేశ స్త్రీ పురుషుల ఔదార్య స్వభావములు నన్ను ఎక్కువగా ఆకర్షించినవి". 7 + +గాంధీజీ ఏలూరు పర్యటన పశ్చిమగోదావరి జిల్లా ప్రజానీకంపై ప్రగాఢ ప్రభావాన్ని కలిగించింది. జాతీయ విమోచనోద్యమానికి తాము చేయగలిగిన కృషిని శక్తి వంచన లేకుండా ప్రారంభించారు. చాలా మంది ఖద్దరు ధారణకు ప్రతినబూని రాట్నం వడకటం ప్రారంభించారు. అంతవరకూ పరదాలో ఉన్న అనేకమంది స్త్రీలు ఉద్యమంలో ప్రవేశించి కార్యోన్ముఖులైనారు. విదేశీవస్త్రాలను గుట్టలుగా వేసి తగులబెట్టటం, షాపులు పికెటింగు చేయటం జరిగింది. కల్లు, సారాయి దుకాణములు పికెటింగు చేయటం-ఈత, తాడి చెట్లు నరికివేయటం- ఆబ్కారీవేలంపాటలు స్తంభింపచేయటం చేశారు. అనేక మంది ప్రభుత్వ ఉద్యోగులు, మునసబు, కరణములు తమ ఉద్యోగాలకు రాజీనామా చేశారు. విద్యార్ధులు పాఠశాలలను బహిష్కరించారు. అహింసాయుత విధానాలతో గాంధీజీ అడుగుజాడలలో పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా వాసులు సహాయనిరాకరణ ఉద్యమాన్ని అత్యంత ఉత్సాహంతో నిర్వహించారు.\ + +సహాయనిరాకరణ ఉద్యమతీర్మానం నందలి యోగ్యతాపత్రాలు, బిరుదులు పరిత్యజించవలెననే కార్యక్రమాన్ని అనుసరించి పశ్చిమగోదావరి జిల్లా భీమవరం నందు తటవర్తి పట్టాభిరామయ్య, పస్తుల సాగరం, మరియూ సత్యదేవర రామేశ్వరరావు తమ \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0028.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..980ab4101195b30faae3c98b2fa51bf1bf5e4921 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0028.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +గౌరవమెజిస్టేటు పదవులకు రాజీనామాలు సమర్పించారు. నర్సాపురంనందు సౌదాగర్ యూసఫ్ ఖూన్ తన 'జహందర్ భిరుదాన్నిత్యజించారు. విద్యాలయాలను బహిష్కరించవలెను అనే కార్యక్రమం ప్రకారం చంద్రుపట్ల బాపిరాజు, వడ్లపట్ల గంగరాజు, కలగర కృష్ణారావు, బద్దిరాజు నాగభూషణం, మంగిపూడి పురుషోత్తమశర్మ, దాట్ల సీతారామరాజు, నిడమర్తి వెంకట ఉమామహేశ్వరరావు మొదలగు విద్యార్థులు తమ చదువులకు స్వస్తి చెప్పారు. గజవల్లి రామచంద్రరావు, ప్రతివాది భయంకర కృష్ణమాచార్యులు, సత్తిరాజు రామమూర్తి, గొట్టముక్కల వెంకన్న శనివారపు సుబ్బారావు మొదలగు జాతీయ భావములు గల ఉపాధ్యాయులు తమ పదవులకు రాజీనామాలు సమర్పించారు. దండునారాయణరాజు, ఎర్రమిల్లి మంగయ్య, తల్లాప్రగడ చలపతిశర్మ, అతోట వీరరాఘవరాపు, ఎర్రమిల్లి నారాయణమూర్తి, అడవి బాపిరాజు మొదలైన న్యాయవాదుల ప్రభుత్వన్యాయస్థానాలను బహిష్కరించారు. పేరిచర్ల సుబ్బరాజు, మందలపర్తి తిమ్మరాజు, గొట్టముక్కల వెంకటపతిరాజు, చిటూరి ఇంద్రయ్య బోళ్ళప్రకాశం, మొదలగు 55 మంది గ్రామోద్యోగులు తమ పదవులకు రాజీనామా ఇచ్చారు. + +విదేశీవస్త్ర బహిష్కరణ కార్యక్రమాన్ని జిల్లా ఎంతో దీక్షతో కొనసాగించినది. అనేకమంది కాంగ్రెసు కార్యకర్తలు జిల్లా అంతా పర్యటించి గాంధీజీ ఆశయాలను ప్రచారం గావించి, విదేశీ వస్తాలను గుట్టలుగా వేసి తగులబెట్టారు. స్వదేశీ వస్తాలను వాడవలసినదిగా ప్రోత్సహించారు. సహాయనిరాకరణ ఉద్యమాన్ని ప్రచారం చేసిన జిల్లాకు చెందిన ఏకైక స్త్రీ రత్నము మాగంటి అన్నపూర్ణాదేవి. జిల్లాలో అనేక ఖాదీ విక్రయశాలలు ప్రారంభించారు. ఖద్దరుధారణ, గాంధీటోపీ అహింసా వ్రతులకు సంకేతముగా గుర్తించబడింది. గాంధీ చిత్ర పటములు జిల్లా అంతా వ్యాపించాయి. అనేక మంది జనసామాన్యం కాంగ్రెసు నందు సభ్యులుగా చేరారు. నిర్మాణకార్యక్రమాలలో కూడా జిల్లాముందంజ వేసింది. ఉద్యమకారులు ప్రభుత్వన్యాయస్థానాలు బహిష్కరించి వాటి స్థానే పంచాయితీ కోర్టులు స్థాపించారు. కుముదవల్లి, శృంగవరము, పురుషోత్తమపల్లి, మట్లపాలెం మున్నగు గ్రామము లలో పంచాయితీ కోర్టులు స్థాపించి వివాదములను గ్రామములందే పరిష్కరించారు. పంచముల అభివృద్ధికై అనేక కార్యక్రమాలు చేపట్టబడినవి. అనేక పాఠశాలలను స్థాపించారు. వారిలో విజ్ఞానాన్ని పెంపుదలచేయుటకు సభలను నిర్వహించారు. ఉమర్ +OMV ఆలీషా, దండు నారాయణరాజు, వెల్లంకి కృష్ణమూర్తి, మంత్రిప్రగడ మార్కండేయులు \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0029.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0029.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f5049bb20268ecd20937461fac14a226bddc7bca --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0029.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +వంటి నాయకులు, నరాలశెట్టి దేవేంద్రుడు, రాయిడు గంగయ్య, అత్తిలి సూర్యనారాయణ, గొట్టముక్కల వెంకన్న మొదలుగు హరిజన నాయకులతో కలసి జిల్లా అంతా హరిజనోద్యమ కార్యక్రమాలు, అస్పృశ్యతా నివారణ సభలు, మద్యపాన నిషేధప్రచార సభలు నిర్వహించి, హరిజనులలో ఆత్మస్టెర్యాన్నినింపారు. జిల్లా వివిధ తాలూకాలలో కల్లు పాటలు జరుగకుండా నివారించారు. మద్యపానము వలన కలిగే అనర్గాలను ఉపన్యాసముల ద్వారా, నాటకముల ద్వారా, కరపత్రముల ద్వారా విస్తృతంగా ప్రచారం చేశారు. గాంధీజీ పర్యటన వలన జిల్లా ప్రజానీకంలో నూతనచైతన్యం ఏర్పడినది. ఆయన భగవంతునిగాను, ఆయన వాక్కు దైవ వాక్కుగా భావించారు. రాష్ట్రంలో ఏ జిల్లాకు తీసిపోనివిధంగా సహాయ నిరాకరణ ఉద్యమం ఉన్నతస్థాయిలో జరిగింది. గాంధీజీ సందర్శనతో స్పూర్తినొంది దండు నారాయణరాజు, ఆత్మకూరి గోవిందాచారి మొదలగు నాయకులు గాంధేయవాదులై జాతీయోద్యమంలో ప్రవేశించి జిల్లాలో శాంతియుత, అహింసా విధానాల ద్వారా ఉద్యమాన్ని నడిపించారు. + +බුදුහිරිපථ

: + +1. ఆంధ్రపత్రిక, ఏప్రియల్ 7, 1921. గురువారము, పే-6, కా-1. + +2. పే-6, కా=1&2 + +3. తల్లాప్రగడరామారావుకి మహాత్ముని ఉపదేశములు, (జీవిత సంగ్రహము), జన్మభూమి గ్రంధమాల, మచిలీపట్నం, 1922 పే- 112 & 113 మరియూ ఆంధ్రపత్రిక, ఏప్రియల్-7, 1921. గురువారము, పే-6, కా-2 + +4. ఆంధ్రపత్రిక– ఏప్రియల్-7, 1921. గురువారము, పే-6, కా-2 + +5.ఆంధ్రపత్రిక- ఏప్రియల్ 11, 1921, సోమవారం, పే-8, కా-2 + +6. ఆంధ్రపత్రిక-ఏప్రియల్ 6, 1921. బుధవారం, పే-9, కా-3 మరియుపే-10,కా-1. + +7. Young India, April 9, 1921. & eso(5.635, 33 dóe5 16, 1921. + +శనివారము, పే-7 పేజీ పూర్తి \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0030.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0030.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5e7c86b17ad7ad17ceaab319c0f38dee0d101941 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0030.txt @@ -0,0 +1,5 @@ + + +సహాయనిరాకరణ ఉద్యమం, ఖిలాఫత్ ఉద్యమము సంయుక్తముగా నిర్వహించ బడుతున్నప్పటికీ హిందూ, ముస్లింల మధ్య మతకల్లోలాలు ప్రారంభమైనవి. 1921 ఆగష్టులో మలబారు ప్రాంతములో మెప్లా అనే ముస్లిం తెగవారు బ్రిటీషు వారినే కాక అనేక మంది హిందువులను కూడ చంపారు. 1922 ఫిబ్రవరి, 5న ఉత్తరప్రదేశ్లోని గోరఖ్ పూర్ జిల్లా యందలి చౌరీచౌరాలో ప్రభుత్వ దమననీతితో కోపోద్రిక్తులయిన కొందరు ప్రజలు పోలీసు స్టేషనుపై దాడిచేసి ఒక సబ్ ఇనస్పెక్టరును, ఇరవై ఒక్కమంది కానిస్టేబుల్లను సజీవదహనం చేశారు. ఉద్యమం హింసాయుతంగా మారటంతో గాంధీజీ సహాయనిరాకరణ ఉద్యమాన్ని విరమించటంతో ముస్లిం, కాంగ్రెస్ వర్గాలన్నింటిలోను, ప్రజలలోను తీవ్ర అసంతృప్తి ఏర్పడింది. ఇట్టి స్థితిలో అదను చూసి ప్రభుత్వం మహాత్ముని 1922 మార్చిలో అరెస్టుగావించి ఆరుసంత్సరాలు శిక్ష విధించింది. కాని గాంధీజీని అనారోగ్యకారణములపై 1924 ఫిబ్రవరిలో విడుదల చేసింది. + +1924 లో గాంధీజీ యర్రవాడ జైలునుండి విడుదలైనప్పటి నుంచీ ఆంధ్రదేశ నాయకులు ఆయనను తమ రాష్ట్రానికి రావలసినదిగా ఆహ్వానిస్తూ వచ్చారు. కాని ఆయన ఏవో కొన్ని పరిస్థితులలో ఆంధ్రదేశానికి రాలేక పోవటం జరిగింది. ఆంధ్రనాయకులలో కొన్ని భేద భావాలు కలగటం ఆంధ్రులలో బహునాయకత్వం ఉందని గాంధీజీ విమర్శించటం కూడ జరిగింది. అందుచే గాంధీజీ ఆంధ్రరాష్ట్రాన్ని బహిష్కరించారా! అనే అపోహకూడ కొంతమంది ఆంధ్రులకు కలిగింది. ఆ భావాన్ని తొలగించేందుకు గాంధీజీ 1927 జూన్ 16వ తేదీ 'యంగ్ ఇండియా' లో ఈ విధంగా వ్రాశారు." విూ సంచార కార్యక్రమములో ఆంధ్ర రాష్ట్రం సంగతి కనబడటం లేదు అందుచే మీరు ఆంధ్ర రాష్ట్రాన్ని బహిష్కరించారా? అని చాలామంది నన్ను అడుగుతున్నారని కొండా వెంకటప్పయ్య గారు నాతో అన్నారు” “ఆంధ్రులపై నాకుగల చిరకాలప్రేమ వలన వారికీ నాకు ఉన్న సంబంధమును నేనెన్నటికీ మరువలేను. కొంతమంది ఆంధ్రులు నన్ను విసిగిస్తూన్నప్పటికీ, నేను ఆంధ్ర దేశమును బహిష్కరించవలెననుకొన్నా బహిష్కరించలేను. ఆంధ్రులు చాలామంచివారు. వారికి మిక్కిలి దేశాభిమానం ఉంది......... ఈ పర్యాయము \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0031.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0031.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a75b196604d9d2f02c1dcb2d627e35610a0804ef --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0031.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +SLSSLSLSSLSLSSLSLSLSLSLSLSLSLSLSLSLS —-పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము +e3OC5 రాష్ట్రములో ఖద్దరు విషయములో మాత్రమే పని చేసానని కూడ వారు తెలుసుకొనవలెను. అస్పృశ్యతానివారణ కూడ నాకు ముఖ్యమయినదే కాని అదికూడ ఖద్దరు කරඹඑ* ඩීටිෆිෆාටයි. බීරධිපත්‍ය, గొప్ప వారు అనే భేదములను తొలగించి ဂိöö§ సమత్వం కలిగించటమే ఖద్దరు వలన కలిగే ముఖ్యప్రయోజనము. నూలుదారము పేదల గుడిసెలలో నుండి ధనికుల మేడలలోనికి వ్యాపించి ధనికులను, పేదలను విడిపోకుండ బంధించగలదు.” 1 గాంధీజీ 1927, డిశంబరు 2 నుండి 7 వరకూ గంజాం జిల్లాలో సంచారం చేశారు. వారు మద్రాసు నుండి గంజాం జిల్లాకు పోతూ మధ్యలో బెజవాడ, ఏలూరు, తాడేపల్లిగూడెం, నిడదవోలు, గోదావరి మీదుగా వెళ్ళారు. అన్ని స్టేషనులలోను వేలకొలది జనం ఆయనను సందర్శించినారు. ఏలూరు నందు పది వేల మందికి పైగా రైల్వేస్టేషనుకు వచ్చి గాంధీజీ ఖద్దరు నిధికి కానుకలు సమర్పించుకొన్నారు. +తదుపరి 1929 ఏప్రియల్లో జరుగనున్న తన ఆంధ్ర దేశసంచారమును గురించి గాంధీజీ “యంగ్ ఇండియా లో ఇట్లు వ్రాశారు. +“నా ఆధీనములోలేని అనేక పరిస్థితుల వలన ఆంధ్రదేశ మిత్రులను నేను పదేపదే నిరాశపర్చవలసి వచ్చింది. అందులకు వారు నన్ను క్షమించవలెను. నాకువీలు కలిగినట్లయితే ఇంతకుముందే నేను ఆంధ్రదేశానికి వచ్చేవాణ్ని నేను ఏప్రియల్ నెల ప్రారంభంలో ఆంధ్రదేశానికి రాగలనని అనుకొంటున్నాను. బొంబాయి నుండి ఏప్రియల్ 5, 6 తేదీలలో బయలుదేరగలను. ఆంధ్రదేశంలో ఒకనెల మాత్రమే సంచరించగలను. ఇంకా ఎక్కువ కాలము ఆంధ్రదేశంలో ఉండవలెనని తలంపు ఉన్నది కాని వీలుపడదు. ఈ పర్యాయము నేను పూర్తిగా ఖాదీ కోసమే పర్యటించుచున్నాను. లాలాలజపతిరాయ్ స్మారక నిధికి కూడా విరాళాలు స్వీకరిస్తాను. వీటికన్నా ööဃသ္မန္တဝf\° కాంగ్రెస్ నిర్మాణ కార్యక్రమాలను, విశేషించి కాంగ్రెసు వర్మింగు కమిటీ వారిచే పేర్కొనబడిన బహిష్కార ప్రణాళికను గురించి తీవ్ర ప్రచారంచేయ సంకల్పించాను. ఆంధ్రులు సన్ననూలు వడకుటకు ఎక్కువ కృషి చేయాలి. నూలు ఉత్పత్తి చేయుటకు వారికి అంతులేని శక్తి సామర్థ్యములున్నాయి. కావలసినంత ప్రత్తి పండుతుంది. వారికి సమర్ధులయిన కార్యకర్తలు న్నారు. ఆంధ్రులు దేశభక్తిలో ఏ రాష్ట్రానికి తీసిపోరు. కాని వారిలో నాయకులు ఎక్కువ అనుచరులు తక్కువ. వారి öööရွှဗ်”ခေါ်သဒ္ဒဎ శక్తిసామర్ష్యాలు చిన్న చిన్న అసూయలను, చిల్లరి తగాదాలను ప్రోత్సహిస్తున్నాయి. నేను ෂටර් ධීජඣ వచ్చేసరికి అందరూ కలిసిమెలసి అణకువగా ఉండగలగడం వారి శక్తికి మించిన పని అని నేను \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0032.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0032.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..debbd981f76d9f638ccef294d824603ab58b0b48 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0032.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +అనుకోను. ఆంధ్ర దేశానికి సంబంధించి నంతవరకు నా పర్యటనలో ఖద్దరు ఉత్పత్తికోసం విరాళములు సేకరించదలచాను. ఉత్సాహవంతులయిన కార్యకర్తలందరూ నా పట్ల దయకలిగి ఉండవలెను. + +మహాత్ముని ఆంధ్ర దేశ పర్యటన హైదరాబాద్ నుండి ప్రారంభమైనది. 1929 ఏప్రియల్ 6వ తేదీ సాయంత్రము హైదరాబాదు చేరారు. నాటి నుండి ఏప్రియల్ 22 వ తేదీ వరకు హైదరాబాద్, జగ్గయ్య పేట, నందిగామ, నూజివీడు, బెజవాడ, ఉయ్యూరు, కపిలేశ్వరపురం, ఎలకుర్రు, గుడివాడ, దివిసీమ, కొడాలి, మచిలీపట్నం, గుంటూరు, తిమ్మసముద్రంలందు సంచారము గావించి బెజవాడ చేరి అచ్చటనుండి పశ్చిమగోదావరి జిల్లా సందర్శనకై బయలుదేరారు.\ + +"సత్యాగ్రహి' పత్రిక గాంధీజీ పశ్చిమగోదావరి జిల్లా రాకను పురస్కరించుకొని ఇట్లు ప్రకటించినది. మహాత్ముని సంచారమున ప్రజలు గమనింప వలసిన కొన్ని ముఖ్య విషయములు.\ + +"1. మహాత్ముడు మీటింగులోనికి వచ్చునప్పుడు గాని, మీటింగు నుండి వెళ్ళనప్పుడు , "మహాత్మాగాంధీకీ జై' అనిగాని, 'వందేమాతరం’ అనిగాని కేకలువేయుచు ధ్వని చేయరాదు. + +2. మహాత్ముడు సభకు వచ్చుటకు పూర్వమే జనులందరూ ప్రశాంతముగ సభలో కూర్పునియుండవలెను. మహాత్ముడు ప్రవేశించునప్పుడు סחk(, $(& వెళ్ళునప్పుడుగాని సభికులు వారివారి స్థానములనుండిలేవరాదు. + +3. ప్రజలు వచ్చుటకు ఒక మార్గము, వెళ్ళటకు 5ూక్ష మార్గము సభలో ఏర్పరచి స్వచ్ఛంద సేవకులు ఇరువైపుల నిలబడవలెను. + +4. మహాత్మునికి పూలమాలలు వేయుటకుగాని, పాదములపై పడుటకుగాని ప్రయత్నించరాదు. + +5. ప్రశాంతముగా, ఆయనకు ఏ విధమయిన ఇబ్బంది కలిగించకుండా ప్రవర్తించవలెను." * + +ఏప్రియల్ 23వ తేదీ మంగళవారం గాంధీజీ ఆయన సహచర బృందము బెజవాడ నుండి పశ్చిమగోదావరి జిల్లాకు బయలు దేరినారు. సరిగా ఉదయం 7.30 ని| పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో ప్రవేశించారు. జిల్లా బోర్డు ప్రసిడెంటు పెన్మత్స పెద్దిరాజు తన బృందముతో గాంధీజీకి ఎదురేగి ఆహ్వానించారు. పెరికేడులో మహాత్మునికి రూ. 100/- నగదు, కొన్ని \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0033.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6b86220783c737fa08107a91c45fbd7ac03b89b4 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0033.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +ఆభరణములు సమర్పించబడ్డాయి. వసంతవాడయందు సన్మాన పత్రంతో పాటు రూ. 602/- ఖద్దరునిధికి చేకూరింది. మహాత్ముడు కొక్కిరిపాడునందు ఉన్న 40 చేనేత మగ్గముల వారిని ఖద్దరునే నేయవలెనని కోరారు. అందరూసమైక్యంగా ఉండవలెనని, త్రాగుడు మానవలెనని, ఖద్దరును ధరించవలెనని బోధించారు. + +తరువాత గాంధీజీ నాయుడుగూడెం వెళ్ళారు. అక్కడ గారపాటి సాంబయ్యగారి కుమార్తె +21 సం||లు గల బాలవితంతు శ్రీమతి ఎలమంచిలి సత్యవతమ్మ రూ. 1400/- విలువ గల తన 100 కాసుల బంగారు అభరణములను గాంధీజీకి సమర్పించి, గాంధీ ఆశ్రమంలో ఉండటానికి అనుమతినివ్వవలసినదని గాంధీజీని ప్రార్ధించింది. గాంధీజీ అందుకు వెంటనే అంగీకరించారు. ఆమె భర్త ఎలమంచిలి వెంకటరామయ్య చెన్నపురి యందు ఇండియన్ స్కూల్ ఆఫ్ మెడిసిన్ చదువుతూ 1928లో শুতি-তৰ্পং০ওঁ* మరణించారు. ఈ పర్యటన ముగిసిన తదుపరి ఆమెను ఆశ్రమమునకు పంపగలమని ఆమెతల్లిదండ్రులు చెప్పారు. + +తరువాత గాంధీజీ పెదపూళ్ళ వెళ్ళి ఆ గ్రామసుల సన్మానపత్రంతో పాటు రూ. 1116 /- ఖద్దరు నిధి స్వీకరించారు. అక్కడ పెద్దబహిరంగసభలో ఉపన్యసించారు. 89 ఉపన్యాసంలో ఖద్దరును ఉత్పత్తి చేయమని, ధరించమని బోధించటంతోపాటు యలమంచిలి సత్యవతి నగలను ఖద్దరునిధికి ఇచ్చటను, ఆమెత్యాగశీలతను ప్రశంసించారు. ఆమె దయనీయ జీవితాన్ని గూర్చి జాలికరంగా మాట్లాడుతూ, ఆమె పైూషాలో ఉన్నదని, ఫెూషా తొలగించవలెనని, ఆమెకు అంగీకారమయిన పునర్వివాహము చేసుకొనుటకు అనుమతించవలెనని కోరారు. భార్యచనిపోయిన భర్త వివాహం చేసుకొంటున్నప్పుడు, భర్తచనిపోయిన భార్య తిరిగి ఎందుకు వివాహం చేసుకొనరాదని ప్రశ్నించారు. వితంతువుగా ఉండి బ్రహ్మచర్యం అవలంబిస్తే మంచిదే కాని నిర్బంధ బ్రహ్మచర్యం ఎంత మాత్రం తగదని అన్నారు. నీ ఉపన్యాసం అనంతరం దండు నారాయణ Ο ορΣο విదేశీవస్తాలను పోగుచేసి గుట్టగావేసి దగ్ధంచేశారు. + +Yeo68 అచ్చటనుండి పనుకొల్ల, కలపర్రుమీదుగా వటూరు చేరారు. ఆయా (6੦ ప్రజలు ఖద్దరు నిధికి రూ.100/- రూ. 140/- రూ.516/- సమర్పించారు. గాంధీజీ వటూరునందు తన మెడలో వేసిన ఖద్దరు దండను వేలం వేయగా రూ. 16/–లకు ఒకరు కొన్నారు. ఉ| 10-30 నిuలకు (Yeටඨිසී ಬೃ೦ದಿ೦ ఏలూరునందలి గాంధీజాతీయ పాఠశాల'కు చేరుకున్నారు. విద్యాలయ ప్రాంగణంలో రెండు తాటిఆకుల కుటీరములు \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0034.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0034.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..da6ed38b898dc82ca2710b3f2c8b59a682992557 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0034.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +నిర్మించబడినవి. వాటికి ఎదురుగా మామిడి ఆకుల తోరణములతోను, ఖద్దరు త్రివర్ణ పతాకములతోను అలంకరించబడిన రెండు పందిళ్ళ వేయబడెను. అందు ఒకటి గాంధీ కుటీరము, కార్యాలయము. రెండవది కసూరిబాయికి, కూడ వచ్చిన వారికి ఏర్పాటు చేయబడెను. మిగిలినవారికి విద్యాలయ ప్రాంగణంలో బస ఏర్పాటుచేసిరి. + +సుమారు రెండు వేలమంది ప్రజలు అచ్చట గాంధీజీకి స్వాగతం చెప్పారు. గాంధీజీ సందర్శించిన అన్ని గ్రామములందు ఆయనకు అఖండ స్వాగతం లభించింది. కొన్ని గ్రామములందు గాంధీ దంపతులను పూలమాలతో సత్కరించి, పూజలు గావించారు. గాంధీజీతో కారులో ఉన్న దేశభక్త కొండా వెంకటప్పయ్య గాంధీజీ ఉపన్యాసాలను అనువదించి చెప్పేవారు. దేశోద్ధారక నాగేశ్వరరావు పంతులు, దండు నారాయణరాజు, ఆత్మకూరి గోవిందాచారి పెన్మత్స పెద్దిరాజు, 2OOO వియ్యన్న పంతులు గాంధీజీ కారుకు మార్గాన్ని చూపుతూ ముందు కారులో ప్రయాణించేవారు. 7 జిల్లాయందు గాంధీజీ యాత్రలో లంకలకోడేరు వాస్తవ్యుడగు సయ్యపురాజు వెంకటరాజు గాంధీజీకి అంగరక్షకునిగా వ్యవహరించారు + +గాంధీజీ మధ్యహ్నం 3 గం. ల వరకూ రాట్నముతో నూలువడకుచూ ఇష్టాగోష్టి జరిపారు. జాతీయ పాఠశాల ప్రిన్సిపల్ వేమూరి రామకృష్ణారావు విద్యావిధానమును గూర్చి గాంధీజీతో చర్చించారు. ఖద్దరు వ్యాపకమును జిల్లాలో అభివృద్ధి చేయుటకై ఎక్కువగా చర్చించారు. సాయంత్రము గాంధీజీ కార్యక్రమము ఎంతో వత్తిడికి గురైంది. 5 గం. లు అయ్యేసరికి జనం క్రిక్కిరిసి పోయి విద్యాలయం వద్ద గాంధీజీ కారుకదులుటయే కష్టమైంది. కాలువ రోడ్డుపై ఫర్గాంగువరకు ఇసుక వేసినరాలనంత జనసందోహం గుమిగూడారు. ఎంతో కష్టముగా పయనించి సాయంత్రం గం. 5.55ని.లకు గాంధీజీ "శ్రీమతి అన్నపూర్ణాదేవి బాలికల పాఠశాల"కు, అచ్చటనుండి పురమందిరమునకు వెళ్ళారు. అచ్చట సమావేశమయిన రెండు వేలమంది స్త్రీలను ఉద్దేశించి ఐదు నిమిషములు ఉపన్యసించారు. 'మీరు ఖద్దరు చీరలను కట్టండి. నాడు స్వర్గీయ అన్నపూర్ణాదేవి, నేడు ఎలమంచిలి సత్యవతి ఒసంగినట్లు మీ నగలను విరివిగా ఖద్దరు నిధికి సమర్చించండి. స్త్రీలకు నిజమయిన భూషణ మెట్టిదో సీతాదేవి చరిత్ర’ చదివిన స్పష్టమగుతుంది. మీరు ఆభరణములు ఇవ్వదలచుకొనిన ఇప్పడే ఇచ్చివేయండి'కి అని ఉద్బోదించారు. కాలాతీతమగుటచే గాంధీజీ ఉపన్యాసాన్ని తగ్గించి, ధనము, ఆభరణములను వసూలు చేయించారు. తాడేపల్లి సత్యవతీజయదేవి రూ.100/- బలుపూడి సుందరమ్మ బంగారు \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0035.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0035.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2854aae8622e065a3a10ff06dd37defaa7598673 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0035.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +జత గాజులు, భాగవతుల లక్ష్మీనరసమ్మ బంగారు కంఠమాల ఇంకా చాలా మంది ఖద్దరు నిధికి సమర్పించారు. + +ఏలూరులో బహిరంగ సభ

+ +సాయంకాలము 6.35 ని! మైదానములో గాంధీజీ పెద్ద బహిరంగ సభలో సంగ్రహముగా ఉపన్యసించారు. వివిధ సంఘములవారు స్వాగత పత్రములు సమర్పించారు. స్వచ్ఛంద సేవకులు ఏలూరు పౌరులతరపున స్వాగత పత్రము, ఆంధ్ర చిత్రకళా పరిషత్తు చిత్రకారులు తాము వేసిన చిత్రరూపాలు బహూకరించారు. + +శ్రీయుత మొూహన్దాస్ కరంచంద్ గాంధీగారికి, + +ఆర్యా ! + +1. పశ్చిమగోదావరి జిల్లా ముఖ్య స్థానమగు ఏలూరు పురవాసులమైన మేము మా పురాతన నగరమున తమకు హృదయ పూర్వకమైన స్వాగత మొసంగుచున్నాము. + +2. మా పురపాలక సంఘము, ఒక సంవత్సరకాలము నిర్జీవావస్థ యందుండిన పిదప ఇటీవలనే పునర్నిర్మాణమయ్యెను. ప్రథమ సమావేశము జరుపు కొనకుండ సివిలు కోర్డుచే మొన్ననే నిరోధించబడుటచే తమకు అర్జరీతిన స్వాగతమిచ్చు మహాభాగ్యము నకునోచుకోనందుకు విచారించుచున్నాము. + +3. తమరు వెనుక ఏలూరు పురమునకు వచ్చిన నాటినుండియు జాతీయ పునరుజ్జీవనమునకై తాము చేయుచున్న కృషియందెల్ల మేము యధా శక్తిని పాల్గొను చునేయున్నాము. మాపురమందలి గాంధీ మహావిద్యాలయము తమ ఎడలను, తమ సిద్దాంతములందును మూకుగల పరిపూర్ణ విశ్వాసమును సూచింపగలదని వినయముగా మనవి చేయుచున్నాము. - + +4. 1921లో తాము ప్రారంభించిన మహోద్యమము నిరాంటకముగా కొనసాగి మన గమ్యస్థానమగు స్వరాజ్యమును బడయునుగాక అని హృదయపూర్వకముగా నభిలషించుచున్నాము. భారత జాతీయ ఉద్యమమును మేము త్రికరణ శుద్ధిగా දිරියළුටඩ්ටඩ් ఎట్టి కష్ట నిష్కరములకును వెనుదీయక తమయాజ్ఞకు బదులమైనడువగలమని వక్కాణించుచున్నాము. + +5. మహాత్మా! వేుము తమ్మును స్తోత్రము చేయబూనలేదు. ఐననూ \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0036.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4f79776c3b7ef2e95ebd94e7ff015a485e94b341 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0036.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +హృదయాంతరాళములందలి ఒక్క భావమును మాత్రము వెలిబుచ్చుటకు తమయనుజ్ఞ వేడుచున్నాము. తాము తమ గంభీర సత్య ప్రేమసాధనముచే అనుపమానమగు ఆత్మోన్నతిని, దివ్యశక్తినిగడించి, విశ్వజగత్తు యొక్క అందు ముఖ్యముగా భారతీయులయొక్క గౌరవమును విధేయతను చూరగొంటిరి. + +6. ప్రియమైన మనమాతృ దేశమును విదేశదాస్యమునుండి విముక్తి నొందించి సత్వరస్వరాజ్యస్థాపన యొనరించునట్లు భగవానుడు తమకు బలమును, శక్తిని అనుగ్రహించు గాక అని ప్రార్థించుచున్నాము. + +- ఏలూరు పురవాసులు

+ +" కొండా వెంకటప్పయ్య అనువాదము చెప్పచుండగా, గాంధీజీ తన ఉపన్యాసములో మీరు నాకు అనేక స్వాగత పత్రములు, ఖద్దరు నిధికి ధనమును ఇచ్చినారు. అందులకు నా వందనములు. నేను ఏలూరు వచ్చినప్పడు తీరని దుఃఖముకలిగింది. దానిని వెలిబుచ్చక ఉండలేను. అదేమనగా స్వర్గసురాలయిన ಅನ್ನಿಪು'ರಾದೆವಿನಿ నేను ఈ రోజున మీ మధ్య చూడజాలక పోవుటయే. నేను బెజవాడ సభలో నున్నప్పుడు (1921 సం||లో) ఆమె నన్ను చూచి కాపాడింది. ఆ సంఘటనను నేనెన్నడూ మరిచిపోలేను. అప్పడే ఆమె తన సర్వ ఆభరణములు తిలక్నిధికి ఇచ్చివేసింది. নত০55 జ్ఞాపకమున్నంత వరకూ తన విలువైన ఆభరణములన్నింటినీ 'తిలక్ స్వరాజ్యనిధి' కి సమర్పించిన ఏకైక భారతీయ మహిళ అన్నపూర్గాదేవి. అప్పడు నాకు గలిగిన పరమానందము చెప్పలేను. నాటి నుండి మరణించేంత వరకూ ఆమె ఎన్ని కార్యక్రమములు చేసినదో చెప్పలేను. భారత దేశంలో అదృష్టవశాత్తు నేను అనేకమందిని కుమార్తెలుగా భావిస్తూన్నాను. ఈమె నా బిడ్డలలోకెల్లా ఉత్తమురాలు. తన భర్త అమెరికాలో ఉన్నప్పటికినీ હ9ઠo తనపట్టుచీరలు, విదేశీవస్తువులు నన్నింటినీ విసర్జించుట సామాన్యమైన పనిగాదు. ఆమె దేశాభిమానము, త్యాగశీలము వర్ణింపనలవికాదు. మీరు నిజముగా ఆమెను ఆదర్శంగా తీసుకొన్నట్లయితే ఎన్నటికీ ಖಡೆಶಿ వస్త్రములు ధరింపరు. నేను ఏలూరు వచ్చుచున్నప్పుడు అనేకులు ఖద్దరు ధరించుట నేను చూడలేదు. ఎవరైతే విదేశీ వస్తాలు ధరించినారో వాటిని విడనాడి ఖద్దరు ధరించవలెనని ప్రార్థించుచున్నాను. అస్పృశ్యతను మీరు విడనాడండి. అన్నపూర్ణ జన్మించిన ఈ ప్రదేశములో ఆమెను మీరు స్మరించుచున్నట్లయితే అస్పృశ్యతను విడనాడుదురుగాక. కొందరు అస్పృశ్యులునావద్దకు వచ్చారు. వారికిని మీకును భేదములున్నట్లు నాకు కనిపించలేదు. భాషలో కూడ వారికి, మీకు భేదము కన్పించలేదు. మీలోవలెనే వారిలో \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0037.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0037.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a991934a0b8ca4f4c7fc759eb21d69d114077aed --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0037.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +SLSLSCSLSLMLSSLSLSSLSLS -పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +కూడ కొందరు భాగ్యవంతులు ఉన్నారు. వారు కూడ సుఖముగనే ఉన్నారు. పండితమదనమోహనమాలవ్య గారి పాఠశాలలో ఒక పంచమబాలుడు నాతో “దేవాలయములో ఒక బల్లకట్టియున్నది. దానిపై ಏ೦ಏಮಿಲು, మహ్మదీయులు, క్రైస్తవులు రాకూడదు అనియున్నది." అని అన్నాడు. " ఎవరైతే ఈ బల్ల కట్టియున్నారో వారిని రాకూడదని ఆమహానుభావుడు పరమేశ్వరుడు లిఖించియున్నాడు. ఆయన ఏమి చెప్పచున్నాడనగా ఎవరైనా ఒకరిని అంటరానివానిగా భావించిరో ఆహృదయములో నేను + +పలూరునందు బహిరంగ సభ, 1929

+ +ఉండను. కనుక దేవాలయధర్మకర్తలతో ఒక విషయము చెప్పచున్నాను. ఇప్పడే, నేడే ఆబోర్డులను తీసివేయవలెను, కొందరు పంచములు చెప్పిరట మేము ఆ మందిరములకు పోము, కాని అట్టి బల్లకట్టినవారు మాపై దోషారోపణము చేయుచూ బల్ల కట్టినందుచేత సిగ్గుపడుచున్నాము. కనుక అట్టి అవమానకరమైన బల్లలను తీసివేయవలెను. కల్లుసారాయి త్రాగువారు, మతుపదార్ధములు ఉపయోగించువారు తమ దురభ్యాసములను మానివేయవలెను. ఇది కాంగ్రెసు యొక్క శాసనము. దానిని అమలుచేయవలసియున్నది." అని పేర్కొన్నారు. సభనందే గాంధీజీ ఏలూరు తాలూకా ඪ*තු నుండి రూ. 1,116/– పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా బోర్డు నుండి రూ.116/- ఏలూరు పౌరులనుండి రూ. 8,000/- ఏలూరు తాలూకా విద్యార్థి సంఘం నుండి రూ. 191/- ఖద్దరు నిధికి విరాళాలు స్వీకరించారు. రాజామంత్రిప్రగడ భుజంగరావు గాంధీజీకి నూలు కండెలు సమర్పించారు. \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0038.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0038.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c4773b98ce336bf73fc820bb461346152b4d406a --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0038.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము- SSSSSSSSSSSSSSSSSS + +తరువాత గాంధీ సాయంత్రం 7గం|లకు ఏలూరు సమీపమునందలి చాటపర్రు గ్రామానికి వెళ్ళారు. అచ్చట రూ.900/-డబ్బు సంచిని గ్రామస్తులు (YPටඨිසීෂී ෂටරඹීපෙරය. ( \ට්ටඨිසී చిరునవ్వుతో అది వెయ్యినూట పదహార్లు మొత్తం చేయక పోతే సత్యాగ్రహం చేస్తానన్నారు. మాగంటి సుబ్రమణ్యంగారి కుమారై శ్రీమతి ఎర్నేని ఇందిరా దేవి అమిత ఆనందముతో రూ. 116/– గాంధీజీకి స్వయంగా ಇವಲ್ಟರು. గాంధీజీ ఆమెను 'అమ్మా స్వదేశాభివృద్ధికి కష్టపడగలవా" అని అడుగుగా ఆమె అత్యుత్సాహముతో తన పతి ఆజ్ఞానుసారం సంసిద్దురాలనని పలికినది. గాంధీజీ కోరిన మొత్తం రూ.1.116/- పూర్తి అగుటతో రాత్రి 8గం|లకు తిరిగి ఏలూరు చేరారు. 11 ఏప్రియల్ 23వ తేదీన వసూలైన మొత్తం రూ. 8,990/- మరియూ రెండు వేల రూపాయల విలువైన నగలు కూడా ఖద్దరు నిధికి చేకూరాయి. మాగంటి బాపినీడు తనవివాహం రోజున అన్నపూర్గాదేవి తన వేలికి అలంకరించిన ఉంగారాన్ని కూడా గాంధీజీకి సమర్పించారు. + +ఏప్రియల్ 24వ తేదీ ఉదయం మబ్బులు వేసిన చల్లగాలిలో ఏలూరుకు 16 మైళ్ళు దూరాన ఉన్నచింతలపూడి తాలూకాలోని ధర్మాజీగూడెమునకు గాంధీజీ వెళ్ళారు. అచ్చట గాంధీజీకి పరిసర గ్రామస్తులు, స్థానిక కో-ఆపరేటివ్ యూనియన్వారు సన్మానపత్రం సమర్పించారు. ఆ సన్మానపత్రాన్ని వేలం వేయగా ఎనిమిది రూపాయలు వచ్చాయి. ఒక స్త్రీ రూ.30/- విలువగల నాగరాన్ని ఇచ్చినది. ఖద్దరు నిధికి ఆసభలో రూ. 1116/– చేకూరాయి. గాంధీజీ ఆ సభలో ఖద్దరు, వివిధ వర్గాల ఐకమత్యము, అస్పృశ్యతా నివారణము, మద్యపాన నిషేధములపై ఉపన్యసించారు. ఏలూరు నుండి ధర్మాజీగుడెం వెళ్ళెడి మార్గమునందున్న శనివారపు పేట గ్రామస్తులు సన్మానపత్రాన్ని రూ. 154/– ఖద్దరు నిధిని సమర్పించారు. విజయరాయ్లో రూ.119/-, నడుపల్లిలో రూ.316/– ఖద్దరునిధి చేకూరింది. 14 తరువాత తిరిగి ఏలూరు గాంధీ జాతీయ విద్యాలయమునకు చేరుకొన్నారు. సాయంత్రం 3గం| వరకు అచ్చట విశ్రాంతి తీసుకొన్నారు. తదుపరి తనను చూడవచ్చిన దివాన్ బహదూర్ మోచర్ల రామచంద్రరావు పంతులు గారితోను, పెద్దలు, కార్యకర్తలతోను ఒక గంట ముచ్చటించారు. ఆ సందర్భములో "విదేశీ వస్త్రములు ధరించిన బాలబాలికలను బడికి రానీయవదు. ప్రభుత్వము నుండి ఏవిధమయిన ధనసహాయము విద్యాలయము పొందరాదు. ఏ సందర్భము నందునూ ప్రభుత్వం టెక్నికల్ పరీక్షలకు ವಿದ್ಯೇಯ್ದಿಲು వెళ్ళుటకు అనుమతినీయరాదు. స్వతంత్ర వృత్తితో జీవించుటకు పనికివచ్చు వృత్తి విద్యలు నేర్పవలెను" అని వివరించారు. కొందరి ప్రశ్నలకు జవాబుగా \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0039.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0039.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..682abe5a31789f33d44990266d7ebe24a6c6ac62 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0039.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +తమ పిల్లలను ప్రభుత్వ పాఠశాలలకు పంపిచువారును, విదేశీ వస్త్రములు ధరించువారును పాలకవర్గ సభ్యులుగా నుండరాదు అని పేర్కొన్నారు. + +సాయంత్రం 5 గం|లకు పాకీవారి పిల్లలు కొందరు తమ ఉపాధ్యాయునితో కలసి గాంధీజీ సందర్శనకై వచ్చారు. వారంతా చక్కగా పరిశుభ్రముగా ఉన్నారు. గాంధీజీ ప్రేమతో వారిని పలుకరించి కష్టసుఖాలు తెలుసుకొని వారికి మిరాయిలు పంచిపెట్టారు. జాతీయ పాఠశాల పాలకవర్గ సభ్యులను రప్పించి విద్యాభివృద్ధిని గూర్చి ప్రసంగించిరి. ప్రభుత్వ సహాయములేకుండా స్వశక్తిపై విద్యాలయం ఆధారపడవలెనని, మంచి నియమ నిబంధనలతో విద్య నేర్పవలెనని, సంఖ్యతగ్గినా ఫరవాలేదు, విద్యా విలువలు మాత్రం తగ్గరాదని బోధించారు. 13 + +గాంధీజీ ఏలూరు వచ్చిన తరువాత క్షురకర్మకై ఖద్దరు కట్టిన మంగలి కావలెనని అన్నారు. 36 గం|లు దాటినా అట్టి మంగలి లభ్యంకాలేదు."మీరు ఖద్దరు ధరించిన మంగలి వారికి ఎక్కువ గిరాకీ ఉండేటట్లు చేయవలెను. అదే విధంగా వడ్రంగులు, చాకళ్ళు, ఇతరపని వాళ్ళ విషయంలోకూడా ఖద్దరు కట్టిన వారికే ఎక్కువగిరాకీ ఉండేటట్లు చేయండి. ఆ విధంగా ప్రజలలో ఖద్దరు వ్యాపకం చేయవలెను"అని గాంధీజీ కార్యకర్తలకు නි”ශිටඞටරය. \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0040.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0040.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a8f5862a8a7d6a9a062ea859e9376d4af7bcaaa2 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0040.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +పోతునూరు

+ +సాయంత్రం 5.30ని|లకు గాంధీజీ ఆయన అనుచరులు ఏలూరుకు 10 మైళ్ళ దూరంలో ఉన్న పోతునూరు గ్రామానికి బయలుదేరారు. రోడ్లు అన్నీ జనసందోహంతో క్రిక్కిరిసిపోయినవి. "గాంధీజీకిజై', "వందేమాతరం' నినాదాలు మిన్నుముట్టాయి. సంపన్నులయిన పోతునూరు గ్రామస్తులు గాంధీజీని ఆహ్వానించుటకు మనోహరమైన ఏర్పాట్ల గావించారు. పోతునూరు గ్రామంలో ప్రత్యేకముగా నిర్మించిన ఒక పందిరిలో నాలుగు వేలకు పైగా ప్రజలు సమావేశమైనారు. ఒక స్త్రీ ‘వివేకానంద గ్రంథాలయ నిర్మాణానికి కావలసిన ధనాన్ని ఇవ్వగలనని వాగ్గానం చేయటం వలన, దానికి పునాది రాయి వేసేందుకై (ಗ್ಮಿನ್ಡಲು గాంధీజీని ప్రార్థించారు. గాంధీజీ కూర్చుండిన కారులోనికి ఒక బొక్కెన, సున్నము, ఒక ఇటుక, తీసుకొని వచ్చి అందించారు. గాంధీజీ వెండి తాపీతో సున్నం తీసి ఇటుకపైవేసి పునాది వేసినట్టు ప్రకటించారు. గాంధీజీకి గ్రామస్తులచే రూ.2,000/- సమర్పించబడినవి. అందులో రూ.190/- లాలాజీ నిధికి కేటాయించ బడ్డాయి. + +( \ලටඨිස් ඩීමටයි.ඒ” ఉపన్యసిసూ 'మీరు నాకు ఖద్దరు నిధికి కొంత నగదు, కొన్ని నగలు ఇచ్చారు. చాలా ఆనందము కాని మీరందరూ విదేశీ వస్త్రములను విసర్జించి ఖద్దరు కట్టండి. మీరు ఆవిధంగా చేస్తే డబ్బు వసూలు చేయవలసిన అవసమే ఉండదు. ఇక్కడ తాగుబోతులు ඒරිෆික්‍ෂත්‍රඡාබ්ඩුක්‍රි. కల్లు, బ్రాంది వంటివి తాగుడు భూతాలు. ఇక్కడ పంచములలో తాగినవానికి ఐదు రూపాయాలు జరిమానా విధిస్తారని ఇప్పడేవిన్నాను. అది భేషయినపని" అని అన్నారు. తరువాత అంటరానితనము అనే పాపకార్యమును విడనాడమని, బాల్య వివాహములు అనాగరికములని, స్వరాజ్య సంపాదనకు మీరు కృతనిశ్చయులైతే కాంగ్రెసు కార్యక్రమమును తప్పకుండా నిర్వర్తించవలసి ఉంటుందని ఉద్బోధించారు. తరువాత వెండి తాపీని వేలం వేయగా వచ్చిన రూ.80/- లు ఖద్దరునిధికి జమచేశారు. + +కొవ్వలి

+ +పోతునూరు నుండి గాంధీజీ తన అనుచరులతో సంపన్నమైన కొవ్వలి గ్రామానికి సాయంత్రం 6.30ని|లకు చేరారు. వడ్లపట్ల కొండయ్య, వెంకటరత్నం మొదలగు వారినాయకత్వంలో గ్రామస్తులు ఎదురేగి ఆయనను ఆహ్వానించారు. పురజనులు 'తిలక్ \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0041.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0041.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5a20a2ba0de64ba21114d9a017e5b29764dfa1aa --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0041.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +గ్రంధాలయం' తరపున రూ. 950/- సమర్పించారు. రాజవీధి నుండి గాంధీజీ వచ్చుచుండగా 80 సం|వృదురాలగు వల్లభనేని గంగమ్మగారు కారు తన ఇంటిముందు అపి రూ.116/- సమర్పించగా గాంధీజీ చిరునవ్వుతో స్వీకరించారు. గాంధీజీ గ్రామసభ యందు పదినిమిషములు విదేశీ వస్త్ర బహిష్కరణ, ఖాదీ ధారణనుగూర్చి ప్రత్యేకంగా బోధిసూ, కాంగ్రెసు కార్యక్రమములను విధిగా నిర్వర్తించవలెనని చెప్పారు. సభలో స్త్రీలు సమర్పించిన ఆభరణముల విలువ రూ.300/- వడ్లపట్ల మాణిక్యాలరావు గాంధీ దంపతులకు ఖద్దరు వస్త్రములు సమర్పించి వారి దీవెనలు పొందారు. వెలమాటి శ్రీమన్నారాయణ రూ.116/–, వడ్లపట్ల కొండయ్య, వెలమాటి దశరధరామయ్య, వడ్లపట్ల రామకృష్ణయ్య, వడ్లపట్ల వరఖలు కృష్ణయ్య ఒకొక్కరు రూ.50/- చొప్పన, మద్దిపాటి చినబసవయ్య, వెలమాటి రామచంద్రరావు, వెలమాటి రామదాసు, జిళ్ళెళ్ళి మూడి సింహాద్రి అప్పారావు మొlవారు ఒక్కొక్కరు రూ.25/- చొప్పున ఖద్దరు నిధికి సమర్పించారు. గాంధీజీ 7.15 నిuలకు కొవ్వలినుండి బయలుదేరారు. + +ධීරයළුලෙරිය

+ +గాంధీజీ సా|| 7.45 ని|లకు దెందులూరు చేరినారు. గ్రామస్తులు రు. 1,000/- కొన్ని నగలు ఖద్దరు నిధికి సమర్పించారు. సహకార సంఘము వారి సన్మాన పత్రాన్నిస్వీకరిస్తూ ఖద్దరు ఉత్పత్తి పెంచుటకు, ఖద్దరు ఎక్కువగా సరఫరా చేయుటకు సహకార ఉద్యమం తోడ్పడవలెనని ఉపన్యసించారు. స్వచ్ఛంద సేవకులు సభను చక్కని క్రమశిక్షణతో నిర్వహించారు. + +గుండుగొలను

+ +రాత్రి 8.00గంIలకు గాంధీజీ గుండుగొలను గ్రామం చేరారు. గ్రామస్తులాయనను ఎంతో ఉత్సాహంతో స్వాగతించారు. సుమారు రెండు వేలమంది సభకు హాజరయ్యారు. గాంధీజీ ఉదయం నుండి సంచారమునందు ఉండుటవలన బడలిక వలన మాట్లాడలేనని epr;8). గ్రామస్థలు పదే పదే కోరిన మీదట కారులో కూర్చుండియే ఖద్దరు ధారణ, విదేశీవస్త్ర బహిష్కరణలను గూర్చి మాట్లాడారు. పసులూరి కోదండ రామయ్యగారు ప్రజలను శాంతముగా ఉండాలని కోరారు. అప్పుడు ప్రోతలలో ఒకరు “ఖద్దరు చాలప్రియముగా ఉన్నది. అందువలన కట్టలేకుండా ఉన్నావ " అన్నారు. గాంధీజీ దానికి జవాబుగా "ఖద్దరు ఎంత ఖరీదయినా ప్రియంకాదు. మీకు సన్నిహితులు, ప్రేమ పాత్రులు అయిన \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0042.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0042.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..871b4b085577b8916c01e3baf6d66aa25c365e55 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0042.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +వారు ఎవరైనా ఖైదులో బంధించబడినప్పడు ఎంత ఖర్చు అయినప్పటికీ さye○○ విడిపించటానికి అన్ని ప్రయత్నాలు చేస్తారు కదా! అదే విధంగా పరప్రభుత్వ బంధనం నుండి దేశ స్వరాజ్యం సంపాదించవలెనని మీరు కోరితే ఎంతటి త్యాగమయినా చేయగలరు. అట్టిత్యాగనిరతితో ఖద్దరు ధరించండి. ఖద్దరు ప్రియమైనదని మీరనటం త్యాగం చేయకుండా స్వరాజ్యం సంపాదించవలెనని మీ అభిప్రాయమైనట్లు కనబడుతుంది. విదేశీ వస్తాలు చౌక అంటరా మీరు. అది ఊరకనే లభించినా స్వీకరించరాదు. దానివెనుక పరతంత్రమనే డు, మీ బలహీనత దాగి ఉన్నాయి. దానిని విసర్జించండి. మీ వస్తాల కోసం మీ స్వశక్తిపై ఆధారపడండి. ఏ సందర్భములోను మీ మాతృదేశంనుండి మీ సొమ్మ పరాయి దేశములకు పారవేయకండి" అని ఉద్వేగంతో ఉపన్యసించారు. + +సమావేశం పూర్తిఅయిన తరువాత బాదర్వాడ శేషమ్మ పల్లెడ (రూ. 50/-), కొండ గంగమ్మ గాజులజత (రూ. 40/-), ఉనికిల ఈశ్వరమ్మ గాజులజత (రూ. 40/-), కొండ నాగమ్మ 2 సవరసులు (రూ.27/-), ఉమ్మా అన్నపూర్ణ ఒక గాజు (రూ.20/-), భోగరాజు కనక దుర్గమ్మ కొండ రామమ్మ, బరద్వాడ రామలక్ష్మీ దత్తాడ వెంకమ్మ ఒకొక్కరు ఒక ఉంగరము(రూ.20/-) చొప్పన సమర్పించారు. కొండ చిన్నమ్మ, మహదేవుని రాజేశ్వరమ్మలు 1/4 కాసు చొuన ఇచ్చారు. ధనరూపమున రూ. 1,116/- ఖద్దరు నిధి \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0043.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0043.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d9aa41275e19d05ebcbf6acdeb15887d3848df3f --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0043.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +చేకూంది. తదుపరి విదేశీ వస్త్రములను గుట్టగా వేసి తగులబెట్టారు. ఆరాత్రి గాంధీజీ భోగరాజు వీరవెంకయ్యగారి గృహమున నిద్రించారు. కొద్దిగా రాత్రి వర్షము కురిసినది. + +తాడేపలిగూడెం

+ +ఏప్రియల్ 25వ తేదీ ఉదయం గాంధీజీని తాడేపల్లిగూడెం తాలూకా బోరు అధ్యక్షుడు కలిదిండి గంగరాజు, ఆహ్వానసంఘం కార్యదర్శి శనివారపు సుబ్బారావు, జిల్లా కాంగ్రెసు కమిటీ అధ్యక్షుడు డానజీర్ అహమ్మద్, తాలూకాబోర్డు ఉపాధ్యక్షుడు దావులూరి శేషగిరిరావు మహాత్ముని గుండుగొలనులో కలుసుకొన్నారి. వీరిని దండునారాయణరాజు గాంధీజీకి పరిచయము చేశారు. వీరందరూ తల ఒక నారింజపండు గాంధీజీ హస్తములందు ఉంచి నమస్కరించి తాడేపల్లిగూడెమునకు రావలసినదిగా ఆహ్వానించారు. గూడెములో జరుగబోవు కార్యక్రమ వివరాలను గంగరాజు గాంధీజీకి వ్రాసి ఇచ్చారు. పైవారందరూ శలవుతీసుకొని బయలుదేరెదము అనగానే గాంధీజీ నేను బయలుదేరుచున్నాను కలిసే వెళ్ళిదము అన్నారు. నజీరు అహ్మద్ మేముముందుగా వెళ్ళి కార్యక్రమము జయప్రదముగా జరుగుటకు ఏర్పాట్లచేసెదమని బయలుదేరి గూడెముచేరారు. + +సభాస్థలి ఏర్పాట్ల బైర్రాజు రామరాజు, యద్దనపూడి సుబ్బారావు, పసల సోమయ్య నాయకత్వంలో సమర్థవంతంగా నిర్వహించబడింది. గాంధీజీ తన అనుచరవర్గముతోసహా తాడేపల్లిగూడెం 7గంIIలకు చేరినారు. దేశబాంధవి దువ్వూరి సుబ్బమ్మ రాజమండ్రి నుండి గాంధీజీకి అభినందనలు సమర్పించేటందుకు SoéSooÖ విద్యార్థినులను తీసుకొని వచ్చారు. గాంధీజీని సన్మానించేందుకు ఏర్పాటుచేయబడిన మంటపమునందు ఆ బాలికలు గాంధీజీకి హారతి ఇచ్చారు. ఈ బాలికలు, స్థానిక విద్యార్థినులతో కలసిపాడిన దేశభక్తి గీతములతో సభ ప్రారంభమైంది. + +గాంధీజీ ఆహ్వాన సంఘమువారేర్పరచిన వేదికపై కూర్చుండిరి. లైgూలూSం ಬೌಲ್ಡಿ వర్తక సంఘముల తరుపున కలిదిండి గంగరాజు, తాలూక గ్రామపంచాయితీ సంఘము తరుపున ఇందుకూరిసుబ్బరాజ్ఞు, కేసరీ సమాజ నాటక సంఘము తరుపున మాచిరాజు రామచంద్రమూర్తి గాంధీజీకి సన్మానపత్రములనొసంగారు. వర్తక సంఘమువారు రూ.1,133/- తాలూకా బోర్డు మెంబర్లు రూ. 116/–, తాలూకా గ్రామపంచాయితీలు రూ.116/–, కేసరీనాటకసమాజం రూ.116/–, ఖద్దరునిధికి సమర్పించారు. సభయందలి ప్రజానీకాన్ని ఖద్దరు నిధిని సమర్పించవలసినదిగా కోరారు. కలిదిండి గంగరాజుగారి \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0044.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0044.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7aa83dc473532bd4d4506cb958ac204ebfa29f19 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0044.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో 0మహాత్ముని సOూరము + +సన్మాపత్రము వేలం వేయుచున్న గాంధీజీ

+ +కుమార్తె, రాజమండ్రి స్త్రీ సనాతన విద్యాలయములో చదువుతున్న 11సం!! బాలిక చేతిబంగారు +గాజులజతను, గంగరాజుగారి భార్య చంద్రయ్య మరి ఒక గాజుల జతను, గంగరాజుగారి మేనకోడలు, +మరియూ కలిదిండి పుల్లయ్యగారు చెరి ఒక ఉంగరమును గాంధీజీకి సమర్పించారు. దామోజీవరపు నరసింహరావు కుమారై రూ.20/– తదితరులు గాంధీజీ పాదములను స్పృశించి ధనము సమర్పించు కొన్నారు. ఎల్లమిల్లి నివాసి వెలగలేటి సుబ్బారాయుడు తానే స్వయంగా తయారుచేసిన 80వ నంబరు నూలు వస్త్రముల జత గాంధీజీకి సమర్పించి పాదాభివందనం చేశారు. పిమ్మట గాంధీజీ సన్మాన పత్రము లను తీసుకొని వాటిని వేలము వేశారు. ముందుగా వర్తకసంఘము వారు ఇచ్చిన ధనము చాలదు కనుక వారే వేలము పాడవలెనన్నారు. అంత వర్తకులలో ప్రముఖులయిన గుజరాత్వాసి రైసుమిల్ల యజమాని) రమేశ్లాల్గారిని గాంధీజీకి పరిచయము చేశారు. సన్మాన పత్రముపాట ప్రారంభము రూ.10/- అన్నారు. తక్కువ అని గాంధీజీ అనగా, అంతట రూ. 50/- అన్నారు. అదియూ చాలదని గాంధీజీ అన్నారు. అంత గంగరాజుగారితో రమేశ్లాల్గారు సంప్రదించారు. ఇది చూసిన గాంధీజీ గంగరాజుగారితో మీరు నా తరపున వకాలా తీసుకొనండి అన్నారు. అంతట రూ.200/-కు పాటను కొట్టివేసి రమేశ్ లాల్ గారికి గాంధీజీ ఆ సన్మానపత్రాన్ని స్వయంగా అందచేశారు. తరువాత గాంధీజీ 5,000 మంది \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0045.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0045.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..07778d82be6006c957685cdcf2a8860e98e4718f --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0045.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +SSSSSSL SSSSSSSSSSSSSSSSSSS -పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +సభాసదుల నుద్దేశించి ఖద్దరు గూర్చి, అస్పృశ్యతను గూర్చి ఉపన్యసించారు. గాంధీజీ ఉపన్యాసమును దేశభక్త S°OCO వెంకటప్పయ్య అనువదించి చెప్పారు. ఈ సభకు మంగిపూడి పురుషోత్తమశర్మ, నిడదవోలు వెంకటరావు, పసల కృష్ణమూర్తి, ಮಾತ್ರೆ నారాయణరావు, ఆత్మకూరి గోవిందాచారి మున్నగు జిల్లా నాయకులు హాజరైనారు.17 + +తాడేపల్లిగూడెం నుండి ఉదయం 8గం|లకు గాంధీజీ అనుచరవర్గం చిలకంపాడు వెళ్ళి అచ్చట రూ.116/- ఖద్దరు నిధి స్వీకరించి, పిప్పర వెళ్ళారు. పిప్పరలో ఏర్పాట్ల సరిగాలేవు. ప్రజలు మహాత్ముని మోటారును ముట్టడించి ఇబ్బందికలిగించారు. ప్రజల అవధులులేని ప్రేమలో గాంధీజీ ఉక్కిరిబిక్కిరైనారు. గడచిన రాత్రి వరమపడుట వలన మార్గము నందు గాంధీజీ రాక తెలిసి మేఘములు నీళ్ళ చల్లినట్లు కనిపించింది. గాంధీజీ పిప్పర నుండి ఉండి గ్రామం బయలు దేరి వెళ్ళారు. మార్గములో గణపవO పరిసర గ్రామాలప్రజలు. రూ. 570/-, మందలపర్రు ప్రజలు రూ.116/–, పాందువ్వలైబ్రరీవారు రూ.50/-, గ్రామప్రజలు రూ.92/-, చెరుకుమిల్లి ప్రజలు రూ. 116/- ఖద్దరు నిధిని సమర్పించారు. සීටයි గ్రామములో రహదారి బంగళా ဝဲပ်င္ငံ సుమారు 8 వేల మందిని ఉద్దేశించి గాంధీజీ ప్రసంగిం చారు. ప్రజలు ఆనందోత్సాహములతో పరవశించారు. ఖద్దరు నిధికి రూ. 350/- సమర్పించారు. 18 + +ఆకివీడు\

+ +ఉండి గ్రామము నుండి పలవర్తి లక్ష్మణస్వామి పట్టుదల వలన గాంధీజీ సాయంత్రము 5.30నిuలకు ఆకివీడు గ్రామం చేరారు. మూడు వేల మంది హాజరయిన సభలో గాంధీజీ ఉపన్యసించారు. ఖద్దరు ధారణ, విదేశీ వస్త్ర బహిష్కరణ, నూలు వడకుట, హిందూ మహ్మదీయ ఐక్యత, మద్యనిషేధము, అస్పృశ్యతను రూపుమాపట మొదలగు విషయములపై బోధన సాగింది. స్త్రీ పురుషులు శ్రద్ధతో ఉపన్యాసమును ఆలకించారు.పులవర్తి లక్ష్మణస్వామి సన్మానపత్రముతో పాటు రూ. 1116/- ఇవ్వగా మిగిలిన వారు శక్తికొలది ధనమును, ఆభరణములను ఖద్దరు నిధికి సమర్పించారు. జయ జయధ్వానముల మధ్య సాయంత్రం 6. 303) గాంధీజీ ఆకివీడు నుండి భీమవరం బయలుదేరారు. గాంధీజీని తమ గ్రామమునకు తీసుకొని వచ్చినందుకు పులవర్తి లక్ష్మణస్వామి గారిని ఆకివీడు ప్రజలు ప్రశంసలతో ముంచెత్తారు. " \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0046.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0046.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30dc7c639e9d3eb2fa4f9d6db6ecc63d30c765d4 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0046.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +బీమవరం

+ +ఆకీవీడు నుండి రాత్రి 7, 30 ని|లకు గాంధీజీ భీమవరం చేరారు. తాలూకా బోరు ఆఫీసు నుండి రెండు ఫర్గాంగుల పొడవున అత్యంత మనోహరంగా అలంకరించిన పందిరిలో 30వేలమందికి పైగా ప్రజలు సమావేశమై గాంధీజీని నిరుపమానమైన ఉత్సాహముతో ఆహ్వానించారు. మహాత్మునికారు ఆజనవాహిని నుండి నెమ్మదిగా తాలూకా బోరు ఆఫీసుకు చేరింది. గాంధీజీని ఎత్తైన వేదికపై ఆసీనులను కావించారు. తాలూకా బోర్డు వారు ఆయనకు సన్మాన పత్రం తో పాటు రూ.2,400/- ఖద్దరు నిధిని సమర్పించారు. ఒక యువకుడు గాంధీజీ చిత్రాన్ని గీసి బహుకరించాడు. ఆ చిత్రాన్ని వేలం వేయగా రూ. 116/- వచ్చింది. తదుపరి గాంధీజీ ಛಬ್ಜಿಲಿು ඡරාට්ෆි, వినియోగములపై ఉపన్యసించారు. అచ్చటనుండి వీరవాసరం, పొలమూరు మీదుగా పెనుమంట్ర 25వ తేదీ రాత్రికి చేరారు. వీరవాసరం, పొలమూరు ప్రజలు రూ.116/- చొuన ఖద్దరు నిధికిcv 20 .وكعملية oمعO وع + +36&cole + +గాంధీజీ రాత్రి గం| 8.45 నిuలకు పెనుమంట్రలోని డా|దాట్ల నీలాద్రి రాజు ఇంటికి +చేరుకున్నారు. డా|దాట్ల నీలాద్రి రాజు, వారికుటుంబం ఖద్దరునిధికి రూ. 8,000/- ఇతరులు ఇచ్చినది రూ.319/- వెరసి రూ.3,319/- చేకూరింది. గాంధీజీ అక్కడ సమావేశమైన ప్రజానీకాన్ని ఉద్దేశించి ఖద్దరు భారతజాతి ఆత్మగౌరవం, పౌరుషం కాపాడగలదని సంగ్రహంగా ఉపన్యసించారు. ఆ రాత్రి నీలాద్రిరాజు ఇంటిలో విశ్రమించారు, + +ఏప్రియల్ 26వ తేదీ ఉదయం 6 గం|లకు గాంధీజీ, ఆయన సహచరులు పెనుమంట్రకు 20 మైళ్ళ దూరంలో ఉన్న మట్లపాలెంకు బయలుదేరారు. దారిలో ఆలమూరు ప్రజలు రూ. 116/–, జిన్నూరు వాసులు రూ. 116/–, పోడూ

రునందు రుద్రరాజు వెంకట సత్యనారాయణరాజు రూ.116/–, వెలగలేరునందు డా|వేలాల రాఘవరాజు రూ.310/–, వారి సతీమణి రెండు బంగారు గాజులు, గుబ్బలూరు గ్రంధాలయం వారు రూ. 50/- ఖద్దరు నిధికి సమర్పించారు. + +మటపాలెం

+ +గాంధీజీ తన బృందముతో ఏప్రియల్ 26వ తేదీ ఉదయం గం|7-25 ని|లకు \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0047.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0047.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e4aede105dd7f38fde0398b9eaeeb39f58440093 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0047.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +-పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +మట్లపాలెం చేరారు. ప్రముఖ కాంగ్రెసు నాయకుడు, (স্পেৰ্ম9 59%, గాంధేయవాది అగు పేరిచర్ల సుబ్బారాజు గ్రామస్తులతో ఎదురేగి స్వాగతించారు. సుమారు 5,000 మంది స్త్రీ, పురుషులు ఏతెంచిన బహిరంగసభలో గాంధీజీ ఉపన్యసించారు. అక్కడి జాతీయ పాఠశాలను సందర్శించారు. గ్రామస్తులందరూ ఖద్దరు ధరించవలెనని, విద్యార్ధులు ఖద్దరునేయుట, ధరించుట అలవాటు చేసుకొనవలెని ఉద్బోదించారు. ఎలమంచిలి గ్రామస్తులు రూ.150/- ఖద్దరు నిధికి ఇచ్చారు. ఎలమంచిలి గ్రామమునకు చెందిన ఎలమంచిలి గోపాలకృష్ణయ్య రూ.150/- విలువ కలిగిన వాచీని గాంధీజీకి సమర్పించుకొన్నారు. + +మట్లపాలెంనందు పెనుమంట్ర వాస్తవ్యులయిన డా|| దాట్లనీలాద్రిరాజు మట్లపాలెమునందలి జాతీయ పాఠశాలకు సుక్షేత్రమయిన 10 ఎకరములు భూమిని గాంధీజీ సమక్షంలో దానము చేశారు.21 పేరిచర్ల సుబ్బరాజు తన గ్రామమునందు వసూలు అయిన రూ. 600/-ను ఖద్దరునిధికి సమర్పించారు. తరువాత గాంధీజీ విశ్రాంతి కొరకు పాలకొల్లకు ఉ18.30ని బయలుదేరినారు. చాలా అలసియున్న కారణమున సాయంత్రము వరకు కార్యక్రమములు వాయిదా వేశారు. + +పాలకొలు

+ +గాంధీజీ పాలకొల్లు ఉదయం 9.15 ని|లకు తన అనుచరులతో చేరారు. ఒక పాఠశాలలో బస ఏర్పాటు చేశారు. బసలో తగిన ఏర్పాట్ల జరుగలేదు. అనేక మంది ప్రహరీగోడలు దూకి గాంధీజీని తడికెలనుండి చూచుచుండిరి. తాగుబోతులను కూడా ఎవరూ నిరోధించలేదు. గాంధీజీకి వారు చేసెడి అల్లరి మిక్కిలి అసౌకర్యము కలిగింది. మహాత్ముని అనుచరులుకూడ ఇబ్బందులు పడినారు. సాయంత్రము 4 గం|లకు విశ్రాంతి అయినపిదప గాంధీజీ తాను విశ్రమించిన గదికి వెనుకప్రక్క మరియొక గదిలోనికి వెళ్ళారు. గాంధీజీ, వారి అనుచరుల నిమిత్తము పండ్లు, కూరగాయలు కోకొల్లలుగా ఉంచబడ్డాయి. గాంధీజీ వాటిని చూసి తన అనుచరులతో మనమింత తిండిపోతులమగుట విషాదకరమని, ప్రజాధనమును ఇట్లు మితి తప్పి ఖర్చుచేసి విందులారగించుట యుక్తము కాదని అన్నారు. సన్మానసంఘము వారిని వారించి ఆ పదార్ధములన్నింటిని అచటనుండి పంపించి వేశారు.22 తరువాత ఎందరో నిరుపేదలు పూటకైన గంజిలేక శోషిలుచుండ మనము విందులారగించుట తగదని, కేవలము ఆకలి నివారణ కొరకు తగిన సామాన్య పదార్ధములు \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0048.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0048.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..098b6adf5806de63092702de97b9a0e99e44fe64 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0048.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +తినినసరిపోవును కాని, పరులసొమ్ముతో పెరుగు, నేయి, పిండివంటలు, పక్వాన్నములు భుజించుట పాడిగాదని బోధించారు. + +సాయంత్రం గం|5-30ని|లకు బహిరంగసభ జరిగెను. సభకు సుమారు ఎనిమిది వేల మంది పౌరులు హాజరైనారు. గాంధీజీకి మున్సిపల్ కొన్సిలువారు, తాలూకా ಬೌಲ್ಡಿ వారు, వైశ్య, క్షత్రియ, వర్తక సంఘములవారు సన్మాన పత్రములను సమర్పించారు. సుమారు రూ. 1,500/- ఖద్దరు నిధి చేకూరింది. గాంధీజీ తన ఉపన్యాసంలో "పాలకొల్లులో విదేశీ బట్టల దుకాణములు హెచ్చుగానున్నవని వింటిని. అది చాలా విచారకము. మీరు విదేశీవస్త్రములను బహిష్కరించవలెను. విదేశీ వస్త్రవ్యాపారాన్ని నిలుపుదల చేయవలెను. మీరు మాలమాదిగలను చాలా ఇబ్బందిపెట్టుచున్నారని, వారి పిల్లలను పాఠశాలలోనికి రానీయటంలేదని విన్నాను. వారి పిల్లలను పాఠశాలలోనికి రానిచ్చుటయేకాక, వారికి ఉచితముగా పాఠములు చెప్పవలెను. దానివలన మనకు లాభమే కలుగును, కాని నష్టము కలుగదు. పంచములను దుకాణముల వద్దకు రానీయటం లేదని విన్నాను. అది +పంచములలో నిరాశకు కారణమవుతుంది. కులీనులమనుకొనేవారు పంచములను తమ +సోదరులుగా చూడవలెను అని బోధించారు. + +ఆచంట

+ +పాలకొల్లు నుండి ఆచంట చేరులోపున గాంధీజీ కారులో నిద్రించారు. ప్రతీగ్రామము నందు ప్రజలు వేలవేలుగా గుమిగూడియుండిననూ ఆచంట చేరువరకు మహాత్మునకు మెలకువరాలేదు. ఆచంట గ్రామంలో కొత్తగా తవ్వచున్న చెరువుగట్టు వద్ద Теодаš పయనించే కారు మట్టిలో కూరుకొనిపోయింది. గాంధీ మండుటెండలో దారిసరిగా లేకున్నను పావకోళ్ళ తొడుగుకొని ఆ మిట్టపల్లపు నేలలో, కసూరిబాయితో కలిసి సభాస్టలికి నడవవలసి వచ్చింది. దారినునుపుగా లేదు చాలా ఒడిదొడుకులుగా ఉంది అని ఒక కార్యకర్త అనగా నిజమే మన జీవితమంతా కూడ ఒడిదొడుకుగానే ఉంది అని మహాత్ముడన్నారు. మహాత్ముడు మాట్లాడుచుండగా అకస్మికముగ ఒక పాము వచ్చింది. ఇది విషసర్పము కాదు బురదపాము అని ఒకరన్నారు. "విషసర్పము కూడ మహాత్ముని సన్నిధిని విషరహితమగును" అని మంగిపూడి పురుషోత్తమశర్మ వ్యాఖ్యానించగా, 'అలాగా అని మహత్ముడు పకపక నవ్వెను + +సభావేదికపై ఆచంట పౌరులపక్షాన జిల్లా బోరు వైస్ ప్రసిడెంటు నెక్కంటి దొరయ్య \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0049.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0049.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..23575c32281f88822dca773afccc453835ac0288 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0049.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +మహాత్మునకు రూ.800/- కొడమంచిలి గ్రామసులు రూ. 63/- దేవ గ్రామస్తులు రూ. 178/- ఖద్దరు నిధికి సమర్పించిరి. కొంతమంది డబ్బు ఇచ్చుటకు సంకోచించు చున్నట్లు చూచి గాంధీజీ తన ఉపన్యాసంలో "దొరయ్యగారు మీరు గ్రామమున లక్షాధికారులు ಇಲ್ಲೆ వారు ఇచ్చట చాలా మందికలరు. ఇట్టి సంపన్న గ్రామమున రూ.800/- ఇచ్చుట తక్కువే. మీరు ఇంకనూ హెచ్చు సంఖ్యలో ఇవ్వాలి. నన్ను నడచివచ్చునట్లు చేసినందులకైననూ మీరు హెచ్చగానియ్యవలెను. నేను మీ గ్రామమునుండి వెళ్ళలోగా మీరు ఆ లోటును భర్తీ చేయవలెను. ఖద్దరు విషయమున మీరు లుబ్ధత్వమును చూపరాదు. ధనవంతులు ఎంత ఇచ్చినా తక్కువే యగును కావున మీరింకా ఇవ్వవలెను అన్నారు. తరువాత సంభాషణ కోనసాగిస్తూ ఆచంటలో కొన్ని సంవత్సరముల క్రితము వరకూ చాలా రాట్నములు పనిచేసూ ఉండేవని విన్నాను. ఆ నూలుతో చేయబడిన వస్రాలనే గ్రామస్తులు వాడేవారని విన్నాను. అవి ఇప్పడు ఎందుకు ఆగిపోయినవో తెలియదు. ఆ నూలుపనిని పునరుద్దరించవలెనని కోరుచున్నాను. ప్రతియింటా కనీసము ఒక రాట్నమైనా తిరుగుచుండవలెను. ఖద్దరును ప్రేమిస్తున్న నేటి యువకులు అందుకోసము గట్టిగా కృషి చేయవలెను. వారు మద్యపాననిషేధము, విదేశీవస్త్ర బహిష్కారము, అస్పృశ్యతా నివారణ, ಛದ್ದಿಯಿ ప్రచారము విరివిగా సాగించవలెను. ఐక్యముగా వ్యవహరించవలెను. మత విభేదములు కలుగరాదు. మాలమాదిగలు మన్నగువారిని పాఠశాలలకు రానీయవలెను. వారికి కూడా చదువు చెప్పవలెను. వారికి కూడ రాట్నములు ఇచ్చి నూలు ఒడికించవలెను. ఖద్దరు ప్రచారముచేస్తూ కాంగ్రెసు కార్యక్రమము సక్రమంగా నిర్వహిస్తూ 1929 సంత్సరాంతంలో స్వరాజ్యసంపాదనకు జరిగే మహత్తర ప్రయత్నానికి సంసిద్దులుకాగలరని ఆశిస్తూన్నాను" అని పేర్కొన్నారు. + +ఆరోజు రాత్రి గాంధీజీ నెక్కంటి దొరయ్యగారి గృహమున విశ్రమించారు. మాటల సందర్భంగా “ఈ గ్రామమున ఇవ్వబడిన రూ.800/-లలో దొరయ్య గారివి రూ.50/– మాత్రమే. మీకు ఆతిధ్యమిచ్చిన వారును, జిల్లాబోరు ఉపాధ్యక్షుడును అగు దొరయ్యగారి వంటి సంపన్నుడు రూ. 50/- ఇచ్చుట మిక్కిలి తక్కువ" అని ఎవరో అన్నారు. అంతట గాంధీజీ దొరయ్యగారిని పిలిపించి వివరము అడిగారు, అంత దొరయ్యగారు రూ.50/- ఇచ్చినట్టు ఒప్పకొన్నారు. " మీ వంటి హూందాయైన మనుష్యులు రూ.50/- ఇవ్వటమా" అని మాగంటి బాపినీడు సరసముగా దొరయ్యగారిని ఉద్దేశించి అన్నారు. “మీరు నిరంతరము ఖద్దరు ధరించవలెను. మీ దర్బారుకు తగినటుల ధనమీయవలెను" అని \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0050.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0050.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..95e15daf37e5b8ce12285b916d174419ebaac6a2 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0050.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +మహ్మాత్ముడు అనగా "రూ, 400/- ఇచ్చెదనని, నిరంతరము ఖద్దరు కట్టెదనని" దొరయ్యగారు వాగ్లానం చేశారు. అంత గాంధీజీ "మీభార్య ఇంతకు ముందే ఇచ్చటకు వచ్చి రూ.25/– లు ఇచ్చారు. ఆమె ఖద్దరు ನಿರಾಣಮಿ ఎడల తన ఆసక్తి వెల్లడించారు. మీరు ఆమె కృషికి ఎట్టి అభ్యంతరము వెల్లడించరాదు. &ရွှဉ့်ထဲသံ პ<6უoზ%Oტზ ಅನ್ನಿಪುಣರಾದೆವಿ ఎట్లు పనిచేసిరో మీరు వినియుండలేదా ! నాలుగు రోజుల క్రితము ఎలమంచిలి సత్యవతీదేవి రూ. 1,400/ —లు విలువ గలిగిన నగలు ఇచ్చుటయైనా తెలియదా!" ** అని గాంధీజీ అన్నారు. + +తణుకు

+ +27వ తేదీ తెల్లవారుజామున గాంధీజీ ఆచంట నుండి తణుకు ప్రయాణమైనారు. మార్గంలో ఆచంట విడచిన పిమ్మట భర్తను కోల్పోయిన ఒక పేద బ్రాహ్మణ యువతి మహాత్ముని దర్శించి రూ.100/- లు ఖద్దరు నిధికి సమర్పించింది. పెనుగొండ యందు రూ. 500/-లు, ఏలేటిపాడులో రూ. 500/- లు ఒసంగబడింది. గాంధీజీ ఉదయం గం|7-10ని|లకు తణుకులో సభావేదిక వద్దకు చేరుకున్నారు. סחo&c8 275 386 ఉదయం వచ్చెదరనే వార్త తెలిసి చుట్టుప్రక్కల గ్రామములనుండి వేనవేల ప్రజానీకం 26వ తేదీ రాత్రి హైస్కూలు గ్రౌండునకు వచ్చిచేరారు. సుమారు 20 వేల జనవాహినితో క్రిక్కిరిసియున్న సభయందు గాంధీజీ ప్రవేశించారు. చుటూ ఈలచెట్లు ప్రశాంతముతో බ්ථaඨයීට් స్వచ్ఛంద సైనిక దళమువలె కనబడుచుండెను. ఉదయభానుని సూర్యకిరణములు జనులకు ఉల్లాసము కలిగించుచుండెను. స్వచ్ఛంద కాంగ్రెసు వాలంటీర్లు బారులుతీరి నిలబడియున్నారు. సభయందు ప్రశాంతమైన వాతావరణము అమరియున్నది. గాంధీజీ సభయందు అరగంటసేపు ఉన్నారు. పుణ్యాంగనలు నీరాజనములు ಇಮ್ಲೀಗ್, వృదులు మహ్మత్ముని పాదములపైబడి దోషములు హరింపుమని, దవడలపై కొట్టుకొనుచుండిరి. తణుకు పౌరులు రూ.400/-, బోర్డు హైస్కూలువారు రూ.116/–, ముళ్ళపూడిరాయుడు రూ.100/-, దువ్వ గ్రామసులు రూ.232/- వడూరు గ్రామసులు రూ. 116/– సమర్పించారు. గాంధీజీ ముళ్ళపూడి రాయుడు గారితో "మీరు కోటీశ్వరులగుటచే రూ.100/- చాలదు" అన్నారు. ఈ గ్రామము వదలి వెళ్ళలోపుగా ఇంకా హెచ్చుమొత్తము ఇచ్చెదనని రాయుడుగారు తెలిపారు. కొందరు ఉంగరములు, కొత్త ఖద్దరు వస్త్రములు, గడియారములు కానుకలుగా అర్పించారు. కొందరు మహ్మత్ముని పాదములపై పడి \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0051.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0051.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a0914f2154c5151057e1fccd82ba0bded4ec7d70 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0051.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +కనులకదు కొన్నారు. ఆ రోజున తణుకులోని అన్ని విధముల కూలీలు పనులను మానివేసిరి. తూర్పుకాపులు, సెట్టి బలిజలు, పంచములు మన్నగు నిరుపేదలు ఆరు పైసలు మొదలు రూపాయి వరకు తమ శక్తికొలది మహాత్మునికి సమర్పించారు. మహాత్ముని కారు సభారంగమున ఆగినపిదప పెన్మత్స లక్ష్మీపతిరాజుగారిచే రచించబడిన "గాంధీశతకము' గాంధీజీకి సమర్పించబడింది. గాంధీజీ చిరునవ్వుతో ఇంతకంటె ధనము ఇచ్చినచో సంతసించెదనన్నారు. దానిని అచ్చువేయించి అందు పైవచ్చు లాభమును ఖద్దరునిధికి ఈయవలసినది అని కవి కోరగా గాంధీజీ అంగీకరించెను. + +గాంధీజీ 8గంIIలకు ఎర్రమిల్లి రామనాథముగారి మేడయందు విశ్రాంతికై ప్రవేశించారు. గాంధీజీని దర్శించుటకు వేలకొలది జనము రామనాథముగారి మేడబయట ఎండలో నిలుచున్నారు. గాంధీజీ రెండు పర్యాయములు ప్రజలకు దర్శనము ఇచ్చారు. 11గంuల తరువాత బయటకురాలేదు. అంతకంతకూ జనము అధికమైనారు ఎండవేడిమిచే ప్రజలు మిగుల ఇక్కట్లపడారు. సాయంత్రము గం|4.30ని.లకు విపరీతజనసమ్మర్ధము ”ნამბršćა. గాంధీజీ వారికి దర్శనము ఇచ్చి మరల లోనికేతెంచి, తన ఆంతరంగిక సభ జరిపారు. తరువాత తాడేపల్లిగూడెం, ఏలూరు, భీమవరం తాలూకా బోర్డుల ప్రెసిడెంట్ల వచ్చిన కార్యనిర్వాహక సభయందు తదుపరి కార్యక్రమమును నిర్ధారించుకున్నారు. తదుపరి ఐదు వేలమంది స్త్రీలు హాజరయిన సమావేశమునందు గాంధీజీ ఉపన్యసించారు. ఆ సభలో స్త్రీలు రూ. 172/- ఖద్దరు నిధికి సమర్పించారు. తణుకు నుండి సాయంత్రం గం| 5.30 ని|లకు గాంధీజీ కారు బయలుదేరుచుండగా కీ.శే. పానుగంటి అన్నాజీరావుగారి తల్లి రూ.50/- లు వెండి పళ్ళెరమునబోసికొని వచ్చి పళ్ళెరముతోసహా (Yeටඨිකීපී సమర్పించారు. జయజయధ్వానములతో తణుకు ప్రజలు గాంధీజీకి వీడ్కొలుపలికిరి. ఎర్రమిల్లి రామనాధముగారి ఇంటియందు అత్యంత ఉత్సాహముతో గాంధీజీ గడిపినారని నాయకులు ఆనందించారు. డిర్ + +నిడదవోలుకు పోయే మార్గమునందు బ్రాహ్మణగూడెంలో రూ.116/–లు ఖద్దరునిధి చేకూరింది. సమి(శిగూడెంనందు తణుకు తాలూకా బోర్డు ఉపాధ్యక్షుడు ෂීරාංඡ ဗဒ္ဓသံဝါသ္မီ) బ్రహ్మన్న ప్రముఖ వ్యాపారి కోట్ల నరసింహం మహాత్మునకు రూ. 116/–లు చొప్పన సమర్పించారు. నిడదవోలు నందు జరిగిన పెద్దసభలో అఖిలభారత తంతుకారక సంఘము, నిడదవోలు శాఖవారు, వర్తక సంఘమువారును, డాక్టరు బొమ్మకంటి రామమూర్తి, \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0052.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0052.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..476f5aed4cf331ca036489953d89886ab934858d --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0052.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము +చెరుకుమిల్లి దక్షిణామూర్తిశాస్త్రి మహాత్మునకు రూ.116/–లు చప్పన సమర్పించారు +చాగలు

+ +గాంధీజీ నిడదవోలు నుండి బయలుదేరి వెళ్ళుచుండగా తాళ్ళూరిసూరన్న చాగంటి రాజయ్యగార్ల నాయకత్వములో చాగల్లు నందు మహాత్మునకు పౌరసన్మానము గావించారు. చాగల్లుప్రజలు రూ. 170/- లు, నేలటూరు గ్రామసులు రూ. 81/-లు ఖద్దరు నిధిసమర్పించారు. అక్కడ సంగ్రహముగా ఉపన్యసించి మూడు మైళ్ళ దూరానఉన్న 'ఆనందనికేతన్ ఆశ్రమానికి వెళ్ళారు. సహాయనిరాకరణ ఉద్యమకాలంలో ఏర్పరచబడిన ఈ ఆశ్రమానికి తల్లాప్రగడ ప్రకాశరాయుడు, తల్లా ప్రగడ నరసింహవర్మ ఆత్మవంటివారు. లక్కంసాని గంగరాజు ఈ ఆశ్రమానికి భూవసతిని సమకూర్చగా, ఆంధ్రపత్రిక అధిపతి ಡೆಕ್ದ್ದರs కాశీనాధుని నాగేశ్వరరావు అధిక ధనమును ఖర్చుచేసి భవనములను కట్టించారు. గాంధీజీ ఆశయాలకు అనుగుణంగా 'ఆనందనికేతన్"ను తీర్చిదిద్ది కార్యకర్తలు, నిమ్నజాతి విద్యార్ధులు కూడ ఆశ్రమంలోనే ఉంటున్నారు. గాంధీజీ వాహనము ఆశ్రమద్వారం వద్ద ఆగగానే, ఆశ్రమ విద్యార్ధులు, పరిసరగ్రామ ప్రజలు గాంధీజీకి స్వాగతమర్పించి, పూలమాలలువేశారు. గాంధీజీ, కారులోని వెనుక సీటుపై కూర్చుండి ఆశ్రమ విద్యార్ధులనుద్దేశించి మృదుమధురమైన ఉపన్యాసం ato)6). + +గాంధీజీ ఆశ్రమంలోనికి వెళ్ళి స్నానాద్యనుషానాలు పూర్తికావించుకొని ఆశ్రమ భవనానికి ముందుండిన ఆవరణలో పిల్లల మధ్య కూర్చొని, వారిని తాను చేయబోయే దైవప్రార్థనలో పాల్గొనమని ఆదేశించారు. విద్యారులు, ఇతరులూ కూడ తదేక ధ్యాననిమగ్నులై ప్రశాంతముగా కూర్చున్నారు. ప్రకాశరాయుడు తన శిష్యవర్గంతో కలిసి ప్రార్ధన గీతం పాడారు. తదుపరి గాంధీజీకి పండ్లు సమర్పించారు. ప్రకాశరాయుడు గారి వృద్ధురాలైన తల్లిగారు రూ. 100/- లను తన గతించిన కుమార్తె యొక్క వెండిగిన్నెయును మహాత్మునకు సమర్పించారు. * ఇతర సమర్పణలు రూ. 122 /– ఖద్దరునిధికి వసూలైనాయి. అంతలో చిగురుపాటి భీమయ్య అనే హరిజన బాలుడు "మహాత్మా ఇది నేను స్వయంగా నేసిన జంపఖానా తాము స్వయంగా వాడుకోవలెను. ఎవ్వరికీ ఇవ్వరాదు." అని షరతు విధించి గాంధీజీకి సమర్పించాడు. గాంధీజీ “నేతప్ప ఎవ్వరూ వాడుకోరాదా, నేచనిపోయిన నాతోనే తగుల బెట్టవలెనా లేక మళ్ళీ నీకు కావలెనా" అని పరిహాస " మాడుతూ మహాప్రసాదమని కళ్ళకద్దుకున్నారు. గాంధీజీ ఆశ్రమములోనున్న పిల్లలను \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0053.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0053.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d1a6d0dec4be02a79721f3ecd26888638e412023 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0053.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +పిలిచి తనకు సమర్పించిన ఫలములన్నింటిని వారికి పంచిపెట్టారు. రాత్రి గం19.30నిuలు కు గాంధీజీ విశ్రమించారు. చాగల్లు ఆశ్రమానికి గాంధీజీతో వచ్చిన ప్రముఖులలో మోతే నారాయణరావు, జిల్లా కాంగ్రెసు సంఘకార్యదర్శి කරඛථ కృష్ణమూర్తి, శనివారపు సుబ్బారావు, మంగిపూడి పురుషోత్తమ శర్మ కోడేటి వెంకటరాజు, డాక్టర్ యం. వి. కృష్ణారావు, ఆత్మకూరి గోవిందాచార్యులు ಹಿನಾಯಿ + +. SošÓSóo

+ +ఏప్రియల్ 28వ తేదీన మహాత్ముడు, ఆయన అనుచరవర్గము చాగల్లు છોડo૦° ఉదయం 4 గOIIలకు నిద్ర మేల్కొని ప్రాతఃకాలకృత్యాలు తీర్చుకొని ఉదయం గం:14, 30ని.లకు ఆశ్రమవాసులతోను, ఇతరులతోను కలిసి ప్రార్థన, భగవద్గీత పారాయణము జరిపి 5.30 ని|లకు బయలుదేరి 6 గం|లకు దేవరపల్లికి చేరారు. బయలుదేరుటకు ముందుగా పసల కృష్ణమూర్తిగారి భార్య తన శరీరము మీద మిగిలియున్న కంటెయు, బంగారపు గాజులును మహాత్మునకు సమర్పించారు. అచ్చట దేవరపల్లి హనుమంతరావు, దేవరపల్లి సుబ్బారాయుడు, దోనెపూడి లక్ష్మయ్య, అంబటి సత్యనారాయణ గారపాటి వెంకన్న మరియు పరిసర ప్రాంతవాసులు కలిసి రూ. 500/- ఖద్దరు నిధికి సమర్పించారు. కొవ్వూరు తాలూకా කි°තු అధ్యక్షుడు ముళ్ళపూడి రాయుడు గారి కుమారుడు తిమ్మరాజు కోరికపై గాంధీజీ దొమ్మేరు వెళ్ళారు. తిమ్మరాజు నాయకత్వమున యూనియనుబోరువారు సన్మానపత్రమును సమర్పించారు. తన స్వగృహమునందు తిమ్మరాజు రూ. 500/- ఖద్దరునిధికి సమర్పించారు. + +గాంధీజీ సరిగా ఉదయం గం| 7.30 ని|లకు కొవ్వూరు చేరారు. శివుడు శివరావుగారి తల్లి మహాత్మునకు రూ.116/–లు, ఖద్దరుహారమును సమర్పించారు. 'లజపతినగర్లో స్వర్గీయ తల్లాప్రగడ సూర్యనారాయణరావు ఏర్పాటు చేసిన 'ఆంధ్ర ಗಿರಾಣ విద్యాలయ భవనము నందు బహిరంగసభ జరిగింది. తాలూకాబోరు అధ్యక్షుడు ముళ్ళపూడి తిమ్మరాజుగారు, యూనియనుబోర్డు అధ్యక్షుడు శివుడు శివరావు తమ బోర్డుల పక్షమున మహాత్మునకు సన్మానపత్రములను సమర్పించారు. కొవ్వూరు తాలూకా ప్రజలు, కొవ్వూరు సహకారసంఘము వారు గూడ సన్మాన పత్రములు సమర్పించారు. ఖద్దరునిధి రూ. 450/- చేకూరింది. శివుడు శివరావుగారు రూ. 300 /- లాలాజీ నిధికి సమర్పించారు. శివుడు శివరావు గారి కోర్మెపై ိလ္လဝ့်ထဲ లాలాలజపతిరాయ్ చేసిన దేశసేవకు \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0054.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0054.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4e4b261489037af1379be20565554275f02b1fd9 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0054.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +పశిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము +t +0I| 80 I || 8 脚6 | Z | [69 I6 | Z | I 69-I 安城II| 8 |ɛI89 |II| 8 $ | Z | OL||9869 | 0 | 0 | 001Z | OI %O II † 16/,9ĩ7OI|is? }O | ĢI Į jogo, 1, 1 *** |* | *****0 | 9 I 如ț7 | 8 I || 9 IŤ Z, Z | O || 0 || 00Zį7 | 8I 密%;OI||OZ09ț7 || 0 || 0 || 009 Z难r0I 篮g | #7 I || GVIŤ I || 0 || 0 || 00/,Ģ Ī ĪZI GJOI| 3 | 9ɛɣIŤ || 0 || 0 || 000Ø |01||8 義 |홍g|6 |8932P ||0||0|| OoO3 |홍g|6 g | I || I†799 Z | O || 0 || 009 I || 8 | I +09 +C +C +|-68.08% +6 l8I I ZI Coyo-退岛 容员g ) +3%6法法 +圆圈圈圈圈圈圈圈则6EG曲 gI | * | ··· | ·····8I| Z +CQCCgCgლot7) | 泥配馆 82gBo% +–– 8I +ගුශිනු ෆoca-Cශ්‍රය්දී +Q +Q +CQCQ +ĝecoç ởGņedo gaușoau golios: 6461 +Qặc2 လoခါ၆&လွှ29s CCලූනුGඉCලූබේ %%% +လွှဇံလွှ၃(ဒွ ශුද්ධශ්‍ර %Bに3g o守况母z2G %Bに3% QacCộOCụ 静密守汾 +腰涧况 +C3 CSeCS3 +ZI +O H H. H. +cQc2OCQg - Ci Crs it is to N od cs \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0055.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0055.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4a894645610e650c3ec135146589294ee789b78f --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0055.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +నిదర్శనముగా నిర్మించిన ప్రాంతానికి 'లాలాజీనగర్ అని గాంధీజీ నామకరణం చేసి ప్రారంభించారు ఆ తదుపరి లాలాలజపతిరాయ్ దేశసేవలను వివరించారు. * ప్రజలు గాంధీజీకి సమర్పించిన వెండి గిన్నె ఖద్దరు ధోవతిని వేలము వేయగా న్యాయవాది టి.వి శేషావతారం, రూ. 35/–, రూ.8/-లకు కొన్నారు. నాలుగువేల గజాల ఖద్దరునూలు రూ. 10/-లకు విక్రయించారు. + +ఉదయం 9 గం|లకు మహాత్ముడు, శ్రీమతి కసూరిబాయి, శ్రీమతి ప్రభావతి, ప్యారీలాల్ (గాంధీజీ ಪ್ರವೆಟಿ సెక్రటరీ), సుబ్బయ్య (సంక్షిప్త విలేఖకుడు), ఇమాంసాహేబ్, దేశభక్త కొండావెంకటప్పయ్య, వేమూరి నారాయణమూర్తి, నిడదవోలు వెంకటరావు, సుబ్బరామయ్య కలకత్తా మెయిల్లో ఉదయం 9.15 ని|ల బయలుదేరి విశాఖపట్నము వెళ్ళారు. + +躁 + జీ ఖద్దరు యాత్ర, కొవ్వూరు.1929 గాంధీ

+ +పశ్చిమగోదావరిజిల్లాలో గాంధీజీ ప్రచారం ప్రజలలో నూతనోత్తేజాన్ని కలిగించింది. ఆయన ప్రజలనుద్దేశించి చేసిన ప్రసంగాలు వారిలో జాతీయతాభావాన్ని స్వాతంత్ర్యోద్యమ పిపాసను రేకెత్తించాయి. ఖద్దరు నిధికి వారు ధారాళంగా విరాళములను అందించారు. గాంధీజీ ఏప్రియల్ 23వ తేదీ ఉదయం 7.30 ని|ల నుండి 28వ తేదీ +ఉదయం గం:18 వరకు పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలో 250 మైళ్ళ ప్రయాణం చేశారు. \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0056.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0056.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0d0d9a75e119c08568d2e1402b0ebb5c7a0e27db --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0056.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +సుమారు 48 గ్రామాలను దర్శించారు. అంతవరకూ ఏ ప్రముఖ జాతీయ నాయకుడు ఎప్పడూ కాలుపెట్టి ఎరుగని కుగ్రామములకు కూడ ఆయన పర్యటన భాగ్యం లభించింది. ఆంధ్రరాష్ట్ర కాంగ్రెసు కమిటీ పశ్చిమగోదావరి జిల్లాకు ఖద్దరు నిధికై నిర్ణయించిన కోటా రూ.25,000/- లు కాగా వసూలు అయినది ధనరూపంలో రూ.39,436/-లు, వస్తువుల రూపంలో రూ.2000/- లు మొత్తం రూ. 41,436/- లు. 1929లో గాంధీజీ ఆంధ్రదేశంలో 13 జిల్లాలలో పర్యటించగా ఖద్దరు నిధిని చేకూర్చుటలో పశ్చిమగోదావరి తృతీయస్థానము دلة كغاوعoع(O6.28 + +గాంధీజీ పర్యటనలో అనేక గ్రామపంచాయితీలు, మున్సిపాలిటీలు, లైgరిలూoSD ಬಿಲ್ಡಿಲು, කිඳාදිකි”තු సన్మాన పత్రములను సమర్పించటంతో పాటు, ఖద్దరు నిధికి విరాళములు అందచేశాయి. ఈ చర్యను సహించలేని జిల్లా కలెక్టరు స్థానిక సంస్థల ధనమును ఖద్దరునిధికి ఇచ్చుట చెల్లదని, వారు తమ సొంత ధనమును మాత్రమే ఇవ్వవలెనని ఉత్తర్వులు జారీచేశారు. గాంధీజీ సందర్శించిన ప్రదేశాలలో ప్రతీ ఒక్కరు ఆయన పట్ల అపూర్వ గౌరవాన్నికనపర్చారు. మండుటెండలలో, చేలగట్ల నుండి బయలుదేరి పుణ్యక్షేత్రాలకు పోతున్నట్లు జన సమూహం తరలి వచ్చింది. గంటలతరబడి, ఎండను కూడ లెక్కచేయకుండా, ಫ್ಲೀಲ, పిల్లలు, వృదులు rveටඨිසී రాకకై నిరీక్షించారు. Յօ3 కప్పలపైన, ప్రహరీగోడలపైన, చెట్లపైన కూడ చేరి గాంధీజీని తనివితీర వీక్షించాలని ప్రజలు తహతహలాడారు. ఆయన నోటినుంచి వెలువడిన ప్రతీమాట వేదవాక్కు කරව ప్రజలువిన్నారు. గాంధీజీ పశ్చిమగోదావరిజిల్లా సందర్శనము అఖండ విజయాన్ని సాధించినదనుటలో సందేహంలేదు. ఈ పర్యటనతో జిల్లావాసులు సహాయ నిరాకరణఉద్యమ విరమణ నాటినుండీ ఏర్పడిన మందకొడితనాన్ని వదిలించుకొని నూతన చైతన్యాన్ని పొందారు. +ܩ +గాంధీజీ పశ్చిమగోదావరి జిల్లా యాత్ర అనంతరము మంగిపూడి పురుషోత్తమ శర్మ కృష్ణాపత్రికలో 1929 మే, 18 వ తేదీన "పూజాంజలి అనుశీర్షికయందు గాంధీజీని ప్రశంసిసూ ఈ విధంగా పేర్కొన్నారు. + +“ధన్యమైనది పశ్చిమగోదావరి. ఆదిని పవిత్ర గోదావరి చేత ఆవల శ్రీ సీతారాముల వలన ధన్యమైన ఈ గడ్డ నేడు మహాత్ముని పాదస్పర్శతో ముమ్మాటికి శాశ్వతంగా ధన్యమైంది. ఆహా ! మహా భాగ్యం. 99 + +"స్వీకృత సర్వదరిద్రలోకశోకుడు; వశీకృత విశ్వభారత హృదయుడు ; నిఖిల \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0057.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0057.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..58c44e84222fa0988bd7508f6134f57490656f3f --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0057.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +భూత చేతోమయుడు ; శ్రీశుకయోగి సదృశుడు; గాంధీ భగవానుడు. గింగురుమంటున్నాయి చెవులు, చుటూ ముసురుకొన్న జనుల జయజయ ధ్వనులతో నిత్యం లక్షలాది భక్తిపూర్వకకరాంగుళులు తనకు కానట్లు పరిగ్రహించే ఆ పరమపురుషుడు ఒక్క మారు వినీతుడై నిమీలితనేత్రుడై కరకమలాలు ముకుళించి అణువుకంటె అణువై" ఓమ్ నమో నారాయణాయ అంటూ తన చుటూ సహస్ర శీరుడై ; సహస్రాక్షుడై, సహస్ర పాదుడై అవతరించి ఇష్టదైవాన్ని మానసికోపాసనచేస్తూ భక్తిరసామృత సింధుగర్భంలో మునకలు వేస్తూ మహాసమాధి నిమగ్నుడైనాడు. + +ఓహో! మహాత్ముని ఇన్నిసుందరాకృతులు చూచి ముగ్గుడనైనాను. కాని ఇట్లాంటి నిర్భర దివ్య సౌందర్యరూపం ఎన్నడూ ఎక్కడా చూడలేదు. వర్చస్వంతమైన ఆ విశాలఫాల పట్టిక పై "దేహబుద్ద్యాస్మి దాసోహం జీవ బుద్ద్యాత్వదంశకం ఆత్మబుద్ధ్యాత్వమేవాహం” అన్నపూర్ణసత్యం యొక్క వివిధ కళలు ద్రుత గతితో ప్రజ్వలించి అన్నట్లయింది. “ಭಿನಿಸ್ಬಿ! +ూహన్దాస్ ధన్యోస్మి 99 + +“ప్రభూ ! నీ పాదకమలంబు నెమ్మిడగ్గరగాని తరలి పోవంగ పాదాలు రావు" ఈ స్వల్పకాలంలో "మామనంబులెల్ల మరపి దొంగిలి తెట్లు బ్రతుకు వారమేలాగు మేలాగు, ఏమిచేయువారమిక మహాత్మా అని శ్రీకృష్ణుడంతర్జానమైన తరవాత గోపికలనుభవించిన అవస్థలనుభవిస్తూ ఆ అమృతమూర్తిని హృదయ పేటికలో బంధించుకొని ధ్యానించు కొంటూ విధిలేక మళ్ళలేక అంతలో వెనక్కిమళ్ళినాను. + +"స్థానేహృషీకేశ ! తవ ప్రకీర్యా +జగత్ర్పహ్భష్యత్యను రజ్యతే చ +రక్షాంసి భీతాని దిశో ద్రవంతి +సర్వే నమస్యంతి చ సిద్ధ సంఘూ8 +కస్మాచ్చ తేన నమేరన్ మహాత్మన్ +గరీయ సే బ్రహ్మడో ప్యాది కర్రే" + +మహాత్మానీవు నరుడవు. కాని విశ్వరూపుడవు. నీ రూపం భూమి అంతా నిండినది పైగా 10 అంగుళాలు మిగిలినది. "అత్యతిష్ఠద్దశాంగులమ్" అజ్ఞలునిన్ను మానవ మాత్రునిగా గ్రహిస్తారు. కాని తత్త్వజ్ఞలు అసామాన్యుడవైన మహాత్ముడవంటారు. నీవకేవలం గాంధీవికావు. సమస్త భూత చేతోమయమూర్తివి, సమవర్తివి, అణువులోను, మహత్తునందు, పుణ్యనందు, పాపియందు, శునియందు శ్వపాకునియందు సర్వసమంగా \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0058.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0058.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ade4b215a0cb06629f757a63b10d61e5b1a4888 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0058.txt @@ -0,0 +1,37 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +అలుముకొనియున్నావు. నీకంటే మాకితర దైవాలెందుకు, ఇతరలక్ష్యాలెందుకు ఇతరప్రేమలెందుకు, ఇతర వాంఛలెందుకు, ముమ్మాటికి మేమనిన్నే వరిస్తాం నిన్నేస్మరిస్తాం. నిన్నేకీర్తిస్తాం. అవును నీకీర్తంటే జగత్తుకు ఆనందము. నీకీర్తం జగత్తుకనురాగము. రాక్షసులు నిన్నుగని భీతిల్లి దిద్దిగంతాలకు పారిపోతున్నారు. దేవతల సిద్దులు నీకు జోహార్లు చేస్తున్నారు. ఎందుకు మొక్కరు. మహాత్మానీకు ! ఆదికర్త అయి బ్రహ్మకంటె కూడ అధికుడవు - ఎందుకు మొక్కరు నీకు. "కస్మాచ్చతేన నమేర + +పశ్చిమగోదారి జిల్లా యందు ఖద్దరు వసూళ్ళు 9-5-1929 “యంగ్ ఇండియు +మహాత్మన్,29 యందు ఈ విధంగా ప్రచురించారు. +24-4-1929 పోతునూరు +25-4-1929 +(එeළාපෘඨිබ්බ්රිඪ.78) +దోసపాడు +కొవ్వలి +ਕੇਹੇ 50 +దెందులూరు +గుండుగొలను +Š°eočOJočo +అర్ధవరం గణపవరం +సిరిపల్లి భువనపల్లి నిడమర్రు +පි”ඡකරවූ చెరుకుగణేశ అగ్రహారం తాడేపల్లిగూడెం +మందలపర్రు పాందువ్వ +రూ. అ. పై +1809 - 10 - O +50 - O - O +1077 - 13 - 1 +50 - O - O +751 - 10 - O +1173 - O - 9 +128 - O - O +116 - O - O +401 - O - O +18 - O - O +51 - 0-0 +15 - O - O +25 ー 0ー 0 +100 - O - O +1924 - 4 - O +116 - O - O +162 - O - O \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0059.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0059.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..44af1361f0cbbce6198bd7c39408f8b2d994560c --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0059.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము +(లాలాజీ నిధి రు.20) +పిప్పర 201 - 6 - 1 +పొలమూరు 116 - O - O +భీమవరం 2567 - O - 6 వీరవాసరం 116 - 1 - 0 +ఉండి 329 - O - O ఆకివీడు 1333 - 13 - 4 +26-4-29 పెనుమంట్ర 3319 - 6 - 6 +ఆలమూరు - 116 - O - O +ධීවරුපීරය 31 O - O - O కోడూరు 248 - 8 - 1 +జిన్నూరు 127 - O - 6 పాలకొల్ల బ్రాడీపేట 240 - 8 - O పాలకొల్ల బ్రాడీపేట 57 - 4 - O +మార్గమునందు 7 - O - O පොංඝුධි-පිට 2,103 - 4 - 9 (లాలాజీ నిధి రు.100) +රාළුධිරයටඩ්ෂීව 152 - O - 3 +గుమ్మలూరు 77 - O - O నర్సాపూర్బార్ అసోసియేషన్ 116 - O - O +పాలకొల్లు 2459 - 3 - O +పండితవెలూరు 61 - O - O +27-4-29 ఆచంట 1118 - 5 - 8 +(లాలాజీ నిధి రు.50) +దేవ 179 - O - O +“ රියදිරියිරාහටඩ්ෂී) 42 - 9 - O +కొడమంచిలి 63 - O - O \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0060.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0060.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b92815b5b3235ba397b3f0037c641fa5e80d428a --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0060.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +ఆచంట వేమవరం 90 - O - O +పెనుగొండ , 505 - O - O +ඩ්ජ්හීඩ්ට්ඨ 459 - 5 - 4 +తణుకు 1577 - 4 - 8 +(లాలాజీ నిధి రు.3) +దువ్వ 232 - O - O +తాడిపర్రు - 40 - O - O వడూరు 116 - O - 0 తేతలి 35 - 8 - O +బ్రాహ్మణగూడెం 116 - O - O నిడదవోలు 251 - O - O నేలటూరు 81 - O - O +28-4-1929 చాగల్లు 397 - 15 - 6 దేవరపల్లి 506 - 5 - 1 దొమ్మేరు 500 - O - O కొవ్వూరు 943 - 13 - 6 (లాలాజీ నిధికి రు. 310) +ఇసుక పల్లి 4 - 11 - 3 మార్గములో - 5 - 2 - O +తూర్పు కృష్ణాజిల్లా తరువాత వసూళ్లు 20 - 0 - 0 తూర్పు గోదావరి మార్గంలో వసూళ్ల90 - 3 - 5 O Ω rwr + +aළeඨිර්මපාර

+ ──────────────────────────── +1. Young India, June 16, 1927. + +2.Young India, March 7, 1929. + +3.సత్యాగ్రహి, ఏప్రియల్ 9, 1929. మంగళవారం, పే.2 + +4. ఆంధ్ర పత్రిక - ఏప్రియల్ 24, 1929. బుధవారం, పే-6, కా - 1 +. +5. పై మూలం పే-6, కా-3 +. +6.ఆంధ్రపత్రిక - ఏప్రియల్ 27, 1929, శనివారం, పే-16, కా-3 \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0061.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0061.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..994199124f4414ba45a27b01f8492d740101a417 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0061.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +10. +11. +12. +13. 14. +15. +16. +7. +18. +19. +21. +22. +23. +24. +25. +26. +27. +29. +30, + +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +ఆంధ్ర పత్రిక - ఏప్రియల్ 24, 1929. బుధవారం, పే-6, కా - 1. +Iš čávoevo పే-6, కా-2 ఆంధ్ర పత్రిక - ఏప్రియల్ 29, 1929. సోమవారం, పే-3, కా-1. +ඩී ඊරා”ළුට పే-9, పూర్తిగా, ఆంధ్రపత్రిక-ఏప్రియల్ 24, 1929. బుధవారం, పే-6, కా-3. ఆంధ్రపత్రిక=ఏప్రియల్ 25, 1929, గురువారము, పే-7,కా-1. ఆంధ్రపత్రిక-ఏప్రియల్ 27, 1929, శనివారము, పే-16 కా-8&4 కొడాలి ఆంజనేయులు : ఆంధ్రప్రదేశ్లో గాంధీజీ, తెలుగు అకాడమీ, హైదరాబాద్, 1978. 3-464. ఆంధ్రపత్రిక ఏప్రియల్ 27, 1929, శనివారము, పే-19, కా-3 సత్యాగ్రహి, ఏప్రియల్ 30, 1929. మంగళవారం, పే-12 కా-2 మరిము ఆంధ్రపత్రిక, ఏప్రియల్ 27, 1929, శనివారము పే-14, కా-1. ఆంధ్రపత్రిక-ఏప్రియల్ 29,1929 సోమవారము, పే-13, కా-1&2 ఆంధ్రపత్రిక-ఏప్రియల్ 26, 1929, శుక్రవారం, పే-11, కా-1. ఆంధ్రపత్రిక-ఏప్రియల్ 27, 1929, శనివారము, పే-II, కా-3, ఆంధ్రపత్రిక ఏప్రియల్ 26,1929, శుక్రవారం, పే-11, కా-1. ఆంధ్రపత్రిక-ఏప్రియల్ 27, 1929, శనివారం, పే-10, కా-1. +| ධීෂ්ණුෂ් కొండా వెంకటప్పయ్య- మహాత్ముని ఆంధ్రదేశసంచారము, ఆంధ్రగ్రంధమాల, 1985 పే-18 +ఆంధ్రపత్రిక-ప్రత్యేక అనుబంధము-ఏప్రియల్ 27, 1929, శనివారము, పే-10, కా-2&3 ఆంధ్రపత్రిక-ప్రత్యేక అనుబంధము ఏప్రియల్ 27, 1929. పే-10, కా-2&3 ఆంధ్రపత్రిక=ఏప్రియల్ 29, 1929, సోమవారం, పే-6, కా-1. పై మూలం పే-15, కా-1. +ඩී. ධීක්‍ෂා”ළුට పే-6, కా-2. దేశభక్త కొండావెంకటప్పయ్య మహాత్ముని ఆంధ్రదేశసంచారము - పే-82 కృష్ణాపత్రిక– మే-18 మే 1929, శనివారము పే-8&4 Young India, May-9, 1929. Thursday, P-7,88 \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0062.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0062.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53cad99b808e58a00a9563a92df160e0a1843753 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0062.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +4. deldēt 1933

+ +1932 ఆగష్టు 17న బ్రిటిష్ ప్రధాని కమ్యూనల్ అవార్డ్ను ప్రకటిస్తూ హరిజనులు అల్పసంఖ్యాక వర్గం కనుక వారికి ప్రత్యేక నియోజకవర్గాలు ఏర్పరచుతున్నట్లు ప్రకటించాడు. ఆవిధంగా చేయటం దేశప్రజలలో విభజన, విభేదాలు సృష్టించటానికే అనే భావనతో సెప్టెంబరు 20 న గాంధీజీ అమరణ నిరాహార దీక్ష ప్రారంభించారు. గాంధీజీని నిరాహార దీక్ష విరమింప చేయటానికి, హరిజనులను ఉమ్మడి నియోజకవర్గాల కనుగుణంగా మలచటానికి కాంగ్రెస్ నాయకులు ప్రయత్నించారు. మరి ఒక వైపు ప్రభుత్వాధికారులు కమ్యూనల్ అవార్డ్కు అనుకూలంగా హరిజన ప్రతినిధులను కూడగట్టి సమావేశాలను నిర్వహించారు. గాంధీజీ దీక్షకు అనుగుణంగా ఆంధ్రాలో సానుభూతి నిరాహార దీక్షలు ప్రారంభమైనవి. అంటరానితనం పాటించబోమని పెక్కుమంది ప్రమాణాలు చేశారు. అందుకు అనుగుణంగా హరిజనుల్ని గ్రామానికి చెందిన బావులలో నీళ్ళతోడుకోనిచ్చారు. + +తాడేపల్లిగూడెంలో దామోజీవరపు నరసింహరావు పంతులు, డా|తేతలి సత్యనారాయణ రావు హరిజన వాడలలో నూతులు తవ్వించి వారికి సహాయంచేశారు. హరిజనులకు దేవాలయములందు ప్రవేశం కల్పించటానికి చెరుకువాడ వెంకటనరసింహం, మాగంటి బాపినీడు, కన్నేపల్లి సత్యనారాయణ, మంగిపూడి పురుషోత్తమశర్మ జిల్లాలో ఎంతో కృషిగావించారు. దేశనాయకులు అంబేద్కర్ను సంప్రదించి, గాంధీజీతో రాయబారములు నిర్వహించి సెప్టెంబరు 24న ఒక ఒడంబడికకు రాగలిగారు. rveටඨිකී సెప్టెంబరు 26న నిరాహారదీక్షను ముగించారు. గాంధీజీ విజ్ఞప్తిని అనుసరించి, కాంగ్రెసు అధ్యక్షుడు మే 95 శాసనోల్లంఘన ఉద్యమాన్ని ఆరువారాలు నిలిపి ವೆನ್ತಿಲ್ಲ ప్రకటించాడు. తరువాత 1934, మే 20న శాసనోల్లంఘన ఉద్యమం పూర్తిగా ఉపసంహరించుకొనబడింది. + +గాంధీజీ హరిజనోద్ధరణనిమిత్తము 1933 నవంబరు 8 నుండి 1934 జూలై చివరి వారం వరకూ అఖిలభారత హరిజన యాత్ర వివిధ రాష్ట్రములలో సాగించవలెనని సంకల్పించారు. అందు భాగముగా ఆంధ్రదేశ పర్యటన 1933 డిశంబరు 16 నుండి 29 వరకూ సాగినది. హరిజన యాత్ర ప్రారంభించటానికి ముందు గాంధీజీ ఈవిధంగా ప్రకటించారు. "నేను పుట్టుకవలన సవర్ణ హిందువుడనయినా నా బుద్ధిపూరకంగా హరిజనులలో కలిసిపోయినాను. హరిజనుని అస్పృశ్యునిగా భావిస్తూన్నంత వరకు నేనుకూడ అస్సృశ్యుడనే హరిజనునకు ప్రవేశంలేని దేవాలయంలో నాకు తావులేదు. హరిజనులకు నేను చేసే సేవ ఈశ్వర సేవయే అనుకొంటున్నాను. నేనీపనిని రాజకీయ \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0063.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0063.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..96e6c7f97831cb03a680cbd760cc96d11df01828 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0063.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +SLLSS LSLSLSSSLS -పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +ఉద్దేశంతోగాని, రాజకీయప్రయోజనాల కోసంగాని చేయటం లేదు. ఇది అత్యుత్తమమయిన మానవసేవ అని నాతలంపు. ఇది హిందూమతానికి సంబంధించిన ఆంతరంగిక సంస్కరణ. హిందువుల మయిన మనము ఇంతకాలం ఎవరిని సంఘ బాహ్యలను S ఎవరిపట్ల చెప్పరాని అపచారాలను చేసినామో వారికి క్షమాపణ పూరకంగా హరిజనసేవ అనే ఈప్రాయశ్చిత్త కర్మ ఉద్దేశించబడినది". ఈ ప్రకటన గాంధీజీ హరిజన యాత్ర ప్రధాన ఉద్దేశాన్ని ಆಲಿಯಿವೆನಿಝ್ರಾಂದಿ. + +మహాత్ముని ఆంధ్రదేశ సంచారమును గూర్చి ఆంధ్రరాష్ట్ర హరిజనసేవక సంఘప్రధాన కార్యదర్శి మాగంటి బాపినీడు, ఆయా జిల్లాల హరిజనసేవక సంఘ కార్యదర్శులు చక్కని ఏర్పాట్ల గావించారు. ఈ సందర్భములో ప్రజలు నిర్వర్తించవలసిన విధులను గూర్చి బాపినీడు ఈ విధంగా వ్రాశారు. "మహాత్ముని హరిజనసేవా నిధికి సన్మానసంఘం ఏర్పరచి వివిధ సంఘాల పక్షాన విరాళాలు ಏಮೈಟಲ್ಲ విశ్వప్రయత్నాలు చేయవలెను. කිඟුළුළු” ఇకముందు హరిజనసేవా కార్యక్రమాన్ని సాగించటానికి ఈ నిధియే మూలాధారము. గాంధీజీ సభకు రావటానికి ముందే సేకరించిన మొత్తం లెక్కపెట్టి ఎవరెంత ఇచ్చినది వివరంగా వ్రాసి ఉంచవలెను. ఒక నిర్ణీతస్థలం నుండి వేరొక స్థలానికి పోయేటప్పడు మార్గము మధ్యలో మహాత్ముని కారుకు అడ్డంవచ్చి కార్యక్రములకు ఆలస్యమూ, ఆటంకమూ కలిగించవద్దు. అయా గ్రామప్రజలకు నచ్చజెప్పి తగు ఏర్పాట్ల చేయవలెను. మార్గమధ్యంలోగాని, సభలలోగాని మహాత్మునిపై పూలదండలు పూలగుత్తులు విసరరాదు. మహాత్ముని కారుకెవరూ అడ్డం పడుకొనరాదు. మార్గమధ్యాన గాంధీజీ ప్రయాణంచేసే గ్రామాలలోను, ఆయన ఆగేచోట్లలోను సుశిక్షితులైన స్వచ్ఛంద సైనికులు ఉండి తగిన ఏర్పాట్ల చేయవలెను. రైల్వేస్టేషను వద్ద నుండి సభలోకి వచ్చేటప్పడు మార్గంలో వాలంటీర్లు రోడ్డు కిరువైపుల నిలబడి మోటారు ఆలస్యం లేకుండా ವಳ್ಳ೬ುಲ್ಲು చూడవలెను. హరిజన సమస్యకై చారిత్రాత్మక ప్రాయోపవేశంచేసి, ఇరవై ఒక్క దినం ఉపవాసం చేసి మృత్యు ముఖమునుండి వెలువడిన గాంధీజీ దర్శనార్ధం అనేక మంది నిరీక్షిస్తూ disoė Jočóo. అందువలన నిశ్శబ్దసభలు ఏర్పాటు చేస్తేగాని అనుకున్న ప్రయోజనం కలుగదు. సభ ఎంత చప్పడు లేకుండా జరిగితే మహాత్మునికి అంత సంతోషము. మహాత్ముని సందేశం ప్రజలందరికి చక్కగా వినిపించడానికి దూరశ్రవణయంత్రాలకు కేంద్ర హరిజన సేవక సంఘంవారునూ, రాష్ట్ర సంఘం వారునూ ప్రయత్నం చేస్తూన్నారు. మహాత్ముడు పోయే వీధులను విదేశీ కాగితాలతో కాక పచ్చని ఆకుతోరణాలు మొదలయిన వానితో చక్కగా అలంకరించవలెను. ఈ విధంగా ఆంధ్రదేశంలో మహాత్ముని హరిజన పర్యటన జయప్రదం చేయటానికి మీ అందరి సహకారం అభిలషిస్తున్నాను." * \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0064.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0064.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..201246f893dd06863f0e8c3f1c72efd2ab157575 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0064.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +గాంధీజీ పశ్చిమగోదావరిజిల్లా పర్యటన డిశంబరు 27, 1933 బుధవారం నాటి నుండి నిశ్చయింపబడినది. జిల్లా హరిజనసేవకసంఘ అధ్యక్షునిగా కలిదిండి గంగరాజు, కార్యదర్శిగా చంగల్వల చిట్టిపంతులు నియమించబడ్డారు. ప్రతీ పట్టణానికి ఆహ్వానసంఘము ఏర్పడి కావలసిన కార్యక్రమాలు చురుకుగా నిర్వహించటం ప్రారంభించారు. (Yeටඨිසී రాక సందర్భమున మోహన్దాస్ ఖద్దరు పరిశ్రమాలయము, ఏలూరు వారు ఒక రూపాయి కొనుగోలుపై అణా (ఆరు పైసలు) తగ్గింపు ఇస్తున్నట్లు, డిశంబరు 18 నుండి 81 వరకూ + +మాగంటి బాపినీడు ఆంధ్రరాష్ట్ర హరిజనసేవక సంఘప్రధానకార్యదర్శి

+ +ఈ సౌకర్యం లభించునని దండు నారాయణరాజు ప్రకటించారు. * దాట్ల చిననీలాద్రిరాజు, పెనుమంట్ర, ఆచంట పెదగోపాలము, పాలకొల్లు మొదలగువారు హరిజనోద్ధరణ కార్యక్రమముతో పాటు హరిజన బాలబాలికలకు గాంధీజీ సమక్షమున ఖద్దరు దుస్తులు పంపిణీ చేయాలని నిర్ణయించినారు. మిగిలిన ဗြိသံဝဲ&သ8သ©ဃ కూడ ఇట్టి కార్యక్రమములు చేపట్ట వలెనని విజ్ఞప్తి చేశారు. + +గాంధీజీ హరిజనయాత్ర సందర్భములో డిశంబరు 16వ తేదీ నుండి, జనవరి 4 1934 వరకూ 20 రోజులు గడిపినారు. అందు 20, 21, 22 తేదీలు మదరాసు కార్యక్రమములలో పాల్గొన్నారు.డిశంబరు 18,19,25,26తేదీలు జనవరి 1,2 తేదీలు గాంధీజీ విశ్రాంతి దినములు. మొత్తము గాంధీజీ ఆంధ్రదేశములో సంచరించిన దినములు 11 రోజులు మాత్రమే. ఈ కాలంలో గాంధీజీ 10 జిల్లాలు సంచారము చేశారు. 1,024 మైళ్ళ రైలుపైన, 667 మైళ్ళ మోటారు వాహనములపైన, 15 మైళ్ళస్టీములాంచిపైన, 2 మైళ్ళ కాలినడకను మొత్తం 1708 మైళ్ళ సంచారము చేశారు. 76 గ్రామములు, పట్టణములను సందర్శించెను 60 సభలలో ఉపన్యాసములు ఇచ్చెను. 6,20,000 మందివారి ఉపన్యాసములు వినుటకు అవకాశము కలిగింది. దాదాపు 12,00,000 మందికి వారిని దర్శించు భాగ్యము దక్కింది." +is a \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0065.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0065.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..646692e1192c475f0c6bdb9e5493793fa32c0851 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0065.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +-పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +గాంధీజీతో పాటు హరిజన యాత్రలో పాల్గొనిన అనుచరవర్గము. + +1. ప్రొఫెసర్ మల్మానీ : గాంధీజీ హరిజన యాత్రలో కార్యక్రమములు నిర్ణయించే బాధ్యత వహించిన కార్యదర్శి, + +2. మీరాబెన్ : ఆంగ్లదేశపు ఓడల అధికారి స్టేడ్ కుమార్తె. భారతదేశమునకు వచ్చి గాంధీజీ శిష్యురాలైనది. గాంధీజీని కనురెప్పవలె కాపాడేది. ఆయన కమోడ్ సైతము శుభ్రపరిచేది. మహాత్ముని భోజనము, వసతి, నిద్ర అన్నీ ఆమె ఏర్పాటు చేస్తూండేది. రైళ్ళలో క్రింద పడుకొనేది. గాంధీజీ వసతులలో అవసరమయిన మరుగుదొడ్లు సైతం పరిశుభ్రం చేసేది. + +3. చంద్రశంకర శుక్లా : మహదేవదేశాయి జైలు నందున్నందున అంతరంగిక కార్యదర్శిగా వ్యవహరించారు. గుజరాత్ "హరిజన్ సంపాదకుడు. గాంధీజీ ఉపన్యాసాలు పదిలపరిచేవాడు. + +4. శ్రీమతి ఉమాబజాజ్ : జమన్లాల్ బజాజ్ రెండవ కుమార్తె. గాంధీజీకి సేవలు చేయుటలో మీరాబెన్ కు సహాయపడేది. + +5. శ్రీమతికృష్ణాబెన్ : కర్ణాటకయువతి. ఉత్తరాలు చదువుటయందు, వంటలయందు మీరాబెన్కు సహాయపడేది. + +6. విశ్వనాధపాండ్య : దామోదర దాసు : వీరిద్దరూ సభలలో వసూలైన విరాళాలు వివరాలు పదిలపరిచే కోశాధికారులు. + +7. రామనారాయణ్ చౌదరి : ఉత్తర ప్రత్యుత్తరాలలో గాంధీజీకి సహాయపడేవారు. 8. శర్మ : గాంధీజీ పరివారపు సామగ్రిపదిలపరిచే బాధ్యత వీరిది + +పశ్చిమగోదావరిజిల్లాలో గాంధీజీ

+ +గాంధీజీ ఆయన బృందము తూర్పుగోదావరి జిల్లా సీతానగరం ఆశ్రమం నుండి డిశంబరు 26, 1933 సాయంకాలం గం|6-30ని|లకు ప్రభాకరం అను స్టీంలాంచిలో పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలోని తాళ్ళపూడి రేవుకు బయలుదేరారు. జిల్లా కాంగ్రెసు నాయకులు దండు నారాయణరాజు, జిల్లా హరిజనసంఘ అధ్యక్షులు కలిదిండి గంగరాజు సీతానగరం వెళ్ళి గాంధీజీని ఆహ్వానించి తోడ్కొని వచ్చారు. స్టీంలాంచి గోదావరిలో ఇసుకతిప్పకు తగులుట వలన నది దాటుటకు సుమారు 45 ని! ఆలస్యమైనది. లాంచిలోని సామగ్రి చిన్నపడవలోనికిమార్చి కొందరు సహచరులను కూడ వేరుగా తీసుకొని వచ్చిరి చివరకు. తాళ్ళపూడి రేవునకు రాత్రి 8-00 గం|లకు చేరారు +. +( Jeටඨිකී పర్యటన ఏర్పాట్లకు ఏలూరు నుండి S”ဆိ်သဎွÓင္ငံ సత్యనారాయణ, నిడదవోలు నుండి శనివారపు సుబ్బారావు, మోటారులను, బస్సులను తీసుకొనివెళ్ళారు. గాంధీజీ, +ෙ66 • \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0066.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0066.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f89189b867894b0c6b934a4f000e5285e41a418a --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0066.txt @@ -0,0 +1,14 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +ఆయన కార్యదర్శి మల్కానీ, జిల్లా హరిజన సంఘ కార్యదర్శి చెంగల్వల చిట్టిపంతులు, ఆంధ్రరాష్ట్ర హరిజన సేవాసంఘ ప్రధాన కార్యదర్శి మాగంటి బాపినీడు ఒక మోటారు కారునందు కూర్చున్నారు. వీరికి ముందు కారులో దండు నారాయణరాజు, శనివారపు సుబ్బారావు కూర్చుండి గాంధీజీ కారుకు మార్గము చూపుచుండిరి. కారులు బయలుదేరుటకు ముందుగా తాళ్ళపూడి గ్రామస్తుల తరపున డా|గోటేటి శ్రీరామచంద్ర మూర్తి, పరస వేణగోపాలరావు, కొందరు వైశ్యులు రూ.100/-లున్నూ ఖద్దరు ಏಿಮಿಲುನಿರ್ గాంధీజీకి సమర్పించుకున్నారు. తాళ్ళపూడిలోనున్న అమెరికను మిషనరీలు ఇరువురు గాంధీజీతో రెండు నిమిషములు మాట్లాడారు. గాంధీజీ వారితో కరచాలనము చేశారు. మార్గము నందు ప్రక్కిలంక గ్రామ వాసుల తరపున కలూరి నరసింహం రూ. 50/- లు గాంధీజీకి అందజేశారు. మలకపల్లి గ్రామమున కుంటుముక్కల సత్యన్నారాయణ, కేశిరాజు వెంకట నరసింహరావు మరియూ గ్రామస్తులు గాంధీజీని ఆపి నమస్కరించి రూ. 116/- సమర్పించారు. ధర్మవరం గ్రామసులు రూ.20/– సమర్పించారు. + +f +翰 +岛 +կիիիիիիիիիիիիիիիի փ 苗 * կիկի 前 嵩 կի ప్తి +萤 エ 嵩 岛 敷 R կ 鼓 瞿 赣 蔷 կ կկ կ +ֆֆ ଜ୍ଞା +蒸 +置 LLSLS L S S SL GS S S S S YSS SSSSS LSLSLSLSLS

+ +చాగల్లనందు ప్రశాంతమైన ఏర్పాటుచేయనందున మహాత్మాజీ మోటారు కారును ఆపలేదు. నిడదవోలు నందు డా||జాన్, డా||జీడిగుంట కామరాజు, ఉద్దగిరి వీర్రాజు, బొమ్మకంటి వెంకటనరసింహంగారు సభను నిర్వహించారు. సుమారు 10 వేల మంది \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0067.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0067.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2ff82259c8fa1f94d22ca274171a0b5e4835b1d8 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0067.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +ప్రజలు హాజరైనారు. సభలో రూ.200/-లున్నూ మరియు రూ. 50/- విలువ గల ఖద్దరు ಏನ್ರಲು గాంధీజీకి సమర్పించారు. గాంధీజీ ఐదు నిమిషములు ఉపన్యసించి Oগঞ্জ 9గం|లకు తణుకు బయలుదేరారు." + +తణుకు

+ +గాంధీజీ 26 వ తేదీ రాత్రి 8గం|లకు తణుకు విచ్చేయనున్నారని ప్రకటింపబడుటచే సుమారు రెండు వేల మంది స్త్రీ, పురుషులు ఎర్రమిల్లి రామనాధముగారి మేడ వద్ద మహాత్మునిరాకకై నిరీక్షించుచుండిరి. కాని మార్గము నందు ఆలస్యమగుటచే మహాత్మునికారు రాత్రి 10 గం|లకు వచ్చింది. మహాత్మునకు కావలసిన ఏర్పాట్ల చూచుటకు శ్రీమతి మీరాబెన్, ప్రా, మల్కానీ, శ్రీమతి ఉమాబజాజ్, శ్రీమతి కృష్ణాబెన్ మన్నగు పరివారము 20నిముందుగా వచ్చారు. గాంధీజీ రామనాధంగారి మేడపైకి వెళ్ళారు. అనుచరులు ఆయన పడక చుట్టను కూడ పైకి తీసుకొనివెళ్ళారు. గాంధీజీ నిదురించుటకేగిననూ జనసమూహము వెడలక పోవుటచే మహాత్ముడు మేడ ముందరి హాలులోనికి వచ్చి ప్రజలకు దర్శనమిచ్చారు. ముక్కుపై వ్రేలువేసికొని అల్లరి చేయవద్దనియు, అలసియుంటిననియు, + +կի

+ +ప్రశాంతముగా వెడలి పోవలసినదనియూ హిందీలో చెప్పారు. తరువాత ప్రజలందరూ ప్రశాంతముగ వెడలిపోయిరి. +- +మరునాడు 27వ తేదీ ఉదయం గాంధీజీ ప్రార్ధనలో అనేకమంది కాంగ్రెస్ కార్యకర్తలు, హరిజన కార్యకర్తలు పాల్గొన్నారు. ఆనాడు వైకుంఠ ఏకాదశి కావటంచే తెల్లవారు జామున \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0068.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0068.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c3a1de809519fabf934ad285345561e0cc24779 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0068.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +లెక్కచేయక పరిసర గ్రామముల నుండి బహిరంగసభ జరుగనున్న ಬೌಲ್ಡಿ హైస్కూలు క్రీడా మైదానమునకు ఉ. 5 గం|లకే 10 వేల మంది ဒြီ၊ పురుషులు వచ్చిచేరారు. వాలంటీరులు సభయందు అల్లరులు జరుగకుండా శ్రద్ధ వహించారు. + +సరిగా గం| 7.15 ని|లకు గాంధీజీ సభాస్థలానికి వచ్చి ప్రత్యేకంగా నిర్మించబడిన వేదికపై ఆసీనులైనారు. యూనియన్ బోరు, తణుకు తాలూకా బోర్డు, పంచాయితీ బోర్డు, హరిజన సేవా సంఘాలవారు ఆయనకు స్వాగతపత్రాలు సమర్పించారు. తరువాత శ్రీమతి మూగంటి ဓံဃ၁၀ိခီsလ္လဝa၁ ဋိပက္ကိလ္ဃ గుడ్డపై చేతితో కుట్టి తయారు చేసిన "స్వాగతం"ను గాంధీజీ చేతులలో ఉంచారు. తరువాత ఆహ్వాన సంఘంవారు సుమారు రూ.400/-లు, ముళ్ళపూడి వెంకటరాయుడు రూ.100/- లు హరిజన నిధికి సమర్పించారు. గాంధీజీ స్వాగతపత్రాలను, ధనము, నగలు సమర్పించిన వారికి కృతజ్ఞతలు తెలిపారు. + +ఈలోగా ఎవరో వ్రాసి పంపిన ప్రశ్నలకు సమాధానముగా తాను ఇదివరకు వ్రాసిన వ్రాతలన్నింటినీ, "హరిజన' పత్రికలో చదువుకొనవలెనని చెప్పిరి. ఈ ప్రశ్నలన్నింటికీ సమాధానములను తానిదివరకే వ్రాసియుంటిననియు, వాటిని చదివిన తరువాత ఇంకనూ సందేహములేమైనయున్నఎడల సమాధాన మొసగగలననియు వచించి తనవద్దనున్న వస్తువులను వేలము వేయుటకై ఉపన్యాసమును తగ్గించవలసి వచ్చినదని చెప్పి వేలము ప్రారంభించారు. యూనియన్ బోరువారి స్వాగతపత్రమును రామస్వామి నాలుగు రూపాయలకు, తాలూకబోరు వారి స్వాగత పత్రమును గాదె శ్రీరాములు నాలుగు రూపాయలకు, తరువాత గ్రంథమాల ప్రచురించిన "హరిజన సమస్య అను గ్రంధమును వేలం వేయగా పైవారే రెండు రూపాయలకు కొన్నారు. ఈ సమయమున వాలంటీర్లు వసూలు చేసిన రూ.100/ గాంధీజీకి సమర్పించారు. ఇందుకూరి లక్ష్మిపతిరాజుగారి తల్లి మరికొందరు స్త్రీలు కొన్ని బంగారు అభరణములను గాంధీజీకి అర్పించారు. ఈ సభలో గాంధీజీ హిందీలో మాట్లాడగా జిల్లా కాంగ్రెస్ నాయకుడు దండు నారాయణరాజు తెలుగులో అనువదించి చెప్పారు. జయజయ ధ్వనులతో సభముగిసెను. + +పాలకొలు

+ +గాంధీజీ తణుకు నుండి పాలకొల్లు బయలుదేరారు. పాలకొల్లు పౌరులు గాంధీజీని సన్మానించుటకు నూతనముగా స్థాపింపబోవు శ్రీ జనకాశ్రమమున బహిరంగ సభ ఏర్పాటుచేసిరి. సభకు సుమారు పదివేలమంది స్త్రీ, పురుషులు హాజరైన్నారు. మహాత్ముని సందర్శనము సభలోని వారెల్లరకు కలుగులాగున యెత్తైన వేదిక ఖద్దరు ఛాందీతోను, పుష్పమాలలతోను కడురమణీయముగ అలంకరించబడింది. + +గాంధీజీ తన పరివారముతో é18.30RIleš, ವೆದಿ* వద్దకు వచ్చిన వెంటనే పాలకొల్లు \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0069.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0069.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d66ad82eacca1da433d0ee2b1f6a3f1d44aa330 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0069.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +పౌరుల తరపున డా|చొప్పెళ్ల సత్యన్నారాయణ మూర్తి ఆహ్వానించి వేదికపైకి తీసుకొని వెళ్ళారు. పాలకొల్ల పౌరుల పక్షాన డా|చొప్పెళ్ల సత్యన్నారాయణమూర్తి, నర్సాపురం లైgంలూSD ಬೌಲ್ಡಿ పక్షాన, బోరు అధ్యక్షులు గ్రంధి వెంకట రెడ్డి నాయుడు, నర్సాపురం తాలూకా స్త్రీల పక్షాన దిగుమర్తి రామలక్ష్మమ్మ తాలూకా హరిజనుల పక్షాన దాసరి వెంకటరావు సన్మానపత్రములను, పర్సులలో ఉంచిన హరిజననిధిని గాంధీజీకి సమర్పించారు. నర్సాపురం కళావంతుల సంఘము వారు సన్మాన పత్రమును. ఒక రజిత పాత్రను మహాత్మునకు సమర్పించారు. పాలకొల్ల యువజన అస్పృశ్యతా నివారణ సంఘమువారి తరపున డా| ఆచంట పెదగోపాలము సుమారు 200 మంది హరిజన బాలబాలికలకు ఖద్దరు దుసులను మహాత్ముని చేతులతో స్పశింపజేసి పంచిపెట్టారు. + +ఉదార స్వభావుడు, ప్రముఖ వ్యాపారి అగు అద్దేపల్లి సత్యనారాయణమూర్తి, వారి సతీమణి గాంధీజీని దర్శించి హెచ్చు మొత్తములను పాదపూజగా నిచ్చివారి ఆశీర్వాదములను పొందారు. సలాది మామిళ్ళయ్య కూడ కొంత ద్రవ్యమును పాద పూజగ నర్పించారు. ఇంకనూ కొందరు ఖద్దరు మొదలుగా గల వివిధ కానుకలను సమర్పించుకున్నారు. + +తదుపరి డా|చొప్పెళ్ళ సత్యనారాయణమూర్తి శ్రీజనకాశ్రమమునకు శంకుస్థాపన చేయవలసినదిగా కోరుచూ సువర్ణతాపీని గాంధీజీ హస్తమున ఉంచగా మహాత్ముడు తాపీతో శంకుస్థాపనా శిలను స్పృశించి శ్రీజనకాశ్రమమునకు శంకుస్థాపన చేసినానని ప్రజలకు వెల్లడించారు. తరువాత బంగారు తాపీని వేలం పెట్టినారు. అద్దేపల్లి సత్యనారాయణమూర్తి దానిని రూ.100/-లకు కొన్నారు. కళావంతులు సమర్పించిన రజిత పాత్రను చోళ్ళ నరసింహమూర్తి రూ.80/-లకు, స్వాగతపత్రాలను బొండాడ వెంకటరత్నం గుప్త రూ. 15/-లకు వేలంలో కొన్నారు. ప్రశాంతముగా, ఆహ్లాదముగా జరిగిన పాలకొల్లు సభలో హరిజననిధి సుమారు రూ.1600/- చేకూరింది. ఇచ్చట గాంధీజీ తన ఉపన్యాసములో "ఈ శ్రీజనకాశ్రమము హరిజనులకు నిజమైన ఆశ్రయంగా ఉండవలెనని, హిందూ మతానికి కళంకదాయకంగా ఉన్న అస్పృశ్యత అనే అమానుష ఆచారాన్ని నిర్మూలించవలెనని" ప్రజలకు ఉద్బోధించారు. తదుపరి గాంధీజీ తన పరివారముతో భీమవరం వెళ్ళుచుండగా మార్గము నందు లంకలకోడేరు గ్రామస్తులు రూ.300/-లు, బల్లిపాడు గ్రామస్తులు రూ.50/- హరిజననిధికి సమర్పించారు. + +బీమవరం

+ +ఉదయం గం:19, 15ని|లకు గాంధీజీ భీమవరం వచ్చారు. గాంధీజీ రాకను పురస్కరించుకొని ఆహ్వాన సంఘము ఏర్పాటు చేయబడింది. దానికి తటవర్తి వీరరాఘవులు అధ్యక్షులుగాను, భూపతిరాజు రామమూర్తిరాజు కార్యదర్శిగాను, పాలకోడేటి \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0070.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0070.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b4d5719237a3927e9d22821de97a6aed2b51196b --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0070.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +సత్యనారాయణశర్మ సహాయకార్యదర్శిగాను వ్యవహరించారు. భీమవరంలోని గాంధీ చౌక్ పేరున ప్రత్యేక స్థలాన్ని బహిరంగ సభకు నిర్ణయించారు. గాంధీజీ దర్శనము సర్వజనులకు కనబడురీతిగ ఎత్తైన వేదికపై ఉచితాసనమును ఏర్పరచారు. ఆ కుర్చీ నాలుగు వైపులకు తిరుగాడుటకు వీలుకలదిగా అమర్చబడింది. సుమారు 15 వేల మంది స్త్రీ పురుషులు సభకు హాజరైరి. యూనియన్ బోర్డు వారు, భీమవరం పంచాయితీ బోర్డు వారు గాంధీజీకి సన్మానపత్రములు సమర్పించారు. భీమవరం తాలూకా బోర్డు వారు సన్మానపత్రంతో సహా రూ.116/–లు సమర్పించారు. క్షత్రియస్త్రీలు తమఘాషా వదలి సభకు వచ్చి కానుకలు సమర్పించారు. ఈ సభలో స్త్రీల సంరంభము అధికంగా కనిపించింది. వడగళ్ళ వర్షమువలె వారు తమ ఆభరణములను, ప్రాంకులను, నవరసులను ఖద్దరు నిధికి సమర్పించారు. 10 భీమవరంనందు రూ.2000/- ధనరూపమున లభించింది. సభప్రశాంతముగా జరిగింది. ప్రజలు గాంధీజీ కారు రాకపోకలకు သဲဇ္ဇီ အရှေ့8ဉ္ဇ)ဝဓံ కలిగించలేదు. గాంధీజీ 15ని మాత్రమే సభయందు ఉన్నారు. దాట్ల చిననీలాద్రిరాజు 100 మంది హరిజన + +పాలకొల్లులో జనకాశ్రమమునకు శంఖు స్థాపన చేయుట 1933

+ +బాలబాలికలకు ఖద్దరు వస్త్రములను గాంధీజీచే సృశింపచేసి పంచిపెట్టారు. తనకు నీరసముగా ఉన్నది కావున సెలవు ఇవ్వవలసినదిగా భీమవరం ప్రజలను కోరి గాంధీజీ ఉ| 9.30 ని|లకు తాడేపల్లిగూడెంకు బయలుదేరినారు.11 + +తాడేపలిగూడెం

+ +మహాత్ముడు 27వ తేదీ మధ్యహ్నం గం| 11 లకు తాడేపల్లిగూడెం చేరారు. అచ్చట \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0071.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0071.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1bbfce7e8bd716d714883436b5d72e4329e9fed9 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0071.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +పెద్ద బహిరంగసభ ఏర్పాటు చేయబడింది. గాంధీ జీ అసీనులయ్యేటందుకు ఎతెన వేదిక ఏర్పాటుచేయబడింది. గాంధీజీ వేదిక దగ్గరకు వచ్చేసరికి గాంధీజీకి జై' అనే నినాదాలు మిన్నుముట్టాయి. హరిజనాభ్యదయానికి గాంధీజీ చే నూన్న కృషికి సొమ్ము ఈయడానికి తీర్మానించ కూడదని ప్రభుత్వము ఉత్తరు వులు చేసినట్లు తమ సన్మాన పత్రంలో తాలూకా బోర్డు వారు పేర్కొన్నారు. ఆ సన్మానపత్రాన్ని ప్రశిడెంటు సోమరాజు చిన్న వెండి వ బ్ళెంలో ఉంచి గాంధీజీకి సమర్పించారు. ఆ బైర్రాజు రామరాజు వెండి పళ్ళాన్ని వేలం వేయగా మహాత్మునికి తన ఇంట ఆతిథ్యమిచ్చిన | ఆయనే రూ.10/-కు కొన్నారు. కాంగ్రెస్ నాయకుడు డా| తేతలి సత్యనారాయణ తాడేపల్లిగూడెం హరిజన నిధి వసూళ్ళ రూ.100/- కలిదిండి గంగరాజు తాడేపల్లిగూడెం తాలూకా హరిజన సంఘం వసూళ్ళ రూ.220/- పుట్టా సుబ్బారావు తాడేపల్లి గూడెం తాలూకా పంచాయితీల సంఘం వసూళ్ళ రూ. 65/- దామోజీపురపు లక్ష్మీ నరసమ్మ, హద్దనూరి సీతారామమ్మ స్త్రీ సమితి తరపున చేసిన వసూళ్ళు రూ.116/–, మొత్తం రూ. 510/- గాంధీజీకి సమర్పించారు. సభలో స్త్రీలు మహాత్మునిచేతికి సుమారు రూ.200/- విలువైన తమ ఆభరణ ములను సమర్పించారు. + +సభ అనంతరం మహాత్ముడు ప్రముఖ కాంగ్రెస్ నాయకుడు బైర్రాజు రామరాజు గారి ఆహ్వానం మేరకు విశ్రాంతికై వారి ఇంటికి వెళ్ళారు. రామరాజు గారు గాంధీజీకి, ఆయన అనుచరగణమునకు, మిగిలిన జిల్లానాయకులకు అద్భుతమైన ఆతిధ్యాన్నిచ్చారు. రామరాజు గారు గాంధీజీకి సన్మాన పత్రాన్ని స్వయంగా అందచేశారు. రామరాజు గారి \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0072.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0072.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e3e3bf5981a29c1ffe9d10912444d9d188a5795b --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0072.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +అతిధి సత్కారాలను గాంధీజీ ప్రశంసించారు. రామరాజు గారి ఇంటివద్దనే స్త్రీలు సుమారు రూ. 1000/- విలువైన బంగారు ఆభరణములను, ధనాన్ని మహాత్మనికి సమర్చించారు. 12 రెండు గంటలు విశ్రమించి మధ్యహ్నం గంn 2.30 నిuలకు గాంధీజీ రామరాజుగారి ఇంటి నుండి ఏలూరు వెళ్ళేందుకు తాడేపల్లిగూడెం రైల్వేస్టేషనుకు బయలుదేరారు వెళ్ళారు. + +గాంధీజీ రైల్వే స్టేషనుకు వెడలు మార్గములో "సతీహిత సమితి సభ్యురాండ్రు సుమారు 200 మంది, దామోజీపురపు వెంకట నరసింహరావు ఇంటి వద్ద మహాత్ముని కారును ఆపించి కర్పూరహారతి ఇచ్చి, సన్మాన పత్రము నొసంగి, రూ. 116/- సమర్పించారు. ఈ సమితి కార్యదర్శి యగు దామోజీ వరపు లక్ష్మీనరసమ్మ బంగారు గాజును సమర్పించారు. ఈ సభ్యురాండ్రు తమకు మహాత్ముడు ప్రత్యేక దర్శనమిచ్చినందులకు మిక్కిలి ఆనందించారు. + +ఏలూరు, -

+ +గాంధీజీ తాడేపల్లిగూడెం నుండి రైలులో పోవుచుండగా పూళ్ళ దెందులూరు, కైకరం, భీమడోలు రైల్వేస్టేషన్లలో పరిసరగ్రామస్తులు ఆయనను సందర్శించి హరిజననిధికై విరాళములు సేకరించి ఇచ్చారు. గాంధీజీ ఏలూరు రైల్వేస్టేషనులో దిగగానే పౌరులు ఆయనకు పూలదండలు వేసి సత్కరించారు. డాక్టర్ తాడేపల్లి అనంతశాస్త్రి గారి సతీమణి సత్యవతీ జయదేవి రూ. 116/- విలువ కలిగిన తన బంగారు గొలుసును, ఒక బంగారు కుంకుమ భరిణిను గాంధీజీకి సమర్పించారు. స్టేషను వద్ద నుండి ఆహ్వాన సంఘం వారు చేసిన ఏర్పాట్ల ప్రకారం గాంధీజీ ఆయన బృందము మున్సిపల్ కార్యాలయానికి చేరారు. అచ్చట మున్సిపల్ అధ్యక్షుడు మోతే నరసింహరావు సన్మాన పత్రంతో పాటు రూ.116/- హరిజననిధికి గాంధీజీకి సమర్పించారు. పశ్చిమగోదావరి జిల్లా బోరు ప్రశిడెంటు రావుసాహేబ్ బడేటి వెంకటరామయ్య నాయుడు తమ సన్మానపత్రంతో పాటు రూ.116/- వెండి పళ్ళెంతో సహా హరిజననిధికి సమర్పించారు.\ + +ఏలూరు వాటర్ వర్బుకు దగ్గరగా ఉన్న మైదానంలో బహిరంగ సభ ఏర్పాటు చేయబడింది. ఏలూరు రైల్వేస్టేషను నుండి మైదానం వరకు ఏలూరులోని పడమర వీధి వ్యాయామ సంఘంవారు, స్థానిక స్కౌట్లు, కాంగ్రెసు స్వచ్ఛంద సైనికులు, రోడ్డుకు ఇరువైపుల నిలబడి గాంధీజీ నిరాటంకముగా సభాస్థలికి చేరేటట్లు ఏర్పాటుచేశారు. సభాస్థలంలో rveටඨිකී ఆసీనులయ్యేందుకు, ಎತ್ತನೆ వేదికను ఏర్పరిచారు. ప్రజలకు ఆయన వాక్కులు వినబడేందుకు దూరశ్రవణ యంత్రాలను ఏర్పరిచారు. గాంధీజీ ఆంధ్ర పర్యటనలో దూరశ్రవణయంత్రాలను ఉపయోగించటం అదే ప్రధమం. మహాత్ముడు CPජකීකාරයී 30 వేలమంది ప్రజాసమూహంతో సభాస్థలి నిండిపోయింది. \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0073.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0073.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c1a279703bf41411c188dbb3e55349c217dbede6 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0073.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +బహిరంగ సభలో ఏలూరు తాలూకా బోర్డు వారు సన్మానపత్రంతో పాటు రూ.116/ - లు హరిజన నిధిని అందించారు. ఇంకా అనేక సంస్థలు గాంధీజీకి సన్మానపత్రాలు సమర్పించారు. గాంధీజీ ఆహ్వాన సంఘంవారు మోటమర్రి మల్లికారునుడు స్వయంగా సమర్పించిన రూ. 58/-లు తో కలిపి రూ. 116/–లు సమర్పించారు. పోలిశెట్టి రంగ నాయకులు రూ. 116/–లు, ఏలూరు తాలూకా బోరు ప్రశిడెంటు స్వయంగా రూ.116/–, పెదపాడు వాస్తవ్యులిరువురు చెరియొక రూ.116/–లు హరిజననిధికి అందచేశారు. శ్రీరామ భుజంగరావు, యం.రంగారావు గాంధీజీ బొమ్మలను వేసి సమర్పించారు. అనేక మంది స్త్రీలు తమ ఆభరణములను గాంధీజీకి స్వయంగా సమర్పించారు. + +తదుపరి గాంధీజీ నిశ్శబ్దంగా ఉండమని కోరి 20 నిమిషములు ఉపన్యసించినారు. దూరశ్రవణయంత్రాలు ఉన్నందువలన ఆయన ఉపన్యాసం అందరికీ స్పష్టంగా వినిపించింది. హిందీ పరీక్షల్లో ప్రముఖముగా ఉత్తీర్ణులు అయిన వారికి ఆసభలో పతకాలను గాంధీజీ బహూకరించగలరని అంతకు పూర్వము ప్రకటింపబడింది. కాని గాంధీజీ ఆ పతకాలను తాను బస చేసిన గాంధీ జాతీయ విద్యాలయములో ఇవ్వగలనని ప్రకటించారు. తరువాత లాలాలజపతిరాయ్ చిత్ర పటమును ఆవిష్కరిస్తూ లాలాజీ అసమానదేశ సేవను గురించి అత్యంత ప్రశంసాపూర్వకముగా ఉపన్యసించారు. ఆ ఉపన్యాసంలో “&58 8°eა& సమయములో లాలాజీ యొక్క అమూల్య గుణగణములను గురించి నేను సంపూర్ణముగ తెలియచేయగలనని మీరు తలంచవలదు. వారి ఆమరణాంతము, వారి ఆంతరంగికులలో ఒకనిగా ఉండు భాగ్యము నాకు లభించినది. నేడు మీరును నేనును లాలాజీ వివిధ గుణములలో వారు అస్పృశ్యతా దురాచారము పై సల్చిన ఫరోరయుద్ధము ముఖ్యముగ గమనించవలెను. అంటరాని వారని పిలువబడుచున్న హరిజనుల ఎడల హిందూ సంఘము తన విధ్యుక్త ధర్మమును గుర్తించుటకు పూర్వమే లాలాజీ స్వకీయ అనర్గళగళవాహినితో అస్పృశ్యత ప్రబల దురాచారమని, అది హిందూ సంఘమునకు కళంకమని తీవ్రముగా ఖండించినారు. ఆయన అస్పృశ్యతపై చేసిన దండయాత్రయే, వారిని హిందూ సంఘమునందంతటా పూజారులను చేయుచున్నది. కాని భారతదేశమునకు సర్వతోముఖముగవారు చేసిన అపార కృషి ఎవరు మరవగలరు? వారి అఖండ సాహసము, నిర్భయత్వములనెవరు కాదనగలరు? పంజాబీయులేకాక అఖిల భారతదేశమంతయూ ఏక కంఠముతో వారిని 'పంజాబుకేసరి' అని అర్థరహితముగ పిలుచుట లేదు." 13 అని పేర్కొన్నారు. + +గాంధీజీ ఆంధ్రదేశము నందు సంచారముగావించిన కాలములో ఆయన హృదయము \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0074.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0074.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f8421f14c4c8bd9ac734e5d34c3566d4e9f5e1b1 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0074.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్ముని సంచారము + +గాంధీజీ ఆంధ్రదేశము నందు సంచారముగావించిన కాలములో ఆయన హృదయము రోజురోజుకూ ఆహ్లాదముతో నిండిపోయింది. ఏలూరునందు చేసిన ఉపన్యాసంలో ఆయన తన భావాలను వెల్లడించారు. ఏలూరునివాసియగు ముల్పూరు చుక్కమ్మ వేలూరు చెరసాల నుండి హరిజననిధికి బంగారు ఉంగరమును పంపిన విషయమును తెలియచేసూ ఇట్లన్నారు. "స్వార్థరహితమయిన ఇటువంటి భక్తి, సేవలను గాంచినప్పడు ఎవరి హృదయమున సంతోషము పొంగి పొరలదు? అంటరాని తనము త్వరలో నిర్మూలన కానున్నదనుటలో సందేహం లేదు. నేను ఎచ్చటకు వెళ్ళిననూ అచ్చట సవర్టులలో హృదయ పరివర్తన కనబడుతుంది. వారందరిలోనూ ఈ మహాసంస్కరణకు సుముఖత్వము కానవస్తూంది. ఎచ్చట చూచిననూ ప్రజలు రాగిపైసలు మొదలుగా బంగారు ఆభరణములు సైతము మనస్పూర్తిగా హరిజన నిధికి ఇస్తున్నారు. స్త్రీలు కూడ పురుషులకేమాత్రము వెనుకంజవేయుటలేదు. ఈ ఉద్యమ విషయమై ఆలోచించినకొలది మానవకోటి కంతటికిని సంబంధించిన ఉద్యమమనే అభిపాయము దృఢమగుతుంది. హిందువులమగు మనమే అస్పృశ్య పెనుభూతమును అంతము చేయాలి. హిందూ సంఘమునకు కళంకమును, విషతుల్యమగు దీనిని నిర్మూలించుటలో సఫలులమైన ఎడల వివిధ మతములకు సంబంధించిన భిన్నజాతులవారమైన భారతీయులందరమూగూడ నిజమైన సంతోషమును, సహకారమును, తృప్తిని, సంఫీుభావమును పొందగలమని నేను పరిపూర్ణముగ విశ్వసిసూన్నాను. ఎన్నికష్టములు ఎదురైనను మనముచేయుచున్న ఈ కృషి ఫలింప చేయవలెనని సర్వశక్తి మానుడగు భగవంతుని ప్రార్జించుచున్నాను. అనేక శతాబ్దముల నుండి మనమే, మనలో ఒక భాగమును అణగదొక్కియుంటిమని మరియొక పర్యాయము జ్ఞప్తికి తెచ్చుకొందము. అట్లుచేయుటవలన మనమే అధఃపతితులమైనాము. పరిశీలించిన కొలది ఈ అస్పృశ్యతను హిందూ సంఘమునుండి తొలగించనిచో హిందూ సంఘము సర్వనాశనమగుననే అభిప్రాయము బలమగుచున్నది. పవిత్రమగు వేదములు, ఉపనిషత్తులు, మహాభారతము మొదలగు పురాణముల ఉత్పష్టవాణి నుండి ఉద్భవించినదీ హిందూ మతము. అట్టి సర్వోత్తమమగు మతమేల నాశనము కానున్నది? వేదములు, ఉపనిషత్తులు, బోధించిన పరమాత్మయే సత్యము, మిగిలిన దంతయు మిథ్య అనే గొప్ప సిద్దాంతాన్ని మనం అంగీకరించకపోవుటవలననే పరమాత్మ సర్వసమానుడు, న్యాయమూర్తి అని అంగీకరిస్తూనే, మనలో ఉచ్చనీచ భావములకు తావిచ్చుచున్నాము. పై విషయములు గమనించిన కొలది ఒక్క హిందూ మతమునందేకాక ప్రపంచము నందు ఏ ఇతర మతమునందు కూడ అస్పృశ్యతకు తావుండదని తెలుస్తుంది. నేడు మతములన్నియూ కఠిన పరీక్షకు లోనగుచున్నాయి. ప్రతిమతమును తీవ్రముగ తర్మించబడుతుంది. అట్టి \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0075.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0075.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..50260081a6ac569a04c304fdb23e2ac770d7c43d --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0075.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +పరీక్షలో హిందూ మత మింకను అస్పృశ్యతను తొలగింపని ఎడల ప్రజాభిప్రాయము దానిని నిరాకరించుననుటకు ఎట్టి సందియములేదు.” ¹⁴ + బహిరంగ సభలో 57 బంగారు ఉంగరములు, 26 గాజులు, ఒక బంగారు గొలుసు, బంగారు నాగరం, వజ్రము పొదిగిన చామంతి పువ్వు, కొన్ని సవరసులు, కొన్ని ఫ్రాంకులు, ఇతర ధనముతో పాటు "హరిజననిధి'కి చేకూరింది. గాంధీజీ హరిజనుల కోసం ఎర్రవాడ జైలునందు నిరాహారదీక్ష చేసినంత కాలం ఆయన ఉద్యమం పట్ల సానుభూతితో ఉపవసించిన చెన్నాబత్తుల వీరాచారి గాంధీజీకి ఒక వెండి పళ్ళెము, ఒక వెండి గిన్నె, ఒక వెండి గోవును సమర్పించారు. + గాంధీజీ సాయంకాలము 6 గం||లకు ముందే సమావేశాన్ని ముగించి గాంధీ జాతీయ విద్యాలయమునకు వెళ్ళి ఆహారము తీసుకొన్నారు. భోజనానంతరము హరిజనవాడలు చూచుటకు మోటారులో వెన్నవల్లివారిపేటకు వెళ్ళారు. +హరిజనవాడలు సందర్శించుట + వెన్నవల్లివారిపేటలోని హరిజనులు గాంధీజీని మంగళ వాయిద్యాలతో హరిజన స్వచ్ఛంద సేవకులతో ఎదురేగి ఆహ్వానించి సభావేదికకు తీసుకొని వెళ్ళారు. మహాత్ముడు వేదికపైన కూర్చుండగనే జె.శకుంతల చేసింది. తదుపరి గాంధీజీ కొంతసేపు హరిజన కార్యక్రమ వివరాలను అడిగి తెలుసుకున్నారు. వెల్లంకి కృష్ణమూర్తి, రాయిడు గంగయ్య మొదలయిన గ్రామపెద్దలు గాంధీజీకి పరిచయము చేయబడిరి. అప్పడు ఒక విద్యార్థి 'ఈ హరిజన నిధి నుండి కొంత సొమ్మును హరిజన విద్యార్థులు, ఇక్కడ ఉన్నత విద్య అభ్యసించుటకు, విదేశాలలో ఉన్నత విద్య అభ్యసించుటకు వినియోగించవలసినది" అని కోరగా గాంధీజీ విదేశాలకు వెళ్ళి ఉన్నత విద్య అభ్యసించినంత మాత్రాన దేశానికి, సంఘానికి మేలు కలుగదని, స్వదేశీ పరిశ్రమలను అభివృద్ధి పరిచే విద్యయందే నేటి యువకులు ఉత్తీర్ణులు కావలసి ఉందనీ, అందుకు ప్రయత్నించవలసిందనీ వారికి ఈ నిధి ద్వారా సహాయము జరుగుతుందనీ చెప్పారు. హరిజనులు పరిశుభ్రంగా ఉండవలెనని, తాగుడు మొదలయిన దురలవాట్లను వదులుకొనవలెనని ప్రబోధించారు.15 + తరువాత హరిజన నాయకుడగు రాయిడు గంగయ్య నాయకత్వంలో హరిజనులు గాంధీజీని సన్మానించిరి. 200 మంది హరిజన యువకులు. తెల్లని దుస్తులతో సబ్చే పోతయ్య శిక్షణలో గాంధీజీకి 'గార్డ్ ఆఫ్ హానర్' ఇచ్చారు. గాంధీజీ వారి ఇండ్లను. పరిశుభ్రతను చూచి చాలమెచ్చుకున్నారు. వారు తమ స్వశక్తితో, స్వయంకృషి, స్వయం సహాయముతో ఏర్పాటుచేసుకొనిన గోక్లేభవనము నందలి గ్రంధాలయము, వ్యాయామశాల, పాఠశాల, ఔషధాలయము, హరిజన వాటాదారుల పెట్టుబడిచే కొనసాగించబడుతున్న \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0076.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0076.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..799a40da97e3ec26e0aed176bb869cf480b3479f --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0076.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +కో-ఆపరేటివ్ బ్యాంకు, భజన సంఘము, శుద్ధి సంఘములను గాంధీజీకి చూపించారు. గాంధీజీ వారి కృషిని ప్రశంసిస్తూ, "మీరు ఇతర హరిజనులకు మార్గదర్శకులైయున్నారు" అని ప్రశంసించారు. + +తరువాత గాంధీజీ జాతీయ పాఠశాలకు వెళ్ళి ప్రార్ధన జరిపారు. ప్రార్థన ముగిసిన వెంటనే శ్రీమతి జవ్వాజి రాజరత్నం, దాసరి కృష్ణవేణమ్మ స్త్రీల వద్ద నుండి తెచ్చిన కానుకలను గాంధీజీకి సమర్పించారు. అంతలో 90 ఏండ్లవయసు గల ဖဲ့)မွီ పండితుడు గాంధీజీని కలుసుకొన్నాడు. ఆయన నడవలేని స్థితిలో ఉన్నందున ఆయనను గాంధీజీ గదిలోనికి ూసుకొని రావలసి వచ్చింది. ఆయన గాంధీజీని దర్శించి వేద వాక్యములచే మహాత్ముని హృదయపూర్వకముగా దీవించి "నీవు ప్రారంభించిన అస్పృశ్యతా నివారణోద్యమం దైవ ప్రేరణ"అని శాఘించాడు. తరువాత ఒక వృద్ధ స్త్రీ కూడా గాంధీజీని దర్శించింది. ఆమె తనకుటుంబములో ఐదవ తరంవారిని చూడగలిగింది. ఆవయసులో కూడా ఆమె నూలు స్వయంగా వడికి తన మనుమలకు, ముని మనుమలకు మునిమను మల బిడ్డలకు కూడ ఖద్దరు బట్టలు సరఫరా చేస్తూన్నది. ఆమె కూడ గాంధీజీ అంటరానితనం తుడిచి పెట్టడానికి చేస్తూన్న కృషిని ఆశీర్వదించివెళ్ళింది. గాంధీజీ ఈ ఇద్దరి వృద్ధమూర్తుల ఆశీర్వాదాలను అందుకో గలిగినందుకు చాలా ఆనందించారు. ప్రజా హృదయం మొత్తం మీద నిష్కళంకంగా ఉన్నదని నిర్ణయించడానికి ఈ రెండు ఉదంతాలు చక్కని నిదర్శనాలు. రాత్రి 9గంటలకు గాంధీజీ నిద్రించారు. + +శాసనోల్లంఘన జరుగుతున్న రోజులలో 'గాంధీ జాతీయ విద్యాలయం' కాంగ్రెసు శిబిరంగా ఉన్నందువలన ప్రభుత్వం ಮಾಯಿ ದಾನಿನಿ స్వాధీనం చేసుకొన్నారు. అప్పటినుండీ అది వెలవెలపోతుండేది. ఈ సందర్భంగా అందు గాంధీజీ మరల బసచేసిన తరువాత నూతన కళతో వెలుగొందింది. గాంధీజీ విద్యాలయంలో రాత్రి విశ్రాంతి తీసుకొంటుండగా స్వచ్ఛంద సైనికులు ఆ రాత్రంతా మేలుకొని జాగరూకత వహించారు. + +గాంధీజీ 28వ తేదీ తెల్లవారు. జామున 4 గం|లకు చేసిన ప్రార్ధనలో అనేక మంది కార్యకర్తలు పాల్గొన్నారు. reo68 భగవద్గీతలోని 18వ అధ్యాయం పారాయణం చేశారు. తరువాత గాంధీజీ ఆహ్వాన సంఘకార్యదర్శిని శ్రీమతి మదుల దమయంతీదేవికి యన్.సి.హెచ్. రంగనాయకీ దేవికి, యం. స్వరాజ్యలక్ష్మికి, న్యాయవాదియగు బులుసు నరసింహం పంతులుకు, ఎ. చక్రధరరావుకు దక్షిణ భారత హిందీ ప్రచారసభ వారి హిందీ పరీక్షలలో ಮಿ೩ುಲುಗ್ ఉత్తీర్ణులైనందుకు వెండి పతకాలను బహుకరించారు. + +తరువాత తులాబందుల సుబ్బారావు,తన భార్యాపత్రునితోను వచ్చి రూ.116/–లున్నూ దామరాజు ಲÊಮಿ రూ.1 16/-లున్నూ గాంధీజీకి హరిజననిధి సమర్పించారు. తరువాత \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0077.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0077.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5ee84b49135eb98e3400a73039dd5d6224d0ceac --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0077.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +గాంధీజీ జాతీయ పాఠశాలనుంచి రైల్వేస్టేషనుకు వెళ్ళారు. ప్లాట్ఫారమ్ పై వేలాది మంది ప్రజలు ఆయనకు వీడ్కోలు చెప్పారు. స్కౌట్లు రైలు కదిలేముందు సందేశం కోరగా "ముందు మీ ఆత్మలను, హృదయాలను సరిదిద్దుకోండి. అది అంతతేలికైన పనికాదు" 1Vankuu (చర్చ) 10:23, 29 మే 2025 (UTC)6 అని గాంధీజీ అన్నారు. + +పశ్చిమగోదావరి జిల్లాలో సభలు ప్రశాంతముగా జరిగినందుకు, హరిజననిధికి విరివిగా \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0078.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0078.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9f27751ab2d57d02dad6346088ac825c80f1b9db --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0078.txt @@ -0,0 +1,35 @@ +w +వరి జిలాలో మహాత్యుని సOచారము +పశ్చిమ గోదా +†7I †7 I | O | I | +る下エ三 +ーF 구一 +r- OO Ne r- () O N QO () +&S民法6|| 8%%%%%%%o% +1, 19I +9 | Z ICCgლ92C26ლO9ჯGპ 9%%%% +ଠୁଠୁତ୍ତ୍ଵ୯୫ උතුරිෆලූ QacCỘoçyų +爬泳冠岛� 爬泳g@况 9泪长衫泪器况 +Qශ්‍රයෝෆයුට්‍රෆික්‍ෂී 8 | 9I@@沿命eeG +888 დდ&aශූ88c%8(~~) or-一日Q品G岛密 CCgლ$დCCreCogeco oyo | coççecção. Q· +0I609 | Z | VI || II67, 6 I ZI | 80ț7 +0I609 | G | I || 809 Z +• • • H • • • M • • • • •8 +O) +(O OO OS (O - CN C CN +C) O.) +H +Y-H h (Q) ymennxx +O H +༤༥ +N +y +y +CO N - QO O). O CN CN O). O I CN O CN +5 యా 5 - 5 - 6 +CD CYO CD) orth O CD Od +--H CYD IN- N- CO CO | O +3e 3ら +ocġoç ç&ç@ +SQ-ල ඉදිංහූල්‍ය +co&2& ‘coccoạeo(; oggooaç „gošo? ¿Co(; „golios; † 861-8861 \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0079.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0079.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..54d1c08d2aecf6467e2c4430ba95bbea5a5b4d57 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0079.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +విరాళములు వచ్చినందుకు గాంధీజీ మిగుల ఆనందించారు. ఆంధ్ర రాష్ట్ర హరిజన సేవక సంఘ కార్యదర్శి మాగంటి బాపినీడు గాంధీజీ ఆంధ్రదేశంలో హరిజనయాత్రను ముగించిన తరువాత జిల్లాల వారీగా ధన, వస్తు రూపములలో వచ్చిన 'హరిజన నిధి'ని ప్రకటించారు. తెలియచేసిన వివరముల ప్రకారం హరిజన నిధికి నెలూరు జిల్లా రొట్టము రూపములో ప్రధమ స్థానమును పొందగా, పశ్చిమగోదావరి జిల్లా ద్వితీయ స్థానముపొందింది. బంగారు ఆభరణములు ఇచ్చుటలో పశ్చిమగోదావరి జిల్లా ప్రధమస్థానమునలంకరించగా, నెల్లూరు ద్వితీయ స్థానముపొందింది. 17 + + గాంధీజీ దక్షిణ భారత హిందీ ప్రచారసభకు అధ్యక్షత వహించుటకై మదరాసు వెళుతూ 1946, జనవరి 26వ తేదీన రాత్రి 8గం||లకు గాంధీజీ బయలుదేరిన ప్రత్యేక రైలు ఏలూరు స్టేషనునందు ఆగతుందనే వార్త ప్రజలకు తెలిసింది. వ్యవధి తక్కువైనప్పటికీ రాత్రి గం||7.30ని||లు అయ్యేసరికి రైల్వేప్లాట్ఫారంపై గాంధీజీ దర్శనం కోసం 15 వేల మంది ప్రజలు గుమిగూడారు. వారిలో వేయిమంది స్త్రీలు కూడ ఉన్నారు. చలిగాలి, మంచుకురుసూన్నప్పటికి ప్రజలు రాత్రి 10-30 ని||లకు గాంధీజీ వచ్చేంత వరకూ ఓర్పుతో నిరీక్షించారు. విపరీతమైన జన సందోహం రావటంతో రైల్వేప్లాట్ఫారం నిండిపోయింది. ప్లాట్ఫారం వెలుపలవేలకొద్దీ జనం నిలబడవలసి వచ్చింది. +12 మంది ఒకొక్కరు రూ.116/- చొప్పున గాంధీజీకి విరాళం సమర్పించారు. చిల్లరగా రూ.300/- వసూలైనాయి. చాల మంది స్త్రీలు బంగారు గాజులు, ఉంగరాలు, పట్టెడలు, ముక్కెరలను సమర్పించారు. ఒక మహిళ ఎనిమిది నవరసుల తూకంగల బంగారు గొలుసును సమర్పించింది. మొత్తం రూ.2,500/- నగదు, రూ.2,500/- విలువైన నగలువసూలైనాయి. ప్రజలందరూ ఏవిధమయిన నినాదాలు చేయకుండా ప్రశాంతముగా కూర్చున్నారు. జిల్లా కాంగ్రెసు అధ్యక్ష కార్యదర్శులు మాగంటి బాపినీడు, సత్తిరాజు రామమూర్తి, డా||మూల్పూరి రంగయ్య, చుక్కమ్మ గార్లతో పాటు కాంగ్రెసు కార్యకర్తలు అనేకమంది గాంధీజీకి స్వాగతం చెప్పారు. + +గాంధీజీ ప్లాట్ఫారానికి ఆవలనిలబడియున్న ప్రజలకు ముందుగా దర్శనమిచ్చి తరువాత తాను కూర్చున్న పెట్టె ద్వారానికి ముందు ఏర్పాటు చేసిన బల్ల పైకెక్కి తక్కిన వారందరికీ కనిపించారు. ప్లాట్ఫారమునకు ఒక మూల గాంధీజీ దర్శనం కోసం ఆతృతపడుచుండిన జనము నుంచి కొంత సందడి వినపడగానే గాంధీజీ తన చేయి ఎత్తి నిశ్శబ్దముగా ఉండమనిసైగ చేశారు. అంత సభలో ప్రశాంతత ఏర్పడింది. గాంధీజీ 15 నిమిషములు విరాళములను స్వీకరించారు. ఒక స్త్రీ తాను ఒడికిన నూలుతో గాంధీజీకి ఖాదీధోవతిని బహూకరించింది. గాంధీజీ మౌనవ్రతంలో ఉండుటచే ఆయన ఆంధ్రులకు ಇచ్చిన \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0080.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0080.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2bc97ac57c1283559394c619045b0f9ec65d3fe9 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0080.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సందేశాన్ని ఉన్నవ రాజగోపాలకృష్ణయ్య చదివినిపించారు. + + దేశ విభజనకు కాంగ్రెసు, ముస్లింలీగ్లు అంగీకరించిన తరువాత పంజాబు మతవర్గాల మధ్య యుద్దానికి కేంద్రంగా మారింది. ఇది 1947 ఆగష్టు 15న దేశవిభజన జరిగి దేశానికి స్వాతంత్ర్యం లభించిన తరువాత కూడ కొనసాగింది. దీని ఫలితముగా 1947 సెప్టెంబరు ఆఖరుకు 6,00,000 ప్రజలు మరణించారు. 140 లక్షల ప్రజలు తరతరాలుగా తామనివసిస్పూన్న ప్రదేశములను వదలి కాందిశీకులుగా భారతదేశానికి కొందరు, పాకిస్తాన్కు కొందరూ పారిపోయారు.19 శాంతి యుత సత్యాగ్రహ సమరం ద్వారా దేశానికి స్వాతంత్ర్యాన్ని సంపాదించాలని గాంధీజీ తలచారు. ఆయన చేసిన ఉద్యమాలన్నీ అలాగే సాగినవి. కాని చివరికి స్వాతంత్ర్యముతోపాటు దేశవిభజన జరుగుటవలన చరిత్రలో కనీవినీ ఎరుగని మానవమారణహోమం జరిగింది. అహింసా సిద్దాంతాన్ని దేశప్రజలందరికీ తాను సక్రమముగా బోధించలేకపోయినానని, అందుచే పరిణామములు ఇలా జరుగుచున్నాయని మహాత్ముడు తనను తాను నిందించుకొంటూ కుమిలిపోయినారు. ఎన్నో ఆలోచనలతో నిమగ్నమయి ఉన్న గాంధీజీపై కొందరు యువకులు బిర్లామందిరమువద్ద ప్రార్థన చేసుకొంటుండగా 1948 జనవరి 20న బాంబుపేల్చారు. కాని గాంధీజీకి అదృష్టవశాత్తు అపాయంఏమీ జరుగులేదు. దారితప్పిన యువత చేసిన చర్యగా గాంధీజీ దానిని అభివర్ణించారు. గాంధీజీ హిందువుల ప్రయోజనములకు భంగకరముగా తయారైనాడని కొందరు మతోన్మాదులు భావించారు. ప్రభుత్వం ప్రత్యేకరక్షణ కల్పిస్తానంటే గాంధీజీ అంగీకరించలేదు. + + 1948 జనవరి 30వ తేదీ సాయంత్రము ఢిల్లీలోని బిర్లా గృహం నుండి గం||5.05ని|| ఇరువైపులా తన మనుమరాళ్ళు అబా గాంధీ, మనూ గాంధీల భుజములపై చేతులువేసుకొని ప్రార్థనాసభకు వెళుతుండగా వేదిక సమీపములో నాథూరాం వినాయక్ గాడ్సే అనే హిందూమతతత్వవాది వంగి మహాత్మునికి పాదాభివందనం చేసినట్లే చేసి నాలుగుసార్లు రివాల్వర్తో కాల్పులు జరిపాడు. "హేరామ్, హేరామ్' అంటూ మహాత్ముడు నేలకొరిగాడు. వైరిని కూడా ప్రేమించే ప్రేమమూర్తి మతమూర్ఖుల చేతిలో బలియైపోయానారు. గాంధీజీ హత్యకు భారత దేశమేకాదు, యావత్ ప్రపంచం నివ్వెరపోయింది. ప్రపంచ రాజ్యాధినేతలందరూ భారత ప్రజానీకానికి ఓదార్పు సందేశాలు పంపారు. గాంధీజీ మరణం భారతీయులందరినీ పెనుదుఃఖంలో ముంచివేసింది. జాతిపితను కాపాడుకోలేని ప్రభుత్వం సిగ్గుతో తలవంచింది. అశేషజనావళి అశ్రుతప్త హృదయాలతో వెంటరాగా తెల్లవారి అంతిమయాత్ర సాగింది. \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0081.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0081.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..417355a61c77243a86b86a6e9a55421d42c9e93a --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0081.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +2) +పశ్చిమ గోదావరి జిల్లాలో మహాత్యుని సంచారము + +4. +გყ93ზ85&29 : 一台一 +1. +2. +3. +4. +8. +10. +11. +12. +13. +14. +15. 16. +17. +18. +19. +దేశభక్త కొండా వెంకటప్పయ్య-మహాత్ముని ఆంధ్రదేశ సంచారము, పే-25. Harijan, October-1933. కొడాలి ఆంజనేయులు - ఆంధ్రప్రదేశ్లో గాంధీజీ - తెలుగు అకాడమీ, హైదరాబాద్, 1978. పే-602 & 603 ఆంధ్రపత్రిక - డిశంబరు 30, 1933, శనివారము, పే-15 కా=& దేశభక్త కొండావెంకటప్పయ్య-మహాత్ముని ఆంధ్రదేశ సంచారము 3-30 దేశభక్త కొండావెంకటప్పయ్య-మహాత్ముని ఆంధ్ర దేశసంచారము, +S-59 & 60. - ఆంధ్రపత్రిక, డిశంబరు 29, 1938 శుక్రవారము. పే-3 కా-3. పై మూలం పే-3, కా=1&& +పైమూలం పే.3, కా, 4 దేశభక్త కొండావెంకటప్పయ్య-మహాత్ముని ఆంధ్రదేశ సంచారము. పే -40. ఆంధ్రపత్రిక డిశంబరు 30,1933, శనివారం, పే-15, కా-3, ఆంధ్రపత్రిక-డిశంబరు 29, 1933, శుక్రవారము, పే-3, కా-2&3 దేశభక్త కాండా వెంకటప్పయ్య ! మహాత్ముని ఆంధ్రదేశ సంచారము 3-82 & 83. +36a-vero 3-83,84 & 85. +మూలం పే-42,43, కొడాలి ఆంజనేయులు : ఆంధ్రప్రదేశ్లో గాంధీజీ పే-700, దేశభక్త కొండా వెంకటప్పయ్య మహాత్ముని ఆంధ్ర దేశసంచారము పే-81. కొడాలి ఆంజనేయులు : ఆంధ్రప్రదేశ్లో గాంధీజీ - పే -920 & 921. మామిడిపూడి వేంకటరంగయ్య- భారత స్వాతంత్ర్యద్యమ చరిత్ర 3వ భాగము సికిందరాబాదు, 1976 పే-317 +බර් +o +&୬ -سCa \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0082.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0082.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d85133f06b80ad23f241146dab0881ba2b57fc39 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0082.txt @@ -0,0 +1,7 @@ + + +"గాంధీజీ మనకు ఎలా జీవించాలో, ఎలా మరణించాలో తెలిపారు. భారత ప్రజలకు ధైర్యాన్ని ఇచ్చారు. లక్ష్యసాధన కోసం క్రమశిక్షణ, ఆత్మత్యాగం అవసరమని బోధించారు. ఆయన చూపిన మార్గాన్ని అనుసరించుటయే మనమివ్వగల నిజమైన నివాళి. భిన్నత్వంలో ఏకత్వం కలిగిన ఈ దేశంలో గాంధీజీ మార్గమైన అహింస, సత్యనిష్ట ప్రేమ మార్గమే మనందరికీ జీవన విధానం కావాలి" అని ప్రధాని నెహ్రూ నివాళులర్పించారు. + +తన ఒక్కమూర్తితోనే భారతకర్షకుడు, కార్మికుడు, నేతమనిషి, వ్యాపారి, యోధుడు, ప్రజాసేవకుడు, అపార కరుణాసాగరుడు గా గాంధీజీ లోకానికి ప్రత్యక్షమయినాడు. ఇంత అపారమయిన భారత ప్రజాబాహుళ్యం ద్వారా మిగతా ప్రపంచానికి అలభ్యమయిన అద్భుతశక్తి సామర్ష్యాలతో సహజ సంపదను ఉద్భవింపచేయవచ్చునని గాంధీజీ గమనించారు. ఈ సంపదకు వ్యాపార నైపుణ్యంకాని, పెద్ద పెద్ద అంగళ్ళుకాని, సామ్రాజ్య సైనిక వివాదాలుకాని, కరెన్సీ మారకంగాని, ఇన్ప్లేషన్, డిప్లెషన్లు గాని, శాస్త్ర పరిశోధనలుగాని, నవీనయంత్ర బలంగాని అవసరంలేదు. నిష్కళంకమయిన జీవితము, ఉదాత్తమయిన భావనాపటిమ, విశాలదృక్పథము, కాయకష్టము, నిజాయితీగా ధనార్థన-ఇవే గాంధీజీ విధానములోని ప్రధానలక్ష్యాలు. + +గాంధీజీ పశ్చిమగోదావరి జిల్లాను సందర్శించిన ప్రతీ పర్యాయము జిల్లా వాసులు ధనిక, పేద, స్త్రీ, పురుష, బాలురు, వృదులు, కుల, మత తారతమ్యాలు విస్మరించి ఏకోన్ముఖులైనిండుగా అలలారుతున్న ప్రేమ, భక్తి పారవశ్యంతో ఘనస్వాగతాన్నితెలిపారు. ఆయన మాటలను అమృతధారలవలె స్వీకరించారు. గాంధీజీ రాక సందర్భమున రైల్వే స్టేషనులందు, గ్రామములందు, వీధివీధినా, సందుసందున, ఇండ్ల కప్పులపైన, గోడలపైన, కొన్ని చోట్ల చెట్లపైన కూర్చుండి మహాత్ముని దర్శించి తాదాత్మ్యం చెందారు. కుంకుమ, కర్పూర హారతులు, ఫలములు, పుష్పములు, ఖద్దరు ధోవతులు, ధనము, ఆభరణములు చేతపట్టుకొని గాంధీజీకి సమర్పించుటకు గంటలకొలది నిరీక్షించారు. ఆ నిరీక్షణలో చలి, ఎండ, పగలు, రాత్రి అనే భేదమే నశించింది. గాంధీజీ పదములు తాకి పశ్చిమగోదావరి జిల్లా పుడమి పులకించింది, ప్రజలు తరించారు. ఆయన చేపట్టిన ప్రతీ ఉద్యమంనందు జిల్లా ప్రజానీకం యావత్తు నిశ్చలమైన, నిర్మలమైన హృదయాలతో \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0083.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0083.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..176bacb589d505d437c1906ef26d609dba0f0ea7 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0083.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పాల్గొన్నారు. సహాయనిరాకరణ ఉద్యమాన్ని నిలుపు చేసిన సందర్భములో జిల్లా కాంగ్రెసు నాయకులు గాని, కాంగ్రెసేతర నాయకులుగాని, జన సామాన్యంకాని ఆయనపై ఇసుమంత విమర్శ చేయటానికి కూడా సాహసించలేదు. కాంగ్రెసు నాయకులు కొందరు స్వరాజ్యపార్టీ ఏర్పాటుచేసినా-జిల్లా నాయకులు గాంధీజీ ఆశయాలకు అనుగుణంగా నిర్మాణాత్మక కార్యక్రమాలను నిర్వహించారేగాని స్వరాజ్యపార్టీకి చేయూతనివ్వలేదు. గాంధీజీ నిరాహాదీక్ష చేబడితే జిల్లాలో అనేక మంది తాము కూడ నిరాహార దీక్ష చేశారు. గాంధీజీని ఖైదుచేస్తే ఆయన విడుదలకై అహింసాయుతముగా జిల్లాలో స్త్రీ, పురుషులు అందోళన చేశారు. క్రమంతప్పకుండా ప్రతీ అక్టోబరు రెండవ తేదీన ఆయన జన్మదిన వేడుకలు జరుపుకొన్నారు. ప్రతీ పర్యాయము గాంధీజీ ఊహించిన దానికంటె హెచ్చు మొత్తాలను పికెటింగుచేశారు. ఆ ఉద్యమకాలంలో జిల్లాయందు మహిళ అరెస్టుకాని రోజు లేదంటే అతిశయోక్తి కాదు. గాంధీజీని జిల్లాలో సందర్శించిన వయోవృద్దులు నేటికినీ తాముపొందిన మహత్తరమైన అదృష్ణాన్ని పదే పదే తలచుకొంటూ, తమ పిల్లలకు, మనుమలకు ఉప్పొంగే ఆనందంతో చెబుతుంటారు. తమ జన్మ చరితార్థమైనట్టు భావిస్తారు. + +గాంధీజీ పర్యటించినంత ఎక్కువగా భారత దేశమంతా పర్యటించి ప్రజల యోగక్షేమములను, ఆర్థికస్థితిగతులను అవగాహన చేసుకొని, అంత అధికంగా వారికి సేవ చేసిన భారతీయుడు ఇంకొకరులేరని చెప్పవచ్చును. స్వరాజ్య సాధనకు పూనుకొనడమంటే సామ్రాజ్యవాద తత్వాన్ని వలస తత్వాన్ని ఎదిరించటం. అంతేకాని ఒక వ్యక్తినో, ఒక జాతినో, మరొక దేశపు ప్రజలనో ప్రతిఘటించటం కాదు అని గాంధీజీ పేర్కొన్నారు. ఆయన చరఖాకు, ఖాదీకి, గ్రామపరిశ్రమలకు ప్రాముఖ్యమిచ్చారు. ఆయన చరఖాను ప్రజల దృష్టిలో ఒక ఆర్థిక సంకేతముగా, విప్లవ చిహ్నంగా రూపొందించారు. స్వాతంత్ర్యోద్యమ కాలంలో ఆర్థిక చిహ్నంకంటే విప్లవ చిహ్నంగానే ఖాదీపరిశ్రమకు ప్రాముఖ్యం ఉండేది. గాంధీ టోపీ, ఖద్దరు ధారణ కాంగ్రెసు వాదులకు వన్నెతెచ్చాయి. ఖద్దరుధరించిన వారు శాంతికాముకులనీ, గాంధేయవాదులని, సౌజన్యమూర్తులని భారతీయసమాజంలో ఒక గుర్తింపు వచ్చింది. + +గాంధీజీ ప్రభావం దేశంలో ఇంద్రజాలం వలె వ్యాపించినది. ఆయన కంఠంలో ఒక అద్భుతశక్తి ఉంది. అది ఇతరులలో ధైర్యం కలిగించేది. వారిలో దేశభక్తిని రెచ్చగొట్టి \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0084.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0084.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..08b3b5c6265a697e4c854d8cb0f7c1d74bb8235e --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0084.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +త్యాగాలకు సిద్ధమయ్యేటట్టు చేసింది. వేనవేల ప్రజానీకానికి ఆయన వాక్కులు +వేదమంత్రాలయినవి. ఆయనను సందర్శించిన ప్రతీవ్యక్తి ఆజన్మాంతము సాధువర్తన శీలియై ఆమధురక్షణాలను తలచుకొంటూ జీవించాడు. + +గాంధీజీ ఎంతటి వినయుడయినా ఆయనలో సానపెట్టిన వజ్రకాఠిన్యం ఉండేది. మృదుమధురభాషి అయినా ఆయనలో ధృఢనిశ్చయం స్పష్టంగా గోచరించేది. ఆయన కళ్ళు గంభీరముగా, ప్రశాంతంగా కనిపించినా వాటి వెనుక అచంచల దీక్ష పట్టుదల, మహోజ్జ్వల శక్తి ప్రతిబింబించేవి. ఆయన విశిష్ట వ్యక్తిత్వం, చిత్తశుద్ధి ఎదుటివారిని వశీకరణ చేసుకొనేవి. ప్రతీవ్యక్తికీ ఆయన మాటలు తనకే ప్రత్యేక సందేశమనే భావన కలిగించేవి. విప్లవ వాదులమని చెప్పకునే వారికెవరికీ చేతగానంతగా ఆయన భారతీయ ప్రజాహృదయాలను అర్థంచేసుకోగలిగారు. ఆయన ఏదైతే ప్రవచించారో దాన్ని స్వయంగా ఆచరించి చూపారు. ఆయన రూపొందించిన శాంతియుత సహాయనిరాకరణ, సత్యాగ్రహం నిశ్చయంగా ఆయన భారతదేశానికి, ప్రపంచానికి ప్రసాదించిన అమోఘమైన అస్త్రాలు. + +గాంధీ ఒక చోట ప్రసంగిస్తూ "మన మధ్య వేల కొద్దీ తాగుబోతులుండటం కంటే భారతదేశంలో అందరూ దరిద్రులయినా మంచి దేనని, తాగుడుమాన్పిస్తే ప్రభుత్వ ఆదాయం తగ్గినా ఫరవాలేదనీ, అట్లాంటి ఆదాయాన్ని వినియోగించి అభివృద్ధి కార్యక్రమములు చేపట్టకపోయినా మెరుగే" నని చెప్పారు. మరి గాంధీజీ వారసులమంటూ మనం చేస్తూన్నదేమిటి? నగరాలలోనే కాదు, గ్రామ సీమల్లో కూడా మద్యం దుకాణాలను అనుమతించి 'ప్రజలమధ్యకు మద్యం' కార్యక్రమాలు చేపడుతున్నాం, ప్రజలకు దురలవాట్లను అంటగట్టివారిని ఆర్థికంగా కొల్లగొడుతున్నాం. "అర్ధరాత్రి స్త్రీ ఒంటరిగా నడిచి వెళ్ళగలిగిననాడే నిజమైన స్వాతంత్ర్యం వచ్చిందని చెప్పాలి" అని గాంధీజీ ప్రవచిస్తే స్త్రీకి గుడ్డపేలికలు తగిలించి, దరిదాపు నగ్నం చేసి అంగాంగ నృత్యాలు చేయిస్తూ నిర్లజ్జాకరమైన రాక్షస ఆనందాన్ని పొందటానికి యధేచ్చగా అనుమతినిస్తూన్నాం. విదేశీ వస్తువులను, బహిష్కరించమని, గ్రామీణ స్థాయిలో కుటీరపరిశ్రమలు ప్రోత్సహించమని, రైతు క్షేమమే దేశ సౌభాగ్యమని, దేశానికి గ్రామాలేపట్టు కొమ్మలని ఆయన బోధిస్తే, విదేశీ వస్తువులను, కంపెనీలను ఆహ్వానిసూ, ప్రపంచీకరణ పేరిట దేశస్వాతంత్ర్యాన్ని వాయిదాల పద్ధతిపై విదేశీయుల హస్తగతం చేస్తూన్నాము. అది ఒక పవిత్ర కార్యక్రమంలా విస్తృతమైన ప్రచారం సాగిస్తూన్నాం. రైతులకు గిట్టుబాటు ధరలు లేకుండా చేసి అప్పుల \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0085.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0085.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e0eb622343a77a2956579a80d1d4b545ca6e7990 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0085.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఊబిలో కూరుకొనిపోయేటట్టు చేస్తూన్నాం. ఒక చెంప పై కొడితే మరి ఒక చెంప చూపమని మహాత్ముడు ప్రవచిస్తే, రెండు చేతులతో బాంబులు పట్టుకొని వీధులలో విశృంఖలంగా వీరవిహారం చేస్తూ, హత్యలు, మానభంగాలుచేస్తూ నీచనికృష్ణ కార్యక్రమాలలో పోటీపడుతున్నాం. + +నేటి ఈ అశాంతితో నిండిన వాతావరణంలో ద్వేషం, హింస, స్వార్థం, భోగలాలసత, అవినీతి, అనైతికత విశృంఖలముగా పెచ్చురిల్లుతున్న కాలంలో గాంధీజీ జీవితం, ఆయన సిద్దాంతాలు, ఆయన జీవన విధానం అధ్యయనం చేయటం అత్యవసరం. ఆయన మార్గం సదా అనుసరణీయం. నేటి ప్రభుత్వాలకు ప్రజలకు అదే శరణ్యం. గాంధీజీ చెప్పినట్టు “ఆయన జీవితమే, ఆయన సందేశం.” \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0086.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0086.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bd12d8698d568ac78e3583e94820889626d850a5 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0086.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +ఉపయుక్త గ్రంథాలు (BIBLIOGRAPHY) + +1. భోగరాజు పట్టాభి సీతారామయ్య - సహాయనిరాకరణము, బందరు, 1921. + +2. భోగరాజు పట్టాభి సీతారామయ్య - ఏలూరు తాలూక సత్యాగ్రహ చరిత్ర (1919 - 1935), ఏలూరు, 1935. + +3. భోగరాజు పట్టాభి సీతారామయ్య - కాంగ్రెసు చరిత్ర, ప్రథమ భాగం - చెన్నపురి, 1935, ద్వితీయ భాగం - విజయవాడ, 1948. + +4. Bipan Chandra - Freedom Struggle,National Book Trust India,New Delhi- 1972. + +5. కొడాలి ఆంజనేయులు - ఆంధ్రప్రదేశ్లో గాంధీజీ, తెలుగు అకాడమీ,హైదరాబాద్, 1978. + +6. దేశ భక్తకొండా వెంకటప్పయ్య - మహాత్ముని ఆంధ్రదేశ సంచారము, ఆంధ్రగ్రంథమాల, చెన్నపురి 1935 +7. M.K.Gandhi - An Autobiography (or)The Story Of My Experiments With Truth, Navajivan Publications, Ahmedabad, 1927. + +8. మామిడి పూడి వెంకటరంగయ్య - భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమ చరిత్ర,భాగములు l, ll, ll, సికిందరాబాదు, 1976. + +9. మామిడి పూడి వెంకట రంగయ్య & యన్. ఇన్నయ్య - ఆంధ్రలో స్వాతంత్ర్యసమరము,హైదరాబాదు, 1972. + +10. డా||ఆర్.వి.రావు - మహాత్మాగాంధీ, తెలుగు అకాడమి, హైదరాబాద్ 1976, +11. తల్లా ప్రగడరామారావు - మహాత్ముని ఉపదేశములు,(జీవిత సంగ్రహము)జన్మభూమి గ్రంధమాల, మచిలీపట్నం-1922. \ No newline at end of file diff --git a/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0087.txt b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0087.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..935506d780dbaf63c8048bb7a29410dd1e052cf8 --- /dev/null +++ b/Pachima_Godavari_Jillalo_Mahatmuni_sancharam-Gadam_Gopalaswamy/page_0087.txt @@ -0,0 +1,11 @@ + + +ఆంధ్రపత్రిక (మద్రాసు). + +కృష్ణాపత్రిక (మచిలీపట్నం). + +సత్యాగ్రహి (ఏలూరు). + +Young India (Ahmedabad). + +Harijan (Ahmedabad). \ No newline at end of file diff --git a/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0020.jpg b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0020.jpg new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f71c081c6b6426ec6e5567e6b267be9dba9d04bd --- /dev/null +++ b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0020.jpg @@ -0,0 +1,3 @@ +version https://git-lfs.github.com/spec/v1 +oid sha256:eb7891c5ab92f5031aea666f759f5ab99b687511791cf42b53e912faacea154c +size 406333 diff --git a/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0052.jpg b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0052.jpg new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fbcc9f88fead0f3377e38ee476be8a2c3e325a6e --- /dev/null +++ b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0052.jpg @@ -0,0 +1,3 @@ +version https://git-lfs.github.com/spec/v1 +oid sha256:ae7c505b69e09957c97bea7f2eda1f6887244b06433ce67a57940048209fabb7 +size 507962 diff --git a/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0083.jpg b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0083.jpg new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..da6fde5a344c10bd6bde584fdba89726b9d87fdb --- /dev/null +++ b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0083.jpg @@ -0,0 +1,3 @@ +version https://git-lfs.github.com/spec/v1 +oid sha256:837a181e3723ccb3edcf6cf06cd4417aa254fce263105d97bb3bda94cb7adb97 +size 480342 diff --git a/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0103.jpg b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0103.jpg new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e4728eb4d5813064ee2859d44034ca4a5dc7d0ef --- /dev/null +++ b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0103.jpg @@ -0,0 +1,3 @@ +version https://git-lfs.github.com/spec/v1 +oid sha256:9a30cf3541b9f01d1a04270393bb227486d347ff87980f66650eb143afd04436 +size 468131 diff --git a/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0104.jpg b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0104.jpg new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3d96f3e31d083a0e651b6451abb7f89b07c9da71 --- /dev/null +++ b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0104.jpg @@ -0,0 +1,3 @@ +version https://git-lfs.github.com/spec/v1 +oid sha256:1e3e3d5c7a13f4d51425199006d272e0ed42a2db08ca09d2112cebe56629d742 +size 468308 diff --git a/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0176.jpg b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0176.jpg new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3af7bf92f588e898b997d824bbe304f37c19be59 --- /dev/null +++ b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0176.jpg @@ -0,0 +1,3 @@ +version https://git-lfs.github.com/spec/v1 +oid sha256:a7f3d5947e7c06dde2e1ca18655d838262eb28191f58ba0d20caab0014fc7711 +size 492814 diff --git a/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0178.jpg b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0178.jpg new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc1be662bf3ec886af253f6c0f16fa123c434156 --- /dev/null +++ b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0178.jpg @@ -0,0 +1,3 @@ +version https://git-lfs.github.com/spec/v1 +oid sha256:599fc2c817fe55fef537e7503b53064b2264722d4875a892287ab259d5750b01 +size 460017 diff --git a/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0213.jpg b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0213.jpg new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fe4ef4c91f0ec81547a01636b6c09c0f9dd5a037 --- /dev/null +++ b/Sarada_Lekhalu_Vol_1/page_0213.jpg @@ -0,0 +1,3 @@ +version https://git-lfs.github.com/spec/v1 +oid sha256:75474d73bd4937385ccd86d0f6bde45fb633b07ed847cab74a12fcd339a0ab62 +size 478858 diff --git "a/\340\260\205\340\260\267\340\261\215\340\260\237\340\260\276\340\260\202\340\260\227\340\260\257\340\261\213\340\260\227\340\260\270\340\260\276\340\260\260\340\260\256\340\261\201_(\340\260\244\340\260\260\340\260\277\340\260\225\340\261\212\340\260\202\340\260\241_\340\260\265\340\261\207\340\260\202\340\260\227\340\260\256\340\260\276\340\260\202\340\260\254)/page_0041.txt" "b/\340\260\205\340\260\267\340\261\215\340\260\237\340\260\276\340\260\202\340\260\227\340\260\257\340\261\213\340\260\227\340\260\270\340\260\276\340\260\260\340\260\256\340\261\201_(\340\260\244\340\260\260\340\260\277\340\260\225\340\261\212\340\260\202\340\260\241_\340\260\265\340\261\207\340\260\202\340\260\227\340\260\256\340\260\276\340\260\202\340\260\254)/page_0041.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..55f89f695bd28ed65109f65bde8f51c50df714e3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\205\340\260\267\340\261\215\340\260\237\340\260\276\340\260\202\340\260\227\340\260\257\340\261\213\340\260\227\340\260\270\340\260\276\340\260\260\340\260\256\340\261\201_(\340\260\244\340\260\260\340\260\277\340\260\225\340\261\212\340\260\202\340\260\241_\340\260\265\340\261\207\340\260\202\340\260\227\340\260\256\340\260\276\340\260\202\340\260\254)/page_0041.txt" @@ -0,0 +1,7 @@ +గీ. లర్పణముగాగ రెండు నొకర్ధఘటిక + లల విగడియలు పదియాఱు హంస లొక్క + నాలు గగుచుండు నీరీతి ననుదినంబు + జరుగు నరువది గడియలై జనుల కెల్ల. +వ. ఇవ్విధంబున నుదయాద్యుదయ పర్యంతము నడుచుచున్న యిరువదియొక్క వేయియు నాఱునూఱు హంసలు నజపం బనందగు నిట్టి యజపాగాయత్రీమహామంత్రంబు గురుముఖంబుగా నెఱిఁగి యరుణోదయంబున శుచియై పద్మాసనాసీనుండై కూర్చుండి నాసాగ్రావలోకనుండై సప్తకమలాధిదేవతలకు శ్వాస, ధ్యానపూర్వకంబుగా నజపాగాయత్రీమహామంత్రంబు నర్పణంబు జేయుచుండుట మంత్రయోగం బగు ఇంక లయయోగం బెట్లనిన. + +విజనస్థలంబునఁ బద్మాసనాసీనుండై కూర్చుండి దిగువ నాసికాగ్రముఁ జూచుచు పై నున్నది సాధింపుచు పై నాసికాగ్రంబుఁ జూచుచు దిగువ నున్నది సాధింపుచు రెండుతర్జనులచేత రెండుకర్లద్వారములున్ను రెండనామికలతో రెండునాసికాద్వారములున్ను బంధించి శిరంబు వంచి యేకాగ్రమనస్కుండై, తెలివితో నూర్ధ్వంబుగాఁ జూడ నది రాధాయంత్రంబను ముద్రయగు. తన్ముద్రాభ్యాసంబుఁ జేయుచున్న బ్రహ్మరంధ్రంబునందుఁ బ్రణవనాదంబు దశవిధధ్వనులుగా మ్రోయుచుండు నది యెట్లన్నను మొదట శింజినీగతియు, రెండవది తరగఘోషంబును, మూడవది ఘంటారావంబుసు, నాలుగవది వేణువాదంబు, నైదవది వీణాస్వనంబు, నాఱవది భేరీధ్వని, ఏడవది తాళధ్వని, ఎనిమిదవది శంఖారావంబు, తొమ్మిదవది మృదంగశబ్దంబు, పదవది మేఘనాదంబు కరణి వినంబడు నిట్లు క్రమక్రమంబుగా నాదానుసంధానంబుఁ జేయ నందు నీ నాదంబులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/meta.json" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/meta.json" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..39e67dcc5bae59ac20dfb8cb2ed8a0f6e728dd57 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/meta.json" @@ -0,0 +1,728 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 240, + "total_pages": 348, + "filename": "తెలంగాణ రుచులు.pdf", + "pages": { + "3": { + "quality": 1 + }, + "6": { + "quality": 1 + }, + "8": { + "quality": 3 + }, + "9": { + "quality": 3 + }, + "10": { + "quality": 3 + }, + "11": { + "quality": 3 + }, + "12": { + "quality": 3 + }, + "13": { + "quality": 3 + }, + "14": { + "quality": 1 + }, + "15": { + "quality": 1 + }, + "16": { + "quality": 1 + }, + "17": { + "quality": 1 + }, + "18": { + "quality": 1 + }, + "19": { + "quality": 1 + }, + "20": { + "quality": 1 + }, + "21": { + "quality": 1 + }, + "23": { + "quality": 3 + }, + "24": { + "quality": 3 + }, + "25": { + "quality": 3 + }, + "26": { + "quality": 3 + }, + "27": { + "quality": 3 + }, + "28": { + "quality": 3 + }, + "29": { + "quality": 3 + }, + "30": { + "quality": 3 + }, + "31": { + "quality": 3 + }, + "32": { + "quality": 3 + }, + "33": { + "quality": 1 + }, + "34": { + "quality": 3 + }, + "35": { + "quality": 3 + }, + "36": { + "quality": 3 + }, + "37": { + "quality": 3 + }, + "38": { + "quality": 1 + }, + "39": { + "quality": 1 + }, + "40": { + "quality": 1 + }, + "41": { + "quality": 1 + }, + "42": { + "quality": 1 + }, + "43": { + "quality": 1 + }, + "44": { + "quality": 1 + }, + "45": { + "quality": 1 + }, + "46": { + "quality": 1 + }, + "47": { + "quality": 1 + }, + "48": { + "quality": 1 + }, + "49": { + "quality": 1 + }, + "50": { + "quality": 1 + }, + "51": { + "quality": 1 + }, + "52": { + "quality": 1 + }, + "53": { + "quality": 3 + }, + "54": { + "quality": 1 + }, + "55": { + "quality": 1 + }, + "56": { + "quality": 1 + }, + "57": { + "quality": 1 + }, + "58": { + "quality": 3 + }, + "59": { + "quality": 3 + }, + "60": { + "quality": 3 + }, + "61": { + "quality": 3 + }, + "62": { + "quality": 3 + }, + "63": { + "quality": 3 + }, + "64": { + "quality": 3 + }, + "67": { + "quality": 3 + }, + "68": { + "quality": 3 + }, + "70": { + "quality": 3 + }, + "71": { + "quality": 3 + }, + "74": { + "quality": 3 + }, + "76": { + "quality": 3 + }, + "77": { + "quality": 3 + }, + "78": { + "quality": 3 + }, + "79": { + "quality": 3 + }, + "80": { + "quality": 3 + }, + "81": { + "quality": 1 + }, + "82": { + "quality": 1 + }, + "95": { + "quality": 1 + }, + "98": { + "quality": 1 + }, + "99": { + "quality": 1 + }, + "100": { + "quality": 1 + }, + "103": { + "quality": 1 + }, + "105": { + "quality": 1 + }, + "106": { + "quality": 1 + }, + "109": { + "quality": 1 + }, + "111": { + "quality": 1 + }, + "112": { + "quality": 1 + }, + "113": { + "quality": 1 + }, + "114": { + "quality": 1 + }, + "116": { + "quality": 1 + }, + "117": { + "quality": 1 + }, + "118": { + "quality": 1 + }, + "119": { + "quality": 1 + }, + "122": { + "quality": 1 + }, + "123": { + "quality": 1 + }, + "124": { + "quality": 1 + }, + "125": { + "quality": 1 + }, + "126": { + "quality": 1 + }, + "127": { + "quality": 1 + }, + "131": { + "quality": 1 + }, + "132": { + "quality": 1 + }, + "133": { + "quality": 1 + }, + "135": { + "quality": 1 + }, + "136": { + "quality": 1 + }, + "137": { + "quality": 1 + }, + "138": { + "quality": 1 + }, + "139": { + "quality": 1 + }, + "140": { + "quality": 1 + }, + "141": { + "quality": 1 + }, + "144": { + "quality": 1 + }, + "145": { + "quality": 1 + }, + "146": { + "quality": 1 + }, + "147": { + "quality": 1 + }, + "148": { + "quality": 1 + }, + "150": { + "quality": 1 + }, + "151": { + "quality": 1 + }, + "153": { + "quality": 1 + }, + "154": { + "quality": 1 + }, + "156": { + "quality": 1 + }, + "157": { + "quality": 1 + }, + "158": { + "quality": 1 + }, + "159": { + "quality": 1 + }, + "161": { + "quality": 1 + }, + "162": { + "quality": 1 + }, + "165": { + "quality": 1 + }, + "166": { + "quality": 1 + }, + "168": { + "quality": 1 + }, + "169": { + "quality": 1 + }, + "170": { + "quality": 1 + }, + "172": { + "quality": 1 + }, + "173": { + "quality": 1 + }, + "175": { + "quality": 1 + }, + "176": { + "quality": 1 + }, + "177": { + "quality": 1 + }, + "179": { + "quality": 1 + }, + "180": { + "quality": 1 + }, + "181": { + "quality": 1 + }, + "182": { + "quality": 1 + }, + "183": { + "quality": 1 + }, + "185": { + "quality": 1 + }, + "186": { + "quality": 1 + }, + "187": { + "quality": 1 + }, + "191": { + "quality": 1 + }, + "192": { + "quality": 1 + }, + "193": { + "quality": 1 + }, + "194": { + "quality": 1 + }, + "195": { + "quality": 1 + }, + "196": { + "quality": 1 + }, + "197": { + "quality": 1 + }, + "198": { + "quality": 1 + }, + "202": { + "quality": 1 + }, + "203": { + "quality": 1 + }, + "204": { + "quality": 1 + }, + "205": { + "quality": 1 + }, + "207": { + "quality": 1 + }, + "209": { + "quality": 1 + }, + "210": { + "quality": 1 + }, + "211": { + "quality": 1 + }, + "212": { + "quality": 1 + }, + "214": { + "quality": 1 + }, + "216": { + "quality": 1 + }, + "217": { + "quality": 1 + }, + "219": { + "quality": 1 + }, + "222": { + "quality": 1 + }, + "223": { + "quality": 1 + }, + "224": { + "quality": 1 + }, + "225": { + "quality": 1 + }, + "227": { + "quality": 1 + }, + "231": { + "quality": 1 + }, + "232": { + "quality": 1 + }, + "233": { + "quality": 1 + }, + "234": { + "quality": 1 + }, + "235": { + "quality": 1 + }, + "236": { + "quality": 1 + }, + "237": { + "quality": 1 + }, + "238": { + "quality": 1 + }, + "239": { + "quality": 1 + }, + "242": { + "quality": 1 + }, + "243": { + "quality": 1 + }, + "244": { + "quality": 1 + }, + "245": { + "quality": 1 + }, + "247": { + "quality": 1 + }, + "250": { + "quality": 1 + }, + "251": { + "quality": 1 + }, + "252": { + "quality": 1 + }, + "254": { + "quality": 1 + }, + "255": { + "quality": 1 + }, + "259": { + "quality": 1 + }, + "260": { + "quality": 1 + }, + "261": { + "quality": 1 + }, + "262": { + "quality": 1 + }, + "264": { + "quality": 1 + }, + "266": { + "quality": 1 + }, + "267": { + "quality": 1 + }, + "268": { + "quality": 1 + }, + "270": { + "quality": 1 + }, + "272": { + "quality": 1 + }, + "274": { + "quality": 1 + }, + "275": { + "quality": 1 + }, + "277": { + "quality": 1 + }, + "278": { + "quality": 1 + }, + "279": { + "quality": 1 + }, + "280": { + "quality": 1 + }, + "281": { + "quality": 1 + }, + "282": { + "quality": 1 + }, + "283": { + "quality": 1 + }, + "284": { + "quality": 1 + }, + "286": { + "quality": 1 + }, + "287": { + "quality": 1 + }, + "288": { + "quality": 1 + }, + "290": { + "quality": 1 + }, + "291": { + "quality": 1 + }, + "292": { + "quality": 1 + }, + "293": { + "quality": 1 + }, + "294": { + "quality": 1 + }, + "295": { + "quality": 1 + }, + "296": { + "quality": 1 + }, + "297": { + "quality": 1 + }, + "300": { + "quality": 1 + }, + "301": { + "quality": 1 + }, + "302": { + "quality": 1 + }, + "303": { + "quality": 1 + }, + "304": { + "quality": 1 + }, + "305": { + "quality": 1 + }, + "306": { + "quality": 1 + }, + "307": { + "quality": 1 + }, + "309": { + "quality": 1 + }, + "310": { + "quality": 1 + }, + "311": { + "quality": 1 + }, + "312": { + "quality": 1 + }, + "313": { + "quality": 1 + }, + "315": { + "quality": 1 + }, + "316": { + "quality": 1 + }, + "317": { + "quality": 1 + }, + "318": { + "quality": 1 + }, + "319": { + "quality": 1 + }, + "320": { + "quality": 1 + }, + "321": { + "quality": 1 + }, + "322": { + "quality": 1 + }, + "323": { + "quality": 1 + }, + "324": { + "quality": 1 + }, + "325": { + "quality": 1 + }, + "326": { + "quality": 1 + }, + "329": { + "quality": 1 + }, + "330": { + "quality": 1 + }, + "331": { + "quality": 1 + }, + "352": { + "quality": 3 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0003.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0003.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..65a75fb1199a7816b5d0206e245fa93a88a6e510 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0003.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +తెలంగాణ రుచులు +GAMA +TELANGA +TELANGANA RUCHULU +(Authentic Cuisine and Recipes of Telangana) +Collected and Written by +Jyothi Valaboju +Ph 80963 10140 +Edited by +Dr. Mamidi Harikrishna +Director, Dept. of Language and Culture +Dept. of Language and Culture +First Edition: May 2019 +Revised in September, 2023 +Copies: 1000 +ISBN No. 978-81-936452-7-7 +Book Price Rs. 300/- +Layout & Design +K. Ravi Prabha, Ph: 93999 32729, 9666608835 +Mahy Bezawada, Ph: 97059 72222 +Publishers & For copies +The Director, +Dept. of Language and Culture, +Kalabhavan, Ravindra Bharathi, Hyderabad. +Printed at +Sai Likhita Printers +Khairatabad, Hyderabad. +Ph: 7207045979 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0006.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0006.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ca123043fa1753b6d294767d1f07d7b860434de2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0006.txt" @@ -0,0 +1,120 @@ +తెలంగాణ రుచులు - విషయ సూచిక +పేజీ నెం. +iii-viii +సంపాదకీయం - ఆహారమే సంస్కృతి ! +ix-xvi +తెలంగాణా రుచులు - చరిత్ర +తెలంగాణ రుచుల వరుస +I. +తెలంగాణ రుచులు - ఆహారం - చరిత్ర, సంస్కృతి +1. +2. బోనాల పండుగ... ఆహారమే నిండుగ... +- +సంప్రదాయాలు +2-8 +9-11 +3. +బతుకమ్మ బతుకమ్మ ఉయ్యాలో... ప్రత్యేక వంటలు చెయ్యాలో... +12-17 +4. +మనస్సు మెచ్చే వంటలు - మొఘలాయీ రుచులు +18-20 +5. +మన ఆచార సంప్రదాయాలు - పండుగలు, వ్రతాలు, రుచులు +21-23 +6. +నోరూరించే శేవలు +24 +7. +ఆరోగ్యం - ఆహార చిట్కాలు +25-26 +8. +ఆహార పానీయాలు - వర్గీకరణ +27-28 +9. +ప్రాచీన శాసనాలల్లో ఆహారం - కావ్యాల్లో వంటలు, భోజన వర్ణనం +29-32 +II. +- +10. తెలంగాణ వంటింటి పదకోశం +తెలంగాణ రుచులు +1. +2. +మిఠాయిలు +నాస్తా (Break Fast) ఉపాహారాలు - చిరుతిండ్లు +ఎ) గుడాలు - గుగ్గిళ్ళు బి) రొట్టెలు - అట్లు +పప్పులు +33-34 +శాకాహారం వివిధ రకాల తయారీ విధానం +36-50 +51-75 +3. +4. +శాకాహార పచ్చళ్ళు +5. +కూరలు +6. +అంబలి +7. +చారు పులుసులు +8. +అన్నం +9. +వరంగల్ రుచులు +10. మంథని రుచులు +76-88 +89-110 +111-162 +163 +164-167 +168-171 +172-179 +180-184 +III. +తెలంగాణ రుచులు - కోడిగ్రుడ్లు వివిధ రకాల తయారీ విధానం +1. +185-196 +IV. +తెలంగాణ రుచులు +- +మాంసాహారం వివిధ రకాల తయారి విధానం +1. +కోడి +197-206 +2. +మాంసం +207-221 +3. +కీమా +222-228 +4. +మెదడు +229-230 +5. +కార్జం +231-235 +6. +తలకాయ +236-237 +7. +బోటి +238-247 +8. +కాళ్లు +248 +9. +బొమ్మిడి చేపలు +249-254 +10. రొయ్యలు +255-265 +11. +ఎండ్రకాయలు (పీతలు) +266-267 +12. +చేపలు +268-275 +13. +మాంసాహార పచ్చళ్లు +276-279 +14. హైదరాబాద్ రుచులు +280-304 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0008.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0008.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2486f44b458257c00ced7ec4355b980fd487bfe2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0008.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +ఇదే పేరుతో 2006లో పుస్తకాన్ని రాసిన Massimo Montanari ఆహారానికి సంస్కృతికి, ఆహార సంస్కృతికి మధ్య నున్న +అవినాభావ సంబంధాన్ని విస్తృతంగా పరిశీలించి సంస్కృతి అంటేనే ఆహారం అని అన్నాడు. ఆయన ఇటలీలోని Bologna University లో ప్రొఫెసర్గా Food Studies మీద విస్తృత పరిశోధనలు చేసి Italian Identity in the Kitchen or Food and the Nation పుస్తకాన్ని 2010లో, Medieval Tastes : Food, woking and the table అనే గ్రంథాన్ని 2015లో, Italian Cuisine: A Cultural History అనే గ్రంథాన్ని 2003లో రాసి "Culture is nothing but the food" అనే తన వాదాన్ని బలంగా వినిపించాడు. + +ఇక ప్రపంచంలోని అన్ని భాషలలో “సంస్కృతి" అనే పదానికి ఉన్నంత విస్తృతమైన అర్థం, విశాల దృక్పథం బహుశా మరే పదానికి లేదేమో. ఎందుకంటే మనిషి జీవన ప్రస్థానంలో ఎన్ని పరిణామాలు సంభవించాయో, వాటన్నింటి కలగలుపుగా, వాటన్నింటి అంతిమ రూపంగా నిలిచేదే సంస్కృతిగా చెప్పవచ్చు. ఒక నిర్దిష్ట సామాజిక జీవనంలో ప్రజలందరి సామూహిక అనుభవాలు, ఆచరణలు, వారు పాటించిన నియమాలు, నమ్మకాలు, విశ్వాసాలు అన్నీ కలిసి అంతిమంగా రూపొందే జీవన విధానమే సంస్కృతి (Lifestyle is Culture). అందుకే మాటలో చిన్నగా కనిపించి నప్పటికీ అర్ధం, భావం పరంగా అనంతమైన విశ్వాన్ని తన అంతరంగంలో మిళితం చేసుకున్న భావన సంస్కృతిలో కనిపిస్తుంది. ఆ లెక్కన సంస్కృతి అన్న దృగ్విషయంలో (Culture as a phenomam) సాహిత్యం, భాష, ఆటలు, +క్రీడలు, వ్యక్తుల జిల్లా గ్రామాల పేర్లకు సంబంధించిన విశేషాలు, వేష భూషణాలు, వస్త్ర ధారణ, సంప్రదాయాలు, ఆచారాలు, వ్యవహారాలు, కట్టుబాట్లు, పండుగలు, జీవిత చక్ర వేడుకలు (Life Cycle Celebrations), సంబరాలు, జాతరలు, కుటుంబ జీవన శైలులు, కులాలు, సామాజిక నిర్మాణాలు, చేతివృత్తులు, వస్తు సంస్కృతులు, వ్యవసాయం, కళలు, సంగీతం, సాహిత్యం, నృత్యం, పెళ్లిళ్లు, పేరంటాలు, శిల్పం, వాస్తు నిర్మాణం, గృహాలు, కట్టడాలు,భవనాలు, సౌధాలు, దేవాలయాలు, పర్యావరణ పరమైన విషయాలు, మతం, ఆరాధన, వైద్యం, ఆరోగ్యం, నమ్మకాలు,విశ్వాసాలు, శాస్త్ర సాంకేతిక పరిజ్ఞానం లాంటివి కూడా అంతర్భాగమే! వీటితోపాటు ఆహారపుటలవాట్లు కూడా సంస్కృతి అన్న పదంలో నిబిడీకృతమై ఉంటాయి. + +ఇలా ఒక దేశ, జాతి, సమాజ సంస్కృతిని నిర్ధారించే అంశాలలో కొట్టొచ్చే విధంగా కనిపించే అంశాలు వస్త్రధారణ, వేషధారణ, భాషతోపాటు ఆహారపుటలవాట్లు, ఆహార తయారీ ప్రక్రియ వంటివి మూలాంశాలుగా పనిచేస్తాయి. ఆదిమ మానవుని కాలం నుంచి ఆహారపుటలవాట్లు అతని శారీరక, మానసిక అవసరానికి అనుకూలంగా ఉంటున్న విషయాల్ని పరిణామ శాస్త్రవేత్తలు (Evolutionists) నిర్ధారించారు. దీనికితోడు భూగోళం పైన ఉండే ఆయా భౌగోళిక, నైసర్గిక, శీతోష్ణస్థితి పరమైన పరిణామాల నేపథ్యంలో ఆయా ప్రాంతాల మానవులకు ఆహారపుటలవాట్లు ఒనగూడుతాయని చెప్పారు. మానవ శరీర నిర్మాణంలోని దంత నిర్మాణం, జీర్ణ వ్యవస్థ, కండర వ్యవస్థ, ఆస్థి పంజర వ్యవస్థ, రక్త ప్రసరణ వ్యవస్థ, చేతులు పాదాల నిర్మాణం. వీటన్నిటి పరిణామం వెనుక ఉన్న ప్రధాన ప్రేరకం ఆహార సేకరణ, ఆహార పరి గ్రహణ, ఆహార సంశ్లేషణగానే కనిపిస్తుంది. + +ఆదిమ మానవుడు ద్విపాద జీవిగా మారడానికి ముందు చతుష్పాద జీవిగా జంతువులాగా ఉన్నాడనేది మనకు తెలిసిందే. అలా చతుష్పాద జీవిగా (Quadripodal being) ఉన్న మానవుడు, ద్విపాద జీవిగా (Bi-podal being) మారుతున్న క్రమంలో దానికి తగిన ఆహార పరిగ్రహణ విధానం, దానికి అనుకూలంగానే అతనిలోని అంతర్గత జీవక్రియ వ్యవస్థలన్నీ (Metabolic systems) కూడా రూపొందాయి అనేది మానవ శరీర ధర్మ శాస్త్రవేత్తలు (Physiologists) చెబుతున్నారు. + +భూగోళం మీద భూమధ్య రేఖ ప్రాంతంలో, కర్కాటక మకర రేఖలకు ఆవల ఉన్న ప్రాంతంలో ధృవ మండలాలలోని శీతల ప్రాంతాలలో ఉన్న మానవులు ఆయా శీతోష్ణస్థితి పరిస్థితులకు అనువైన, అనుకూలమైన ఆహారపు అలవాట్లను చేసుకోవడం జరిగింది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0009.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0009.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..803f79ba1c6f1284285ed887eb11b2bcb59fb4e3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0009.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +ముఖ్యంగా భూమధ్య రేఖ (Equalor) ప్రాంతంలో ఉన్న మానవులు ఎండ తీక్షణతని, సూర్య ప్రతాపాన్ని తట్టుకోగలిగేలా శరీరాన్ని, శరీరంలోని అంతర్గత జీవక్రియ వ్యవస్థలను చల్లబరచే విధంగా ఉండే ఆహారాలను స్వీకరించడం ప్రారంభించారు. అలాగే శీతల మండలాలలో, మంచు ప్రాంతాలలో ఉండే మానవులు తమ శరీరంలో ఉష్ణోగ్రతని పెంచగలిగే ఆహారాన్ని స్వీకరించడం, సమశీతోష్ణ మండల ప్రాంతంలో ఉండే మానవులు నైసర్గిక పరిస్థితులకి, భౌగోళిక పరిణామాలకి తమ శారీరక స్థితికి సమన్వయం చేయగలిగే ఆహారాలను స్వీకరించడం జరిగింది. అందుకే ప్రపంచ “మానవ నాగరికత ప్రస్థానం అంతా ఆహార ప్రస్థానమే” (All in all, the journey of human civilitation is happened in consoumance with the journey of the food) అని కొందరు వ్యాఖ్యానిస్తారు. మానవ పరిణామ +క్రమాన్ని పర్యావరణ పరంగా, భౌగోళిక, నైసర్గిక పరంగా విశ్లేషిస్తున్న క్రమంలో, ఆయా కాలాలలో, ఆయా ప్రాంతాలలో, ఆయా దేశాలలో రూపుదిద్దుకున్న ఆహారపు అలవాట్లు కూడా క్రియాశీల పాత్ర పోషిస్తాయి. + +అందుకే దాదాపు పదివేల ఏళ్ళ పూర్వం నదీలోయ ప్రాంతాలలో స్థిరనివాసం ఏర్పరచుకొని సామూహిక జీవనానికి శ్రీకారం చుట్టిన మానవుడు వ్యవసాయాన్ని కనుక్కొని తనకు అవసరమైన ఆహారాన్ని తాను ఉన్నచోటనే పండించుకోవడం ప్రారంభించాడు. ఇదే సందర్భంలో భూమి భ్రమణ, పరిభ్రమణల కారణంగా ఏర్పడే ఋతు చక్రాలు, కాల గమనాలను అనుసరించి పంటలను పండించడం, వ్యవసాయాన్ని నిర్వహించడమే కాక ఆహారపుటలవాట్లను ఆయా కాలాలకు, ఋతువులకు అనుగుణంగా రూపొందించుకున్నాడు. వేసవి, వర్షం, శీతాకాలం, శిశిరం ఇలా నాలుగు ప్రధాన కాలాలలో సంభవించే శీతోష్ణస్థితి నైసర్గిక పరిణామాలకు తట్టుకునేలాగా తన శారీరక స్థితిని, జీవక్రియలను కొనసాగించడానికి ఆహారాన్ని ప్రధాన వనరుగా మలచుకున్నాడు. శీతల కాలంలో హృదయాన్ని శరీరాన్ని వెచ్చ పరిచే ఆహారాన్ని తీసుకోవడం, వేసవికాలంలో తన దేహాన్ని చల్లబరిచడానికి వీలుగా ఉండే ఆహారాన్ని పండించడం. దాన్ని తీసుకోవడం +ద్వారా ఋతువులలో సంభవించే పరిణామాలని తట్టుకునేలా తనని తాను మలుచుకున్నాడు. ఇలా మనిషి మనుగడలో, మనిషి కొనసాగింపుకు తను తీసుకున్న ఆహారం, తను ఎంపిక చేసుకున్న ఆహారం కారణభూతం కావడమే కాక, భూమిపై మానవ జీవన ప్రస్థానానికి కారకంగా, ప్రేరకంగా నిలిచింది. + +అయితే మానవ జీవన ప్రవాహంలో 13వ శతాబ్దం వరకు ఉన్న జీవన విధానం అంతా ఒకలా ఉంటే 14, 15 శతాబ్దాల కాలంలో సంభవించిన భౌగోళిక పరిశోధనలు, (Geographical Researches) నూతన ఖండాల ఆవిష్కరణలు (Discovery of new continents) ద్వారా కొత్త ప్రదేశాల అన్వేషణలు వంటివి గొప్ప మలుపు తిప్పాయని చెప్పవచ్చు. అలాగే 15వ శతాబ్దంలో సంభవించిన సాంస్కృతిక పునరుజ్జీవనం (Cultural Renaissance) కళాత్మక, సాహిత్య, సాంస్కృతిక రంగాలలో అలాగే ఆహారపుటలవాట్లకు సంబంధించిన ఆదాన ప్రదానాలలో ఒక గొప్ప మలుపు ను తీసుకొచ్చింది. 16వ శతాబ్దంలో యూరప్ లో సంభవించిన శాస్త్రీయ విప్లవం (Scientific Revolution), 17వ శతాబ్దంలో పారిశ్రామిక విప్లవం (Industrial Revolution) గా దారితీసి సాంకేతిక పరిజ్ఞానానికి బలమైన పునాదులను ఏర్పరిచింది. 19వ శతాబ్దంలో ప్రారంభమైన ఆధునిక సాంకేతికత అనూహ్యమైన ప్రగతి ఫలాలను మానవాళికి అందించి, +21వ శతాబ్దపు ప్రథమార్థం నాటికి ప్రపంచాన్నంతా ఒక కుగ్రామంగా మార్చేసింది. సమాచార విప్లవం (Communication +Revolution), ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ పరంగా సంభవించిన పరిణామాలు, ఇంటర్నెట్, సామాజిక మాధ్యమాలు విస్తరిల్లిన నేటి కాలంలో విశ్వజనీన సంస్కృతులు సరికొత్తగా పొడసూపుతూ ఒక కొత్త ప్రపంచాన్ని ఆవిష్కరిస్తున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో ఇప్పటికీ దేశాలు, ప్రాంతాలు, జాతులు తమ ప్రత్యేకతని వారి అస్తిత్వాన్ని కొనసాగించడానికి దోహదపడ్తున్న అంశాలలో ఆహారపుటలవాట్లు ప్రధాన సూచికగా నిలుస్తున్నాయి (Food Habits have become an indicator to the identity of a nation, race and country now). + +ఇక చరిత్రలోకి తొంగిచూస్తే మానవజాతి పరిణామాన్ని ప్రభావితం చేసి, మలుపు తిప్పిన అంశాలన్నింటికీ ఆహారము, ఆహార సంబంధిత అంశాలు ప్రధాన కారణంగా నిలవడం ఒకింత ఆశ్చర్యమే అయినప్పటికీ సత్యదూరం కాదు. ఉదాహరణకి 14వ శతాబ్దం నాటి ప్రాపంచిక పరిస్థితిని ఇందుకు ఉదాహరణగా చెప్పవచ్చు. ఆనాటి ప్రపంచానికి భూమి పరంగా తెలిసిన ఖండాలు యూరప్, ఆసియాలు మాత్రమే! యూరప్కి ఆసియా దేశాల మధ్య భూమార్గం ద్వారా వర్తక, వ్యాపారాలు, వాణిజ్య వ్యవహారాలు, ఆదాన ప్రదానాలు జరుగుతూ ఉండేవి. ఒక దేశానికి సంబంధించిన చక్రవర్తులు తమ భూభాగాలను కాపాడుకోవడం, దానికి అనువుగా రథ, గజ, తుర, పదాతి దళాలను, అశ్విక దళాలను సమకూర్చుకోవడం ఆయా దేశాల బలానికి చిహ్నంగా ఉండేది. దానికి తోడు ఆసియా ఖండంలో ముఖ్యంగా భారతదేశంలో పండే సుగంధ ద్రవ్యాలు (Spices) యూరప్లో ఎంతో వ్యాపారాన్ని చేస్తూ ఉండేవి. యూరపు ప్రాంతంలోని భౌగోళిక నైసర్గిక పరిస్థితులు లవంగాలు, సాజీర, దాల్చిన చెక్క, యాలకులు వంటి సుగంధ ద్రవ్యాలను పండించడానికి అనువుగా ఉండేవి కావు. ఇలాంటి మసాలా ద్రవ్యాలకు అనువైన నేలగా, సానుకూల క్షేత్రంగా ఉన్నది భారతదేశం. అందుకే స్పెయిన్, ఇటలీ, ఫ్రాన్స్, పోర్చుగల్, లాంటి దేశాలకు చెందిన వ్యాపారులంతా ప్రజలలో సుగంధద్రవ్యాల పట్ల ఉన్న ఆకర్షణను, మార్కెట్ను దృష్టిలో పెట్టుకొని భారతదేశం నుంచి సుగంధ ద్రవ్యాలను భూమార్గం ద్వారా తీసుకెళుతూ తమ దేశాలలో వ్యాపారం చేస్తూ ఇబ్బడిముబ్బడిగా లాభాలను ఆర్జించే వారు. ఇలా యూరప్ కు - భారతదేశానికి మధ్య వ్యాపార వాణిజ్య వ్యవహారాలు 1453 వరకు నిరాటంకంగా జరిగాయి. కానీ 1453లో యూరప్కు ఆసియాకు మధ్య వారధిగా ఉండే కాన్ స్టాంటినోపుల్ నగరాన్ని ఆటోమాన్ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0010.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0010.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f29d2727e29d6f493d895824277b337e04f81fc9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0010.txt" @@ -0,0 +1,23 @@ +తురుష్కులు గెలుచుకున్న తర్వాత, వారు నగరాన్ని దిగ్బంధనం చేసి యూరప్ ఆసియాల మధ్య రాకపోకలను నియంత్రించారు. దాంతో భారతదేశంలో మాత్రమే పండే సుగంధద్రవ్యాల ఎగుమతులు యూరప్ కు నిలిచిపోయాయి. + +దానివల్ల యూరప్ లోని వ్యాపారస్థులు దివాళా తీయాల్సిన పరిస్థితి వచ్చింది. ఒకవైపు యూరప్ ప్రజల డిమాండ్, మరొకవైపు సుగంధ ద్రవ్యాలను తీసుకెళ్ల లేని పరిస్థితి! దీనివల్ల స్పెయిన్, పోర్చుగల్, హాలండ్, ఇటలీ, ఇంగ్లాండ్, ఫ్రాన్స్ దేశాలకు చెందిన వ్యాపారులు అక్కడి చక్రవర్తులను అభ్యర్థించి, ఒత్తిడి చేసి భారతదేశానికి వెళ్ళడానికి కావలసిన ప్రత్యామ్నాయ మార్గాన్ని కనుక్కోవడం కోసం సముద్ర మార్గాన్ని అన్వేషించాల్సిందిగా అభ్యర్థించారు. ఫలితంగానే కొలంబస్ (1492లో), వాస్కోడిగామా (1498), అమెరిగో వెస్పూసి, జాన్ కాబట్, బార్తలో మ్యూ డియాస్, మాజిలాన్ వంటి నావికులు ఎంతో సాహసోపేతంగా సముద్ర మార్గం ద్వారా భారతదేశానికి యూరప్ నుంచి మార్గాన్ని కనుక్కునే ప్రయత్నం మొదలెట్టారు. వీటి ఫలితంగానే అప్పటివరకూ ప్రపంచానికి తెలియని ఎన్నో విశేషాలు తెలిసి వచ్చాయి: + +1. ఉత్తర, దక్షిణ అమెరికా ఖండాలు, ఆఫ్రికా ఖండం, ఆస్ట్రేలియా ఖండం కొత్తగా వెలుగులోకి వచ్చాయి. + +2. భూమి గుండ్రంగా ఉంటుందనే విషయం మొట్టమొదటిసారిగా సహేతుకంగా, అనుభవపూర్వకంగా నిరూపించబడింది. +ప్రపంచంలో సముద్ర మార్గం ద్వారా భూమిని చుట్టి వచ్చిన మొదటి మానవుడిగా మాజిలాన్ రికార్డు సృష్టించాడు. + +3. యూరప్ దేశాల వలస వాదానికి (Colonialism) కొత్త ఖండాలలో యూరప్ దేశాల ఆధిపత్యానికి దారితీశాయి. + +ఇలా ప్రపంచ గమనాన్నే మార్చి వేసిన ప్రధానమైన పై పరిణామాలకు ఆది, పునాది భారతదేశంలోని సుగంధద్రవ్యాల ఆవశ్యకత యూరప్ ప్రజలకు ఉండటమే అని చెప్పవచ్చు. అంటే ఆహారానికి సంబంధించిన పంటల అలభ్యత వల్ల ఆహారపుటలవాట్లులోని కొనసాగింపు కోసం చేసిన ప్రయత్నాల వల్ల భూగోళంపైన అప్పటివరకూ తెలియని ఒక నూతన ప్రపంచం వెలుగులోకి వచ్చింది. + +అలా "Food and Culture : A Reader" Carole Counihan (1997) గ్రంథాన్ని వ్రాసిన Penny Van Esterik చెప్పిన Food and Culture takes a global look at the social, symbolic and political-economic role of food అన్న మాటలను నిజం చేస్తున్నాయి. + +దీనిని బట్టి ఆహారం, ఆహార వస్తువులు మానవ ప్రస్థానంలో ఎంత చోదకశక్తిగా (driving force) పని చేశాయో మనకు +తెలిసిపోతుంది. అంతేగాక ప్రతి దేశానికి సంబంధించిన ఆహారం, దాని తయారీ విధానం (preparation......), వాటిలోని పోషక విలువలు (Nutritional Values) అన్నీ ఆయా దేశాల ప్రత్యేక గుర్తింపుగా (Special Identity), ఒక సాంస్కృతిక అస్తిత్వ పతాకగా (Cultural Indicator) నిలవడం గమనార్హం. అందుకే సంస్కృతిలో ఆహారం అంతర్భాగంగా ఉంటూ, ఒక దేశానికి గుర్తింపునిచ్చే కీలక కారకాలలో ఒకటిగా రూపుదిద్దుకుంది. దీనినే సామాజిక మానవ శాస్త్రవేత్తలు (Social Anthropologists) "మీ ఆహారాన్ని చెప్పండి మీ గురించి చెబుతాను" అని అంటారు. అలా ఒక దేశ జాతీయత, ఆహారం రెండూ కలిసిపోయి ఆదేశ వ్యక్తిత్వ వికాస సూచికలుగా నేడు గుర్తించబడ్డాయి. ప్రపంచం మొత్తం మీద ఉండే వైవిధ్యత, విభిన్నత అంతా ఆయా ప్రాంతాల ఆహారపుటలవాట్ల ఆధారంగా నిర్ధారించబడే స్థితికి ప్రస్తుతం చేరుకుంది. + +ఒక దేశ సంస్కృతి, ఆహారపుటలవాట్లు, ఆ దేశ అతిథ్యం ఈ మూడు అంశాలలో సామాజిక, మానసికపరమైన అంశాలు (Socio-psychological Elements) కూడా దాగి ఉన్నాయి. మరో మాటల్లో దీనినే You are what you eat అని కూడా చెప్పారు. అంటే మన ఆహారపుటలవాట్లు భోజనం చేసే తీరు, ఆహార ఎంపిక (Selection of Food) ను అనుసరించి మన వ్యక్తిత్వాన్ని, అభిరుచులు, మూర్తిమత్వాన్ని చెప్పొచ్చన్నమాట! + +ఒక నిర్దిష్ట ప్రాంతంలో లేదా దేశంలో నివసిస్తున్న ప్రజలు ఒక నిర్దిష్టమైన ఆహారపుటలవాట్లకు లోనై ఉంటారు. ప్రజలు తమ సంస్కృతులు ఆమోదించిన ఆహారాన్ని స్వీకరిస్తూ ఎదుగుతారు. దీనినే ఇవాన్ పావ్లోవ్ అనే శరీర ధర్మ శాస్త్రజ్ఞుడు, మనోవైజ్ఞానిక వేత్త (నోబెల్ పురస్కార గ్రహీత కూడా) "నిబంధన సిద్ధాంతం" (Theory of Conditioning) అని వివరించారు. ఆ సందర్భంలోనే ఆయన “Appetite, craving for food, is a constant and powerful stimulator" అని అన్నారు. ఒక జాతి ప్రజలు కొన్ని రకాల ఆహారాలను స్వీకరించడం, మరి కొన్ని ఆహారాల పట్ల వ్యతిరేక, ఉదాసీన, తిరస్కార అభ్యంతరకర భావాన్ని (Feelings of nagative, indifference, rejection, objection) కలిగి ఉండడం వెనుక ఉన్న ప్రధాన సూత్రం ఈ నిబంధన సిద్ధాంత విన్యాసమే అని చెప్పవచ్చు. + +ఆదిమ మానవుడు తన మనుగడ కోసం చేసే పోరాటంలో (Struggle for Existence) అన్ని రకాల ఆహారాలను శాకాహార, మాంసాహారం ఆఖరికి మానవ ఆహారాన్ని కూడా ఆరగించేవాడని తెలుస్తోంది. కానీ కాలక్రమంలో మాత్రమే కొన్ని ఆహారాలకే పరిమితం కావడం వెనక ఆయా దేశాలు, జాతుల సంస్కృతి, విశ్వాసాలు, నమ్మకాలు, అలవాట్లు ప్రధాన ప్రభావాన్ని చూపాయని చెప్పవచ్చు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0011.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0011.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ce8fd61d12028fb485503924ab45b3d81ce35f3a --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0011.txt" @@ -0,0 +1,14 @@ +తూర్పు ఆసియా దేశాలకు చెందిన ప్రజల ఆహారపుటలవాట్లు ఆసియా ఖండంలోనే ఇతర ప్రాంత ప్రజల ఆహారపు టలవాట్లకన్నా భిన్నంగా ఉండటం గమనించవచ్చు. ఇదే పరిస్థితి ప్రపంచమంతా ఇటాలియన్ ఫుడ్, స్పానిష్ ఫుడ్, మెక్సికన్ ఫుడ్, అమెరికన్ ఫుడ్, ఆఫ్రికన్ ఫుడ్లుగా ప్రత్యేకీకరణ సాధించడంలో మనకు కనిపిస్తుంది. "Food is not rational. Food is culture, habit, craving and identity” అని Everything is Illuminated (2002), We are the Weather Saving the planet Begins at Breakfast (2019) వంటి పుస్తకాల రచయిత Jonathan Safran Foer చెప్పినట్లుగా ఆహారం సాంస్కృతిక అస్తిత్వంగా మారిన తీరు మనకు అర్థం అవుతుంది. + +ఇక వందలాది సంవత్సరాలుగా ఒక జాతి ప్రజలు తరతరాలుగా ఆచరిస్తున్న ఆహారపుటలవాట్లలోంచి పుట్టిన రీతినే సంప్రదాయ ఆహారం (Traditional Food) అని చెప్పవచ్చు. ఒక జాతిలో వారసత్వంగా ఒనగూడే భాష, సంస్కృతి, సంప్రదాయాలు, వేషధారణ, వస్త్రాలంకరణ తో పాటు ఆహారం కూడా తనదైన ప్రత్యేకతతో, ప్రత్యేక వంట విధానంతో ఆ జాతికి సూచికగా నిలుస్తుంది. మరో మాటల్లో చెప్పాలంటే ఒక దేశానికి సంబంధించిన ఆహారం ఆ జాతి ప్రజల జాతీయతకి గర్వకారణంగా కూడా ఉంటుంది. అంతేగాక ఆ ప్రత్యేక ఆహారపు అలవాట్లు ఆ దేశ చరిత్రను, జీవనశైలిని, విలువలను, నమ్మకాలను కూడా తెలియపరుస్తాయి. + +అయితే గత శతాబ్దాల కాలంగా జరుగుతున్న పరిణామాలలో మానవుల వలసలు (Human Migration) ప్రధానంగా +ప్రస్తావించదగినవి. ప్రజలు ఒక ప్రాంతం నుండి మరో ప్రాంతానికి విద్యా ఉద్యోగ, వ్యాపార వాణిజ్య, పర్యాటక అవసరాల కోసం వలస వెళుతున్న క్రమంలో వారు తమతో పాటు తమ భాషని, సంస్కృతిని మాత్రమే తీసుకు వెళ్లరు. వారితోపాటు వారి వంటలు, వారి భోజన విధానం, వారి ఆహారపుటలవాట్లు, ఆహార తయారీ ప్రక్రియలు అన్నిటినీ తమతోపాటు తీసుకువెళ్తారు. దీనివల్ల, ముఖ్యంగా రెండవ ప్రపంచ యుద్ధానంతరం వలసలు మరింత పెరిగి వివిధ దేశాలకు సంబంధించిన ఆహారాలు మరొక దేశానికి పరిచయం కావడం సంభవించింది. 17, 18వ శతాబ్దంలో బ్రిటిష్, ఫ్రెంచ్ ఇతర యూరప్ దేశాల వలసల వల్ల పాశ్చాత్య దేశాలకు సంబంధించిన ఆహారాలు, ఆహార తయారీ విధానాలు భారతీయ జనజీవనంలోకి చొచ్చుకు వచ్చాయి. అంతకు పూర్వం ఢిల్లీ సుల్తాన్ లు (1296-1526) మొఘలాయీ పాలనల (1526-1857) వల్ల పర్షియా, అరేబియా, ఆఫ్ఘనిస్తాన్, ఇరాన్, మధ్యప్రాచ్యం లాంటి దేశాలకు సంబంధించిన ఆహార విధానాలు, వంట విధానాలు, ప్రక్రియలు భారతదేశంలో అంతర్భాగంగా మారిపోయాయి. మధ్య ప్రాచ్య దేశాలకు సంబంధించిన ఇరానీ చాయ్, బిర్యానీ, బిస్కెట్లు, మాంసాహార వంటకాలు వంటివి ఎలాగైతే భారతదేశంలోకి ముస్లిం పరిపాలకులతో పాటు ప్రవేశించాయో, అలాగే బ్రిటన్, ఫ్రాన్స్, పోర్చుగల్ పాలకులతోపాటు శాండ్విచ్, బ్రెడ్, బిస్కెట్, కేక్, ఇతర +వంటకాలు, ఆహారాలు భారతదేశంలోకి వచ్చేసాయి. + +ఇన్ని సాంస్కృతిక పరిణామాలు సంభవించినప్పటికీ భారతదేశంలో మూలవాసుల సంస్కృతి (Indigenous Culture), స్థానిక సంస్కృతుల (Local, native cultures) లోంచి రూపొందిన ఆహారాలు, వంటలు అలాగే కొనసాగాయి. ఇవే భారతీయ సంప్రదాయ వంటలుగా (Indian Traditional Cuisine) ఆయా రాష్ట్రాలలోని సాంస్కృతిక నేపథ్యాలను అనుసరించి కొనసాగి ఇప్పటికీ భారతదేశంలోని వైవిధ్యతకు, విశిష్టతకు కొలమానాలుగా నిలుస్తున్నాయి. భారతీయ ఆహారంలో ముఖ్యంగా సంప్రదాయ ఆహార విధానంలో, మనకు ప్రధానంగా వన మూలికలు, సుగంధ ద్రవ్యాలు, మసాలా దినుసుల వాడకం ఎక్కువగా కనిపిస్తాయి. + +అయినప్పటికీ భారత ఉపఖండంలోని విభిన్నమైన వాతావరణ పరిస్థితులను అనుసరించి ఆయా రాష్ట్రాలలో, ప్రాంతాలలో ఆహార అలవాట్లు ప్రత్యేకంగా రూపొందాయి. భారతదేశంలోని హిమాచల్ ప్రదేశ్, కశ్మీర్ ప్రాంతాలలో అతి శీతల వాతావరణాలు మంచుకొండలు ఉండగా, రాజస్థాన్ ప్రాంతంలో అత్యంత ఉష్ణ మండలాలు థార్ ఎడారి లాంటివి కనిపిస్తాయి. ఈశాన్య రాష్ట్రాలలోకొండలు, గుట్టలు, నదీ ప్రవాహాల లోయలతో మాసిన్ రాం, చిర్రపుంజి వంటి ప్రదేశాలలో నిత్య వర్షాలు కనిపిస్తే, దక్షిణాదిలో దక్కన్ పీఠభూమి ప్రాంతంలో పర్వతాలు, సతత హరితారణ్యాలు, సమ శీతోష్ణ మండలాలు కనిపిస్తాయి. ఇలాంటి భౌగోళిక వైవిధ్యతను అనుసరించే దేశంలోని ఆయా రాష్ట్రాలలో ప్రత్యేకమైన ఆహారపుటలవాట్లు, వంటకాలు రూపొందాయి. అయితే వీటన్నిటి అంతిమ లక్ష్యం వాతావరణానికి తగిన శారీరక, మానసిక అనుగుణ్యతను (Physical Mental Compatibility) ప్రజలకు అందించడం, తద్వారా ప్రజలను నిత్యం ఉత్సాహ వంతులుగా, ఆరోగ్యవంతులుగా తీర్చిదిద్దడం అని చెప్పాలి. అందుకే మంచి ఆరోగ్యానికి మంచి ఆహారం కావాలి. ఆ లెక్కన “మంచి ఆహారం" (Good Food) అంటే వేలాది సంవత్సరాల కాలపరీక్షకు నిలిచి గెలిచి కొనసాగుతున్న +సంప్రదాయ ఆహార విధానము, సంప్రదాయ వంటలని మరోసారి రుజువైంది. + +వైద్యశాస్త్ర పితామహుడుగా భావించే హిప్పోక్రేటస్ చెప్పిన "Let food be thy medicine and medicine be thy food”. అన్న మాటలు మనుషులలో “ఆరోగ్యానికి హేతువుగా ఆహారం" అనే అంశాన్ని నొక్కి వక్కాణిస్తున్నాయి. ఇదే సందర్భంలో 2020లో ప్రపంచమంతటా విధ్వంసం సృష్టించిన కరోనా వైరస్ లక్షలాది మంది మృతికి కారణమయింది. ఆసుపత్రులు, ఆరోగ్య సదుపాయాలు ఎంతగానో అభివృద్ధి చెందిన దేశాల్లో సైతం మనుషులు క్షణాల్లో మరణించారు. జనసాంద్రత అంతగా లేని యూరప్, అమెరికా వంటి దేశాలు కూడా కరోనా ధాటిని తట్టుకోలేక చేతులెత్తేసాయి. ఇక భారతదేశంలాంటి అత్యంత జనసమ్మర్థం కల దేశంలో, 140 కోట్ల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0012.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0012.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..728bb49ec40a032e175eb507954484973562693a --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0012.txt" @@ -0,0 +1,9 @@ +జనాభాలో కోట్లాది మంది మరణిస్తారు అని అంచనా వేసారు. కానీ చిత్రంగా, అభివృద్ధి చెందిన దేశాలలో కన్నా భారతదేశంలో కరోనా మరణాల నిష్పత్తి తక్కువగా ఉన్నట్లుగా ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ ఆ తర్వాత ధృవీకరించింది. శుభ్రత (Cleanliness and sanitation), సామాజికదూరం (Social Distance) పాటించే విషయంలో అంతగా పరిణతి చెందని మనదేశం అనతి కాలంలోనే నిర్జనమైపోతుందని అందరూ అంచనా వేసారు. ఆందోళన వెలిబుచ్చారు. ఈ అంచనాలను తలక్రిందులు చేస్తూ భారతదేశంలో కరోనా వైరస్ ఆందోళన పడినంతగా ప్రభావం చూపించలేకపోయింది. దీనికి కారణాలు ఏమిటి? అని అధ్యయనాలు చేస్తే, ఆ రహస్యం మన ఒంట్లోని రోగనిరోధక శక్తి (Immunity) లో ఉందని, దానికి కారణం మన వంటింట్లో, పోపుల పెట్టెలో ఉందని వెల్లడయ్యింది. అంటే మన ఆహారపుటలవాట్లలో, ఆహార తయారీ విధానంలో మనం వాడే మసాలా దినుసులు, సుగంధ ద్రవ్యాలు మనకు తెలియకుండానే మనలో రోగనిరోధక శక్తిని పెంచాయని, దానివల్ల, కరోనా బారి నుంచి భారతీయులు తప్పించుకున్నారని వెల్లడయ్యింది. అలా మనం తీసుకునే ఆహారం మనకు ఔషధంగా కూడా పనిచేస్తుందని చెప్పవచ్చు. +- +దీనినే ఇటీవలి కాలంలో "ఆహార చికిత్స" (Food Therapy) అంటున్నారు. అమెరికాలో అత్యంత ఆదరణ పొందిన టి.వి. రియాలిటీ షో "The Biggest Loser: Couples 4" హోస్ట్ ప్రఖ్యాత Celebrity Fitness Trainer గా అయిన Brett Hoebel" "ఆహార చికిత్స”ను సమర్థిస్తున్నాడు. ఆయన “Food is lot of people's therapy - when we say comfort food, we really mean that. Itis releasing dopamine and serotonin in your brain that makes you feel good" అని స్పష్టం చేశారు. + +ఇక Nutrition Psychologists అయితే మనిషిలోని మానసిక (Mental fluctuations) చిత్త చాంచల్యాలకు, Stress, Depression, Crises, Anxiety, Loss of Memory వంటి మనోరుగ్మతల నిదానానికి, చికిత్సకు ఆహారమే ప్రాథమిక ఔషధంగా (Food as a primary medicine) పనిచేస్తుందని చెప్పవచ్చు. అంటే ఆహారం కేవలం శారీరకపరమైన ఉత్తేజానికి, ఉత్సాహానికి మాత్రమే కాక, మానసికపరమైన ఉల్లాసానికి, ఉద్వేగ సంతులనకు (Balance in emotions) కూడా దోహదపడ్తుందని తేటతెల్లమవుతుంది. మరొకవైపున ప్రస్తుతం భోజనం, వంటలు అనేది పరిశ్రమ (Food Industry) స్థాయికి ఎదిగిపోయింది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రజలందరిలో పర్యాటక స్పృహ (Awareness of Tourism) పెరగడం, దేశాటనం, సంచారం అనే ప్రాచీన భారతీయ జీవన విలువలకు కొనసాగింపుగా 'పర్యాటకం' నేడు ఆధునిక రూపంలో విస్తరించడంవల్ల 'ఆహారం - రుచులు' కూడా ప్రత్యేక ఆసక్తిని రేకెత్తిస్తున్నాయి. అలాగే ఇటీవలి కాలంలో వచ్చిన 'సామాజిక మాధ్యమాల విప్లవం' (Social Media Revolution) కూడా దీనిని మరింత ముందుకు తీస్కెళ్ళింది. వంటలు, భోజనాలు, వంటల తయారీ విధానం వంటి అంశాలను నేర్పించడానికి గతంలో అమ్మలు, కుటుంబం ఆధారంగా ఉండేది. 1995లో టి.వి. ఛానెల్ల విస్తరణ అనంతరం న్యూస్ ఛానెల్స్ ఎంటర్టైన్మెంట్ ఛానెల్స్లో వంటల తయారీ కోసం ప్రత్యేక కార్యక్రమాలు ప్రారంభం అయ్యాయి. మరోవైపున వంటలను నేర్పించడానికి నగరాలలో ప్రత్యేక విధాన సంస్థలు, హోటల్ మేనేజ్మెంట్ కోర్సులు, దేశ విదేశీ వంటల తయారీలో శిక్షణ కోసం ప్రత్యేకంగా “ఛెఫ్” కోర్సులు అకాడెమిక్"గా రూపొందాయి. వీటికి సమాంతరంగా కాలనీలు, అపార్ట్మెంట్లలో బామ్మలు, మామ్మలు, స్వగృహ ఫుడ్స్ వంటి చిన్న స్థాయి కుటీర వ్యవస్థలు వంటల చిట్కాలను నేర్పించడం మొదలెట్టాయి. ఇలా సువ్యవస్థీకృతం గానూ, అవ్యవస్థీకృతంగానూ నిర్వహించే "సంప్రదాయ శిక్షణా తరగతులు” మాత్రమే కాక, ఆన్లైన్ లో యూట్యూబ్, ఇన్స్టాగ్రామ్, ఫేస్బుక్ వేదికలుగా వర్చువల్ తరగతులు నడుస్తున్నాయి. అంతేగాక, భారతీయ వంటలు, తెలుగు వారి వంటలు, తెలంగాణా వంటకాల గురించిన యూట్యూబ్ ఛానెల్లు ఇప్పుడు అత్యంత ప్రేక్షకాదరణతో సాగుతున్నాయి. ఈతరం యువతకు వంటలు రాకపోవడం, ఉద్యోగవృత్తిరీత్యా విదేశాలకు వెళ్ళాల్సి రావడం వంటి కారణాలవల్ల 'గూగుల్నే గురువుగా భావించి 'ఏకలవ్య శిష్యులు'గా వంటలపై ప్రయోగాలు చేస్తున్న 'Generation-Z' ప్రస్తుతం ఈ సామాజిక మాధ్యమాలకు రాజపోషకులుగా ఉన్నారు. ఈ డిజిటల్ పరిణామాలన్నీ సమకాలీనంగా నవ యువతరంలో సంప్రదాయ వంటలు, రుచులు, ఆహారంపట్ల పెరుగుతున్న ఆసక్తికి ఉదాహరణగా చెప్పదగినవే! + +వీటన్నిటి దృష్ట్యా తెలంగాణాకే ప్రత్యేకమైన ఆహారపుటలవాట్లు, వంటకాలు అన్నిటినీ ఒక్కచోట కూర్చి ఆహార రుచుల రంగంలో కూడా తెలంగాణాకున్న ప్రత్యేకతను తెలియ చెప్పాలనుకున్నాము. అలాగే, అనివార్యంగా సంభవించిన ఇతర రాష్ట్రాల ప్రభావం వల్ల మనదైన వంటలు, వంటకాలు కూడా మన స్మృతి పేటికలోంచి కనుమరుగైన సందర్భం ఏర్పడింది. ఇప్పుడు అంతటా బ్రేక్ఫాస్ట్ అంటే ఇడ్లీ, వడ, దోశె, చపాతీ లాంటివే కనిపిస్తాయి. నిశితంగా గమనిస్తే ఇవన్నీ మద్రాసీ లేదా కన్నడ ప్రాంత ఉడిపి హోటల్ల తాలూకు ప్రభావం అని అర్థమవుతుంది. + +ఈ సందర్భంలో అసలు తెలంగాణా బ్రేక్ఫాస్ట్లు ఏంటి? అసలు మనకంటూ ఈ వంటకాలు ఏమైనా ఉన్నాయా? అనే ప్రశ్నలకు సమాధానాలను అన్వేషిస్తున్న సందర్భంలోనే 2017లో ప్రపంచ తెలుగు మహాసభలను తెలంగాణా ప్రభుత్వం అత్యంత వైభవంగా నిర్వహించాలని నిర్ణయించింది. దానికి భాషా సాంస్కృతిక శాఖ, తెలంగాణా సాహిత్య అకాడెమీ బాధ్యత తీసుకున్నాయి. ఆ క్రమంలో దేశ విదేశాలనుంచి, రాష్ట్రం నలుమూలల నుంచి వస్తున్న ప్రతినిధులకు తెలంగాణా రుచులను, వంటకాలను అందించాలని భావించి ఆ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0013.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0013.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..34d7a9b307269bbd7733e223ed291495b4241f3c --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0013.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +దిశగా అధ్యయనం చేసి దాదాపు 89 రకాల వంటకాలతో భోజనం 'మెనూ'ను రూపొందించి, ఆ మేరకు వేలాదిమందికి భోజనాలను ఏర్పాటు చేసాం. 2017 డిసెంబర్ 15 నుండి 19 వరకు జరిగిన ఈ ప్రపంచ తెలుగు మహాసభలలో ఆహూతులందరినీ అలరించి, ఆశ్చర్యపరిచి, ఆనంద డోలికలలో ఓలలాడించిన అంశాలలో తెలంగాణా వంటలు, రుచులు కూడా ప్రధాన పాత్ర పోషించాయి. ఈ ఉత్సవాల వల్ల తెలంగాణా రుచులు, వంటకాలు ప్రపంచంలోని మరే జాతి, రాష్ట్ర, ప్రాంత వంటలకు తీసిపోవని, పైగా వీటిలో ఎన్నెన్నో ఆరోగ్య సూత్రాలు ఇమిడి ఉన్నాయని అర్థమైంది. + +ఇలా తెలంగాణా వంటకాల విశిష్టతను, వైవిధ్యతను, వంటలు తయారు చేసే విధానాన్ని అందరికీ తెలియజేయాలనే లక్ష్యంతో తెలంగాణా వంటకాల మీద విస్తృత పరిశీలన చేసిన జ్యోతి వలబోజు గారిని సంప్రదించి పుస్తకంగా తెలంగాణా వంటకాలను కూర్చాల్సిందిగా అభ్యర్ధించాం. ఆమె గతంలో వంటల మీద పుస్తకాలు ప్రచురించారు. మా అభ్యర్ధనను అనుసరించి తెలంగాణాకు సంబంధించిన వంటకాలతో ఆమె ఈ పుస్తకాన్ని కూర్చినందుకు ఆమెకు అభినందనలు. + +వీటన్నింటి నేపథ్యంలో తెలంగాణ రుచులను, ఆహారాలను, వంటల తయారీ విధానాన్ని వాటి ప్రక్రియలను ఈ పుస్తకం ద్వారా అందించడం తెలంగాణ అస్తిత్వంలో సాంస్కృతిక అంశాలు, ఆహారపరమైన అంశాల పాత్రను మరొక్కసారి గుర్తించినట్లుగా అయింది. + +అలా రూపుదిద్దుకున్న ఈ "తెలంగాణ రుచులు” పుస్తకంలో ఉపాహారాలు, అల్పాహారాలు, శాకాహార వంటలు, మాంసాహార +వంటలు, మిఠాయిలు, హైదరాబాదీ వంటకాలు, వరంగల్ స్పెషల్స్, మంథని స్పెషల్స్ వంటి అన్ని రకాల రుచులనూ ఒక్కచోట అందించే ప్రయత్నం చేసాం. ఈ పుస్తకం ద్వారా తెలంగాణాలో దాదాపు 500 రకాల సంప్రదాయ వంటకా లున్నాయని, ఆహార తయారీ ప్రక్రియాపరంగా తెలంగాణా మరే రాష్ట్రానికి తీసిపోదనీ సాధికారికంగా నిరూపించే అవకాశం ఏర్పడింది. + +దీనికితోడు ఈ పుస్తక ప్రారంభ అధ్యాయాలలో తెలంగాణా చరిత్ర, సంస్కృతిలో ఆహారం పాత్ర గురించి, బోనాలు, బతుకమ్మ వంటి పండుగల సందర్భంలో మనం చేసుకునే ప్రత్యేక పిండివంటల గురించి, మన ఆచార సంప్రదాయాల్లో మన వంటకాల ప్రత్యేకత గురించి, తెలంగాణ వంటలను అనుసరించి ప్రత్యేకంగా రూపొందించిన భాషా పదాల గురించి సహేతుకంగా వివరించడం జరిగింది. అలాగే చారిత్రకంగా, శాసనాలపరంగా, సాహిత్యపరంగా ఆహారాల వర్గీకరణ,తెలుగు కావ్యాలలో భోజన వర్ణన వంటి అంశాలను విషయ సమగ్రత కోసం చేర్చడం జరిగింది. + +ఇలా ఈ "తెలంగాణా రుచులు” పుస్తకం తెలంగాణా సంస్కృతిలో ఆహారాభిరుచుల గురించి, వంటకాలు, వాటి తయారీ విధానం గురించిన 'వివరణాత్మక మార్గదర్శి'గా ఉంటుందని భావిస్తాను. తెలంగాణా వంటకాలను పరిచయం చేయాలనుకునే హోటలు, రెస్టారెంట్లకు, తెలంగాణా రుచులను ఆస్వాదించాలనుకునే వ్యక్తులకు, భోజన ప్రియులకు ఇది ఒక కరదీపిక (Hand Book) లాగా ఉంటుందని తలుస్తాను. మరోవైపున తెలంగాణా సంస్కృతిలోని విశ్వరూపాన్ని రుచులపరంగా ఆవిష్కరించడంలో ఈ పుస్తకం మీ చేతులకు, నాలుకకు, నాసికకు, నయనాలకు కావలసినంత అనుభూతిని, ఆస్వాదనను అందిస్తుందని ఆశిస్తున్నాను. + +చివరగా, ప్రతిష్టాత్మక UNESCO హైదరాబాద్ నగరాన్ని "Creative City of Gastronomy" గా "ఆహార రుచులలో సృజనాత్మక నగరం"గా 2019 సంవత్సరంలో ప్రకటించిన విషయాన్ని ఇక్కడ గుర్తు చేయాలి. భారతదేశం మొత్తం మీద ఈ అరుదైన అంతర్జాతీయ గుర్తింపును పొందిన ఒకే ఒక్క తొలి నగరంగా హైదరాబాద్ తెలంగాణా వంటకాలు - రుచులు-ఆహారపుటలవాట్లకు ప్రపంచఖ్యాతిని తేవడం విశేషం. దీనికి కాకతీయ కాలం నుండి వచ్చిన సంప్రదాయ వంటకాలు, తెలంగాణా పల్లెలలోని గ్రామీణ వంటకాలు, ఇండో-ఇస్లామిక్, పర్షియన్, మొఘలాయి వంటల పరస్పర ప్రభావాలు కారణమని చెప్పవచ్చు. ఇలా తెలంగాణా రాష్ట్రం నైసర్గికంగా, భాషా సాంస్కృతికంగా మాత్రమే కాక వంటకాలు, ఆహారపు టలవాట్లపరంగా కూడా అచ్చమైన విశ్వనగరంగా రూపొందడం తెలంగాణా బిడ్డలుగా మనకందరికీ గర్వకారణం! ఈ విజయానికి భాషా సాంస్కృతిక శాఖ అందిస్తున్న అక్షర నీరాజనం ఈ పుస్తకం! + +రవీంద్రభారతి, +హైదరాబాద్ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0014.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0014.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..92145a7932934e278ce97a88e636c20d5c6a4bee --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0014.txt" @@ -0,0 +1,62 @@ +తెలంగాణ రుచుల వరుస +శాకాహార రుచులు +1. మిఠాయిలు +పేజి నెం. 36-50 +1. కొబ్బరి గరిజెలు/కజ్జికాయలు +2. కోవా గరిజెలు/కజ్జికాయలు +3. నూనె పోలెలు +4. సెనగపప్పు పోలెలు/భక్ష్యాలు +5. పెసరపప్పు భక్ష్యాలు +6. కొబ్బరి భక్ష్యాలు +7. కందిపప్పు భక్ష్యాలు +8. సొజ్జ పోలెలు/హల్వా పూరీలు +9. బూందీలడ్డు +10. రవ్వలడ్డు +11. కొబ్బరిలడ్డు +12. నువ్వుల లడ్డు +13. పల్లీల లడ్డు +14. మరమరాల లడ్డు +15. పుట్నాల పప్పు లడ్డు +16. జొన్నపేలాల లడ్డు +17. తీపి గవ్వలు +18. మసాలా గవ్వలు +19. గుమ్మడి హల్వా +20. పాలాంబురం +21. కొర్రలు పాయసం +22. బాదుషా +1. సకినాలు +23. బేసిన్ చిక్కి +24. తీపి శేవలు +25. బెల్లపన్నము/పరమాన్నము +26. చక్కెర పొంగలి +27. పేనీ +28. పప్పు పూర్ణాలు +29. క్యారట్ పూర్ణాలు +30. కొబ్బరి పెసర పూర్ణాలు +31. గోధుమ, కొబ్బరి పూర్ణాలు +2. +33. మలీద +ఉండలు +34. ఉండ్రాళ్ళ పాయసం +35. సజ్జ బూరెలు +36. బూరెలు +37. పల్లీ పట్టి +38. నువ్వుల పట్టి +39. పుట్నాల పప్పు పట్టి +40. కొబ్బరి పట్టి +41. శేవలు పాయసం +42. మలీద +43. గోధుమపిండి పాయసం +శేవలు +2. నాస్తా (Break Fast) ఉపాహారాలు-చిరుతిండ్లు +2. పప్పు సకినాలు +3. కారం సకినాలు +4. పచ్చికారం సకినాలు +5. సర్వ పిండి +ix +6. పాలకూర సర్వపిండి +7. క్యారట్ సర్వపిండి +8. సొరకాయ సర్వపిండి +9. టమాటా సర్వపిండి +10. బియ్యంపిండి మురుకులు +పేజి నెం. 51-75 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0015.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0015.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a7337c26f940f135fb7cce4063a5892c9da3771b --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0015.txt" @@ -0,0 +1,72 @@ +11. మినప్పిండి మురుకులు +12. పెసర మురుకులు +13. సేవ్/కారప్పూస +14. చేగోడీలు +15. పాలకాయలు +16. మసాలా పూరి +17. ఉల్లి గారెలు +18. వడప్పలు +19. పెసర వడప్పులు +20. అలసంద/బొబ్బర్లు +21. మొక్కజొన్న గుడాలు/గుగ్గిళ్ళు +22. పెసర గుడాలు/గుగ్గిళ్ళు +23. శనగల గుడాలు/గుగ్గిళ్ళు +24. పల్లీ గుడాలు/గుగ్గిళ్ళు +25. గోధుమ రొట్టెలు +26. వరి రొట్టెలు +27. జొన్న రొట్టెలు +28. సజ్జ రొట్టెలు +29. మక్క రొట్టెలు +30. పూరీలు +31. గోధుమరవ్వ ఉప్మా +32. సజ్జ రొట్టె ఉప్మా +33. జొన్న రవ్వ ఉప్మా +34. ఉప్పుడు పిండి +35. బియ్యం అట్లు +36. జొన్న రవ్వ దోసె +37. సజ్జ రొట్టె ఉప్మా +38. గోధుమ రవ్వ ఉప్మా +39. అలసంద కుడుములు +40. చిక్కుడు గింజల కుడుములు +41. ఆనపకాయ గింజల కుడుములు +42. పప్పు కుడుములు +4. మెంతికూర కుడుములు +44. పెసర్ల గారెలు +45. పెసరపప్పు గారెలు +46. మక్క గారెలు +47. మినప గారెలు +48. చిట్టి గారెలు +49. అలసంద గారెలు +50. పెసర పకోడీలు +51. పప్పుల గారెలు +52. సెనగపిండి గారెలు +53. బజ్జీలు +1. పాలకూర పప్పు +2. తోటకూర పప్పు +3. గంగవాయిలి కూర పప్పు +4. పుంటికూర పప్పు +5. చేమకూర పప్పు +6. చుక్కకూర పప్పు +7. పొన్నగంటి కూర పప్పు +8. మునగాకు పప్పు +9. చింతచిగురు పప్పు +10. చామకూర పప్పు +11. చింతకాయ పప్పు +12. టమాటా పప్పు +13. వంకాయ పప్పు +3. పప్పులు +పేజి నెం. 76-88 +14. మామిడికాయ పప్పు +15. ముద్ద పప్పు +16. చామగడ్డ పప్పు +17. పప్పు చారు +18. పుల్ల పప్పు +19. పాలకూర పెసరపప్పు +20. పులిసింత కూర పప్పు +21. కారం పప్పు +22. ఆనపకాయ/సొరకాయ పప్పు +23. దోసకాయ పప్పు +24. బచ్చలికూర పప్పు +25. టమాటా, మెంతికూర పప్పు +26. బీరకాయ పప్పు +X \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0016.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0016.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..18a4ad6c541d6d4ebc981c0ccd847aa78fe663ac --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0016.txt" @@ -0,0 +1,66 @@ +1. పుంటికూర పచ్చడి - 1 +2. పుంటికూర పచ్చడి - 2 +3. పుంటికూర పచ్చడి - 3 +4. చుక్కకూర పచ్చడి - 1 +5. చుక్కకూర పచ్చడి - 2 +4. శాకాహార పచ్చళ్ళు +6. చుక్కకూర, టమాటా పచ్చడి - 3 +7. బచ్చలికూర పచ్చడి +8. కొత్తిమీర పచ్చడి +9. మిర్చి కొత్తిమీర పచ్చడి +10. గంగవాయిలి కూర పచ్చడి +11. పులిసింత కూర పచ్చడి +12. చెన్నంగి ఆకు పచ్చడి +13. పాలకూర పచ్చడి 1 +14. పాలకూర పచ్చడి - 2 +15. పాలకూర పండుమిర్చి పచ్చడి +16. పుదీనా పచ్చడి +17. మునగాకు పచ్చడి +18. మునగాకు కొబ్బరి పచ్చడి +19. బీరకాయ ముక్కల పచ్చడి +20. బీరపొట్టు పచ్చడి +21. వంకాయ పచ్చడి +పేజి నెం. 89-110 +22. కాల్చిన వంకాయ పచ్చడి +23. దోసకాయ పచ్చడి - 1 +24. దోసకాయ పచ్చడి - 2 +25. కొబ్బరి పచ్చడి - 1 +26. మామిడి కొబ్బరి పచ్చడి - 2 +27. మామిడికాయ, కొబ్బరి తురుము పచ్చడి - 3 +28. కొబ్బరి పచ్చడి - 4 +29. చింతకాయ పచ్చడి +- +1 +30. పచ్చి చింతకాయ పచ్చడి - 2 +31. కొబ్బరి చింతకాయ పచ్చడి - 3 +32. ఉల్లిపాయ పచ్చడి +33. దొండకాయ పచ్చడి +34. ఉసిరి నువ్వు పచ్చడి +35. మామిడి అల్లం ఆవకాయ +36. మామిడి ఆవకాయ +37. నువ్వు ఆవకాయ +38. వాక్కాయ/కలెంకాయ ఆవకాయ +39. మామిడి/కొబ్బరి ఆవకాయ +40. ఉసిరి ఆవకాయ +41. నిమ్మ ఆవకాయ +1. టమాటా కూర +2. టమాట మెంతికూర +5. కూరలు-పులుసు అన్నం +టమాటా +3. టమాటచ ఆలుగడ్డ కూర +4. టమాట, పాలకూర +5. టమాట, చుక్కకూర +6. టమాట, తోటకూర +7. టమాట గుత్తికూర +పేజి నెం. 111-171 +8. వంకాయ ముద్దకూర +9. వంకాయ వేపుడు +వంకాయ +10. వంకాయ టమాట కూర +11. వంకాయ మసాలా వేపుడు +12. మసాలా వంకాయ కూర +13. పచ్చిమసాలా వంకాయ కూర +14. వంకాయ సెనగపప్పు కూర +15. వంకాయ పులుసు +xi +4 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0017.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0017.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1cafa88eef6c31396f163bbc819d260f22b61ca7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0017.txt" @@ -0,0 +1,80 @@ +16. ఆలుగడ్డ ముద్దకూర +17. ఆలుగడ్డ వేపుడు +18. ఆలుగడ్డ పాలకూర +19. ఆలుగడ్డ సెనగపప్పు +20. ఆలుగడ్డ కుర్మా +ఆలుగడ్డ +బోడ కాకరకాయ +49. బోడకాకర కాయ వేపుడు +50. బోడకాకరకాయ టమాట కూర +51. బోడ కాకరకాయ పులుసు +గుమ్మడికాయ +52. గుమ్మడికాయ ముద్దకూర +21. ఆలుగడ్డ మసాలా వేపుడు +53. గుమ్మడికాయ దప్పళం +22. ఆలుగడ్డ పిండి కూర +23. ఆలుగడ్డ మసాలా వేపుడు +24. బీరకాయ ఇగురు +బీరకా +25. బీరకాయ టమాట కూర +26. బీరకాయ పెసరపప్పు +27. బీరకాయ మెంతికూర +28. బీరకాయ సెనగపప్పు +సెనగపప్పు +29. సెనగపప్పు అంటుపులుసు +30. సెనగపప్పు కూర +31. సెనగపప్పు అట్టుతునకల కూర +32. సెనగపిండి బజ్జీల పులుసు +33. బజ్జీలతో సల్ల చారు +34. సెనగపప్పు పుంటికూర +ఆనపకాయ +35. ఆనపకాయ కూర - 1 +36. ఆనపకాయ కూర - 2 +37. ఆనపకాయ పెసరపప్పు +38. ఆనపకాయ పులుసు +39. ఆనపకాయ టమాట +40. ఆనపకాయ నువ్వు మసాలా +41. ఆనపకాయ ముట్టీల కూర +42. బెండకాయ వేపుడు +బెండకాయ +43. బెండకాయ ముద్ద కూర +44. బెండకాయ టమాట కూర +45. బెండకాయ పులుసు +54. గుమ్మడికాయ పులుసు +దోసకాయ/బుడమకాయ +55. దోసకాయ కూర +56. దోసకాయ టమాట కూర +57. దోసకాయ కొబ్బరి కూర +58. దోసకాయ నువ్వుమసాలా +59. పొట్లకాయ కూర +పొట్లకాయ +60. పొట్లకాయ పెసరపప్పు కూర +61. పోట్లకాయ పెరుగుపచ్చడి +దొండకాయ +62. దొండకాయ వేపుడు - 1 +63. దొండకాయ వేపుడు +64. దొండకాయ వేపుడు - 3 +- +2 +65. దొండకాయ టమాట కూర +66. దొండకాయ కొబ్బరికోరు +నేతి బీరకాయ +67. నేతి బీయకాయ ముద్దకూర +68. నేతి బీరకాయ పెసరపప్పు +అరటికాయ +69. అరటికాయ ముద్దకూర +70. అరటికాయ వేపుడు +71. అరటికాయ పచ్చి మసాలా వేపుడు +72. అరటికాయ బజ్జీలు +73. అరటికాయ టమాట కూర +చిక్కుడు కాయ +కాకరకాయ +74. చిక్కుడు కాయ కూర +1 +75. చిక్కుడు కాయ కూర +2 +46. కాకరకాయ ముద్దకూర +47. కాకరకాయ పులుసు +48. కాకరకాయ వేపుడు +76. చిక్కుడుకాయ టమాట కూర +xii \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0018.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0018.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fbe46a2d9cecd8e16fc7190f16ce7b25ce70866f --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0018.txt" @@ -0,0 +1,69 @@ +చామగడ్డ/చామదుంప +గోకరకాయ/గోరుచిక్కుడు +77. గోకరకాయ కూర 1 +78. గోకరకాయ కూర 2 +- +79. గోకరకాయ టమాట కూర +80. చామగడ్డ కూర +9. వరంగల్ రుచులు +పేజి నెం. 172-179 +105. గోధుమపిండి ప్రసాదం +106. కేసరిబాత్ +107. బెండకాయ +- +వెల్లుల్లి +కారం +108. బోడ కాకరకాయ బాజీ (ఆకాకరకాయ) +82. చామగడ్డ పులుసు +109. చామకూర పొట్లాలు +83. చామగడ్డ టమాట పులుసు +పుల్ల కంద +84. పుల్లకంద వేపుడు +85. పుల్లకంద పులుసు +110. చామకూర ముద్దకూర +111. కొత్తిమీర బేసిన్ +112. కొబ్బరిపాల చారు +113. మొక్కజొన్న గారెలు +86. పాలకూర ఇగురు +114. వేరుశనగ సద్ది +ఉల్లిపాయ +115. గసగసాల సద్ది +87. ఉల్లిపాయ సెనగపిండి కూర +116. పెసరపిండి సద్ది +88. ఉల్లిగడ్డ పులుసు +117. పుట్నాల సద్ది +వెల్లుల్లిపాయ +118. నువ్వుల సద్ది +89 వెల్లుల్లి కూర +119. కొబ్బరి సద్ది +90. వెల్లుల్లి కారం +120. పబ్బియ్యం +91. ఉల్లాకుకూర +90. అంబలి +91. గట్క +92. ఉలవ చారు +93. పచ్చి పులుసు +94. చారు +95. టమాట చారు +96. కట్టుచారు +97. పూర్ణం కట్టుచారు +98. పోపన్నం +99. బగారన్నం +చారులు/పులుసులు +అన్నం +100. చింతపండు పులిహోర +101. నిమ్మకాయ పులిహోర +102. మామిడికాయ పులిహోర +103. కొబ్బరి అన్నం +104. నువ్వు పొడి అన్నం +10. మంథని రుచులు పేజి నెం. 180-184 +121. గుమ్మడికాయ భరడా +122. భరడా గోళాలు / గోళాబాత్ +123. మునగాకు పప్పు +124. ముల్లంగి కీసు బిళ్ళవక్క +125. సొరకాయ కోఫ్తా +126. రస్సా - గ్రేవీ +127. బుబ్బడాలు +128. బేసన్ లడ్డు +129. పాక్ పూరీలు +xiii \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0019.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0019.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0db8a3dcb36a7d883a15d6900a8b5206cf495418 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0019.txt" @@ -0,0 +1,69 @@ +మాంసాహార రుచులు - కోడిగుడ్లు +1. కోడిగ్రుడ్లు +పేజి నెం. 185-196 +కోడిగ్రుడ్డు అట్టు +కోడిగ్రుడ్డు అట్టు +కోడిగ్రుడ్డు అట్టు +కోడిగ్రుడ్డు అట్టు +గ్రుడ్లు, గోరుచిక్కుడు కూర +టమాట, గ్రుడ్లు మసాలా కూర +కోడిగ్రుడ్లు వేపుడు +కోడిగ్రుడ్లు మసాలా వేపుడు +కోడిగ్రుడ్డు గంటెప్ప +కోడిగ్రుడ్లు, ఉల్లిపాయ పులుసు +కోడిగ్రుడ్డు కూర +కోడిగ్రుడ్డు కూర +గ్రుడ్లు, పాలకూర +బీరకాయ, కోడిగ్రుడ్డు కూర +ఉల్లిపాయ, గ్రుడ్లు కూర +కోడిగ్రుడ్డు, టమాట కూర +కోడిగ్రుడ్లు, టమాట పులుసు +కోడిగ్రుడ్లు, మసాలా పులుసు +కోడిగ్రుడ్లు పులుసు +కోడిగ్రుడ్లు, శనగపప్పు కూర +కోడిగ్రుడ్డు బజ్జీలు +కోడిగ్రుడ్లు మసాలా కూర +మాంసాహార రుచులు - మాంసాహారం +1. కోడి +పేజి నెం. 197-206 +2. మాంసం +పేజి నెం. 207-221 +మాంసం ఇగురు +మాంసం ఇగురు +కోడి ఇగురు +కోడి +కోడి మసాలా కూర +టమాట కోడి +కోడి, శనగపప్పు కూర +కోడి, పాలకూర +కోడి పుంటికూర +కోడి, మెంతికూర +నాటుకోడి పులుసు +అంకాపూర్ కోడి +కోడి మునగకాయ కూర +కోడి మామిడికాయ కూర +కోడి వేపుడు +కోడి వేపుడు +కోడి వేపుడు +కోడి, మిరియాల వేపుడు +నాటుకోడి వేపుడు +xiv +మాంసం పులుసు +మాంసం శోరువ/పులుసు +మాంసం, మిరియాల పొడి కూర +మాంసం, టమాట కూర +మాంసం, బెండకాయ పులుసు +మాంసం, చామగడ్డ పులుసు +మాంసం, చిక్కుడుకాయ కూర +మాంసం, గోకరకాయ కూర +మాంసం, పుంటికూర/గోంగూర +మాంసం, చింతచిగురు కూర +మాంసం, పుంటికూర, శనగపప్పు +మాంసం, మామిడికాయ +మాంసం, పాలకూర, టమాట +మాంసం, మునగకాయ కూర +మాంసం, దోసకాయ కూర +మెంతికూర, మాంసం +మాంసం, ఆకుకూరలు +మాంసం, చింతచిగురు, మామిడికాయ +మాంసం, పచ్చిమసాలా కూర \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0020.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0020.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..387b6ba0a1b46481bd3423744735f69c312fa99c --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0020.txt" @@ -0,0 +1,87 @@ +గోలించిన మాంసం +మాంసం, మెంతికూర పప్పు +మాంసం, పుల్ల పప్పు +మాంసం చాప్స్ పచ్చిమసాలా +మాంసం చాప్స్ టమాట కూర +మాంసం చాప్స్ బజ్జీలు +మాంసం బొక్కల చారు +బొక్కల / శంఖుల చారు +బొక్కల శోరువ / సూపు +3. కీమా +పేజి నెం. 222-228 +కీమా వేపుడు +కీమా, మెంతికూర +కీమా, టమాట కూర +కీమా, +కీమా, పాలకూర +ఆలు, మెంతికూర +కీమా మసాలా వేపుడు +కీమా పప్పు +కీమా, శనగపప్పు +కీమా ముట్టీలు వేపుడు +కీమా ముట్టీలు మసాలా కూర +కీమా ముట్టీలు, మెంతికూర +6. తలకాయ +పేజి నెం. 236-237 +తలకాయ పులుసు కూర +తలకాయ కొబ్బరి మసాలా +తలకాయ మసాలా కూర +7. బోటి +బోటి, నల్ల, సిర్దాన్ +- +బోటి, శనగలు +1 +బోటి, పుంటికూర +బోటి, చుక్కకూర +బోటి, టమాట +పేజి నెం. 238-247 +బోటి, మామిడికాయ, చింతచిగురు +బోటి, మామిడికాయ +బోటి, కొబ్బరి కూర +బోటి పప్పు +బోటి దప్పడం / చారు +నల్ల వేపుడు +బోటి, నల్ల +నల్ల మసాలా కూర +తిల్లీ వేపుడు +కప్పురాలు, గుర్దాలు మిరియాల వేపుడు +కప్పురాలు, గుర్దాలు మసాలా కూర +జబా కూర +సిర్దాన్ కూర +కీమా ముట్టీలు పప్పు +కీమా ముట్టీలు, పుంటికూర +కీమా ముట్టీలు, చామగడ్డ కూర +సిరాన్ వేపుడు +4. మెదడు +పేజి నెం. 229-230 +8. కాళ్లు +పేజి నెం. 248 +మెదడు, మెంతికూర +మెదడు, టమాట కూర +కాళ్లకూర +కాళ్ల పులుసు +మెదడు, మిరియాల పొడి వేపుడు +5. కార్జం +పేజి నెం. 231-235 +కార్జం, కొయిగూర ఇగురు +కార్జం పులుసు +కార్థం కొబ్బరి మసాలా +కార్జం పాలకూర, +కార్జం టమాట +కార్జం మిరియాల వేపుడు +కార్జం గరం మసాలా కూర +కార్జం, పుంటికూర +కార్జం, ఆకుకూరల కూర +9. బొమ్మిడి చేపలు పేజి నెం. 249-254 +బొమ్మిడి చేపల పులుసు +బొమ్మిడి చేపల మసాలా కూర +బొమ్మిడి చేపలు, టమాట +బొమ్మిడి చేపలు, మామిడికాయ +బొమ్మిడి చేపలు, శనగపప్పు +బొమ్మిడి చేపలు కారంపొడి +బొమ్మిడి చేపల వేపుడు +బొమ్మిడి చేపలు, పాలకూర +బొమ్మిడి చేపలు, వంకాయ +బొమ్మిడి చేపలు, చింతకాయ +బొమ్మిడి చేపల కూర +XV \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0021.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0021.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b29ab6f6752477330aa3f27f36b711c9aeaa73b3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0021.txt" @@ -0,0 +1,87 @@ +10. రొయ్యలు +పేజి నెం. 255-265 +పచ్చిరొయ్యల కూర +రొయ్యల మసాల కూర +రొయ్యల వేపుడు +రొయ్యలు, మునగకాయ కూర +రొయ్యలు, ఉల్లిపొరక కూర +రొయ్యలు, టమాటాలు +రొయ్యలు, మెంతి వేపుడు +రొయ్యలు, పుంటికూర / గోంగూర +రొయ్యలు, పాలకూర +రొయ్యల పులుసు +రొయ్యలు, బుడమకాయ +రొయ్యలు, చిక్కుడుకాయ +రొయ్యలు, మామిడికాయ +రొయ్యలు, చింతచిగురు +రొయ్యలు, చింతకాయ పులుసు +గుండు రొయ్యలు కూర +గుండు రొయ్యలు పప్పు +గుండు రొయ్యలు శనగపప్పు +పొట్టు రొయ్యలు పాలకూర +పొట్టు రొయ్యలు, వంకాయ +పొట్టురొయ్యలు కారంపొడి +14. హైదరాబాద్ రుచులు +ఫలూదా +గిల్-ఎ -ఫిరదౌసి +11. ఎండ్రకాయలు (పీతలు) పేజి నెం. 266-267 +పీతలు కూర +పీతల పులుసు +పీతల వేపుడు +12. చేపలు +చేపలు టమాట పులుసు +చేపలు పులుసు +చేపలు నిమ్మపులుసు +చేపలు, మామిడికాయ +చేపలు, చింతచిగురు +చేపలు వేపుడు +చేపలు మిరియాల వేపుడు +చేపలు మసాలా వేపుడు +చేపలు మెంతి పులుసు +చేప గ్రుడ్లు వేపుడు +సొర పుట్టు కూర +ఎండుచేపల వేపుడు +వంకాయ, ఎండుచేపల కూర +పేజి నెం. 268-275 +13. మాంసాహార పచ్చళ్లు పేజి నెం. 276-279 +కోడి తొక్కు / ఆవకాయ +కోడి తొక్కు / ఆవకాయ +మాంసం తొక్కు / ఆవకాయ +రొయ్యల తొక్కు / ఆవకాయ +చేపల (ఫిష్) తొక్కు / ఆవకాయ +పేజి నెం. 280-304 +షాహి కబాబ్ +షాషి ముర్గ్ మసాలా +ముర్గ్ ముసల్లమ్ +ముర్గ్ నిజామ్ +బాదాం కీ జాలి +దమ్ ముర్గ్ +ముర్గ్ నవరతన్ +ముర్గ్ ఖోర్మా +ముర్గ్ హరియాలీ +పత్తర్ కా ఘోష్ +ముర్గ్ మఖాని +చికెన్ దమ్ బిర్యానీ +ఖుర్బానీ కా మీఠా +డబల్ కా మీఠా +బోటి కబాబ్ +ఫిర్నీ +మిర్చి కా సాలన్ +చికెన్ హలీమ్ +పాయా +ఘోష్ షాజహానీ +రోగన్ జోష్ +కబాబ్ +టంగ్జీ కబాబ్ +సీక్ కబాబ్ +కాకోరి కబాబ్ +కుబూలి +టమాటా కూట్ +మరగ్ +నర్గీసీ కోఫ్తా +సోఫియానీ బిర్యానీ +హైదరాబాదీ కీమా +అండా కగీనా +లుక్మీ +నల్లి, మటన్ నిహారి +xvi \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0023.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0023.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..99012d04e03cbaf5c2285066ad33388b0338060d --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0023.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +ఆరోగ్యమే మహాభాగ్యం అని మనకు అందరికీ తెలిసిందే. ఆహారం మనకు శక్తినిస్తుంది. ఆరోగ్యాన్నిస్తుంది కాని అది పోషక విలువలతో కూడినదై మొదలైనవి వుండాలి. అందరూ తమ ఆహారంలో అన్నిరకాల ఆహారపదార్థాలు బియ్యం, గోధుమలు, జొన్నలు, కొర్రలు, మొక్కజొన్నలు, రాగులు తీసుకోవడం చాలా మంచిది. వీటితోపాటు పప్పులు, కాయగూరలు, ఆకుకూరలు, మాంసాహారం తీసుకోవాలి. ఆహారంలోని పోషకపదార్థాలు ఎన్నో రోగాల నుండి మనల్ని రక్షిస్తాయి. + +ఆహారాన్ని సంపాదించడానికి మనిషి పడరాని పాట్లు పడ్డాడు. రాతియుగంలో కొండలు, కోనలు, అడవులలో తిరుగుతూ +సముపార్జించడం కోసం ఆకులు, దుంపలు, కాయలు తింటూ కాలం గడిపాడు. ఆ సమయంలో వాళ్లకి అవసరాలు చాలా తక్కువ.కాలం మారుతున్న కొద్ది అవసరాలు పెరిగాయి. కుటుంబం కోసం కూడబెట్టిన ఆహారం సరిపోక స్వంతంగా ఆహారాన్ని తయారు చేయాలని నిర్ణయించుకున్నాడు. దీనికోసం అనువైన భూముల దగ్గరే నివాసం ఏర్పాటు చేసుకొని వ్యవసాయం మొదలుపెట్టి పంటలను పండించసాగాడు. + +ప్రాచీన మానవుడు ఆకలైనప్పుడు పళ్లు, దుంపలు పచ్చివే తిన్నాడు. తర్వాత వాటిని ఉడికించుకున్నాడు. క్రమక్రమంగా ఆహారాన్ని పండించి, వండి తినడం ప్రారంభించాడు. ప్రజల ఆహారపు అలవాట్లు వారు నివసించే భౌగోళిక వాతావరణం మీద ఆధారపడి ఉంటాయి. వీటికనుగుణంగానే వివిధ పంటలను పండించి, తమ ఆహారంగా సమకూర్చుకుంటారు. సముద్రతీరాలు, నదీతీరాలలో, చెరువులు, వాగులు ఉన్న ప్రాంతాలలో ప్రజలు ఎక్కువగా చేపలు, రొయ్యలు మొదలైనవి తమ ఆహారంలో ఉపయోగిస్తారు. అడవీ ప్రాంతంలో నివసించేవారు జంతువుల మాంసం, పండ్లు, దుంపలు, తేనె, ఆకులను తింటారు. సముద్రతీరానికి, అడవులకు దూరంగా ఉండేవారు పెంపుడు జంతువుల మాంసం, పంటల వల్ల వచ్చే ధాన్యం, కూరగాయలను తమ ఆహారంలో భాగంగా చేసుకొని తింటారు. వేర్వేరు ప్రాంతాల ప్రజల ఆహారపుటలవాట్లు వాళ్లు ఉండే ప్రాంతంపై కూడా ఆధారపడి ఉంటాయి. నల్లనేలలో కొన్ని రకాలు, ఎర్రనేలలో +కొన్ని రకాల పంటలు విరివిగా పండుతాయి. అలాగే వానలు ఎక్కువగా కురిసే ప్రాంతాలలో వరి, గోధుమలు లాంటివి, వానలు తక్కువగా కురిసే ప్రాంతాలలో కొర్రలు, జొన్నలు, సజ్జలు, సామలతో పాటు పెసర్లు, ఉలవలు, మినుములు మొదలైన పప్పుధాన్యాలను కూడా పండిస్తారు. + +సాహిత్యంలో ఆహారం: + +ప్రాచీన సాహిత్యంలో ఆయా ప్రాంతాల ఆహారపు అలవాట్లు, పంటల గురించి వివరించడం జరిగింది. కాకతీయుల కాలంనాటి శాసనాల ద్వారా ఓరుగల్లు కోట బయట సంతలో ఆకులు, కూరగాయలు, టెంకాయలు, మామిడిపళ్ళు, చింతపండు, నువ్వులు, గోధుమలు నూనె, నెయ్యి, జొన్నలు, మిరియాలు, పసుపు, ఉల్లి, అల్లం మొదలైన దినుసులు అమ్మేవారని తెలుస్తోంది. 'ఓరుగల్లు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0024.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0024.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..66d976afbb55b3f795afe4409f2a2795e6315c04 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0024.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +నగరంలో ఓరగంత బెద్ద యెలుంగున నమ్మె సంపెంగ నూనె' అన్న మాటలు ఆనాడు సాధారణమైన నూనెతోపాటు సంపెంగవంటి సువాసన గల నూనెలను కూడా ఉపయోగించేవారని తెలుస్తోంది. 'జొన్నలు గొన్న ౠణంబు నీగుదున్' అని చెప్పడం వల్ల ఆనాటి పనివారికి డబ్బులు బదులు జొన్నలు జీతంగా ఇచ్చేవారని తెలుస్తోంది. రెడ్డిరాజుల కాలం నుండి నేటి వరకు తెలంగాణాలో వరి ముఖ్యమైన పంటగా పండిచబడేది. వీరి కాలంలో వరి, చెరకు, తేనె, పప్పు ధాన్యాలు, పాలు, నూనె, పండ్లు విరివిగ లభ్యమయ్యేవి. పండితుల రచనల్లోనే కాదు పామరులు, జానపదుల పాటల్లో కూడా ఆహార పదార్థాలు చోటు చేసుకున్నాయి. అందుకే 'తిండి కలిగితె కండ కలదోయ్... కండ కల్గినవాడే మనిషోయ్!' అన్నారు గురజాడవారు. + +సామెతల్లో ఆహారం: + +“అన్నదాత సుఖీభవ” +- +కడుపునిండ, రుచికరమైన భోజనం తిన్న తర్వాత ప్రతీ ఒక్కరు అనుకునే మాట ఇది. మనుష్యులందరికీ కూడు, గూడు, గుడ్డ తప్పకుండా కావలసినవి. అందులో తిండి చాలా ముఖ్యం. కోటి విద్యలు కూటికొఱకే అని ఊరకే అనలేదు. ఆకలిగొన్నవాడికి భైరవి రాగం కంటే, రవివర్మ చిత్రం కంటే పచ్చడన్నమే 'ఆకలి రుచెరుగదు' అని సామెత చెప్పిన మన పూర్వీకులే 'పుర్రెకో బుద్ధి జిహ్వకో రుచీ' అని కూడా సెలవిచ్చారు. అంతేకాదు సామెతల్లో కూడా ఆహారపదార్థాలని తెలియజేసేవి ఉన్నాయి. వ్యవసాయ పనులకు వెళ్లేవాళ్లు పొద్దున్నే చద్దన్నంలో ఆవకాయ లేదా పచ్చడి వేసుకుని తినేవాళ్లు. దూరప్రయాణంలో కూడా చద్దిమూట కాస్త ఆవకాయ వేసుకుని వెంట తీసుకెళ్లేవారు. అందుకే ఎద్దు లేని సేద్యం చద్ది లేని పయనం అనేవారు. పిండి, నూకలు కలిపి జావగా చేస్తే అదే అంబలి అంటారు. ఇది ఎక్కువగా పేదవారు తాగుతారు. అంబలి అంటే మొగాలే చెపుతాయి, అంబలి తినే సమయాన అమతమబ్బినట్టు అనేవారు. పేదవారు అన్నం లేకపోతే ఇంటింటికి తిరిగి వారు పారబోసే గంజిని తెచ్చుకుని ఉప్పేసుకుని తాగేవారు అదే వాళ్లకు పంచభక్ష్య పరమాన్నం. 'ఎద్దులా కష్టపడినా గంజికి గతిలేదు', 'గతి లేనమ్మకు గంజే పానకం', 'కాలే కడుపుకు మండే గంజి' లాంటి సామెతలు కూడా వాడుకలో ఉన్నాయి. 'కుడుములు వండని పడతి (ఇల్లాలు) కూనిరాగం తీయని మగాడు ఉండరు', 'రొట్టె విరిగి నేతిలో పడ్డట్లు', 'రొట్టెలోడి కంటే తునకలోడు మేలు', 'కక్కదింటే గారెలు చేదు', 'తింటే గారెలు తినాలి, వింటే భారతం వినాలి' మొదలైన సామెతలు అందరికీ తెలిసినవే. + +వంటిల్లు, పొయ్యి : + +తెలంగాణాలో వంటిల్లు విడిగా ఇంటి వెనకాల ఉంటుంది. పొయ్యి పక్కన తప్పనిసరిగా 'కూరాడు' కూడా ఉంటుంది. ఈ కూరాడు కుండలో బియ్యం కడిగిన నీళ్లు, అన్నం వంపిన గంజి వంటివి కలిపి మూతపెట్టి ఉంచుతారు. వంటింట్లో ఉత్తర దిక్కున కట్టెల పొయ్యి ఉంటుంది. తాగేనీటిని మంచి కుండలో పోసి మూత పెట్టి కుదురుద పెడతారు. దాని మీద మూకుడుని కడిగి పెట్టి కొబ్బరిచిప్పతో చేసిన'చిప్పకట్టె'ను పెడ్తారు. ఎవరుబడితే వాళ్లు కుండలో చేతులు పెట్టకుండా ఈ చిప్పకట్టెతో నీళ్లు తీసుకుంటారు. + +వంటకు ఉపయోగించే సామాన్లు ఎన్నో ఉన్నాయి. రోలు, రుబ్బురాయి, రాచ్చిప్ప, విసుర్రాయి, కుదురు, కుందెన, రోకలి, రోకలిబండ.. పిండి చేసుకోవాలన్నా, ధాన్యం పొట్టు పోగొట్టటానికి, పొడులు, పచ్చళ్లు లేదా తొక్కులు చేసుకోవాలంటే సామాన్లు తప్పనిసరిగా ఉండాల్సిందే. పాటలు పాడుకుంటూ చేసే ఈ పనులే ఇంటి ఇల్లాలికి మంచి వ్యాయామంగా ఉండేవి. + +పొయ్యిలో కూడా అనేక రకాలు ఉండేవి. అవి ఇటుకలతో గాని, మట్టితోగాని పొయ్యిలు వేసుకునేవారు (కట్టుకునేవారు). +రేగడిమట్టితో చేసిన సాదాపొయ్యికి మూడువైపులా మట్టిగోడలుంటాయి. ప్రతీ గురువారం రాత్రి ఈ ప్రాంతమంతా +ఎర్రమన్ను లేదా పేడతో అలికి ముగ్గులు పెట్టి శుక్రవారం రోజు వంట ప్రారంభిస్తారు. ఒకేసారి వంట చేస్తూ నీళ్లు వేడి \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0025.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0025.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..57e3efe51139577be878b0edea9262081d317e58 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0025.txt" @@ -0,0 +1,9 @@ +చేసుకోవడానికి పొంతపొయ్యి ఉపయోగ పడుతుంది. చలికాలంలో ఈ వేడినీళ్లు స్నానానికి, మొహం కడుక్కోవడానికి ఉపయోగపడేవి. నాలుగువైపులా మట్టిరాళ్ల గోడలు ఒకేసారి రెండు పొయ్యిలులాగా గోడలు కట్టేవారు. మంట కోసం కట్టెలు పెడితే రెండు పొయ్యిలకు అందేది. ఈ పోయ్యితో ఏకకాలంలో రెండు వంటలు చేసుకోవచ్చు. పాలు మాత్రమే కాచడానికి ప్రత్యేకంగా గుండ్రని కుంపటి ఆకారంలో కొంచెం భూమిలో పాతినట్టుగా ఉండే దాలిపొయ్యిని ఉపయోగించేవారు.ఇందులో తగినన్ని పిడకలు పెట్టి నిప్పును రాజేసి (ఎక్కువగా పెట్టి) చిన్న మంట మీద పెడితే పాలు బాగా కాగేవి, కాని అవి పొంగిపోకుండా తగిన జాగ్రత్తలు తీసుకునేవారు. ఇలా కాచిన పాలమీద దట్టమైన మీగడ పేరుకుంటుంది. పెళ్లిళ్లలో చేసే పెద్ద వంటలకు గుంటలు తవ్వి గోడలా కట్టి పెద్ద పెద్ద గిన్నెలు పెట్టుకునే వీలుగా గాడిపొయ్యిలు తయారుచేస్తారు. పెళ్లి వంట మొదలుపెట్టే ముందు పసుపు కుంకుమలతో పొయ్యిలను అలంకరించి కొబ్బరికాయ కొట్టి అగ్నిదేవునికి నమస్కరించి వంటలు మొదలుపెడతారు. గద్దెగిన్నె ఆకారంలో కుమ్మరిమట్టితో చేసిన కుంపటి ప్రతీ ఇంటిలో ఉండేది. ఈ కుంపటిలో అడుగున పిడకలు పేర్చి, దానిపైన ఉనుక లేదా రంపపుపొట్టు దట్టంగా నింపి ఉపయోగించేవారు. వంటతోపాటు చలికాలంలో వెచ్చదనానికి కూడా ఉపయోగపడుతుంది ఈ కుంపటి. + +వంట పాత్రలు: + +తెలంగాణాలో వంటలకు ఉపయోగించే పాత్రలు కూడా క్రమ పద్దతితో, చూసేందుకు విచిత్రంగా ఉంటాయి. వీరు మట్టి, రాతి పాత్రలే కాకుండా ఇనుము, ఇత్తడి లేదా రాగి పాత్రలను కూడా ఉపయోగించేవారు. మట్టి పాత్రలలో కుండ, అటిక, కడుముంత, గురిగి, కంచుడు, ఎస్ల మొదలైనవి. ఇనుప పాత్రలలో రొట్టెపెంక, దోసెలపెనం. మట్టితో చేసిన పాత్రలు వంటలకే కాక పూజలు, పెళ్లిళ్లు మొదలైన శుభకార్యాలకు కూడా ఉపయోగించేవారు. ప్రతీ ఇంట్లో కూరాడు కుండ, నీళ్లకుండ ఉండేవి. పెళ్లి సమయంలో మంచి ముహూర్తంలో బాజాభజంత్రీలతో కుమ్మరి దగ్గరినుండి ఐరేణి కుండలు తెచ్చి లక్ష్మీదేవిని, గౌరీదేవిగా పూజించేవారు. ఇప్పటికీ చాలామంది ఈ సంప్రదాయాన్ని ఇక్కడి ప్రాంత ప్రజలు పాటిస్తున్నారు. వెడల్పుగా పులుసు కూరలు వండడానికి ఉపయోగించేది అటిక. గరిగెబుడ్డి, గడిగబుడ్డి, గడియ కుడుక, గడియబుడ్డి పెళ్లి సమయంలో పూజలందుకునేవి. పూర్వకాలంలో గడియారాలు లేని సమయంలో గడియబుడ్డిని ఉపయోగించేవారు. + +స్త్రీలు వంట చేసే సమయంలో చేతులు కడుక్కోవడానికి కుడుముంత అని చిన్న గుండ్రటి కుండను ఉపయోగించేవారు. కుండ ఆకారంలో చిన్నగా ఉండేవి గురిగీలు. వీటిని పెద్ద కుండలనుండి నీళ్లు ముంచుకోవడానికి, పాలకుండపై మూతగా ఉపయోగించేవారు. కూరాడు మీద మూతపెట్టడానికి లేదా దేవుడి దగ్గర అఖండదీపం పెట్టడానికి వాడేదాన్ని కంచుడు లేదా మూకుడు అనేవారు జొన్నపేలాలు, మక్కపేలాలు వేయించుకునేందుకు ఉపయోగించేది మంగలం. ధాన్యాన్ని నిలువ చేసుకోవడానికి వెడల్పాటి మూతలతో సిలిండర్ లేదా బావిలా ఉండే గాబు లేదా గాగులు అనబడే కుండలను వాడేవారు. + +కర్ర లేదా చెక్కతో చేసిన వస్తువులు కూడా వంటలకు ఉపయోగించేవారు. ఈలపీట కూరగాయలు తరగడానికి, కౌచిప్ప లేదా కపిష్కం సానమీద నీళ్లు చల్లుకుంటూ నూరితే మధ్యలో రంధ్రం ఏర్పడుతుంది. దానితో కూరగాయల పొట్టు తీయడానికి ఉపయోగించే వారు. వంట చేసేటప్పుడు కూరలు లేదా అన్నం కలపడానికి, వడ్డించడానికి వాడేది తెడ్డు అంటే చెక్క గరిటలు, వీటినే చెంచాలంటారు. ఇనుముతో చేసిన గంటె పోపు పెట్టడానికి, గుడ్డు అట్టు వేసుకోవడానికి ఉపయోగించేవారు. పొడవాటి కర్రకు శుభ్రం చేసిన కొబ్బరి చిప్ప కట్టి పులుసు కూరలకు, కుండలోనుండి నీళ్లను తీసుకోవడానికి వాడేది అబక. సన్నగా ఉన్న కర్రకు చివర ముద్దలా ఉండే చెక్క ఆకారాన్ని బిగించి పప్పు రుద్దేందుకు వాడేది పప్పుగుత్తి. కవ్వం తయారు చేసేవారు, దీనిని చల్ల చిలకడానికి ఉపయోగించేవారు. రోళ్లు, రోకళ్లు, రొట్టెల కోసం రొట్టెలపీట, దానికి కోల కూడా కర్రతోనే చేసేవారు. పొయ్యిలో మంటను మండించడానికి వెదురుతో చేసిన గొట్టాలు, లేదా వెదురుతో చేసిన విసనకర్రలు, అన్నం వార్చుకోవడానికి సిబ్బిని, వండిన వంటకాలను, పాలు, పెరుగు మొదలైన ఆహారాన్ని పిల్లులు, ఎలుకలు, కుక్కలు ముట్టకుండా ఉండడానికి చాలా ఎత్తున వ్రేలాడగట్టిన వెదురుతో చేసిన ఉట్టిలో పెట్టేవారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0026.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0026.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6cb6fdfa8ab49cb01c46bc2adb270bd320f90e7f --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0026.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +వండిన ఆహారం తినడానికి ఇత్తడి, రాగి, వెండి, బంగారు పళ్లాలు వాడేవారు. ఇత్తడి పళ్లాలు, గిన్నెలకు చిలుము వస్తుందని వాటికి కళాయి పోయించడం తప్పనిసరి. ధనిక బీద తేడా లేకుండా మర్రిఆకులు, బాదం ఆకులు, మోదుగాకులతో కుట్టిన విస్తరి లేదా ఇస్తరాకులు ఉపయోగించేవారు. + +తెలంగాణా ఆహారపుటలవాట్లు: + +కొన్నేళ్ల క్రితం తెలంగాణాలో ఇప్పట్లా ఇడ్లీ, వడ, దోశలు ఉదయపు అల్పాహారంగా తీసుకునేవారు కారు. అప్పట్లో గోధుమల కంటే జొన్నపిండి, సజ్జపిండి ఎక్కువ వినియోగించేవారు. ముందురోజు రాత్రే జొన్నరొట్టెలు చేసి పెట్టి ఉదయాన గడ్డపెరుగు కాని చింత తొక్కు లేదా ఆవకాయతో తినేసి పనులకు, బడులకు వెళ్లిపోయేవారు. పొలంలో పండే కూరగాయలే ఇంటి వంటలకు ఉపయోగించేవారు. ఇక ప్రతీ ఇంటిలో ఆనపపాదు ఉండేది. తమ పొలంలో పండిన కందులు, బియ్యం, నువ్వులు, కుసుమలు, పల్లీలు గానుగాడించిన నూనెతో వంటలు. అప్పుడప్పుడు మినప్పప్పు గారెలు. బియ్యంపిండితో చేసే వడప్పలు, సర్వపిండి మొదలైనవే చిరుతిండ్లు. బియ్యం రవ్వతో చేసే ఉప్పుడుపిండి చాలా బలవర్ధకమైన ఆహారం. అలాగే జొన్నరొట్టె, సజ్జరొట్టె, మొక్కజొన్న రొట్టెలు, గోధుమరొట్టెలు కూడా తరచూ చేసుకునేవారు. ఇంతేకాక మంచి షర్బతీ గోధుమలతో పిండి ఆడించి శేవలు (సేమ్యా) ఇంట్లోనే చేసుకుని ఎండబెట్టి డబ్బాల్లో వేసి నిల్వ చేసుకునేవారు. చుట్టాలు వచ్చినప్పుడో, పిల్లలకోసమో వాటితో ఉప్మాలాంటిది చేసేవారు. జొన్న పిండి తో సంకటి కూడా చేస్తారు. జొన్నరవ్వ, మొక్కజొన్న రవ్వ, సజ్జలు, రాగులు, కొర్రలతో కూడా గటుక లేదా జావ చేసుకుంటారు. ఏ ప్రాంతంలో ఏవి పండితే వాటితో గటుక లాంటి ఆహారం తయారుచేసుకునేవారు. కందిపప్పుతోగాని, శనగలు లేదా శనగపప్పుతో, పెసరపప్పుతో ఎన్నో రకాల వంటకాలు చేసుకుంటారు. శనగపిండితో మురుకులు, మడుగులు, ఉల్లగారెలు, లడ్డూలు, చెక్కీలు చేస్తారు. శనగపప్పుతో కూర, పులుసు, చారు, వేపుడు, కూరగాయలు లేదా కోడికూరతో కలిపి కూరలు, భక్ష్యాలు చేస్తారు. శనగలు, బొబ్బర్లు, ఉలవలు, పెసర్లు మొదలైనవాటితో చేసిన గుగ్గిళ్లు లేదా గుడాలు అందరికీ ఇష్టమే. దీనికి జతగా మంచి కల్లు ఉండాల్సిందే. పాలకూర, గంగవాయిలి కూర, చామకూర, చుక్కకూర, పొన్నగంటి కూర, జూరాగు, బలుసాకు, సొయికూర, పుదీనా, కలేమాకు, అవిసాకు, మునగాకు, పులిసింత కూర, చెన్నంగాకు కూర, మెంతికూర వంటివి. పప్పులోగాని, కూరలలో గాని విరివిగా వేసుకుంటారు. + +సొరకాయ, వంకాయ, పొట్లకాయ, గుమ్మడికాయ, బీరకాయ, కాకర మొదలైనవి ఇంటి పెరట్లో పండే పంటలే. వీటితో పొడికూర, పులుసు, పచ్చడి చేసుకుంటారు. పొలంలో పండే చింతపండు, చింతకాయ, నిమ్మ కాయలు పులుసు వంటకాలకు ఉపయోగించేవారు. పచ్చి చింతకాయ వాడకం కూడా విరివిగా ఉండేది. దీనితో చింతకాయ పచ్చడి, చారు, పులిహోర, పచ్చిపులుసు మొదలైనవి చేసేవారు. తెలంగాణాలో వంటకు కావలసిన కూరగాయలు తాజాగా ఉండేవి. అల్లం వెల్లుల్లి, కొబ్బరి గసగసాలు కూడా అప్పటికప్పుడు నూరుకోవాల్సిందే. ఇప్పుడంటే ఇవి కొంటు న్నాము. కాని తాజాగా తయారుచేసుకున్న మసాలాల రుచే వేరు. కూరగాయలు ఏవీ లేనప్పుడు చేసే ఉల్లిగడ్డ, శనగపిండి కూర, ఉల్లిగడ్డ పులుసు, ఉల్లి, చింతపండు తొక్కు, ఎల్లిపాయ కూర, పులుసు, పచ్చడి, ఎల్లిపాయ కారం - ఇవి ఆరోగ్యానికి కూడా చాలా మంచిది అంటారు పెద్దలు. + +ఆచార సంప్రదాయాల్లో ఆహారం: + +ఆహారం ఆకలి తీరడానికే కాదు ఆచార సంప్రదాయాల్లో కూడా దీనికొక విశిష్ట స్థానం ఉంది. పండగలు, పెళ్లిళ్లు, వ్రతాలు, నోములు, జాతరలు, గర్భవతిగా ఉన్నప్పుడు, బాలింతలకు, పురుడు చేసినప్పుడు, అన్నప్రాశన, సమర్త, సీమంతం వంటి వేడుకలలో ప్రత్యేకమైన వంటకాలు తయారుచేస్తారు. పురుటిరోజు గుగ్గిళ్లు, బిడ్డ బోర్లపడ్డప్పుడు బూరెలు, పాకినప్పుడు పాయసం, అడుగులు వేసినప్పుడు అరిసెలు చేస్తారు. ఇప్పటికీ కూడా చాలామంది పాటించే సంప్రదాయమో, అలవాటో కాని పిండివంటలు కాని, మాంసాహారం కాని చేసినప్పుడు మొదటగా అగ్నిదేవుడికి సమర్పిస్తారు. ఉప్పుతో దిష్టి తీసేస్తారు. సమర్త లేదా రజస్వల అయిన అమ్మాయికి ఎక్కువగా నువ్వులు, బెల్లం కలిపిన ముద్దలు పెడతారు. పెండ్లికూతురిని చేసిన రోజు పెసరపప్పు వడియాలతో పులుసు చేయాల్సిందే. తీపికోసం ఇంట్లో చేసిన శేవలతో పాయసం. పెండ్లి మరునాడు కాని మూడురోజుల తర్వాత సారెనాడు కాని \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0027.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0027.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..422d7448a7866a1eefe1589f9a80178f7ced6a95 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0027.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ +మగపెళ్లివారికి ప్రత్యేకమైన దావత్ ఇస్తారు ఆడపెళ్లివారు. దీనినే ఇందులు లేదా బువ్వబంతి, బూజంబంతి అని అంటారు. ఇదే ఇప్పటి రిసెప్షన్ పేరు. ఈ రిసెప్షన్లో బగారన్నం, మాంసాహారం, కూరలు, పులుసులు, చార్లు, పచ్చళ్లు, పెరుగు, గారెలు, లడ్డూలు, భక్ష్యాలు, పేనీలు, గర్జెలు, గులాబ్ జామూన్ లాంటివి విందులో వండి, వడ్డిస్తారు. అమ్మాయికి సారె ఇవ్వడానికి అరిసెలు, సకినాలు, గర్జెలు, లడ్డూలు, మడుగులు చేయిస్తారు. పెళ్లి అయిన పదహారవరోజు చేసేది అట్ల పండగ. ఈ రోజు అట్లు చేసి చాట గొడితే పెళ్లిపనులన్నీ అయిపోయాయి. చుట్టాలు ఇక వెళ్లవచ్చు అని అంటారు. + +అమ్మాయి గర్భవతి అయినప్పుడు పుల్లగా తినాలనిపిస్తుందని చింతపండు పులిహోర లేదా తొక్కు మామిడికాయ పచ్చడి, పులుసు కూరలు చేసిపెడతారు. సీమంతం రోజు ఎక్కువగా సద్దులు లేదా అన్నంతో ఆహారపదార్థాలు చేస్తారు. చింతపండు పులిహోర, కొబ్బరన్నం, కుడువన్నం లేదా ఆవన్నం, నువ్వన్నం, దధ్యోజనం.. వీటిని చేస్తారు. బాలింతకు సూడి లేదా మోడి అనే మందు తయారుచేస్తారు. పిప్పళ్లు, సొంఠి, మిరియాలు, లవంగాలు, జాజికాయ, జాపత్రి, తాటిబెల్లం, ఇంగువతో బాలింతకు కారం చేసి రోజూ ఎల్లిపాయకారంతో కలిపి భోజనం పెడితే పాలు చక్కగా పడతాయని దీనితో ఆరోగ్యం తొందరగా కుదుటపడుతుందని నమ్మకం. + +తెలంగాణ పండుగలు - ప్రత్యేక వంటలు: + +పండగలకు కూడా ప్రత్యేకమైన ఆహారపదార్థాలను తయారుచేస్తారు. తొలేకాశి లేదా తొలేకాదశినాడు మక్కపాలాలతో పిండి +చేసి బెల్లం, నెయ్యి కలిపి పేలపిండి చేసుకుని దేవునికి నైవేద్యం పెట్టి అందరూ తింటారు. ఈ రోజు పేలపిండి తినకుంటే దయ్యమై పుడతామని పెద్దల నమ్మకం. ఉగాదినాడు కొత్తకుండలో చింతపండు పులుసు, మామిడి తురుము, బెల్లం, వేపపువ్వు, గసగసాలు వేసి పచ్చడి, కొత్తబెల్లం, శనగపప్పుతో చేసిన భక్ష్యాలు తప్పనిసరిగా చేసేవారు. భక్ష్యాలకు చేసిన పూర్ణంతో చారు కాస్తారు. మామిడి పులిహోర తప్పనిసరిగా ఉండాల్సిందే. అప్పుడే వస్తున్న మామిడికాయలను ఉడికించి పిసికి జీలకర్ర పొడి, కాస్త ఉప్పు వేసి కలిపి షర్బత్లో తాగితే వడదెబ్బ కొట్టదని అంటారు. ఇక తెలంగాణా ప్రాంతంలో మరో ముఖ్యమైన పండగ సంక్రాంతి. మూడు రోజుల ఈ పండగకు ప్రతీరోజు సంబరమే. భోగినాడు కొత్త బియ్యం, బెల్లం నువ్వులతో పులగం, బియ్యం పెసరపప్పు కలిపి కట్టుపొంగలి చేస్తారు. సంక్రాంతి రోజు అన్ని కూరగాయలను కలిపి కలెగూర, నువ్వులు, పల్లీలు, పుట్నాలతో చేసే ఉండలు, పరమాన్నం చేస్తారు. సంక్రాంతి పండగనాడు ఎక్కువగా నువ్వులు కలిసిన పిండివంటలు చేస్తారు. సకినాలు, నువ్వుల ముద్దలు, నువ్వులు చల్లిన అరిసెలు, నువ్వులు కొబ్బరిపొడి, పుట్నాలపొడితో చేసే గరిజెలు మొదలైనవి. కనుమనాడు మాత్రం మాంసాహారం తప్పనిసరిగా ఉండేది. బంధువులను, కుటుంబ సభ్యులందరినీ పిలుచుకుని ఇష్టపూర్తిగా పూరీలు, గారెలు, గుడాలు, కోడి, మాంసం మొదలైనవి తయారుచేసి సంబరంగా గడపడం ఆనవాయితీగా ఉండేది. హెూలీ పండుగనాడు కూడా మాంసాహారం ఉండాల్సిందే. శ్రీరామనవమికి బెల్లం, సోంపు పొడితో పానకం, పెసరపప్పు లేదా శనగపప్పుతో వడపప్పు చేస్తారు. దసరా నవరాత్రులలో ఆడే బతుకమ్మకు రోజూ అటుకులు, బెల్లం పెట్టినా, సద్దుల బతుకమ్మనాడు మాత్రం అయిదురకాల సద్దులు చేయాల్సిందే. దానితోపాటు రొట్టెముక్కలు, బెల్లం కలిపి దంచి చేసే మలీద ముద్దలు. వినాయక చవితికి ఉండ్రాళ్లు, బెల్లం, శేవలతో చేసే పాశం లేదా పాయసం, తుమ్మికూర చేస్తారు. కార్తీక పున్నమి తర్వాత వచ్చే పున్నమిని యముని కోళ్ల పున్నమి అంటారు. ఈ రోజు బొబ్బర్లు కాని, పచ్చి అనుములుగాని పోసి, పచ్చికారం, ఉప్పు, ఉల్లాకు వేసి కుడుములు చేసి ఆవిరి మీద ఉడికించి నైవేద్యంగా పెడతారు. + +తెలంగాణా భోజన పద్ధతి: + +తెలంగాణాలో వంట వండిన అందరు కల్సి భోజనం చేయడం కూడా ఒక పద్ధతిగా ఉంటుంది. విస్తరాకులో అందరికీ అన్నీ వడ్డించిన తర్వాతే ఎవరైనా తినడం మొదలుపెట్టాలి. అది కూడా ముందుగా పెద్దవాళ్లు, తర్వాతే అందరూ తినడం ప్రారంభిస్తారు. మొదటి ముద్ద తీసి పితదేవతలకు పక్కన పెడతారు. భోజనం అయిపోయినా మధ్యలో ఎవరూ లేచి వెళ్లరాదు. అందరూ భోజనం చేసిన తర్వాతే బంతినుండి లేచి చేయి కడగాలి. భోజనం పూర్తయిన తర్వాత ఎంగిలాకును మడిచివేయాలి. విస్తరిని కుడినుండి ఎడమకు మడిస్తే భోజనం పెట్టినవాళ్లకి, తిన్నవాళ్లకి మధ్య సంబంధం గట్టిపడుతుందని, ఎడమనుండి కుడికి మడిస్తే గొడవలు అవుతాయని, ఎప్పుడు కూడా ఆకులు మనవైపే మడవాలనే ఒక సాంప్రదాయం ఇక్కడ పాటిస్తుంటారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0028.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0028.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8438ecf04d14fa4cce97bf4c3f6cfec62f8a01a5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0028.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +తెలంగాణాలో తప్పనిసరి వంటకాలు: + +ఇక పండగైనా, పబ్బమైనా, చుట్టాలొచ్చినా, రాకున్నా ఈ వంటకాలు తప్పనిసరిగా చేసుకోవాల్సిందే. + +1. సర్వపిండి: కొన్నేళ్ల క్రితం ఇప్పట్లా టిఫిన్లు అవీ ఎక్కువ ఉండేవి కాదు. బయట కొనడానికి కూడా ఏమీ దొరికేవి కావు. ఎప్పుడైనా ఆకలేస్తే. పిల్లలు స్కూలు నుండి రాగానే తినడానికి చాలా తొందరగా ఇంట్లో ఉన్న వస్తువులతోనే చేసుకునే ఆరోగ్యకరమైన, రుచికరమైన వంటకం ఇది. దీనికి నూనె ఎక్కువ పట్టదు. బియ్యంపిండితో చేస్తాం కాబట్టి అరగదు అన్న సమస్యే లేదు. దీనినే గిన్నెప్ప లేదా గిన్నెరొట్టె అని కూడా అంటారు. + +2. సకినాలు: పిండివంటలు చేయాలంటే దానికి తగిన అచ్చులు కావాలంటారు. మురుకుల పీట కాని, గర్జెల పీట, అరిసెల పీట అని ఉండాలి. కాని రెండు మూడు వస్తువులతోపాటు చేత్తో తయారుచేసే సకినాలు కూడా బియ్యంపిండితో చేయడం వల్ల రుచికరంగా వుంటాయి. ఆరోగ్యానికి కూడా ఇవి ఎటువంటి ఇబ్బంది కలగదు. కాని ఒక్క జాగ్రత్త మాత్రం పాటించాలి. బియ్యం నానబెట్టి వడకట్టి తడిగా వున్నప్పుడే పొడి చేసుకుని తడుపుకోవాలి. చేతివేళ్ల మధ్య పిండిని తీసుకుని చుట్టలుగా తిప్పాలి. అరచేయి మందాన చేసుకోవాలి. ఇవి చేసుకుని తడిబట్టమీద ఆరబెట్టుకుని తర్వాత నూనె వేడి పోసి వేయించుకోవాలి. ఇవి నూనె కూడా ఎక్కువ పీల్చుకోవు. ఈ సకినాలు ఉప్పు అందులో నువ్వులు, జీలకర్రతోనే కాక పచ్చికారం, ఎండుకారం పొడి వేసి కూడా చేస్తారు. సారె వంటకాలలో ఈ సకినాలు తప్పకుండా వుండాల్సిందే. + +3. రైల్ పలారం: రైలు ప్రయాణం ఉంది అంటే మధ్య మధ్యలో ఆకలేస్తే తినడానికని ఎన్నో వంటకాలు చేసి డబ్బాల్లో కట్టుకుని తీసుకెళ్తాం. అలాటిదే మన తెలంగాణ స్పెషల్ రైల్ పలారం. తెలంగాణ ప్రాంతంలో ఎక్కువగా వ్యవసాయం కాబట్టి వరిపంట విరివిగా వేసేవారు. ఇంట్లో ఎప్పుడూ వరిబియ్యం ఉండేవి. ఆ బియ్యం ఆడించి పిండితో ఎన్నో రకాల ఫలహారాలు చేసుకునేవారు. ఇది కూడా బియ్యంపిండితో చేసే పలారమే. చిన్నా, పెద్దా అందరూ ఇష్టపడే ఘాటైన, రుచికరమైన ఆహారం. చేయడం కాస్త శ్రమ అయినా కుటుంబ సభ్యులందరికీ సరిపడే విధంగా చేసుకుని జాగ్రత్తగా కట్టుకుని తీసుకెళ్తారు. ఇది మరునాటికి కూడా చాలా బావుంటుంది. + +4. చికెన్, శనగపప్పు: తెలంగాణ ప్రాంతంలో ఎక్కువ మసాలాలు వాడకుండా మాంసాహారం చాలా రుచిగా వండుతారు. చికెన్ లేదా మటన్ కూరగాయలు, పప్పులు కూడా కలిపి ఎన్నో రకాలుగా చేస్తారు. అందులో ముఖ్యమైనది ఈ చికెన్, శనగపప్పు కూర. అల్లం వెల్లుల్లి, ఉప్పు, కారం, ధనియాలపొడి, గరం మసాలాతో చేసే ఈ కూర అద్భుతంగా ఉంటుంది. అన్నం, రొట్టెలకు కూడా బావుంటుంది. + +5. బగారన్నం: ఇంట్లో దావత్ ఉంది. మామూలు అన్నం చేస్తే ఎలా? మటన్, చికెన్ చేసినా, కూరగాయలు మాత్రమే చేసినా బగారన్నం తప్పకుండా ఉండాల్సిందే. తెలంగాణ ప్రాంతంలో అన్నిచోట్లా బగారన్నం తప్పనిసరిగా చేస్తారు. దీనికోసం బాస్మతీలాంటి బియ్యం కూడా అక్కరలేదు. కాస్త సన్నవి, పాత బియ్యంతో చేస్తే పొడిపొడిగా రుచిగా కూడా ఉంటుంది. + +6. పచ్చిపులుసు: తెలంగాణ ప్రాంతంలో ఎక్కువగా వేడి ప్రదేశాలే. ఈ వేడిని తగ్గించడానికి ఎక్కువగా చింతపండు వాడతారు. పేదవారైనా, గొప్పవారైనా పచ్చిపులుసు చేసుకుంటారు. ఏ కూరగాయ లేకున్నా పచ్చిపులుసు, కాస్త తొక్కు లేదా పెరుగు వేసుకుని నోటికి ఎంతో రుచిగా ఉంటుంది. ఇది పచ్చిగానే ఉంటుంది, మరిగించరు. ఇష్టమున్న వాళ్లు ఈ పచ్చిపులుసును నీళ్లలా తాగేస్తారు. + +మాంసాహార వంటకాలు: + +ఒకప్పుడు మన ఇంటికి చుట్టాలొచ్చారా కోళ్లకు గింజలేయమనే దగ్గర్నుంచి, ఇప్పుడు బయటకెళ్లి బిర్యాని పార్సెల్ తెచ్చుకునేంత వరకూ కాలంలో గాని, మనుషులలో గాని చాలా మార్పు వచ్చింది. అయినా కానీ మాంసాహార వంటకాలపై మక్కువ మాత్రం తెలుగు వారికి ఎప్పుడూ ఎక్కువగానే ఉంటోంది. కుర్చీలకు అతుక్కునే ఉద్యోగాల వల్ల, శారీరక శ్రమ పెద్దగా ఉండని జీవనంవల్ల కొవ్వూ, కొలెస్ట్రాల్ పెరుగుతుందేమో అనే కొన్ని భయాలు హైకాలరీ ఫుడ్కి దూరంగా ఉండాల్సిన పరిస్థితులు ఎదురయ్యాయి. కానీ నిజానికి అనారోగ్యానికి కారణం అదనంగా వాడే మసాలాలు, నూనెలే తిని ఇవి ఎంతో మేలు చేస్తాయి. విజ్ఞానశాస్త్రం చెపుతోంది. ఏదేమన్నా నీసు అంటూ దూరంగా పెడుతున్నది కొంత శాతమే! ఆహారంలో ప్రధాన భాగంగానే కాకుండా రుచికరమైన వంటకాలుగా ఎక్కువ శాతంలో ఉండేది మాత్రం మాంసాహారమే. అంతేకాదు చాలామందికి ఇష్టమైన వంటకాల రకాలలో తప్పకుండా ఒక్క రకమైనా మాంసాహార పదార్థం ఖచ్ఛితంగా ఉండి తీరాల్సిందే అని సర్వేలు చెపుతున్నాయి. + +అస్సలు మనిషి ఆహార సేకరణ మాంసంతోనే ప్రారంభం అయ్యి ఉంటుంది. అందుకే బోల్డంత పరిణామం జరిగిన తర్వాత కూడా ఆధారాలుగా అచ్చంగా సమతలంగా ఉండేలాంటి శాకాహారుల సమదంతి దంతవిన్యాసం (homodont) లాగా లేదు. అందుకు భిన్నంగా కుంతకాలనబడే కొరికే పళ్లు, రదనికలనే చీల్చే పళ్లతో మానవునిలో విషమదంతి దంతవిన్యాసం (Heterodont) కనిపిస్తుంది. ఇవి మనిషి ఆహారపు అలవాట్లలో ప్రాథమికంగా మాంసాహారులనేందుకు ఆధారంగా నిలుస్తున్నాయి. అంతేకాదు జీర్ణవ్యవస్థలోనూ మాంసాహారాన్ని అరిగించుకునే ప్రత్యేక జీర్ణగ్రంధులుండటం దీనినే నిరూపిస్తోంది. మానవ శరీరంలో తయారుకాని ఆవశ్యకమైన మొత్తం 8 ఆమినో ఆసిడ్లు మాంసాహారంలో ఉన్నాయి. ఇంకా మాంసాహారంలో ఐరన్, విటమిన్ బి1 మరియు నియాసిన్ కూడా పుష్కలంగా ఉంటాయి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0029.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0029.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a0184d114125e97c437ba53e43458d395a1fed22 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0029.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +అధికారిక లెక్కల ప్రకారం తెలంగాణ రాష్ట్రంలో మాంసాహార వినియోగం కూడా ఏ యేటికాయేడు పెరుగుతూనే వస్తోంది. చికెన్, మటన్ వేలాది టన్నుల వినియోగంలో ఉంది. కోస్టల్ ప్రాంతం తెలంగాణకు ఏ మాత్రం అందుబాటులో లేకున్నప్పటికీ 2011లో లక్షన్నర టన్నుల చేపలు, రొయ్యల ఉత్పత్తి, వినియోగం కేవలం తెలంగాణా ప్రాంతంలోనే జరిగింది. 2012లో అది రెండు లక్షల టన్నులకు పెరిగింది. గత సంవత్సరం అది మరింత పెరిగి రెండు లక్షల 19 వేల టన్నులకు చేరుకుంది. ఇక గుడ్ల ఉత్పత్తిలో అయితే తెలంగాణ దేశంలోనే రెండో స్థానంలో ఉంది. ఇవన్నీ మన ఆహారపు అలవాట్లలో మాంసాహారపాత్రని చెప్పకనే చెపుతున్నాయి. ఇకపోతే మతపరమైన అడ్డంకులు కూడా ఒక మేర పాక్షికమైనవే. పశ్చిమ బెంగాల్లో బ్రాహ్మణులు చేపలు తింటారు. వారు చేపలను 'జలపుష్పాలు'గా భావిస్తారు. అంటే వారి దష్టిలో చేపలంటే ఒక రకం సముద్రపు ఆకుకూరలాంటివన్న మాట! అయితే వాళ్లు కూడా ఇతర మాంసాహారం ముట్టుకోరు. అదేవిధంగా చాలాచోట్ల శాకాహారులు కోడిగుడ్లను కూడా శాకాహారంగానే పరిగణనలోకి తీసుకుంటారు. + +ఏది మాంసాహారం? + +ప్రాచీన మానవుడి ఆహారంలో వేటాడిన జంతువు మాంసం ఉండేది. తర్వాత వ్యవసాయం, పశుసంపదను పెంచు కున్నారు. తెలంగాణా ప్రాంతంలో మాంసాహారంలో గొట్టె, కోడి, చేపలు, రొయ్యలు (పచ్చివి, ఎండువి), బొమ్మిడి చేపలు, పొట్టురొయ్యలు, ఎండ్రికాయలు, అడవిపంది, కంజుపిట్టలు, కుందేలు, ఉడుము ఇలా అనేక రకాలుగా చేసుకుంటారు. మేక లేదా గొజ్జె మాంసమే కాక కాళ్లు, తలకాయ, బోటి, కార్జం, సీనా బొక్కలు, మెదడుతో కూడా ఎన్నో రకాల వంటకాలు చేసుకుంటారు. మేక వచ్చిన రక్తంతో నల్ల అని వండుతారు. + +మాంసాహారానికి నిర్వచనం జీవం ఉందా లేదా అని కానీ, ప్రొటీన్ వుందా లేదా అని కానీ, జంతు ఉత్పన్నమా లేక మొక్కలనుంచి ఉత్పన్నమా అనే వాటి ఆధారంగా చేసుకుని విడగొట్టలేము. ఇది విడదీయడం చాలా కష్టమైన పని! + +మధ్యందినేర్ధరాత్రే చ శ్రాద్ధం భుక్త్వా చ సామిషం +సంధ్యయో రుభయోశ్చైవ ననేవేత చతుష్పధం (మనుధర్మశాస్త్రం 4:131) + +మిట్ట మధ్యాహ్నమునను, నడిరాత్రియందును, మాంసాహారంతో భోజనము చేసిన తర్వాత, ప్రాతఃస్సాయం సంధ్యా కాలము లందును నాలుగు దారులు గలియు చోటును బహుకాలముండరాదు. + +మహాభారతం, అనుశాసన పర్వం 88వ అధ్యాయంలో శ్రాద్ధకర్మల (పితకార్యముల) సమయంలో పితదేవతలను సంతోష పెట్టేందుకు వారికి ఏమి సమర్పించాలని ధర్మరాజు భీష్ముడిని అడిగితే శాకాహార పదార్థాలను కొన్ని చెప్పి వాటితోపాటు చేపలు ఇంకా ప్రీష్ట అనబడే దుప్పి మాంసం, రురు (Ruru) గవయ (Gavaya) లాంటి జంతుమాంసాలు సమర్పించ వచ్చునని చెప్పడాన్ని గమనిస్తే చాలా పూర్వం నుంచే ఆహారపు అలవాట్లలోనే కాకుండా పిత సంతర్పణలలో సైతం మాంసాహారం వాడేవారనేది గమనించవచ్చు. భక్తకన్నప్ప శివుడికి భక్తిగా తాము ఆహారంగా తీసుకునే పచ్చిమాంసాన్ని కూడా నైవేద్యంగా పెట్టేవాడట. ఖురాన్లో “ఓ విశ్వాసురాలా! ఒప్పందాలను ప్రార్థించండి. మీ కొరకు పచ్చిక మేసే చతుష్పాద పశువులన్నీ (తినటానికి) ధర్మసమ్మతం (హలాల్) చేయబడ్డాయి. మీకు తెలుపబడిన పశువులు తప్ప!" అంటూ చెప్పబడింది. + +భౌగోళిక పరిస్థితులు-ఆహారం: + +ప్రాంతాలవారీగా ఆహారపు అలవాట్లు, రుచులు మారుతుంటాయి. ఆ ప్రాంతాలలో పండే పంటలు కూడా అక్కడివారి ఆహారపు అలవాట్లమీద ప్రభావం చూపుతాయి. మానవ సమూహాల్లో వారు నివసిస్తున్న భౌగోళిక పరిస్థితులు వారి వారి ఆహారపు అలవాట్లను తెలియచేస్తోంది. ఇక్కడ ఆయా వాతావరణానికి అనుగుణంగా ఆహారపు అలవాట్లు కూడా ఉంటాయి. తెలంగాణ ప్రాంతంలో ఆహారపు అలవాట్లు, వంటకాలు చాలా విభిన్నంగా ఉంటాయి. మన కట్టూ బొట్టులోనే కాక ఇతరత్రా శాతవాహనుల కాలం ముందు నుంచి ఆంధ్ర, తెలంగాణ ప్రజానీకంలో ఆహారం, వంటకాలలో ఎన్నో భేదాలు ఉన్నాయి. హైదరాబాద్ బిర్యానీకి కూడా అంతటి పేరు రావడంలో ఇక్కడి ప్రత్యేక పరిస్థితులే కారణం. అంటే ఆశ్చర్యం కలగకమానదు. ఇక్కడి బిర్యానీకి ఇంతటి రుచి రావడానికి ఇక్కడ దొరికే గొర్రెలే కారణం. ఎందుకంటే, తెలంగాణలో ఎక్కువగా పశుసంపదలో గొర్రెలు, మేకలు జీవనాధారంగా ఉంటున్నాయి. అందుకే తెలంగాణాలో మాంసాహార వాడకం ఎక్కువే అని చెప్పవచ్చు. ఇంటికి చుట్టాలు వస్తే మాంసం లేదా కోడి కూర పెట్టి కాస్త కల్లు పోయకుంటే అది మర్యాదే కాదు. అనేంతగా తెలంగాణా జనజీవనంలో తనదైన ప్రత్యేక ముద్రగా ఈ విభిన్న ఆహార సంస్కృతి నిలిచిపోయింది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0030.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0030.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a856299f27932a11b9e2d318e2e7bfec101c2374 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0030.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +భారతావనిలో పండగలకు ఓ ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. ప్రతి పండగ వెనుక ఓ ప్రాముఖ్యత ఉంటుంది. పండగలు మన +సంస్కృతి, సంప్రదాయాలు, ఆచారాలను ప్రతిబింబిస్తాయి. వీటిని ప్రజలు ఆనందంగా, ఉత్సాహంగా, ఉల్లాసంగా భక్తిశ్రద్ధలతో జరుపుకుంటారు. అటువంటి ఒక ముఖ్యమైన పండగ బోనాలు. తెలుగువారి ముఖ్యంగా తెలంగాణా ప్రజలు అత్యంత భక్తిశ్రద్ధలతో ఉత్సాహంగా జరుపుకునే పండగ బోనాల పండగ. బోనాల పండగ అనగానే కోలాహలం, ఉరకలెత్తే +సంతోషం, కొత్తబట్టలు, పసుపు కుంకుమలు, వేపాకు తోరణాలు. ప్రతి వీధిలోని అమ్మవారి ఆలయాలు భక్తులతో +కిటకిటలాడుతుంటాయి. ఎవరికివారు ఒంటరిగా కాకుండా కుటుంబ సభ్యులు, ఇరుగుపొరుగు అందరూ కలిసి గుడికి +వెళతారు. బోనాల పండగరోజు ఆలయాల దగ్గర వినిపించే తెలంగాణ జానపద పాటలు కూడా అమ్మను స్తుతిస్తూ +ఉత్తేజపరిచేలా ఉంటాయి. చిన్నా, పెద్ద భేదం లేకుండా ఈ పాటలకు తాళం వేస్తూ చిందులు వేయాల్సిందే వేయక తప్పదు. ఎటువంటి అరమరికలు లేకుండా అందరూ కలిసి జరుపుకునే పండగ ఇది. + +అమ్మ తన బిడ్డలందరినీ ఎంతో ప్రేమగా చూస్తుంది. అలాగే తప్పు చేస్తే మందలిస్తుంది. అయినా సరే వినకుంటే దండిస్తుంది. అప్పుడు ఆ బిడ్డ తన తప్పు తెలుసుకుని సరియైన మార్గంలో వెళ్తాడు. అదే అమ్మకు పిల్లలకు ఉన్న అనుబంధం. అదే విధంగా ప్రకతిమాత లేదా ఆ అమ్మలగన్నయమ్మకు కోపం వస్తే కూడా మనని దండిస్తుంది. ప్రకృతి విలయతాండవం చేస్తుంది. ఎన్నో అనర్థాలు జరుగుతాయి. అంటురోగాలు ప్రబలుతాయి. 1869 సంవత్సరంలో హైదరాబాదు, సికిందరాబాదు జంట నగరాలలో ఇలాగే మలేరియా వ్యాధి ప్రబలి తీవ్ర జననష్టం జరిగింది. అమ్మకు కోపం వచ్చిందని భావించిన ప్రజలు ఆమెను ప్రసన్నపరచడానికి ఉత్సవాలు, జాతర జరిపించాలని నిర్ణయించారు. అదే బోనాలు. ఈ పండగను ఆషాఢమాసంలో జరుపుకుంటారు. హైదరాబాదు, సికిందరాబాదులలోనే కాక మరికొన్ని +తెలంగాణా ప్రాంతాలలో ఈ పండగ చాలా వైభవంగా జరుపుకుంటారు. ఈ పండగ ముఖ్య ఉద్దేశ్యం కలరా, ప్లేగు, +మశూచి వంటి అంటువ్యాధులు ప్రబలకుండా, ప్రకతి బీభత్సాలు జరగకుండా, పాడిపంటలను, తమ పిల్లలను చల్లగా చూడమని భక్తి, శ్రద్ధలతో ఆమెకు బోనం సమర్పిస్తారు. ఉగాది తర్వాత చాలా రోజులకు వచ్చే మొదటి పండగ ఇదే. + +బోనం అంటే భోజనం. శుచిగా అన్నం వండుకుని దానిని ఘటంలో అంటే మట్టికుండ లేదా ఇత్తడి గుండిగలో వుంచి +దానికి పసుపు, కుంకుమలతో అలంకరించి, వేపాకు తోరణాలు కడతారు. అన్నంలో పసుపు లేదా పాలు చక్కెర కలిపి నైవేద్యం తయారు చేస్తారు. ఆ పాత్రపైన ఒక ప్రమిదలో దీపం పెట్టి ఇంటి \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0031.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0031.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c5362e9008238706d6243eac0bd9caf110faeac6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0031.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +ఇల్లాలు లేదా ఆడపడుచు పట్టుబట్టలు కట్టుకుని, పూలు, నగలు అలంకరించుకుని సంతోషంగా ఆ బోనాన్ని తమ తలపై పెట్టుకుని మంగళవాయిద్యాలు, డప్పుల మధ్య ఊరేగింపుగా వెళ్లి అమ్మకు సమర్పిస్తారు. ఈ ఊరేగింపులో సంప్రదాయిక నత్యాలు చేస్తారు. ప్రతీ సమూహం వెదురుబద్దలు, రంగు కాగితాలతో తయారుచేసిన తొట్టెలను (ఊయల) కూడా అమ్మవారికి సమర్పిస్తారు. అమ్మకు బోనాలు, తొట్టెలు సమర్పించి కల్లుతో సాక పెడితే అమ్మ శాంతించి తమను, తమ పిల్లలను చల్లగా చూస్తుందని అందరి నమ్మకం. ఎందుకంటే అప్పుడే వానాకాలం మొదలవుతుంది. ఈ సమయంలో వాతావరణ మార్పువల్ల కూడా అంటురోగాలు వచ్చే ప్రమాదం ఎలాగూ ఉంటుంది. + +బోనాన్ని తలకెత్తుకున్న మహిళలు ఆ అమ్మయొక్క శక్తి, ప్రతీక అని గౌరవిస్తూ ప్రజలు ఆ మహిళ కాళ్ల మీద నీళ్లు +పోస్తారు. అలా చేస్తే అమ్మవారు శాంతిస్తుందని వాళ్ల నమ్మకం. + +అదేకాక మరో నమ్మకం కూడా ఉంది. ఆషాఢమాసంలో అమ్మ తన పుట్టింటికి వస్తుంది. తమ కూతుళ్లు పుట్టింటికి వస్తే +ప్రత్యేకంగా చూసుకున్నట్టే ప్రజలందరూ వెళ్లి ఆమెను దర్శించి ప్రేమగా భోజనం పెడతారు. తెలంగాణా ప్రజలు అమ్మవారిని తమ తల్లిగా, ఇంటి ఆడపడుచుగా భావించి పూజిస్తారు. + +అమ్మవారి సోదరుడైన పోతరాజుది ఈ సంబరాలలో ముఖ్య పాత్ర. బలిష్ఠుడైన వ్యక్తి ఒళ్లంతా పసుపు రాసుకుని, వేపాకు +మండలు కట్టుకుని, నుదుట కుంకుమ బొట్టుతో, కాలికి గజ్జెలతో కొరడా ఝళిపిస్తూ పూనకం వచ్చినట్టు ఆడుతూ ఉంటాడు. అమ్మ వారికి సమర్పించే ఫలహారపు బళ్ళను అతనే ముందుండి నడిపిస్తాడు. + +హైదరాబాదు, సికిందరాబాదులలో ఈ పండగ వేర్వేరు ప్రాంతాలలో వేర్వేరు రోజులలో జరుగుతుంది. బోనాల పండగ +ఆషాఢమాసంలోని ఆదివారం రోజే జరుపుకుంటారు. ఈ పండగ ఆషాఢమాసం మొదటి ఆదివారం రోజు గోల్కొండ కోటలోని జగదంబ ఆలయంలో మొదలవుతుంది. నిజాం నవాబుల కాలం నుండి ఈ ఆనవాయితీ కొనసాగుతూ వస్తుంది. రెండో ఆదివారం సికిందరాబాదులోని ఉజ్జయినీ మహంకాళీ మందిరంలో జరుగుతుంది. అప్పుడు సికిందరాబాదు వాసులందరూ ఈ పండగ సంబరాలలో ఉత్సాహంగా పాల్గొంటారు. మూడవ ఆదివారం హైదరాబాదులోని అన్ని ప్రాంతాలలో ఈ పండగ ఉత్సాహంగా జరుపుకుంటారు. ఈ మాసం అంతా ప్రతి వీధి పండగ వాతావరణంతో దౌదీప్యమానంగా కళకళలాడుతూ కన్నులపండగా కనిపిస్తుంది దర్శనమిస్తుంది) చివరి ఆదివారం గన్ ఫౌండ్రీలో ఈ పండగ జరుపుకుంటారు. దీనితో బోనాల పండగకు ముగుస్తుంది. ఏ పండగైనా ప్రజలంతా ఒకే రోజు జరుపుకుంటారు. కాని బోనాల పండగను మాత్రం వారానికో ప్రాంతంలో నెలంతా కూడా ఎంతో వైభవంగా జరుపుకుంటారు. + +అమ్మవారిని ఎన్నో పేర్లతో కొలుస్తారు. మైసమ్మ, పోచమ్మ, యెల్లమ్మ, పెద్దమ్మ, డొక్కలమ్మ, అంకాలమ్మ, పోలేరమ్మ, +మారెమ్మ, యెల్లమ్మ .. అమ్మే కదా యే పేరుతో పిలిచినా పలుకుతుంది, తమని ఆదుకుంటుంది అని ప్రజల +ప్రగాఢవిశ్వాసం.. ఆదివారం బోనాలు సమర్పిస్తారు. ఇంతటితో పండగ అయిపోదు. మరునాడు ఉదయం రంగం అనే +కార్యక్రమం ఉంటుంది. రంగం చెప్పడమంటే అమ్మవారు ఒక అవివాహిత శరీరాన్ని ఆవహించి ఆమె ద్వారా నగర ప్రజలకు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0032.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0032.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f64da5ac25ab55d8622926b5a6b535b1ec832914 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0032.txt" @@ -0,0 +1,7 @@ +రాబోయే ఏడాదిలో జరగబోయే మంచిచెడులను చెబుతుంది. రంగం చెప్పే మహిళ గర్భాలయం ముందు ఒక పచ్చికుండపై నిలబడి, పూనకంతో ఊగిపోతూ భవిష్యత్తు చెబుతుంది. అలాగే ప్రజలు అడిగే ప్రశ్నలకు కూడా జవాబిస్తుంది. వేలాది మంది భక్తులు ఈ భవిష్యవాణి వినడానికి బారులు తీరుతారు. గుంపు కడతారు. + +బోనాల సంబరాలలో చివరి అంకం ఘటం ఊరేగింపు. రంగం తర్వాత సాయంత్రం ప్రతీ ప్రాంతం నుండి వేర్వేరు +ఘటాల ఊరేగింపు ప్రారంభమవుతుంది. హైదరాబాదులోని పాతబస్తీలో వీధులన్నీ భక్తులతో కిటకిటలాడతాయి. +అలంకరించిన వాహనా లపై అమ్మవారిని ఘటం రూపంలో ఉంచుతారు. ఊరేగింపుగా వెళ్తారు. ఒక్కటొక్కటిగా అన్ని ఘటాల ఊరేగింపులు కలిసిపోయి ఒక్కటిగా సాగుతాయి. ఊరేగింపులో వివిధ వేషధారణలు, పాటలు, నాట్యాలతోపాటు, +గుర్రాలు కూడా కోలాహలం సష్టిస్తాయి. ఈ రెండు రోజులు ఎంతో సందడిగా ఉంటుంది. ఇక్కడ ముఖ్యంగా కనువిందుగా +తెలంగాణ జానపద గీతాలు ప్రముఖమైనవి. విన్న వారందరినీ చిందులేయించే పాటలు ఎన్నో. డప్పుల దరువుతో సాగిపోయే కోడిబాయె లచ్చమ్మదీ, చుట్టూ చుక్కల చూడు, అమ్మ బయలెల్లినాదే... ఆటపాటలతో సాగిపోయే ఈ ఘటాలన్నింటినీ నయాపుల్లోని మూసీనదిలో నిమజ్జనం చేయడంతో బోనాల పండగ సంబరం ముగుస్తుంది. ఇక సంవత్సరమంతా తమ పంటలను, పిల్లలను ఆ అమ్మ చల్లగా చూసుకుంటుందనే భరోసాతో నిశ్చింతగా తమ తమ ఇళ్ళకు తిరిగి వెళతారు.భక్తులు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0033.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0033.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c95d143b7712753223ed8bd84f098645abc85625 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0033.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +మహాలయ అమావాస్య నుండి తెలంగాణా ప్రాంతంలో బతుకమ్మ పండగ మొదలవుతుంది. + +మన పండగలు అనగానే కొత్త బట్టలు, పూజలు, పిండి వంటలు మాత్రమే కాదు. ప్రతి పండగకు ప్రత్యేకమైన అర్థం, +పరమార్ధం ఉంటుంది. ఈ పండగలందరు ఎంతో సంతోషంగా, నియమనిష్ఠలతో జరుపుకుంటారు. కొన్ని పండగలు విశేషంగా ప్రకతికి సంబంధించినవి చెప్పొచ్చు. అలాంటి వాటిలో ముఖ్యమైనది బతుకమ్మ పండుగ. తెలంగాణా ప్రాంత సంస్కృతీ, సంప్రదాయాలను కళ్ళకు కట్టినట్టుగా ప్రతిబింబించే ఈ బతుకమ్మ పండగ అంటే ఆడపిల్లలకు చాలా ఇష్టం. +కొత్త పెళ్లికూతుర్లు పుట్టింటికి వచ్చి ఎంతో మురిపెంగా ఈ పండగ జరుపుకుంటారు. ఈ పండగలో పేద ధనిక అనే తేడాలు లేకుండా కలిసి మెలిసి ఆడుతూ పాడుతూ పాల్గొంటారు. 'బతుకు అమ్మా' అని ఆ మహాశక్తిని కీర్తిస్తూ జరుపుకునే పండగ బతుకమ్మ పండగ. బతుకమ్మ అంటేనే పూలపండగ. ఈ పండగ వర్షాకాలపు చివరిలో, శీతాకాలపు తొలి రోజులలో వస్తుంది. అప్పటికి వర్షాలవల్ల వాగులు, చెరువులు నిండిపోతాయి. రంగు రంగుల పూలు విరబూసి నవ్వు +తుంటాయి. ప్రకతి అంతా పచ్చగా, ఎన్నో రంగులతో ఆహ్లాదకరంగా ఉంటుంది. ఈ కాలంలో గునుగుపూలు, తంగేడు, +పూస్తాయి. బంతి, చామంతి, గోరింట మొదలైన పూలు విరగ కాస్తాయి. అదే విధంగా సీతాఫలాలు కూడా పండే కాలం ఇదే. జొన్నపంట నేను మాత్రం తక్కువ తిన్నానా అంటూ కోతకు సిద్ధమై వయ్యారంగా తలలూపుతూ ఉంటుంది. ఇలా తమ చుట్టూ ఉన్న పూలను సేకరించి వాటికి అందమైన రూపమిచ్చి ప్రకతిమాత ఒడిలో ఆడి పాడతారు. + +బతుకమ్మ ఆడడం అనేది వినాయక చవితి తర్వాత మహాలయ పక్షం మొదలైన నాటినుండి మొదలవుతుంది. ప్రతి +రోజూ సాయంత్రం ఇంటిముందు కల్లాపి జల్లి, ముగ్గులు పెడతారు. తరువాత పేడతో గొబ్బెమ్మలు చేసి వాటికి పసుపు, +కుంకుమ, పూలు పెట్టి వాకిట్లో ముగ్గు మధ్యలో పెట్టి చుట్టుపక్కల ఉన్న పిల్లలు, పెద్దలు, ఆడవాళ్ళందరూ కలిసి చప్పట్లు కొడుతూ, పాటలు పాడుతూ చుట్టూ తిరుగుతారు. అందరికీ ఇదో ఆటవిడుపుగా వుండేది. అలా అయినా అందరూ ఒక దగ్గర చేరి ముచ్చటించుకునే అవకాశం ఉండేది. తర్వాత అటుకులు, పుట్నాలు, బెల్లం కలిపి వచ్చిన వారందరికి పంచుతారు. చివరిలో ఈ గొబ్బెమ్మలను గోడకు పిడకలుగా కొడతారు. మహాలయ అమావాస్యనాడు చిన్న బతుకమ్మ అని పూలతో బతుకమ్మలను చేసి పాడి, ఆడతారు. + +ఇలా రోజూ ఆడుతూ తొమ్మిదవ రోజైన దుర్గాష్టమి నాడు పెద్ద బతుకమ్మ లేక సద్దుల బతుకమ్మ అని ఘనంగా జరుపుకుంటారు. ఆ రోజు మగవాళ్ళు చుట్టుపక్కల తోటలన్నీ తిరిగి మార్కెట్లో కొని, గునుగు, తంగేడు, బంతి, చామంతి +మొదలైన పూలు తీసు కొస్తారు. గునుగుపూలను వివిధ రంగుల్లో దొరికే పొడులలో నీళ్ళు కలిపి అద్ది ఆరబెడతారు. ఒక ఇత్తడి లేదా రాగి పళ్ళెం తీసుకుని దానిమీద వెడల్పాటి ఆకులను పరుస్తారు. దానిమీద వివిధ రకాల పూలతో వరుసగా, తీరైన బతుకమ్మను పేరుస్తారు. మధ్య మధ్య వాటిని విడిపోకుండా గట్టిగా అదిమి పెడతారు ఇలా రంగురంగులబతుకమ్మ పేర్చిన తర్వాత పైన తమలపాకు పెట్టి దాని మీద పసుపుతో చేసిన గౌరమ్మను పెడతారు. బతుకమ్మను సంబరంగా జరుపుకునే సద్దుల బతుకమ్మ లేదా పెద్ద బతుకమ్మ పండగ ఈ దుర్గాష్టమినాడు అంగరంగ వైభవంగా జరుపుకుంటారు. + +అందంగా తయారు చేసిన బతుకమ్మను దేవుడి ముందు పెట్టి పూజ చేసి తర్వాత కొత్త బట్టలు ధరించి, అలంకరించుకుని, ఇంటిముందు కల్లాపి జల్లి ముగ్గు పెట్టి ఆ ముగ్గు మధ్యలో ఈ బతుకమ్మని పెడతారు. ఇరుగు పొరుగు ఆడవాళ్ళు కూడా తమ బతుకమ్మలను తీసుకొచ్చి, అందరూ కలిసి లయబద్ధమైన అడుగులు వేస్తూ 'బతుకమ్మ బతుకమ్మ ఉయ్యాలో' అంటూ చప్పట్లు కొడుతూ, పాటలు పాడుతూ దానిచుట్టూ తిరుగుతారు. చిన్నా, పెద్దా అనే తేడా లేకుండా అందరూ ఒక్కటై ఐక్యత, సోదరభావము, ప్రేమను కలిపి రంగరిస్తూ అడుగులో అడుగు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0034.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0034.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ce5f1d5f59847ab30baebd60fea6d06d503cd5a7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0034.txt" @@ -0,0 +1,31 @@ +కలుపుతూ వలయాకారంగా తిరుగుతారు. ఒకరు పాట పాడుతుంటే మిగిలినవారు గొంతు కలుపుతారు. కాస్త నడవలేని +ముసలమ్మలు కూడా పక్కన కూర్చుని “ఏం పిల్లలో ఏమో? పాటలు రావంటారు. మా కాలంలో ఐతేనా? అంటూ ఒకదాని +తర్వాత ఒకటి అలా రాగయుక్తంగా పాడుతుంటారు. ఇవి అలాంటి ఇలాంటి పాటలు కావు, వీటిలో నీతికథలు, జానపద +కథలు, కొత్త పెళ్లికూతురుకు చెప్పాల్సిన విషయాలు, కిటుకులు, ఆడవారి కష్టాలు ఇలా ఎన్నో అవి చెప్పుకున్నట్లైతే. + +"ఇద్దరక్క చెల్లెళ్ళను ఉయ్యాలో - ఒక్కూరికిస్తే ఉయ్యాలో ఒక్కడే మాయన్న ఉయ్యాలో ఒచ్చెనా పోడు ఉయ్యాలో”” +అంటూ అన్న చెల్లెళ్ల అనుబంధం గురించి, + +'ఏమమ్మ గోపమ్మ ఉయ్యాలో - యశోద నందనా ఉయ్యాలో మీవాడు గోపమ్మ ఉయ్యాలో యెంత కొంటెవాడు ఉయ్యాలో' + +అంటూ యశోదాకృష్ణుల గురించిన అపురూపమైన పాటలు జాలువారేవి. ఇలా ప్రతి ఇంటి ముందు తమ బతుకమ్మలను పెట్టి కొద్దిసేపైనా పాటలు పాడుతూ ఆడతారు. + +సామూహికంగా బతుకమ్మ ఆడేవాళ్ళు ఒకరికొకరు పరిచయం, స్నేహం ఉండాల్సిన పనిలేదు. అందరూ ఒకటే అన్నట్టుగా ఉంటారు. చీకటి పడుతుంది అనగా స్త్రీలందరూ ఈ బతుకమ్మలను చేత బట్టుకుని లేదా తలపై పెట్టుకుని ఊరేగింపుగా ఊరిలో పెద్ద చెరువు కాని, బావి కాని ఉంటే అక్కడికి వెళతారు. అందంగా అలంకరించుకున్న ఆడవాళ్ళు చేతిలో రంగు రంగుల బతుకమ్మలతో వెళ్ళే దశ్యం అత్యంత రమణీయంగా, కన్నుల పండుగగా ఉంటుంది. వారి పాటలు, నవ్వులతో వీధులు కళకళ లాడు తుంటాయి. చెరువు దగ్గరకు రాగానే మళ్ళీ అందరి బతుకమ్మలను ఒక చోట పెట్టి బతుకమ్మ ఆడతారు. పండగ శోభ, హడావిడి అంతా ఇక్కడే ఉందా? అనడంలో ఆశ్చర్యం లేదు. ఈ ఆటపాటలలో అలిసి, చీకటి పడిందని తెలిసి ఒకరికొకరు పసుపు కుంకుమలు ఇచ్చుకుని, తాము ఇంటి నుండి సద్దులో తెచ్చుకున్న ప్రసాదాలు పంచుకుంటారు. తర్వాత కూతురిని అత్తవారింటికి పంపినట్టుగా బతుకమ్మను నెమ్మదిగా నీటిలో వదులుతారు. అది అలా కదిలిపోతుంటే చూసి భారంగా ఒక్క అడుగువేస్తూ వెనుదిరుగుతారు. + +ఈ పండగ స్త్రీలకు సంబంధించిన, బతుకమ్మని లేదా గౌరమ్మని కీర్తిస్తూ జరుపుకునే పండగ. ఏ పండగైనా, పబ్బమైనా +కుటుంబం చల్లగా ఉండాలనే కోరుకుంటారు కదా! అందుకే బతుకమ్మ పండగ ప్రకతిని ఆరాధించే పండగ. పూలు బాగా +వికసించే కాలంలో, చెరువులు, వాగులు నీటితో కళకళలాడే సమయంలో వచ్చే ఈ బతుకమ్మ పండగ నేల, నీటితో గల +మానవ అనుబంధాన్ని ఒక సంబరంగా ప్రతిబింబిస్తుంది. అందుకే ఈ పండగ ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న తెలుగువారు +అందులో తెలంగాణా ప్రాంతంవారు ఎంతో ఉల్లాసంగా ఆయా ప్రాంతాలలో వేడుకగా జరుపుకునే సంబరాలు ఇవి. + +బతుకమ్మ పండగను తొమ్మిది రోజులు తొమ్మిది రూపాలలో అత్యంత భక్తిశ్రద్ధలతో కొలుచుకోవడం ఆనవాయితీగా వస్తోంది. + +1. ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ, +2. అటుకుల బతుకమ్మ +3. ముద్దపప్పు బతుకమ్మ +4. నానబియ్యం బతుకమ్మ +5. అట్ల బతుకమ్మ +6. అలిగిన బతుకమ్మ, +7. వేపకాయల బతుకమ్మ +8. వెన్నముద్దల బతుకమ్మ +9. సద్దుల బతుకమ్మ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0035.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0035.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bc7ea5888c874d1f6b140c977bc38310d5fad1c7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0035.txt" @@ -0,0 +1,26 @@ +ఎంగిలి పూల బతుకమ్మ: మహాలయ అమావాస్య రోజు బతుకమ్మ మొదటి రోజు వేడుక మొదలవుతుంది. తెలంగాణలో దీన్ని పెత్తరమస అని కూడా అంటారు. బతుకమ్మ నవరాత్రులలో మొదటి రోజును ఎంగిలిపువ్వు అంటారు. అలా +ఎందుకంటారు అంటే బతుకమ్మను పేర్చడానికి వాడే పువ్వులను ఒక రోజు ముందే తెంపుకొచ్చివాటిని వాడి పోకుండా నీళ్లలో వేసి మరునాడు బతుకమ్మగా పేరుస్తారు. అందుకే మొదటి రోజును ఎంగిలి పువ్వు అంటారు. ఈ రోజు +వాయనంగా తమలపాకులు, తులసి ఆకులు, ఇచ్చుకుంటారు. నువ్వులు, బియ్యంపిండి, నూకలు కలిపి అమ్మవారికి నైవేద్యం తయారు చేస్తారు. + +అటుకుల బతుకమ్మ: ఆశ్వయుజ శుద్ధ పాడ్యమినాడు చేస్తారు. రెండవ రోజునాడు ఉదయాన్నే అడవికి వెళ్లి తంగేడు, +గునుగు, బంతి, చామంతి, అడవి గడ్డిపూలు కోసుకువస్తారు. ఈ పూలను రెండు అంతరాలలో గౌరమ్మను పేర్చి, ఆడవారు అందరూ కలసి ఆడుకొని సాయంత్రం చెరువులలో వేస్తారు. రెండవ రోజు అటుకులు వాయనంగా పెడుతారు. సప్పిడి పప్పు, బెల్లం, అటుకులతో నైవేద్యం తయారుచేసి అమ్మవారికి సమర్పిస్తారు. + +ముద్దపప్పు బతుకమ్మ: మూడవ రోజు బతుకమ్మను మూడంతరాలలో చామంతి, మందార, సీతమ్మజడ, రామబాణం పూలతో అలంకరించి తామర పాత్రలలో బతుకమ్మను అందంగా అలంకరిస్తారు. శిఖరంపై గౌరమ్మను ఉంచి ఉదయం పూజలు చేసి సాయంత్రం గుడి దగ్గరో లేక నాలుగు బాటల దగ్గర అందరూ కలసి ఆడవారు ఆడుకొని చెరువులో వేసి వస్తారు. మూడవ రోజు వాయనంగా సత్తుపిండి, పేసర్లు, చక్కెర, బెల్లం కలిపి పెడతారు. ముద్దపప్పు, పాలు, బెల్లంతో నైవేద్యం తయారుచేసి సమర్పిస్తారు. + +నానేబియ్యం బతుకమ్మ: నానేసిన బియ్యం, పాలు, బెల్లం కలిపి నైవేద్యం చేస్తారు. ఈ రోజు తంగేడు, గునుగు పూలతో నాలుగంత రాలు బతుకమ్మను పేర్చి శిఖరంపై గౌరమ్మను పెడతారు. నాలుగవ రోజు నానబియ్యం ఫలహారంగా పెడతారు. వాయనంగా ఆ బియ్యాన్ని బెల్లంతో కానీ, చక్కెరతో కానీ కలిపి ముద్దలు చేసి పెడతారు. + +అట్ల బతుకమ్మ: ఈ ఐదవ రోజు తంగేడు, గునుగు, చామంతి, మందార, గుమ్మడిపూలను అయిదంతరాలుగా పేర్చి బతుకమ్మను ఆడుతారు. ఈ రోజు అట్లు లేదా దోశ నైవేద్యంగా సమర్పించి వాయనంగా పెడుతారు. + +అలిగిన బతుకమ్మ: ఈ రోజు ఆశ్వయుజ పంచమి. ఈ రోజు ఎలాంటి పూలతో బతుకమ్మను అలంకరించరు. పూర్వకాలంలో బతుకమ్మను పేర్చే సమయంలో అనుకోకుండా మాంసం ముద్ద తగలడంతో అపచారం జరిగిందని ఆరవ రోజు బతుకమ్మను ఆడరు. నైవేద్యమేమీ సమర్పించరు. + +వేపకాయల బతుకమ్మ: ఈ రోజు బతుకమ్మను తంగేడు, గునుగు, చామంతి, గులాబీపూలతో ఏడంతరాలు పేర్చి ఆడుకొని చెరువులో వేస్తారు. ఈ రోజు వాయనంగా సకినాల పిండిని వేపకాయల్లా చేసి పెడతారు లేదా పప్పు బెల్లం నైవేద్యంగా పెడతారు. + +వెన్నముద్దల బతుకమ్మ: ఎనిమిదవ రోజు తంగేడు, గునుగు, చామంతి, గులాబీ, గడ్డిపువ్వు మొదలైన పువ్వులతో ఎనిమిది అంతరాలను బతుకమ్మగా పేర్చి ఆలయం వద్ద ఆటపాటల మధ్య చెరువులో వేస్తారు. ఈ రోజు వాయనంగా నువ్వులు, బెల్లం కలిపి ప్రసాదంగా పెడుతారు. + +సద్దుల బతుకమ్మ: ఆశ్వయుజ అష్టమి. ఇదే చివరి పండుగ రోజు. ఈ రోజు ఎన్ని పూలు దొరికితే అన్ని పూలతో బతుకమ్మను పెద్దగా పేరుస్తారు. అదే రోజు దుర్గాష్టమిని జరుపుకుంటారు. ఐదు రకాల నైవేద్యాలు ఆ పెరుగన్నం, చింతపండు పులిహోర, నిమ్మకాయ పులిహోర, కొబ్బరన్నం, నువ్వులన్నం తయారుచేస్తారు. + +తొమ్మిది రోజులు సమర్పించే నైవేద్యాలలో మొక్కజొన్నలు, జొన్నలు, సజ్జలు, మినుములు, శనగలు, పెసర్లు, పల్లీలు, +నువ్వులు, గోధుమలు, బియ్యం, కాజు, బెల్లం, పాలు వుపయోగిస్తారు. + +తొమ్మిదో రోజు సద్దుల బతుకమ్మరోజు సద్దులతోపాటు చేసే మరో నైవేద్యం సత్తుపిండి. బియ్యం, పెసరపప్పు, పల్లీలు, +నువ్వులు, కొబ్బరి, మొక్కజొన్న మొదలైన వస్తువులను దోరగా వేయించి పొడిచేసి పంచదార, యాలకులపొడి, నెయ్యి కలిపి చేసుకుంటారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0036.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0036.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c600f1b91e67cd086fcb063f6f8e681e23e49964 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0036.txt" @@ -0,0 +1,5 @@ ++ నువ్వుల సద్ది శీర్షిక పాఠ్యం శీర్షిక పాఠ్యం బియ్యం 4 కప్పులు నువ్వులు 1/2 కప్పు ఎండుమిర్చి 4 పచ్చిమిర్చి 4 కరివేపాకు 2 రెబ్బలు శనగపప్పు 2 టీ స్పూన్స్ ఆవాలు, జీలకర్ర 1/2 టీ స్పూన్ పసుపు 1/4 టీ స్పూన్ ఇంగువ చిటికెడు ఉపు తగినంత నూనె 5 టీ స్పూన్స్ +బియ్యం కడిగి అరగంట నాననివ్వాలి. తర్వాత కొద్దిగా పలుకుగా (పొడిపొడిగా ఉండేలా) వండి చల్లార్చుకోవాలి. బాణలిలో ఎండుమిర్చి, నువ్వులు దోరగా వేయించి చల్లారిన తర్వాత పొడి చేసుకోవాలి. వెడల్పాటి గిన్నెలో అన్నం తీసుకుని పొడి పొడిగా చేసుకుని చెంచాడు నూనె, పసుపు, తగినంత ఉప్పు, నువ్వుల పొడి వేసి బాగా కలియబెట్టి మూతపెట్టి ఉంచాలి. మరో గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఇంగువ వేయాలి. తర్వాత ఆవాలు, జీలకర్ర, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేయాలి. తర్వాత శనగపప్పు, కరివేపాకు వేసి దోరగా వేగిన తర్వాత దింపేసి అన్నంలో వేసి కలపాలి. మొత్తం బాగా కలిపి మూతపెట్టి అరగంట తర్వాత తినొచ్చు. + ++ పెరుగు సద్ది అన్నం 1 గ్లాసు పెరుగు 1 గ్లాసు పాలు 1/2 గ్లాసు ఎండుమిర్చి 3 మినప్పప్పు 1 చెంచా శనగపప్పు 2 చెంచా ఆవాలు, జీలకర్ర 1/2 చెంచా ఇంగువ చిటికెడు కరివేపాకు 2 రెబ్బలు నూనె 3 చెంచాలు నెయ్యి 2 చెంచాలు ఉప్పు తగినంత +అన్నం మెత్తగా వండి మెదిపి పెట్టుకోవాలి. ఇందులో పెరుగు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలపాలి. ఒక చిన్న గిన్నెలో నూనె, నెయ్యి కలిపి వేడి చేసి ఇంగువ, ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేయాలి. తర్వాత మినప్పప్పు, శనగపప్పు వేసి కాస్త వేగాక కరివేపాకులు వేసి దింపి కలిపి ఉంచుకున్న పెరుగన్నంలో కలపాలి. ఇందులో గోరువెచ్చని పాలు పోసి కలిపి మూతపెట్టి పది నిమిషాల తర్వాత వడ్డించాలి. పాలు కలపడం వల్ల ఈ అన్నం పులుపెక్కకుండా కమ్మగా ఉంటుంది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0037.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0037.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2384d4994a37e7f3f5303f4c8752efb5d5f1c7a6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0037.txt" @@ -0,0 +1,5 @@ ++ పుట్నాల సద్ది శీర్షిక పాఠ్యం శీర్షిక పాఠ్యం బియ్యం 3 కప్పులు పుట్నాలు కప్పు ఎండుమిర్చి 5 జీలకర్ర, ఆవాలు 1/4 టీ స్పూన్ మినప్పప్పు 1 టీ స్పూన్ శనగపప్పు 1 టీ స్పూన్ పల్లీలు 2 టీ స్పూన్ ఇంగువ చిటికెడు పసుపు 1/4 టీ స్పూన్ ఉప్పు తగినంత నూనె 5 టీ స్పూన్ +మూడు ఎండుమిర్చిలు దోరగా వేయించి పుట్నాలతో కలిపి పొడి చేసుకోవాలి. బియ్యం కడిగి తగినన్ని నీళ్లు పోసి అరగంట నానిన తర్వాత కొద్దిగా పలుకుగా వండి చల్లార్చుకోవాలి. ఒక వెడల్పాటి గిన్నెలో అన్నం చల్లారబెట్టి పసుపు, పుట్నాలపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా కలపాలి. మరో చిన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఇంగువ వేయాలి. అది కరిగిన తర్వాత ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి చిటపటలాడాక పల్లీలు, మినప్పప్పు, శనగపప్పు, కరివేపాకు వేసి వేగిన తర్వాత దింపి అన్నంలో వేసి బాగా కలియబెట్టి పది నిమిషాలు ఉంచితే చాలు. ఇందులో పులుపు కావాలనుకుంటే నిమ్మరసం పిండుకోవచ్చు లేదా పోపులో చింతపండు పులుసు వేసి మరిగించి అన్నంలో కలపాలి. + ++ కొబ్బరి సద్ది బియ్యం 100 గ్రా. పచ్చికొబ్బరి పొడి 100 గ్రా. ఎండు మిర్చి 3 జీలకర్ర 1/4 టీ స్పూన్ ఆవాలు 1/4 టీ స్పూన్ మినప్పప్పు 1 టీ స్పూన్ సెనగపప్పు 1 టీ స్పూన్ ఇంగువ చిటికెడు ఉప్పు తగినంత పల్లీలు 50 గ్రా. కరివేపాకు 2రెబ్బలు నూనె 5 టీ స్పూన్ +అన్నం కాస్త బిరుసుగా వండి వెడల్పాటి పళ్ళెంలో వేసి తగినంత ఉప్పు కలిపి చల్లారనివ్వాలి. ఒక గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి పల్లీలు వేసి కాస్త వేగాక ఇంగువ, ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేపి కొబ్బరిపొడి కాస్సేపు వేయించాలి. ఈ పోపునంతా అన్నంలో వేసి కలిపి పది నిమిషాలు మూతపెట్టి ఉంచాలి. పోపుకాని, కొబ్బరికాని దోరగా వేగాలి. ఎర్రబడకూడదు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0038.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0038.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3203a4ba0479d8fac10d5cf94a928d008f5a4368 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0038.txt" @@ -0,0 +1,48 @@ +దానిమ్మ సద్ది +బియ్యం +- 100 గ్రా. +దానిమ్మరసం +- 1/2 కప్పు +ఎండుమిర్చి +-3 +ఆవాలు, జీలకర్ర - 1/4 టీ స్పూన్ +మినప్పప్పు +- 1 టీ స్పూన్ +సెనగపప్పు +టీ +- 2 టీ స్పూన్స్ +కరివేపాకు +- 2 రెబ్బలు +ఇంగువ +- చిటికెడు +ఉప్పు +· తగినంత +- +- 4 టీ స్పూన్స్ +బియ్యం కడిగి నీళ్లు పోసి అరగంట నానిన తర్వాత కొద్దిగా పలుకుగా, పొడిపొడిగా +అయ్యేలా వండుకోవాలి. చల్లారిన అన్నంలో దానిమ్మగింజల రసం, తగినంత ఉప్పు, +పసుపు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉంచాలి. వేరొక గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఇంగువ వేసి +కరిగిన తర్వాత ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి చిటపటలాడాక మినప్పప్పు, శనగపప్పు +వేసి దోరగా వేయించి కరివేపాకు వేసి దింపి అన్నంలో వేసి కలపాలి. మొత్తం బాగా +కలియబెట్టి మూతపెట్టి ఉంచాలి. అరగంట తర్వాత తినవచ్చు. +నూనె +గోధుమ పిండి +ఉప్పు +బెల్లం తురుము +యాలకుల పొడి +నెయ్యి +మలీద +- +- 1 కప్పు +- చిటికెడు +- 1/2 కప్పు +- 1/2 టీ స్పూన్ +- 4 టీ స్పూన్స్ +గోధుమపిండిలో చిటికెడు ఉప్పు వేసి కలిపి తగినన్ని నీళ్లు కలుపుకుంటూ చపాతీ పిండిలా తడిపి మూతపెట్టి ఉంచాలి. +తర్వాత ఉండలు చేసుకుని చపాతీలు చేసి కొద్దిగా నూనె వేసి కాల్చుకోవాలి. వేడిగా ఉన్నప్పుడే చిన్న చిన్న ముక్కలుగా చేసుకుని +బెల్లం తురుము కలిపి మెత్తగా దంచుకోవాలి. లేదా మిక్సీలో వేసి తిప్పాలి. బయటకు తీసి నెయ్యి, యాలకుల పొడి, ఇష్టముంటే, +కావాలనుకుంటే నేతిలో వేయించిన డ్రై ఫ్రూట్స్ వేసి కలిపి నచ్చిన సైజులో ఉండలు కట్టుకోవాలి. ఆరిన తర్వాత డబ్బాల్లో వేసి నిల్వ +చేయాలి. +తెలంగాణ +17 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0039.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0039.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a6a3e4bafbe0545e5c4cf2a803b6f77433d912aa --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0039.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +4. మనస్సు మెచ్చే వంటలు - +మొఘలాయీ రుచులు +కుతుబ్షాహీల కాలంలోనే 1591లో హైదరాబాదు నగరం +నిర్మాణమైంది. 1713లో మొఘల్ సుబేదారుగా అసఫ్ జా +నిజాముల్ ముల్క్ హైదరాబాదుకు వచ్చి 1724లో స్వాతంత్య్రం +ప్రకటించుకున్నాడు. అదే నిజాం ప్రభుత్వం. తెలంగాణాలో +భాగమైన హైదరాబాదు, నైజాముల ముఘలాయి ఆహారం ఒకదాని +కొకటి విడదీయలేని అనుబంధంగా మారిపోయాయి. చరిత్రలోకి +వెళితే ఎన్నో ఆసక్తికరమైన అంశాలు వెలికివస్తాయి. ముఘలాయి +వంటకాలు మధ్యయుగ భారతదేశంలోని మొఘల్ సామ్రాజ్య +ప్రాంతాలలో విరివిగా కనిపిస్తాయి. వీటిలో ఉత్తర భారతం, పాకి +స్తాన్, బంగ్లాదేశ్ రాజ్యాల ప్రాంతీయ రుచులు కూడా కలుస్తాయి. +మొఘలాయి వంటకాలు తక్కువ నుండి ఎక్కువ మసాలా +లతో, తమదైన ప్రత్యేకమైన వాసనలు, రుచులు కలిగి ఉంటాయి. +వీటికి తోడుగా మరికొన్ని ప్రత్యేకమైన వంటకాలు తప్పనిసరిగా +ఉంటాయి. అంతేకాదు మొఘలాయి వంటకాలలో చాలా ఖరీదైన +దినుసులు ఉపయోగిస్తారు. వాళ్లు ఎక్కువగా మాంసాహారులై +వుంటారు. పాలు, క్రీమ్, వెన్న, కుంకుమ పువ్వు, డ్రై ఫ్రూట్స్, +తెలంగాణ +రుచులు +18 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0040.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0040.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..701fb48898dcb36270232239a2ec53db8ac1c16f --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0040.txt" @@ -0,0 +1,70 @@ +3 +నెయ్యి మొదలైనవి ఎక్కువగా ఉపయోగిస్తారు. అందుకేనేమో +వారి వంటకాలకు చాలా ప్రాముఖ్యం, ప్రాధాన్యత ఉన్నాయి. +అందులో కొన్ని దమ్ బిర్యానీ, మొఘలాయి పరాఠా, కబాబ్, +హలీమ్, నర్గీసీ కోఫ్తా, మలై కోఫ్తో, నవరతన్ ఖోర్మా, రాన్ పసిందా, +రోగన్ జోష్, బోటీ కబాబ్, ముర్గ్ చాప్, మటన్ దర్బారీ. +బిర్యానీ: బిర్యానీ అనగానే అందరికీ గుర్తొచ్చేదీ మన హైదరాబాదు. +అన్నం, మాంసం. వివిధ రకాలైన సుగంధ దినుసులతో ప్రత్యేకమైన +పద్ధతిలో తయారయ్యే ఈ వంటకం ప్రపంచవ్యాప్తంగా +ఈ +ప్రసిద్ధమైంది. హైదరాబాదుకు ప్రత్యేకమైనది దమ్ బిర్యానీ. పచ్చి +మసాలాదినుసులు, పచ్చిమాంసం, సగం ఉడికిన అన్నంతో ఆవిరి +మీద ఉడికించే ఈ వంటకానికి దాసోహం అననివారు పిచ్చివాళు +అని కూడా అంటారు. అంత రుచిగా ఉంటుంది మరి! +హైదరాబాద్లో రెండే రెండు బాగా ఫేమన్. ఒకటి +చార్మినార్, రెండోది బిర్యానీ. చార్మినార్ అందం అక్కడికి వెళ్లి +చూస్తేనే తెలుస్తుంది. కానీ బిర్యానీ రుచిని ప్రపంచంలో ఎక్కడి +నుంచైనా ఆస్వాదించే వీలుంది. ప్రస్తుతానికి బిర్యానీపైన +హైదరాబాదీ ముద్ర బలంగా ఉంది. స్థానిక వంటకంగానే అది +గుర్తింపు తెచ్చుకున్నా నిజానికి అది పుట్టింది పరాయిగడ్డ మీదే. +'సిండ్రెల్లా ఆఫ్ సెంట్రల్ ఏషియన్ పిలాఫ్' అన్నది పులావ్క +ఉన్న మరో పేరు. మధ్య ఆసియాలో ఎంతో పేరున్న ఆ పులావే +భారతికి వచ్చి బిర్యానీలా స్థిరపడిందన్నది కొందరు మేధావుల +మాట. కానీ పులావ్ ఎక్కడైనా పులావే. బిర్యానీ ఎక్కడైనా బిర్యానీనే. +రెండూ వేర్వేరు విభాగాలకు చెందిన వంటకాలు. ఆ రెంటినీ +ముడిపెట్టడానికి ఏ మాత్రం వీల్లేదు. బిర్యానీ అన్న పదం 'బిరింజ్ +బిరియాన్' (ఫ్రైడ్ రైస్) అనే పర్షియన్ పదం నుంచి పుట్టింది. +అందుకే బిర్యానీ ఇరాన్లో పుట్టలేదన్న వాదనా వినిపిస్తుంటుంది. +ఇరాన్ లో దమ్ బిర్యానీది ఘనమైన చరిత్ర. ఓ కుండలో +మాంసాన్ని వేసి సన్నని మంటపైన చాలాసేపు దాన్ని ఉడికించి, +ఆ మాంసంలోని సహజసిద్ధ రసాలు నేరుగా అన్నంలోకి ఊరేలా +చేసి, ఆపైన సుగంధ ద్రవ్యాలు జోడించి బిర్యానీ తయారు చేయడం +అక్కడ ఆనవాయితీ. ఒకప్పుడు ఇరాన్లో బిర్యానీకి తిరుగులేదు. +కానీ ఇప్పుడు అక్కడ బియ్యంతో బిర్యానీ వండే పద్ధతి దాదాపు +కనుమరుగైంది. అసలు సిసలైన బిర్యానీ ప్రాబల్యం తగ్గి, +మాంసాన్ని సన్నని ముక్కలుగా తరిగి, రుమాలీ రోటీలో పెట్టి +దాన్ని ఉడికించి అమ్మే దుకాణాలు అక్కడి వీధుల్లో అడుగడుగునా +వెలిశాయంటారు ఇస్లామిక్ ఆహార నిపుణురాలు సల్మా హుసేన్. +భారత్లోనూ బిర్యానీ బానే రూపాంతరం చెందింది. స్థానిక +ఇష్టాయిష్టాలకు తగ్గట్లుగా దాని తయారీ విధానంలో ఎన్నో +మార్పుచేర్పులు జరిగాయి. మొఘల్ చక్రవర్తుల +ద్వారానే బిర్యానీ భారత్లోకి వచ్చిం దన్న +ప్రచారం ఉన్నా దానికి ఆధారాలు లేవు. దక్షిణ +భారతంలోని దక్కన్ ప్రాంతానికి చెందిన +నవాబులూ, యాత్రికుల ద్వారానే ఇరాన్ +నుంచి అది దేశంలోకి ప్రవేశించిందన్నది +ఎక్కువ మంది చెప్పే మాట. +ఎక్కడ పుడితేనేం, ఎలా వండితేనేం, +ఎలా మారితేనేం... బిర్యానీ పేరు చెప్పగానే +ప్రపంచానికి భారత్ గుర్తొస్తుంది. భారతీయు +లకు హైదరాబాద్ గుర్తొస్తుంది. నాలుక +దానంతటదే 'వాహ్ బిర్యానీ' అని లొట్ట లేస్తుంది. +హిందూ, ముస్లిములనే కాదు భారతీయులందరూ ఆహార +ప్రియులే, అతిథి దేవుళ్లే. తమ సంప్రదాయ వంటకాలను ఇష్టంగా +వండి వడ్డించడం అంటే అమితప్రియం అందరికీ. అదేవిధంగా +మతాలు వేరైనా ఆహారాన్ని మాత్రం తమదిగా చేసుకుని ఇష్టంగా +చేసుకుంటారు. అందుకే +ఆస్వాదిస్తూ, స్వంతం చేసుకుంటారు. +హైదరాబాదీయులలో ముస్లిముల కంటే హిందువులే రంజాను +మాసం కోసం ఎదురు చూస్తుంటారట. ఉపవాస దీక్షకోసం కాదు +సుమా! ఆ నెలలో మాత్రమే తయారయ్యే హలీమ్ కోసం. కొన్ని +వంటకాలు ఎప్పుడైనా చేసుకోవచ్చు కాని వాటిని ఆయా ప్రత్యేక +రోజులలో మాత్రమే చేసుకోవడం, ఆ పండగ కోసం ఏడాది +ఎదురుచూడడం మనకు అలవాటు. ఎప్పుడెప్పుడా అని +ఎదురుచూసే రంజాన్ నెలలో ప్రతిరోజూ హలీమ్ తినేవాళ్లు కూడా +ఉన్నారు. +కఠోరదీక్షకు రంజాన్ నెల పెట్టింది పేరు. ఈ మాసమంతా +19 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0041.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0041.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..684b56e12b8410041242b6c6708f2d72d728aa4f --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0041.txt" @@ -0,0 +1,70 @@ +తెలంగాణ +రుచులు +సూర్యోదయం మొదలు సూర్యాస్తమయం వరకు ముస్లింలు పచ్చి +మంచినీరు కూడా ముట్టకుండా కఠిన ఉపవాసం చేస్తారు. +సూర్యాస్తమయం తరువాత ఇఫ్తార్ సమయానికి తమకు ఇష్టమైన +ఆహారం స్వీకరిస్తారు. అయితే రంజాన్ మాసంలో ముస్లింలందరూ +అత్యంత ఇష్టంగా తీసుకునే ఆహారం హలీం. ఒకప్పుడు కేవలం +నిజాం నవాబుల ఇఫ్తార్ విందులకే పరిమితమైన హలీం ఇప్పుడు +ప్రతి ఒక్కరికీ అందుబాటులోకి వచ్చింది. ఈ హలీం తయారీలో +వాడే పదార్థాలన్నీ పోషక విలువలు కలిగి ఉండడంవల్ల మరుసటి +రోజు ఉపవాసానికి అవసరమైన శక్తిని ఈ హలీం శరీరానికి +అందిస్తుంది. +హలీంలో రకాలు మటన్ హలీం, చికెన్ హలీం, వెజ్ హలీం +లాంటి రకాలున్నా మటన్ హలీం వైపు ఎక్కువమంది మక్కువ +చూపుతారు. హలీం తయారీ కోసం ప్రత్యేకంగా బట్టీలను ఏర్పాటు +చేసి అందులో బిగించిన పెద్ద రాగి బానల్లో హలీంను వండుతారు. +ఈ హలీం తయారీకి దాదాపు తొమ్మిది గంటల సమయం +పడుతుంది. శుభ్రంగా కడిగిన పొట్టేలు మాంసాన్ని, పచ్చిమిర్చిని +రాగిబాండీల్లో దాదాపు ఆరుగంటలపాటు ఉడికించి మెత్తగా +చేస్తారు. +ఆ తరువాత అందులో గోధుమరవ్వ వేసి దాదాపు గంట +పాటు ఉడికిస్తారు. అందులో శుద్ధమైన నెయ్యి, మిరియాలు, +దాల్చినచెక్క, లవంగాలు, యాలకలు, జీలకర్ర, సాజీరా, గులాబీ +మొగ్గ, కాజు, బాదం, కందిపప్పు, శనగపప్పు, డ్రై ఫ్రూట్స్, అల్లం, +వెల్లులి పేస్ట్ మొదలైనవి వేసి కలుపుతూ దాదాపు రెండు గంటల +పాటు ఉడికిస్తారు. అలా ఉడికిన పదార్థం మెత్తగా రావడానికి +గోటా అనే చెక్క పరికరంతో దాదాపు 45 నిమిషాలపాటు బలంగా +కొడుతూ కలియబెడతారు. దీనినే గోటా మార్ నా అని పిలుస్తారు. +దీంతో రుచికరమైన సువాసనాభరితమైన హలీం తయారవుతుంది. +హలీం కేవలం ముస్లింలు మాత్రమే కాకుండా ఇప్పుడు హిందువులు +సైతం ఇష్టంగా తింటున్నారు. వీరిలో శాకాహారుల కోసం +ప్రత్యేకంగా వెజ్ హలీం తయారుచేస్తున్నారు. తమవద్ద హలీం +కోసం వచ్చేవారిలో దాదాపు 40 శాతం మంది హిందువు +లుంటారని హలీం సెంటర్ నిర్వాహకులు కూడా అంటున్నారు. +ఒక రకంగా హలీం నేడు హిందూ, ముస్లింల సమైక్య +భావానికి ప్రతీకగా నిలుస్తోంది. +హలీమ్తో పాటుగా అందరికీ ఇష్టమైనది, రంజాన్ మాసం +కోసం ఎదురుచూసేది, మిత్రులు, బంధువులతో పంచుకునేది +షీర్ కుర్మా. సన్నని సేమ్యా, పాలు, పలుకులు, ఖర్జూరం కలిపి +తయారుచేస్తారు. అదే విధంగా హిందువులు కూడా పెళ్లిళ్లు, +20 +శుభకార్యాలలో మొఘలాయి వంటకాలైన బిర్యానీ, డబల్ కా మీఠా, +ఫిర్ని, కుబానీ కా మీఠా, షాహి టుకడా మొదలైనవి చేయిస్తూ +వుంటారు. రుచికరమైన ఆహారానికి ఎవరైనా ఫిదా అవ్వాల్సిందే +కదా! +మొఘలాయి వంటకాలలో ప్రముఖమైనవి ఎక్కువగా +మాంసాహారమే. ఇవి రుతువులు, కాలాలకనుగుణంగా తక్కువ, +ఎక్కువ మసాలాలతో తయారవుతాయి. వీటిలో ముఖ్యమైనవి +షామి కబాబ్, షికంపూరి కబాబ్, మాయిఖలియా, దో ప్యాజా. +మరగ్, పాయా, నిహారీ మొదలైనవి అందరూ ఇష్టపడతారు. +మరొక ప్రముఖమైన వంటకం పత్తర్ కా ఘోష్.. పలుచటి +రాయి క్రింద నిప్పులుపెట్టి మసాలా రాసి నానబెట్టిన గొర్రెమాంసం +ముక్కలను కాలుస్తారు. చాలా రుచిగా ఉంటుంది. దాదాపు +ప్రతీ ముస్లిము ఇంట్లో ప్రతీ ఆదివారం లేదా తరచూ చేసుకునే +వంటకం ఖిచడీ, కీమా, కట్టా (మన పచ్చి పులుసులా ఉంటుంది). +చలికాలం కాని కాస్త బలహీనంగా ఉన్నారనిపిస్తే వెంటనే పాయా +తిన మంటారు. దీనికి తోడుగా షీర్మల్ రొట్టెలు. ఇక్కడ అంటే +హైదరాబాదులో ఎన్నో రకాల రొట్టెలు తయారవుతాయి. ఫలానా +కూరకు ఫలానా రొట్టెలు ఉండాల్సిందే. షీర్మల్, నాన్, బైదా రోటి, +మొఘలాయి పరాఠా, ఖమీరీ రోటి.. +హైదరాబాదీ ముస్లీముల వంటకాలలో ఎక్కువగా మాంసాన్ని +మసాలాలు కలిపి నిదానంగా ఎక్కువసేపు ఉడికిస్తారు. దీనివల్ల +వాటి సారమంతా దిగుతుంది. అప్పుడు ఆ వంటకాలను తినడం +వల్ల అందులో ఆరోగ్యపోషక విలువలన్నీ మనకు అందుతా +యంటారు. మాంసం మాత్రమే కాక తలకాయ కూర, కాళ్ల కూర, +రెండూ కలిపి చేసే చాక్నా, నిహారి, బోటి, కలేజి, గుర్దా కపుర్, +బేజా మొదలైనవి కూడా ఇష్టంగా తింటారు. +మాంసాహారం మాత్రమే కాదు శాకాహార వంటకాలు కూడా +వినియోగంలో ఉన్నాయి. టమాటర్ కా కూట్, దహి కీ కఢీ +మొదలైనవి ఎన్నో ఉన్నాయి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0042.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0042.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8ac179e97aee4305087b5ea1c4723237c6890d77 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0042.txt" @@ -0,0 +1,57 @@ +5. మన ఆచార, సంపద్రాయాలు +పండుగలు, వ్రతాలు-రుచులు-ఆరోగ్యం +మనిషి సంఘజీవి. ప్రతి సమాజానికి కొన్ని ప్రత్యేకమైన +ఆచార సంప్రదాయాలుంటాయి. ఆచారం అంటేనే +ఆచరించబడేది. ఒక వ్యక్తి ఒక పనిని విడువక ప్రతిరోజూ +నియమంగా ఆచరిస్తే అది అతని అలవాటు అవుతుంది. అలా +కాక ఒక సంఘం కాని, ఒక జాతిగాని, ఒక పనిని నియమంతో +ఆచరించే అలవాటే ఆచారమవుతుంది. అంటే ఒక సంఘంలోని +ప్రజలు తరతరాలుగా అనుసరించే పద్ధతులను ఆచారమని +సాధారణంగా నిర్వచించవలసి ఉంటుంది. +ఆచారమంటే... +“ఒక సంఘంలోని సభ్యులలో సాంప్రదాయకంగా +నెలకొనిన ప్రామాణికమైన ప్రవర్తన పద్ధతి ఆచారం.” +ఈ ఆచారాలన్నింటితో అవినాభావ సంబంధం ఉన్న అంశం +వంటలు. పుట్టిన తర్వాత పురుడు చేసినప్పుడు, పారాడునప్పుడు, +అన్నప్రాశనం, సమర్త, పెండ్లి, సీమంతం వంటి కుటుంబ +సంబంధమైన వేడుకల్లో ప్రత్యేకమైన వంటలు చేసుకుంటారు. +ప్రత్యేక వంటలు +శిశువు పుట్టిన పదకొండవ రోజు చేసుకుంటారు. పదకొండు +విస్తర్లలో అన్నం, ఆకుకూరలు, కూరగాయలు కలిపి వండిన +కలెగూరను పెడతారు. గోధుమపిండితో దీపంతెలు చేసి వత్తులు +వేసి దీపాలను వెలిగించి పదకొండు విస్తర్లలోని అన్నం మధ్యలో +పెడతారు. ఈ దీపాలను పురిదీపాలని అంటారు. ఆ రోజు వచ్చిన +బంధువులందరికీ గుడాలు చేసి పెడతారు. వచ్చిన పేరంటాండ్రకు +గుగ్గిళ్లు నానబోసి (పచ్చి శనగలు) పంచిపెడతారు. పేరు పెట్టే +రోజు కూడా ఈ గుగ్గిళ్లను పంచి పెట్టడంతోపాటు బిడ్డను తొట్టెలో +వేసి పడుకోబెడతారు. దీనితో బిడ్డకు శనిపీడ పోతుందని నమ్మకం. +బిడ్డ బోర్లా పడ్డప్పుడు బూరెలు వండుతారు. పాకినప్పుడు +పాయసం, అడుగులు వేసినప్పుడు నూనెపోలెలు (అరిసెలు) +వండటం ఆనవాయితి. +రజస్వల అయిన అమ్మాయికి ఆహారంలో పాలు, పెరుగు, +మాంసాలను పెట్టకపోవడం ఆచారం. నీరు తీపిపదార్థాలను +ఎక్కువగా పెడతారు. +వివాహం వంటలు +తెలంగాణలో కొన్ని ప్రాంతాలలో వివాహ ఆచారాలలో +భాగంగా పెండ్లిపిల్లను, పెండ్లికొడుకును చేసిన రోజున వండే +వంటలలో వడియాల పులుసు, సేమ్యా తినే తీపి వంటకం +ప్రత్యేకమైనవి. +పెండ్లిలో నాల్గవనాడు కాని లేక పెండ్లి తెల్లవారి కాని +మగ +పెండ్లివాళ్లకు, బంధువులకు ఆడపెండ్లివాళ్లు విందు భోజనం +ఏర్పాటు చేయడం ఆచారం. దీన్ని బువ్వం బంతి, బూజం బంతి +అని వ్యవహరిస్తారు. ఆధునిక యుగంలో పెండ్లి తర్వాత ఏర్పాటు +చేసే విందు భోజనం ఈ బువ్వం బంతి అని చెప్పవచ్చు. విందు +భోజనం ఏ లోపం కలుగకుండా వియ్యాలవారిని తృప్తిపరిచేదిగా +వుంటుంది. బంగారన్నం, మాంసం, రకరకాల కూరలు, +పులుసులు, చార్లు, పచ్చళ్లు, పెరుగు, గారెలు, లడ్డూలు, భక్షాలు, +పేనీలు మొదలైన ఆహారపదార్థాలను వాళ్ల వాళ్ల స్తోమతను బట్టి +ఘనంగా విందులో ఏర్పాటు చేస్తారు. రుచికరమైన విందుభోజనం +చేయడంతోపాటు ఆ విందులో వియ్యాలవారు ఒకరినొకరు +పరిహాసం చేసుకోవడంతో పెండ్లి ఇంట్లో ఆనందం వెల్లివిరుస్తుంది. +సారెతోపాటుగా నూట ఒకటి గాని, నూట పదహార్లు గాని +చకినాలను లెక్కప్రకారం పెడతారు. సారెలో పెట్టే చకినాలు ఒక +పెద్ద పళ్లెం వెడల్పులో పదునెనిమిది నుండి ఇరవై చుట్లతో చుట్టి +21 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0043.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0043.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d5f4b81554dd18b1810a7acfbb66049afb1956a1 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0043.txt" @@ -0,0 +1,64 @@ +తెలంగాణ +కాలుస్తారు. ఇది ఎక్కువ ఎర్రగా కాలకూడదు. కొంచెం తెల్లగ +వున్నప్పుడే నూనెలో నుండి తీస్తారు. సారె చకినాలు వంకరగా ఉ +డకూడదు. వంకరతనం అశుభసూచకమని నమ్మకం. +పెండ్లి తర్వాత పదహారవ రోజు జరుపుకునే వేడుకను +'పదహార్ల పండుగ' అంటారు. ఆ రోజు ఐరేణి కుండ కింద పోసిన +బియ్యాన్ని విసిరి, ఆ వరిపిండితో అట్టు చేసి, తియ్యపప్పు (ముద్ద +పప్పు) వండి పానకం చేసి పెండ్లి పందిరి గుంజలకు నైవేద్యం +పెడతారు. ఆ పందిట్లోనే కన్యలను కూర్చుండబెట్టి అట్లు వడ్డిస్తారు. +ఆ అట్లను తింటే పెండ్లికాని వాళ్లకు తొందరగా పెండ్లి అవుతుందని +అంటారు. తరువాత పెండ్లి పందిరిని కదిలిస్తారు. ఆనాటితో +మొత్తం పెండ్లి తంతు పూర్తయినట్లు లెక్క +సీమంతం వంటలు +సీమంతం సందర్భంలో బంధువులు, అయినవారు మంచి +తీపి వంటకాలతో ఆమె ఒడిని నింపుతారు. వీటిని ఆమెనే తినాలనే +నియమాన్ని పాటిస్తారు. సీమంతంనాడు వచ్చిన బంధువులందరికీ +ఆనాటి వంటలలో సద్దులకు అంటే చిత్రాన్నాలకు ప్రాముఖ్యం +వుంటుంది. చింతపండు పులిహోర, కొబ్బరన్నం, ఆవన్నం, +నువ్వన్నం, దద్దోజనం వీటిని సద్దులంటారు. సీమంతంనాడు ఇలా +సద్దులు కలపడం ఆచారం. +ఉగాది +ఉగాది పచ్చడిలో ఉపయోగించుకునే ప్రతి వస్తువులో +ఆయుర్వేద వైద్య అంశాలు ఇమిడి ఉన్నాయి. వేపాకుపూత కళ్లకు +మంచిది, కుష్ఠురోగాన్ని, నోటి అరుచిని పోగొడుతుంది. అందువల్ల +వేపపువ్వును పచ్చడిలో ఉపయోగించుకుంటారు. ఈ వేపపువ్వు +వాతాన్ని ఎక్కువ చేస్తుంది. ఈ వాతగుణాన్ని పోగొట్టడానికి +ఇందులో కొత్త బెల్లాన్ని వేసుకుంటారు. బెల్లం జీర్ణశక్తిని +కలిగిస్తుంది. కాని కఫాన్ని ఎక్కువ చేస్తుంది. దీన్ని పోగొట్టడానికి +మిరియాల పొడిని చేర్చుకుంటారు. ఈ ఉగాది పచ్చడి వాత, +పిత్త, కఫ దోషాన్ని హరిస్తుంది. ఈ పచ్చడిలో వేసుకునే +మామిడిపిందె ముక్కల వల్ల గొంతు సంబంధమైన రోగాలను, +ఉబ్బనరోగాన్ని తగ్గించి వేస్తుంది. చింతపండు పులుసు +మలబద్ధకాన్ని తొలగించి మంచి విరోచనకారిగా పని చేస్తుంది. +ఇలా దీనిలోని అన్ని వస్తువులు శరీరారోగ్యానికి ఎంతో మేలు +చేసేవిగా ఉంటాయి. +ఎల్లిపాయ కారం శరీరానికి వేడినిచ్చి, మలబద్ధకాన్ని +పోగొడ్తుందని బిడ్డ పుట్టిన తరువాత తల్లిలో (బాలింతలో) +ఋతుస్రావాన్ని చక్కబరచి చెడు రక్తాన్ని తొలగిస్తుందని భావిస్తారు. +పండుగలు - ప్రత్యేక వంటలు పోషకాలు +తొలిఏకాదశి +- +తెలంగాణంలోని ఖమ్మం జిల్లాలో తొలి ఏకాదశినాడు +మక్కపేలాల (మొక్కజొన్న పేలాలు)తో పిండిని విసిరికొని బెల్లం, +నెయ్యి కలిపి పేలపిండి అనే ప్రత్యేకమైన పిండిని తయారుచేసుకుని +దేవునికి నైవేద్యంగా పెట్టి తరువాత ఆ నైవేద్యాన్ని ఇంటిల్లిపాదీ +తినడం ఆచారం. ఆ రోజు పేలపిండిని తినకపోతే దయ్యమై +పుడతారని అంటారు. +సంక్రాంతి +తెలంగాణాలో సంక్రాంతి రోజు వండుకునే పిండివంటలను +ప్రత్యేకంగా నువ్వులతో చేసుకుంటారు. సకినాలు, నువ్వుల +ముద్దలు, నువ్వులు చల్లిన నూనె పోలెలు, నువ్వుల కరిజెలు +(కజ్జికాయలు), సద్ద రొట్టెలు బెల్లం కలిపి దంచి ముద్దలు +చేసుకుంటారు. సంక్రాంతి రోజుల్లో వండుకునే వంటకాలు, +పిండివంటలు అన్నీ శరీరారోగ్యానికి దోహదం చేసేవిగా ఉన్నాయి. +నువ్వులు, గుమ్మడికాయ, బెల్లం, సద్దరొట్టెలు (సజ్జ రొట్టెలు) ఇవన్నీ +సంక్రాంతి నెలలోని విపరీతమైన చలి నుండి, శరీరానికి వేడినిచ్చి +ప్రజల ఆరోగ్యాలను ఈ కారణం వలే పండుగ రోజుల్లో నువ్వుల +పదార్థాలను తినడం, తమ వాళ్లకు పంచడం తెలంగాణాలో ఒక +సాంప్రదాయంగా నిలిచింది. +పీర్ల (మొహర్రం) పండగ +పీర్లపండగ - మొహర్రం - దీనిని పీర్ల పండుగ అని కూడా +అంటారు. హిందూ, ముస్లింల సమైక్య పండగ ఒక ప్రతీక. ఈ +22 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0044.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0044.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..080a7b67a86cd678a8fd6fe0034e1818ad96f02c --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0044.txt" @@ -0,0 +1,58 @@ +పండుగలో అందరూ చాలా ఉత్సాహంతో పాల్గొంటారు. పండుగ +నాడు ప్రత్యేకంగా 'మలీద ముద్దల' అనే పిండివంటను చేసు +కుంటారు. జొన్నరొట్టెను చేసి కాల్చి రొట్టె, బెల్లం రెండింటిని +దంచుకొని ముద్దలు కట్టుకుంటారు. అవే మలీద ముద్దలు. +పండుగనాడు పీర్ల పండుగను నిర్వహించే ముస్లిం పురోహితునికి +మూడు ముద్దలు ఇచ్చి, వారు అయిదు ముద్దలు తీసుకొని మిగిలిన +వాటిని ఆ పండుగలో పాల్గొన్నవాళ్లకు పంచుతారు. +కృష్ణాష్టమి +ఈ పండుగ సందర్భంగా కృష్ణునికి పంచామృతాన్ని, +అటుకులను నైవేద్యంగా పెడతారు. దేవకి, యశోదలకు బాలింతకు +పెట్టే ఆరోగ్యకరమైన పదార్థాలను నైవేద్యంగా పెట్టడం ఆచారం. +ఇంకా ఈ నైవేద్యంలో నానబెట్టిన పెసరపప్పులో పందిరి దోసకాయ +ముక్కలు, కొంచెం చక్కెర వేసి కలిపి కాల్చిన మొక్కజొన్న కంకిని +కూడా పెడతారు. పందిరి దోసకాయ తొడిమను కోయడం బిడ్డ +బొడ్డు కోయడాన్ని సూచిస్తుంది. కృష్ణాష్టమిలో పెట్టే నైవేద్యాలన్నీ +కూడా శరీరానికి బలాన్నిచ్చి జీర్ణశక్తిని పెంచేవిగా ఉంటాయి. +వినాయకచవితి - కార్తీక పున్నమి వంటలు +వినాయకచవితినాడు గోధుమపిండితో చేసిన శేవలు, +బెల్లంతో కలిపి పాశం (పాయసం) చేసుకుంటారు. (శేవల పాశం +బొమ్మ) +కార్తీక పున్నమి తర్వాత వచ్చే పున్నమిని యముని కోళ్లు +పున్నమ అంటారు. ఆ రోజు యముని భార్య కోటొక్క పుర్రెలతో +నోము నోచుకుంటుందట. ఆ రోజు ప్రత్యేకంగా బొబ్బర్లు గాని, +పచ్చి అనుములుగాని పోసి పచ్చికారం, ఉప్పు, ఉల్లాకు వేసి కలిపి +కుడుములు చేసి ఆవిరిమీద ఉడకబెట్టిన కుడుములను నైవేద్యంగా +పెడతారు. అందులో ఒక కుడుము చంద్రునికి, ఒకటి ఇంటిమీదికి +విసిరివేస్తారు. ఆ విధంగా చేస్తే ఇంట్లో వారందరికి ఏదైనా +పీడలుంటే పోతాయని నమ్మకం (ప్రతీతి) నమ్మకం. +కేదారేశ్వర వ్రతం +తెలంగాణాలో అన్ని కులాలవారు కేదారగౌరీ వ్రతాన్ని +చేసుకుంటారు. ఆనాడు వంటలు వండడంలో 9, 21 సంఖ్యలకు +ప్రాధాన్యముంటుంది. ఆహారపదార్థాలు ప్రతి ఒక్క రకానికొకటి +చొప్పున, 9 గాని, 21 పదార్థాలను గాని చేసుకుంటారు. అదే +సంఖ్యలో పిండివంటలను కూడా చేసుకోవడం ఆచారంగా +వస్తోంది. అన్ని వంటలను చేయలేనివారు 9, 11, 21 రకాల +కూరగాయలతో చారు చేస్తారు. +ఆ రోజు గుమ్మడికాయ, కాకరకాయకూర, బూరెలు తప్పని +సరిగా వండే వంటకాలు. గుమ్మడికాయ శరీరానికి వాతదోషం +కలిగిస్తుం దంటారు. ఆ దోషాన్ని పోగొట్టడానికి కాకరకాయ పనికి +చేస్తుంది. +భోజనం +- +ఆచారాలు +బంతి భోజనంలో పెద్దలు మొదట ముద్ద నోటిలో పెట్టిన +తర్వాతే తక్కినవాళ్లు అన్నం తినడం మొదలుపెడతారు. చివరలో +అందరూ భోజనం పూర్తి చేయందే ఏ ఒక్కరూ బంతినుండి లేచి +చెయ్యి కడగరు. ఒకవేళ అలా చేస్తే తక్కినవాళ్లను అగౌరవ +పరిచినట్లు భావిస్తారు. +భోజనం పూర్తయిన తర్వాత తిన్న ఎంగిలి విస్తరిని మడిచి +వేస్తారు. విస్తరిని కుడినుండి ఎడమకి మడిస్తే సంబంధం గట్టి +పడుతుందని, ఎడమనుండి కుడికి మడిస్తే సంబంధం విచ్చి +పోతుందని నమ్మకం. తరువాత ఆ ఎంగిలి విస్తర్లను ఎత్తివేసి +భోజనం చేసిన స్థలాన్ని శుద్ధి చేస్తారు. తిన్న స్థలంలో అన్నం +మెతుకులు ఉండడం, వాటిని తొక్కడం దారిద్ర్యానికి కారణం +అవుతుందని నమ్ముతారు. +23 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0045.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0045.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dca563d61ff2dffdef146b15f65bfe0f5b5bb830 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0045.txt" @@ -0,0 +1,83 @@ +తెలంగాణ +రుచులు +6. నోరూరించే శేవలు +టీవీ యాడ్స్ ఆటా నూడుల్స్, వీట్ నూడుల్స్ అని +వస్తున్నాయి చూసారా! ఇవి ఆరోగ్యానికి చాలా మంచిది అని +సినిమా తారలతో చెప్పిస్తున్నారు. ఆరోగ్యం అంటే ఎవరు మాత్రం +వెనుకడుగు వేస్తారు చెప్పండి. ఇప్పుడు మార్కెట్లో విరివిగా +అమ్ముడవుతున్న విస్తృతంగా ఉపయోగించబడుతున్న నూడుల్స్ +మైదాపిండితో తయారుచేస్తారు. అవి ఎక్కువగా తింటే ఆరోగ్యానికి +మంచిది కాదని డాక్టర్లే అంటున్నారు. +కాని కొన్నేళ్ల క్రిందట ఇవే నూడుల్స్ లేదా సేమియాని +మేలురకపు గోధుమలను మర ఆడించి ఆ పిండితో ప్రతీ ఇంట్లో +తయారయ్యేవని ఎంతమందికి తెలుసు? వాటిని సేవలు లేదా +శేవలు అని అనేవారు. అవే పెద్ద పెద్ద మిషన్లలో తయారుచేసి +అందమైన ప్యాకింగులతో ఆకర్షణీయంగా సేమియా, నూడుల్స్ +అని అమ్ముతున్నారు. +మీకు తెలియనిది కాదు, ఇప్పుడు +ఎండాకాలం సెలవులు వస్తున్నాయంటే +చేసేదేముంటుంది.. పిల్లలకు ఆ +కోచింగూ, ఈ కోచింగూ లేదా స్పెషల్ +క్లాసులు... వాళ్లను పట్టుకుని తిప్పుతూ, +తిరుగుతూ హైరానాపడే తల్లిదండ్రులు. +కాని ఈ కంప్యూటర్లు, టీవీలు, ఆటలు +ఏవీ లేని కాలంలో అమ్మలకు, పిల్లలకు +వేసవి సెలవులనగానే ఎన్ని పనులో... ఎండలు ముదురుతున్నా +యనగానే ఏడాది కాలానికి సరుకులు తెచ్చి నిలవ చేసుకోవడం, +పచ్చళ్లు, వడియాలు, వొరుగులు పెట్టుకోవడం ప్రతీ ఇంటా సర్వ +సాధారణంగా ఉండేది. అప్పుడు సూపర్ మార్కెట్లు లేవు మరి. +ఎవరికివాళ్లు ఇంట్లో చేసుకోవాల్సిందే లేదా పనివాళ్లను పెట్టి +చేయించుకోక తప్పేది కాదు. ఏడాది కోసం ఒకేసారి బియ్యం, +పప్పులు, చింతపండు తెచ్చి జాగ్రత్తగా నిలవ చేసుకోవడం, +మిరపకాయలు తెచ్చి ఎండబెట్టి పొడిగొట్టించడం, పసుపు తెచ్చి +కడిగి ఎండబెట్టి గిర్నీలో లేదా ఇంట్లోనే తిరగలితో పొడి చేసు +కోవడం తప్పనిసరి. ఆవకాయ పని ఉండనే ఉంది. వీటన్నింటితో +పాటు మరో ముఖ్యమైన వస్తువు ఉంది. టిఫిన్లు చేసుకోవడానికి +సేవలు/శేవలు. వేసవి ఎండల్లో వీటిని చేసి పెట్టుకుంటే +సంవత్సరమంతా పనికొస్తుంది. వీటినే ఇప్పుడు సేమియా లేదా +నూడుల్స్ అంటున్నారు. +ఇప్పుడంటే చాలా కంపెనీలు తయారుచేసిన సేమియా, +నూడుల్స్ విరివిగా అందుబాటులో ఉంటున్నాయి ఆ కాలంలో +అంటే ముప్పై, నలభై ఏళ్ల క్రితం ఈ సేమ్యా అంతగా లభించేది +కాదు. దాదాపుగా అందరూ ఇంట్లో తయారుచేసుకుని ఎర్రటి +24 +ఎండల్లో రెండు మూడు రోజులు బాగా ఎండబెట్టుకుని డబ్బాల్లో +నిలవ చేసుకునేవారు. మంచి షర్బతీ గోధుమలను తెచ్చి శుభ్రం +చేసుకుని కాస్త ఎండబెట్టి గిర్నీలో పట్టిచ్చి జల్లెడ పట్టాలి. ఈ +పిండికి తగినన్ని నీళ్లు చేర్చి చపాతీ పిండిలా కలుపుకోవాలి. చిన్న +చిన్న ఉండలుగా చేసుకొని, చేతితో ఒత్తుతూ సన్నగా పొడవుగా +సేమ్యా మాదిరిగా చేయాలి. వీటిని రెండు, మూడు రోజులు +ఎండబెట్టాలి. ఈ శేవలు చేయడానికి ప్రత్యేకమైన మిషన్ +వుంటుంది. ఇది మార్కెట్లో దొరుకుతుంది. ఈ మిషన్ను చేత్తోనే +తిప్పాలి. దీనికి పొడవాటి కర్రముక్క పెట్టి స్టూలు లేదా కుర్చీని +తిరగేసి బిగించేవారు. సెలవుల్లో ఇంట్లో ఉన్న పిల్లలను కూర్చోబెట్టి +తిప్పించి ఆ శేవలను ఎర్రటి ఎండలో చాపల మీద వేసి రెండు +మూడు రోజులు బాగా ఎండబెట్టి డబ్బాల్లో వేసి పెడితే ఏడాదంతా +నిలువ ఉంటాయి. ఈ శేవలు సన్నగా, కాస్త లావుగా కూడా +చేసుకునేవారు. వీటితోనే ఉప్మా చేసుకునే +వారు. కూరగాయలు లేదా మటన్ కీమా +వేసి కూడా స్పెషల్ టిఫిన్ తయారు +చేసుకునేవాళ్లు. అప్పు డప్పుడు స్కూలు +నుండి పిల్లలు రాగానే ఆకలి అంటారు. +కాస్త లావుగా ఉన్న శేవలు ఉడికించి +పాలు, పంచదార, కాస్త యాలకుల పొడి +వేసిస్తే పిల్లలు చాలా ఇష్టంగా తినేవాళ్లు. +ఇప్పటికీ ప్రతి వినాయకచవితికి మిషనుతో కాకున్నా +చేత్తోనైనా గోధుమపిండితో ఇంట్లో ఈ శేవలు చేసి బెల్లం, నెయ్యి, +యాలకులపొడి వేసి ఉడికించి ప్రసాదంగా తయారు చేయడం +తెలంగాణ ప్రాంతంలో ఆనవాయితీగా వస్తోంది. మేలురకపు +గోధుమ పిండితో చేసిన సేమ్యా / శేవలు కాలంతోపాటు పేరు +మార్చుకుని నూడుల్స్ ప్రసిద్ధి పొందాయి. ఆ కాలంలో అంటే +కొన్నేళ్ల క్రింద ఇన్ని అనారోగ్యాలు, రోగాలు, ఆసుపత్రులు లేవు. +నాణ్యమైన ఆహారపు దినుసులు, వంటకాలు, కూరగాయల వల్ల +దాదాపు అందరూ ఆరోగ్యంగానే ఉండేవారు. +దినుసులు, ఫాస్ట్ఫుడ్ అంటూ వండినవి కూడా సులువుగా +కానీ కొత్త కొత్త ఆవిష్కరణలు, ఉత్పత్తులు, రెడీమేడ్ +లభించడంతో ఎటువంటి శారీరక శ్రమ లేకుండా పోయింది. +మార్కెట్లో ప్రకటనల మాయాజాలంలో చిక్కి తమ ఆరోగ్యాలను, +పిల్లల ఆహారపు అలవాట్లను కూడా పాడు చేసుకుంటున్నారు. +అప్పుడప్పుడు ఇలా కొన్ని తిను బండారాలు, వస్తువులు ఆరోగ్యానికి +మంచిది తప్పకుండా వాడండి అనగానే ఆశపడిపోయి ధర +ఎక్కువైనా కొనేస్తుంటారు. కాని కాస్త శ్రమ తీసుకుంటే ఇంట్లోనే +ఎంతో శుభ్రంగా పోషకాలతో కూడిన ఆహారాన్ని తయారు +చేసుకోవచ్చు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0046.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0046.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..93d83a400c6d9c3d0e4d660fb418627985dbe81d --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0046.txt" @@ -0,0 +1,62 @@ +7. ఆరోగ్యం - ఆహార చిట్కాలు +'ఆరోగ్యమే మహాభాగ్యం' అన్న ఆర్యోక్తి మనందరకు +తెలిసిందే. మనిషి ఆరోగ్యానికి పుష్టికరమైన ఆహారం తినడం +ఎంతో ముఖ్యం. క్రమబద్ధం కాని ఆహారం ఆరోగ్యానికి +బదులు అనారోగ్యాన్ని కలిగిస్తుంది. ఆరోగ్యంగా ఉండడానికి +మిశ్రమాహారం తినడం చాలా ముఖ్యం. తాను తినే +ఆహారంలో అన్ని రకములైన ఆహార పదార్థములు +బియ్యం, గోధుమ, పప్పుధాన్యాలు, కాయగూరలు, +ఆకుకూరలు, మాంసాహారం, పళ్లు మొదలైనవన్నీ ఉండి, +సమయాన్ని పాటిస్తూ తినేదే మిశ్రమ ఆహారం. + సముద్రతీరాలలో, నదీతీరాలలో, చెరువులున్న ప్రాంతాలలో +నివసించే ప్రజలు ఎక్కువగా రొయ్యలు, చేపలు, పీతలు +మొదలైన జలచరాలను, అడవి ప్రాంతాలలో ఉండేవారు +పండ్లు, తేనె, దుంపలు, జంతువుల మాంసాన్ని ఎక్కువగా +తింటారు. + ప్రాంతం, వాతావరణం పైననే కాక ప్రజల ఆహారపు +అలవాట్లు వారు నివాసముండే ప్రదేశం, వ్యవసాయం చేసే +నేల మీద కూడ ఆధారపడి ఉంటాయి. ఎర్రనేలలో కొన్ని +రకాల పంటలు, నల్లరేగడి నేలలో కొన్ని రకాల పంటలు +మాత్రమే పండుతాయి. వానలు ఎక్కువగా పడే ప్రదేశాలో +వరి, గోధుమ, వానలు తక్కువగా కురిసే ప్రాంతాలలో +కొర్రలు, జొన్నలు, సజ్జలు, పెసర్లు, ఉలవలు, మినుములు +మొదలైన పప్పుధాన్యాలను పండించి తమ ఆహారంగా +ఉపయోగిస్తారు. + బియ్యం కడిగిన నీళ్ళు, అన్నం వార్చిన గంజి రెండింటిని +కలిపి పులియ బెడతారు. ఇది పుల్లగా ఉంటుంది. అన్నం +దొరకని పేదవారికి ఇదే ఆహారం. కాస్త తాహతు ఉన్నవారు, +ధనికులు అన్నం లేని పేదవారికి తాము పారబోసే ఈ కలి +నీళ్లు పోసి వారి ఆకలి తీరుస్తారు. +మిగతా ఆహారధాన్యాలతో పోలిస్తే బియ్యంలో ప్రొటీన్స్, +కొవ్వు, మినరల్స్, విటమిన్స్ చాలా తక్కువే. దంపుడు +బియ్యంతో వండే అన్నం చాలా బలవర్ధకమైనది. బాలింతకు +జ్వరం వచ్చి తగ్గిన తర్వాత బలహీనంగా ఉంటారు కాబట్టి +శక్తినిచ్చే దంపుడు బియ్యం అన్నాన్ని పెడతారు. చద్దన్నం +తింటే కడుపుకు చల్లదనాన్ని ఇచ్చి వడదెబ్బ నుండి +కాపాడుతుంది. పాత బియ్యపన్నం తేలికగా జీర్ణం +అవుతుంది. + బియ్యం పిండిలో కాస్త ఉప్పు వేసి నీళ్ళతో ముద్దగా తడిపి +మోదుగ లేక మర్రిఆకు మధ్య పెట్టి పలుచగా ఒత్తి నిప్పు +మీద కాల్చి తింటారు. ఆకలికి ఆగలేని పిల్లలు ఏడుస్తుంటే +అప్పటికప్పుడు దీనిని ఇచ్చేవారు. నూనె అస్సలు వేయరు. +కాబట్టి తేలికగా జీర్ణమయ్యే శ్రేష్ఠమైన ఆహారం. + జొన్నరొట్టెను ఇతర ఆహార పదార్థాలతో కలిపి తరచూ +తినడం చాలా మంచిది. జొన్నరొట్టె, జొన్నగట్క అజీర్తిని +పోగొట్టి మలబద్ధకాన్ని, ఉబ్బురోగాన్ని తగ్గిస్తుంది. అంబలి +కడుపుకు చల్లదనాన్ని ఇస్తుంది. ఈ జొన్నరొట్టె బాగా నమిలి +తినకుంటే జీర్ణం కాదు. +నిద్రపట్టక బాధపడేవారు, నరాల బలహీనత ఉన్నవారు, +మొలవ్యాధి ఉన్నవారు సద్ద/సజ్జతో చేసిన రొట్టె, గట్క అంబలి +తీసుకోవాలి. +శరీరంలో కొవ్వు, ప్రొటీన్స్ లోపించిన పిల్లలకు మొక్క +జొన్నతో కలిపి ఆహారం ఇవ్వడంవల్ల వారికి మంచి పుష్టి +కలుగుతుంది. మొక్కజొన్న మరీ ఎక్కువగా తింటే శరీరానికి +వాతం కలిగిస్తుం దంటారు. అందుకని మొక్కజొన్న కంకులు +కాల్చినవి తిన్న తర్వాత మజ్జిగ త్రాగితే మంచిది. +మొక్కజొన్నను నమలడం వల్ల నోటి దవడకు మంచి +వ్యాయామంతోపాటు పళ్ళు, చిగుళ్ళు గట్టిపడతాయి. +అలసందలు లేదా బొబ్బర్లు మంచి బలవర్ధకమైన ఆహారం. +ఇవి మలబద్ధకాన్ని పోగొడతాయి. ప్రతిరోజూ గుప్పెడు +25 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0047.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0047.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..319f74237f7d663daf6b6a3f3fe2f2ee3c4fb818 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0047.txt" @@ -0,0 +1,80 @@ +తెలంగాణ +రుచులు +అలనందలను తింటే అజీర్తి, నిద్రలేమి, ఆకలి +మందగించడం, గుండెదడ మొదలైన సమస్యలకు మంచి +మందుగా పని చేస్తుంది. +250 గ్రా. కార్జంలో గాని, 5 కోడిగ్రుడ్లలో కాని, 500 +యాపిల్స్లో గాని, 2 కప్పుల పాలలో గాని, 25 గ్రా. +మాంసంలో గాని, మూడు నారింజపండ్లలోగాని ఉండే +పోషకాహారం కప్పు తోటకూర రసంలో కూడా ఉంటుంది. +అంతేగాక ఇది తేలికగా జీర్ణమవుతుంది. + తోటకూర అజీర్ణాన్ని, మలబద్ధకాన్ని తొలగిస్తుంది. +శరీరంలోని ఉన్న నీరు తీసేస్తుంది. జలుబు రానీయదు. +రక్తహీనత ఉన్నవారికి ఇది చాలా మంచిది. తరుచూ +దీనిని ఉపయోగించడం వల్ల దృష్టిలోపం, కాన్సర్, +ఊపిరితిత్తుల వ్యాధులు, శరీరావయవాల లోపం, +సంతానహీనత, జలుబులాంటి అనేక వ్యాధులనుండి రక్షణ +నిస్తుంది. గర్భిణీ స్త్రీలకు కూడా మంచి శక్తినిస్తుంది. + బచ్చలికూరలో శరీరానికి అవసరమైన ఎమైనోయాసిడ్స్, +ఐరన్, విటమిన్ ఇవి, ఫోలిక్ యాసిడ్, ఇంకా చేపలు, +మాంసము, గ్రుడ్లు మొదలైనవాటిలో ఉండే మాంసకృత్తులు +వున్నాయి. ఈ కూర తినడం వల్ల మలబద్ధకం, నరాల +బలహీనత, కీళ్లనొప్పులు, స్థూలత్వం, అజీర్ణాన్ని నివారిస్తుంది. +బచ్చలికూర క్రమబద్ధంగా తినడం వలన మూత్రకోశానికి +వ్యాధులకు అనారోగ్యానికి మందులా పనిచేస్తుంది. +అవిసాకు చెట్టు ఆకు, పూలు, కాయలతో కూరలు +చేసుకోవచ్చు. అవిశగింజల నూనె వంటతో, దీపాలు +వెలిగించడం అనాదిగా వస్తోంది. ఇందులో కాల్షియం, +ఐరన్, విటమిన్ ఇవి చాలా ఎక్కువగా ఉంటాయి. +పిండి కూరలు ఎక్కువగా ఉపయోగించడం వల్ల నడుము +నొప్పి, తెల్లబట్ట వంటి రోగాలు తగ్గు ముఖం పడతాయి. +జబ్బులు తగ్గుతాయి. + మునగాకు వీర్యవృద్ధిని కలిగిస్తుంది. అజీర్తిని తొలగిస్తుంది. +మునగాకు చారులో జలుబు, మలబద్ధకాన్ని విరోధిస్తుంది. + కాకరకాయ మధుమేహవ్యాధికి మంచి మందుగా పని +చేస్తుంది. అజీర్తిని నివారిస్తుంది. కాకరకాయ విరివిగా +వాడడం వల్ల రక్తపుపోటు, కంటిజబ్బు, నరాల బలహీనత +వంటి వ్యాధులకు దూరంగా ఉండవచ్చు. + దోసకాయ, శరీర తాపాన్ని తగ్గిస్తుంది. మలబద్ధకాన్ని +తగ్గిస్తుంది. శరీరంలో నీటివాపుని కూడా తగ్గిస్తుంది. లేతగా +26 + +ఉండే పచ్చి దోసకాయలు తింటే అజీర్ణం, కడుపుబ్బరం +తగ్గుతుంది. దోసకాయ రసం వేసవిలో కలిగే అతిదాహాన్ని +నివారిస్తుంది. సౌందర్య సాధనంగా కూడా దీనిని +ఉపయోగిస్తారు. +కొత్త చింతపండు వాతాన్ని తగ్గించి మలబద్ధకాన్ని +నివారిస్తుంది. జీర్ణశక్తిని పెంచి నీటి అరుచిని పోగొడుతుంది. +పాత చింతపండు చలవ చేస్తుంది. రోగులకు పథ్యంగా కూడా +ఉపయోగిస్తారు. + నిమ్మకాయలో విటమిన్-సి ఎక్కువగా ఉంటుంది. నిమ్మరసం +అతిగా తీసుకుంటే మూత్రపిండాల్లో రాళ్లు ఏర్పడే +ప్రమాదముంది. తక్కువ మొతాదులో తీసుకుంటే వేరే +కారణాల వల్ల ఏర్పడిన రాళ్ళని కరిగిస్తుంది. నిమ్మరసం +నిత్యాహారంలో తీసుకుంటే జీర్ణాశయంలో హాని చేసే క్రిములు +నశిస్తాయి. వేసవిలో వడదెబ్బను, అతిదాహాన్ని తగ్గిస్తుంది. +గర్భిణీ స్త్రీలకు వేవిళ్లను తగ్గిస్తుంది. నిమ్మపొట్టు, ఆకు, +సౌందర్య సాధనాలులో ఉపయోగిస్తారు. + పచ్చివెలగకాయ గుజ్జు గొంతునొప్పిని కలిగిస్తుంది. ఎండిన +వెలగపండు గుజ్జును తింటే విరేచనాలు తగ్గుతాయి. వ్యాధి +ఇది నిరోధకశక్తిని, జీర్ణశక్తిని పెంచుతుంది. అతిదాహాన్ని, +నోటి దుర్వాసన, పళ్లు, చిగుళ్ళనుండి రక్తం కారడాన్ని +అరికడుతుంది. + ఉల్లిగడ్డ చల్లదనాన్నిస్తుంది. వడదెబ్బను అరికడుతుంది. +ముక్కు బెదిరితే (రక్తం కారుతుంటే) ఉల్లిని వాసన చూపిస్తే +రక్తం కారడం ఆగిపోతుంది. వీర్యవృద్ధిని, జీర్ణశక్తిని +పెంపొందిస్తుంది. వాతదోషాన్ని, రక్త పైత్యాన్ని, మొలల +వ్యాధిని, రక్త విరేచనాల్ని తగ్గిస్తుంది. + వెల్లుల్లి కూరను సామాన్యంగా బాలింతలకు ప్రత్యేకమైన +ఆహారంగా పెడతారు. శరీరానికి వేడినిచ్చి అజీర్తిని +పోగొడుతుంది. బాలింతలకు చనుబాలు సమృద్ధిగా +పడతాయంటారు. రక్తాన్ని శుద్ధి చేస్తుంది. జీర్ణశక్తిని +పెంచుతుంది. + వంకాయ కాల్చి, పచ్చిమిర్చి, ఉల్లి, ఉప్పుతో కలిపి పిసికి +చింతపండు నీళ్లలో కలిపి పచ్చిపులుసు చేయచ్చు. +అప్పుడప్పుడు పల్లీ పొడి కలుపుకోవచ్చు. + +వేడినీళ్ళలో పసుపు వేసి ఆవిరి పడితే జలుబు, గొంతువాపు +తగ్గుతుంది. కూరలో వేయడం వల్ల శరీరంలోని పురుగును +చంపుతుంది. శరీరానికి వేడినిస్తుంది. చిన్న, పెద్ద గాయాలకు +మందుగా ఉపయోగపడుతుంది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0048.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0048.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ad70ffe06ccfe9b544edbd4ea9ecc4d4c834a8d --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0048.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +8. ఆహారపానీయాలు- వర్గీకరణ +మన నిత్య జీవిత జీవన క్రియలకు కావలసిన శక్తి (Energy) మనకు ఆహారం ద్వారానే సమకూరుతుంది. ఆ లెక్కన మనిషి +దంతాలకు లొంగి, జీర్ణవ్యవస్థకు అనుకూలంగా సంశ్లేషితమై శక్తిగా మారగలిగే తిను పదార్థాలు పానీయాలు ఏవైనా ఆహారంగానే +పరిగణించవచ్చు. అయితే ఆయా ఆహార పదార్థాల స్థితి, స్వభావం, ప్రకృతి వంటి ప్రాతిపదికల దృష్ట్యా, ఆహార పదార్థాలను ప్రాచీన +భారతీయులు, పాశ్చాత్యులు తమ తమ అనుభవాలు, జీవనాన్ని అనుసరించి రకరకాలుగా వర్గీకరించారు. +1) భోజన ఆహార పదార్థాలు - భారతీయ ప్రాచీన వర్గీకరణ +భోజన, ఆహార పదార్థాలను మన పూర్వులు భక్ష్య భోజ్య చోష్యలేహ్యాదు లంటూ కొన్ని వర్గాలుగా విభజించారు. స్థూలంగా చూస్తే +ఘనపదార్థం, ద్రవపదార్థం అని రెండు రకాలుగా కనిపిస్తాయి. భారతదేశంలో ప్రాచీన కాలంనుంచి అనేకులు ఆహార పద్ధతులను +పరిశీలించి, వర్గీకరించి వివిధాహారాలను గురించి విశ్లేషణ చేసారు. 'వాతాంబు వర్ణాశనాః' అని ప్రతీతి ఉండడం చేత +ప్రాచీనకాలంనుంచి వాయు సేవనం కూడా ఆహారాలలో ఒకటి అని మనవారు నమ్మినట్లుంది. ఆహారంలో ముఖ్యంగా ఘనద్రవ్యాలని, +ద్రవద్రవ్యాలని, పక్వములని, అపక్వములని మనవారు విభజిస్తూ వచ్చారు. ఘనద్రవ్యాలలోనే కొన్ని పక్వాలు, మరికొన్ని అపక్వాలు, అట్లే +ద్రవద్రవ్యాలలో కూడా రెండున్నాయి. అలాగే "సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము"లో ఆహార పానీయాలలో రకాలను భారతీయ +ఆహారపుటలవాట్ల ప్రాతిపదికగా ఇలా వర్గీకరించారు (సంపుటి2, పేజి:58-59) +ధాన్యములు : శూకధాన్యములు, శింబీధాన్యములని రెండు విధములు. +శూకధాన్యములలో: రక్తశాలి, మహాశాలి, కమలం, షష్టకము, వ్రీహి గోధుమ-యవజాతులు, మొదలగునవి కలవు. +శింబీ ధాన్యములలో ముద్ద. ఆఢకి, మసూర, కులుత, నిష్పావాది జాతులు కలవు. +శాకములలో: పత్రశాకములు, పుష్పశాకములు, ఫలశాకములు, నాళ శాకములు, కందశాకములని విభాగములు కలవు. +ఫలములు: ద్రాక్ష, ఖర్జూరము, దాడిమీ, ఆమ్రము. జంబీరము మొ|| వి +మాంసములు: మృగములు, విష్కిరములు, ప్రతుదములు, పుసహిహములు, బిలేశయములు, మహామృగములు, ఆప్చరములు, +ఔదకములు (మత్స్యములు) అని యెనిమిది విధములుగా వర్ణింపబడినవి. +క్షీరములు: శో, మహిష, అజ, అవి, ఉష్ణ, అశ్వ, ఖర, మానుషీ జాతులను భేదములచే అష్టవిధములు. ఇందు దధి-తక్ర-నవనీత- +అజ్యాది ద్రవ్య ములను గూర్చి గూడ వర్ణింపబడినది. +జలములు: కూప, సారస, తాటాక, చౌండ్య, ప్రాస్రవణ, నాదేయాంతరిక్షాది విభేదములచే అష్టవిధములుగ వర్ణింప బడినవి. +స్నేహద్రవ్యములు: ఘృతములు, తైలములు, +సంధానములు : ఆసన, అరిష్ట, మద్య, సౌవీరాదులు. +తెలంగాణ +27 +రుచుల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0049.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0049.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..613948a6661a7d321e3b0200a0fa191d1eae123e --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0049.txt" @@ -0,0 +1,39 @@ +2) ఆహార పానీయాలు - పాశ్చాత్య వర్గీకరణ: +ప్రఖ్యాత జానపద విజ్ఞాన పరిశోధకుడు, ఆచార్య అర్వీఎస్ సుందరం తన “ఆంధ్రుల జానపద విజ్ఞానం," అనే గ్రంధంలో ఆహార +పానీయాలకు, సంస్కృతికి సంబంధించిన ఎన్నో విషయాలను వివరించారు. దానికి తోడు Folklore Dictionary లో R.S. Baghs అనే +ప్రఖ్యాత పరిశోధకుడు చేసిన ఆహార పానీయాల విభజనను ఈ క్రింది విధంగా వివరించారు. (దీనిని తెలుగువారి ఆహార పదార్థాలకు +కూడా అన్వయించుకోవచ్చు). +N 200 ఆహారం +N 220 వడ్డన +N 222 వివిధ వేళలలో భోజనం +(ఇందులో పొద్దున ఉపాహారం, మధ్యాహ్నాన భోజనం, రాత్రి భోజనం, మధ్యలో తిండి తిప్పలు. పండుగ భోజనం మొదలైన ఉప +విభాగాలున్నాయి) +N 226 ఆహార సేవనకు వాడేపాత్రలు, పీటలు, చాపలు, కంచాలు వగైరా. +(ఇందులో వివిధ భోజనపదార్థాలకు వాడేపాత్రలు, కత్తులు, కత్తిపీటలు, గరిటెలు, ఆకులు, కంచాలు మొదలైనవి) +N 240 ఆహారంలో రకాలు, తయారుచేసే విధానం. +N 242 తయారుచేసే విధానం +మొదలైనవి) +(తరగడం, వేడి చేయడం. ఉడికించడం, పొంగించడం, వేయించడం, ఎండబెట్టడం, ఉప్పులో ఊరవేయడం, నానవెయ్యడం +N 243 మిశ్ర ఆహారాలు ద్రవాలతో కలిపి (పులుసు, చారు మొదలైనవి) +N 244 వృక్ష సంబంధాలు (ధాన్యాలు, కాయగూరలు, పళ్ళు, గింజలు మొ॥వి) +N 245 మాంసం (పెంపుడు జంతువులది - ఉదా : మేక, గొర్రె, బర్రె మొ॥ అడవి జంతువులది - ఉదా : జింక, ఎలుగుబంటి మొ॥ +- +పక్షులు ఉదా : కోడి, బాతు మొ॥ చేపలు, ఇతర నీటి జంతువులు.) +N 246 జంతు సంబంధాలు (గుడ్డు, పాలకు సంబంధించినవి- వెన్న, పాలకోవా మొ॥) +N 247 తీపి వస్తువులు (కేకులు, లడ్డు, జిలేబి మొ॥) +N 248 సువాసన ద్రవ్యాలు (తిరగమాతలు, వేర్లు, పచ్చ కర్పూరం, కుంకుడుపువ్వు మె||) +N 400 పానీయం +N 420 పాత్రలు (లోటా, కప్పు, గాజు పాత్ర, పింగాణీ పాత్ర, రాగి, వెండి చెంబులు, వృక్ష సంబంధమైన పాత్రలు మొ॥) +N 440 పానీయం రకం దాన తయారింపు +N 442 నీరు +- +N 443 మద్యేతరములు, పళ్ళరసాలు, మొ|| (ద్రాక్షరసం, నిమ్మరసం, కాఫీ మొ॥) +N 444 మద్యేతర ధాన్య సంబంధ పానీయాలు +N 446 ఆకులు, బెరడు, వేర్లతో చేసినవి (తేయాకు, సుగంధపాలు, రోజ్ మిల్క్ మొ||) +N 447 మద్యాలు (కల్లు, సారాయి, ఇతర మద్యాలు) +N 448 జంతు సంబంధాలు (పాలు మొ॥వి) +N 800 ఆహారపానీయాల సేవన: నమలడం. తినడం, మింగడం. చప్పరించడం, వాసన పీల్చడం, ఇంజక్షన్ తీసుకోడం మొ॥ వి. +ఇలా ఆహార పానీయాలను పాశ్చాత్యులు వర్గీకరించారు. +తెలంగాణ +28 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0050.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0050.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b6b47b0b935246775ea04abd2ee60f3efa81e116 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0050.txt" @@ -0,0 +1,41 @@ +Prawn Curry +Chicken 65 +Fish Curry +Sura Puttu (Shark) +Chicken C +Vanjaram Fish Fry (Seer) +Mutton +Mutton Chukka +Mo +Egg Omelette +9. ప్రాచీన శాసనాల్లో ఆహారం.... +కావ్యాల్లో వంటలు, భోజన వర్ణనం +ఆహారం, ఆహార పంటలు, ఆహారాన్ని భోజనయోగ్యంగా తయారు చేసే ప్రక్రియ, వంటకాల ప్రక్రియ వంటివన్నీ ఒక తరం నుంచి +మరో తరానికి, వంశ పరంపర, జాతి పరంపరగా కొనసాగి, ఆ తర్వాత ఆ జాతి వారసత్వ సంపదగా, సంప్రదాయ చిహ్నంగా +రూపొందాయి. ఆ క్రమంలో ఆహారం, ఆహారపుటలవాట్లకు సంబంధించిన విశేషాలు మొదట్లో అనుశ్రుతంగా, మౌఖిక కథలుగా +వాడుకలో ఉన్నప్పటికీ ఆ తర్వాత రాతి శాసనాలలో శిలాక్షరాలుగా చెక్కబడ్డాయి. అలా రాతి శాసనాలు మనదేశంలో ప్రాచీనకాలం +నాటి ఆహారపుటలవాట్లకు, భోజన సంప్రదాయాలకు ఆధారంగా నిలిచాయి. +ప్రాచీనకాలం నాటి అనేక శాసనాల్లో భారతీయుల ఆహారానికి ఉపయోగించే వృక్షజాతులు పేర్కొనబడ్డాయి. వరి ఈనాడు మనకు +ప్రధాన ఆహారం. 'క్రీ.పూ. 2000 సంవత్సరాలనాడే మన దేశంలో వరిపంట ఉండేవంటారు. కాని ఇది మనదేశంలో జన్మించింది కాదు. +ఇది బహుశా ఆగ్నేయాసియా నుంచి వచ్చి ఉండవచ్చు. అయినా తెలుగు నేలపై సుమారు రెండువేల సంవత్సరాలుగా వరి +పండిస్తున్నారని ఊహించవచ్చు. దక్షిణ భారతదేశంలో బాగా పరిచితమైన చెట్లలో టెంకాయ చెట్టు ఒకటి. వేద కాలంలో ఇది ఆర్యులకు +తెలిసిన వృక్షం కాదు. దాక్షిణాత్యులు పాలిటికిది కల్పవృక్షం. లేతకొబ్బరి నీళ్ళు ఆరోగ్యానికి ఎన్నో విధాల మంచిది. టెంకాయ అన్ని +విధాలా దేవుడికి మొదట సమర్పించుకోవలసిన పవిత్ర వస్తువయింది. తాటిచెట్టు కూడా దక్షిణ భారతీయులకు చాలా ప్రాచీనకాలం +నుంచి భాగా పరిచయమైనదే. ఇదీ కల్పవృక్షమే. అయితే ధార్మిక వ్యవహారాలలో తాటికాయకు ప్రాధాన్యం రాలేదు. +ఆహారంగా ఉపయోగించే వస్తువులలో పైవి ముఖ్యమైనవి. కొన్ని భోగ్య వస్తువులుగా పేరుపొందాయి. తాంబూలం అలాంటి +వాటిలో ఒకటి. గుప్తులకాలంనాటి శాసనంలో (5వ శతాబ్ది) మొదట తాంబూలాన్ని గురించి ఉంది (బి.జి.ఎల్. స్వామి 1975, 22) +దక్షిణ భారతదేశంలో ఎనిమిదవ శతాబ్దినుంచే పక్కలు, తమలపాకులు తోటల్లో చాలా చోట్ల పెంచేవారని శాసనాలను బట్టి తెలుస్తున్నది. +శ్రీకాళహస్తిలోని కన్నప్ప పేరున పోక తోటను పెంచడానికి భూమిని అమ్మిన విషయం 11వ శతాబ్దికి చెందిన ఒక శాసనం ద్వారా +తెలుస్తున్నది. +నైవేద్యం కోసం ఏమేమి పదార్థాలను వాడేవారన్నది శాసనాలలో చాలా చోట్ల కనిపిస్తుంది. విజయనగర రాజుల కాలం నాటి +శాసనాల్లో అయితే ఆహార పదార్థాల పెద్ద పెద్ద పట్టికలు శాసనాల్లో దొరుకుతాయి. వైద్యంగా ఉపయోగించే చెట్ల పేర్లు కూడా శాసనాల్లో +పేర్కొనబడ్డాయి. +ప్రాచీన కావ్యాలు ఆహార విశేషాలు +ప్రాచీన కాలంలో ఆహార పదార్థాలు కాని, మరేవికాని సంతలో అమ్మేవారు. ఈనాటికీ ఈ పద్ధతి చాలా చోట్ల ఉంది. నాగరీకం +ముదిరిన పట్టణాలలో కూడా మునపటి సంప్రదాయాలను సూచిస్తూ సంత పేటలు నామ మాత్రంగానైనా నిలచి ఉన్నాయి.. కాకతీయుల +కాలంలో ఓరుగంటి కోటకు బయట మైలసంత జరిగేది. అక్కడ.. సుంకాలు నిర్ణయం చేసిన శాసనం వుండేది. ఇప్పటికీ ఆ శాసనం +వుంది. అప్పుడు సంత జరుగుతుండిన ప్రదేశాన్ని ఇప్పుడు ఖాన్ సాహెబ్ తోట అంటారు. ఆ శాసనాన్నిబట్టి ఆకులు, కూరగాయలు. +టెంకాయలు, మాదీ ఫలాలు, మామిడి పళ్ళు, చింతపండు, నువ్వులు, గోధుమలు, పెనలు, వడ్లు, జొన్నలు, నూనె, నెయ్యి, ఉప్పు, బెల్లం, +29 +తెలంగాణ +రుచుల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0051.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0051.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b0b7a10c88b7ed99e89f3eeeecd03653121cf90 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0051.txt" @@ -0,0 +1,43 @@ +తెలంగాణ +రుచులు +ఆవాలు, మిరియాలు, తగరం, సీసం, రాగి, చందనం, కస్తూరి, మంజిష్ట, దంతం, పట్టు, పసుపు, ఉల్లి, అల్లం అమ్మేవారని తెలుస్తున్నది. +పెద్ద పెద్ద గ్రామాలలో వారానికొకసారి సంతలు జరిగేవని, కొన్ని సంతల్లో ప్రత్యేక వస్తువుల్ని అమ్మేవారని కొన్ని కావ్యాలవల్ల +తెలుస్తున్నది. +“మూటెడు ప్రాలకు నూనె సంతలో +గొన జనుదెంచి బియ్యమునకున్ సరితైలము +పోయుమన్న నాతని పలుకెవ్వరున్ వినక... +(కేయూర బాహు చరిత్ర 2-8) అనే పద్యంవల్ల నూనె సంతలవంటి ప్రత్యేక సంతలుండేవని, ధాన్యమిచ్చి కావలసిన సరుకులు +కొనే వాళ్ళని, బియ్యానికి సరైన తైలం లభించేది కాదని "ప్రాలేడు మానికులకుం దైలము మానెడు పురమ్ము ధారణ" (కేయూర బాహు +చరిత్ర 2.10) అనే మాటలవల్ల తెలుస్తున్నది. +తూర్పుతీరం డెల్టా భూముల్లో ఏటి మళ్ళలో అనేక విధాలైన వరిధాన్యాలు పండేవి. వడ్లలో అనేక జాతులున్నాయి. శ్రీనాథుడు +వీటిలో కొన్నిటిని తెలిపాడు: "నదీ మాతృకాయమాన విశ్వంభరాభరిత కలమశాలి - సిరాముఖషాష్టిక పతంగ హాయన ప్రముఖ బహు +వీధ - వ్రీహీ భేదములు (హరవిలాసము ఆ 1-10). శ్రీకృష్ణదేవరాయలు “ఆముక్తమాల్యద”లో కొన్ని వడ్ల పేర్లను తెలి పాడు. +"తీగమల్లెలు” ఖర్జూరాలు, పుష్పమంజరులు. మామిడి గుత్తులు కుసుమములు, సంపెగలు, పచ్చగన్నెరలు, పాళలు, రాజనములు”. వరి +వేరే దేశాల నుంచి మనదేశానికి వచ్చిందని శాస్త్రజ్ఞులు చెప్పినా, దాన్ని గురించిన ఉల్లేఖనాలు మాత్రం అధర్వవేదకాలం నుంచే +కనిపిస్తాయి. కావ్యాలలో, శాసనాలలో, శాస్త్ర గ్రంథాలలో, వరిధాన్యాలలో శాలి, వ్రీహి, షష్టికములనే పదాలు పేర్కొనబడ్డాయి (1) +శాలిలో: లోహిత, కలము, కర్రమక, పాండుక, సుగంధక, శకునాహృత, పుష్పాండక, పుండరీకం, మహాశాలిసీత భీరుకరోధ్ర పుష్పక, +దీర్ఘశూంకః కాంచనక, మహిష, మహాశూక, హాయనక, దూషక, మహాదూషక అనే రకాలున్నాయి. (2) వ్రీహిలో; కృష్ణవ్రీహి, +సాలాముఖ, జాదుముఖ, సందీముఖ, లావాక్షక, త్వరితక, కక్కుటండక, పరావతక, పాటల (3) షష్టికంలో: కాంగుక. ముకుందక, +పీతక, ప్రమోదక, కాకలక, ఆనన, పుష్పక, మహా షష్టిక, చూర్ణక, కురవాక, కేదార అనే విభాగాలు ఉన్నాయి (బి.జి.ఎల్. స్వామి 1975: +13-14). +జొన్నలు పేదల ఆహారం. గ్రాసగాండ్లకు జొన్నలు జీతంగా ఇచ్చే వారు. ఇప్పటికీ ఈ ఆచారం ఉంది. "జొన్నలు గొన్న ఋణంబు +నీ గుదున్" అని నన్నెచోడుడు రాశాడు. పలనాటి రేగడినేలలో జొన్నలు పండించి తినే వాళ్ళు, శ్రీనాథుని చాటువుల్లో ఇది ఉల్లేఖిత +మయింది. +జొన్నకలి జొన్న యంబలి +జొన్నన్నము జొన్న పీసరు జొన్నలె తప్పన్ +వన్నన్నము సున్న సుమీ +పన్నుగ పల్నాట నున్న ప్రజలందరకున్ +చిన్న చిన్నరాళ్ళు చిల్లరదేవుళ్ళు +నాగులేటి నీళ్ళు నాపరాళ్ళు +సజ్జజొన్న కూళ్ళు సర్పంబులును తేళ్ళు +పల్లెనాటి సీమ పల్లెటూళ్ళు +రసికుడు పోవడు పల్నా +డెసగంగా రంభయైన నేకులె వడుకున్ +వసుధేశుడైన దున్నును +కుసుమాస్త్రుండైన జొన్నకూడే కుడుచున్ +తెలుగు కావ్యాలు - భోజన వర్ణన: +పిండి వంటలు ప్రత్యేకతను +చదివేవారికి చవులూరించే విధంగా తెలుగు కవులు కూడా భోజనాలను వర్ణించారు. తంజావూరులో అయితే అన్నదాన +మహానాటకమే వెలసింది. “బువ్వపుబంతి” వంటి సందర్భాలలో తెలుగువారి వంటలు +సంతరించుకుంటాయి. కాకతీయుల కాలంలో ఒక్క రూక ఇస్తే అద్భుతమైన భోజనం దొరికేది. +30 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0052.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0052.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..12839ed87b6fa0f889183aed9ce0146688eb1c42 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0052.txt" @@ -0,0 +1,44 @@ +కప్పురభోగి వంటకము కమ్మని గోధుమపిండి వంటయున్ +గుప్పెడు పంచదారయును క్రొత్తగ కాచిన యాలనే, పెనర్ +పప్పును గొమ్ము నల్లనటి పండ్లును నాలుగు నైదు నంజులున్ +లప్పలతోడ క్రొంబెరుగు లక్ష్మణ వజల యింట రూకకున్. +(క్రీడాభిరామం) +ఆహార పదార్థాలను గురించి ఎవరైనా పరిశోధన చెయ్యాలనుకుంటే ఒక్క శ్రీనాథుడు ఇచ్చిన పదార్థాల పట్టీని వివరిస్తే చాలు. అదే +ఒక పరిశోధన గ్రంథం అవుతుంది. +ఖండ శర్కర జున్నుకండ చక్కెరలు +దోసెలు, వడల్, సేవె పాసెముల తోడ +కమ్మగా కాచిన కరియాల నేతితో +కమనీయ పంచభక్ష్యములతోడ. +సంబారముల తోడి శాక పాకముతోడ +పక్వమైన పెసర పప్పుతోడ +తేనియధారతో, పానకంబులతోడ +శిఖరిషాడబ రసశ్రేణి తోడ +అచ్ఛలవణాదికములతోడ అమృత +ఖండ పాండురంబైన దధితోడ బ్రాహ్మణులకు +భోజనము పెట్టు ద్వాదశీ పుణ్యవేళ +లింగమంత్రి నవీన రుక్మాంగదుండు. +(భీమేశ్వరపురాణం) +పదిహేనవ శతాబ్దిలో తెలుగువారి భక్ష్య, భోజ్య, చోష్య, లేహ్య పానీయాలు ఏమిటనేది తెలుసుకోవాలంటే కాశీఖండం చూడాలి. +అయితే ఈనాడు వీటిలో సగానికి సగం అర్థంకావు. కొన్ని ఇప్పటికీ తెలుగువారి ఇళ్ళలో ఖాద్య వస్తువులుగా ఉండేవే: “అపూపములు, +లడ్డువంబులు, ఇడ్డెనలు, కురుడుములు, అప్పడంబులు. ఇప్పట్లు. గొల్లెడలు, జిల్లడుకాయలు, దోసియలు, సేవియాలు, అంగర +పోలియలు, సారసత్తులు, బొంతర కుడుములు, చక్కిలంబులు, మడుగుపూపులు, మోరుండలు. పుండ్రేక్షు ఖండంబులు, పిండ ఖర్జూర +ద్రాక్షా నారికేళ కదళీ పనస జంబూ చూత లికుచ దాడిమీ కపిత కర్కాంధూ ఫలములు, గసగసలు, పెసరుంబులుగములు, +చెఱకుగుడములు, అరిసెలు. బిసకిసలయములు వరుగులు, చిరుగడములు, బడిదెములు, బులుపలు. బులివరకలు, పప్పురొట్టియలు, +చాపట్లు, పాయసంబులు, కర్కరీ కారు వేల్ల కూశ్మాండ నిష్పావపటోలికా కోశాలాబూసి గ్రూదుంబర వార్తాక బింబి కార వింద +శలాటువులు, కందయు, బొందము. చారులు, దియ్యగూరలు, పచ్చడులు, బజ్జులు, గిజ్జణులు, వడియంబులు, కడియంబులు. +గాయంబులు, గంధతోయంబులు, ఉండ్రాలు, నానుబ్రాలు, అనుములు, మినుములు, బుడు కులు, నడుకులు, నిలిమిడియును. +చలిమిడియును. ద్రబ్బెడయు, వడయును, నుక్కెరలు చక్కెరలు, నేతులు, దోనె తొలలు, బిట్టును, గట్టును, దాలతిమ్మ నంబులును, +దోపలు, పూపలు, మోదకంబులును గుడోదకంబులు...” +పైవన్నీ శాకాహారుల భోజన పదార్థాలు, భోగులు, మాంసాహారులు వేరే విధమైన ఆహారం భుజించేవారు. ఒక్కొక్క మాసంలో +బ్రాహ్మణులు, బ్రాహ్మణేతరులు ఎలాంటి భోజనం చేసేవారని శ్రీకృష్ణదేవరాయలు వర్ణించి తన పరిశీలనలోని లోతుల్ని తెలిపారు. +"ఎండాకాలంలో బ్రాహ్మణులు అరటి పళ్ళు, పనసతొనలు, నేతి ముద్దలవంటి దోస బద్దలు, మామిడిపళ్ళు, ద్రాక్ష పళ్ళు, వడపప్పు, +తియ్యదానిమ్మలు. రసదాడి, పానకం తీసుకొనేవారు" (ఆముక్తమాల్యద 2.73). “మాంసాహారులు చేపతునకలతో మామిడి ముక్కలు +తాళింపువేసి మధ్యాహ్నంతిని సాయంకాలం తడిపిన ఇసకలో పూన్చిన టెంకాయలను తీసి ఎడనీరు తాగి చేపలకనరు పోగొట్టుకునేవారు' +' (ఆముక్తమాల్యద 2.68) రెడ్లు శ్రావణమాసంలో తినే పదార్థాలను "ఆముక్తమాల్యద" ఇలా వర్ణిస్తున్నది (4-138). +గురుగుం, జెంచలి, తుమ్మి, లేకగిరిసాకుం, తింత్రిణీ పల్లవో +త్కరమున్. గూడపొరంటి నూనియలతో కట్టావికుట్టారు గో +గిరముల్ మెక్కి తమింబసుల్ పొలము వోగ్రేవుల్ మెయిన్నాక. మే +కెరువుం గుంపటి మంచమెక్కిరి ప్రభుత్వైకా ప్తి రెడ్లజ్జడిన్. +తెలంగాణ +31 +రుచుల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0053.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0053.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b601aab7cdfffaf13dc2be0edd7957f2b7122ff5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0053.txt" @@ -0,0 +1,19 @@ +భోజనం తర్వాత తాంబూల సేవనం తప్పక ఉండేది. తెలుగువారి తాంబూలం మామూలు తమలపాకులు నమలడం కాదు. వక్కలు, కర్పూరం నీటితో తడిపి శ్రీఖండాన్ని కస్తూరిని కలిపి ఎండించి ఇతర ద్రవాలతో శుద్ధి చెయ్యాలి. పిడకలతో పుటం పెట్టిన ముత్యాల భస్మాన్ని సున్నంగా వాడాలి. పచ్చకర్పూరం, కస్తూరి చూర్ణాన్ని ఘనసార చూర్ణాన్ని ఆకులలో వుంచాలి. తక్కోలం, జాజి మొదలైనవి నూరి గోలీలుగా చేసి వాడుకోవాలి. + +ద్రవపదార్థాలలో శ్రీనాథాది కవులు పేర్కొన్న కొన్నిటిని ఆయా సంధర్భాలలోనే చేర్చడం జరిగింది. సేవెపాయసము, కమ్మగా కాచిన కరియాల నేయి, తేనియ ధారలు, పానకము, శిఖరషాడబరసము, ద్రాక్షా పానకము, చారులు మొదలైన వాటిని పేర్కొనడం జరిగింది. ఇక మద్యములలో అనేక రకాలు కూడా తరతరాలనుంచి ఉన్నవని వేరే చెప్పనక్కరలేదు గౌడీ, పైష్ఠీ, మాధ్వీ వగైరా మద్యాలను ప్రాచీనులు వర్ణించారు. రెడ్డిరాజుల కాలం వాటి కొన్ని మద్యాలు "సింహాసన ద్వాత్రింశిక"లో పేర్కొబడ్డాయి: “కాదంబంబును, మాధవంబును, ఐక్షవంబును, క్షీరంబు, ఆసవంబు, వార్షంబు, రతిఫలంబున పాకబేదంబుల మూలస్కంధ కుసుమఫల సంభవంబుల బహువిధంబుల మధురంబులైన మధువిశేషంబు లెల్లం బరిమళ ద్రవ్యమిళితంబుగా గూర్చి పాత్రంబుల నించిరి" (భాగం 1 పు. 103) మాధవమంటే ఇప్ప సారాయి, ఐక్షవ మంటే చెరకు రసంతో చేసిన గౌడీరసం. ఆసవమంటే వైద్యులు చేసే మద్యం, మద్యాలలో కొన్నిటిని ప్రౌఢకవి మల్లన "రుక్మాంగద చరిత్ర"లో వర్ణించాడు (3-228) "శార్కరంబు, సూనజము, గుగ్గుసుమఘృత జంబు, నారికేళ జంబు, +మాధ్వికంబు, ఫలమయంబు, గౌడ, తాళమయంబు, నాదిగా తనర్చు నాసవములు,” + +ఆహారపానీయాలను గూర్చిన నమ్మకాలకు లెక్కలేదు. "అన్నం పర బ్రహ్మ స్వరూపమ"ని ఋషులతో సహా అందరూ ఒప్పుకొనేవే. జానపదులకు అన్నం అన్నానిచ్చే భూమి పవిత్రమైనవి. అన్నాన్ని కళ్ళకద్దుకొని తినడం జానపదులకు అలవాటు. పానీయాలను గురించి కూడా చాలా నమ్మకాలున్నాయి. ఎవరికైనా అన్యాయం చేస్తే అన్నం, నీరు పుట్ట వుంటారు. ఉప్పు తిన్నవాడు మోసం చెయ్యడని. నమ్మకం తిన్న ఇంటివాసాలు లెక్కబెట్టడం తప్పని మన సమాజం నిర్ణయించింది. + +పానీయాలలో జలం చాలా ముఖ్యమైంది. పానీయం ఏదైనా తీసుకోకుండా మనిషి బతకడం సాధ్యంకాదు "పానీయం ప్రాణినాం ప్రాణాః, విశ్వమే వహితన్మయం” అని సూక్తి. + +గంగాజలం చాలా పవిత్రమైందని, దానికి చాలా మహిమలున్నాయని మనవారి నమ్మకం. హంసోదకం ఇంకా మంచిదట! "పగలు సూర్యకిరణములచే తప్తమై రాత్రులు చంద్ర కిరణములచే శీతలముగా చేయబడి అగస్త్య నక్షత్రముదయించుటచే నిర్విషముగా చేయబడిన జలము అమృతతుల్యముగ నుండి, పానాదులకు శ్రేష్ఠమగును" అంటారు (సంగ్రహ ఆంధ్ర విజ్ఞాన కోశము సం. 2.పు. 60) + +హాలుని “గాథా సప్తశతి” పూర్తిగా తెలుగు జీవితాన్నే ప్రతిబింబించక పోయినా చాలా వరకు ప్రజల అలవాట్లను, అభిరుచులనే. ప్రతిబింబిస్తున్నదని భావించవచ్చు. నేరుగా కాకున్నా కొన్ని ఉపమల ద్వారా ఆ నాటి ఆహార పద్ధతులు వగైరాలను కొంతవరకు తెలుసుకునేందుకు వీలుంది. చెరుకుతోట ఉండే గ్రామణి, బెల్లంతో సారా కాచి అమ్మేవాడు, ఉప్పు లేని తిండి పెట్టే పిసినారులు, వట్టి పోయిన ఆవును పాలు పితికేవారు ఆకాలంలో ఉండేవారు. శాతవాహనుల కాలంలో వ్యవసాయమే ప్రధాన వృత్తిగా ఉండేది. వ్యవసాయ పరికరాలను అపహరిస్తే కఠినంగా శిక్షించాలని మనుస్మృతి చెప్తున్నది. శాతవాహనుల కాలంలో వరి, గోధుమ, కందులు, నువ్వులు, పత్తి, చెరకు మొదలయిన వాటిని పండించేవారు. + +ఇలా, ప్రాచీన కాలపు సాహిత్యం, శాసనాలు మొదలైన వాటి వల్లనే మన వారి తరతరాల ఆహారపు పద్ధతులు బోలెడన్ని +తెలుస్తున్నాయి. + +వంటలు, పిండివంటలు, ఆహారపానీయాలన్నిటిని గురించి ఇంకా చాలా పరిశ్రమ జరగవలసి ఉంది. వృక్ష శాస్త్ర సంబంధమైన అంశాల పరిశీలనవల్ల ఎన్నో లాభాలున్నాయి. కొన్ని రకాల ఆహార పదార్థాలను గురించి కావ్యాలలో ఉండే ఉదాహరణాల వల్ల ఆ కావ్యాల కాలాన్ని నిర్ణయించే అవకాశం కూడా ఉంది. ఉదాహరణకు మిరపకాయలు, టొమాటోలు, బొప్పాయి మొదలైనవి మన దేశానికి కొన్ని శతాబ్దుల క్రితం మాత్రమే వచ్చినవి. వీటి పేరు పదవ శతాబ్దికి, పదకొండవ శతాబ్దికి చెందిన కావ్యాలలో కనిపించవు. అంతేకాక ఆహార పదార్థాలను గురించి అధ్యయనం జరపడం వల్ల వివిధ కాలాలకు చెందిన సంస్కృతి ఏ విధంగా వికాసం చెందుతూ వచ్చిందన్నది కూడా తెలుస్తుంది. + +(ప్రఖ్యాత జానపద ఆచార్యులు డా॥ అర్వీఎస్ సుందరం రాసిన “ఆంధ్రుల జానపద విజ్ఞానం" గ్రంథంలోని 371 నుండి 378 పేజీలు నుండి) \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0054.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0054.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..44a32676a42aba3aeefb8cd73e9f4217f0a690c0 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0054.txt" @@ -0,0 +1,71 @@ +అంబలి +అంబటియాల, అటికె +అట్లు తునకలు +ఆనగపుగాయ +అట్లు +అరటితూట +ఇసుర్రాయి +ఉలవచారు +ఎచ్చాలు +ఎస్ల +ఎసరు +ఒత్తిపొయ్యి +కంచం +10. తెలంగాణ వంటింటి పదకోశం +- +అంబలి తాగే సమయం +కణికెయ్యడం +- +పప్పూరట్లు +దోసె +కల్యామాకు +కూరాడు +కిచిడి +సొరకాయ +అరటి ఊచ +విసురు రాయి +ఉలవ కట్టు +గరం మసాలా వస్తువులు +పట్టుకోవడానికి చెవులుండని కంచుడు +అన్నం పప్పులు ఉడకడానికి పెట్టుకునే నీరు +పొంతపొయ్యి +కుందెన +కొడపొయ్యి +కౌసిప్ప +గటక +పళ్లెం, తట్టు, తల, చిప్ప, అన్నం తినడానికి గాడిపొయ్యి +ఉపయోగించుకునే పాత్ర +ఉపయోగించే చిన్న మట్టిపాత్ర +నిప్పు కణికలలో వేసి ఉడక బెట్టడం +కరివేపాకు +కలినీళ్లు పోసే పెద్ద కుండ +బియ్యం, పెనరపప్పు, నెయ్యితో +వండుకునే వంట +కుదురు, వరిధాన్యాన్ని, పప్పు ధాన్యాన్ని +దంచుకునేటప్పుడు రోలుపై పెట్టే పరికరం +ఒక విధమైన పొయ్యి +ఒక చిప్ప మధ్యలో రంధ్రం చేస్తారు. +దీనితో కూరగాయ పొట్టు తీస్తారు. +సంకటి +పెండ్లివంటలు చేసే పొయ్యి +నూనె నుండి గారెలను తియ్య డానికి వాడే +ఇనుప పరికరం +గ్లాసు, నీళ్లు తాగేది (అన్యదేశ్యం, ఇంగ్లీషు పదం) +గారెలపుల్ల +కంచుడు +- +గోలం వంటి మట్టి పాత్ర. దీనికి +చెవులుంటాయి పట్టుకోవడానికి +గిలాస +- +నీరు తెచ్చుకునే మట్టికుండ +గుడాల +కడుముంత +చేతులు కడుగుకోవడానికి +గుక్కెడు +గుడికెడు +కడువ +సౌండెలు +తెలంగాణ +33 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0055.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0055.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0a5d08f0ac6917f21e98dd0fbc9778a7861480cf --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0055.txt" @@ -0,0 +1,121 @@ +గంటె +గరిగెబుడ్డి +గ +గోండ +గోళం +గల +జగ +జాంబు +తునకలు +తెడ్డు +తొక్కు +దాలి +దద్దోజనం += +గరిటె +చిన్న మట్టికుండ, ఆచారాలలో వినియోగించేది +చిన్న మట్టిపాత్ర, దీనిలో పెరుగు తోడు +పెట్టుకుంటారు. +వేయించడం +బువ్వ +బొమ్మె చేప +అన్నం +మరచేప +బోడ కాకరకాయ +- +ఆకాకరకాయ +బోలు ప్యాలాలు +నీళ్లు నిలువ చేసుకునే పెద్ద మట్టి పాత్ర బొల్లు బాసండ్లు +శనగలు +చిల్లులుండే గరిటె, పిండివంట లను +నూనె నుండి తీయడానికి ఉపయోగిస్తారు +నీళ్లు తాగే పాత్ర (అన్యదేశం, ఉర్దూ) +ముక్కలు +అన్నం, గటుక కలియబెట్టడానికి +వాడుకునే కర్ర పరికరం +- +పచ్చడి, ఊరగాయ +మక్కలు +మక్కంకి +మజిపేట +దాలిగుంట, పాలు కాగబెట్టుకునే పొయ్యి మొగరం గడ్డ +పెరుగన్నం, దధ్యాన్నం +దాహం +శుభకార్యాలలో కూరాడు పక్కన బెట్టే +కుండ. ఇందులో నీళ్లు పోసి పెడతారు. +పప్పుముద్ద, పప్పును మెత్తగా రుద్దుకునే +మునగకాయ +మొలకబియ్యం +రాచ్చిప్ప +- +బొంగుప్యాలాలు, మురుమురాలు, +మరమరాలు +వంటకు, వడ్డనకు, తినడానికి +వాడే పాత్రలు +మొక్కజొన్నలు +కండెలు, మొక్కజొన్నకంకి +పేలాలు వేయించుకునే కుండ, ఇది కుండ +మాదిరిగానే వుంటుంది. కాని మూతి +వుండదు. కుండకు ఒక ప్రక్కన చిన్న +రంధ్రం చేసుకుంటారు. దానిగుండా కట్టె +దూర్చి పేలాలు వేయించుకుంటారు. +కందగడ్డ, చిలకడదుంప +ములక్కాయ, ములగకాడ +ఊచబియ్యం +రాతిచిప్ప, పులుసులు పోసుకుని +పెట్టుకోవడానికి వాడే రాతి పాత్ర +రొట్టె పెంక +- +రొట్టెలు కాల్చుకునే పాత్ర +బేలు కట్టె, రొట్టెలను తాల్చుకునే పాత్ర +ముక్కలు +దూప +నీరాడు +పప్పుగుత్తి +కట్టె పరికరం +రొట్టె కోల +పప్పూరట్లు +అట్ల తునకలు +వక్కలు +పరవన్నం +పరమాన్నం, పాయసం +శోరువ +చింతపండు పులుసు పోయని పులుసు +పిసికిల్లు +లేత జొన్నకంకులను కాల్చి +(అన్యదేశ్యం, ఉర్దూ పదం) +నులకమంచంపై కొట్టి జొన్నలను +సద్దులు +అన్ని తీర్ల చిత్రాన్నాలు +రాల్చుకుంటారు. వాటిలో వేయించిన +సకినం +చక్కిలం +నువ్వులను కలుపుకుని తింటారు. +సద్దిముల్లె +చద్దిమూట +వీటిని పిసికిళ్లు అంటారు. +సల్ల +చల్ల, మజ్జిగ +పుల్లకంద +కంద +సాబదాన +సాబుదాన బియ్యం, సగ్గుబియ్యం +పేర్పు +పోపు +తిరగమోత +సరాతం +పొప్పిడికాయ +బొప్పాయకాయ +బి +బుడ్డబర +పరకచేప +సేవల +స్థాంబాళం +రొట్టెలు, అట్లు కాల్చుకునే పాత్ర +అన్నం వార్చడానికి పనికివచ్చే పరికరం +సేమియాలు +బరుకపిట్ట +పూరేడు పిట్ట +తెలంగాణ +34 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0056.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0056.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8dac2a69ce09102c21918f14865018dc8b554ac2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0056.txt" @@ -0,0 +1 @@ +II. తెలంగాణ రుచులు - శాకాహారం వివిధ రకాల తయారి విధానం \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0057.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0057.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d11d4930c89978b2f16e98739523803c27589ab9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0057.txt" @@ -0,0 +1,65 @@ +మైదా +ఎండు కొబ్బరి పొడి +చక్కెర +బొంబాయి రవ్వ +తయారుచేసే విధానం +1. మిఠాయిలు +కొబ్బరి గరిజెలు / కజ్జికాయలు +కావలసిన వస్తువులు +పుట్నాల పొడి +పల్లీలు +కాజు, కిస్మిస్ +నెయ్యి +500 గ్రా.లు +- +1 కప్పు +- +1 కప్పు +1/2 కప్పు +నూనె +1/2 కప్పు +- +1/2 కప్పు +1/4 కప్పు +- +4 టీస్పూన్ +వేయించడానికి +కడాయిలో రెండు చెంచాల నెయ్యి వేడి చేసి బొంబాయి రవ్వని దోరగా పచ్చివాసన పోయేవరకు వేయించి ఒక గిన్నెలోకి +తీసుకోవాలి. మిగిలిన నెయ్యి కూడా వేడి చేసి చిన్నముక్కలుగా చేసుకున్న కాజు, కిస్మిస్ పలుకులు వేసి దోరగా వేయించి రవ్వలో +వేయాలి. పల్లీలు కూడా వేయించి పొట్టు తీసి ఇందులో వేయాలి. పుట్నాలపప్పు పొడి, ఇలాచి పొడి, చక్కెర వేసి బాగా కలపాలి. +మైదాపిండి జల్లించి చిటికెడు ఉప్పు, చెంచాడు నెయ్యి లేదా వెన్న వేసి తగినన్ని నీళ్ళు కలుపుకుంటూ రొట్టెలపిండిలా తడిపి బట్ట కప్పి +లేదా మూత పెట్టి ఉంచాలి. గంట తర్వాత తీసి బాగా పిసికి చిన్న నిమ్మకాయంత ఉండలు చేసుకోవాలి. ఒక్కో ఉండ తీసుకుని +పూరీలా వత్తుకోవాలి. అంచులకు తడి అద్దాలి. మధ్యలో పెద్ద చెంచాడు రవ్వపొడి పెట్టి సగం మడిచి అంచులు విడిపోకుండా గట్టిగా +వత్తాలి. ఇలా అన్నీ చేసుకుని వేడి నూనెలో రెండు వైపులా బంగారు రంగు వచ్చేవరకూ కాల్చుకోవాలి. పూర్తిగా చల్లారిన తర్వాత +డబ్బాలో వేసి దాచుకుంటే వారం వరకు నిలువ ఉంటాయి. ఇదే విధంగా పుట్నాల పప్పు, పల్లీలు, నువ్వులు, చక్కెర బదులు బెల్లం +వేసి కూడా చేసుకోవచ్చు. +కోవా గరిజెలు / కజ్జికాయలు +కావలసిన వస్తువులు +మైదా +500 గ్రా.లు +వెన్న/నెయ్యి +3 టీస్పూన్లు +ఉప్పు +చిటికె +500 గ్రా.లు +100 గ్రా.లు +ఇలాచి పొడి +1 టీస్పూన్ +సార పలుకులు +3 టీస్పూన్ +పల్లీలు +1/4 కప్పు +చక్కెర +200 గ్రా.లు +ఎండుకొబ్బరి పొడి - +తయారుచేసే విధానం +మైదాలో చిటికెడు ఉప్పు, వెన్న లేదా నెయ్యి కరిగించి వేసి కలిపి, తరువాత తగినన్ని నీళ్ళు కలుపుకుంటూ చపాతీపిండిలా +తడిపి కలుపుకుని బట్ట కప్పి ఉంచాలి. కడాయిలో కోవా వేసి దోరగా, పచ్చివాసన పోయేవరకూ వేయించాలి. ఇందులో ఎండు +కొబ్బరిపొడి, చక్కెర, ఇలాచి పొడి, సారపలుకులు, వేయించి పొట్టు తీసిన పల్లీలు వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇది పూర్తిగా చల్లారనివ్వాలి. +ఇందులో పల్లీలు బదులు జీడిపప్పు, బాదంపప్పు నేతిలో వేయించి కలుపుకోవచ్చు. మైదాపిండి ముద్దను తీసి బాగా పిసికి చిన్న +నిమ్మకాయంత ఉండలు చేసుకోవాలి. వీటిని పూరీలా వత్తుకుని అంచులు తడి చేసి మధ్యలో చెంచాడు కోవా మిశ్రమం పెట్టి +సగానికి మడవాలి. అంచులను కలుపుతూ గట్టిగా వత్తాలి. అంచులను కొద్దికొద్దిగా మడుచుకుంటూ, వత్తుతూ డిజైన్ ఇవ్వచ్చు. లేదా +గరిజెలు గీరే గిరికతో అంచులు కట్ చేయచ్చు. +తెలంగాణ +36 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0058.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0058.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..62cb0ead09985321d432eb1eb0be64041727dc0d --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0058.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు బియ్యం 1 కేజి గసగసాలు 4 టీస్పూన్లు ఎర్రబెల్లం 2/4 కేజి నెయ్యి 100 గ్రా. లు ఇలాచిపొడ్ 2 టీస్పూన్లు నూనె వేయించడానికి +తయారుచేసే విధానం + +బియ్యం కడిగి నీళ్ళు పోసి రెండు గంటలు నానబెట్టాలి. తర్వాత నీళ్ళు మార్చి కడిగి జల్లెట్లో వేయాలి. నీరంతా పోయాక పిండి కొట్టించాలి. లేదా మిక్సీలో పొడి చేసుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో ఎర్రబెల్లం లేదా ఉండబెల్లం ముక్కలు చేసి కప్పుడు నీళ్ళు పోసి కరిగించాలి. బెల్లం కరిగిన తర్వాత వడగట్టుకోవాలి. తర్వాత మళ్ళీ పొయ్యి మీద పెట్టి ముదురుపాకం వచ్చేవరకూ ఉడికించాలి. పాకం వచ్చాక బియ్యంపిండి వేసి ఉండలు లేకుండా బాగా కలపాలి. ఇందులో నెయ్యి, ఇలాచిపొడి కూడా వేసి బాగా కలపాలి. తర్వాత చిన్న బత్తాయి పండు సైజులో ఉండలు చేసుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసుకోవాలి. ప్లాస్టిక్ కాగితం లేదా అరిటాకు మీద నూనె లేదా నెయ్యి రాసి ఒక్కో ఉండను పెట్టి కొద్దిగా వెడల్పుగా అరచేయంత వత్తుకుని వేడినూనెలో వేసి రెండువైపులా ఎర్రగా అయ్యేవరకూ నిదానంగా కాల్చుకోవాలి. ఈ పోలెలు వారం పదిరోజులు నిలవ ఉంటాయి. + +కాలిన పోలెలను రెండు గరిటల మధ్య పెట్టి వత్తాలి. లేదా అరిసెల పీటలో వత్తుకోవచ్చు. దీనివల్ల ఎక్కువగా ఉన్న నూనె బయటకు వస్తుంది. + ++ కావలసిన వస్తువులు మైదా లేదా గోధుమపిండి 1/2 కేజి ఇలాచి పొడి 1 టీస్పూన్ ఉప్పు చిటికెడు నెయ్యి 3 టీస్పూన్ లు సెనగపప్పు 1/4 కేజీ నూనె 1 కప్పు బెల్లం 200 గ్రా. లు + +తయారుచేసే విధానం + +సెనగపప్పును శుభ్రం చేసుకుని కుక్కర్లో వేసి తగినన్ని నీళ్లు, చెంచాడు నెయ్యి వేసి మెత్తగా ఉడికించాలి. తర్వాత పప్పును జల్లెట్లో వెయ్యాలి. నీరంతా పోయిన తర్వాత బెల్లం తురుము వేస్తూ మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. మందంగా ఉండే గిన్నె లేదా కడాయి వేడి చేసి ఈ రుబ్బిన ముద్దను వేసి, దగ్గర పడేవరకూ వేయించాలి. చివరలో ఇలాచిపొడి, మిగిలిన నెయ్యి వేసి ఆపి దింపేయాలి. మైదా లేదా గోధుమపిండిలో చిటికెడు ఉప్పు వేసి తగినన్ని నీళ్ళు కలుపుకుంటూ చపాతీపిండిలా తడిపి మూత పెట్టి ఉంచాలి. ఈ పిండిముద్ద మరీ గట్టిగా కాకుండా కాస్త మెత్తగా ఉండేట్టు తడుపుకోవాలి. అరగంట తర్వాత కాస్త నూనె వేసి బాగా పిసికి ఉండలు చేసుకోవాలి. చల్లారిన పప్పు, బెల్లం, పూర్ణాన్ని కూడా ఉండలు చేసుకోవాలి. చేతులకు నూనె రాసుకుని పిండి ముద్దను కాస్త వెడల్పుగా చేసి మధ్యలో పప్పు పూర్ణం ఉండ పెట్టి అన్నివైపులనుండి మూసేసి గుండ్రంగా చేయాలి. ప్లాస్టిక్ కాగితం లేదా అరిటాకు మీద నూనె రాసి ఈ ఉండలను వెడల్పుగా చపాతీల్లా వత్తుకుని వేడి పెనం మీద నెయ్యి లేదా నూనె వేసుకుంటూ రెండువైపులా కాల్చుకోవాలి. ఇవి రెండు, మూడు రోజులు నిలవ ఉంటాయి. +తెలంగాణ రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0059.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0059.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1a050370ba98cc37c4e48196e5d9be990ab46f0e --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0059.txt" @@ -0,0 +1,9 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు పెసరపప్పు 1 కేజి నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు చక్కెర 1 కేజి మైదా 1 కేజి ఇలాచి పొడి 2 టీస్పూన్లు నూనె/నెయ్యి 1/4 కప్పు +తయారుచేసే విధానం + +పెసరపప్పు కడిగి కుక్కర్లో తగినన్ని నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. నీళ్ళు ఉంటే జల్లెట్లో వేసి వడకట్టాలి. తర్వాత పంచదార కలిపి మిక్సీలో లేదా రోట్లో వేసి రుబ్బుకోవాలి. మందంగా ఉండే గిన్నె లేదా కడాయిలో ఈ పప్పుముద్ద, ఇలాచిపొడి, నెయ్యి వేసి దగ్గర పడేవరకూ వేయించుకోవాలి. మైదాలో చిటికెడు ఉప్పు, తగినన్ని నీళ్ళు కలుపుకుంటూ చపాతీ పిండిలా కలుపుకోవాలి. ఈ పిండి మీద మూత పెట్టి అరగంట నాననివ్వాలి. తర్వాత కాస్త నూనె వేసి బాగా పిసికి చిన్న ఉండలు చేసుకోవాలి. పూర్ణం కూడా కొంచెం పెద్ద సైజు ఉండలుగా చేసుకోవాలి. పిండి ముద్ద తీసుకుని నూనె చేత్తో వెడల్పుగా చేసి పూర్ణం ముద్ద పెట్టి అన్నివైపులనుండి మూసేయాలి. పీట మీద ప్లాస్టిక్ పేపర్ లేదా అరిటాకు పెట్టి నూనె రాసి ఈ ఉండలు వెడల్పుగా చపాతీల్లా వత్తుకోవాలి. పెనం వేడి చేసి నెయ్యి లేదా నూనెతో రెండువైపులా కాల్చుకోవాలి. + ++ కావలసిన వస్తువులు రవ్వ 1/2 కప్పు నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు ఎండు కొబ్బరిపొడి 1 కప్పు మైదా 1 కప్పు ఇలాచి పొడి 1 టీస్పూన్లు నూనె 5 టీస్పూన్లు + +ఒక గిన్నెలో మైదా, రవ్వ, చిటికెడు ఉప్పు కలిపి తగినన్ని నీళ్ళు చల్లుకుంటూ చపాతీపిండిలా తడుపుకోవాలి. ఇది కాస్త +మెత్తగానే ఉండాలి. చెంచాడు నూనె వేసి కలిపి మూత పెట్టి అరగంట వదిలేయాలి. ఎండుకొబ్బరి పొడి, బెల్లం, ఇలాచి పొడి కలిపి మిక్సీ లేదా రోట్లో మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. ఈ మిశ్రమంతో చిన్న ఉండలు చేసుకోవాలి. నానిన మైదా పిండి కూడా బాగా పిసికి నిమ్మకాయంత ఉండలు చేసుకోవాలి. మైదా ఉండను కాస్త వెడల్పుగా చేసుకుని మధ్యలో కొబ్బరి ఉండలు పెట్టి మూసేయాలి. ప్లాస్టిక్ కాగితం లేదా అరిటాకు మీద నూనె రాసుకుని వీటిని వెడల్పుగా చపాతీల్లా వత్తుకోవాలి. పెనం వేడి చేసి ఈ పోలెలను నెయ్యి వేస్తూ రెండు వైపులా కాల్చుకుని పైన మరి కాస్త నెయ్యి వేసుకుని తినాలి. ఇందులో ఎండుకొబ్బరి బదులు పచ్చికొబ్బరి వేసుకుంటే బెల్లం, యాలకులపొడి, పచ్చికొబ్బరి తురుము కలిపి దగ్గరగా అయ్యేవరకూ ఉడికించి ఉండలు చేసుకోవాలి. మిగతా పద్ధతంతా పైన చెప్పిన విధంగానే ఉంటుంది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0060.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0060.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..40c4cbf9d6fe3194e0b3923728f84cd51cad3ece --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0060.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు కందిపప్పు 1 కేజి నెయ్యి 100 గ్రా.లు బెల్లం 1 కేజి గొధుమ పిండి 1 కేజి ఇలాచి పొడి 2 టీస్పూన్లు నూనె 50 గ్రా. లు +తయారుచేసే విధానం + +కందిపప్పు కడిగి తగినన్ని నీళ్ళు పోసి కుక్కర్లో మెత్తగా ఉడికించాలి. గోధుమపిండిలో చిటికెడు ఉప్పు వేసి తగినన్ని నీళ్ళతో చపాతీ పిండిలా తడిపి కొద్దిగా నూనె వేసి కలిపి మూత పెట్టుకోవాలి. ఉడికిన పప్పు జల్లెట్లో వేసి నీరంతా పోయాక,. బెల్లం తురుము వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. మందంగా ఉండే కడాయిలో రుబ్బిన ముద్ద వేసి వేయించి సగం నెయ్యి వేసి కలపాలి. చల్లారిన తర్వాత చిన్న ఉండలు చేసుకోవాలి. పిండి కూడా బాగా పిసికి చిన్న ఉండలు చేసుకోవాలి. చేతికి నూనె రాసుకుని పిండిముద్దను కాస్త వెడల్పుగా వత్తుకుని పూర్ణం ముద్ద పెట్టి అన్నివైపులనుండి మూసేసి ఉండలా చేసుకోవాలి. ప్లాస్టిక్ కాగితం లేదా అరిటాకు మీద నూనె రాసి ఈ ఉండను వెడల్పుగా చపాతీలా వత్తుకోవాలి. పెనం వేడి చేసి ఈ భక్ష్యాన్ని రెండువైపులా నెయ్యితో బంగారు రంగు వచ్చేలా కాల్చుకోవాలి. + ++ కావలసిన వస్తువులు బొంబాయి రవ్వ 1/2 కేజి నెయ్యి 5 టీస్పూన్లు చక్కెర 1/2 కేజి మైదా 3/4 కేజి ఇలాచి పొడి 2 టీస్పూన్లు నూనె వేయించడానికి + +తయారుచేసే విధానం + +కడాయిలో నెయ్యి వేసి వేడి చేసి బొంబాయి రవ్వను దోరగా కమ్మని వాసన వచ్చేవరకు వేయించాలి. ఇందులో నాలుగు +గ్లాసుల నీళ్ళు పోసి కలుపుతూ ఉడికించాలి. రవ్వ పూర్తిగా ఉడికిన తర్వాత చక్కెర వేసి దగ్గర పడేవరకూ ఉడికించాలి. చివరగా ఇలాచిపొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. మైదాలో చిటికెడు ఉప్పు వేసి తగినన్ని నీళ్ళు కలుపుకుంటూ చపాతీ పిండిలా తడుపుకోవాలి. అరగంట నానిన తర్వాత బాగా పిసికి చిన్న ఉండలు చేసుకోవాలి. రవ్వ పూర్ణం చల్లారిన తర్వాత చిన్న ఉండలు చేసుకోవాలి. పిండి ముద్దను కాస్త వెడల్పుగా చేసుకుని రవ్వ ఉండను పెట్టి మూసేయాలి. ఈ ఉండలను నూనె రాసుకుని పూరీలా వత్తుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఈ పూరీలను రెండువైపులా దోరగా కాల్చుకోవాలి. నూనె లేకుండా ఓడ్చి తీసుకుని ఆరనివ్వాలి. ఈ సొజ్జ పోలెలు ఐదారు రోజులు నిల్వ ఉంటాయి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0061.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0061.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f314e2437ced955efcb53308dd58a94a4918b786 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0061.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు సెనగపిండి 2 కప్పులు నెయ్యి 1/4 కప్పు చక్కెర 2 కప్పులు కజు, కిస్మిస్ 1/4 కప్పు ఇలాచి పొడి 1 టీస్పూన్ నూనె వేయించడానికి + +తయారుచేసే విధానం + +సెనగపిండి జల్లించుకుని తగినన్ని నీళ్లు కలుపుకుంటూ కాస్త చిక్కగా ఉండలు లేకుండా కలుపుకోవాలి. కడాయిలో నూనె +వేడి చేయాలి. బూందీ చేసే జల్లికాడ లేదా జల్లెడ తీసుకుని చిన్న గిన్నెతో పిండి వేసి వేచే నూనెలో తట్టుతూ బూందీ దూయాలి. ఈ బూందీని దోరగా వేయించుకుని ఒక గిన్నెలో వేసుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో చక్కెరలో వేయించుకుని నీళ్ళు వేసి మరగించి తీగపాకం వచ్చాక దింపి ఇలాచి పొడి కలుపుకోవాలి. ఇష్టముంటే కొంచెం పచ్చ కర్పూరం వేసుకోవచ్చు. ఈ పాకంలో వేయించుకున్న బూందీ వేసి కలపాలి. సన్నగా తరిగిన కాజు, కిస్మిస్ ముక్కలు కూడా వేసి బాగా కలిపి గోరువెచ్చగా ఉన్నప్పుడే కావలసిన సైజులో ఉండలు కట్టుకుని ఆరనివ్వాలి. ఈ లడ్డూలు ఐదారు రోజుల వరకు నిలవ ఉంటాయి. + ++ కావలసిన వస్తువులు బొంబాయి రవ్వ 1 కేజి నెయ్యి 100 గ్రా.లు చక్కెర 1 కేజి ఇలాచి పొడి 2 టీస్పూన్లు + +తయారుచేసే విధానం + +మూడు చెంచాలు నెయ్యి వేడి చేసి రవ్వను దోరగా వేయించుకొని ఒక గిన్నెలో వేసుకోవాలి. ఇందులో చక్కెర పొడి వేసి +కలపాలి. ఇలాచి పొడి, కరిగించిన నెయ్యి వేసి కలిపి కావలసిన సైజులో ఉండలు కట్టుకోవాలి. ఆరిన తర్వాత డబ్బాలో పెట్టుకుంటే వారం రోజులు నిలువ ఉంటాయి. + ++ కావలసిన వస్తువులు పచ్చి కొబ్బరి / ఎండుకొబ్బరి 300 గ్రా.లు నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు చక్కెర 250 గ్రా.లు ఇలాచి పొడి 2 టీస్పూన్లు + +తయారుచేసే విధానం + +చక్కెరలో కప్పుడు నీళ్ళు పోసి మరిగించి కొంచెం ముదురు పాకం వచ్చాక కొబ్బరిపొడి, ఇలాచిపొడి వేసి దింపేయాలి. +నెయ్యి వేసి బాగా కలిపి గోరు వెచ్చగా ఉన్నప్పుడు ఉండలు చేసుకుని ఆరనివ్వాలి. పూర్తిగా ఆరిన తర్వాత అవి గట్టిపడతాయి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0062.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0062.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d7cd10b5a4e50b9bd93665711cb6f556d451806b --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0062.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు నువ్వులు 500 గ్రా. లు నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు బెల్లం 500 గ్రా.లు ఇలాచి పొడి 1 టీస్పూన్ + +తయారుచేసే విధానం + +కడాయి వేడి చేసి శుభ్రం చేసుకున్న నువ్వులు వేసి దోరగా కమ్మని వాసన వచ్చేవరకూ వేయించుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో +బెల్లం తరిగి వేసి కప్పు నీళ్లు పోసి మరిగించాలి. బెల్లం కరిగిన తర్వాత వడకట్టుకుంటే మట్టి, పుల్లలు ఉంటే తీసెయ్యచ్చు. తర్వాత మళ్ళీ మరిగించి ముదురుపాకం రానివ్వాలి. ఒక ప్లేట్లో కాసిన్ని నీళ్ళు పోసి కొంచెం బెల్లం పాకం వేస్తే వెంటనే గట్టి పడుతుంది. అప్పుడు పాకంలో నెయ్యి, ఇలాచి పొడి వేసి, దింపేసి వేయించిన నువ్వులు వేసి బాగా కలపాలి. కొంచెం వేడి తగ్గిన తర్వాత ఉండలు కట్టుకోవాలి. పూర్తిగా చల్లారిన తర్వాత ఉండలను గాలికి ఆరనివ్వాలి. ఆరాక అవి గట్టిగా అవుతాయి. అప్పుడు వాటిని డబ్బాలో పెట్టుకోవాలి. ఈ లడ్డూలు గట్టిగా, రాళ్ళలా ఉండాలంటే దీనికోసం ప్రత్యేకమైన లడ్డుబెల్లం తీసుకోవాలి. + ++ కావలసిన వస్తువులు పల్లీలు 250 గ్రా.లు నెయ్యి 1 టీస్పూన్లు బెల్లం 250 గ్రా.లు ఇలాచి పొడి 1 టీస్పూన్ + +తయారుచేసే విధానం + +కడాయి వేడి చేసి పల్లీలు దోరగా వేయించాలి. పొట్టు తీసి కొద్దిగా నలక్కొట్టాలి. మందంగా ఉండే గిన్నెలో బెల్లం తరుగు, +కప్పుడు నీళ్ళు పోసి మరిగించాలి. బెల్లం కరిగిన తర్వాత వడకట్టి మళ్ళీ కరిగించాలి. ముదురుపాకం వచ్చిన తర్వాత నెయ్యి. ఇలాచి పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇందులో వేయించిన పల్లీలు వేసి కలిపి కాస్త గోరువెచ్చగా ఉన్నప్పుడు ఉండలు కట్టుకోవాలి. ఆరిన తర్వాత నిలవ చేసుకోవాలి. + ++ కావలసిన వస్తువులు మరమరాలు 3 కప్పులు బెల్లం 1 కప్పు ఇలాచి పొడి 1 టీస్పూన్ + +తయారుచేసే విధానం + +బెల్లం తురిమి కప్పుడు నీళ్ళు పోసి కరిగించాలి. బెల్లం కరిగిన తర్వాత వడకట్టి మళ్ళీ మరిగించాలి. ముదురుపాకం +రాగానే ఇలాచిపొడి, మరమరాలు వేసి కలిపి దింపేయాలి. కాస్త గోరువెచ్చగా ఉన్నప్పుడు ఉండలు కట్టుకుని ఆరనివ్వాలి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0063.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0063.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..79ad4f3294b5f9758a18a28001348c5c36c4d1d5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0063.txt" @@ -0,0 +1,19 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు పుట్నాల పప్పు 3 కప్పులు బెల్లం 2 కప్పులు ఇలాచి పొడి 1 టీస్పూన్ + +తయారుచేసే విధానం + +బెల్లం తురిమి కప్పుడు నీళ్ళు పోసి మరిగించాలి. కరిగిన తర్వాత వడకట్టి మళ్ళీ మరిగించాలి. ముదురుపాకం రాగానే +పుట్నాలపప్పు, ఇలాచిపొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. వేడి తగ్గిన తర్వాత నచ్చిన సైజులో ఉండలు కట్టుకోవాలి. ఇందులో బెల్లం బదులు చక్కెరతో కూడా చేసుకోవచ్చు. + ++ కావలసిన వస్తువులు పుట్నాల పప్పు 100 గ్రా.లు నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు బెల్లం 1/2 కేజి. పల్లీలు 100 గ్రా.లు జొన్నలు 250 గ్రా.లు + +తయారుచేసే విధానం + +పల్లీలు దోరగా వేయించి పొట్టు తీసి నలక్కొట్టి పెట్టుకోవాలి. కడాయిలో జొన్నలు వేసి నిదానంగా వేయించాలి. అవి +పూర్తిగా పేలాలుగా మారిన తర్వాత దింపి చల్లారనివ్వాలి. తర్వాత బరకగా పొడి చేసుకుని ఒక గిన్నెలో బెల్లం, కప్పుడు నీళ్ళు పోసి కరిగించాలి. బెల్లం పూర్తిగా కరిగిన తర్వాత వడకట్టి మళ్ళీ మరిగించాలి. కాస్త ముదురుపాకం రాగానే నెయ్యి వేసి దింపి జొన్నపేలాలు, పల్లీలు, పుట్నాలపప్పు వేసి కలిపి తడిచేత్తో కాస్త వేడిగా ఉన్నప్పుడే ఉండలు కట్టుకోవాలి. పూర్తిగా ఆరిన తర్వాత డబ్బాలో పెట్టుకోవాలి. + ++ కావలసిన వస్తువులు మైదా 1/2 కేజి. నూనె వేయించడానికి బొంబాయిరవ్వ 1/2 కేజి. డాల్డా 3 టీస్పూన్లు పాలు 1 కప్పు చక్కెర 1/2 కేజి. ఉప్పు చిటికెడు + +తయారుచేసే విధానం + +మైదా చల్లించుకుని బొంబాయి రవ్వ, ఉప్పు, మరిగించిన డాల్డా లేక నెయ్యి వేసి కలిపి నీళ్ళు వేసి గట్టిగా పూరీల పిండిలా తడుపుకోవాలి. ఒక గంట నానిన తర్వాత ఉండలు చేసుకుని గవ్వల పీట లేదా కొత్త దువ్వెన మీద బొటన వేలితో గవ్వలాగా నొక్కి పెట్టుకోవాలి. ఇలా అన్నీ చేసుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసుకుని ఈ గవ్వలను వేసి నిదానంగా బంగారురంగు వచ్చేవరకూ వేయించుకోవాలి. ఈలోగా చక్కెరలో కొద్దిగా నీళ్ళు పోసి ముదురుపాకం పట్టి వేయించిన గవ్వలను వేయాలి. గవ్వలు పాకం పీల్చుకున్న తర్వాత తీసి ప్లేటులో వేసి ఆరనివ్వాలి. అందులో చక్కెర బదులు బెల్లం పాకం వేసుకోవచ్చు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0064.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0064.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e5d707b1128736d03bcbea4e09ffb7d5aed4e94a --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0064.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు మైదా 1/2 కేజి. నూనె వేయించడానికి గరం మసాలా పొడి 1/2 టీస్పూన్. డాల్డా లేదా నూనె 3 టీస్పూన్లు వాము పొడి 1/2 టీస్పూన్ పసుపు చిటికెడు ఉప్పు తగినంత కారం పొడి 1 టీస్పూన్ + +తయారుచేసే విధానం + +మైదా జల్లించుకుని కరిగించిన డాల్డా లేదా నూనె వేసి కలపాలి. తర్వాత ఉప్పు, కారంపొడి, గరంమసాలా పొడి, వాము +పొడి వేసి, తగినన్ని నీళ్లు కలుపుకుంటూ గట్టిగా చపాతీపిండిలా చేసి మూత పెట్టి ఉంచాలి. గంట నానిన తర్వాత మళ్ళీ బాగా పిసికి చిన్న చిన్న ఉండలు చేసుకుని దువ్వెన లేదా గవ్వల పీట మీద బొటనవేలుతో గవ్వల్లా వత్తుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఈ గవ్వలను వేసి బంగారు రంగు వచ్చేవరకూ నిదానంగా వేయించుకోవాలి. చల్లారిన తర్వాత డబ్బాలో వేసుకోవాలి. గవ్వలను పలచగానే వత్తుకోవాలి. అలాగే పెద్ద మంట కాకుండా మధ్యస్థంగా వేడి ఉన్న మంట మీద కాల్చుకుంటే బాగా కాలుతాయి. + ++ కావలసిన వస్తువులు గుమ్మడికాయ తురుము 2 కప్పులు కాజు, బాదం 6 ఇలాచిపొడి 1/2 టీస్పూన్ నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు పాలు 2 కప్పులు చక్కెర 1 కప్పు + +తయారుచేసే విధానం + +గుమ్మడికాయ చెక్కు తీసి సన్నగా తురుముకోవాలి. కడాయిలో నెయ్యి వేడి చేసి ఈ తురుమును కొద్దిసేపు వేయించాలి. +పచ్చివాసన పోయాక పాలు పోసి, మొత్తం ఉడికాక చక్కెర వేసి పూర్తిగా దగ్గర పడేవరకూ ఉడికించి, ఇలాచి పొడి, సన్నగా ముక్కలు చేసుకున్న కాజు, బాదాం వేసి కలిపి దింపేయాలి. కావాలంటే మరి కొంచెం నెయ్యి వేసుకోవచ్చు. + ++ కావలసిన వస్తువులు బియ్యంపిండి 1 కప్పు ఇలాచిపొడి 1/2 టీస్పూన్ చక్కెర 1/2 కప్పు నెయ్యి 2 టీస్పూన్లు + +తయారుచేసే విధానం + +ఒక గిన్నెలో 2 కప్పుల నీళ్లు తీసుకొని బియ్యంపిండి వేసి ఉండలు లేకుండా కలపాలి. వేరే గిన్నెలో 3 కప్పుల నీళ్లు +మరిగించి ఈ బియ్యంపిండి మిశ్రమం వేసి ఉండలు కట్టకుండా కలుపుతూ ఉండాలి. చిక్కబడ్డాక చక్కెర వేసి కలిపి పూర్తిగా కరిగిన తర్వాత నెయ్యి, ఇలాచీ పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0067.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0067.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c71079d6e2917a742aa0edd3484c132784f36651 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0067.txt" @@ -0,0 +1,14 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు మైదా 1 కప్పు బియ్యపిండి 3 టేబుల్ స్పూన్ చక్కెర 1 కప్పు నూనె వేయించడానికి నెయ్యి 5 టేబుల్ స్పూన్లు ఉప్పు చిటికెడు + +తయారుచేసే విధానం + +మైదాపిండిలో చిటికెడు ఉప్పు వేసి జల్లించుకుని కరిగించిన నెయ్యి 3 చెంచాలు వేసి కలపాలి. తర్వాత కొద్ది కొద్దిగా నీళ్లు కలుపుకుంటూ రొట్టెల పిండిలా తడిపి మూతపెట్టి ఉంచాలి. బియ్యంపిండిలో మిగిలిన నెయ్యి వేసి ఉండలు లేకుండా కలిపి ఉంచుకోవాలి. అరగంట తర్వాత మైదా పిండి తీసుకుని బాగా పిసికి చిన్న సైజు ఉండలుచేసుకోవాలి. పొడిపిండి జల్లుకుంటూ పలుచగా రొట్టెల్లా వత్తుకోవాలి. ఒక రొట్టె మీద బియ్యంపిండి మిశ్రమం పలుచగా రాసి కొద్దిగా పొడి పిండి చల్లి ఇంకో రొట్టె పెట్టాలి. దానిమీద బియ్యంపిండి రాసి పొడి పిండి చల్లుకోవాలి. ఇలా నాలుగైదు రొట్టెలు ఒకదాని మీద ఇంకొకటి పెట్టాలి. తర్వాత చాపలా చుట్టి చాకుతో ముక్కలుగా చేయాలి. ఒక్కో చుట్ట తీసుకుని పొడిపిండి చల్లుకుంటూ చిన్న పూరీలా వత్తుకోవాలి. చక్కెరలో రెండు కప్పులు నీళ్లు పోసి తీగపాకం వచ్చేవరకు మరిగించాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసుకుని తయారు చేసుకున్న పూరీలను వేసి లేత బంగారు రంగులోకి వచ్చేవరకు వేయించుకుని తీసి పాకంలో వేయాలి. ఐదునిమిషాల తర్వాత పాకం నుండి తీసి విడివిడిగా పెట్టాలి. ఆరిన తర్వాత డబ్బాలో పెట్టుకోవాలి. పాకం ఇష్టం లేకుంటే పేనీ వేయించగానే వేడి మీద ఉన్నప్పుడే చక్కెర పొడి చల్లితే బావుంటుంది. + ++ కావలసిన వస్తువులు సెనగపప్పు 2 కప్పులు. మినపపప్పు 1 కప్పు ఇలాచిపొడి 1 టీస్పూన్ బెల్లం 2 కప్పులు. నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు నూని వేయించడానికి బియ్యం 2 కప్పులు ఉప్పు చిటికెడు + +తయారుచేసే విధానం + +మినప్పప్పు, బియ్యం కలిపి కడిగి నీళ్ళు పోసి ఆరుగంటలు నానబెట్టాలి. తర్వాత మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. ఇది మరీ +పలుచగా కాని మరీ గట్టిగా కాని లేకుండా గరిట జారుగా ఉండాలి. ఈ పిండిని గంటసేపు అలా ఉంచి తర్వాత ఉపయోగించాలి. + +సెనగపప్పు శుభ్రం చేసుకుని నీళ్ళు పోసి మెత్తగా ఉడికించుకోవాలి. తర్వాత జల్లెట్లో వేసి నీరంతా పోయిన తర్వాత బెల్లం తురుము కలిపి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. కడాయిలో ఈ రుబ్బిన ముద్ద వేసి కలుపుతూ ఉడికించాలి. పూర్తిగా దగ్గరపడ్డాక నెయ్యి, ఇలాచిపొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. చల్లారిన తర్వాత నిమ్మకాయంత ఉండలు చేసుకోవాలి. ఈ ఉండలను పప్పు, బియ్యం మిశ్రమంలో ముంచి వేడి నూనెలో వేసి బంగారు రంగు వచ్చేవరకూ వేయించుకోవాలి. ఇవి 2, 3 రోజుల వరకూ నిలవ ఉంటాయి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0068.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0068.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8e06bfe4270cdd3c74771f67197d5ee2e6377a8d --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0068.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు పాలు 1 కప్పు. మినపపప్పు 1 కప్పు ఇలాచిపొడి 1 టీస్పూన్ బెల్లం 2 కప్పులు. నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు నూని వేయించడానికి బియ్యం 2 కప్పులు ఉప్పు చిటికెడు 2 కప్పులు + +తయారుచేసే విధానం + +మినప్పప్పు, బియ్యం కడిగి నీళ్ళు పోసి ఆరుగంటలు నానబెట్టాలి. తర్వాత మెత్తగా రుబ్బుకుని గరిటజారుగా చేసుకోవాలి. +కడాయిలో నెయ్యి వేడి చేసి క్యారట్ తురుము వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పాలు, పంచదార వేసి ఉడికించాలి. క్యారట్ ఉడికి పూర్తిగా దగ్గర పడుతున్నప్పుడు ఇలాచిపొడి కలిపి దింపేయాలి. చల్లారిన తర్వాత నిమ్మకాయంత ఉండలు చేసుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేయాలి. క్యారట్ ఉండలు పిండిలో ముంచి వేడి నూనెలో వేసి బంగారు రంగు వచ్చే వరకూ వేయించుకుని తీసుకోవాలి. + ++ కావలసిన వస్తువులు పెసరపప్పు 2 కప్పులు. మినపపప్పు 1 కప్పు ఇలాచిపొడి 1 టీస్పూన్ బెల్లం 2 కప్పులు. నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు నూని వేయించడానికి బియ్యం 2 కప్పులు ఉప్పు చిటికెడు కొబ్బరి తురుము 1 కప్పు + +తయారుచేసే విధానం + +బియ్యం, మినప్పప్పు కడిగి, నీళ్లు పోసి ఆరుగంటలు నానబెట్టాలి. తర్వాత మెత్తగా రుబ్బుకుని గరిటజారుగా చేసుకోవాలి. పెసరపప్పు నీళ్లు పోసి రెండుగంటలు నానబెట్టాలి. తర్వాత జల్లెట్లో వేసి నీరంతా వడకట్టి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. ఈ పిండిని చిన్న చిన్న ఉండలుగా చేసుకుని 10 నిమిషాలు ఆవిరిమీద ఉడికించాలి. చల్లారిన తర్వాత పొడిపొడిగా చేసుకోవాలి. ఇందులో కొబ్బరితురుము, చక్కెర కలిపి ఉడికించాలి. ఇది ఉడికి దగ్గర పడ్డాక ఇలాచి పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. చల్లారిన తర్వాత నిమ్మకాయంత ఉండలు చేసుకుని పప్పు, బియ్యం పిండిలో ముంచి వేడినూనెలో వేసి బంగారు రంగు వచ్చేవరకూ వేయించుకుని తీసుకోవాలి. +తెలంగాణ రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0070.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0070.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8f8902ce15ad930db43bd42a2418743e1bd98809 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0070.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు పల్లీలు 250 గ్రా.లు ఇలాచిపొడి చిటికెడు బెల్లం 250 గ్రా.లు నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు + +తయారుచేసే విధానం + +పల్లీలు దోరగా వేయించి, పొట్టు తీసి నలక్కొట్టి ఉంచుకోవాలి. బెల్లం తురిమి అరకప్పు నీళ్ళు పోసి మరిగించాలి. బెల్లం +కరిగిన తర్వాత వడకట్టుకుని మళ్ళీ వేడి చేయాలి. ముదురుపాకం రావాలి. ఒక చిన్న ప్లేటులో నీళ్ళు పోసి కొంచెం పాకం వేస్తే అది వెంటనే గట్టి పడి రాయిలా అవుతుంది. అప్పుడు నెయ్యి, ఇలాచిపొడి, పల్లీలు వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఒక పళ్ళానికి లోపలివైపు నెయ్యి రాసి పల్లీల పాకం మిశ్రమం వేసి సమానంగా పరవాలి. నెయ్యి రాసిన చాకుతో పైన చదును చేసి నచ్చినట్టుగా ముక్కలు చేసి పూర్తిగా చల్లారిన తర్వాత విడగొట్టి డబ్బాలో పెట్టుకోవాలి. పాకం సరైన విధంగా ఉంటే ఈ పట్టీలు గట్టిగా ఉంటాయి, లేకుంటే సాగుతూ ఉండలు అవుతాయి. ఇదే విధంగా కాజు (జీడిపప్పు)తో కూడా పట్టీ చేసుకోవచ్చు. కాని వీటిని వేయించే పనిలేదు. ముక్కలు చేసి బెల్లం పాకంలో వేస్తే చాలు. + ++ కావలసిన వస్తువులు నువ్వులు 250 గ్రా.లు బెల్లం 250 గ్రా.లు. నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు + +తయారుచేసే విధానం +కడాయి వేడి చేసి నువ్వులు దోరగా కమ్మని వాసన వచ్చేవరకూ వేయించి పెట్టుకోవాలి. బెల్లం లేదా చక్కెరలో అరకప్పు నీళు పోసి మరిగించాలి. ఒక పళ్ళానికి నెయ్యి రాసి పెట్టుకోవాలి. బెల్లం/చక్కెర ముదురుపాకం రాగానే నెయ్యి, నువ్వులు వేసి కలిపి దింపేసి నెయ్యి రాసిన పళ్ళెంలో పోసి పలుచగా సమంగా వత్తాలి. వేడిగా ఉన్నప్పుడే చాకుతో నచ్చిన సైజులో గాట్లు పెట్టుకోవాలి. పూర్తిగా చల్లారిన తర్వాత ముక్కలు విడగొట్టవచ్చు. ఈ పట్టీలు చాలా పల్చగా కావాలను కుంటే గచ్చు మీద శుభ్రం చేసి నెయ్యి రాసి నువ్వుల పాకం వేసి నెయ్యి రాసిన రొట్టెల కర్రతో పల్చగా వత్తుకోవచ్చు. ఇవి పాకం పూర్తిగా చల్లారక ముందే చేసుకోవాలి. + + ++ కావలసిన వస్తువులు పుట్నాలపప్పు 250 గ్రా.లు బెల్లం 2 కప్పులు. నెయ్యి 3 టీస్పూన్లు + +తయారుచేసే విధానం + +బెల్లం తురిమి అరకప్పు నీళ్లు పోసి మరిగించాలి. బెల్లం కరిగిన తర్వాత వడకట్టి మళ్ళీ మరిగించాలి. ముదురుపాకం రాగానే శుభ్రం చేసిన పుట్నాలు, నెయ్యి వేసి కలిపి దింపి నెయ్యి రాసిన పళ్ళెంలో వేసి సమంగా వత్తాలి. వేడిమీద చాకుతో గాట్లు పెట్టి చల్లారిన తర్వాత ముక్కలుగా వేరు చేసి నిలవ చేసుకోవాలి. చాలా తక్కువ సమయంలో తేలికగా తయారు చేసుకోవచ్చు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0071.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0071.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0de7ceadff3e8307572ec62a75bb2890201bdd8a --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0071.txt" @@ -0,0 +1,22 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు గొధుమపిండితొ చేసిన శేవలు 200 గ్రా.లు. గసగసాలు 1 టీస్పూన్ ఇలాచిపొడి 1 టీస్పూన్ బెల్లం 250 గ్రా.లు. నెయ్యి 4 టీస్పూన్లు పాలు 1 కప్పు + +తయారుచేసే విధానం + +ఈ స్వీటు వినాయక చవితినాడు ప్రసాదంలా తయారు చేస్తారు. ముందుగా పిండిని శేవలను కడిగి నీళ్ళు పోసి +ఉడికించాలి. కుక్కర్లో కూడ ఉడికించచ్చు. అవి ఉడికిన తర్వాత బెల్లం తురుము, పాలు, నెయ్యి వేసి నిదానంగా కలుపుతూ ఉడికించాలి. మొత్తం కలిపి బాగా ఉడికిన తర్వాత ఇలాచిపొడి, గసగసాలు వేసి దింపేయాలి. ఇష్టముంటే మరి కొంచెం నెయ్యి పలుకులు వేసుకోవచ్చు. + ++ కావలసిన వస్తువులు సజ్జ రొట్టెలు 4-5. ఇలాచిపొడి 1 టీస్పూన్ బెల్లం 1/2 కప్పు నెయ్యి 5 టీస్పూన్లు + +తయారుచేసే విధానం + +రొట్టెలు కాస్త ఎర్రగా కాల్చుకుని చల్లారిన తర్వాత చిన్న చిన్న ముక్కలుగా చేసుకోవాలి. ఈ రొట్టె ముక్కలను బెల్లం, ఇలాచి పొడి కలిపి దంచుకోవాలి. అన్నీ బాగా కలిసిన తర్వాత నెయ్యి కూడా కలిపి నచ్చిన సైజులో ఉండలు కట్టుకోవాలి. ఈ మలీద ఉండలు బియ్యం, మొక్కజొన్న, గోధుమరొట్టెలతో కూడా చేసుకోవచ్చు. + ++ కావలసిన వస్తువులు గొధుమపిండి 1/2 కప్పు. జీడిపప్పు, కిస్మిస్, బాదాం అరేసి చొప్పున ఇలాచిపొడి 1 టీస్పూన్ బెల్లం 100 గ్రా.లు. నెయ్యి 1/4 కప్పు పాలు 1 కప్పు + +తయారుచేసే విధానం + +పాన్ లో నెయ్యి వేసి ఏలకులు దోరగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. ఇప్పుడు గోధుమపిండి వేసి దోరగా కమ్మటి వాసన +వచ్చేవరకూ వేయించాలి. వేడి పాలు కొద్దికొద్దిగా పోస్తూ ఉండలు కట్టకుండా కలుపుతూ ఉండాలి. తరువాత తురిమిన బెల్లం వేసి కలుపుతూ ఉండాలి. మొత్తం ఉడికి చిక్కబడ్డ తర్వాత ఏలకుల పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. కావాలంటే మరికొన్ని పాలు కలుపుకోవచ్చు. బెల్లం బదులు పంచదార కూడా వేసుకోవచ్చు. + +ఇదే పద్దతిలో రాగిపిండితో కూడా పాయసం చేసుకోవచ్చు. ఇందులో వేయించిన నువ్వులు, కొన్ని పల్లీలు, నానబెట్టిన +సగ్గుబియ్యం కలిపి ఉడికించుకుంటే ఆరోగ్యకరమైన పాయసం తయారవుతుంది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0074.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0074.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c3834c5c0ae0b673c1c246019d7143cb2f4e0f56 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0074.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు బియ్యం పిండి 2 కప్పులు. సెనగపప్పు 2 టీస్పూన్లు ఉల్లిపాయ 1 చిన్నది జీలకర్ర 1 టీస్పూన్ పచ్చిమిర్చి 3 కారంపొడి 1/2 టీస్పూన్ కరివేపాకు 2 రెబ్బలు అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద 1 టీస్పూన్ కొత్తిమీర. కొద్దిగా ఉప్పు తగినంతనువ్వులు 3 టీస్పూన్లు నూనె 1/4 కప్పు. పల్లీలు 2 టీస్పూన్లు + +తయారుచేసే విధానం + +పల్లీలు వేయించి, పొట్టు తీసి నలక్కొట్టాలి. సెనగపప్పు, పల్లీలు కలిపి నీళ్ళు పోసి, అరగంట నానబెట్టాలి. నువ్వులు కూడా వేయించి పెట్టుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో బియ్యం పిండి తీసుకుని సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, కొత్తిమీర, వేయించిన నువ్వులు, జీలకర్ర, కారంపొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, నానబెట్టిన సెనగపప్పు, పల్లీలు తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా కలపాలి. తగినన్ని నీళ్ళు పోసి మరీ గట్టిగా కాకుండా, మరీ పల్చగా కాకుండా తడిపి మూతపెట్టి ఉంచాలి. పదినిమిషాల తర్వాత బాగా పిసికి కొంచెం పెద్ద సైజు ఉండలు చేసుకోవాలి. మందంగా ఉండే గిన్నె లేదా కడాయి లేదా పాన్ తీసుకుని నూనె రాసి పిండి ముద్దను పెట్టి నూనె రాసుకున్న చేతితో వెడల్పుగా రొట్టెలా సమానంగా వత్తుకోవాలి. అక్కడక్కడ వేలితో గుంటలు చేయాలి. ఇప్పుడు ఈ గిన్నె పొయ్యి మీద పెట్టి చెంచాతో రొట్టె అంచులవైపు, మధ్య గుంతలలో నూనె వేసి మూత పెట్టి నిదానంగా ఉడికించాలి. ఒకవైపు ఎర్రగా కాలిన తర్వాత తీసేయాలి. ఇది ఇలాగే తినచ్చు లేదా కాస్త నూనె వేసుకుని రెండో వైపు కూడా కాల్చుకోవచ్చు. + ++ కావలసిన వస్తువులు బియ్యం పిండి 2 కప్పులు. సెనగపప్పు 2 టీస్పూన్లు ఉల్లిపాయ 1 చిన్నది జీలకర్ర 1 టీస్పూన్ పచ్చిమిర్చి 5 దనియాల పొడి 1 టీస్పూన్ కరివేపాకు 2 రెబ్బలు పాలకూర. 4 కట్టలు ఉప్పు తగినంతనువ్వులు 2 టీస్పూన్లు నూనె 1/4 కప్పు. + +తయారుచేసే విధానం + +గిన్నెలో నీళ్లు మరిగించి పాలకూర ఆకులు కడిగి వేసి దింపేయాలి. చల్లారిన తర్వాత ఆకులను తీసి పచ్చిమిర్చితో కలిపి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. సెనగపప్పును పది నిమిషాలు నీళ్ళు పోసి నానబెట్టాలి. బియ్యంపిండిలో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, నానిన సెనగపప్పు, నువ్వులు, ధనియాలపొడి, జీలకర్ర వేసి కలపాలి. తర్వాత పాలకూర, పచ్చిమిర్చి ముద్ద, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి కొద్దికొద్దిగా నీళ్ళు కలుపుకుంటూ గట్టిగా తడిపి మూత పెట్టి ఉంచాలి. పది నిమిషాల తర్వాత మళ్ళీ పిసికి కాస్త పెద్ద సైజు ముద్దలు చేసుకోవాలి. మందంగా ఉండే గిన్నె అడుగున నూనె రాసి ఈ పిండి ముద్ద పెట్టి నూనె రాసుకున్న చేత్తో వెడల్పుగా వత్తుకోవాలి. అక్కడక్కడ వేలితో రంధ్రాలు చేసి కొంచెం నూనె వేయాలి. చుట్టూ కూడా కొంచెం నూనె వేసి పొయ్యి మీద నిదానంగా కాల్చుకోవాలి. ఇష్టముంటే రెండో వైపు కూడా కాల్చుకోవచ్చు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0076.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0076.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a72a4e8219f123f83096f7cca2b8781b95636d4b --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0076.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు బియ్యం పిండి 3 కప్పులు. సెనగపప్పు 5 టీస్పూన్లు టమాటాలు 2 ధనియాల పొడి 1/2 టీస్పూన్ పచ్చిమిర్చి 3 కారం పొడి 1 టీస్పూన్ కరివేపాకు 2 రెబ్బలు జీలకర్ర 1 టీస్పూన్ పల్లీలు. 5 టీస్పూన్లు ఉప్పు తగినంతనువ్వులు 2 టీస్పూన్లు నూనె 1/4 కప్పు.ఉల్లిపొరక 1/4 కప్పు + +తయారుచేసే విధానం + +పల్లీలు దోరగా వేయించి పొట్టు తీసి నలక్కొట్టి, సెనగపప్పుతో కలిపి నీళ్ళు పోసి నానబెట్టాలి. నువ్వులు కూడా వేయించుకోవాలి. టమాటాలు చిన్న ముక్కలుగా తరిగి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. బియ్యంపిండిలో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, ఉల్లిపొరక, నానబెట్టిన పల్లీలు, సెనగపప్పు, నువ్వులు, కారంపొడి, జీలకర్ర, తగినంత ఉప్పు, టమాటా ముద్ద వేసి కలపాలి. తర్వాత తగినన్ని నీళ్ళు పోసి గట్టిగా తడిపి మూత పెట్టి ఉంచాలి. పది నిమిషాల తర్వాత పిసికి పెద్ద సైజు ఉండలు చేసుకోవాలి. మందంగా ఉండే గిన్నె లేదా పాన్ లోపల నూనె రాసి ఈ ఉండను పెట్టి వెడల్పుగా వత్తుకోవాలి. అక్కడక్కడ వేలితో రంధ్రాలు చేసి కొద్దిగా నూనె వేయాలి. చుట్టూ కూడా కొంచెం నూనె వేసి పొయ్యి మీద పెట్టి మూత పెట్టి నిదానంగా కాల్చుకోవాలి. దోరగా కాలిన తర్వాత తీసేయాలి. + ++ కావలసిన వస్తువులు బియ్యం పిండి 3 కప్పులు. సెనగపిండి 1 కప్పు పుట్నాల పప్పు 1/2 కప్పు వెన్న లేదా నూనె 50 గ్రా.లు. ఉప్పు తగినంతనువ్వులు 3 టీస్పూన్లు నూనె 1/4 కప్పు. + +తయారుచేసే విధానం + +పుట్నాలపప్పు మెత్తగా పొడి చేసుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో బియ్యంపిండి, సెనగపిండి, పుట్నాలపప్పు పొడి కలుపుకోవాలి. +ఇందులో తగినంత ఉప్పు, నువ్వులు, కరిగించిన వెన్న లేదా నూనె వేసి కలిపి తగినన్ని నీళ్ళు కలుపుకుంటూ మరీ గట్టిగా కాకుండా మరీ పల్చగా కాకుండా తడుపుకోవాలి. అరగంట తర్వాత బాగా పిసికి మృదువుగా చేసుకోవాలి. మురుకుల గిద్దె లోపల నూనె రాసి పిండి ముద్ద పెట్టి వేడి నూనెలో మురుకులు వత్తుకోవాలి. రెండువైపులా బంగారు రంగు వచ్చేవరకు కాల్చుకుని తీసుకోవాలి. ఇవి వారం రోజులు ఉంటాయి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0077.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0077.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8bc07119d8ad833486941dd5f28495f258c8e55d --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0077.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు బియ్యం 3 కప్పులు. పుట్నాలపప్పు 1/2 కప్పు మినప్పప్పు 1 కప్పు ఉప్పు తగినంతనువ్వులు 3 టీస్పూన్లు నూనె వేయించడానికి.వెన్న 10 గ్రా.లు. + +తయారుచేసే విధానం + +బియ్యం కడిగి నీళ్ళు పోసి రెండు గంటలు నానబెట్టాలి. తర్వాత జల్లెట్లో వేసి నీరంతా ఓడ్చిన తర్వాత బట్ట మీద +ఆరనివ్వాలి. కడాయి వేడి చేసి మినప్పప్పు దోరగా కమ్మని వాసన వచ్చేవరకూ వేయించుకోవాలి. చల్లారిన తర్వాత పుట్నాలపప్పు, మినప్పప్పు, బియ్యం కలిపి మెత్తగా పిండి కొట్టించుకోవాలి. మురుకులు చేసుకునేముందు పిండి ఒక గిన్నెలో కొలుచుకుని ఒకటికి సగం నీళ్ళు తీసుకుని మరిగించాలి. ఇందులో వెన్న, నువ్వులు, తగినంత ఉప్పు వేసి మరుగుతున్నప్పుడు బియ్యంపిండి వేసి కలిపి దింపేయాలి. గోరువెచ్చగా ఉన్నప్పుడు పిండిని బాగా పిసికి మురుకుల గిద్దెలో పెట్టి వేడినూనెలో వత్తుకోవాలి లేదా ముందుగా నూనె రాసిన ప్లేటు మీద చిన్న చిన్న మురుకులు వత్తుకుని నూనెలో బంగారు రంగు వచ్చేవరకు కాల్చుకుని తీసుకోవాలి. ఇవి వారం రోజుల వరకు నిలవ ఉంటాయి. + ++ కావలసిన వస్తువులు బియ్యం పిండి 3 కప్పులు. వెన్న 50 గ్రా.లు. పెసర పప్పు 1 కప్పు జీలకర్ర 4 టీస్పూన్ లు ఉప్పు తగినంత నూనె వేయించడానికి + +తయారుచేసే విధానం + +పెసరపప్పు కడిగి నీళ్ళు పోసి మెత్తగా ఉడికించాలి. నీరంతా వడకట్టి పప్పును మెదపాలి. ఒక గిన్నెలో బియ్యంపిండి, +ఉడికించిన పెసరపప్పు, జీలకర్ర, తగినంత ఉప్పు, వెన్న కలిపి తగినన్ని నీళ్ళు కలిపి తడుపుకోవాలి. గంట తర్వాత పిండి బాగా పిసికి మురుకుల గిద్దెలో పెట్టి స్టార్ బిళ్ళ పెట్టి చిన్న చిన్న మురుకులు వత్తుకుని వేడినూనెలో బంగారు రంగు వచ్చేవరకు కాల్చుకోవాలి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0078.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0078.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7e1bfaaa261f1dbdafa37ba059b9c7a81f8d7da3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0078.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు సెనగ పిండి 200 గ్రా.లు. కారం పొడి 1 టీస్పూన్ అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద 1 టీ స్పూన్ వాము 2 టీస్పూన్ లు ఉప్పు తగినంత నూనె వేయించడానికి + +తయారుచేసే విధానం + +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్దలో మూడు చెంచాల నీళ్ళు పోసి కలిపి వడకట్టి రసం తీసుకోవాలి. సెనగపిండిలో వాము, కారం పొడి, అల్లం, వెల్లుల్లి, నీళ్ళు, గరిటెడు వేడి నూనె, తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా కలపాలి. తగినన్ని నీళ్ళు పోసి కాస్త మృదువుగా తడిపి మూత పెట్టి ఉంచాలి. పది నిమిషాల తర్వాత కాస్త నూనె వేసి బాగా పిసికి మురుకుల గిద్దెలో సన్న రంధ్రాలున్న బిళ్లతో వేడినూనెలో వత్తుకోవాలి. రెండు వైపులా దోరగా కాల్చుకుని తీసుకోవాలి. చల్లారిన తర్వాత కాస్త నలిపి డబ్బాలో వేసుకోవాలి. + ++ కావలసిన వస్తువులు బియ్యం పిండి 3 కప్పులు. వెన్న 50 గ్రా.లు. ఇంగువ చిటికెడు నీళ్ళు 1½ కప్పు కారంపొడి 2 టీస్పూన్లు నువ్వులు 4 టీస్పూన్లు ఉప్పు తగినంత నూనె వేయించడానికి + +తయారుచేసే విధానం + +నీళ్ళు వేడి చేసి వెన్న, ఇంగువ, నువ్వులు, ఉప్పు, కారంపొడి వేసి మరుగుతుండగా బియ్యంపిండి వేసి కలిపి దింపేయాలి. చల్లారిన తరువాత తడి చేత్తో బాగా పిసికి మృదువుగా చేయాలి. చిన్న ముద్ద తీసుకుని పీట మీద అరచేత్తో వత్తుకుంటూ సన్నగా గొట్టంలా చేసుకోవాలి. దీనిని మూడు అంగుళాల సైజులో ముక్కలు చేసుకుని అంచులు కలిపి గట్టిగా వత్తి రింగుల్లా చేసుకోవాలి. ఇలా అన్నీ చేసుకుని వేడి నూనెలో బంగారు రంగు వచ్చేవరకూ వేయించుకోవాలి. చల్లారిన తర్వాత డబ్బాలో నిలవ చేసుకోవాలి.ఇవి నిదానంగా కాల్చాలి. అప్పుడే బాగా ఉడికి కరకరలాడుతూ ఉంటాయి. +తెలంగాణ రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0079.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0079.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bf829c612f1ea4843b199ed8ac62520ed37cf7b3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0079.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు బియ్యం పిండి 250 గ్రా.లు. వెన్న 3 టీ స్పూన్లు. ఇంగువ చిటికెడు కారంపొడి 1 టీస్పూన్ ఉప్పు తగినంత జీలకర్ర 2 టీ స్పూన్లు + +తయారుచేసే విధానం + +బియ్యం పిండిలో ఇంగువ, జీలకర్ర, కారంపొడి, వెన్న, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి గోరువెచ్చని నీళ్ళు కలుపుకుంటూ +మురుగుల పిండిలా తడిపి మూత పెట్టి ఉంచాలి. గంట తర్వాత పిండి బాగా పిసికి చిన్న చిన్న ఉండలు చేసుకోవాలి. ఇలా అన్నీ చేసుకుని కొద్దిగా ఆరిన తర్వాత వేడి నూనెలో దోరగా వేయించుకోవాలి. చల్లారిన తర్వాత నిలవ చేసుకోవాలి. + ++ కావలసిన వస్తువులు గొధుమ పిండి 3 కప్పులు. సెనగపిండి 1 కప్పు. కరివేపాకు 3 రెబ్బలు పచ్చిమిర్చి 3 కారంపొడి 1 టీస్పూన్ పసుపు 1/4 టీస్పూన్ ఉప్పు తగినంత నూనె వేయించడానికి ధనియాల పొడి 1 టీస్పూన్ అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద 1 టీస్పూన్ + +తయారుచేసే విధానం + +గోధుమపిండి, సెనగపిండి కలిసి జల్లించుకుని ఒక గిన్నెలో తీసుకోవాలి. అల్లం, వెల్లుల్లిముద్దలో కొన్ని నీళ్లు పోసి పలుచగా చేసుకోవాలి. కరివేపాకు, పచ్చిమిర్చి సన్నగా తరిగి పిండిలో వేయాలి. తర్వాత పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, అల్లంవెల్లుల్లి నీళ్ళు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలపాలి. తర్వాత తగినన్ని నీళ్ళు కలుపుకుంటూ చపాతీపిండిలా కలుపుకోవాలి. పది నిమిషాల తర్వాత కొద్దిగా నూనె వేసి మృదువుగా అయ్యేలా పిసికి చిన్న ఉండలు చేసుకోవాలి. ఒక్కో ఉండ తీసుకుని పొడి పిండి చల్లుకుంటూ పల్చగా వత్తుకోవాలి. ఇలా అన్నీ చేసుకుని వేడినూనెలో నిదానంగా రెండు వైపులా కరకరలాడేలా వేయించి తీసుకోవాలి. పూరీలు మందంగా ఉంటే మెత్తబడిపోతాయి. నిలవ ఉండవు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0080.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0080.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30e65e705f6e6b8867034a5631586ed96f55604e --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0080.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ ++ కావలసిన వస్తువులు మైదా పిండి 3 కప్పులు. సెనగపిండి 2 కప్పులు కరివేపాకు 3 రెబ్బలు పుదీనా 20 ఆకులు కారంపొడి 2 టీస్పూన్లు పసుపు 1/2 టీస్పూన్ గరం మసలా పొడి 1 టీస్పూన్ మెంతికూర 2 టీస్పూన్లు ధనియాల పొడి 1 టీస్పూన్ అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద 2 టీస్పూన్లు సౌజీరా 2 టీస్పూన్లు నిమ్మరసం 1 టీస్పూన్ + +తయారుచేసే విధానం + +మైదాలో ఉప్పు వేసి తగినన్ని నీళ్లతో చపాతీపిండిలా తడిపి నూనె రాసి, మూత పెట్టి ఉంచాలి. సెనగపిండిలో కారం పొడి, గరంమసాలా పొడి, పసుపు, సాజీరా, సన్నగా తరిగిన కరివేపాకు, మెంతికూర, పుదీనా, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, తగినంత ఉప్పు, నిమ్మరసం వేసి కలపాలి. తగినన్ని నీళ్ళు కలుపుకుంటూ చపాతీపిండిలా తడుపుకోవాలి. కాస్త నూనె వేసి మూత పెట్టి ఉంచాలి. పది నిమిషాల తర్వాత పిండిని బాగా పిసికి చిన్న నిమ్మకాయంత ఉండలు చేసుకోవాలి. మైదాపిండి కూడా బాగా పిసికి మృదువుగా అయ్యాక సెనగపిండి కంటే కాస్త పెద్ద సైజు ఉండలు చేసుకోవాలి. చేతులకు నూనె రాసుకుని మైదా ఉండను కాస్త వెడల్పు చేసుకోవాలి. మధ్యలో సెనగపిండి ముద్ద పెట్టి అన్ని వైపులనుండి మూసేయాలి. ఇప్పుడు దీనిని మరీ పల్చగా కాకుండా, మరీ మందంగా కాకుండా పూరీలా వత్తుకోవాలి. ఇలా అన్నీ చేసుకుని వేడినూనెలో బంగారు రంగు వచ్చేవరకూ వేయించి తీసుకోవాలి. ఇవి ఆరిన తర్వాత నిలవచేసుకుంటే వారం రోజుల వరకు తినచ్చు. ప్రయాణాలలో బాగా ఉపయోగపడతాయి. + ++ కావలసిన వస్తువులు బియ్యం పిండి 1 కేజి. సెనగపప్పు 1 కప్పు. కరివేపాకు 5 రెబ్బలు పచ్చికారం ముద్ద 1/2 కప్పు నువ్వులు 3 టీస్పూన్ లు పల్లీలు 1 కప్పు ఉప్పు తగినంత నూనె వేయించడానికి నూనె 10 గ్రా.లు. + +తయారుచేసే విధానం + +బియ్యంపిండి జల్లించి పెట్టుకోవాలి. సెనగపప్పు నీళ్ళు పోసి గంటసేపు నానబెట్టాలి. పల్లీలు వేయించి పొట్టు తీసి నలక్కొట్టాలి. గిన్నెతో పిండి కొలుచుకుని ఒకటికి సగం నీళ్ళు తీసుకుని మరిగించాలి. ఇందులో నువ్వులు, పచ్చిమిర్చి ముద్ద, పల్లీలు, సెనగపప్పు, నూనె, నువ్వులు, తగినంత ఉప్పు వేయాలి. నీళ్ళు మరుగు తున్నప్పుడు బియ్యంపిండి వేసి కలిపి దింపేసి మూతపెట్టాలి. చల్లారిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా తీసుకుని బాగా పిసికి కొంచెం పెద్ద సైజు నిమ్మకాయంత ముద్దలు చేసుకోవాలి. ప్లాస్టిక్ కాగితం లేదా పూరీలు వత్తే మిషన్లో మరీ పల్చగా కాకుండా, మరీ మందంగా కాకుండా వత్తుకుని వేడినూనెలో బంగారు రంగు వచ్చేవరకూ కాల్చుకోవాలి. ఇవి నిదానంగా కాల్చుకుంటే లోపలిదాకా బాగా ఉడికి కరకరలాడుతూ ఉంటాయి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0081.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0081.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4a16fa3c3a9009468c4203132353704169e3368b --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0081.txt" @@ -0,0 +1,52 @@ +పెసరపప్పు వడప్పులు / చెక్కలు +కావలసిన వస్తువులు +బియ్యంపిండి +నువ్వులు +కరివేపాకు +3 టేబుల్స్పూన్లు +నూనె +100గ్రా.లు +3 రెబ్బలు +పెసరపప్పు +250గ్రా.లు +ఉప్పు +తగినంత +రెండంగుళాల ముక్క +నూనె +వేయించడానికి +6-8 +పచ్చిమిర్చి +తయారుచేసే విధానం +పెసరపప్పు కడిగి నీళ్ళు పోసి గంటసేపు నానబెట్టాలి. బియ్యంపిండి జల్లించుకుని సన్నగా తరిగిన కరివేపాకు తగినంత +ఉప్పు వేసి కలిపి పెట్టుకోవాలి. అల్లం, పచ్చిమిర్చి కలిపి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. పిండిని ఒక గిన్నెతో కొలుచుకుని ఒకటి పిండికి +సగం నీళ్ళు కొలతతో తీసుకుని మరిగించాలి. ఇందులో నూనె, అల్లం, పచ్చిమిర్చి ముద్ద, నువ్వులు, నూనె, పెసరపప్పు వేయాలి. +నీళ్లు ఐదు నిముషాలు మరిగిన తర్వాత బియ్యంపిండి వేసి కలిపి దింపి మూతపెట్టి ఉంచాలి. చల్లారిన తర్వాత బాగా పిసికి +నిమ్మకాయంత ఉండలు చేసుకుని పల్చగా వత్తుకుని వేడినూనెలో లేత బంగారు రంగు వచ్చేవరకూ వేయించుకోవాలి. +గుడాలు - గుగ్గిళ్ళు +అలసందలు / బొబ్బర్లు గుడాలు +కావలసిన వస్తువులు +బొబ్బర్లు +పచ్చిమిర్చి +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు +తయారుచేసే విధానం +1 కప్పు +5 +1/4 టీస్పూన్ +1 రెబ్బ +కొత్తిమీర +అల్లంముక్క +కొద్దిగా +చిన్నది +1 చిన్నది +నూనె +2 టీస్పూన్లు +అలసందలు/బొబ్బర్లు శుభ్రం చేసుకుని కడిగి నీళ్ళు పోసి 4-6 గంటలు నానబెట్టాలి. తర్వాత నీళ్ళు మార్చి కుక్కర్లో వేసి +కాస్త పసుపు, తగినంత ఉప్పు, నీళ్ళు పోసి ఉడికించుకోవాలి. చల్లారిన తర్వాత జల్లెట్లో వేసి నీరంతా పోయేదాకా ఉంచాలి. +కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, సన్నగా తరిగిన అల్లం, +ఉల్లిపాయ వేసి కొద్దిగా వేపి +ఉడికించి బొబ్బర్లు వేసి బాగా వేయించాలి. తడి పూర్తిగా పోయిన తర్వాత ఉప్పు సరి +చూసుకుని కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. ఇష్టముంటే నిమ్మరసం పిండుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +60 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0082.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0082.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6487d77c419866d449e05111b6dc26ee812d2771 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0082.txt" @@ -0,0 +1,52 @@ +మొక్కజొన్న గుడాలు/గుగ్గిళ్ళు +కావలసిన వస్తువులు +తాజా మొక్కజొన్న గింజలు +1 కప్పు +ఎండుమిర్చి +4 +కరివేపాకు +ఉల్లిపాయ +1 రెబ్బ +1. చిన్నది +తయారుచేసే విధానం +కొత్తిమీర +- కొద్దిగా +నిమ్మరసం +- 1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +- +తగినంత +నూనె +- 2 టీస్పూన్లు +తాజా మొక్కజొన్న గింజలను తగినంత ఉప్పు వేసి ఉడికించి జల్లెట్లో వేయాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఎండుమిర్చి వేసి +కొద్దిగా వేపి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేపాలి. ఇందులో ఉడికించిన మొక్కజొన్న గింజలు, తగినంత ఉ +ప్పు వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. వేగిన తర్వాత దింపేసి నిమ్మరసం, కొత్తిమీర వేసుకుని తింటే రుచిగా ఉంటాయి. +పెసర్లు +ఎండుమిర్చి +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు +- +ఉల్లిపాయ +1కప్పు +4 +పెసర గుడాలు +కావలసిన వస్తువులు +కారంపొడి +1/2 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +2 రెబ్బలు +నూనె +2 టీస్పూన్లు +1 చిన్నది +తయారుచేసే విధానం +పెసర్లు శుభ్రం చేసుకొని కడిగి నీళ్లు పోసి నాలుగు గంటలు నానబెట్టాలి. తర్వాత కుక్కర్లో, తగినంత ఉప్పు వేసి ఉడికించి +జల్లెట్లో వేసి వార్చుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి వేగిన తర్వాత ఉడికించిన పెసర్లు, +కరివేపాకు వేసి కలుపుతూ వేపాలి. కారంపొడి వేసి ఉప్పు సరి చూసుకుని మరికొద్దిసేపు వేయించి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, +కొత్తిమీర వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +61 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0095.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0095.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7ec1461941e921f2623c15164577213ad03a2b10 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0095.txt" @@ -0,0 +1,54 @@ +పెసర పకోడీలు +కావలసిన వస్తువులు +పెసరపప్పు +పచ్చిమిర్చి +జీలకర్ర +తయారుచేసే విధానం +- +2. కప్పులు +అంగుళం ముక్క +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +5 +నూనె +వేయించడానికి +1 టీస్పూన్ +పెసరపప్పు కడిగి నీళ్ళు పోసి 4 గంటలు నానబెట్టాలి. తర్వాత నీరంతా వడకట్టి పచ్చిమిర్చి కలిపి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. +పిండిలో జీలకర్ర, సన్నగా తరిగిన కరివేపాకు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి చేత్తో చిన్న చిన్న ముద్దలుగా చేసి వేడినూనెలో వేయాలి. +బంగారురంగు వచ్చేవరకు వేయించుకుని వేడిగా తినాలి. +సెనగపిండి గారెలు +కావలసిన వస్తువులు +సెనగపిండి +పసుపు +కారంపొడి +వెల్లుల్లి +33 +సెనగపప్పు +తయారుచేసే విధానం +3 కప్పులు +1 టీస్పూన్ +3 టీస్పూన్లు +3 టీస్పూన్లు +1 కప్పు +కరివేపాకు +మెంతికూర +4 రెబ్బలు +1/4 కప్పు +ధనియాల పొడి +3 టేబుల్స్పూన్లు +ఉప్పు +నూనె +తగినంత +వేయించడానికి +సెనగపిండి జల్లించి ఒక గిన్నెలోకి తీసుకోవాలి. అల్లం వెల్లుల్లి ముద్దలో నీళ్ళు పోసి పలుచగా చేసుకోవాలి. సెనగపప్పు +నీళ్ళు పోసి అరగంట నానబెట్టాలి. సెనగపిండిలో సన్నగా తరిగిన కరివేపాకు, మెంతికూర, పసుపు, కారంపొడి, ధనియాలపొడి, +నానబెట్టిన సెనగపప్పు, అల్లంవెల్లుల్లి నీళ్ళు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలపాలి. తరువాత తగినన్ని నీళ్ళు కలుపుకుంటూ గట్టిగా ముద్దలా +తడిపి మూత పెట్టి ఉంచాలి. అరగంట తర్వాత తీసి కాస్త నూనె వేసి బాగా పిసికి నిమ్మకాయంత ఉండలు చేసుకోవాలి. ప్లాస్టిక్ +కాగితం లేదా తడిబట్ట మీద పలుచగా వత్తుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడిచేసుకుని గారెలను వేసి బంగారు రంగు వచ్చేవరకు +కాల్చు కోవాలి. ఈ గారెలు పలుచగా వత్తుకుంటే కరకరలాడుతూ ఉంటాయి. కాస్త మందంగా వత్తుకుంటే మెత్తగా ఉంటాయి. +వీటిని చేతులతో వత్తుకునే బదులు పూరీ మిషన్లో వత్తుకుంటే చాలా సులువుగాను పలుచగా కూడా ఉంటాయి. +తెలంగాణ +రుచులు +74 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0098.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0098.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..38761bb5aef3114e1837ea933a8a65caedcc0d3b --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0098.txt" @@ -0,0 +1,73 @@ +గంగవాయిలి కూర పప్పు +కావలసిన వస్తువులు +కరివేపాకు +కందిపప్పు +గంగవాయిలి కూర +మామిడికాయ లేదా +చింతపండు +200 గ్రా.లు +2 రెబ్బలు +- +4 కట్టలు +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +వెల్లుల్లి +6 రెబ్బలు +నిమ్మకాయంత +ఉప్పు +తగినంత +ఉల్లిపాయ +1 చిన్నది +నూనె +3 టీస్పూన్లు +పచ్చిమిర్చి +4 +నెయ్యి +1 టీస్పూన్ +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +ఎండుమిర్చి +1/4 టీస్పూన్ +2 +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +కందిపప్పు కడిగి కుక్కర్లో లేదా గిన్నెలో వేసి తగినన్ని నీళ్లు పోసి పసుపు, సగం చెంచాడు నూనె, సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి వేసి సగం ఉడికించాలి. గంగవాయిలి కూర శుభ్రంగా కడిగి, సన్నగా తరిగి పప్పులో వేయాలి. మామిడికాయ +చెక్కు తీసి చిన్న ముక్కలుగా కోసి లేదా తురిమి వేయాలి. మామిడికాయ దొరకనప్పుడు పులుపుకు సరిపడా చింతపండు రెక్కలు +లేదా పులుసు వేసుకోవాలి. ఇందులో కారం పొడి, కరివేపాకు, సగం, కొత్తిమీర తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మళ్ళీ ఉడికించాలి. చిన్న +గిన్నెలో మిగిలిన నూనె, నెయ్యి కలిపి వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి చిటపటలాడాక పొట్టు తీసి నలక్కొట్టిన వెల్లుల్లి +వేసి కాస్త ఎర్రబడిన తర్వాత ఉడికిన పప్పులో వేసి కలపాలి. ఈ పప్పు గట్టిగా కాకుండా గరిట జారుగా ఉంచుకోవాలి. +పుంటి కూర/గోంగూర పప్పు +కావలసిన వస్తువులు +కందిపప్పు +పుంటికూర +200 గ్రా.లు +2. కప్పులు +ఉప్పు +ఆవాలు/జీలకర్ర +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +4 +ఎండుమిర్చి +2 +ఉల్లిపాయ +1 చిన్నది +వెల్లుల్లి +5-6 రెబ్బలు +కారంపొడి +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +3 టేబుల్ స్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +కందిపప్పు కడిగి నీళ్ళు పోసి పసుపు కాస్త నూనెవేసి ఉడికించాలి. పప్పు సగం ఉడికిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, +పచ్చిమిర్చి, కడిగి సన్నగా తరిగిన పుంటికూర, కారంపొడి వేసి మెత్తగా ఉడికించాలి. తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి దింపేయాలి. చిన్న +గరిట లేదా గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కాస్త వేగాక నలక్కొట్టిన వెల్లుల్లి రెబ్బలు వేసి ఎర్రగా వేగిన +తర్వాత పప్పులో వేసి మూతపెట్టాలి. తినేటప్పుడు కాస్త నెయ్యి వేసుకుంటే మరింత రుచిగా ఉంటుంది. +తెలంగాణ +77 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0099.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0099.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cbfbfa7cfa29d33ca8d26a2461e83a37e2c66458 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0099.txt" @@ -0,0 +1,64 @@ +చామకూర సెనగ పప్పు +కావలసిన వస్తువులు +చేమకూర ఆకులు +సెనగపప్పు +చింతపండు +8 పెద్దవి +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +250గ్రా.లు +నిమ్మకాయంత +ఎండుమిర్చి +3 +పచ్చిమిర్చి +6-8 +ఆవాలు, జీలకర్ర +వెల్లుల్లి +1/4 టీస్పూన్ +6 రెబ్బలు +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +2.1/2 టీస్పూన్లు +తగినంత +నెయ్యి +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తయారుచేసే విధానం +సెనగపప్పు కడిగి తగినన్ని నీళ్ళు పోసి అరచెంచా నూనె, పసుపు వేయాలి. చామకూర ఆకులు కడిగి సన్నగా తరిగి వేసి +ఉడికించాలి. పప్పు ఉడికిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన పచ్చిమిర్చి, చింతపండులోని నార తీసి చిన్న ముక్కలుగా చేసి వేయాలి. +తగినంత ఉప్పు వేసి మరికొద్ది సేపు ఉడికించాలి. ఇంకో చిన్న గిన్నెలో నూనె, నెయ్యి కలిపి వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి +వేసి కాస్త వేగిన తర్వాత వెల్లుల్లి, పొట్టు తీసి నలక్కొట్టి వేయాలి. కాస్త ఎర్రబడ్డాక ఉడికిన పప్పులో వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. +పెసరపప్పు +చుక్కకూర తరుగు +200 గ్రా.లు +1 కప్పు +ఉల్లిపాయ +1 +పచ్చిమిర్చి +4 +కారంపొడి +కరివేపాకు +1 టీస్పూన్ +చుక్క కూర పప్పు +కావలసిన వస్తువులు +చింతపండు +చిన్న నిమ్మకాయంత +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +1 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +వెల్లుల్లి +1/4 టీస్పూన్ +6 రెబ్బలు +తయారుచేసే విధానం +2 రెబ్బలు +చుక్కకూర బాగా కడిగి లేత కాడలతోపాటు సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. పెసరపప్పులో కాస్త నూనె, పసుపు వేసి +ఉడికించుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి, +కరివేపాకు వెల్లుల్లి రెబ్బలు వేసపి మెత్తబడేవరకు వేపాలి. తర్వాత తరిగిన చుక్కకూర, పసుపు వేసి కలిపి మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. +తర్వాత నార తీసి చిన్నగా ముక్కలుగా చేసుకున్న చింతపండు, కారంపొడి వేసి కలిపి ఉడికిన పెసరపప్పు మెదిపి వేయాలి. తగినంత +ఉప్పు వేసి కలిపి మరి కొద్దిసేపు ఉడికించి దింపేయాలి. కాస్త పలుచగా ఉండాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +78 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0100.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0100.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..14f7250a9d2c0b4fc5bd2162bcb1fc865dc048ad --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0100.txt" @@ -0,0 +1,60 @@ +పొన్నగంటి కూర పప్పు +కావలసిన వస్తువులు +కందిపప్పు +200 గ్రా.లు +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +పొన్నగంటికూర +100 గ్రా.లు +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +ఎండుమిర్చి +2 +ఇంగువ +చిటికెడు +ఆవాలు, జీలకర్ర +వెల్లుల్లి +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +4 రెబ్బలు +నూనె +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +కందిపప్పు కడిగి +తగినన్ని నీళ్ళు పోసి పసుపు, కాస్త నూనె వేసి మెత్తగా ఉడికించుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి +చేసుకుని ఆవాలు, జీలకర్ర, ఇంగువ వేసి చిటపటలాడాక ఎండుమిర్చి, నలక్కొట్టిన వెల్లుల్లి రెబ్బలు వేసి కలపాలి. తర్వాత శుభ్రం +చేసి కడిగి, సన్నగా తరిగిన పొన్నగంటికూర ఆకులు, కారంపొడి వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. చిన్నమంట మీద మగ్గిన తర్వాత +ఉడికించి పెట్టుకున్న కందిపప్పు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మరికొద్దిసేపు ఉడికించి దింపేయాలి. +మునగాకు పప్పు +కావలసిన వస్తువులు +పెసరపప్పు +మునగాకు +1 కప్పు +1/2 కప్పు +వెల్లుల్లి +4 రెబ్బలు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +పచ్చిమిర్చి +5 +పసుపు +1/2 టీస్పూన్ +ఉల్లిపా +ఆవాలు, జీలకర్ర +చిన్నది +1/2 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +తరిగిన +పెసరపప్పు నీళ్ళు పోసి అరగంట నానబెట్టాలి. కడాయిలో నూనె వేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక సన్నగా +ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, వెల్లుల్లి రెబ్బలు, తరిగిన మునగాకు, కరివేపాకు వేసి మెత్తబడేవరకూ +వేయించి నానబెట్టిన పెసరపప్పు వేసి కొద్దిగా వేపి కప్పుడు నీళ్ళు పోసి కలిపి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. పప్పు, ఆకు బాగా ఉడికిన +తర్వాత తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఈ పప్పు కాస్త పలుచగా చేసుకుని కొంచెం నెయ్యి వేసుకుని రొట్టెలో కాని +అన్నంలో కాని తింటే చాలా రుచిగా ఉంటుంది. +తెలంగాణ +79 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0103.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0103.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..db9a3edc4d327e3701b90032dc15eca2e927f0e9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0103.txt" @@ -0,0 +1,70 @@ +ఉల్లిపాయ +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +కొత్తిమీర +కందిపప్పు +వంకాయలు +200 గ్రా.లు +100 గ్రా.లు +చిన్నది +వంకాయ పప్పు +కావలసిన వస్తువులు +చింతపండు పులుసు +1/4 కప్పు +పసుపు +కారంపొడి +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +3 +ఉప్పు +తగినంత +2 రెబ్బలు +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +కొద్దిగా +నూనె +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +కందిపప్పు కడిగి నీళ్ళు పోసి కాస్త నూనె, పసుపు వేసి ఉడికించాలి. వంకాయలు ముక్కలు తరిగి ఉప్పు నీళ్లలో వేయాలి. +గిన్నె లేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు వేసి మెత్తబడేవరకు +వేపాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపాలి. ఇందులో వంకాయ ముక్కలు వాటికి తగిన ఉప్పు +వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. వంకాయ ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత చింతపండు పులుసు వేసి మరికొద్దిసేపు ఉడికించాలి. తర్వాత ఉ +డికిన పప్పు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మరి ఐదు నిముషాలు ఉడికించి కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. చివరగా కొంచెం గరంమసాలా +పొడి వేస్తే బాగుంటుంది. +మామిడికాయ పప్పు +కావలసిన వస్తువులు +కందిపప్పు +ఉల్లిపాయ +200 గ్రా.లు +1 +టమాటా +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +3 +ఉప్పు +మామిడికాయ +1 +1 +తగినంత +కొత్తిమీర +పసుపు +2 రెబ్బలు +కొద్దిగా +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +ఆవాలు/జీలకర్ర +3 టీస్పూన్లు +1/4 టీస్పూన్ +వెల్లుల్లి +4 రెబ్బలు +1 టీస్పూన్ +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +కందిపప్పు కడిగి నీళ్ళు పోసి, కొంచెం నూనె, పసుపు వేసి ఉడికించాలి. పప్పు సగం ఉడికిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి, టమాటా, కరివేపాకు, కొత్తిమీర, కారంపొడి, పసుపు, ఉప్పు వేయాలి. మామిడికాయ చెక్కు తీసి ముక్కలు +చేసి లేదా తురిమి పప్పులో వేయాలి. అన్నీ కలిపి ఉడికిన తర్వాత దింపేయాలి. గరిటలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి +వెల్లుల్లి నలక్కొట్టి వేయాలి. కాస్త వేగిన తర్వాత ఈ పోపును ఉడికిన పప్పులో వేసి కలపాలి. పైనుండి కొంచెం నెయ్యి వేస్తే మరింత +రుచిగా ఉంటుంది. +తెలంగాణ +82 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0105.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0105.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5ff293823120ad8b0a4dcaef859aa5b3ee0b8e51 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0105.txt" @@ -0,0 +1,73 @@ +తెలంగాణ +పప్పుచారు +కావలసిన వస్తువులు +టమాటాలు +కందిపప్పు +300 గ్రా.లు +చింతపండు పులుసు +1 కప్పు +ఉల్లిపాయ +1 +పచ్చిమిర్చి +3 +కరివేపాకు +కొత్తిమీర +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +- +2 రెబ్బలు +కొద్దిగా +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +చక్కెర లేదా బెల్లం +ఉప్పు +కొద్దిగా +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +ఎండుమిర్చి +ఆవాలు/జీలకర్ర +4 +1/4 టీస్పూన్ +ఇంగువ +చిటికెడు +కందిపప్పు కడిగి నీళ్ళు పోసి పసుపు, కొంచెం నూనె వేసి మెత్తగా ఉడికించాలి. చల్లారిన తర్వాత మెత్తగా మెదపాలి. +ఇందులో పలుచగా తీసుకున్న చింతపండు పులుసు కలపాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఇంగువ వేయాలి. అది కరిగిన తర్వాత +ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, టమాటా +ముక్కలు వేసి మెత్తబడేవరకు వేపాలి. ఇందులో పసుపు, కారంపొడి, కరివేపాకు వేయాలి. తర్వాత పప్పు, చింతపండు పులుసు వేసి +తగినంత ఉప్పు వేసి మరిగించాలి. పప్పుచారు పులుసు వాసన పోయి కమ్మని వాసన వచ్చేవరకూ అంటే ఓ అయిదు నిముషాలు +మరిగించి చక్కెర, కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +పుల్లపప్పు +కావలసిన వస్తువులు +కందిపప్పు +ఉల్లిపాయ +కరివేపాకు +200 గ్రా.లు +1 +చింతపండు పులుపు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1 కప్పు +1 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +ఎండుమిర్చి +2 +పసుపు +కారంపొడి +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +1 టీస్పూన్ +నూనె +2 టీస్పూన్లు +- +1 టీస్పూన్ +33 +తయారుచేసే విధానం +కందిపప్పు కడిగి నీళ్లు పోసి పసుపు, కొంచెం నూనె వేసి మెత్తగా ఉడికించుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, +జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కాస్త వేగాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, కరివేపాకు వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించి అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, +కారంపొడి కొద్దిగా వేసి చింతపండు పులుసు, ఉడికించిన పప్పు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి ఉడికించాలి. ఐదు నిమిషాలు +ఉడికిన తర్వాత దింపేయాలి. +ఇదే విధంగా లేత చిక్కుడు గింజలతో కూడా పప్పు చేసుకోవచ్చు. +84 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0106.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0106.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..66c2ae3b80d7375c5cf521f1c8ba6c8e43e81f3e --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0106.txt" @@ -0,0 +1,67 @@ +పాలకూర పెసరపప్పు +కావలసిన వస్తువులు +పెసరపప్పు +పాలకూర +పచ్చిమిర్చి +200 గ్రా.లు +1 కప్పు +4-5 +ఉల్లిపాయ +పసుపు +- +తయారుచేసే విధానం +1 +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +వెల్లుల్లి +తగినంత +4 రెబ్బలు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +ఎండుమిర్చి +3 +నూనె +3 టీ స్పూన్ లు +పెసరపప్పు కడిగి నీళ్లు పోసి చెంచాడు నూనె, పసుపు వేసి ఉడికించాలి. పప్పు సగం ఉడికిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, శుభ్రంగా కడిగి, సన్నగా తరిగిన పాలకూర వేసి కలిపి ఉడికించాలి. పప్పు, +పాలకూర పూర్తిగా ఉడికిన తర్వాత తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి దింపేయాలి. చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, +జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కాస్త వేగాక పొట్టు తీసి నలక్కొట్టిన వెల్లుల్లి రెబ్బలు, కరివేపాకు వేసి కాస్త ఎర్రబడ్డాక పప్పులో వేసి +కలపాలి. కొంచెం నెయ్యి వేసుకుంటే ఇంకా రుచిగా ఉంటుంది. +పులిసింత కూర పప్పు +కావలసిన వస్తువులు +కందిపప్పు/పెసరపప్పు +200 గ్రా.లు +పులిసింత కూర +1 కప్పు +ఉల్లిపాయ +1 +కరివేపాకు +కొత్తిమీర +ఉప్పు +- +పచ్చిమిర్చి +3 +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +వెల్లుల్లి +- +- +1 టీస్పూన్ +నూనె +2 రెబ్బలు +కొద్దిగా +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +3 రెబ్బలు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +- +3 టీస్పూన్లు +కందిపప్పు లేదా పెసరపప్పు కడిగి తగినన్ని నీళ్ళు పోసి పసుపు, చెంచాడు నూనె వేసి ఉడికించాలి. పప్పు సగం ఉడికిన +తర్వాత సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి, శుభ్రంగా కడిగి, తరిగిన పులిసింత కూర వేసి ఉడికించాలి. తర్వాత కారంపొడి, +కొత్తిమీర, తగినంత ఉప్పు వేసి ఉడికించి దింపేయాలి. చిన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక +నలక్కొట్టిన వెల్లుల్లి రెబ్బలు, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేయించి పప్పులో కలపాలి. +తెలంగాణ +85 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0109.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0109.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1b5921c96b9e27cfa056d5a7867013943bcfc663 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0109.txt" @@ -0,0 +1,63 @@ +టమాట మెంతికూర పప్పు +కావలసిన వస్తువులు +కందిపప్పు +టమాటాలు +200 గ్రా.లు +4 +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +3 +2 రెబ్బలు +మెంతికూర +2 కట్టలు +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +పసుపు +కారంపొడి +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +తరిగిన +కందిపప్పు కడిగి, తగినన్ని నీళ్ళు పోసి పసుపు, చెంచాడు నూనె వేసి ఉడికించాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా +ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లంవెల్లుల్లి, +కడిగి తరిగిన మెంతికూర వేసి కొద్దిగా వేపి సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత +ఉడికించిన పప్పు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మరో ఐదు నిముషాలు ఉడికించి దింపేయాలి. +బీరకాయ పప్పు +కావలసిన వస్తువులు +కందిపప్పు +బీరకాయలు +200 గ్రా.లు +చింతపండు పులుపు 1/4 కప్పు +- +250గ్రా.లు +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +ఉల్లిపాయ +1 +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +3 +జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +1/2 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +కందిపప్పు కడిగి తగినన్ని నీళ్ళు పోసి సగం పసుపు, కొంచెం నూనె వేసి ఉడికించాలి. బీరకాయ పొట్టు తీసి +ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నె లేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లి +పాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు వేసి మెత్తబడేవరకు వేపాలి. ఇందులో బీరకాయ ముక్కలు, పసుపు, కారంపొడి +కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు మెత్తబడ్డ తర్వాత చింతపండు పులుసు తగినంత ఉప్పు వేసి రెండు నిముషాలు ఉడికిన +తర్వాత ఉప్పు వేసి కలపాలి. మరో ఐదు నిముషాలు ఉడికించి కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +88 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0111.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0111.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d7b9d88d5a0b575cc206f1b4e5b42999d555aa4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0111.txt" @@ -0,0 +1,59 @@ +3 +పుంటిగూర/గోంగూర పచ్చడి - 3 +కావలసిన వస్తువులు +పుంటికూర ఆకులు +4 కప్పులు +వెల్లుల్లి +8 రెబ్బలు +ఎండుమిర్చి +6 +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +3 టీస్పూన్లు +నూనె +5 టీస్పూన్లు +ధనియాలు +తయారుచేసే విధానం +చెంచాడు నూనె వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, జీలకర్ర, ధనియాలు వేసి దోరగా వేయించి పెట్టుకోవాలి. ఇంకో చెంచాడు నూనె +వేసి పుంటికూర ఆకులు, పసుపు వేసి కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముందు వేయించుకున్న దినుసులు పొడి చేసుకుని మగ్గిన +పుంటికూర ఆకులలో వేసి, తగినంత ఉప్పు కూడా వేసి కలపాలి. మరో గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, +నలక్కొట్టిన వెల్లుల్లి వేసి మెత్తబడేవరకు వేపి పుంటికూర వేసి కలపాలి. వెల్లుల్లి ఎండుమిర్చి, ధనియాలతో కలిపి రుబ్బి పుంటిగూరలో +కలుపుకోవచ్చు. ఉల్లిపాయ ఇష్టం లేకుంటే ఆవాలు, జీలకర్రతో పోపు వేసి కలుపుకోవచ్చు. +చుక్కకూర పచ్చడి - 1 +కావలసిన వస్తువులు +చుక్కకూర +పచ్చిమిర్చి +3 కప్పులు +నూనె +3 టీస్పూన్లు +ఆవాలు/జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +జీలకర్ర +1 టీస్పూన్ +మినప్పప్పు +1 టీస్పూన్ +పల్లీలు +3 టీస్పూన్లు +శనగపప్పు +1 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +వెల్లుల్లి +ఉప్పు +4 రెబ్బలు +తగినంత +1 రెబ్బ +ఎండుమిర్చి +2 +తయారుచేసే విధానం +చుక్కకూర కాడలు లేకుండా ఆకులు తరిగి శుభ్రంగా కడిగి ఆరనివ్వాలి. కడాయిలో చెంచాడు నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర, +పల్లీలు వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. అందులో ఇంకో చెంచా నూనె వేసి చుక్కకూర ఆకులు, తరిగిన పచ్చిమిర్చి, వెల్లుల్లి వేసి కలిపి +మగ్గనివ్వాలి. వేయించిన జీలకర్ర, పల్లీలు పొడి చేసుకుని చుక్కకూర తగినంత ఉప్పు వేసి రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన +నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత మినప్పప్పు, సెనగపప్పు, కరివేపాకు వేసి కాస్త ఎర్రబడ్డాక +రుబ్బిన పచ్చడిలో కలపాలి. +తెలంగాణ +90 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0112.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0112.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..513e49047ce85d78e547a0557012e56872849619 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0112.txt" @@ -0,0 +1,61 @@ +చుక్కకూర +ఎండుమిర్చి +ధనియాలు +2 కప్పులు +4-5 +చింతపండు +చుక్కకూర పచ్చడి - 2 +కావలసిన వస్తువులు +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +చిన్న నిమ్మకాయంత +2 టీస్పూన్లు +ఆవాలు/జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +చిటికెడు +నూనె +3 టీస్పూన్లు +మెంతులు +తయారుచేసే విధానం +చింతపండు నార, గింజలు తీసి చిన్నముక్కలుగా చేసుకుని నీళ్ళల్లో నానబెట్టాలి. కడాయిలో చెంచాడు నూనె వేడి చేసి +ధనియాలు, జీలకర్ర, మెంతులు, ఎండుమిర్చి వేసి దోరగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. అందులోనే ఇంకో చెంచాడు నూనె వేడి +చేసి కడిగి ఆరబెట్టిన చుక్కకూర ఆకులు, పసుపు వేసి మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. చల్లారిన తర్వాత ముందుగా వేయించుకున్న +ధనియాలు, జీలకర్ర మొదలైనవి పొడిచేసుకోవాలి. ఇందులోనే మగ్గిన చుక్కకూర, చింతపండు, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా +రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి వేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేయాలి. అవి చిటపటలాడాక పచ్చడిలో వేసి కలపాలి. +చుక్కకూర, టమాట పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +చుక్కకూర +టమాటాలు +ఉల్లిపాయ +ధనియాలు +ఎండుమిర్చి +పచ్చిమిర్చి +తయారుచేసే విధానం +1 +4 కప్పులు +2 +జీలకర్ర +కరివేపాకు +1 టీస్పూన్ +1 +పసుపు +2 టీస్పూన్లు +ఉప్పు +నూనె +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +3 +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +తగినంత +4 టీస్పూన్లు +కడాయి వేడి చేసి ధనియాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి దోరగా వేయించాలి. అవి పక్కన పెట్టుకుని రెండు చెంచాలు నూనె +వేడి చేసి శుభ్రంగా కడిగి, సన్నగా తరిగిన చుక్కకూర, ఉల్లిపాయ, టమాటా, పసుపు వేసి కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. పూర్తిగా +మెత్తబడ్డాక దింపి చల్లారనివ్వాలి. ముందు వేయించుకున్న దినుసులు పొడి చేసుకుని, చుక్కకూర, టమాట వేసి తగినంత ఉప్పు వేసి +మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి వేగిన తర్వాత కరివేపాకు వేసి పచ్చడిలో కలపాలి. +తెలంగాణ +91 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0113.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0113.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e690113342190ad24923e05fcd745cdb0e5a9042 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0113.txt" @@ -0,0 +1,60 @@ +బచ్చలికూర పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +బచ్చలి ఆకు +చింతపండు +ఉండుమిర్చి +200 గ్రా.లు +పెద్ద నిమ్మకాయంత +ఆవాలు/జీలకర్ర +కరివేపాకు +1/2 టీస్పూన్ +1 రెబ్బ +4 +మినప్పప్పు +సెనగపప్పు +- +1 టీస్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +నూనె +2 +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +1 టీస్పూన్ +బచ్చలికూర ఆకులు కాడలు లేకుండా తరిగి, కడిగి ఆరబెట్టాలి. చింతపండులోని నార, గింజలు తీసి చిన్న ముక్కలు చేసి +నీళ్ళలో నానబెట్టాలి. కడాయిలో ఎండుమిర్చి, మినప్పప్పు, సెనగపప్పు వేసి దోరగా వేయించి తీసి పెట్టుకోవాలి. అందులోనే +చెంచాడు నూనె వేడి చేసి బచ్చలికూర ఆకులు, తరిగిన పచ్చిమిర్చి వేసి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. చల్లారిన తర్వాత ముందు +వేయించుకున్న పప్పులు, ఎండుమిర్చి పొడి చేసుకోవాలి. ఇందులో బచ్చలికూర ఆకులు, చింతపండు, తగినంత ఉప్పు వేసి రుబ్బుకోవాలి. +చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక కరివేపాకు వేసి దింపేసి పచ్చడిలో కలపాలి. +కొత్తిమీర పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +కొత్తిమీర +ఎండుమిర్చి +ధనియాలు +చింతపండు +నువ్వులు +తయారుచేసే విధానం +- +2 కప్పులు +6 +CO +1 టీస్పూన్ +2 టీస్పూన్లు +నిమ్మకాయంత +3 టీస్పూన్ +వెల్లుల్లి +ఉప్పు +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు +నూనె +4 రెబ్బలు +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +4 టీస్పూన్లు +కొత్తిమీర శుభ్రంగా కడిగి ఆరబెట్టాలి. కడాయిలో చెంచాడు నూనె వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, జీలకర్ర, ధనియాలు, నువ్వులు +దోరగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. అందులోని ఇంకో చెంచాడు నూనె వేడి చేసి కొత్తిమీర వేసి దోరగా వేయించుకోవాలి. +చల్లారిన తర్వాత ముందు వేయించుకున్న దినుసులు పొడి చేసుకుని కొత్తిమీర, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న +గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక కరివేపాకు వేసి రుబ్బుకున్న పచ్చడిలో కలపాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +92 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0114.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0114.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7cb8f19952eab3a9c02526e343b75564c567ed54 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0114.txt" @@ -0,0 +1,58 @@ +మిర్చి - కొత్తిమీర పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +కొత్తిమీర +పచ్చిమిర్చి +జీలకర్ర +చింతపండు +పల్లీలు +2 కప్పులు +ఎండుమిర్చి +కరివేపాకు +2 +6 +2 రెబ్బలు +1 టీస్పూన్ +ఆవాలు/జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +చిన్న నిమ్మకాయంత +ఉప్పు +తగినంత +1/4 కప్పు +నూనె +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +కడాయి వేడి చేసి జీలకర్ర, పల్లీలు, వేయించి పెట్టుకోవాలి. అందులోనే చెంచాడు నూనె వేడి చేసి కొత్తిమీర, పచ్చిమిర్చి +వేసి మగ్గనివ్వాలి. చల్లారిన తర్వాత పల్లీలు, జీలకర్ర పొడి చేసుకుని కొత్తిమీర, పచ్చిమిర్చి, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా కాస్త +పలుచగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి కొద్దిగా ఎర్రబడగానే కరివేపాకు +వేసి దింపి రుబ్బుకున్న పచ్చడిని కలపాలి. +గంగవాయిలి కూర పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +పచ్చిమిర్చి +జీలకర్ర +మెంతులు +గంగవాయిలికూర +10 కట్టలు/ 2 కప్పులు +6 +1 టీస్పూన్ +1/2 టీస్పూన్ +1/2 టీస్పూన్ +ఆవాలు +తయారుచేసే విధానం +పసుపు +1/2 టీస్పూన్ +వెల్లుల్లి +6 రెబ్బలు +చింతపండు +చిన్న నిమ్మకాయంత +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్ +గంగవాయిలి కూర కడిగి కాడలు లేకుండా తరిగి కాస్త ఆరనివ్వాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర, మెంతులు, +ఆవాలు, వేసి కాస్త వేయించి తీసి విడిగా పెట్టుకోవాలి. అందులోనే తరిగిన పచ్చిమిర్చి, గంగవాయిలికూర, పసుపు, వెల్లుల్లి రెబ్బలు, +నార, గింజలు లేని చిన్న ముక్కలు చేసిన చింతపండు వేసి కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముందుగా వేయించుకున్న దినుసులు +పొడిచేసుకుని వేయించిన గంగవాయిలికూర, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్నగిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, +జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక కరివేపాకు వేసి రుబ్బిన పచ్చడిలో కలపాలి. +తెలంగాణ +93 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0116.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0116.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..11c0e61be47bdaead3abf7169d8ba28e0d817f6a --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0116.txt" @@ -0,0 +1,49 @@ +పాలకూర పచ్చడి - 1 +కావలసిన వస్తువులు +పాలకూర తరుగు +ఎండుమిర్చి +2 కప్పులు +ఉప్పు +తగినంత +4-5 +నూనె +3 టీస్పూన్లు +1 టీస్పూన్ +ధనియాలు +నువ్వులు +2 టీస్పూన్లు +2 టీస్పూన్లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు +1/4 టీస్పూన్ +1 రెబ్బ +తయారుచేసే విధానం +పాలకూర ఆకులు కడిగి ఆరబెట్టాలి. కడాయిలో చెంచాడు నూనె వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, జీలకర్ర, ధనియాలు, నువ్వులు +వేసి దోరగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. అందులోనే ఇంకో చెంచాడు నూనె వేడి చేసి పాలకూర తరుగు వేసి మగ్గనివ్వాలి. +ఆకుకూర పూర్తిగా మెత్తబడ్డాక దింపేయాలి. ముందు వేయించుకున్న దినుసులు పొడి చేసుకుని పాలకూర, తగినంత ఉప్పు వేసి +మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక కరివేపాకు వేసి దింపి +పచ్చడిలో వేసి కలపాలి. +పాలకూర పచ్చడి - 2 +కావలసిన వస్తువులు +పాలకూర తరుగు +పచ్చిమిర్చి +3 కప్పులు +1 టీస్పూన్ +5 +ఉప్పు +తగినంత +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +6 +నూనె +3 టీస్పూన్లు +వెల్లుల్లి +తయారుచేసే విధానం +కడాయిలో చెంచాడు నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర, సన్నగా తరిగిన పచ్చిమిర్చి, వెల్లుల్లి వేసి కాస్త వేగాక కడిగి, తరిగిన +పాలకూర, పసుపు వేసి కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. చల్లారిన తర్వాత తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో +నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక పచ్చడిలో వేసి కలపాలి. +తెలంగాణ +95 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0117.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0117.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6079738860906e0ea496d25428fe1753b09757f6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0117.txt" @@ -0,0 +1,61 @@ +పాలకూర, పండుమిర్చి పచ్చడి - 3 +కావలసిన వస్తువులు +పాలకూర తరుగు +3 కప్పులు +పసుపు +- +1/4 టీస్పూన్ +పండు మిరపకాయలు +చింతపండు +6 +ఉప్పు +- +చిన్న నిమ్మకాయంత +నూనె +జీలకర్ర +1 టీస్పూన్ +2 టీస్పూన్లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు += +తగినంత +4 టీస్పూన్లు +1/4 టీస్పూన్ +బ +ధనియాలు +తయారుచేసే విధానం +పాలకూర ఆకులు కడిగి ఆరబెట్టాలి. పండుమిర్చి తొడిమలు తీసి సన్నగా తరగాలి లేదా ముద్దలా చేసుకోవాలి. కడాయిలో +రెండు చెంచాల నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర, ధనియాలు వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. అందులోనే పాలకూర, పండుమిర్చి, చింతపండు +రెక్కలు వేసి కలిపి మగ్గనివ్వాలి. పూర్తిగా మెత్తబడ్డాక దింపి చల్లారనివ్వాలి. ముందుగా జీలకర్ర, ధనియాలు పొడి చేసుకుని +పాలకూర మిశ్రమం, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి +చిటపటలాడాక కరివేపాకు వేసి దింపి పచ్చడిలో వేసి కలపాలి. +పుదీనా పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +చింతపండు +పుదీనా ఆకులు +ఎండుమిర్చి +జీలకర్ర +2 కప్పులు +4 +ధనియాలు +నువ్వులు +తయారుచేసే విధానం +1 టీస్పూన్ +నిమ్మకాయంత +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +4 టీస్పూన్లు +2 టీస్పూన్లు +4 టీస్పూన్లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు +1/2 టీస్పూన్లు +2 రెబ్బలు +పుదీనా ఆకులు బాగా కడిగి జల్లెట్లో వేసుకోవాలి. కడాయిలో చెంచాడు నూనె వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, జీలకర్ర, ధనియాలు, +నువ్వులు దోరగా వేయించుకుని పక్కన పెట్టుకోవాలి. ఇంకో చెంచా నూనె వేసి కాగిన తర్వాత పుదీనా ఆకులు వేసి తడి పోయేవరకూ +వేపాలి. ముందుగా వేయించుకున్న దినుసులు పొడి చేసుకుని పుదీనా ఆకులు, చింతపండు, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. +చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి ఎర్రబడ్డాక కరివేపాకు వేసి రుబ్బుకున్న పచ్చడిలో కలపాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +96 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0118.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0118.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1314c0110ef854598de4ffb40b0e0aebd670b7f2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0118.txt" @@ -0,0 +1,59 @@ +మునగాకు +జీలకర్ర +ధనియాలు +1 కప్పు +1 టీస్పూన్ +2 టీస్పూన్లు +ఎండుమిర్చి +చింతపండు +4 +నిమ్మకాయంత +మునగాకు పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు +1 టీస్పూన్ +1 రెబ్బ +తయారుచేసే విధానం +కడాయి వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, జీలకర్ర, ధనియాలు, వేసి దోరగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. అందులో చెంచాడు +నూనె వేడి చేసి మునగాకు కూడా తడి పోయేవరకు వేయించి చల్లారిన తర్వాత ముందు వేయించిన దినుసులు పొడి చేసుకుని +మునగాకు, చింతపండు, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి +చిటపటలాడాక కరివేపాకు వేసి పచ్చడిలో కలపాలి. +మునగాకు కొబ్బరి పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +మునగాకు +2 కప్పులు +చింతపండు +పచ్చి కొబ్బరి తురుము +1/4 కప్పు +కరివేపాకు +ఎండుమిర్చి/పచ్చిమిర్చి +ఉప్పు +నిమ్మకాయంత +2 రెబ్బలు +తగినంత +జీలకర్ర +- +1 టీస్పూన్ +నూనె +- +4 టీస్పూన్లు +మినప్పప్పు +2 టీస్పూన్లు +ఆవాలు/జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +సెనగపప్పు +- +2 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +కడాయిలో చెంచాడు నూనె వేసి జీలకర్ర, మినప్పప్పు, సెనగపప్పు, కొబ్బరితురుము వేసి దోరగా వేయించి పక్కన +పెట్టుకోవాలి. నూనె చెంచాడు వేడి చేసి మునగాకు, చింతపండు వేసి మగ్గనివ్వాలి. చల్లారిన తర్వాత ముందుగా వేడి చేసుకున్న +దినుసులు పొడి చేసుకుని, మునగాకు, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర +వేసి చిటపటలాడాక పచ్చడిలో కలపాలి. +తెలంగాణ +97 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0119.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0119.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5f5a0c9a982decc077669916cb1931b4c1f7d133 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0119.txt" @@ -0,0 +1,70 @@ +బీరకాయ ముక్కలు +2 కప్పులు +పచ్చిమిర్చి +4-5 +జీలకర్ర +1 టీస్పూన్ +నూనె +మినప్పప్పు +1 టీస్పూన్ +పసుపు +బీరకాయ ముక్కల పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +చింతపండు +ఉప్పు +నిమ్మకాయంత +తగినంత +4 టీస్పూన్లు +చిటికెడు +సెనగపప్పు +2 టీస్పూన్లు +నువ్వులు +3 టీస్పూన్లు +ఆవాలు/జీలకర్ర +కరివేపాకు +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +8-10 +పుదీనా ఆకులు +తయారుచేసే విధానం +బీరకాయ పొట్టు తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. కడాయి వేడి చేసి జీలకర్ర, మినప్పప్పు, సెనగపప్పు, నువ్వులు +దోరగా వేయించుకుని పక్కన పెట్టుకోవాలి. రెండు చెంచాల నూనె వేసి కాగిన తర్వాత బీరకాయ ముక్కలు, పచ్చిమిర్చి ముక్కలు, +పుదీనా ఆకులు, పసుపు, చింతపండు రెక్కలు వేసి కలిపి మూత పెట్టి చిన్నమంట మీద మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు పూర్తిగా మగ్గిన +తర్వాత దింపేయాలి. చల్లారిన తర్వాత ముందుగా వేయించుకున్న దినుసులు బరకగా పొడి చేసుకుని బీరకాయ మిశ్రమం వేసి +కొద్దిగా కచ్చాపచ్చాగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక కరివేపాకు వేసి +పచ్చడిలో కలపాలి. +బీరపొట్టు పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +బీరపొట్టు +ఎండుమిర్చి +జీలకర్ర +ధనియాలు +2. కప్పులు +4-5 +సెనగపప్పు +చింతపండు +2 టీస్పూన్లు +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +2 టీస్పూన్లు +ఆవాలు/జీలకర్ర +పెద్ద నిమ్మకాయంత +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +3 టీస్పూన్లు +కరివేపాకు +2 టీస్పూన్లు +నూనె +2 రెబ్బలు +4 టీస్పూన్లు +నువ్వులు +మినప్పప్పు +తయారుచేసే విధానం +బీరపొట్టు బాగా కడిగి సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. కడాయిలో జీలకర్ర, ధనియాలు, నువ్వులు, ఎండుమిర్చి వేసి దోరగా +వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. అందులోనే రెండు చెంచాలు నూనె వేడి చేసి బీరపొట్టు వేసి మగ్గనివ్వాలి. ఇందులోని నార, గింజలు +తీసిన చింతపండు వేయాలి. పూర్తిగా మెత్తబడ్డాక దింపేయాలి. చల్లారిన తర్వాత ముందు వేయించుకున్న దినుసులు పొడి చేసుకుని +పొట్టు, చింతపండు, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి +చిటపటలాడాక కరివేపాకు వేసి పచ్చడిలో కలపాలి. ఇష్టముంటే పోపులో నలక్కొట్టిన వెల్లుల్లి రెబ్బలు వేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +98 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0122.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0122.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..95d95f15bfeaf23a716552e62f5364a528bfaea4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0122.txt" @@ -0,0 +1,57 @@ +కొబ్బరి పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +కరివేపాకు +కొబ్బరి తురుము +టమాటాలు +జీలకర్ర +పల్లీలు +పచ్చిమిర్చి +తయారుచేసే విధానం +- +2 +2 రెబ్బలు +కొద్దిగా +1/4 కప్పు +1 టీస్పూన్ +3 టీస్పూన్ +కొత్తిమీర +ఉప్పు +తగినంత +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +కడాయి వేడి చేసి జీలకర్ర, పల్లీలు దోరగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. పల్లీలు పొట్టు తీసేయాలి. కడాయిలో చెంచాడు +నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన పచ్చిమిర్చి, టమాటా ముక్కలు, కొత్తిమీర, కొబ్బరిముక్కలు లేదా తురుము వేసి మగ్గనివ్వాలి. +ముక్కలు మెత్తబడ్డాక దింపేసి చల్లారనివ్వాలి. ముందుగా వేయించుకున్న దినుసులు పొడి చేసుకుని టమాటా మిశ్రమం, తగినంత +ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. కొబ్బరి తురుము టమాటాతో కాకుండా విడిగా వేయించుకున్నా బాగానే ఉంటుంది. చిన్న గిన్నెలో +మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేయాలి. అవి చిటపటలాడుతుండగా కరివేపాకు వేసి పచ్చడిలో కలపాలి. +కొబ్బరి పచ్చడి - 2 +కావలసిన వస్తువులు +కొబ్బరి ముక్కలు +మామిడిముక్కలు +పచ్చిమిర్చి +ధనియాలు +జీలకర్ర +తయారుచేసే విధానం +1 కప్పు +1/4 కప్పు +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +4 +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +2 టీస్పూన్లు +కరివేపాకు +1 రెబ్బ +- +1 టీస్పూన్ +కడాయిలో నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర, ధనియాలు దోరగా వేయించి పొడి చేసుకోవాలి. ఇందులో కొబ్బరి ముక్కలు, మామిడి +ముక్కలు, పచ్చిమిర్చి, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. +చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి అవి చిటపటలాడుతుండగా కరివేపాకు వేసి రుబ్బుకున్న పచ్చడిలో +కలపాలి. +తెలంగాణ +101 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0123.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0123.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0cfa23332ad13bb01e0b58fdac626be4c6d64829 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0123.txt" @@ -0,0 +1,57 @@ +మామిడి కొబ్బరి తురుము పచ్చడి - 3 +కావలసిన వస్తువులు +పచ్చి కొబ్బరి తురుము +1 కప్పు +మామిడి తురుము +1 కప్పు +పచ్చిమిర్చి +3 +ఎండుమిర్చి +3 +1/4 టీస్పూన్ +మినప్పప్పు +1 టీస్పూన్ +సెనగపప్పు +2 టీస్పూన్లు +కరివేపాకు +ఉప్పు +2 రెబ్బలు +తగినంత +ఆవాలు, జీలకర్ర +తయారుచేసే విధానం +నూనె +- +3 టీస్పూన్లు +మామిడికాయ చెక్కు తీసి సన్నగా తురుముకోవాలి. పచ్చి కొబ్బరి కూడా తురుముకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి +ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక ఎండుమిర్చి, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, మినప్పప్పు, సెనగపప్పు వేసి దోరగా వేపాలి. +ఇందులో కరివేపాకు వేసి కొబ్బరి తురుము, మామిడి తురుము, పసుపు వేసి కలిపి తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా కలిపి దింపేయాలి. +పచ్చి కొబ్బరి తురుము +ఎండుమిర్చి +- +1 కప్పు +3-4 +1 టీస్పూన్ +కొబ్బరి పచ్చడి - 4 +కావలసిన వస్తువులు +ఉప్పు +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు +ధనియాలు +మెంతులు +- +2 టీస్పూన్ +నూనె +- +చిటికెడు +తగినంత +- +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, జీలకర్ర ధనియాలు, మెంతులు వేసి దోరగా వేయించుకుని పక్కన పెట్టుకోవాలి. +చల్లారిన తర్వాత పొడి చేసుకుని పచ్చికొబ్బరి, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, +జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడుతుండగా కరివేపాకు వేసి రుబ్బుగిన్నె పచ్చడిలో కలపాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +102 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0124.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0124.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b90c95498d863cfa97bf15167712da80d24599cf --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0124.txt" @@ -0,0 +1,53 @@ +చింతకాయలు +ఎండుమిర్చి +ఉప్పు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +1.1/2 కేజి +250గ్రా.లు +250గ్రా.లు +చింతకాయ పచ్చడి - 1 +కావలసిన వస్తువులు +జీలకర్ర +- +2 టీ స్పూన్లు +మెంతులు +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +వెల్లుల్లి +10-12 రెబ్బలు +నూనె +200 మిల్లీ లీటర్లు +చింతకాయ చెక్కు తీసి ఉప్పు, ఎండుమిర్చి వేసి దంచుకోవాలి. ఇందులో పసుపు కూడా వేసి జాడీలోకి ఎత్తుకోవాలి. +మూడు రోజుల తర్వాత నార, గింజలు తీసివేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర, మెంతులు వేసి కాస్త వేగాక +వెల్లుల్లి రెబ్బలు కూడా వేసి కాస్త ఎర్రబడ్డాక రుబ్బిన పచ్చడిలో కలపాలి. చింతకాయ విరివిగా దొరికినప్పుడు కొని తగినంత ఉప్పు +ఎండుమిర్చి వేసి దంచి పెట్టుకుంటే అవసరమైనప్పుడు కొంచెం కొంచెం తీసుకుని, గింజలు తీసి రుబ్బుకుని పోపు పెట్టుకోవచ్చు. +ఇలా చేస్తే ఎప్పటికప్పుడు తాజాగా, రుచిగా ఉంటుంది. +పచ్చి చింతకాయ పచ్చడి - +కావలసిన వస్తువులు +2 +లేత చింతకాయలు +పచ్చిమిర్చి +జీలకర్ర +250గ్రా.లు +5 +ఎండుమిర్చి +కరివేపాకు +2 +2 రెబ్బలు +1/2 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +మెంతులు +1/2 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +ఆవాలు +1/2 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +లేత చింతకాయలు చెక్కు తీసి, తగినంత ఉప్పు, సన్నగా తరిగిన పచ్చిమిర్చి కలిపి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో +నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి, మెంతులు వేసి కాస్త ఎర్రబడ్డాక కరివేపాకు వేసి రుబ్బుకున్న పచ్చడిలో కలపాలి. ఇది +మూడు రోజుల కంటే ఎక్కువ ఉండదు. +తెలంగాణ +103 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0125.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0125.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc3b1b883b94502d2ac0414254042b6d72a22a4d --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0125.txt" @@ -0,0 +1,59 @@ +పచ్చి చింతకాయలు +పచ్చి కొబ్బరి +పచ్చిమిర్చి +కొత్తిమీర +ఉప్పు +కొబ్బరి చింతకాయ పచ్చడి - 3 +కావలసిన వస్తువులు +- +200 గ్రా.లు +100గ్రా. లు +4-5 +కొద్ది +తగినంత +ఆవాలు, జీలకర్ర +ఎండుమిర్చి +1/4 టీస్పూన్ +2 +నూనె +3 టీస్పూన్లు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +తయారుచేసే విధానం +పచ్చి చింతకాయ చెక్కు తీసి వలచి గింజలు తీసేయాలి. ఇందులో పచ్చి కొబ్బరి తురుము, పచ్చిమిర్చి, కొత్తిమీర, తగినంత +ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కాస్త వేగిన తర్వాత కరివేపాకు +వేసి పచ్చడిలో కలపాలి. +ఉల్లిపాయ పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +ఉల్లిపాయలు +ఎండుమిర్చి +జీలకర్ర +250గ్రా.లు +5 +నువ్వులు +చింతపండు పులుసు +1 టేబుల్ స్పూన్ +1/4 కప్పు +1 టీస్పూన్ +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +ధనియాలు +2 టీస్పూన్లు +ఉప్పు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +తగినంత +4 టీస్పూన్లు +పల్లీలు +3 టీస్పూన్లు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +తయారుచేసే విధానం +కడాయి వేడి చేసి జీలకర్ర, ధనియాలు, ఎండుమిర్చి, పల్లీలు దోరగా వేయించి పక్కకి తీసి పెట్టుకోవాలి. అదే కడాయిలో +రెండు చెంచాల నూనె వేడి చేసి చిన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి లేత బంగారు రంగు వచ్చేవరకు వేయించి పెట్టుకోవాలి. +ముందుగా వేయించుకున్న దినుసులు పొడి చేసుకుని ఉల్లిపాయ, చింతపండు పులుసు, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. +చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక కరివేపాకు వేసి రుబ్బిన పచ్చడిలో కలపాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +104 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0126.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0126.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..633c7e6eeb69557d291b038b0f5b245597667efa --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0126.txt" @@ -0,0 +1,59 @@ +దొండకాయలు +పసుపు +1 టీస్పూన్ +కారంపొడి +100 గ్రా.లు +ఆవపొడి +దొండకాయ పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +అల్లం వెల్లులి +ఇంగువ +100 గ్రా.లు +1/4 టీస్పూన్ +50గ్రా.లు +జీలకర్రపొడి +2 టీస్పూన్లు +ఉప్పు +250గ్రా.లు +మెంతిపొడి +నూనె +1/2 టీస్పూన్ +జీలకర్ర, మెంతులు +1 టీస్పూన్ +200 గ్రా.లు +తయారుచేసే విధానం +దొండకాయలను కడిగి, తడి లేకుండా తుడిచి నిలువుగా నాలుగు ముక్కలు చేసుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో కారంపొడి, జీలకర్ర +పొడి, మెంతిపొడి, ఆవపొడి, ఉప్పు, పసుపు వేసి ఉండలు లేకుండా కలిసి పెట్టుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర, +మెంతులు, ఇంగువ వేసి కాస్త ఎర్రబడ్డాక దింపేయాలి. నూనె గోరువెచ్చగా ఉన్నప్పుడు అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలపాలి. పూర్తిగా +చల్లారిన తర్వాత కలిపి పెట్టుకున్న పొడులు, దొండకాయ ముక్కలు వేసి బాగా కలిపి జాడీలోకి ఎత్తుకోవాలి. మరునాటి నుండి +తినడానికి వేసుకోవచ్చు. +టమాటాలు +250గ్రా.లు +ఎండుమిర్చి +జీలకర్ర +ధనియాలు +5 +1 టీస్పూన్ +2 టీస్పూన్లు +వెల్లుల్లి +5 రెబ్బలు +టమాటా పచ్చడి - 1 +కావలసిన వస్తువులు +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +తయారుచేసే విధానం +కడాయి వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, జీలకర్ర, ధనియాలు దోరగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. అందులోని చెంచాడు నూనె +వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన టమాటాలు, వెల్లుల్లి, పసుపు వేసి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. చల్లారిన తర్వాత ముందు వేయించుకున్న +దినుసులు పొడి చేసుకుని టమాటా, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, +జీలకర్ర వేసి కాస్త వేగాక కరివేపాకు వేసి దింపి పచ్చడిలో కలపాలి. +తెలంగాణ +105 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0127.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0127.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0225762b631987d1c740b531c5ca733ca2b8f46c --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0127.txt" @@ -0,0 +1,50 @@ +టమాటా +250గ్రా.లు +పచ్చిమిర్చి +నువ్వులు +5-6 +3 టీస్పూన్లు +జీలకర్ర +1 టీస్పూన్ +టమాటా పచ్చడి - 2 +కావలసిన వస్తువులు +ఉప్పు +తగినంత +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +తయారుచేసే విధానం +కడాయి వేడి చేసి జీలకర్ర, నువ్వులు దోరగా వేయించుకోవాలి. అందులోనే చెంచాడు నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +టమాటాలు, పచ్చిమిర్చి వేసి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. చల్లారిన తర్వాత ముందుగా జీలకర్ర, నువ్వులు పొడి చేసుకోవాలి. ఇందులో +టమాట మిశ్రమం, తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక +కరివేపాకు వేసి పచ్చడిలో కలుపుకోవాలి. +టమాటాలు +పసుపు +250గ్రా.లు +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +ఉప్పు +1 టీస్పూన్ +తగినంత +టమాటా పచ్చడి - 3 +కావలసిన వస్తువులు +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +జీలకర్ర, ఆవాలు +కరివేపాకు +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +నూనె +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +పండిన ఎర్ర టమాటాలు కడిగి సన్నగా తరిగి రుబ్బుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి కాస్త +వేగాక కరివేపాకు, అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద వేయాలి. కొద్దిగా వేపి టమాటా మిశ్రమం వేసి, తగినంత ఉప్పు, పసుపు, కారంపొడి, +కరివేపాకు వేసి కలిపి నిదానంగా ఉడికించాలి. పచ్చడి ఉడికి నూనె తేలిన తర్వాత దింపేయాలి. ఈ పచ్చడి నాలుగైదు రోజులు +నిలవ +ఉంటుంది. +తెలంగాణ +రుచులు +106 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0131.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0131.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..888a4bdb347010ca45f65a5f14a811415f10bc59 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0131.txt" @@ -0,0 +1,69 @@ +ఉసిరికాయలు +పచ్చిమర్చి +నువ్వులు +250గ్రా.లు +5 +3 టీస్పూన్లు +కరివేపాకు +ఉసిరి నువ్వు పచ్చడి +కావలసిన వస్తువులు +మినప్పప్పు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +1 టీస్పూన్ +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +ధనియాలు +- +2 టీస్పూన్లు +ఉప్పు +తగినంత +- +1 టీస్పూన్ +కొద్దిగా +నూనె +3 టీస్పూన్ +పల్లీలు +కొత్తిమీర +తయారుచేసే విధానం +కడాయి వేడి చేసి జీలకర్ర, ధనియాలు, నువ్వులు, పల్లీలు వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. అదే కడాయిలో చెంచాడు +నూనె వేడి చేసి తరిగిన ఉసిరి, పచ్చిమిర్చి, కొత్తిమీర, పసుపు వేసి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు మెత్తబడ్డాక దింపేయాలి. చల్లారిన తర్వాత +ముందుగా వేయించుకున్న దినుసులు పొడి చేసుకుని ఉసిరికాయ మిశ్రమం తగినంత ఉప్పు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. చిన్న +గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, మినప్పప్పు వేసి కాస్త వేగాక కరివేపాకు వేసి పచ్చడిలో కలపాలి. +నిమ్మ ఆవకాయ +కావలసిన వస్తువులు +నిమ్మకాయలు +ఉప్పు +1 కేజి +పసుపు +200 గ్రా.లు +ఇంగువ +కారంపొడి +125గ్రా.లు +నూనె +2 టేబుల్స్పూన్లు +1/2 టీస్పూన్ +250గ్రా.లు +జీలకర్ర పొడి +25 గ్రా.లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1 టీస్పూన్ +మెంతిపొడి +1 టీస్పూన్ +నిమ్మరసం +1 కప్పు +- +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద 100 గ్రా.లు +తయారుచేసే విధానం +బాగా పండిన నిమ్మకాయలు కడిగి, తుడిచి నాలుగు లేదా ఎనిమిది ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. ఇందులో నిమ్మరసం, +పసుపు, ఉప్పు వేసి కలిపి జాడీలోకి ఎత్తి పెట్టుకోవాలి. నాలుగైదు రోజుల తర్వాత తీసి మిగిలిన మసాలాలు కలిపి పోపు పెట్టుకోవాలి. +మొత్తం ఒకేసారి పోపు పెట్టుకునే బదులు అవసరమైనంత మాత్రమే తీసుకుని దానికి తగిన దినుసులు కలిపి పోపు పెట్టుకుంటే +రుచిగా, తాజాగా ఉంటుంది. ఊరిన నిమ్మకాయ మిశ్రమంలో కారంపొడి, జీలకర్రపొడి, మెంతిపొడి వేసి కలపాలి. నూనె వేడి చేసి +ఇంగువ వేయాలి. తర్వాత జీలకర్ర, ఆవాలు వేసి కాస్త వేగాక దింపేయాలి. నూనె కాస్త గోరువెచ్చగా ఉన్నప్పుడు అల్లం ముద్ద, +వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలపాలి. పూర్తిగా చల్లారిన తర్వాత నిమ్మకాయ మిశ్రమం వేసి కలపాలి. ఈ అవకాయ కాస్త పలుచగా ఉ +ండాలనుకుంటే మరికొంచెం నిమ్మరసం కలుపుకుంటే చాలు. అలాగే పచ్చళ్ళ కారం వేసుకుంటే మంచిది. +తెలంగాణ +రుచులు +110 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0132.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0132.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..234a8e3b711e6fcc460f3728ede06ed06b0dbd02 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0132.txt" @@ -0,0 +1,56 @@ +5. కూరలు +టమాట కూర +కావలసిన వస్తువులు +ధనియాల పొడి +గరంమసాలా +1 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +టమాటాలు +250గ్రా.లు +ఉల్లిపాయలు +1 +పచ్చిమిర్చి +2 +కరివేపాకు +పసుపు +కారంపొడి +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +1 రెబ్బ +తగినంత +- +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద 1/4 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు వేసి మెత్తబడేవరకు +వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లంవెల్లుల్లి, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపి సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి +కలిపి మూత పెట్టాలి. టమాటా ముక్కలు మెత్తబడ్డ తర్వాత ధనియాలపొడి, గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి మరో రెండు నిమిషాలు +ఉడికించి దింపేయాలి. ఈ కూర అన్నం, రొట్టెలకు బావుంటుంది. +మాట మెంతికూర +కావలసిన వస్తువులు +టమాటాలు +చిన్న మెంతికూర +250గ్రా.లు +1 కట్ట +కరివేపాకు +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1 రెబ్బ +1 టీస్పూన్ +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +1 +నూనె +3 టీస్పూన్లు +ఉల్లిపాయ +తయారుచేసే విధానం +టమాటాలు సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. మెంతికూర సన్నగా తరిగి నీళ్లలో వేసి పెట్టాలి. ఇలా చేయడంవల్ల మట్టి అంతా +నీళ్ళలోకి వెళ్లిపోతుంది. కడాయి లేదా గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో +పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత మెంతికూర వేసి వేపాలి. తర్వాత టమాట ముక్కలు, తగినంత +ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి నిదానంగా ఉడికించాలి. టమాటా ముక్కలు మెత్తగా ఉడికి నూనె తేలుతున్నప్పుడు దింపేయాలి. +111 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0133.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0133.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b9bacdcb6a09c2824af83542c6e25ab2abfc64c9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0133.txt" @@ -0,0 +1,57 @@ +ఆలుగడ్డలు +250గ్రా.లు +టమాటాలు +3 +ఉల్లిపాయ +1 +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +1/2 టీస్పూన్ +టమాట ఆలుగడ్డ కూర +కావలసిన వస్తువులు +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +గరంమసాలాపొడి +1 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +మెంతికూర +1 కట్ట +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడేవరకు +వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు శుభ్రంగా కడిగి సన్నగా తరిగిన మెంతికూర, వేసి కలపాలి. తర్వాత అల్లం వెల్లుల్లి +ముద్ద, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపి చెక్కుతీసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగిన ఆలుగడ్డ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత +పెట్టాలి. చిన్న మంట మీద ముక్కలు మగ్గి, కాస్త వేగిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. +టమాటా ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత అరకప్పు నీళ్ళు, గరంమసాలా పొడి వేసి ఉడికించాలి. కూర కాస్త చిక్కబడ్డాక దింపేయాలి. +టమాటా పాలకూర +కావలసిన వస్తువులు +పాలకూర +టమాటా +6 కట్టలు/3 కప్పులు +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +గరంమాసాలా పొడి +1/4 టీస్పూన్ +ఉల్లిపాయ +ఉప్పు +తగినంత +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద 1/4 టీస్పూన్ +పసుపు +- +నూనె +3 టీస్పూన్లు +1/4 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +పాలకూర కడిగి సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. కడాయి లేదా గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు +వేసి దోరగా వేయించాలి. పసుపు, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి పాలకూర మగ్గిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాట ముక్కలు, +కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. పాలకూర, టమాటా బాగా ఉడికి నీరంతా ఇగిరిపోయాక +గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +112 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0135.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0135.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..44a94dcfb70f4eab0eb707b018afcca459a146ca --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0135.txt" @@ -0,0 +1,65 @@ +టమాటా మసాలా కూర +కావలసిన వస్తువులు +చిన్న టమాటాలు +ఉల్లిపాయ +250గ్రా.లు +గసగసాలపొడి +2 టీస్పూన్లు +1 +ఉప్పు +తగినంత +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +కొబ్బరిపొడి +- +1/2 టీస్పూన్ +3 టీస్పూన్లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు +కొత్తిమీర +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +కొద్దిగా +తయారుచేసే విధానం +కడాయి లేదా గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు కరివేపాకు వేసి దోరగా వేపాలి. తర్వాత +పసుపు, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపాలి. చిన్న టమాటాలకు చాకుతో గాట్లు పెట్టి ఇందులో వేసి కలిపి +మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. టమాటాలు కాస్త మెత్తబడ్డాక కొబ్బరిపొడి, గసగసాల పొడి, అరకప్పు నీళ్ళు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి +నిదానంగా ఉడకనివ్వాలి. కూర బాగా ఉడికి నూనె పైకి తేలిన తర్వాత కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +వంకాయ ముద్దకూర +కావలసిన వస్తువులు +వంకాయలు +250గ్రా.లు +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +ఉల్లిపాయ +1 +గరంమసాలా పొడి +1/4 టీస్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +2 +ధనియాల పొడి +1 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +వంకాయలు కడిగి నిలువుగా నాలుగు లేదా ఎనిమిది ముక్కలుగా తరిగి ఉప్పు నీళ్ళలో వేసి ఉంచాలి. లేదంటే కనరెక్కి +నల్లబడతాయి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేపాలి. ఇందులో పసుపు. అల్లంవెల్లుల్లి +ముద్ద కరివేపాకు వేసి రెండు నిముషాలు వేయించి వంకాయ ముక్కలు వేసి కలపాలి. చిన్న మంట మీద మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. +వంకాయ ముక్కలు మెత్తబడిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి, గరం మసాలా పొడి తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మరికొద్దిసేపు +ఉడికించాలి. ముక్కలు, మసాలా అంతా కలిపి మగ్గిన తర్వాత దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +114 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0136.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0136.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..55b8843b49c9650e981b35e3905a39e3b5e7e62d --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0136.txt" @@ -0,0 +1,62 @@ +వంకాయలు +250గ్రా.లు +1/4 టీస్పూన్ +వంకాయ వేపుడు +కావలసిన వస్తువులు +పసుపు +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +ధనియాలపొడి +కొబ్బరిపొడి +1 టీస్పూన్ +3 టీస్పూన్లు +కరివేపాకు +ఉప్పు +2 రెబ్బలు +తగినంత +నూనె +3-4 టీస్పూన్లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/2 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +వంకాయలు కడిగి సన్నగా పొడవుగా తరిగి ఉప్పు నీళ్ళలో వేయాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, +కరివేపాకు వేయాలి. వంకాయ ముక్కలు తీసి జల్లెట్లో వేసి నీరంతా పోయాక పోపులో వేయాలి. ఇందులో పసుపుపొడి, కలిపి +నిదానంగా వేయించాలి. మూత పెడితే ముక్కలు ముద్దగా మారతాయి. ముక్కలు సగం ఉడికి వేగిన తర్వాత పసుపు, కారం, +ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. వంకాయ ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత కొబ్బరిపొడి వేసి మరో +రెండు నిముషాలు వేపి దింపేయాలి. +వంకాయ టమాట కూర +కావలసిన వస్తువులు +వంకాయలు +టమాటాలు +ఉల్లిపాయ +కరివేపాకు +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +250గ్రా.లు +ధనియాలపొడి +టీస్పూన్ +2 +చింతపండు పులుసు +1/2 కప్పు +- +1 +ఉప్పు +తగినంత +2 రెబ్బలు +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీస్పూన్ +- +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +- +వంకాయలు చిన్న ముక్కలుగా తరిగి ఉప్పు నీళ్ళలో వేసి ఉంచాలి. చిన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ +ముక్కలు వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత వంకాయ +ముక్కలు, కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, +ధనియాల పొడి వేసి ఉడికించాలి. ముక్కలన్నీ ఉడికిన తర్వాత చింతపండు పులుసు, అరకప్పు నీళ్ళు వేసి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. +కూర ఉడికి దగ్గర పడ్డాక దింపేయాలి. +తెలంగాణ +115 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0137.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0137.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1316fa21cff06bc5a539a0c20a64db42bccef162 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0137.txt" @@ -0,0 +1,66 @@ +వంకాయలు +ఎండుమిర్చి +జీలకర్ర +ధనియాలు +సెనగపిండి +తయారుచేసే విధానం +వంకాయ మసాలా వేపుడు +కావలసిన వస్తువులు +1/4 టీస్పూన్ +తగినంత +250గ్రా.లు +పసుపు +5 +ఉప్పు +1 టీస్పూన్ +నూనె +3-4 టీస్పూన్లు +- +1 టీస్పూన్లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +3 టీస్పూన్లు +ఎండుమిర్చి, జీలకర్ర, ధనియాలు దోరగా వేయించి బరకగా పొడి చేసుకోవాలి. వంకాయలు సన్నగా, పొడుగ్గా తరిగి +పెట్టుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక వంకాయ ముక్కలు, పసుపు, కరివేపాకు వేసి +నిదానంగా వేపాలి. ముక్కలు కాస్త కరకరలాడుతున్నప్పుడు మసాలాపొడి, తగినంత ఉప్పు, సెనగపిండి వేసి కలుపుతూ మరికొద్దిసేపు +వేయించి దింపేయాలి. ఇది వేడిగా ఉన్నప్పుడే తినాలి. చల్లారితే మెత్తబడిపోతాయి. +మసాలా వంకాయ కూర +కావలసిన వస్తువులు +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +- +1/2 టీస్పూన్ +చింతపండు పులుసు 1/4 కప్పు +వంకాయలు +ఉల్లిపాయలు +జీలకర్ర +250గ్రా.లు +2 +1 టీస్పూన్ +మెంతులు +1/4 టీస్పూన్ +కొబ్బరిపొడి +3 టీస్పూన్లు +ఉప్పు +పల్లీలు +3 టీస్పూన్లు +నూనె +2 టీస్పూన్లు +తగినంత +4 టీస్పూన్లు +నువ్వులు +తయారుచేసే విధానం +కడాయి వేడి చేసి జీలకర్ర, మెంతులు, నువ్వులు, పల్లీలు దోరగా వేయించుకోవాలి. తర్వాత రెండు చెంచాల నూనె వేడి +చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లి పాయలు వేసి దోరగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. చల్లారిన తర్వాత ముందుగా వేయించుకున్న +దినుసులు పొడి చేసుకోవాలి. ఇందులో పసుపు, కారంపొడి, ఉప్పు, కొబ్బరి పొడి, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద, చింతపండు పులుసు వేసి +మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. కడాయిలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర, మెంతులు వేసి దోరగా వేయించుకుని నాలుగు పక్షాలుగా +కోసిన వంకాయలను వేసి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. వంకాయలు పెద్ద ముక్కలుగా కూడా తరిగి వేయచ్చు. మగ్గిన తర్వాత నూరిన +మసాలా ముద్ద, కప్పుడు నీళ్ళు పోసి కలిపి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. వంకాయ ముక్కలు ఉడికి నూనె తేలిన తర్వాత దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +116 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0138.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0138.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a8bc899221cd8d57998ab9b7adbc1ca3989be2f9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0138.txt" @@ -0,0 +1,73 @@ +వంకాయ పచ్చి మసాలా కూర +కావలసిన వస్తువులు +తెల్ల వంకాయలు +ఉల్లిపాయలు +250గ్రా.లు +2 +మెంతులు +1/4 టీస్పూన్ +పెరుగు +1/2 టీస్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +10 +5 +అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +జీలకర్ర +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +నూనె +తగినంత +4 టీస్పూన్లు +కొబ్బరిపొడి +3 టీస్పూన్లు +పల్లీలు +3 టేబుల్స్పూన్లు +జీలకర్ర, మెంతులు +కొత్తిమీర +- +1/4 టీస్పూన్ +కొద్దిగా +నువ్వులు +2 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +ఈ కూర తెల్ల వంకాయలతో చేస్తే బావుంటుంది. ముందుగా గిన్నె లేదా కడాయి వేడి చేసి జీలకర్ర, నువ్వులు, మెంతులు, +పల్లీలు దోరగా వేయించి పెట్టుకోవాలి. అందులో రెండు చెంచాల నూనె వేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, పచ్చిమిర్చి వేసి +మెత్తబడేవరకు వేయించి తీసి పెట్టుకోవాలి. ముందుగా వేయించుకున్న దినుసులు పొడి చేసుకుని వేయించిన ఉల్లిపాయలు, కొబ్బరిపొడి, +పసుపు, తగినంత ఉప్పు, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద, పెరుగు వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. కడాయిలో మిగిలిన నూనె వేసి వేడి చేసి జీలకర్ర, +మెంతులు వేసి మెత్తబడ్డాక గుత్తులుగా లేదా పెద్ద ముక్కలుగా తరిగిన వంకాయలు వేసి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు కాస్త +మెత్తబడ్డాక రుబ్బిన మసాలా, కప్పుడు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. కూర ఉడికి నూనె తేలిన తర్వాత కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +వంకాయ సెనగపప్పు కూర +కావలసిన వస్తువులు +వంకాయలు +సెనగపప్పు +250గ్రా.లు +50గ్రా.లు +ఉల్లిపాయ +1 +కరివేపాకు +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +- +2 రెబ్బలు +1/2టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +గరంమసాలా పొడి 1/4 టీస్పూన్ +- +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +సెనగపప్పు కడిగి నీళ్ళుపోసి అరగంట నానబెట్టాలి. వంకాయలు ముక్కలుగా తరిగి ఉప్పు నీళ్ళలో వేసి ఉంచాలి. గిన్నెలో +నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద, +కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపి నానిన సెనగపప్పు వేయాలి. పప్పు తడి పోయేవరకు నిదానంగా వేపి ఇందులో వంకాయ ముక్కలు, +తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. అవసరమైతే అరకప్పు నీళ్ళు వేసుకోవచ్చు. వంకాయ ముక్కలు, సెనగపప్పు, +పూర్తిగా ఉడికిన నీరంతా ఇగిరి పోయాక గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +117 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0139.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0139.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d0467ff08b79d580d2ff86fb2d59ebb73ae09b2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0139.txt" @@ -0,0 +1,40 @@ +వంకాయలు +చింతపండు +పసుపు +కారంపొడి +ఉల్లిపాయ +ధనియాల పొడి +బెల్లం +కరివేపాకు +పచ్చిమిర్చి +ఉప్పు +వంకాయ పులుసు +కావలసిన వస్తువులు +250గ్రా.లు +పెద్ద నిమ్మకాయంత +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +- +1 +1 టీస్పూన్ +చిన్నముక్క +2 రెబ్బలు +3 +తగినంత +1/2 టీస్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద +నూనె +ఆవాలు, జీలకర్ర, +కొత్తిమీర +3 స్పూన్లు +1 టీస్పూన్ +కొద్దిగా +తయారుచేసే విధానం +వంకాయలు ముక్కలుగా తరిగి ఉప్పు నీళ్ళలో వేసి పెట్టుకోవాలి. చింతపండులో కొన్ని నీళ్లు పోసి నానబెట్టి చిక్కగా +పులుసు తీసి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, మెంతులు వేసి కాస్త వేగాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లి పాయ +ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో వంకాయ ముక్కలు, పసుపు, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +కలిపి వేయించాలి. ముక్కలు కాస్త మగ్గిన తర్వాత కప్పుడు నీళ్ళు, ధనియాల పొడి వేసి మరిగించాలి. తర్వాత చింతపండు +పులుసు, కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు, కరివేపాకు, బెల్లం వేసి పచ్చివాసన పోయేవరకు మరిగించి కొత్తిమీర వేసి దించేయాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +118 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0140.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0140.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7f9019425ba1fc924a548d9855e1c69e91a82c89 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0140.txt" @@ -0,0 +1,54 @@ +ఆలుగడ్డలు +ఉల్లిపాయ +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +250గ్రా.లు +1 +2 +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +ఆలుగడ్డ +ఆలుగడ్డ ముద్దకూర +కావలసిన వస్తువులు +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +కొద్దిగా +తగినంత +కొత్తిమీర +ఉప్పు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +అలుగడ్డలు పొట్టు తీసి చిన్న చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. ఇది ఇవి ఎక్కువసేపు గాలికి ఉంటే రంగు మారిపోతాయి. +నీళ్లలో వేస్తే మంచిది. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, కరివేపాకు +నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు వేసి కలిపి ఆలుగడ్డ ముక్కలు, కారంపొడి, +తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి చిన్న మంట మీద ఉడికించాలి. అప్పుడప్పుడు కలుపుతూ ఉండాలి. ముక్కలు పూర్తిగా +ఉడికిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +ఆలుగడ్డ +500గ్రా.లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +ఆలుగడ్డ వేపుడు +కావలసిన వస్తువులు +కారంపొడి +1.1/2 టీస్పూన్ +ధనియాల పొడి +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +4 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +ఆలుగడ్డ పొట్టు తీసి చిన్న చిన్న ముక్కలుగా తరగాలి. మందంగా ఉండే కడాయి లేదా గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, +జీలకర్ర వేసి కాస్త వేగాక ఆలుగడ్డ ముక్కలు, పసుపు, కరివేపాకు వేసి కలపాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, +ధనియాలపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుతూ మరికొద్దిసేపు వేయించి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +119 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0141.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0141.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8959589d878e33573a013ce7d3bd10095e740317 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0141.txt" @@ -0,0 +1,57 @@ +ఆలుగడ్డలు +పాలకూర +250గ్రా.లు +3 కట్టలు +1 +ఉల్లిపాయ +పసుపు +- +1/4 టీస్పూన్ +ఆలుగడ్డ పాలకూర +కావలసిన వస్తువులు +అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +గరంమసాలా +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +పాలకూర కడిగి సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా +వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం, వెల్లుల్లిముద్ద, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపి చిన్నగా తరిగిన ఆలుగడ్డ ముక్కలు చెక్కు తీసివేసి +కలిపి మరికొద్దిసేపు వేయించాలి. ముక్కలు కాస్త మెత్తబడ్డాక పాలకూర, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి చిన్న మంట మీద +ఉడికించాలి. కూరంతా ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +ఆలుగడ్డలు +సెనగపప్పు +250గ్రా.లు +50 గ్రా.లు +ఆలుగడ్డ సెనగపప్పు కూర +కావలసిన వస్తువులు +అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద +ధనియాల పొడి +1/2 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +ఉల్లిపాయ +1 +గరంమసాలా పొడి +1/4 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +1 టీస్పూన్ +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +సెనగపప్పు కడిగి నీళ్ళు వేసి అరగంట నానబెట్టాలి. ఆలుగడ్డలు పొట్టు తీసి ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె +వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో కరివేపాకు, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లిముద్ద వేసి +కొద్దిగా వేపాలి. తర్వాత కరివేపాకు, సెనగపప్పు, కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి కలుపుతూ వేయించాలి. ఉప్పు కొద్దిగా +వేగిన తర్వాత ఆలుగడ్డ ముక్కలు, ధనియాల పొడి వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కప్పుడు నీళ్ళు పోసి +కలిపి ఉడికించాలి. పప్పు, ఆలుగడ్డ ముక్కలు ఉడికి, నీరంతా ఇగిరిపోయేక మసాలాపొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +120 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0144.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0144.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a17fd3d3be91ce91024dfb5d5fd9c43d221b3fb6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0144.txt" @@ -0,0 +1,66 @@ +బీరకాయ +బీరకాయ ఇగురు +కావలసిన వస్తువులు +బీరకాయలు +ఉల్లిపాయలు +500గ్రా.లు +2 +2 +2 రెబ్బలు +- +1/4 టీస్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీస్పూన్ +గరంమసాలా పొడి +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +బీరకాయలు పొట్టు తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, +నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి +కారంపొడి, బీరకాయముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. బీరకాయలు లేతగా ఉంటే చిన్న మంట మీద ఉడికిస్తే +నూనెలోనే మగ్గిపోతాయి. లేదా అవసరమైతే ముక్కలు కాస్త మెత్తబడ్డాక అరకప్పు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి నిదానంగా ఉడికించాలి. +చివరగా గరంమసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +బీరకాయ టమాటా కూర +కావలసిన వస్తువులు +బీరకాయలు +టమాటాలు +500గ్రా.లు +ధనియాల పొడి +1 టీస్పూన్ +3 +గరంమసాలా పొడి +- +ఉల్లిపాయ +1 +ఉప్పు +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +1/4 టీస్పూన్ +తగినంత +3 టీస్పూన్లు +కారంపొడి +1.1/2 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +- +1 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +బీరకాయలు పొట్టు తీసి ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి +మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, బీరకాయ +ముక్కలు తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, ధనియాల పొడి +వేసి కలిపి +ఉడికించాలి. అవసరమైతే అరకప్పు నీళ్ళు కలుపుకోవచ్చు. కూర ఉడికి చిక్కబడ్డాక గరంమసాలా పొడి వేసి +కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +123 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0145.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0145.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ffc76446f6b08be2bcbe3a444e902017d809f951 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0145.txt" @@ -0,0 +1,64 @@ +బీరకాయ పెసరపప్పు కూర +కావలసిన వస్తువులు +బీరకాయలు +పెసరపప్పు +500 గ్రా.లు +100 గ్రా.లు +ఉల్లిపాయ +1 +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +1.1/2 టీస్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +గరంమసాలా పొడి +1 టీస్పూన్ +1/2 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +ఉప్పు +నూనె +2 రెబ్బలు +తగినంత +3 టీస్పూన్లు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +పెసరపప్పు కడిగి నీళ్ళు పోసి అరగంట నానబెట్టాలి. బీరకాయలు పొట్టు తీసి ముక్కలుగా తరగాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి +చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో కరివేపాకు, పసుపు, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద వేసి +కొద్దిగా వేగిన తర్వాత పెసరపప్పు వేసి మరికొద్దిసేపు వేపాలి. తర్వాత బీరకాయ ముక్కలు, కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి +మూత పెట్టి ఉడికించాలి. అవసరమైతే అరకప్పు నీళ్ళు పోయాలి. పప్పు, ముక్కలు ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరం మసాలా పొడి కలిపి +దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +బీరకాయ, మెంతికూర, టమాట +కావలసిన వస్తువులు +బీరకాయలు +ఉల్లిపాయ +500 గ్రా.లు +1 +3 +4 +పచ్చిమిర్చి +టమాటా +కరివేపాకు +మెంతికూర +తయారుచేసే విధానం +పసుపు +కారంపొడి +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +గరంమసాలా పొడి 1/4 టీస్పూన్ +- +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద - +- +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +చిన్నవి రెండు కట్టలు +నూనె +3 టీస్పూన్లు +2 రెబ్బలు +బీరకాయలు పొట్టు తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. మెంతికూర కడిగి సన్నగా తరగాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో మెంతికూర, పసుపు, అల్లం, +వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి బీరకాయ ముక్కలు, కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు కాస్త +మెత్తబడ్డాక సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు వేసి కలిపి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. బీరకాయలు లేతగా ఉంటే తొందరగా +మగ్గిపోతాయి. లేకుంటే అరకప్పు నీళ్ళు కలుపుకోవచ్చు. కూర ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరంమసాలా పొడి కలిపి దింపేయాలి. +124 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0146.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0146.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d68d0b912d90866cc84508be23614e8eef9ca327 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0146.txt" @@ -0,0 +1,70 @@ +బీరకాయ, సెనగపప్పు కూర +కావలసిన వస్తువులు +బీరకాయలు +సెనగపప్పు +ఉల్లిపాయ +కరివేపాకు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +500గ్రా.లు +50 గ్రా.లు +1 +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1.1/2 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +గరంమసాలా పొడి +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +3 టీస్పూన్లు +నూనె +సెనగపప్పు శుభ్రం చేసుకుని నీళ్ళు పోసి అరగంట నానెట్టాలి. బీరకాయ పొట్టు తీసి ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించుకోవాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, +అల్లం,వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపి నానిన పెసరపప్పు వేయాలి. బాగా కలిపి మరి కొద్దిసేపు వేయించాలి. తర్వాత +బీరకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. అవసరమనిపిస్తే అరకప్పు నీళ్ళు కలపాలి. పప్పు, ముక్కలు పూర్తిగా +ఉడికిన తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +సెనగపప్పు అంటు పులుసు +కావలసిన వస్తువులు +సెనగపప్పు +చింతపండు +200 గ్రా.లు +అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +పెద్ద నిమ్మకాయంత +లవంగాలు +4 +ఉల్లిపాయ +కొబ్బరిపొడి +గసగసాలపొడి +1 +ఇలాచీలు +3 +బెల్లం +2 టీస్పూన్లు +1 టీస్పూన్ +చిన్నముక్క +దాల్చిన చెక్క +చిన్నముక్క +సాజీర +1/2 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +తగినంత +ఆవాలు/జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +కరివేపాకు +తయారుచేసే విధానం +2 రెబ్బలు +చింతపండు నీళ్ళుపోసి నానబెట్టాలి. సెనగపప్పు కడిగి నీళ్లు పోసి కొంచెం పసుపు, నూనె వేసి ఉడికించాలి. తరువాత +పప్పుగుత్తి లేదా గరిటతో మెదపాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి కాస్త వేచిన తర్వాత తరిగిన ఉల్లి పాయ, +కరివేపాకు, పసుపు వేసి కొద్దిగా వేపి లవంగాలు, ఇలాచీ, ఆల్చినచెక్క, సాజీర, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేయించి సెనగపప్పు +వేయాలి. ఇందులో కారంపొడి, కొబ్బరి, గసగసాల పొడులు, ధనియాల పొడి, అరకప్పు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. చింతపండు పసికి +పలుచగా పులుసు తీసుకుని ఉడుకుతున్న పప్పులో వేయాలి. తగినంత ఉప్పు, బెల్లం వేసి కమ్మని వాసన వచ్చేవరకు మరిగించి +కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. ఇది కొంచెం ఘాటుగా ఉండే పప్పు చారు అనుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +125 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0147.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0147.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2051d0ed0f27f1e3068f38a86b6c002415753659 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0147.txt" @@ -0,0 +1,75 @@ +తెలంగాణ +రుచులు +సెనగపప్పు కూర +కావలసిన వస్తువులు +కారంపొడి +సెనగపప్పు +ఉల్లిపాయ +పచ్చిమిర్చి +పసుపు +కరివేపాకు +తయారుచేసే విధానం +100 గ్రా.లు +1 +1 టీస్పూన్ +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +గరంమసాలా పొడి +1/4 టీస్పూన్ +- +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +2 +సెనగపప్పు కడిగి నీళ్ళు పోసి గంటసేపు నానబెట్టాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు +నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో కరివేపాకు, పసుపు, అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి వేసి +కొద్దిగా వేపి నానిన సెనగపప్పు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. పప్పు కాస్త వేగిన తర్వాత అరకప్పు నీళ్లు పోసి +ఉడికించాలి. ఈ కూరలో పప్పు మెత్తగా ఉడికించరాదు. బద్దలు పూర్తిగా ఉడికి పొడిపొడిగా ఉండాలి. దాన్నిబట్టి నీళ్లు పోయాలి. +చివరలో గరం మసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +సెనగపిండి బజ్జీల పులుసు +కావలసిన వస్తువులు +కారంపొడి +సెనగపిండి +ఉల్లిపాయల +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +కొత్తిమీర +3 +1 కప్పు +2 +1/2 టీస్పూన్ +ధనియాలపొడి +జీలకర్రపొడి +1.1/2 టీస్పూన్ +1/2 టీస్పూన్ +4 రెబ్బలు +కొద్దిగా +ఎండుమిర్చి +3 +బెల్లం +చిన్నముక్క +చింతపండు +పెద్ద నిమ్మకాయంత +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +1/2 టీస్పూన్ +నూనె +వేయించడానికి +తయారుచేసే విధానం +చింతపండులో కొద్దిగా నీళ్లు పోసి నానబెట్టాలి. ఒక గిన్నెలో సెనగపిండి, కారంపొడి, రెండు రెబ్బలు సన్నగా తరిగిన +కరివేపాకు, అరచెంచా ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు, పావు చెంచా సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు (కొన్ని విడిగా తీసి +పెట్టుకోవాలి) జీలకర్ర పొడి అరచెంచా అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి నీళ్ళు వేసి చిక్కగా బజ్జీలపిండిలా కలుపుకోవాలి. కడాయిలో +నూనె వేడి చేసి ఈ పిండితో చిన్న చిన్న బజ్జీలు వేసి బంగారు రంగు వచ్చేవరకు వేయించుకోవాలి. ఇలా మొత్తం వేసి పెట్టుకోవాలి. +చింతపండు పిసికి పలుచగా పులుసు తీసి పెట్టుకోవాలి. ఇందులో ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, +కొత్తిమీర, పసుపు, ధనియాలపొడి, అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద, తగినంత ఉప్పు వేసి కలపాలి. గిన్నెలో రెండు చెంచాల నూనె వేడి చేసి +ఎండుమిర్చి, ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి కాస్త వేగిన తర్వాత అన్నీ కలిపి పెట్టుకున్న పులుసు, కాస్త బెల్లం వేసి మరిగించాలి. పులుసు +కమ్మని వాసన వచ్చేవరకు మరిగించి ముందు చేసి పెట్టుకున్న బజ్జీలు వేసి ఇంకో రెండు నిముషాలు ఉంచి దింపేయాలి. +126 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0148.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0148.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7ab4b05f5d2ccf2cc3b6d780aa8bf83cf381eaa4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0148.txt" @@ -0,0 +1,76 @@ +సెనగపిండి పప్పూరట్ల/అట్టు తునకల కూర +కావలసిన వస్తువులు +సెనగపిండి +ఉల్లిపాయలు +కరివేపాకు +100గ్రా.లు +ఇలాచీలు +3 +2 +2 రెబ్బలు +దాల్చిన చెక్క +సాజీర +కారంపొడి +2 టీస్పూన్లు +పెరుగు +చిన్నముక్క +1/2 టీస్పూన్ +1/4 కప్పు +ధనియాలపొడి +2 టీస్పూన్లు +పసుపు +1/2 టీస్పూన్ +జీలకర్ర +1టీస్పూన్ +కొబ్బరిపొడి +గసగసాలు +టమాటాలు +3 టీస్పూన్లు +2 టీస్పూన్లు +2 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద - +1.1/2 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +5 టీస్పూన్లు +లవంగాలు +తయారుచేసే విధానం +కడాయి లేదా గిన్నె వేడి చేసి గసగసాలు వేయించి కొబ్బరితో కలిపి పొడి చేసి పెట్టుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో సెనగపిండి, +చెంచాడు కారంపొడి, అర చెంచా అల్లంవెల్లుల్లి, పావు చెంచా పసుపు చెంచాడు ధనియాల పొడి తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి నీళు +పోసి కాస్త పలుచగా బజ్జీలపిండిలా కలుపుకోవాలి. రొట్టెలపెనం వేసి కొద్దిగా నూనె రాసి గరిటెడు పిండి వేసి కాస్త మందంగా అల్లు +వేసుకోవాలి. చుట్టూ, పైన మరికొంచెం నూనె వేయాలి. ఒక వైపు ఎర్రగా కాలిన తర్వాత రెండో వైపున కూడా ఎర్రగా కాల్చి పక్కన +పెట్టుకోవాలి. ఇలా మొత్తం పిండితో అట్టు చేసుకుని కాలిన తర్వాత చాకుతో నలు చదరంగా కోసి పెట్టుకోవాలి. ఇంకో గిన్నెలో +మూడు చెంచాల నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి కొద్దిగా వేయించాలి. అవి కాస్త రంగు మారుతున్నప్పుడు +పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్ది వేయించాలి. ఇందులో సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, కారంపొడి, తగినంత +ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. టమాటా ముక్కలు మెత్తబడ్డ తర్వాత పెరుగు కొబ్బరి, గసగసాల పొడి అరకప్పు నీళ్లు +పోసి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. చివరిగా ముందుగా చేసి పెట్టుకున్న అట్టు తునకలు (ముక్కలు) వేసి కలిపి మూత పెట్టి రెండు +నిముషాలు ఉడికించి దింపేయాలి. +సెనగపప్పు పుంటికూర (గోంగూర) +కావలసిన వస్తువులు +పుంటికూర తరుగు +మూడు కప్పులు +సెనగపప్పు +1/2 కప్పు +ఉల్లిపాయ +1 +కరివేపాకు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +పుంటికూర ఆకులు కడిగి జల్లెట్లో వేయాలి. తడి ఆరిన తర్వాత సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. సెనగపప్పులో నీళ్ళు పోసి +అరగంట ముందు నానబెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, కరివేపాకు వేసి దోరగా వేపాలి. +ఇందులో పసుపు, అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి వేసి కలిపి నానిన సెనగపప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. పప్పు కాస్త మగ్గి వేగిన +తర్వాత పుంటికూర తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. కూర, పప్పు రెండు మెత్తగా ఉడికిన తర్వాత దింపేయాలి. +తెలంగాణ +127 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0150.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0150.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..598b39147200fab121149bb9f68fec8ac2e48324 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0150.txt" @@ -0,0 +1,70 @@ +ఆనపకాయ పెసరపప్పు కూర +కావలసిన వస్తువులు +ఆనపకాయ ముక్కలు +3 కప్పులు +పెసరపప్పు +1 కప్పు +ఉల్లిపాయలు +2 +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +2 +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +గరంమసాలా పొడి +నూనె +1 టీస్పూన్ +3 టీస్పూన్లు +పెసరపప్పు నీళ్ళుపోసి నానబెట్టాలి. ఆనపకాయ పొట్టు తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపాలి. ఇందులో పెసరపప్పు వేసి వేయించాలి. తడి పోయిన తర్వాత ఆనపకాయ ముక్కలు, +తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి నిదానంగా ఉడికించాలి. అవసరమైతే కొద్దిగా నీళ్ళు కలపాలి. పప్పు, ముక్కలు ఉడికి దగ్గర +పడ్డాక గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +ఆనపకాయ పులుసు +కావలసిన వస్తువులు +ఆనపకాయముక్కలు +చింతపండు +- +2 కప్పులు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +చిన్న నిమ్మకాయంత +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీస్పూన్ +ఉల్లిపాయలు +1 +బెల్లం +పచ్చిమిర్చి +2 +ఉప్పు +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +చిన్నముక్క +తగినంత +3 టీస్పూన్లు +కారంపొడి +1/2 టీస్పూన్ +ఆవాలు/జీలకర్ర +- +1 టీస్పూన్ +మెంతులు +1/2 టీస్పూన్ +చిటికెడు +ధనియాలపొడి +తయారుచేసే విధానం +చింతపండు నీళ్లు పోసి నానబెట్టాలి. ఆనపకాయ పొట్టు తీసి నిలువుగా కొంచెం పెద్ద ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, మెంతులు వేసి కాస్త వేగాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, +కరివేపాకు వేసి వేపాలి. ఇందులో ఆనపకాయ ముక్కలు, పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, అల్లంవెల్లులి ముద్ద, తగినంత ఉప్పు +వేసి కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు మెత్తబడిన తర్వాత చింతపండు పిసికి పులుసు తీసివేయాలి. ఉప్పు సరి చూసుకుని +బెల్లం వేసి పచ్చివాసన పోయేవరకు మరిగించి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +129 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0151.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0151.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0c8d6354c3c2c5d31ee1383daf57d8f4f73b1796 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0151.txt" @@ -0,0 +1,61 @@ +ఆనపకాయ ముక్కలు +3 కప్పులు +ఉల్లిపాయ +1 +టమాటాలు +3 +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +1 చిన్నకట్ట +ఆనపకాయ టమాట కూర +కావలసిన వస్తువులు +పసుపు +కారంపొడి +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +మెంతికూర +తయారుచేసే విధానం +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, కరివేపాకు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కడిగి +సన్నగా తరిగిన మెంతికూర, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి ఆనపకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి +మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు కాస్త మెత్తబడిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. అవసరమైతే +కొద్దిగా నీళ్ళు కలుపుకోవచ్చు. ముక్కలు ఉడికి కూర దగ్గర పడ్డాక దింపేయాలి. +ఆనపకాయ మసాలా వేపుడు +కావలసిన వస్తువులు +ఆనపకాయముక్కలు +ఉల్లిపాయ +- +2 కప్పులు +ధనియాలు +2 టీస్పూన్లు +1 +నువ్వులు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +3 టీస్పూన్లు +తగినంత +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +ఎండుమిర్చి +జీలకర్ర +6 +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/2 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +కడాయి వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, జీలకర్ర, ధనియాలు, నువ్వులు దోరగా వేయించి పొడి చేసి పెట్టుకోవాలి. ఆనపకాయ +చిన్న ముక్కలుగా తరిగి ఉంచాలి. గిన్నె లేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయలు, కరివేపాకు వేసి మెత్తబడేవరకు వేపాలి. ఇందులో ఆనపకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి +నిదానంగా ఉడికించాలి. ముక్కలు మెత్తబడ్డాక తయారు చేసుకున్న మసాలా పొడి వేసి వేయించాలి. కూర పొడిపొడిగా అయ్యాక +దింపేయాలి. +తెలంగాణ +130 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0153.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0153.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c56dcc3f320f3f85bba43a2ffbf7f78e6eb9f9f2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0153.txt" @@ -0,0 +1,53 @@ +బెండకాయ +బెండకాయ వేపుడు +కావలసిన వస్తువులు +బెండకాయలు +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాలపొడి +తయారుచేసే విధానం +తగినంత +2 రెబ్బలు +500 గ్రా. లు +ఉప్పు +125గ్రా. లు +1 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +2 టీస్పూన్ +నూనె +4 టీస్పూన్ +బెండకాయలు తుడిచి సన్నగా చక్రాలుగా తరగాలి. మందంగా, వెడల్పుగా ఉండే గిన్నె లేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి +ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక బెండకాయలు, కరివేపాకు వేసి మూతపెట్టకుండా నిదానంగా వేయించాలి. ముక్కలన్నీ +కరకరలాడేలా అయ్యేవరకు వేయించాలి. ముక్కలు వేగి, ఉడకగానే ఉప్పు, కారాలు వేసి కొద్దిగా వేపి దింపేయాలి. +బెండకాయలు +500 గ్రా.లు +ఉల్లిపాయ +1 +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +2 +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +బెండకాయ ముద్దకూర +కావలసిన వస్తువులు +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +ధనియాలపొడి +2 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +4 టీస్పూన్ +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +బెండకాయలు కడిగి తుడిచి అరంగుళం ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లి +పాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడే వరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు కరివేపాకు, బెండకాయ +ముక్కలు వేసి కలపాలి. చిన్న మంటమీద వేయిస్తూ ముక్కలు కాస్త మెత్తబడ్డ తర్వాత తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. కూర +మెత్తం ఉడికిన తర్వాత ధనియాలపొడి, కొత్తిమీర వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +132 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0154.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0154.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8c84307bd546f58dc51f873b08f7a8274a808c2c --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0154.txt" @@ -0,0 +1,72 @@ +బెండకాయ టమాటా కూర +కావలసిన వస్తువులు +బెండకాయలు +250గ్రా.లు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీస్పూన్ +టమాటాలు +3 +ధనియాలపొడి +1 టీస్పూన్ +ఉల్లిపాయ +1 +గరం మసాలా పొడి +1/4 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +4 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్ +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +బెండకాయలను అంగుళం ముక్కలుగా తరగాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా +వేయించాలి. ఇందులో కరివేపాకు, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేసి బెండకాయ ముక్కలు వేయాలి. కొద్దిగా వేగిన +తర్వాత కారంపొడి, సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, ధనియాలపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి నిదానంగా +ఉడికించాలి. ముక్కలన్నీ ఉడికిన తర్వాత గరం మసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +బెండకాయ పులుసు +కావలసిన వస్తువులు +బెండకాయలు +టమాటా +250గ్రా.లు +1 +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +ధనియాలపొడి +1/2 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +ఉల్లిపాయ +చింతపండు +1 +నిమ్మకాయంత +మెంతిపొడి +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +2 +ఆవాలు, జీలకర్ర +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +చిన్న ముక్క +చిటికెడు +1/4 టీస్పూన్ +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్ +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +బెండకాయలను అంగుళం ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. చింతపండుని నీళ్ళు పోసి నానబెట్టాలి. గిన్నెలు నూనె వేడి +చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు వేసి మెత్త +బడేవరకు వేపాలి. ఇందులో అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, పసుపు కారం పొడి వేసి కలిపి బెండకాయ ముక్కలు వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. +ముక్కలు కాస్త వేగిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, ధనియాలపొడి తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉ +డికించాలి ఉడికిన తర్వాత చింతపండు పిసికి పులుసు తీసి వేయాలి. ఇందులో బెల్లం, కొత్తిమీర వేసి పులుపు వాసన పోయేవరకు +ఉడికించి నింపేయాలి. మనకు నచ్చినట్టుగా చిక్కగా లేదా పలుచగా చేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +133 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0156.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0156.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cf46065635f8e9e8406ba3f33879abe65f81167f --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0156.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +తయారుచేసే విధానం +కాకరకాయలు +పసుపు +కారం పొడి +జీలకర్రపొడి +మెంతిపొడి +ధనియాలపొడి +చక్కర +ఉప్పు +నూనె +ఆవాలు, జీలకర్ర +కాకరకాయ వేపుడు +కావలసిన వస్తువులు +250గ్రా.లు +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +1టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +తగినంత +4 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +కాకరకాయలను సన్నగా చక్రాలుగా తరిగి కొంచెం ఉప్పు వేసి కలిపి పక్కన పెట్టాలి. కొద్దిసేపు తర్వాత ఊరిన నీళ్లను +పిండేయాలి. దీని వల్ల వాటిలోని చేదు తగ్గుతుంది. మందంగా ఉండే కడాయి లేదా గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి +చిటపటలాడాక కాకరకాయ ముక్కలు, పసుపు వేసి దోరగా వేయించాలి. చిన్నమంట మీద వేగిన తర్వాత పసుపు, కారంపొడి, +జీలకర్ర పొడి, ధనియాలపొడి, మెంతిపొడి, చక్కర వేసి కలిపి ఉప్పు సరిచూసుకుని కరకరలాడేలా వేయించుకుని దింపేయాలి. +135 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0157.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0157.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7ffdad2ab9317981802fb4e19b42f9385418f0aa --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0157.txt" @@ -0,0 +1,68 @@ +బోడ్ (ఆ) కాకరకాయ +బోడకాకరకాయ వేపుడు +కావలసిన వస్తువులు +బోడకాకరకాయలు +పసుపు +కరివేపాకు +250గ్రా.లు +మెంతిపొడి +1/4 టీస్పూన్ +ధనియాలపొడి +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +చక్కెర +1/2 టీస్పూన్ +కారంపొడి +జీలకర్రపొడి +- +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +- +1 టీస్పూన్ +నూనె +4 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +బోడకాకరకాయలు కడిగి, తుడిచి సన్నగా పొడుగ్గా లేదా పలుచగా గుండ్రంగా ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో +నూనె వేడి చేసి ఈ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. పసుపు, కారంపొడి, జీలకర్రపొడి, మెంతిపొడి, చక్కెర, ధనియాల పొడి, +తగినంత ఉప్పు వేసి కరకరలాడేలా వేయించుకోవాలి. ఇంకో విధంగా అంటే కాకరకాయ ముక్కలు వేడి నూనెలో బంగారు రంగు +వచ్చే వరకు వేయించుకుని తర్వాత మిగతా మసాలాలు కలుపుకోవచ్చు చివర్లో కాస్త కొత్తిమీర, నిమ్మరసం వేసుకుంటే మరింత +రుచిగా ఉంటుంది. +బోడకాకరకాయలు +టమాటాలు +ఉల్లిపాయ +పసుపు +కారంపొడి +బోడకాకరకాయ టమాటా కూర +కావలసిన వస్తువులు +250గ్రా.లు +N +చక్కెర +1/2 టీస్పూన్ +అల్ల వెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +గరం మసాలాపొడి +1/4 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్ +- +1 +1/4 టీస్పూన్ +- +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +ధనియాలపొడి +తయారుచేసే విధానం +1 టీస్పూన్ +బోడకాకరకాయలు నాలుగు ముక్కలు తరిగి గింజలు తీసేయాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు +వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపి బోడకాకరకాయ +ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు కాస్త మెత్తబడ్డాక సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, +చక్కెర, ధనియాలపొడి వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. అవసరమైతే అరకప్పు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. చివరగా గరంమసాలా పొడి వేసి +దింపేయాలి. +తెలంగాణ +136 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0158.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0158.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0c2ffd24992329751febf0218b412eb78ac1f89c --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0158.txt" @@ -0,0 +1,41 @@ +బోడకాకరకాయలు +బోడకాకరకాయ పులుసు +కావలసిన వస్తువులు +250గ్రా.లు +ఉల్లిపాయలు +2 +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +ధనియాలపొడి +1 టీస్పూన్ +జీలకర్రపొడి +1 టీస్పూన్ +మెంతిపొడి +1/4 టీస్పూన్ +నువ్వుపొడి +చింతపండుపులుసు +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +3 టీస్పూన్ +1/4 కప్పు +1 టీస్పూన్ +తగినంత +3 +తయారుచేసే విధానం +ఉప్పు +కరివేపాకు +నూనె +జీలకర్ర, మెంతులు +2 రెబ్బలు +4 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +బోడకాకరకాయలు పైన కొంచెం గీకేసి రెండు లేదా నాలుగు ముక్కలు చేసుకోవాలి. ఈ ముక్కల్లో కొంచెం పసుపు, నీళు +వేసి ఉడికించి వార్చుకోవాలి. గిన్నెలో రెండు చెంచాల నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు దోరగా వేయించుకుని పసుపు, +కారంపొడి, ధనియాలపొడి, జీలకర్రపొడి, మెంతిపొడి, చింతపండు పులుసు, నువ్వుపొడి, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద వేసి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. +ఇంతకు ముందు ఉల్లిపాయలు వేయించుకున్న గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర, మెంతులు వేసి కాస్త వేగాక కాకరకాయ +ముక్కలు, కరివేపాకు వేసి మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు మెత్తబడ్డాక రుబ్బిన మసాలా, కప్పుడు నీళ్లు తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి +మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు, మసాలా కలిసి ఉడికిన నూనె తేలుతున్నప్పుడు దింపేయాలి. +137 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0159.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0159.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d12c53f1099937de6be5d944efe443e507367da9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0159.txt" @@ -0,0 +1,73 @@ +తెలంగాణ +రుచులు +గుమ్మడికాయ +గుమ్మడికాయ ముద్దకూర +కావలసిన వస్తువులు +గుమ్మడికాయ ముక్కలు +250గ్రా.లు +నువ్వులు +ఉల్లిపాయ +1 +కరివేపాకు +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +ఎండుమిర్చి +4-5 +నూనె +- +3 టీస్పూన్ +2. రెబ్బలు +తగినంత +3 టీస్పూన్ +ధనియాలు +జీలకర్ర +1 టీస్పూన్ +1/2 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +- +1/4 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +గుమ్మడికాయ చెక్కు తీసి, గింజలు తీసేసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగి కొంచెం పసుపు, నీళ్లు వేసి ఉడికించి, జల్లెడలో వేసి +వార్చుకోవాలి. గిన్నె వేడి చేసి జీలకర్ర, నువ్వులు, ఎండుమిర్చి, ధనియాలు దోరగా వేయించి బరకగా పొడి చేసుకోవాలి. అదే +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసుకుని ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, కరివేపాకు వేసి మెత్తబడేవరకు +వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, ఉడికించిన గుమ్మడికాయ ముక్కలు వేసి మరికొద్దిసేపు వేయించాలి. తర్వాత తయారు చేసుకున్న +పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మగ్గిన తర్వాత దింపేయాలి. +గుమ్మడికాయ దప్పళం (దప్పడం) +కావలసిన వస్తువులు +గుమ్మడికాయ +చింతపండు పులుసు +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాలపొడి +జీలకర్రపొడి +మెంతిపొడి +తయారుచేసే విధానం +250గ్రా.లు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +- +1 కప్పు +బెల్లం +- +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +కొద్దిగా +తగినంత +- +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +ఆవాలు, జీలకర్ర +- +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +చింతపండు పులుసు కాస్త పలచగా చేసుకుని గుమ్మడికాయ పొట్టు తీసి పొడవుగా ముక్కలుగా తరిగి వేయాలి. ఇందులో +పసుపు, కారంపొడి, ఉప్పు వేసి మరిగించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత కరివేపాకు, ధనియాలపొడి, జీలకర్రపొడి, మెంతిపొడి, +బెల్లం వేసి మరిగించాలి. తర్వాత గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక ముక్కల పులుసు వేయాలి. అది +మరుగుతున్నప్పుడు బియ్యంపిండి కాసిన్ని నీళ్లలో పలచగా కలిపి పోసి ఉండలు కట్టకుండా కలిపి, కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +138 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0161.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0161.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bd0eccef8581152ddb550c4b7116a270769ae356 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0161.txt" @@ -0,0 +1,62 @@ +దోసకాయ/ బుడమకాయ +దోసకాయ కూర +కావలసిన వస్తువులు +దోసకాయ +250గ్రా.లు +ఉల్లిపాయ +1 +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +2 +2 రెబ్బలు +- +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +ధనియాలపొడి +1 టీస్పూన్ +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్ +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +దోసకాయలు పైన పొట్టు తీసి, చేదు చూసుకొని గింజలు తీసేసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగిపెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి +చేసుకొని సన్నగా తరిగిన ఉల్లి పాయ ముక్కలు నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు వేసి మెత్తబడే వరకు వేయించాలి. ఇందులో +పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారం పొడి వేసి కొద్దిగా వేగాక దోసకాయ ముక్కలు తగినంత ఉప్పు ధనియాలపొడి వేసి కలిపి +మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. మగ్గిన తర్వాత అరకప్పు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. ముక్కలన్నీ ఉడికి దగ్గర పడ్డాక దింపేయాలి. +దోసకాయ, టమాటా కూర +కావలసిన వస్తువులు +దోసకాయలు +టమాటాలు +250గ్రా.లు +2 +ఉల్లిపాయ +పసుపు +1 +ధనియాలపొడి +ఉప్పు +కరివేపాకు +1 టీస్పూన్ +తగినంత +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్ +- +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద 1 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +దోసకాయ పొట్టు తీసి చేదు చూసుకొని చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కాస్త వేపి దోసకాయ ముక్కలు, +కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు, ధనియాలపొడి వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా +ముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. అవసరమైతే కొద్దిగా నీళ్లు కలుపుకోవచ్చు. కూరంతా ఉడికి చిక్కబడ్డాక నింపేయాలి. +ఇష్టముంటే పోపులో మెంతికూర కూడా వేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +140 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0162.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0162.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c43dcd99407b8f7bfa1b61ed076d883b749a6d4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0162.txt" @@ -0,0 +1,66 @@ +దోసకాయ కొబ్బరి కూర +కావలసిన వస్తువులు +కారంపొడి +దోసకాయ +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +కొత్తిమీర +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +250గ్రా.లు +2 +2 రెబ్బలు +కొద్దిగా +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +1/2 టీస్పూన్ +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +కొబ్బరిపొడి +3 టీబుల్ స్పూన్ +గరం మసాలా పొడి +- +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +నూనె +తగినంత +3 టీస్పూన్ +దోసకాయ పొట్టు తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు +వేసి మెత్తబడే వరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారం పొడి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత +దోసకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు కాస్త మెత్తబడి వేగిన తర్వాత అరకప్పు నీళ్లు +పోసి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత కొబ్బరిపొడి వేసి కలిపి మరి కొద్దిసేపు ఉడికించి గరంమసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +దోసకాయ మసాలా కూర +కావలసిన వస్తువులు +దోసకాయ +250గ్రా.లు +టమాటాలు +2 +ఉల్లిపాయ +1 +2 +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +ధనియాలపొడి +1 టీస్పూన్ +నువ్వులు +3 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్ +నువ్వులు దోరగా వేయించి పొడి చేసుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా +చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కారంపొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేగిన +తర్వాత దోసకాయ ముక్కలు తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు కాస్త వేగిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన +టమాటాలు, ధనియాలపొడి వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. అవసరమైతే అరకప్పు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. దోసకాయ +ముక్కలు, టమాటా ముక్కలు ఉడికి దగ్గరపడ్డాక నువ్వుపొడి వేసి కలిపి మరికొద్దిసేపు ఉడికించి, నూనె తేలుతున్నప్పుడు దింపేయాలి. +141 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0165.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0165.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..021d1dea6adae53569b2d9b2f3bbc0baa8dd6d73 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0165.txt" @@ -0,0 +1,57 @@ +తెలంగాణ +రుచులు +దొండకాయ +దొండకాయ కూర +కావలసిన వస్తువులు +దొండకాయలు +ఉల్లిపాయ +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +250గ్రా.లు +1 +2 +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +ఉప్పు +గరం మసాలా పొడి +- +నూనె +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +3 టీస్పూన్ +దొండకాయ కడిగి, తుడిచి చిన్నముక్కలుగా తరగాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా +చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి వేసి కలపాలి. తర్వాత దొండకాయ +ముక్కలు తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. చిన్నమంట మీద ఉడికించి చివరలో గరం మసాలా పొడి వేసి +దింపేయాలి. +దొండకాయలు +250గ్రా.లు +పసుపు +ఎండుమిర్చి +1/4 టీస్పూన్ +4-5 +ధనియాలు +జీలకర్ర +2 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +దొండకాయ వేపుడు - 1 +కావలసిన వస్తువులు +వెల్లుల్లి +4 రెబ్బలు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +దొండకాయలను కడిగి, తుడిచి పలుచగా చక్రాలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. మందంగా ఉండే కడాయి వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, +జీలకర్ర, ధనియాలు దోరగా వేయించి బరకగా పొడి చేసుకోవాలి. అదే కడాయిలో నూనె వేడి చేసి పొట్టు తీసి నలక్కొట్టిన వెల్లుల్లి +వేసి కొద్దిగా వేపి దొండకాయ ముక్కలు వేసి వేయించాలి. ముక్కలు కాస్త వేగాక పసుపు, కరివేపాకు వేయాలి. ఆ తర్వాత తయారుచేసుకున్న +పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి దోరగా, కరకరలాడేలా వేయించాలి. మెత్తగా ఉండాలంటే ముక్కలు వేగగానే దింపేయాలి. +144 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0166.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0166.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f22f541875fdfc91df493641cfb5f35f1f5e0b5b --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0166.txt" @@ -0,0 +1,54 @@ +దొండకాయ వేపుడు - 2 +కావలసిన వస్తువులు +దొండకాయ +పసుపు +కారం పొడి +కరివేపాకు +తయారుచేసే విధానం +500 గ్రా.లు +1/4 టీస్పూన్ +11/2 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +4 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +దొండకాయలు కడిగి తుడిచి చాలా చిన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. మందంగా ఉండే కడాయి లేదా వెడల్పుగా ఉండే గిన్నెలో +నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక కరివేపాకు, దొండకాయ ముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టి, చిన్న మంట మీద +మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత మూతతీసి పసుపు, కారంపొడి, ఉప్పు వేసి కలిపి దోరగా వేయించి దింపేయాలి. +దొండకాయ వేపుడు - 3 +కావలసిన వస్తువులు +దొండకాయలు +ఉల్లిపాయ +కరివేపాకు +500గ్రా.లు +సెనగపిండి +5 టీస్పూన్లు +1 +గరంమసాలా పొడి +- +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +- +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +నూనె +తగినంత +4 టీస్పూన్లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/2 టీస్పూన్ +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాలపొడి +తయారుచేసే విధానం +1 టీస్పూన్ +2 టీస్పూన్ +దొండకాయలు కడిగి తుడిచి చిన్న ముక్కలుగా తరగాలి. వెడల్పాటి, మందంగా ఉన్న కడాయి లేదా గిన్నెలో నూనె వేడి +చేసి ఆవాలు జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ కరివేపాకు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో దొండకాయ +ముక్కలు, పసుపువేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు కాస్త మగ్గిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి +దోరగా వేయించాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత సెనగపిండి గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి మరికొద్దిసేపు వేయించి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +145 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0168.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0168.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a9f5ba7fe0a8fe1de694d60428fab1f96a59dc44 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0168.txt" @@ -0,0 +1,37 @@ +దొండకాయలు +సెనగపిండి +పచ్చిమిర్చి +ఎండుమిర్చి +కారంపొడి +పల్లీలు +కరివేపాకు +పసుపు +ఉప్పు +ఉల్లిపా +జీలకర్ర +నూనె +దొండకాయ బరడా +కావలసిన వస్తువులు +500 గ్రా.లు +200 గ్రా.లు +2 +1 టీస్పూన్ +100 గ్రా.లు +1 రెబ్బ +1/4 టీస్పూన్ +తగినంత +2 +1 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +కొత్తిమీర +50 2.6. +కొద్దిగా +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, పల్లీలు, కరివేపాకు వేసి వేగిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయముక్కలు వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. దొండకాయలను నిలువుగా నాలుగు భాగాలుగా కట్ చేసుకోవాలి. వేగిన +ఉల్లిపాయలలో పసుపు, దొండకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు మెత్తబడ్డాక కారంపొడి వేసి +కలిపి మరికొద్దిసేపు ఉంచాలి. ఇప్పుడు సెనగపిండి చల్లి బాగా కలియబెట్టి వేపాలి. పిండి, ముక్కలు బాగా ఉడికి వేగిన తర్వాత +కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +ఇదేవిధంగా బంగాళాదుంప, సొరకాయతో చేసుకోవచ్చు. +147 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0169.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0169.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f0abaffed503505ab3d1d21313d2afc1d4b9b301 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0169.txt" @@ -0,0 +1,57 @@ +నేతిబీరకాయ +నేతిబీరకాయ ముద్దకూర +కావలసిన వస్తువులు +నేతిబీరకాయలు +ఉల్లిపాయ +పసుపు +కారంపొడి +కరివేపాకు +తయారుచేసే విధానం +250గ్రా.లు +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +1 +ధనియాలపొడి +1 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +కొబ్బరిపొడి +3 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +2 రెబ్బలు +నూనె +3 టీస్పూన్ +నేతిబీరకాయ తొక్కుతీసి ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి +మెత్తబడేవరకు వేయించి పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపి బీరకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉ +ప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ముక్కలు మెత్తబడిన తర్వాత ధనియాలపొడి, కొబ్బరిపొడి వేసి కలిపి అరకప్పు నీళ్లు పోసి ఉ +డికించాలి. ముక్కలు ఉడికి కూర దగ్గరపడ్డాక దింపేయాలి. +నేతిబీరకాయ, పెసరపప్పు కూర +కావలసిన వస్తువులు +నేతిబీరకాయ +250గ్రా.లు +పెసరపప్పు +50 గ్రా.లు +ఉల్లిపాయ +1 +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద 1 టీస్పూన్ +- +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +నేతిబీరకాయ పొట్టు తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. పెసరపప్పు నీళ్లు పోసి నానబెట్టాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి +చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారం పొడి +వేసి కొద్దిగా వేపి పెసరపప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. పప్పు కాస్త వేగాక బీరకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి +మూతపెట్టి నిదానంగా +ఉడికించాలి. ఇందులో పెసరపప్పు బదులు బద్ద పెసర్లు వాడితే మరింత రుచిగా ఉంటుంది. +తెలంగాణ +148 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0170.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0170.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6b70d0387eca5d44f3cc92229abd1ac680c4f2a3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0170.txt" @@ -0,0 +1,57 @@ +అరటికాయలు +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +2 +21 2 +2-3 +అరటికాయ +అరటికాయ ముద్దకూర +కావలసిన వస్తువులు +ధనియాల పొడి +ఉప్పు +నూనె +2 టీస్పూన్లు +తగినంత +4 టీస్పూన్లు +- +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +కొత్తిమీర +1/4 టీస్పూన్ +కొద్దిగా +అరటికాయ పైన చెక్కు తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగి కాస్త ఉప్పు, మజ్జిగ వేసిన నీళ్ళలో వేసి ఉంచాలి. దీనివల్ల అవి +నల్లబడకుండా ఉంటాయి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి +మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కారంపొడి, కరివేపాకు వేసి కలిపి అరటికాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి +మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు మెత్తబడ్డాక ధనియాల పొడి, సన్నగా తరిగిన కొత్తిమీర వేసి కలిపి దింపేయాలి. +అరటికాయలు +పసుపు +2 +1/4 టీస్పూన్ +ఎండుమిర్చి +జీలకర్ర +4-5 +1 టీస్పూన్ +అరటికాయ వేపుడు +కావలసిన వస్తువులు +ధనియాలు +1 టీస్పూన్ +వెల్లుల్లి +4-5 Bayev +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +4 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +ఎండుమిర్చి, జీలకర్ర, ధనియాలు దోరగా వేయించి బరకగా పొడి చేసుకోవాలి. అరటికాయలు సన్నగా, పొడుగ్గా ముక్కలు +తరగాలి. మందంగా, వెడల్పుగా ఉన్న గిన్నె లేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి నలక్కొట్టిన వెల్లుల్లి, అరటికాయ ముక్కలు వేసి దోరగా +వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, తయారుచేసి పెట్టుకున్న కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుతూ మరికొద్ది సేపు వేయించి +దింపేయాలి. ఈ ముక్కలు కాస్త మెత్తగా లేదా కరకరలాడేలా వేయించుకోవాలి. +తెలంగాణ +149 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0172.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0172.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e597d7a02ba0c2f2efe91780abdc45f48b4ad6db --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0172.txt" @@ -0,0 +1,36 @@ +అరటికాయ టమాట కూర +కావలసిన వస్తువులు +2 +అరటికాయలు +టమాటాలు +ఉల్లిపాయ +కరివేపాకు +పసుపు +కారంపొడి +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +ధనియాలపొడి +ఉప్పు +నూనె +- +3 +- +1 +- +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +- +1.1/2 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +- +1 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +తగినంత +3 టీస్పూన్లు +అరటికాయలను పైన చెక్కు తీసి ముక్కలుగా తరిగి మజ్జిగ నీళ్ళలో వేసి ఉంచుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కారంపొడి, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద వేసి +కొద్దిగా వేపి అరటికాయ ముక్కలు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు కాస్త మెత్తబడ్డాక సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, తగినంత +ఉప్పు, ధనియాల పొడి వేసి కలిపి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. టమాటా ముక్కలు కాస్త మగ్గిన తర్వాత అరకప్పు నీళ్లు పోసి ఉడికించి +చిక్కబడ్డాక దింపేయాలి. +151 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0173.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0173.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..22dc5e6e10619f016a19756558cb0099a6cc6777 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0173.txt" @@ -0,0 +1,59 @@ +చిక్కుడుకాయలు +ఉల్లిపాయ +కరివేపాకు +పసుపు +చిక్కుడుకాయ +చిక్కుడుకాయ కూర - 1 +కావలసిన వస్తువులు +250గ్రా.లు +అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద +1 టీస్పూన్ +1 +ధనియాలపొడి +1 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +1/4 +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +- +1టీస్పూన్ +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +చిక్కుడుకాయలు నార తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరగాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు వేసి +మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు. కరివేపాకు, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపి చిక్కుడుకాయ +ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు కాస్త మెత్తబడ్డాక ధనియాలపొడి, అరకప్పు నీళ్లు పోసి +మూత పెట్టి నిదానంగా ఉడికించాలి. నీరంతా ఇగిరిపోయిన తర్వాత దింపేయాలి. +చిక్కుడుకాయలు +పసుపు +250 LT.CO +1/4 టీస్పూన్ +చిక్కుడుకాయ కూర - 2 +కావలసిన వస్తువులు +నూనె +కరివేపాకు +3 టీస్పూన్లు +2 రెబ్బలు +ఉల్లిపాయ +1 +ఆవాలు/జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +5-6 +మినప్పప్పు +1 టీస్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద +1 టీస్పూన్ +గరంమసాలా పొడి +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +తయారుచేసే విధానం +చిక్కుడుకాయ నార తీసి చిన్నముక్కలుగా తరిగి నీళ్లు పోసి ఉడికించి వార్చుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, +జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక మినప్పపప్పు, కరివేపాకు వేసి దోరగా వేగిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి వేసి +మెత్తబడేదాకా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, చిక్కుడుకాయ ముక్కలు తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. కూర +మొత్తం ఉడికిన తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +152 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0175.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0175.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a7491b148dacf6a4f07555bb895a756f4e1af2ad --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0175.txt" @@ -0,0 +1,59 @@ +గోరుచిక్కుడుకాయ /గోకరకాయ +గోకరకాయ - 1 +కావలసిన వస్తువులు +గోకరకాయ +250గ్రా.లు +ధనియాలపొడి +1 టీస్పూన్ +ఉల్లిపాయ +పసుపు +1 +ఉప్పు +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +- +అల్లంవెల్లుల్లి +ముద్ద 1 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +గోకరకాయ నార తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరగాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి +దోరగా వేయించాలి. ఇందులో అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద, పసుపు, కరివేపాకు వేసి కలిపి గోకరకాయ వేసి కలిపి చిన్న మంట మీద +మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు బాగా వేగి మెత్తబడ్డ తర్వాత కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు, ధనియాల పొడి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత +అరకప్పు నీళ్లు పోసి నిదానంగా ఉడికించాలి. ముక్కలు బాగా ఉడికి దగ్గర పడ్డాక దింపేయాలి. ఇష్టముంటే చివర్లో మూడు చెంచాల +కొబ్బరిపొడి వేసి కొద్దిసేపు వేపితే ఇంకా బావుంటుంది. +గోకరకాయ - 2 +కావలసిన వస్తువులు +గోకరకాయ +ఉల్లిపా +కరివేపాకు +250గ్రా.లు +పసుపు +2 +ఉప్పు +1/4 టీస్పూన్ +తగినంత +2 రెబ్బలు +5-5 +గరంమసాలాపొడి +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +1 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద +తయారుచేసే విధానం +గోకరకాయ అంగుళం ముక్కలుగా తరిగి నీళ్లు పోసి ఉడికించి వార్చాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి +చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, సన్నగా తరిగిన లేక నూరిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. +ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి ఉడికించాలి. గోకరకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి మూత +పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు బాగా మగ్గి మెత్తబడ్డ తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. ఇందులో వేయించి పొడి చేసిన +నువ్వు వేసుకుంటే మరింత రుచిగా ఉంటుంది. +తెలంగాణ +154 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0176.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0176.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5f88b9326b680f34918279a9539ab86b95452326 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0176.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +గోకరకాయ టమాట కూర +కావలసిన వస్తువులు +గోకరకాయలు +టమాటాలు +ఉల్లిపాయ +కరివేపాకు +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాలపొడి +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +250గ్రా.లు +3 +1 +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +1టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +నూనె +గరంమసాలాపొడి +తగినంత +3 టీస్పూన్లు +1/4 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, +కారంపొడి, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి గోకరకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత నెట్టి మగ్గనివ్వాలి. +ముక్కలు మెత్తబడ్డ తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు ధనియాలపొడి వేసి కలిపి మూత పెట్టి చిన్న మంట మీద ఉ +డికించాలి. అవసరమైతే అరకప్పు నీళ్ళు వేసుకుని ఉడికించాలి. ముక్కలు బాగా ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరంమసాలా వేసి దింపేయాలి. +155 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0177.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0177.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..33b9f5449960d2040fc8de3ab711d7c01c38790d --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0177.txt" @@ -0,0 +1,63 @@ +చామగడ్డ / చామదుంప +చామగడ్డ కూర +కావలసిన వస్తువులు +చామగడ్డలు +ఉల్లిపాయలు +పసుపు +250గ్రా.లు +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +2 +గరంమసాలాపొడి +1/4 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +కరివేపాకు +కారంపొడి +2 రెబ్బలు +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +చామగడ్డలు పొట్టు తీసి ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి +మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేపి చామగడ్డ ముక్కలు, +తగినంత ఉప్పు వేసి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. ముక్కలు కాస్త మెత్తబడ్డాక అరకప్పు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. మొత్తం ఉడికి దగ్గర +పడ్డాక గరంమసాలా వేసి దింపేయాలి. +చామగడ్డ పులుసు +కావలసిన వస్తువులు +చింతపండు +చామగడ్డలు +ఉల్లిపాయ +250గ్రా.లు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +1 +బెల్లం +కొద్దిగా +పెద్ద నిమ్మకాయంత +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +మెంతులు +చిటికెడు +1 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +- +1 టీస్పూన్ +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాలపొడి +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +చామగడ్డలు ఉడకబెట్టి పొట్టు తీసి ముక్కలుగా తరగాలి. చింతపండులో నీళ్లు పోసి నానపెట్టాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి +ఆవాలు, జీలకర్ర, మెంతులు వేసి కాస్త వేగాక తరిగిన ఉల్లిపాయ, కరివేపాకు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో చామగడ్డ +ముక్కలు, పసుపు, కారంపొడి, ధనియాలపొడి తగినంత ఉప్పు కలపాలి. చింతపండు పిసికి కాస్త పలుచగా పులుసు తీసుకుని +ఇందులో వేసి మరిగించాలి. బెల్లం కూడా వేసి పులుపు వాసన పోయేవరకు మరిగించి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +156 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0179.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0179.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d41daa1b2ec929939099419e25cb2496804aa4ea --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0179.txt" @@ -0,0 +1,72 @@ +పుల్లకంద +పుల్లకంద వేపుడు +కావలసిన వస్తువులు +పుల్లకంద +ఉల్లిపాయ +పసుపు +250 LT.CO +2 +7 +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +ధనిమయాలపొడి +1 టీస్పూన్ +2 టీస్పూన్లు +కొబ్బరిపొడి +తయారుచేసే విధానం +చింతపండు రెక్కలు +కొద్దిగా +ఉప్పు +తగినంత +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +నూనె +3 టీస్పూన్లు +కందగడ్డ పొట్టు తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పసుపు, చింతపండు రెక్కలు వేసి ఉడికించి వార్చాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి +ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, కరివేపాకు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, +కందముక్కలు వేసి కొద్దిగా వేపాలి. ముక్కలు కాస్త వేగిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాలపొడి, కొబ్బరిపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి +కలుపుతూ వేయించాలి. మెత్తగా కాని, కరకరలాడేట్టు కాని వేయించుకుని దింపేయాలి. +పుల్లకంద పులుసు +కావలసిన వస్తువులు +పుల్లకంద +250గ్రా.లు +ఉల్లిపాయ +1 +ధనియాలపొడి +ఉప్పు +1 టీస్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీస్పూన్ +బెల్లం +తగినంత +కొద్దిగా +జీలకర్ర పొడి +1/2 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +మెంతిపొడి +1/4 టీస్పూన్ +మెంతులు +1/2 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +కారంపొడి +1 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +చింతపండు +పెద్ద నిమ్మకాయంత +పసుపు +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +చింతపండులో నీళ్లు పోసి నానబెట్టాలి. కందగడ్డ పైన పొట్టు చెక్కి కొంచెం పెద్ద ముక్కలు తరిగి నీళ్ళు పోసి ఉడికించి +వార్చుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, మెంతులు వేసి కాస్త వేగాక ఉల్లిపాయ ముక్కలు, కరివేపాకు వేసి +మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద, పసుపు, కందముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాలపొడి వేసి కొద్దిగా +వేయించాలి. చింతపండు పిసికి పలుచని పులుసు తీసుకుని కంద ముక్కలలో వేసి బెల్లం కలిపి మరిగించాలి. పులుపు వాసన +పోయిన తర్వాత దింపేయాలి. +తెలంగాణ +158 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0180.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0180.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7fc1f9bd37f5ff34d6c782c6c410d7fe96316b46 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0180.txt" @@ -0,0 +1,27 @@ +పాలకూర తరుగు +ఉల్లిపాయ +పసుపు +పాలకూర ఇగురు +కావలసిన వస్తువులు +2 కప్పులు +1 +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +కారంపొడి +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీ స్పూన్ +గరంమసాలా పొడి +1/4 టీస్పూన్ +తగినంత +తగినంత +ఉప్పు +నూనె +పాలకూర కడిగి సన్నగా తరగాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ వేసి దోరగా వేయించాలి. +ఇందులో పసుపు, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేయించి పాలకూర, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి +నిదానంగా ఉడికించాలి. పాలకూర మగ్గిపోయి పూర్తిగా ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరంమసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +ఇదేవిధంగా చుక్కకూర, కోయగూర, తోటకూర, బచ్చలికూర మొదలైన ఆకుకూరలతో చేసుకోవచ్చు. ఇష్టముంటే పోపులో +వెల్లుల్లి నలక్కొట్టి వేసుకుంటే మరింత రుచిగా ఉంటుంది. ఆరోగ్యానికి ఆకుకూరలు మంచివని అందరికీ తెలిసిందే కదా. +159 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0181.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0181.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a0ca54ff8c4c03dac160bc6bcc3b5db102bdd4e3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0181.txt" @@ -0,0 +1,65 @@ +ఉల్లిపాయ +ఉల్లిపాయ సెనగపిండి కూర +కావలసిన వస్తువులు +ఉల్లిపాయలు +250గ్రా.లు +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీస్పూన్ +సెనగపిండి +పసుపు +3 టీస్పూన్లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +1/4 టీస్పూన్ +తగినంత +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +2 +నూనె +3 టీస్పూన్లు +2 రెబ్బలు +గరంమసాలా పొడి +1/2 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి +వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి కాసిని నీళ్ళు +చిలకరించి మెత్తగా ఉడికించుకోవాలి. సెనగపిండిలో కాసిన్ని నీళ్ళు పోసి ఉండలు లేకుండా కలిపి ఉల్లిపాయలలో వేసి కలపాలి. +చివరగా గరంమసాలా పొడి కలిపి దింపేయాలి. +ఉల్లిగడ్డలు +చింతపండు +కరివేపాకు +పసుపు +కారంపొడి +జీలకర్ర పొడి +మెంతిపొడి +తయారుచేసే విధానం +250గ్రా.లు +పెద్ద నిమ్మకాయంత +2 రెబ్బలు +ఉల్లిగడ్డ పులుసు +కావలసిన వస్తువులు +అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద +ధనియాల పొడి +ఉప్పు +1 టీస్పూన్ +తగినంత +1/2 టీస్పూన్ +3 టీస్పూన్లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +కొద్దిగా +నూనె +- +1/4 టీస్పూన్ +- +1 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +చింతపండు నీళ్ళు పోసి నానబెట్టి పలుచగా పులుసు తీసి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి +చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లి పాయ ముక్కలు వేసి దోరగా బంగారు రంగు వచ్చేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, +కారంపొడి, ధనియాలపొడి, జీలకర్రపొడి, మెంతిపొడి, అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి చింతపండు పులుసు పోయాలి. +ఇందులో కరివేపాకు, బెల్లం వేసి మరిగించి చిక్కబడ్డాక దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +160 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0182.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0182.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6bdbb66aedd7ceac92f480f8eb6d58256dd0cbc4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0182.txt" @@ -0,0 +1,45 @@ +వెల్లుల్లి రెబ్బలు +పాలు +30 +1 కప్పు +ఉప్పు +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +వెల్లుల్లి +వెల్లుల్లి కూర +mm +కావలసిన వస్తువులు +కరివేపాకు +నూనె +2 రెబ్బలు +3 టీస్పూన్లు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +కారం +తయారుచేసే విధానం +వెల్లుల్లి రెబ్బలు నలక్కొట్టి కచ్చాపచ్చాగా దంచుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక +వెల్లుల్లి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, తగినంత ఉప్పు వేసి కొద్దిగా వేయించి గోరువెచ్చని పాలు పోసి +ఉడికించాలి. వెల్లుల్లి మెత్తగా ఉడికి దగ్గర పడ్డాక దింపేయాలి. +మూత పెట్టి +వెల్లుల్లి +ఎండుమిర్చి +జీలకర్ర +20 రెబ్బలు +8-10 +1 టీస్పూన్ +వెల్లుల్లి కారం +mm +కావలసిన వస్తువులు +ధనియాలు +ఉప్పు +3 టీస్పూన్లు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +తయారుచేసే విధానం +నూనె వేడి చేసి పైన వస్తువులన్నీ దోరగా వేయించుకుని పొడి చేసుకోవాలి. వేడి అన్నంలో ఈ కారంపొడి కొద్దిగా నూనె +లేదా నెయ్యి వేసుకుంటే రుచిగా ఉంటుంది. రొట్టెలు, అట్లు మీద కూడా చల్లుకుని తినొచ్చు. వెల్లుల్లి అజీర్తిని పోగొట్టి, రక్తాన్ని శుద్ధి +చేస్తుంది. +తెలంగాణ +161 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0183.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0183.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8618a2296c9216b2fb12578d42526fd8a254c5d2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0183.txt" @@ -0,0 +1,55 @@ +ఉల్లాకు (ఉల్లిపొరక) +ఆవాలు, జీలకర్ర +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాలపొడి +తయారుచేసే విధానం +- +3 కప్పులు +1/4 +1/4 టీస్పూన్ +1టీస్పూన్ +2 టీస్పూన్లు +ఉల్లాకు కూర +కావలసిన వస్తువులు +గరంమసాలాపొడి +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +సెనగపిండి +ఉప్పు +నూనె +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +3 టేబుల్స్పూన్లు +తగినంత +3 టీస్పూన్లు +ఉల్లాకు సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక ఉల్లాకు తరుగు, +పసుపు వేసి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. కాస్త మెత్తబడ్డాక అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి కారంపొడి, ధనియాలపొడి వేసి కలిపి +మూత పెట్టి చిన్న మంట మీద ఉడికించాలి. చివరలో సెనగపిండి అరకప్పు నీళ్ళలో గరిటజారుగా కలిపి కూరలో వేసి ఉండలు +కట్టకుండా వెంటనే కలిపి మూతపెట్టాలి. తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +కోయగూర(కోయతోటకూర) +ఉల్లిపాయ +పచ్చిమిర్చి +వెల్లుల్లి +కోయగూర, వెల్లుల్లి వేపుడు +కావలసిన వస్తువులు +- +4 కప్పులు +- +2 +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +- +5 +నూనె +4 టీస్పూన్లు +10 రెబ్బలు +తయారుచేసే విధానం +కోయగూర కాడల్లేకుండా ఆకులను తుంచి సన్నగా తరగాలి. కడాయి లేదా గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడే వరకు వేయించాలి. ఇందులో నలక్కొట్టి సన్నగా తరిగిన వెల్లుల్లి, పసుపు వేసి మరికొద్దిసేపు +వేయించాలి. ఇందులో కోయగూర, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. మళ్ళీ నీళ్లు పోయకుండా ఉడికించాలి. +కూర బాగా ఉడికి దగ్గర పడ్డాక దింపేయాలి. +తెలంగాణ +162 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0185.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0185.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5c7921e056b9322ffb97aa79d1564de311e84af4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0185.txt" @@ -0,0 +1,61 @@ +ఉలవలు +7. చారు-పులుసులు +250గ్రా.లు +పెద్ద నిమ్మకాయంత +ఉలవచారు +కావలసిన వస్తువులు +ఉప్పు +ఆవాలు +మెంతులు +తగినంత +1/4 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +చింతపండు +ఎండుమిర్చి +5 +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +1/2 టీస్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +తయారుచేసే విధానం +ఉలవలు శుభ్రం చేసుకుని నీళ్ళు పోసి ఆరు గంటలు నానబెట్టాలి. తర్వాత మెత్తగా ఉడికించాలి. చంతపండు నీళ్ళలో +నానబెట్టాలి. అందులో ఉలవలు విడిగ తీసి మెత్తగా రుబ్బుకుని వడకట్టిన నీళ్లలో కలపాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, +జీలకర్ర, మెంతులు, ఎండుమిర్చి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద కరివేపాకు వేయాలి. తర్వాత రుబ్బిన ఉలవలు, +నీళ్ళు, చింతపండు పులుసు, పసుపు, తగినంత ఉప్పు వేసి చిన్న మంట మీద మరిగించాలి. చారు చిక్కబడ్డాక కొత్తిమీర వేసి +దింపేయాలి. +పచ్చిపులుసు +కావలసిన వస్తువులు +చింతపండు +పెద్ద నిమ్మకాయంత +చక్కెర +1/2 టీస్పూన్ +ఉల్లిపాయ +1 +నూనె +3 టీస్పూన్లు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +2 +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +కొత్తిమీర +ఉప్పు +2 రెబ్బలు +కొద్దిగా +తగినంత +ఎండుమిర్చి +2 +మిరపగింజలు +1/2 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +చింతపండులో నీళ్ళు పోసి కాస్త పలుచగా పులుసు తీసి పెట్టుకోవాలి. పచ్చిమిర్చి మంట మీద కాల్చాలి. తర్వాత సన్నగా +తరగాలి. సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి, కొత్తిమీర, కరివేపాకు, ఉప్పు కలిపి బాగా పిసికి చింతపండు పులుసులో కలపాలి. +ఇందులో చక్కెర వేయాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, ఆవాలు, జీలకర్ర, మిరపగింజలు వేసి ఎర్రబడ్డాక పులుసు పోసి +మూత పెట్టి దింపేయాలి. ఇందులో కాస్త జీలకర్ర పొడి, నువ్వులపొడి కూడా వేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +రుచులు +164 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0186.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0186.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..76b80041e717e88185b09569e55f92ca577f604c --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0186.txt" @@ -0,0 +1,84 @@ +వడియాలు: +పెసర వడియాల పులుసు (చారు) +పెసర బద్దలు లేదా పెసర్లు - 1 కప్పు +పచ్చిమిర్చి +కావలసిన వస్తువులు +కరివేపాకు +అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద +కారంపొడి +పసుపు += 4 +1 టీస్పూన్ +- +- చిన్నముక్క +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +- +బ +1/2 టీస్పూన్ +- 1 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +- +తగినంత +ఉప్పు +పులుసు: +చింతపండు +టమాటా +ఉల్లిపాయ +తయారుచేసే విధానం +- +ఆవాలు, జీలకర్ర +- 2 టీస్పూన్లు +- +- 1/2 టీస్పూన్ +- 2 +- పెద్ద నిమ్మకాయంత +ఎండుమిర్చి +బెల్లం +- 1 +1 +- +చిన్నముక్క +పెసర బద్దలు లేదా పెసర్లు నీళ్ళలో నాలుగు గంటలు నానబెట్టి వడకట్టి పచ్చిమిర్చి, జీలకర్ర, అల్లం, ఉప్పు వేసి బరకగా +రుబ్బుకుని చిన్న చిన్న ముద్దలుగా వడియాలు చేసి ఎండబెట్టుకోవాలి. చింతపండు నీళ్లు పోసి పది నిముషాలు నానబెట్టి పలుచగా +పులుసు వేసి పెట్టుకోవాలి. ఇందులో తరిగిన ఉల్లిపాయ, కరివేపాకు, పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి +కలుపుకోవాలి. వడియాలను నూనెలో వేయించి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కాస్త +వేగాక పులుసువేసి మరిగించాలి. పులుసు వాసన పోయాక బెల్లం, వడియాలు వేసి రెండు నిముషాలు మరిగించి దింపేయాలి. +50 గ్రా.లు +ధనియాల చారు +కావలసిన వస్తువులు +చింతపండు +ఉల్లిపాయ +పసుపు +కారంపొడి +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +1 +1 చిన్నది +కొత్తిమీర +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +కొద్దిగా +తగినంత +1/2 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +పచ్చిమిర్చి +2 +చక్కెర +1/2 టీస్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +ధనియాల పొడి +1/2 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +1 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +చింతపండు నీళ్ళు పోసి నానబెట్టి పలుచగా పులుసు తీసుకోవాలి. ఇందులో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన +పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, కొత్తిమీర, అల్లంవెల్లుల్లిముద్ద, ధనియాల పొడి, కారంపొడి తగినంత ఉప్పు వేసి కలపాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి +చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కాస్త వేగిన తర్వాత ఈ పులుసు వేసి మరిగించాలి. పులుసు పచ్చి వాసన పోయేంతవరకు +మరిగించి చక్కెర వేసి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +165 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0187.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0187.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fa01789f4f05724fff5b1336ea875c53a0677a6c --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0187.txt" @@ -0,0 +1,65 @@ +టమాటా చారు +కావలసిన వస్తువులు +టమాటాలు +250గ్రా.లు +జీలకర్ర పొడి +1టీస్పూన్ +చింతపండు +చిన్న నిమ్మకాయంత +ధనియాలపొడి +1టీస్పూన్ +ఉల్లిపాయ +1 +ఉప్పు +తగినంత +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +2 +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +కొత్తిమీర +పసుపు +2 రెబ్బలు +కొద్దిగా +1/4 టీస్పూన్ +ఎండుమిర్చి +ఇంగువ +2 +చిటికెడు +తయారుచేసే విధానం +టమాటాలు, చింతపండు కలిపి నీళ్లు పోసి ఉడికించుకోవాలి. చల్లారిన తర్వాత బాగా పిసికి వడకట్టుకోవాలి. ఇందులో +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, కొత్తిమీర, పసుపు, ధనియాలపొడి, జీలకర్ర పొడి, తగినంత +ఉప్పు వేసి కలపాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఇంగువ వేసి కరిగిన తర్వాత ఆవాలు, జీలకర్ర ఎండుమిర్చి వేసి వేగిన తర్వాత +టమాటా చారు పోసి మరిగించాలి. పులుసు వాసన పోయి కమ్మని వాసన వస్తున్నప్పుడు చక్కెర వేసి దింపేయాలి. +పప్పు కట్టు +ఉల్లిపాయ +కట్టుచారు +కావలసిన వస్తువులు +2 గ్లాసులు +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +1 +వెల్లుల్లి +4 రెబ్బలు +2 +ఇంగువ +చిటికెడు +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +3 టీస్పూన్లు +పచ్చిమిర్చి +ఎండుమిర్చి +3 +ఆవాలు, జీలకర్ర +కరివేపాకు +1/4 టీస్పూన్ +2 రెబ్బలు +తయారుచేసే విధానం +కందిపప్పు ఉడకపెట్టేటప్పుడు వచ్చే నీళ్లను కట్టు అంటారు. లేదా గరిటెడు పప్పు మెత్తగా ఉడికించి మెదిపి నీళ్లు పోసి +పలుచగా చేసుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఇంగువ వేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి వేగిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన ఉ +ల్లిపాయ, నలక్కొట్టిన వెల్లుల్లి రెబ్బలు వేసి దోరగా వేయించి పప్పుకట్టు పోయాలి. ఇందులో కరివేపాకు, కొత్తిమీర వేసి +కొద్దిసేపు మరిగించి దింపేయాలి. చివరలో కొంచెం నెయ్యి వేసుకుంటే మరింత రుచిగా ఉంటుంది. +తెలంగాణ +రుచులు +166 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0191.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0191.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0f24e0aa02b5d1d45f12d2caa059fb28af88c068 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0191.txt" @@ -0,0 +1,58 @@ +తురుము +అన్న +మామిడికాయ +2 కప్పులు +మామిడికాయ పులిహోర +కావలసిన వస్తువులు +పల్లీలు +3 టీస్పూన్లు +కరివేపాకు +ఎండుమిర్చి +4 +పసుపు +2 రెబ్బలు +1/4 టీస్పూన్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +మినప్పప్పు +1 టీస్పూన్ +నూనె +3 టీస్పూన్లు +సెనగపప్పు +1 టీస్పూన్ +ఇంగువ +చిటికెడు +తయారుచేసే విధానం +అన్నం పొడిపొడిగా వండుకుని ఉప్పు వేసి కలిపి ఉంచాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఇంగువ వేసి తర్వాత ఆవాలు, +జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కాస్త వేగాక పప్పులు, పల్లీలు వేయాలి. తర్వాత పసుపు, కరివేపాకు, మామిడికాయ తురుము వేసి కొద్దిగా +వేపి అన్నంలో వేసి కలిపి పది నిముషాలు మూత పెట్టి ఉంచాలి. +ఇదే విధంగా మామిడికాయ తురుము బదులు ఉసిరికాయ తురుము వేసుకుని ఉసిరికాయ పులిహోర చేసుకోవచ్చు. +కొబ్బరి అన్నం +కావలసిన వస్తువులు +అన్నం +3 కప్పులు +సెనగపప్పు +1 టీస్పూన్ +పచ్చి కొబ్బరి తరుము +3/4 కప్పు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఎండుమిర్చి +4 +ఉప్పు +తగినంత +ఆవాలు, జీలకర్ర +మినప్పప్పు +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +4 టీస్పూన్లు +1 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +అన్నం పొడిపొడిగా ఉండేలా వండుకుని తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి ఉంచుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, +జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కాస్త వేగాక మినప్పప్పు, సెనగపప్పు, కరివేపాకు వేసి కాస్త ఎర్రబడ్డాక పచ్చి కొబ్బరి తురుము వేసి +మరికొద్ది సేపు వేయించి అన్నంలో వేసి కలుపుకోవాలి. +తెలంగాణ +170 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0192.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0192.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2ed232901332a9dae74c3e2b4735f7d91fe8967a --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0192.txt" @@ -0,0 +1,60 @@ +నువ్వు పొడి అన్నం +కావలసిన వస్తువులు +అన్నం +నువ్వులు +2 కప్పులు +సెనగపప్పు +3 టీస్పూన్లు +పసుపు +ఎండుమిర్చి +ఇంగువ +1 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +చిటికెడు +ఆవాలు, జీలకర్ర +1/2 టీస్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +1 టీస్పూన్ +నూనె +4 టీస్పూన్లు +మినప్పప్పు +తయారుచేసే విధానం +నువ్వులు దోరగా వేయించుకుని పొడి చేసుకోవాలి. అన్నంలో తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుకోవాలి. నూనె వేడి చేసి +ఇంగువ వేసి కలిగిన తర్వాత ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కాస్త వేగిన తర్వాత మినప్పప్పు, సెనగపప్పు, కరివేపాకు వేసి +వేగాక పసుపు, నువ్వు పొడి వేయాలి. కొద్దిగా వేపి అన్నంలో వేసి కలిపి మూత పెట్టి పది నిముషాలు ఉంచాలి. +ఆవ అన్నం +కావలసిన వస్తువులు +అన్నం +ఆవపొడి +పసుపు +కరివేపాకు +4 కప్పులు +ఎండుమిర్చి +3 +- +2-3 టీస్పూన్లు +మినప్పప్పు +1 టీస్పూన్ +1/4 టీస్పూన్ +సెనగపప్పు +1 టీస్పూన్ +2. రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +వెల్లుల్లి +ఆవాలు, జీలకర్ర +4 రెబ్బలు +నూనె +4 టీస్పూన్లు +- +1/4 టీస్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +అన్నం పొడిపొడిగా ఉండేలా వండుకుని తగినంత ఉప్పు, చెంచాడు నూనె తాజాగా తయారు చేసుకున్న అవపొడి, +కరివేపాకు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. చిన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి కాస్త వేగాక మినప్పప్పు, +సెనగపప్పు, నలక్కొట్టిన వెల్లుల్లి రెబ్బలు వేసి ఎర్రబడ్డాక అన్నంలో కలిపి వేసి బాగా కలిపి మూత పెట్టాలి. +తెలంగాణ +171 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0193.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0193.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..39534c652804a128e6f55b2e0bb59f52b3bfe1dd --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0193.txt" @@ -0,0 +1,43 @@ +9. వరంగల్ రుచులు +గోధుమపిండి ప్రసాదం +కావలసిన వస్తువులు +గోధుమపిండి +పంచదార +400 గ్రా.లు (పట్టించినది) +నెయ్యి +100గ్రా.లు +450గ్రా.లు +పాలు +1/2 లీటరు +20 గ్రా.లు +జీడిపప్పు +తయారుచేసే విధానం +ఒక కడాయి తీసుకొని నెయ్యి వేడి చేసి అందులో గోధుమపిండి వేసుకొని సన్నని మంటపై 20 నిమిషాలు వేగనివ్వాలి. ఆ +తరువాత పాలు పోసి బాగా కలపాలి. కాస్త ఉడికిన తర్వాత పంచదార వేసి బాగా సన్నని సెగమీద దగ్గరకి వచ్చేవరకు కలుపుకోవాలి. +ఆ తరువాత నెయ్యిలో వేయించిన జీడిపప్పు కలుపుకోవాలి. +బియ్య +పంచదార +జీడిపప్పు +కిస్మిస్ +నెయ్యి +తయారుచేసే విధానం +300 LT. +400గ్రా. +30గ్రా. +20 గ్రా. +80 గ్రా.లు +కేసరిబాత్ +కావలసిన వస్తువులు +ఇలాచీ పొడి +పావు స్పూన్ +లవంగాలు +కేసరి కలర్ +పచ్చికొబ్బరి +5 +తగినంత +11/2 కప్పు +అన్నం వండుకొని చల్లార్చుకోవాలి. ఒక కడాయిలో నెయ్యి వేసుకొని లవంగాలు, జీడిపప్పు, కిస్మిస్, ఇలాచి పొడి, రైస్, +పంచదార, కేసరి కలర్ అందులో వేసి 10-15 నిమిషాలు వేయించుకోవాలి. ఆ తరువాత కొబ్బరి తురుము కలుపుకోవాలి. +తెలంగాణ +172 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0194.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0194.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..52c4c786cfa6f9638ab17565e244efd0b4a1dfcd --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0194.txt" @@ -0,0 +1,41 @@ +లేత బెండకాయలు +1/4 కేజి +నూనె +50 గ్రా.లు +60 గ్రా.లు +33 +బెండకాయ-వెల్లుల్లి కారం +కావలసిన వస్తువులు +కారం +1 1/2 స్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +వెల్లుల్లి +తయారుచేసే విధానం +బెండకాయలను శుభ్రంగా కడుక్కొని తడి లేకుండా తుడుచుకొని ఒక్కొక్క బెండకాయ తీసుకొని మధ్యవరకు గాటు పెట్టుకోవాలి. +ఒక కడాయి తీసుకొని అందులో కొంచెం నూనె వేసి బెండకాయలను అందులో వేసి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. అప్పుడప్పుడు +కలుపుతూ ఉండాలి. బెండకాయలు మగ్గిన తర్వాత పక్కన పెట్టుకోవాలి. ఒక చిన్న కడాయి తీసుకొని మెత్తగా దంచుకున్న వెల్లుల్లి +పేస్ట్ని నూనెలో వేసి వేయించుకోవాలి. ఆ తరువాత దానిని పక్కన పెట్టి ఉప్పు, కారం కలుపుకోవాలి. ఆ తరువాత ఈ వెల్లుల్లి +పేస్ట్లు బెండకాయల మధ్యలో పెట్టుకోవాలి. ఇంకో పద్ధతిలో వేయించుకున్న వెల్లుల్లి పేస్ట్, కారం, ఉప్పు కలిపి గాటు పెట్టుకున్న +బెండకాయల్లో కూరి ఆ తర్వాత వాటిని వేయించుకోవచ్చు. +బోడ కాకరకాయ బాజీ (ఆకాకరకాయ) +కావలసిన వస్తువులు +ఆకాకరకాయలు +400 గ్రా. +నూనె +50 గ్రా. +ఉల్లిపాయలు +3 (సన్నగా తురిమినవి) +కొత్తిమీర తురుము +1/2 కప్పు +ఎర్రకారం +1 స్పూన్ +ఉపు +తగినంత +తయారుచేసే విధానం +బోడ కాకరకాయలను శుభ్రంగా కడుక్కొని చిన్న చిన్న ముక్కలుగా చేసుకోవాలి. ఒక కడాయిలో నూనె వేసుకొని చిన్నగా +చేసుకున్న బోడ కాకరకాయలను వేసి మూతపెట్టి సిమ్ లో పెట్టాలి. మధ్య మధ్యలో కలుపుతూ ఉండాలి. అలా 10-15 నిమిషాలు +మగ్గనివ్వాలి. చల్లారిన తర్వాత అందులో ఉల్లిపాయలు, కొత్తిమీర, ఉప్పు, కారం వేసి కలపాలి. +తెలంగాణ +173 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0195.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0195.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..22f6596fd02a571cfcef6fdbd60126d66efa370c --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0195.txt" @@ -0,0 +1,60 @@ +చామకూర పొట్లాలు +కావలసిన వస్తువులు +చామ ఆకులు +శనగపప్పు +20 +అల్లం వెల్లుల్లి పేస్టు +- +60 LT.CO +500 గ్రా.లు +పసుపు +ఉల్లిపాయలు +1/2 స్పూన్ +2 కప్పులు +నూనె +100 గ్రా.లు +ఉప్పు +వేయించడానికి సరిపడినంత +తగినంత +(2 గంటలు నానబెట్టుకోవాలి) +కొబ్బరి తురుము +పచ్చిమిర్చి +తయారుచేసే విధానం +శనగపప్పు నాలుగు గంటలు నానబెట్టి, జల్లెట్లో వేసి నీరంతా పోయి తడి ఆరాక పేస్టు చేసుకోవాలి. అందులో పచ్చిమిర్చి +పేస్టు, సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, అల్లం వెల్లుల్లి పేస్టు, కొబ్బరి తురుము, పసుపు వేసుకుని కలుపుకోవాలి. ఆ తరువాత చామ +ఆకుని తీసుకొని ముద్దగా చేసుకున్న మిశ్రమాన్ని కొంచెం ఆకులో పెట్టి పొట్లంలా దారంతో చుట్టాలి. అన్ని ఆకులని అలాగే +చేసుకోవాలి. ఆ తరువాత 20 నిమిషాలు ఆవిరి పట్టుకోవాలి. ఆ తరువాత కడాయిలో నూనె వేసి వేడయ్యాక చామకూర పొట్లాలను +నిదానంగా, దోరగా వేయించుకోవాలి. +చామ ఆకులు +10 +పెసరపప్పు +250 గ్రా. +ఎండుమిర్చి +50 గ్రా. +చామకూర ముద్దకూర +కావలసిన వస్తువులు +పసుపు +ఆవాలు +జీలకర్ర +1/2 స్పూన్ +5 గ్రా. +5 గ్రా. +ఉల్లిపాయలు +2 +ఉపు +తగినంత +వెల్లుల్లి +40 గ్రా. (చిన్నముక్కలు) +నూనె +100 గ్రా. +60 LT. +శనగపిండి +తయారుచేసే విధానం +పెసరపప్పుని మెత్తగా ఉడకబెట్టి సన్నగా తురిమిన చామ ఆకుని అందులో వేసి ఉడకనివ్వాలి. అది పక్కన పెట్టుకొని ఒక +కడాయి తీసుకొని అందులో నూనె పోసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి వేగిన తర్వాత ఎండుమిర్చిన తుంపి అందులో వేయాలి. తర్వాత +ఉల్లిపాయలు వేసి కొంచెం మగ్గిన తర్వాత వెల్లుల్లి వేసి, మగ్గిన తర్వాత పసుపు వేసి అందులో శనగపిండి వేసి 10-15 నిమిషాలు +సన్న సెగపై బాగా వేయించుకొని ఉడకబెట్టిన పెసరపప్పు, చామకూర, ఉప్పు వేసి బాగా కలుపుకోవాలి. అలా 10-15 నిమిషాలు +ముద్దలా అయ్యేవరకు కలపాలి. ఇది చపాతీ లేదా అన్నంలోకి బావుంటుంది. +తెలంగాణ +174 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0196.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0196.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..69241b238040ebf9ae356befe52e75e2beea4575 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0196.txt" @@ -0,0 +1,66 @@ +శనగపిండి +100 గ్రా. +25 గ్రా. +400గ్రా. +కొత్తిమీర బేసిన్ +కావలసిన వస్తువులు +బియ్యంపిండి +కొత్తిమీర +పచ్చిమిర్చి పేస్ట్ +80 LT. +అల్లం వెల్లుల్లి పేస్టు +పసుపు +60 LT.ex +1/2 స్పూన్ +ఆవాలు +జీలకర్ర +నూనె +ఉప్పు +5 గ్రా. +5 గ్రా. +120 గ్రా. +తగినంత +ఉల్లిపాయలు +2 +తయారుచేసే విధానం +ఒక కడాయి తీసుకొని అందులో కొంచెం నూనె వేసుకొని ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి వేగిన తర్వాత ఉల్లిపాయలు వేసి తర్వాత +అల్లం, వెల్లుల్లి పేస్ట్ వేసుకొని మగ్గిన తర్వాత కొత్తిమీర వేసి 125 మి.లీ. నీరు పోసి, పచ్చిమిర్చి పేస్ట్ వేసి, కొత్తిమీర మగ్గిన తర్వాత +నీళ్లుగా +ఉన్నప్పుడే శనగపిండి, బియ్యంపిండి వేసి సన్నని సెగమీద 15 నిమిషాలు బాగా కలపాలి. ఆ తర్వాత కొంచెం +నూనె పోసి 5 నిమిషాలు మగ్గిన తర్వాత ముద్దగా వచ్చేవరకు కలుపుకోవాలి. ఇది చపాతీ లేదా అన్నంలోకి బావుంటుంది. +కొబ్బరిపాల చారు +కావలసిన వస్తువులు +కొబ్బరికాయలు +పచ్చిమిర్చి +2 +జీలకర్ర +5 గ్రా. +7 +మినపప్పు +5 గ్రా. +అల్లం వెల్లుల్లి పేస్ట్ +నిమ్మకాయ +1/2 స్పూన్ +పసుపు +1 +ఉపు +నూనె +ఆవాలు +30గ్రా. +5 గ్రా. +కొత్తిమీర +1/2 స్పూన్ +తగినంత +1 కట్ట +కరివేపాకు +10 రెమ్మలు +తయారుచేసే విధానం +కొబ్బరిని చిన్న చిన్న ముక్కలుగా కోసి గ్రైండర్ లో వేసి ఒక గ్లాస్ నీళ్లు పోసుకుంటూ మెత్తగా గ్రైండ్ చేసుకోవాలి. ఒక +శుభ్రమైన తెల్లని వస్త్రం తీసుకొని మెత్తగా చేసుకున్న కొబ్బరి పేస్ట్ని అందులోకి తీసుకొని కొబ్బరిపాలను తయారుచేసుకోవాలి. +కొబ్బరిపాలు చిక్కగా ఉండేలా చూసుకోవాలి. ఒక గిన్నె తీసుకొని అందులో నూనె వేసి జీలకర్ర, ఆవాలు వేసి వేగిన తర్వాత +మినపప్పు వేసుకొని తర్వాత మిర్చి వేసి, కాస్త వేగిన తర్వాత కొత్తిమీర, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి పేస్ట్ వేసుకొని మగ్గిన తర్వాత +పసుపువేసి కొబ్బరిపాలు అందులో పోసి వేడి చేయాలి. ఆ తర్వాత స్టవ్ ఆపేసి కొబ్బరిపాలు చల్లగా అయిన తర్వాత అందులో ఉప్పు, +నిమ్మకాయ రసం వేసుకోవాలి. +తెలంగాణ +175 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0197.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0197.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0252c5d0f97d51b67335d42d2b90f0c0c3e616b4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0197.txt" @@ -0,0 +1,61 @@ +మొక్కజొన్నలు +పచ్చిమిర్చి +కొత్తిమీర +కరివేపాకు +100 గ్రా +1 కప్పు +10 గ్రా. +మొక్కజొన్న గారెలు +కావలసిన వస్తువులు +బెల్లం +ఉల్లిపాయలు +150 గ్రా. +3 సన్నగా తరిగినవి +అల్లం వెల్లుల్లి పేస్ట్ +1 1/2 స్పూన్ +నూనె +తగినంత +తయారుచేసే విధానం +మొక్కజొన్నలను శుభ్రంగా కడుక్కొని గ్రైండ్ చేసుకోవాలి. అందులో బెల్లం, తరువాత పచ్చిమిర్చి కూడా వేసి బరకగా గ్రైండ్ +చేయాలి. ఈ మిశ్రమంలో ఉల్లిపాయలు, అల్లం వెల్లుల్లి పేస్ట్, కొత్తిమీర, కరివేపాకు వేసి కలుపుకోవాలి. కడాయి తీసుకొని అందులో +నూనె వేసి గారెలుగా చేసుకొని వేయించుకోవాలి. +వేరుశనగ సద్ది +కావలసిన వస్తువులు +ఆవాలు +5 గ్రా. +బియ్యం +పల్లీల పొడి +500 గ్రా. +150 గ్రా. +మినపప్పు +20 UT°. +(పల్లీలు వేయించి పొడి చేసుకోవాలి) +శనగపప్పు +20 UT°. +ఇంగువ +కొంచెం +పల్లీలు +10 గ్రా. +కరివేపాకు +10 UT°. +ఎండుమిర్చి +6 +తగినంత +పచ్చిమిర్చి +25 గ్రా. +ఉప్పు +కారం +ఒక స్పూన్ +నూనె +80 గ్రా. +జీలకర్ర +5 గ్రా. +నువ్వులు +10 గ్రా. +తయారుచేసే విధానం +పొయ్యిమీద కడాయి పెట్టి నూనె పోసి వేడి అయ్యాక ఇంగువ, ఎండుమిర్చి, తరువాత ఆవాలు, జీలకర్ర, మినపప్పు, శనగపప్పు, +నువ్వులు, పల్లీలు వేసుకొని వేయించుకోవాలి. ఆ తరువాత కరివేపాకు, పచ్చిమిర్చి వేసుకొని వేయించుకోవాలి. అన్నం వండుకొని +చల్లార్చిన తరువాత తాలింపు వేసి, కారం, ఉప్పు, పల్లీల పొడి వేసి కలుపుకోవాలి. +తెలంగాణ +176 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0198.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0198.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5aba8d3a42a7f6475cc668b1c5ca89848e913464 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0198.txt" @@ -0,0 +1,75 @@ +గసగసాల సద్ది +కావలసిన వస్తువులు +బియ్య +500 గ్రా. +మినపప్పు +20 గ్రా. +గసగసాల పొడి +80 గ్రా. +శనగపప్పు +20 గ్రా. +పల్లీలు +40 గ్రా. +ఇంగువ +కొంచెం +కరివేపాకు +10 గ్రా. +ఎండుమిర్చి +6 +తగినంత +పచ్చిమిర్చి +25 గ్రా. +ఉప్పు +ఒక స్పూన్ +నూనె +80 LT. +నువ్వులు +10 గ్రా. +5 గ్రా. +5 గ్రా. +కారం +జీలకర్ర +తయారుచేసే విధానం +పొయ్యిమీద కడాయి పెట్టి నూనె పోసి వేడి అయ్యాక ఇంగువ, ఎండుమిర్చి, తరువాత ఆవాలు, జీలకర్ర, మినపప్పు, శనగపప్పు, +నువ్వులు, పల్లీలు వేసుకొని వేయించుకోవాలి. ఆ తరువాత కరివేపాకు, పచ్చిమిర్చి వేసుకొని వేయించుకోవాలి. అన్నం వండుకొని +చల్లార్చిన తరువాత తాలింపు వేసి, కారం, ఉప్పు, గసగసాల పొడి వేసి కలుపుకోవాలి. +పెసరపిండి సద్ది +కావలసిన వస్తువులు +5 T°. +ఆవాలు +బియ్య +పెసరపిండి +500 గ్రా. +100 గ్రా. +మినపప్పు +20 UT°. +(పెసలు వేయించుకొని పొడి చేసుకోవాలి) +శనగపప్పు +20 గ్రా. +ఇంగువ +- +ఎండుమిర్చి +కొంచెం +6 +పల్లీలు +40 గ్రా. +కరివేపాకు +10 గ్రా. +పచ్చిమిర్చి +25 గ్రా. +ఉప్పు +కారం +ఒక స్పూన్ +నూనె +తగినంత +80 LT. +5 గ్రా. +నువ్వులు +10 గ్రా. +తయారుచేసే విధానం +పొయ్యిమీద కడాయి పెట్టి నూనె పోసి వేడి అయ్యాక ఇంగువ, ఎండుమిర్చి, తరువాత ఆవాలు, జీలకర్ర, మినపప్పు, శనగపప్పు, +నువ్వులు, పల్లీలు వేసుకొని వేయించుకోవాలి. ఆ తరువాత కరివేపాకు, పచ్చిమిర్చి వేసుకొని వేయించుకోవాలి. అన్నం వండుకొని +చల్లార్చిన తరువాత తాలింపు వేసి, కారం, ఉప్పు, పెసరపిండి వేసి కలుపుకోవాలి. +తెలంగాణ +177 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0202.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0202.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a0e12609dced9152589224f5b2423f8d912c8387 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0202.txt" @@ -0,0 +1,47 @@ +భరడా గోళాలు / గోళాఖాత్ +కావలసిన వస్తువులు +3 చిటికల +కావలసినవారు 4,5 వెల్లుల్లి రెబ్బలు దంచి +1/2 కే.జి. +హంగువ +జీలకర్ర పొడి +1 టీ స్పూన్ +కారం +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +కల్యమాకు +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +మెంతుల పొడి +1/2 చెంచా +తగినంత +5 రెమ్మలు, +తయారుచేసే విధానం +భరడాలో తగినంత కారం, పసుపు, ధనియాలపొడి, మెంతిపొడి, ఉప్పు, హంగువ చిటికెడు, 2 రెమ్మల కల్యమాకు సన్నగా +తరిగి, ఒక గంటెడు వేడి నూనె వేసి మంచిగా కలపాలి. తరువాత ఆ మిశ్రమాన్ని వేడి నీటితో గట్టిగా ముద్దచేయాలి. అరగంట +నానిన తరువాత ఆ ముద్దను చిన్న చిన్న గుండ్రటి లడ్డు లేదా ఓవల్ షేప్ ముద్దలు కట్టి ఉంచాలి. పొయ్యి వెలిగించి దానిపైన 7, 10 +కుక్కర్ లేదా ఆ సైజు గంజు పెట్టి దానిలో 3 వంతులు నీరు పోయాలి. ఆ నీరు కళఫెళా ఉడుకుతున్నప్పుడు ఈ గోళాలు వేయండి. +15, 20 నిమిషాల పిమ్మట అవి మంచిగా ఉడికి ఉబ్బి నీటిలో పైకి తేలుతున్నప్పుడు వాటిని తీసి జల్లెడలో ఉంచండి. తదుపరి +పొయ్యి వెలిగించి పైన మూకుడు పెట్టి 2 గంటల నూనె వేసి వేడయ్యాక గోళాలని క్రిస్పీగా గోలించి తీయాలి. అదే మూకుడులో 3, +4 గంటల శనగ నూనె వేసి దానిలో 5,6 ఎండు మిరపకాయలు వేసి హంగువ, ఆవాల / పోపు దినుసులు వేసి వేగాక కల్యమాకు +వేసి దించండి. భరడా గోళాలని అన్నంలో పొడిపొడిగా చేసి పోణి నూనె వేసి కలిపి, కమ్మని హంగువ పోణి పెట్టిన తియ్యని +చింతపండు చారు కలిపిన కమలాలు, ఒక్కో ముద్ద గొంతు దిగుతుంటే ఆహా ఏమి రుచీ మంథెన వంటలదీ అనక మానరు. +మునగాకు పప్పు 2 విధాలుగా చేసుకోవచ్చు. +మునగాకు పప్పు +1. పొడి పొడి 2 ముద్దగా. పొడి పొడిగా చేసుకొనే ముందు పెసరపప్పు 1 గంట నాన పెట్టుకోవాలి. మునగకు మంచిగా +కడుక్కొని, కాసేపు అరపెట్టి పొడిగా అయ్యాక, నూనె వేసి పోపు వేసుకొని మునగాకు బాగా వేపుకున్నాక, నానపెట్టుకున్న పప్పు +కూడా మునగాకులో వేసి పొడిపొడిగా వేపాలి. కారం, ఉప్పు తగినంత వేసుకోవాలి. +2. ముద్ద పప్పు మనం చేసుకొనే ఆకుకూరలాగానే. కొంతమంది మునగాకు ఉడక పెట్టుకుంటారు. +ముల్లంగి కీసు బిళ్ళవక్క +కావలసిన వస్తువులు +బియ్యం పిండి, ముల్లంగి కీసు, నూలు, ఓమ, ఉప్పు, కారం, పసుపు, నూనె కొద్దిగా, పచ్చిమిర్చి ముక్కలు. +తయారు చేయు విధము +ముందుగా ఓ న్యూస్ పేపర్కి నూనె పూసి కంచముపై పెట్టి పైన పెట్టిన వ్యంజనాలను ముద్దగా చేసుకొని చిన్న చిన్న బాల్ +సైజ్ ముద్ద తీసుకొని కంచంపై ఉన్న పేపర్కు పలుచగా అదమాలి. ఆదిమిన దాన్ని మెల్లగా పెనంపై వేసి 2 నిమిషాలు ఉంచి పేపర్ +తీసి చక్కగా స్పూన్తో నూనె వేస్తూ కాల్చాలి. చక్కటి ధపాటా రెడీ (నూనె కాగితాన్ని 4,5 బిళ్ళవక్కలు అదమడానికి) వాడుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +181 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0203.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0203.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5856397df52ff75f66a1b6cafd849a73b491087b --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0203.txt" @@ -0,0 +1,60 @@ +సొరకాయ కోఫ్తా +కావలసిన వస్తువులు +సోరకాయ కీచు +2 కప్పులు +- +3.5 4 గంటలు +శనగపిండి, +కారం +తయారుచేసే విధానం +1/4 టీ స్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +1 +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +లించడానికి +ముందుగా ఒక లేత సొరకాయ తీసుకుని పొట్టు తీసి కీసు గీకాలి. కీసునుంచి రసం పిండి పక్కనుంచి 2 గిన్నెల కీసు తీసుకుని +3-4 స్పూన్స్ బేసన్, కారం, ఉప్పు, పచ్చిమిర్చి ముక్కలు వేసి నీరు కలపకుండానే గట్టిగా నిమ్మకాయ సైజు ఉండలు చేసి మూకుడులో +నూనె పోసి వేడయ్యాక సన్నని సెగపై బంగారు రంగు వచ్చేదాక ప్రతిసారి 3-4 కోప్తాల చొప్పున అన్నీ గోలించండి. +మసాల పేస్ట్ +టమాటాలు +2 +ఉల్లిగడ్డ +1 +పచ్చిమిర్చి +2 +వెల్లుల్లి రేకులు +4-5 +అల్లం ముక్క +రస్సా - గ్రేవీ +కాజు పలుకులు +జీలకర్ర, +8-10 +కారం +1 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +పసుపు +టమాటా కడిగి ముక్కలు చేసి, పచ్చిమిర్చి ముక్కలు వేసి, +ఉల్లిగడ్డ, వెల్లుల్లి రేకుల, అల్లం పొట్టుతీసి మెత్తగా మిక్సీ +చేసిన పేస్ట్. +తయారుచేసే విధానం +ధనియ పౌడర్ +గరం మసాల +ఉప్పు +నూనె +నీరు +1/4 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +2 గంటలు +1 - 1/4 గిన్నె +మూకుడులో 2 గంటెల నూనె ఉంచి మిగితాది తీసేసి వేడిచేయండి. అందులో జీలకర్ర వేసి తయారుచేసుకున్న మసాలా పేస్ట్ +వేసి సన్నని సెగపై నూనె వదిలేవరకు కలుపుతూ ఉండండి. నూనె వదిలాక కారం, పసుపు, ధనియాల పొడి వేసి కలిపి అందులో +కీసు పిండగా వచ్చిన నీరు, మరియు ఒక గిన్నెడు నీరు పోసి ఒక ఉడుకు ఉడికించండి. సన్నని సెగ ఉంచి కోఫ్తాలు గ్రేవీలో వేసి +గరం మసాల వేసి 3-4 నిమిషాలు మూత ఉంచండి. తర్వాత సన్నగా తరిగిన కొత్తిమీర వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఈ కూర వేడివేడి +ఫుల్కా, పరోఠాతో తింటే స్వర్గం కళ్లముందే మరి. +తెలంగాణ +రుచులు +182 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0204.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0204.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..33a1c87a05c430592e44365f0b6042dd285670c6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0204.txt" @@ -0,0 +1,38 @@ +బుబ్బడాలు +కావలసిన వస్తువులు +సైదం (గోధుమ పిండి) +బియ్యం పిండి +శర్కర +తయారుచేసే విధానం +- +3 కప్పులు, +1 కప్పు +- +1/3 కప్పు. +విలాయచి +(యాలకుల పొడి) +నూనె +2 చెంచాలు, +- +1/4 కిలో. +రెండు పిండ్లను ఒక తట్టలో పొడిదే కలపాలి. తర్వాత గంటెడు మంచి నూనె వేసి ఉండలు లేకుండా కలుపుకోవాలి. 2 గ్లాసులు +నీళ్ళు వేడి చేసి చక్కెర దాంట్లో కలిగేటట్లు కలుపుకోవాలి. నీళ్ళు సలసల కాగేటప్పుడు సగం గంటె నూనె వేసి, ముందు కలిపి +పెట్టుకున్న పొడి పిండి మిశ్రమాన్ని నీళ్ళల్లో పోస్తూ కలిపి, గ్యాస్ బందు చేసి గంజు దించి, యాలకుల పొడి వేసి కలిపి, మూతపెట్టుకోవాలి. +10 నిమిషాలైనాక, చిన్న చిన్న ఉండలు చేసుకొని వరుకు (ప్లాస్టిక్) కవరు మీద ఒత్తుకొని, కాగుతున్న నూనెలో వేసి, దోరగా రెండు +వైపులా కాల్చుకోవాలె. ఇవి వారం రోజులైనా సరే మంచిగ ఉంటవి. +బేసన్ +చక్కర +నెయ్యి +తయారుచేసే విధానం +ఒక కప్పు +1 కప్పు +ముప్పావు కప్పు +బేసన్ లడ్డు +కావలసిన వస్తువులు +ముందుగా పొయ్యి వెలిగించి మూకుడు పెట్టి నెయ్యి వేసి శనగపిండి బంగారు రంగు వచ్చేలా వేయించుకొని పక్కకు పెట్టాలి. +తర్వాత పొయ్యిమీద గిన్నెలో కప్పు చక్కర వేసి శక్కర తడిసేలా నీరు పోసి ఉడికించి కొంచెం తీగ వచ్చాక సగం పాకం వేగిన +పిండిలో వేసి కలపాలి. మిగతా పాకాన్ని ఉడికించి ఉండపాకు వచ్చాక ఆ పిండిలో బాగా కలిపి యాలకుల పొడి, చారపప్పు, కాజు +వేసి కావల్సిన సైజులో లడ్డూలు కట్టాలి. కొంచెం పల్చగా అన్పిస్తే కాసేపు అలా వదిలేస్తే గట్టి పడ్తుంది. +తెలంగాణ +183 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0205.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0205.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4c6d1ad121a78569e373038c2b76e890095c9d39 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0205.txt" @@ -0,0 +1,31 @@ +గోధుమ పిండి +బొంబాయి రవ్వ +1 కప్పు +1/2 కప్పు +పెరుగు +50 UT. +శక్కర +2 కప్పులు +చిటికెడు +పాక్ పూరీలు +కావలసిన వస్తువులు +బియ్యం పిండి +1/2 కప్పు +విలాయచి పొడి +1 టీ స్పూన్ +కేసర్ కలర్ +చిటికెడు +నెయ్యి +పావు కప్పు +నూనె +వేయించడానికి +ఉప్పు +తయారుచేసే విధానం +బొంబాయిరవ్వలో కొంచెం వేడి నూనె, పెరుగు వేసి బాగా కలిపి చపాతీ పిండిలా తడిపి పెట్టుకోవాలి. శక్కర తీగ పాకం +చేసుకుని అందులో విలాయచి పొడి, కేసర్ కలర్ వేసి కలిపి మూత పెట్టి ఉంచాలి. నానిన పిండిని తీసుకుని బాగా పిసికి పెద్ద ఉండలు +చేసుకోవాలి. ఒక ఉండను తీసుకుని చపాతీలా పెద్దగా వత్తుకోవాలి. దానిమీద నెయ్యి రాసి బియ్యంపిండి చల్లి చాపలా చుట్టి +చాకుతో ఒక ఇంచి మందంలో కట్ చేసుకోవాలి. తర్వాత ఒక్కోటి పూరీలా వత్తుకుని నూనెలో బంగారు రంగులో వచ్చేవరకు ఫ్రై +చేసుకుని గోరువెచ్చగా ఉన్న పాకంలో వేసి ప్లేటులో తీసి పెట్టాలి. +తెలంగాణ +రుచులు +184 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0207.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0207.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..26021a1e9887f618b0f54e24b0e6895df5409655 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0207.txt" @@ -0,0 +1,44 @@ +1. కోడిగ్రుడ్లు +కోడిగ్రుడ్డు అట్టు - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +గ్రుడ్లు +2 +గరంమసాలా పొడి +చిటికెడు +చిటికెడు +ఉప్పు +తగినంత +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +2 టీ స్పూన్స్ +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +ముందుగా ఒక గిన్నెలో పసుపు, కారంపొడి, గరం మసాలాపొడి, ఉప్పు వేసి రెండు చెంచాల నీళ్లు వేసి కలుపుకోవాలి. తర్వాత +గ్రుడ్లు కొట్టివేసి బాగా గిలక్కొట్టాలి. పెనం వేడి చేసి కొంచెం నూనె రాయాలి. కలిపి పెట్టుకున్న గ్రుడ్డు మిశ్రమం వేసి వెడల్పుగా, +సమానంగా చేసుకుని పైన, చుట్టూరా కొద్దిగా నూనె వేసి మూత పెట్టాలి. అట్టు ఉడికి, పొంగిన తర్వాత తిరగేసి దోరగా కాలిన +తర్వాత తీసేయాలి. ఇంకో విధంగా అంటే పెనం వేడయ్యాక గ్రుడ్లు కొట్టివేసి పైన కారంపొడి, ఉప్పు, పసుపు, గరం మసాలా +వేసుకొని కాలిన తర్వాత తిరగేసి మరికొంచెం మసాలా పొడి చల్లుకోవాలి. +గ్రుడ్లు +2 +ఉప్పు +తగినంత +పచ్చిమిర్చి +1 +- +కోడిగ్రుడ్డు అట్టు - 2 +కావలసిన పదార్థాలు +మిరియాల పొడి +చిటికెడు +గరంమసాలా పొడి +చిటికెడు +నూనె +2 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +గిన్నెలో సన్నగా తరిగిన పచ్చిమిర్చి, ఉప్పు, మిరియాల పొడి రెండు చెంచాల నీళ్లు కలిపి గ్రుడ్లు కొట్టివేయాలి. బాగా నురగ +వచ్చేలా గిలక్కొట్టాలి. పెనం వేడి చేసి కాస్త నూనె రాసుకుని గ్రుడ్డు మిశ్రమం పోసి పైన చుట్టూరా నూనె వేసి ఒకవైపు కాలిన +తర్వాత తిరగేసి కాల్చుకోవాలి. +లేదా పెనం మీదే నేరుగా గ్రుడ్లు కొట్టివేసి పైన ఉప్పు, మిరియాలపొడి వేసి కాలిన తర్వాత తిరగేసి మసాలా చల్లుకోవాలి. +పచ్చిమిర్చి ఇష్టం లేకుంటే మానేసి మిరియాల పొడి కాస్త ఎక్కువ వేసుకోవాలి. +తెలంగాణ +186 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0209.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0209.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7124af036c6b7cff7442e688e592325ae96b7393 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0209.txt" @@ -0,0 +1,50 @@ +కోడిగ్రుడ్డు గంటెప్ప - 5 +కావలసిన పదార్థాలు +గ్రుడ్లు +2 +పసుపు +ఉప్పు +తయారుచేసే విధానం +ధనియాల పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +చిటికెడు +కారంపొడి +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +నూనె +2 టీ స్పూన్స్ +అట్టును పెనం మీద కాకుండా గరిట లేదా గంటెలో చేసుకుంటారు. మందంగా ఉండే గంటెని వేడి చేసుకుని కొద్దిగా నూనె +వేయాలి. ఇందులో గ్రుడ్డు కొట్టి వేసి పైన పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి చల్లాలి. ఒకవైపు కాలిన తర్వాత చిన్న చెంచాతో +తిరగేసి రెండో వైపు కూడా మసాలా చల్లి కాల్చుకోవాలి. కావాలంటే నూనె బదులు నెయ్యి కూడా వేసుకోవచ్చు. +గ్రుడ్లు +ఉల్లిపాయలు +పసుపు +కారంపొడి +4 +3 పెద్దవి +కోడిగ్రుడ్డు కూర - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +ధనియాల పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +గరం మసాలా పొడి +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +2 +ఉప్పు +నూనె +తగినంత +3 టీ స్పూన్స్ +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +తయారుచేసే విధానం +2 రెబ్బలు +మందంగా ఉండే గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడేవరకు +వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేయాలి. +తర్వాత అరకప్పు నీళ్లు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ఉల్లిపాయ మెత్తగా ఉడికిన తర్వాత గ్రుడ్లు కొట్టివేసి +మెల్లిగా కలిపి మూత పెట్టాలి. మొత్తం ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరంమసాలా పొడి చల్లి దింపేయాలి. గ్రుడ్లు వేయగానే బాగా కలిపితే +పొడిపొడిగా వస్తుంది. +తెలంగాణ +188 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0210.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0210.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4e26a2189f64831a256864eeff26adb110656fc2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0210.txt" @@ -0,0 +1,57 @@ +కోడిగ్రుడ్డు కూర - 2 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +గరం మసాలా పొడి +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +గ్రుడ్లు +టమాటాలు +4 +100 గ్రా. +ఉల్లిపాయలు +3 పెద్దవి +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీ స్పూన్ +కరివేపాకు +పసుపు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +3 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +ఉల్లిపాయ, టమాటాలు సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసుకుని సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, కరివేపాకు వేసి +దోరగా వేయించుకోవాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత టమాటా ముక్కలు, కారంపొడి, +తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత అరకప్పు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత +అరకప్పు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. టమాటా ముక్కలు మెత్తగా ఉడికిన తర్వాత గ్రుడ్లు కొట్టి వేసి గరిటతో మెల్లిగా కలిపి మూతపెట్టాలి. +గ్రుడ్డు ఉడికిన తర్వాత గరం మసాలా పొడి చల్లి దింపేయాలి. +గ్రుడ్లు, పాలకూర - 3 +కావలసిన పదార్థాలు +గ్రుడ్లు +3 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పాలకూర తరుగు +ఉల్లిపాయలు +3 కప్పులు / 6 కట్టలు +గరం మసాలా పొడి +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +1 +ఉప్పు +తగినంత +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +4 టీ స్పూన్స్ +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +1 టీ స్పూన్ +పాలకూర శుభ్రంగా కడిగి సన్నగా తరిగిపెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ వేసి దోరగా +వేయించాలి. ఇందులో అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద, పసుపు, కారం పొడి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత పాలకూర తరుగు, తగినంత ఉప్పు +వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. అవసరమనుకుంటే అరకప్పు నీళ్లు పోసి ఉడికించుకోవాలి. పాలకూర పూర్తిగా ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గ్రుడ్లు +కొట్టి వేసి బాగా కలిపి మూత పెట్టాలి. ఇలా చేయడం వల్ల గ్రుడ్డు పొడిపొడిగా అవుతుంది. గ్రుడ్డు ఉడికి నీరంతా ఇగిరిపోయిన +తర్వాత గరం మసాలా పొడి చల్లి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +189 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0211.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0211.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..207d17b6c0a07c8afb4c7e52a7fc555a0b6e6938 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0211.txt" @@ -0,0 +1,69 @@ +తెలంగాణ +గ్రుడ్లు +బీరకాయ +కరివేపాకు +ఉల్లిపా +3-4 +1/2 కేజి +బీరకాయ, కోడిగ్రుడ్డు కూర - 4 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +2 రెబ్బలు +గరం మసాలా పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +1 +ఉప్పు +తగినంత +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +3 టీ స్పూన్స్ +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +బీరకాయ పొట్టు తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి +మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల +పొడి వేసి కలిపి బీరకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి చిన్నమంట మీద మగ్గనివ్వాలి. అవసరమైతే అరకప్పు +నీళ్లు పోయాలి. బీరకాయ ముక్కలు పూర్తిగా ఉడికిన తర్వాత కోడిగ్రుడ్లు కొట్టి వేసి కొద్దిగా కలిపి మూతపెట్టాలి. గ్రుడ్డు ఉడికిన +తర్వాత గరం మసాలా పొడి కలిపి దింపేయాలి. ఉల్లిపాయలతో సన్నగా తరిగిన మెంతికూర వేసుకుంటే చాలా రుచిగా ఉంటుంది. +గ్రుడ్లు +ఉల్లిపాయలు +4 +4 +పచ్చిమిర్చి +2 +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీ స్పూన్ +ఉల్లిపాయ, గ్రుడ్లు కూర - 5 +కావలసిన పదార్థాలు +ధనియాల పొడి +లవంగాలు +షాజీర +దాల్చిన చెక్క +ఇలాచీలు +పసుపు +చిటికెడు +పాలు +కారంపొడి +1 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +3 టీ స్పూన్ +నూనె +కొబ్బరి పొడి +తయారుచేసే విధానం +I +1 టీ స్పూన్ +6 +1 టీ స్పూన్ +చిన్న ముక్క +3 +1 కప్పు +తగినంత +3 టీ స్పూన్స్ +గ్రుడ్లు ఉడకపెట్టి పెంకు తీసి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి లవంగాలు, షాజీర, దాల్చిన చెక్క, ఇలాచీ, సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయలు వేసి దోరగా వేయించుకోవాలి. పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, ధనియాలపొడి వేసి కలిపి గోరువెచ్చని +పాలు, ఉడికించిన గ్రుడ్లు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. కొబ్బరిపొడి వేసి కలిపి దగ్గరగా అయ్యేవరకు ఉడికించి దింపేయాలి. +190 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0212.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0212.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aeb7fd56eecdd5a5e0e63e4c5df41a31306b92a6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0212.txt" @@ -0,0 +1,61 @@ +గ్రుడ్లు +4 +ఉల్లిపాయలు +2 +కోడిగ్రుడ్డు, టమాట కూర - 6 +కావలసిన పదార్థాలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +టమాటాలు +3 +గరం మసాలా పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +నూనె +పసుపు +కారం పొడి +తయారుచేసే విధానం +I +2-3 +2 రెబ్బలు +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +3 టీ స్పూన్స్ +గ్రుడ్లు ఉడకపెట్టి పెంకు తీసి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు ముక్కలు వేసి మెత్తబడేవరకు +వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, కారం పొడి, +తగినంత ఉప్పువేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. టమాటా ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత ఉడికించిన గ్రుడ్లు, అరకప్పు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి +ఉడికించాలి. నీరంతా ఇగిరిపోయి దగ్గర పడ్డాక గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇందులో కొద్దిగా చింతపండు +పులుసు కూడా వేసుకోవచ్చు. గ్రుడ్లతో పాటు పులుసు వేసి ఉడికించుకోవాలి. +గోరుచిక్కుడు +ఉల్లిపాయ +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +గ్రుడ్లు, గోరుచిక్కుడు కూర - 7 +కావలసిన పదార్థాలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కొబ్బరిపొడి +3-4 +250 గ్రా. +1 +6 +ఉపు +2 రెబ్బలు +1/4 చెంచా +కొత్తిమీర +నూనె +3 చెంచాలు +1/2 చెంచా +తగినంత +కొద్దిగా +4 చెంచాలు +గోరుచిక్కుడు నార తీసి అంగుళం సైజు ముక్కలు తరిగి పెట్టుకోవాలి. వీటిని కాస్త ఉప్పేసి తగినన్ని నీళ్లు పోసి ఉడికించుకుని +జల్లెట్లో వేసుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర వేసి ఎర్రబడ్డాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడేవరకు +వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి మరి కొద్దిసేపు వేయించాలి. తర్వాత ఇందులో గ్రుడ్లు కొట్టి +వేసి బాగా కలపాలి. గ్రుడ్డు పొడిపొడిగా అయిన తర్వాత ఉడికించిన గోరుచిక్కుడు తగినంత ఉప్పు, కొబ్బరిపొడి వేసి కలుపుతూ +వేయించాలి. నీరంతా ఇగిరిపోయి బాగా వేగిన తర్వాత కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +191 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0214.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0214.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ea93287912a0ffcd4f108a3fc3724a3de931abf4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0214.txt" @@ -0,0 +1,60 @@ +గ్రుడ్లు +ఉల్లిపాయ +పచ్చిమిర్చి +4 +కోడిగ్రుడ్లు మసాలా వేపుడు - 10 +00 +కావలసిన పదార్థాలు +ధనియాల పొడి +కొబ్బరి పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +6-8 +గసాలు +2 టీ స్పూన్స్ +అల్ల +అర అంగుళం ముక్క +ఉప్పు +తగినంత +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +5 టీ స్పూన్స్ +కొత్తిమీర తరుగు +1/4 కపు +తయారుచేసే విధానం +కోడిగ్రుడ్లు ఉడికించి పెంకు తీసి, చాకుతో గాట్లు పెట్టుకోవాలి. ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి, అల్లం కలిపి మెత్తగా నూరుకోవాలి. +ధనియాలు, గసాలు నూనె లేకుండా వేయించి కొబ్బరితో కలిపి పొడి చేసుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఉల్లిముద్ద వేసి దోరగా +వేపాలి. ఇందులో పసుపు, గ్రుడ్లు, మసాలా పొడి తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. పూర్తిగా దగ్గర పడ్డాక సన్నగా తరిగిన +కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +కోడిగ్రుడ్లు, ఉల్లిపాయ పులుసు - 11 +కావలసిన పదార్థాలు +గ్రుడ్లు +ఉల్లిపాయ +4 +గరం మసాలా పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీ స్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +2 +చింతపండు పులుసు +1/4 కప్పు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +3 టీ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +కరివేపాకు +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +కోడిగ్రుడ్లు ఉడకబెట్టి పెంకు తీసిపెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు వేసి దోరగా వేయించాలి. +ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు వేసి కలిపి కారం పొడి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత చింతపండు పులుసు, +ఉడికించిన గ్రుడ్లు, కప్పుడు నీళ్లు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి చిక్కబడేవరకు ఉడికించి, గరంమసాలా పొడి వేసి +దింపేయాలి. +తెలంగాణ +193 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0216.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0216.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4899dd0b2180f3f36ce6ff6bbfed3d95cb44d980 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0216.txt" @@ -0,0 +1,74 @@ +గ్రుడ్లు +ఉల్లిపాయలు +జీలకర్ర +250 +2 +కోడిగ్రుడ్లు పులుసు - 14 +1 టీ స్పూన్ +కావలసిన పదార్థాలు +కరివేపాకు +కొబ్బరిపొడి +చింతపండు పులుసు +2 రెబ్బలు +3 టీ స్పూన్స్ +1/2 కప్పు +తగినంత +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +కొత్తిమీర +కారంపొడి +టీ స్పూన్ +ఉప్పు +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +గరం మసాలా పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +ఆవాలు +1 టీ స్పూన్ +4 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +జీలకర్ర వేయించి పొడి చేసుకుని ఉల్లిపాయతో కలిపి మెత్తగా నూరుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఈ ఆవాలు వేసి +చిటపటలాడాక ఉల్లిపాయ ముద్ద, కరివేపాకు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి, +ధనియాల పొడి వేసి వేయించాలి. తర్వాత కొబ్బరిపొడి వేసి కలిపి చింతపండు పులుసు, తగినంత ఉప్పు వేసి ఉడికించిన గ్రుడ్లు, +రెండుకప్పుల నీళ్లు పోసి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. చిక్కబడి నూనె తేలుతున్నప్పుడు కొత్తిమీర, గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి +దింపేయాలి. +కోడిగ్రుడ్లు, శనగపప్పు కూర - 15 +కావలసిన పదార్థాలు +గ్రుడ్లు +శనగపప్పు +ఉల్లిపాయ +కరివేపాకు +I +3 +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +1 +1 కప్పు / 100 గ్రా. +1 +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +1 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 రెబ్బలు +గరం మసాలా పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +2 +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీ స్పూన్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +తగినంత +4 టీ స్పూన్స్ +గ్రుడ్లు ఉడకబెట్టి పెంకు తీసి పెట్టుకోవాలి. శనగపప్పు కడిగి, నీళ్లు పోసి గంట ముందు నానబెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి +చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి +ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, నానిన శనగపప్పు వేసి కలపాలి. పప్పు తడి ఆరిపోయేదాకా వేగిన తర్వాత తగినంత +ఉప్పు, ధనియాల పొడి, కప్పుడు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. పప్పు సగం ఉడికిన తర్వాత గ్రుడ్లు వేసి కలిపి ఉడికించాలి. +నీరంతా ఇగిరిపోయిన తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +195 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0217.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0217.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c2de4235c69d6da9069d205d43d21b7c81462061 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0217.txt" @@ -0,0 +1,64 @@ +తెలంగాణ +గ్రుడ్లు +శనగపిండి +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +| +4 +కోడిగ్రుడ్డు బజ్జీలు - 16 +కావలసిన పదార్థాలు +వాము +1 కప్పు +ఉప్పు +1 టీ స్పూన్ +నూనె +2 టీ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +తగినంత +వేయించడానికి +తయారుచేసే విధానం +గ్రుడ్లు ఉడకబెట్టి పెంకు తీసి చాకుతో రెండు లేదా నాలుగు ముక్కలుగా చేసుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో జల్లించిన శనగపిండి, +కారం పొడి, ఉప్పు, ధనియాల పొడి, వాము, వంటసోడా, గరిటెడు నూనె వేసి కలిపి తగినన్ని నీళ్లతో మరీ చిక్కగా కాకుండా మరీ +పలుచగా కాకుండా కలుపుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసుకోవాలి. ఒక్కో గుడ్డు ముక్క పిండిలో పూర్తిగా ముంచి వేడినూనెలో +వేసి రెండువైపులా బంగారు రంగు వచ్చేవరకు వేయించుకుని తీసుకోవాలి. +గ్రుడ్లు +ఉల్లిపాయలు +టమాటాలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +కొత్తిమీర +కొబ్బరిపొడి +గసాలపొడి +☐ +I ++ +2 +3 +కోడిగ్రుడ్లు మసాలా కూర - 17 +కావలసిన పదార్థాలు +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +1 +2 రెబ్బలు +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +కారంపొడి +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత, +4 టీ స్పూన్స్ +కొద్దిగా +ఉప్పు +4 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +గ్రుడ్లు ఉడకబెట్టి పెంకు తీసి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన +పచ్చిమిర్చి వేసి బంగారురంగులోకి మారేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి సన్నగా +తరిగిన టమాటా ముక్కలు, కారంపొడి వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. టమాటా ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత ధనియాలపొడి, కొబ్బరిపొడి, +గసాలపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి రెండునిమిషాలు వేయించి ఉడికించిన గ్రుడ్లు, కప్పు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. మొత్తం నీరంతా +ఇగిరి పోయి నూనె తేలుతున్నప్పుడు గరం మసాలా, కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +196 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0219.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0219.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b6eb935e4dc15efa0b1157515354105e71cf594e --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0219.txt" @@ -0,0 +1,70 @@ +కోడి +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +1 కేజి +2 +3-4 +1. కోడి +కోడి ఇగురు - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +కొబ్బరిపొడి +పసుపు +కారంపొడి +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +ధనియాల పొడి +1 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +నూనె +టీ +1/2 టీ స్పూన్ +కొత్తిమీర +గరం మసాలా పొడి +తయారుచేసే విధానం +3 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +112 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టీ స్పూన్స్ +కొద్దిగా +కోడిని శుభ్రంగా కడిగి జల్లెట్లో వేసుకోవాలి. మందంగా ఉండే గిన్నె లేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద కలిపి కోడి ముక్కలు +వేయాలి. ఇందులో కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా కలిపి మూతపెట్టాలి. చిన్న మంట మీద నిదానంగా +వేగనివ్వాలి. తర్వాత కొబ్బరి పొడి వేసి కలిపి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. అవసరమైతే అరకప్పు నీళ్లు పోసి కలపాలి. ముక్కలు +మసాలాలోనే ఉడికి దగ్గరగా అయిన తర్వాత నూనె తేలుతుండగా గరం మసాలాపొడి, కొత్తిమీరవేసి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచుల +కోడి ఇగురు - 2 +కావలసిన పదార్థాలు +కోడి +ఉల్లిపాయలు +1 కేజి +2 +నిమ్మరసం +2 టీ స్పూన్స్ +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +షాజీర +1 టీ స్పూన్ +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కొత్తిమీర +2 టీ స్పూన్స్ +కొద్దిగా +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +పెరుగు +1 కప్పు / 100 మి.లీ. +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +కోడిని కడిగి జట్లో వేసి నీరంతా పోయిన తర్వాత ఒక గిన్నెలోకి తీసుకొని కారంపొడి, ఉప్పు, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, +పెరుగు, నిమ్మరసం వేసి బాగా కలిపి ఒక గంటసేపు మూతపెట్టి ఉంచాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి షాజీరా, ఉల్లిపాయ ముక్కలు +వేసి దోరగా వేపాలి. ఇందులో మసాలాలో నానిన కోడిని వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. అవసరమైతే కప్పు నీళ్లు కలుపుకోవాలి. +నీరంతా ఇగిరిపోయిన తర్వాత ధనియాలపొడి, గరం మసాలా, కొత్తిమీర వేసి కలిపి మరికొద్దిసేపు వేయించి దింపేయాలి. +198 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0222.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0222.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..021160e84d3e9c6e2a6dd73dfb0596292832f0ed --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0222.txt" @@ -0,0 +1,64 @@ +కోడి, పాలకూర -7 +కావలసిన పదార్థాలు +కోడి +1 కేజి +కారంపొడి +1/2 టీ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయలు +2 +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +4 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +112 టీ స్పూన్ +పాలకూర +ధనియాల పొడి +పసుపు +6 కట్టలు +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +ఒక గిన్నెలో నీళ్లు మరిగించి శుభ్రంగా కడిగిన పాలకూర ఆకులను వేయాలి. చల్లారిన తర్వాత మెత్తగా నూరుకోవాలి. గిన్నె +లేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. పసుపు, అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కోడి ముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాలపొడి వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు నూనెలో +బాగా వేగిన తర్వాత పాలకూర మిశ్రమం, తగినంత ఉప్పు, కప్పుడు నీళ్లు పోసి కలిపి ఉడికించాలి. కోడి ముక్కలు పూర్తిగా ఉడికి +నూనె తేలుతున్నప్పుడు దింపేయాలి. పాలకూర నూరకుండా సన్నగా తరిగి కోడి వేగిన తర్వాత కలపొచ్చు. +కోడి +ఉల్లిపాయలు +పుంటికూర తరుగు +పచ్చిమిర్చి +1 కేజి +2 +కోడి, పుంటికూర - 8 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +3 కప్పులు +గరం మసాలా పొడి +3 +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +112 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +11/2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +పుంటికూర ఆకులు కడిగి సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, పచ్చిమిర్చి వేసి +దోరగా వేయించాలి. కాస్త ఎర్రబడ్డాక పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలపాలి. ఇందులో కోడి ముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాలపొడి +వేసి కలిపి మూత పెట్టి మగ్గనివ్వాలి. నీరు ఇగిరిపోయి ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత పుంటికూర తరుగు, తగినంత ఉప్పు వేసి +కలిపి మూతపెట్టాలి. అవసరమైతే అరకప్పు నీళ్లు కలుపుకోవచ్చు. పుంటికూర, కోడి కలిసి బాగా ఉడికిన తర్వాత గరంమసాలా వేసి +దింపేయాలి. +ఇదేవిధంగా చుక్కకూరతో కూడా చేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +201 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0223.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0223.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2445f629535d2d929dba8c4fab67842669831467 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0223.txt" @@ -0,0 +1,69 @@ +కోడి, మెంతికూర - 9 +కావలసిన పదార్థాలు +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +పెరుగు +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +1 కప్పు +కోడి +1 కేజి +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +3 +4 +మెంతికూర తరుగు +1/4 కప్పు +టమాటాలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +112 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +టీ +2 టీ స్పూన్స్ +3 +తగినంత +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో +మెంతికూర తరుగు, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాలపొడి వేయాలి. కోడిముక్కలు, +తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా కలిపి మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. నీరంతా ఇగిరిపోయి ముక్కలు వేగిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా +ముక్కలు వేసి కలపాలి. అవి కాస్త మెత్తబడ్డాక పెరుగు, కప్పుడు నీళ్లు పోసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలన్నీ ఉడికి నూనె +తేలుతున్నప్పుడు గరం మసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +నాటుకోడి పులుసు - 10 +కావలసిన పదార్థాలు +కోడి +పసుపు +ఉల్లిపాయలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +తయారుచేసే విధానం +I +1 కేజి +1/2 టీ స్పూన్ +2 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కొబ్బరిపొడి +చింతపండు పులుసు +2 టీ స్పూన్ +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/2 కప్పు +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +నాటుకోడి మంట మీద కాల్చి కొంచెం పసుపు రాసి కడిగి ముక్కలు చేసి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి ఎర్రగా అయ్యేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి, కోడి ముక్కలు, +కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత కొబ్బరిపొడి వేసి కలపాలి. +ఇందులో కప్పుడు నీళ్లు పోసి కలిపి చిన్న మంట మీద ఉడికించాలి. ముక్కలు బాగా ఉడికిన తర్వాత గరంమసాలా, చింతపండు +పులుసు వేసి కలిపి మరో ఐదు నిమిషాలు ఉడికించి నూనె తేలిన తర్వాత దింపేయాలి. +తెలంగాణ +202 +రుచుల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0224.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0224.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c020369f52db874b1a62bd7678a3cacd39b31d95 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0224.txt" @@ -0,0 +1,71 @@ +అంకాపూర్ కోడి - 11 +కావలసిన పదార్థాలు +కొబ్బరిపొడి +లవంగాల పొడి +షాజీర +నాటుకోడి +1 కేజి +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +ధనియాల పొడి +3 టీ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయలు +3 +కొత్తిమీర +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +1 టేబుల్ స్పూన్ +కొద్దిగా +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +నాటుకోడి మంట మీద బాగా కాల్చి పసుపు రాసి కడిగి ముక్కలు చేసుకోవాలి. ఈ ముక్కలలో కొన్ని ఉల్లిపాయలు, సగం +పసుపు, సగం ధనియాలపొడి, సగం అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద కొద్దిగా నీళ్లు చల్లి కలిపి అరగంట మూతపెట్టి ఉంచాలి. వెడల్పాటి గిన్నె +లేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి ఎర్రగా అయ్యేవరకు వేయించాలి. ఇందులో అల్లం, +వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి, కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కోడి ముక్కలు వేసి వేయించాలి. తర్వాత కారంపొడి, పసుపు, ధనియాల పొడి, +కొబ్బరిపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి అవసరమైనన్ని నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. కోడి ముక్కలు బాగా ఉడికిన తర్వాత లవంగాల +పొడి, షాజీర వేసి కలిపి దింపేయాలి. +కోడి +మునగకాయలు +టమాటాలు +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +కోడి మునగకాయ కూర - 12 +1 కేజి +10 +3 +21 +కావలసిన పదార్థాలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +బ +ఉప్పు +నూనె +టీ +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్ +12 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +3 +కోడిముక్కలు శుభ్రంగా కడిగి జల్లెట్లో వేయాలి. మునగకాయలు రెండు లేదా మూడు అంగుళాలంత ముక్కలుగా తరిగి పైన +నార తీసేయాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడే వరకు వేయించాలి. +పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాలపొడి వేసి కలపాలి. తర్వాత కోడిముక్కలు, +తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటాలు, మునగకాయలు కూడా వేసి, +ఉడికిన తర్వాత గరం మసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +203 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0225.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0225.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f683664a71dab73360825a4137d8f8c9ab36e9c6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0225.txt" @@ -0,0 +1,67 @@ +కోడి మామిడికాయ కూర - 13 +కావలసిన పదార్థాలు +కోడి +1 కేజి +గసాలు +3 టీ స్పూన్స్ +మామిడికాయలు +2 చిన్నవి +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +ఉల్లిపాయలు +3 +కారంపొడి +1/2 టీ స్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +4 +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +పెరుగు +1/2 కప్పు +ఉప్పు +తగినంత +3 టీ స్పూన్స్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కొబ్బరిపొడి +తయారుచేసే విధానం +మామిడికాయను తురిమి లేదా చిన్న చిన్న ముక్కలుగా తరగాలి. గసాలు వేయించి కొబ్బరితో కలిపి పొడిచేసి పెరుగు కలిపి +పక్కన పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించి, నిలువుగా చీల్చిన +పచ్చిమిర్చి, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, వేసి కలిపి కోడిముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత +పెట్టాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత మామిడికాయ తురుము వేసి రెండు నిమిషాలు వేపాలి. తరవాత కొబ్బరి, గసాల ముద్ద, +కప్పుడు నీళ్లు వేసి కలిపి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. కోడి బాగా ఉడికి నూనె తేలుతున్నప్పుడు గరంమసాలాపొడి, కొత్తిమీర వేసి +దింపేయాలి. +కోడి వేపుడు - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +కో +పసుపు +1 కేజి +కారంపొడి +12 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +మిరియాల పొడి +1/4 టేబుల్ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +టీ +1/2 టీ స్పూన్ +కొత్తిమీర +గరం మసాలా పొడి +తయారుచేసే విధానం +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కొద్దిగా +కోడిముక్కలు శుభ్రంగా కడిగి జల్లెట్లో వేయాలి. నీరంతా పోయాక ఒక గిన్నెలోకి తీసుకొని పసుపు, కారం, ధనియాల పొడి, +గరంమసాలా పొడి, మిరియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు, నూనె కూడా వేసి అన్ని ముక్కలకు మసాలా అంటేలా బాగా కలియబెట్టాలి. +మూతపెట్టి గంటసేపు ఉంచాలి. మందంగా ఉన్న కడాయిలో చికెన్, మసాలాతో కలిపి వేసి మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. తర్వాత +మూత తీసి చిన్న మంటమీద వేయించి, కొత్తిమీర చల్లి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +204 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0227.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0227.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2db8397cbba9abf2eae4851d876d55a3c51d4e1d --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0227.txt" @@ -0,0 +1,70 @@ +ఉల్లిపాయలు +పసుపు +కారంపొడి +మిరియాల పొడి +కోడి, మిరియాల వేపుడు - 4 +కావలసిన పదార్థాలు +1 కేజి +2 +కొత్తిమీర +కొబ్బరిపొడి +1/2 టీ స్పూన్ +టీ +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +2 టీ స్పూన్స్ +కొద్దిగా +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +కోడిముక్కలు శుభ్రంగా కడిగి జల్లెట్లో వేయాలి. నీరంతా పోయిన తర్వాత ఒక గిన్నెలోకి తీసుకొని, పసుపు, కారంపొడి, సగం +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, ఉప్పు వేసి కలిపి పది నిమిషాలు ఉంచాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన (లేదా నూరిన +ఉల్లిపాయలు వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి, కోడిముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. +నీరు ఇగిరిపోయిన తర్వాత కొబ్బరిపొడి, మిరియాల పొడి వేసి కలిపి వేయించాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత గరం మసాలా, +కొత్తిమీర వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇందులో ఎర్రకారం పొడి బదులు పచ్చిమిర్చి కారం వేసుకోవచ్చు. +నాటుకోడి +ఉల్లిపాయలు +పసుపు +1 కేజి +3 +నాటుకోడి వేపుడు - 5 +కావలసిన పదార్థాలు +లవంగాలు +ఇలాచీలు +1/2 టీ స్పూన్ +ఎండుమిర్చి +10 +దాల్చిన చెక్క +షాజీర +ధనియాలు +మిరియాలు +2 టీ స్పూన్స్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +4-5 +ఉప్పు +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +నూనె +తయారుచేసే విధానం +I ++ +3 +1 అంగుళం ముక్క +2 టేబుల్ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +తగినంత +4-5 టేబుల్ స్పూన్స్ +నాటుకోడి మంట మీద బాగా కాల్చి పసుపు రాసి కడిగి ముక్కలు చేసుకోవాలి. కడాయిలో ధనియాలు, మిరియాలు కాస్త +వేయించుకోవాలి. ఎండు మిర్చి ముక్కలు చేసుకొని, నీళ్లు పోసి నానబెట్టుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేయించిన కోడి ముక్కలు వేసి కలిపి +మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. వేయించిన ధనియాలు, మిరియాలు, గరంమసాలాలు పొడి చేసుకొని, నానిన ఎండుమిర్చి వేసి మెత్తగా +నూరి, కోడి ముక్కలలో వేయాలి. తగినంత ఉప్పు వేసి, మసాలాతో కలిపి వేగిన తర్వాత కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచ +206 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0231.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0231.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bd4d2fdb519260cc2861fc6c2717e2e601b47bd8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0231.txt" @@ -0,0 +1,72 @@ +మాంసం +బెండకాయలు +టమాటాలు +ఉల్లిపాయలు +చింతపండు పులుసు +కరివేపాకు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +మాంసం, బెండకాయ పులుసు - 7 +కావలసిన పదార్థాల్పు +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +500 గ్రా. +250గ్రా. +3 +2 +1/4 కప్పు +ఉప్పు +నూనె +2 రెబ్బలు +1/2 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +12 టీ స్పూన్ +గరం మసాలా పొడి +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద, వేసి కొద్దిగా వేపి, శుభ్రంగా కడిగిన మాంసం ముక్కలు, కారం పొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి +మూతపెట్టాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత రెండు కప్పుల నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. ముక్కలు బాగా ఉడికిన తర్వాత తరిగిన +టమాటా ముక్కలు, రెండు అంగుళాల సైజులో తరిగిన బెండకాయ ముక్కలు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు కాస్త మగ్గిన +తర్వాత చింతపండు పులుసు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. చిక్కబడి నూనె తేలుతుండగా గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి +దింపేయాలి. +మాంసం, చామగడ్డ పులుసు - 8 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం +చామగడ్డ +టమాటాలు +ఉల్లిపాయ +కరివేపాకు +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +ధనియాల పొడి +1 టీ స్పూన్ +టీ +గరం మసాలా పొడి +చింతపండు పులుసు +1/4 టీ స్పూన్ +1/4 కప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +250గ్రా. +250 గ్రా. +250గ్రా. +1 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తగినంత +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +1/4 టీ స్పూన్ +12 టీ స్పూన్ +నూనె +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +చామగడ్డలు పొట్టు తీసి ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు వేసి దోరగా +వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి, మాంసం ముక్కలు, కారం పొడి, ధనియాల +పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు వేగిన తర్వాత రెండు కప్పుల నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన +తర్వాత చామగడ్డ, తరిగిన టమాటా ముక్కలు వేసి ఉడికించాలి. చామగడ్డ ఉడికిన తర్వాత చింతపండు పులుసు వేసి ఉప్పు +సరిచూసుకుని మరికొద్దిసేపు ఉడికించి గరంమసాలా పొడి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +210 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0232.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0232.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..364b10b89c146ba2de4ed50c8ecaa966ce0a200d --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0232.txt" @@ -0,0 +1,67 @@ +మాంసం +చిక్కుడుకాయ +టమాటాలు +ఉల్లిపాయలు +పసుపు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +మాంసం, చిక్కుడుకాయ కూర - 9 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +250 గ్రా. +250 గ్రా. +3 +2 +1/4 టీ స్పూన్ +టీ +12 టీ స్పూన్ +నూనె +ఉప్పు +కరివేపాకు +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +2 రెబ్బలు +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +చిక్కుడుకాయలు నారతీసి అంగుళం సైజు ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ +ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి శుభ్రంగా కడిగిన మాంసం +ముక్కలు, కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ముక్కలు వేగిన తర్వాత చిక్కుడు కాయ ముక్కలు వేసి కలిపి +మరికొద్దిసేపు వేయించాలి. ఇందులో తగినన్ని నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. మాంసం ముక్కలు, చిక్కుడుకాయ ఉడికిన +తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు వేసి కలిపి ఉప్పు సరిచూసుకొని మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. పూర్తిగా దగ్గరగా అయిన +తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి కలపాలి. +మాంసం, గోకరకాయ (గోరుచిక్కుడు) కూర-10 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం +500 గ్రా. +ధనియాల పొడి +గోకరకాయ +250గ్రా. +ఉల్లిపాయలు +2 +గరం మసాలా పొడి +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +నూనె +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +గోకరకాయలు చివర్లు తీసి అంగుళం సైజు ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత +మాంసం ముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి వేయించాలి. ముక్కలు వేగిన తర్వాత తగినన్ని నీళ్లు +పోసి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత గోకరకాయ వేసి కలపాలి. మరికొద్దిగా నీళ్లు పోసి, ఉప్పు సరిచూసుకొని మూతపెట్టి +ఉడికించాలి. దగ్గరగా అయిన తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి, దింపేయాలి. +తెలంగాణ +211 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0233.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0233.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..23c0d4a44fde9fa5ce7ba34c1efbf2ea44edf442 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0233.txt" @@ -0,0 +1,60 @@ +మాంసం, పుంటికూర / గోంగూర - 11 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం +500 గ్రా. +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +పుంటికూర +ఉల్లిపాయలు +10 కట్టలు +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +2 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +పుంటికూర ఆకులన్నీ ఏరి శుభ్రంగా కడిగి జల్లెట్లో వేసుకోవాలి. నీరంతా పోయిన తర్వాత సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి +కలిపి మాంసం ముక్కలు, కారం, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు నూనెలో బాగా వేగిన +తర్వాత తరిగిన గోంగూర వేసి కలిపి మూతపెట్టి మగ్గనివ్వాలి. తర్వాత తగినన్ని నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. మాంసం ముక్కలు ఉడికి +దగ్గరబడ్డాక గరంమసాలా పొడి కలిపి దింపేయాలి. పుంటికూర బదులు చుక్కకూర లేదా తోటకూర వేసుకోవచ్చు. +మాంసం, చింతచిగురు కూర - 12 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం +500 గ్రా. +గరం మసాలా పొడి +చింతచిగురు +1 కప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1/4 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +పసుపు +కారంపొడి +1/4 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +I +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +ధనియాల పొడి +1 టీ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయలు +2 +తయారుచేసే విధానం +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +వేసి కొద్దిగా వేపి శుభ్రంగా కడిగిన మాంసం ముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా కలుపుతూ +వేయించాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత చింతచిగురు బాగా నలిపి పొడి చేసి వేసి కలిపి మూత పెట్టి, చిగురు కాస్త మగ్గిన +తర్వాత తగినన్ని నీళ్లు వేసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత గరం మసాలా వేసి దింపేయాలి. ఇందులో +చింతచిగురు బాగా నలిపి విడిగా కొన్ని నీళ్లు పోసి ఉడికించి, రుబ్బుకొని కూరలో కలపొచ్చు. కొంచెం కొబ్బరి, గసాలు నూరి కూడా +కలుపుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +212 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0234.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0234.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c0423952cdebf3704610e49a34e5d695d9ad81c6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0234.txt" @@ -0,0 +1,72 @@ +మాంసం, పుంటికూర, శనగపప్పు కూర - 13 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం +500 గ్రా. +పసుపు +పుంటికూర +శనగపప్పు +6, 8 కట్టలు +కారంపొడి +100 గ్రా. +ఉల్లిపాయలు +2 +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +పచ్చిమిర్చి +4 +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +1/2 టీ స్పూన్ +టీ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +పుంటికూర ఆకులన్నీ ఏరి శుభ్రంగా కడిగి కొద్దిగా నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. చల్లారిన తర్వాత పచ్చిమిర్చితో కలిపి మెత్తగా +రుబ్బుకోవాలి. శనగపప్పు నీళ్లు పోసి అరగంట ముందు నానబెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ +ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి, కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేయాలి. +మాంసం ముక్కలు, శనగపప్పు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. మాంసం ముక్కలు వేగిన తర్వాత తగినన్ని నీళ్లు పోసి +మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు, పప్పు ఉడికిన తర్వాత పుంటికూర ముద్ద, గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి ఉప్పు సరిచూసుకొని +మూతపెట్టి ఉడికించాలి. మొత్తం ఉడికిన తర్వాత కలిపి దింపేయాలి. ఇందులో శనగపప్పు లేకుండా ఉత్త పుంటికూర మాత్రమే +ఉడికించి కలుపుకోవచ్చు. +మాంసం, మామిడికాయ - 14 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం +250 గ్రా. +పసుపు +మామిడికాయ +1 +కారంపొడి +1/4 టీ స్పూన్ +11/2 టీ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయలు +2 +ధనియాల పొడి +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +గరం మసాలా పొడి +1 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +4 +కొత్తిమీర +ఉప్పు +నూనె +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +కొద్దిగా +1/2 టీ స్పూన్స్ +మాంసం ముక్కలు శుభ్రంగా కడిగి పెట్టుకోవాలి. మామిడికాయ చిన్న ముక్కలుగా తరిగిపెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో కరివేపాకు, పసుపు, +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి మాంసం ముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. +ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. మాంసం ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత మామిడికాయ ముక్కలు +కలిపి మెత్తగా అయ్యేవరకు ఉడికించి గరం మసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. మామిడికాయ తురుము కూడా వేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +213 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0235.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0235.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4bf1ea46e1f605bf83b626542080ef762ca980e7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0235.txt" @@ -0,0 +1,71 @@ +మాంసం, పాలకూర, టమాట కూర - 15 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం +టమాటాలు +పాలకూర +500 గ్రా. +3 +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +6-8 కట్టలు +గరం మసాలా పొడి +ఉల్లిపాయలు +2 +ఉప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +పాలకూర ఆకులు కడిగి సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా +వేయించాలి. పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి శుభ్రంగా కడిగిన మాంసం ముక్కలు కారంపొడి, ధనియాల పొడి, +తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత రెండు కప్పుల నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన +తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, పాలకూర వేసి కలిపి ఉడికించాలి. కూరంతా ఉడికి చిక్కబడ్డ తర్వాత ఉప్పు సరిచూసుకుని +గరం మసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. టమాటా లేకుండా కూడా చేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +రుచ +మాంసం, దోసకాయ కూర - 16 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం +దోసకాయలు +టమాటాలు +500 గ్రా. +250 గ్రా. +3 +N +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +ఉల్లిపాయలు +2 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 రెబ్బలు +కొద్దిగా +ఉప్పు +నూనె +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +కొత్తిమీర +తయారుచేసే విధానం +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +దోసకాయలు చెక్కు తీసి చేదు చూసుకొని ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ +ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి +మటన్ ముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత +పెట్టాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత నీళ్లు పోసి +మూతపెట్టి ఉడికించాలి. మటన్ ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, దోసకాయ ముక్కలు, వాటికి తగిన +కారం, ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. మాంసం, దోసకాయ, టమాటా ముక్కలు బాగా ఉడికిన తర్వాత గరంమసాలా, +కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +214 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0236.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0236.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9b4d2e0c5fd7086a1ad8b98c3a13be0294794911 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0236.txt" @@ -0,0 +1,66 @@ +మాంసం +500 గ్రా. +మునగకాయలు +6 +మాంసం, మునగకాయ కూర - 17 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +కారంపొడి +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయలు +2 +ధనియాల పొడి +టీ +2 టీ స్పూన్స్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పచ్చిమిర్చి +2 టీ స్పూన్స్ +గరం మసాలా పొడి +3 +ఉప్పు +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +నూనె +తయారుచేసే విధానం +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +మాంసం ముక్కలు శుభ్రంగా కడిగి జల్లెట్లో వేసుకోవాలి. మునగకాయలు 2 లేదా 3 అంగుళాల ముక్కలుగా తరిగి నార +తీసేయాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలిపి మాంసం ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. +ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత తగినన్ని నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత మునగకాయ ముక్కలు వేసి కలిపి +మూతపెట్టి దగ్గరపడేవరకూ ఉడికించి గరం మసాలాపొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇష్టముంటే టమాటా ముక్కలు వేసుకోవచ్చు. +మాంసం +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +500 గ్రా. +3 +మెంతికూర, మాంసం - 18 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +కారంపొడి +1/2 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్స్ +3 +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +మెంతికూర తరుగు +1/4 కప్పు లేక 2 +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +కప్పులు +ఉప్పు +తగినంత +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడే వరకు వేయించాలి. +ఇందులో మెంతికూర తరుగు, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి మాంసం ముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, +తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత తగినన్ని నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికి దగ్గరగా +అయిన తర్వాత గరం మసాలాపొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +215 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0237.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0237.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fcc924a2175ce1776da521885a6145e120a373a3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0237.txt" @@ -0,0 +1,73 @@ +మాంసం, ఆకుకూరలు - 19 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +మాంసం +పాలకూర +500 గ్రా. +5 కట్టలు +కారంపొడి +కొయిగూర +సోయకూర +3 కట్టలు +1 కట్ట +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +ఉల్లిపాయలు +2 +ఉప్పు +పచ్చిమిర్చి +00 +3 +నూనె +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +I +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +పాలకూర, కొయిగూర, సోయకూర కడిగి సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ +ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి శుభ్రంగా కడిగిన +మాంసం ముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత తగినన్ని +నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత తగినన్ని నీళ్లు పోసి ఉడికించుకోవాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత ఆకుకూరలన్నీ +వేసి కలిపి ఉప్పు సరిచూసుకుని మూతపెట్టి ఉడికించుకోవాలి. ఆకుకూర బాగా మగ్గి, దగ్గర పడ్డాక గరంమసాలా పొడి వేసి +మాంసం, చింతచిగురు, మామిడికాయ కూర - 20 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం +చింతచిగురు +500 గ్రా. +కారంపొడి +1/2 టీ స్పూన్స్ +1/2 కప్పు +మామిడికాయ +1 +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +ఉల్లిపాయలు +2 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పచ్చిమిర్చి +4 +కరివేపాకు +రెబ్బలు +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +నూనె +2 టీ స్పూన్స్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +మామిడికాయ చెక్కు తీసి చిన్న చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ +ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా +వేగిన తర్వాత మాంసం ముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా వేయించాలి. ఇందులో తగినన్ని నీళ్లు +పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత మామిడికాయ ముక్కలు కలపాలి. చింతచిగురును బాగా నలిపి అందులో +వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. మొత్తం ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరంమసాలా పొడి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +216 +రుచుల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0238.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0238.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc7eb090d07ebf2e326ca6b1b41bdb95c51f1de1 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0238.txt" @@ -0,0 +1,72 @@ +మాంసం, పచ్చిమసాలా కూర - 21 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం +500 గ్రా. +ఉల్లిపాయలు +3 +కరివేపాకు +కొత్తిమీర +2 రెబ్బలు +1 కట్ట +పచ్చిమిర్చి +5 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +మిరియాల పొడి +1 టీ స్పూన్ +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +మాంసం ముక్కలను శుభ్రంగా కడిగి జల్లెట్లో వేసుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి +ముక్కలు వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత మటన్ ముక్కలు, +ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత తగినన్ని నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. +ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత మిరియాలపొడి, సన్నగా తరిగిన కొత్తిమీర, గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దగ్గరగా అయ్యేవరకూ +ఉడికించి నూనె తేలగానే దింపేయాలి. +గోలించిన మాంసం- 22 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం +ఉల్లిపాయలు +500 గ్రా. +దాల్చిన చెక్క +3 +షాజీర +2 చిన్న ముక్కలు +1 టీస్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +ధనియాల పొడి +12 టీ స్పూన్స్ +ఇలాచీలు +2 టీ స్పూన్స్ +ఎండుమిర్చి +10 +కొబ్బరిపొడి +గసాలు +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +గరం మసాలా పొడి +నూనె +3 +3 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +ఉప్పు +లవంగాలు +తయారుచేసే విధానం +మాంసం శుభ్రంగా కడిగి ఒక గిన్నెలో వేసుకోవాలి. గసాలు వేయించి, కొబ్బరితో కలిపి పొడి చేసుకోవాలి. ఎండుమిర్చి +నీళ్లల్లో పది నిమిషాలు నానబెట్టి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. మటన్ లో నూరిన కారం ముద్ద, పసుపు, గరంమసాలా పొడి, ధనియాలపొడి, +కొబ్బరి గసాల ముద్ద, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా కలిపి అరగంట తర్వాత కొద్దిగా నీళ్లు పోసి ఉడికించుకోవాలి. +వెడల్పాటి గిన్నె లేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, లవంగాలు, దాల్చినచెక్క, షాజీర వేసి ఎర్రగా +వేయించుకుని ఉడికిన మాంసం ముక్కలు నీళ్లతో సహా వేసి తడి అంతా ఆరిపోయేవరకు బాగా వేయించుకోవాలి. +తెలంగాణ +217 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0239.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0239.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8c2bdf77498e16358adc068f3bf7e83b3a801e5a --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0239.txt" @@ -0,0 +1,63 @@ +మాంసం +కందిపప్పు +ఉల్లిపాయలు +మెంతికూర +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +మాంసం, మెంతికూర పప్పు - 23 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +500 గ్రా. +కారంపొడి +12 టీ స్పూన్స్ +200 గ్రా. +గరం మసాలా పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +2 +తగినంత +2 చిన్న కట్టలు +ఉప్పు +1 టీ స్పూన్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కందిపప్పు కడిగి, నీళ్లు పోసి కొద్దిగా పసుపు, నూనె వేసి మెత్తగా ఉడికించు కోవాలి. మాంసం శుభ్రంగా కడిగి పెట్టుకోవాలి. +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, సన్నగా తరిగిన +మెంతికూర, అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి వేసి కలపాలి. మాంసం ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి +బాగా వేయించాలి. ముక్కలు వేగిన తర్వాత నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత పప్పు, దానికి తగినంత +ఉప్పు వేసి కలిపి ఉడికించాలి. కొద్దిసేపు ఉడికిన తర్వాత గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +మాంసం +500 గ్రా. +కందిపప్పు +200 గ్రా. +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +మాంసం, పుల్ల పప్పు - 24 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +ఉల్లిపాయలు +2 +చింతపండు పులుసు +1/4 కప్పు +తగినంత +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కందిపప్పులో తగినన్ని నీళ్లు పోసి కొంచెం పసుపు, కొంచెం నూనె వేసి మెత్తగా ఉడికించుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించి, కరివేపాకు, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలపాలి. ఇందులో +కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కొద్దిగా వేపి మాంసం ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. ముక్కలు బాగా +వేగిన తర్వాత నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. మాంసం ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత చింతపండు పులుసు వేసి ఐదు నిమిషాలు +ఉడకనివ్వాలి. తర్వాత కందిపప్పు, దానికి తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి ఉడికించాలి. ఇంకో ఐదు నిమిషాలు ఉడికిన తర్వాత గరం +మసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +218 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0242.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0242.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8f99b2e410be1a87a0e17331bc3a06aaa621bdf6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0242.txt" @@ -0,0 +1,64 @@ +బొక్కలు +ఉల్లిపాయ +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +కొత్తిమీర +బొక్కల / శంఖుల చారు - 29 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +ఉప్పు +500 గ్రా. +1 +3 +2 రెబ్బలు +కొద్దిగా +నూనె +- +టీ +1/4 టీ స్పూన్ +- +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +బొక్కలు శుభ్రంగా కడిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన +పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, వేసి కొద్దిగా వేపాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి బొక్కలు, కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు +వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. అవి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత నాలుగు గ్లాసుల నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. బొక్కలు ఉడికి శోరువ సగం +అయ్యాక ధనియాల పొడి, కొత్తిమీర వేసి మరో రెండు నిమిషాలు మరిగించి దింపేయాలి. +బొక్కల శోరువ / సూపు - 30 +కావలసిన పదార్థాలు +250 గ్రా. +100 గ్రా. +1 చిన్నది +కొత్తిమీర +ఉప్పు +మిరియాలపొడి +బొక్కలు +కందిపప్పు +ఉల్లిపాయ +- +పచ్చిమిర్చి +- +3 +పుదీనా ఆకులు +- +10 +కొద్దిగా +చిన్న ముక్క +తగినంత +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె లేదా వెన్న +1 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +కుక్కర్లో శుభ్రంగా కడిగిన బొక్కలు తీసుకొని సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, పుదీనా, +కొత్తిమీర, కందిపప్పు, సన్నగా తరిగిన అల్లం, మిరియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి నాలుగు గ్లాసుల నీళ్లు పోసి ఆరేడు విజిల్స్ +వచ్చేవరకు ఉడికించుకోవాలి. తర్వాత వేడిగా త్రాగాలి. జబ్బు, జలుబు చేసినపుడు, నీరసంగా ఉన్నప్పుడు ఇలా శోరువ / సూపు +చేసుకుంటే చాలా మంచిది. +తెలంగాణ +221 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0243.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0243.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6f2c214ea3929dd2c77035fb760bf378920105fe --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0243.txt" @@ -0,0 +1,65 @@ +3. కీమా +కీమా వేపుడు - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +ఉపు +నూనె +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +మాంసం కీమా +ఉల్లిపాయలు +250 గ్రా +2 +పచ్చిమిర్చి +2 +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +కీమా కడిగి నీరంతా పిండేసి కొద్దిగా పసుపు, కారంపొడి, సగం అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, తగినంత ఉప్పువేసి కలిపి ఉంచాలి. +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. పసుపు, +కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కీమా వేసి బాగా కలిపి మూతపెట్టాలి. నీరంతా ఇగిరిపోయి బాగా పొడి +పొడిగా అయ్యేవరకు వేయించి గరంమసాలా వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇష్టముంటే పచ్చిబఠానీలు కూడా వేసుకోవచ్చు. ఉల్లిపాయలను +నీళ్లల్లో కడిగి నీరు పిండేసి నూనెలో వేయిస్తే ఇంకా రుచిగా ఉంటుంది. +కీమా, మెంతికూర - 2 +కావలసిన పదార్థాలు +కీమా +టమాటా +ఉల్లిపాయలు +మెంతికూర +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +500 గ్రా +ధనియాల పొడి +3 +2 +చిన్నవి రెండు కట్టలు +1/2 టీ స్పూన్ +గరం మసాలా పొడి +కరివేపాకు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +2 రెబ్బలు +1 టీ స్పూన్ +ఉపు +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో కడిగి, సన్నగా తరిగిన +మెంతికూర, కరివేపాకు, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి మరికొద్దిసేపు వేపాలి. ఇందులో శుభ్రంగా కడిగిన కీమా వేసి నీరంతా +పోయేవరకు బాగా వేపాలి. తర్వాత ధనియాల పొడి, కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కొద్దిగా వేయించి, సన్నగా తరిగిన టమాటా +ముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. కీమా, టమాటా కలిసి ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచ +222 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0244.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0244.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..90be875a1afc11a6d31656ffef33512f9a100f3e --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0244.txt" @@ -0,0 +1,70 @@ +కీమా +టమాటా +ఉల్లిపాయలు +250గ్రా +I +4 +కీమా, టమాటా కూర - 3 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +కారంపొడి +2 +ధనియాల పొడి +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +3 +గరం మసాలా పొడి +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +రెబ్బలు +112 టీ స్పూన్ +ఉపు +నూనె +తయారుచేసే విధానం +1/4 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా తరిగిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. రంగు +మారుతున్నప్పుడు పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, పసుపువేసి కొద్దిగా వేపాలి. ఇందులో శుభ్రంగా కడిగిన కీమా, +ధనియాల పొడి, కారం పొడి వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ఐదు నిమిషాల తర్వాత తడి మొత్తం పోయేవరకు బాగా వేయించి సన్నగా +తరిగిన టమాటా ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. కీమా, టమాటా పూర్తిగా ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరం +మసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +కీమా +ఆలుగడ్డలు +ఉల్లిపాయలు +మెంతికూర +250 గ్రా. +3 +కీమా, ఆలు, మెంతికూర - 4 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +కారంపొడి +2 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కరివేపాకు +2 చిన్న కట్టలు +1/2 టీ స్పూన్స్ +2 రెబ్బలు +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +ఉప్పు +నూనె +తయారుచేసే విధానం +I +1/4 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +కీమా శుభ్రంగా కడిగి, నీరు పిండి పెట్టుకోవాలి. ఆలుగడ్డలు పొట్టు తీసి చిన్న చిన్న ముక్కలుగా తరిగి నీళ్లల్లో వేసుకోవాలి. +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, +సన్నగా తరిగిన మెంతికూర, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేపి, కీమా, ధనియాల పొడి, కారంపొడి వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. కీమా +కాస్త వేగిన తర్వాత ఆలుగడ్డ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. అవసరమైతే కొద్దిగా నీళ్లు కలుపుకోవాలి. +కీమా, ఆలుగడ్డ ఉడికి, నీరంతా ఇగిరిపోయిన తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇందులో టమాటా కూడా +వేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +223 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0245.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0245.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f5e802e00d4156ceca1ff7967d0e464b0596429b --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0245.txt" @@ -0,0 +1,63 @@ +కీమా +పాలకూర తరుగు +ఉల్లిపాయలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +250 గ్రా. +2 కప్పులు / +కీమా, పాలకూర - 5 +- +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +100గ్రా./6 కట్టలు +గరం మసాలా పొడి +2 +ఉప్పు +1 టీ స్పూన్ +నూనె +1/4 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +పాలకూర ఆకులు కడిగి, సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. కీమా శుభ్రంగా కడిగి, నీరంతా పిండి పక్కన పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో +నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా +వేయించిన తర్వాత కీమా, ధనియాల పొడి, కారంపొడి వేసి బాగా వేయించాలి. తడి మొత్తం ఆరిపోయిన తర్వాత పాలకూర తరుగు, +తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. కీమా, పాలకూర కలిసి పూర్తిగా ఉడికి నీరంతా ఇగిరిపోయాక గరంమసాలా పొడి వేసి +కలిపి దింపేయాలి. ఇష్టముంటే సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు కూడా వేసుకోవచ్చు. +కీమా మసాలా వేపుడు - 6 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +కొబ్బరిపొడి +కీమా +250గ్రా. +ఉల్లిపాయలు +2 +పచ్చిమిర్చి +3 +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +12 టీ స్పూన్స్ +1 టేబుల్ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కీమా శుభ్రంగా కడిగి నీరంతా పిండి జల్లెట్లో వేసుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి +దోరగా వేయించి, పసుపు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపాలి. ఇందులో కీమా, కారంపొడి, +ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. కీమా బాగా వేయించి కొబ్బరిపొడి, గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి +అవసరమైతే కొన్ని నీళ్లు కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. +తెలంగాణ +224 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0247.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0247.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e40250e8bc70dc3b9a52e4a77865c949f57b3ac6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0247.txt" @@ -0,0 +1,69 @@ +కీమా +500 UP. +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +పుట్నాల పొడి +కీమా ముట్టీలు వేపుడు - 9 +కావలసిన పదార్థాలు +గరం మసాలా పొడి +మిరియాల పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +టీ +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +తగినంత +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +5 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +కీమా కడిగి నీరంతా పిండేసి ఒక గిన్నెలో వేసుకోవాలి. ఇందులో పసుపు, కారంపొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, ధనియాలపొడి, +పుట్నాల పొడి, గరం మసాలా పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి రోట్లో వేసి అంతా కలిసేలా దంచుకోవాలి. లేదా మిక్సీలో కొద్దిగా +తిప్పితే సరి. ఈ కీమా ముద్దలో చెంచాడు నూనె వేసి కలిపి చిన్న చిన్న ఉండలుగా చేసుకోవాలి. వెడల్పాటి కడాయిలో నూనె వేడి +చేసి ఈ ముట్టీలను వేసి ఎర్రగా అయ్యేవరకు వేయించుకోవాలి. ఈ ముట్టీలు పెద్దగా చేయకుండా, కాస్త చిన్నగా చేసుకుని, కాస్త +వెడల్పుగా వత్తి వేయించుకుంటే లోపలి వరకు కాలి ఉడుకుతుంది. +కీమా +కీమా ముట్టీలు మసాలా కూర - 10 +కావలసిన పదార్థాలు +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +250గ్రా. +ఉల్లిపాయలు +3 +ధనియాల పొడి +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +గరం మసాలా పొడి +టమాటాలు +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +కొబ్బరిపొడి +కరివేపాకు +4 టీ స్పూన్స్ +రెబ్బలు +నూనె +2 +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +కీమాలో సగం పసుపు, కారం, ధనియాల పొడి, గరంమసాలా పొడి, కొబ్బరిపొడి, సగం అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, తగినంత ఉప్పు +వేసి బాగా కలిసేలా దంచుకోవాలి. లేదా మిక్సీలో కొద్దిగా తిప్పితే చాలు. ఇందులో సన్నగా తరిగిన కొత్తిమీర, చెంచాడు నూనె వేసి +కలిపి, చిన్న నిమ్మకాయంత ఉండలు చేసుకుని కాస్త వెడల్పుగా వత్తి పక్కన పెట్టుకోవాలి. వెడల్పాటి గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా +తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించి పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారం వేసి కలపాలి. ఇందులో +ముట్టీలు వేసి మంట తగ్గించి మూత పెట్టాలి. ఐదు నిమిషాల తర్వాత మెల్లిగా తిప్పాలి. రెండో వైపు కూడా బాగా వేపి గట్టిపడిన +తర్వాత ధనియాల పొడి, సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, మిగిలిన సగం కొబ్బరి పొడి వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. టమాటా +ముక్కలు మగ్గిన తర్వాత అరకప్పు నీళ్లు పోసి కలిపి చిన్న మంట మీద ఉడికించాలి. ముట్టీలు ఉడికి నూనె తేలుతున్నప్పుడు గరం +మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +226 +రుచుల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0250.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0250.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..51306f916f751268fbf53e0bd630098bcfbc4f66 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0250.txt" @@ -0,0 +1,70 @@ +4. మెదడు +మెదడు, మెంతికూర - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +12 టీ స్పూన్స్ +మెదడు +1 +ఉల్లిపాయలు +4 +పచ్చిమిర్చి +2 +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +గరం మసాలా పొడి +మెంతికూర +2 చిన్న కట్టలు +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +మెదడు కడిగి ఒక గిన్నెలో వేసి అది మునిగేలా గోరువెచ్చని నీళ్లు పోయాలి. చల్లారిన తర్వాత మధ్యలో ఉండే దారాలు అవీ +తీసి చిన్న ముక్కలుగా చేసి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి +వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, శుభ్రంగా కడిగి తరిగిన మెంతికూర వేసి +వేయించాలి. తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి, ఉప్పు వేసి అరకప్పు నీళ్లు పోసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ఐదు నిమిషాల +తర్వాత మెదడు ముక్కలు వేసి మెల్లిగా కలిపి మూతపెట్టాలి. మొత్తం ఉడికిన తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +ఈ కూర మెంతికూర లేకుండా కూడా చేసుకోవచ్చు. +మెదడు +టమాటాలు +ఉల్లిపాయల +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +I +1 +4 +3 +2 +మెదడు, టమాటా కూర - 2 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +ఉప్పు +1/2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +2 రెబ్బలు +1/4 టీ స్పూన్ +12 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +మెదడు కడిగి గోరువెచ్చని నీళ్లు పోసి చల్లారిన తర్వాత దారాలు అవీ తీసేసి చిన్న ముక్కలు చేసుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి +చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు +వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. టమాటాలు మగ్గిన తర్వాత బాగా కలిపి మెదడు ముక్కలు వేసి వేపి మెల్లగా కలిపి మూతపెట్టాలి. మరి +కొద్దిసేపు ఉడికించి గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +229 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0251.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0251.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4031cff910a65dd234a3eb6fa77b7435e52384e3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0251.txt" @@ -0,0 +1,36 @@ +మెదడు, మిరియాల పొడి వేపుడు - 3 +కావలసిన పదార్థాలు +మెదడు +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +1 +2 +తయారుచేసే విధానం +కరివేపాకు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +కారంపొడి +మిరియాల పొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +ఉప్పు +నూనె +- +2 రెబ్బలు +1/2 టీ స్పూన్స్ +టీ +1/4 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 టేబుల్ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +మెదడు కడిగి గోరువెచ్చని నీళ్లు పోసి చల్లారిన తర్వాత దారాలు తీసేసి చిన్న ముక్కలు చేసి పెట్టుకోవాలి. కడాయిలో నూనె +వేడి చేసుకుని సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలను ఎర్రగా అయ్యేవరకూ వేయించుకుని, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, పసుపు, +కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి రెండు నిమిషాలు వేగిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి, మిరియాల పొడి వేసి కలుపుతూ +కొద్దిగా వేయించాలి. ఇందులో మెదడు ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి చిన్న మంట మీద కలుపుతూ వేయించాలి. మెదడు ముక్కలు +బాగా వేగిన తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇందులో ఎర్రకారం పొడి బదులు మిరియాల పొడి ఇంకాస్త +ఎక్కువగా వేసుకోవాలి. +తెలంగాణ +230 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0252.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0252.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3100c34cc80b7e201ea719419fd06d57ac3bc7fa --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0252.txt" @@ -0,0 +1,68 @@ +మెదడు +ఉల్లిపాయలు +కొయిగూర +1 +5. కార్జం +కార్జం, కొయిగూర ఇగురు +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +3 +4 కట్టలు +గరం మసాలా పొడి +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +1/2 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +టీ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +మెదడు కడిగి, గోరువెచ్చని నీళ్లు పోసి చల్లారిన తర్వాత దారాలు తీసేసి చిన్న ముక్కలు చేసి పెట్టుకోవాలి. కొయిగూర ఆకులు +కడిగి సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో +పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి, కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలిపి కొయిగూర తరుగు, తగినంత ఉప్పు వేసి +కలిపి మూత పెట్టి చిన్న మంట మీద మగ్గనివ్వాలి. కొయిగూర పూర్తిగా ఉడికిన తర్వాత మెదడు ముక్కలు వేసి మెల్లిగా కలిపి +మూతపెట్టాలి. మరో ఐదు నిమిషాలు ఉడికిన తర్వాత గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +కార్జం పులుసు +కావలసిన పదార్థాలు +కార్జం +ఉల్లిపాయలు +500 గ్రా. +ధనియాల పొడి +2 +గరం మసాలా పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +టీ +1/2 టీ స్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +3 +చింతపండు పులుసు +1/4 కప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +పాలు +1/4 కప్పు +కరివేపాకు +పసుపు +రెబ్బలు +1/2 టీ స్పూన్ +ఉపు +తగినంత +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +కార్జం బాగా కడిగి, కొద్దిగా పసుపు, పాలు పోసి కలిపి పది నిమిషాలు ఉంచాలి. తర్వాత నీళ్లతో బాగా కడిగి పెట్టుకోవాలి. +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో +పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేపి, కార్జం ముక్కలు, కారం పొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి +కలుపుతూ వేయించాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత కప్పుడు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత +చింతపండు పులుసు, గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి ఉడికించాలి. చిక్కబడి నూనె తేలుతున్నప్పుడు దింపేయాలి. +తెలంగాణ +231 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0254.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0254.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cf4e05e71fcb8d14f4d1a6b51db2bd6630d52cff --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0254.txt" @@ -0,0 +1,73 @@ +కార్జం టమాటా +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +కారంపొడి +కార్జం +250గ్రా. +టమాటాలు +3 +ఉల్లిపాయలు +2 +ధనియాల పొడి +పచ్చిమిర్చి +2 +గరం మసాలా పొడి +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పాలు +1/2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +1/4 కప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +12 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +కార్జం ముక్కలలో కొద్దిగా పసుపు, పాలు పోసి కలిపి పది నిమిషాల తర్వాత నీళ్లతో బాగా కడిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె +వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించి, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, +కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేపి కార్జం ముక్కలు, కారం పొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. తర్వాత +తగినన్ని నీళ్లు కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. +ముక్కలు మగ్గి, చిక్కబడ్డ తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +కార్జం +ఉల్లిపాయలు +250గ్రా. +2 +పచ్చిమిర్చి +2 +కార్జం మిరియాల వేపుడు +కావలసిన పదార్థాలు +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +మిరియాల పొడి +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1 +టీ స్పూన్స్ +నూనె +పసుపు +టీ +1/2 టీ స్పూన్ +పాలు +కారంపొడి +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/4 కప్పు +తయారుచేసే విధానం +కార్జంలో కొద్దిగా పసుపు, పాలు పోసి కలిపి పది నిమిషాల తర్వాత నీళ్లతో బాగా కడిగి పెట్టుకోవాలి. మందంగా, వెడల్పుగా +ఉండే గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో +పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేపి కార్జం ముక్కలు, కారం పొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి +మూతపెట్టాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత మిరియాలపొడి, +గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దగ్గరగా అయ్యేవరకు వేయించుకొని దింపేయాలి. +తెలంగాణ +233 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0255.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0255.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eb664030136d199033907f3ffcef7ebbc97e04a4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0255.txt" @@ -0,0 +1,71 @@ +కార్జం గరం మసాలా కూర +కావలసిన పదార్థాలు +1/2 టీ స్పూన్ +చిన్న ముక్క +1 టీ స్పూన్ +కార్జం +250 గ్రా. +ఉల్లిపాయలు +2 +గరం మసాలా పొడి +లవంగాలు +4 +పచ్చిమిర్చి +3 +దాల్చిన చెక్క +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +షాజీర +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీ స్పూన్స్ +పాలు +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +కారంపొడి +1 టీ స్పూన్ +నూనె +ధనియాల పొడి +1 టీ స్పూన్ +1/4 కప్పు +తగినంత +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +కార్జం ముక్కలలో కాస్త పసుపు, పాలు పోసి కలిపి పది నిమిషాల తర్వాత నీళ్లతో బాగా కడిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి +చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించి, లవంగాలు, దాల్చిన చెక్క, షాజీర, +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి పసుపు, కారంపొడి, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కార్జం ముక్కలు, ధనియాల పొడి, +తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుతూ బాగా వేయించాలి. తర్వాత నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు బాగా ఉడికి, నూనె తేలిన +తర్వాత గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +250గ్రా. +కార్జం, పుంటికూర +కావలసిన పదార్థాలు +కార్జం +ఉల్లిపాయలు +ధనియాల పొడి +2 +గరం మసాలా పొడి +1 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీ స్పూన్స్ +పాలు +పుంటికూర +4-5 కట్టలు +ఉప్పు +1/4 కప్పు +తగినంత +పసుపు +కారంపొడి +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +12 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +కార్జం ముక్కలలో కాస్త పసుపు, పాలు పోసి కలిపి పది నిమిషాల తర్వాత నీళ్లతో బాగా కడగాలి. పుంటికూర ఆకులను బాగా +కడిగి వేడినీళ్లలో వేసి పెట్టాలి. చల్లారిన తర్వాత మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు +వేసి దోరగా వేయించి పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపాలి. ఇందులో కార్జం ముక్కలు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, +తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. కార్జం ముక్కలు +ఉడికిన తర్వాత పుంటికూర ముద్ద వేసి కలిపి ఉడికించాలి. కూర బాగా ఉడికి నూనె తేలుతుండగా గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి +దింపేయాలి. +తెలంగాణ +234 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0259.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0259.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e79a8283c72ab24d35bbd6a20dc3641756ea1577 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0259.txt" @@ -0,0 +1,68 @@ +తెలంగాణ +రుచ +7. బోటి +బోటి కూర - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +500 గ్రా. +3 +3 +2 రెబ్బలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +నూనె +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +బోటి కడిగి కొద్దిగా పసుపు, తగినంత ఉప్పు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా నీళ్లు పోసి కుక్కర్లో లేదా గిన్నెలో ఉడికించాలి. +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, నిలువుగా +చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, ధనియాల పొడి వేసి వేపాలి. తర్వాత ఉడికించిన బోటి ముక్కలు +వేసి ఉప్పు సరిచూసుకుని మూతపెట్టి చిన్న మంట మీద ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి +పేయాలి. +బోటి, శనగలు - 2 +కావలసిన పదార్థాలు +500 గ్రా. +ఎర్రశనగలు +పసుపు +500 గ్రా. +1/2 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +పచ్చిమిర్చి +5 +ఉల్లిపా +1 +2 రెబ్బలు +కరివేపాకు +తయారుచేసే విధానం +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +ఉప్పు +నూనె +ఆవాలు, +జీలకర్ర +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +ఎర్రశనగలు కడిగి నీళ్లు పోసి కనీసం ఆరు గంటలు లేదా రాత్రంతా నాబెట్టాలి. తెల్లారి నీళ్లన్నీ తీసేసి మళ్లీ కడిగి, తగినన్ని +నీళ్లు, కొంచెం పసుపు, ఉప్పు వేసి ఉడికించుకోవాలి. శనగలు ఉడికిన తర్వాత జల్లెట్లో వేసుకోవాలి. బోటి శుభ్రం చేసుకుని, కొంచెం +పసుపు, కారంపొడి, అర చెంచా అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు వేసి ఉడికించుకోవాలి. నీరు పోయకూడదు. కడాయిలో నూనె +వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, కరివేపాకు వేసి చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, నూరిన పచ్చిమిర్చి వేసి కొద్దిగా వేపి +పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలపాలి. ఇందులో శనగలు వేసి బాగా వేపాలి. తర్వాత ఉడికించిన బోటి, ధనియాల పొడి వేసి +ఉప్పు సరిచూసుకుని కలుపుతూ తడి ఆరిపోయేవరకూ వేపాలి. చివరగా గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +238 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0260.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0260.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..00e6ad2039ff668b207eba3110c731105be8513b --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0260.txt" @@ -0,0 +1,64 @@ +పుంటికూర +ఉల్లిపాయలు +బోటి, పుంటికూర - 3 +కావలసిన పదార్థాలు +కరివేపాకు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +500 గ్రా. +6 కట్టలు +2 +3 +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +పచ్చిమిర్చి +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +గరం మసాలా పొడి +2 రెబ్బలు +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +బోటి శుభ్రం చేసుకుని, కరివేపాకు, కారంపొడి, కొంచెం పసుపు, సగం అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి ఉడికించాలి. పుంటికూర +ఆకులు కడిగి సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. మందంగా ఉన్న గిన్నెలో నూనె వేడిచేయాలి. ఇందులో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, +నిలువుగా చీల్చిన లేదా నూరిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించి, పసుపు, సగం అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి తరిగిన +పుంటికూర, దానికి తగిన ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ఆకు బాగా మగ్గిన తర్వాత ఉడికిన బోటి, ధనియాల పొడి వేసి ఉప్పు +సరిచూసుకుని కలిపి మూత పెట్టాలి. మొత్తం కూర ఉడికి దగ్గరపడ్డాక గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇందులో +గోంగూర, పచ్చిమిర్చి కలిపి ఉడికించి, మెత్తగా రుబ్బి కూడా వేసుకోవచ్చు. +బోటి, చుక్కకూర - 4 +కావలసిన పదార్థాలు +500 గ్రా. +కరివేపాకు +చుక్కకూర +ఉల్లిపాయలు +6 కట్టలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 +గరం మసాలా పొడి +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +2 టీ స్పూన్స్ +2 రెబ్బలు +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +ధనియాల పొడి +తయారుచేసే విధానం +బోటి శుభ్రంగా కడిగి, కాస్త పసుపు, సగం అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు, కరివేపాకు వేసి కలిపి +ఉడికించాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి, ఇందులో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత ఉడికించిన బోటి వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. కొద్దిగా మగ్గిన తర్వాత తరిగిన +చుక్కకూర, ధనియాల పొడి వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. కూర బాగా ఉడికి దగ్గరపడ్డాక గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి +దింపేయాలి. +తెలంగాణ +239 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0261.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0261.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8af35ab4f64f02b04ed60d96369147aec68225e7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0261.txt" @@ -0,0 +1,66 @@ +500 గ్రా. +టమాటాలు +ఉల్లిపాయలు +కరివేపాకు +3 +2 +2 రెబ్బలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +బోటి, టమాట - 5 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +పచ్చిమిర్చి +పసుపు +2 +ఉపు +తగినంత +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +బోటి కడిగి, కాస్త పసుపు, సగం అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి ఉడికించాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి, +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో మిగిలిన పసుపు, అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు, కారంపొడి వేసి కొద్దిగా వేయించాలి. తర్వాత ఉడికించిన బోటి వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. కొద్దిగా మగ్గిన +తర్వాత తరిగిన టమాటా ముక్కలు, ధనియాల పొడి వేసి కలిపి మూతపెట్టి నిదానంగా ఉడికించాలి. అవసరమైతే అరకప్పు నీళ్లు +పోసి ఉడికించాలి. కూర దగ్గరగా అయ్యాక గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +500 గ్రా. +ఉల్లిపాయలు +మామిడికాయ +చింతచిగురు +2 +బోటి, మామిడికాయ, చింతచిగురు - 6 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +కారంపొడి +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +1 +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +100 గ్రా. +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +బోటి కడిగి, కాస్త పసుపు, సగం అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి ఉడికించాలి. మామిడికాయ +చెక్కు తీసి చిన్న చిన్న ముక్కలుగా తరగాలి. చింతచిగురు చేతితో నలిపి చెరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి, సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత +ఉడికించిన బోటి వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ఇందులో కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలిపి ఉడికించాలి. కొద్దిగా చిక్కబడ్డాక +మామిడికాయ ముక్కలు, చింతచిగురు వేసి ఉప్పు సరిచూసుకొని కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. అవసరమైతే అరకప్పు నీళ్లు +కలుపుకోవాలి. మొత్తం కూర బాగా ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +ఉప్పు +నూనె +తెలంగాణ +రుచ +240 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0262.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0262.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f1889a27f71171ef07e6d948f0fe9bc5b09f38b7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0262.txt" @@ -0,0 +1,62 @@ +బోటి, మామిడికాయ - 7 +500 గ్రా. +1 +కావలసిన పదార్థాలు +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +కరివేపాకు +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +మామిడికాయ +ఉల్లిపాయలు +2 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +పసుపు +టీ +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +2 రెబ్బలు +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +బోటి కడిగి, కాస్త పసుపు, సగం అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు, ఉప్పు వేసి ఉడికించాలి. మామిడికాయ చెక్కు తీసి చిన్న +చిన్న ముక్కలు లేదా తురిమి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి, సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. +ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత ఉడికించిన బోటి నీళ్లతో సహా వేయాలి. ఇందులో ధనియాల +పొడి, కారంపొడి వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు బాగా వేగిన తర్వాత మామిడికాయ ముక్కలు/తురుము వేసి కలిపి +మూతపెట్టి ఉడికించాలి. బాగా ఉడికిన తర్వాత గరిటతో మెదిపి గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +బోటి, కొబ్బరి కూర - 8 +కావలసిన పదార్థాలు +500 గ్రా. +ధనియాల పొడి +ఉల్లిపాయలు +కరివేపాకు +2 +2 రెబ్బలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +గరం మసాలా పొడి +కొబ్బరిపొడి +ఉప్పు +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తగినంత +టీ +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +బోటి కడిగి, కొంచెం పసుపు, సగం అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, ఉప్పు వేసి ఉడికించుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి, సన్నగా +తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత +ఉడికించిన బోటి, కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి బాగా కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. నీరంతా ఇగిరిపోయిన తర్వాత కొబ్బరిపొడి, +గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. కూరంతా ఉడికి నూనె తేలుతున్నప్పుడు దింపేయాలి. +తెలంగాణ +241 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0264.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0264.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a2465012a0f37b8e1dc4ff3754ca075ad9b72abf --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0264.txt" @@ -0,0 +1,69 @@ +మేక రక్తం +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +నల్ల వేపుడు +కావలసిన పదార్థాలు +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +500 2.8. +2 +3 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +ఆవాలు, జీలకర్ర +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +తగినంత +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +మేక రక్తం ఆరిన తర్వాత గడ్డకట్టి గట్టిగా అవుతుంది. పెద్ద గిన్నెలో నీళ్లు మరిగించి గట్టిగా ఉన్న రక్తం పెద్ద ముక్కలుగా తరిగి +వేయాలి. పది నిమిషాలు నిదానంగా ఉడికిన తర్వాత జల్లెట్లో వేయాలి. పూర్తిగా చల్లారిన తర్వాత చిన్న చిన్న ముక్కలుగా తరిగి +పెట్టుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర వేసి చిటపటలాడాక సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, పచ్చిమిర్చి, +కరివేపాకు వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించి పసుపు, అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలపాలి. తర్వాత నల్లముక్కలు, ధనియాలపొడి, +గరంమసాలా పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుతూ వేయించి దింపుకోవాలి. +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +బోటి, నల్ల +కావలసిన పదార్థాలు +బోటి పైపులు +మే రక్తం +పసుపు +100 గ్రా. +200 మి.లీ. +గరం మసాలా పొడి +I +ఉప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +ఆవాలు, జీలకర్ర +ఎండుమిర్చి +కరివేపాకు +4 +తయారుచేసే విధానం +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +2 రెబ్బలు +బోటి పైపులు పెద్దగా ఉన్నవి తీసుకుని శుభ్రంగా కడిగి పెట్టుకోవాలి. మేక రక్తం గడ్డకట్టక ముందే సగం చొప్పున పసుపు, +కారంపొడి, ధనియాల పొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, తగినంత ఉప్పువేసి బాగా కలిపి వెంటనే ఈ బోటి పైపులలో పోసి రెండు వైపులా +ముడి వేయాలి. ఇలా అన్నీ చేసుకుని మరుగుతున్న నీళ్లలో వేసి ఉడికించాలి. పూర్తిగా గట్టిపడిన తర్వాత తీసి చల్లారనివ్వాలి. వీటిని +చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి వేసి వేగిన తర్వాత ఈ బోటి +నల్లముక్కలు వేసి కలపాలి. పసుపు, కారంపొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు ధనియాల పొడి, గరం మసాలా పొడి, తగినంత +ఉప్పు వేసి కలుపుతూ వేయించి తీసుకోవాలి. +తెలంగాణ +243 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0266.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0266.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c9cb14ad022dc7e9ada25e40161567805bdbf279 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0266.txt" @@ -0,0 +1,63 @@ +కప్పురాలు, గుర్దాలు మిరియాల వేపుడు +కావలసిన పదార్థాలు +కప్పురాలు, గుర్దాలు +ఉల్లిపాయలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +ధనియాల పొడి +500 గ్రా. +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +2 +పచ్చిమిర్చి +6 +2 టీ స్పూన్స్ +మిరియాల పొడి +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +గరం మసాలా పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +కప్పురాలు, గుర్దాలు వేడినీటితో కడిగి ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నె లేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, సన్నగా తరిగిన లేదా నూరిన పచ్చిమిర్చి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, +కరివేపాకు వేసి కొద్దిసేపు వేయించాలి. ఇందులో కప్పురాలు, గుర్దాలువేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ఇవి బాగా మగ్గిన తర్వాత ధనియాల +పొడి, మిరియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి అరకప్పు నీళ్లు పోసి కలిపి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికి దగ్గర పడ్డాక +గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +కప్పురాలు, గుర్దాలు మసాలా కూర +కావలసిన పదార్థాలు +కప్పురాలు, గుర్దాలు +ఉల్లిపాయలు +500 గ్రా. +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +2 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +కరివేపాకు +కొబ్బరి పొడి +2 రెబ్బలు +3 టీ స్పూన్స్ +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +తయారుచేసే విధానం +కప్పురాలు, గుర్దాలు గోరువెచ్చటి నీటితో కడిగి ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారం +పొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. ఇందులో కప్పురాలు, గుర్దాలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ముక్కలు మగ్గిన +తర్వాత కొబ్బరిపొడి వేసి కలిపి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కప్పుడు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికి దగ్గరగా +అయ్యాక గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. కప్పురాలు, గుర్దాలు కలిపి కాకుండా విడివిడిగా వేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +245 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0267.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0267.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ede01039325836e479180901c02a92346f087ea7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0267.txt" @@ -0,0 +1,67 @@ +తెలంగాణ +రుచ +జబాన్ / నాలుక +జన్ కూర +కావలసిన పదార్థాలు +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +చింతపండు పులుసు +కొబ్బరి పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +1/4 కప్పు +2 టీ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయలు +2 +పచ్చిమిర్చి +3 +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తర్వాత జబాన్ +నాలుక / జబాన్ శుభ్రంగా కడిగి ముక్కలుగా తరగాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు, నిలువుగా +చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద సి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత +ముక్కలువేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. కాస్త మగ్గిన తర్వాత కారం పొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి వేయించాలి. +తర్వాత తగినన్ని నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. జబాన్ ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత కొబ్బరిపొడి, చింతపండు పులుసు వేసి +చిక్కబడేవరకు ఉడికించి గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +సిర్ దాన్ కూర +కావలసిన పదార్థాలు +N +ఉల్లిపాయలు +3 +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కరివేపాకు +2 టీ స్పూన్స్ +2 రెబ్బలు +కొబ్బరి పొడి +3 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +తగినంత +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +గిన్నెలో నీళ్లు మరిగించి సిరాన్లు వేయాలి. పదినిమిషాలు ఉంచి తీసి వేడిమీదనే చాకుతో లేదా చెంచాతో పైన అంతా +గీకేయాలి. ఇలా చేసుకున్న తర్వాత బాగా కడిగి ముక్కలుగా తరగాలి. వీటికి కొంచెం పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి పది +నిమిషాలు ఉడికించాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, +కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత సిర్దాన్ ముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. కాస్త మగ్గిన తర్వాత కారం +పొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు, కొబ్బరిపొడి వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు మసాలాలో బాగా ఉడికి నీరంతా +ఇగిరిపోయాక గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +246 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0268.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0268.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b702e81496eab7704779a49c00cd411693da3948 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0268.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +సిరాన్ వేపుడు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కరివేపాకు +కావలసిన పదార్థాలు +I +పసుపు +3 +2 టీ స్పూన్స్ +2 రెబ్బలు +1/2 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +ఉప్పు +నూనె +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +టీ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +సిద్ధాన్లు వేడినీళ్లలో శుభ్రం చేసుకుని ముక్కలుగా తరగాలి. వీటిని బాగా కడిగి కాస్త పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి +ఉడికించాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో నిలువుగా తరిగిన +పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి వేయించి, కాస్త ఎర్రబడ్డ తర్వాత ఉడికించిన సిర్దాన్ ముక్కలు వేసి కలపాలి. +ఇందులో కారం పొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. తడి అంతా ఇగిరిపోయాక గరం మసాలా +పొడి వేసి బాగా వేయించి దింపేయాలి. +247 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0270.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0270.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f95c061af037c2001421db17f2f3d2fac70fee66 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0270.txt" @@ -0,0 +1,65 @@ +9. బొమ్మిడి చేపలు +బొమ్మిడి చేపల కూర - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +ఎండు బొమ్మిడి చేపలు +4 +ఉల్లిపాయలు +4 +పచ్చిమిర్చి +3 +కరివేపాకు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +గరం మసాలా పొడి +2 రెబ్బలు +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +నూనె +1/4 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +బొమ్మిడి చేపలు / బొమ్మిడాయిలు పచ్చివి దొరికితే పచ్చిచేపలతో లేదా ఎండినవి సులభంగా లభిస్తాయి. వీటితో కూర +చేసుకోవచ్చు. ముందుగా బొమ్మిడి చేపలకు తలకాయ, తోక చివర్లు తీసేసి మూడేసి లేదా మూడు అంగుళాల ముక్కలుగా తరిగి, +కడాయిలో వేసి దోరగా వేయించి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. +ఇందులో నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల +పొడి వేసి కలపాలి. ఇందులో వేయించిన బొమ్మిడి చేపలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. కొద్దిగా మగ్గిన తర్వాత +కప్పుడు నీళ్లు పోసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. పూర్తిగా ఉడికి దగ్గర పడ్డాక గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +లి +బొమ్మిడి చేపల పులుసు - 2 +కావలసిన పదార్థాలు +ఎండు బొమ్మిడి చేపలు +ఉల్లిపాయ +4 +3 +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +చింతపండు పులుసు +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +1/4 కప్పు +తగినంత +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +బొమ్మిడి చేపల తలకాయ, తోక చివర్లు తీసేసి కడాయిలో వేసి దోరగా వేయించుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా +తరిగిన ఉల్లిపాయలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో కరివేపాకు, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత +కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. తర్వాత వేయించిన బొమ్మిడి చేపలు, తగినంత ఉప్పు, కప్పు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి +ఉడికించాలి. పూర్తిగా ఉడికిన తర్వాత చింతపండు పులుసు, గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి చిక్కబడేవరకు ఉడికించి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +249 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0272.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0272.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ed99a4eda9eb0c31931d2a74292d8a1b3ce4afd7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0272.txt" @@ -0,0 +1,69 @@ +బొమ్మిడి చేపలు, మామిడికాయ - 5 +1 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +బొమ్మిడి చేపలు +4 +ఉల్లిపాయలు +మామిడికాయ +2 +2 +పచ్చిమిర్చి +గరం మసాలా పొడి +కరివేపాకు +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +2 రెబ్బలు +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +బొమ్మిడి చేపల ముక్కలను కడాయిలో దోరగా వేయించి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు +వేసి దోరగా వేయించుకోవాలి. ఇందులో నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత +కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. ఇందులో వేయించిన బొమ్మిడి చేపముక్కలు, తగినంత ఉప్పువేసి కలిపి వేయించాలి. +ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత మామిడికాయ చెక్కు తీసి చిన్న చిన్న ముక్కలుగా తరిగి లేదా తురిమి వేయాలి. మొత్తం కూరంతా ఉడికి +దగ్గరగా అయ్యాక గరం మసాలా పొడి కలిపి దింపేయాలి. +బొమ్మిడి చేపలు +4 +శనగపప్పు +1 కప్పు / 100 గ్రా.లు +బొమ్మిడి చేపలు, శనగపప్పు - 6 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +కారంపొడి +I +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయ +1 +పచ్చిమిర్చి +2 +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కడాయిలో చెంచాడు నూనె వేడి చేసి బొమ్మిడి చేపల ముక్కలను దోరగా వేయించి పెట్టుకోవాలి. శనగపప్పు నీళ్లు పోసి గంట +ముందు నానబెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు వేసి దోరగా వేయించుకోవాలి. ఇందులో నిలువుగా +చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత శనగపప్పు వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. తడి +పోయిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. రెండునిమిషాల తర్వాత వేయించిన బొమ్మిడి చేపముక్కలు, తగినంత +ఉప్పువేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. కొద్దిగా మగ్గినతర్వాత కప్పునీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. పప్పు, చేపముక్కలు ఉడికిన తర్వాత +గరం మసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +251 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0274.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0274.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7ee6e2697814621a9a98058d1a18cc46c1a3cef8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0274.txt" @@ -0,0 +1,65 @@ +బొమ్మిడి చేపలు +పాలకూర +3 +6 కట్టలు +బొమ్మిడి చేపలు, పాలకూర - 9 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +ఉల్లిపాయలు +2 +గరం మసాలా పొడి +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +2 టీ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +బొమ్మిడి చేపలు చివర్లు తీసేసి ముక్కలుగా చేసుకోవాలి. కడాయిలో చెంచాడు నూనెవేడి చేసి ఈ ముక్కలను బంగారు +రంగులోకి వచ్చేవరకూ వేయించుకోవాలి. పాలకూర ఆకులు కడిగి కాడలు తీసేసి సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి +చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించుకోవాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన +తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. తర్వాత వేయించిన చేపముక్కలువేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు కాస్త వేగిన +తర్వాత తరిగిన పాలకూర, తగినంత ఉప్పువేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికి నీరంతా ఇగిరిపోయిన తర్వాత +గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇదేవిధంగా ఇతర ఆకుకూరలతో కూడా చేసుకోవచ్చు. +బొమ్మిడి చేపలు +వంకాయలు +ఉల్లిపాయలు +3 +250గ్రా.లు +బొమ్మిడి చేపలు, వంకాయ - 10 +21 +కావలసిన పదార్థాలు +పసుపు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +గరం మసాలా పొడి +పచ్చిమిర్చి +3 +1/4 టీ స్పూన్ +కరివేపాకు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 రెబ్బలు +2 టీ స్పూన్స్ +ఉపు +నూనె +తయారుచేసే విధానం +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +బొమ్మిడి చేపలు చివర్లు తీసేసి ముక్కలుగా చేసుకోవాలి. కడాయిలో చెంచాడు నూనె వేసి ఈ ముక్కలను బంగారు రంగులోకి +వచ్చేవరకూ వేయించుకుని పెట్టుకోవాలి. వంకాయలను చిన్నముక్కలుగా తరిగి ఉప్పునీళ్లలో వేసుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు వేసి దోరగా వేయించుకోవాలి. ఇందులో నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. తర్వాత చేపముక్కలు వేసి కలిపి మూత +పెట్టాలి. ముక్కలు కాస్త వేగిన తర్వాత వంకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పువేసి కలిపి మూత పెట్టి ఉడికించాలి. బొమ్మిడి చేప +ముక్కలు, వంకాయ ముక్కలు ఉడికి దగ్గరగా అయ్యాక గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +253 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0275.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0275.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ce1298527ae4cb5de4e03047da0468c31477fb5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0275.txt" @@ -0,0 +1,35 @@ +తెలంగాణ +బొమ్మిడి చేపలు, చింతకాయ - 11 +బొమ్మిడి చేపలు +లేత చింతకాయలు +ఉల్లిపాయలు +కావలసిన పదార్థాలు +3 +250గ్రా.లు +2 +తయారుచేసే విధానం +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +ఉప్పు +నూనె +2 రెబ్బలు +1/2 టీ స్పూన్ +- +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +బొమ్మిడి చేపలు చివర్లు తీసేసి ముక్కలుగా చేసుకోవాలి. కడాయిలో చెంచాడు నూనె వేసి ఈ ముక్కలను దోరగా వేయించి +పెట్టుకోవాలి. లేత చింతకాయలను కడిగి, తుడిచి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు, +నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన +తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. తర్వాత చేపముక్కలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. ముక్కలు కాస్త +వేగిన తర్వాత చింతకాయ ముద్ద, కప్పు నీళ్లు పోసి కలిపి మూతపెట్టాలి. చిక్కబడిన తర్వాత గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి +దింపేయాలి. చింతకాయ గుజ్జు బదులు చింతకాయ పులుసు కూడా వేసుకోవచ్చు. +254 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0277.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0277.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d9fc47c953ec5b0daf637eebd0d01dceb928d59a --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0277.txt" @@ -0,0 +1,64 @@ +తెలంగాణ +రొయ్యలు +ఎండుమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +ధనియాలు +తయారుచేసే విధానం +I +రొయ్యల వేపుడు - 3 +500 గ్రా.లు +కావలసిన పదార్థాలు +జీలకర్ర +మిరియాలు +6 +2 రెబ్బలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్స్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +రొయ్యలు శుభ్రంగా కడిగి తగినంత ఉప్పు, కొద్దిగా అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి ఉడికించాలి. ఎండుమిర్చి, జీలకర్ర, ధనియాలు, +మిరియాలు కొద్దిగా వేయించి బరకగా పొడి చేసుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, పసుపు వేసి కొద్దిగా +వేపాలి. ఇందులో ఉడికించిన రొయ్యలు వేసి దోరగా వేయించాలి. తడి ఆరిపోయిన తర్వాత కారం మసాలా పొడి, కరివేపాకు వేసి, +ఉప్పు సరిచూసుకుని కలుపుతూ వేయించాలి. రొయ్యలు ఎర్రగా వేయించి దింపేయాలి. +రొయ్యలు, మునగకాయ కూర - 4 +కావలసిన పదార్థాలు +రొయ్యలు +మునగకాయలు +500 గ్రా.లు +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +4 +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయలు +2 +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +పచ్చిమిర్చి +2 +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +టమాటాలు +2 +ఉప్పు +తగినంత +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +మునగకాయలు ముక్కలుగా తరిగి పైన పొట్టు తీసేయాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు వేసి +దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల +పొడి వేసి కలపాలి. ఇందులో రొయ్యలు, తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా వేగిన తర్వాత నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. రొయ్యలు +ఉడికిన తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు, మునగకాయలు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. టమాటా ముక్కలు మగ్గి, +మునగకాయలు ఉడికి దగ్గరగా అయ్యాక గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +256 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0278.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0278.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..85a07f1fd05418b94112adf63635dc444e00fdb9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0278.txt" @@ -0,0 +1,68 @@ +రొయ్యలు, ఉల్లిపొరక కూర - 5 +కావలసిన పదార్థాలు +రొయ్యలు +250గ్రా.లు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +ఉల్లిపొరక తరుగు +2 కప్పులు / 250 +పసుపు +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +కారంపొడి +గ్రా.లు +2 టీ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయ +1 +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +పచ్చిమిర్చి +2 +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కరివేపాకు +నూనె +తయారుచేసే విధానం +ఉల్లిపొరక శుభ్రం చేసుకొని సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు, +నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన +తర్వాత రొయ్యలు వేసి కలపాలి. తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. రొయ్యలు బాగా +వేగిన తర్వాత కొన్ని నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. రొయ్యలు ఉడికిన తర్వాత ఉల్లిపొరక, గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి +మూతపెట్టి ఉడికించాలి. కూరంతా ఉడికి, దగ్గిర పడ్డాక దింపేయాలి. +రొయ్యలు, టమాటాలు - 6 +కావలసిన పదార్థాలు +రొయ్యలు +టమాటాలు +250గ్రా.లు +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +3 +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +ఉల్లిపాయలు +2 +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +2 +కారంపొడి +1/2 టీ స్పూన్స్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +రొయ్యలు శుభ్రంగా కడిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన +పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడే వరకు వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, +ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. ఇందులో రొయ్యలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. రొయ్యలు బాగా మగ్గిన తర్వాత +సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. టమాటా ముక్కలు మెత్తబడ్డ తర్వాత అరకప్పు నీళ్లు పోసి దగ్గర +పడేవరకు ఉడికించి గరం మసాలాపొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +257 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0279.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0279.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..874298d96b58c1a33fa3e729415a6a0552915e1f --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0279.txt" @@ -0,0 +1,62 @@ +రొయ్యలు +ఉల్లిపాయలు +మెంతికూర +250గ్రా.లు +2 +2 చిన్న కట్టలు +రొయ్యలు, మెంతి వేపుడు - 7 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +1/2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +పచ్చిమిర్చి +2 +గరం మసాలా పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +రొయ్యలు శుభ్రం చేసుకుని గ్లాసు నీళ్లు పోసి పది నిమిషాలు ఉడికించి జల్లైట్లో వేసుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు బంగారు రంగు వచ్చేవరకు వేయించుకోవాలి. ఇందులో నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, +కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. ఇందులో ఉడికించిన +రొయ్యలు, తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా వేయించాలి. రొయ్యలు, మసాలా కలిసి ఎర్రగా, కరకరలాడేలా వేగిన తర్వాత గరం మసాలా +పొడి కలిపి దింపేయాలి. +రొయ్యలు, పుంటికూర / గోంగూర - 8 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +రొయ్యలు +కూర +250గ్రా.లు +2 టీ స్పూన్స్ +6-8 కట్టలు +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయలు +2 +గరం మసాలా పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +2 టీ స్పూన్స్ +తగినంత +ఉప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +పుంటికూర ఆకులు కడిగి కొద్దిగా నీళ్లు పోసి ఉడికించి రుబ్బి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ +ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించి పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారం పొడి, ధనియాల పొడి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత శుభ్రం +చేసుకున్న రొయ్యలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. రొయ్యలు బాగా వేగిన తర్వాత చిన్న కప్పుడు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి +ఉడికించాలి. రొయ్యలు ఉడికిన తర్వాత పుంటికూర ముద్ద వేసి కలిపి ఉప్పు సరిచూసుకుని మూతపెట్టి దగ్గరగా అయ్యేవరకు +ఉడికించి గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +258 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0280.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0280.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..500d7e18c0ff2fe3f4483756442e075e29628255 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0280.txt" @@ -0,0 +1,64 @@ +రొయ్యలు +పాలకూర +ఉల్లిపాయలు +250గ్రా.లు +6 కట్టలు +రొయ్యలు, పాలకూర - 9 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +గరం మసాలా పొడి +2 +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +పాలకూర ఆకులు నీళ్లతో కడిగి సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, +నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కారం పొడి, ధనియాల పొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి +కొద్దిగా వేగిన తర్వాత శుభ్రం చేసుకున్న రొయ్యలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. రొయ్యలు బాగా వేగిన తర్వాత చిన్న +కప్పుడు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. రొయ్యలు ఉడికిన తర్వాత పాలకూర వేసి ఉప్పు సరిచూసుకుని మూతపెట్టి ఉడికించాలి. +కూరంతా ఉడికి దగ్గరగా అయ్యాక గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +రొయ్యల పులుసు - 10 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +చింతపండు +రొయ్యలు +250గ్రా.లు +ఉల్లిపాయలు +2 +పచ్చిమిర్చి +2 +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీ +స్పూన్ +ఉప్పు +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +1/2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +నిమ్మకాయంత +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +రొయ్యలు శుభ్రం చేసుకుని పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, తగినంత ఉప్పువేసి కలిపి పక్కన +పెట్టుకోవాలి. చింతపండులో కొన్ని నీళ్లు పోసి నానబెట్టి చిక్కగా పులుసు తీసి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో కరివేపాకు, పసుపు, మసాలా కలిపి +పెట్టుకున్న రొయ్యలు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. రొయ్యలు బాగా వేగిన తర్వాత చిన్న కప్పుడు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. +రొయ్యలు ఉడికిన తర్వాత పులుసు, గరం మసాలా పొడి వేసి పదినిమిషాలు ఉడికించి చిక్కగా అయ్యాక దింపేయాలి. +తెలంగాణ +259 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0281.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0281.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6fe6783700aebac37eeaadfa6105b5d3c610714f --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0281.txt" @@ -0,0 +1,64 @@ +రొయ్యలు +బుడమకాయలు +కరివేపాకు +టమాటాలు +పసుపు +రొయ్యలు, బుడమకాయ / దోసకాయ - 11 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +250గ్రా.లు +250గ్రా.లు +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +గరం మసాలా పొడి +2 రెబ్బలు +3 +ఉప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +రొయ్యలు శుభ్రం చేసుకోవాలి. బుడమకాయలు చెక్కు తీసి, చేదు చూసుకుని చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో +నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించుకోవాలి. ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, +కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కొద్దిగా వేయించి రొయ్యలు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. రొయ్యలు బాగా వేగిన తర్వాత చిన్న +కప్పుడు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. రొయ్యలు ఉడికిన తర్వాత దోసకాయ ముక్కలు, సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు +తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలన్నీ ఉడికి దగ్గరగా అయ్యాక గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +రొయ్యలు, చిక్కుడుకాయ - 12 +కావలసిన పదార్థాలు +రొయ్యలు +చిక్కుడుకాయలు +ఉల్లిపాయలు +250గ్రా.లు +250గ్రా.లు +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +12 టీ స్పూన్స్ +2 +గరం మసాలా పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉపు +తగినంత +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +రొయ్యలు శుభ్రం చేసి పెట్టుకోవాలి. చిక్కుడు కాయలు నారతీసి తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి, ధనియాల పొడి +వేసి కొద్దిగా వేసి కొద్దిగా వేయించి, రొయ్యలు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి మూతపెట్టాలి. రొయ్యలు బాగా +వేగిన తర్వాత చిక్కుడుకాయ ముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ఇవి నూనెలో మగ్గి, వేగిన తర్వాత చిన్న కప్పుడు నీళ్లు పోసి +మూతపెట్టి ఉడికించాలి. రొయ్యలు, చిక్కుడుకాయలు పూర్తిగా ఉడికి దగ్గరయ్యాక గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +ఇష్టముంటే టమాటా కూడా వేసుకోవచ్చు. ఇదేవిధంగా బెండకాయ, ఆలు, చామగడ్డలు వేసి కూడా చేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +260 +రుచుల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0282.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0282.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5ccf19e6f2ee903032540b23df936aae6594b626 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0282.txt" @@ -0,0 +1,68 @@ +రొయ్యలు, మామిడికాయ - 13 +కావలసిన పదార్థాలు +రొయ్యలు +మామిడికాయ +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +తయారుచేసే విధానం +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +ధనియాల పొడి +12 టీ స్పూన్ +గరం మసాలా పొడి +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +250గ్రా.లు +1 పెద్దది +2 +2 +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +1/4 టీస్పూన్ +నూనె +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +రొయ్యలు శుభ్రం చేసి పెట్టుకోవాలి. మామిడికాయ చెక్కు తీసి చిన్న ముక్కలుగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించుకోవాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి +కొద్దిగా వేగిన తర్వాత అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. తర్వాత రొయ్యలు, తగినంత ఉప్పు వేసి +కలిపి మూతపెట్టాలి. రొయ్యలు బాగా వేగిన తర్వాత చిన్న కప్పుడు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. రొయ్యలు, ఉడికిన తర్వాత +మామిడికాయ ముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. రొయ్యలు, మామిడికాయ పూర్తిగా ఉడికిన తర్వాత గరం మసాలా +పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +రొయ్యలు, చింతచిగురు - 14 +కావలసిన పదార్థాలు +రొయ్యలు +చింతచిగురు +250గ్రా.లు +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +100 గ్రా.లు +కారంపొడి +1/2 టీ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయలు +2 +ధనియాల పొడి +పచ్చిమిర్చి +2 +గరం మసాలా పొడి +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +1/2 టీ స్పూన్ +ఉపు +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +నూనె +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +రొయ్యలు శుభ్రం చేసి పెట్టుకోవాలి. చింతచిగురు బాగా నలిపి చెరిగి పెట్టుకోవాలి. గిన్నెలో నూనె వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించుకోవాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి కొద్దిగా వేపి, +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కొద్దిగా వేపి రొయ్యలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. రొయ్యలు +బాగా వేగిన తర్వాత చిన్న కప్పుడు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. రొయ్యలు ఉడికిన తర్వాత చింతచిగురు వేసి కలిపి దగ్గరగా అయ్యేవరకు +ఉడికించి గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇష్టముంటే ఇందులో మామిడికాయ కూడా వేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +261 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0283.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0283.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ad5da0aeb6d55ecbecc5f3ce1b97bb0130b1467 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0283.txt" @@ -0,0 +1,66 @@ +రొయ్యలు, చింతకాయ పులుసు - 15 +కావలసిన పదార్థాలు +రొయ్యలు +చింతకాయ పులుసు +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +250గ్రా.లు +పసుపు +1/4 కప్పు +కారంపొడి +2 +ధనియాల పొడి +2 +గరం మసాలా పొడి +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +12 టీ స్పూన్ +నూనె +1/4 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +టీ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +రొయ్యలు శుభ్రం చేసి పెట్టుకోవాలి. లేత చింతకాయలు దంచి, కొన్ని నీళ్లు పోసి ఉడికించి చిక్కగా పులుసు తీసుకోవాలి. +గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో +పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత రొయ్యలు, తగినంత ఉప్పు వేసి +కలిపి మూతపెట్టాలి. రొయ్యలు బాగా వేగిన తర్వాత చిన్న కప్పుడు నీళ్లు పోసి కలిపి ఉడికించాలి. రొయ్యలు ఉడికిన తర్వాత +చింతకాయ పులుసు వేసి చిక్కగా అయ్యేవరకు మూతపెట్టి ఉడికించి గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +గుండు రొయ్యలు కూర - 16 +కావలసిన పదార్థాలు +గుండు రొయ్యలు +ఉల్లిపాయలు +100 గ్రా.లు +కారంపొడి +1 టీ స్పూన్స్ +2 +ధనియాల పొడి +పచ్చిమిర్చి +2 +గరం మసాలా పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +తగినంత +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +కడాయి వేడి చేసి ఎండు రొయ్యలు దోరగా వేయించుకుని నీళ్లు పోసి గంటసేపు నానబెట్టాలి. గిన్నెలో నూనెవేడి చేసి సన్నగా +తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో నిలువుగా చీఇ్చన పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి +ముద్ద ఒకటి తర్వాత ఒకటి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలిపి నానిన రొయ్యలు, తగినంత ఉప్పు +వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. రొయ్యలు బాగా వేగిన తర్వాత చిన్న కప్పుడు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. రొయ్యలు బాగా ఉడికి నీరంతా +ఇగిరిపోయిన తర్వాత గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇందులో టమాటాలు కాని ఏదైనా ఆకుకూర కూడ వేసుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +రుచ +262 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0284.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0284.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8ea68512ea8a39d9408d2b2cc6b8bad16799545e --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0284.txt" @@ -0,0 +1,75 @@ +గుండు రొయ్యలు పప్పు - 17 +కావలసిన పదార్థాలు +గుండు రొయ్యలు +200 గ్రా.లు +చింతపండు పులుసు +కందిపప్పు +శనగపప్పు +200 గ్రా.లు +50గ్రా.లు +పసుపు +కారంపొడి +ఉల్లిపాయ +1 +ధనియాల పొడి +పచ్చిమిర్చి +2 +గరం మసాలా పొడి +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +ఉప్పు +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +తయారుచేసే విధానం +1/4 కప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కందిపప్పు, శనగపప్పు కలిపి కడిగి, తగినన్ని నీళ్లు పోసి కొంచెం పసుపు, నూనె వేసి మెత్తగా ఉడికించుకోవాలి. ఎండు +రొయ్యలు కడాయిలో దోరగా వేయించుకుని నీళ్లు పోసి నానబెట్టాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, +నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించి కరివేపాకు, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, +ధనియాల పొడి వేసి కలపి, రొయ్యలు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. రొయ్యలు బాగా వేగిన తర్వాత చిన్న కప్పుడు నీళ్లు +పోసి ఉడికించాలి. రొయ్యలు ఉడికిన తర్వాత చింతపండు పులుసు పోసి కొద్దిసేపు ఉడికించి, మెదిపిన పప్పు, సరిపడా ఉప్పు +వేయాలి. మొత్తం ఉడికాక గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +ల +- +గుండు రొయ్యలు శనగపప్పు కూర - 18 +కావలసిన పదార్థాలు +గుండు రొయ్యలు +శనగపప్పు +ఉల్లిపాయలు +కరివేపాకు +200 గ్రా.లు +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +100 గ్రా.లు +2 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +2 రెబ్బలు +గరం మసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +పచ్చిమిర్చి +పసుపు +2 +ఉప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +శనగపప్పు నీళ్లు పోసి నానబెట్టాలి. రొయ్యలు దోరగా వేయించి నీళ్లు పోసి గంటసేపు నానబెట్టాలి. గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. ఇందులో కరివేపాకు, పసుపు, +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. ఇందులో నానబెట్టిన రొయ్యలు వేసి +బాగా వేపాలి. తర్వాత నానబెట్టిన శనగపప్పు, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. పప్పులోని తడి ఆరిపోయి, బాగా వేగిన +తర్వాత చిన్న కప్పుడు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. రొయ్యలు, పప్పు పూర్తిగా ఉడికిన తర్వాత గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి +పేయాలి. +తెలంగాణ +263 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0286.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0286.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2ed5c192a5bb0947bd192686ddace9d688ad1261 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0286.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +పొట్టురొయ్యలు కారంపొడి - 21 +కావలసిన పదార్థాలు +పొట్టు రొయ్యలు +ఎండుమిర్చి +ధనియాలు +జీలకర్ర +మెంతులు +శనగపప్పు +కరివేపాకు +ఉప్పు +నూనె +- +100 గ్రా.లు +2 టీ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 రెబ్బలు +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +కడాయి వేడి చేసి పొట్టు రొయ్యలు బంగారు రంగు వచ్చేవరకు వేయించి తీసుకోవాలి. అలాగే ఎండుమిర్చి, ధనియాలు, +జీలకర్ర, మెంతులు, శనగపప్పు, కరివేపాకు కూడా విడివిడిగా దోరగా వేయించి పెట్టుకోవాలి. చల్లారిన తర్వాత వీటన్నింటిని +తగినంత ఉప్పు వేసి పొడిచేసి పెట్టుకోవాలి. వేడి అన్నంలో కాస్త నూనె/నెయ్యి, ఈ కారం పొడి వేసుకుని తింటే చాలా రుచిగా +ఉంటుంది. +265 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0287.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0287.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..63b976d24f5c37156e1997800e11f6ee26408664 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0287.txt" @@ -0,0 +1,79 @@ +11. ఎండ్రకాయలు (పీతలు) +పీతలు కూర - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +తెల్ల ఎండ్రకాయలు +ఉల్లిపాయ +1 కేజి +1 +M +టమాటాలు +పచ్చిమిర్చి +4 +గరం మసాలా పొడి +పసుపు +కొత్తిమీర, పుదీనా +నిమ్మరసం +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +1/4 కప్పు +2 టీ స్పూన్స్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +తెల్లటి ఎండ్రకాయలను ఇసుక లేకుండా శుభ్రంగా కడిగి ముక్కలు చేసుకోవాలి. గిన్నెలో ఈ ముక్కలు సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ, టమాటా, పుదీనా, కొత్తిమీర, పసుపు, నూరిన పచ్చిమిర్చి, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, గరంమసాలా పొడి, అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద, నిమ్మరసం, తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా కలియబెట్టి కప్పుడు నీళ్లు పోసి నిదానంగా ఉడికించాలి. ఎండ్రకాయ ముక్కలు +ఉడికి నీరంతా ఇగిరిపోయాక దింపేయాలి. కుక్కర్లో ఐతే మూడు లేదా నాలుగు విజిల్స్ వచ్చేవరకు ఉడికించాలి. +తెల్ల ఎండ్రకాయలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +1 కేజి +పీతల పులుసు - 2 +2 టీ స్పూన్స్ +3 +కావలసిన పదార్థాలు +గసాల పొడి +లవంగాలు +దాల్చిన చెక్క +షాజీర +కొబ్బరి పొడి +3 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +6 +చిన్న ముక్క +1 టీ స్పూన్ +చింతపండు పులుసు +1/4 కప్పు +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తెలంగాణ +కారంపొడి +ధనియాల పొడి +గరం మసాలా పొడి +తయారుచేసే విధానం +2 రెబ్బలు +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +1/2 టీ స్పూన్ +ఎండ్రకాయలను శుభ్రంగా కడిగి ముక్కలుగా చేసుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో పసుపు, కారంపొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, +ధనియాల పొడి, ఉప్పు వేసి కలిపి ఎండ్రకాయ ముక్కలను వేసి మసాలా మొత్తం అంటేటట్లుగా బాగా కలపాలి. కొంచెం +వెడల్పాటి గిన్నెలేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి మెత్తబడే +వరకు వేయించాలి. ఇందులో కరివేపాకు, లవంగాలు, దాల్చినచెక్క, షాజీరా వేసి మసాలా కలిపిన ముక్కలను వేసి కలిపి +మూతపెట్టాలి. అవి బాగా వేగిన తర్వాత కొబ్బరి, గసాల పొడి వేసి కలపాలి. ఇందులో కప్పుడు నీళ్లు పోసి మూత పెట్టి +ఉడికించాలి. అవసరమైతే ఇంకొన్ని నీళ్లు కలుపుకోవచ్చు. ఎండ్రకాయ ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత చింతపండు పులుసు, +గరంమసాలా పొడి వేసి ఉడికించి చిక్కబడ్డ తర్వాత దింపేయాలి. +లి +రుచుల +266 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0288.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0288.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d0359cff823061935a6b110c68a41d23175ebf6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0288.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +పీతలు వేపుడు - 3 +కావలసిన పదార్థాలు +పీతలు +ఉల్లిపాయలు +టొమాటోలు +250 గ్రా. +2 +2 +పచ్చిమిరపకాయలు +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +కారం పొడి +ధనియాల పొడి +కరివేపాకు +గరం మసాలా పొడి +నూనె +టీ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 రెబ్బలు +1/4 టీ స్పూన్ +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +పీతలు శుభ్రం చేసుకుని పసుపు, ఉప్పు వేసి కలిపి పెట్టుకోవాలి. వెడల్పాటి గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన లేదా +ముద్దగా నూరిన ఉల్లిపాయ, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, టమాటా +ముక్కలు, పసుపు, కారం పొడి, ధనియాల పొడి, కరివేపాకు వేసి కలిపి కొద్దిగా వేయించాలి. తర్వాత ఇందులో పీతల ముక్కలు, +తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి చిన్న మంట మీద ఉడికించాలి. అవి పూర్తిగా ఉడికి నీరంతా ఇగిరిపోయాక దింపేయాలి. +267 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0290.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0290.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4aefb8c117caa9e51b4691b3f59dace4d0b32196 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0290.txt" @@ -0,0 +1,84 @@ +చేపలు +చింతపండు పులుసు +ఉల్లిపాయలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +జీలకర్ర పొడి +మెంతిపొడి +కొబ్బరి పొడి +తయారుచేసే విధానం +- +- +1 కేజి +చేపలు పులుసు - 2 +కావలసిన పదార్థాలు +1 కప్పు లేదా 100 మి.లీ. +2 +2 టీ స్పూన్స్ +- +1 టీ స్పూన్ +- +1/2 టేబుల్ స్పూన్ +5 టేబుల్ స్పూన్స్ +ధనియాల పొడి +పసుపు +కారంపొడి +ఉప్పు +నూనె +నిమ్మరసం +- +2 టేబుల్ స్పూన్ +- +1/4 టీ స్పూన్ +- +తగినంత +112 టీ స్పూన్స్ +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +చేపలు శుభ్రంగా కడిగి ముక్కలు చేసి నిమ్మరసం వేసి కలిపి పెట్టుకోవాలి. చెంచాడు నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ ముక్కలను మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. జీలకర్ర, మెంతులు దోరగా వేయించి పొడి చేసుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో చింతపండు +పులుసు తీసుకొని నీళ్లు కలిపి కాస్త పలుచగా చేసుకోవాలి. ఉల్లిపాయ మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. ఈ ముద్దను పులుసులో కలపాలి. +ఇందులో పసుపు, కారంపొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, జీలకర్ర, మెంతిపొడి, ధనియాల పొడి, కొబ్బరిపొడి, కరివేపాకు, తగినంత +ఉప్పు, నూనె వేసి కలిపి నిదానంగా ఉడికించాలి. ముక్కలు విరగకుండా మెల్లిగా కలపాలి. పులుసు మరిగి, చేపలు ఉడికి కమ్మని +వాసన వస్తుంది. నూనె పైకి తేలినప్పుడు దింపేయాలి. ఈ పులుసు పలుచగా లేదా చిక్కగా ఉంచుకోవచ్చు. +చేపలు +ఉల్లిపాయలు +కరివేపాకు +| +2 +1 కేజి +చేపలు నిమ్మపులుసు - 3 +కావలసిన పదార్థాలు +కొబ్బరి పొడి +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +చింతపండు పులుసు +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +పసుపు +2 రెబ్బలు +1/2 టీ స్పూన్ +నిమ్మరసం +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +ఉపు +ధనియాల పొడి +జీలకర్ర పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +మెంతిపొడి +1 టీ స్పూన్ +టీ +గరం మసాలాపొడి +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +చేపలు శుభ్రంగా కడిగి ముక్కలు చేసి పెట్టుకోవాలి. ఇందులో పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, జీలకర్ర పొడి, మెంతిపొడి, +కొబ్బరిపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా కలిపి అరగంట మూత పెట్టి ఉంచాలి. వెడల్పాటి గిన్నెలో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు +వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేయించి మసాలా కలిపిన చేపముక్కలు వేసి కలిపి +మూతపెట్టాలి. ముక్కలు కాస్త మగ్గిన తర్వాత మెల్లిగా తిరగేసి కొద్దిసేపు తర్వాత పులుసు గరంమసాలా వేసి, కప్పుడు నీళ్లు పోసి +మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత దింపేసి నిమ్మరసం కలపాలి. +తెలంగాణ +269 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0291.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0291.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc288dc0ea75409152fdf2150cf97bd4e1a945cc --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0291.txt" @@ -0,0 +1,79 @@ +తెలంగాణ +చేపలు, మామిడికాయ - 4 +కావలసిన పదార్థాలు +చేపలు +ఉల్లిపాయలు +1 కేజి +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +3 +జీలకర్ర పొడి +1 టీ స్పూన్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +మెంతిపొడి +1/4 టీ స్పూన్ +మామిడికాయలు +2 +గరం మసాలాపొడి +1/4 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +తగినంత +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +చేపలు శుభ్రంగా కడిగి ముక్కలు చేసి పెట్టుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, జీలకర్ర పొడి, +మెంతిపొడి, ఉప్పు, చెంచాడు నూనె వేసి బాగా కలిపి చేపముక్కలకు పట్టించాలి. వెడల్పాటి గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయలు వేసి దోరగా వేయించుకోవాలి. ఇందులో కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత మామిడికాయ +తురుము లేదా ముక్కలు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. కాస్త మగ్గిన తర్వాత మసాలా పట్టించిన చేప ముక్కలు వేసి మూత పెట్టాలి. చేప +ముక్కలు రెండు వైపులా వేగిన తర్వాత కప్పుడు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. మొత్తం కూర ఉడికి దగ్గరపడ్డ తర్వాత గరం మసాలా పొడి +వేసి కలిపి దింపేయాలి. +చేపలు +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +I +చేపలు, చింతచిగురు - 5 +1 కేజి +3 +3 +కావలసిన పదార్థాలు +- +గరం మసాలాపొడి +కొబ్బరిపొడి +జీలకర్ర పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +100 గ్రా. +తగినంత +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +రెబ్బలు +2 టీ స్పూన్స్ +మెంతిపొడి +చింతచిగురు +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +ఉపు +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +చేపలు శుభ్రంగా కడిగి ముక్కలు చేసుకోవాలి. చింతచిగురు నలిపి చెరిగి పెట్టుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో పసుపు, కారంపొడి, +ధనియాల పొడి, జీలకర్ర పొడి, మెంతిపొడి, ఉప్పు కలుపుకుని చేపముక్కలు వేసి బాగా కలిపి ఉంచాలి. వెడల్పాటి గిన్నెలో నూనె +వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి, దోరగా వేయించి కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, +చింతచిగురు వేసి కలపాలి. కొద్దిగా వేగిన తర్వాత మసాలా పట్టించిన చేప ముక్కలు, కొబ్బరిపొడి వేసి మెల్లిగా కలిపి మూతపెట్టాలి. +ముక్కలు రెండు వైపులా వేగిన తర్వాత కప్పుడు నీళ్లు పోసి ఉడికించాలి. ముక్కలు బాగా ఉడికి చిక్కబడ్డ తర్వాత గరం మసాలా పొడి +వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఇష్టముంటే మామిడికాయ కోరు వేసుకోవచ్చు. +270 +రుచుల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0292.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0292.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..95e08a0abcd43f0fbae0e2c25c78716f860f8c12 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0292.txt" @@ -0,0 +1,61 @@ +500 గ్రా. +చేపలు వేపుడు - 6 +కావలసిన పదార్థాలు +చేపలు +జీలకర్ర పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +ఉల్లిపాయలు +2 +మెంతిపొడి +1/4 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీ స్పూన్ +గరం మసాలాపొడి +పసుపు +1/4 టీస్పూన్ +ఉప్పు +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +నిమ్మరసం +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +కారంపొడి +1 టీ స్పూన్ +నూనె +ధనియాల పొడి +1 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +చేపలు శుభ్రంగా కడిగి ముక్కలు చేసి పెట్టుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, జీలకర్ర పొడి, +మెంతిపొడి, ఉప్పు వేసి కలిపి చేపముక్కలు వేసి బాగా కలిపి పెట్టుకోవాలి. వెడల్పాటి గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయలు లేదా నూరిన ఉల్లిపాయలు వేసి దోరగా అయ్యేవరకు వేయించి, తర్వాత కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా +వేగిన తర్వాత చేపముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ఒకవైపు ముక్కలు వేగిన తర్వాత మెల్లిగా తిరగేసి మూతపెట్టాలి. రెండోవైపు +కూడా వేగి, ఉడికిన తర్వాత నిమ్మరసం, గరం మసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. ఈ వేపుడు నిదానంగా చిన్న మంటమీద చేస్తే +ముక్కలు బాగా ఉడికి ఎర్రగా వేగుతాయి. నీళ్లు పోసే పని ఉండదు. +చేపలు మిరియాల వేపుడు - 7 +కావలసిన పదార్థాలు +చేపలు +500 గ్రా. +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +1 టీ స్పూన్ +టీ +1/4 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +మిరియాలపొడి +ఉప్పు +నూనె +తగినంత +1/4 కపు +నిమ్మకాయలు +తయారుచేసే విధానం +2 +ఒక గిన్నెలో ఉప్పు మిరియాల పొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, +ఉప్పు, నిమ్మరసం వేసి బాగా కలిపి వెడల్పుగా కోసిన చేప ముక్కలు +వేసి మసాలా బాగా కలపాలి. రెండువైపులా మసాలా బాగా పట్టించి అరగంట నాననివ్వాలి. తర్వాత పెనం వేడి చేసి కొద్దిగా నూనె +రాయాలి. ఒకో చేప ముక్క పెట్టి నిదానంగా కాల్చాలి. మధ్య మధ్యలో నూనె వేస్తూ రెండు వైపులా ఎర్రగా కాల్చుకోవాలి. +ఈ చేపల వేపుడు కడాయిలో నూనె వేడి చేసి కూడా కాల్చుకోవచ్చు. +తెలంగాణ +271 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0293.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0293.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..264fc58f0c87eaa20d0c1ddc56678fb4a68f2288 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0293.txt" @@ -0,0 +1,69 @@ +చేపలు మసాలా వేపుడు - 8 +కావలసిన పదార్థాలు +చేపలు +500 గ్రా. +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీ స్పూన్ +జీలకర్ర పొడి +మెంతిపొడి +1/2 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +గరం మసాలాపొడి +1/4 టీ స్పూన్ +కారంపొడి +1 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +నూనె +1/4 కప్పు +తయారుచేసే విధానం +ఒక గిన్నెలో పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, జీలకర్ర పొడి, మెంతిపొడి, గరం మసాలా పొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, +ఉప్పు వేసి కలపాలి. ఇందులో కొద్దిగా నీళ్లు చిలకరించి ముద్దలా చేసుకోవాలి. నీళ్ల బదులు నిమ్మరసం కూడా కలుపుకోవచ్చు. +శుభ్రంగా కడిగి వెడల్పుగా కోసిన చేప ముక్కలకు ఈ మసాలా రెండు వైపులా పట్టించి అరగంట నాననివ్వాలి. పెనం వేడి చేసి +కొద్దిగా నూనె రాసి ఈ ముక్కలు పెట్టి కాల్చాలి. మధ్య మధ్యలో నూనె వేస్తూ రెండు వైపులా ఎర్రగా కాల్చుకోవాలి. వీటిని కడాయిలో +నూనె వేడి చేసి కూడా వేయించుకోవచ్చు. +చేపలు మెంతి పులుసు - 9 +కావలసిన పదార్థాలు +చేపలు +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +కరివేపాకు +పసుపు +కారంపొడి +జీలకర్ర పొడి +మెంతిపొడి +తయారుచేసే విధానం +టమాటాలు +500 గ్రా. +2 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +చింతపండు పులుసు +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 కప్పు +2 +4 +మెంతికూర +1 కట్ట +2 రెబ్బలు +1/4 టీ స్పూన్ +గరం మసాలాపొడి +1/4 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +శుభ్రంగా కడిగిన చేపలను ముక్కలుగా కోసి ఉప్పు, కారంపొడి, పసుపు, జీలకర్ర పొడి, మెంతిపొడి, చింతపండు పులుసు +వేసి బాగా కలిపి, గంటసేపు నాననివ్వాలి. వెడల్పుగా ఉన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిలువుగా +చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించి, మెంతికూర, కరివేపాకు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపి సన్నగా తరిగిన టమాటా +ముక్కలు వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. ముక్కలు మెత్తబడ్డాక చేప ముక్కలు వేసి మెల్లిగా కలిపి మూతపెట్టి చిన్న మంటమీద ఉడికించాలి. +అవసరమైతే కొద్దిగా నీళ్లు కలుపుకోవచ్చు. నూనె తేలుతున్నప్పుడు గరం మసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచ +272 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0294.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0294.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8ec08d992307f6e1c1dbb854416b392ee3e21122 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0294.txt" @@ -0,0 +1,72 @@ +చేపగ్రుడ్లు +చేప గ్రుడ్లు వేపుడు - 10 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +మిరియాల పొడి +ధనియాల పొడి +500 గ్రా. +ఉల్లిపాయలు +2 +పచ్చిమిర్చి +2 +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +గరం మసాలా పొడి +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +1 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +చేపగ్రుడ్లను శుభ్రం చేసి పెట్టుకోవాలి. గుత్తులుగా ఉంటే చిన్న ముక్కలు చేసుకోవాలి. వెడల్పుగా ఉన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి +సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, కరివేపాకు, అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలపాలి. తర్వాత కారంపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత చేపగ్రుడ్లను, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి +మూత పెట్టాలి. గ్రుడ్లు మగ్గిన తర్వాత మిరియాల పొడి వేసి కలిపి కొద్దిగా నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. అవి పూర్తిగా ఉడికి +వేగిన తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి కలిపి దింపేయాలి. +సొర పుట్టు కూర - 11 +కావలసిన పదార్థాలు +సొరచేప +ఉల్లిపాయలు +500 గ్రా. +మెంతిపొడి +4 +నిమ్మకాయ +పచ్చిమిర్చి +3 +కరివేపాకు +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కారంపొడి +1/2 టీ స్పూన్ +గరం మసాలా పొడి +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +జీలకర్ర పొడి +1 టీ స్పూన్ +నూనె +తయారుచేసే విధానం +1/2 టీ స్పూన్ +1 +2 రెబ్బలు +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +సొరచేప శుభ్రంగా నీళ్లతో కడిగి పెద్ద ముక్కలుగా కోసి ఒక గిన్నెలో నీళ్లు మరిగించి కొంచెం పసుపు, సొరచేప ముక్కలు వేసి +ఐదు నిమిషాలు ఉడికించాలి. నీళ్లు చల్లారిన తర్వాత పైన తోలు, ముల్లులు తీసి లోపల గుజ్జు తీసి విడిగా చేసుకుని పెట్టుకోవాలి. +గిన్నె లేదా వెడల్పాటి కడాయిలో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి దోరగా వేయించి, అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద, కరివేపాకు వేసి కొద్దిగా వేగిన తర్వాత పసుపు, కారంపొడి, జీలకర్ర పొడి, మెంతిపొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలిపి +రెండు నిమిషాలు వేయించి చేప గుజ్జు, తగినంత ఉప్పు వేసి బాగా కలిపి మూతపెట్టాలి. కొద్దిగా వేగిన తర్వాత గరంమసాలా పొడి +వేసి కలుపుతూ వేయించుకోవాలి. +తెలంగాణ +273 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0295.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0295.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4a298759443f9258e7f9ce1d79e20ac06f19cab8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0295.txt" @@ -0,0 +1,59 @@ +జల్లలు (చిన్న చేపలు) +నూనె +ఉల్లిపాయలు +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +పచ్చిమిరపకాయలు +కారం పొడి +ధనియాల పొడి +తయారుచేసే విధానం +జల్లల పులుసు +కావలసిన పదార్థాలు +500గ్రా.లు +పసుపు +| +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +జీలకర్ర పొడి +2 పెద్ద +ఆవపొడి +1/2 టీ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +మెంతిపొడి +1/2 టీ స్పూన్ +4 +చింతపండు పులుసు +1/4 కపు +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +మట్టి కుండలో వండితే చాలా రుచిగా ఉంటుంది. లేనప్పుడు మందంగా, వెడల్పుగా ఉండే పాత్రను తీసుకుని నూనె వేడి +చేయండి. అందులో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు వేసి రంగు మారే వరకు వేయించాలి. ఇందులో అల్లం వెల్లి ముద్ద వేసి కలపాలి. +తరవాత పసుపు, కారం పొడి, ధనియాల పొడి, జీలకర్ర పొడి, మెంతిపొడి, ఆవపొడి, నిలువుగా తరిగిన పచ్చిమిర్చి వేసి కొద్దిగా +వేపాలి. ఇందులో చింతపండు పులుసు వేసి కలిపి మూతపెట్టి చిన్న మంట మీద ఉడికించాలి. రెండు నిమిషాల తర్వాత శుభ్రం +చేసిన చేపలను పులుసులో వేసి మూత పెట్టి నిదానంగా నూనె తేలేవరకు ఉడికించి దింపేసి, తరిగిన కొత్తిమీర వేయాలి. +ఎండు చేపల వేపుడు +కావలసిన పదార్థాలు +ఎండు చేపలు +నూనె +పసుపు +కారం పొడి +తయారుచేసే విధానం +250గ్రా. +ధనియాల పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +5 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +ఉప్పు +1 టీ స్పూన్ +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +ఎండు చేపలను శుభ్రం చేసుకోవాలి. దానికి పసుపు, కారం పొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, చెంచాడు నూనె వేసి కలిపి +పెట్టుకోవాలి. వెడల్పాటి పాన్ లేదా కడాయిలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఈ చేపలను వేసి నిదానంగా కరకరలాడేట్టుగా వేయించాలి. +చివరలో ధనియాల పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి దింపేయాలి. పప్పు, చారు అన్నంతో కలిపి తినడానికి బావుంటాయి. +తెలంగాణ +274 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0296.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0296.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..35729937036d1756b73bbe788382831115afac96 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0296.txt" @@ -0,0 +1,37 @@ +వంకాయ ఎండు చేపల కూర +కావలసిన పదార్థాలు +తయారుచేసే విధానం +వంకాయలు +టమాటాలు +ఉల్లిపాయలు +ఎండు చేపలు +పసుపు +కారం పొడి +ధనియాల పొడి +ఉపు +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +చింతపండు పులుసు +కొత్తిమీర, కరివేపాకు +నూనె +- +250 గ్రా. +2 +2 +100గ్రా. +1/4 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +తగినంత +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 కప్పు +కొద్దిగా +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +ఎండు చేపలను శుభ్రం చేసుకుని పెనం లేదా పాన్లో కొద్దిగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. వంకాయలను కడిగి నాలుగు +ముక్కలుగా కట్ చేసి ఉప్పునీళ్లలో వేసుకోవాలి. వెడల్పాటి గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలను దోరగా వేయించాలి. +ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి తర్వాత కారం పొడి, ధనియాల పొడి వేసి కలపాలి. ఇందులో ఎండు చేపలను +వేసి కలిపి మూతపెట్టాలి. అవి కొంచెం మగ్గిన తర్వాత వంకాయ ముక్కలు, తగినంత ఉప్పు, కరివేపాకు వేసి కలిపి మూత పెట్టాలి. +చేపలు, వంకాయ ముక్కలు సగం ఉడికిన తర్వాత చింతపండు పులుసు వేసి కలిపి నూనె తేలేవరకు నిదానంగా ఉడికించాలి. +చివరలో తరిగిన కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +275 +తెలంగాణ +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0297.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0297.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9aba2939158efc0427a9aaafc5e4827d679919e1 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0297.txt" @@ -0,0 +1,47 @@ +తెలంగాణ +13. మాంసాహార పచ్చళ్లు +కోడి తొక్కు/ ఆవకాయ - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +500గ్రా.లు +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +కోడి +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +8 +3 +లవంగాలు +ఇలాచీలు +దాల్చిన చెక్క +నిమ్మకాయలు +గసాలు +ధనియాలు +మెంతులు +ఆవాలు +పసుపు +కారంపొడి +నూనె +ఎండుమిర్చి +లవంగాల పొడి +దాల్చిన చెక్క పొడి +కరివేపాకు +నిమ్మరసం +2 అంగుళాల ముక్క +5 +1 టేబుల్ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +100 గ్రా.లు +250 2.5. +1/4 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +2 రెబ్బలు +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +కోడి ముక్కలు (ఎముకలు లేనివి) శుభ్రం చేసుకుని, కొద్దిగా పసుపు, ఉప్పు వేసి కలిపి మూతపెట్టి చిన్న మంటమీద +ఉడికించాలి. ధనియాలు, గసాలు, ఇలాచి, లవంగాలు దోరగా వేయించి పొడి చేసుకుని అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద కలిపి ముద్దగా +నూరుకోవాలి. కడాయిలో సగం నూనె వేడి చేసి ఈ ముక్కలను వేసి బంగారు రంగు వచ్చేవరకు వేయించాలి. ఇందులో మసాలా +ముద్ద, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. లవంగాలు, దాల్చిన చెక్క పొడి వేసి ఉప్పు సరిచూసుకుని పది నిమిషాల +తర్వాత దింపేయాలి. వేరే గిన్నెలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి ఎండుమిర్చి, కరివేపాకు వేసి దింపి కోడి ముక్కలలో వేయాలి. +నిమ్మరసం వేసి మొత్తం కలిపి దింపేయాలి. చల్లారిన తర్వాత నిలవ చేసుకోవాలి. +276 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0300.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0300.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..46f2104f7a1766ea8b12e26c962aa8aa9db478d2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0300.txt" @@ -0,0 +1,37 @@ +చేపల (ఫిష్) తొక్కు/ ఆవకాయ - 5 +కావలసిన పదార్థాలు +ముల్లులేని చేపముక్కలు +పసుపు +1 టీ స్పూన్ +కారంపొడి +3 టీ స్పూన్స్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +3 టీ స్పూన్స్ +లవంగాలు, దాల్చినచెక్క +ఇలాచి, షాజీరా పొడి +4 టీ స్పూన్స్ +ధనియాల పొడి +1 టీ స్పూన్ +తగినంత +ఉప్పు +నూనె +నిమ్మకాయలు +300 గ్రా. +5 +తయారుచేసే విధానం +ముల్లులేని చేపముక్కలు ఒకే సైజులో కోసుకుని చేసుకుని వేడి నూనెలో బంగారు రంగు వచ్చేవరకు వేయించుకుని తీసుకోవాలి. +ఆ నూనె గోరువెచ్చగా ఉన్నప్పుడు అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి వేయించి దింపేయాలి. ఇందులో పసుపు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, +లవంగాలు, ఇలాచీలు, దాల్చిన చెక్క, షాజీరా కలిపి చేసిన గరంమసాలా పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలపాలి. ఇందులో వేయించిన +చేపముక్కలు వేసి జాగ్రత్తగా కలిపి నిమ్మరసం పిండాలి. చల్లారిన తర్వాత నిలవచేసుకోవాలి. +కురుమూర్తి జాతర కబాబులు +మహబూబ్ నగర్ లోని అమ్మామూర్లో పేదల తిరుపతి, తెలంగాణా తిరుపతి అని పేరుకెక్కిన కురుమూర్తి ఆలయంలో +జరిగే జాతరలో ప్రసిద్ధి చెందినది కురుమూర్తి జాతర కబాబులు. తాజా మాంసాన్ని మసాలాలు కలిపి కబాబులుగా కాల్చి +ఇస్తారు. ఈ జాతర సమయంలో వేల కిలోల మాంసం కబాబులు అమ్ముడవుతాయంట. +ఘన్పూర్ కొర్రమట్ట కూర +తెలంగాణా ప్రాంతంలో ఎక్కువగా ఎండు చేపల కంటే తాజా చేపలనే వినియోగిస్తారు. అందులో మంచినీళ్లలో పెరిగే +కొరమీను లేదా కొర్రమట్ట చేపలంటే అందరికీ ఇష్టమే. ధర ఎక్కువైనా అవే కొనడానికి ఇష్టపడేవారు చాలామంది ఉన్నారు. +వరంగల్ పట్టణానికి దగ్గర్లోని ఘన్పూర్ గ్రామంలో మేలురకపు కొర్రమట్ట చేపలు లభ్యమవుతాయి. మట్టి కుండలో చేసే ఈ +చేపల పులుసు చాలా రుచిగా ఉంటుందంటారు స్థానికులు, రుచి చూసినవారు. +తెలంగాణ +279 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0301.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0301.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..78a96e184e9fc75fdd76882c6a838d2062230e14 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0301.txt" @@ -0,0 +1,45 @@ +తెలంగాణ +14. హైదరాబాద్ రుచులు +షాహి ముర్గ్ మసాలా - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +1 కేజి +3 టీ స్పూన్స్ +1 కప్పు +1 టీ స్పూన్ +చికెన్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పెరుగు +- +కారంపొడి +గరం మసాలాపొడి +1 టీ స్పూన్ +ఉల్లిపాయలు +3 +లవంగాలు +6-8 +ఇలాచీలు +బిర్యానీ ఆకు +షాజీర +దాల్చిన చెక్క +పాలు +4 +2 +1 టీ స్పూన్ +1" ముక్క +1 కప్పు +క్రీమ్ +1/4 కప్పు +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +ఉప్పు +తగినంత +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +ఉల్లిపాయలు మెత్తగా నూరుకోవాలి. జీడిపప్పు / కాజు కొన్ని వేడినీళ్లలో నానబెట్టి ముద్దగా నూరి పెట్టుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో +చికెన్ ముక్కలు, పెరుగు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి అరగంట నాననివ్వాలి. వెడల్పాటి గిన్నెలో +నూనె వేడి చేసి బిర్యానీ ఆకు, లవంగాలు, ఇలాచీలు, దాల్చిన చెక్క, షాజీరా వేసి కొద్దిగా ఎర్రబడ్డాక ఉల్లిపాయ ముద్ద వేసి లేత +బంగారు రంగు వచ్చేవరకు వేయించాలి. ఇందులో నానబెట్టిన చికెన్ మసాలాతో కలిపి వేయాలి. రెండు నిమిషాలు వేగిన తర్వాత +జీడిపప్పు ముద్ద వేసి కలిపి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు కాస్త వేగిన తర్వాత గోరు వెచ్చని పాలు, కప్పు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి +ఉడికించాలి. ముక్కలు పూర్తిగా ఉడికి నూనె తేలిన తర్వాత గరం మసాలా పొడి, క్రీమ్, కొత్తిమీర వేసి కలిపి దింపేయాలి. +280 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0302.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0302.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a635a215a5b0b54f9415c67970697c8c767e8e8e --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0302.txt" @@ -0,0 +1,68 @@ +ముర్గ్ ముసల్లమ్ - 2 +కావలసిన పదార్థాలు +చికెన్ +పెరుగు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +I +1 కేజి +ఇలాచీలు +1 కప్పు (200 మి.లీ.) +జీలకర్ర +3 టీ స్పూన్స్ +కొబ్బరిపొడి +4 +- +1/2 టీ స్పూన్ +ఉల్లిపాయలు +పచ్చిమిర్చి +3 +పచ్చిబొప్పాసకాయ తురుము - +3 టీ స్పూన్స్ +దాల్చిన చెక్క +బాదం పప్పులు +పత్రి +- +1 టేబుల్ స్పూన్ +1” ముక్క +20 +చిన్న ముక్క +కారంపొడి +- +1/2 టీ స్పూన్ +గరం మసాలాపొడి +- +1/4 టీ స్పూన్ +జాజికాయ పొడి +కుంకుమ పువ్వు +చిటికెడు +చిటికెడు +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +కేవ్రా ఎసెన్స్ +4 చుక్కలు +ధనియాలు +1 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +తగినంత +లవంగాలు +6 +నూనె +- +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +మిరియాలు +6 +తయారుచేసే విధానం +చికెన్ ముక్కలకు చాకుతో అక్కడక్కడ గాట్లు పెట్టుకోవాలి. రెండు చెంచాల అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, పచ్చి బొప్పాసకాయ +తురుము, చెంచాడు కారంపొడి, చెంచాడు గరంమసాలా పొడి, పసుపు, తగినంత ఉప్పుకలిపి మెత్తగా నూరి పెరుగు వేసి కలుపుకోవాలి. +చికెన్ ముక్కలకు ఈ మసాలా ముద్ద కలిపి కనీసం 2 గంటలు నానబెట్టాలి. ధనియాలు, లవంగాలు, ఇలాచీలు, మిరియాలు, +కొబ్బరి, బాదాం, జాపత్రిచ జాజికాయ అన్నీ కలిపి కొద్దిగా వేయించిపొడి చేసుకోవాలి. కడాయిలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన +ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి ఎర్రగా వేయించుకుని ఈ మసాలాపొడితో కలిపి కొద్దిగా నీటితో మెత్తగా ముద్దలా నూరుకోవాలి. ఇందులో +కారం పొడి, గరం మసాలా పొడి, ఉప్పు వేసి కలిపి పక్కన పెట్టుకోవాలి. +కడాయిలో మిగిలిన నూనె వేడి చేసి నానబెట్టిన చికెన్ ముక్కలు మసాలాతో కలిపి వేసి మిగిలిన అరచెంచా కారం పొడి కలిపి +మూతపెట్టాలి. మసాలా అంతా ఇగిరిపోయి ముక్కలు వేగిన తర్వాత ఉల్లిపాయతో కలిపి చేసుకున్న మసాలాముద్ద, 2 కప్పుల నీళ్లు +పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ఉప్పు సరిచూసుకుని చిక్కగా అయ్యేవరకూ ఉడికించి వేడినీళ్లు/పాలల్లో నానబెట్టిన కుంకుమ పువ్వు, +కేవ్రా ఎసెన్స్ చికెన్లో వేసి కలిపి, నూనె తేలే వరకు ఉడికించి దింపేయాలి. +చికెన్ లేతగా ఉంటే బొప్పాసకాయ తురుము వేసే పనిలేదు. అది చికెన్ తొందరగా ఉడకడానికి వేస్తాం. +తెలంగాణ +281 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0303.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0303.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2be305e9e90911fb4b9c5528ccf0e478c6c51f3e --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0303.txt" @@ -0,0 +1,96 @@ +చికెన్ +జీడిపప్పు +ఉల్లిపాయలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పచ్చిమిర్చి +పసుపు +పల్లీలు +నువ్వులు +తయారుచేసే విధానం +ముర్గ్ నిజామ్ - 3 +కావలసిన పదార్థాలు +1 కేజి (పది ముక్కలు) +- +100 గ్రా. +- +2-3 +5 టేబుల్ స్పూన్స్ +కొబ్బరిపొడి +పెరుగు +గరం మసాలాపొడి +8 +నిమ్మరసం +కొత్తిమీర +- +1 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +- +1/4 కప్పు, 50 గ్రా. లు +నూనె +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +నెయ్యి +- +100గ్రా.లు +200 గ్రా.లు. +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 కప్పు +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +పల్లీలు, నువ్వులు కొద్దిగా వేపి కొబ్బరి కలిపి పొడి చేసుకోవాలి. వెడల్పాటి కడాయిలో నూనె, నెయ్యి కలిపి వేడి చేసి జీడిపప్పు +ఎర్రగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. ఇదే నూనెలో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి ఎర్రగా వేయించుకుని సన్నగా తరిగిన +పచ్చిమిర్చి, పసుపు వేసి వేపాలి. ఇందులో పల్లీలు, నువ్వుల పొడి వేసి కొద్దిగా వేయించాలి. తర్వాత పెరుగువేసి కలిపి చికెన్ +ముక్కలు వేయాలి. ఐదు నిమిషాలు బాగా వేయించి తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి 2 కప్పుల నీళ్లు పోయాలి. మూతపెట్టి 15 నిమిషాలు +చిన్న మంటమీద ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత గరం మసాలా పొడి, కొత్తిమీర, పుదీనా, గరం మసాలా పొడి, జీడిపప్పు +వేసి కలిపి నిమ్మరసం వేసి దింపేయాలి. పైన కొన్ని నువ్వులు వేసి నాన్ లేదా పరాఠాలో వేడిగా వడ్డించాలి. +తెలంగాణ +దమ్ ముర్గ్ - 4 +కావలసిన పదార్థాలు +చికెన్ +1 కేజి +లవంగాలు +6 +ఇలాచీలు +2 +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పెరుగు +పాలు +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +1 కప్పు (200 మి.లీ) +షాజీర +1 టీ స్పూన్ +కారంపొడి +1" ముక్క +గరం మసాలాపొడి +1 కప్పు +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ += +1 +కసూరీ మేతీ +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +10 +జాపత్రి, జాజికాయ పొడి +1/2 టేబుల్ స్పూన్ +1 టేబుల్ స్పూన్ +ఉపు +తగినంత +3 పెద్దవి +నూనె +దాల్చిన చెక్క +బిర్యానీ ఆకు +కాజు +చిరంజీ +ఉల్లిపాయలు +తయారుచేసే విధానం +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +జీడిపప్పు / కాజు, చిరంజీతో కలిపి కొద్దిగా నీళ్లతో మెత్తగా నూరుకోవాలి. మందంగా ఉన్న గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి, బిర్యానీ +ఆకు, లవంగాలు, ఇలాచీ, షాజీరా, దాల్చిన చెక్క వేసి, సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేయాలి. ఎర్రగా వేయించి అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కొద్దిగా వేపాలి. ఇందులో చికెన్ ముక్కలువేసి బాగా వేయించాలి. పెరుగులో జీడిపప్పు ముద్ద, కారంపొడి, గరం +మసాలా పొడి, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి, వేగుతున్న చికెన్ ముక్కలతో వేసి కలపాలి. కొద్దిగా వేగిన తర్వాత కసూరీ మేతీ, +గోరువెచ్చని పాలు వేసి కలపాలి. వేరొక మందంగా, వెడల్పుగా ఉండే గిన్నెలో ఈ చికెన్ మిశ్రమం వేసి అరకప్పు నీళ్లు కలిపి, పైన +జాజికాయ, జాపత్రి పొడి వేసి మూతపెట్టి అంచులు చుట్టూరా పిండిముద్దతో మూసేసి 15 నిమిషాల పాటు నిదానంగా ఉడికించాలి. +నాన్ లేదా పరాఠా లేదా రోటీతో వడ్డించాలి. +282 +రుచుల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0304.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0304.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1ae201bda98e7ed358e3fa90412e45d50afba3a7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0304.txt" @@ -0,0 +1,82 @@ +ముర్గ్ నవరతన్ - 5 +కావలసిన పదార్థాలు +1 కేజి (10 ముక్కలు) +1 కప్పు +జాజికాయ +చికెన్ +పెరుగు +ఉల్లిపాయలు +అల్లం +1 +2 +1" ముక్క +పచ్చిమిర్చి +3 +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +కారంపొడి +జాజికాయ పొడి +ఇలాచీ పొడి +1 టీ స్పూన్ +చిటికెడు +క్రీమ్ +1 టీ స్పూన్ +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +నూనె / నెయ్యి +ఉప్పు +1/2 కప్పు +తగినంత +చిటికెడు +బిర్యానీ ఆకు +షాజీర +1 +గసగసాలు +బాదాం +కాజు +కర్బూజా గింజలు +సా +1 టీ స్పూన్ +1 టేబుల్ స్పూన్స్ +10 +10 +2 టీ స్పూన్స్ +కాజు +అక్రోట్లు +కిస్మిస్ +తర్బూజా గింజలు +8 +5 +5 +1 +I +20 +5 +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +లవంగాలు +ఇలాచీలు చిన్నవి +ఇలాచీలు పెద్దది +దాల్చిన చెక్క +తయారుచేసే విధానం +J +I +2 +3 +1 +1" ముక్క +కర్బూజా గింజలు +చిరంజీ +నువ్వులు +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +నువ్వులు, బాదాం, కాజు, కర్బూజా గింజలు నీళ్లల్లో అరగంట నానబెట్టి మెత్తగా నూరుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో పెరుగు, ఉప్పు +వేసి గిలక్కొట్టి చికెన్ ముక్కలు వేసి కలిపి అరగంట నానబెట్టాలి. బాదాం, పిస్తా, అక్రోట్లు, కిస్మిస్, కాజు, కర్బూజా, తర్బూజా, +చిరంజీ గోరువెచ్చని నీళ్లలో నానబెట్టాలి. వెడల్పాటి గిన్నెలో నూనె లేదా నెయ్యి వేడి చేసి లవంగాలు, ఇలాచీలు, దాల్చినచెక్క, +షాజీరా, బిర్యానీ ఆకు, జాజికాయ వేసి తర్వాత సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ వేసి ఎర్రగా వేయించాలి. ఇందులో సన్నగా తరిగిన +పచ్చిమిర్చి, అల్లం వేసి కలపాలి. తర్వాత పసుపు, కారంపొడి వేసి కలిపి చికెన్ ముక్కలు వేసి కొద్దిగా వేపాలి. కప్పు నీళ్లు పోసి +మూతపెట్టి ఉడికించాలి. చికెన్ ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత నువ్వులు, కాజు ముద్ద వేసి కలిపి నూనె తేలేవరకునిదానంగా ఉడికించాలి. +ఇందులో జాజికాయ, ఇలాచీ పొడి సగం నానబెట్టిన బాదం, పిస్తా పప్పులు వేసి ఉప్పు సరిచూసుకుని మరో ఐదు నిమిషాలు +ఉడికించి దింపేయాలి. వడ్డించేటప్పుడు మిగిలిన కాజు పిస్తా పప్పులతో అలంకరించాలి. +తెలంగాణ +283 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0305.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0305.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3a30d0738e52557be1e92f7293fd879d95e92866 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0305.txt" @@ -0,0 +1,91 @@ +చికెన్ +పెరుగు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +ఉల్లిపాయలు +కొత్తిమీర +కారంపొడి +పసుపు +పచ్చి కొబ్బరిపొడి +జీడిపప్పు +- +- +- +ముర్గ్ ఖోర్మా - 6 +కావలసిన పదార్థాలు +1 కేజి (8-10 ముక్కలు) +1 కప్పు +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +3 +1 కట్ట +12 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +1/4 కప్పు +- +10-15 +జాజికాయ పొడి +ధనియాల పొడి +ఉప్పు +నిమ్మరసం +నూనె +లవంగాలు +ఇలాచీలు +దాల్చిన చెక్క +చిటికెడు +2 టీ స్పూన్స్ +తగినంత +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +8 టేబుల్ స్పూన్స్ +6 +3 +2 అంగుళాల ముక్క +- +1 టీ స్పూన్ +నువ్వులు +తయారుచేసే విధానం +4 టీ స్పూన్స్ +ఒక గిన్నెలో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, పెరుగు, పసుపు, కారంపొడి, కొబ్బరి పొడి, నీళ్లల్లో నానబెట్టి నూరిన జీడిపప్పు, +వేయించి పొడి చేసుకున్న నువ్వులు, జాజికాయ పొడి, ధనియాల పొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, తగినంత ఉప్పు వేసి కలిపి చికెన్ +ముక్కలు వేసి కలిపి అరగంట నాననివ్వాలి. వెడల్పాటి గిన్నె లేదా కడాయిలో నూనె వేడి చేసి లవంగాలు, ఇలాచీలు, దాల్చిన చెక్క +షాజీరా వేసి కాస్త వేగిన తర్వాత చికెన్ మసాలాతో కలిపి వేయాలి. ఐదు నిమిషాలు వేగిన తర్వాత 2 కప్పుల నీళ్లు పోసి నిదానంగా +ఉడికించాలి. చికెన్ ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత కొత్తిమీర, నిమ్మరసం కలిపి దింపేయాలి. +చికెన్ +పాలకూర +మెంతికూర +7 +ముర్గ్ హరియాలీ - 7 +కావలసిన పదార్థాలు +1 కేజి (8-10 ముక్కలు) +గరం మసాలాపొడి +కారంపొడి +పాలు +6-8 కట్టలు +2 కట్టలు +3 +నీళ్లు +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +ఉప్పు +నూనె +2 +1/2 కప్పు +క్రీమ్ +1 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 కప్పు +ఉల్లిపాయలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +టమాటాలు +పెరుగు +తయారుచేసే విధానం +- +1/2 కప్పు +తగినంత +5 టేబుల్ స్పూన్స్ +2-3 టేబుల్ స్పూన్స్ +పాలకూర ఆకులు, మెంతికూర శుభ్రంగా కడిగి సన్నగా తరిగి పెట్టుకోవాలి. మందంగా ఉండే గిన్నెలో నూనె వేడి చేసి సన్నగా +తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు వేసి ఎర్రగా వేయించి అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద వేయాలి. తర్వాత సన్నగా తరిగిన టమాటా ముక్కలు వేసి +మెత్తబడేవరకు వేయించాలి. తర్వాత పెరుగు, కారంపొడి, గరంమసాలా పొడి వేసి కొద్దిగా వేపి పాలకూర, మెంతికూర వేసి నీరంతా +ఇగిరిపోయేవరకు వేపాలి. ఇందులో చికెన్, తగినంత ఉప్పు వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. మసాలా అంతా ముక్కలకు పట్టి నీరంతా +ఇగిరిపోయేవరకూ వేయించి, గోరువెచ్చని పాలు, నీళ్లు వేసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత క్రీమ్ వేసి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +284 +రుచుల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0306.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0306.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c8d80848617231ed27377e5524cc7dd75c4d136b --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0306.txt" @@ -0,0 +1,69 @@ +తందూరీ చికెన్ మసాలా: +చికెన్ +నిమ్మరసం +కారంపొడి +1 కేజి (8-10 ముక్కలు) +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +ముర్గ్ మఖాని - 8 +కావలసిన పదార్థాలు +మఖాని గ్రేవీ: +వెన్న +నూనె +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +12 టీ స్పూన్స్ +గడ్డ పెరుగు +1 కప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +బిర్యానీ ఆకు +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +1 +క్రీమ్ +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +ఆరెంజ్ రెడ్ కలర్ +నల్ల ఉప్పు +5 చుక్కలు +1/2 టేబుల్ స్పూన్ +క్రీమ్ +గరం మసాలాపొడి +1 టీ స్పూన్ +గరం మసాలాపొడి +చాట్ మసాలా పొడి +1 టీ స్పూన్ +టమాటాలు +కాజు/జీడిపప్పు +కారంపొడి +పాలు +10-12 +1/4 టీ స్పూన్ +1 కప్పు +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +1/2 కేజి +తందూరీ మసాలా +కసూరీ మేతీ +ఉప్పు +1 టేబుల్ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +చక్కెర +1/4 టీ స్పూన్ +తగినంత +ఉప్పు +తగినంత +తయారుచేసే విధానం +ముందుగా తందూరీ చికెన్ తయారుచేసుకోవాలి: చికెన్ ముక్కలు కడిగి తుడిచి చాకుతో కాట్లు పెట్టాలి. నిమ్మరసం, కారంపొడి, +ఉప్పు కలిపి చికెన్ ముక్కలకు పట్టించి గంటసేపు ఉంచాలి. పెరుగును ఒక బట్టలో కట్టి వ్రేలాడదీయాలి. నీరంతా పోయాక ఒక +గిన్నెలోకి తీసుకొని క్రీమ్, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, నల్ల ఉప్పు, గరం మసాలా పొడి, కలర్ వేసి కలపాలి. +ఇందులో చికెన్ ముక్కలు వేసి బాగా కలిపి 2 గంటలు మూతపెట్టి ఉంచాలి. ఈ ముక్కలు తందూరీ ఓవెన్ లేదా గ్రిల్లర్లో +ఎర్రగా కాల్చుకోవాలి. ఇవి లేకుంటే మందంగా ఉండే కడాయిలో కొంచెం నూనె వేడి చేసి మసాలాలో నానిన చికెన్ ముక్కలు వేసి +ఎర్రగా అయ్యేవరకూ వేయించుకోవాలి. టమాటాలు ముక్కలు చేసి ముద్దగా నూరుకోవాలి. కాజు కూడా నీళ్లలో నానబెట్టి ముద్దగా +నూరుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో వెన్న, నూనె కలిపి వేడిచేసి బిర్యానీ ఆకు వేయాలి. అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి వేయించి టమాటా ముద్ద, +కారంపొడి, చక్కెర వేసి బాగా వేయించాలి. తర్వాత కాజు ముద్ద వేసి వేయించాలి. ఇందులో వేడి పాలు, కప్పు నీళ్లు పోసి కలుపుతూ +మరిగించాలి. మసాలా ఉడికి నూనె వదులుతున్నప్పుడు చికెన్ ముక్కలు వేసి కలిపి చిన్న మంట మీద ఉడికించాలి. మసాలా, చికెన్ +బాగా కలిసిపోయాక దింపేసి క్రీమ్, గరంమసాలా పొడి, తందూరీ మసాలా పొడి వేసి ఉప్పు సరిచూసుకుని దింపేయాలి. వడ్డించేటప్పుడు +కొద్దిగా క్రీమ్, సన్నగా తరిగిన కొత్తిమీరతో అలంకరించాలి. +తెలంగాణ +285 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0307.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0307.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..319d195de8868e02b9360787edebcf10582f0f3e --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0307.txt" @@ -0,0 +1,63 @@ +మాంసం +11/2 కేజి +బాస్మతి బియ్యం +1 కేజి +చికెన్ దమ్ బిర్యానీ +కావలసిన పదార్థాలు +ఏలకులు +లవంగాలు +ఉల్లిపాయలు +పెరుగు +1/4 కేజి +దాల్చిన చెక్క +షాజీర +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +గరం మసాలాపొడి +కొత్తిమీర +1/2 కప్పు +కేసర్ రంగు లేదా కుంకుమ పువ్వు +పుదీనా +1/2 కప్ప +పాలు +పచ్చిమిర్చి +3 +ఉప్పు +1/4 టీ స్పూన్ +నూనె +1 టీ స్పూన్ +నిమ్మరసం +పసుపు +కారంపొడి +తయారుచేసే విధానం +6 +10 +2 అంగుళాల ముక్క +2 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1/2 కప్పు +తగినంత +2 కప్పులు +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +ముందుగా నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు ఎర్రగా కరకరలాడేటట్లు వేయించి పెట్టుకోవాలి. అలాగే తరిగిన +కొత్తిమీర, పుదీనా, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద కూడా. కొద్దిగా పచ్చివి తీసి పక్కన పెట్టుకోవాలి. వేయించిన ఉల్లిపాయ, కొత్తిమీర, అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద, పుదీనా, పెరుగు, కారంపొడి, పసుపు, నిమ్మరసం, కావాలంటే ఎండిన గులాబీరేకులు, మాంసానికి తగినంత ఉప్పు +వేసి గ్రైండర్లో మెత్తగా ముద్ద చేసుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో శుభ్రపరచిన మాంసం, నూరిన ముద్ద, పచ్చి కొత్తిమీర, పుదీనా, పచ్చిమిరపకాయలు, +గరం మసాలా వేసి బాగా కలియబెట్టి కనీసం గంట నాననివ్వాలి. +బియ్యం కడిగి అరగంట నాననిస్తే చాలు. మందపాటి గిన్నె తీసుకొని 4 టేబుల్ స్పూన్స్ నూనె (ఇంతకుముందు ఉల్లిపాయలు +వేయించిందే) వేసి దానిమీద నానబెట్టిన మాంసం, మసాలా వేసి సమానంగా అడుగున పరిచి పక్కన పెట్టుకోవాలి. ఇంకో పెద్ద +గిన్నెలో బియ్యానికి మూడింతలు నీళ్లు పోసి అన్నానికి తగినంత ఉప్పు వేసి మరిగించాలి. నీరు మరిగేటప్పుడు ఏలకులు, లవంగాలు, +దాల్చిన చెక్క ముక్కలు, షాజీర వేయాలి. బియ్యంలోని నీరంతా వడకట్టాలి. మరుగుతున్న నీటిలో ఈ బియ్యం వేసి సగం ఉడకగానే +త్వరత్వరగా జల్లెడలో వడకట్టి మాంసంపై సమానంగా పరవాలి. +పైన కొన్ని ఎర్రగా వేయించిన ఉల్లిపాయలు, సన్నగా తరిగిన కొత్తిమీర, యాలకుల పొడి, రెండు చెంచాల నెయ్యి, పాలు, కొద్ది +పాలల్లో నానబెట్టిన కేసర్ రంగు అక్కడక్కడ వేసి, తడిపిన గోధుమపిండిని లేదా శుభ్రమైన గుడ్డను తడిపి చుట్టలాగా చేసుకుని గిన్నె +అంచులపై మొత్తం పెట్టి దానిమీద సమానమైన మూత పెట్టాలి. పొయ్యి మీద ఇనప పెనం పెట్టి వేడి చేసి దానిపై ఈ గిన్నె పెట్ట +దానిమీద బరువైన రాయి కాని వేరే ఏదైనా వస్తువు కాని పెట్టాలి. +దీనివల్ల ఆవిరి బయటకు పోకుండా ఉంటుంది. బిర్యానీ మొత్తం ఆవిరి మీదే ఉడికిపోతుంది. అరగంట తర్వాత ఇది తయారై +గోధుమపిండిని చీల్చుకుని ఆవిరి బయటకొస్తుంది ఘుమఘుమలతో. ఈ వంటకం మధ్యవేడి మీదే నిదానంగా చేసుకోవాలి. అన్నం +వడ్డించడానికి తీసేటప్పుడు నిలువుగా తీసుకోవాలి. అప్పుడు వేరు వేరు రంగులతో చూడముచ్చటగా కన్నులకింపుగా ఊరిస్తూ ఉంటుంది. +ఉడికించిన గ్రుడ్లతో అలంకరించుకోవాలి. దీనికి కాంబినేషన్ పెరుగు పచ్చడి, బగారా బైగన్ (గుత్తి వంకాయ), మిర్చీ +ఖుర్బానీకా మీటా, డబల్ కా మీటా. ఈ బిర్యానీ మటన్, చికెన్తో ఒకే విధంగా చేసుకోవచ్చు. కాని మాంసం మంచిది, లేతది +చూసుకోవాలి. +తెలంగాణ +286 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0309.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0309.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..306dfeaac6c158137cbff146dcebced0038ed24c --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0309.txt" @@ -0,0 +1,39 @@ +తెలంగాణ +ఖుర్బానీ (ఖుమానీ) కా మీఠా +కావలసిన పదార్థాలు +200 గ్రా.లు +ఖుర్బానీ / ఏప్రికాట్స్ +చక్కెర +గ్రాలు +రాస్ బెర్రీ కలర్ +3 చుక్కలు +వెనీలా ఎసెన్స్ +3 చుక్కలు +తయారుచేసే విధానం +ఒక గిన్నెలో ఖుర్బానీలను వేసి నిండా మునిగేట్టుగా నీళ్లు పోసి నాలుగు గంటలు నానబెట్టాలి. తర్వాత ఒక్కో ఖుర్బానీకి +చాకుతో గాటు పెట్టి లోపలున్న గింజను తీసేయాలి. ఈ గింజలన్నీ విరగ్గొట్టి లోపలున్న పలుకులను నీళ్లల్లో వేసి ఉంచాలి. +వెడల్పాటి ప్యాన్లో ఈ నానిన ఖుర్బానీలు నీళ్లతో పాటు మరిగించండి. అవి మెత్తగా ఉడికిన తర్వాత చక్కెర వేయాలి. గరిటతో +కలుపుతూ ఉండాలి. అది కరిగి చిక్కపడ్డాక కలర్, ఎసెన్స్ వేసి దింపేయాలి. కలర్ వేయకున్నా ఫర్లేదు. ఎసెన్స్ బదులు యాలకుల +పొడి వేసుకోవచ్చు. చల్లారిన తర్వాత ఫ్రిజ్లో పెట్టాలి. ఈ ఖుర్బానీ కా మీఠాను క్రీమ్, కస్టర్డ్ లేదా ఐస్క్రీమ్తో సర్వ్ చేయొచ్చు లేదా +నానపెట్టిన ఖుర్బానీ గింజలు పొట్టు తీసి సన్నగా కట్ చేసి పైన అలంకరించి వడ్డించాలి. +తయారుచేసే విధానం +బ్రెడ్ స్లైసులు +పంచదార +యాలకుల పొడి +డబల్ కా మీఠా +కావలసిన పదార్థాలు +కాజు, బాదాం, పిస్తా +పాలు +నెయ్యి లేదా నూనె +8 +250గ్రా.లు +1 టీ స్పూన్ +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/2 8. +వేయించడానికి +పాలల్లో యాలకుల పొడి వేసి పావు వంతు అయ్యేవరకు మరిగించాలి. పంచదారలో అరకప్పు నీళ్లు పోసి తీగపాకం వచ్చేవరకు +మరిగించాలి. బ్రెడ్ ముక్కలు అంచులు తీసేసి త్రికోణంలా కట్ చేసుకోవాలి. వేడి నూనెలో కాని నెయ్యిలో కాని వీటిని బంగారు +రంగు వచ్చేవరకు వేయించుకోవాలి. ఒక వెడల్పాటి పళ్లెంలో ఈ బ్రెడ్ ముక్కలను పరిచి ఈ తీగపాకం అన్నింటి మీదా పోయాలి. +బ్రెడ్ ముక్కలు పాకం మొత్తాన్ని పీల్చుకున్న తర్వాత చిక్కబడిన పాలు పోయాలి. దానిపైన సన్నగా కట్ చేసుకున్న కాజు, బాదాం, +పిస్తా ముక్కలు వేసి వేడిగా కాని, చల్లగా కాని సర్వ్ చేయాలి. +288 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0310.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0310.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ff355fa286bb739b0f54e70aa0c1138b8320f96f --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0310.txt" @@ -0,0 +1,42 @@ +ఫిర్నీ +కావలసిన పదార్థాలు +బాస్మతి బియ్యం +పాలు +50 గ్రా.లు +చక్కెర +ఏలకులపొడి +బాదాం పలుకులు +1 లీటరు +100 గ్రా.ల +1/2 టీ స్పూన్ +5 +కుంకుమ పువ్వు +చిటికెడు +తయారుచేసే విధానం +బాస్మతి బియ్యం కడిగి ఒక గంట నాననివ్వాలి. తర్వాత వడగట్టి గ్రైండర్లో వేసి మెత్తగా పొడి చేసుకోవాలి. పాలు కాగనివ్వాలి. +అవి మరుగుతుండగా ఈ బియ్యం పొడి వేసి నిదానంగా ఉడికించాలి. ఉడికి చిక్కబడిన తర్వాత చక్కెర, యాలకుల పొడి వేసి +మరికొంత సేపు మరగనివ్వాలి. చివర్లో కుంకుమ పువ్వు వేసి కలిపి దింపేయాలి. ఈ పాయసం ఇంకా చిక్కగా, రిచ్ కావాలనుకుంటే +మిల్క్ మెయిడ్ కూడా వేసుకోవచ్చు. సన్నగా కట్ చేసుకున్న బాదాంపలుకులు వేసి చల్లగా సర్వ్ చేయండి. +ఫలూదా +కావలసిన పదార్థాలు +1 కప్పు +తయారుచేసే విధానం +రైస్ సేమియా +సబ్జా గింజలు +పాలు +చక్కెర +రోజ్ సిరప్ +ఐస్క్రీమ్ +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +100 గ్రా.ల +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +6 పెద్ద చెంచాలు +ఒక కప్పు పాలల్లో సబ్జాగింజలు సుమారు రెండు గంటలు నానబెట్టాలి. చిన్నగా, నల్లగా ఉన్న గింజలు బాగా నానిన తర్వాత +కాస్త రంగు మారి, ఉబ్బుతాయి. మిగిలిన పాలల్లో చక్కెర వేసి కలిపి ఫ్రిజ్లో పెట్టాలి. 3 కప్పుల నీళ్లు మరిగించి ముక్కలు చేసిన +సేమ్యా వేసి ఐదు నిమిషాలు ఉడికించి జల్లెట్లో వేసి చన్నీళ్లు పోయాలి. వీటిని కూడా ఫ్రిజ్ లో పెట్టాలి. సబ్జా, పాలు అన్నీ కలిపి +పెట్టుకోవాలి. పొడవాటి గ్లాసులో కొన్ని సేమ్యా, పైన సబ్జా పాలు పోసి కొంచెం రోజ్ సిరప్ వేసి పైన చెంచాడు ఐస్క్రీమ్ వేసి సర్వ్ +చేయాలి. +తెలంగాణ +289 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0311.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0311.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..16994908ec8f8d631ffa32bbf0a7b586b7a9ba26 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0311.txt" @@ -0,0 +1,45 @@ +బాస్మతి బియ్యం +గిల్-ఎ-ఫిరదౌసి +సొరకాయ తురుము +కావలసిన పదార్థాలు +5 టేబుల్ స్పూన్స్ +250గ్రా.లు +5 టేబుల్ స్పూన్స్ +500 2.5. +తయారుచేసే విధానం +నెయ్యి +చిక్కటి పాలు +కోవా +100 గ్రా.లు +బాదాం, కాజు, కిస్మిస్ +పదేసి చొప్పున +1/2 కప్పు +2-3 చుక్కలు +1/2 టీ స్పూన్ +పంచదార +రోజ్ ఎసెన్స్ +యాలకుల పొడి +బాస్మతి బియ్యం కడిగి, నానబెట్టి గంట తర్వాత రవ్వలా పొడి చేసుకోవాలి. పాన్లో రెండు చెంచాల నెయ్యి వేడిచేసి బాదాం, +కాజు, జీడిపప్పు దోరగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. మిగిలిన నెయ్యి వేడిచేసి సొరకాయ తురుము వేసి తడి పోయేవరకు +వేయించి వేడి పాలు పోసి చిక్కబడేవరకు ఉడికించాలి. ఇందులో బియ్యం పొడి వేసి మరికొద్దిసేపు ఉడికించాలి. తర్వాత కోవా, +పంచదార వేసి కలిపి చిక్కబడ్డ తర్వాత యాలకుల పొడి, రోజ్ ఎసెన్స్, వేయించిన పలుకులు వేసి కలిపి రెండు నిమిషాలు ఉడికించి +దింపేయాలి. ఇష్టముంటే కుంకుమ పువ్వు పాలల్లో నానబెట్టి కలపాలి. +బాదాం కీ జాలి +కావలసిన పదార్థాలు +1/2 కేజీ +పాలు +పంచదార +యాలకులు +- +1-1/2 కప్పులు +1/2 కప్పు +6 +తయారుచేసే విధానం +బాదాం వేడినీళ్లలో నానబెట్టి పొట్టు తీసి పాలు కలిపి మెత్తగా పేస్ట్ చేసుకోవాలి. కప్పు పంచదారలో కప్పు నీళ్లు, యాలకుల +పొడి వేసి కాస్త ముదురుపాకం వచ్చేవరకూ ఉడికించాలి. బాదాం ముద్ద వేసి కలుపుతూ ఉండాలి. మొత్తం బాగా కలిసి చపాతీముద్దలా +దగ్గర పడుతుండగా దింపేయాలి. చల్లారిన తర్వాత చపాతీలకు చేసుకున్నట్లు ముద్దలు చేసుకోవాలి. పంచదార పొడి చల్లుకుంటూ +ఒక్కో ఉండను వెడల్పుగా వత్తుకోవాలి. చాకుతో కాని కటర్తో కాని పువ్వు ఆకారంలో కట్ చేసుకోవాలి. వాటిపైన పంచదార పొడి +చల్లాలి. వీటిని 150 ఫారెన్ హీట్ డిగ్రీల మీద 10 నిమిషాలు బేక్ చేసుకోవాలి. రంగు మారనివ్వకూడదు. వాటిపైన సిల్వర్ వరక్ +అద్దితే చూడడానికి బావుంటుంది. +తెలంగాణ +290 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0312.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0312.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8c447ba72f587f3358f36140fd805f8acd435b12 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0312.txt" @@ -0,0 +1,46 @@ +మిరపకాయలు +చింతపండు పులుసు +పసుపు +కారంపొడి +ఉప్పు +కొబ్బరిపొడి +జీలకర్ర పొడి +మెంతిపొడి +పల్లీల పొడి +నువ్వుల పొడి +మిర్చి కా సాలన్ +కావలసిన పదార్థాలు +ఎర్రగా వేయించిన ఉల్లిపాయలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +జీలకర్ర +250గ్రా.లు +1/4 కప్పు +1/4 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +తగినంత +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +గరం మసాలాపొడి +మెంతులు +నూనె +1 టీ స్పూన్ +చిటికెడు +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +ఈ కూర కోసం బజ్జీ మిరపకాయలను వాడాలి. రుచి బావుంటుంది. మిరపకాయలను మధ్యలో చాకుతో కాటు పెట్టి గింజలు +తీసేయాలి. ఇలా చేయడం వల్ల మిరపకాయలలో కారం తగ్గుతుంది. ప్యాన్ నూనె వేడి చేసి మిరపకాయలను కొద్దిగా మెత్తబడేవరకు +వేయించాలి. ఒక గిన్నెలో చింతపండు పులుసు, వేయించిన ఉల్లిపాయలు, అల్లం వెల్లుల్లి పేస్ట్, కారంపొడి, కొబ్బరి పొడి, పసుపు, +ఉప్పు, పల్లీల పొడి, నువ్వుల పొడి, జీలకర్ర, మెంతిపొడి వేసి బాగా కలిపి ఉంచాలి. ఇందాక మిరపకాయలు వేయించిన ప్యాన్లోనే +నూనె వేడి చేసి జీలకర్ర, మెంతులు వేసి ఎర్రబడ్డాక పొడులన్నీ కలిపిన చింతపండు పులుసు కప్పుడు నీళ్లు పోసి నిదానంగా +మరిగించాలి. పులుసు, పొడులు ఉడికి కమ్మటి వాసన వస్తుండగా వేయించిన మిరపకాయలు, గరంమసాలా పొడి వేసి మరో ఐదు +నిమిషాలు మసాలాలో ఉడకనిచ్చి నూనె తేలగానే దింపేయాలి. ఈ కూర బిరియాని, వెజ్ ఫ్రైడ్ రైస్, పులావ్లకు, రొట్టెలకు +బావుంటుంది. +తెలంగాణ +291 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0313.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0313.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5533c5f180488dc9553ccd51abd38a99408d88e8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0313.txt" @@ -0,0 +1,71 @@ +తెలంగాణ +చికెన్ హలీమ్ +బోన్లెస్ చికెన్ +గోధుమ రవ్వ +శనగపప్పు +బియ్య +పచ్చిమిర్చి +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +పసుపు +కారంపొడి +గరం మసాలాపొడి +మిరియాల పొడి +సొంఠిపొడి +తయారుచేసే విధానం +కావలసిన పదార్థాలు +500గ్రా.లు +- +250గ్రా.లు +నారీ మసాలా లేదా పోటీ మసాలా +పుదీనా, కొత్తిమీర +- +- +పిడికెడు +పిడికెడు +5 +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 టీ స్పూన్ +ఉల్లిపాయలు +లవంగాలు +దాల్చిన చెక్క +యాలకులు +- +1 చిన్న పాకెట్ +1/2 కప్పు +2 +8 +3/4 ముక్కలు +8 +2 టీ స్పూన్స్ +- +షాజీర +పెరుగు += +1 టీ స్పూన్ +- +1 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +నూనె +- +1/2 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +నెయ్యి +1 కప్పు +తగినంత +1/4 కప్పు +5 టేబుల్ స్పూన్స్ +కుక్కర్లో శుభ్రం చేసుకున్న చికెన్ ముక్కలు, శనగపప్పు, బియ్యం, చెంచాడు అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, సగం యాలకులు, లవంగాలు, +దాల్చినచెక్క, షాజీరా, సగం పుదీనా, రెండు పచ్చిమిర్చి, కొత్తిమీర వేయాలి. ఇందులో సగం చెంచాడు పసుపు కూడా వేయాలి. +ఇందులో సగం చెంచాడు పసుపు కూడా వేయాలి. ఇందులో నారీ మసాలా లేదా పోటీ మసాలా ఒక సన్నటి బట్టలో మూటకట్టి +వేసి, తగినన్ని నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. నాలుగు విజిల్స్ వచ్చాక మూత తీసి లావాటి గోధుమ రవ్వ వేసి కలిపి +మూతపెట్టాలి. మళ్లీ నాలుగు విజిల్స్ వచ్చేవరకు ఉడికించాలి. పూర్తిగా చల్లారిన తర్వాత పొట్లీ మసాలా మూట తీసేసి మిక్సీలో +గ్రైండ్ చేసుకోవాలి. ఒక పాన్ లేదా మందపాటి గిన్నె పెట్టి నూనె వేడి చేయాలి. ఇందులో మిగిలిన లవంగాలు, యాలకులు, +దాల్చిన చెక్క, షాజీర, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, మిగిలిన పచ్చిమిర్చి నూరి వేయాలి. నూనెలో కొద్దిగా వేగాక కారం పొడి, మిరియాల +పొడి, సొంఠిపొడి, గరం మసాలా పొడి వేసి కలుపుతూ వేయించాలి. తర్వాత ఇందులో కప్పుడు పెరుగువేసి కలపాలి. తర్వాత గ్రైండ్ +చేసుకున్న చికెన్ మిశ్రమం, తగినంత ఉప్పు వేసి చిన్న మంట మీద కలుపుతూ ఉడికించాలి. లేదా పొయ్యి మీద ఇనప పెనం +దానిమీద ఈ గిన్నె పెడితే మాడకుండా నిదానంగా ఉడుకుతుంది. సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు, మిగిలిన కొత్తిమీర, పుదీనా +నూనెలో కరకరలాడేలా వేయించి పెట్టుకోవాలి. హలీమ్ మొత్తం ఉడికి మంచి వాసన వస్తున్నప్పుడు నెయ్యివేసి కలిపి మరికొద్దిసేపు +ఉంచాలి. మొత్తం ఉడికి నూనె నెయ్యి కలిసి పైకి తేలుతుండగా దింపేసి సర్వింగ్ బౌల్లో వేసి వేయించిన ఉల్లిపాయ, కొత్తిమీర, +పుదీనా, కొద్దిగా నెయ్యి వేసి నిమ్మరసం పిండి సర్వ్ చేయాలి. మటన్ తో కూడా ఇదే విధంగా చేసుకోవాలి. +పెట్టి +292 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0315.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0315.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cbc0b5f48e89c3b3d37cf85b6496e59bead11ce8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0315.txt" @@ -0,0 +1,76 @@ +మటన్ +ఉల్లిపాయలు +ఘోష్ షాజహానీ +కావలసిన పదార్థాలు +టమాటాలు +పసుపు +కారంపొడి +750గ్రా.లు +4 +లవంగాలు +8 +దాల్చిన చెక్క పొడి +పెరుగు +1 కప్పు +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కొత్తిమీర +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +1 కట్ట +నూనె +H +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +తగినంత +- +3/4 కప్పు +తయారుచేసే విధానం +టమాటాలు తరిగి మెత్తగా నూరుకోవాలి. ఒక గిన్నెలో పెరుగు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, పసుపు, కారంపొడి, సన్నగా తరిగిన +కొత్తిమీర, టమాటా ముద్ద, దాల్చిన చెక్క పొడి, గినంత ఉప్పు వేసి కలపాలి. ఇందులో మాంసం ముక్కలు వేసి బాగా కలిపి అరగంట +మూతపెట్టి ఉంచాలి. మందంగా ఉండే కడాయిలో నూనె వేడి చేసి పొట్టు తీసి పెద్ద ముక్కలుగా తరిగిన ఆలుగడ్డలను బంగారురంగు +వచ్చేవరకు వేయించి పెట్టుకోవాలి. అదే నూనెలో ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి ఎర్రగా వేయించి పక్కన పెట్టుకోవాలి. అందులోనే +లవంగాలు వేసి, నానబెట్టిన మాంసం ముక్కలు మసాలాతో సహా వేసి దోరగా వేయించాలి. మూడు కప్పుల నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి +ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికిన తర్వాత వేయించిన ఉల్లిపాయలు, ఆలుగడ్డ ముక్కలు వేసి, ఉప్పు సరిచూసుకుని మరో 5 నిమిషాలు +ఉడికించి నూనె తేలుతున్నప్పుడు దింపేయాలి. +రోగన్ జోష్ +కావలసిన పదార్థాలు +మటన్ +నూనె / నెయ్యి +లవంగాల +బిర్యానీ ఆకు +దాల్చిన చెక్క +పెద్ద ఇలాచీ +500గ్రా.లు +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కారంపొడి +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +2 +1 +మిరియాల పొడి +ఇలాచీ పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +అర అంగుళం ముక్క +కుంకుమ పువ్వు +చిటికెడు +1 +ఉప్పు +తగినంత +సోంపు పొడి +టీ +3/4 టీ స్పూన్ +పెరుగు +1/4 కప్పు +శొంఠిపొడి +1/4 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +నూనె లేదా నెయ్యి వేసి వేడి చేసి లవంగాలు, దాల్చిన చెక్క, పెద్ద ఇలాచి, బిర్యానీ ఆకు వేయాలి. తర్వాత మాంసం ముక్కలు +వేసి వేయించాలి. ముక్కలు ఎర్రబడ్డ తర్వాత శొంఠిపొడి, సోంపు పొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారం పొడి, మిరియాల పొడి, ఉప్పు +వేసి కలిపి మరికొద్దిసేపు వేయించాలి. ఇందులో కప్పు నీళ్లు పోసి మూతపెట్టి ఉడికించాలి. మక్కలు ఉడికిన తర్వాత పాలల్లో +నానబెట్టిన కుంకుమ పువ్వు, ఇలాచీ పొడి వేసి మరికొద్దిసేపు ఉడికించి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +రుచ +294 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0316.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0316.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b0a08fa5c032e4d3cea5621181685abb7442db47 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0316.txt" @@ -0,0 +1,93 @@ +బోటీ కబాబ్ - 1 +కావలసిన పదార్థాలు +కారంపొడి +1. మాంసం +500 గ్రా. +తందూరి రెడ్ కలర్ +5-6 చుక్కలు +ధనియాల పొడి +I +నిమ్మరసం +1 టీ స్పూన్ +వెనిగర్ +ఆమ్చూర్ +1 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +నూనె +1 టీ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +తగినంత +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +2. +పెరుగు +1 కప్పు +మసాలాపొడి +పచ్చి బొప్పాయి తురుము +1 టేబుల్ స్పూన్ +లవంగాలు +3 +షాజీర +1 టీ స్పూన్ +వాము +1 టీ స్పూన్ +దాల్చిన చెక్క +ఇలాచీలు పెద్దవి +1 అంగుళం ముక్క +3 +జాజికాయ పొడి +టీ +1/4 టీ స్పూన్ +షాజీర +నల్ల ఉప్పు +1/2 టీ స్పూన్ +కసూరీ మేతి +1 టీ స్పూన్ +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +పైన మసాలా వస్తువులన్నీ కలిపి పొడి చేసుకోవాలి. మాంసం ముక్కలను కడిగి, తడి లేకుండా బట్టతో తుడవాలి. నిమ్మరసం, +ఆమ్చూర్ పొడి, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి మాంసం ముక్కలు వేసి బాగా పట్టించి అరగంట మూతపెట్టి ఉంచాలి. గట్టి +పెరుగు, బొప్పాయి తురుము, షాజీర, వాము, జాజికాయ పొడి, నల్ల ఉప్పు, కారంపొడి, ధనియాల పొడి, వెనిగర్, నూనె, ఉప్పు వేసి +కలిపి అందులో నానబెట్టిన మాంసం ముక్కలను వేసి కలిపి మరో మూడు గంటలు నాననివ్వాలి. తర్వాత కబాబ్ చేసే సీకులకు 5- +6 మటన్ ముక్కలను గుచ్చి పైన కొంత మసాలా రాసి ఓవెన్ లో పెట్టి బంగారు రంగు వచ్చేవరకు కాల్చుకోవాలి. మధ్య మధ్య నూనె +రాస్తూ ఉండాలి. చివరగా మసాలాపొడి చల్లి, నిమ్మరసం వేసి వేడిగా వడ్డించాలి. +టంగ్జీ కబాబ్ - 2 +కావలసిన పదార్థాలు +కోడి కాళ్లు (డ్రమిక్స్) +నిమ్మరసం +8 +ఉప్పు +3/4 టీ స్పూన్ +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +కార్న్ +ఫ్లోర్ +1 టేబుల్ స్పూన్ +కారంపొడి +1/2 టీ స్పూన్ +ఉప్పు +తగినంత +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కొత్తిమీర +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +కొద్దిగా +గడ్డ పెరుగు +1 కప్పు +నూనె +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +క్రీమ్ +1/4 కప్పు +చాట్ మసాలాపొడి +3 టీ స్పూన్స్ +గ్రుడ్డు +1 +తయారుచేసే విధానం +కోడి కాళ్లను కడిగి, తుడిచి చాకుతో రెండు మూడు కాట్లు పెట్టాలి. ఒక గిన్నెలో నిమ్మరసం, 1/2 టీస్పూన్ కారంపొడి, ఉప్పు +కలిపి చికెన్ ముక్కలకు బాగా పట్టించాలి. గడ్డపెరుగులో గ్రుడ్డు, క్రీమ్, కార్న్ ఫ్లోర్, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, ఉప్పు, కొత్తిమీర వేసి బాగా +కలపాలి. అరగంట నానిన చికెన్ ముక్కలను ఇందులో వేసి కలిపి 2-3 గంటలు నానబెట్టాలి. ఫ్రిజ్లో పెడితే మంచిది. తర్వాత +తందూర్ ఓవెన్ లేదా గ్రిల్లర్లో ఈ ముక్కలను ఎర్రగా అయ్యేవరకు కాల్చుకోవాలి. మధ్య మధ్యలో నూనె రాస్తూ ఉండాలి. చివరగా +చాట్ మసాలా పొడి చల్లి నిమ్మరసం పిండి వేడిగా వడ్డించాలి. +తెలంగాణ +295 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0317.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0317.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c8836393408c6bf642612d0edb4c7d4f2a2122f2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0317.txt" @@ -0,0 +1,49 @@ +సీక్ కబాబ్ - 3 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం కీమా +ఉల్లిపాయలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +కాజు +గసాలు +గరం మసాలాపొడి +కారంపొడి +పచ్చి బొప్పాయి తురుము +క్రీమ్ +ఉప్పు +కొత్తిమీర +నూనె +మసాలాపొడి +జీలకర్ర పొడి +కారంపొడి +1/2 కేజి +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +- +2 టీ స్పూన్స్ +I +1 టేబుల్ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1 టేబుల్ స్పూన్ +2 టీ స్పూన్స్ +తగినంత +కొద్దిగా +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +నిమ్మ ఉప్పు +1/4 టీ స్పూన్ +నల్ల ఉప్పు +ఉప్పు +1/4 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +తయారుచేసే విధానం +కీమా శుభ్రంగా కడిగి జల్లెట్లో వేసి నీరంతా పిండేయాలి. ఉల్లిపాయలు సన్నగా తరిగి నూనెలో ఎర్రగా వేయించి తీసుకోవాలి. +కాజు గసాలు కలిపి కొన్ని గోరువెచ్చని నీళ్లు పోసి 15 నిమిషాలు నానబెట్టి మెత్తగా నూరుకోవాలి. కీమా గ్రైండర్ లేదా రోట్లో వేసి +మెత్తగా రుబ్బుకొని మెత్తగా నలిపిన ఉల్లిపాయలు, కాజు ముద్ద, గరం మసాలా పొడి, బొప్పాయి తురుము, కారంపొడి, తగినంత +ఉప్పు వేసి మళ్లీ రుబ్బుకోవాలి. ఈ మిశ్రమాన్ని ఒక గిన్నెలోకి తీసుకొని సన్నగా తరిగిన కొత్తిమీర వేసి కలిపి ఉండలు చేసుకోవాలి. +కబాబ్ చేసే సీకులు తీసుకుని తుడిచి ఈ కీమా ముద్దను పెట్టి తడి చేత్తో సీకుకు అన్ని వైపులా పొడవుగా వచ్చేట్టు చేసుకోవాలి. నీకు +చుట్టూతా కీమా మిశ్రమం ఉంటుంది. పైన వెన్న లేదా నూనె రాసి ఓవెన్ లేదా గ్రిల్లర్తో ఎర్రగా అయ్యేవరకూ కాల్చుకోవాలి. +తర్వాత దాన్ని తీసి ముక్కలుగా కట్ చేసుకోవాలి. కడాయిలో కొద్దిగా నూనె వేడి చేసి ఈ కబాబ్ ముక్కలు వేసి కాస్త వేయించి +మసాలా పొడి వేసి వడ్డించాలి. +తెలంగాణ +296 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0318.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0318.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..39c0970108f742abf366494204336e7641cc7df0 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0318.txt" @@ -0,0 +1,57 @@ +షాహీ కబాబ్ - 4 +కావలసిన పదార్థాలు +మాంసం కీమా +శనగపప్పు +ఉల్లిపాయ +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +ధనియాలు +లవంగాలు +ఇలాచీలు (చిన్నవి) +ఇలాచీలు (పెద్దవి) +దాల్చిన చెక్క +బిర్యానీ ఆకు +మిరియాలు +ఎండుమిర్చి +ఉపు +నూనె +మసాలాపొడి +ఉల్లిపాయ +పుదీనా +కొత్తిమీర +పచ్చిమిర్చి +ఉప్పు +1/2 కేజి +1/4 కప్పు +1 +2 టీ స్పూన్స్ +- +2 టీ స్పూన్స్ +I +I +1 టీ స్పూన్ +3-4 +2 +2 +1 అంగుళం ముక్క +J +1 +5 +4-5 +తగినంత +1/4 కప్పు +1 +1 టేబుల్ స్పూన్ +1 టేబుల్ స్పూన్ +2 +తగినంత +తయారుచేసే విధానం +శనగపప్పు నీళ్లు పోసి అరగంట నానబెట్టాలి. మాంసం కీమా శుభ్రంగా కడిగి నీరంతా పిండేయాలి. ఉల్లిపాయ, పుదీనా, +కొత్తిమీర, పచ్చిమిర్చి, ఉప్పు కలిపి మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. కుక్కర్లో కీమా తీసుకొని శనగపప్పు, సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ, అల్లం +వెల్లుల్లి ముద్ద, జీలకర్ర, లవంగాలు, ఇలాచీలు, దాల్చినచెక్క, బిర్యానీ ఆకు, మిరియాలు, ఎండుమిర్చి, ఉప్పు, అరకప్పు నీళ్లు పోసి +మెత్తగా ఉడికించాలి. చల్లారిన తర్వాత అందులో ఇంకా నీరుంటే మరికొద్దిసేపు ఉంచాలి. నీరంతా ఇగిరిపోయిన తర్వాత దింపేయాలి. +చల్లారిన తర్వాత మెత్తగా రుబ్బుకోవాలి. పెద్దనిమ్మకాయంత ఉండలు చేసుకోవాలి. ఒక్కో ఉండ తీసుకుని వెడల్పుగా చేసి కొంచెం +ఉల్లిపాయ మిశ్రమం పెట్టి మూసేసి గుండ్రంగా చేసుకోవాలి. వాటిని కాస్త వెడల్పుగా వత్తుకుని పెనం మీద నూనె వేస్తూ కాల్చుకోవాలి. +రెండువైపులా ఎర్రగా అయ్యాక ఉల్లిపాయ ముక్కలు, నిమ్మకాయ చక్రాలతో వేడిగా సర్వ్ చేయాలి. +తెలంగాణ +297 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0319.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0319.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9144e1a45fbaa23df392395d242fca831e641f90 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0319.txt" @@ -0,0 +1,74 @@ +తెలంగాణ +కీమా +ఉల్లిపాయలు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +శనగపిండి +గ్రుడ్డు +గలౌటి కబాబ్ - 5 +కావలసిన పదార్థాలు +500 గ్రా.లు +గరం మసాలా పొడి +2 +కారంపొడి +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +ఉప్పు +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +నూనె +1 +1/2 టేబుల్ స్పూన్ +1 టేబుల్ స్పూన్ +తగినంత +1/2 కప్పు +తయారుచేసే విధానం +కీమా కడిగి జల్లెట్లో నీరంతా పిండేయాలి. కడాయిలో చెంచాడు నూనెవేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు ఎర్రగా +వేయించుకొని ముద్దగా నూరుకోవాలి. కీమా, ఉల్లిపాయ ముద్ద, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారంపొడి, గరం మసాలా పొడి, తగినంత +ఉప్పు, గుడ్డు కొట్టి వేసి రుబ్బుకోవాలి. ఈ ముద్ద ఒక గిన్నెలోకి తీసుకొని శనగపిండి వేయించి కలపాలి. సన్నగా తరిగిన కొత్తిమీర +వేసి బాగా కలిపి చిన్న ఉండలు చేసుకొని కొద్దిగా వెడల్పుగా వత్తుకోవాలి. పెనం మీద నూనెవేసి ఈ కబాబ్లను పెట్టి నిదానంగా +వేయించాలి. రెండు వైపులా ఎర్రగా కాలిన తర్వాత తీసి ఉల్లిపాయ చక్రాలతో వడ్డించాలి. +కాకోరి కబాబ్ +కావలసిన పదార్థాలు +మటన్ కీమా +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +మిరియాల పొడి +కొత్తిమీర తరుగు +పచ్చిమిర్చి +బొప్పాయి నూరిన ముద్ద +ఉప్పు +లవంగాలు +యాలకులు +తయారుచేసే విధానం +400 గ్రా.లు +1 టీ స్పూన్ +దాల్చినచెక్క +జీలకర్ర +- +2 అంగుళాల ముక్క +- +1 టీ స్పూన్ +- +1/4 టీ స్పూన్ +జాజికాయ, జాపత్రి పొడి +- +1/4 టీ స్పూన్ +- +కొద్దిగా +2 కప్పులు +3 +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +నల్ల యాలకులు +తగినంత +గ్రుడ్డు +4 +నెయ్యి +20 +వేయించిన ఉల్లిపాయలు +సెనగపప్పు వేయించి చేసిన పొడి - 1/2 కప్పు +- +1 +1 +1/4 కప్పు +కీమా కడిగి నీరంతా పిండేసి, జల్లెట్లో వేయాలి. సెనగపిండి, గుడ్డు, నెయ్యి తప్ప మిగిలిన మసాలా దినుసులు పొడి చేసి కలిపి +కీమా, మిగతా వస్తువులు కలిపి గట్టిగా, మెత్తగా ముద్ద చేసుకోవాలి. చేత్తో బాగా పిసికి సెనగపిండి, గుడ్డు కొట్టివేసి కలిపి కనీసం +గంటసేపు ఫ్రిజ్లో పెట్టాలి. తినడానికి అరగంట ముందు తీసి సీకులకు అన్నివైపులనుండి సమానంగా పెట్టి వత్తాలి. ఓవెన్ గ్రిల్లో +లేదా నిప్పులమీద అన్నివైపులా ఎర్రగా అయేట్టు కాల్చుకోవాలి. మధ్య మధ్యలో నెయ్యి రాస్తూ ఉండాలి. +298 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0320.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0320.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b37c9282d1afbbf005116413ffc1209d44ad5c4c --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0320.txt" @@ -0,0 +1,48 @@ +సెనగపప్పు +టమాటాలు +ఉల్లిపాయలు +బాస్మతీ బియ్యం +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +యాలకులు +లవంగాలు +దాల్చిన చెక్క +నెయ్యి +కుబూలి +కావలసిన పదార్థాలు +150గ్రా.లు +3 +2 +1/2 2 +2 టీ స్పూన్స్ +2 అంగుళాల ముక్క +200 గ్రా.లు +పెరుగు +1/2 కప్పు +పాలు +1/2 కప్పు +కుంకుమపువ్వు +చిటికెడు +పుదీనా +గుప్పెడు +కొత్తిమీర +గుప్పెడు +కారంపొడి +పసుపు +3 టీస్పూన్స్ +1 టీస్పూన్ +నిమ్మకాయ +ఉప్పు +1 +తగినంత +తయారుచేసే విధానం +బాస్మతీ బియ్యం అరగంట ముందు కడిగి నానబెట్టుకోవాలి. సెనగపప్పు సగం ఉడికించి పెట్టుకోవాలి. వెడల్పాటి గిన్నెలో +150 గ్రా.ల నెయ్యి వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి వేగిన +తర్వాత తరిగిన టమాట, పుదీనా, కొత్తిమీర, పసుపు, కారం వేసి కలపాలి. 2 నిమిషాల తర్వాత దింపేసి పెరుగు, నిమ్మరసం, సగం +ఉడికిన సెనగపప్పు, ఉప్పు వేసి కలపాలి. అంతలోపు పెద్ద గిన్నెలో నీళ్లు మరిగించి గరంమసాలా దినుసులు, ఉప్పు వేసి మరిగిన +తర్వాత నానిన బియ్యం వేసి సగం కంటే కాస్త ఎక్కువ ఉడికించుకోవాలి. మందంగా వెడల్పుగా ఉన్న గిన్నెలో సగం పప్పు మిశ్రమం, +దానిపైన ఒక వరుస సగం అన్నం పరిచి, మిగతా పప్పు మిశ్రమం, దానిపైన మిగిలిన అన్నం సమానంగా పరచి పాలల్లో నానబెట్టిన +కుంకుమపువ్వు, కొంచెం నెయ్యి పైన వేసి మూతపెట్టి తడిపిన గోధుమపిండితో మూసేయాలి. దీన్ని పొయ్యి మీద పెట్టి నిదానంగా +పదినిమిషాలు మగ్గనిచ్చి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +299 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0321.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0321.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9fda8dd1dac89bbe409fa21203e579c0ad632622 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0321.txt" @@ -0,0 +1,80 @@ +తెలంగాణ +రుచుల +టమాటా కూట్ +కావలసిన పదార్థాలు +టమాటాలు +ఎండుమిర్చి +దాల్చిన చెక్క +యాలకులు +లవంగాలు +500 గ్రా.లు +గ్రుడ్లు +4 +6 +పుదీనా +2 అంగుళాల ముక్క +కొత్తిమీర +I +8 +నూనె +8 +ఆవాలు +కొద్దిగా +50 మి.లీ. +1/2 టీ స్పూన్ +కబాబ్ చీని/తోక మిరియాలు +1/2 టీ స్పూన్ +కరివేపాకు +1 రెబ్బ +ఉప్పు +తగినంత +జీలకర్ర +1/2 టీ స్పూన్ +150 20.8. +నీళ్లు +500 మి.లీ. +50 TP.CO +కొబ్బరి పాలు +సెనగపిండి +తయారుచేసే విధానం +టమాటాలు నాలుగు ముక్కలుగా కట్ చేసుకోవాలి. పలుచటి బట్టలో దాల్చినచెక్క, యాలకులు, లవంగాలు, తోకమిరియాలు +వేసి కలిపి మూటకట్టాలి. ఒక పెద్ద గిన్నెలో టమాటా ముక్కలు, ఈ మసాలా కట్టిన మూట వేసి చిక్కబడేవరకు ఉడికించాలి. +చల్లారిన తర్వాత మసాలా మూట తీసేసి టమాటాలను మెత్తగా రుబ్బి వడకట్టుకోవాలి. ఇది పొయ్యిమీద పెట్టి మరిగించాలి. +తరవాత కొబ్బరిపాలు, సెనగపిండి, తగినంత ఉప్పు వేసి చిక్కబడనివ్వాలి. వేరొక చిన్న గిన్నె లేదా గరిటలో నూనె వేసి వేడిచేసి +ఆవాలు, జీలకర్ర, ఎండుమిర్చి, కరివేపాకు పోపు వేసుకుని ఇందులో కలపాలి. ఉడికించిన గ్రుడ్లను రెండుగా కట్ చేసి వేయాలి. +మరగ్ +కావలసిన పదార్థాలు +పలుచటి మటన్ +ఉల్లిపాయలు +3 +ఉప్పు +తగినంత +నిమ్మరసం +3 టీ స్పూన్స్ +నీళ్లు +2 లీటర్లు +దాల్చినచెక్క +2 అంగుళాల ముక్క +మిరియాలు +పచ్చిమిర్చి +1/2 టీ స్పూన్ +యాలకులు +8 +Co +8 +లవంగాలు +6 +పుదీనా, కొత్తిమీర +నెయ్యి +ఒక్కో గుప్పెడు +2 టీ స్పూన్స్ +50 గ్రా.లు +వెల్లుల్లి తరుగు +2 టీ స్పూన్స్ +తయారుచేసే విధానం +కుక్కర్లో మటన్ ముక్కలు, ఉప్పు, లవంగాలు, యాలకులు, దాల్చినచెక్క, అల్లం వెల్లుల్లి తరుగు, రెండు లీటర్ల నీళ్లు పోసి +మూతపెట్టి అరగంటసేపు ఉడికించాలి. మామూలు గిన్నెలో అయితే నాలుగు లీటర్ల నీళ్లు పోసి గంటసేపు ఉడికించాలి. మాంసం +ముక్కలు పూర్తిగా మెత్తబడ్డాక మిరియాలు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి, తరిగిన కొత్తిమీర, పుదీనా వేసి మరో అయిదు నిమిషాలు +ఉంచాలి. వేరొక గిన్నె లేదా పాన్లో నెయ్యివేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయ ముక్కలను రంగు మారేవరకు వేయించి ఉడుకుతున్న +సూప్లో వేసి ఇంకో అయిదు నిమిషాలు ఉంచి దింపేయాలి. ఇష్టముటే తినేముందు కాస్త నిమ్మరసం లేదా క్రీమ్ వేసుకోవచ్చు. +300 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0322.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0322.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1fa47b53f42ac16da6b5286045d8f42bff531118 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0322.txt" @@ -0,0 +1,71 @@ +కోఫ్తా: +నర్గీసీ కోఫ్తా +కావలసిన పదార్థాలు +కూరకోసం: +ఉడికించిన గ్రుడ్లు +కీమా +కారంపొడి +పసుపు +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +ఉప్పు +గరంమసాలా పొడి +మిరియాల పొడి +పచ్చిమిర్చి +కొత్తిమీర తరుగు +పుదీనా తరుగు +బ్రెడ్ పొడి +నూనె +తయారుచేసే విధానం +- +I +- +5 +200 +500 (P.CO +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +తగినంత +1 టీ స్పూన్ +నూనె +ఉల్లిపాయలు +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +కారంపొడి +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +4 పెద్ద +1 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +గరంమసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +మిరియాల పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +1/2 టీ స్పూన్ +3-4 +టమాటా నూరిన ముద్ద +జీడిపప్పులు +1 కప్పు +10-15 +2 టీ స్పూన్స్ +(నానబెట్టి ముద్ద చేసుకోవాలి) +2 టీ స్పూన్స్ +1/4 కపు +కొద్దిగా +నూనె +2 టీ స్పూన్స్ +కొత్తిమీర +వేయించడానికి +సరిపడా. +ముందుగా శుభ్రం చేసుకున్న కీమా ఉప్పు, కారంపొడి, పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లిముద్ద, గరంమసాలా పొడి, మిరియాల పొడి, +కొత్తిమీర, తరిగిన పచ్చిమిర్చి, పుదీనా, చెంచాడు నూనె, బ్రెడ్ పొడి కలిపి మెత్తగా, గట్టిగా రుబ్బుకోవాలి. ఒక గిన్నెలోకి తీసుకుని +చిన్న బంతి సైజు ఉండలు చేసుకోవాలి. నూనె రాసుకున్న అరచేతిలో ఈ ఉండ పెట్టి వెడల్పుగా తట్టి ఉడికించి, పొట్టు తీసిన గ్రుడ్డు +పెట్టి అన్నివైపులనుండి మూసేయాలి. అన్నీ అలాగే చేసుకుని వేడి నూనెలో జాగ్రత్తగా వేసి మీడియం మంటమీద అన్నివైపులా +బంగారు రంగు వచ్చేలా కాల్చుకోవాలి. +వెడల్పాటి గిన్నె లేదా పాన్లో నూనె వేడి చేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు వేసి బంగారు రంగ వచ్చేవరకూ వేయించాలి. +ఇందులో పసుపు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, కారం, ఉప్పు, మిరియాల పొడి వేసి కలపాలి. తర్వాత మిక్సీ పట్టిన టమాటా ముద్ద వేసి +నూనె తేలేవరకూ నిదానంగా మూతపెట్టి ఉడికించాలి. ఇప్పుడు జీడిపప్పు ముద్ద, కాసిన్ని నీళ్లు వేసి కలిపి రెండు నిమిషాలు ఉడికిన +తర్వాత వేయించిన కోప్తాలు వేసి మరో పదినిమిషాలు నిదానంగా ఉడికించాలి. నూనె తేలిన తర్వాత కొత్తిమీర వేసి దింపేయాలి. +తెలంగాణ +301 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0323.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0323.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2bcd26f085cdd055982510dcb7295e2becdf2e3b --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0323.txt" @@ -0,0 +1,82 @@ +సోఫియాని బిర్యాని +కావలసిన పదార్థాలు +చికెన్ +షాజీర +ఉల్లిపాయలు +1 కేజి +దాల్చిన చెక్క +2 టీ స్పూన్స్ +2 +వేయించిన ఉల్లిపాయలు +నెయ్యి +2 అంగుళాల ముక్క +50 గ్రా.లు. +250గ్రా.లు +బాస్మతీ బియ్యం +500 గ్రా.లు +పెరుగు +100గ్రా.లు +ఉప్పు +తగినంత +క్రీమ్ +200 గ్రా.లు +అల్లం, వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +పుదీనా + కొత్తిమీర +గుప్పెడు +పాలు +100 మి.లీ. +యాలకులు +లవంగాలు +12 +8 +నిమ్మకాయ +1 +తయారుచేసే విధానం +చికెన్ ముక్కలు శుభ్రం చేసుకుని, నిమ్మరసం, ఉప్పు, అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, వేయించిన ఉల్లిపాయలు, పచ్చిమిర్చి ముద్ద వేసి +బాగా కలిపి మూతపెట్టి అరగంట ఉంచాలి. బాస్మతీ బియ్యం కడిగి పది నిమిషాలు నాననివ్వాలి. పెద్ద గిన్నెలో 3-4 లీటర్ల నీళ్లు +పోసి గరం మసాలా దినుసులు, తగినంత ఉప్పు వేసి మరిగించాలి. నీళ్లు మరుగుతుండగా నానిన బియ్యం వేసి సగం కంటే కొంచెం +ఎక్కువ ఉడికిన తర్వాత తీసి జల్లెట్లో వేయాలి. మందంగా, వెడల్పుగా ఉన్న గిన్నెలో నెయ్యి వేసి నానబెట్టిన చికెన్ మిశ్రమం పరచి, +దానిపైన అన్నం వేసి సమానంగా చేయాలి. దానిపైన పాలు, మిగిలిన నెయ్యి వేసి మూతపెట్టి, తడిపిన గోధుమపిండితో సీల్ చేసి +చిన్న మంటమీద అరగంట ఉడికించుకోవాలి. మొత్తం తయారీలో తెలుపురంగు మారకుండా జాగ్రత్తపడాలి. +మటన్ కీమా +నూనె +500 గ్రా.లు +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +ఉల్లిపాయలు +2 +హైదరాబాదీ కీమా +కావలసిన పదార్థాలు +బంగాళాదుంపలు +టమాటాలు +చింతపండు పులుసు +100 గ్రా.లు +2 +1/2 కప్పు +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +2 టీ స్పూన్స్ +కరివేపాకు +2 రెబ్బలు +పసుపు +1/2 టీ స్పూన్ +కొత్తిమీర +కొద్దిగా +కారంపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +గరంమసాలా పొడి +1/2 టీ స్పూన్ +ధనియాలపొడి +2 టీ స్పూన్స్ +ఉప్పు +తగినంత +పచ్చిబఠానీలు +100 గ్రా.లు +తయారుచేసే విధానం +కీమా కడిగి జల్లెట్లో వేసుకోవాలి. పాన్లో సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయముక్కలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో పసుపు, +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలపాలి. తర్వాత కారంపొడి, ధనియాలపొడి వేయాలి. కీమా, తగినంత ఉప్పు, కరివేపాకు వేసి కలిపి +మూతపెట్టి ఉడికించాలి. అవసరం అయితే కొన్ని నీళ్లు వేసుకోవచ్చు. కీమా ముప్పావు ఉడికిన తర్వాత బంగాళాదుంప ముక్కలు, +పచ్చిబఠానీలు, టమాటా ముక్కలు వేసి కలిపి ఉడికించాలి. ఉడికిన తర్వాత చింతపండు పులుసు వేసి చిక్కబడి, నూనె తేలేవరకు +ఉడికించాలి. చివరలో కొత్తిమీర, గరంమసాలా పొడి వేసి కలపాలి. +తెలంగాణ +302 +రుచుల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0324.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0324.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4c8d312bd45ba6e8bca5f676cf1c4fc338f2f8e3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0324.txt" @@ -0,0 +1,65 @@ +గ్రుడ్లు +1 +4 +ఉల్లిపాయలు +3 +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +1 టీ స్పూన్ +అండా కరీనా +కావలసిన పదార్థాలు +కొత్తిమీర, పుదీనా తరుగు +పచ్చిమిర్చి +నూనె +కొద్దిగా +2 +3 టేబుల్ స్పూన్స్ +కారంపొడి +1 టీ స్పూన్ +ఉపు +తగినంత +పసుపు +1/4 టీ స్పూన్ +గరంమసాలా పొడి +1/4 టీ స్పూన్ +కరివేపాకు +1 రెబ్బ +తయారుచేసే విధానం +వెడల్పాటి గిన్నె లేదా పాన్లో +నూనె వేసి వేడిచేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు వేసి దోరగా వేయించాలి. ఇందులో అల్లం h +వెల్లుల్లి ముద్ద వేసి కలిపి పసుపు, కారంపొడి, తగినంత ఉప్పు, నిలువుగా చీల్చిన పచ్చిమిర్చి వేసి కొద్దిగా వేపాలి. తర్వాత గ్రుడ్లు కొట్టి +వేసి, మెల్లిగా కలిపి, కొత్తిమీర, పుదీనా వేసి మూతపెట్టాలి. గ్రుడ్లు ఉడికిన తర్వాత గరంమసాలా పొడి వేసి దింపేయాలి. +తాజా పెరుగు +లుక్మీ +కావలసిన పదార్థాలు +రెండు కప్పులు, +1/2 టీ స్పూన్ +4 టేబుల్ స్పూన్స్ +1/4 ), +అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద +ఉల్లిపాయ +1 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +1/4 టీ స్పూన్ +1 టీ స్పూన్ +LEFE +గోరు వెచ్చని నీళ్లు +స్టఫింగ్ కోసం: +చికెన్ (చిన్నముక్కలు) +తయారుచేసే విధానం +వేయించడానికి +250గ్రా.లు +ధనియాల పొడి +గరంమసాలా +కొత్తిమీర +1/2 టీ స్పూన్ +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +చికెన్ లో అల్లం వెల్లుల్లి ముద్ద, ఉప్పు వేసి ఉడికించాలి. పాన్లో నెయ్యి వేసి సన్నగా తరిగిన ఉల్లిపాయలు బంగారు రంగు +వచ్చేవరకు వేయించాలి. తరువాత ఉడికించిన చికెన్, పసుపు, కారం, ధనియాల పొడి వేసి పొడిగా అయ్యేవరకు వేగించాలి. +తరువాత గరంమసాలా, కొత్తిమీర వేసి పాన్ పక్కన పెట్టాలి. మైదాపిండిలో ఉప్పు కలిపి జల్లించుకుని కరిగించిన నెయ్యి వేసి బాగా +కలపాలి. తరువాత పెరుగు, గోరువెచ్చని నీళ్లు పోసి మెత్తటి ముద్దలా కలపాలి. చేతికి అంటుకోకుండా ఉండాలి. అరగంట తర్వాత +కలిపి పెట్టుకున్న మైదా ముద్దని చిన్న చిన్న ఉండలు చేయాలి. ఒక్కో ఉండను పలుచటి చపాతీలా వత్తి, మధ్యలో వేయించిన చికెన్ +మిశ్రమాన్ని ఉంచాలి. మరో చపాతీతో చికెన్ ఉంచిన చపాతీని కప్పేయాలి. గట్టిగా చివర్లను వత్తి అతికించాలి. వీటిని స్క్వేర్స్గా +కోసి ఓ మాదిరి మంట మీద బంగారురంగు వచ్చే వరకు వేగించాలి. +తెలంగాణ +303 +రుచులు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0325.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0325.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..22af33de23fc0f13d58be390bad820943e276113 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0325.txt" @@ -0,0 +1,48 @@ +మటన్ +నూనె +నల్లి, మటన్ నిహారి +కావలసిన పదార్థాలు +1 కేజి +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +యాలకులు +లవంగాలు +దాల్చిన చెక్కపొడి +1 టీ స్పూన్ +బిర్యానీ ఆకులు +2 +పసుపు +1 టీ స్పూన్ +అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +ధనియాలపొడి +2 టేబుల్ స్పూన్స్ +కారం పొడి +2 టీ స్పూన్స్ +వేయించిన వెల్లుల్లి ముక్కలు +1 టీ స్పూన్ +అల్లం తరుగు +1 టీ స్పూన్ +వేయించిన ఉల్లిపాయ ముద్ద +- +1 టీ స్పూన్ +పెరుగు +1/4 కపు +రోజ్ వాటర్ +గరంమసాలా +జాజికాయపొడి +ఉప్పు +కొత్తిమీర +2 టీ స్పూన్స్ +2 టీ స్పూన్స్ +1/2 టీ స్పూన్ +తగినంత +కొద్దిగా +తయారుచేసే విధానం +బాణలిని పొయ్యిమీద పెట్టి, నూనె వేడి చేసి అందులో యాలకులూ, బిర్యానీ ఆకులూ, లవంగాలు వేయించాలి. రెండు +నిమిషాలయ్యాక మటన్ ముక్కలు వేయాలి. తగినంత ఉప్పూ, పసుపు, కప్పుడు నీళ్లు పోసి మూత పెట్టేయాలి. కాసేపటికి ఆ నీళ్లు +మరుగుతాయి. అప్పుడు అల్లంవెల్లుల్లి ముద్ద, ధనియాలపొడి, కారం, వెల్లుల్లి ముక్కలు, ఉల్లిపాయ ముద్ద వేసి బాగా కలపాలి. +మటన్ ముక్కలు కాస్త మెత్తగా అయ్యాయి అనుకున్నాక పెరుగూ, రోజ్ వాటర్, గరం మసాలా, జాజికాయ, దాల్చినచెక్క పొడి వేసి +మూత పెట్టేయాలి. మూడు నిమిషాలయ్యాక దీనిపై మూతపెట్టి గోధుమపిండి ముద్దను అంచులకు అతికించి సన్నని మంటపై +ఉడికించాలి. ముక్కలు ఉడికి చిక్కగా అయి, నూనె తేలాక దింపేయాలి. +తెలంగాణ +304 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0326.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0326.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b61d0275d73616edf4cf99f623372654a4196482 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0326.txt" @@ -0,0 +1,4 @@ +A-Z TELANGANA CUISINE +26 recipes from Indian State of Telangana +www.myspicy kitchen.net +to Pak w \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0329.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0329.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d79495898a11a0a52589a38694ff94ca83d17b5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0329.txt" @@ -0,0 +1,9 @@ +పచ్చళ్ళు +టమాట, నువ్వు తొక్కు +సొరకాయ పచ్చడి +ఉల్లిపాయ పచ్చడి +పండుమిర్చి పచ్చడి +పుంటికూర చ +బీరకాయ నువ్వు పచ్చడి +MAN +GRO \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0330.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0330.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cab3aed003f3c318753349f7136a6dd0191a91c9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0330.txt" @@ -0,0 +1,9 @@ +మాంసాహారం +30 +కోడి వేపుడు +పాలకూర రొయ్యలు +పుంటికూర చికెన్ +కోడిగుడ్డు టమాట +చేపల +పులుసు +నాటుకోడి పులుసు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0331.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0331.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..36abfcfa0521739302373c82ba5c0b9595e83d52 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0331.txt" @@ -0,0 +1,7 @@ +మాంసాహారం +చేపల వేపుడు +మరగ్ +మసాలా బోటీ +లివర్ కూర +లివర్ ఫ్రై +బోటీ మామిడికాయ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0352.txt" "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0352.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a51c6aa25d511f1cd116c323d34af323a65e7392 --- /dev/null +++ "b/\340\260\244\340\261\206\340\260\262\340\260\202\340\260\227\340\260\276\340\260\243_\340\260\260\340\261\201\340\260\232\340\261\201\340\260\262\340\261\201/page_0352.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ +ఎంతో ఘనమైన చరిత్ర, వారసత్వ సంపద ఉన్న నేల తెలంగాణా! + +విభిన్నమైన భౌగోళిక ఉనికితో, విశిష్టమైన కళా సాహిత్య, ఉత్సవాలతో అలరారుతున్నది - తెలంగాణా సంస్కృతి!! +అలాంటి తెలంగాణాకు ప్రత్యేక సాంస్కృతిక అస్తిత్వాన్ని అందిస్తున్న అంశాలలో కళలు, భాష, వస్త్రధారణలతోపాటు +ప్రముఖంగా ప్రస్తావించదగినవి - తెలంగాణా వంటలు - రుచులు - ఆహారపుటలవాట్లు! + +ఉత్తర - దక్షిణ భారతదేశాల సత్సంగమ స్థలంగా, వివిధ దేశాల ప్రజల నెలవుగా 'విశ్వనగర కేంద్రంగా ఉన్న తెలంగాణలో ఆహారపరమైన అభిరుచులు పల్లెతనాన్ని, పట్టణతత్వాన్ని, ప్రపంచదేశాల జీవనశైలిని సార్వజనీన ఆదానప్రదానాల ప్రభావాలను కలగలుపుకుని సహజీవనం చేస్తున్నాయి. + +ఈ నేపథ్యంలో తెలంగాణ రుచులను, ఆహారాలను, వంటల తయారీ విధానాన్ని, వాటి ప్రక్రియలను “తెలంగాణ రుచులు” పుస్తకం ద్వారా అందించడం తెలంగాణ అస్తిత్వంలో సాంస్కృతిక అంశాలు, ఆహారపరమైన అంశాల +పాత్రను మరొక్కసారి గుర్తించడమే! + +అలా రూపుదిద్దుకున్న ఈ పుస్తకంలో ఉపాహారాలు - చిరుతిట్లు, అల్పాహారాలు, శాకాహార వంటలు, మాంసాహార వంటలు, మిఠాయిలు, హైదరాబాదీ వంటకాలు, వరంగల్ వంటకాలు, మంథని వంటకాల వంటి అన్ని రకాల రుచులనూఒక్కచోట అందించే ప్రయత్నం చేసాం. ఈ పుస్తకం ద్వారా తెలంగాణాలో దాదాపు 500 రకాల సంప్రదాయ +వంటకాలున్నాయని, ఆహార తయారీ ప్రక్రియాపరంగా తెలంగాణా మరే ఏ ప్రాంతానికీ, జాతికీ తీసిపోదనీ సాధికారికంగా +నిరూపించే అవకాశం ఏర్పడింది. + +దీనికితోడు ఈ పుస్తక ప్రారంభ అధ్యాయాలలో తెలంగాణా చరిత్ర, సంస్కృతిలో ఆహారం పాత్ర గురించి, బోనాలు, +బతుకమ్మ వంటి పండుగల సందర్భంలో మనం చేసుకునే ప్రత్యేక పిండివంటల గురించి, మన ఆచార సంప్రదాయాల్లో మన వంటకాల ప్రత్యేకత గురించి, ఆరోగ్య చిట్కాల గురించి, తెలంగాణ వంటలను అనుసరించి ప్రత్యేకంగా వాడుకలోకి వచ్చిన భాషా పదాల గురించి సహేతుకంగా వివరించడం జరిగింది. అలాగే చారిత్రకంగా, శాసనాలపరంగా, సాహిత్య పరంగా ఆహారాల వర్గీకరణ, తెలుగు కావ్యాలలో భోజన వర్ణన వంటి అంశాలను విషయ సమగ్రత కోసం చేర్చడం జరిగింది. + +తెలంగాణా సంస్కృతిలోని విశ్వరూపాన్ని రుచులపరంగా ఆవిష్కరించడంలో ఈ పుస్తకం మీ చేతులకు, నాలుకకు, +నాసికకు, నయనాలకు కావలసినంత అనుభూతిని, ఆస్వాదనను అందిస్తుందని ఆశిస్తున్నాము. \ No newline at end of file