diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/meta.json b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6cb11965d812acec568621fc95bd32b41eb7cb45 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/meta.json @@ -0,0 +1,545 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 179, + "total_pages": 242, + "filename": "Chatu Padya Ratnakaramu - Deepala Pichchayya Sastry.pdf", + "pages": { + "4": { + "quality": 3 + }, + "6": { + "quality": 3 + }, + "8": { + "quality": 4 + }, + "9": { + "quality": 4 + }, + "10": { + "quality": 3 + }, + "11": { + "quality": 3 + }, + "12": { + "quality": 3 + }, + "14": { + "quality": 1 + }, + "15": { + "quality": 1 + }, + "16": { + "quality": 1 + }, + "17": { + "quality": 1 + }, + "18": { + "quality": 3 + }, + "19": { + "quality": 3 + }, + "20": { + "quality": 3 + }, + "21": { + "quality": 3 + }, + "22": { + "quality": 3 + }, + "23": { + "quality": 3 + }, + "24": { + "quality": 3 + }, + "25": { + "quality": 3 + }, + "26": { + "quality": 3 + }, + "27": { + "quality": 3 + }, + "28": { + "quality": 3 + }, + "29": { + "quality": 3 + }, + "30": { + "quality": 3 + }, + "31": { + "quality": 3 + }, + "33": { + "quality": 3 + }, + "35": { + "quality": 3 + }, + "36": { + "quality": 3 + }, + "37": { + "quality": 3 + }, + "38": { + "quality": 3 + }, + "39": { + "quality": 3 + }, + "40": { + "quality": 3 + }, + "42": { + "quality": 3 + }, + "43": { + "quality": 3 + }, + "44": { + "quality": 3 + }, + "47": { + "quality": 3 + }, + "48": { + "quality": 3 + }, + "49": { + "quality": 3 + }, + "50": { + "quality": 3 + }, + "52": { + "quality": 3 + }, + "53": { + "quality": 3 + }, + "55": { + "quality": 3 + }, + "57": { + "quality": 3 + }, + "59": { + "quality": 3 + }, + "61": { + "quality": 3 + }, + "62": { + "quality": 3 + }, + "63": { + "quality": 3 + }, + "64": { + "quality": 3 + }, + "65": { + "quality": 3 + }, + "66": { + "quality": 3 + }, + "68": { + "quality": 3 + }, + "70": { + "quality": 3 + }, + "72": { + "quality": 3 + }, + "74": { + "quality": 3 + }, + "75": { + "quality": 3 + }, + "76": { + "quality": 3 + }, + "77": { + "quality": 3 + }, + "78": { + "quality": 3 + }, + "79": { + "quality": 3 + }, + "80": { + "quality": 3 + }, + "83": { + "quality": 3 + }, + "84": { + "quality": 3 + }, + "86": { + "quality": 3 + }, + "87": { + "quality": 3 + }, + "88": { + "quality": 3 + }, + "89": { + "quality": 3 + }, + "90": { + "quality": 3 + }, + "91": { + "quality": 3 + }, + "93": { + "quality": 3 + }, + "94": { + "quality": 3 + }, + "95": { + "quality": 3 + }, + "96": { + "quality": 3 + }, + "97": { + "quality": 3 + }, + "98": { + "quality": 3 + }, + "100": { + "quality": 3 + }, + "101": { + "quality": 3 + }, + "102": { + "quality": 3 + }, + "104": { + "quality": 3 + }, + "105": { + "quality": 3 + }, + "106": { + "quality": 3 + }, + "107": { + "quality": 3 + }, + "109": { + "quality": 3 + }, + "110": { + "quality": 3 + }, + "114": { + "quality": 3 + }, + "115": { + "quality": 3 + }, + "116": { + "quality": 3 + }, + "120": { + "quality": 3 + }, + "121": { + "quality": 3 + }, + "122": { + "quality": 3 + }, + "123": { + "quality": 3 + }, + "124": { + "quality": 3 + }, + "125": { + "quality": 3 + }, + "126": { + "quality": 3 + }, + "128": { + "quality": 3 + }, + "130": { + "quality": 3 + }, + "131": { + "quality": 3 + }, + "132": { + "quality": 3 + }, + "133": { + "quality": 3 + }, + "134": { + "quality": 3 + }, + "137": { + "quality": 3 + }, + "138": { + "quality": 3 + }, + "139": { + "quality": 3 + }, + "140": { + "quality": 3 + }, + "141": { + "quality": 3 + }, + "143": { + "quality": 3 + }, + "145": { + "quality": 3 + }, + "146": { + "quality": 3 + }, + "147": { + "quality": 3 + }, + "149": { + "quality": 3 + }, + "150": { + "quality": 3 + }, + "151": { + "quality": 3 + }, + "152": { + "quality": 3 + }, + "154": { + "quality": 3 + }, + "155": { + "quality": 3 + }, + "156": { + "quality": 3 + }, + "157": { + "quality": 3 + }, + "159": { + "quality": 3 + }, + "160": { + "quality": 3 + }, + "161": { + "quality": 3 + }, + "162": { + "quality": 3 + }, + "165": { + "quality": 3 + }, + "166": { + "quality": 3 + }, + "167": { + "quality": 3 + }, + "168": { + "quality": 3 + }, + "169": { + "quality": 3 + }, + "170": { + "quality": 3 + }, + "172": { + "quality": 3 + }, + "173": { + "quality": 3 + }, + "174": { + "quality": 3 + }, + "175": { + "quality": 3 + }, + "177": { + "quality": 3 + }, + "180": { + "quality": 3 + }, + "181": { + "quality": 3 + }, + "182": { + "quality": 3 + }, + "184": { + "quality": 3 + }, + "185": { + "quality": 3 + }, + "187": { + "quality": 3 + }, + "189": { + "quality": 3 + }, + "190": { + "quality": 3 + }, + "192": { + "quality": 3 + }, + "193": { + "quality": 3 + }, + "195": { + "quality": 3 + }, + "196": { + "quality": 3 + }, + "197": { + "quality": 3 + }, + "198": { + "quality": 3 + }, + "199": { + "quality": 3 + }, + "200": { + "quality": 3 + }, + "202": { + "quality": 3 + }, + "203": { + "quality": 3 + }, + "204": { + "quality": 3 + }, + "205": { + "quality": 3 + }, + "206": { + "quality": 3 + }, + "207": { + "quality": 3 + }, + "208": { + "quality": 3 + }, + "209": { + "quality": 3 + }, + "210": { + "quality": 3 + }, + "212": { + "quality": 3 + }, + "214": { + "quality": 3 + }, + "216": { + "quality": 3 + }, + "218": { + "quality": 3 + }, + "219": { + "quality": 3 + }, + "220": { + "quality": 3 + }, + "221": { + "quality": 3 + }, + "222": { + "quality": 3 + }, + "223": { + "quality": 3 + }, + "225": { + "quality": 3 + }, + "226": { + "quality": 3 + }, + "227": { + "quality": 3 + }, + "228": { + "quality": 3 + }, + "230": { + "quality": 3 + }, + "231": { + "quality": 3 + }, + "233": { + "quality": 3 + }, + "234": { + "quality": 3 + }, + "236": { + "quality": 3 + }, + "237": { + "quality": 3 + }, + "239": { + "quality": 3 + }, + "240": { + "quality": 3 + }, + "241": { + "quality": 3 + }, + "242": { + "quality": 3 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0004.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0004.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4e55a825d407daa1149e8acd912dfa3895845f26 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0004.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +కలానిధి గ్రంథమాల—1. + +చాటుపద్యరత్నాకరము

\ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0006.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0006.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3d38bc03419fdc0ec6e410ac2bf6336932f6c6e5 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0006.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +రాజపోషకులు

+ +మ. రా రా. శ్రీ బెజవాడ రామచంద్రారెడ్డిగారు బి. ఏ., బుచ్చిరెడ్డిపాలెము +మ. రా రా. శ్రీ పొణకా గోవిందరెడ్డిగారు, అల్లూరు. +మ. రా రా. శ్రీ పర్వతరెడ్డి రామచంద్రారెడ్డిగారు, అల్లూరు. +మ. రా రా. శ్రీ ఈపూరు బలరామిరెడ్డిగారు, ఈపూరు. +మ. రా రా. శ్రీ వాకాటి సంజీవిశెట్టిగారు, నెల్లూరు. +మ. రా రా. శ్రీ సి. బి. మైసూరురెడ్డిగారు, చెరువు బెడగల్లు, కర్నూలు జిల్లా. +మ. రా రా. శ్రీ ఆర్. రామారెడ్డి గారు, దైవందిన్నె, బళ్లారిజిల్లా +మ. రా రా. శ్రీ చావలి కృష్ణయ్యపంతులుగారు, బి. యే. బి. యల్. నర్సరావుపేట. + +ఉద్ధారకులు

+ +మ. రా రా. శ్రీ చిల్లకూరు సుబ్బరామిరెడ్డిగారు, కలివెలపాలెము. +మ. రా రా. శ్రీ కాకుటూరు లింగారెడ్డిగారు, మైపాడు. +మ. రా రా. శ్రీ డాక్టరు. యం. సి. సుబ్బారావుగారు, హెచ్. యమ్. బి., నెల్లూరు. +మ. రా రా. శ్రీ అడ్డాడ సిద్ధేశ్వరశర్మగారు, మడమనూరు. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0008.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0008.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d984dc43087bf958229b4700730e8bf7194cafe7 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0008.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +కలానిధి గ్రంథమాల

+ + +ఈకాలమున నెన్నియో గ్రంథమాలలు బయలువెడలి యెన్నోవిధముల భాషాసేవ సేయుచున్నవి. అయినను భాషా యెన్నోవిధముల భాషాసేవ సేయుచున్నవి. అయినను భాషా సతీవరివస్య యెందఱెన్ని తెఱఁగుల నొనరించినను, అతిమాత్రము కాదన్న నమ్మకమున మేమీయుద్యమమునకుఁ బూనుకొంటిమి. + +సాధారణముగా గ్రంథమాలలన్నియు నవలా రచనమునకే తనశక్తిని ధారవోయుచున్న వనుట సత్యమునకు దూరముకానిమాట. కథాకల్పనా చమత్కారకలితమగునవల ఆనందప్రదముకాదని నేననుగాని అందు బాషావధూటి సంధులు వదలి, ధాతువులుచెడి, ధ్వనిసన్నగిల్లి, తొట్రుపాటు లేక చక్కఁగా నొక్కపదమైనఁ బెట్టఁజాలని నీరసస్థితిలోనుండునని మాత్రమనక తప్పదు. ఇఁక నలంకారములమాట అడుగవలయునా? ఇట్లనుటచే భాషాసౌష్ఠవముగల నవలలులేవని మా యభిప్రాయము కాదు. అవి వ్రేళ్లపై లెక్కపెట్టఁ దగినన్నిగా నుండును. కల్పనాసౌందర్యమునకుఁదోడు భాషాచాతుర్యము గల నవల సౌందర్యముతోడి సంభాషణ చతురిమగల నవలా వలె రసికుల నలరింపఁజాలునుగదా? \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0009.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0009.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c294c139eca02f3d2bd06536d81865b8022e4bb2 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0009.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఏమయినను, రుచ్యంతరములేని కేవల మధురపదార్ధభక్షణము మొగము మొత్తుపగిది రచనావిభేదములేని నవలాపఠనమును విసువుపుట్టింపకపోదు. కావుననే మే మీ గ్రంథమాలయందు సకలజన సుబోధములును సరసకర్ణ రసాయనములును నగు ఖండకావ్యములు, (ప్రాచీన) ప్రబంధములు, నాటకములు, నవలలు, గద్యప్రబంధములు, ఆంధ్రీకరణములు మున్నగు వివిధ గ్రంథములను నాలుగుమాసముల కొకటి వంతునఁ బ్రకటించి పాఠకులకందింపఁ దలఁచి యున్నారము. మఱియు విద్యార్థులమేలు నర్థించి కాళిదాసాదిమహాకవుల కావ్యములను వచనరూపమున నాంధ్రీకరించి యిందుఁ బ్రకటింప సమకట్టియున్నాము. + +కావున భాషాభిమానులెల్లరును మా యుద్యమమునకుఁ దోడుపడి లోకకల్యాణసంధాయకు లగుదురు గాక. + +చాటుపద్యరత్నాకరము ముద్రితపూర్వమైనను ప్రతులెచ్చటను దొరకమిచే బలువురికోరికపై నిందు ప్రథమకుసుమముగా వెలువరించితిమి. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0010.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0010.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bef604709b995c9993aa93f987ec3075b1e98c29 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0010.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +పీఠిక

+ +ఆంధ్రభాషాభిమాని సోదరులారా! + +వాగనుశాసన కవిసార్వభౌమాంధ్రకవితాపితామహాదిమహామహులచే నెత్తిపెంపఁబడి, రాజాధిరాజులచే లాలింపబడి, దేశభాషాలతాంగులకు దలమానికమై చెన్నారిన మన యాంధ్రభాషాధూటి, తన ముద్దులొలుకుపలుకులను కేవల పురాణకావ్యప్రబంధరూపములనే కాక చాటుపద్యరూపమున గూడ వెలయించి వెలలేని పొగడ్త నందియున్నది. ఆచాటుఫణితి యొక్కొక్కపట్టునఁ బ్రబంధసరణిం గూడ నధఃకరించుననుట కవితాతత్త్వజ్ఞులకు విదితము. + +చాటువులు కేవల కల్పనాకథాత్మకములును—అత్యంత్యాశయోక్తిమయములును—గాక విషయానుకూల స్వాభావికవర్ణనాలంకృతము లయి, సర్వజనహృదయంగమము లయి రస మొలుకుచుండును. అంతేకాక పూర్వరాజుల గుణగణములను, అప్పటి దేశస్ధితులను, నాఁటి యుద్దములను; జయాప \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0011.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0011.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e43433acb0ac90d79460f48aaa97f0656fb99b57 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0011.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +జయములను, కవులను; పండితులను; వారివారి వివాదసామర్థ్యములను; మఱియు ననేకవిషయములను దెలిపి ప్రకృతదేశచరిత్రకారులకును, కవులకును జేయూఁత నొసగఁజాలియున్నవి. + +ఇట్టిచాటువు లాంధ్రప్రపంచమున నెన్నియో జన్మించినవి. అం దొకకొన్ని తాళపత్రగ్రంథములఁ జేరి, రామబాణముల వాతఁబడి నశించినవి. ఇంకను నశించుచున్నవి. మఱికొన్ని తాళపత్రముల కెక్కక, కొందఱుముదుసళ్లనోటన నెలకొనియుండి నేటికి నామమాత్రావశిష్టము లైనవి. పోయినవి పోయినప్పటికి ననేకపద్యములు నిల్చి యున్నవి. కాని అవి యొకగ్రామమున నొకయింట నొకపొత్తమున లేమిని వానిని సంతరించుట మిగుల గష్టము. చాటుపద్యరత్నములఁ గూర్చిశ్రద్ధవహించినవారు లేకపోవుటచేత నవి యట్ల దిక్కుమాలి పడి యుండెను. మొన్న మొన్న బ్ర. వేటూరి ప్రభాకరశాస్త్రిగారు కొన్ని చాటువులంగూర్చి— యీనవీనమహాకార్యమునకు మార్గదర్శకులయి— "చాటుపద్య మణిమంజరి" యను గ్రంథము నాంధ్రలోకమున కొసంగి వినుతిపాత్రులైరి. సామాన్యముగ లోకములో వాడుకలో నున్న చాటువులే కాక యెన్నియో పురాతనచాటువు లందున్నవి. అయిన నందుఁ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0012.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0012.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7c6210b1bc960afc734880f3bb0357aad7bdea62 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0012.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +జేరని చాటువు లెన్నియో యింకను మేఘముల మఱుఁగున నున్న తారకలవలె నందందునున్నవి. + +ఈవిషయము నెఱింగి బ్ర. దీపాల పిచ్చయ్యశాస్త్రిగారు ఈ చాటుగ్రంథసంపాదకులలో రెండవవారుగా బయలువెడలిరి. వీరి ప్రయత్నము సకలాంధ్రజనశ్లాఘ్యము. వీరు వయస్సునఁ బిన్నలయ్యును, తమకుఁ గల భాషాప్రవేశాభిమానములు చెలులై తోడునడువ, వ్యయప్రయాసముల కోర్చి దేశసంచరణ మొనర్చి— మణిమంజరిలోఁ జేరని చాటువు లించుమించుగ నాఱువందలను గూర్చి యీ 'రత్నాకరము 'ను వెలువరించి మన కందఱకు నానందము గలిగించిరి. ఇందులకు మన కృతజ్ఞతను దెల్పుటతో దనివినందక, యింక నిటువంటిగ్రంథములను సంపాదింప మనశాస్త్రిగారికిఁ బ్రోత్సాహ మొసంగి వారి యుద్యమమునకు దోడుపడుట యాంధ్రులమగు మన కెల్ల రకును గర్తవ్య మని విన్నవించుచున్నాను. + +9-7-17,

+తోటపల్లిగూడూరు, నెల్లూరు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0014.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0014.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2a53e2d0d86de7510a9c1e67990ffad39c7054b6 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0014.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +విషయసూచిక.

+ +వేములవాడ భీమకవి +బమ్మెర పోతరాజు +శ్రీనాథ కవిసార్వభౌముఁడు +అల్లసాని పెద్దన +తెనాలి రామకృష్ణకవి +విద్వజ్జనకోలాహలుఁడు +కందుకూరు రుద్రకవి +నక్కలపాటి సంజీవరాయకవి +పిండిప్రోలు లక్ష్మణకవి +మాగాపు శరభకవి +ఏనుఁగు లక్ష్మణకవి +శిష్టు కృష్ణమూర్తికవి +చెళ్ళపిళ్ళ నరసకవి +అడిదము సూరకవి +ప్రౌఢకవి మల్లన +కూచిమంచి తిమ్మకవి +వూరె నరసకవి +తిరుమల బుక్కపట్టణం తాతాచార్యులు +బొగ్గవరపు పెదపాపరాజు +కొమ్మలపాటి యోబనకవి +రాళ్ళబండి పట్టాభిరామరాజు +తురగా వెంకంరాజు +పుల్లకవి +మోచర్ల వెంకన్న +బుచ్చయ్యశాస్త్రి \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0015.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0015.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4344a8b5b9f801439520a24766b2a78c058e9b34 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0015.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +రామలింగభాస్కరుఁడు +కోటసింగరాజు +సాహిణిమారుఁడు +కొట్ఠర యెఱ్ఱమంత్రి +పెమ్మ సింగరాజు +గోపయ రామయ +గుంటుపల్లిసాంబనమంత్రి +పసుమర్తి హుళిక్కిమంత్రి +దమ్మవళం పుల్లప్పప్రధాని +తమ్మడపు సెబాసుమంత్రి +పీసపాటి శేషాచల మంత్రి +గుమ్మడి వెల్లికృష్ణయ్య +కోఠి సుబ్బారాయుఁఢు +వరదామాత్యుఁడు +గోపరాజు రామప్రధానుఁడు + +కోటి తిరుమలరాయలు +విజయరఘునాథరాయలు +కోటి రఘునాథరాయలు +విజయరంగచొక్కనాథుఁడు +కోటిరాజగోపాలరాయలు +పూసపాటి విజయరామరాజు +కలిదిండి రామభూపతి +కోమటి వేమన +ఇప్పల బక్కిరెడ్డి \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0016.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0016.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f3aff0abd97972c05fae981c0d31b1c08ed7cec1 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0016.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ఒడ్డెపూడి అక్కనరెడ్డి +లక్కిరెడ్డి పుల్లారెడ్డి +ధరణికోట ధనంజయుఁడు +రాజేంద్రచోడుఁడు +కాటయ వేమన +జగదేవభూపతి +వెలుగోటివారు +వత్సవాయ జగపతి భూపతి +పెమ్మసానివారు +మాకనృపతి +కంబనృపాలుఁడు +దామర వేంకటపతి +వాసిరెడ్డి వేంకటాద్రినాయఁడు +జూపల్లి ధర్మారాయఁడు +మల్కిభరామ్ +మహమ్మద్ భేక్ సాహెబు +రావిళ్ళవారు +శాకమూరి యెల్లయజన్నయ +గద్వాలప్రభువులు +ఆత్మకూరు సంస్థానాధిపతులు +జన్నుపల్లి రామకృష్ణభూపతి +వేంకటరమణప్ప +కచ్చి రంగయ్య +బారు వెంకన +మల్రాజువారు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0017.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0017.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2f82bf59b93fbe1c320195522d8e4bcdad9e4cb9 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0017.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +వేముల చిన్నారాయఁడు +గువ్వలచెన్నని పద్యములు +కొత్త అమరప్ప +కృష్ణరాయక్షితీంద్ర +శృంగారము +చిత్రకల్పన +కృష్ణురాయబారము +చంద్రమండలము +చలి +వసంతఋతువు +పడమటిగాలి +లోభి +పొగాకు +నస్యము +సదాశివసద్గురుప్రభూ +భైరవా +నీతి, హాస్యము + +దశావతారశ్లేష +భృత్యులు +శ్రీగండవరపమ్మదండకము +హెచ్చరిక +రాముఁగనుగొంటి +ఆశీర్వాదము \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0018.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0018.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..04610ce429c26f00e76e1baeff7cc8e1e29c6fc2 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0018.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +చాటుపద్యరత్నాకరము

+ +శా. శ్రీసీతాహృదయాబ్జభృంగ! సితరాజీవాభ్రమాతంగగం + గాసారంగధరాంగజాహితతురంగ క్షీరనీహారతా + రాసాధారణసాధుకీర్తి రుచిచర్చాభాసురాశాంతభా + మాసందోహశుభాంగ! భద్రగిరిరామా! దీనచింతామణీ! + +క. నిడ్గేడ్గణహర! జీవన + రాడ్గళగళితాస్త్రపుషితరాజత భూధ్రా + ధీడ్గిరిజాధిపనుత! ఖగ + రాడ్గామీ! చల్లగరిగె రామస్వామీ! + +సీ. అజనిజాగ్రజభుజానుజసుజాంగ జయజా + ర్కజయజాంబుజభజాభజనభాజ + సురవరాధరచరాచరధరాధరచరాం + తరవరాకరవరత్వర విహార + ఘనతనాతనజనావనమనావనమన + స్సునయనాయనధనాధననిధాన + నతహితాశ్రితనుతాన్వితశతాయుతకృద + ద్బుతపదాతి.......................... \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0019.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0019.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d3c263c9dc780cdcab244ed694809573c88879b0 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0019.txt @@ -0,0 +1,30 @@ +నవ్యభవ్య మహోత్తమ దివ్యకావ్య + వీరఘోరభయాపహధారధీర + శోణకోణసముజ్వలద్బాణతూణ + ధామభీమశరాసనస్తోమ, రామ! + +సీ. మొదటిభూతము మహాద్భుత మైనపెనుబండి + బండి మోయఁగఁ జాలుబలువుధనువు + ఇరుభూతమునఁ బుట్టువిరిపట్టి సారథి + సారథిజనకుండు సరవి శరము + మూఁడవభూతంబు జోడుబాణము నారు + నారిని నోడించినట్టి పింజ + చతురభూతము తిండిశాయి కన్నులుగాళ్ళు + గాళ్ళుఁ బుట్టినచోటు కౌనుఁ దలయుఁ + జేసి పంచమభూతమ్ముఁ జేరి యున్న + త్రిపురసురవైరి వైరి, వైరిమదహరుఁడు, + హరుఁడు, నేత్రాగ్ని విధ్వస్తమరుఁడు, గురుఁఢు + ఎపుడు మాపాలఁగల్గ నిం కేమికొదువ? + +చ. కమలజకృష్ణశంకరులు, కాంచననీలపటీరవర్ణు, లా + గమనగచంద్రధారు, లఘకంసపురారులు, హంసతార్క్ష్యగో + గమనులు, జన్మపోషలయకారులు, వాక్కమలాంబికేశ్వరుల్ + శమకరుణావిభూతి ఘనశక్తులఁ బ్రోతురు మమ్ము నెప్పుడున్. + +క. కుముదములు మల్లెమొల్లలు + ప్రమదంబునఁ గోసి తెచ్చి ప్రాభవ మలరన్ + సముఖమునఁ బూజసేతుము + సుముఖత మాకిమ్ము బుద్ధి శూలికుమారా! + +చ. జనకునకు న్విషం బిడినసాగరుతోయము లన్ని నేలపా + లొనరఁగఁజేతు నంచుఁ గరమూనిన గౌరియుఁ జూచి “వద్దురా \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0020.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c557ceb85c0f836ff819e105ff1c435a2c495668 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0020.txt @@ -0,0 +1,32 @@ +తనయ! సురేంద్రుధాటి కిటుదాఁగినమామను బైట వేతురా?” + యనినఁ గరమ్ముఁ దీసిన గజాస్యునిఁ గొల్తు నభీష్టసిద్ధికిన్. + +శా. సాటోపారభటీకఠోరతరసంధ్యానృత్తకేళీనిరా + ఘాటప్రౌఢనిరూఢగూఢపదరాడ్గ్రైవేయభాస్వజ్జటా + జూటాంతర్విలుఠత్తరంగసమునస్స్రోతస్వినిన్ నిర్జర + వ్యాటీకోత్కటచాటువాక్యఘటితన్ వర్ణించెదన్ శారదన్. + +ఉ. శంభుజటాటవీతటవిశంకటవిస్ఫుటదివ్యవాహినీ + శుంభదలర్గళప్రభవశోభితరంగదభంగభంగసం + రంభవిజృంభమాణదరహాసఘుమంఘుమనాదలీల వా + గ్జృంభణ మొప్ప నిన్ను మదిఁ జేర్చి నుతింతు మదంబ, భారతీ! + +ఆ. అక్షరంబు తల్లి యఖిలవిద్యలకెన్న + నక్షరంబు లోకరక్షణంబు + అక్షరంబు లేని యబలున కెందును + బిక్ష పుట్టఁబోదు పృథ్విలోన. + +క. కవితాకవ్యకగుణములు + కవికన్న రసజ్ఞుఁ డెఱుఁగుఁ గవి యే మెఱుఁగున్? + భువిలో కన్యకగుణములు + ధవుఁ డెఱుఁగును గాక కన్నతం డ్రేమెఱుఁగున్? + +క. సుకవిత్వము తార్కిక + నికరంబులలోన నెట్లు నిల్వఁగ నేర్చున్? + మకరాంకకేళి కోర్చిన + ముకురానన మల్లయుద్ధమున కె ట్లోర్చున్? + +క. మూఢుం డెఱుఁగునె సత్కవి + గూఢోక్తులసారమెల్లఁ గోవిదునివలెన్? + గాఢాలింగనసౌఖ్యము + ప్రౌఢాంగన యెఱుఁగుఁగాక బా లేమెఱుఁగున్? \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0021.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0021.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..49aab589c6a4abe43b0856f7350f719c71237fcf --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0021.txt @@ -0,0 +1,32 @@ +ఉ. సాగరధీర! సత్కవితఁ జక్కఁగ నేర్చిన సద్బుధావళిన్ + బాగని మెచ్చు సత్కవులపాదరజంబుఁ దలం ధరించెదన్ + దాఁ గడుహీనుఁడై సభలఁ దప్పులు వట్టెడు దుష్కవీంద్రునిన్ + “ఛీ! దగడీ! గులామ!” యని చెప్పున దంతము లూడఁ దన్నెదన్. + +ఉ. గొప్పకవీంద్రుఁడైన వినఁగోరుఁ గవిత్వము; తోఁచినంతలోఁ + జెప్పును దప్పునొప్పు; నిరసింపక దిద్దును; శుంఠ యయ్యెనా + తప్పులఁబట్టు; యుక్తిఁ బెడదారికిఁ దీయు; గరాసు దానిఁదా + ద్రిప్పటఁబెట్టు, వాని తలఁదీయ సదాశివసద్గురుప్రభూ! + +క. గుణి యెఱుఁగు గుణులగుణములు + గుణహీనుం డేమి యెఱుఁగు గుణులగుణంబుల్? + గుణనిధి తుమ్మెద కమలము + గుణ మెఱుఁగునుగాక కప్ప గుణ మే మెఱుఁగున్? + +మ. తొలిత్రోవన్ విడకుండి లోనితమముం దోడ్పాటుగా మూలమూ + లలఁ జెల్వారుపదార్థముల్ విరసము ల్గావించు చిట్లెల్లచా + యలదోషాచరణైకవృత్తిఁ గని సూర్యాలోకభీతిం బ్రవ + ర్తిల్లుచుఁ డాఁగు గరాసు కంఠకలిత శ్రీ కోటి కొక్కొండె కా. + +మ. తమి నందందుఁ జరించి కొట్లఁబడి యంతశ్ఛిద్ర మచ్చో లభిం + పమికిం జింతిలి సాధ్వసమ్మతుల మై బాధింప సత్సూత్రజా + లములన్ ఖండన సేయుచుం దనకులీలామార్గముల్ సాగకా + ర్తిమెయిం జిక్కు గరాసు కంఠకలిత శ్రీ కోటి కొక్కొండె కా. + +ఉ. కూరకు నుల్లిగడ్డలకు గుమ్మడిపిందెకుఁ జల్లనీళ్ళకున్ + నారకుఁ గట్టెపుల్లల కనాథలకుం గృతులీయ రోసి యా + భారతి పోయి లక్ష్మికి నుపాయముఁ జెప్పెను ‘కైతకూటికిం + జేరకుమమ్మ, నేఁ బడిన చిక్కులు పెక్కులు నిక్క మిక్కతల్.’ + +క. కవులు పొగడువేళఁ గాంతలు రతివేళ + సుతులు ముద్దువేళ శూరవరులు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0022.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0022.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ccfd7a194d101052a2e861e73b6ec2aa4b86cbe2 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0022.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +రణము సేయువేళ ‘రా’ కొట్టి పిలుతురు + పాడి యదియు మిగుల భజన కెక్కు. + +ఉ. వీడని మూర్ఖునొద్ద నెఱవిద్యలు రూఢికి రావ దెట్లనన్ + బూడిదహోమమై చవుటఁబూడ్చినవిత్తయి వెఱ్ఱిముండతోఁ + గూడినకూటమై విధవకొప్పునఁజుట్టినపుష్పమాలయై + గాడిదవాహమై యడవిఁగాచినవెన్నెలయై వృథాయగున్. + +ఈయుద్దండకవి శాపానుగ్రహశక్తి గలవాఁడు; శంభువరప్రసాదమును బడసిన మహానుభావుఁడు. ఇతని పుట్టుకను గుఱించియు, నీతనిశక్తినిగుఱించియు ననేకచిత్రగాథలు కలవు. ఈకవి తనశక్తి నిట్లు చెప్పుకొనెను. + +సీ. గడియలోపలఁ దాడి కడఁగి ముత్తునియగాఁ + దిట్టిన మేధావిభట్టుకంటె + రెండుగడెల బ్రహ్మదండిముండ్లన్నియు + డుల్లఁ దిట్టిన కవిమల్లుకంటె + మూఁడుగడెలకుఁ దా మొనసి యత్తినగండి + పగులఁ దిట్టిన కవిభానుకంటె + అఱజాములోపలఁ జెఱువునీ ళ్ళింకంగఁ + దిట్టిన బడబాగ్నిభట్టుకంటె + ఉగ్రకోపి నేను నోపుదు శపియింపఁ + గ్రమ్మఱింప శక్తి కలదు నాకు + వట్టిమ్రానఁ జిగురు పుట్టింప గిట్టింప + బిరుదు లేములాడ భీమకవిని \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0023.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0023.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7f0ac9cadbb79a6987307d7e3a52deaa3ff1451c --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0023.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +ఈతనిగూర్చి వేఱొకకవిచేఁ జెప్పఁబడినపద్యము— + +చ. మతిఁబ్రభ నీగిఁ బేర్మి సిరి మానము పెంపున భీమునిన్ బృహ + స్పతి రవిఁ గర్ణు నర్జునుఁ గపర్ది సుయోధనుఁ బోల్పఁ బూననా + మతకరిఁ దీక్ష్ణు దుష్కులు నమానుషు భిక్షు ఖలాత్ము నెంచ వా + క్సతిపు శశిన్ శిబిన్ కొమరుసామిని మేరువు నబ్ధిఁ బోల్చెదన్. + +ఈకవి ఏకారణమువలననో కోపము పెల్లుఱేగి కోమటిపైఁ జెప్పిన పద్యములు. + +చ. గొనకొని మర్త్యలోకమునఁ గోమటి పుట్టఁగఁ బుట్టెఁ దోన బొం + కును గపటంబు లాలనయుఁ గుచ్చిబుద్ధియు రిత్తభక్తియున్ + ననువరిమాటలున్ బరధనంబును గ్రక్కున మెక్కఁ జూచుటల్ + కొనుటలు నమ్ముటల్ మిగులఁ గొంటుఁదనంబును మూర్ఖవాదమున్. + +ఉ. కోమటి కొక్క టిచ్చి పది గొన్నను దోసము లేద; యింటికిన్ + సేమ మెఱింగి చిచ్చిడినఁ జెందద పాపము; వాసి నెప్పుడే + నేమరుపాటున న్మఱియు నేమియొనర్చిన లేద దోస మా + భీముని లింగమాన! కవిభీమునిపల్కులు నమ్మి యుండుఁడీ! + +అని యీకవి పద్యమును జెప్పఁగా విని వేఱొకకవి— + +ఉ. లేములవాడ భీమ! భళిరే! కవిసన్నుత! పద్యమందు నీ + వేమని చెప్పినాఁడ వొకయించుక కోమటిపక్షపాతివై + కోమటి కొక్కటిచ్చి పదిగొన్నను దోసము లే దటందురా? + కోమటి కొక్కటీక పదిగొన్నను దోసములేదు లేశమున్. + +అని పద్యమును జెప్పెను. (వేములవాడ భీమకవికి వేములాడ భీమకవి, లేములవాడ భీమకవి యనుపేర్లుగూడ వాడఁబడి యున్నవి.) ఒకానొకవిప్రుఁడు తనప్రియురాలితోఁ దనకు వియోగము ప్రాప్తమైనవెనుక మరల దానిని సాధింపనేరక \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0024.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0024.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..865f35f59de6957e7348d0d913a9ca61df5a2b29 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0024.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +మిడుకుచుండ భీమకవి యీక్రింది పద్యము నొసంగెనఁట. ఆపద్యముతో నాబ్రాహ్మణుఁడు తనకార్యమును జక్కఁబెట్టుకొనెనఁట. + +ఉ. నవ్యవిలాసరమ్యనలినం బని బాలముఖాబ్జసౌరభా + భివ్యసనంబునం దిరుగు భృంగకులోత్తమ! తద్వియోగతా + పవ్యధఁ బ్రాణినిల్వదు; కృపాగుణ మేర్పడ “బ్రాహ్మణో న హం + తవ్య” యనంగ నొప్పు వచనస్థితిఁ గుంద కెఱుంగఁ జేయుమా. + +భీమకవి యొకతఱి నొకకుగ్రామమునకుఁ బోయి యుండి జన్నమాంబయను నొకవిప్రవితంతువును “వంటఁజేసిపెట్టు” మని కోరఁగా నాపె “అయ్యా! నేను గండమాలావ్రణముతో నల్లాడుచున్నాను; నాకిప్పుడు వంటఁజేయశక్తి లే” దని విన్నవించెను. అందుపై భీమన “అమ్మా! యీగండమాలఁ బోఁగొట్టిన వంటఁజేసి పెట్టెదవా?” యని యడుగ “మహానుభావా! తమకంతటి యనుగ్రహము రావలయునుగాని వంటఁజేయుట కేమియభ్యంతర” మనెను. అప్పుడు భీమకవి + +క. ఘనరోగంబులబలమా + కనుఁగొనఁగా జన్నమాంబకర్మపుఫలమా! + నినుఁ బ్రార్థించెద వినుమా! + మునుకొని యోగండమాల మునగకుఁ జనుమా. + +అను పద్యమును జెప్పఁగా నావిశ్వస్తకంఠముననున్న వ్రణము మునగచెట్టునకుఁ జేర నంతట నామె యత్యంతానందభరితయై కవీంద్రునకు షడ్రసోపేత మగు భోజనముం బెట్టి తనకృతజ్ఞతను జూపెను. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0025.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0025.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..54730e11b9bfa99b6fabc7d9a765faeb52d89857 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0025.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +తరువాత మఱికొన్నిదినములకు భీమన మరల నాగ్రామమునకే పనియుండి వచ్చి యా విధవనే వంటఁజేసి పెట్టుమని కోరగా “మాకిదేపని, ఇంకేమి పనియున్నది? ఇప్పుడు మాయింట్లో వీలు గా” దనెనఁట. దానిపై భీమనకుఁ గోపము వచ్చి +గీ. మున్ను జన్నమాంబ మునుకొనియుంటివి + యేను బొమ్మటన్న యీవుజన్న + ముండ యేరుగడచి ముదిపెండ్లికతఁసేసె + మునగగండమాల ముండఁ బట్టు. + +ఆ. ఏను భీమకవిని ఇదె నిన్నుఁ బ్రార్థింతు + మునుపు నీవువచ్చి ముంచఁబట్టి + మునగకొండ యయ్యె మునుపటిరీతిని + మునగగండమాల ముండఁబట్టు. + +అను పద్యములం జెప్పఁగా జన్నమ్మకంఠము మున్నున్నరీతినే చెందెనట. + +పోతరాజకృతభాగవతమ్మునఁ బ్రాసమునందు రేఫఱకారములకు సాంకర్యము కలదనియు నందుచే లాక్షణికులు లక్షణగ్రంథముగా భాగవతము నెత్తుకొనలేదనియు నప్పకవి తన గ్రంథమున + +ఉ. బమ్మెరపోతరాజకృతభాగవతమ్ము జగద్ధితమ్ముగా + కిమ్మహి నేమిటంగొదువ యెంతయు నారసిచూడఁగాను రే \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0026.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0026.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..95bd8356156dfef87eb733f1729c7357b1494b5b --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0026.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ఫమ్ములు ఱాలునుంగలసి ప్రాసములైన కతమ్మునం గదా + యిమ్ముల నాది లాక్షణికులెల్లరు మాని రుదాహరింపఁగన్. + +అనుపద్యమును వ్రాసెను. ఈపద్యమును జూచి వేఱొక కవి భాగవతమునందుఁ దనకుఁగల గౌరవమును వెల్లడించుచు నీ క్రిందిపద్యమును రచించెను. + +ఉ. బమ్మెరపోతరాజకృతభాగవతమ్ము జగద్ధితమ్ముగా + కిమ్మహి నేమిటంగొదువ ఎల్లపుడున్ భవనాశహేతుభూ + తమ్మయి, లోకనాయకకథావినివేశితసర్వసాధుచి + త్తమ్మయి, గోస్తనీరసయుతమ్మయి యున్కినొ, పాపి విన్కినో? + +ఈకవిసార్వభౌముఁడు పదుమూఁడు పదునాలుగుశతాబ్దములలోఁ గొండవీటిసీమ నేలిన రెడ్డిరాజుల యాస్థానకవి. ఆంధ్రప్రపంచమున నీవిద్వత్కవి నెఱుంగని చదువరి యుండఁడు. మిగుల సమర్థుఁడును, రసికశిఖామణియు నగు నీ పండితకవి శృంగారనైషధాది మహాప్రబంధముల రచించి వినుతి గాంచుటయే కాక నానాదేశసంచరణం బొనర్చి, సుఖదుఃఖంబుల ననుభవించి, తత్తత్సందర్భసూచకములగు ననేకచాటువుల విరచించి, తులలేనియశస్సుఁ జెంది, తుదకు “దివిజకవివరుగుండియల్ దిగ్గు రనఁగ” స్వర్గము నలంకరించెను. ఆమహామహుని చాటువులలో రసవత్తరము లిందుదాహృతములు. + +ఇక్కడి పల్నాటిసీమలోఁ బ్రయాణముసేయుతరి నొకనాఁటి పయనమున, మార్గమధ్యమున, దగఁజెంది, దప్పిదీర్చు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0027.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0027.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..25f0244badff03721c87d55498c09250ca5de980 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0027.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +కొనుటకై చెంతనున్న యొకచెఱువునకుఁ బోఁగా, నందు నీరు లేకపోయెను. అప్పు డీకవి ఈక్రిందిపద్యము నాశువుగాఁ జెప్పెను. + +క. సిరిగలవానికిఁ జెల్లును + దరుణులు పదియాఱువేలఁ దగఁ బెండ్లాడన్ + దిరిపెమున కిద్దరాండ్రా + పరమేశా! గంగ విడుము పార్వతి చాలున్. + +పల్నాటిసీమలోని మిద్దెలనుగుఱించి చెప్పిన పద్యము. + +ఉ. మిద్దెలు మిద్దెలన్న మనమేడలకంటెను సొంపునించి బల్ + నిద్దపుసౌధజాలముల లీలవెలుంగునటంచు నెంచి నే + నద్దిర! మోసపోతి సకలాభరణమ్ము లమర్చి కస్తురిన్ + దిద్ది కచంబుఁ జెక్కినసతిం బురుడించును మిద్దె లిచ్చటన్. + +ఒకానొకసమయమున శ్రీనాథున కేదో జబ్బు సంభవింపఁగా వైద్యు లులిమిరిచెక్కతో నౌషధ మిచ్చి రొట్టె పథ్యము పెట్టి, గాలి తగులనిచోడఁ బరుండవలయు నని చెప్పిరఁట. ఆతఁ డట్లే యొకచీఁకటిగదిలోఁ బాధతోఁ బరుండి, యాసమయమునఁ జెప్పుకొనిన పద్యము. + +చ. ఉలిమిరి చెక్కయున్ మిగులనుక్కయుఁ జప్పని రొట్టెముక్కయున్ + మలినపుగుడ్డలున్ నులుకమంచపుఁగుక్కియుఁ జీకటింటిలోన్ + దలచిన రోఁతవచ్చు నొకనాఁటి సుఖం బొకయేఁటి దుఃఖఁమౌ + బలివెల వారకాంతల .......... బదివేల దండముల్. + +శ్రీనాథుఁ డొకమంగలిసుమంగలిని వర్ణించిన వర్ణనము + +ఉ. ముంగురు లుంగరాలు, చనుమొగ్గలు బంగరుబొంగరాలు, క + న్నుంగవ గండుమీలు, సుమనోవృతమై తగువేణిబంధమున్ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0028.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..24ea5c807bd8bdc98410ea9574eefb1e53e298ce --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0028.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +నింగులువారు చీరె కటిసీమపయి న్నటియింప వచ్చె న + మ్మంగలివారికాంత విటమానసమంతయుఁ జూరఁ బుచ్చుచున్. + +కంసాలిస్త్రీపైఁజెప్పిన పద్యము + +క. అంసాలంబితకచభర + హంసాలస మందగమన హరిణాంకకళో + త్తంసాలంబిత కుచభర + కంసాలవిధూటి యెదుటఁ గానంబడియెన్. + +శ్రీకాకుళము తిరునాళ్ళకు వెళ్ళినప్పుడు చెప్పినది. + +శా. హైమగ్రావనితంబభూరికచభారభీర లున్మత్తలున్ + గామాంధల్ వెలనాఁటికోడెవిధవల్ కాకుళ్ళతిర్నాళ్లలో + మామాంధాతయు, భీమసేనుఁడు, హిడింబానందనుం డోపితే + నేమోకాని తెమల్పఁజాల రితరుల్ హేలారతిక్రీడలన్. + +కురువజాతిస్త్రీపైఁ జెప్పిన పద్యము + +క. కురువది కంబడిఁ గట్టుక + కఱకున కోర్వంగలేక గజ్జలదనుకన్ + బరికీ బరికీ బరికీ + బరికీ మరునిల్లు బట్టబయలుగఁజేసెన్. + +కవిత్వముఁ జెప్పుమని తన నూఱక బాధింపఁగా విసికి, త్రోవను బోవుచున్న యొకగాడిదను జూచి యీక్రింది పద్యమును జెప్పెనఁట. అందుపై నాపృచ్ఛకులు సిగ్గిలి శ్రీనాథుని జోలికిఁ బోక మిన్నకుండిరఁట. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0029.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0029.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c49c29c29567ad6b978395d66ee282ee013e0a52 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0029.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +ఉ. బూడిదబ్రుంగివై యొడలు పోఁడిమిఁదప్ప మొగంబు వెల్లనై + వాడలవాడలన్ దిరుగ వారును వీరును జొచ్చొచో యనన్ + గోడలగొందులన్ దిరిగి కూయుచు నుండెదు కొండవీటిలో + గాడిద! నీవునుం గవివి కావుగదా? యనుమానమయ్యెడున్ + +ఒకానొకసభయం దీకవికి “అందఱు నందఱే మఱియు నందఱు నందఱె యంద ఱందఱే” యను సమస్యను సభ్యు లీయఁగా అప్పటి వారియుద్దేశముల నెఱింగి కవిసార్వభౌము డిట్లు పూరించెను. + +ఉ. కొందఱు భైరవాశ్వములు కొందఱు పార్థునితేరిటెక్కెముల్ + కొందఱు ప్రాక్కిటీశ్వరులు కొందఱు కాలునియెక్కిరింతలుం + గొందఱు కృష్ణజన్మమునఁ గూసినవారలు నీసదస్సులో + నందఱు నందఱే మఱియు నందఱు నందఱె యంద ఱందఱే. + +ఈకవి యొకనంబికన్నియపైఁ జెప్పిన పద్యము + +క. నడినూకలేని బియ్యము + వడఁబోసిన నెయ్యి బుడమవరుగున్ బెరుఁగున్ + గడుఁబేర్మి మాకు నొసఁగిన + అడిమాచలనంబిచేడె నడిగితి ననుమీ. + +ఈయాంధ్రకవితాపితామహునిం గూర్చి యెఱుఁగనివా రుండరుగదా! ఇమ్మహాకవి చాటువు లనేకములు. కృష్ణదేవరాయలు గండపెండేరము నొసంగి తనను గౌరవించినప్పు డీకవి రాజుగారిని దీవించెను. ఆదీవెన యిది \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0030.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0030.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a1745d07a0db79b7b4a81e8e229a54f704f60520 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0030.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +శా. క్షీరాంభోనిధియందు యోగసరణిం జిచ్ఛక్తిఁ బ్రాపించి త + ద్గోరాజత్కకుబస్థ గోపవిలసద్గోరాజగోలోకతా + స్ఫారాలోకనతేజగాత్రచలనస్వాంతాద్రిదంభోళి కృ + త్సారజ్ఞానసనందనాదిమునిబృందాధిక్య సామర్థ్యవాః + పూరాకారత నిద్రఁ జెందు కరుణాంభోరాశి నిన్ బ్రోవుతన్. + +ఒకనాఁడు కృష్ణరాయఁడు భద్రగజంబు నెక్కి వాహ్యాళి వెడలిపోవుచుండఁగా మార్గమధ్యమునఁ బెద్దన యెదురయ్యెను. అప్పు డారాజుగారు తనమదకరీంద్రమును నిల్పి, కవీంద్రునిఁ దనసరసన కూర్చుండఁబెట్టుకొని “యేమి విశేషము” అని యడుగఁగాఁ బెద్దనగా రిట్లనిరి. + +మ. గవనుల్ బల్లిదమయ్యె డిల్లికిని, మక్కాకోట మేటయ్యె, + భువనం బెల్ల నదల్చి పుచ్చెననఁగాఁ బోలేరు సందేరులన్ + రవసం బెక్కె, బెడందకోటపురకాంతాగర్భనిర్భేదన + శ్రవణంబయ్యె భవత్ప్రతాపజయవార్తన్ కృష్ణరాయాధిపా! + +ఇక్కవీంద్రునిగుఱించి వేఱొకకవి వ్రాసిన పద్యము + +సీ. కృష్ణరాయనపేరఁ గృతిని నీవొనరించి + తివి తొల్లి విష్ణుచిత్తీయ మనఁగ + కాఠిన్యమర్థంబు గ్రాహ్యంబు గాదు సా + ధారణుల కని భూధవుఁడు పలుకఁ + దరువాత మనుచరిత్రము రచియించి తు + త్తమకావ్యము మహాద్భుతముగఁ బిదపఁ + బెక్కుకావ్యంబులు పెంపెక్క రచియించి + నుంటివి రాజసమ్మానమునను \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0031.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0031.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aba267ff8d670bf0dc4ac99de8d946c77c258e62 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0031.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +భంగమొందిన యలరామలింగముఖులు + సాటి రాఁగలవారె నీతోటి; ఔర! + ఆంధ్రకవితాపితామహ, యల్లసాని + పెద్దనార్య, విశేషవివేకధుర్య! + +ఒకనాఁ డాంధ్రకవితాపితామహుఁడు ఈక్రిందిపద్యమున వ్రాయ నారంభించి + +మ. మృదుతల్పంబు వికారలీన దిగి ధమ్మిల్లంబుఁ జేబూని రా + గద దృగ్జాలముతోడఁ గౌను నులియూఁగన్ మోము మార్వెచుట్టువ్ + వదలం జాఱిననీవిఁ బట్టుకొని యావామాక్షి యట్లేఁగెఁ.... + +అని యంతవఱకు వ్రాసి పైనెట్లు ముగించుటకుం దోపఁక తాటియాకును గంటము నచటఁ బెట్టి యెచ్చటికో పోయెనఁట. పెద్దనగారి కూఁతు రాయసంపూర్ణపద్యమునుం జదివి యీరీతిఁ బూరించెనఁట + + “ద, త్సదనభ్రాజితరత్నదీపకళికాస్తంభంబు క్రీనీడకున్.” + +పెద్దనగా రేదోరీతినిఁ బద్యమును బూర్తిఁజేసి యాయభిప్రాయమును తాటియాకుపై లిఖింపఁబోవఁ బైరీతిని వ్రాయఁబడియుండెను. తన యభిప్రాయమునకన్న నాయభిప్రాయమే రసవంతముగానున్న కతన దాని నట్లే యుంచి, అట్లు పద్యమును బూరించినది తనకూఁతురని యెఱింగి యపరిమితానందమును జెందెనఁట. + +పండితమండనుఁడై, కవులలోఁ బ్రౌఢకవియై, హాస్యరసమునకు పుట్టినిల్లై, రాజులచేతను, కవిరాజులచెతను బూజలంది, ఆచంద్రతారార్కమైన కీర్తి సంపాదించి, తనపేరు భూమం \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0033.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ac23dd9b725b95b0773ce113432bd751dbb3f6a2 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0033.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +భట్టుకవియందు కృష్ణదేవరాయలకు గౌరవము హెచ్చు. అక్కతన రాయలు బట్టుకవికి యర్ధాసనం బొసంగెను. అందులకుఁ దక్కినకవులందఱు నీర్ష్యాసూయాగ్రస్తు లయ్యును, నేమనుటకు ధైర్యము చాలక మిన్నకుండిరి. అప్పుడు రామకృష్ణుఁడు లేచి + +ఉ. పండితు లైనవారలు సభస్థలి నుండఁగ నల్పుఁ డొక్కఁ డు + ద్దండతఁ బీఠమెక్కిన బుధప్రకరంబును కేమి లోటగున్ + గొండొకకోఁతి చెట్టుకొనకొమ్మకు నెక్కినఁ గ్రిందిమత్త వే + దండ మహోగ్రసింహములు తాలిమినందవె రాజచంద్రమా! + +అనుపద్యమును జదివెను. బట్టుకవి యేమియు ననఁజాలక శిరమ్ము వంచుకొనెను. + +ఉ. గండము తప్పె నాంధ్ర కవిగానికి నిన్నటిరేయి........ + ........................................ + ........................................... + ................................................ + +ఈపద్యమును గృష్ణకవి యాంధ్రకవితాపితామహునిఁగుఱించి చెప్పెనందురు; కాని రామకృష్ణునకుఁ బెద్దనపై నతిగురుత్వము కలదు. ఈవిషయమును రామకృష్ణునిదైన యీక్రిందిపద్యము దృఢపరుచుచున్నది. + +క. కవి యల్లసానిపెద్దన + కవి తిక్కనసోమయాజి గణుతింపంగాఁ + గవి నేను రామకృష్ణుఁడఁ + గవి యనునామంబు నీరుకాకికి లేదే? \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0035.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0035.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b024e7f866bc436b3367775ec2f0d32009bd3a5f --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0035.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +“నీ కిదె పద్యము కొమ్మా” + +అని చెప్పి పోయెను. వీరిరాకను గనిపెట్టియుండి నాలుగవవాఁడుగా వచ్చిన మనరామకృష్ణుఁడు— + + “నా కీపచ్చడమె చాలు నయముగ నిమ్మా.” + +అని పూర్తిచేయఁగా తిమ్మఁడు మాఱుపలుకనేరక సేలువ నిచ్చివేసెను. ఈకథవిని రాయలు నవ్వి తిమ్మనికి వేఱొకసేలువ నొసంగెనఁట. + +ఒకనాఁడు కృష్ణదేవరాయలు తనమంత్రులతోడను, పండితులతోడను, కవులతోడను, మిత్రబృందముతోడను నిండోలగంబుండ నొకపండితుండు విచ్చేసి “రాజచంద్రమా నేఁ జదువఁబోవు పద్యమునకు సంపూర్ణముగా నర్థముఁజెప్ప భవదాస్థానస్థవిద్వత్కవులు ప్రార్థింపఁబడుచున్నారు”. అనెను. అప్పుడు రాజుగారు తనపండితమండలివంక దృష్టిఁ బఱపిరి. ఇదియేమో యసాధ్యవిషయము వచ్చినదని కవులందఱు నొకరిముఖము నొకరు చూచుకొనుచుండిరి. అంత రామకృష్ణకవి లేచి వచ్చినపండితునివంకఁ దిరిగి— “పండితమండనా! తమపద్యమునకు సంపూర్ణార్థమును జెప్ప మేము సిద్ధముగా నున్నాము. మేమడుగు పద్యమున కర్థముం జెప్ప సిద్ధముగా నున్నారా తమరు?” యని యడుగఁగా నతఁడు ‘వ్యవహారము పెడదిరిగిన’ దని నిశ్చయించుకొని యేరీతిని దప్పించుకొనుటకు వీలులేక యెట్టకేలకు సమ్మతిం జూపెను. తరువాత రామకృష్ణకవి “తమపద్యమును జదువుఁ” డని కోరఁగా నాపండితుఁడు చదివిన పద్యము— \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0036.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ef2b74e3cb28cf68256296a1214581cc65d4f717 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0036.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +సీ. రాజనందనరాజరాజాత్మజులు సాటి + తలప నల్లయవేమధరణిపతికి + రాజనందనరాజరాజాత్మజులు సాటి + తలప నల్లయవేమధరణిపతికి + రాజనందనరాజరాజాత్మజులు సాటి + తలప నల్లయవేమధరణిపతికి + రాజనందనరాజరాజాత్మజులు సాటి + తలప నల్లయవేమధరణిపతికి + భావభవభోగసత్కళాభావములను + భావభవభోగసత్కళాభావములను + భావభవభోగసత్కళాభావములను + భావభవభోగసత్కళాభావములను. + +ఈపద్యమును విని రామకృష్ణుఁడు చిఱునవ్వు నవ్వు యిఁక నాపద్యమును వినుఁడు అని యిట్లు చదివెను. + +సీ. మేఁకతోఁకకు మేఁక తోఁకమేఁకకు మేఁక + మేఁకతోఁకకు తోఁక తోఁక మేఁక + మేఁకతోఁకకు మేఁక తోఁకమేఁకకు మేఁక + మేఁకతోఁకకు తోఁక తోఁక మేఁక + మేఁకతోఁకకు మేఁక తోఁకమేఁకకు మేఁక + మేఁకతోఁకకు తోఁక తోఁక మేఁక + మేఁకతోఁకకు మేఁక తోఁకమేఁకకు మేఁక + మేఁకతోఁకకు తోఁక తోఁక మేఁక + మేఁకతొకతోఁక తొకతోఁక తోఁకమేఁక + మేఁకతొకతోఁక తొకతోఁక తోఁకమేఁక + మేఁకతొకతోఁక తొకతోఁక తోఁకమేఁక + మేఁకతొకతోఁక తొకతోఁక తోఁకమేఁక. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0037.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0037.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a6208cd158a330b47e844edff856dad582a4c7c0 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0037.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +రామకృష్ణుని పద్యమును వినఁగానే యాపండితునికి దీర్ఘాలోచన గలిగెను. ఏమనుటకుఁ దోపలేదు. అర్థమును వచింపలేనన మన సొప్పదు. ఈపద్యమున కర్థమే లేదన గుండె చాలదు. అతఁడట్ల కొంతవడి యోచించి యోచించి— “పండితులారా! ఈపద్యమున కర్థమును నేటిసాయంతనపుసభలో జెప్పెదను” అని సెలవు గైకొని బసకేఁగి పద్యార్థము నిశ్చయించుమార్గము తోఁపక తానువచ్చినమార్గమునుబట్టి మెల్లఁగా వెళ్ళెనఁట. ఆవిషయము నెఱింగి రాజుగారును, తక్కినపండితులును రామకృష్ణుఁడు పన్నిన పన్నుగడకు మిగుల సంతసించిరి. + +మఱియొకరోజున వేఱొకకవి రాయలవారిని దర్శించి సభలో నిలువంబడి “నేను జెప్పు పద్యమును గంట మాపక వ్రాయువారుగాని, వ్రాయసమున నన్నోడించువారుగాని యీసభామధ్యమునఁ గలరా?” యని ప్రజ్ఞవలుక రామకృష్ణకవి లేచి “నేను పద్యములను జెప్పెదను. నీవు గంటమాపక వ్రాయఁగలవా?” యని ప్రశ్నించెను. అందుల కాతఁడు “గంట కెన్నిపద్యములఁ జెప్పఁగల” వని రామకృష్ణు నడుగ “గంటకొకపద్యమును జెప్పెద” నని బదులు చెప్పెను. ఆక్రొత్తకవి నిర్లక్ష్యాసూయాసూచకముగ మొగముం జిట్లించి—గంటమును దాటియాకును గైకొని “కానిమ్ము నీయోపి నన్నిపద్యముల గుప్పించు” మనెను. రామకృష్ణుఁడు సాధారణరీతిగాఁ బద్యమును బ్రారంభించి మధ్యలో సంతాపార్థక మగు నొక (వ్రాయవీలుగాని) చిత్రోచ్చారణతోఁ బాదమును బూరించి, \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0038.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0038.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8a53707a8821d80574dba22edbae315689d0c059 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0038.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +తక్కుచరణములను సాధారణరీతినిఁ బూర్తిచేసెను. ఆకవి ఆయుచ్చారణ నెట్లు వ్రాయుటకుఁ దోపక—అందుల కొక యఱగంట యోచించి తుదకిట్లు వ్రాసెను. + +క. వక్కలు చేరెఁడు నేఁగొని + చొక్కాలోఁ బోసికొంటి—చొచ్చొచ్చొచ్చొ + యెక్కడి దొంగలు వచ్చిరొ! + అక్కఱకును లేకపోయె హరిశ్రీకృష్ణా. + +పద్యమును బూర్తిగాఁ జెప్పినపిమ్మట రామకృష్ణకవి చాలసే పూరకుండవలసె. సభ్యులందఱును జప్పటలు గొట్టిరి. వ్రాయసకాని ప్రజ్ఞ గంగఁగలసె. మొగము వెలవెలఁ బోయె. రామకృష్ణునియుక్తి కందఱును శ్లాఘించిరి. + +ఈకవి తనకవిత్వమును గూర్చియు తనపాండురంగవిజయమును గూర్చియుఁ జెప్పిన పద్యము. + +సీ. ప్రౌఢదీర్ఘసమానసపదములఁ గూర్చి శ్రీ + నాథుండు కూలార్చె నైషధంబు + దానితల్లిగ నల్లసానిపెద్దన చెప్పె + ముదిమదితప్పి యాముక్తమాల్యద + దూహించి తెలియరాకుండ సూరపరాజు + భ్రమఁ గళాపూర్ణోదయము రచించె \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0039.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0039.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c5440ef4a91eba0d0a8978262567f8dd2344836a --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0039.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +నతిశ్లేషవాగాడంబరం బొప్పఁ + బస ఘటించెను మూర్తి వసుచరిత్ర + నిట్టికవులకు నేను వాకట్టుకొఱకు + చెప్పినాఁడ మదీయవైచిత్రి మెఱయఁ + బాండురంగవిజయమును బటిమ దనర + విష్ణువర్ధిష్ణుఁ డగు రామకృష్ణకవిని. + +రామకృష్ణుని మఱికొన్నిచాటువులు + +మ. వరబింబాధరమున్ పయోధరములున్ వక్త్రాలకంబుల్ మనో + హరలోలాక్షులుఁ జూప కవ్వలి మొగం బైనంత నేమాయె నీ + గురుభాస్వజ్జఘనంబు క్రుమ్ముడియు మాకుం జాలవే గంగ క + ద్దరి మే లిద్దరి కీడునుం గలదె యుద్యద్రాజబింబాననా + +క. విధుకృతవదనము వదనము + మధుకరనికరములఁ గేరు మగువచికురముల్ + విధుమధుకరలీలాజయ + మధురోక్తులు పిక్కలౌర మధురాధరకున్. + +మ. సతతోత్సర్జనవార్ధునీసముదితస్వర్ణాద్రిరాట్కర్ణికా + భ్రతలేందిందిరడింభగుంభితయశోభ్రాజచ్ఛితాంభోరుహా + తతవిస్ఫూర్తికరోరుదోరుపధిమత్ప్రాగ్రావజాగ్రన్నిజా + ద్భుతతేజోనవహేళి సంవరణభూభృన్మౌళి యొప్పెన్ భువిన్. + +మ. బలవద్దర్పకశస్త్రికానిహతి సైఁపన్ లేక యవ్వేళ న + య్యలినీలాలక యంబరాంతపరిణీతాత్మీయఖిన్నాననో + త్పలినీబాంధన యౌచు నేడ్చెఁ గడు భూపాలైకరాగంబునన్ + గలకంఠీకలకంఠనినదైక్యస్ఫూర్తి శోభిల్లఁగన్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0040.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0040.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..95782220aeeedaf6e794493b51de9a2f5f582b6c --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0040.txt @@ -0,0 +1,29 @@ +గీ. పల్లవము పూని సకియమే నెల్లఁజేసి + పద్మగర్భుఁడు లాఁ దీసి వాగుడిచ్చి + మూ విసర్జించి యప్పు డప్పూవుఁబోఁడి + డెంద మొనరించె సందేహ మందనేల? + +క. తారకములఁ గోరకముల + వారకములకెల్ల నెల్ల వారకము లిడున్ + శ్రీరమణీహారమణీ + భారమణీయత్వదీయపదనఖరంబుల్. + +క. జలవరము మిడుత మ్రింగెను + జలచరమును మిడుత మ్రింగె జగతీస్థలిలో + వలరాజు రాజు మ్రింగెను + వలరాజును రాజు మ్రింగవచ్చినఁ బడియెన్. + +గీ. చాన నెమ్మోము గెల్చుఁ గంజాతములను + కాంత కంజాతముల గెల్చుఁ గంధరమును + కంధరంబును సమదశంఖంబు గెల్చు + శంఖభావంబు నయ్యర్ధచంద్రు గెల్చు. + +చ. ఉవిదమిటారిచన్గవకు నోడి గుళుచ్ఛము లీనమౌచు రెం + డవతను పూనియున్ మొదటినైజగుణంబును వెండి వీఁగి మె + త్తవడి రజస్స్థితిం దొఱఁగి తా విగతాశ్రయమై యుదాత్తతా + ధివసతి యయ్యుఁ దద్విధి గతించినఁ జాలక తుచ్ఛమై చనెన్. + +గీ. కచకుచాననగళనేత్రకరయుగముల + కళికుభృచ్చంద్రదరవారిజలత లోడి + పాఱె ధరఁజొచ్చెను గృశించె వారి మునిఁగె + బంకమునఁ జిక్కె నిడుదలై బయలుకుఱికె. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0042.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0042.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7749ac2faa6e71ff5a3d0aa0c6c32bd8a584e5b1 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0042.txt @@ -0,0 +1,29 @@ +క. జలకలకలకులకులకుల + జలదకలక జలజములుక జలమలకపయో + పలనిలవలలనయలస + త్ఫలదాయకఫలితలలితపర్వవివేకా! + + ఈకవిచే రచింపఁబడిన దశావతారస్తోత్రపద్యములు + +శా. సాధీయోముఖపూరితోద్వమితతాసత్యోర్ధ్వగోదన్వదీ + ర్ణోధారాంతరటత్తిమింగిలగిలప్రోద్ధాననిధ్యానల + బ్ధాధీశప్రభుతాస్వభాగహరణార్థాయాయిహృజ్జాంకధీ + ప్రాధాన్యాతివిలోలవాగ్దృగబటబ్రహ్మన్ స్తుమస్త్వామనున్. + +శా. ద్యూత్తంభద్గిరికల్పితావతరణద్యోవాహినీసంగమో + పాత్తేందూదయనిష్పితౄణజలదిప్రారబ్ధపుత్రోత్సవో + దాత్తత్వాత్తగజాశ్వవన్యశనకన్యాగోమణీదానసం + పత్తిప్రీణితదేవఢుల్యధిపతిబ్రహ్మన్ స్తుమస్త్వామనున్. + +శా. ఆద్యాలోకనభక్తిసంభ్రమదనేహఃపూరుషత్యక్తస + త్పాద్యాంభస్తులసీభ్రమప్రదఖురప్రక్షాళనామాత్రజా + గ్రద్యోగాంబుధిదంష్ట్రికాగ్రరిపుహృత్కాలామిషప్రాయశుం + భద్యాదోనిధిసప్తికీస్థలకిరిబ్రహ్మన్ స్తుమస్త్వామనున్. + +శా. డింభద్రోహివధోత్కటోత్క్రమణఘృష్టిక్లిష్టతారోమకూ + పాంభోజప్రభవాండభాండదళనాద్యద్ధ్వానధీకృత్సభా + స్తంభాంతఃస్ఫుటనస్ఫురత్ఫళఫళధ్వన్యార్తినిశ్చేష్టని + ర్దంభోద్వోగదిశావశాపనృహరిబ్రహ్మన్ స్తుమస్త్వామనున్. + +మ. స్వతలస్వచ్ఛతరారుణత్వరచితస్వస్త్రీట్ పరేడ్భ్రాంతివా + క్ప్రతికూలత్వదశానుకారిగళగాద్గద్యాక్షమాంభోజభూ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0043.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0043.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6670ad0dbad2acbf1d8c9cfab63f8fd268a4cca9 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0043.txt @@ -0,0 +1,30 @@ +నుతిహాసన్నఖరోర్ధ్వసారితపదార్ణోరుడ్జగంగాసవా + ప్రతిమాళీశకపర్దమండలవటుబ్రహ్మన్ స్తుమస్త్వామనున్. + +శా. ఆజిప్రౌఢిమదుర్జయార్జునభుజోదగ్రాసృగాస్వాదన + వ్యాజాపోశనభౌక్తదస్వపహృతిప్రాణాహృతిప్రోల్లస + ద్రాజాలీనిగసావసానవిఘసప్రాయేందుఫేలాయిత + భ్రాజద్యక్షకుఠారధారి భృగురాడ్బ్రహ్మన్ స్తుమస్త్వామనున్. + +శా. చాపచ్ఛాత్రనిషంగభంగకుపితక్ష్మాభృద్ధనుఃపంచవ + క్త్రీపంచాలికదృఙ్నియుక్తహుతభుగ్రీవాద్వయీపంచక + వ్యాపారభ్రమకారిపఙ్క్తిగళగళ్యాఖండనాఖండదో + ర్నైపుణ్యప్రదరౌఘ రాఘవపరబ్రహ్మన్ స్తుమస్త్వామనున్. + +మ. కరిపూరుద్ధరణార్ధలాంగలవిభగ్మక్ష్మాభరాదక్షది + క్కరిపాతప్రహతస్ఫటస్ఫటిపభోగవ్యావృతగ్రీవసూ + కరపీఠీకృతష్ఠతాహితమహాగాఢాధికూరమాధిరాట్ + పరికౢప్తప్రళయాంబుగాహన హలిబ్రహ్మన్ స్తుమస్త్వామనున్. + +మ. అతిదోఃపీడనశర్కరీఫలితకంఠాభత్వదుద్ధర్తృధూ + ర్తతృణావర్తదృఢాంగపాతహతగోత్రాభర్తృకోత్పాదిత + క్రతుభుగ్రాడ్గ్రహణాగ్రహోన్ముఖశతారధ్వస్తమైనాకని + ష్పతనభ్రాంతికనందగోపకసుతబ్రహ్మన్ స్తుమస్త్వామనున్. + +మ. గిరియుష్మద్ధనురస్త్రతాప్రభృతిమోఘీకృద్వధూశీలవి + స్ఫురణావర్మభిదాఢ్యధార్ఢ్యసఫలీభూతప్రభూతత్రిపూ + ర్వరదైతేయజిఘాంసశంసనపరోగ్రప్రాప్యసారూప్యని + ర్భరరమ్యాంగతధాగతాంగకపరబ్రహ్మన్ స్తుమస్త్వామనున్. + +మ. స్వమహాబాహుకృపాణకృత్తగళగుచ్ఛమ్లేచ్ఛవీరచ్ఛటో + త్క్రమణాపాదితపద్మినీరమణమధ్యచ్చిత్రఖశ్యామికో \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0044.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0044.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8eb69e45fc82264d10e6e4e5e160b3909aa28c44 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0044.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ద్గమకౢప్తా౽సమయోపరాగమతికక్ష్మాస్నానగంగానది + భ్రమకృత్కీర్తిక కల్కిమూర్తికపరబ్రహ్మన్ స్తుమస్త్వామనున్. + +ఈతఁడు గొప్పసంస్కృతపండితుఁడు. తెలుఁగుకవన మల్లుటయందుఁ బ్రజ్ఞగలవాఁడు. అనర్గళమగు వాచాలత గలవాఁడు. ఈతనిపేరన్నఁ గవులకు గుండెదిగులు. ఈపండితునకు గుదియలకామి యను నొక యుంపుడుకత్తె కలదు. తాను దిగ్విజయమునకు బయలువెడలునప్పు డావెలఁదినిఁ గూడఁదోకొని పోయెడివాఁడు. తనకు సంస్కృతాంధ్రపాండిత్యమునకు సమ్మానము; దానికో గానాభినయపాండిత్యమునకు సమ్మానము. ఇట్లు వారిరువురును సంస్థానములఁ దిరుగుచుఁ దిరుగుచుఁ గృష్ణదేవరాయల సంస్థానమునకు వచ్చిరి. కోలాహలుని రాక విని యాంధ్రకవితాపితామహుఁడు “వీని జయించుటెట్లు?” అని యోచింపఁ దొడఁగెను. మన తెనాలిరామకృష్ణకవి పెద్దనకు ధైర్యముఁ జెప్పెను. నాఁటిసాయంతనపుసభకు వా రిరువురును వచ్చిరి. పండితులందఱుఁ గూర్చుండియుండిరి. పెద్దనగా రటునిటు పచారు సేయుచుండిరి. కోలాహలపండితుఁ డాసభాముఖమున నిలిచియే + +చ. “వదలక మ్రోయు నాంధ్రకవివామపదంబున నున్ననూపురం + బుదితమరాళకంఠనినదోక్తుల నేమని పల్కుఁ బల్కుఁడీ + +అని సమస్య నొసంగఁ దత్క్షణమే రామకృష్ణకవి లేచి \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0047.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0047.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..04929c6c0b1ec435647a227be9c407b99a36511a --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0047.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +సంతసించి “ఓరీ! నీవేమి కోరెద” వన నా మంగలి “అయ్యా! తమ యనుగ్రహమున నాకేమియుఁ గొదువలేదు. కాన రుద్రకవినిఁ జక్కఁగా సన్మానించి పంపుఁడని మాత్రము మిమ్ముఁ గోరుచున్నా” ననెను. వానిసుగుణసంపద కాసంస్థానాధిపతి మెచ్చి వాని కేదో కొంతబహుమాన మొసంగి పంపివేసెను. + +తరువాత రుద్రకవి రాజు దర్శించి, భద్రకవిపై వచ్చిన కోపముం బట్టఁజాలక, మంగలికొండని భూషించుచు నీపద్యముం జదివెను. + +క. ఎంగిలిముచ్చుగులాములు + సంగతిగా గులము జరుప జనుదెంచిరయా + ఇంగిత మెరిగిన ఘనుడీ + మంగలి కొండోజి మేలు మంత్రులకన్నన్ + +ఈపద్యమును విని భద్రకవి మండిపడి + +చ. జబగడదష్షు లణ్ణు శషసర్రు కపయ్యుఝభఞ్ఞటంచు వా + జబజబలెల్లఁ జూపి యగసాలెల, బేలల, బోయపాలెపుం + బబువుల గెల్చి చేతఁ గలపైకము దోచుటగాదు, రుద్ర నీ + డబడబ భద్రమంత్రియెదుటం గొనసాగదు పొమ్ముపొమ్మికన్. + +అనుపద్యమ్ముఁ జదువఁగా రుద్రకవి + +క. భద్రా! శ్వానము మొఱఁగిన + రుద్రాంకితజంగమయ్య రూఢికిఁ గొదవా? \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0048.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0048.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b784f1a2c4bcc1cd462fc6792ca13f0d1821686b --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0048.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +చిద్రూపుఁ డితఁడు కేవల + రుద్రుఁడయా కందుకూరు రుద్రుఁడు ధాత్రిన్. + +అనెను. అందుమీఁద నాస్థానపతి యిరువురికయ్య మాపి రుద్రకవిని సమ్మానించి పంపెను. భద్రకవి కిట్టి యసూయ తగదని బుద్ధిచెప్పెను. + +మట్లెవేంకటరామరాజుగారికిని వేమల వేంకటరాజుగారికిని నిరంతరవైరము. అట్టి సందర్భములో నీనక్కలపాటిసంజీవరాయకవి యొక్క కందముతోనే యిరువురివలనను బహుమానము లందెనఁట. ఆకందపద్య మిది— + +క. స్వామి విను మట్లె వేంక + ట్రామక్ష్మాజాని నీదురణజయభేరీ + ఢామద్వని విని జరగఁడె? + వేమలచిన బసవరాయ వేంకటనృపతీ. + +ఇతఁడు ఎవరిని దర్శింపఁబోయినప్పుడు వారిని సంబోధించి సమన్వయించి తనయుక్తిసామర్థ్యములం జూపి వారి మన్ననల నందియుండు. ఇంచుకదోషమున్నను నీతనియుక్తిమాత్రము కొనియాడఁదగియున్నది. + +మట్లెయనంతభూపాలుని చెఱకుఁదోఁటను నక్కలు పాడుచేయ నాభూరమణుం డీకవిరాయనిం బిలిచి నక్కలు పోవు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0049.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0049.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bd87754151b0551d3c011df2ef69d8ca50e37bf3 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0049.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +నుపాయముం జెప్పుమనెనఁట. అంతట నీకవి పద్యమొకటి తాటియాకుపై లిఖించి యిచ్చి యాయాకుఁ దోఁటవాకిటఁ గట్టించుమని చెప్ప నాతఁ డట్లొనరింపఁగా నక్కలరాక తగ్గెనఁట. ఆపద్య మిది— + +క. ఆశీవిషసమ మగు నా + యాశుకవిత్వంబుచేత నటువంచకముల్ + నాశము గావలెఁ జూడుమ + హే శాంభవి! చౌడమాంబ! హే శర్వాణీ! + +అట్లు నక్కలకు వాకట్టు కట్టుటవలననే రాజుగారు తన కాయింటిపో రొసఁగినట్లు పద్యమునఁ జెప్పికొన్నాఁడు. + +ఉ. ఎంచఁగలం డనంతవసుధీశుని యిక్షువనంబు నోళ్ళ ఖం + డించిన నక్కలన్ విషపటిష్ఠపుఁ బద్యముఁ జెప్పి వాని ని + ర్జించిన నింటిపేరు దయచేసిరి నక్కలపాటివా రటం + చు............................................................. + +ఈకవి పదునెనిమిదవ శతాబ్దిలో నున్నవాఁడు. ప్రౌఢకవి. ఇతఁడు రావణదమ్మీయ మను ద్వ్యర్థికావ్యమును రచించెను. ఈతని సమకాలికులగు శిష్టు కృష్ణమూర్తి, మొక్కపాటి పేరిశాస్త్రి మొదలగుకవులతో నీకవికి వివాదము విశేషముగా జరిగెను. కృష్ణకవి కోటరామచంద్రపురము పరగణాజమీన్దారుఁడగు కాకర్లపూఁడి రామచంద్రరాజుగారిపై సర్వకామదాపరి \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0050.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0050.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d052814266a8cddf7f6a32208148004bd89ac6c9 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0050.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ణయమను ప్రబంధము రచించెను. ఆగ్రంథమును వినుపించునాటికిఁ బలువురు పండితులు, కవులు కృష్ణకవిచేతను, రాజుగారిచేతను నాహ్వానింపఁబడిరి. రాజుగారు మనలక్ష్మణకవికిఁగూడ నాహ్వానపత్రిక నంపవలసినదిని చెప్పినను కృష్ణకవి యట్లొనర్పలేదు సరేకదా, పైగా “పెండ్లిపందిళ్ళసంభవనకుఁ బోఁదగిన లక్ష్మణకవి యీపండితసభకు రాఁదగునా” యని అధిక్షేపించెను. అందునకు జమీన్దారుగారు మిన్నకుండిరి. + +తరువాత, కృష్ణకవి తనవిషయమై రాజుసన్నిధి జరిపిన వృత్తాంతమంతయు నెఱింగి కవికి లోఁగి రాజు తన్నుఁ బిలువకపోయినను దప్పక యాసభకుఁ బోయి కృష్ణకవిగర్వ మడంపవలయునని లక్ష్మణకవి సభజరుగునాఁటికి రామచంద్రపురమునకు వచ్చెను. ఆసంగతి నెఱింగి రాజుగారు లక్ష్మణకవి నిప్పుడైన నాహ్వానింపవలె ననఁగా, “తనయూరునుండి యింతదూరము వచ్చినవాఁ డిఁక సభకు రాలేకపోవునా? ఇఁక మనము పిలువనేల?” అని కృష్ణకవి వారించెను. ఆసంగతి నెఱింగి లక్ష్మణకవి తనంతఁదానే సభకు వచ్చెను. రాజుగారు మిగులమర్యాదఁజేసి యున్నతాసన మొసంగి “అయ్యా! మీరును సమయమునకు వచ్చినారు. నాకు మిగులసంతసమైనది. ప్రస్తుతగ్రంథమును విని గుణదోషములఁ బరిశీలించి మాకుఁ గృతియిప్పింపుఁ” డని వినయముగా నడిగెను. అదివిని లక్ష్మణకవి వైముఖ్యమును సూచించుచు “మహాపండితులగు కృష్ణకవిగారు రచించిన గ్రంథమును బరిశీలింపఁగలవాఁడనా? నలువురితోఁ బాటు వినుచుం గూర్చుండెద” నని మాఱుపలికెను. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0052.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0052.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ca403dec7843d4797f0d4b65610cc13289ca28cd --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0052.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +లక్ష్మణకవి తనప్రయోగమును సమర్థించి యు ట్లుపన్యసింపఁదొడఁగెను. + +“పండితులారా! ఈశు=శివుని, నకము=బాణము, కృష్ణమూర్తి యని నేను నుతింపఁగా ‘నంతటిస్తోత్రమునకు నేను దగ’ నని మనకవివతంసుఁడు శునకసామ్యమున కంగీకరించుచున్నాఁడు. ఇట్టిపండితునిముందు మఱియొకఁడు పండితుఁ డనరాదఁట” అని హేళన చేసెను. లక్ష్మణకవి యుక్తికిఁ బండితులందఱును సంతోషించిరి. కృష్ణకవి వెలవెలఁబోయెను. + +పేరిశాస్త్రిగారికిని లక్ష్మణకవికిని వివాదము తటస్థింపఁగా, లక్ష్మణకవికిఁ గవిత్వమేగాని శాస్త్రము తెలియదని శాస్త్రి యాక్షేపించెనఁట! అది విని లక్ష్మణకవి యీక్రిందిపద్యమును రచించి పంపెను. + +గీ. ఉక్కుఁ జెద తిన్న దశదిక్కు లొక్కటైనఁ + జుక్క లిలఁ బడ్డఁ గులగిరుల్ వ్రక్క లైన + మొక్కపాటింట నోటను ముక్కలేదు + పేరిశాస్త్రికిఁ గలిగెరా పెదవిపాటు. + +ఇటులనే కూరపాటి వేంకటశాస్త్రి యను నొకకవి లక్ష్మణకవిని దిరస్కరింపఁగా నితఁడు వ్రాసినపద్యము. + +ఆ. కూరపాటివెంక కుక్కలు దినుకంక + లేనిపోనిశంక మాను మింక + ముఖముఁ జూడఁ గుంకముండ వనెడుశంక \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0053.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0053.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53c337772a3d0b605e1ae3ad957faab5023b20fa --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0053.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +నాకుఁ దోచెఁ జంక నాకు మింక. + +ఈలక్ష్మణకవికి మంగన్నయను నొకమేనల్లుఁ డుండెను. అతనికి దాయాదులతో వ్యాజ్యము సంభవింపఁగా శంకరమంచి అనంతపంతులను న్యాయాధికారి లంచము గైకొని మంగన్న నన్యాయముఁ జేసెను. లక్ష్మణకవి పద్యరూపములగా నీసంగతినంతను వెల్లడిచేసెను. ఆపద్యము లివి— + +సీ. మహనీయశంకరమంచిగోత్రమునఁ బ్ర + పాతకుం డన ధరిత్రీతలమునఁ + బండితుండువలెఁ గల్పడుదు స్థాణుత్వ మే + ర్పడ నొకసాధులపలుకు వినవు + పుక్కిట విషమె యెప్పుడు నీకు నుండును + మది వీడ వెపుఁడు దామసగుణంబు + భీముఁ డుగ్రుఁఢు ననుపేరు గాంచి నశింతు + వంబికాపతివి బ్రహ్మఘ్నుఁడవు న + నంతనాముండ వరయంగ నష్టమూర్తి + వగుచుఁ బితృవనమందు భస్మాంగుఁ డవయి + భూతములును బిశాచముల్ ప్రోదిగూడు + కొనఁగ నుండుదు వండ్రు నిన్ జనములెల్ల. + +మ. సరవిన్ శంకరమంచిపండితుఁ డనన్ జానొప్పుఁవా డర్థసౌ + ఖ్యరుచిన్ జెందియుఁ జింతలూరిమంగామాత్యసాధ్వాత్మమం + దిరసుక్షేత్రములన్ హరించి కపటాన్వీతుండు నౌ వాది క + ల్లరికాఁ డంచును దీర్పు చేసి జనముల్ నవ్వం బడున్ దుర్గతిన్. + +ఉ. దక్షిణదిక్కునుండియ యుదంతము దెచ్చిన ధర్మరాజు ప్ర + త్యక్ష మనంతపాతకున కిచ్చెడు మార్గము వోవునట్టుగా \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0055.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0055.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..40af5317bf842e06922ae3c1c25b4d77c40414fb --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0055.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +తరువాత లక్ష్మణకవి తనయల్లునిచే నప్పీలుచేయించుటకుఁ దగినయత్నముఁజేసి యప్పుడు జడ్జిగా నుండిన బ్రౌనుదొరను దర్శించి యీక్రిందిసీసపద్యము నొసంగెను. + + మధువైరికిన్ వనమాలికిఁ గౌస్తుభ + హారునకును సంశ్రితావనునకు + రాధికాప్రియునకు రామసోదరునకు + జగదీశునకు దయాసాగరునకు + శ్రీనాథునకును రక్షితదేవసమితికిఁ + బ్రౌఢభావునకు నారాయణునకు + నురగేంద్రతల్పున కరిశంఖధరునకుఁ + దొగలరాయనిగేరుమొగముదొరకు + రణనిహతదుష్టరాక్షసరమణునకును + గానమోహితవల్లవీకాంతునకును + రిపువిదారికి హరికి శ్రీకృష్ణునకును + కిల్బిషారికి నే నమస్కృతి యొనర్తు. + +తెలుఁగునఁ బండితుఁడగు బ్రౌనుదొర లక్ష్మణకవి రచించిన సీసమాలికను గని చాలసంతసించి మీరాక కేమి కారణమని యడుఁగగాఁ గవి తనయల్లునింజూపి యతనికొరకై వచ్చియుంటి నని తెల్పెవు. అతఁ డేమిపనికై వచ్చెనని దొర యడుగఁగా, నీవు వచ్చినపనిని నీవే విన్నవింపుమని మామ చెప్పఁగా మంగన్న యీక్రిందిపద్యములతో విన్నవించెను. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0057.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0057.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2dc361dea860b479bc9bea072fe6ff3cf3aaf1c4 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0057.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +మ. ఇతఁడా రంగదభంగసంగరచమూహేతిచ్ఛటాపానకో + ద్యతకీలాశలభాయమానరిపురాడ్దారాశ్రుధారానవీ + నతరంగిణ్యబలాసమాగమసుఖానందత్పయోధిస్తుతా + యతశౌర్యోజ్జ్వలకీర్తి వత్సవయరాయక్ష్మాతాలథీశ్వరుం; డితఁడా? + +ఈరీతిని “ఇతఁడా” యనుప్రారంభముతో నూఱుపద్యములను రచించె ననువాడుక కలదు; కాని తక్కినపద్యము లెచ్చటను లభ్యములు కావయ్యె. + +ఈలక్ష్మణకవిపైఁ గూచిమంచి తిమ్మకవి వ్రాసిన పద్యము + +గీ. భారతీవదనాంబుజభ్రాజమాన + కలితకర్పూరతాంబూలకబళగంధ + బంధురంబులు నీమంజుభాషణములు + లలితగుణధుర్య! యేనుఁగులక్ష్మణార్య! + +ఈకృష్ణకవి పదునెనిమిదవశతాబ్దిలో నున్నవాఁడు. ఇతఁడు సంగీతసాహిత్యములు రెంటియందును మిగులఁ బ్రసిద్ధి వడసినవాఁడు. కాకర్లపూఁడివారిపైఁ జెప్పిన చాటువు— + +ఉ. వీరు తెలుంగుసాము లరబీతరబీయతనొప్పుగొప్ప స + ర్కారువలే జమీలు దరఖాస్తుగ నేలిన రాజమాన్యహం + వీరులు ఢక్కణీలు తజివీజుకులాహికు లున్నమేటిమం + జూరు జొహారు యాఖిదుమషూరు ఖరారు మదారు బారు బ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0059.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0059.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..623c86cbf7960ba5822fec3908244e19063a173a --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0059.txt @@ -0,0 +1,30 @@ +స్కారులు రామచంద్రపురసాలనివాసులు రామచంద్రవం + దారులు రామచంద్రవసుధాపరపౌత్త్రులు రామచంద్రధా + త్రీరమణాభిధానులు వరిష్ఠవసిష్ఠగోత్రపావనుల్ + కారణజన్ము లబ్ధశశికల్పకమేఘసమానదానదీ + క్షారతు లిందిరాసుతజయంతవసంతసమానసుందరా + కారులు బ్రహ్మకల్పము సుఖంబుగ వర్ధిలువార లీధరన్. + +కాళహస్తిరాజుపైఁ జెప్పినది— + +ఉ. దామెరవేంకటక్షితిప! తావకపాండురకీర్తిదీధితి + స్తోమము లిందుభాస్తతులతో నెదిరించి తృణీకరించె నౌ + గాములకేమి యోజనలు కాని యశంబులు మేయుశంబరం + బేమర కుబ్బు మీఱ వసియించునె డాసి తదంతరంబునన్. + +దంతులూరి వేంకటకృష్ణరాజుపైఁ జెప్పినది— + +ఉ. పండితమౌళి శిష్టకులవార్నిధిసోముఁడు కృష్ణమూర్తి కా + ఖండలతుల్యవైభవు లఖండితదానవినోదు లౌర భూ + ఖండ మొసంగి రిప్పు డది కాపుర ముండమిఁ బోవ దగ్గఁగా + నుండనిముక్కు తుమ్మిన మఱుండునె? కృష్ణనృపాలకాగ్రణీ! + +చ. సలలితలీల నెత్తఱిని సత్యపదస్థితి తప్పకెల్ల సూ + రులకుఁ బ్రమోదసంతతినిరూఢి తగన్ సమకూర్చి జీవనం + బులికెడు మర్త్యమూర్తి మముఁ బ్రోవఁడె కృష్ణమహేంద్రచక్రమూ + ర్తి లసదనంతకీర్తి యవధీరితమామకహృద్గతారియై. + +ఉ. పైపయిరంగులం గదిసి పన్నుగబోగపుటన్నువన్నె పెం + పై పనుపడ్డ కబ్బముల కబ్బురమా? వెరమాను మేలు వాల్ + చూపులప్రాపులన్ వలపుఁజూపుచు నీటగుమాటతేట బల్ + దీపులు పుట్ట నెట్టనఁ బదింబదిగా నెదఁ జిక్కి చొక్కపుం \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0061.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0061.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..95e8e9b82fb99c1703d0dc320ea4aade97c799d5 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0061.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ప్రాపిఝణంఝణక్వణనరంజితమంజులరూపరేఖ పై + కీపరిగీతతారతరగీతవినూతనజాతమాధురీ + రూపనిరూపణీయమయి రూఢికి నెక్కవలెం గవిత్వవి + ద్యాపటిమం బటంచు నను నంతటివానిహ నెంచి నాదుపు + ణ్యోపచయంబునం బిలిచి యుర్వర సర్వరసజ్ఞు లెన్నఁ జూ + పోపనివారు చిన్నతన మూనఁగ సన్నిధియందు నిల్పి పృ + థ్వీపదవిష్ణుమూర్తి యవధీరితకర్ణవితీర్ణనైపుణా + శాపరిపూర్ణకీర్తి విలసద్గుణసంతతిదంతులూరువం + శోబధిసింధుబాధవసముజ్జ్వలపూర్ణసుధాంశుమూర్తి యు + ర్వీపతిచక్రవర్తి యనఁ బేరగువేంకటకృష్ణమూర్తి యా + శాపరిపూర్తి సేయఁగ విచారమ, నీదుప్రచార మేలగున్? + +పిఠాపురసంస్థానికునిపై జెప్పిన పద్యములు— + +ఉ. శ్రీరమణీమణీరమణ సింధుసదృక్షకటాక్షవీక్షణాం + కూరసమృద్ధిసంతతినిగూఢనిగాఢసమస్తభాగ్యపా + ళీరమణీయదేవనగరీవరమాచిరమాపిఠాపురీ + భూరిమణీగణాకలితభూరినిరంతరకాంతకాంతివి + స్తారనిరస్తచిత్రకరసౌధసుధాకరకాంతవేదికా + చారుచిరత్నరత్నరుచిసాంద్రనగేంద్రమృగేంద్రపీఠి దు + ర్వారగతిన్ బయోజలధిపన్నగనాథశిరాధివీథికా + సారరుహాక్షు దీక్షసువిచక్షతతోఁ గొలువుండి మీ రసా + ధారణవాక్సుధామధురధారల మీ రలఘుప్రచారవా + చారుచిచాతురిం గలహసాధనరాజవిరాజితారి రా + డ్దారువిదారణక్రకచదారుణపండితమండలాగ్రభృ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0062.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0062.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..be01172c85d35f60515b2ea5b3834deebba5ea10 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0062.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ద్వీరులఁ బిల్చి కృత్యము సవిస్తరతం దగ నెంచి మంచి యిం + పారెడుహృద్యవాద్యకలనాకిలగీతకళాకలాపని + స్తారకులం గవిప్రకరతార్కికశాబ్దికవేదవాదులన్ + గౌరవమొప్ప గొప్పగ నగణ్యధనాదిసనాధులన్ ధృతిన్ + గోరిక మీఱఁ జేయుచు నకుంఠనటత్పదకుంజమంజుమం + జీరసురత్నపుంజమృదుశింజితము ల్గలరాజహంసికా + సారససారసధ్వనులసందడులన్ దుడుకందఁ జేయువా + ణీరభసంబు డంబొదవ నిస్తులభూభృదపాత్తజీవికా + చారురమాసమాన లగుసానుల జానులు మీరు నాట్యవి + స్తారపదక్రమాభినయతానవితానవిభాగరాగగో + ష్ఠీరుతిధీరతిన్ బుధులచిత్తము నత్తగఁ జిత్తగించుచోఁ + గోరికఁ దెల్పువేళ యని కొంకణటెంకణలాటఖోట సౌ + వీరశకాదిదేశపృథివీవరు లందఱు ముందుముందుజో + హారులు చేసి నిల్వ సెలవాయెను మీకిటఁజేర నంచుఁజో + బ్దారులు దెల్ప జో హుకుమువాదరబాఱుపసందుమీఱు స + ర్కారు ఖొదాబరాబరుఖరారుమదారులమీరుతీరుద + ర్బారని యెన్ని పన్నొసఁగి పన్నుగ సన్నుతు లెన్నొ సేయుచో + మీఱినవేడ్కతోడఁ బుడమిం గడుఁబ్రోచుచు నిత్యసత్యవా + ణీరతిభారతీరమణునిం బరమాప్తిని మాధవున్ శివా + చారత నీశు సద్గతిని జంద్రు సదాసుమనఃప్రయుక్తిచో + సౌరదారావరుం గని యజస్రముఁ గేరుచు మీఱుచుందుగా + వీరవరేణ్య, రావుకులవేంకటరామమహీపతీ, కృతీ! + మారసమాకృతీ, సదసమానయశశ్చిరదాననిందిత + క్షీరపయోధిసౌరమణిశీతకరామరభూమిరుడ్తతీ! + భూరమణాగ్రగణ్య, మిము బ్రోవుత దేవత లెల్లకాలమున్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0063.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0063.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..35c947df431c500c804a0dcf66d23d86deac66b8 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0063.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +ఈకవి యొకవేశ్యపైఁ జెప్పిన పద్యము— + +సీ. దురుసానిమై నున్నబురుసాపనిరుమాలు + కరసారసమున నొక్కపరి విసరి + కురుదాపడనిలీల పరదా వెడలి వచ్చు + సరదా తెలియఁ బైట జార విడిచి + అఱజారుకురులు క్రమ్మఱ జాఱిపడి వ్రాలు + విరజాజిపువ్వుల విసరి విసరి + వెఱబాఱుగాలి నౌ పొరబాటు విడ మారు + దరబారుపావడఁ దార్చి తార్చి + పకడుగలకమ్మవిలుకానిహుకుమతీమ + తలబుజాహిరుగాషక్తు తలఁపుఁజేయు + దీనిఫక్తుతమాషాఖుషీనిషాల + ఖిలవతురభీకు నయినను దెలియ వశమె? + +ఈప్రౌఢకవి నివాసగ్రామము గోదావరీమండలములోని కడియము. ఈయని పదునెనిమిదవ శతాబ్దిలో నున్నవాఁడు.ఈకవిరచితములగు గ్రంథములు 1. యామినీపూర్ణతిలకావిలాసము, 2. వేంకటేశ్వరవిలాసము, 3. ఏకప్రాసకంద గోపాలశతకము, 4. అహల్యాసంక్రందనవిలాసము, 5. ఏకాంతసేవాకలాపము. ఈకవిచంఢ్రుఁ డాశుకవితారచనయందు మిగులఁ బ్రజ్ఞఁ గలవాఁడు. ఈయన కాదొండకాయలపైఁ బ్రీతిమెండు. ఒకానొకప్పుడు పొలములో నాదొండకాయలు గోయుచుండ వెంట \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0064.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0064.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a5f3f3a814ca90b7252543709d924f45e799103a --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0064.txt @@ -0,0 +1,14 @@ +నున్న వా “రయ్యా! తమకు దీనియందుఁ బ్రీతివిస్తారము గదా! ఇప్పు డొకపద్యమును దీనిపైఁ జెప్పు”డని కోరఁగా నీకవి యాశువుగా రచించిన పద్యము— +మ. ఠవణింతు న్నుతి దైవతప్రమదతార్థ్యన్మోహినీనీరభృ + చ్చ్యవమానామృతశీకరాభనవబీజప్రాంతరౌపమ్యస + ద్భవనాజాండకు షడ్రసప్లుతసముద్యత్స్వాదుమతఖండకున్ + అవితుంగోద్భవకాండకున్ సరసమోహాఖండ కాదొండకున్. + +ఈయనదే వేఱొకపద్యము— + +ఉ. రామశరప్రయోగము; సురప్రభువజ్రము; చక్రిచక్రమున్; + ధామనిధిప్రియాత్మజువిదండము; కామరిపుత్రిశూలమున్; + భూమినొకప్డు రిత్తయయి పోయినఁ బోవునుగాక, యీకవి + స్వాములవాక్ ప్రయోగముల బ్రహ్మకునైనఁ దరంబె త్రిప్పఁగన్. + +ఈకవి పూసపాటివిజయరామరాజుగారి యాస్థానకవి. విజయరామరాజుగారు విజయనగర ప్రభువులు. విజయనగరము విశాఖపట్టణపుమండలములోనిది. ఇక్కవి నివాసగ్రామము రేగ (రేవ) యను గ్రామము. ఆగ్రామమునఁ జెఱువుక్రింద నతనికి మాన్యము కలదు. ఒకసంవత్సరమున దంతులూరి యన్నమరాజనునాఁతఁడు గ్రామము నంతయు గుత్తకుఁ దీసికొని, చెఱువుఁ బిగఁ గట్టించి, మాన్యమునకు నీ రీయకపోఁగా సూరకవి పద్యములతో రాజుగారికి మనవి వ్రాసికొనెను. ఆపద్యము లివి. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0065.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0065.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e7af47e9ed40a6d3342054ecc84d020c63981b52 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0065.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +సీ. అవధారు! దేవ! మహాప్రభూ! విన్నపం + బాశ్రితోత్తముఁడ శుద్ధాంధ్రకవిని + పేరు సూరన యింటిపే రడిదమువారు + మాజాగ భూపాలరాజరేగ + నల్లకృష్ణక్షమానాయకాగ్రేసరుం + డెఱ్ఱకృష్ణక్ష్మాతలేంద్రు లచటఁ + గరణీకధర్మంబుఁ గల్పించి మాన్యంబు + దయచేసి రది యాస్పదంబు మాకు + అదియు నీయేఁడు దంతులూరన్ననృపతి + సత్తముఁడు గ్రామ మంతయు గుత్తఁ జేసి + చెఱువు బిగఁగట్టె ప్రజలు జేజేపడంగ + ముంచఁ గట్టించె మాపుట్టి ముంచఁ దలఁచి. + +సీ. విన్నవించెద నాదువృత్తాంత మది కొంత + చిత్తగించు పరాకు సేయఁబోక + పొలములో నొకఁ డూడు పూడ్చంగఁ జాలఁడు + గంగాభవాని ఢాకాకు వెఱచి + దుక్కిటెడ్లను గొని దున్నుద మన్నచో + బదు లీయఁ డొక్కండుఁ బాతనేబు + నేజోలికినిఁ బోక యింట నుండుద మన్న + సాలుకు వచ్చు గంటాలపన్ను + తెరువు తలగాదు పొన్నూరు తెన్ను గాదు + పంటపస లేదు గంటాలపన్ను పోదు + మీకు దయరాదు మునుపటి మిసిమి లేదు + అతులగుణదీప! విజయరామావనీప! + +వేఱొకప్పు డాయన్నమరాజు సూరకవిమాన్యమునుండి చెఱువుముఱుగునీరుఁ బోనీక, యడ్డుఁగట్టించి చిక్కులు కలుగఁ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0066.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0066.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..80442401ca15449209f68226a33b9e1e44f34783 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0066.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +జేసెనఁట. అందులకు సూరన, యారాజును బ్రార్థింపక, తనమాన్యమున నిలిచిన మోకాలిబంటిముఱుగునీటిలో నిలుచుండి గంగాభవానినిగుఱించి నాలుగుపద్యములను జెప్పఁగా, నారాజు కట్టించిన యడ్డుకట్ట తెగి, ముఱుగునీ రంతయుఁ గ్రింది పల్లమునకుఁ బోయెనఁట. ఆపద్యము లీక్రిందివే— + +సీ. బ్రహ్మాండభాండసంపత్తిఁ గుక్షినిఁ గల్గు + పద్మనాభునిపదాబ్జమునఁ బుట్టి + సకలరత్నాకరస్థానమై యుప్పొంగు + నంబుధీశునిచరణంబుఁ ద్రొక్కి + పరమతత్త్వజ్ఞుఁడై పరఁగు శంతనుమహీ + రమణువామాంకభాగమునఁ జేరి + అఖిలలోకాధ్యక్షుఁడై మించి విహరించు + శివుజటాజూటాగ్రసీమ నిలిచి + తనరు నీవంటిధన్య కుత్తమము గాదు + పూసపాటిమహాస్థానభూమియందుఁ + గాలు త్రొక్కంగ నోడుఁ జండాలుఁడైన + గదలు మిటమాని దివిజగంగాభవాని! + +సీ. ఆదిబిక్షుం డీతఁ డని రోసి విడియాకు + గొనివచ్చి యిట నిల్వఁ గోరితొక్కొ + జగడాలచీలివై సవతితోఁ బోరాడి + వీఁగివచ్చి యిచట డాఁగితొక్కొ + నిర్జరాంగన లెల్ల నీఱంకు వెలిఁబుచ్చ + దూఁబవై యిచ్చోట దూరితొక్కొ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0068.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0068.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a606d78f2a7a5f7e0a3b4936a4d994c82b0fcdcc --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0068.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +బొమ్మరిం డ్లాయెనా భూరిభేకాండజా + ధారమై తనరు కేదారచయము? + నీకు విహరింప వసతులై నివ్వటిలెనె + చిన్నపొలములు? బ్రాహ్మణక్షేత్రమునకు + ఘాతుకత్వంబుఁ జేయుముష్కరులుఁ గలరె? + కదలు మిటమాని దివిజగంగాభవాని! + +ఈసూరకవికిఁ గల్లూరి సోమనాథుఁడను నొకవైదికకవితో వివాదము సంభవింపఁగా నీతఁ డాకవి నిట్లు తిరస్కరించెను. + +క. ఏమోమో శాస్త్రంబులు + తా మిక్కిలి చదివె నంట తద్దయుఁ గవితా + సామర్థ్య మెఱుఁగనేరని + సోమునిజృంభణము కలదె! సూరునియెదుటన్. + +దానికి సోమనాథుఁ డొసఁగిన జవాబు. + +గీ. సోమశబ్దార్థ మెఱుఁగనిశుంఠ వగుటఁ + పదిరితివి గాక సూర్యునిరదనములకు + భంగకరుఁ డగుసోముజృంభణములీలఁ + దెలియవయ్యయొ నీగుట్టు తెలిసెఁ గుకవి! + +మరల సూరన చెప్పిన పద్యము + +క. చెన్నగు నియోగికవనము + మిన్నగ వైదికున కబ్బి మిగులునె చెపుఁడీ + జున్నురుచి వెన్న కబ్బునె? + తన్నుక చచ్చినను గాని ధరలో నరయన్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0070.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0070.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..62f605386f51e41d37cadbb8193c766ecec3929b --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0070.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +ప్రాఁతనీరుంగావిపంచెలు ముష్కము + ల్గనుపింపఁ గా డొల్లుకచ్చఁగట్టి + యంగవస్త్రంబుల నతికి కుట్టినయట్టి + దుప్పట్లు పైఁగప్పి తుదలు చినిఁగి + నట్టిపుస్తకముల కట్టలు చంకలోఁ + బెట్టి విషంబులు విదులుకొనుచుఁ + బలుగాకిముండబిడ్డలు శిష్యులని కొంద + ఱుపచారములు సేయుచుండఁగా స్వ + యంపాకనిష్ఠుల మని వంట సాగించి + పదిదినంబుల కొక్కపట్టుఁబట్టి + సంగీతసాహిత్యసరసవిద్యలవారి + పాలిటిభూతాలపగిదిఁ దనరి + యెంత చక్కనిశ్లోక మేని పద్యంబేని + రస మెఱుంగక ముష్కరత వహించి + ఇతఁడు పండితుఁడు గాఁ డితఁడు తార్కికుఁడు గాఁ + డితఁడు శాబ్దికుఁడు గాఁ డితఁడు సత్క్రి + రసజ్ఞుండు గాఁ డని చుల్క నాడుచు + ఘనవిత్తహరణదుష్కర్ములగుచుఁ + బరఁగు దుష్పండిత బ్రహ్మరాక్షసులచేఁ + గవితారసజ్ఞత కట్టువడియెఁ + గాన నేరీతిఁ జూచెదో కరుణ మాదృ + శులకవిత్వ మేరీతిని సూటిఁ జేసి + రక్షఁ జేసెదొ నీవె సూ! రక్షకుఁడవు + జానకీరామ! దేవతాసార్వభౌమ! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0072.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0072.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a3b34acf0e5fca6ce896d69c68eebeb6271c76b8 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0072.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +థుఁడు కళవళపడి, చేతనున్న తాటియాకులపుస్తకము నట్ల వడిచి బొమలు ముడివెట్టి, అల్లునివంకఁ జూచి ‘దీని నిదివఱ కెవ్వరు తెలిఁగించితిరిరా’యని యాతురతతో నడిగెను. మల్లన చిఱునవ్వు నవ్వి ‘మానాయనగారు చాలకాలము క్రిందటనే తెలిఁగించియున్నరే’ యనెను. ఆమాట చెవినిఁ బడఁగానే మఱింత కళవళముఁ జెంది, ‘యేమిది? దీని నిదివఱ కెవ్వరును తెలిఁగించియుండలే దనునమ్మకముతే, నా బుద్ధిబలమునంతయు ధారవోసి దీనిఁ దెలిఁగించితిని. పోతనయే తెలిఁగించెనా. తెలిగించెనే యనుకొందము. మాటమాత్రమైన, నాతో ననక రహస్యముగా నుంచునా’ అని యేమేమో యోజించి యోజించి, మల్లనమాటలు గల్లలుగాఁ దలపోసి, దీనితో సర్వముఁ దేలఁగలదని నిశ్చయించుకొని, ‘మీతండ్రిగారినైషధములోని పద్యమొకటి చదువు’మని మల్లన నడుగఁగా, నాతఁడు వెలవెలఁబోక, ‘యేపట్టునఁ జదువుమనియెద’ రనెను. శ్రీనాథుఁడు గొంకుచు, ‘దయయంతి విరహగ్లాని నెట్లు వర్ణించెనో, ఆపట్టునఁ జదువు’ మనెను. అప్పుడు మల్లన యీక్రిందిపద్యము నల్లనఁ జదివెను. + +గీ. కాంత కలఁదిన చందనకర్దమంబు + ఉగ్రవిరహాగ్నిఁ దుకతుక నుడికి చెదరి + చెంత నున్నట్టి దమయంతి చెలిమికత్తె + మెఱుఁగుఁబాలిండ్లపైఁ బడి మిట్టిపడియె. + +శ్రీనాథుఁ డీపద్యమును విని పోతన నైషధముఁ దెలిగించినాఁడని నమ్మి, యేమియుఁ దోఁపక మిన్నకుండెను. ఇంతలోఁ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0074.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0074.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..542fb8bda1b325916c451942c97f8dee1e80c044 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0074.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +యనెనఁట. శ్రీనాథుఁడు తనతెలివితక్కువ బయటఁబడుటకు విచారపడి యల్లుఁడు చేసిన మోసము నెఱుఁగఁజాలమికి సిగ్గిలి బావగారివలనఁ గలిగిన యవమానముచే మ్రగ్గెను. అప్పుడే యింటికి పోవలయునని యత్నించియు నట్లు వెళ్ళిపోవుట మిగుల యవివేకమగునని యెంచి, యాపూట నిలిచి సాయంతనమున వెళ్ళిపోయెనఁట. + +ఈతఁడు రసికజనమనోభిరామమను రచించిన రసికవతంసుఁడు. ఒకవేశ్య యితనిరసికతకు మిగులసంతసించి, తిమ్మకవితో నెప్పుడు సంభాషింపఁ దటస్థింతునా యని చింతించుచుండెనఁట. ఆవేశ్య కవితారచనయందును గడుజాణయఁట. కాకున్న నిట్టితలఁపు కలుగఁబోవునా? తిమ్మకవి యొకానొకనాఁడు వీథినిఁ బోవుచుండెను. (ఆతనిసౌందర్య మంత ప్రశంసనీయము కాదని వాడుక.) ఆసమయమున నావేశ్య హఠాత్తుగా నామార్గమునఁ దిమ్మకవిఁ జూచి, యింతకన్నను మంచిసమయము తటస్థింపదని తలంచి మించినసంతోషమున నాతనిఁ గౌఁగిలించుకొనెనఁట. తిమ్మకవి నివ్వెఱపడి, పెడమోముఁ బెట్టెనఁట. అప్పు డవ్వేశ్య + +చ. ‘చతురులలోన నీవు కడుజాణ వటంచును నేను కౌఁగిలిం + చితి నిట్లు మాఱుమే మిడఁగఁ జెల్లునె?’ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0075.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0075.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7042f22058cfa947cea159f9eec2190bf72bac5e --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0075.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +అనెనఁట, దానికి సమయానుకూలముగాఁ దిమ్మకవి + + ..................................................ఓ రసికాగ్రగణ్య! య + ద్భుతమగునట్టి బంగరపుఁ బొంగరపుంగవఁ బోలు నీ కుచ + ద్వితయము ఱొమ్మునాటి యలవీఁపునఁ దోఁచె నటంచుఁ జూచితిన్. + +అని జవాబుఁ జెప్పెనఁట. తిమ్మకవి చూపిన రసికత కావెల్లాటకత్తె మోదమంది, యేమో బహుమాన మర్పించెనఁట. + +ఈకవి తననెవరో తిరస్కరించి పలుకఁగా నీక్రిందిపద్యముఁ జెప్పెనఁట. + +చ. అటు నిసుమంత తిట్టవలె నంచు మదిం దలపోసి చూచిన + న్జటులనటన్నటాక్షనటజాగ్రదుదగ్రసమగ్రదృక్చమూ + త్కటలుఠదబ్జజాండతటధట్టనధట్టనచిట్చిటార్భటో + ద్భటకృదదభ్రశుభ్రచరభాగ్ఘనతుంగతరంగభంగకృ + త్పటుతరభూమధూమయుతభంగశతాంగపతంబలోపకృ + త్కుటిలశిఖానికాయభృతకుంఠితతీక్ష్ణకృశానుభావమై + లొటలొటలై చనంగవలె; రోషముతోడను దిట్టఁజూచినన్ + దటఁదటదంతకుంతకపరస్పరఘట్టన నెట్నెటల్ నెటల్ + పటపటనిర్దళస్థలనభస్థలభూస్థలకాండకాండ ది + క్తటతటగంధదంతిఘనకాండకరండతదంతభోభువ + స్తటపటధగ్ధగద్ధగితధగ్ధగధగ్థగభగ్భగల్ భగల్ + రటదనలోత్థహేతిజ్వలలత్పరసత్వరవిస్ఫులింగికా \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0076.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0076.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..43087d50f81290ef24b00da0aeb455b85fefbed4 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0076.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +పటలతృటద్ధరణ్యకశిపాంగనృసింహకఠోరరంహమై + యటమట లై చనంగవలె; నాదరణాప్తి నొకింతఁ జూచినన్ + చటుకున సౌరదంతిలసదశ్వశతాంగసువర్ణపేటికా + పటహధణాంధణాంధణనభాంకరమత్తమరాళగామినీ + భటపటహారహీరచటబంభమబంభమబంభమారవో + త్కటకటఝర్ఝరాయితచకాసనదంతనిరంతరంబులై + కటువులు నిండఁగావలయు; గట్టిగ దీవనఁ జేసి చూచినన్ + బటదురుతల్పమత్స్యగశివంకరశంకరవిశ్వసృట్ఛచీ + విటవరుణాగ్రమారుతకుబేరయమేందుదినేంద్రదేవతా + ఘటభవనారదాత్రిశుకగౌతమముఖ్యతపస్విరాడ్వరో + త్కటకసమస్తధేనుమణికల్పమహీరుహపాళు లెల్ల ముం + గిటశర ణంచు నిల్వవలెఁ గీర్తినిఁ గోరిన మానవోత్తముల్ + కటువులు పల్కఁగా వలదొ కానొకవేళ నొకించు కేనియు + న్సటమట లౌదు రూ రెఱుఁగ సాటెద సాటితి జాగ్ర తింక వేం + కటగిరివాస తప్తమృదుకాంచనవాస రమేశభక్తుఁడన్. + +ఈశ్రీవైష్ణవకవి నివాసగ్రామము గుంటూరుమండలములోని చిఠాపురమను నగ్రహారము. ఆయగ్రహారములో నీయనకును భాగము కలదు. తాతాచార్యులు మంచి యాశుకవియు ప్రబంధకవియునై యశస్సుఁ గాంచిన ఘనుఁడు. తగుపాటిదూరములో నిలుచుండి గోడకుఁ దగులునట్లు రాయివేసి యారాయి క్రిందఁబడులోపలఁ గందపద్యమును జెప్పు ప్రజ్ఞగలవాఁడని \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0077.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0077.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9f2fa48beca00cd5e343926c6a27f9593d765d24 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0077.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +వాడుక కలదు. అదియుం గాక యీకవి యుదారస్వభావమును గలవాఁడు. + +చిఠాపురాగ్రహారములోనే బొగ్గవరపు పెదపాపరాజనునొకకవి కలఁడు. ఈకవు లిరువురును స్నేహితులు. ఒకకాలమునకు లేమి సంఘటింపఁ గుటుంబరక్షణము సేయనోపక పాపరాజకవి నైజామునకు వెళ్ళి, తనస్నేహితుఁడగు తాతాచార్యకవి కీక్రిందిరీతిగా జాబు వ్రాసెను. + +చ. తిరుమలబుక్కపట్టణసుధీవర! యోచినతాతయార్య! నే + నరుదుగ జ్యేష్ఠశుద్ధవిదియారవివాసరమందు లేచి మీ + కరుణ హుసేనుసాగరము గాంచితి తన్నిహితత్రయోదశిన్ + నిరతముఁ జిన్నవాండ్రయెడ నీదయ యుంచవయా దయామయా! + +తన కీరీతిఁ బద్యము వ్రాసినంతమాత్రముననే తాతాచార్యులు మనస్సు కఱిగి పాపరాజు తిరిగివచ్చుదాఁక నాతనికుటుంబమును దానే పోషించెను. + +ఈవిద్వత్కవి విశ్వగుణాదర్శమును దెలిగించి, వడ్లమన్నాటివెంకటచలంపంతులు (డిప్యూటికలెక్టరు) గారికిఁ గృతి యిచ్చెను. వారిదర్శనమునకు వెళ్ళినప్పుడు కవి రచించిన పద్యము. + +సీ. వరవడ్లమల్నాటివంశాబ్ధి జన్మించి + రాకాసుధాకరు రహి వహించి \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0078.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0078.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6ebc14d73e6ae0a42f8e67c10cc9901a3ebfd4ef --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0078.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ప్రవిమలకీర్తిచే బలికర్ణులను మించి + సురరాజవిభవంపుసొంపుఁ గాంచి + సకలవిద్యలయందు సుకవులఁ బ్రేమించి + నిఖిలరాజక్రియల్ నిర్వహించి + ధరణీసురోత్తమదారిద్ర్య మెడలించి + వనతటాకమ్ముల వసుధ నించి + కృతుల నియమించి సత్వివితతిఁ గాంచి + ధరణిఁ బాలించి మించిన ధర్మమూర్తి + భూనుతశ్రేష్ఠ సత్కర్మభూరినిష్ఠ + చారుమణిహార! వేంకటాచలవిహార! + +ఈకవి వలపర్లజమీన్దార్లవద్ద కేఁగినప్పుడు చెప్పిన పద్యము— + +ఉ. రోసముచే రణస్థలి విరోధులపెం పడగించువారివిన్ + వేసర కర్థికోటులకు వేఁడిన కోర్కుల నిచ్చువారివిన్ + మీసము లంచు నెన్నఁ దగు మిక్కిలి తాదృశసద్గుణాదులన్ + మీసము లైనవారలవి మీసములంచును నెన్ననౌఁ బరీ + హాసము సేయువారలకు హాస్యకరంబుగ వాసివన్నెలన్ + బాసి కవీంద్రులీవులకు; వైరులు పోరుకు వచ్చిన న్దృణ + గ్రాసపుదుష్టబుద్ధులను గైకొనుచుండెడి పీడలోభిభూ + మీశులమూతులందుఁ గలమీసముల న్సమ మంచుఁ బల్కనా? + త్రాసము లేక విక్రమధురంధరకుంభయుగాత్థమాంసమే + గ్రాసముగాఁ జరించు మృగరాజులమూతులయందు భాసి లే + మీసముల న్బిడాలముల మీసముల న్సమమంచుఁ బల్కనా? + హాసవిలాసభాసురమహామృగయాదులకన్న మించు మీ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0079.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0079.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c21ff20d441f5c306e4ea4aa8c11559a2cc2f7b6 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0079.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +మీస మొకింత మీటినను మీరిపుకోట్లకు సర్వదావనీ + వాసభయోపవాసవివిధాన్నరసాదనపాదధావనా + భ్యాసము లబ్బఁజేయుఁ................................సే + బాసనఁ దాతయార్యకవివర్యుఁడ మీసభ కేఁగు దెంచితిన్. + +తాడువాయి నరసింహమను నియోగిపైఁ జెప్పినపద్యములు + +ఉ. హాటకగర్భులీలఁ జతురానన న్గడి వీటిఁబుచ్చి మో + మోటము లేక వాణి నొకమాటనె నవ్వుచు నోటబుచ్చి యు + చ్చాటనఁ జేసి గాటముగఁ జాటునుమాటనకొప్పు నీదు వా + చాటత నెన్నఁగాఁ దరమె సద్గుణరత్నఖనీ! సుధీ! నిరా + ఘాటపుతాడువాయికులకంధిమణీ! నరసింహధీమణీ! + +సీ. అంభోధిసమహిమకుంభినీధరనిభ + గాంభీర్యధైర్యవిజృంభణంబు + బంభరీకృతనభశ్శుంభదారంభసం + రంభాబ్జకీర్తివిజృంభణంబు + అంభోధికన్యకాదంభకటాక్షలా + భోంచితసంపద్విజృంభణంబు + కుంభినీధూర్వహకుంభీనసీనాధ + సంభావితోక్తివిజృంభణంబు + కుంభికుంభసదృక్కుచకుంభయువతి + హృద్యసాకారమారవిజృంభణంబు + ధరణిలో నీకె తగునౌర తాడువాయి + వేంకటనృసింహ! సజ్జనవినుతరంహ! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0080.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0080.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c6c02074583dfb2e13f41550cccf89f05299ce30 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0080.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. వివిధవిద్వచ్లాఘ్యవితరణనిస్తంద్ర! + దానమేదురకళాదానవేంద్ర! + అసదృశతాడువాయాన్వయాంబుధిచంద్ర! + పటుతరపాండిత్యపన్నగేంద్ర! + కమనీయభోగభాగ్యక్రమదివిజేంద్ర! + సంతతపోషితసత్కవీంద్ర! + శరణాగతాపన్నజనరక్షణోపేంద్ర! + హితధైర్యనిర్జితహిమగిరీంద్ర! + కీర్తనీయమనోహరకీర్తిసాంద్ర! + మాన్యగుణభూషితాశేషమానవేంద్ర! + సత్యభాషాహరిశ్చంద్ర! సౌష్ఠవాంగ + నిరసితరతీంద్ర! వేంకటనరసయేంద్ర! + +సీ. నిరతసంరక్షితనిఖిలార్థిసంతాన! + సంతానసన్నిభసాధుదాన! + దానాంధనిరసనత్రాణగుణాహీన! + హీనమానవలూనహృత్ప్రధా + ధానుష్కవర్ణితోద్యమధర్మసంధాన! + ఆనతవైరిజనాభిమాన! + మానసంరక్షణామ్లాన ధీవిజ్ఞాన! + విజ్ఞానవత్సుధీవినుతమాన! + మానినీమానహృత్పంచబాణ! బాణ + వైణికాహీనగానశుభప్రవీణ! + ధీనిదాన! బుధాధీన! గౌణ! తాడు + వాయివేంకటనరసింహ! వర్ణితాంహ! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0083.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0083.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cb1e18386a5ca58d34a5e06292490c53e0e026cb --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0083.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +ఈయోబనకవికి మంచళ్ళకృష్ణయ్యయను నొకకవి సవ్యాఖ్యానవసుచరిత్రము నొసంగెదనని చెప్పి, మూలము మాత్రమే పంపించనఁట. తరువాత యోబనకవి కృష్ణకవి కిట్లు వ్రాసెనఁట. + +సీ. షడ్రసోపేతభోజన మిడి యతిథికి + నాపోశనము నీక యలఁచుకరణి + అతిపిపాసార్తున కమృతకూపముఁ జూపి + ‘చేదలే’ దనుచు వచించుమాడ్కిఁ + దనరఁ గన్యాదాన మొనరించి తరిని గ + ర్భాధాన మొనరఁ జేయని పగిదిని + దర్పణాంతరమున ధనరాశిఁ జూపించి + కొనుమెంతవలసిన ననువిధమున + దెలియ నమలక రుచులను దిగక లోతుఁ + దెలియు నీవేల సవ్యాఖ్యఁ దెచ్చి యీక + మూల మంపితి రేటికి? మూలధనము + మూలధన మన్నయట్లు; సమూల మొసఁగు + పొల్లుపుచ్చకు తృష్ణ? మంచళ్ళకృష్ణ. + +ఈబట్టుకవి నివాసగ్రామము గుంటూరుమండలములోని కుంకెళ్ళకుంట (కుంకలకుంట) యనుగ్రామము. ఈతఁడు కొంతకాలము నర్సారావుపేట మల్రాజువారి యాస్థానకవిగా నుండెను. మైదోలురామనమంత్రిపై నితఁడు చెప్పిన పద్యము. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0084.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0084.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0e426d340b2415e063c834e5c7b15e36382eff49 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0084.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +సీ. రాజీవహితవంశరాముఁ డాతండు స + ద్రాజీవరిపుకాంతిరాముఁ డితఁడు + సలలితశత్రునాశనరాముఁ డాతండు + సలలితశత్రుభీషణుఁ డితండు + సకలవిద్యలమూలసంగ్రహుం డాతండు + సకలవిద్యలఁ గన్నసరసుఁ డితఁడు + బహుతారకబ్రహ్మపద మిచ్చు నాతండు + బహుతారకపుమంత్రపఠనుఁ డితఁడు + బుద్ధుఁ డాతండు లలితసుబుద్ధుఁ డితఁడు + శౌరి యాతండు వరకీర్తిశాలి యితఁడు + కలికి యాతండు నార్వేలఘనుఁ డితండు + రాముఁ డాతండు మైదోలురాముఁ డితఁడు. + +ఈబట్టుకవి యొకనాఁడు సరికొండపాలెమను నొకయగ్రహారమునకుఁ బోయెను. ఆయగ్రహారీకులలోఁ బెద్దపేరుఁ జెందినవాఁడు భాస్కరుని బలరామన్నగారు. నెఱదాత. కాని యీబట్టు యాచనకుఁ బోవునాటికి బలరామన్నగారు మిగులఁ బీదస్థితిలో నుండిరి. బట్టుమొగముఁ జూడఁగనే యేమియు దోఁచక “యీకవి కిప్పుడేమిబహుమాన మిచ్చి పంపఁగలనా?” యని యోచించుకొనుచుఁ గూర్చుండెను. ఆయన యోజనముతో బట్టునకుఁ బనియేమి? ఈరీతిగాఁ బద్యమును జదువ మొదలిడెను. + +మ. కరుణా? గౌరవమా? విలాసగుణమా? గాంభీర్యమా? ధైర్యమా? + సరసశ్రీనయమార్గమా? వినయమా? సత్యవ్రతాచారమా? \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0086.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0086.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1d5f0e012a2718226db2c4b59eff8f7307f3ada7 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0086.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +ఆయురారోగ్య మస్తు తే హర్షితాఖి + లావనీవర! సత్సమూహాంతరంగ + పంకరుహషండ భాస్వత్ప్రభాతిసాంద్ర! + వైభవసురేంద్ర! కుడుములవాసయేంద్ర! + +కోటకోటీశమను నతనిపైఁ జెప్పినది. + +సీ. ప్రజలచేఁ గానుకావళినిఁ గాంచునతండు + హెచ్చుగా దీనుల కిచ్చు నితఁడు + విషమదృష్టినిఁ గొంత వీక్షించు నాతండు + సొంపుగా సమదృష్టిఁ జూచు నితఁడు + ఇల్లిల్లు తప్పక యెలమినేఁగు నతండు + వన్నెమీరెడు భాగ్యవంతుఁ డితఁడు + కట్టుపుట్టము లేక కట్టుఁజర్మ మతండు + కనకాంబరావళుల్ గట్టు నితఁడు + శూలి యాతఁడు సద్గుణశాలి యితఁడు + జ్ఞాని యాతఁడు పరమసుజ్ఞాని యితఁడు + భర్గుఁ డాతఁడు నుతగుణవర్గుఁ డితఁడు + యీశుఁ డాతండు కోటకోటీశుఁ డితఁడు. + +ప్రౌఢకవితాధురీణుఁడయిన యీకవి యొకనాఁడు తాళ్ళూరనుగ్రామమునకుఁ బోయెనఁట. ఆరోజుననే యొకకమ్మయింటిలో వివాహము జరుగుచుండెనఁట. ఈకవి ననుబహుమానిం \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0087.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0087.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..86bb817239112da07e89902df4c50d903134c408 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0087.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +పకపోదురా యనుధైర్యముతో నాయింటికేఁగి, తనరాక యాయింటియజమానునకుఁ దెల్పఁగాఁ బనితొందరలతో విసిగియున్న యాతఁడు త్వరపడి, “యిప్పుడీకవులయేడుపే నాకుఁ బట్టినది. చాలు చాలు వెళ్ళు వెళ్ళు” మనయెనఁట. అందుపై నీకవికిఁ గోపము వచ్చి, యీక్రిందిపద్యమునుఁ జెప్పెనఁట. + +సీ. పెండ్లిపేరంటాండ్రు పెనురంకులకు నేడ్వ + బాజాభజంత్రీలు పప్పు కేడ్వ + రాజబంధువులంత రంకుముండల కేడ్వ + బాజారువెలఁదులు పసుపు కేడ్వ + వచ్చిపోయెడువారు వక్కలాకుల కేడ్వ + గుగ్గిళ్ళకై పెండ్లిగుఱ్ఱ మేడ్వఁ + బల్లకిబోయీలు భత్యాలకై యేడ్వ + బలుపురోహితుఁడు నేబులకు నేడ్వ + హారతిరూకల కాడుబిడ్డలు నేడ్వ + కుఱ్ఱవాండ్రందఱుఁ గూటి కేడ్వ + అల్లుఁ డనాథయం చత్తమామలు నేడ్వ + కట్నంబుకై గ్రామకరణ మేడ్వ + పెద్దమగం డని పెండ్లికూఁతురు నేడ్వ + పిల్ల చిన్న దటంచుఁ బెనిమి టేడ్వ + చాల్పుగా నిన్నియేడ్పుల సాగెఁ బెండ్లి + సరస తాళ్ళూరులోపల విరసముగను + నఱ్ఱపేరయ్య చేసె యీనాటి కహహ + కమ్మకులమున జన్మించి ఘనులు నవ్వ. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0088.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0088.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53d51ee06b28247dcbc12b3620db1f69fa2aee14 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0088.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. ఎనుబోతు బలిసి మత్తేభంబువలె నున్న + భ్రమరంబునకు మదప్రాప్తి లేదు + బూరుగుమ్రా నెంత పొడవుగాఁ బెరిగినఁ + జిలుకకు ఫలవృత్తి సేయలేదు + మసిబొగ్గు కస్తూరిమహిమ దీపించినఁ + బరిమళానందసౌభాగ్య మీదు + చవుటియుప్పును కండచక్కెరవలె నున్న + ననుభవహర్షమ్ము నంద నీదు + ఒక్కధనలోభి దొరవలెనున్నఁ గాని + యర్థివరులకు నందేమి యాస లేదు + మేలుమే లిట్టిమహిమ నిర్మించినాఁడు + పుల్లకవి నేలు గోపికావల్లభుండు. + +సీ. కోతి తా సభయందుఁ గూర్చుండ నేర్చు నే + కవిసి యొక్కొక్కనిఁ గఱచుఁగాని? + శ్వానంబు దేవరబోనంబు నెఱుఁగునే! + చెఱిచి వేగంబె భక్షించుఁ గాని? + గాడిద యింతేని జ్ఞానంబు నెఱుఁగునే! + మొగమెత్తి యూరక మొఱుగుఁగాని? + సింబో తిది తులసి చెట్టని యెఱుఁగునే + చెలరేగి మోడు గాఁ జేయుఁగాని? + యెంత యెవరికి ప్రాప్తంబొ యంతె కాని + యెక్కు వైనగుణంబు ల వెట్లు గల్గు? + మేలుమే లిట్టిమహిమ నిర్మించినాఁడు + పుల్లకవి నేలు గోపికావల్లభుండు. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0089.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0089.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5392665e9a19911c78c1c98445c413be74bb72cf --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0089.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +వెంకన్న దత్తప్ప వీరిరువురు నన్నదమ్ములు. తెలుఁగు కవులు. నియోగిబ్రాహ్మణులు. వీరి నివాసగ్రామము నెల్లూరుమండలములోని “తెట్టు” అను గ్రామము. + +ఒకనాఁ డొక వైయాకరణుఁడు వెలుగోటి విద్వత్కుమారకృష్ణయాచభూపతిం దర్శింపఁగా నారాజు— “మీరు తెలుఁగు కవన మల్లఁగలరా?” యని యాపండితుని ప్రశ్నించెనఁట. అందులకు వ్యాకరణపండితుఁ “డయ్యా నేను శబ్దశాస్త్రమునఁ బ్రవీణతగలవాఁడను. సంస్కృతమున నించుకకవనధాటియుఁ గలదు గాని యాంధ్రమున నాకుఁ బరిచయము లే”దనెనఁట. ఆరాజున కాంధ్రమున నించుకప్రజ్ఞయు నధికాభిమానమును గలదఁట. అందుచే నాపండితుని పాండిత్యమును గణింపక యాచభూపతి “తెలుఁ గెఱుఁగఁడు సంస్కృతంపు తెన్నే మెఱుఁగున్ అనినట్లు తెనుఁగు తెలియని నీసంస్కృత మెందుకు పొ”మ్మని నిరాదరించెనఁట! పాప మాపండితుఁ డేమిచేయుటకుఁ దోఁపక అప్పు డీవెంకనకవిని దర్శించి తనకుఁ గలిగిన యవమానమును దెలుప నాయవమానము తనకు జరిగినట్లు భావించి వెంటనే రాజసముఖమునకు బయలుదేఱుచు ఆరాజుచేతనే మీకు నూటపదా ర్లిప్పించెద రండీ యని ప్రతిజ్ఞఁ జేసెనఁట. వ్యాకరణపండితుని వెంటఁబెట్టుకొని వెంకన యాచభూపతిసంస్థానమునకుఁ బోయి “తెలుఁగుకవులు వచ్చినా”రని తెలియఁజేసెను. “దయచేయవల \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0090.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0090.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..24c0a69d09d411142494037007d0f643f8f678ff --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0090.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +సిన” దని యాహ్వానము వచ్చెను. రాజు వెంకనఁ జూచి మీదేగ్రామ మన నాతఁడు మాది ‘తెట్టు’ అని చెప్పెను. అప్పుడు రాజు తెట్టేనా? యని యించుక నిర్లక్ష్యభావమును సూచింపఁగా నీకవి, మహారాజా! తెట్టన నంతచులకనఁగా జూడకుఁడు + +ఉ. తెట్టు కుమారకృష్ణజగతీవరవందన! రాజ్యలక్ష్మికిన్ + బట్టు; ధరాంగనామణికిఁ బాపటబొట్టు; రిపూరగాళివా + కట్టు; సముజ్జ్వలద్ధృతికి గట్టు; బుధాళికి వేల్పుఁజెట్టు; వా + గ్దిట్టల కున్కిపట్టును మదీయనివాసము యాచభూపతీ! + +అని యాశువుగా పద్యముం జదువ రాజు సంతసించి అయ్యా! తమపే రేమన, + +క. నాపేరు వేంకనందురు + భూపాలకమకుటనీలపుంజమిళిందో + ద్దీపితపాదాంబుజకరు + ణాపర! వెలుగోటియాచనరనాథేంద్రా! + +అని మరల నాశువుగా జవాబు నొసంగ నారా జచ్చెరువంది, అయ్యా! తమ రాశువుగా గంట కెన్ని పద్యములు చెప్పఁగలరని యడుగఁగా గంటకు నూఱుసమస్యల నాశువుగాఁ బూరింపఁగలనని కవి ప్రజ్ఞఁ బలికెనఁట. ఆసమయమున ఆస్థానకవులచే నియ్యఁబడి యీకవిచేఁ బూరిపఁబడిన సమస్యలు చాల కలవు. ఇందు రసోత్తరములుమాత్ర ముదాహరింపఁబడును. ఈసమస్యలను ప్రభువే యొసంగెననువాఁడుకయుఁ గలదు. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0091.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0091.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..071cf990e8306cde7e29f9f0c693e18b5ee16350 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0091.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +సమస్య:—దృఢసత్త్వంబునఁ జీమ తుమ్మెఁ గదరా దిగ్దంతు లల్లాఁడగన్ + +మ. సఢులీశోర్వి చలింప నిర్జరవరుల్ శంకింప భేరీనికా + యఢమత్కారత నిద్ర లేచి దశకంఠామర్త్యవిదవత్పరీ + వృఢసోదర్యుఁడు లేచి రా వ్యథ యొనర్చె న్నాసికాంతస్థమై + దృఢసత్త్వంబునఁ జీమ తుమ్మెఁ గదరా దిగ్దంతు లల్లాఁడగన్ + +సమస్య:—గుఱ్ఱానికి నైదుకాళ్ళు కోడికివలెనే + +క. మఱ్ఱాకుఁ బాన్పుఁగాఁ గొని + బొఱ్ఱను బ్రహ్మాండపఙ్క్తిఁ బూనినముద్దుం + గుఱ్ఱడ! విను, వన్నెలు గుహు + గుఱ్ఱానికి నైదు; కాళ్ళు కోడికివలెనే. + +సమస్య:—కన్నులలోఁ జన్ను లమరెఁ గాంతామణికిన్ + +క. చిన్నవి ఝషకంబులు గొని + చెన్నలరఁగ బెస్తవారిచిన్నది రాఁగాఁ + బన్నుగ ఱొమ్మునఁ గల వల + కన్నులలోఁ జన్ను లమరెఁ గాంతామణికిన్. + +సమస్య:—భార్య లిద్దఱు శ్రీరామభద్రునకును + +గీ. రావణుని సంహరించియు రాజ్యమునకు + నంగనను గూడి యభిషిక్తుఁడై వెలుంగ + హార తిచ్చిర ప్రేమతో హరునిముద్దు + భార్యలిద్దఱు శ్రీరామభద్రునకును. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0093.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0093.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..06df3d16d15e49ad2214d5ba1ce3ecaecb32fd29 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0093.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +సమస్య:—మార్తాండుం డపరాద్రిఁ గ్రుంకె నదిగో మధ్యాహ్నకాలంబునన్ + +శా. కీర్తింపం దగు రాయసాయకమహాగ్నిజ్వాలశుంభన్నిశా + వర్తిన్ రావణుఁ గాంచి నారదుఁడు దేవాధ్యక్షుతోఁ బల్కె న + ట్లార్తిన్ జెంద మిమున్ జయించుఁగద! మున్నత్యుగ్రుఁడై దైత్యరా + ణ్మార్తాండుం డపరాద్రిఁ గ్రుంకె నదిగో మధ్యాహ్నకాలంబునన్. + +సమస్య:—చూతుమెలవుఁడా! యటంచు సుందరి పలికెన్ + +క. ఖ్యాతిగల రామచంద్రుఁడు + చేతోమోదంబుతోడఁ జెలఁగుచు నెంతో + ప్రీతిగ నిటుఁ జనుదెంచును + చూతుమె! లవుఁడా యటంచు సుందరి పలికెన్. + +సమస్య:—అక్కా! రమ్మనుచు మగఁడు నాలిం బిలిచెన్ + +క. రక్కసివలె నేప్రొద్దును + మెక్కుచుఁ దిరిగెదవు కాలిమెట్టున నిన్నున్ + గుక్కక మానను దసి నీ + యక్కా! రమ్మనుచు మగఁడు నాలిం బిలిచెన్. + +సమస్య:—కప్పకు సంపంగినూనె కావలె వింటే + +క. ఇప్పుర మేలెడు పార్థివుఁ + డిప్పుడు నీతావు కనిచె నిదిగో యార్యా + తెప్పున నంగడితలుపులు + కప్పకు సంపంగినూనె కావలె వింటే. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0094.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0094.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1ba1023d1e37bff07e730d25393deff431ca313d --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0094.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +సమస్య:—రారా తమ్ముఁడ రార యన్న యనె నారాజాస్య ప్రాణేశ్వరున్ + +శా. గారాబల్లుఁడు నర్జునుండు శ్వశురాగారంబునం దుండఁగా + నీరేజాస్య సుభద్ర వచ్చి యతని న్వీక్షించి పెన్సిగ్గున + న్బారన్ జొచ్చిన సత్య పట్టుకొని యింపారంగ నయ్యర్జునున్ + “రారా తమ్ముఁడ! రార యన్న” యనె నారాజాస్యప్రాణేశ్వరున్. + +సమస్య:—రామాయణార్థము వచ్చునట్లు; + తోఁచునడంగు వెండియును దోఁచునడంగు మెఱుంగుచాడ్పునన్ + +ఉ. తోఁచకపట్టి తె మ్మనుచుఁ దొయ్యలి వేఁడిన వెంట నంటి చేఁ + జూచుచు మెల్లమెల్లఁగను జాడల జాడల నాశ లాశలన్ + నాచుకవచ్చు రామరఘునాయకుముందర మాయలేడి తాఁ + దోఁచునడంగువెండియును దోఁచునడంగు మెఱుంగుచాడ్పునన్. + +సమస్య:—వెండియు నాసమస్యనే రామాయణార్థము వచ్చునట్లే పూరించుమనఁగాఁ గవి యిట్లు పూరించెను. + +ఉ. పీఁచ మడంచి రాఘవకపిప్రవరాదులు వాల్మగంటి మ + న్నేఁచఁగ మిన్నుమన్ను దిశలెచ్చటి వచ్చటఁ గాలఁగారవిన్ + గ్రాచు శరాగ్నికీలల జగంబులు ఘూర్ణిల నింద్రజిత్తు తాఁ + దోఁచు నడంగు వెండియును దోఁచు నడంగు మెఱుంగుచాడ్పునన్. + +సమస్య:—మరల దానినే భాగవతార్థము వచ్చునట్లు చెప్పుమనఁగాఁ జెప్పినది. + +ఉ. పూచినమాటపట్లఁ దలపోయఁగలేక మనోభవుండు ప్రే + రేచ గణాలునాలుఁ దనురెప్పలనార్పక చూడఁగా మనం \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0095.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0095.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7c3e9b5900dae99da00e6fb005d6004725908df9 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0095.txt @@ -0,0 +1,29 @@ +బాచఁగలేనియట్టిత్రిపురారిపురస్థలి శౌరి నారియై + దోఁచునడంగు వెండియును దోఁచునడంగు మెఱుంగుచాడ్పునన్. + +సమస్య:—భామాకుచమండలంబు భస్మంబాయెన్ +క. కామాతురుఁడై జంగము + ప్రేమంబున బూతిఁబూసి ప్రియ మలరంగాఁ + కామిని గౌఁగిటఁ జేర్చిన + భామాకుచమండలంబు భస్మంబాయెన్. + +సమస్య:—కుటిలాలకయెడమకన్ను కుడికన్నాయెన్ + +క. నిటలమున నీవు దాల్చిన + పటుతరకస్తూరిరేఖ బహుగతిరతిచే + నటునిటుజారినచెమటకుఁ + గుటిలాలక! యెడమకన్ను కుడికన్నాయెన్. + +సమస్య:—కామినికుచమధ్యమందు గరుడుం డాడెన్ + +క. చేమంతిచెట్టుపొంతను + భామామణి నిదుర వోవఁ బయ్యెద జారన్ + రోమావళి పామోయని + కామిని కుచమధ్యమందు గరుడుం డాడెన్. + +సమస్య:—పాతరలో సూర్యుఁ డుదయపర్వత మెక్కెన్ + +క. ఈతఱిఁ గాపులఁ బిలువుఁడి + రాతిరిప్రొద్దెల్ల జాత రాయెను ధాన్యం + బాతురముగఁ బోయింతము + పాతరలో సూర్యుఁ డుదయపర్వత మెక్కెన్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0096.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0096.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..696649c4c01a46fa1a1d5bd55528bd9017959e4f --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0096.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +సమస్య:—బడబానలపఙ్క్తిమీఁదఁ బచ్చిక మొలిచెన్ + +క. పడఁతిరొ! నవమేఘంబులు + విడిఁబడి జడిముసురుఁబట్టి విలయపువానల్ + కడుఁగొట్టి కురియఁ గోడలు + బడ బానలపఙ్క్తిమీఁదఁ బచ్చిక మొలిచెన్. + +సమస్య:—ధారములేనిహారము నితంబిని! నీ కెవఁ డిచ్చెఁ జెప్పవే + +ఉ. భూరివివేకులౌ విటులఁ బూఁబొదరిండ్లను గూడి వారిచే + గోరిన భూషలెన్నొకొని కోమలి ధారిణివైతి వందులో + హారము లుల్లసిల్లఁగ మహీప్రవరుల్ వినుతింపఁ బచ్చలా + ధారములేనిహారము నితంబిని! నీ కెవఁ డిచ్చెఁ జెప్పవే. + +సమస్య:—నూఱు న్ముప్పదియాఱు కన్ను లమరెన్ రుద్రాణివక్షంబునన్ + +శా. రారమ్మంచుఁ గుమారు నంకముపయిన్ రంజిల్లఁగా నుంచి వి + స్తారోద్యద్ఘనవక్త్రపంచకముతో శంభుండుఁ దత్కాంతయున్ + ఆరూఢిన్ ఘనపంచరత్నపతకం బాలోకనన్ జేయఁగా + నూఱు న్ముప్పదియాఱుకన్ను లమరెన్ రుద్రాణివక్షంబునన్. + +సమస్య:—ఇంకం గస్తురిబొట్టుఁ బెట్టకుము తన్వీ! ఫాలభాగంబునన్ + +శా. పంకేజానన నేఁటిరేయి వినుమీ పంతంబుతో రాహు వే + శంకాతంకము లేక షోడశకళాసంపూర్ణు నేణాంకునిం + బొంకం బార్చెద నంచుఁ బల్కెను తగం బొంచుండి నే వింటి నీ + వింకం గస్తురిబొట్టుఁ బెట్టకుము తన్వీ! ఫాలభాగంబునన్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0097.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0097.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2971094c4fc01006bc215f0c78d6ad2329d5294b --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0097.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +సమస్య:—వర్షాకాలము వచ్చె గ్రీష్మమువలె న్వైశాఖమాసంబునన్ + +శా. హర్షం బెట్లగు? కృష్ణదేవుఁ డిటకై యబ్జాక్షి! రాఁడాయె సా + మర్షాహంకృతిఁ జంద్రుఁ డేచుతరి భీమద్వేషసామోగ్రదు + ర్ధర్షక్రూరనిశాతఘాతనవచూతవ్రాతబాణావళీ + వర్షాకాలము వచ్చె గ్రీష్మమువలెన్ వైశాఖమాసంబునన్. + +సమస్య:—వక్త్రంబుల్పది కన్ను లైదు కరము ల్వర్ణింపఁగా వేయగున్ + +శా. ఈక్త్రాప్రాసము కష్టమౌననుచు మీ రింతేసివారాడఁగా + వాక్త్రాసంబది సత్వవీశ్వరులత్రోవ ల్గామినేఁ జెప్పెదన్ + దిక్త్రారాతికిఁ బార్వతీశ్వరులకున్ దిగ్మప్రభారాశికిన్ + వక్త్రంబు ల్పది కన్ను లైదు కరము ల్వర్ణింపఁగా వేయగున్. + +సమస్య:—మరుఁడు దొనఁజూపె యముఁడు కింకరులఁజూపె + +గీ. భరతకులవీరుఁ డైనట్టి పాండురాజు + మాద్రిపై దృష్టిఁబఱపిన మగువ యంత + వలదు వలదని వారింప వాంఛఁగదియ + మరుఁడు దొనఁజూపె యముఁడు కింకరులఁ జూపె. + +సమస్య:—చందురులో నిఱ్ఱి నేల చంగలిమేసెన్ + +క. కందర్పహరుఁడు నరుఁడును + పందికినై పోరిపోరి పరిపరిగతులన్ + గ్రిందైవహరుని శీర్షపుఁ + జందురులో నిఱ్ఱి నేలచంగలిమేసెన్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0098.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0098.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..394c30070cd7ba8634b84472f592847e8d2eff55 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0098.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +సమస్య:—ఉత్తరమున భానుబింబ ముదయం బాయెన్ + +క. అత్తుగఁ దూరుపుఁబడమరఁ + జిత్తరువు లిఖించి నిదురఁ జెందితి నౌరా + చిత్తరువు వ్రాయఁబోవలె + నుత్తరమున భానుబింబ ముదయం బాయెన్. + +సమస్య:—కప్పను జూడంగఁ బాము గడగడ వడఁకెన్ + +క. కుప్పలకావలి కేగఁగఁ + జెప్పులు కఱ్ఱయునుఁ బూని శీఘ్రముగాఁగన్ + జప్పుడుఁ జేయుచు జనువెం + కప్పను జూడంగఁ బాము గడగడ వడఁకెన్. + +సమస్య:—రామాయణార్థము వచ్చునట్లు +నిను నిను నిన్ను నిన్ను మఱినిన్నును నిన్నును నిన్ను నిన్నునున్ + +చ. అనిలజ! జాంబవంత! కమలాప్త తనూభవ! వాయుపుత్ర! యో + పనస! సుషేణ! నీల! నల! భానుకులుండగు రాఘవేంద్రుఁ డ + ద్దనుజపురంబు వేగెలువ దైత్యులఁ జంపఁగ వేగరమ్మనెన్ + నిను నిను నిన్ను నిన్ను మఱినిన్నును నిన్నును నిన్ను నిన్నునున్. + +అదే సమస్య:—భారతార్థము వచ్చునట్లు; + +చ. అనఘసురాపగాతనయ! యర్కతనూజ! విచిత్రవీర్యనం + దన! గురుపుత్ర! ద్రోణ! కృప! నాగపురీశ్వర! దుస్ససేన! ర + మ్మనుమనె రాజసూయము యమాత్మజుఁ డిప్పుడు చేయఁబూని తా + నిను నిను నిన్ను నిన్ను మఱినిన్నును నిన్నును నిన్ను నిన్నునున్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0100.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0100.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dcf6ed807dbbf348d039dce30f2934be1720ea43 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0100.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +సమస్య:—రండాగమనంబుఁ జేయ రమ్యంబ యగున్ + +క. కుండినపరమున రుక్మిణి + చండికకుం బూజసలుపుసమయంబున కా + యండజవాహనుఁ దోడ్కొని + రం డాగమనంబుఁ జేయ రమ్యంబ యగున్. + +సమస్య:—కమ్మలు మోకాళ్ళు తాఁకి ఘలుఘలు మనియెన్ + +క. కొమ్మను మదనుం డపుడు జ + వమ్మున నీలోత్పలముల వడి నేయంగా + సొమ్మసిలి మోము వంచినఁ + గమ్మలు మోకాళ్ళుదాఁకి ఘలుఘలుమనియెన్. + +సమస్య:—నిప్పున నొకచేరెఁ డంత నెత్తురు గాఱెన్ + +క. కుప్పించి వెలుఁగుదూఁకిన + గొప్పములిదె నాటె నిపుడు కోమలి వేగన్ + ఉప్పుఁ గొనిరమ్ము కాతము + నిప్పున నొకచేరెఁ డంత నెత్తురు గాఱెన్. + +సమస్య:—సుగ్రీవుని యెడమకాలు శునకము కఱచెన్ + +క. అగ్రారపునడివీథిని + నిగ్రహముగ బొమ్మలాట నేర్పుగఁ నాడన్ + విగ్రహము లెత్తమఱచిన + సుగ్రీవునియెడమకాలు శునకము కఱచెన్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0101.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0101.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dac5ae9bc5d4d7262d218859c1788f6b4e74bd6d --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0101.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సమస్య:—గాడిద యేడిచెఁ గదన్న ఘనసంపన్నా + +క. ఆడినమాటకుఁ దప్పిన + గాడిదకొడు కంచుఁ దిట్టఁ గా విని యయ్యో + వీఁడా నాకొకకొడు కని + గాడిద యేడిచెఁ గదన్న ఘనసంపన్నా! + +సమస్య:—దుగ్ధపయోధిమధ్యమున దుమ్ములురేగె నదేమి చోద్యమో + +ఉ. స్నిగ్ధపువర్ణుఁ డీశ్వరుఁడు చిచ్చఱకంటను బంచబాణునిం + దగ్ధము జేసె నంచు విని తామరసేక్షణు మ్రోల నున్న యా + ముగ్ధపు లచ్చి మోదుకొనె మోహనగంధము పిండిపిండియై + దుగ్ధపయోధిమధ్యమున దుమ్ములు రేగె నదేమి చోద్యమో! + +సమస్య:—దోగ్ధ్రీధేనువు గర్భమందు పులి కందుల్వుట్టె నుగ్రాకృతిన్ + +శా. దోగ్ధ్రీవాంతతపోదయా! గుణనిధీ? తేజస్వి! పాపాటవీ + దగ్ధ్రాక్ష్మానలుఁ డైనకశ్యపున కుద్యద్గర్వుఁడై యాగభు + గ్ధగ్ధ్రీశుల్ సుతు లుద్భవించిరి బిడౌజావల్లి వీక్షించితే + దోగ్ధ్రీధేనువు గర్భమందుఁ బులికందుల్ పుట్టె నుగ్రాకృతిన్. + +సమస్య:—మతిలేని నరుండు మిగుల మన్నన నొందున్ + +క. హిత మాచరించువారికి + హిత మొనరించుచును సుజనహితుఁ డగుచును దు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0102.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0102.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0edfad3b1205c1d8aa3a8a49eb96d19a87cdf5e0 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0102.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +ష్కృత మెప్పుడుఁ జేయను స + మ్మతి లేని నరుండు మిగుల మన్నన నొందున్. + +సమస్య:—అస్ఖలితబ్రహ్మచారి కార్గురుపుత్రుల్ + +క. ఈస్ఖావ్రాసము దుష్కర + మస్ఖలనత నీయఁదగునె యది సుకవులకున్? + సస్ఖలితలయి గుహుం గని + రస్ఖలితబ్రహ్మచారి కార్గురుపుత్రుల్. + +ఈరీతి సమస్యల నిచ్చి యిచ్చి తుదకేమియుఁ దోఁపక— ఇఱుకరాదు; కొఱుకరాదు; నఱుకరాదు; పెఱుకరాదు; అను నాల్గుపదములతోఁ బద్యముఁ జెప్పుమని కోరఁగా కవి— + +గీ. ఇఱుకరాదుచేత నిసుమంత నిప్పైనఁ + గొఱుకరాదు యినుము కొంచె మైన + నఱుకరాదు నీరు నడిమికి రెండుగాఁ + బెఱుకరాదు బావి పెల్లగిలఁగ. + +అని పూరించెను. సమస్యలు పూర్తియైన పిమ్మట— “షా” యను నక్షరముతోఁ బ్రారంభించి, “క్షా” యను నక్షరముతో ముగించుచు నొక కొన్ని కందపద్యములు శ్రీరామస్తవముగా రచింపుఁడని రాజు గోర తత్క్షణమే వేంకనకవి యారీతి నొకశతకమే రచించెనఁట. కాని ప్రస్తుత మొక నాలుగుమాత్రమే ప్రచురింప నోచితిమి. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0104.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0104.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b7ce45efd04184f6daa646ada24f2354f2f48e73 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0104.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +స్తోత్రములు చేసిరి. అప్పుడు వేంకన తనయొద్దనున్న నూటపదియాఱు రూప్యముల నాసభలోని పండితుల కొసఁగి పిమ్మట తన కొసంగిన జరీపుట్టములను పేలికలుగాఁ జించి యొక్కొక్కపండితున కొక్కొక్కపేలిక నిచ్చెను. అప్పు డందఱును నివ్వెరపడి చూచుచుండిరి. మంత్రిగా “రయ్యా! ఇదేమి యన్యాయము? అంత విలువగల పుట్టములను గోచులుగాఁ జించినా”రని యడుగఁగా నాకవిచంద్రుఁడు కోపోద్దీపితుఁడై— + +క. యాచమనాయునిత్యాగము + గోచులకే కాక కట్టుకోకలకౌనా? + రేచర్లగోత్రమందున + నీచుం డుదయించి కులము నీఱుగఁ జేసెన్. + +అను పద్యముం జెప్పెనఁట! అప్పుడు రాజుగారు “కవీంద్రా! తమ రింత రౌద్రమూర్తు లగుటకుఁ గారణమేమి సెలవిం”డని కోరఁగా మఱింతకోపము రేగి + +ఉ. తిట్టుదునా భుజంగవిషదిగ్ధదవానలధాగధైగచి + ట్చిట్టచిటార్భటీప్రకటశీఘ్రమహోగ్రతదుష్టశిక్షణో + ద్ఘట్టనవిస్ఫులింగలయకారణదారుణలబ్ధలుబ్ధరా + ట్పట్టణగోపురధ్వజనిపాతహతాహుతి గాఁగ నుద్ధతిన్. + +అని పద్యముం జెప్పెనట! తరువాత పండితు లందఱి ప్రార్థనలపై వెంకన శాంతింజెంది తనకోపకారణమును వచించె \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0105.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0105.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..48bb8f1b1928b4816a302c43f63ed7390ca22399 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0105.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +నఁట. తత్క్షణమే యాచమనాయఁడు తనయపరాధమును క్షమింపుఁడని ప్రార్థించుచు మఱల నాకవికిని ఆవ్యాకరణపండితునకును దగిన బహుమాన మొనరించి కృతార్థుఁ డయ్యెనఁట. + +పిమ్మట నొకనాఁ డీవేంకనకవి వినుకొండపురమున కేఁగి శ్రీరాజామలరాజు వేంకటనరసింహారాయప్రభువుం దర్శింపఁగా నాప్రభువు—ఇతఁడేనా వెంకన? అనెనఁట! అపుడు కవి—అయ్యా వెంకన యితఁడే కాని + +మ. ఇతఁడేనా? వినుకొండనామకమనోభీష్టార్థకృత్పట్టణ + స్థితసామ్రాజ్యరమాదయామృతఝరీచంచత్కటాక్షేక్షణ + ప్లుతసర్వాంగసమస్తశోభనకళాపుంఖీభవత్స్తుత్యసం + గతమల్రాజవరాన్వయప్రభవవేంకట్నర్సధాత్రీశ్వరుం; + డితఁడేనా?—ఇతఁడేనా?— + +అనెనట! ప్రభువుగారు వేంకనకవీంద్రుని యసాధారణాశుధారాపాండిత్యములకును ధైర్యమునకును సంతోషించి బహూకరించి పంపిరఁట. + +పంచచామరము. అమీరునంతవానికైన నర్థి జంకఁబోవునా? + ఢమాముబెట్టుకైనఁ గుండటంకి హెచ్చి మోగునా? + కమానుఁబట్టలేనిగ్రద్దకయ్య మెర్గఁబోవునా? + కుమానవాచలేంద్ర! తాడిగొట్లచెన్నకేశవా? \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0106.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0106.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..18ffc1721fa8512606fd9e9c27a3000dedc528a6 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0106.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +ఈరాయనభాస్కరుఁడు మహాదాత. రాయనభాస్కరు లనేకులు కలరు. ఈభాస్కరుఁడు ముప్పదియిద్దఱు మంత్రులలోనివాఁడు. ఈమహాదాతనుగూర్చి యనేక చాటుపద్యములు రచింపఁబడియున్నవి. + +ఉ. సన్నుతలీలఁబాడ నలసంతతిఁ గర్ణుఁడు దాత గాక వా + రన్నలఁ దమ్ములందు నొక రైన వదాన్యులు గారు; కీర్తిసం + పన్నుని రాయనప్రభుని భాస్కరుసంతతి నెంచి చూడ వా + రన్నలు దమ్ము లింటఁ గలయందఱు దాతలు భూతలంబునన్. + +సీ. నిత్యసత్యత్యాగనీతిలో శిబిఁ జెప్పి + మిముఁ జెప్పి మఱియును మిమ్ముఁ జెప్పి + బహుపరాక్రమమునఁ బరశురామునిఁ జెప్పి + మిముఁ జెప్పి మఱియును మిమ్ముఁ జెప్పి + రఘుకులోత్తముఁ డైన రామచంద్రునిఁ జెప్పి + మిముఁ జెప్పి మఱియును మిమ్ముఁ జెప్పి + సుకుమారతను సరి సురరాజసుతుఁ జెప్పి + మిముఁ జెప్పి మఱియును మిమ్ముఁ జెప్పి \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0107.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0107.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eb1b75937c7c7f6d6d5675ce209917eabc4b2484 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0107.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +గీ. చెప్పఁ దగుఁగాక యితరులఁ జెప్పఁదగునె? + కలియుగంబున నీవంటిఘనుఁడు కలఁడె? + అమితగుణసాంద్ర! మానినీకుముదచంద్ర! + భాగ్యదేవేంద్ర! రాయనిభాస్కరేంద్ర! + +సీ. ఏవేళఁ జూచిన నిందిరానందమై + యందమై చెలఁగు నీమందిరంబు + ఏజాముఁ జూచిన నిష్టాన్నభోజనా + నందమై చెలఁగు నీమందిరంబు + ఏపాలఁ జూచిన గోపాలసత్కథా + ళిందమై చెలఁగు నీమందిరంబు + ఏప్రక్కఁ జూచిన సుప్రజానాయకా + ళిందమై చెలఁగు నీమందిరంబు + గాక తక్కినమంత్రివర్గములయిండ్లు + మేకమెడచండ్లు గిజిగాండ్లమెఱుగుగూండ్లు + పూవుఁబోఁడులు నిర్మించు బొమ్మరిండ్లు + భవ్యవిభవేంద్ర! రాయనిభాస్కరేంద్ర! + +సీ. బట్టు దీవించుచు బాసికంబును జూప + వెలయఁ బెండిలి చేసి వేడ్కఁ బంపెఁ + జొప్పకట్టలమీఁద సోలియుండఁగఁ జూచి + పట్టెమంచము పాన్పు బట్టు కిచ్చె + వలెత్రాడుఁ జూపినఁ జెలఁగి యెద్దు నొసంగెఁ + బలుపుఁ జూచినఁ బాడిపశువు నిచ్చెఁ + గళ్ళెంబుఁ జూపిన ఘనత గుఱ్ఱము నిచ్చె + జుట్టఁ జూపిన దాసి సుదతి నిచ్చె \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0109.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0109.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a1fecbf89079cfafd96053732903cd0f68a263c1 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0109.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. దాతతో నర్థులతారతమ్యముఁ దెల్పి + యిప్పింప నేర్చుఁ దా నీయ నేర్చు + నవరసాలంకారనయకవిత్వప్రౌఢిఁ + దెలియనేర్చును మూఢుఁ దెలుప నేర్చు + భట్టసంఘట్టఘరట్టవాగ్దిట్టయై + చదువఁగా విన నేర్చుఁ జదువ నేర్చు + మానుషాధిపులైన మానవాధీశుల + మెప్పింప నేర్చుఁ దా మెచ్చ నేర్చు + దాత కవి భట్టు మంత్రియుఁ దానె యగుచు + మంతు కెక్కెను ధారుణీమండలమున + సరసహృదయుండు! వినుకొండశాసనుండు! + భవ్యభరతుండు! రాయనభాస్కరుండు! + +సీ. నీదేవదేవుండు నిజభక్తరక్షాప + రాయణుం డాదినారాయణుండు + నీతాత జగదేకదాత రాయనమంత్రి + భాస్కరాన్వయుఁ డైన భాస్కరుండు + నీతండ్రి వితరణఖ్యాతినిఁ గలియుగ + కర్ణుండు రామలింగప్రధాని + నీతల్లి పతిహితనీతి నరుంధతీ + దేవితోఁ బ్రతివచ్చు తిరుమలాంబ + తనర వెలిసితి వత్యంతవినయవిభవ + గురుతరైశ్వర్య మహనీయగుణగణాఢ్య! + సరసహృదయుండ! వినుకొండశాసనుండ! + భవ్యభరతుండ! రాయనభాస్కరుండ! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0110.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0110.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..32bfea6ca2895b24fbc5a47c3d3bc0ee2c1088ee --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0110.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +క. వగ గల్గి యర్థి కీయని + మొగముండల కేల మొలిచె మూతిని మీసల్ + తెగగొరుగఁ డాయె మంగలి + రగ డొందగఁ గీర్తికాంత రాయనిబాచా! + +క. మీఁగాలుబంటినీటికి + నీగుదు “రమక్క” యనుచు నిలలో వనితల్ + వేగమె దాటెఁ బయోధుల + ఱాగ భవత్ కీర్తికాంత రాయనిబాచా! + +సీ. రంగత్కృపాదృష్టి గంగాభవానికి + మణికంకణంబు లేమంత్రి యొసఁగె + భిక్షార్థ మీయఁగా నక్షయం బగునట్లు + మార్తాండుఁ డర్థ మేమంత్రి కొసఁగెఁ + దగ వేఁడినంతలో జగతిపై నర్థికి + మానంబు ప్రాణ మేమంత్రి యొసఁగె + మీసంబు తాకట్టు వేసి పదార్థంబు + మహిమచే నర్థి కేమంత్రి యొసఁగె + అతఁడు నందవరీకవరాన్వయుండు + దుర్ఘటుండు వసిష్ఠగోత్రోద్భవుండు + శత్రుమథనుండు వినుకొండశాసనుండు + భవ్యభరతుండు రాయనిభాస్కరుండు. + +రామలింగభాస్కరుఁడు రాయనిభాస్కరునకు మనుమఁడు. ఈవిషయము ఈక్రిందిపద్యమువలనఁ దేలుచున్నది. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0114.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0114.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eb65478b07e4644ca5608e382684f4feddfc0105 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0114.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. ఏలినపతికార్య మీడేర్పనేరని + పట్టుగుడుపుకుఁ బారుపత్తె మేల? + పరమర్మభేదనోపాయ మెఱుంగని + పందగోవుకుఁ బారుపత్తె మేల? + తను నమ్మియుండిన దాక్షిణ్య మెఱుఁగని + పాపాత్మునకుఁ బారుపత్తె మేల? + భటకవియాచకబంధుల కీయని + పరమలోభికిఁ బారుపత్తె మేల? + అట్టివానిఁ గృపాదృష్టి నరయఁ గానె + మిండఁడౌ నౌర! భువియందు దండిగాను + బాలికాజననుత పంచబాణరూప! + భాస్కరుని రామలింగన్న భాస్కరేంద్ర! + +సీ. అతిథికోటికి నింట నమృతాన్నసత్రంబు + లంబటిసత్రంబు లర్థులకును + కర్మకాలములఁ బాన్కాలసత్రంబులు + చల్లసత్రము ధాత్రి కెల్లవేళ + నంత్యగృహమున రామానుజసత్రంబు + నూనెసత్రము శిరస్నానములకుఁ + బౌరబాలురకు నేర్పున పాలసత్రంబు + కామసత్రము విటగ్రామణులకు + గట్టడులు చేసె వినుకొండపట్టణమున + దానసింహాసనాసీనుఁడై నిరూఢి + నర్థి దారిద్ర్యరూపగాఢాంధకార + భాస్కరుఁడు రామలింగయ్య భాస్కరుండు. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0115.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0115.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..38214748a4cc3c46e598a439a3c3eee3cd37a69c --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0115.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +“సీ. పట్టిసపుర వీరభద్రుని ప్రేమచేఁ + జెన్నొందె శ్రీకోటసింగరాజు...” + +అని ముప్పదియిద్దఱుమంత్రులను దెల్పు సీసమాలికలోఁ బేర్కొనఁబడిన సింగరా జీతఁడే. ఈతనిఁ గుఱించిన చాటువులు + +క. నరజన్మంబునఁ బుట్టినఁ + గరణీకమె యుత్తమంబు కరణంబైనం + బురుషార్థపరుఁడు గావలె + శిర సెత్తినఫలము కోటసింగమవర్యా! + +చ. గడుసరిలోభియర్థ మది కన్నపుదొంగలబందిపోట్లకున్ + బుడమిని వారకాంతలకు భూపతికిం జను కోటసింగ! నీ + పడసినయర్థ మార్తులకు బాంధవకోటికి యాచకాళికిన్ + గుడులకు సత్త్రశాలలకుఁ గూపతటాకవనప్రతిష్ఠకున్. + +“సీ. కొనియె భాస్కరునిచేఁ దెనుఁగురామాయణం + బారూఢి సాహిణి మారమంత్రి....” + +అను ద్వాత్రింశన్మంత్రిసీసమాలికాచరణ మీతని నియోగిఁగా నియోగించినది; కాని యీతఁడు బ్రాహ్మణుఁడు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0116.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0116.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e344709fe937f53014b97d64cbea1c597adeeec9 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0116.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +కాఁడు. + +క. ఇంతులమనమున సరిసా + మంతులమనములను బుద్ధిమంతులమదిలోఁ + జింతింపని బ్రదు కేటికి + సంతతసత్కీర్తిహార! సాహిణిమారా! + +ఈతనింగురించి మంత్రులసీసమాలిక యిట్లు చెప్పుచున్నది. + +సీ. “తనదుమీసము దీసి తాకట్టుగా నుంచి + కొర్ఠ రెఱ్ఱం డర్థి కోర్కెఁ దీర్చె....” + +ఉ. వీనులు సంతసిల్లు నిను విన్నఁ గనుంగవ నిండువారు నీ + మానితమూర్తిఁ గన్న నిను మంత్రిశిఖామణి యన్ననాలుకం + దేనియ లొల్కు నీ వొసఁగు దివ్యవిభూషణచందనాదులన్ + మేనును నాసికేంద్రియము మెచ్చును కొఠ్ఠర యెఱ్ఱధీనిధీ! + +ఈతడును ముప్పదియిద్దఱుమంత్రులలోనివాఁడె. ఇందు కీక్రింది సీసచరణమే సాక్ష్యము + +సీ. “పగతుఁ జుట్టమటంచుఁ బల్కఁగా ధన మిచ్చి + చేపట్టెఁ బెమ్మయసింగరాజు....” + +ఈమంత్రినిగుఱించిన చాటుపద్యములు నీతిబోధకములు. అవి శతకముగా రచియింపఁబడెనేమో కాని, కొన్ని మాత్రమే దొరకినవి. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0120.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0120.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f932ed2488c68bbc29140680632adc24d5cbf624 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0120.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ఉ. భూరివదాన్యదమ్మళపుపుల్లపమంత్రిగుణాఢ్యసత్పదాం + భోరుహయుగ్మముం గడిగి పుణ్యజలంబులు లోభిమంత్రిపైఁ + జేరెఁడు నెత్తిఁ జల్లి యరచేరెఁడు లోపలికిచ్చినన్ మహో + దారమనస్కుఁడై యతఁడు ధారుణిఁ గీర్తి వహింపకుండునే? + +ఈయమాత్యుఁడు మల్రాజువారితరఫున నేజెంటుగా నుండెను. అప్పుడు తాను వసూలు చేయుచుండిన శిస్తుపయికము నెప్పటి దప్పుడే బ్రాహ్మణసంతర్పణలకును గవీశ్వరబహుమానములకును వెచ్చ పెట్టుచుండెను. ఒకసమయమునఁ బయికము నంతయును దివాణమునకుఁ బంపవలసిన దని జమీన్దారు లుత్తరువులు పంపిరి. ఏజంటుగారిచేతిలో నొకదమ్మిడియు లేదు. అప్పుడు పుల్లప్ప యేమియుఁ దోఁపక, పల్నాడుతాలూకాలోని గుత్తికొండయను గ్రామమునకు కాపురము లేచిపోయెను. ఆకాలమున నాగుత్తికొండ రామరాజువారిపాలనముక్రింద నుండెను. అప్పుడు మల్రాజువారియాస్థానకవియు, ఆకుంకలగుంటగ్రామనివాసియు నగు బట్టుకవి ప్రభువుగారితో నిట్లు మనవి చేసెనట! + +ఉ. రాముఁడు లే నయోధ్యవలె రాజిలెఁ గుంకలగుంట పుల్లప + గ్రామణి గుత్తికొండనగరానకుఁ బిల్లలతోడఁ జేరఁగా + స్వామి పరాకు నామనవిఁ జక్కగ నీమదినుంచి యంచితో + ద్దాముని దమ్మళాన్వయునిఁ దప్పక తోఁడుకరావె ధీమణీ! + +అంతట సంస్థానాధీశులు పుల్లప్పను మరలఁ బిలిపించి, యథాప్రకారము తమయేజంటుగనే యుంచుకొనిరఁట. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0121.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0121.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..67e87f7b542fe75714a3cf81a4f9423bf008d34a --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0121.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +ఉ. ...........................................................................నం + దమ్ము నిజమ్ము రమ్ము కవనమ్ము కవీ! రచియించిచూడమీ + దమ్వడాన్వయేందుని వదాన్యశిఖామణి మా సెబాసు మం + త్రి మ్మతిమంతునిం గనిన దివ్యదుకూలముతోడ గంధపు + ష్పమ్ము లవారితమ్ముగఁ గృపామతి నిచ్చుఁ గవీంద్రకోటికిన్. + +ఉ. నందవరీకబృందమున నాటికి రాయనిభాస్కరుండు సొం + పొంది వదాన్యుఁ డంచుఁ బొలుపొందెను; నేటికి దమ్మడంపువం + శేందుఁ డరే! సెబాసనఁ బ్రసిద్ధి వహించెనుగా! సెబాసుమం + త్రీంద్రుఁడు మంత్రికోటులు నుతింప వదాన్యుఁ డనంగ ధారుణిన్. + +ఉ. కాసులు కొన్ని కూర్చికొని గర్వముతో నపకీర్తిఁ బొందువా + రేసభ సన్నుతిం బడసి రెక్కడి కెక్కిరి దమ్మడంపుసే + బా సనిపించుకొన్నసచివప్రభు వీవె కదా? నియోగిలో + కాసమకీర్తిచే రవికులాంబుధిసోముఁడు రాముఁడుం బలెన్. + +శా. ఏబోధల్ విని తల్లిదండ్రు లురుభూమీశాంఘ్రిపద్మంబులం + దేబిల్వావళు లుంచిరో? కవులు నేతీర్థావగాహాప్తులుం + గాఁ బొల్పారి హరి న్సపర్య లొకదీక్షాసక్తిఁ గావించిరో? + శాబాసయ్య జనించె దమ్మడపువశంబందుఁ బుణ్యాత్ముఁడై. + +ఉ. మందమతిం గవుల్ ఖలుల మందుల గర్వుల దుష్టలోభిరా + డ్బృందము నెంచఁబోవుట వివేకులు గా రొకవేళఁ గాంచిన + న్నందవరీకులందు సుగుణాఢ్యుఁ డుదారుఁడు మాసెబాసుమం + త్రీంద్రుని గాంచినంతనె దరిద్రమతిభ్రమ లూడకుండునే? + +ఉ. భాసురకీర్తిశాలి హరిభక్తవిభామతి దమ్మడంపుసే + బాసనుమంత్రికీర్తి రుచి భాసిలె దిగ్వనితాశిరోగ్రజా \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0122.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0122.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..008e2d59979a7d359cd48f5bc29b6846eab04565 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0122.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +తీసుమదామమై చటులదివ్యదుకూలమునై యురాజపా + ళీసితతారహారమయి లీలల కాస్పదమై విచిత్రమై. + +ఉ. వేసట లేక యాపరకవేషము బొఱ్ఱలు పోగులుంగరాల్ + మీసము లుండఁజూచి చెయి మేలని యెత్తితి దమ్మడంపు శా + బాసనుమంత్రిఁ జూచితిని పార్థివకోటులఁ జూడఁబోను గా + వాసవశాఖి చేతఁగలవారల కేల విచారసంగతుల్? + +చ. నలువ సృజించె నౌర మననందవరీకుఁడు దమ్మడంపుస + త్కులుడు “సెబాస్సెబా”సని బుధుల్ నుతియింపగఁ బేరుఁగాంచెనౌఁ + గలియుగమందు నాఘనునికన్నను మిన్నవదాన్యుఁ డొక్కడే + తెలియఁగ భాస్కరుం డని తదీయకులోద్భవు లెంతు రెయ్యెడన్. + +ఉ. యాచకులన్ సృజించితి సురాగము లెల్ల సురేంద్రునింటిలోఁ + దోఁచక యుంచి తంచు విధి త్రొక్కటముం బడి పీసపాటి శే + షాచలమంత్రిచంద్రుని మహాత్ముని తాను సృజించినాఁడహో + యాచకులార! రండి పరమార్థము లెల్లఁ గొనుండి! దండిగన్. + +క. అలశేషాచలపతిఁ గన + గలఁ దందురు ముక్తి కనులఁ గన్నది లేదే + యిలఁ బీసపాటి శేషా + చలపతిఁ గనుఁగొన్నభుక్తి చక్కఁగఁ గలుగున్. + +ఉ. తంద్ర యొకింతలో కల పితామహీ నేమిటఁ బూజఁజేసిరో? + చంద్రునితల్లియుం గుసుమసాయకశూరుని తల్లియున్ హరి + శ్చంద్రునితల్లియు న్విశదసారసలోచనుతల్లియున్ దయా + సాంద్రునిఁ బీసపాటికులచంద్రుని శేషునిఁగన్నతల్లియున్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0123.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0123.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..59b7c224c04aa5284d5952f8eca0ca983f8079ab --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0123.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +ఉ. ఖేచరభూధరంబు పరుగెత్తినభానుఁడు పశ్చిమంబునన్ + దోచిన వీతిహోత్రుఁడు జడోజ్జ్వలుఁడైన గిరిన్సరోజముల్ + సూచిత మైనఁ బుణ్యగుణశోభితుఁడై తగు పీసపాటి శే + షాచలమంత్రిపుంగవుఁ డసత్య మొకింత వచింపఁ బూనునే? + +గీ. మిమ్ముఁ గనుఁగొని “కల్పద్రుమమ్ము సుమ్ము + సఫల” మనుకొని కనుఁగవ సంతసించె + పీసపాటికులాంభోజ! ధీసమాజ! + దానసురభూజ! శేషప్రధానిభోజ! + +చ. ఇలు నిలువెంబడిం దిరిపె మెత్తెడుశంభుని నమ్మలేదు; కోఁ + తుల నొనఁగూర్చి రావణుని దున్మినరాముని నమ్మలేద; యా + కలిఁ గొనువేళవారెవరుఁ గన్నులఁ చూడరు పీసపాటిస + త్కులుఁ డగు శేషమంత్రిఁ గనుఁగొన్నను నాఁకలిఁ దీర్చుఁనర్థికిన్. + +ఉ. పూచినయట్టికొమ్మలివి పో! కరము ల్నఖపఙ్క్తి గాదు శో + భాచయపల్లవంబు లివి భవ్యపదంబులు గావు చక్కఁగా + యాచకకోటి బాంధవజనావళిఁ బ్రోవఁగఁ బీసపాటి శే + షాచలవల్లభాకృతిసురాగము సంభవమయ్యె ధారుణిన్. + +ఉ. చందురుఁ డుద్భవించె సరసంబుల బ్రోవఁగ నెన్నభానుఁడిం + పొందుచు నుద్భవించె బిసపుంజము లుల్లము లుల్లసిల్ల గో + విందుఁడు సంభవించెఁ బృథివీస్థలిఁ బ్రోవఁగఁ బీసపాటివం + శేందుఁడు శేషశైల ముదయించెర! యర్థులఁ బ్రోవ నేటికిన్? + +సీ. కాలకంధరఘోరకంధరారభటికి + భీతుఁడై చెలువంబు విడుఁవడేని \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0124.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0124.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..354407944991a69509f5a6487ec1d7e479837415 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0124.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +పవికరాభీలసంభగ్నాంతరంగుఁడై + మున్నీటిలోపల మునుఁగఁడేని + కలశోద్భవునిచేత గాసిఁ జెందక సదా + స్పర్శార్హవృత్తిఁ దాఁజలిపె నేని + అమరావళికి నెల్లనమృత మిచ్చెడుతఱి + నెమ్మోము నీలిమఁ గ్రమ్మదేని + యాకృతిని ధీరత గభీరిమను వితరణ + మున సుమాస్త్రు మైనాకసముద్రవిధుల + నగును గుమ్మడివెల్లివంశాగ్రగణ్యుఁ + గృష్ణయవదాన్యుఁ బోల్ప నీపృథ్వియందు. + +శా. ప్రత్యబ్దత్వదుదాత్తదానధరణీద్రవ్యాగ్రహారాఢ్యసౌ + హిత్యేచ్ఛద్విజపంక్తి దీవన లిడున్ “హేభూపవర్యాగ్రణి + ప్రత్యగ్రప్రభుతా జయో౽స్తు భవతః ప్రాయో” యటంచున్ బలౌ + ద్ధత్యప్రాభవకోఠిసంతతిపవిత్రా! సుబ్బరాయాధిపా! + +మ. శరదంభోధరకాలకంధరహరిస్వర్గోహిమాద్రిస్వరా + డ్ఢరిహంసామరవాహినీబలసమీరాహారజైవాతృకుల్ + కరుణాంభోనిధి మంత్రిపుంగవుఁడు సత్కల్పావనీజాతమా + వరదామాత్యునికీర్తితోడ సరి జెప్పం బోల దెబ్భంగులన్. + +ఈరామప్రధానుఁ డొకరాజసంస్థానమున మంత్రిగా నుండెను. ఆకాలమునఁ గరణీకవృత్తి కమసాలులదై యుండగా \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0125.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0125.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a748d92bc97a5b8ef6df2f7b2d142ad53f44eebd --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0125.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +నీతఁడు నియోగిబ్రాహ్మణుల కిప్పించెను. ఒకతఱి నీతఁడు కృష్ణవేణీనదీతీరమున భూదానము పరిగ్రహించి సశాఖీయుల భరించెనఁట. అందుల “కెప్పుడు నబద్ధపువ్రాఁతలు తగాదావ్రాఁతలు వ్రాసికొని జీవించుచుండు నీ నియోగులు దానపాత్రులా?” అని వైదికులెవరో యాక్షేపింపఁగా నియోగు లెవరో చెప్పిన సమాధానపద్యములు— + +ఉ. వ్రాయుట చిత్రమా? వికృతవైదికమా? నిజదారరక్షణో + పాయముకై నియోగి యిలఁ బార్థివసేవ యొనర్చినంతనే + పాయునె! వంశశీలములు పాయక యెప్పుడు చిత్రగుప్తులున్ + వ్రాయరె? యెల్లలోకములవారలుఁ జేసిన పుణ్యపాపముల్. + +ఉ. మానఘనుండు బ్రహ్మకులమండనమూర్తి పరోపకారి దు + ర్దానదురన్నముల్ గొనఁడు తప్పఁడు స్వామిహితోపకారముల్ + దీనులఁ బ్రోచు బాంధవవిధేయుఁడు డస్సియు వేఁడఁబోఁడు తా + నూనినవేడ్కతోడుత నియోగికి నిచ్చినదాన మల్పమే? + +కవులు దానపాత్రులు గారని యాక్షేపించుచుఁ జెప్పిన పద్యము— + +చ. అవగతశబ్దశాస్త్రచయు లైన మహాత్ములు పండితోత్తముల్ + భువనతలంబునం దధికపూజ్యులు వార లటుండఁ గూటికై + నవనవకల్పనావిధిచణత్వము తోఁప నబద్ధమాడు నీ + కవు లిల దానపాత్రు లయి గౌరవమందుట చూవె చిత్రముల్! + +పై యాక్షేపణకు సమాధానము— + +చ. కవి కమలాసనుండు త్రిజగత్పతి యైనపినాకపాణియుం + కవియె తలంపఁగాఁ గవులుకారె పరాశరబాదరాయణుల్ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0126.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0126.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c316e9a161152b4e78ae77e1a3ff358492c62348 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0126.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +కవికృతపుస్తకగ్రహణగర్వితు లల్పులె పూజ లందఁ గాఁ + గవు లఁట! దానపాత్రులును కారఁట! యిట్టివి పో విచిత్రముల్. + +చ. గురుకులవాసఖేదమునకుం గడు డస్సి యపారశాస్త్రసా + గరముల నీదియు న్వలఁతి గాఁ డలరింపఁగఁ బండితుండు తా + వరకవు లద్యదిందుకర వారసమాగమఫుల్లహల్లకో + త్కరవిగవళన్మరందపదకాండముచే నలరించుచాడ్పునన్. + +గీ. ఎంచి యెంచి చూడ నింపయి తోఁచు నీ + మూఁడులోకములను ముగ్ధ లైన + మించుబోండ్లచూపు లించురసంబులు + చతురు లైనకవులసరసమతులు. + +చ. పలుమరు శాస్త్రముల్ చదివి పండితుఁడై యజురాణిసత్కృపా + ఫలమును గాంచి తా రసము బాగుగఁ జెప్ప వలంతి యైనవాఁ + డిలఁగవి; లాతివాఁడు కపియే యని చెప్పఁగ నొప్పు; జాయ నాఁ + గులజయ జాయ గాని పెఱకోమలి మాయయ కాక జాయయే? \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0128.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0128.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0721b58fc10cc946ce0e54e1f85449d0c96f583c --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0128.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ఇతఁడు పుదుకోటప్రభువు. తిరుమలరాయలపుత్రుఁడు. కోటివంశస్థులకు “తొండమాన్” అనునది బిరుదు. + +చ. స్థిరజయసాంద్ర! కోటికులతిర్మలరాయధరాధరేంద్ర! నీ + కరకరవాలశాతలను గాంచిన వైరికిఁబోటు దాన నం + బరమణిమేనఁదూటు బలవైరికిఁ దత్తరపాటు రంభవా + తెరపయిఁగాటు సౌరసుదతీమణి కబ్బురపాటు చిత్రమే? + +చ. అరుదుగదా తలంపఁ గవులార! ధరాధిపులార! వింటిరా? + శరనిధిమేరఁదప్పినఁ బ్రచండకృశానుఁడు చల్లనైన దు + ర్భరకులిశంబువాడరిన రామునిబాణము సూటి తప్పినన్ + దరణిసుధాకరున్ గతులు దప్పినఁ గోటికులాబ్ధిచంద్రుఁడీ + తిరుమలతొండమానుఁడు మదిన్మఱియాడినమాటఁ దప్పునే! + +చ. జరజరవచ్చుబాణముల జళ్ళకు గొంకక రింగురింగునన్ + మెఱయు తుపాకిగుండ్లకును మ్రెగ్గక ఖల్లను కత్తిపెట్లకున్ + వెఱవక నాజిలో రిపుల వేమరు గెల్తువు రాయ తొండమాన్ + తిరుమలభూపపుంగవుని తిర్మలభూప! దిలీపవిక్రమా! + +చ. నఱకుదు వౌర వైరినరనాథుల గొగ్గిజిరాలు శింగిణి + తరకసజీనిఘోడలవదండథణాలు ఘణీలు ఘల్లనన్ + దురమునఁ బెద్దకత్తిఁ గొని దోర్బలశక్తిని రాయతొండమాన్ + తిరుమలభూపపుంగవుని తిర్మలభూప! దిలీపవిక్రమా! + +ఉ. ఇట్టటుఁ గోటితిర్మలమహీపతియూరక కానివానిఁ జే + పట్టఁడు పట్టఁ డట్లనక పట్టినచోఁ దనయంతవానిగా \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0130.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0130.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..95dfb47a426ff9c10e5480a4c011c905bf450d26 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0130.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +శా. స్ఫాయద్దంతి ఘటాఘటోద్భవమదాసారస్ఫుదావాహినీ + .................................ధరారుహవరస్తోమావసంతభ్రమ + ద్గాయద్భృంగసమూహనిష్కుటములౌ దారిన్ సుధీగేహముల్ + .......................................ధీరువలనన్ రంజిల్లు నెల్లప్పుడున్, + +కళిక. మఱియు విబుధుల కలన, గరిమనుప్రభువలన + .............................................ననివిభువలన + రణధరాదికచలన, రహితశౌర్యునివలన + గుణధరాధికమిళన, కుతుకధుర్యునివలన + +మ. ............................................................... + .............................................................నీ + కరణం బల్కిరి తద్గుణైక మని తర్కజ్ఞాళి నవ్వంబడున్ + హరతుల్యప్రతిపాద్యుచేత.................................. + +కళిక. మరియును గవులను మనుచును విభుచే + నరులను కవులను ననుచును ప్రభుచే + కలనైనను బొంకని ధీరు........................ + ................................................... + గంట్లిండఁగాచిన కైగలదొరచే + గంట్లెడఁగాచిన కైనరవరుచే + కోటికులావనగుణవాక్పతిటే + కోటి..........................నిజముగఁ గొలిచె + ప్రజతగఁబొలిచెన్ దినుసునమనిచెన్ + మనిమదినునిచెన్ నెనరునదనుచెన్ + +ఈతఁడు పుదుకోటప్రభువగు తిరుమలరాయల పుత్రుఁడు. ఈయనపై శేషయ్యయనుకవి వ్రాసిన చాటువులు, \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0131.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0131.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fa926c30e8875cea0f2612d42e3fa5907215009e --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0131.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. శ్రీహరికరుణావిశేషవైఖరులచే + సామ్రాజ్య మేలుము జయము నీకుఁ + జంద్రజూటునిదయాసాంద్రవైభవముచే + సంపదల్ గాంచుము జయము నీకు + వారిజోద్భవుకృపాపారసత్ప్రేమచే + శౌర్యంబుఁ బూనుము జయము నీకు + మలయకేతనపాండ్యమధురేశువరముచే + సత్కీర్తిఁ జెందుము జయము నీకు + ననుచుఁ గవిబుధపాఠకుల్ వినుతి సేయ + విక్రమస్ఫూర్తికీర్తుల వెలసి తౌర! + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. + +సీ. పైఠాణిపాగపై పైఁడిరేకుతురాయి + చొక్కమై మిక్కిలిసొంపు నింప + హురుమంజిముత్యంపుటొంట్లతో మగరాల + బావిలీలహొరంగు పంతగింపఁ + బూర్ణచంద్రునిరీతిఁ బొలుపొందుమోముపై + సిస్తుకస్తురిచుక్క జిగి వహింప + మైని ధరించిన మణిభూషణావళుల్ + కొమరొప్పుకాంతులఁ గ్రుమ్మరింప + నీవు పట్టాభిషిక్తుఁడై నిఖిలజనులు + గొలువ మాణిక్యపీఠిపైఁ జెలగితౌర + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0132.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0132.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d2657f29c15fdcfc8431d93c1e3f7aec745ecc44 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0132.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. ధారుణీతలమెల్లఁ దనుదానె యుప్పొంగెఁ + బలుచోరజారబాధలు తొలంగెఁ + జేరికొల్చినవారి కోరికల్ ఫలియించె + విమతులకెల్లను వెత జనించె + బంధుసంతతికి సౌభాగ్యంబుఁ దనరారెఁ + గవుల దారిద్ర్యము ల్కడలి దూరె + సకలసజ్జనులకు సంతోషములు మీఱె + గాయకకోటికిఁ గఱవు తీఱె + నీవు పట్టాభిషిక్తుఁడై నిఖిలమైన + ధరణిజనులకు రక్షింపదలచినపుడె + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. + +సీ. సకలసద్గుణముల జానకీపతి జోడు + మరి నీకు “నారణప్పరశ” బిరుద + గాంభీర్యగరిమచేఁ గలశాబ్ధి నీ కెన + “వరవాకమాలికాభరణ” బిరుద + శౌర్యవిస్ఫురణచే సవ్యసాచీడౌను + ధర నీకు “వర్త్కాలతర్క” బిరుద + వితరణఖ్యాతిచే విధుఁడు నీ సాటియౌ + “జయవీరరమణవాళ” చండబిరుద + ధైర్యమున నీకు మేరుభూధరము దీటు + తనర వడుశురుకులదండధారిబిరుద + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0133.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0133.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ee993627ab807d003f3dd31c4d27b652fa407326 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0133.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. కత్తికిఁ బచ్చిపూల్ గలిగిన నెఱయోధ + బొడ్డుగంట గుఱాని కిడ్డజోత + కపికేతనము గల్గు కదనరంగకిరీటి + వీరకంకణముచే మీఱు మేటి + ప్రతిలేని సింహతలాటంబు గల ధీర + విజామరంబులు వెలయు శూర + గండపెండేరంబుఁ గైకొన్న దునెదారి + పచ్చగొడ్గులు గల్గు ప్రధనశౌరి + పంచెవన్నెలపావడల్ పరగు నేత + మానరక్షణబిరుదంబుఁ బూనుదాత + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. + +సీ. మదనుని యాకారమహిమంబు విడనాడి + యనిరుద్ధు సౌందర్య మణగఁద్రొక్కి + చందురు నెమ్మేని సారము నిరసించి + మహిని జయంతుని మట్టుపఱచి + నలకూబరుని నిండుచెలువమ్మునను రెమ్మి + నకులుని శృంగారనయము గేరి + నలరాజురూపంబు ననుఁజూచి యణకించి + గాంగేయుచందంబుఁ గాకుసేసి + కృష్ణదేవుని యందంబుఁ గ్రిందుపఱచి + సాటిలేకుండ మీఱె నీ చక్కదనము + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0134.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0134.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..27e5b932b39b2e210910ca75f3f3f89fdb54ede2 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0134.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. తూనిక దాతాయెఁ దొలుదొల్త శిబిరాజు + చంచల దాతాయె జలధరంబు + కఠినదాతాయెను కాంచఁ జింతామణి + వీసపుదాతాయె వెలయువిధుఁడు + పరకదాతాయెను పరికింపకి.......... + పాతికేదాతాయె భానుసుతుఁడు + అరనాసిదాతాయె నంబికారమణుండు + ముక్కాలుదాతాయె మున్నెబలియుఁ + గాన నీసాటి నెఱదాత కలియుగాన + నరసిచూడంగనేగాన హరిసమాన! + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. + +సీ. విడిబడి శేషుని పడగలు విడియించి + పాలమున్నీటిని భంగపఱచి + కలువలచెలికాని కాంతులు కఱగించి + మఱి తారకలనెల్ల మాయఁజేసి + ఆకాశవాహిని నబ్ధిలోపల ముంచి + వెలిదమ్మివిరులను విరియఁజేసి + పూని శంఖంబుల పొట్టలెల్లనుఁ జించి + కల్పవృక్షములఁ జీకాకుపఱచి + హారహీరపటీరనీహారరుచుల + మీఱి నీకీర్తి ధరలోన మెఱసె నౌర + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0137.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0137.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c33b844b8d42fb1a4d06143737a7cf261594f14d --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0137.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. కలనులోఁ బగవారి ఖచిఖచిక్కునఁ గ్రుమ్మి + ఛేదించు నీదు కైజీతబలము + దురములో రిపులపైఁ దూరి గోరించుచుఁ + జెండాడు నీదు కైజీతబలము + అనిలోన విమతుల నదలించి విదలించి + చించును నీదు కైజీతబలము + పోరిలో వజ్రీలఁ బొడిచి పొర్లించును + చేకొద్ది నీదు కైజీతబలము + ఘోరవైరుల బారులఁ గొట్టి కూల్చి + చెలఁగుఁ జలమున నీదు కైజీతబలము + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. + +సీ. ఘోడాలు తోడాలు కేడాలు బొమడికల్ + ధరఁ గూల వజ్రీల నఱికి నఱికి + పేఁటలు కోటలు బిగువుజంట జిరాలు + స్థిరవ్రాల వైరులఁ జెండి చెండి + చిలుకొత్తుదగళాలు చికిలిచేదస్తులు + చెదరంగ దునెదార్లఁ జించి చించి + సింగాణితరకసల్ జిగిరేకుకత్తులు + దునియంగఁ బగతులఁ దునిమి దునిమి + తురఁగముల మీటు విమతులఁ ద్రుంచి త్రుంచి + గెలిచె భవదీయరాహుత్తదళము కలన + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0138.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0138.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e350042f23ab38dd517b83a118d0914afbf60df0 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0138.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. వికటించువైరులవేసి”కో” యని యార్చు + “నదె కయ్య” మన్న నీ యడపకాఁడు + మదవద్విరోధుల హదయముల్ పెకలించు + “రణ”మన్న నీ దుకారాంజివాఁడు + కుటిలవిద్వేషుల గుండెకాయలఁ జీల్చు + “సమర”మం చనిన నీ జారినాఁడు + గర్వించు విమతుల కంఠముల్ తెగఁగొట్టు + గడిదురంబునను నీ గొడుగువాఁడు + నీదుసాహస మెంచి వర్ణింపఁదరమె? + వీరమణవాళబిరుదాంక విక్రమార్క + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. + +సీ. నీభేరి నినదంబు నెగడినయంతనే + మదవద్విరోధుల మతులు గలఁగు + నీడాలు పెటపెటల్ నిండినయంతనే + ఘోరవిద్వేషుల గుండె లదురు + నీకత్తి నిగనిగల్ సోఁకినయంతనే + విమతుల గర్భనిర్భేద మగును + నీఘోటిఖురధూళి నెగడినయంతనే + మత్తుల చిత్తముల్ తత్తరించు + నౌర నినుఁ జూచినప్పుడె యాజి విడిచి + ఘోరవైరులు గుహలలోఁ జేరుచుంద్రు + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0139.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0139.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d0b1ba74721c5d72908c87343a9204cda4908985 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0139.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. మొనసి స్వామిద్రోహ మొనరించు మూర్ఖుల + పైతలమిత్తి నీ చేతికత్తి + ఏలినస్వామితో నెదిరించు కుమతుల + నెత్తిపై బలుమేకు నీదుబాకు + స్వామికార్యముల వంచనసేయు కుటిలుల + నిటలంబుపై కొంకి నీదువంకి + పతిమాట మీఱిన బండలండీలకు + జమునిదాడిర నీదు జమ్ముదాడి + గదర! యుష్మద్భుజాగ్రజాగ్రత్ప్రతాప + మెన్న శక్యంబె యల పన్నగేంద్రునికిని + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. + +సీ. మఝ్ఝారె! నీవంటి మహిపచంద్రుఁడు కల్గఁ + దప మాచరించిరో ధరణిసుతులు? + మాయురే! నీవంటి మనుజసింహము కల్గ + బద్మాక్షుఁ గొల్చిరో బంధుతతులు? + చాగురే! నీవంటి జననాయకుఁడు కల్గ + నేవర మందిరో యిష్టసఖులు? + భల్లారె! నీవంటి ప్రభుశిరోమణి కల్గ + నేపూజఁ జేసిరో యెల్లకవులు? + మేలు! శహబాసు! నీవంటిమేటి కలడె + జలధి వలయితధారుణి చక్రమునను? + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0140.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0140.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f8d5d8947cd0973e27698c3828cfc75654e6fbab --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0140.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +సీ. అల్లమార్కండేయు నంతదీర్ఘాయువు + సూర్యునియంత తేజోభరంబు + శంకరునంతటి శాశ్వతైశ్వర్యంబు + దేవేంద్రునంతటి దివ్యభోగ + మర్జునునంతటి యాహవశౌర్యంబు + భీమసేనునియంత భీమబలము + నళరాజునంత పుణ్యశ్లోకతాయుక్తి + మాంధాతయంతటి మహితకీర్తి + అనిలునంతటి సత్ప్రతాపాతిశయము + కర్ణునంతటి యీవియుఁ గలిగి మనుము + భళిర! తిరుతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. + +ఈప్రభువుపై వేఱొకకవి రచించిన పద్యములు. + +క. శ్రీకంఠుని కృపచేతను + నీకత్తికి దీటులేక నిఖిలధరిత్రిన్ + జేకొమ్ము శాశ్వతమ్ముగ + రాకాశశిరూప! విజయరఘునాథనృపా! + +సీ. కత్తికి పచ్చిపూల్ గలిగిన హంవీర! + బొడ్డుగంట గుఱానికిడ్డశూర! + సాంబ్రాణిధూపవాసనలు గైకొను మేటి! + గండపెండేరంబుఁ గలకిరీటి! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0141.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0141.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ae7937c39a3ae2e9a26df90abfbcd1dba646398b --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0141.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +పంచవన్నెలు గల్గు పావడల్ గలయోధ! + నవబత్తు గలయట్టి యవనినాథ! + సింహతలాటంబుఁ జెల్లించు వజ్రీడ! + వేటుపావడఁ గల్గు పోటుకాఁడ! + మకరబిబ్బీలు కల్గిన మన్నెరాయ! + చంద్రసూర్యాదివాద్యపు సమితజేయ + కోటికులవర్య! రణనిరాఘాటధైర్య! + విజయరఘునాథ! జయభార్గవీసనాథ! + +సీ. చేపట్టు సడలక చివ్వున వీఁడక + తెగవునఁ దప్పగ తెట్టగిలక + విసరెడి తావుల వెలిగాక కడివోక + సుంకులు రాలక చుట్టుకొనక + గడుసైన తావులఁ దడఁబడి నిలువక + సామానటంచన్న సరకుగొనక + కాదని వంపైన గతికూడకుండక + కొనకత్తి మెండైనఁ దునిగి చనక + దొనకు దిగియేటు పోటును చినుకు నిఱుకు + విసరులను హత్తి బిరుదుకక్కసపు బంట్ల + జిగురుఁ దినిపించు నౌర నీ చేతికత్తి + విజయరఘునాథ! జయభార్గవీసనాథ! + +సీ. వడివేయు మీసంబు పట్టునఁ జిక్కఁగా + వీడియు డాచేత వ్రేలు తలలు + కరకరచేతఁ బల్గంటి సేయుచునుండ + దొర్లి ముంజేఁత బట్టుకొనెడు తలలు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0143.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0143.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2dab58a7be978c92abe8477846dfbbaa941c6744 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0143.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +బేధుమాలెడు జనబ్బీపరంగు మెఱుంగు + ధారగానెంచి నూగారుకలికి + సరిగెపూహరువుల చాయ సూర్యపుటంప + దొనలంచుఁ బిక్కలఁ గనఁగ వెఱచి + ఘాటంపులాహురి నౌటకు విల్లని + బొమముడి పాటున భ్రమ వహించి + భవదహితపాళి యప్సరఃప్రతతికేళి + ఖేదము వహించుగాని సుఖింపదాయె + కోటివంశసనాథ! సంగుప్తబోధ! + విజయరఘునాథ! జయభార్గవీసనాథ! + +సీ. పాండ్యభూపాలు దీప్తప్రతాపాగ్ని కే + శూరునిబలము సమీరణంబు + మధురేశకీర్తి నిర్మలసుధారాశి కే + యున్నిద్రుజయము చంద్రోదయంబు + త్రిశిరఃపురాధిపతిప్రతిజ్ఞామంధ + రమునకే దొరబుద్ధి కమఠరాజి + విశ్వనాథావనీవిభుమనశ్శుభవధూ + గ్రీవకే భూపాలుసేవ బొట్టు + అతఁడు నీవెగదాపదానతమహారి! + హారికరుణావిహారి! యాహవపురారి! + కోటివంశసనాథ! సంగుప్తబోధ! + విజయరఘునాథ! జయభార్గవీసనాథ! + +సీ. తేలవైచెడి వేళబాళిచే దొడరిన + వెనుచక్కి మొనఁబడ్డ విసరి విసరి \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0145.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0145.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9bc25f5028212a1b86c11464faf36987d23d1a8e --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0145.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +సన్నాహమున సముత్పన్నపన్నగవైరి + జవయుతమగు మహాశ్వంబు నెక్కి + “ధే”యనియార్చి సందీప్తకాలానల + కీలాకరాళసంవేలఖడ్గ + ధారాహతానేక వీరారిజనవార + సారశోణితపూర ఘోరనదులఁ + బఱప నొఱపైన దురము నిర్భరము సేయు + నేర్పు నీ కబ్బె భార్గవు నేర్పు మీరఁ + గోటివంశసనాథ! సంగుప్తబోధ! + విజయరఘునాథ! జయభార్గవీసనాథ! + +సీ. గడగడమని కాళ్ళు వడఁకఁజొచ్చినయంత + స్తంభగుణంబు కొం తణఁచివైచెఁ + బలుకు డగ్గుత్తికఁ బడి వికారము నొందఁ + బ్రణయమ్ము మౌనసంపదను నిల్పె + వెలవెలయై మేను వికృతి వహించుచో + రోమాంచలంబు మఱుంగు వెట్టె + గన్నీటఁ జినుకులు కాలువలై పార + స్వేదప్రవాహంబుఁ జేర్చుకొనియెఁ + దక్కులను ద్రొబ్బె రంభపైఁ దనకుఁ బ్రేమ + యనుచు నీవైరి నేర్పుగ నతనుదారిఁ + గోటివంశసనాథ! సంగుప్తబోధ! + విజయరఘునాథ! జయభార్గవీసనాథ! + +సీ. చెంగావిపావడరంగుగా మెఱయించి + యదికాక పూదండ లలవరించి \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0146.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0146.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..66ad996249279cf94add63bca2fc3b4ea06a698a --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0146.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +తనమేనిచాయచిత్తంబున భ్రమించి + వలసిన బహుమానములను జెంది + కేడంబుఁ దెరచోటు వీడి ముందర నిల్పి + క్రమముగా నటనవైఖరినిఁ జూపి + చెంతకు రమ్మని చింగున వెనుదీసి + వేగమే కంఠంబుఁ గౌఁగిలించి + సురతలీలనుఁ గనుపించి సుఖము నించు + నాటవిరిబోణి యనఁగ నీదగుకృపాణి + గోటివంశసనాథ! సంగుప్తబోధ! + విజయరఘునాథ! జయభార్గవీసనాథ! + +ఈప్రభువుపై సీతారామయ్య యనుకవి వ్రాసిన పద్యములు. + +సీ. వలిమలల్లుండును వానికుమారుండు + సరివత్తు రవనిలో శౌర్యమందు + వనధియల్లుండును వానికుమారుండు + రూ పొప్పుదురు ధాత్రి రూపమందు + పాండేంద్రునల్లుండు వానికుమారుండు + జంటౌదురిలలోన వింటియందు + వనజాక్షునల్లుండు వానికుమారుండు + నీడౌదురుర్విలో నీవియందు + గాన నినుఁ గొల్చి విఖ్యాతిఁ గాంచినట్టి + అల్లుడి కుమాళ్ళ కవనిలో ననుదినంబు + భళిర తిరుమలతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0147.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0147.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9585369df950ad73a57e4c6a96aade5a155968b9 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0147.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. దేవతారాజులు స్థిరశౌర్యమహిమచే + భోగిరాజులు పటుబుద్ధిచేత + గిరిరాజవర్యులు నెఱిధైర్యగరిమచేఁ + బక్షిరాజులు బాహుబలముచేతఁ + గలశాబ్ధిరాజులు గాంభీర్యగుణముచే + కలువలరాజులు కాంతిచేత + రాజరాజులు తనరారు సంపదలచే + వలరాజు లిలరూపవైభవమున + ధర్మరాజులు నీతిచేఁ దలచిచూడ + సామి నీరాజచంద్రులు జగతిమీఁద + భళిర తిరుమలతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. + +సీ. గుభగుభాలని పారు గుంటుకోవి ఫిరంగి + జవురు జంగీలకు సరకుఁ గొనక + సరసర బిరబిర జరజరమని వచ్చు + బాణాలరవళిచే బబ్బరిలక + ఫెళఫెళ ఢమిఢమీ పెటపెట ‘రొ య్యను’ + బలు తుపాకీగుండ్ల కళుకుఁ గొనక + ధణధణాం ధణధణాం ధాణంధణత్కార + భేరిభాంకృతులకు బెండగిలక + యెంతలెమ్మని తేర్లపై నెక్కితూరి + చుట్టుముట్టుగఁ బాళెముల్ గొట్టితౌర + భళిర తిరుమలతొండమాన్ ప్రభుకుమార! + విజయరఘునాథ! తొండమాన్ విభువజీర. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0149.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0149.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bc3a8823eaf6aea2afada293ced8d8f46b0618d2 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0149.txt @@ -0,0 +1,29 @@ +శా. రాజారామసరోజబాంధవుఁడు ప్రహ్లాదుండు భైరోజి స + త్తోజీఘోర్పముఖ్యు లైననెఱయోధుల్ తొండమాన్ రాజహే + రాజాభోజ ‘సబాసహోబహతుభల్లా’ యంచు నిన్మెచ్చ దా + బోజీ పండితుఁడా! సమర్థుఁడు రణంబు జేయ నీఢాకకున్ + హాజీవై భళి మేలు రాయ రఘునాథా! యోధయూథాగ్రణీ! + +శా. శ్రీరంజిల్లఁగ నీకుఁ బాండ్యనగరీ సింహాసనేంద్రుండు బల్ + పేరిచ్చెం గద మెచ్చి మేలు సమరప్రేంఖజ్జయారంభగం + భీరస్ఫారఢమామికాఢమఢమా భీమోగ్రబాహాబలో + దారా! సారవిహార! రాయరఘునాథా! యోధయోథాగ్రణీ! + +మ. గణుతింపన్ వశమా భవద్విజయజాగ్రద్వీరవిద్యావిజృం + భణపాండిత్యము నీకె చెల్లె భళిరా! భద్రేభ ఘంటాఘణాం + ఘణనిక్వాణనిరాఢ్యనిర్భరమహాగంభీరభేరీధణాం + ధణధాణంధణధాణ! రాయరఘునాథా! యోధయోథాగ్రణీ! + +మ. దురమందుం దురగంబు ధై యనుచుఁ జిందుల్ ద్రొక్క భాహాసిభీ + కరలీలం.........................................................ల పేటీజరా + పెఱఘోడాగజశింగిణీతరకసానేజల్ ధణారింతువౌ + తరుణీమన్మథ! కోటిరాయరఘునాథా! యోధయోథాగ్రణీ! + +సీ. నవరసాలంకారనయచమత్కృతు లొప్ప + సత్కవుల్ పద్యముల్ సంఘటింప + జమదగ్ని భుజగర్వశమహోగ్రభుజశక్తు + లుత్తమక్షత్రియు లొగిఁ జెలంగ + విదితసంగరరంగ విజయవిక్రము లైన + బిరుదురౌతుల పరంపరలు గొల్వ + ననవద్యజనహృద్యఘనగద్యపదపద్య + గతు లొంది వందిమాగధులు పొగడ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0150.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0150.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d49c54197d6a61a9973c9b7be44b086b13cd5486 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0150.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +నెగడు నభినయవిభ్రమాన్వితులు వార + వనిత లనితరసులభవిద్యను నటింప + నిండుకొలువుండు నాఖండలుండు జగతి + నీవె యననౌర రఘునాథ! నృపవజీర! + +సీ. మహిలోనఁ గలహంసమండలంబులచెల్వుఁ + గైకొని దిక్కులఁ గలయఁ దిరుగు + నారదద్యుతిపరిణాహంబులను జూచి + నయము మీఱంగఁ దా నవ్వఁదొడఁగు + నతిశీతభానుజాహంకారహుంకార + పటిమఁ జేకొని వియత్తటి నటించుఁ + దతహారకంఠనిస్సృతరుచిస్ఫూర్తితో + నవనిఁ జూడంగ నందంద నలరు + భళిర! నీవైరిరాజన్యకులము కీర్తు + లరయ నీభవ్యసత్కీర్తు లనుకరింప + వచ్చి జిగినల్లనల్లన విచ్చిపఱచు + నిస్తులోదార! రఘునాథ నృపవజీర! + +సీ. సమదసైంధవశరాసనగురూత్తమరాజ + రాజకర్ణభయంకరంబు లగుచుఁ + గదనభీకరవైరిమదమదావళిపఙ్క్తి + వదనవైవరణ్యకృత్స్వనము లగుచు + సమరనిర్భయవిద్విషత్కృతవీర్యము + ల్గర్వసర్వంకషము లగుచు + ప్రతిమహీభృన్మహోద్భటపక్షసంతక్ష + ణవిచక్షణరక్షణమ్ము లగుచు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0151.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0151.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ae408f2445189150d7f35555ca0265b1ef36b616 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0151.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +విజయరఘునాథ! పరకుభృద్భిదుర! దరని + రర్గళోదగ్ర భవ్యదివ్యాయుధోగ్ర + గుణములను మించు నీ భేరి ధణధణమ్ము + లదిర! రఘునాథచంద్ర! యాహవమృగేంద్ర! + +సీ. కార్యంబునకు లేక గ్రాస మిమ్మనువానిఁ + బట్టుక ముచ్చెను గొట్టవలయు + సమరం బనినఁ బారి చదురున నుండెడు + వానిమీసముఁ బీకి వైవవలయు + బంతికూటికిఁ బొంచి బారుకేగనివాని + వీధిలో నిడి సొడ్ల వేయవలయుఁ + బతి యుండుమనుచోటఁ బారివచ్చినవానిఁ + జలమునఁ గొఱ్ఱుపై నిలుపవలయు + ననుచు రోషము లాడుచు నహితవరుల + నెగ్గి సిగ్గులు దీతురు నీదుభటులు + కోటికులవర్య! రణనిరాఘాటచర్య! + రాయబిరుదాంక! రఘునాథరాణ్మృగాంక! + +సీ. శ్రీరామచంద్రుని గేరుదొరతనమ్ము + రతనమ్ములను మీరు సుతుల కలిమి + కలిమి పూఁబోఁడి నిల్కడయైన వరసభ + రసభావసత్కావ్యరచన తెలివి + తెలివిప్పుటస.........తెగని యాలోచన + లోచనానందమై తోచు నగరు + నగరు చిరస్తనీనవవిలాసకలన + సకలనరేంద్రప్రశస్తమహిమ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0152.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0152.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e4e3ed1cf7dcdc56c2eb07172b508afb0c1c3836 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0152.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +మహిమతంగజగామినీ మాననీయ + భావమును భావమున మెచ్చి భవుఁ డొసంగుఁ + గాత కోటికులాబ్ధినక్షత్ర నేత! + రాయబిరుదాంక! రఘునాథరాణ్మృగాంక! + +సీ. గొలగొలమనినంతఁ గలకబాఱెడురాజు + జందెంబు తట్టు పచ్చాడిగాదె + స్వామికార్యమునందు జరిగిపోయెడురాజు + పట్టెనామము కొంగరెట్టగాదె + పాళెంబుపోవ జాలాలు చేసెడురాజు + బుఱ్ఱకట్టియ దోటికఱ్ఱగాదె + యిది తెలిసి.............నడరు బెదరు నొదిగి + మదవదహితులనెల్లను జదుమవలదె? + కోటికులవర్య! రణనిరాఘాటచర్య! + రాయబిరుదాంక! రఘునాథరాణ్మృగాంక! + +సీ. తతభేరికాధణంధణరవప్రతిభయ + స్ఫూర్జద్ఘనాఘనగర్జితంబు + జృంభితాహితకుంభికుంభోత్పతత్పత + ద్రుచిరముక్తౌఘవర్షోపలంబు + ప్రతిదళస్ఫురదసిద్యుతిచకచ్చకలస + ద్విద్యుల్లతోదగ్రవిభ్రమంబు + శరవర్షనిర్మగ్న పరభూధరధ్వాంత + నిర్భరకీలాలనిర్ఝరంబు +గీ. సమర సమయ సముద్భవత్సైన్యవరస + ముదయపర్జన్యవిలసితం బదిర! భోజ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0154.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0154.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..64ff3a88dd758447e972131839e5f7e1124e4db9 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0154.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. ఖండింతువౌ సముద్దండదండాదండ + పరపంథిగంధసింధురకరాలు + సాధింతువౌ జగ్గుజగ్గుగాశరలుఠ + త్కరినారిలోకభీకరపురాలు + భేదింతువౌ బెడాబెడలుగా నళ్కు చె + ళ్కును లేక రిపుల గొంతులనరాలు + పెకలింతువౌ వకావకలుగాఁ జికిలిత + ళ్కులు గుల్కు శత్రురాజుల జిరాలు + హౌదు! మఝ్ఝారె! బాబురే! ఔ! సెబాసు! + రణజయోద్దండ భుజదండ రాయతొండ + మండలాఖండలతనూజ! దండితేజ! + రాయరఘునాథభోజ! విక్రమబిడౌజ! + +సీ. ఖమ్ములై శశిమయూఖమ్ములై స్మరవిశి + ఖమ్ములై చంద్రసఖమ్ము లగుచు + భమ్ములై..............................శారదా + భమ్ములై పవసన్నిభమ్ము లగుచు + సరములైన వసుధాసరములై కుముదకే + సరములై కుందవిసరము లగుచు + శరములై ద్యోధునీశరములై హృతపురా + శరములై నరమృగీశరము లగుచు + తావకీనయశమ్ములు ధరణిలోనఁ + బ్రబలు బలసంపదుల పెంపు సొబగునింప + విజయరఘునాథమేదినీవిభుతనూజ + రాయరఘునాథభోజ! విక్రమబిడౌజ! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0155.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0155.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0875a34942b7e17d0e649e326e4e6c4ebed09984 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0155.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +క. నీ కీర్తిపుష్పలతకును + లోకస్తుత పుష్పవంతులును ఫలములు గా + లోకాలోకముదం బగు + రాకాశశిపూర్ణవదన రఘునాథనృపా! + +సీ. యామినీకామినీహారకాతారకా + శరకుందదరబృందసమితి నొంచి + హరగాత్ర సురగోత్ర మరగాత్ర మరసింధు + జరసింధు భవదంతిఁ బరిహసించి + హరికాండ హరికాండ హరిదంత కరిదంత + శరదభ్ర పరిశుభ్ర సరణి గెలిచి + మదజాల పదజాల మందార బృందార + కాహార భాహార గరిమ మించి + అంచితోదారవైఖరి....................... + +మన్నారుకవికృతములు + +సీ. ప్రాతరారంభజృంభన్మానసాంభోజ + రమణీయమకరందరసముఁ గేరి + సాయంసముత్ఫుల్లజాతిప్రసూనాళి + పరిమళసందోహపటిమఁ దూరి + శారదచంద్రికాసారసారపటీర + ఘనసారశీతలగరిమ మీరి + వాణీలసత్పాణివీణాపరిక్వాణ + కలకలార్పటులతోఁ గలసి పోరి \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0156.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0156.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..451f3174e915a6d4d59e7527011aab42c3f5c2d0 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0156.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +మధురసురభిళశీతలమంద్రభావ + ములను విలసిల్లు నీపల్కు వలనుమీరి + విజయరఘునాథమేదినీవిభుతనూజ + రాయరఘునాథభోజ! విక్రమబిడౌజ! + +సీ. ఈతఁడే నా సముదితహితసముదయ + ములు కొలువఁగ బలుచెలువు తనర + ఘనరసికులగము లనవరతము మది + ముద మొదవగ నరు.................... + ........................మతు లగు బుధకవి + గురులును నయమున వరుసఁ దనర + కవితలు బలువగ కలితమధురసమ + ధురిమను గనుగొని మెరయ వినికి + గొను.................................నత + నమరు నమలపతి కరణిధరణి +గీ. దగు విజయరఘునాథేంద్రు తనయుఁడైన + రాయరఘునాథమానవ....................... + +సీ. ...................................దురమున + నదరక బెదరక కుదురుకొనిన + మదమున రిపులను గదుముచు గుదుముచు + జదుముచు నదుముచు మెదలనీక + .................................................. + గుదులను గళములఁ జిదురుపలుగఁ + బదపడి పుడమిని గదుపుల గెలుపులఁ + గలుముల చిలుకల కొలికి నెనసె \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0157.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0157.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..980a339a10633da21fab519185facab23379b472 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0157.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +గీ. విభవుఁడై కీర్తిచేఁ జాల వెలసినట్టి + విజయరఘునాథ తొండమాన్ విభుకిరీటి + .............................. + +సీ. కీర్తిచే ధైర్యవిస్ఫూర్తిచే సతతంబుఁ + గల ధౌతగిరిలీల వెలసినావు + దానంబుచేఁ బూర్ణమానంబుచే సదా + రాజరాజఖ్యాతిఁ బ్రబలినావు + జయముచే నుతదయోదయముచే ననిశంబు + కృష్ణప్రభావంబు గెలిచినావు + చెలువుచే విద్యల నలువుచే సంతతం + బాత్మభూవైఖరి నలరినావు + రాజమాత్రుండవే? నీవు రాజలోక + సన్నుతౌన్నత్యగాంభీర్యశౌర్యధుర్య! + విజయరఘునాథమేదినీవిభుతనూజ + రాయరఘునాథభోజ! విక్రమబిడౌజ! + +సీ. రాజకరప్రాప్తిఁ దేజంబు కడుమించి + రిపుభేదనస్ఫూర్తి నతిశయించి + వజ్రధరఖ్యాతి వదలకుండుటఁ జేసి + వృత్తసంఛేదనవృత్తిఁ దనరి + ధారాధరోన్నతిఁ దనరారుటను రాజ + హంసోదయనటన మొనరఁజేసి + తతసమగ్రస్ఫూర్తి నతిశయించుచుఁ జాల + కమలాధికవిహారగరిమఁ దూరి + నీదు తరవారి పటువైరి నియతిదారి + భూరిశుభకారి సంతతభూరిదారి \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0159.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0159.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..16f7907fda1a275e1540bc2360d1a8bd2c68357e --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0159.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +నీకె తగుఁగాక సమరలీలాకుమార! + రాయరఘునాథశౌరి! విక్రమవిహారి! + +ఇతఁడు క్రీ.1704సం॥ మొదలు 1731సం॥ వఱకును మధురరాజ్యమును పాలించినవాఁడు. + +క. రమ్మనెరా దనదేనే + రమ్మనెరా పంచశరుని రాపోల్చుట భా + రమ్మనెరా నీవే తన + సొమ్మనెరా విజయరంగ చొక్కవజీరా! + +క. రాపేరా? జిగిపచ్చల + రాపేరా యొసఁగితల్ల రమణికి? నతో + దాపేరా? రేపేరా + చూపేరా విజయరంగ చొక్కవజీరా! + +క. ఇమ్ముగఁ గమ్మని వీడెము + కొమ్మని కొమ్మ నిపుడేలుకొ మ్మనిసము కో + పమ్మేరా? యాచెలి నీ + సొమ్మేరా విజయరంగ చొక్కవజీరా! + +క. వలరాజును నెలరాజును + నలరాజును........................నీతుల నీ + తులరాఁ గలరా? యిల రా + జులరాజా! విజయరంగ చొక్కవజీరా! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0160.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0160.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2f889fed884e37503d739a1d6f886003c43c2d09 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0160.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +క. సరసానికి దొరసానికి + ...........................నొసగితివి భళీ + సరసాలా? కవిగాయక + సురసాలా! విజయరంగ చొక్కవజీరా! + +క. నూటికి మాబోటికి నొక + చోటికి రమ్మనియు నెనయఁజూచితి.... + .............................. + జూటేరా విజయరంగ చొక్కవజీరా! + +క. ఎక్కడ నేర్చితి వగలను + నిక్కము వలచినది క్రొమ్మ నీ పేరంటే + మ్రొక్కునురా స్రుక్కునురా + సొక్కునురా విజయరంగ చొక్కవజీరా! + +క. అదిరా! మహీరథవిధిమధు + మధమథనకధాసుధాసుమధుమధురిమధూ + ర్మధురమతీ! మధురగతీ! + కుధరధృతీ! కోటిరాజగోపాలపతీ! + +క. కోటిగదా? వితరణ శత + కోటిగదా? యరిసహస్రకోటీరలుఠత్ + కోటిగదా చరణతులా + కోటిభళీ! కోటిరాజగోపాలపతీ! + +క. ధృషణయన నీదువనితా + విషమాంబక కార్యకార్యవిషమాంబక సత్ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0161.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0161.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1e074fda3dfe10842f02c02bd7d8a17b163495f0 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0161.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +విషితసుధద్విషితబుధో + ద్ఘుషితకథాలాప! రాజగోపలానృపా! + +క. మాపాటివారినెల్లరఁ + గాపాడుము విమలహృదయ కమలోద్భాస్వత్ + గోపాలక గోపాలక + గోపాలకలాప! రాజగోపాలనృపా! + +క. అందఱికి దొరకనేరదు + మందన్మందాకినీందు మందార ఖగ + స్యందన నందన చందన + కుందయశఃప్రతతి! రాజగోపాలపతీ! + +సీ. పదివేలయీటెలు బలువైన సరదార్లు + మేలైన బలుతుపాకీలతోడ + రామసింగులు పెద్దరాక్షసఫిరంగులు(?) + దుమికించు నుత్తమాశ్వములతోడ + నెరవైన కోకిరల్ మేలైన జముదార్లు + తప్పెట్ల భేరీల ఢముకుతోడ + నింతైనగజములు నీటెల మొనగాండ్రు + బందుబస్తులతోడ బారుగూర్చి + కోట సాధించి మాడ్గులు గొట్టినావు + రాళ్ళుదూక జగన్నాథరాజు దుమికె + భాగ్యదేవేంద్ర శ్రీపూసపాటిధీర + విజయగుణధామ! రణభీమ! విజయరామ. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0162.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0162.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ecba3fffb1ca974bb60c861f2959fd2da3cb91d3 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0162.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. ఘోరయుద్ధంబులో కోటిరాణువమీఁద + చెండిచెండాడదా చేతియీటె + డీకొన్న మఱిదొడ్డ ఢిల్లిపౌజులమీఁద + జగడంబు సేయదా చాయకత్తి + చదురు పాచ్ఛాయైన నెదుట నున్నప్పుడే + సూటిగాఁ బొడువదా చూరకత్తి + నేటుగా మీరుప్రనిల్లుఖానునిమీఁద + నాఁడగా నురుకదా యాయుధంబు + మహిమ వర్ణింపఁగారాదు మానవులకు + విరివి చప్పన్నదేశాల వినుతి కెక్కి + వల్లగాకున్న తురకల వంచినావు + రమ్యగుణదీప! కలదిండి రామభూప! + +సీ. ............................................... + అతనిసత్కృప మహోన్నతుఁ డితండు + అతఁడు మాయోద్యోగి యిఁత డుపాయోద్యోగి + యతనిసత్కృప మహోన్నతుఁ డితండు + అతఁడు శ్రీకాంతుండు నితఁడు భూకాంతుండు + అతనిసత్కృప మహోన్నతుఁ డితండు + ........................................................... + .................................................. + దాంతుఁ డాతండు కీర్తివిశ్రాంతుఁ డితఁడు + పుణ్యుఁ డాతండు వీరాగ్రగణ్యుఁ డితఁఢు + ................................................... + రాముఁ డాతండు కలిదిండిరాముఁ డితఁడు. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0165.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0165.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..29789da01dfde3dc22522d18f99a14484319ef4c --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0165.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +ఉ. కాశిని గోలకొండ కటకంబును డిల్లి నిజాంపురమ్మునన్ + భాసురమైన కొండపలి బందరు రాజమహేంద్రసీమలో + నీ సరిదాత లేఁడనుచు నేటుగ నెంచితి బంధుకోటిలో + భాసిలు నొడ్డెపూడి కులపావన! అక్కనరెడ్డి ధీమణీ! + +క. యాచకులరాకఁ జూచియు + బూచీయని బెగడి పాఱిపోయెడు నా యీ + నీచుల వేఁడఁగఁ బోవను + ఆచార్యునితోడు పెద్ద యక్కనధీరా! + +సీ. చండప్రతాపదోర్దండసంభృతభూమి + మండలపాలనాఖండలుండు + చండాంశుతనుభవోద్దండవిశ్రాణన + ఖండితబుదనిస్వమండలుండు + చండీశకుండాలఖండలసంపూర్ణ + పాండిత్యరేఖాపిచండిలుండు + పుండరీకాండజడిండీరమండల + మండితసత్కీర్తిమండనుండు + లక్కిరెడ్డి కులాంభోధి రాజసముఁడు + సోమగౌడాగ్రజుండు సత్సూరివరదుఁ + డాశ్రితకవీంద్రపోషకుఁ డట్టిపుల్ల + రెడ్డి గీర్తింపఁ దరమె మారెందుఁ జూపి. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0166.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0166.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..532e896ab6b3db79380b46b447d13e8518246b48 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0166.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +సీ. త్రిభువనభవనంబు లభవప్రసాదంబు + నలన నిర్మించి తౌ సలలితముగ + వేఁడి వేలుపుఁ బట్టి వేయి కరంబులు + సానఁ దీర్చితివౌర సరసముగను + కాళికాంబాపాదకమలంబులకు భక్తి + పూజలు సల్పితి పొందుగాను + సౌవర్ణభూషణసారవస్తువు లెల్ల + లలితంబుగాఁ జేయు లాఘవంబు + లహహ! తగె నీకు సోమకులాబ్ధిచంద్ర! + రమ్యగుణసాంద్ర! నీ కీర్తి రహిఁ జెలంగె + ఘనుఁడ పుల్లయ! కవిబృందకల్పతరువు! + నిన్ను వర్ణింపఁ దరమె వాణిపతి కైన. + +పదమూఁడవశతాబ్దిలో ధరణికోటను బాలించినవారిలో నీతఁ డొకఁడు. + +చ. అమలపయోధిఁజంద్రుఁ డుదయం బగు నట్టులఁ బోలె వారిజా + తమున విరించి పుట్టినవిధంబునఁ గాంచనధారుణీధరేం + ద్రమున సురావనీజముదితంబయి యొప్పుగతిం జతుర్థ నం + శమున జనించె నుగ్రరిపుసైన్యజయుండు ధనంజయుం డిలన్. + +చ. ఇల వెలనాటి గొంకవసుధీశ తనూభవుఁ డైన చోడభూ + తలపతి చోడపట్టము ముదంబునఁ గట్టి భుజాబలంబునన్ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0167.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0167.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..76c668be38f47c1dc56fed960e0c0b4e2fa107e1 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0167.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +గొలని జయించి యందు రిపుకుంజరు భీమునిఁ జంపె నాంధ్రభూ + తలము పదాఱువేలు సరసస్థితి నేలె సురేంద్రు లీలలన్. + +ఈతఁడు పదునాలుగవశతాబ్దిలో నున్నవాఁడు. కొండవీటిని బాలించిన కుమారగిరిరెడ్డి మంత్రియగు కాటయ వేమన ఈతఁడే నేమో తెలియదు. + +ఉ. మానుషదానమానబలమానితధర్మరమామనోజ్ఞరే + ఖానుతిభూతివిత్తములఁ గాటయ వేమన పోలు వాసవి + న్వానివిరోధి వానివిభు వనివిపక్షుని వానియగ్రజు + న్వానిమఱంది వానిసుతు వానియమిత్రుని వానిమిత్రునిన్. + +ఉ. రాజులు వేశ్య లైరి సమరంబున కోర్వక వీరనామ! నీ + రాజితవిక్రమస్ఫురణ రాజులమిండఁడు వేమఁ డంచు రే + రాజు మనంబు కందె దినరాజునకు న్మది వెచ్చ పుట్టె గో + రాజు తృణంబు మేసె ఫణిరాజు శిరంబుల వంచె సిగ్గునన్. + +మ. జగలోభు ల్మలభాండ విగ్రహులు గంజాతిండిలఁడీలు మొం + డిగులాము ల్మగలంజ లాగడపుటెడ్డెల్ ఘోరక్రూరాధము + ల్ధగిడీ లుండఁగ నేమి యర్థులఁ గృతార్థత్వంబు నొందింతురే? + జగదేవక్షితిపాల రాణికులతేజా! దీనకల్పద్రుమా! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0168.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0168.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5dd73c363c9c1054458ab35099a3cd686eaa9b01 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0168.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ఉ. ఖేటవిఘోటభాండభవగీడ్ఢయపుంగవపున్నగద్విష + త్త్రోటికరుడ్జటీనటివిధూర్జటిసత్కరటీపటీరరు + గ్వాటి హసించి మించె బుధవర్ణిత! నీదుయశోవధూటి వె + ల్గోటికుమారయాచనృపకుంజర! కుంజరవైరివిక్రమా! + +ఉ. గొబ్బురిజంగరాజు లొకకోటియు డెబ్బదికోట్లమక రా + జబ్బలు, లక్షమీఁదఁ బదియార్గురు రావిలవెంకు లైన మా + విబ్బరగండయాచధరణీపతిముందట నిల్వ శక్తులే + కబ్బులు లేక, బెబ్బులిముఖాముఖి మేఁకలు నిల్వనేర్చునే? + +క. ఇయ్యక చదివించుకొనే + కొయ్యలు నౌలంజతొత్తుకొడుకులు దొరలా? + యియ్యఁగ నేరుతు వర్థికి + వెయ్యారులు యాచభూప! విమతదిలీపా! + +సీ. ధరసుధారసుధసుధధారకదళికా + దళికాళికాకారకలిత మగుచు + మవరమావరమారమామానుజలవలీ + లవలవలీలీల లవని మెఱయ + శరతుషారతుషాతుషాసారలవసితా + వసితాసితాతారఫణిసమంబు + శరదశారదశాదశాశాంతభగణితా + గణితాణితాతారగాపథంబు + ఖగముఘాగముఖాముఖాఖాగ మగుచు + హరిపురారిపురాపురారాతినితియు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0169.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0169.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..92d5bdaab1947e8edfad80305c7718c7ebaae25d --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0169.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +భవసభారసభాసభాభవ్య మగుచు + యశము, శము, ముదమొదవు యాచాధిపతికి. + +ఉ. కోటలు నుగ్గునుగ్గు, మదకుందరపంక్తులు పిండిపిండి, చెం + డీటెలు పొట్టుపొట్టు, పొగరెక్కుహయంబులు చక్కుచక్కు, నీ + ధాటికి సాటి లేదు వసుధాతలనేతల నెంచి చూడ వె + ల్గోటికులాబ్ధిచంద్ర! నృపకుంజర! బంగరుయాచభూపతీ! + +ఉ. శ్రీదరహాసకారణవిశేషవిలాసజనార్దనానుకం + పాదరలబ్ధకీర్తిజితహారతుషారపటీరహారకా + కోదరకాంతి యాచనృపకుంజరు లేలెడు దర్శిసీమలో + నీదర మానివాసము మదీయనివాసము యాచభూపతీ! + +పైపద్యము మంచళ్ళకృష్ణకవి ప్రభుదర్శనమున కేగినప్పుడు చెప్పినది. + +శా. శ్రీరంజిల్లఁగ శాలివాహశకమద్రిశ్రోత్రసప్తేందుసం + ఖ్యారక్తాక్షిసమాదిసప్తమిని దివ్యస్ఫూర్తి వెల్గోటిబం + గారేచేంద్రకుమారయాచమణిమోక్షస్థానముం జేరె మున్ + శ్రీరాముండు వికుంఠధామమున కర్థిం బోవు చందంబునన్. + +మ. భువి నీడెంతుఁ గుమారనందవిభుతో భూతిప్రభావైభవా + హవతేజోధృతిచిద్విలాససుకళాయౌదార్యశౌర్యంబులన్ + భవు భానున్ భిదురాస్త్రు భీష్ము భుజగప్రత్యర్థిభూర్యద్రిభే + డ్భవు భైమేశ్వరు భోజు భౌము భరతు న్భందీరు భర్గాత్మజున్. + +ఉ. భండనభీమ కృష్ణ నిజవైరినృపాలురు నిల్చియు న్బృహ + న్మండలపుండరీకహరినాకనివాసులు పాఱియు న్బృహ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0170.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0170.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ddb9415d24bdbd32de28c40079be50a136e6bd97 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0170.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +న్మండలపుండరీకహరినాకనివాసులు చచ్చియు న్బృహ + న్మండలపుండరీకహరినాకనివాసులు చిత్ర మిద్ధరన్. + +ఉ. తారసితారవిందనరతారశతారశతారతారవి + స్తారపటీరహీరఘనసారతుషారతుషారచంద్రికా + పూరమరాళకాశపరిపూర్ణసుధాకరచారుమల్లికా + వారఫణీంద్రశైలరిపువారణకాంతుల నెంతు కీర్తిచేన్. + +ఉ. కూరిమి రామకృష్ణ నృపకుంజర! నీదుయశంబు పైకొనన్ + వారిజగర్భునారి పురభంజనునారి కుముద్వతీవిభి + న్నారి మఘారి మిత్రగృహనారియు నిల్వఁగ లేక భీతిమై + చేరె జనాళిభోగినుల శ్రీపతిపాద మపారదూరమున్. + +మ. జగతి న్నీదుమహాఘనప్రబలరాజత్కీర్తి శాసించె నె + న్నగ నాగారి నగారినాగ నగభిన్నాగారి నాగంబుఁ బు + న్నగనాగారినగారినాగనగభిన్నాగారి నాగంబులన్ + దగ వైరేభసృణీ! ఘృణీ! గుణమణీ! దానప్రధానాగ్రణీ! + +సీ. మదవిద్విరోధులమెదడు బోనముఁ జేసి + ప్రత్యర్థిదంతము ల్పప్పుఁ జేసి + కుటిలారిమాంసంబుఁ గూరగాయలు చేసి + వైరికండలు పిండివంటఁ జేసి + ఉగ్రాహతులగుండె లూరగాయలు చేసి + శత్రుబాహులను బచ్చళ్ళు చేసి + అరిరాజరక్తంబు నానబాలుగఁ జేసి + నిష్ఠురారుల క్రొవ్వు నెయ్యిఁ జేసి + మొనసి నీఖడ్గభేతాళముఖ్యులకును + విందుఁ జేతువు సంగ్రామవీథులందు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0172.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0172.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..38e0c8c8881958d989094c558e3804efe9b909ee --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0172.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +జయలక్ష్మి వరియింప సమరశూరలఁ జేయఁ + బ్రస్తుతింపఁగ వాతరట్టు భట్టు + మంగళపాఠకమహితనామముఁ దాల్ప + విభుశుభంబులమీఁది బెట్టు భట్టు + రాజవర్యులకీర్తిరమణ స్వర్గం బను + మేడపై కెక్కింప మెట్టు భట్టు + గాన మీవంటిసత్కీర్తికాము లైన + పార్థివావళిభట్టుఁ జేపట్టవలయు + నాహవోపేంద్ర! పెమ్మసాన్యన్వయేంద్ర! + నయసుగుణాంద్ర! చినతిమ్మనాయనేంద్ర! + +ఉ. మేలిమితోడఁ దద్రిపుల మెట్టుచు రెక్కలగాలిచేతఁ బా + తాళముఁ దూలఁ గొట్టుచును తారలముట్టును నీదు పేరముం + గూళకుమార! మాకనృపకుంజర! శూరనృపాల! ధీర! నీ + సాళువపిట్టతోడ సరిసాటియె తక్కినయూరపిచ్చుకల్. + +ఈతఁ డుదయగిరి దుర్గాధిపతి + +సీ. మును పొకమాటాడి వెనుక నిల్పఁగ లేని + నరనాథులను ఱొమ్ము చరిచినాఁడు + తాను మాన్య మొసంగి నే నీయ నని పల్కు + మూర్ఖులశిరముల మొట్టినాఁడు + యెవ్వ రేమడిగిన నీయఁ జాలనియట్టి + పృథ్వీశులకుఁ బొమ్మఁబెట్టినాఁడు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0173.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0173.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9998e24565b411551e52486fc6f0b30806f1a982 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0173.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +స్వామికార్యములందు జాడ్యంబు లెన్నిన + మన్నీలముఖములఁ దన్నినాఁడు + యితనిసమ మెన్న జగతిలో నెవ్వ రీడు + ఉదయగిరిదుర్గసంరక్షణోన్నతుండు + నయగుణోదారచిన్నమల్లయకుమార + కంబనికిఁ బోల్ప దాతలు గలరె ధరణి? + +క. కోటికిఁ బెట్టినయన్నము + పూటనె జీర్ణించుఁ గీర్తి పోదు ధరిత్రిన్ + నాటుకొని కఱవు నిలువదు + మాటయొకటె నిలుచుఁ జిన్నమల్లయకంబా! + +క. శ్రీదామరవరవేంకట + భూదారక! రూపభాగ్యభోగావనముల్ + శ్రీదామరవరవేంకట + భూదారక నిన్నుఁ గాక పొందునె యొరులన్. + +ఈకమ్మప్రభువు మహాదాత. పదునేడవశతాబ్దిలో దెలుఁగుదేశమునఁ గొంతభాగమును బాలించినవాఁడు. ఈతని రాజధాని కృష్ణాతీరముననున్న యమరావతి. ఆకాలములోఁ బచ్చెపువాండ్రను నొకజాతివాండ్రు దారిదోఁపుడుగాండ్రయి జనులను మిగుల బాధించుచుండిరి. వారిలో ననేకులను వేంక \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0174.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0174.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..58b6c8d8beb892bc82bf11db6949479053c599dd --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0174.txt @@ -0,0 +1,14 @@ +టాద్రినాయఁడు బహుప్రయత్నమునఁ బట్టించి, తలారులచే వారితలలు నఱికించి జనులకుఁ జోరభీతిని మాన్పెను. త్రాసునందు తానొకప్రక్కఁ గూర్చుండి రెండవప్రక్కనఁ దనతూకమునకు సరిగా బంగారము వేయించి—తులాభారముఁ దూగి—ఆబంగారమునంతయును విప్రులకుఁ గవులకును దానముఁ జేసెను. భూలోకదేవేంద్రుఁ డనుపేరుఁ బొందెను. అమరావతి, వైకుంఠపురము మొదలగు ననేకగ్రామములను గట్టించెను. ఈవేంకటాద్రినాయఁడు నింద్రునివలెనే యమరావతి కధినాథుఁడై నందవనమునుగూడ ప్రతిష్ఠించెను. ఈతఁడెన్నియో దేవాలయములను కట్టించెను. ఈపుణ్యపురుషుని గుఱించిన చాటువు లనేకములు గలవు. అందుఁ గొన్నిమాత్రమే దొరకినవి. + +సీ. శ్రీకృష్ణవేణికిఁ జెలు వొప్పఁ బడమర + సిరిఁ దేజరిల్లు లక్ష్మీపురంబు + ఆయూరి కుత్తరం బతిరమ్య మైనట్టి + కుదురైన భైరవగుట్ట కలదు + పశ్చిమభాగానఁ బరభయంకర మైన + సౌరొప్పు మేదరసాల కలదు + దక్షిణమ్మున నీదు తల్లి పేరిఁట నొప్పు + ప్రేముడి యచ్చమ్మపేట గలదు + మేటిరాజులు మన్నీలు మిమ్ముఁ గొలువ + గజతురంగంబు లిరుగడఁ గదిసి నిలువ + వసుధఁ బెంపొందితివి భళీ? వాసిరెడ్డి + వేంకటాద్రీంద్ర! మన్యహం వీరచంద్ర! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0175.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0175.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7aed4711ab03a92ade455ba21d1df69592f795b2 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0175.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +శా. ఏరీ నీవలెఁ గీర్తిఁ గాంచిన ధరిత్రీశు ల్జమీన్దార్లఁ గా + శీరామేశ్వరమధ్యభూమిని నరశ్రేణి న్విచారింపఁగా + సారాచారతఁ గాంచిరో ప్రజలకిష్టాన్నంబుఁ బెట్టించిరో? + ధీరాగ్రేసర! వేంకటాద్రినృపతీ! దేవేంద్రభాగ్యోన్నతీ! + +మ. వరహా ల్కాసులభంగి సేలువలు కంబ ళ్ళట్ల రూపాయలు + న్మఱి గవ్వల్బలెఁ గంకణంబులు తృణప్రాయంబుగా నిచ్చి బం + గరుపళ్ళెంబులఁ బాయసాన్నములుఁ లక్షబ్రాహ్మణాపోశనం + బర లే కిత్తువు వాసిరెడ్డి కులదీపా! వేంకటాద్రీశ్వరా! + +శా. కానీనప్రతిమానమూర్తివని వక్కాణింతు నిన్ధాత్రి గీ + ర్వాణస్తోమము లెన్నఁ బ్రత్యహము సాలగ్రామగోదానభూ + దానాన్నప్రతిపాదనార్థు లిడి శీతక్షోణిభృత్సేతుమ + ధ్యానూనాంబుధి మేఖలాస్థలి సమాఖ్యం జెంది తీవే గదా + భూనాథావళి వేంకటాద్రినృపతీ! పూర్ణప్రభావాకృతీ! + +సీ. ధాత్రీసురప్రీతి ధనతులాభారంబుఁ + దూఁగ నే భూపతి తూగఁగలఁడు? + నవరత్నకీలితనవ్యత్కిరీటంబు + మించి యేరాజు ధరించఁగలఁడు? + పదినూర్లశిరముల ఫణిరాజుపై శౌరి + లీల నేపతి పవ్వళింపఁగలఁడు? + చతురిభరాజితస్యందనారూఢంబుఁ + జక్కగా నిక నేరు సల్పఁగలరు? + అతఁడు రాజశిఖామణి ధృతిసురాద్రి + కనుక నేతత్ప్రకారప్రకాశుఁ డగుచు + వసుధఁ బెంపొందె నౌరౌర వాసిరెడ్డి + వేంకటాద్రీంద్రుఁ డతులపృథ్వీవరుండు. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0177.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0177.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..57f2f891f3bbe208c4df225edce9004f536f07c0 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0177.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +చ. హితమతి వేంకటాద్రివిభుఁ డేలెడు నయ్యమరావతీపురిన్ + గ్రతుభుజు లన్నవస్త్రములు గాంచ రొకప్పుడుఁ బూర్వదేవతా + హితమతి; వేంకటాద్రినృపుఁ డేలెడు నీయమరావతీపురిన్ + సతత సమస్తవర్ణులును జక్కఁగ గాంచుదు రన్నవస్త్రముల్. + +సీ. ఏరాజు కట్టించె నెలమితో నమరావ + తీపురప్రాకారగోపురములు + ఏరాజు ఘటియించె హితభద్రగిరికేళి + కుంభధ్వజస్తంభగోపురములు + ఏరాజు రచియించె భూరివైకుంఠపు + రస్తంభవరగోపురాలయములు + ఏరాజు నిలిపెఁ బొన్నూరుపట్టణ ధర్మ + కూటధ్వజస్తంభగోపురములు + మేటిబాపట్ల గుంటూరు మోటుపల్లి + చింతపల్ల్యాదికుండిన సీమఁ గొన్ని + యూళ్ళ నేతత్ప్రతిష్ఠల నొనరఁ జేసె + నతఁడు శ్రీవేంకటాద్రీంద్రుఁ డతులయశుఁడు. + +సీ. ఏరాజు వాకిట నేప్రొద్దు గృష్ణాన + దీదివ్యతిలకంబు తిరుగుచుండు + నేరాజు హృదయమం దింద్రప్రతిష్ఠితుం + డమరేశ్వరేశ్వరుం డమరియుండు + నేరాజు కెదుట గా నీప్సితార్థము లీయ + వైకుంఠపురిశౌరి వరుసనుండు + నేరాజు నెడఁబాయ కేవేళఁ గేళికై + రాజ్యలక్ష్మియు హృష్టిఁ గ్రాలుచుండు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0180.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0180.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7890aee255a57e2fe5dccf31b259a5dbcfd65a37 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0180.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +ష్ఠద్వైచిత్ర్యగుణక్రమప్రతతిభాస్వచ్చంద్రికాశోభక్రౌం + చద్వీపం బమరావతీపురము వీక్షాసక్తిఁ జూడన్ దగున్. + +సీ. అంజనాచల మీనఁ గంజోద్భవాండంబు + నిండారు రానడగొండ లనఁగ + భానుబింబంబుపైఁ బగలు సాధింపఁగా + గోరాడు చీకటిగుంపు లనఁగ + కవిదర్శనాపేక్షఁ గదలి వచ్చిన గజా + సురగోత్రదానవస్తోమ మనఁగ + వింధ్యశైలస్థలి వెడలి కృష్ణాస్నాన + వాంఛాగతేభరాడ్వర్గ మనఁగ + వెలయు నమరావతీపురి వేంకటాద్రి + విభుమనోభీష్టసంచారవీథిఁ దలఁచి + తీర్థవాసంబు గావునఁ దిరుగులాడుఁ + దత్పదావళిమత్తదంతావళములు. + +సీ. విభుదేంద్రసేవ్యమై వెలయు క్రౌంచనగంబు + సలలితవేంకటాచలము గాఁగ + ఆశ్వీజశుద్ధమహానవమ్యాగతుల్ + బ్రహ్మోత్సవాగతప్రజలు గాఁగఁ + బారమార్థికహోమపాత్రాన్నభుక్తియే + తనరఁ దీర్థప్రసాదంబుఁ గాఁగ + శ్రుతగజస్యందనారూఢోత్సవోన్నతుల్ + దివ్యరథోత్సవస్థితులు గాఁగ + విశ్వసర్వంసహాస్థలావిర్భవంబు + తిరుపతిస్థల మమరావతీస్థలంబు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0181.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0181.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0ab436703728982503b180e4300de7f0728b2baf --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0181.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +వన్నెఁ జెలువొంద విలసిల్లె వాసిరెడ్డి + వేంకటాద్రీంద్రనామపృథ్వీవరుండు. + +ఉ. అక్కడ వేంకటాద్రివిభు నద్భుతచర్యలు చూచి వచ్చి తా + నిక్కడఁ గూర్చెఁ బండితుల నిద్దఱి లోపల వాసిరెడ్డి వా + రెక్కడ...................................యుప్పలపాటిచోగిరా + జెక్కడ నక్క యెక్కడ న దెక్కట నిర్జరలోక మెక్కడో? + +వేంకటాద్రినాయఁడుగారి యాస్థానమునకు బుచ్చి వెంకన యనుకవి యొకగ్రంథమును వ్రాసికొనివచ్చెనఁట. ఆతని కులమున గొంచెము కళంకము గలవాఁడఁట. ఆవిషయమును కొంచెమెత్తి యాస్థానములోని యొకకవి ప్రభువుగారి యభిప్రాయము నిట్లు తెల్పెను. + +గీ. కులమునఁ గళంకు కల దనుకొంచుఁ గొంకుఁ + గేలిఁ గావించి కంకున కేలఁ గొంకుఁ + గవనమున జంకు నీమీఁదఁ గాదు బొంకు + బుధజనాటవ్యటన్యంకు బుచ్చివెంకు. + +తరువాత వేఱొకకవి లేచి— + +క. కొంకక తమరాడినయది + బొం కేలగు వేంకటాద్రిభూపాలక యీ + న్యంకేల వానికిం గల + రంకే యిచ్చోట నిల్ప రసవంత మగున్. + +అనెనఁట. దానికా కవి యిట్లు పలికెనఁట. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0182.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0182.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7fa74b1cce4eb98a46a79b2c93437908e5840a98 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0182.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +చ. పన్నిన సత్ప్రబంధమున బాగును నోగునుఁ జూడ కీసుచే + మన్నన మాలి మాకులము మాటఁ దలంతురె? చేమకూరి వెం + కన్నకు లోపమేమి? కులమా కవనానకు వేంకటాద్రిరా + జన్న గణించి మీరలు దయామతిఁ బ్రోచిన నాకుఁ జాలదే? + +వేంకటాద్రినాయఁడుగారిపై వేఱొక కవి చెప్పినది. + +గీ. వైభవోద్దాముఁ డైనట్టి వాసిరెడ్డి + వేంకటాద్రీంద్రుఁ డర్థార్థి వితతి కొసగు + నొక్కపూట వ్యయంబు లీ తక్కినట్టి + రాజకోటికి నొకయేటి భోజనంబు. + +ఈపద్యమును రచించినకవి రాళ్ళబండి పట్టాభిరామరాజను బట్టనియు (ఇతండు మలరాజువారి యాస్థానకవి), నీతఁడు కృష్ణాస్నానమునకై యమరావతి కేగినప్పుడు వేంకటాద్రినాయఁడుగారిని దర్శించి చెప్పెననియు—నీవిషయము నెఱింగి మలరాజు వేంకటగుండారాయణంగారు రౌత్రమూర్తులై “మనయుప్పు పులుసుతోఁ బెరిగి సాటివాని నట్లు వొగడిన యాకృతఘ్నుఁడు మనదేశములో నడుగుఁబెట్టెనేని ఫిరంగితో గాల్చుఁడు” అని తమసైనికుల కుత్తరువు జేసి రనియు—నీ సంగతినంతయు విని యాబట్టు వేంకటాద్రినాయఁడుగారివద్దనే యమరావతిలో యుండి తరువాత కొలఁదికాలమునకే పరలోకగతుఁ డయ్యెననియు వినికి గలదు. అచటినుండియే + +ఆ. వెలమదొరలపొందు వేయేండ్లు చేసినఁ + గాసువీస మైనఁ గానరాదు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0184.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0184.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fb5af98b365dad5e607110d691872914892ef5c5 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0184.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +మెరువడి విద్యలేక కడు మెచ్చఁడు మెచ్చక యీవి నీఁడయా + సురగురునంతవానికిని జూపలిధర్ముని వేఁడఁబోయినన్. + +శా. నే నాకాశతరంగిణిన్ ధరణిలో నీవెవ్వరే? నావుడున్ + నేనా! జూపలిధర్మభూవిభుని పాణిన్ బుట్టుదానాపగన్ + నీనాయంతర మేడ కేడ? యవులే నీవేడ నేనేడ పో + నేనా యాచకుపాదజాతనటవే? నే దాతృహస్తోదితన్. + +ఈతఁడు తురుష్కప్రభువు. ఈతని సరియగు నామము మలిక్ ఇబ్రాహీమ్. ఈతను తురుష్కుఁడైనను తెలుఁగుభాషయందు రుచిగలవాఁడు. ఒకటిరెండు గ్రంథములనుఁగూడ కృతి నందెను. ఈతఁడు పదునారవశతాబ్దిలో నాంధ్రదేశమునకుఁ బ్రభువుగా నుండెను. ఈప్రభు వొకనాఁడు “ఆకుంటే, ఈకుంటే, మీకుంటే, మాకుంటే” యని సమస్య నొసంగఁగా నప్పు డచ్చటనే యుండిన యొకకవి యిట్లు పూరించెను. + +క. ఆకుంటే వృక్షం బగు + నీకుంటే లోభియౌను హీనాత్ముం డౌ + మీకుంటే మా కిమ్మా + మాకుంటే మేము రాము మల్కిభరామా! + +సమస్యాపూరణమునకు సంతోషించి మల్కిభరామ్ ప్రభు వాకవికి బహుమాన మొసంగెనఁట. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0185.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0185.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c2a1ba2d875e94edea1d556325350289e45c4744 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0185.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +ఇతఁ డొకచిన్నజమీనుదారుఁడు. ఇంచుకయుదారస్వభావముఁ గలవాఁడు. ఒకనాఁడు ప్రసంగవశమున నొకబ్రాహ్మణుఁడు— “పూర్వము, మల్కిభరామ్ ప్రభువు కవులను మిగుల నాదరించి కృతులనంది బహూకరించి తనపేరు జగమ్మున నిలుపుకొని చనెను. సాహేబుగారు! తమరును నవాబుప్రభువు లంతవారు గదా” యనెను. ఆమాటలకు సాహెబుగా రుబ్బి “ఇప్పు డెవరైన నాపైఁ బద్యమును వ్రాయుదురేని, నూటపదియాఱులు బహుమతి నొసంగెద” ననెను. కవి గాకపోయినను సమయస్ఫూర్తిగల యావిప్రుఁడు భాగతములోని యొకపద్యము చివరన సాహేబుగారిపేరు నీక్రిందిరీఁతిఁ దగిల్చి చదివి నూటపదియాఱు రూప్యములు గైకొనెను. + +క. భిల్లీభల్లలులాయక + భల్లుకఫణిఖడ్గగవయబలిముఖచమరీ + ఝిల్లీహరిశరభకరికిరి + మల్లాద్భుతకాకఘూక! మహమదుభేకా! + +చ. ఎనయఁగ నెన్నిజన్మముల నేమిట నీశ్వరుఁ బూజఁ జేసిరో? + మనసిజుఁ గన్నతల్లియును మల్లనృపాలునిఁ గన్నతల్లియున్ + దనరఁగ భోజుతల్లియును దానగుణుం డగు కర్ణుతల్లియున్ + ఘనుఁ డగురావిళాన్వయశిఖామణి శేషనృపాలుతల్లియున్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0187.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0187.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f64dabb6f1b0eb7d5d92890fd2fca9d2b116aeec --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0187.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +ఈ వీరమల్లన యొకకవికి మాన్య మిచ్చి, మఱల తానే కైకొనెనఁట. ఆసంగతి నాకవి యిట్లు వెల్లడి చేసెను. + +ఆ. తోడబుట్టనదానిఁ దొలుతన మను విచ్చి + వయసు వచ్చువెన్క వలచినట్లు + రమణ మాన్య మిచ్చి రావిళమల్లన్న + కమతమందు తానె కలుపుకొనియె. + +క. బాలుఁడు వెతలం బెట్టినఁ + దాళవలెన్ దల్లి యర్థి తగ బాధింపన్ + దాళవలె దాత యితరుల + కేలా మఱి శాకమూరి యెల్లయజన్నా! + +క. గద్వాల సోమభూపా! + మృద్వాకప్రసవతుల్యమృదులాలాపా! + విద్వద్విసరదిలీపా! + సద్విద్యాభోజభూప! శాత్రవతాపా! + +క. నలుగురుఁ బలికిరి సరి యని + నలుగురు బలికిరి సురూపనయదానధరా + వలయధురాచరణోన్నతిఁ + బొలువుగ గద్వాలసోమభూపాలునకున్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0189.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0189.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7cd9907386026692a1661251ea50ebc7af328930 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0189.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +హోత్రశలభాయితాహితక్షాత్ర! ముష్టి + పల్లిగోత్రపవిత్ర! సంపద్విచిత్ర! + +శా. జంభన్వేషణభోగ! నీదుయశమున్ జర్చింపఁగా స్వర్గవీ + శంభుద్యోద్రుమశంకరాలయ కుభృత్సర్పాధిరాడ్కాంతులన్ + దంభంబు ల్సడలించుఁ గాక యనుచున్ దాత్పర్యమౌ మాకు దో + స్తంభప్రాభవ! ముక్కరాయాన్వజ! సీతారామభూపాలకా! + +శా. శ్రీయోషిత్కుచపర్వతాశ్రయము సచ్ఛృంగాకారగాంగేయకౌ + శేయప్రస్ఫుటవిద్యుదన్వితము సుస్థేమప్రదాపాంగకో + చ్ఛ్రాచైకామృతవృష్టిదాయకము చంచత్కుర్మతీశాభ్ర మీ + కాయోత్పన్నసమాను ముక్కరకులక్ష్మాభర్తనుం బ్రోవుతన్. + +క. శ్రీమన్ముక్కరసీతా + రామావనిజానికీర్తి రాజిలె ఘనమై + సోమహరిస్వర్గంగా + కామారిగజారిసీరి కంధుల కన్నన్. + +శా. తారుణ్యాకర! ముక్కరాన్వయజ! సీతారామభూపాల! నీ + వైరిక్ష్మాపతి దారసంఘము కడుం బ్రాప్తాకులం బయ్యు వి + స్తారాక్షిద్వయ మందుఁ గంకణము లంచత్పాణియుగ్మంబునన్ + ధారల్ గాఁ దిలకంబుఁ గూర్చుదు రహో! ధాత్రీజనుల్ నవ్వఁగన్. + +చ. శరధిగభీర! భీరహితసత్వవినిర్జితశత్రుభూప! భూ + పరహితకార్య! కార్యఫణివల్యసమానసుధీ! సుధీభరా \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0190.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0190.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f4df1d208892e57349fc3d459cf7b813f2937b95 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0190.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +డ్గిరివరకీర్తి! కీర్తిరుహదృగ్వసరాంగజమూర్తి! మూర్తిదు + స్తరరణసోమ! సోమనృపసన్నుత! ముక్కరవంశపాలనా! + +సీ. ధర్మమార్గోఝ్ఝితధవళయశశ్ఛత్ర + గోపాయితాఖిలక్షోణితలుఁడు + ఘనదానమహిమ నిష్కాసితసంతాన + జీమూతబలిదైత్యశేఖరుండు + ధైర్యసంపల్లవధావితమేరుమం + దరగంధమాదనధరవరుండు + నిజపరాక్రమవహ్ని నిర్ఘోషితారాతి + పార్థివసందోహవార్ధి యితఁడ + టంచు బుధు లెన్న వెలసితి వౌర జన్ను + పల్లివంశాబ్ధిచంద్ర! వైభవజితేంద్ర! + భరితభూభార! శంకారాంబాకుమార! + అసమశరరూప! రామకృష్ణావనీప! + +ఉ. చిత్రము రామకృష్ణనృపశేఖర జన్పలివంశదీప! నీ + శాత్రవకోటి పోరుటకుఁ జాలమి సాధ్వసమంది వేగ లో + కత్రయిఁ జొచ్చినన్ మిగులఁ గాకల విక్రమభానుఁ డేచి ని + శ్ఛత్రుల వీడి ఛత్రులను జాల తపింపఁగఁ జేసెఁ బూనికన్. + +క. పొంకముగ దిశలఁ గప్పెను + వేంకటరమణప్పకీర్తి విశదభ్రఝరీ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0192.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0192.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b35d63a41173351a4b5d51542cd42e323d0f76b6 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0192.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +రాయచరిత్రమునకుఁ గృతిభర్త యీవంశోద్భవుఁడే. నరసారావుపేట నరసారాయణుంగారిపేరఁ గట్టింపఁబడినది. కావుననే గ్రామమున కాపేరే పెట్టఁబడినది. వీరియాస్థానకవి రాళ్ళపల్లి పట్టాభిరామరాజను నొకబట్టు. సంస్థానాధిపతులనుగుఱించిన చాటువులు— + +చ. “హరుఁ డనుకొంటిమా విషధరాభరణంబు ధరించుటేది? శ్రీ + హరి యనుకొంటిమా ఫణికృతాంతకవాహన మేది? వాఙ్మనో + హరుఁ డనుకొంటిమా సరసిజాసన మే”దని ధీరు లెంతు రీ + స్థిరతర మల్లరాడ్కులనృసింహుని వేంకటవారసింహునిన్. + +మ. బలభిద్వైభవభీమరేఖ విలసద్భాహాబలప్రౌఢి కుం + డలిరాడ్పాండితి యక్షరాడ్తనుజసౌందర్యంబు దుర్గాధిప + త్యలఘుస్థేమము జానకీపతిసుదానాసక్తి మీ కిచ్చుఁ గా + కలరన్ శ్రీమలరాజవేంకటనృసింహా! రాజకంఠీరవా! + +ఉ. తోయజగంధిచుక్క లని తోఁచు ఖభిత్తిక నున్న వేమి? యే + మో యని సంశయింపకుము ముద్దులగుమ్మ! సురాంగనామణుల్ + వ్రాయఁగ లేక యిందు మలరాడ్కులవేంకటనారసింహభూ + నాయకచంద్రునింటఁ గలనాకము లెన్నఁగఁ జిత్రవైఖరిన్. + +శా. శ్రీమన్మంగళదేవతాహృదయరాజీవద్విరేఫంబు శ్రీ + రామబ్రహ్మము పుత్రపౌత్రబలదీర్ఘాయుస్థిరాభోగసు + త్రామైశ్వర్యముఖాదిసద్విభవ మశ్రాంతంబు మీ కీవుతన్ + హేమల్రాజకులీన! వేంకటనృసింహేంద్రా! కవీంద్రస్తుతా! + +ఉ. కంతుఁడొ! యిందిరారమణికాంతుఁడొ! చారుసరస్వతీసతీ + కాంతుఁడొ! శ్రీజగజ్జననికాంతుఁడొ! పుణ్యవసంతుఁడో! శచీ + కాంతుఁడొ! యంచుఁ బండితులు గాంచి హృదబ్జములందు మించి యో + జింతురు మల్లరాడ్కులనృసింహుని వేంకటనారసింహునిన్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0193.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0193.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4db842d95d646096f5181a4fe687bdd9b7665a0e --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0193.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +సీ. ఇతఁడే కదా! మదోద్ధతవైరిరాణ్మత్త + వారణవారకంఠీరవుండు + ఇతఁడే కదా! జగద్ధితకీర్తివిఖ్యాత + విరియాలగోత్రాభివృద్ధికరుఁడు + ఇతఁడే కదా! సదాశ్రితకోటిసంరక్ష + ణార్థాగతామరానోహకంబు + ఇతఁడే కదా! కవిస్తుతభూరిసామ్రాజ్య + లక్ష్మీకటాక్షసంరక్షితుండు + ఈతఁడే కద గుడగిరిశ్రౌతశైల + కొండవీడ్దుర్గభూభుజోద్దండధారి + హారి మలరాజవేంకటనారసింహ + కుంభినీపతి వేంకటగుండనృపతి. + +ఉ. రా జనవచ్చు శక్తి రతిరా జనవచ్చు మనోజ్ఞమూర్తి రా + రా జనవచ్చు భూతి నిధిరా జనవచ్చు పదార్థమోషధీ + రా జనవచ్చుఁ గీర్తి నగరా జనవచ్చు నుదారరేఖ మ + ల్రాజనవచ్చు రా నరసరాయని వేంకటగుండరాయనిన్. + +సీ. అనృతభాషణ మొక్కఁ డాఁడనేరనిజిహ్వ + కేరీతి శాస్త్రార్థహితవుఁ గల్గెఁ + బరకాంత మాతృభావనఁ గనుమనమున + కెటు యశఃకాంతపై నిచ్చ గలిగెఁ + బరునినొక్కనిఁ బ్రోవఁ గరుణఁ బూననిమది + కెటు సర్వజనగుప్తపటిమ గలిగె + నవమానభార మిం తైన నోపనిశిరం + బెటుల భూభారసంఘటన నూనె \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0195.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0195.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..68d266faa9cb1ef3849a3231ca69c77fc7fa608b --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0195.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +మ. మలరాడ్వేంకటగుండభూవర భవన్మాద్యద్ద్విషద్రాజమం + డలిగుండెల్ పగులన్ ధణాంధణనినాదస్ఫారభేరీఘళం + ఘళఘంటారవగంధసింధురఘటాక్రాంతైకపద్యాంచితా + ఖిలసంపద్పరిపూర్ణభావవిలసద్వృద్ధశ్రవఃపట్టణా + కలిత శ్రీనరసింహరాయనగరిన్ గట్టించి తీ విద్ధరన్. + +ఈగుండారావుగారి కిరువురు భార్యలు. + +శా. స్వామీ వేంకటగుండభూవరనృసింహక్ష్మాధిరాడ్పట్టణ + శ్రీమత్సౌధవిచిత్రరత్నరుచిసాంద్రీభూతపీఠిన్ భవ + ద్వామాక్షీయుగమధ్య మీరలు తలంపన్ రుక్మిణీసత్యభా + మామధ్యస్థిత కృష్ణమూర్తి వని సంభావింతు రార్యోత్తముల్. + +మ. రవిచంద్రాక్షగృహాగమోపమిత బెల్లంకొండ విన్కొండ కొం + డవిటీదుర్గధరాధిపత్యధృతివై నానానృపస్తోమసు + స్తవివై శ్రీమలరాణ్ణృసింహుని తనూజాతుండు నా మించి తీ + వవనిన్ వేంకటగుండభూవరమణీ! యర్థార్థిచింతామణీ! + +ఉ. రాజకళాకలాప! మలరాట్కులవేంకటగుండభూప! నీ + రాజితకీర్తి రాజసురరాజధరాజభరాజరాజభృ + ద్రాజశరాజవాహనగరాజశరాజశరాజవాహగో + రాజభుజంగరాజరుచిరస్థితిఁ గాంచెను చిత్రవైఖరిన్. + +మ. మలరాడ్వేంకటగుండభూరమణ యుష్మత్కీర్తిశుభ్రాంబుజం + బలర న్నీలమణిప్రభావిజితదైత్యద్వేషిపాదంబు త + ద్దళమధ్యాంతరచంచరీకమనఁ బ్రోద్యల్లీలఁ జెన్నొందె భూ + వలయాధీశనుతాధిపా! ప్రబలతద్వైరివ్రజాబ్జద్విపా! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0196.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0196.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f0cb28c5091c54ee1993d21a00eb41058bb2a2bd --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0196.txt @@ -0,0 +1,29 @@ +మ. మలరాడ్వేంకటగుండభూవరునిసామ్యం బెవ్వరిం జెప్ప భూ + వలయత్రాణమనోజ్ఞసూనృతరిపుప్రధ్వంసలీలావిని + శ్చలధైర్యోక్తుల నొక్కపట్టున హరిశ్చంద్రోరగేంద్రుల్ సముల్ + తలఁపన్ వారల కన్న నెవ్వ రనుచున్ దర్కింతు రార్యోత్తముల్. + +శా. శ్రీశా వేంకటగుండభూరమణవాక్క్రీడామహైశ్వర్యలీ + లాశాస్త్రాదికళావిలోచనధనుఃప్రజ్ఞానుభోగస్థిరా + పాశాస్ఫూర్తులఁ దుల్యు లం చనఁగ నుద్యత్ప్రాజ్ఞవాణీశగౌ + రీశాంభోజవరుల్ భవత్సములుగా కెవ్వారు నీసాటికిన్. + +మ. పటువార్ధిన్ విధిదీనరక్షణకుఁ గల్పౌఘంబుఁ గల్పించి యొ + క్కటి నైనన్ ధర నుండ నీక దివిఁ జక్క న్నిల్పి మల్రాజవేం + కటగుండప్రభు నిత్యదానమతిఁ గాఁ గల్పించెఁ గా కెట్లు ప్రో + చుట యిం దుద్భవమైనయర్థులకు రక్షోపాయ మూహింపఁడే? + +మ. పటులీలన్ నిఖిలావనీజనము సంప్రార్థింపఁగా ముందు ధూ + ర్జటి లోకోత్తరుఁ డీశుఁ డేకతరదుర్గాఢ్యుండునై యుంటయెం + తటి కార్యం బని బద్మనాయకకులోత్తారుండు మల్రాజవేం + కటగుండప్రభుఁడై జనించి బహుదుర్గాధ్యక్షుఁడై మించెఁ గా + కెటు లొక్కం డఖిలావనీజనమనోభీష్టంబు లీ డేర్చెడిన్. + +ఉ. వేరుచమల్లరాజఘనవేంకటగుండనృపాల! నీయశ + స్సారము వారిజారికి గజారికి తార్క్ష్యగజారి కబ్జభి + న్నారికి శంభునారి కజునారికి సీరికి సౌరవాహినీ + వారికి లచ్చి వంగడమువారికి చివ్వఁ దినయ్యవారికిన్. + +మ. కలివేళన్ విబుధాశ్రితావళికి సౌఖ్యప్రాప్తి గావింప శ్రీ + మలరాడ్వంశము భాస్క రాన్వయమునన్ మాన్యుం డుదారుండు కే + వలపుణ్యుండు నృసింహుఁ డాజిబలవద్వైరిక్షమావైభవో \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0197.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0197.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f3f48dc1d7e5da2a566418963f2aa8b689885cb8 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0197.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +జ్జ్వలుఁ డౌ వేంకటగుండభూవిభుఁడు విద్వద్వ్రాతపుణ్యంబునన్ + గలిగె న్నేఁ డని పల్కుచుండుఁ గవిలోకం బెల్ల నెల్లప్పుడున్. + +చ. రతివరదివ్యరూప! మలరాడ్కులవేంకటగుండభూప! నీ + వితరణరేఖఁ గాంచి ద్యుకవిగ్రహరాజు తనూజురాజు వా + క్పతు లొకవేళ దాత లని ప్రస్తుతిఁ జెందుదు రేమొ కాని సం + తతసహదుర్యచర్య! వసుధావరులం దొకఁ డైన దాత యై + క్షితి విలసిల్లుటం గన మొకించుక వంచన లేదు భూవరా! + +ఉ. వింటిని మల్లరాజకులవేంకటగుండని కీర్తి జంటయౌఁ + దొంటికిటీంద్రుపంటికి నధోక్షజుడాపలికంటి కల్లము + క్కంటికి వానియింటికిని కామునివింటికిఁ దమ్మిచూలివా + ల్గంటికి నిగ్గులీనువడగంటికిఁ గప్పురపున్ననంటికిన్. + +మ. మలరాడ్వేంకటగుండభూరమణ యుష్మత్ప్రాగణక్షోణిశృం + ఖలబంధంబుల గంధసింధురతతు ల్గాఢంబుగా నిల్చె శ + త్రులయావాసకృతాపరాధికకుభృస్తోమంబు నా లేక భే + రులనాదోన్నతి నిల్చునే? యకట! నిద్రోద్రేకము ల్మానునే? + +మ. మలరాడ్వేంకటగుండభూరమణ యుష్మచ్ఛౌర్యసంరంభసం + కలితోద్యద్రణభేరికాధ్వని మహాకాంతారభూభృద్గుహా + వళులున్ వైరిచయంబుఁ గాంచెననగా వర్చించెఁ గాకున్నఁ త + త్కులనాదంబులు వానికేమి పని తత్తద్వేళల న్బల్కఁగన్. + +మ. కుటిలారాతిపరాక్రమానలునిపైఁ గోపించి మార్తాండు నొ + క్కట భక్షించి నగాళి నెక్కి దివిమార్గం బేగి సింధూదక + చ్ఛట మాన్పం గమకించుఁ దద్ఘనగతు ల్శాంతింప మల్రాజువేం + కటగుండక్షితిభృచ్ఛమూజనితరంగద్భూరజోజాలముల్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0198.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0198.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b1471bc3dcb43cbec96ebcaaa35b62ac5e0ff33d --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0198.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +మ. అరిరాడ్శిక్షకనారసింహపురసౌధాగ్రస్థరాకానిశా + కరసారంగము మల్లికాకుసుమసంఘాతంబు భక్షింప సుం + దరు లంతం గనిపట్టి రం దది మొదల్ దైన్యంబు జెన్నొందఁ గ్ర + చ్చఱఁ జంద్రుం డదిగాక రాజులకుఁ గాంక్ష ల్గావె సారంగముల్. + +మ. రమణీయాకృతి నారసింహనగరప్రాకారరత్నాగ్రదు + ర్దమసంధానవిభిన్నవిశ్రుతసుధాధారప్లుతిం గల్గె ను + త్తమచామీకరహర్మ్యమౌళి కలసౌధఖ్యాతి కాకున్నచోఁ + గమలారాతికి నాఁడునాటికిఁ దనూకార్శ్యంబు సిద్ధించునే? + +మ. ధరణీమండలి నారసింహపురసౌధాభ్యంతరాళప్రభా + కరచంద్రామలపుత్రికాముకురముఖ్యాలంకృతస్తంభకు + డ్యరమావైభవముం గనుంగొన సహస్రాక్షుండు దక్షుండుగా + కరయం గేవలమర్త్యమాత్రునకు శక్యంబే నిరీక్షింపఁగన్? + +మ. నరసింహప్రభుపట్టణోత్తరలసన్నానామణీచిత్రభా + స్వరమాయోషితరాజసౌధ మమరెన్ సర్వంసహామండలే + శ్వరసన్మానితభాసమై వెలయుచున్ సాక్షా దయోధ్యాపురీ + వరభాస్వత్కులరామచంద్రగృహభాస్వల్లీలఁ జెన్నారుచున్. + +మ. ప్రతతార్యాన్వితనారసింహనగరప్రాసాదసంచారసం + గతదాంపత్యరతి........................................... + ప్రతతు ల్పువ్వులతోడఁ ద్రోయ నవిధారాభృత్తటిన్ వ్రాలి వి + చ్యుతు లయ్యెన్ ధరపై సముద్రజము లంచున్ జూడఁ జిత్రంబుగన్. + +మ. పటులీలానరసింహరాయనగరప్రాసాదరత్నంబు వేం + కటగుండప్రభుతోడఁ జెల్వమరె సాక్షాద్వైజయంత్యాఖ్య నొ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0199.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0199.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e30cdeba2c0598b19f22fe09638f652a8f861066 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0199.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +క్కట గాకున్నను నిల్తురే బుధగురుల్ కావ్యజ్ఞు లుద్యత్సము + త్కటదివ్యాంగన లిష్టభోగములు శృంగారంబులుం గల్గునే? + +మ. సరసీజాతపరాతతాంతగతలక్ష్యస్ఫూర్తి వీక్షించి కొం + దరు సారంగశశద్రుమాగ్రదళితేంద్రాశ్మద్యుతిస్తోమ మం + దురు గా కందు నృసింహరాయపురసౌధోత్సంగసంసర్గగా + కరయన్ వేఱొకరీతి గాదనుచు మత్స్వాంతంబునం దెంచెదన్. + +ఉ. శ్రీయుతనారసింహపురశేఖరకాంచనరత్నసౌధవా + తాయనమార్గదీపకళికాగ్రసమంబున ధూమరేఖ నే + చాయనఁ జూచినా వదియె “చంద్రునిలో మృగ” మంచుఁ గాదు “లే + డే” యని కాని వాదములు దెప్పర మప్పురిముగ్ధకోటికిన్. + +మ. నరసింహప్రభుపట్టణాంతరలసన్నానామణీవ్రాతబం + ధురసౌధం బురులీల మించ హిమవద్గోత్రంబు దూరంబుగా + జరిగెన్ దారకశైలరత్న మొగి నైజావాస మెవ్వారికిన్ + గురిగాఁ గన్పడదయ్యెఁ దద్గరిమ లోకు ల్మెచ్చఁగా శక్యమే! + +చ. అకలుషనారసింహనగరాంతరచిత్రితచక్రయంత్రనా + యకకృతతామ్రపాత్రనివహభ్రమణీకృతిఁ జూడ నొప్పె దీ + ర్ఘికనిజపుత్రకోటి కొకక్రీడ యొనర్పఁగఁ బూనెనో యనన్ + నికటతలస్థరాజభవనేశ్వరుఁ డాత్మముదంబుఁ జెందఁగన్. + +ఉ. శ్రీనరసింహరాయపురశేఖరసౌధనివాసవాసినీ + మానవమానినీమణులు మాటికిమాటికిఁ జూడ వచ్చు వై + మానికమానినీమణుల మానక పూజ లొనర్చు మల్లికా + సూనములో యనన్ దలపఁ జొప్పడు నప్పురిఁ దారకావళుల్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0200.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0200.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b2a86d3b9e078ead8272ca2dbf77faae81db9f1a --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0200.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +ఉ. ఎంచఁగ వారిభాగ్యము మరేమన నేర్తు సమస్తనూత్నర + త్నాంచితనారసింహనగరాంతరసౌధవిహారిణుల్ కరా + భ్యంచితఖంబువిష్ణపద మంచు సపర్య లొనర్ప నేర్పుగా + నుంచినపూవులో యనఁగ నొప్పెడి నప్పురిఁ దారకావళుల్. + +చ. నరహరిపట్టణాంతరమునం దపనీయమణిస్ఫురద్రసో + త్కరనృపమందిరం బలరె ద్వారకతో నలయాదవేంద్రుమం + దిర మనఁ గానిచో నచట నిల్చునె? రుక్మిణిసత్యభామలి + ద్దఱు నిరుప్రక్కలన్ వెలయఁ దామరసాక్షుఁడు కృష్ణదేవుఁడున్. + +చ. జలనిధిమగ్నసాంద్రత....చస్థితి ద్వారవతీపురీరమా + లలన ముకుందుతోఁ దెలుప లాలనఁ జేసి నృసింహరాడ్పురిన్ + నిలు మని సౌధరాడ్ప్రకృతి నే నొకవేంకటగుండరాయరా + డ్తిలకుఁడనై జనింతు నని తెల్పినవో? యన మించెఁ దత్స్థితుల్. + +ఉ. ధారుణిశ్రీనృసింహవసుధాపతిపట్టణభర్మహర్మ్యచి + త్రారచితైకపుష్పవనులం దిర వొందెడు సత్సరఃపయః + పూరితభూరియంత్రజలపూరము లొక్కెడఁ గూడఁ బాఱి మి + న్నేరన నిల్చి కాల్వ యొకఁ డేరుపడెన్ గగనాంతరమ్మునన్. + +ఉ. నీ టొలయన్ నృసింహధరణీశపురాంతరసౌధవీటిలో + బోటులు జల్లులాడుజలపూరము లభ్రములోనఁ గల్గెఁ బో + వాటికి నాటనుండి జలవాహము లన్నప్రసిద్ధి గల్గె నీ + బూటక మొప్పు నీటిఁగొని పోకెటు లిచ్చెడి? నిర్మలాంబువుల్. + +క. గురుబుధకవిలోకంబై + సురుచిరబహువజ్రహేమశోభాకరమై \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0202.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0202.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e28e0bdd3bef0fb55da0028e0f050ce505fc086d --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0202.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +క. విధ వైన మేలు మగనికి + తిథి వెట్టును కథలు వినును తీర్థము లేగున్ + అధముఁడవు దానికన్నను + విధవాయా వేమగుంట వేంకట్రాయా. + +క. తల లెంత పెంచుకొన్నను + కులధర్మము విడిచి కన్నకూళ్ళం దిన్నన్ + గలుగదు మోక్షము చిత్తము + విలయము గాకున్న బిజన వేములచిన్నా. + +క. గుడి కూలును నుయి పూడును + వడినీళ్లన్ జెఱువు తెగును వనమును ఖిలమౌఁ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0203.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0203.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b2020a2810f1fa275bee48f465ce81db5297527e --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0203.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +జెడనిది పద్యం బొకటియె + కుడియెడమలఁ గీర్తిఁ గన్న గువ్వలచెన్నా! + +క. వెలయాలు సుతుఁడు నల్లుఁడు + నిలపతియును యాచకుండు నేవురు ధరలోఁ + గలిమియు లేమియు నెఱుఁగరు + కులపావనమూర్తి వన్న గువ్వలచెన్నా! + +క. అంగీలు పచ్చడంబులు + చంగావిమెఱుంగుసేలు సరిగంచులమేల్‌ + రంగుల దుప్పట్లును నీ + గొంగడి సరిఁ బోలవన్న గువ్వలచెన్నా! + +క. ఎఱుఁగుదువు సకలవిద్యల + నెఱుఁగని విఁక రెండుకలవ వేవే వన్నన్ + బిరికితనంబును లోభము + గుఱు తెఱుఁగవు జగతి నెన్న గువ్వలచెన్నా! + +క. ఈవీయని పదపద్యము + గోవే సభఁ జదివె నేని కుంభినిలోనన్‌ + ఈవిచ్చిన పదపద్యము + గోవే సభఁ జదువకున్న గువ్వలచెన్నా! + +క. పరిగేరుకున్న గింజలు + కఱవున కడ్డంబు రావు కష్టుం డిడు నా + తిరపెమున లేమి తీరదు + గురుతరసత్కీర్తిఁ గన్న గువ్వలచెన్నా! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0204.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0204.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..76348fbae78bdbe22c4939978c3f1ac52dd40f90 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0204.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +క. భూమండలిలోఁ గల్గిన + యేమానవుఁడైన ధన మపేక్షించును గా + ఆమేల్మిగుణము పట్లను + కోమట్లనుఁ జూడ గొప్ప కొత్తమరప్పా! + +క. వరహా లెన్ని గణించిన + పరమార్థజ్ఞానిపోలె పావనుఁ డౌనా? + ధర వన్నె లెన్ని గల్గిన + గురిగింజకు నేమి గొప్ప కొత్తమరప్పా! + +క. వాట మెఱిఁగి వచియించిన + బాడిలుఁగా వానిమాట పదుగురిలోనన్ + వాట మెఱుంగక పలికినఁ + గోటికి సరతూగదప్ప కొత్తమరప్పా! + +క. కూటికి గద యింద్రాదులు + వాటముగా యజ్ఞములకు వచ్చుటలెల్లన్ + గోటానకోటు లొసఁగినఁ + గూటికి సరితూగదప్ప కొత్తమరప్పా! + +క. ఇమ్మహి గుణములకెల్లను + సమ్మతి వితరణగుణంబు సరసులు మెచ్చే + సొమ్ములలో ముత్తైదువ + కొమ్మలకుం దాళి గొప్ప కొత్తమరప్పా! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0205.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0205.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b699a0ed2d0ba84374659b3bce35d99a7bad131f --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0205.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +సీ. ఏనుఁగు సింహంబు నెలనాగయునుఁ గూడి + యొకమాటలోపల నుండవలయుఁ + బక్షియు వస్త్రంబుఁ బాషాణమునుఁ గూడి + యొకమాటలోపల నుండవలయుఁ + ఫణిరాజు ఫణివైరి ఫణిభూషణుఁడు గూడి + యొకమాటలోపల నుండవలయుఁ + రారాజు రతిరాజు రాజరాజును గూడి + యొకమాటలోపల నుండవలయుఁ + దీనియర్థంబు జెప్పఁగా దీనిధులకు + నెలలు పన్నెండు గడు విత్తు నేర్పుగాను + చెప్పునాతఁడు భావజ్ఞశేఖరుండు + లక్షణోపేంద్ర! కృష్ణరాయక్షితీంద్ర! + +సీ. మనుజునియాకారమహిమకు మొద లెద్ది? + నగవైరివైరుని నగర మెద్ది? + రఘుపతి గాచిన రాక్షసాండజ మెద్ది? + శిబికన్ను లార్జించు చెలువ మెద్ది? + పంచబాణునియింటఁ బరఁగినరుచి యెద్ది? + గిరిపతి భుజియించుగిన్నె యెద్ది? + నయనాంగరక్షకు ననువైనన నలు పెద్ది? + చెలఁగి మానముఁ గాచు చెట్టదెద్ది? + అన్నిఁటికిఁ జూడ రెండేసియక్కరములు + చెప్పునాతఁడు భావజ్ఞశేఖరుండు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0206.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0206.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8e27b7b0e6d58b7baa17efe0d97137e084c6e279 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0206.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +చెప్పఁ గల్గిన నే నిత్తుఁ జిన్నిమాడ + లక్షణోపేంద్ర! కృష్ణరాయక్షితీంద్ర! + +సీ. అసమానకోదండుఁ డైనరా జెవ్వఁడు? + రాజు పేరిఁటఁ గల రాగ మెద్ది? + రాగంబు సరివచ్చు రాజిత ఋతువెద్ది? + ఋతువు పేరిఁటఁ గలరుద్రుఁ డెవఁడు? + రుద్రునిపేరిఁట రూఢియౌ పక్షెద్ది? + పక్షి పేరిఁటఁ గలవృక్ష మెద్ది? + వృక్షంబు సరివచ్చు వెలయుభూషణ మెద్ది? + భూషకు సరివచ్చు భూమి యెద్ది? + అన్నిఁటికిఁ జూడ మూఁడేసి యక్షరములు + ఆదు లుడుపంగఁ దుద లెల్ల నాదు లగును + చెప్పునాతఁడు భావజ్ఞశేఖరుండు + లక్షణోపేంద్ర! కృష్ణరాయక్షితీంద్ర! + +సీ. ఇలరామునకు సీత యెచ్చటఁ గనఁబడె? + నారాముఁ డేటికి యడవి కరిగె? + నేఁగిన మారీచుఁ డేమిరూపముఁ దాల్చె? + నెలమి దైత్యుల రాముఁ డెచటఁ జంపె? + సుగ్రీవుఁ డారాముఁ జూచి యేమని పల్కె? + వాలి రామునిచేత నేల చచ్చె? + లంక యేరీతిని రాముఁడు శోధించె? + .....................బ్రదుకఁ జూచె? + అన్నిఁటికిఁ జూడ మూఁడేసి యక్కరములు + మొదలు దుదలును నొక్కెడ నొదిగి యుండు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0207.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0207.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc6b6c3ee0a7b2c4faf6f8db6b0786c4b81e20f2 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0207.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +చెప్పగలవాఁడు భావజ్ఞశేఖరుండు + లక్షణోపేంద్ర! కృష్ణరాయక్షితీంద్ర! + +సీ. నక్షత్రవీథికి నాయకుఁ డెవ్వండు? + రంగగు గుడిలోన లింగ మెద్ది? + వాహనంబులమీఁది వన్నెకు మొదలెద్ది? + దేవతాఋషులకుఁ దిండి యెద్ది? + నరకాసురునిఁ గన్న నాతినామం బెద్ది? + పొలతి చక్కఁదనానఁ బోల్పనెద్ది? + తల్లికిఁ గడగొట్టు తనయునిపై నెద్ది? + కమలాప్తుబింబంబుఁ గప్పునెద్ది? + అన్నిఁటికిఁ జూడ రెండెసి యక్కరములు + ఆదు లుడుపంగఁ దుదలెల్ల నాదు లగును + చెప్పునాతఁడు భావజ్ఞశేఖరుండు + లక్షణోపేంద్ర! కృష్ణరాయక్షితీంద్ర! + +సీ. రాముఁ డెవ్వరిఁ గూడి రావణు మర్దించె? + పరవాసుదేవుని పట్టమెద్ది? + రాజమన్నారుచే రంజిల్లు శరమేది? + వెలయ నాలుగువంటివిత్త దేది? + సీతను గొనిపోవఁ జెఱచిన ధనువెద్ది? + సభవారి నవ్వించు జాణ యెవఁడు? + అలరంభతురుములో నలరునూలిక యేది? + ............................................ + అన్నిఁటికిఁ జూడ నైదేసి యక్షరములు + ఆదు లుడుపంగఁ దుదలెల్ల నాదు లగును \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0208.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0208.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a90c4473c3efe6a7c7eb34f8d592a6b54f909c76 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0208.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +చెప్పునాతఁడు భావజ్ఞశేఖరుండు + లక్షణోపేంద్ర! కృష్ణరాయక్షితీంద్ర! + +చ. కరభము లేమపెందొడలకాంతులఁ గాంచఁ దలంచి భీతిచే + విరలగతిన్ సతీగమనవృత్తి వహింపఁగ నోచెనో తుదన్ + దరిగిన మధ్యమస్థితి పదద్యుతిచే ముఖవర్ణ మంతమై + తిరిగి సకంటకావిలగతిన్ దలవంచి నశించెఁ గోఁతలన్. + +గీ. కంధరం బింతిజడసరి గాక యోడి + ప్రథమవర్ణంబుఁ బాసి కుచాగ్రసీమ + కొత్తుఁ బోయి కచశ్రీకిఁ దత్తరిల్లి + క్రిందుమీఁ దయి ముఖసీమఁ బ్రీతి నెనసె. + +మ. మృగశాబేక్షణ గుబ్బిగుబ్బగవతో మెం డొడ్డి హీనంబులై + నగముల్ వృద్ధి వహించి యానయసమాన స్వచ్ఛరోమాళితోఁ + బగ సాధింపఁగ లేక పూర్వమునఁ బుంభావమ్మున న్నాభికిన్ + దగకే క్రిందున్ బడె ధరిత్రి బలవద్వైరంబు వాటిల్లుటన్. + +క. కంధరము ధరము కరమును + కంధరధర దరము కరము కచకుచకటివా + క్సింధురమా సింధురమా + సింధురమా వైభవాప్తిఁ జెలువ యొసంగున్. + +సీ. ద్విరదంబునడతోడ సరిరాక ముఖభంగ + దశనొంది నవ్వుతోఁ దనరఁజూచె + గగనంబుకౌనుతోఁ బగజెంది మధ్యమాం + తము నొంది నవ్వుతో దనరఁజూచె \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0209.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0209.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..097fa8fecbc35f7c09d788c0d140e6b01539b6b8 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0209.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +సారసం బంఘ్రితో సరిరాక సావర్ణ + గతిమాని మోవితోఁ గదియఁబూనె + గనకారికటితోడ నెనరూని నారివే + సముఁ బూని మేనితో సమతఁ జెందె + తిరిగి సతికంఠకుచబాహు సరసనాసి + కలకు భయమంది మొఱవెట్టిగతులు మాని + యొరఁగి ధరఁగూలి వత్తు లై యొకటరెంట + మూటనాల్గింటితో సరి మొనయవయ్యె! + +సీ. కుచపాళి గాంగేయకుంభజప్రభ మించె + ధర్మరాజఖ్యాతిఁ దనరెఁ బొమలు + పటుమత్స్యరాజప్రభావంబుఁ కనెఁ గన్ను + లంగ మశ్వత్థామరంగుఁ దాల్చె + ఘనకృపాతిశయంబుఁ గల్గి పల్కులు మించె + చక్రితేజముఁ గేలి సల్పె నారు + ధార్తరాష్ట్రద్యుతిఁ దనరె యానస్ఫూర్తి + రూపుఁ ద్రుష్టద్యుమ్నరుచుల మిగిలె + నఖము లర్జునసత్కాంతి నగవు మిగిలె + ఘర్మసంపద నవనవగణన మొసఁగె + తరుణిఁ గురుపాండవబలంబు తనరె మేన + నెంత చిత్రం బహో యింతి నెంచి చూడ. + +క. అహహా దానిపిఱుందులు + రహిఁ బోల్పఁగ దానుఁ బోలు రమణీయములై + మహిళామధ్యము నెన్నఁగ + మహిళామధ్యంబుఁ బోలు మంగళ మగుచున్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0210.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0210.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c7adae3b051a3f5ad5936445ce58e2bd304bbac3 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0210.txt @@ -0,0 +1,29 @@ +క. నగమా కుచ మా రొగిప + న్నగమా తరళేక్షజీవనగమా నగమా + నగ మార్కొను నుడి రంభా + నగమా తొడ లీఘనాఘనగమా మణికిన్. + +ఉ. మోహము మోహరించె సతి! మొల్ల సుగంధిరొ! తాళఁజాలనే + మోహము నిల్వదాయె కడు ముష్కరమారుఁడు బాణజాలమున్ + దేహము స్రుక్కఁగన్ మిగులఁ దీవ్రత నేసెను భామ! చూడవే + యాహవవీరుఁ డౌమథుఁడు నద్భుత మొప్పఁగ మూర్ఛఁగూర్చెనే! + +మ. మమతను తన్కు నొక్కచెలి మానిని నీవిభునామ మేమనన్ + గమలజగంధి పల్కెఁ గరి కంధి ప్రజాపతి సోముఁ డాతప + త్రములఁ ద్రివర్ణయుక్తముగ వ్రాసియు నందలిమధ్యవర్ణముల్ + క్రమముగఁ గూర్చి పల్కినను గ్రమ్మర నావిభునామ మయ్యెడిన్. + +మ. చవితిన్ షష్టజుఁ డేగి పంచమనిధిస్థానంబు లంఘించి యే + డవవాఁ డేలినవీడుఁ జేరి పదిలుండై యష్టమస్యందనో + ద్భవి వీక్షించి తృతీయుచెంతకుఁ జతుర్థశ్రేణి నంపించి యా + దివిరోధిన్ బెదిరించి యప్పురి ద్వితీయు న్నిల్పి వచ్చెన్ వెసన్. + +చ. వనదఝషేందుజంబిలసువర్ణములన్ గిరి నీట నింగిఁ జె + ట్లను సెగ నెక్క నీద భహుళవ్యధఁ బాల్పడ మాగఁ గ్రాగ ను + ర్మను బెళుకంగఁ గంద నిలరాలఁ గరుంగఁగ నీరుఁగ్రక్కము + న్గ నవియ నొక్కనీరుగ నొనర్చెఁ గచాక్షిముఖస్తనాంగముల్. + +సీ. ఘవకేశి యని నీవు చెనకరాకు సమీర! + భుజగరోమాళి యీ పువ్వుఁబోఁడి + మీనాక్షి యని నీవు మీఱకు కోకంబఁ! + జంద్రికాహాస యీ చంద్రవదన \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0212.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0212.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ec9b3179036336eb49237679472a9420f678f1f0 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0212.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +ఉ. అక్షరపక్షపాతమున నర్థము నూళ్ళ నొసంగ నుబ్బుచున్ + భిక్షజటాధరాధికులు భిన్ననిజవ్రతు లౌదు రైన దు + ర్భిక్షరుజాశిశుచ్యుతులు పెక్కగు భక్తియ చాల దాననౌ + తక్షుభితత్వమే యఘము దార్పుఁడు శంక దొఱంగు మీయెడన్. + +శా. శైవాలంబును సైకతంబు లెదురై చంద్రప్రవాళాంబుజ + గ్రావాకాశభుజంగకూపములు దూరం బైన నేతత్పరీ + క్షావిద్యావిభవం బొనర్పఁగ దశాబ్జజ్యోత్స్నలో నర్ధచం + ద్రావిర్భావముఁ జూపినం గలిసె దానాత్మేశుభావజ్ఞయై. + +గీ. తామరబిడారు కొమ్మనెమ్మోమునకును + సారచంద్రచంద్రస్ఫూర్తి సాటి యగునె? + నాతితలమిన్నచెక్కిలివాతెరకును + సారచంద్రచంద్రస్ఫూర్తి సాటి యగునె? + +క. ఆగరితకు ముఖకచకుచ + భాగరిమసుధాంశులకుచబలభన్మణికా + ధాగధగీధైగధగీ + నైగనగీవిభ్రమముల నగుఁ దగు మిగులన్. + +సీ. కుసుమంబు లనిన నో భసలకిరోరుహ! + కనుక వెన్కధరింతు ననకు మమ్మ! + సారసం బనిననో చారుకాంచనగాత్రి! + యాద్యంతముల విడనాడకమ్మ! + అగరులపరిమళం బనినచో మీనాక్షి! + పగమీరఁ గాఁ దెగఁ బల్కకమ్మ! + కస్తూరి యనినచో కంజనిభానన! + విసరమధ్యమవృత్తి విడువకమ్మ! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0214.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0214.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bf500d569cf48fef6bc0d1eee3f2192f1febe921 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0214.txt @@ -0,0 +1,29 @@ +ఆజాణ సున్నమును దెచ్చి “యిదిగో తీసికొమ్మని” యీరీతిగాఁ జెప్పెనఁట. + +క. శతపత్రంబులమిత్రుని + సుతుఁజంపినవానిమామసూనునిమామన్ + సతతముఁ దాల్చెడు నాతని + సుతువాహనవైరివైరి? సున్నం బిదిగో! + +చ. పలుకకపల్కరించుగతి పాడకపాడినరీతిఁ దేనియల్ + చిలుకఁగ నవ్వకేనగినలీలఁ గనుంగొనుచున్నవారిక + న్నుల కతిసుందరంబయి మనోజ్ఞపుఁ జిత్తరువందు నున్న నీ + చెలువముఁ జూచి నేను నొకచిత్తరు వైతినిగాదె? కోమలీ! + +ఉత్సాహ. ఐతినైదునైదునైదునైదునైదుగల్గినన్ + భాతిగుమ్మతీలునైదు పంకజాస్త్రుఁ డేసినన్ + జేతివై దెఱుంగనట్టి చీకుపోతు గూడునే? + నీతిమేతివైదువేని నీరజాక్షి! వేడుకన్. + +క. వండిన దెండిన దొక్కటి + ఖండించిన పచ్చి దొకటి కాలిన దొకటై + తిండికి రుచియై యుండును + ఖండితముగ దీనిఁ దెల్పు కవియుం గలఁడే? + +క. శిల్పవృక్షలతలఁ బుట్టిన + చెలువలు మువ్వురును గూడి చిడిముడి పడుచున్ + తలవాకిట రమియుంతురు + సలలితముగ దీని నెఱుఁగు సరసులు గలరే? + +క. శుద్ధకులజాత యొకసతి + యిద్ధరణిం దండ్రిఁ జంపి యెసఁగ విశుద్ధిన్ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0216.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0216.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d7937201bb2379488963432e00cb6e4ec3f0f2ba --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0216.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +ఎవ్వరెవ్వరిభాగ్యంబు లెట్టివొక్కొ + మాకు ప్రాప్తంబు లేకున్న మానెగాని + పద్మదళనేత్రి! ప్రౌఢభూపాలపుత్రి! + చిక్కవిరూపాజి! మరునిరాచిల్కతేజి! + +ఉ. ఇంచుక సూదిపోటు సహియించినమాత్రన నంగనాకుచో + దంచితసౌఖ్యకేళి సతతంబును గంచుకి కాంచె నాజి ని + ర్వంచనతీవ్రబాణనికరక్షతదేహుల కబ్బవే మరు + చ్చంచలలోచనాచకితచారుకుచద్వయసంగసౌఖ్యముల్. + +పాలకుండ; గోలకొండ; మాలముండ; పూలదండ; యను నాలుగుపదములును వచ్చునట్లు రామాయణార్థమునఁ బూరింపఁబడిన పద్యము + +మ. బలవద్రాక్షసపాలకుండ వనుచుం బాటింప నా గొలకొం + డలచెట్లందుఁ జరించువేళ మగనిం దప్పించి తే నీతియే? + ఖలుఁడా! నీ విటు పొంచివైచుటలు నా కంజాక్షినీమాలముం + డలలో నుంచినఁ బూలదండ కడునెండన్ వాడినట్లుండదే? + +మ. కదళీస్తంభమునందు నాళయుతమై కంజాత మింపొందె నం + దుదయంబై పవళించెఁ జంద్రుఁ డచటన్ బ్రోత్ఫుల్లరక్తోత్పలం + బొదవెన్ దత్సుమజాతయై యమున సర్వోర్వీధరంబందుఁ దాఁ + బడి నూఱై గగనంబుఁ గాంచె నిది యేభావంబు భావింపుఁడీ. + +చ. పురుషవియోగికామినులు పొక్కుచు దూఱిరి మిత్తిగొంగనున్ + ఉరగపుఁగామినిన్ రవికులోదధిచంద్రము డైన రామునిన్ + గరువలిసూను నంతట నఖండపరాక్రమఁ డైన కీశునిన్ + గరుడుని నింగిమానికముఁ గాంచనగర్భుని మాటిమాటికిన్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0218.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0218.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e9fab2135e454b13ff2b0d675e214da6d13e9807 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0218.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వారు చెప్పకయే మనము కనుగొనవచ్చును. అయితే ఆ యడుగువారొక కొన్నివిధులకు బద్ధులై యుండవలెను. ఎట్లన:— (1) అచ్చులలో ఆ యొకటిమాత్రమే తలఁచుకొనవలెను. (2) హల్లులలో ఙ, ఞ లు తలఁచుకొనవలదు. (3) గుణితముతోఁ బనిలేదు. (4) న, ణ; ల,ళ; ర,ఱ; ల కభేదము. ఇంతకును కీ వాక్యములో 24 అక్షరములలో దేనినేని కోరుకొనునట్లు చేయుటే దీని భావము. + +పైవిధానమునకు లోఁబడి యెవరైన నడిగిరేని, యాయక్షరమును గనుగొనుటెట్లన — ముందు కీ వాక్యమును కంఠతః నేర్చుకొనవలెను. ఆపద్యము మొదటిచరణమును చదివించి విని యందు తలఁచుకోఁబడిన యక్షర మున్నదియు లేనిదియు తెలిసికొనవలెను. అట్లే 1,2,3,4,5 చరణములను వరుసగాఁ జదివించి ఆయక్షర మేయేచరణములలో నున్నదో తెలిసికొనుచుండవలయును. అప్పు డాయక్షరము కొన్నిచరణములం దుంటయుఁ గొన్నిటియందు లేకపోవుటయుఁ దటస్థించును. అప్పు డాయక్షరమున్న పాదములప్రక్కన వేయఁబడియున్నయంకెలను కలుపునది. అప్పుడు 10 వచ్చుననుకొనుఁడు. కీ వాక్యములోని 10వ యక్షరము —డ—గనుక, డ యని చెప్పునది. + +ఒకయుదాహరణము. కోరుకొనఁబడిన యక్షరము—య—ఇపుడేమి చేయవలెను? ఇది 1,2 చరణములలోఁ దప్ప నిఁక లేదు గనుక—1+2=3. కీ వాక్యములోని మూఁడవ యక్షరము—య—చూచితిరా చిత్రము! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0219.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0219.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5513d4c601790ae1465207ff9bb1b4dd236a1b69 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0219.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +సీ. చరణారవిందము ల్సమ్మతి మది నెంచి + ముమ్మాఱు రాజుకు మ్రొక్కిరనుము + వచ్చినవైరంబు వారింప నూహించి + మాభూము లిమ్మను మనుజవిభుని + ఆరీతి నృపతికి హర్షమ్ము గాకున్న + నేవురి కైదూళ్ళ నెలమి నడుగు + పుడమీశుఁ డామాట కొడఁబడకుండెనా + నడవడి పురికొప్ప నడుపుమనుము + పనులు సేయంగ నెందేనిఁ బంపుమనుము + పంపు పనిసేయ సేవకభటుల మనుచు + ధర్మమార్గంబు వినబుద్ధి దనరదేని + కదలిరమ్మను శ్రీకృష్ణ! కదనమునకు. + +మ. పదరుల్ పన్నక ధర్మశాస్త్రగతి భూభాగమ్ము మారాజ్యసం + పద మాకిమ్మను మీయకుండిన మహాబాహాబలస్ఫూర్తిమై + యెదురైరమ్మను వచ్చి మద్బలము దా నేపారఁగాఁ జూచుచో + గదఘాతంబుల నూరువుల్ దెగిపడున్ గంజాక్ష! యింతేటికిన్. + +మ. కలహం బేటికి వద్దువద్దనుమిటుల్ గర్వాంధుఁడై మమ్ముఁ దాఁ + జులకం జూచుట నీతి గాదనుమ యీక్షోణీతలంబందునన్ + నిలువన్నేఁ డధర్మవృత్తి ననుమా నీ విన్నియుం బల్కినన్ + బలవద్వైరమునందు దుర్మరణముల్ ప్రాప్తించునంచాడవే. + +ఉ. మానము దప్పి యిట్టు లభిమానము లేక...................... + కాలలపాలు చేసి.....................................................తా + బూనెను రాజ్యసంపదలు బోయగుణంబునఁ బాపకర్ముఁడై \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0220.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0220.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e9174ff4fda993290490a082016ad4de78dcabd2 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0220.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +హీనత నెంచనేల యిఁక నేష్యము చెప్పితినంచుఁ బల్కుమా + తానును దమ్ములుం బలము ధాత్రిని గూలుదురంచు మాధవా! + +సీ. పాంచజన్యసమాభ పాంచజన్యాలోభ + పాంచజన్యప్రభాభాస మగుచు + సారస్వతవినోద సారస్వతామోద + సారస్వతాభేదసార మగుచు + ప్రాలేయగణగణ ప్రాలేయగణగణ + ప్రాలేయగణగణభ్రాంత మగుచు + తారహారకదంబ తారహారకదంబ + తారహారకదంబధామ మగుచు + నిట్టపుట్ట గట్టు నిట్టాన గన్పట్టు + పుండరీకనండదండరండ + షండఖండ.....చండీశడిండీర + మండలమ్ము చంద్రమండలమ్ము + +మ. చలి! నీవెందుకు మచ్చరించెదవు? నీశౌర్యంబు మూన్నాళ్ళెగా + కలకాలంబును నిల్వఁబోవుగదవే కాకున్న నింకొక్కడౌ + నిలలో బాలుర రోగుల న్మిగులఁగా వృద్ధాళి బాధింతువా + జలజాక్షీకుచశైలమధ్యములఁ బెల్చన్ జొచ్చిగోడాడకే. + +మ. చలి! మమ్మేల విదిల్చె దీ వకట! నీశౌర్యప్రతాపోన్నతిం + పలరన్ శాలిసుఖాన్నమాంగరకసూపాద్యుష్ణదివ్యానుభో + క్తలు నవ్యాంచితలై సుతలమేల్కౌగిళ్ళఁ గ్రీడింప వా + రల......బొకటైనఁ బీకఁగలవా? ప్రాడ్భాయిశీతాధమా! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0221.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0221.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..228aaca1c8f0b85ba31410ea380d82cf4998f50e --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0221.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +గీ. జాజి యొక్కటియేకాని సకలకుసుమ + విసరసంపదచో నొప్పె వసుధయెల్ల + విరహినెకాని ధరణిపై వివిధజనుల + సంతసము నందఁజేసె వసంతవేళ. + +చ. మృడునయనాగ్నిఁ గ్రోలి డిగి మేచకకంఠముమీఁద వ్రాలి త + జ్జలనిధి బాడబానలము చక్కఁగఁ గ్రోలి రవిప్రభావళిన్ + దడదడఁ దోలితోలి బెడిదం బగుమంటల నప్పళించు నీ + పడమటిగాలి మానవులపాలిటిధూళి మహోగ్రకీలయై. + +క. అంతయుసరి యింతయుసరి + యంతకునకు మద్యపాయి కపహాస్యునకున్ + అంతయుసరి యింతయుసరి + చింతింపక యిచ్చు దానచింతామణికిన్. + +క. ఇల లోభి నెంత వేఁడిన + వలవని వెత లంతె కాని వాఁ డిచ్చెడినే? + జలమును వెస గిలకొట్టినఁ + గలుగునె నవనీతమాసఁ గాడురికేసా! + +క. కలుగక యిచ్చెడి మనుజులు + తలవెండ్రుక లంతమంది తర్కింపంగాఁ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0222.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0222.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..edcf43ed4a7ee2152cc12eb5bb32b9d61b387da3 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0222.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +గలిగియు నీయని యధములు + మొలవెండ్రుక లంతమంది మోహనరంగా! + +క. పదివేలమంది కిచ్చియుఁ + దుదినొక్కని కీయకున్న దొరకవు కీర్తుల్ + పదివేలనోము నోచిన + వదలదె యొకరంకువంక వన్నియసుంకా! + +క. పుట్టుకతోడుతఁ గరమునఁ + బుట్టవలెన్ దానగుణము పుట్టకపోతే + యిట్టట్టు నులిమిబలిమిం + బట్టింపనుగాజ? తాళ్ళపలికొండ్రాజా! + +క. పెక్కావు లిచ్చుచో నొక + బక్కా వీకుండెనేని పాడికిఁ గఱవా? + పెక్కుదొర లిచ్చుచో నొక + కుక్కలకొడు కీయకున్నఁ గూటికిఁ గఱవా? + +గీ. నిండిదరిఁ జేరనీయదు గుండ్లకమ్మ + కలిగి లేదను నర్థికి గంపకమ్మ + మాటలేకాని చొరనీదు మాచకమ్మ + కమ్మత్యాగంబు భువిలోన నమ్మకమ్మ. + +మ. కొలిచేదిన్ వగలేకనే; యడిగితే కోపించు టీలేకనే; + చెలుల న్మెచ్చుట కోకనే; విభవముల్ చేకూరుటల్ రూకనే; + బలవంతుం డగు మూకనే; సతి చెడున్ బ్రాణేశుఁ గైకోకనే; + జలదశ్యామల! శంఖచక్రధరకృష్ణా! యాపదుద్ధారకా! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0223.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0223.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4c083685b639bad8f12203db41378fb45b3e4205 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0223.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ఉ. అన్నటు లీయఁడేని సభ నాతఁడె పో పెనులోభిదున్న; యీ + దున్నకు రెండుకొమ్ములును తోఁకయు లేమిని మొండిదున్న యీ + దున్నతొ దున్న రెవ్వరును దున్నదుగా మఱి గంగలమ్మ కౌ + దున్నెడువారియిండ్లఁ జెడదున్నెడుదున్నర! యెంచి చూడఁగన్. + +సీ. లాలింపఁ జెఱకు బెల్లంబుఁ దానిచ్చునా + చెండాడి పిప్పిగాఁ జేయకున్న? + అడిగినప్పుడు ధాన్య మన్నంబుఁ బెట్టునా + దండి రోఁకట దంచి వండకున్నఁ? + మ్రొక్కివేఁడిన భూజములు పండ్ల నొసఁగునా + మొనసి దండాహతి మోదకున్న? + పొగడిన బంగారమును సొమ్ము లొసఁగునా + గొబ్బుగొబ్బునఁ గాచి కొట్టకున్న? + లండిపోతు శిఖండి గులాము లోభి + తెగువ నొసగఁడు పేరునఁ దిట్టకున్న + దండితనిశాట! భళిర! భూధవునిపేట + బాలగోపాల! గుణజాల! భర్మచేల! + +క. ఖగపతి యమృతము తేఁగా + భుగభుగమని పొంగి పొరలి భూస్థలిఁ బడి తాఁ + బొగచెట్టయి జన్మించెను + పొగద్రావనివాఁడు దున్నపోతై పుట్టున్. + +క. రావణయుద్ధంబందునఁ + బావనుఁడగు లక్ష్మణుండు బడిమూర్ఛిలినన్ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0225.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0225.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b51169f3a93f51691b0a01226561a7a53b70ea7b --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0225.txt @@ -0,0 +1,29 @@ +సకలజనమానసోజ్జ్వలచరమమార్గ + తత్వమస్యాదివాక్యప్రధానగూఢ + హేతుకంబై చెలంగుచు నింపునింపు + నస్యము గణింప శక్యమే నలువకైన? + +ఉ. కారములేనికూర యుపకారములేనిమనుష్యుఁ డాదినోం + కారములేనిమంత్ర మధికారములేనిప్రతిజ్ఞ వాక్చమ + త్కారములేనివేశ్య గుణకారములేని.....లెక్క సా + కారములేనిపాట కొఱగావు సదాశివసద్గురుప్రభూ! + +చ. కుదిరికలేని ఖత్తు మదిఁగూటమి చాలనిపొత్తు సుత్తెకున్ + మెదుగనిసత్తు ముక్కిడికి మెచ్చులకిచ్చెడునత్తు విత్తఁగన్ + బదునున లేనివిత్తు పెనుపల్వకుచేసినయెత్తు మొత్తమై + యదుకునురానిసొత్తు కొఱయౌనె సదాశివసద్గురుప్రభూ! + +చ. అగడితలేనికోట జనులందఱుమెచ్చనిమాట దిక్కులన్ + బొగడికలేనిపేట ఫలపుష్పసమాజములేనితోట త + న్నగడుకు దీయుపూట యిలుదావిడిపెట్టినబాట రమ్యమై + నెగడదయా! లలాటతలనేత్ర! సదాశివసద్గురుప్రభూ! + +చ. రసికులులేనియూరు కవిరాజులకీయనిపేరు నాజిలో + గసరినఁబారుబారు గుఱిఁగాననితీరు బజారుకేఁగుచోఁ + గుసికిరిపడ్డతేరు మిముఁ గోరిభజింపనినోరు గాల్పనా? + భసితవిలేపనాంగ! భవభంగ! సదాశివసద్గురుప్రభూ! + +చ. జలములులేనిబావి బుధజాలముముట్టనితావి శుంఠకా + యలపరమైనదీవి మదికాశఘటింపనిమోవి గుత్తలం + జలపరమైనఠీవి తగసత్కవికీయనియీవి యెల్ల ని + ష్ఫలములు పార్వతీశ!మృదుభాష! సదాశివసద్గురుప్రభూ! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0226.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0226.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..786d28bd5e2008665e194fa2817bb2dc422be025 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0226.txt @@ -0,0 +1,29 @@ +ఉ. వేదములేనివిప్రుఁ డరవిందములేనిసరోవరంబు ము + త్తైదువలేనిపెండ్లి హిమధాముఁడులేనినిశీధి మీటినన్ + నాదములేనివీణ నరనాథుఁడులేనిపురంబు వ్యర్థమౌఁ + గాదె తలంప స్వామి! శితికంఠ! సదాశివసద్గరుప్రభూ! + +ఉ. దుస్తరమైనమూర్ఖునకు దుర్మతివీడఁగ నెంతదెల్పినన్ + స్వస్థపడంగఁ బోదొకటి సాదృశమిందుల కుల్లి మోసుకున్ + గస్తురిపాదుఁ జేసి తగగంధముఁ బన్నిరుఁ బోసి పెంచినన్ + బుస్తుగుణంబుఁ దా విడువబోదు సదాశివసద్గురుప్రభూ! + +ఉ. దీపములేనియిల్లు నుపదేశములేనిజపంబు మంజులా + లాపములేనికావ్యము విలాసములేనివిధూటి విక్రమా + టోపములేనిభూపతి పటుత్వములేనియురోజపాళి ప్ర + స్తావములేనిమాటలు వృథాలు సదాశివసద్గురుప్రభూ! + +ఉ. ఆఁడది హెచ్చి భర్త కెదురాడఁగ వచ్చినఁ గొట్టవచ్చినన్ + గూడదు దానితో నవలఁ గూడి నటించుట; తత్క్షణంబునన్ + వాఁడొకజాణయైన భగవత్పదసన్నిధిఁ జేరుమార్గమే + చూడవలె న్మనోజ్ఞమగుచోట సదాశివసద్గురుప్రభూ! + +ఉ. పంటకురానిచేలు పతిభావమెఱుంగఁగలేనియాలు నీ + రంటినపాలు దోర్బలపరాక్రమహీనునిచేతివాలు వే + యింటికినీనికేలు భుజియింపక దాచువరాలు ధాత్రిలో + మంటికిపాలు గాక మఱి మన్నన కెక్కునె? సద్గురుప్రభూ! + +ఉ. వేచనికందిపప్పు నవివేకునిమెప్పు వికారియొప్పు ము + ల్లాచనిచెప్పు కుర్లుముడికందనికొప్పు పఠాణిచొప్పు మే + ల్వాచవినేచునుప్పు దురవస్థలు చెప్పఁ దరంబుగాదయా + మేచకకంఠ! చక్రధరమిత్ర! సదాశివసద్గురుప్రభూ! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0227.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0227.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..800859988052f496a0c8a73cd7652500971c8ec5 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0227.txt @@ -0,0 +1,29 @@ +ఉ. ఎన్నఁడుఁ దాతనాఁడుఁ దనయింట నెఱుంగనికల్మిగల్గెనా! + వెన్నున కద్ద మడ్గుఁ గొనవేళ్ళకుముచ్చెలుతొడ్గు నింతలో + మిన్నెగఁ జూచు ధింధిమని మిట్టలు ద్రొక్కుని దేమి చిత్రమో! + పన్నగభూష! సన్మృదులభాష! సదాశివసద్గురుప్రభూ! + +చ. చెఱకురసంబుకన్న నునుచేడెలకన్నను తేనెకన్న భా + సురసుధకన్నఁ దియ్యనగుచూతఫలంబుకన్నఁ బాండుశ + ర్కరరుచికన్న ధాత్రి మధురంబయి తోఁచు వివేకియౌ మహా + సరసునితోడిముచ్చటలు సారెకు సల్పుచు నున్న భైరవా! + +ఉ. బంధులు తన్ను మెచ్చ జనపాలురు మెచ్చను బ్రజ్ఞలేక కా + మాంధతనుండు ముష్కరున కారయ మేదినియందు నీతియౌ + గ్రంథములేమిసేయు జిగికన్నులవానికిఁ గాక దర్పణం + బంధునకేమిసేయ పగలైనను రాతిరియైన? భైరవా! + +ఉ. డంబముమాని మూఢులకుఁ డంకములీయక దేశకాలపా + త్రంబు లెఱింగి యిచ్చినపదార్థము వన్నియకెక్కు ధాత్రిపై + నంబుధినున్న శుక్తికములందునఁ జెందిన స్వాతివాన ము + త్యంబులుగావె? ధన్యులకు హారములై వసియింప భైరవా! + +చ. సరసునితారతమ్య మది సాధుఁడెఱుంగును గాని మూఢుఁడే + మెఱుఁగును రంభఁ గూడి సుఖియించుటఁ జూడఁగఁ బాకశాసనుం + డెఱుఁగునుగాని బానిసల నెప్పటికిన్ రమియించుచుండువాఁ + డెఱుఁగునె దేవకాంతవలపించుట యించుకయైన? భైరవా! + +ఉ. ఇల్లు భుజంగమైనఁ దనయిష్టుఁడు వైరికి మర్మమిచ్చినన్ + గల్లనిజంబు నేర్పరుపఁ గానక భూపతి చంపవచ్చినన్ + దల్లి విషంబుఁ బెట్టినను తండ్రి ధనాఢ్యుల కమ్మఁజూచినన్ + వల్లభుఁ డొల్లకున్న నిఁక వారల కెవ్వరు దిక్కు భైరవా! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0228.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0228.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2fd9033d8728c73e8f6d4ea94d81987e302d9ea4 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0228.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +ఉ. దానములేనిసంపదలు; ధాన్యములేనిగృహంబు శిష్టసం + తానములేనివంశమును తాలిమిలేనిజపంబు నాత్మవి + జ్ఞానములేనివిద్యయుఁ బ్రసన్నతలేనినృపాలుసేవయున్ + వానలులేనిసస్యములు వన్నెకు నెక్కవు ధర్మనందనా! + +ఉ. సారములేనివంట సరసత్వమెఱుంగనియీవిఁగొంట భూ + సారములేనిపంట పనిసల్పనిబానిసయింట నీరు వి + స్తారములేనికుంట పురుషార్థములేనిధనంబులుంట యోం + కారములేనిగంట కొఱఁగావుర ద్వారకవేంకటేశ్వరా! + +ఉ. దానములేనిహస్తములు ధర్మగుణంబులులేనిబుద్ధియున్ + గానఁగరానికన్నులును కాయలుకాయని వృక్షజాతముల్ + కూనలులేనిగేహమును క్రొన్నెలలేనినిశాసమూహమున్ + వేనలిలేనికాంతయుఁ బ్రవీణతఁ గాంచునె? వేంకటేశ్వరా! + +ఉ. దాతకు లోభి కీడు వసుధావరునొద్దను చాడికీడు దు + ర్జాతినినమ్మఁగీడు పనిసల్పనిబానిస కీడు నూరిలో + ఘాతుకుఁడుంట కీడు రసికత్వమెఱుంగనియీవి కీడయా + పాతకనాశ! భక్తజనపాలక! వేంకటశైలనాయకా! + +ఉ. అంగనలేనియిల్లు చతురంగబలంబులులేనిరాజు ని + స్సంగుఁడుగానిమౌని జనసమ్మతిలేనిప్రధాని కామినీ + సంగతిలేనియౌవనము శాంతములేనితపంబు స్త్రీలకున్ + ముంగరలేనిభూషణము మోదమటే? భువి రాఘవేశ్వరా! + +ఉ. మాటలచేత దేవతలు మన్ననఁ జేసి వరంబు లిచ్చెద + ర్మాటలచేత భూపతులు మన్ననఁ జేసి సుఖంబు లిచ్చెద \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0230.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0230.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..204d1d536b1da39f39874ad2c112a6540ac93400 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0230.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +క. ఏనాఁటి యగ్రహారమొ + మీనాఁటికి కండ్రికాయె మీపనిదీరన్ + మానాఁడు మాన్యమాయెను + నానాఁటికిఁ దీసికట్లు నాగంభొట్లూ! + +క. లింగాలగురివిశెట్టికి + గంగాధరుఁ డేమిగతులు కల్పించెనయా? + బంగారువంటి కోమటి + సంగీతమువల్ల బేరసారము లుడిగెన్. + +క. వంకాయవంటి కూరయుఁ + బంకజముఖి సీతవంటి భామామణియున్ + శంకరునివంటి దైవము + లంకాధిపువైరివంటి రాజును గలఁడే? + +సీ. పోఁకలు నమలుచు నాకులు చేఁబూని + సున్న మడుగువాఁడు శుద్ధవిధవ + ఇద్దఱు నొకచోట నేకాంతమాడంగ + వద్దఁ జేరెడువాఁడు వట్టివిధవ + ఆలితోఁ గలహించి యాఁకలి గాదని + పస్తుపండెడువాఁడు పంజివిధవ + దారిద్ర్యములనుండి తనపూర్వసంపద + లూరకతలఁచువాఁ డుత్తవిధవ + ఇట్టివిధవలఁ గడఁద్రోచి యెసకమెసఁగఁ + గావుమీ వేడ్క విబుధులఁ గమలనాభ! + పాహి శ్రీపార్థసారథి! పరమపురుష! + తిరుమలద్దంకి మల్లికేశ్వరగిరీశ! \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0231.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0231.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b4ac53147f71e648bf2c29ce6005394ffb4337c6 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0231.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +సీ. వారకాంతలయిండ్ల వాసంబుఁ జేయుచు + మగువ కేడ్చెడువాఁడు మడ్డివిధవ + అన్నదమ్ములతోడ నాలికై ద్వేషించి + కడఁగితిట్టెడువాఁడు బడుగువిధవ + కట్న మిచ్చెద నని కాల మందీయక + గోళ్ళు గిల్లెడువాఁడు కొంటెవిధవ + చదువుఁజెప్పినకూలి జఱుపుచు నీయక + మిటకరించెడువాఁడు మేటివిధవ + ఇట్టివిధవలఁ గడఁద్రోచి యెసకమెసఁగఁ + గావుమీ వేడ్క విబుధులఁ గమలనాభ! + పాహి శ్రీపార్థసారథి! పరమపురుష! + తిరుమలద్దంకి మల్లికేశ్వరగిరీశ! + +సమస్య:—కామిగాఁడు మోక్షకామిగాఁడు + +సీ. నిపుణత్వమున రాజనీతి యెఱుంగక + నేల నేలెడువాఁడు బేలగాని + సంగీతసాహిత్యసరసత నెఱుఁగక + కృతిఁ జెప్పువాఁడు దుష్కృతుఁడు గాని + కుశలుఁడై యింతులకోరిక ల్దీర్పని + విషయాతురుండు దుర్విటుఁడు గాని + మాధవశ్రీపాద మగ్నతఁ జెందక + ముక్తిఁ గోరెడువాఁడు రక్తి గాని + అతిదయాభిషక్తి యతులితమగు యుక్తి + యంగనానురక్తి యచలభక్తి + పరతఁ గాంచకున్నఁ బతిగాఁడు కవికాఁడు + కామిగాఁడు మోక్షకామిగాఁడు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0233.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0233.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a2d5702d7cb8e73a3d8e5b07802b8e8b4ba6b6b --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0233.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +శ్రీమత్సమస్తావనీనిస్తులద్దేశదేశాభిముఖ్యప్రకాశోజ్జ్వలస్థానమై యొ +ప్పు నప్పాకనాటిప్రసిద్ధస్వదేశంబునం జాల రంజిల్లు కుల్లూరు సీమందుఁ +చేజెర్ల గ్రామంబునం బూర్వకాలంబునం దుద్భవంబైన గండారపమ్మాఖ్య +విఖ్యాతయౌ శక్తియుక్తిప్రకాశోన్నతిం జెంది తత్తీర్థసేవావిశేషా +ర్థము ల్మాని స్వస్థానమానాభిమానంబుఁ బోనాడి తానేగి కొన్నాళు లు +న్నంతలో శోభకృద్వత్సరంబందు వైశాఖమాసాన శ్రీపాకనాటీకులశ్రే +ష్ఠుఁడైనట్టి తూమాటి వెంగన్న స్వప్నంబులో వచ్చి సాకారరేఖావిలాసం +బుతో శక్తి ప్రత్యక్షమై ప్రేమఁ దత్పూర్వవృత్తాంత మాద్యంతముం +జెప్పి తానప్పుడే యప్రకాశంబునుం బొంద నవ్వేళ వేగంబె మేల్కాంచి +యత్యంతసంతోష ముప్పొంగ నావెంగధీరుండు శూరుండు నారీజనా +నందసౌందర్యకందర్పుఁ డాభోగదేవేంద్రుఁ డాసద్గుణైశ్వర్యసంపన్నుఁ +డాకాంతిచంద్రుండు సత్కీర్తిసాంద్రుండు ప్రత్యర్థిమత్తేభకంఠీర +వాభుండు సౌఖ్యోన్నతిం జెంది చేజెర్ల చెన్నాభిధానప్రభావాచ్యుతా +నంతగోవిందుఁ డైనట్టి యద్దేవు నవ్యాద్భుతాకారగర్భాలయాద్యంత +రాళంబులుం దద్విమానప్రపద్యత్కటాక్షస్ఫురద్వైనతేయాదిసద్వాహ +నంబుల్ మహావిశ్వకర్మాంశసంభూతులౌ భీమలింగయ్య గుర్వయ్య చెం +చాభిధానాది శిల్పాధికారప్రసన్నుల్ ప్రభావజ్ఞులౌ వారిచేత న్వినో +దంబుగాఁ బూని నిర్మింపఁగా నెంచి తర్వాత గండారపమ్మ న్వినోదంబుగా +శక్తిరూపంబు నాశిల్పశాస్త్రప్రకారంబుగాఁ గౌశలం బొప్పఁ జేయించెఁ +దచ్ఛక్తి సౌందర్యముం జూచి వర్ణింపఁగా బ్రహ్మకున్ శక్యమే గాదు నిక్కం +పుఁ జొక్కంపు స్వర్ణాశసంభుతహైయంగవీనాభ్రసంజాతవిద్యుల్ల +తాతుల్యదేహన్ జగన్మోహనాకారతారుణ్యలావణ్యదుగ్ధార్ణవావిర్భహృ \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0234.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0234.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..265105307b862d29a2ef1373329e9c23463a2004 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0234.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +త్పూర్ణచంద్రాననన్ జూడ దృగ్గోచరంబైనతల్లిన్ విలోకించి నేనెంత +సేవింతు భావింతు నాయంతరంగంబునం గట్టిగా సూటిగా నాటఁగా, +నీటుగా నున్నయద్దేవి దివ్యావతారంబుగా నొప్పుచందంబు నందంబుతో +నుత్తమాంగంబుపైనం గిరీటప్రభల్ భానుబింబంబు తేజంబు మాయింప, +నయ్యిందుబింబావతంసంబు తత్ఫాలభాగంబునం దొప్ప, నాభూతిరేఖల్ +ముఖాబ్జంబునం దందమై యొప్ప కందర్పుబాణంబులం గేరు నేత్రంబు లా +నందముం గొల్పఁ దన్మధ్యదేశంబునం దున్నతంబైన సంపెంగసూనం +బు నానొప్పు ముక్కందున న్ముక్కరల్లాడ ముత్యంబు నృత్యంబుతో నిక్కి +తా ధిక్కరింపంగ మాత్సర్యముం బూని తా రక్తసిక్తాంగమై మ్రింగనుంకించు +బింబాధరశ్రీల నొప్పారు వక్త్రంబునన్ హాసము ల్గుల్కఁగా వజ్రతుల్యంబులౌ +దంతధావళ్య మారెంటినిం గప్పఁగాఁ గంబుకంఠంబు ఘోషింప భర్మాంగ +రాగప్రభాభూషణవ్రాతము ల్బట్టి పల్లార్చి చిందాడఁగా రత్నతాటంకుయు +గ్మంబుతోడ్తోడ వర్తించుచుండంగ నాచెక్కుటద్దాలు ముద్దాడ సంగీతసాహి +త్యసామాగమం బంతలో నృత్తతాళానురూపంబులై గొప్పలై యొప్పుచున్న +ట్టి వక్షోజకుంభంబు లుప్పొంగఁగా జూచి తత్కంఠహారంబుల్ గప్పు నాచొ +ప్పు వీక్షించి రంగైన యాపైఁటకొంగంత లోగంతుల న్వైచి హారాలు పోఁ +ద్రొబ్బి తా గొబ్బునం గుబ్బచందోయిపైఁ జక్కఁగా దండ లుద్దండవృత్తిన్ +వుడాయించి యాకొంగుపొంగారఁగాఁ ద్రొక్కుచుండంగ నూగారునాభి +ప్రదేశంబునందును బంగారటొడ్డాణ మామధ్యదేశంబు నాశంబు గావింప +క్షోణీతలశ్రోణి తా నీవిబంధానుబంధంబుతో చిత్రవస్త్రంబు పాదాల +పర్యంతముం గట్టఁగా దెప్పరంబైన హారంబుతోఁ గింకిణీనూపురద్వంద్వ +ము ల్జోడుగాఁ గూడి ఘోషింప నీలాభ్రసంకాశవేణిన్ సదామంజువాణిన్ +శరత్కాలసంపూర్ణచంద్రాననన్ గుందమందారహాసన్ సునాసన్ జకోరా +క్షినక్షీణత్రైరేఖ భూతిర్లలాటం జలాటాన్వయగ్రీవసద్భావజంభారిగం +భీరకుంభీభవత్కుంభధిక్కారశుంభత్ స్తనిన్ నిస్తులద్బాహుదండో \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0236.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0236.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a840dac5e638aa9965e35cb030b6b5767326a5e4 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0236.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +తాంబూలముల్ సేయుచున్ పాయుచున్ జోడుఁగాఁ గూడుచున్ గొప్పు +లం జుట్టుదట్టంపుఁ జెంగల్వపూదండ లొండొండు తండోపతండంబులై +తత్కటిద్వీపము ల్దాటి వ్రేలాడఁగా నవ్వుచున్ జవ్వనుల్ కేరుచున్ +మూకలో దూఱుచున్ బోయి యాయాసముం జెంది తద్గండభాగంబులం +దీర్చు కస్తూరికావక్రపత్రానుసమ్మిశ్రమై జారుఫాలప్రదేశంబునం బుట్టి +ఘర్మాంబుజాలంబు మూలంబుగా గోరులం గీరి పార్శ్వంబులందున్న సౌంద +ర్యకందర్పులం జూచి హాస్యంబుగా వారిలోనన్ వికారంబులం జూచి +నేత్రంబులన్ జిమ్ముచున్ మమ్మరం బైనయాపేక్షతో వచ్చి గండారపమ్మ +న్విలోకించి దండప్రణామంబులం జేసి తాంబూలము ల్వెట్టి యాశక్తియా +కార మాద్యంతముం జూచి యానందమగ్నాంతరంబు లుప్పొంగ ము +గ్ధాంగనల్ నాసికాగ్రంబులం దర్జనీయంగుళా లుంచి యాశ్చర్యముం బొంది +సందేహముల్ దీర “కోయమ్మ! యీయమ్మ నణ్ణెత్తిపై నున్నదేమే? అదే +బొప్పిగా; కాదు చూడే గరాసా! కిరీటంబు; ఓయబ్బ! యీయుబ్బుగాను +న్న రెండేంటివే? కణ్తులే; కావుచీ కుయ్యకే గుబ్బచన్గొండలే; గొడ్డుబోతా +డదో? పట్టితే గట్టిగా నున్న వీచన్ను; లట్లందురా దోసమే నోరుపుచ్చీని, +ఈగొంతుచు ట్టేంటివో? తోలుపాదాలు; నీకండ్లు చెడ్డావటే రత్నహారాలు +ఈనోరుగబ్బేమొకో? కల్లు దాగేదిగా? వుండవే గొండగొయ్యా! యిదే గం +ధకస్తూరికావాసనే యమ్మ! యిన్నాలుగు న్నేంటివో? తెడ్లుగా; కావు హ +స్తంబులే బోటి! వొడ్డారమా దీని సుట్టేంటివో? విల్లుగా; కాదె ఓమల్లి! నీవొ +ల్లు కొవ్విందటే, చూడవే తోరణం; దీనిపైనున్న దీబాకినోరేమొ? చెయ్ బె +ట్టితే కర్సునో పిల్లియేమొక్కొ కాదే బికారీ! యిదే సింహతల్లాటమే య +క్క! నిక్కంబుగాఁ జెప్పవే దీనివొళ్ళంతయున్ దెల్లఁగా నెఱ్ఱఁగా నున్న +వీచారలేమే? బళా స్ఫోటకంమచ్చలే యిచ్చకమ్మాటలో పిచ్చికల్లాల యీ +యమ్మ మేనంతయున్ సొమ్ముతో కమ్మియున్నట్టి యీయమ్మ తాఁగట్టు +కున్నట్టి చిత్రంపుచీరందమే; చేతులం బట్టుకో పొంచుకున్నట్టి వివ్వేంటివో \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0237.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0237.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..532f7f6e285c53110ceb462f59e0b8d18f2cac1f --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0237.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +చెప్పవే జడ్డిగప్పిడ్తయున్ మూకుడున్ కోలయున్ గొఱ్ఱు లున్నట్టుగా నున్న +వే చూడవే, అంటివేకొమ్మ! నీవింక నోరెత్త కీ నాలుగున్ డక్కియున్ గి +న్నెయున్ గత్తియున్ శూలమున్ యుల్లమం దుంచుకో గట్టిగా మంచి దోయ +మ్మ తా నాడదేవంటివే, అంటుముట్టైతె యేలాగు పూజారి తా నీళ్ళు కాపించి +పోశీని? యిట్లాడితే నాలుగ ల్గొయ్యరా? అయ్యయో పాపమే తల్లి! ముల్లోక +ముల్ ప్రోచు నిల్లాలికిన్ అంటుముట్టొచ్చునా? దైవమే మ్రొక్కవే, +కుయ్యకవ్యక్తురాలా! అదే తిట్టబో కీపెకుం బిడ్డలా? గొడ్డుగా; చూడు నే +నెంతఁగా దిట్టినా గుట్టుగా నుండగా నేరవేమందు నీయందు సుజ్ఞానమార్గం +బు గోరంతయున్ లేదు యీయమ్మకుం జంగమస్థావరాలాదిగా గల్గు +యీజంతుజాలంబుతోఁ గూడ వారందఱున్ బిడ్డ లీమాటకు న్మాఱుమాటా +డఁగా వద్దు ర”మ్మంచు సుజ్ఞానముం దెల్పి యందొక్కచోఁ గూడి యాసుం +దరీబృందముం దాను దద్దేవతాగారము న్వీడి స్వస్థానమార్గమ్ములం బట్టి తా +మేగి; రీరీతి నిత్యోత్సవక్రీడ ప్రత్యబ్ద మాశక్తికిం జెల్లుచుండంగ చేజెర్ల చెన్న +ప్పకు న్మెప్పుగాఁ దీర్థసేవావిశేషంబు లేటేట నత్యంతసంతోష మొప్పా +రఁగా సాగుచుండంగఁ దానిత్యముం జెన్నకేశుండు నీశుండు వేదాంతసా +రుండు ధీరుండు కంజాతనేత్రుండు పాత్రుండు బ్రహ్మాదిసేవ్యుండు భా +వ్యుండు నాద్యంతశూన్యుండు మాన్యుండు నానాగుణౌఘాభిరాముండు +భీముండు ఓంకారవాచ్యైకరూఢుండు గూఢుండు మాణిక్యవక్షస్థలాలం +కరిష్ణుండు జిష్ణుండు మార్తాండకోటిప్రభాభాసమానుండు నిత్యుం డనిత్యుండు +గోవిందుఁ డానందుఁడై లోకముల్ మోదముం జెందఁ బాలించుచు న్వచ్చి +తూమాటి వెంగన్నకుం బుత్రపౌత్రాదిసంతానసౌభాగ్యముల్ గూర్చి చేజెర్ల +రంగప్రధానాగ్రణీసత్కుమారుండు నారాయణాఖ్యుండు నిర్మించు నీదండ +కం బెప్పు డెవ్వారు భాషింతు రెవ్వారలు న్విందురో వారి కవ్వారిగా సంపదల్ +గూర్చి రక్షించు మో దేవదేవీ నమస్తే నమస్తే నమః. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0239.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0239.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0877dfaadde37ca8e47ab04ced1fd113f1f8a4a4 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0239.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +ఉ. భూతగణేశ్వరుం డఖిలభూతదయాపరుఁ డీశుఁ డాజగ + న్మాతమనోగతు ల్వెలయ మంజులతల్పశయానుఁడై మనో + జాతవిలాససంజనితసౌఖ్యరసంబునఁ జొక్కె సుమ్మి యీ + రాతిరి గంధవాహ! మదిరంజిల నీదిశఁ గాచియుండుమా. + +ఉ. రాజకళాధరుండు కవిరాజితభూధరమందిరుండు వి + భ్రాజితనీలకంధరుఁ డరాతిభయంకరుఁ డద్రికన్యతో + రాజమరాళతల్పమున రంజిలి మిక్కిలి చొక్కినాఁడ యా + రాజవరేశ! యీరజని రంజిల నీదశఁ గాచియుండుమా. + +ఉ. ఈశుఁ డశేషలోకనుతుఁ డీప్సితిదాయకుఁ డద్రికన్యతోఁ + బేశలపుష్పతల్పునఁ జేర్చి పెనంగి యనంగసంగర + క్లేశసముద్గణాంబుకణకీర్ణవికారశరీరియైనవాఁ + డీశ! దిగీశ! యీనిసిని నింపుగ నీదిశఁ గాచియుండుమా. + +ఉ. నందకపాణిసౌహృదుఁ డనంతుఁ డభేద్యుఁ డఖండసచ్చిదా + నందుఁ డుమార్ధవిగ్రహఘనాంబుమదంబుదగర్భనిర్గతా + స్పందకఠోరుఁడై హరుఁడు తత్పదమంది వెలుంగుచుండెనో + నందిముఖప్రధానగణనాయకులార! చలింపకుండుఁడీ. + +ఉ. మానితభూజలాగ్నిపవమానవిహాయసమానసాధికా + ధీనకృతాంగమధ్యసముదీరతనిర్జరతిస్రగంతరో + ద్యానవిహారుఁడై హరుఁడు తత్పదమంది వెలుంగుచుండెనో + మానసమా! వినిశ్చలసమీధి వహించి భజించుచుండుమా. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0240.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0240.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..10ea93261b89d92d33e44c258e068678534600f7 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0240.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +సీ. శ్రీకరరత్నశింజితనూపురాన్విత + పాదపద్మంబులఁ బరఁగువాని + గాంచీకలాపసంఘటితహస్తంబులు + కాంచనచేలంబుఁ గలుగువాని + గ్రైవేయకంబులు కమనీయహారము + ల్కంకణాంగదములు గలుగువాని + మకరకుండలరత్నమహనీయమకుటస + న్మందహాసవిలాసమహిమవానిఁ + జెలఁగి సింహాసనంబున సీతతోడ + రమణఁ గూర్చుండి రాజ్యపాలనము సేయు + నట్టికోదండరాము నేనాత్మలోన + మెలఁగఁ గలఁగంటి నంతట మేలుకొంటి. + +చ. మనసిజుమామమామయభిమానమడంచినవానిమామనం + దనునివిరోధినందనునినందనుసుందరిమేనమామఁ జం + పిన జగజెట్టిపట్టిఁ బొడిఁజేసినశూరునితండ్రిఁ గన్నుగన్ + గొనినసురాధినాథునితనూభవునాయువు మీకు నయ్యెడున్. + +ఉ. మామను సంహరించి యొకమామను గర్వ మడంచి యల్లఱే + మామను రాజుఁ జేసి యొకమామతనూజున కాత్మబంధుఁడై + మామకుఁ గన్నులిచ్చి సుతుమన్మథు నింతికిఁ దానె మామయై + మామకు మామయైన పరమాత్ముఁడు మీకుఁ బ్రసన్నుఁ డయ్యెడున్. \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0241.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0241.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..24eab6132c88b2ce18377da9b01ab75cb4b1ed42 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0241.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సీ. అన్నపై శయనించి యన్నను పైనుంచి + యన్నను మునిమాపు హతము సేసి + అన్నసుతు రక్షించి యన్నసుతు శిక్షించి + యన్నసుతునకుఁ దనయనుజ నిచ్చి(?) + మామకు మామయై మామను బంధించి + మామసుతుధరకు మామఁ జేసి + కొడుకుకు బావయై కూఁతురిపెనిమిటై + కొడుకు నాలములోనఁ గూలనేసి + మించు శ్రీహరి కరుణచే మీకు నొసఁగు + బహుతరంబగు నాయురైశ్వర్యములను + వస్తువాహనసంపన్నవైభవముల + సకలసామ్రాజ్యవిభవంబు సంతతంబు. + +గీ. ఆలినొల్లకయున్న వానమ్మనుగని + నందులోపలనున్న వానక్కమగని + నమ్మినాతనిఁ జెఱచు దానమ్మసవతి + సిరులు మీకిచ్చు నెప్పట్లఁ గరుణతోడ. + +ఉ. ఆలికి నల్లుఁడై పిదప నల్లునికిందగఁ దానె యల్లుఁడై + యాలికిఁ దండ్రియై మనుమరాలికిఁ బెండ్లికుమారుఁడై సదా + ఆలిమఱందిచెల్లెలికి నర్మలిభర్తయు నౌచునొప్పు గో + పాలుఁడు రంగశాయి మనపాలఁగలండు విచారమేటికిన్. + +గీ. తప్పు సవరించి వ్రాయు టుత్తమము లేక + ప్రతిసమానముగా వ్రాయు టతిముదంబు \ No newline at end of file diff --git a/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0242.txt b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0242.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d2453d60dbcaa373aec824cf3171dfff8161df22 --- /dev/null +++ b/Chatu_Padya_Ratnakaramu_-_Deepala_Pichchayya_Sastry/page_0242.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +రెండు విడిచియు వ్రాసెడు లేఖకుండు + కలిమి కవిసేయు భాగ్యంబుగాదె కృష్ణ! + +క. ప్రతిఁ జూచి వ్రాసినాఁడను + అతిసెబ్రలువ్రాలు చూడ నన్నియుఁ దప్పుల్ + యతియును ప్రాసము నెఱుఁగను + మతిమంతులు తప్పు దిద్ది మన్నింపరయా! \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/meta.json b/Ecchini-Kumari1919/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9288db3280b5c47bf0aa31e36210e8d55119d88e --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/meta.json @@ -0,0 +1,434 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 142, + "total_pages": 181, + "filename": "Ecchini-Kumari1919.pdf", + "pages": { + "1": { + "quality": 4 + }, + "2": { + "quality": 4 + }, + "3": { + "quality": 4 + }, + "4": { + "quality": 4 + }, + "5": { + "quality": 4 + }, + "6": { + "quality": 4 + }, + "7": { + "quality": 4 + }, + "8": { + "quality": 4 + }, + "9": { + "quality": 4 + }, + "10": { + "quality": 4 + }, + "11": { + "quality": 4 + }, + "12": { + "quality": 4 + }, + "13": { + "quality": 3 + }, + "14": { + "quality": 3 + }, + "15": { + "quality": 3 + }, + "16": { + "quality": 3 + }, + "17": { + "quality": 3 + }, + "18": { + "quality": 3 + }, + "19": { + "quality": 3 + }, + "22": { + "quality": 3 + }, + "23": { + "quality": 3 + }, + "24": { + "quality": 3 + }, + "26": { + "quality": 3 + }, + "28": { + "quality": 3 + }, + "29": { + "quality": 3 + }, + "31": { + "quality": 3 + }, + "33": { + "quality": 3 + }, + "34": { + "quality": 3 + }, + "35": { + "quality": 3 + }, + "36": { + "quality": 3 + }, + "37": { + "quality": 3 + }, + "38": { + "quality": 3 + }, + "39": { + "quality": 3 + }, + "40": { + "quality": 3 + }, + "41": { + "quality": 3 + }, + "42": { + "quality": 3 + }, + "43": { + "quality": 3 + }, + "44": { + "quality": 3 + }, + "45": { + "quality": 3 + }, + "48": { + "quality": 3 + }, + "49": { + "quality": 3 + }, + "50": { + "quality": 3 + }, + "51": { + "quality": 3 + }, + "54": { + "quality": 3 + }, + "55": { + "quality": 3 + }, + "56": { + "quality": 3 + }, + "57": { + "quality": 3 + }, + "60": { + "quality": 3 + }, + "61": { + "quality": 3 + }, + "62": { + "quality": 3 + }, + "63": { + "quality": 3 + }, + "64": { + "quality": 3 + }, + "66": { + "quality": 3 + }, + "68": { + "quality": 3 + }, + "70": { + "quality": 3 + }, + "71": { + "quality": 3 + }, + "72": { + "quality": 3 + }, + "73": { + "quality": 3 + }, + "74": { + "quality": 4 + }, + "75": { + "quality": 3 + }, + "76": { + "quality": 3 + }, + "77": { + "quality": 3 + }, + "79": { + "quality": 4 + }, + "81": { + "quality": 3 + }, + "82": { + "quality": 3 + }, + "83": { + "quality": 3 + }, + "85": { + "quality": 3 + }, + "86": { + "quality": 3 + }, + "87": { + "quality": 3 + }, + "88": { + "quality": 3 + }, + "90": { + "quality": 3 + }, + "92": { + "quality": 3 + }, + "94": { + "quality": 3 + }, + "95": { + "quality": 3 + }, + "97": { + "quality": 3 + }, + "98": { + "quality": 3 + }, + "99": { + "quality": 3 + }, + "100": { + "quality": 3 + }, + "102": { + "quality": 3 + }, + "105": { + "quality": 3 + }, + "106": { + "quality": 3 + }, + "107": { + "quality": 3 + }, + "108": { + "quality": 4 + }, + "109": { + "quality": 3 + }, + "110": { + "quality": 3 + }, + "113": { + "quality": 3 + }, + "114": { + "quality": 3 + }, + "116": { + "quality": 3 + }, + "117": { + "quality": 3 + }, + "118": { + "quality": 3 + }, + "120": { + "quality": 3 + }, + "121": { + "quality": 3 + }, + "122": { + "quality": 3 + }, + "123": { + "quality": 3 + }, + "124": { + "quality": 3 + }, + "125": { + "quality": 3 + }, + "126": { + "quality": 3 + }, + "127": { + "quality": 3 + }, + "128": { + "quality": 3 + }, + "130": { + "quality": 3 + }, + "131": { + "quality": 3 + }, + "133": { + "quality": 3 + }, + "134": { + "quality": 3 + }, + "135": { + "quality": 3 + }, + "136": { + "quality": 3 + }, + "137": { + "quality": 3 + }, + "138": { + "quality": 3 + }, + "141": { + "quality": 3 + }, + "142": { + "quality": 3 + }, + "143": { + "quality": 3 + }, + "144": { + "quality": 3 + }, + "146": { + "quality": 3 + }, + "147": { + "quality": 3 + }, + "148": { + "quality": 3 + }, + "149": { + "quality": 3 + }, + "150": { + "quality": 3 + }, + "151": { + "quality": 3 + }, + "152": { + "quality": 3 + }, + "154": { + "quality": 3 + }, + "156": { + "quality": 3 + }, + "157": { + "quality": 3 + }, + "158": { + "quality": 3 + }, + "159": { + "quality": 3 + }, + "160": { + "quality": 3 + }, + "162": { + "quality": 3 + }, + "163": { + "quality": 3 + }, + "164": { + "quality": 3 + }, + "165": { + "quality": 3 + }, + "166": { + "quality": 3 + }, + "167": { + "quality": 3 + }, + "168": { + "quality": 3 + }, + "169": { + "quality": 3 + }, + "171": { + "quality": 3 + }, + "173": { + "quality": 3 + }, + "174": { + "quality": 3 + }, + "175": { + "quality": 3 + }, + "176": { + "quality": 3 + }, + "177": { + "quality": 3 + }, + "178": { + "quality": 3 + }, + "179": { + "quality": 3 + }, + "180": { + "quality": 3 + }, + "181": { + "quality": 3 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0001.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0001.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ce86101c4ba33b3dbce8753bd3aa9566dd11076e --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0001.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ఇచ్ఛినీకుమారి

+ +కేతవరపు వేంకట శాస్త్రి

+ +| శ్రీ తిరుపతి వేంకటేశ్వర బుక్కు డిపో,

+ +మూల్యము రూపాయ \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0002.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0002.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f6ebdfaba29b8af7b1ae81c7bc67280777a145e7 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0002.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఇచ్ఛినీకుమారి

+ +కేతవరపు వేంకట శాస్త్రిగారిచే

+ +శ్రీ తిరుపతి వేంకటేశ్వర బుక్కు డిపో,

\ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0003.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0003.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8a0b4d467c7f69764a48057c0e21918319d96cde --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0003.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +సర్వహక్కులు +ప్రకాశకులవి. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0004.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0004.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9bf0d0b44196d134d323006a1a0632757d970a33 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0004.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +FOREWORD

+ +I esteem it a pleasure and privilege to write a foreword to this book. I have read through the whole book and may state without the least hesitation that it is very interesting. The author has +succeeded in a large measure in breathing life over the dry bones of a few historical outlines gathered from the history of the XI century in Northern India. He has exhibited commendable skill in the delineation of characters. The heroine Ichineekumari, stands out as the type of a Hindu maiden always docile and at times spirited and bold to a degree. Her deep devotion to and unswerving loyalty and attachment for her future Lord are shown by the utter scorn with which she treats the overtures of a passionate but powerful monarch-Bheemadeva. Her constancy to Prithviraj is unparalleled. The other minor characters have been managed with wonderful dexterity. + +The style is all that could be desired, simple sustaining and the language by no means bad. The book abounds in descriptions, both historical and geographical and let me frankly add that in most cases they are faithful, accurate and graphic. + +I am quite confident that this novel will go a great way in meeting the modern requirements of Telugu in Secondary Schools and may therefore be safely prescribed as a Suitable Text-book, for non-detailed study in IV, V and VI Forms. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0005.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0005.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ce87b0e49bc9fa370766c7a720bd8f5d4e0cb4d6 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0005.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +కథా ముఖము

+తెలుఁగునాఁట వెలసిన తొలినాఁటి 'నవలా' రచయితలలో శ్రీ . కేతవరపు వేంకట శాస్త్రిగారు మహోత్తమమైన స్థాన మలంకరించిరి. విశ్లేషించి, వా రేరుకొన్నవి కోరుకొన్నవి యగుగాథలు చారిత్రకములే. రాయచూరుముట్టడి, బొబ్బిలిముట్టడి; ఇత్యాదులు పెక్కు లరయునది. ప్రకృతము, ఈ 'ఇచ్చినీకుమారి' యుఁ జారిత్రకమే. ఇందలి కథ ' రాసమాల' యను ఘూర్జరదేశచరిత్రమునుండి సంగ్రహింపఁబడినది. అయిదాఱు పాత్రములు మాత్రము కల్పితములు. చరిత్ర-అచ్చముగా నున్నటులే వ్రాసికొనుచు వచ్చినచో నందమే యుండదు. కొన్ని మార్పులు చేర్పులు రచయిత చేయవలయును. శాస్త్రిగారు కూడ నీదారి నాశ్రయించినారు. కనుక నే యీ 'నవల' సుందరముగా నున్నయది. + +ఇచ్ఛినికి నిజమైనహృదయము పృథ్వీరాజుమీఁద. భీమరాజు ఇచ్ఛినిని మోహించి, ఆమెను వలపింపఁజేయుటకుఁ బన్నుగడలు పన్నెను. ఎన్ని చేసినను, ఇచ్చినీ-పృథ్వీరాజుల వలపులే కడకు ఫలవంతములయినవి. + +ధారావాహికమైన రచనతో నెంతో సంతనగా రసవంతముగా నున్న యీనవల క్లిష్టపదములు దీర్ఘసమాసములు లేక, ఉన్నతపాఠశాలావిద్యార్థులు పఠించుట కెంతయు ననుగుణముగా నున్నది. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0006.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0006.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3aef33d0de3eea1d35b54c65ead2127f3b4560b8 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0006.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఇచ్ఛినీకుమారి

+ +రాత్రి తెలతెలవాఱఁజొచ్చెను. వేఁగుఁజుక్క యను వార్తాహరునివలన దనమనోహరుఁడగు సూర్యభగవానుని రాకను విని పూర్వదిశాకాంతముఖమున వికాసము వహించెను. ఆసమాచారమును విని భయపడియే కాఁబోలును జుక్కలును, నంతవఱకును దట్టముగా వ్యాపించియున్న చీకటులును మెలమెల్లగా మాయ మగుచుండెను. ప్రాతఃకాల మలయమారుతములు వసంతకుసుమముల పరిమళమును వహించి దిశలను నించుచుండెను. లేమావియాకుల మెసవుటచే మదమెక్కినకోయిల సుఖముగాఁ బంచమస్వర మాలాపించుచుండెను. రాత్రించరము లగుమృగములును, బక్షులును దమతమనిలయములు చేరుకొనుచుండెను. అంతవఱకును నిద్రాగతమై నిస్తబ్ధత వహించిన ప్రాణికోటి తెలివి వహించి కలకలలాడుచుండెను. వ్యాపించియు వ్యాపింపని వెలుతురుతోను, నశించియు నశింపని చీకటితోను గూడిన \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0007.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0007.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b5dcf9237ec909446befeb57b427ed72063c0a7b --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0007.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +యాకసము గంగాయమునానదులుగూడిన ప్రదేశమువలే మనోహరముగా నుండెను. + +ఇట్టిసమయమున ఘూర్జరదేశమున కీశాన్యదిక్కుగా నున్న మహాటవియం దిరువురుపురుషులు సంచరించుచుండిరి. వారు నఖశిఖపర్యంతమును వ్యాపించిన కవచమును దొడిగికొనిరి. కావున నారి దేహచ్ఛాయ లెట్టివియో మనము చెప్పలేము. వారు మిక్కిలి యున్నతశరీరులు. మోపెట్టిన దృఢచాపములు వారికరములం దుండెను. వాఁడిబాణములు వారిరెండవచేత వెలయుచుండెను. సమున్నతములగు నీటెలను, నతిదీర్ఘము లగు ఖడ్గములను, మఱికొన్ని మృగయాసాధనములను దాల్చి వారు చూపఱకు భీతి గొల్పుచుండిరి. ఎత్తగు చెట్లకొమ్మలందుఁ దగినతావు లేర్పఱుచుకొని మృగములనిమిత్త మొకనదీతీరమున వారు గాచుకొని యుండిరి. చాపహస్తులగు నావీరులను జూచినప్పుడు సురపొన్నతరువునందుఁ బొంచియుండి సమాధినవలంబించి యున్నశంకరుని వేఁటాడనుంకించుచున్న మన్మథుఁడు మనకు స్ఫురింపకపోఁడు. కాని, యతనిబలె వీ రపాయములపాలఁ బడలేదు. అతని బాణములవలె వీరిబాణములు , వ్యర్థములుఁ గాలేదు. చక్కఁగా గుఱిచూచి ప్రయోగించిన వారి బాణము లిదివఱ కొక్కొక్కటి యొక్కొక మృగమును గూల్పఁగలిగినవి. అందుచే వారు మన్మథునివలె వ్యర్థమనోరథులు కాలేదు. అయినను వారి కొకవిచారము లేకపోలేదు. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0008.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0008.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5dd1c32795d3ed82330860bdd55af02a1f73b61e --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0008.txt @@ -0,0 +1 @@ +పురుషునిసాయమున నాపంది నతికష్టముతోఁ దిరుగవేసెను. బాణ మింకను దానిశరీరమును నాఁటుకొనియే యుండెను. ఆ వీరుఁడు దాని నూడఁదీయవ లెనని కదల్చి చూచెను. కాని, యది కదలలేదు. ఆ బాణమును బ్రయోగించిన వీరుని బలమున కతఁ డ చ్చెరువొందెను. అతఁడు తనయావచ్ఛక్తిని వినియోగించి లాగఁబోయెను. కాని, యది యూడి రాలేదు. తాను వేసిన బాణముకంటె నది యాపందిశరీరమును గాఢముగా నాఁటుకొన్నదని యావీరునకు బోధపడెను. తనబలముకంటె నావీరుని బలము హెచ్చని గ్రహించెను. అతఁ డచ్చెరుపాటుతో మరల నా బాణములపిడిని బట్టుకొని యిట్టటు కదలించి యావచ్ఛక్తిని వినియోగించి లాగెను. ఎట్టయిన నేమి యాబాణ మూడివచ్చెను. అది రక్తముతోఁ దడిసియుండెను. ఆవేఁటకాఁడు సమీపమున నున్ననదిలో రక్తసిక్తములగు దనచేతులను గడిగికొని యాబాణమునుగూడఁ గడిగెను, అంత దానిపైఁ గొన్నియక్షరములు గానవచ్చెను. అతఁ డాతురుఁడై వానిని జదివెను, 'ఇచ్ఛినీకుమారి' అని యున్నది. అతఁ డది చదివి యాశ్చర్యమున స్తంభించిపోయెను. మాటిమాటి కతనినోటనుండి 'ఇచ్చినీకుమారి' 'ఇచ్ఛినీకుమారి' అను శబ్దమే వెలువడఁ జొచ్చెను. అతఁడు రెండవవానితో 'ఓయీ! ఈ బాణ మిచ్ఛినీకుమారిది. ఆమెకు విలువిద్యయందుఁగూడ మిక్కిలి నేర్పున్నట్లు తోఁచుచున్నది. ఆహా! \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0009.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0009.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1c82eb0d76ae486d0003110774fead04e445e02c --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0009.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఆమె యిదివఱలో సౌందర్యము చేతనే నన్ను లోఁగొన్నది. ఇప్పుడు ధనుర్విద్యచేఁగూడ వశపఱుచుకొన్నది. ఆహా! ఏమి నేర్పు! ఎంతబలము! ఆమెబాణ మాపంది హృదయమును జీల్చినట్లు మన్మథుఁడు తనబాణములచే నాహృదయమును జీల్చుచున్నాఁ' డని పలికి యాబాణము నత్యాదరముతోఁ దనయొద్ద నుంచుకొనెను. + +హిందూదేశమున సుప్రసిద్ధిగాంచినపర్వతములలో నాబూపర్వత మొకటి. రాజపుత్రస్థానమున నుత్తరదక్షిణదిశలకుఁ బెట్టఁబడినగోడవలె వెలయు నారావళీపర్వతమాలికలో నొకభాగమేయైనను, ఈపర్వతము కేవలము దానితో జేరియుండక కొంచెము వేఱుపడియున్నది. అది రాజస్థానమునఁగల కొండలన్నిటికంటెను మిక్కిలి యున్నతమైనది దాని శిఖరములన్నిటిలోను గురుశిఖరము మిగుల నెత్తైనది. గురుశిఖరముపొడువు 5668 అడుగులు, ఆగిరియందుఁ బ్రశస్తమైన జలకుండలములును, మిగులఁ జక్కనిగుహలును, నానావిధఫలవృక్షములును గలవు. ఇట్టి సదుపాయము లుండుటచే నెల్లవారికిని వాసయోగ్యమై యానందదాయకమై యున్నది. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0010.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0010.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5b0b7485e80fec64fe535bdf7d4888963a9e70cd --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0010.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఉత్తరహిందూస్థానమందలి జనులందఱు నాబూగిరిని దివ్యక్షేత్రముగాఁ బరిగణింతురు. దానియందుఁ బెక్కులు దేవాలయములు కట్టబడినవి. వానిలోనెల్ల నచలేశ్వరాలయము మిగుల గొప్పది. ఆయాలయము చిరకాలముక్రిందటనే కట్టఁబడినను నూతనముగా నిర్మింపఁబడినట్లు ధవళకాంతుల నీనుచు శిల్పచాతుర్యముచే వింతగొలుపుచుఁ, జూపఱకు దేవతానిర్మిత మేమో యనుసందియముఁ గల్గింపకపోదు. అందలి యీశ్వరుని మునికులపతియగు వసిష్ణుండు ప్రతిష్ఠించెననియు, నా దేవుఁ డెక్కుడు మహత్త్వముగలవాఁ డనియుఁ బెద్దలు చెప్పుదురు. + +అచలేశ్వరాలయమునకుఁ దూర్పున నొకకుండము కలదు. అది తొమ్మిదివందలయడుగుల నిడివియు నిన్నూటనలువది యడుగుల వెడల్పును గల్లి సర్వదా జలపూర్ణమై యుండును. పూర్వము మహిషాసురునిచేఁ బీడితులై దేవతలు మిగుల భీతులై యాపర్వతముమీఁదికి వచ్చి యట గోళ్ళతోఁ ద్రవ్వి మఱుఁగు గావించుకొని దాఁగియుండిరఁట. నఖములచేఁ దవ్వబడుటవలన నాజలకుండమునకు 'నఖి' యను పేరు వచ్చెను. దానినడుమభాగమునఁ జిన్నద్వీపము వంటి బండఱాయి యొకటి కలదు. దానిపై జగన్మాత యగు భవానీదేవియాలయము పూర్వకాలమున నుండెడిదఁట. కాని, యిప్పు డది పాడుపడి శిథిలము లగుగోడలు మాత్రము \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0011.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0011.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..376a07659ede5e2f24318272353a10193c057a03 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0011.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మిగిలియున్నవి. ఆకుండమును గుఱించియు, నాఱాతిని గుఱించియు, భవానీదేవియాలయమును గుఱించియు నొకవింతకథ చెప్పుదురు. + +'పూర్వకాలమున నీపర్వతముపై వసిష్ఠమహాముని యాశ్రమ మొకదానిని గల్పించుకొని తపస్సు చేసికొనుచుండెను. అతని హోమధేను వొకనాఁ డాకుండముతీరమునఁ బచ్చిక మేయుచు జాఱి దానిలోఁ బడెను. అప్పటి కాకుండములో నీరు లేదు. అగాధ మగు నాగోతిలోనుండి యాయావు వెడలి రాలేకపోయెను. + +వసిష్ఠుఁ డైన నాగోవు నుద్ధరించుటకు సమర్థుఁడు కాక భక్తవత్సలుఁ డగు శంకరునిఁ బ్రార్థింప నతఁడు తనజటాజూటమం దున్నగంగాజలముతో నాకుండమును నిండించి యాగోవు నందుండి పైకి రప్పించెను, అందులకు వసిష్ఠుఁడు సంతసించి యాకుండమువలన మరల నెప్పుడైన నట్టియాపద సంభవించు నేమో యని భయపడి యాకుండమును బూడ్చవలయునని యీశ్వరునిఁ బ్రార్థించెను. అతఁ డామునికోర్కిని దీర్చుటకై హిమవంతునికుమారులలో నొకనిఁ బిలిచి యా కుండమును బూడ్చి వేయ నాజ్ఞాపింపఁగా వారిలో గడగొట్టువాఁ డీశ్వరాజ్ఞను శిరసావహించి యందులో దుమికెను. కాని, వాఁడు చిన్నవాఁ డగుటచే నాకుండమును బూర్తిగాఁ గప్పలేకపోయెను. ఆచిన్నకొండయే యాకుండమున ద్వీపము \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0012.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0012.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc12afa89620b704c0ed6ad19b100003862353e2 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0012.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వలె వెలయుచుండెను. తాను దానిని గప్పిపుచ్చఁబ్రయత్నించియు నందుఁ గృతార్థుఁడు కాకపోవుటచే శంకరుఁ డప్పని భగవత్సంకల్పితము కాదని యిఁక నాప్రయత్నము నుండి విరమించెను. అంత పార్వతి తనముద్దుతమ్ముని విడచి యుండలేక యచ్చటికి వచ్చి యీపిల్లగుట్టపై నివసించెను. సాక్షాత్పరమేశ్వరి వచ్చి యందు వెలయుటచే నది పుణ్యస్థలం బని యెంచ దేవతలును, మునులును నామె కట నాలయమును గట్టి పూజించుచుండిరి. కలి ప్రవేశించుటతోడనే దేవతలు భూమికి రాకపోవుటచేతను మునులు మాయమగుటచేతను నాయాలయము పాడయిపోయెను. + +ఇట్టి వింతలకు నిలయ మగుటచే జనులు వేనవేలు యాత్రార్థ మాగిరికి వచ్చుచుందురు. సంతతము జనులరాకపోకలుగల యాపర్వతముపై నెలకొని జైనులు తమతమమతమును హిందువుల కుపదేశించి తమలో జేర్చుకొనుచుండిరి. అందుచే నాపర్వతమున హిందువులయాలయము లే కాక, జైనమందిరములుఁ గూడఁ బెక్కులు గలవు. ఇట్లు నానావిధమందిరములతో నిండినయాపర్వత మెక్కిన వారి కది లోకాంతరముగాఁ జూపట్టుచుండును. + +ఆపర్వతపాదమందును, జఱియలయందును బెక్కులు పల్లెలును, గ్రామములును, దుర్గములును గలవు. వానిలో నాబూగడము మిగుల బలిష్ఠమగు దుర్గము. దానిని బరమారు వంశజులగు క్షత్రియు లేలుచుండిరి. మొదట నీక్షత్రియులు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0013.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0013.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..48d5131b4d452455de06a3fcc93278508ce8f699 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0013.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +చంద్రావతీ పురమును రాజధానిగాఁ జేసికొని యాబూ రాజ్యము నేలుచుండిరి. దాని కెల్లపుడును శత్రువుల రాపిడి సంభవించు చుండుటచే వారలు దానిని విడిచి శత్రువుల క భేద్యమగు నీకొండ దుర్గమును రాజధానిగాఁ జేసికొని తమ రాజ్యమును బాలించుచుండిరి. + +మన కథాకాలమున జైతపరమారుఁ డను రాజపుంగ వుఁడు దానిఁ బాలించుచుండెను. అతఁడు మిగుల ధైర్య సాహసములు గలవాఁడు; వివేక శాలి; నిజమతమునం దెక్కుడు పట్టుదల గలవాఁడు. అతఁడు ధర్మయుక్త ముగా ధరణిఁ బాలించి తొంటిరాజులకంటె నధికమగు కీ ర్తి గాం చెను. అతని కొక కుమారుఁడును నొక కుమార్తి యును గలరు. కుమారుని పేరు చళుక సింహుఁడు. కూతు పేరు ఇచ్చినీ కుమారి. ఆమె రూపలావణ్యములం దసమానురాలని యా కాలమున వాసికెక్కినది. ఆయందమునకు వివేకమును, సుగుణసంపదయు, విద్యయుఁ దోడ్పడి వన్నె పెట్టుచుండెను. ఆమె తనయన్న యగుచళుక సింహునితో పాటు విలువిద్య గూడ సభ్యసించెను. వింట బాణము సంధించి లక్ష్యమును భేదించుటయం దామెకుఁ గుదిరిన నేర్పు మిక్కిలి కొనియాడ దగినది. పర్వెత్తిపోవుమృగములను గుఱిచూచి కొట్టి చంపఁ గలదు. ఆమె యొక్కొకమారన్న గారితో వేఁట కరుగు నభ్యాసముగూడఁ గలదు. మిసమిసలాడుతూ వనవిలాసము లచేఁ డులకించు నా మె దివ్యరూపము యువజన హృదయము \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0014.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0014.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d2e0eb65c02dffe8c0506bc374d00bc24b4056af --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0014.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +లకు నిరంకుశమగు మదన బాణమువలె నొప్పుచుండెను. ఆ యువతి సుందర రూపము చేతనే కాక ధనుర్విద్యా పాటవము చే గూడఁ "బెక్కండ్ర రాజవీరుల హృదయములను లోఁగొనెను, ఆకన్యను బెండ్లియాడి జన్మసాఫల్యము గావించుకొన రాజ కుమారులు పెక్కురు ప్రయత్నించు చుండిరి. + +మూఁ డ వ ప్ర క ర ణ ము + +చిత్ర కారయువతి + +శిల్పములకు మన హిందూ దేశము ప్రసిద్ధిగాంచినది. చెక్కడఁపుఁబనియందును, జిత్ర లేఖనమందును మన దేశము వారి కలవడిన నేర్పు వేఱొకరి కలవడ లేదు. శిలామయము లగు ద్వారబంధములందును, దేవాలయపు గోడలయందును, గోపురములందును, స్తంభములందును మన పూర్వులు చూపిన శిల్పచాతుర్య మిప్పటికిని చూపఱ క త్యాశ్చర్యమును, మహా నందమును. గల్గించుచున్నది. ఇందులకు దివ్య క్షేత్రము లే దృష్టాంతములు. సోమనాథుని దేవాలయము, సింహాచలము, విశ్వనాథ క్షేత్రము, మధుర మొదలగు పుణ్య క్షేత్రములను జూచిన వారికి మన పూర్వులశిల్పచాతుర్యము తెలియక పోదు. చెక్కడఁపుఁ బనియం దెంత నేర్పు గలదొ, చిత్రరచన సయందుఁగూడ మనవారి కంత నేర్పుం డెడిది. ఈ విషయమై \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0015.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0015.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3063d702caf2c0fb87cce4f72efc27fd23fc81e1 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0015.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +బుణ్య క్షేత్రములే నిదర్శనములు. ఒక్కొక క్షేత్రమం దుండిన శిలావిగహములను జూచిన నత్యాశ్చర్యము గొలు పకపోవు, పూర్వము రాజులకుఁ జిత్రకళయందభిరుచి యెక్కుడుగా నుండెను. వారు స్వయముగా నేర్చుకొనుట యే కాక యంతఃపుర స్త్రీలకు గూడ నేర్పించుచుండు వారు. రాజు లావిద్య నంతగా నాదరించుట చేత నే పూర్వ మది యంత యౌన్నత్యముఁ గాంచినది. + +ఒక నాఁ డొక చిత్రకారయువతి కొన్ని చిత్రపటములను జేత బట్టుకొని కొన్ని పెట్టెలోనుంచుకొని యమ్ముకొనుట కై యాబూగడపు రాజవీథినిఁబడి పోవుచుండెను. దాని వయస్సు ముప్పదివత్సరములకు మించి యుండును. అయిన నది సౌం దర్యమున సుంతయైనఁ గొఱంత వడ లేదు. దాని వాక్చా తుర్యము మృదుమధురముగా నుండెను. దాని పేరు రూపవతి. దానిఁ జూచినవా రా పేరు దానికిఁ దగు నని పలుకక పోరు. ఆయువతి చిత్రపటముల నమ్ముకొనుటకై యాపురమున కొకటి రెండుదినముల క్రిందట వచ్చియుండెను. దాని కాపుర మునఁ బరిచితులు లేరు. + +ఆరూపవతి రాజగృహమునకు సమీపముగా నొక చోట గూర్చుండి యమ్ముకొనుటకై చిత్ర పటములను దీసి యచ్చటి వారికిఁ జూపుచుండెను. ఒక్క నిముసములోనే యాచిత్రము లను జూచుటకు జనులు పెక్కురు ప్రోవైరి. ఆచిత్రములను జూచియు, నావనిత చెప్పుసరస వచనములు వినియు నచ్చటి. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0016.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0016.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..73e3f01469c5223470dbd228d6d41d653dfac63d --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0016.txt @@ -0,0 +1 @@ +వారు మిగుల నానందించి యచ్చోటును గదలిపో లేకుండిరి, ఆచిత్రములను జూచుటకంటె నచ్చటి కొందఱు కావనిత ముఖ పద్మమును జూచుటయందే మిక్కిలి యింపు జనించుచుండెను. ఇంతలో నొక యువతి యచ్చటికి వచ్చి జనుల నొత్తి గించికొని యామెను సమీపించి “మా రాజకుమారి నీచిత్ర పటముఁజూడ నభిలషించుచున్నది, రమ్ము; నాతో నంతః పురమునకు రమ్ము” అని చెప్పెను. ఆరూపవతి యందులకు సంతసించి కొనక పోయినను నెగాదిగఁజూచి యానందించు చున్న వారి చేతులలోనిపటములను లాగుకొని యాదాసితో నంతఃపురమునకుఁ బోయెను. తమయానందమునకు భంగము గల్గించిన యాదాసిని దిట్టనివా రచ్చట నొక్కరును లేరు. రూపవతి యాదాసిని వెంబడించి పెక్కుమందిరము లను గడచి పోయిపోయి శుద్ధాంతమును ప్రవేశించెను. ఆభవనము స్ఫటిక శిలా నిర్మితమై యెటుచూచిన నతిమనో హరమై యద్దమువ లేఁ దళతళలాడుచుండెను. అందొక విశాల మండపమున రాజకుమారి సఖులతోఁ గూర్చుండియుం డెను. చుక్కలనడుమ బాలచంద్ర రేఖవ లెఁ బోలుపాఱుచున్న యా రాజకుమారినిఁ జూచి భూమి కవతరించిన దేవకాంతయేమో యని రూపవతి భ్రమింపక పోలేదు. అది పెక్కండ్ర నంతః పుర స్త్రీలను జూచియుండెనుగాని యీ రాజకుమారియంత సౌందర్యవతిని జూచియుండ లేదు. ఒకమాఱామెయందమును గన్ను లారఁ జూచి రూపవతి యామెకు నమస్కారము చేసి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0017.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0017.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7deb0564219d3d01ca10572523d04f889e5dbb60 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0017.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +జూచుచుండిరి. తన పెట్టె నచ్చట దింపెను. తోడ నే చెలికత్తెలందఱు నా యునతిని జుట్టుముట్టి యాచిత్రములను ఇచ్ఛినీకుమారి కొన్ని పటములు చూచి దానితోఁ బ్రస్తుతము భూపాలనముఁ జేయుచున్న రాజులపటములు లేవా?' అని ప్రశ్నించెను. + +రూపనతి 'అమ్మా! లేకేమి, ఉన్నవి' అని కొన్ని పటములుదీసి యామె చేతి కిచ్చెను. ఆ రాజకుమారి వాని నెల్లం బరిశీలించెను. వానిలో నొకటి దానికిఁ జూపి 'యువతీ! ఈపట మెవ్వరిది' అని యడి గెను. రూ—అమ్మా ! సకలరాజకులాలం కారుఁ డై, శత్రు భయంకరుఁడై , మహామహుఁడై ఘూర్జర దేశమును బాలించు చున్న చాళుక్య భీమ దేవునిపట మిది. + +ఇచ్ఛి– భీమ దేవుఁ డితఁడా ! ఇతని రూపమునకును, బేరునకును మిక్కిలి తగియున్నది. కాని, యువతీ ! ఇతని నంతగాఁ బొగడుచున్నావు ? ఇట్లు పొగడుమని యారాజు నీ కేమయిన నిచ్చెనా యేమి ? + +రూ—అమ్మా ! ఇచ్చెడి దేమి ? మహామహు లంద ఱకును బొగడఁదగినవారే కదా ? నే నతని గుఱించి చెప్పినది వాస్త వకథనమే కాని యతిశయోక్తి యేమియును లేదు. ఇచ్ఛి అతిశయోక్తి యేమియును లేదా ? పోనిమ్ము, దాని కేమి ! కాని, పృథ్వీరాజు చిత్రపట మున్నదా ? \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0018.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0018.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9d95894fd6615cfc3aaa91651ff0cafaa2959e82 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0018.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +రూ. ఉండెడివి. కాని యవియన్నియు నమ్మం బడినవి. + +ఇచ్ఛి——అతనిఁ గూర్చి నీ కేమయినను దెలియునా ? + +రూ. తెలియ కేమి! కొంతకాలము క్రిందటనే చాళుక్య భీమ దేవునకును, బృథ్వీరాజుజనకుఁడగు సోమేశ్వరుసకును ఘోరయుద్ధము సంభవించెను. అందు భీముఁడు సోమేశ్వరుని జయించి విఖ్యా ---------------- + +ఇచ్చి- యునతీ ! ఆ వృత్త మెందులకు ? దానివలన భీమ దేవుఁడు సర్వాధికుఁ డని స్థాపింపఁ బూనుచుంటివా ! ఈ మాజు భీమునియందు నీకుఁగల పక్షపాతము వెల్లడి యగు చున్నది. అంతమాత్రముచే నాతనికి వచ్చి నమహత్త్వ మేమి ? తదితరులకుఁ గల్గిన నీచత యేమి ? పృథ్వీ రాజవృత్తము ననవసర వృత్తాంతము తెచ్చి మాటాడెదవేల? + +రూ: అమ్మా! క్షమింపుము, నాయు ద్దేశ మది కాదు. పృథ్వీరాజుతండ్రి ని గూడ నెఱుఁగుదు నని చెప్పుటకు నా వృత్తమును ద్రవ్వితిని. అంతకుఁ దప్ప వేఱులేదు, పృథ్వీ రాజుగూడ మహత్తరుఁ డనియె వినుచున్నాను. + +ఇచ్చి: ఇంకను బక్షపాతబుద్ధిని వదలకున్నావు. భీముని పృథ్వీరాజుతో సమానునిగాఁ జేయ సెంచుచున్నావు? పోనిమ్ము, పృథ్వీరాజు ప్రతిమను వ్రాయఁగలనా ? \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0019.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0019.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9fe2f902cc8714aa4a8c65e72e44619d22fac60f --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0019.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +రూ: -అమ్మా! చిత్రలేఖన మందు. నాకు మంచి నేర్పున్నది. సెలనయిన చో వ్రా సెదను. + +ఇచ్చి. వ్రాయుము, తెప్పక వ్రాయుము. అందులకు: దగిన బహుమతి నీ కీయక పోను. + +విని రూపనతి దూనందించుచుఁ దన పెట్టెలో నున్న రంగులను, కుంచిక లను దీసి యొక ప్రతిమను వాసి యామెకుఁ జూపెను. ఇచ్చిని దానిని బరిశీలించి (మందహాసము చేయుచు) “ఓయువతీ ! భీమ దేవుని చిత్రము వ్రాయుట యందుఁ జూసినంతచాతుర్యము నీ చేయి వేఱొక చిత్ర రచన యందుఁ జూపలేదని తలం చెదను. + +రూ: ఏమమ్మా ! అట్లనుచున్నారు. + +ఇచ్ఛి: — ఏమియును లేదు. అపృద్వీరాజు పోల్కి సరిగా నిందు లేదు. మఱియు రచనకూడ సంత యందముగా లేదు. నీవు వ్రాయఁగలిగియు దీనినిఁ బాడు చేసితి వేమో యని నా యనుమానము. + +రూ: -అమ్మా! మీ రట్లనుట ధర్మమా ! నాచాతుర్య మును జూపి మాయనుగ్రహమును సంపాదించుకొని బ్రదుక న లెనని యున్న దాన నిట్లు చేయుదునా ! పృథ్వీరాజు నాకా రము సరిగా మనస్సునకుఁ బట్టక పోవుటచే నట్లు వ్రాసితిని. అంతియ కాని వేఱుగాదు. + +ఇచ్ఛి: ——పోనిమ్ము !, పృథ్వీరాజు ప్రతిమ నాయొద్ద నున్నది. దానిఁ జూచి సరిగా వ్రాయుదువా ? \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0022.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0022.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a9ff0fed2eddd0e83a06baea4e222c0738b2ea12 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0022.txt @@ -0,0 +1 @@ +డా దేశము నేలుచుండినట్లు చరిత్ర వలనఁ దెలియ వచ్చుచున్నది . ఆరాజు మిగుల శూరుఁడు, విద్వాంసుఁడు, రాజనీతియం దాఱి తేటిన వాఁడు. పంచాసర మనుపట్టణ మతనికి రాజధాని. అతని భార్య రూపసుందరి. అతని బానమఱఁది శూర పాలుఁ డును మహాశూరుఁడు. ఆతఁడు మహానై భవముతో ఘూర్జర మును బాలించుచుండ నాకాలమున కలియాపురమును బా లించువాఁడును, చాళుక్యవంశ సంభవుఁడును నగుభూవర రాజు జయ శేఖరునికీ ర్తి విని యతని జయింపఁదలంపుతో సై న్యము లను జేర్చుకొని గుజ రాతు పై దాడి వెడ లెను. జయ శేఖరుఁ డది విని సుంతేనియు ' జంకక' శూర పాలునికిఁ గొంత సైన్య మిచ్చి భూవరుని నెదిరింపఁ బంపెను. ఆ రెండు సైన్యములు నాబూ పర్వతము యొద్దఁ గలసికొ నెను. ఘోరయుద్ధము జరి ఆ యుద్ధమున శూరపాలుఁడే జయమందెను. భూవరుఁడు పరాభూతుఁడై తన పురమునకు మరలిపోయెను. రెండువత్సరములు గడచిన పిమ్మట భూవరుఁడు వెను కటి పరాభవమును దీర్చుకొన నెంచి మహా సై న్యముతో వెడలి జయ శేఖరుని రాజధాని యగుపంచాసరమును ముట్ట డిం చెను. మహాసముద్రమువంటి శత్రు సై న్యమును జూచి జయము గల్గుట దుర్లభ మని నిశ్చయించి గర్భవతి యగుతన భార్యను శూర పాలుని కప్పగించి పురము "వెడలిపొమ్మని యాజ్ఞాపించి జయ శేఖరుఁడు శత్రువులతో వీరస్వర్గముఁ గాం చెను. అతని రాజ్యము భూవరునికి వశమయ్యెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0023.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0023.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..02106e06fd1fca770bb61fde59446ffe05d11370 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0023.txt @@ -0,0 +1 @@ +గూడి యుద్ధారంభమునకుఁ బూర్వమేమే శూరపాలుడు తన సోదరిని దీసికొని యొక యరణ్యముఁ జేరెను. ఆయరణ్యమందే యామెకు- గుమారుఁ డుదయిం చెను, వనమందుఁ బుట్టుట చే నాబాలునికి వన రాజని పేరు గల్లెను. ఆతఁడు క్రమముగాఁ బెద్దవాఁడై తండ్రివలె మహాశూరుఁ డయ్యెను. అతఁడు తండ్రి రాజ్యమును స్వాధీనము గావించుకొన నెంచి మేనమామతో, సమీప గ్రామములను గొల్లఁ గొట్టి దానినలనఁ దగినంత ధన మార్జించి ఖిల్ల సైన్యములను జేర్చుకొని భూవరుని జయించి తజిమి గుజరాతును వశ పఱుచుకొనెను. పూర్వపు రాజధాని యగు పంచాసరము పాడుపడినందున దానిని విడిచి యతఁడు సరస్వతీ నదీతీరమున విశాలసమ ప్రదేశమున నొక పురముఁ గట్టించెను.తనచిన్న తనమున వన వాసదినములలో 'అస్ట్రేలుఁ' డను నొక జైనగురువు తన్నును, తనతల్లిని మిక్కిలి ప్రేమించి కాపొడినందున నాయుపకారమును మఱవక వన రాజు తాను గట్టించిన పట్టణమున కాజైనుని పేరు 'అనిలపుర' మని పేరు పెట్టెను. అదియే ఘూర్జర దేశమునకుఁ జిర కాలము రాజ ధానియై యొ ప్పెను. వన రాజు క్రీ. శ. 746 వ యేఁట గుజ రాతుసింహాసనము నెక్కి యఱువది సంవత్సరములు ప్రజలఁ బాలించి క్రీ. శ. 806 లో గాలధర్మమునొందెను. అతని యనంతరమున యుగ రాజును, క్షేమ రాజును, భూయాదుఁ డును, వీరసింహుఁడును, రత్నాదిత్యుఁడును, సామంత సింహుఁ డును గ్రమముగా నన్షిలవుర సింహాసనమునఁ గూర్చుండి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0024.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0024.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d7b9cafc3f1b9684a39377e5e6df28732e0c707e --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0024.txt @@ -0,0 +1 @@ +గుజరాతును బాలించిరి. సామంతసింహునకు సంతతి లేదు. కాని, లీలా దేవి యను తోబుట్టువు మాత్రము కలదు. అతఁ డామెను కలియాపురమును బాలించు భూవనాదిత్యునికునూ రుని కిచ్చి పెండ్లి గావిం చెను. ఆదంపతుల కొక కుమారుఁడు పుట్టెను. అతని పేరు మూల రాజు. సామంత సింహునితోఁ జోరవంశ మంతరించుటచేఁ, దల్లి మూలముగా నవ్లపుర రాజ్యము మూలరాజువశ మయ్యెను. ఆతఁడు క్రీ. శ. 942 వ యేఁట రాజ్యభారము సహించి 997 వ వత్సరమువజుకును గుజ రాతును బరిపాలించెను. గుజరాతును బాలించిన చాళుక్య వంశ రాజులలో నితఁడే మొదటివాఁడు. మూల రాజుననంతర మున చాముండ రాయఁడును, దుర్లభ రాజును నంహిలపురము నకుఁ బ్రభువు లై రి, దుర్లభ రాజు సంతాన హీనుఁ డగుట చే నతని తమ్మునికుమారుఁడగు భీమ దేవుఁడు ఘూర్జర దేశ ప్రభు నయ్యెను. చాళుక్యవంశజులలో నీ భీమ దేవుఁడు మిగుల విఖ్యాతి గాంచిన మహాశూరుఁడు. మహమ్మదజనీ సోమనాథ క్షేత్ర మును ముట్టడించినప్పు డీమహావీరుఁడు సైన్యసమేతుఁ డై పోయి గజనీని మార్కొని ఘోర యుద్ధము చేసి యతని నోడించి తఱిమి వేసెను. దానితో నతనికిరి యుతర హిందూస్థానమందంతటను వ్యాపించెను. అతఁడు 'ఉదయమతి' యనుయువతిని బెండ్లా డెను. ఆదంపతులకుఁ గరుణ రా జుదయించెను. అతఁడు క్రీ. శ. 1072 మొదలుకొని 1094 వ సంవత్సరము దాఁకఁ బరిపాలిం చెను. అతఁడు కర్ణాట దేశపు రాజగు జయకక్షి కూఁతును 'మీన \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0026.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0026.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f7a3300cf1a366ac7174a2f226cfe77f2e4d24f1 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0026.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చెను. అతఁడు సంతానహీనుఁ డగుట చే నతని తరువాత నతని పినతండ్రియగు రెండన భీమ దేవుఁడు ఘూర్జరమునకు రా జయ్యెను. ఇతఁడు గుజరాతును బాలించిన చాళుక్యవంశజు అందజుఱు లోను మిక్కిలి ప్రసిద్ధిగాం చెను. ఇతనినే భోలా భీముఁ డని కూడఁ బిలుచుచుందురు, + + + +అన్దిలపురమును బాలించిన కుమార పాలునికి మహీ పొలుఁ డను తమ్ముఁడు గలఁడు. అతనికి జయపాలుఁడు, భీమ దేవుఁడు నను నిరువురు కుమారు లుండిరి. వారిలోఁ బెద్దవాడగు జయపాలుఁడు రాజయ్యెను. అతనికి నాయకీ దేవియం దొక కుమారుఁ డుదయించెను. అతఁడు రెండవ మూలరా జను పేరుతో నంహిలమును బాలిం చెను. అతఁ డసం తాను డగుట చేతను, దుర్బలుఁ డగుట చేతను, నతని పినతండ్రి యగు భీమ దేవుఁడు వది నె గారియనుమతి చొప్పున రాజకీయ వ్యవ హారములందును, యుద్ధములందును మూలరాజునకు సాయ మొనర్చుచుఁ గ్రమముగా నధి కారమంతయుఁ దానే వహించి మూల రాజు నొక మూలకుఁ దోచి యన్షిలమును స్వతం ఈముగా నేలఁజొచ్చెను. అతఁడు పరాక్రమవంతుఁడును, మాట చెల్లు బడిగలవాఁడు నగుట చే నతఁడు చేసిన యీయన్యా \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0028.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6033d77cc04f1a50e5f75c073cfaec2e4f131755 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0028.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పోయి ఘోరీని జయించి పాఱద్రోలెను. ఈసంతత విజయ ములచే మూర్జర రాజ్యము మధ్యందిన సూర్యమండలమువ లె శత్రువుల చూపులకు దుస్సహమై యాకాలమున నుత్తర హిందూస్థానమునఁ బ్రసిద్ధి కెక్కిన రాజ్యములలో నొక్కటియై పరఁగుచుండెను. అస్ట్రేలపురమున కితని కాలమున వచ్చి నంతయశము మటెప్పు డెవ్వరికాల ములందును సంభవింపక పోవుట చే నితనికి 'అస్ట్రేలపుర భూషణ'మని బిరుదము కల్లెను + +• భీముఁడు జైనమత మం దెక్కుడభిమానము గల్లి పెక్కు రు జై నగురువుల కాశ్రయమిచ్చి తన రాజ్యమున నామతము సభివర్ధించుటకు మిగులఁ బాటుపడెను. అయినను హిందువు లనుగాని, తన్మతమును గాని ద్వేషింప లేదు, ఆజైనులలో సమర సింహు: డీ భీమ రాజునకుఁ ' జెలియై, గురువై, చుట్టమై, సేవకుఁడై, సర్వకార్యములందును బాసటయై తోడునీడవలె కరించుచుండెను. అతఁడు మిగుల బుద్ధిశాలి. మాయోపాయ ములందును, మంత్రతంత్రములందును, మంత్రతంత్రములందును, నోషధులందును గడు నేర్పరి. ఇన్ని గుణములుగలవాఁ డగుట చేతనే భీముఁ డతనిఁ బ్రాణపదముగాఁ జూచుకొనుచు నొక క్షణమైనను విడువ లేకుండెను. భీమ దేవుఁ డొకనాఁ డొక దివ్యమందిరమున నొంటిగా గూర్చుండెను. మలయమారుతములు ప్రసరించి మిగుల హాయిని గల్గించుచుండెను. ఏమూలఁ జూచినను నతిమనో హరములగువస్తువులు కంటఁబడి హృదయమున కానందము \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0029.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0029.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..982fdf52836881f62ccd2d375318556d0bb1712f --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0029.txt @@ -0,0 +1 @@ +గొలుపుచుండెను. కాని, యతడట్టి యానంద మనుభవించు 'చున్నట్టు లేదు. కాంతిరహితమగు ముఖమును వామహస్త మునఁ జేర్చి యతఁడు దీర్ఘాలోచన పరుఁడై మాటిమాటికిని వేఁడిని ట్టూర్పులు పుచ్చుచుండెను. ఇది పరిశీలింప నతఁ డేదో భరింపరాని వేదనలకుఁ బాలయి యుండెనని తోపకపోదు. అతఁ డట్లే కొంచెము సేపు గూర్చుండి చటాలున లేచి ప్రక్క గదిలోనికిఁ బోయి యొక వస్తువును గొనివచ్చి దానినే సదా నిదానించి చూచు చుండెను. ఆసమయమున నతఁ డెఱుఁగ కుండఁగ నే యతనినో టనుండి 'ఆహా ! ఇచ్చినీ ! నీయాయుధ చాతుర్యము నెట్లు మఱతును ? నీగుణము లెంతని వర్ణిం తును ? విలువిద్యయందు రెండవ సత్యభామ వగు నీ వేవీరుని హృదయమును గలంపఁజాలవు?' అనుమాటలు వెడలివచ్చెను. అతఁ డాబాణమునే యెగాదిగ చూచుచు నానందించుచుం డెను. విరహులకుఁ దమ ప్రియు రాండ్ర వస్తువులు వినోదపాత్రము లగుట చే నతని కాబాణమే దుస్సహమగు కాలమును బుచ్చుట కొక సాధన మయ్యెను. అతఁడట్లు వినోదించుచుండఁగా సమరసింహుం డచటం ప్రత్యక్ష మయ్యెను. భీమదేవు డతనిఁ జూచి యుచి తాసనమునఁ గూర్చుండ నియమించి యిట్లు సంభాషించెను. భీమ:- అమర సింహా ! మన శార్య మేమగునో, యని విచారించుచున్నాను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0031.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0031.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d94229b8239014d9c75e93d167711d814b48c319 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0031.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +అమ- దేవర యజ్ఞ చొప్పున నట్లే పోయెదను. + +భీమ-నీవు పరమారుని దర్శించి మొదట సామము తోనే మాటాడుము. నే నతనికుమారిని గోరుచున్నా నని చెప్పుము, తరువాత నాసంబంధమునందుఁగల గొప్పతనమును వర్ణింపుము. అంగీకరించినసరియే ! లేకున్న , రెండు నిముసముల లో నే యాబూగడము నామావ శేషమగు నని చెప్పుము. + +అమ— రాజేంద్రా ! అట్లే చేసెదను. తమరు నాకు మాటలు నేర్పవ లెనా ! ఈ కార్య మెట్లయిన సాధింపఁగలనను నమ్మకము నా కున్నది. + +అనిచెప్పి యారాజు సెలవు గైకొని యప్పుడే యాబూగడమునకుఁ బోయెను. + +ఆ ఱవ ప్రకరణ ము + +అభయ సింగు + +ఆబూగడమున నభయసింగనెడి రాజకుమారుఁ డొకఁ డుండెను. అతఁడు జై తపరమారుని చెల్లెలికొడుకు. అతఁడు చిన్నప్పటినుండియు నాబూగడమున నే పెరిఁగెను. పరమారుఁడు తన సోదరియందలి ప్రేమాతిశయములను బురస్కరించుకొని యభయసింగు నెక్కువగా నాదరించి తన పుతీ పుత్రులతో సమానముగా నభివర్ధించెను. అభయసింగును మేనమామ యందు మిగుల భయభక్తులు గలవాఁడై మెలఁగుచుండెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0033.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ce4e5d7a77a4d024de993b855c8f423902436b38 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0033.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ణములకును, మునీంద్రులకైన మోహము పుట్టింపఁజాలు దివ్య రూపమునకును, సామాన్య వీరులకు లభింపని యస్త్ర విద్యకును బట్టుపడి క్రమముగాఁ దన చిత్తము నా మెయందు లయింప జేసెను. యూనన సతియైన పిమ్మట నిచ్ఛినితో నతనికి సంబం ధము లేక పోవుటచే నామె గుణస్వభావము లెట్లుం డెనో యెఱుఁగకపోయెను. చిన్న తనమం దామె చూపుచున్న ప్రేమాతిశయమును దలంచుకొన్నపు డభయసింగునకుఁ దన కోర్కి ఫలించు నన్న దృఢవిశ్వాస మంకురింపక పోలేదు, తన మేనమామ చూపుచున్న గౌరవాదరములచే నతనియాశ మతింత వృద్ధి చెందెను. తా నుత్త మనంశజుఁ డగుట చేతను, రాజునకు మేనల్లుఁ డగుట చేతను నా రాజపుత్రి నభయసిం గవేక్షించుట యన్యాయము కాదు. ఇట్టి యసాధారణ కార ఇముల చే నిచ్ఛినీకుమారిని వరింపన లె నన్న తలం పతని కధిక మై యుండెను. కాని తా నావిషయమును దన మేనమామ కేజింగించుట యయుక్త ముకాదా ! చిన్న ప్పటినుండియుఁ దన గుణస్వభావము లెఱిఁగిన రాజునకుఁ దన్నుఁ దా నెింగింప వలసినయవసర మభయసింగునకు లేదు. కావున, నిచ్ఛిని యందుఁ గొండంతాస గలవాఁడై నను దానిని మనస్సులో నే యిఱికించుకొని పై సంబంధములను గుఱించి ప్రయత్నములను మాని వేసెను. + +ప్రస్తుతమున నిచ్ఛినీరూపము తనకంటఁ బడక పోయి నను చిన్నప్పుడు తన హృదయమునఁ బదిలపఱుచుకొనియున్న \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0034.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0034.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4f4204b0f0e50386070432cb11a0902d3538fa7b --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0034.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +యాసుందరిరూపమును మాటిమాటికిని జూచుచు నిట్టూర్పులు పుచ్చుచుఁ గాలము గడ పుచుండెను. కాని, యతఁ డెంత కాల మటు గడపఁగలడు? ఆసుందరిని వివాహమాడవలెనన్న కోరి - యగ్ని హోత్రతుల్యమై హృదయకుహరమును దహిం చుచుండ నెట్టు లోర్చియుండఁగలఁడు ? కావున, నతఁ డూర కుండక యిచ్ఛినియభిప్రాయ మెట్లున్నదో, యామెజనకుఁ డామె సెన్వరి కీయఁదలంచుచున్నాడో, మొదలగుసమాచార తెలిసికొనవ లెనని యెంచి యిచ్ఛిని యతఃపురమున నర్తించు దాసీజనముతో స్నేహము చేయుచు వారికిఁ దగిన బహుమతు లిచ్చుచు, వారి నొక పరిఁ దనయింటికి రప్పించు కొనుచు, మఱియొక పరి రారాత్రిసమయములందుఁ దానే వారి యిండ్లకుఁ బోవుచు నీవిధమునఁ గాలము గడపుచుండెను. + +ఒక నాఁ డభయసింగు నిశాసమయమున నొక యువతి యింటి కరిగెను. ఆమెయు నతని నుచితరీతుల గౌరవించి యాసనమునఁ గూర్చుండఁ జేసి 'అయ్యా ! మీ రెన్నో సారులు నాగృహంబునకు వచ్చినారు. మీవంటివారు మాయింటికి నచ్చుటచే మాయిల్లు 'పవిత్రస్థల మగుచున్నది. మేమును గృతార్థుల మగుచున్నాము. ఇందువలన నాకు మితిమీరిన యానందము గల్గుచున్నది. కాని, మీరిట్లు దయ చేయు చుండుటకుఁ గారణ మరయ నేరక యాకులపడుచున్నాను, మున్ముందుగా . మీ రాయకుల పాటును దొలఁగింపఁగోరు చున్నాను, ' అని పలికెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0035.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0035.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f96f013bf995139df83d5786b4f3cfc1deaa3ba8 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0035.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +అభయసింగందుల కానందించి రూపవతీ ! నీవంటి బుద్ధిమంతురాలును, నుచితజ్ఞురాలును వేడొకతి యుండదు. నీచిత్ర లేఖనా చాతుర్యముగూడ మిగులఁ గొనియాడదగినది. కన్యాంతఃపురమున నీకున్న చనవు మఱి యెవ్వరికిని లేదు. రాజపుత్రిగూడ నిన్ను బహిఃప్రాణముగాఁ జూచుకొనును. ఇంతస్వల్ప కాలములో నే రాజకులమునందు నీ వింత గౌరవ మార్జించుటకు నీగుణసంపత్తి యే కాక వేఱు కారణ మేమి కలదు? + +రూ-అయ్యా!నే నంత పొగడఁదగిన దానను గాను. ఇక నాప్రసంగము విడిచి మీరు వచ్చినపని యేమో తెలియఁ జెప్పుఁడు. + +అభ: యువతీ ! ఏమియును లేదు. మీయంతఃపుర మునఁగల విశేషములను దెలిసికొనవచ్చితిని, + +రూ: రాజపుత్రా! చెప్పఁదగినవి శేషము లేమియును లేవు, + +అభ- సుందరీ ! నీవు మిగుల మంచిదానవు. కార్యమును నెఱ వేర్పఁదగిస శక్తి నీకుఁ దప్ప మఱియెవ్వరికిని లేదు. నాకు రెండవ హృదయమువంటిదాన వగునీకు నారహ స్యములు వెల్లడించిన నేమి చిక్కులు సంభవించును ? కావున, నామనస్సునఁ గలదంతయు వెడలఁబోసెదను వినుము. 'నేను జై తపరమారుని మేనల్లుఁడ ననువిషయము నీకుఁ డెలియునా ? \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0036.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bb084da8430b6f8ff0ac3ada2cfbc47911035ddc --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0036.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +రూ- విన్నాను, 'రాజునకు మీయం దెక్కు డను గ్రహము గలదఁట కాదా ? + +అభ-- అనుగ్రహమే కాదు, గౌరవమో ! + +రూ- అవును, అదియును గలదఁట. ఆ రాజు మిమ్ము మంత్రికంటెనుగూడ నధికముగా గౌరవించునఁట గాదా ? + +అభ- అందసత్య మేమియును లేదు, ఇచ్ఛినీకుమారి యును, చళుక సింహుఁడును, నేనును గలసి చదువుకొన్నా మని కూడ నీవు వినియే యుందువు. + +రూ- అవును, విన్నాను. అభ: సుందరీ ! చిన్నప్పటినుండియు సోమన స్సీచ్ఛినీ కుమారియందు నాఁటియున్నది. + +రూ- అది యుక్త మే ! అట్టి సౌందర్యవతియం దెవ్వరి మనస్సు నాఁటుకొనదు ? + +అభ-- కాని, యామెను బెండ్లాడుటయందు నాకందఱ కంటే నెక్కు డధికార మున్నది కాదా ? + +రూ: నిశ్చయమే ! మేన టికము. ఇట్టి దాని నతిక్ర మించి పెఱవారికిఁ బిల్లనిచ్చినవా రెచ్చటనో కాని యుండరు, + +అభ-- నాగుణములను, సత్ప్రవర్తనమును, వలనను ప్రజలవలనను నాకుఁగల్గుచుండిన గౌరవమును నీ వెఱుఁ గకపోవు. నే నా రాజపుత్రి నభిలషించుట న్యాయము కాదా! నీమనస్సున నున్న దున్నట్టు దెలుపుము. + +రూ: రాజపుతా! నీమేనమామకూతును నీవభిలషించుట యెవ్వ రన్యాయ్య మనఁగలరు ! \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0037.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0037.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1147778e963f210e69f7b987e97f8896fb5b7918 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0037.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +అభ---యువతీ ! నేను గోరునది మేమియును గాదు. నీవు నాపక్ష మవలంబించి యారాజపుత్రియును రాగమునకు నన్నుఁ బాత్రునిగాఁ జేయుము. ఇందులకుఁ దగిన ప్రతిఫలము నీవు చెందకపోవు. + +రూ- న్యాయ్యపక్షము నవలంబించుట కభ్యంతర మేమున్నది ? తప్పక ప్రయత్నించెదను. అభయసిం గందులకు సంతసించి వెంట నే లేచి తాఁ గొనివచ్చిన ముత్యాలహారమును నాయువతి మెడలో వేసి “రూపవతీ ! ప్రస్తుత మిది బహుమానముగాఁ గైకొనుము. కార్యసాధనానంతరమున నిన్నింతకంటె . నెక్కుడుగా సంత సింపఁ జేసెదను” అని పలికి వెడలిపోయెను. + +జై తపరమారుఁ డొక నాఁడు కొలువుదీర్చి యుండెను. మంత్రులును, సామంతులును, సేనానులును, హితులును, బురోహితులును సభయందుచి తాసనములఁ గూర్చుండిరి. ఉదయ కాలమందలి తామరకొలఁకువలె నాసభయంతయుఁ గలక లలాడుచుండెను. అపుడు ద్వారపాలకుఁ డొకసం దేశ కునిఁ గొనివచ్చి రాజసన్నిధిని నిలిపి వెడలిపోయెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0038.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0038.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3fe21877b632e71f81ba836c25607ef4cda4b9f9 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0038.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ఆ రాయబారియు జైతునకు వినయపూర్వకముగా +సమస్కరించి తదనుమతిని బడసి యుచితాసనమునఁ గూర్చుం +డెను. పరమారుఁ డతనిఁ జూచి 'భీమ దేవుఁడు నాకు రాయ +బార మంపియున్నాఁడా ? ఇది మిక్కిలి వింతగా నున్నది. +మాకును, నతనికిని వ్యవహారము లేమియును లేవే! ఏదీ ! +వినిపింపుమా, నీవృత్తాంతము' అని పల్కఁగా నాతఁడు లేచి +నిలువఁబడి రాజేంద్రా ! నేను భీమ దేవుని స్నేహితుఁడను, +న న్నమర సింహుఁడందురు. మారాజుననుమతి ననుసరించి +తమ్ము దర్శింపనచ్చితిని. మారాజేంద్రుఁడు తమసన్నిధిని +బల్కవలయునని చెప్పిన మాటలు యథాను పూర్విగా +పించుచున్నాను. దేవరవారవధరింపుఁడు, “ఓరాజేంద్రా ! +పరమారునంశజులు రాజపుత్రులలో సుప్రసిద్ధులు. మీ వంశ్యు +లందతిలోను నీవు చుక్కలలో జంద్రునివలెఁ బకాశించు +చున్నావు. జాతి చేతను, నీతి చేతను, విఖ్యాతి చేతను నీ వీ కాల +మున వాసిగాంచినావు.” అని చెప్పుచుండ నతని కడ్డువచ్చి +పరమారుఁ డిట్లనియె. + +'ఓయీ ! ఇవి భీమదేవుఁడు పల్కిననచనము లే !' +యడిగెను. + +అమ: దేవా ! 'అవును, అతనినోటనుండి నచ్చిన +మాటలే తు, చ తప్పకుండఁ జెప్పుచున్నాను' అని చెప్పెను. + +జైతుండాశ్చర్యమును సూచించుచు 'ఆఁ, ఏమి ! +భీమ దేవునోటనుండి వచ్చినమాట లేయివి ! ఆశ్చర్యమాశ్చ \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0039.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0039.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8e710b2c425a4db7174c81d52697aa645c4d4a3f --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0039.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ర్యము ! అగ్ని హోత్రము చల్లనియమృతబిందువులను గురియు చున్నదే ! దారుణమగు పిరంగి కోమలములగు పుష్పగుచ్ఛ ముల వెదచల్లుచున్నదే ! క్రూర హృదయమగు పెద్దపులి సాధు త్వమును వెల్లడించుచున్నదే ! 'మంచిది, కానిమ్ము! చెప్ప వలసినది చెప్పుము' అని పల్కెను. + +ఇంతకుఁబూర్వము భీమ దేవుఁడు జై తపరచమునకు గర్భశత్రువై పక్కలోనిబల్లెమై, పరమారుని పేరు విన్న తోడనే బగ్గునమండిపడుచుండెడివాఁడు. అట్టివాఁ డిపు డిట్టి మృదుమధుర వచనములు పలుకుచున్నందులకుఁ బరమారుఁ డాశ్చర్యపడి యిట్లు పలికెను. + +అమర సింహుఁడు మరలఁ దన ప్రసంగ మారంభిం చెను. ‘భూపాలా ! అత్యుత్తముఁడవగు నీతో జుట్టఱకము చేసికొన మనస్సువ్విళ్ళూరుచున్నది. నీకుమారికను (ఇచ్చి నీకుమారిని) సంతోషముతో ఘూర్జర రాజ్యలక్ష్మికి సపత్ని గాఁ జేయుదువు గాక ! నీపుత్రిక తన సౌందర్యవిలాసములచే నీ భీము దేవునంతః పురము నలంకరించుఁగాక ! ' అని పల్కుచుండఁ బరమారుఁ డడ్డుపడి యిట్లనియె. + +తెలిసెఁ దెలిసె ! ఈమంచిమాటలు, ఈస్తోత్రములు 'నిందులకా ? 'ఓయీ ! మీ రాజుకోర్కె యెప్పటికిని నేఱ వేఱదు. పరమపవిత్రమగు హిందూమతమును విడిచి జైన మతావలంబియగు నతనికి నాకూఁతు నిచ్చెద నన్న మాట వట్టిది. అట్లోనర్చి నిర్మలమగు నా వంశమును నకళంక ముగా \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0040.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0040.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..166b7ce9490eb6b3e3be359ea69d8a30af720d37 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0040.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +జేయ నీపరమారుఁ డంత బుద్ధిహీనుఁనుఁడు కాఁడు. భీమరాజు పరాక్రమవంతుఁడు; అఖండ సైన్యముగలవాఁడు. విస్తారమగు రాజ్యముగలవాఁడు. చాళుక్యవంశము లోకమునఁ బ్రసిద్ధి గాంచినది. అట్టివానికి నాకూఁతు నర్పించుట కెంతయో సంత సించి యుందును. నీ జై నసంబంధము చేఁ దన్నును దనవంశమును గలుషితము గావించుకొన్న యారాజునకు నాకుమారి నే ట్లిత్తును ? పోయి యీవృత్తాంతము నీ ప్రభువునకు విన్న వింపుము.” + +అమరసింహుఁ డావచనములు విని ‘రాజేంద్రా ! అథ్లె విన్నవించెదను. కాని, తమ రతనికోర్కిని దీర్పని చోఁ జెప్పుమన్నవి కొన్ని మాటలు మిగిలియున్నవి. మీ రతనికి విరుద్ధముగా నడవనున్నారు.. కావున, నావచనములు తెలియఁ జెస్పెదను. 'ఓరాజా ! నీవు నాకోర్కిని విఫలముగావించితి వేని నీ రాజ్యమున కకాలప్రళయము సంభవించిన దని యెఱుం గుము. భీముఁడు మయిమయిఁ బోవువాఁడు కాఁడు. అపార సైన్యములతో వచ్చి రెండునిముసములలో నాబూగడమును మంటఁగలిపి, మిమ్ముల నవలీల జయించి; విజయలక్ష్మితోను, నాబూగడ రాజ్యలక్ష్మితోను నీకూతును వరింతును. శత్రు వులపాలిట ప్రళయకాలయమునివంటి భీమ దేవు నెదిరించువాఁ డెవ్వఁడో చూచెదనుగాక!' అని పల్కుచుండఁగనే పర మారుడు మిగుల గోపోద్దీపితుడై 'ఓయీ! జైతపర మారుఁడు మీ రాజువీరాలాపములకు జంకెడి పిఱికిపంద గాఁడు. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0041.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0041.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..69963bc0f8aefbe9574730ffc3571d467c0b5823 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0041.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పరమారు . కంతపరాక్రమ హీనుఁడుఁ గాఁడు. ఆబూ రాజ్య మంత గొడ్డువోవ లేదు. లక్షలకొలఁది వీరు లున్నారు. వీరాధి, వీరులగు పదు నెనమండ్రు సామంతప్రభువు లెల్లప్పు డాబూ గడము నఱచేతిలోఁ బెట్టికొని రక్షించుచుండఁగ దీనిని గన్నెత్తి చూచువా రేవ్వరు ? నాకంఠమున జీవితమున్నంత కాలమును నారాజ్యముగాని, నాకుమారిగాని యాభీమునిపో లగుట యసంభనము. మఱియు, నేమహాత్ముఁ డుత్తర గర్భము లోని బాలకునిఁ బరీక్షితుని గాపాడెనో, యేభక్త వత్సలుఁడు దేవేంద్రుఁ డతిభయంకరముగాఁ గురియు జాలవానలవలన గోపాలకులరక్షింపఁగోరి గోవర్ధన గిరి గొడుగువలె ధరించెనో యాపర మేశ్వరు: డా రాధాకాంతుఁడు మమ్ముద్ధరింపక పోఁడు, ఎవఁడు త్రిపు రాసుర గజాసుర భస్మాసుర ప్రముఖులగుదుష్టు లను సంహరించి లోకోపద్రనము లడంచెనో, యేకరుణా కరుఁడు భక్తులకష్టములఁ దొలఁగించి దర్శనమాత్రమున నే మోక్ష మొసంగ నీయాబూపర్వత శిఖరమున నెలకొనెనో యాయచ లేశ్వముఁ దా దేవ దేవుఁడు మమ్ము రక్షింపక పోఁడు' అని నుడివెను. + +అతని ధీరవచనములు విని సభ్యులందఱును సంతోష, ముచేఁ బులకిత శరీరులైరి. తావలచిన కస్యకామణి యేమగునో యని యంతవఱకును దడదడ కొట్టుకొనుచున్న చిత్త ముతో నుండిన యభయసింగు పొందిన యానందమునకు మేరయే లేదు. అమరసింహుఁడు రోజునొద్ద సెలవు గైకొని సభ నుండి వెడలిపోయెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0042.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0042.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..868a87a520c346c5aaba86a6d972553d1938cc9b --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0042.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అనంతరము కొంత సేపటికి జైతునికోపము 'పోయెను. సభచాలించి యంతఃపురమునకుఁ బోయెను. నొక రమణీయ ప్రదేశమునఁ గూగ్చుండి నాఁటి సభానృత్తాం తమును దలపోయ నారంభించెను. జైనమతావలంబియగు భీముఁడు పరమ పవిత్రమగు హిందూమతముచే బుఁడగు తనకూఁతు నడుగుట పెద్దపరాభవముగాఁ దలంచి పర మారుఁడు వికటముగా సమాధానము చెప్పి భీముని రాయ బారిని బంపించి వేయుట మిగులఁ బ్రమాదకర మని దుప్పు డతని మనస్సునకుఁ దట్టెను. అతఁ డెంత ధైర్యవంతుఁ డైన నా విషయము నాలోచించునపు డతని హృదయము చెల్లా చెదరు గాక పోదు. జై తుని రాజ్యము మిగులం. బెద్దదిది కాదు. అతని సైన్యము గూడ స్వల్పమైన దే ! ఎవనితోఁ దాను విరోధ మవలంబిం చెనో యాభీమ దేవుఁడన సామాన్యుఁడు కాడు. అతఁడు మిగులఁ బరాక్రమశాలి. + +దానికిదో డపారమగు సైన్యముగలవాఁడు. తలంచిన కార్యము నెఱ వేర్చుకొనుటలో నతనికున్న పట్టుదల వేఱొక రికి లేదు. అట్టి భీమునితో వైరమూనుట పులితోఁ జెలగాటము వంటి దనియు, నతిభయంకరమగు మృత్యువునోటిలోనికోర నూడలాగయత్నించుట వంటి దనియు జై తెపరమారుఁ డెఱుఁ గును. " తానంపిన ప్రత్యుత్తరము విన్నతోడ నే భీముఁడు కోపోద్దీపితుఁ డై యఖండ సై న్యమును గూర్చికొని తన పై కెత్తివచ్చుననియుఁ గొలది కాలములోనె తన రాజధాని పై \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0043.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0043.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..34f577b41068e7a97fa3c23df2b1e79500647f51 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0043.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మృత్యు దేవత తాండవముసల్ప నున్నదనియు నతఁడు నిశ్చయింపకపోలేదు. అయిన, నతఁ డిప్పుడేమి చేయును ? తనకూఁతు నర్పింతునని భీమునకు వార్తపంపిన . వెనుకటి యపాయ మొక్క క్షణములోనే మాయమగును. కాని, పౌరుషవంతుఁడును, క్షత్రియవంశసంభవుఁడును నగుపరమా రుఁడు తనకు సంపూర్ణ నాశనము రానున్నను నట్టినీచకృత్య మున కిష్టపడునా ? కులక్రమాగతమగు నాబూగడ రాజ్య తనతరమున శతగతమయిన నగుగాక ! పుత్ర మిత్రస మేతుఁడై సైన్యముతో గూడ యుద్ధరంగమునఁ బ్రాణము లర్పింపవలసిన సమయము సంభవించిన సంభవించుఁ గాక ! గుణరూపసంపదలచే రెండవ లక్ష్మీ దేవివ లెనున్న తన కూతు నిచ్ఛినీకుమారిని జైనమ తానలంబి యగు భీమున కర్పించి పరమపవిత్రమగు తనహిందూ మతమునకుఁ గళం కము తెచ్చునా ? అట్లెన్నఁడును బరమారుఁడు చేయ లేఁడు, చేయఁడు. + +ఉత్తర హిందూస్థానమునఁగల పురములలో ఢిల్లీ నగ కము తలమానికమువంటిది. అదియే పూర్వము ధర్మరాజు నకుఁ బ్రధాననగరమై యింద్రప్రస్థ మను పేరితో వాసిఁ గాంచి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0044.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0044.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0cc7b2877fae4a21db2b64d3965dc86462875ccc --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0044.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వది. దానికి డిల్లీ యను పేరెప్పుడు వచ్చెనో మనము స్పష్ట ముగాఁ జెప్పలేము గాని హిందూ దేశముపై దాడి వెడలి వచ్చిన మహమ్మదీయులలో మొదటివాఁడగు గజనీ కాలము నకు పూర్వమందే యాపురమున కాపేరు గలుగుట మాత్రము నిజము. మిక్కిలి పాటుపడిన యింద్రప్రస్థమును దిల్లియుఁ డను "రాజు "బాగుచేయింప నతని పేరుననుసరించి యానగరమునకు ఢిల్లీ యను నామము గల్గినట్లు గొందఱుపండితులు చెప్పుదురు. ఆది యెంతవజకు నిజమో మనము చెప్పఁజాలము. + +క్రీ. శ. 1750 న వత్సరమున, తూరువంజుం డగు ననంగపాలుడు ఢిల్లీపురమును బాలించుచుండెను. అతనికిఁ బురుష.సంతతి లేదు. ఇరువురు కూఁతులు మాత్రము గలరు. ఆ కాలమున రహతూరువంశజుఁడగుకాన్యాకుబ్జపురమును (క నౌజ) పరిపాలించుచుండెను. అతఁడు ఢిల్లీశ్వరునియశ క్తతను గనిపట్టి యతనిజయించి యారాజ్యము నాక్ర మించుకోన వలెనను తలంపుతో ఢిల్లి పై దాడి వెడలెను, అనంగ పాలుఁ డది విని మనస్సులో జంకియు,. లేనిపోని ధైర్యమును చెచ్చుకొని విజయపాలు నెదిరింప నిశ్చయించుకొనెను. + +ఆ కాలమున చోహనవంశజుఁడగు నానంద దేవుకుమా రుఁడు సోమేశ్వరుఁ డజమీరు రాజ్య మేలుచుండెను. అతఁడు విజయపాలుని దాడినిగూర్చి విని సైన్యములతోఁ బోయి యనంగ పాలునకుఁ దోడయి విజయపాలు నెదిరించి పోరి జయముగాంచెను. విజయపాలుఁడు పరాజితుఁడై పారి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0045.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0045.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..71603308deec64405beeb678fdc9eb6a0fca301b --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0045.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +పోయెను. ఆనందపాలుడు సో మేశ్వరుని తో డ్పాటునకు సంత సించి తనకూ తులలో : బెద్దదానిని గమలా డేవి నతని కిచ్చి వివాహము చేసి తన బహుమతు లొసంగి పంపి వేసెను, సోమేశ్వరునకు గమలా దేవియుము. స్వరా జుదయించెను, + +ఆతి వృద్దుడగు ననంగ పాలుడు తన 'దౌహిత్రుఁడగు వృద్వీరాజును రాజ్యమున సభషిక్తునిఁ గావించి రాజర్షి యై బదరికాననమునకుఁ బోయెను. తండ్రియగు సోమేశ్వరుఁ డజ మీరును బాలించుచుండఁగాఁ బృద్వీరాజుడిల్లీ పురము నేలు చుండెను. ఇట్లుండ గుజరాతును బాలించు బీమ డవుఁ డజ మీరు రాజ్యము పై దాడి వెడలి సోమేశ్వరునితోఁ బోరు సల్పెను. సోమేశ్వరుఁడును నతనితో ఘోరముగాఁ బోరి వీర మరణమునందెను. పృద్వీవరాజది విని తండ్రి మరణమునకు విచారించి యుత్తరక్రియలు గావించి యజమీరు రాజ్యమును డిల్లీతోఁగలపి పాలించుచు భీమ దేవుని జయించి తనతండ్రిని జంపిన పగను దీర్చుకొనవలె నని నిశ్చయించి తగిన సైన్య మును గూర్చుకొని సమయమున 'కేదురు చూచుచుండెను. ఢిల్లీశ్వరుఁ డొక నాఁడు కొలువు దీర్చియుండెను. సింగపుఁ గొడమలవంటి రాజకుమారు లతని బరి వేష్టించి యుండిరి, చాందుభట్టను మహాకవి చోహనునంశజుల సద్గుణములను, ఖురాళమమును వర్ణించి సభ్యులను సంతసింపఁ జేసి యుథా, స్థానమునఁ గూర్చుండెను. అంతట ద్వార పాలకుఁడు రాజు ననుమతి చొప్పున నేడ్వురు రాజకుమారులను సభలోనికి +వర్గం: \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0048.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0048.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d54cc8e72a9c21ec5032274dc93022f80f083a7b --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0048.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కొంచెను. అజ్మీరు డిల్లీ రాజ్యములు గలసి యొక్కటియగుటచే నుత్తరహిందూస్థానమున నతఁడు మిగులఁ బ్రబలుఁడయ్యెను, రాజ్యము విస్తరించుట చేతను, సైన్య మెక్కుఁడగుట చేతను నతని నెదిరించుట కెట్టివారును జంకుచుండిరి. అప్పటివారలలో ప్రభలుడగు భీమ దేవుఁడు గూడఁ బృద్వీరాజు నెదిరించుటకు వెనుదీయుచుండక పోలేదు. మఱియుఁ దండ్రినిజంపినపగ దీర్చు కొనుటకుఁ బృద్వీరా జెప్పుడో తన పైకి దండెత్తి రాకమానఁ డని నిశ్చయించుకొని భీమ దేవుఁ డతి జాగరూశుఁడై యుండెను + +పృద్వీరా జిదివఱ కే యిచ్ఛినీకుమారి గుణరూపములను విని యామెను వరింపఁదలఁచియుండెను. తన కాకుమారినిమ్మని యడిగిన జై తపరనూరుఁ డత్యాదరముతోఁ దనకోర్కి దీర్చు నని పృ్ద్వీరా జెఱుంగును. అయినను, రాజకుమారియనురాగ లత 'యెటు ప్రాకుచున్నదో తెలియకుండ నందులకై ప్రయ త్నించుట 'వ్యర్థమని యూరకుండెను. కాని, యాతఁ డామె వృత్తాంత మెప్పటికప్పు డరయుచుండక పోలేదు. + +కాలవశమున ముదుసలియైన సూర్యుడు పడమటి కొండ శిఖరమునఁ దిరుగుచుఁ బ్రమాదవశమునఁ గాలు జాటి సము ద్రమునఁ బడి యదృశ్యుఁ డయ్యెను. తనప్రియునికి సంభవిం \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0049.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0049.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ccaf4bc87ced10625ab89241d0daa11bf4833c34 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0049.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +చిన యాపద దెలిసికొని పడమటిదిశ చేయుచున్న రోదన ద్వవ నులన లె దమతమ కులాయములకుఁబోవు పక్షుల నినాదము లంతటను వ్యాపించెను. పతివి యోగమున కోర్వలేక యేడ్చుట చేత నే కాబోలు బడమటి దిశముఖ మెర్ర వారి యుండెను. దుఃఖ వినశురాలగు నాదిశా కాంత వీడ్వడిన తల వెండ్రుకలో యనం జీకట్లు వ్యాపించెను. ఆమె నోదార్చుటకై- వచ్చుచున్న బంధుజనులవలె జుక్క లొక్కొకటి చొప్పున కానవచ్చు. చుండెను. ప్రజలు తమతమ కార్యములనుండి మరలి సాయం కాలపుఁజల్లగాలుల ననుభవించు చుండిరి. ప్రదోషసమయు మగుట చే శిష్టజనులు కాలు సేతులు గడిగికొని సంధ్యావంద నాదులు చేయుచుండిరి. " దేవాలయములందు ఘంటాధ్వనులు వినవచ్చుచుండెను. + +అట్టిత ఱి నచలేశ్వరాలయము భక్త జనులతో నిండి పోయెను. కొందఱు దేవిని నుతించుచుండిరి. కొందఱు శంకరు నకుఁ బ్రియతమమగుబూది నొంటినిండఁ బూసికొనుచుండిరి. కొండఱు భక్తి చే నిమీలిత నేత్రులయి ధ్యానించుచుండిరి, కొంద రీశ్వర ప్రసాదమును స్వీకరించి పైకి నచ్చి యగ్ని కుం డము తీరమునఁ గూర్చుండి మాటాడుకొనుచుండిరి. కొంత సేపటికి వచ్చిన వారందరను స్వామి నారాధించుకొని వెడలి పోయిరి. అర్చకులుగూడ దేవాలయపు తలుపులు బంధించి తమయిండ్ల కరిగిరి. అట్లండురును వెడలిపోయినను నొక యువ తియు, నొక పురుషుడును మాత్ర మచ్చటినుండి కదలకుండిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0050.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0050.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5377a04f790ec459cae2f85d0b907cf766bf07af --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0050.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +దేవదర్శనార్థము వచ్చిన ప్రజలందఱును వెడలిపోఁగానే వా రిరువుకు నొక చోట గూర్చుండి యేదియో ప్రసంగించుకొను చుండిరి. చీకటిలో నుండుటచే వారెవ్వరో గుఱుతింప లేము గాని వారి సంభాషణమునలన వారియుదంత మేముయినను దెలియు నేమో చూతము. వా రేట్లు సంభాషించుచుండిరి . + +పు- యువతీ ! నీవు సుఖముగా నున్నావా ! నీ ప్రయత్నము లెట్లున్నవి ? + +యు. నాకు సుఖమే ! కాని, నాయత్నము లేమియు సాగుచున్నట్లు లేదు, + +పు--ఆ రాజకుమారియభిప్రాయ 'మెట్లున్నది ? + +యు— డిల్లీశ్వరుని వరింప నువ్విళ్ళూరుచున్నది. + +పు. ఆమెమనస్సును ద్రిప్పుటకుఁ బ్రయత్నింప లేదా? + +యు. లేకేమి ! ఎంతప్రయత్నించినను లాభము లేదు, పృద్వీశ్వరుని పై నా మెకు జనించినయనురాగ ప్రవా హము నుట యసాధ్యము. అయినను బరమారునియభి ప్రాయ మెట్లున్నది? + +పు— కన్యక కిష్టము లేనపుడు పరమారునియభిప్రాయ ముతో నేమిపని? అయిన నాతనికిఁగూడఁ దనకూఁతును మన ప్రభువున కీయ వలెనని లేదు. జైనమతసంబంధము చేఁ జెడిపోయిన వాఁడఁట మన రాజు. నయమునను, భయమునను నెంత చెప్పినను నతఁ డిష్టపడ లేదు. + +యు... అట్లయిన నాబూగడమునకుఁ గాలము సమీ సించుచున్న ట్లున్నది. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0051.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0051.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ebba09ef3641801848645860ffb9d41269b53a0d --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0051.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +నోట నుండ పు: -సందేహమేమి ? ఈవార్త విన్నతోడనే మన రాజ మండిపడి సేనావారముతో గూడివచ్చి యీదుర్గము నవలీనే మంట గలిసి వేయును, + +యు: ఇట నుండ నేమి పని ! నీతో వత్తునా ? + +పు: రావద్దు. ఇంకను నీవిట నుండ వ లెను. ఎట్లయి నను గార్యము నెరజ వేర్పవలసి యున్నది. నేను కొలఁదికాల మలో నే మరలి వచ్చెదను. + +యు: .మంచిది. నీయిష్ట ప్రకారమే నడ చెదను, + +అంత నాయికువురు నాప్రదేశమును విడిచి వెడలి పోయిరి, + +కామ మంతశ్శత్రువులలో నొకటి. దానికి లోబడని 'వాఁడే ధన్యుఁడు. దాని నగ్నితోఁ బోల్తురు. ఆపోలిక దానికి దగియున్నదనుటకు సందియము లేదు. అగ్ని తానాశ్రయించిన వస్తువును దహనము చేయును. కామముగూడ నెవ్వరిని దా నాశ్రయించునో వారినే చెఱుచును. ఎన్ని కట్టియలు దెచ్చి వై చినను నగ్నికి దృప్తి లేదు. ఎన్ని సుఖము లనుభవించినను దృప్తి లేదు. అగ్ని నీటి చేఁ జల్లారునట్లు కామము జ్ఞానముచే సశించునని ' తెలిసికొని యెవఁడు జ్ఞానము నభివర్ణించుకొని \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0054.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0054.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..24ace4af927bf27a6a40be33a17bd80ffa76a328 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0054.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +నిర్భయముగాఁ బల్కిన యాజై తునినాలుక నీఖడ్గముచే తుత్తునియలు చేయనలదా ? ఏమీ ! భీముఁ డాతనికంటి కొక నలుసు వలె గన్పడుచుండెను గాఁబోలు! భీముని యాటోప మతికి మఱవునకు వచ్చెనా ? ప్రళయకాల మునివంటి యీ భీముని కోపమునకుఁ బాత్రుడగు నీయపా +త్రునిఁ బరమారు నెవ్వరు రక్షింతురో చూచెదనుగాక ! నాప్రచండ సైన్యము లనుసముద్రముచేఁ జుట్టంబడి యాయుధహతులనెడి తరంగముల దెబ్బలుదినుచు నడుగంటుటకుసిద్ద +ముగానున్న యీ యాబూదుర్గమ నెడినౌక నెవ్వఁ డుద్ధరించునో చూతము. తనవంటివాఁ డెంత ప్రయత్నము చేసినను దుర్లభమగు నాసంబంధము సులభముగా లభించినందుకు +సంతసించుటకు మాఱుగా నాచురాత్ముఁడు దోషారోపణము చేసి నిరసించెనా ! ఇందులకుఁ దగినదుష్ఫలమును జై తుఁడు :స్వల్ప కాలములో నే పొందగలఁడు. ఆరాజకుమారి పృద్వీ +రాజు నే వరించునా ? నన్నుఁ గాదని యామె యా రాజాధము నెటు వరించునో కనుఁగొందము. పరమారుఁడు నాసంబంధ మున కేల యియ్యకొనఁడో, యాయిచ్ఛిని నా కేల భార్య +గాదో చూతము ! అమర సింహా ! ఇక నాలస్య మేల ! మంత్ర్లను బిలువనంపుము. దిగ్గజముల చెవులు చెవుడుపడ మనరణ భేతుల మ్రోయింపుమనుము. + +మన సేనా నాయకులను వేగిరింపుము. స్వల్ప కాలములోనే మన చతురంగబలములు కాళ్ళ తొక్కుళ్ళచే భూతల + +. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0055.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0055.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..20481283a19f2e96f95f260d73205577e5b93e93 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0055.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మును జూర్ణగా గా వించుచుబోయిజూర్ణ ముగావించుచుఁయాబూగడమును ముట్టడించుఁగాక ! మనవీరుల సింహనాదము చేతను, ఏనుఁగుల ఘీంకారములచేతను ఆబూగడములోని యతఃపుర +మందిరములు రాఁబోవునాపద కేడ్చుచున్నట్లు ప్రతిధ్వనులు చేయుఁగాక ! అని యిట్లు కోపా వేశము చే నొడ లెఱుఁగక పలుకుచుండ సమరసింహుఁ డతని కిట్లనియె. 'దేవా ! తామింతయాగ్రహము +చూపనవసరము లేదు. పరమారునిమాటలతో మనకుఁ బ్రయోజనమేమి ? అతని రాజ్యలక్ష్మిని మన +మాసింప లేదు. కావునఁ, బోరుసల్పి యాబూగడమును జయించుటకుఁ బ్రయత్నింప నేల ? ఇక్కార్యమును సాధింప దండోపాయముదక్క వేజు పాయములు లేవా ! ఏవిధినై న +మీరిచ్ఛినీకుమారిని బెండ్లియాడినఁ జాలును, అదియే మనకు ముఖ్యకార్యము, ఈస్వల్ప కార్యమున కంత ప్రయత్నమా ? గోళ్ళతో జీల్చు దానికి గొడ్డళ్ళేల ! కావునఁ, దమరు కొంచెము శాంతివహించి యుండుఁడు. సర్వమును జేసెద' అని పల్కి. యప్పటి కతని యుద్రేకము తగ్గించెను, + +జై తపరమారుఁడు తనకూఁతు నియ్య నని చెప్పి భీమదేవుని సం దేశము నిరసించి నప్పటినుండియు సభయసింగుని \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0056.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0056.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..54632877a7117dd130608a0edd7693021b1ad3fe --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0056.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కిచ్ఛినీకుమారియం దాశ మఠంత పర్ధిల్లెను. అది హెచ్చుచున్న కొలంది. నతడక్కార్యసాధనమున కై ప్రయత్నముల నేకములు చేయఁదొడఁగెను. సనుర్థు రాలగు రూపవతి తన కార్యము నెఱ వేర్పఁజాలునన్న నమ్మక మున్నను నతఁకంతటితో సంతుష్టి. చెందక తనతల్లిని లలితా దేవిని గూడ +నందువిషయమై ప్రోత్సాహించెను. తన మేనగోడలిని దన కొడుకున కిమ్మని యడుగుట కామె యెంతయు స్వతంత్రురాలు. మఱియు; యోగ్యురాలు, గుణవంతురాలు, సౌందర్య +వంతురాలు నగు నిచ్ఛినీకుమా రివంటి దానిని కోడలుగాఁగైకొన నెవ్వరి కిష్టముండదు. కావున, లలితా దేవికిఁ గూడ నిందువిషయమై యాశ లేక పో లేదు.కాని, యిచ్ఛినికిఁ బృద్వీ రాజునందు ధృథాను రాగముండుట నెఱిఁగినది గావున నిఁకనందులకై ప్రయత్నింప వ్యర్థమని యూరకుం డెను. లలితా దేవి బుద్ధిమంతురాలు గావున లోకములోని సామాన్య స్త్రీలమేనతీకము చేసికొనుటయందు మొండి పట్టుదల వహింప లేదు. + +కానీ, యభయసిం నూరకుండనిచ్చునా ? రాత్రిందినము లామె చెవి నిల్లుగట్టుకొని చెప్పి చెప్పి యతఁ డెట్లయిన నేమి, తనతల్లిని తన కార్యసాధన కభిముఖు రాలినిగాఁజేసెను. లలి తా దేవి కుమారునియందలి ప్రేమాతిశయము చేనప్పని కొప్పుకొన్నను దాని నెట్లు సాధించుట ? ఇచ్ఛినీకుమారికి బోధించుట కామె సమర్థురాలును గాదు. స్వతంత్రురా \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0057.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0057.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..95026bd696639ec0a583908e1186f290e3c3df8f --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0057.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +లును గాదు.తనయన్నయగు పరమారు నడుగుట తప్ప నామెకు సాధనాంతరము లేదు. మఱియు, నామెయంతనఱకే స్వతంత్రురాలు. కుమారునికోర్కి దీర్చుట కామె యొక నాఁడన్న గారిని జూచి తనయభిలాష మెజిఁగించెను. అందుల కతఁడన్మూ! అదియు నాకును సంతోషమే ! పెండ్లికూతురు +చిన్నపిల్ల కాదు. 'పెండ్లి విషయమై యామెమనస్సున నుసరించి మనము నడవవలెను. కాని, యామెను మనయిష్టప్రకారమునడవు మనుట భావ్యము కాదుగదా ! నే నేమి చేయఁగలను? +నీవు మాకు క్రొత్త దానవు కావు. ఎట్లయిస, నీవు పోయినీ మేనగోడలి నొప్పించి నీకొడుకునకుఁ జేసికొనుము.యాటంక మేమియును లేదు' అని పలికెను. + +లలితా దేవి యతని వచనములు నిష్కపటములసియు,సత్యములనియు నెఱుఁగును. ఆమె వెంట నే యింటికి వచ్చిపరమారుఁడు చెప్పినమాటలు వినిపించి 'కుమారా ! నీకోర్కెనెర వేఱుట యసాధ్యము. ఇచ్ఛినికి బృథ్వీ రాజునందున్నయనురాగ మనివార్యమైనది. దానిని ద్రిప్పుట యీశ్వరునకుఁ గూడ నలవి కాదు. చిన్న నాఁటి ప్రేమనుబట్టి యామె నిన్నువరించునని యనుకొనుచున్నావు. అది పొరపాటు. చిన్నప్పటి గుణములును, చేష్టలును, భావములును యవనమంకురించిన తోడ నే మాఱిపోవును. ప్రేమకూడ నానావిధములు. - చిన్న నాటి ప్రేమ వేఱు; భూవన కాలమున నావిర్భవించునది వేఱు.ఇక నీ వాప్రయత్నము విడిచి వేఱొక తెను వరించి సుఖం \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0060.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0060.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9749046a5202b931a44c2cc5e3fc612865143b72 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0060.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +డును, నపార సేనాసమేతుఁడును నాభీమునివలనదమకు రానున్న దుర్ని వార్యము లగునాపదలఁ దలంచుకొన్నపుడు విచారమును గూడ నొందక పోలేదు. భీముఁ డచిరకాలములోనే తమపురమును ముట్టడింపకమానడనియు నాతనిఁబోఱఁద్రోలి యీబూగడమును రక్షింపఁ జాలినశ క్తితమకు లేదనియు నా మె యెఱుంగును. తనతండ్రి రాజ్యమునకును,దనబందుగులకును దనమూలమునఁ దీఱనికష్టము సంభవించుచున్నందుల కామె యొక్కొక్కపుడు చెందుచున్న దుఃఖమునకు మేరయే లేదు. ఆమహాపదను దప్పించుకొనుటకు రెండే మార్గములు. భీమ దేవునిఁ బెండ్లియాడుట యొకటి , రెండవది, తమపై నెత్తి వచ్చిన భీమ దేవు నెదిరించి పాజఁద్రోలఁజాలు బలవంతు నాశ్రయించుట. ఇం దేదియు క్తము ? అన్నివిధముల దనకుఁ బ్రతికూలవ ర్తనుఁ డగువానినిఁ జేపట్టియావజ్జీవమును దనజన్మమును దుఃఖభాజనము గావించుకొనుట యుక్త మా ! కాదు. అంతకంటె వెంట నే ప్రాణ +త్యాగము చేసి తానుసుఖించి తన వారిని సుఖంపఁ జేయుటయేమేలుక దా! + +కాని, యాత్మహత్య సజ్జనగర్జితము కావునమొదటి పక్షము చేకొనఁదగినది కాదు. ఇక, రెండవపక్ష +మాలోచించిన నదియు సంఘటించునట్లు లేదు.భీమ దేవు నెదిరించి తమ్ముఁ గాపాడఁజాలు బలవంతుచెవఁ డున్నాఁడు ? అక్కాలమునఁ బృథ్వీరాజుతప్ప వేఱొక్కడతని నెదుర్కొన లేఁడు. కాని, పృథ్వీరా జందుల కంగీకరిం \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0061.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0061.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..76660fc9541388f3ad8a994f8d57944a6466c828 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0061.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చునా ? పరుల ప్రాణములఁ గాపాడుటకుఁ గ్రూరసర్పమువంటి భీమ దేవుని యుద్ధములో నెదుర్కొని యనవసరముగాఁ దీఱని కష్టము తెచ్చి పెట్టుకొనునా ! పరోపకారు లట్టికష్టములకు వెనుదీయరు. కాని, యారాజచంద్రునకుఁ బరోపకారబుద్ధియున్నదో లేదో, అతనియభిప్రాయ మెట్లుండునో ? అది +తెలిసికొను నంతవఱకు నిర్కార్య మెట్లు నిశ్చయించుట !భీమ దేవుఁడు తమపై దండెత్తి నచ్చులోపున నీ కార్యము చక్కబెట్టుకోన వలయును. అందుచే ముందుగా విశ్వాసార్హు +డగువాని నొక దూతను బృథ్వీరాజు చెంతకుఁ బుచ్చవ లెను.ఈవిషయమై యామె తనలోఁ జింతించి తుద కిట్లను కొనెను.“నాకుఁ దెలిసిన వారిలో నట్టివాఁ డెవఁ డున్నాఁడు ! నాకు విద్యోప దేశము చేసిన యీశ్వరభట్టిందుల కన్నీ విధములఁదగిన వాడు. అతని బార్థించి యెట్లో యిందుకు సమ్మతింప +జేయుదును. తండ్రియనుమతి వడయకుండ స్వతంత్రురాలనై యతని నారాజునొద్దకుఁ బుచ్చినచో లోకులు నన్ను నీతి బాహ్యురాలని నిందింతురా ! వెనుక రుక్మిణి, శిశుపాల జరా సంధాదులను జయించి తన్నుఁ గొని పోనలయునని కృష్ణునకు సం దేశ మంపెను. ఆమె నెవ్వరు నిందించిరి ! అట్లే నేనును భీమ దేవుని జయించి నన్నుఁ గొనిపోయి పెండ్లాడుమని ప్రార్థించుచు నా రాజునకు సం దేశమంపిన నిందు దోషమే మున్నది ! 'కాని, కృష్ణునివలే నా రాజసత్త ముఁడు దీన స్త్రీ, +రక్షణమునకు బద్దకంకణుఁ డగునో కాఁడో ? ఏమయిన, మా \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0062.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0062.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fe686d698f1375d4eb619f6f72eb2a65bf899b58 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0062.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కిప్పట్టున నతనిసాయము నడయుట.ముఖ్యము. మాయుపాధ్యాయులవారి నందులకై పంపెదను” అని యీవిధమున నాలోచించుకొనుచు నిచ్ఛినీకుమారి యతికష్టముతోఁ గాలముపుచ్చు చుండెను.మానవులు సౌఖ్యము లనుభవించుచున్నంత కాలమునుభగవంతుని స్మరింపరు. తానో, తనయాత్మ బంధువులోదుస్సహ రోగ పీడితులై మంచముబట్టి మందులవలన నుపయో +గముగానక యమలోకమునుజూడ సిద్ధపడియున్నపుడు దేవుని స్మరించుకొందురు. ముడుపులు గట్టుదురు. దేవతలకుఁ గోడిపుంజులనో, గొఱ్ఱపోతులనో మొక్కుకొందురు. ఇట్లు చేయుట లోక స్వభావము. ఆ బూగడమునకుఁ దనమూలమునఁ దీఱని యాపదరా నుండుట కనిపట్టి యిచ్ఛినీకుమారి యచ లేశ్వరునిదర్శనము గావించుకొని తదీయానుగ్రహమును సంపా +దించి తమ్మాయాపదనుండి తప్పించుకొన నూహించెను.ఆమె యిట్లాలోచించుచున్న సమయమున రూపవతి యచ్చటికి వచ్చి సమీపమునఁ గూర్చుండి 'అమ్మా! ఏదో యోజించుచున్నట్లున్నది; అది 'యేదో మీహితురాల నగు నాకుఁ దెలుప రాదా?' అని యడిగెను. + +ఇచ్ఛి: – చెలియా ! రాఁబోవునాపదను దప్పించుకొనుట యెట్లోయన్న యోజనము తప్ప నాకు మఱియొకటియేమున్నది ? \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0063.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0063.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d5ce23894f48ee0f5c2357e7b4e1ddeaf30198b4 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0063.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +రూప:: -- అమ్మా ! ఈయపాయమును నిముసములోమాయము చేయవచ్చును; నావిన్నప మాలకింపుము. భీమదేవుని బెండ్లాడుము, అతఁ డందమున నేమి, చందమున నేమి, +సంపదలం దేమి, రాజ్య వైభవమం దేమి సుంతై నను గొఱఁతలేనివాఁడు; నేనెంత చెప్పినను నావచన మాలోచింపకున్నావు.తల్లీ ! వేఱాలోచనము మాని, భీముని వరించి ఘూర్జర రాజ్య +మేలికొమ్ము. నీతండ్రిని, నీయాబూగడ రాజ్యమును సుఖపడనిమ్ము. + +ఇచ్చి: – రూపవతీ ! నీవన్నది బాగుగా నున్నది. కానీ,యాభీమ రాజు నీకంటి కగ పడినట్లు నాకంటి కగపడ లేదు.అట్లయినఁ దప్పక యతని వరించియే యుందును. ఇక నా +ప్రసంగము నాయొద్దఁ దేవద్దు. అతని పేరైనను వినుటకు నాకిష్టము లేదు, + +రూప: పోనిమ్ము; ఆపదను దరించుట కుపాయముచెప్పితిని. అంతియ కొని వేఱు గాదు. + +ఇచ్చి: – అంతకుఁదప్ప నాపదను దరింప నుపాయము లేదా? + +రూప: ఏమున్నది + +ఇచ్ఛి: – భీమ రాజును జయింపఁజాలిన యొక రాజేంద్రునిసాయ మపేక్షించిన నీయపాయము తొలఁగిపోదా ? + +రూప: - అట్టివాఁ డెవ్వఁ డున్నాఁడు ? + +ఇచ్ఛి: ఏమి, ఢిల్లీ శ్వరుఁడు లేడా ? + +రూప: —చిఱునవ్వు నవ్వి యూరకుండును. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0064.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0064.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3a409809d196ae8bd6f46233f5b4cef2089148b3 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0064.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +- + +ఇచ్చి. (కొంచెము కోపముతో) ఎందులకే యట్లు నవ్వుచున్నావు ? + +రూప: లేదమ్మా ! ఊరకే నవ్వుచున్నాను. + +ఇచ్చి:— కారణము చెప్పుదువా ? చెప్పవా ? + +రూప: చెప్పిన నీకుఁ గోపము వచ్చు నేమో ! + +ఇచ్చి:— రాదు, చెప్పుము. + +రూప: అమ్మా ! నీ వింత యమాయికురాల వేమి! తనతండ్రిని జంపిన భీమ దేవు నెదుర్కొన లేక +పరాక్రమహీనుఁడై వర్తించిన పృథ్వీరా జెక్కడ ! నచ్చి మన చూపద తొలంగించు టెక్కడ ? + +ఇచ్ఛి: — ఏమి ! ఢిల్లీశ్వరుఁడు పరాక్రమహీనత చేత నె భీము నెదుర్కొనలేఁ డందువా ? + +రూప: వేఱు కారణ మేమి గలదు ? + +ఇచ్చి: తగిన సమయము లభించునందాఁకఁ బగతుర నోర్చియుండుట రాజనీతిజ్ఞుల లక్షణము గదా ! + +రూప: రాజనీతిజ్ఞులలక్షణ మనుటకంటెఁ జేతకాని వానితనమనుట యుచిత మని +\తోఁచుచున్నది, + +ఇచ్చి:- తగిన సమాధానము చెప్ప లేక యారాజేంద్రుని నిందించుట యెందుకు ? ఇఁకమీఁద నాతని నిందించిన నే నంగీకరింసను. + +రూప: లేదమ్మా కోపింపకుము, అతఁ డూరకుండుటచే నట్లను కొన్నాను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0066.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0066.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1f399b9c0d1deb8e4b2c065f42df2cd17dd104ea --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0066.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +బై రాగి వచ్చినాఁడఁట. అతఁడు త్రికాలజ్ఞుఁడఁట. అడిగిన ప్రశ్నములకుఁ దగిన సమాధానములు చెప్పునఁట. అభయ సింగు నాతోఁ జెప్పినవాడు. అంతటి మహానుభావుడు లోక +మందు వేఱొకఁ డుండఁడఁట. మనకు రాఁబోవు నాపదను గుఱించి యతని నడిగి తెలిసికొనుట మంచిదని నాయభిప్రాయము. అతఁ డిట నెన్నో దినము లుండఁడఁట. కనుక , +మన మీరాత్రియే పోయివచ్చుట మంచిది. + +ఇచ్ఛి: – ఈ రాత్రియే ! మాతండ్రిగారు గ్రామాంతరము వెళ్ళియున్నారు. ఆయన వచ్చిన పిమ్మట వారియాజ్ఞను బొంది వెళ్ళఁగూడదా ! + +రూప:— అమ్మా! అట్లు కాదు, మీ కేవిధమైన భయమును లేకుండ మిమ్ము రక్షించుభారము నాది.ఈదినమైన చో బై రాగిదర్శనముగూడ మనకు లభించును. లేని చో +నది యసంభవము. + +ఇచ్ఛి:—-పోనిమ్ము, అట్లే పోవుదము. అందులకుఁ దగిన ప్రయత్నములు చేయుము. +ఇచ్ఛిని మొదట జన కాజ్ఞను బొందకుండ స్వామిదర్శనార్థముబోవ నిష్టపడ లేదు. కాని, తనకు సమీపబంధు వగు నభయసింగు తమకు రక్షకుఁడుగా వచ్చుచుండుట చే వేరొక +ప్రమాదము సంభవింపదన్న నమ్మకముండుట చేతను, మఱి యొకప్పుడైన బై రాగిదర్శనము లభింపదన్న హేతువు చేతను రూపవతి చెప్పిన చొప్పున నీశ్వరునిసందర్శింపఁబోవ సమకట్టెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0068.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0068.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fa7d217049f61acd070eebb2235e793aabc3595a --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0068.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఓయీ ! నీవు వట్టి వెర్రి వాఁడవు సుమా ! ఇట్టి వెర్రిని జూపితివా యిచ్ఛిని నిన్నుఁ బెండ్లాడదు. నా ప్రయాసమంత యును వ్యర్థమగును. అట్లు చేయకుము. స్త్రీ. లెప్పుడును నే నీతనిఁ "బెండ్లాడుదునని నోటితోఁ బల్కరు. తమయభిప్రాయ మును జేష్టలచే సూచింతురు; వినుము, ఆ రాకుమారి యీ రాత్రి యచ లేశ్వరునిదర్శింప నిశ్చయించుకొని నిన్ను సహా యునిగా రమ్మని కోరుచున్నది. ఇంక నింతకంటే 'నేమి కావల యును. నీయందుఁ బర పురుష బుద్ధియే కల్గిన నిన్నా మె రా నిచ్చునా ? మఱియు, నేను నీగుణములు వర్ణించి చెప్పితిని. ఆమె యన్ని యు నత్యాదరముతో విన్నది. ఇఁక ని న్నా మె చేపట్టుట నిస్సంశయము. నేనింత కష్టపడి నందులకు నా కీయఁ డలఁచిన బహుమాన మీరాత్రియే యిమ్ము' అని యామె పల్కెను. + +'తప్పక యిచ్చెదను. ఇప్పుడే తెచ్చెదను. ఈ రాత్రీయే వెళ్ళవలయునా ! నీవుగూడ వచ్చెదవా ?'అని యతఁ డడిగెను. + +“వచ్చెదను. ఆమె దేవ తాదర్శనమునకు: బోవుచున్న విషయము నీకుఁ దప్ప మెరెవ్వరికిని వెలియనీయఁగూడదని యా రాజకుమారి యభిప్రాయము, నీ వెవ్వరికిని దీనిని జెప్ప కుము. ఆమె యాలయమునకుఁ బోయివచ్చుటకు సవారి నొక దానిని సిద్ధపఱుపుము, నేఁడు నీవు చేసిన యేర్పాటుల కామె 'యెంతయు సంతసింపవలయును. నీవు త్వరగాఁ బోయి. భుజించి రమ్ము. వచ్చునప్పుడు నా బహుమానము మాత్రము మఱవ \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0070.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0070.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eef48ebdc62d27fb2e7f6cca9ad5ef262066b32d --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0070.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +రునియాలయమును బ్రవేశించిరి. అభయసిం గది వఱకే వా పంపుట చే నర్చకు లారాకుమారి రాక కై వేచియుండిరి. సవారీ నక్కడ దింపఁగా నే యామె రూపవతితోఁగూడి యాలయ మును బ్ర వేశించెను. సవారీ నుండి పైకి నచ్చునపు డా మె సుందర రూపము నొకమాఱు కన్ను లారఁ గాంచవ లెనని యభయసింగు ప్రయత్నించెను. కాని, తదీయశరీరమంతయు మేల్మునుఁగుచేఁ గప్పఁబడియుండ టవలన నతనిమనోరథము సిద్ధింప లేదు, వారిని వెంబడింప మన స్సెంత పీకుచున్నను మర్యా దకు వెఱచి 'యా రాకుమారుఁ డచ్చట నే నిలిచిపోయెను. + +ఇచ్ఛినీకుమారి దేవునికి భక్తి పూర్వకముగ నమస్క- రించి నిమీలితలోచనయై చేతులు జోడించి పలువిధముల నీశ్వ రుని స్తోత్రము చేసి “ఓ దేవా! ఓపర మేశ్వరా ! ఓ భక్త వత్సలా! ఆపన్న లరక్షింప నీకుఁ దక్క నెవ్వరికి శక్తి గలదు, ఇంద్రాదు లునుగూడ నీకరుణా లేశమునకుఁ బాత్రులుగాని చో నిరపాయ ముగా సుఖంపఁజాల రనునప్పుడు మావంటి మనుష్య మాత్రుల సంగతి చెప్ప నేల ! అనాధనాథా ! నీ పాదపద్మములందలి మకరందమును ద్రావుటకు నాచిత్తమధుకరమును బురి కొల్పుము. నీ కిదె నమస్కారముగావించి వేఁడుకొనుచున్న యీదీనురాలిని రక్షింపుము. భక్తు రాల నగు నాకోర్కి దీర్చుట నీకు విహితముగదా ! హాలాహలము చేఁ బీడితులగు దేవతల మొఱ లాలించి యావిషమును మింగి లోకములను గాచిన కరుణాకటాక్షము నీదీనురాలి పై బఱుపుము.మృత్యువు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0071.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0071.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..24ef56a6c207895db60513108913e4d2bf88ab30 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0071.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +గుండెలను జీల్చి ముని బాలకుని మార్కండేయుని రక్షించిన దయారసము నీదాసురాలిపై , జిల్కుము. నామూలమున నాబూగడమునకు వచ్చుచున్న యుపదవముఁ దప్పింపుము. నాకోర్కు లీ డేర్పుము' అని వేఁడి మరల నమస్కరించి తత్ప్ర సాదమును స్వీకరించి మరలివచ్చి సవారీలోఁ గూర్చుండి త్రికాలజ్ఞుఁడగు 'బై రాగిదర్శనము గావించి రాఁబోవు స్థితిగతు లను దెలిసికొనఁగల్గినచో నందులకుఁ దగిన ప్రతి క్రియ నాలో చించుకొనవచ్చునని నిశ్చయించి సవారీని 'బై రాగిమఠమునకుఁ గొనిపో నియమింప నాబోయీ లట్లు గావించిరి. + +ఆమఠము దేవాలయమున కెంతో దూరము లేకపోయి నను నొక మూలయం దుండుట చేఁ బ్రయత్నించి సమీపించిన వారికిఁగాని యది కంటఁబడదు. బోయీ లాసవారీని నా మఠము గుమ్మమునొద్ద దించిరి. ఇచ్చినీకుమారి దిగి రూపవతి . వెంటనంటి పోయి నెగడియొద్ద జపముగావించుకొనుచున్న బైరాగిని దర్శించెను. + +అతని శరీరము విభూతిపూఁతచే మిక్కిలి తెల్లనయి. యుండెను. అవయవ పటుత్వము కొంచెమేనియు సడలినట్లు లేదు. కాని; జడలును, గడ్డమును నెజుసి ముదుసలివాఁ డని చెప్పుచుండెను. అతని శాంతరూపమును, బూడిదపూఁత చే మిక్కిలి తెల్లగానున్న శరీరమును, జటాకలాపమును జూచి తనయభిలషితములను దీర్చుటకై బై రాగి వేషమున వచ్చిన యాయచ లేశ్వరుఁడేమో యని 'సం దేహించుచు . నా రా \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0072.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0072.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..afde1fa87d935e70470f5805045f35a7a6f8b246 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0072.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +కుమారి యతనిని సమీపించి నమస్కరించి యతఁడు చేసైగ చేఁ జూపిన యొక పులిచర్మము పైఁ గూర్చుండెను. రూపవతియు నా మెకు దగ్గఱగా నిలువఁబడెను. + +అప్పుడు బై రాగి మంట వెలుఁగున నాయువతిహస్త రేఖలు పరిశీలించి కొంచె మాలోచించి యా మెముఖమును నిదానించిచూచి యిట్లు సంభాషించెను. + +బై:– కుమారీ ! నీమనోరథము నాకుఁ దెలియవచ్చి నది. నీ వొక రాజాధి రాజును వరింపఁ దలఁచుకొన్నావు కదా? + +ఇచ్చి:- అవును, నాకోర్కె నెట్ వేఱునా, లేదా ? సెలవిండు. + +బై: – నీవు కోరునట్టి రాజు నీకు భర్తయగునట్లు లేదు. కాని, యతనికంటె గొప్ప వాఁడగు మఱియొక రాజు లభించును. + +ఇచ్ఛి: -స్వామీ ! నేను గోరుకొన్న పురుషుఁడు లభిం పని చో నా కీజన్మముతోఁ బనియేమి ? అప్రియుఁడగు పురు షుని వరించి కష్టముల బారిఁ బడుటకంటె మరణించుటయే యుత్తమము గదా ! + +బై: తల్లీ స్థితిగతుల నాలోచింప నట్లుతోచుచున్నవి. ఏమి చేయుదును ! అమ్మాయి ! మఱియొక సమా చారము. నీ మూలమున మీతండ్రి రాజ్యమునకు గొప్పయుప దన మొకటి రానున్నది. + +ఇచ్ఛి: - యోగీంద్రా ! తమ వాక్యము . నిజము. ఆయుపద్రవమును... దలంచుకొని యే మేమును విచారించు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0073.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0073.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..16ba89b925b2629efca44b19ec96a25ff53566f4 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0073.txt @@ -0,0 +1,34 @@ +72 + +అభ:- అంతవఱకు నీ రాజపుత్రి నిచ్చట నొంటరిగా +వదలిపోవుటకు భయపడుచున్నాను, + +బై: – అట్లయిన మఱియొక నాఁడు వత్తువా ? + +అభ: వచ్చేదను. కాని, యెప్పుడు రమ్మందురు ? + +బె: . -ఒక నెల పోయినతరువాత రమ్ము, + +అభ: అమ్మయో, అంత కాలమే ! + +బై: - మజి, యేమి చేయుదును ! ఈలోపల మంచి +దినము లభింప లేదు. + +అభ-:-- నేఁ డయినచో ? + +బై : - చెప్పెడి దేమి ! ఇంతటి మంచిదినము మతి లభిం +పదు. కాని, నిన్ను నమ్ముకొని వచ్చిన రాజకుమారిని విడిచి +నావెంటవచ్చుట యుక్త ముకాదు కదా ! + +అభ: స్వామీ ! రూపవతి రాజకుమారిని - భద్ర +ముగాఁ గొనిపోవుదు నన్నది. మన మామూలికను సంపా +దింపఁ బోవుదము. + +బై: అట్లయిన సంతోషమే, అని పలికి రూపవతిని +జూచి 'యునతీ ! నానిమిత్తము మీరు వేచియుండ నవసరము +లేదు. • రాజకుమారి జపము పూర్తి కాఁగానే 'మారింటికి +బొండు' అని చెప్పి యతఁడు మఠమునువిడిచి నడవసాగెను. +-అభయసిం గతనిననుసరించి పోవుచుండెను. + +రూపవతి కొంచెము సే పచ్చటఁ గూర్చుండి బైటికి +వచ్చి బోయీలను మేల్కొలిపి 'ఓరీ ! రాజకుమారి తొందర \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0074.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0074.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f70a87a2b32466d40fe33e9d05b4ac33e6254db9 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0074.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +పడుచున్నది. లెండు లెండు' అని పల్కఁగా వారు లేచి నిద్దురచే మూతపడుచున్నకన్నులతోనే యాసవారీని మోసికొనిపోయిరి. + +ఢిల్లీపురమున నొకవిశాలరాజభవనమందుఁ బృథ్వీరా జొకనాఁడు నిండుకొలువుదీర్చియుండెను. అతనికిఁ గుడిప్రక్కన నతనిపినతండ్రి కరుణరాజును, నతనికుమారుఁడును, మఱి కొందఱు రాజులును గూర్చుండిరి. ఆసింహాసనమున కెడమవైపున మంత్రులును, సేనానాయకులును, చాళుక్యవంశజు లగు ప్రతాపసింహాదులును గూర్చుండిరి. తక్కిన సామాన్యజనులు యథోచితస్థానముల నుండిరి. దాడిమిబీజములవలెఁ గ్రిక్కిఱిసిన ప్రజాసమూహముచే నాసభాభవనము నిండి పున్నమనాఁటిసముద్రమువలెఁ దొణుకులాడుచుండెను. + +ఆసమయమున చాందుభట్టనెడి మహాకవి లేచి రాజేంద్రున కెదురుగా సభామధ్యమున నిలిచి మేఘగర్జనమువలె గంభీర మగు కంఠస్వరముతోఁ జోహానవంశజులకీర్తిని, బరాక్రమమును, సాహసమును, ధైర్యమును బొగడుచుండెను. ఆగుణవర్ణనము విని సభ్యులందఱును సంతోషించుచుండిరి. కాని, చాళుక్యవంశసంభవుఁ డగు ప్రతావుఁడు లోకములోని \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0075.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0075.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..15bb5ad590541933b8278411113349e55bad3e62 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0075.txt @@ -0,0 +1 @@ +రాజమండలమున కెల్ల మిక్కిలి యవమానకర మగునా వర్ణన మును విని సహింప లేక పోయెను. దుస్సహ మగు కోప మతని మనస్సున నావరించెను. ఆకోపలక్షణములు పై వారి కగపడ కుండునట్లు చేయన లెనని యతఁడు ప్రయత్నించెను. కాని, యతనికి శక్తి లేకపోయెను. తక్కిన వారికివలె నా కట్టి ప్రతా పనిముఖమందు వికాస మంకురింప లేదు. అతని చూపులు సంతోషమును వెలి పుచ్చ లేదు. ముఖమందు వ్యాపించిన క్రోధాగ్ని జ్వాలలకు ధూమ రేఖవ లె నున్న మీసముతో నతని కుడి చేయి మంతనమాడుచుండెను. ప్రతాపసింహుని వికార లక్షణములను గనిపట్టి కరుణ రాజు మిగులం గోపోద్దీపితుఁడై సింగ పుఁగోదమవ లె నాతని పై లంఘించి 'ఓరీ, దురాత్మా! మాచోహన వంశజులగుణములను వినుటకు నీ కంత కష్టముగా నున్నదా ? నిన్నుఁ బోషించు ప్రభువర్ణనము విని యానందించు టకు మాఱుగాఁ బొగచూరిన మోముతో నిటు కటకటం బడ నేల ? చోహనులప్రతాప మెట్టిదో రుచిచూచెదవు ? పిడుగువంటి యీకత్తి దెబ్బను గాచుకొను' మని కత్తి మీఁది "కెత్తెను. అడివఱుకే మండుచున్న క్రోధాగ్ని కాకరుణ రాజు వచనములు నేతిధారలు కాగా నాప్రతాపుడు చటాలునః గత్తి దూసి యతని నెదుర్కొ నెను. వా రిరువురును బోరు చుండిరి. అది చూచి సభ్యులందరును నివ్వెర పడి చూడ సాగిరి. పృథ్వీరాజు గూడ నేమి చేయుటకును దోఁపక సింహాస నమునఁ గూలఁబడెను. కొన్ని నిమిషములలోఁ బ్రతాపుఁడు కరుణ రాజుఖడ్గమున కెర యయ్యెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0076.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0076.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f15f5cd03432e355cea59bea1ce9530bc7843869 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0076.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అది చూచి ప్రతాపునితమ్ముఁ డరిసింగు, కరుణ గాజు నెదుర్కొని పోరనారంభించెను. కాని, మహాపరాక్రమశాలి యగు కరుణుని యెదుట నాతఁ డెంతో సేపు నిలువఁబడ లేక పోయెను. అతఁడుగూడ నిహతుఁ డయ్యెను. అందులకు: గినిసి తక్కినసోదరు లైదుగురు ఖడ్గపాణు లై కరుణునిపై గవిసిరి, అది చూచి పృథ్వీరాజు చటాలున లేచి తనపినతండ్రిని వారించి యారాజకుమారులనుగూడ మంచిమాటలాడి యా కలహ మప్పటికిఁ జిల్లా ర్చెను, అకారణక లహమునకుఁ గారకుం డగు పినతండ్రిని జీవాట్లు పెట్టి పృద్వీరా జతనితోఁగూడ నంతఃపురమునకు వెడలిపోయెను. చాళుక్య వంశజులుగూడఁ. గ్రోధవిచారముల చే సంతప్త ములగుహృదయములతోఁ దమ యిండ్లకుఁ బోయిరి. అనంతరము పృథ్వీరాజు వారియిండ్లరుఁ బోయి తగిన మాటలచే వారి విచారము లడఁగించుటకుఁ బ్రయత్నించెను. కాని, భయంకరముగా నుదేకించిన కార్చిచ్చు మంచువాన చేఁ జలాఱునా ? రాజువచనములకు వారికోపము శమింప లేదు. కాని, వారు శాంతులయినట్లు చూపట్టిరి. + +ఇది జరిగిన కొంత కాలమునకు ఢిల్లీ పురములో నొక మందిరమున నైదుగురు సోదరులును గూర్చుండిరి. వారి చెంత మఱియొక పురుషుఁ డుండెను. వారు కొంత సేపు మౌనముద్రా ధారులై యుండిరి. అపుడాసోదరులలో నొకఁడు మెల్లగా ‘అమర సింహా ! మాధీను దేవునకు మాయ, దింత యకారణ వాత్సల్య ముదయించుటకు హేతు వేమి ? మంచిమాటలచేఁ \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0077.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0077.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ffbac6eaaa7bd75ff6911cf3d99b5ee0f371ecbb --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0077.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +జేరఁదీసి తుదముట్టింపవలె నని యున్నదా యేమి ?' అని యడిగెను. + +అమ: రాజపుత్రులారా ! మీ రెంతమాత్ర మట్లు తలంపకుఁడు. భీమ రాజుది వెర్రి కోపము. ఒక్కమా ఱు ద్రే కించి యప్పటికప్పుడే యది చల్లాఱును. ఈవిషయము మీ రెఱుఁగనిది కాదు. లోకమున మిక్కిలి ప్రసిద్ధమయిన చాళుక్య వంశమునఁ బుట్టిన మీరు పర రాజులను సేవించుట యతని కిష్టము లేదు. దానివలనఁ జాళుక్యవంశము గౌరవము పోవు నని యతనితలంపు. అందులోఁ జాళుక్య వంశ సంభవులకు, సహజ వై రులగు చోహన వంశజుల సేవించుట మఱింత యవ మానకరము. మీ రీ పృద్వీరాజును సేవించుచున్నా రని యతఁడు మిగుల ఖేదపడుచున్నాఁడు. మిమ్ము తరిమి వేసినం దుల కతఁడు మిక్కిలి పశ్చాత్తాపము చెందుచున్నాఁడు. మి మ్మాదరించి చేరఁదీయవ లెనని తలంచి యారాజు న న్ని చ్చ టీకిఁ బంపెను. ఈనడుమ మీ యన్న లిర్వురును గరుణ రాజు చేఁ జంపఁబడి. రని విని యతఁడు చెందుచున్న విచారమునకు మేరయే లేదు. వీరులారా ! ఈపృథ్వీరాజు మనంశమున కంతటికిని బగ వాఁడు. మీ కీ నడుమ నెట్టియాపగ గల్గిం చెనో మీ రెఱుఁగుదురు. కరుణరా జన్యాయముగా మాయన్న లను జంపుచున్నప్పు డీ రాజు చూచి యూరకుం డెను, వాని వారిం చుటకై నను బ్రయత్నింప లేదు. ఆశ్రయించిన వారిని జంపిం చుట యన్యాయము. ఈ విషయము పృథ్వీరా జెఱుఁగఁ \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0079.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0079.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2c43ee6cf1551a7c72eeff44aaa5d221e2f58868 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0079.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అమరసింహా! మ మ్మేల బలాత్కరింతువు! మాభీమన్న ప్రవర్తన మాలోచింప మా కతనియుం దించుకేనియు నమ్మకము వొడమకున్నది. ఏదో యొకమూలఁ బడి బ్రతుకుచున్న మ మ్మిట్లు బ్రతుకనిమ్ము' అని పలికిరి. + +అది విని యమరసింహుఁడు 'రాజకుమారులారా! మీ రన్నది నేను కాదనను. భీముని వెనుకటివర్తన మరయ మీ రట్టి దురభిప్రాయము నొందుట తప్పుగాదు. ఇదిగో! దైవసాక్షిగాఁ బల్కుచున్నాను వినుఁడు. భీమదేవుఁడు మి మ్మాదరించుట కాటంక మేమియును లేదు. అతనివలన మీ కగౌరవముగాని, యపాయముగాని సంభవించిన నాప్రాణముల నిచ్చియైనను దప్పించెదను. మీ కేమయిన ననుమాన మున్నచో మీలో నొకరు నాతో ఘూర్జరదేశమునకు వచ్చునది. ఈ విషయమై భీమున కెంత పశ్చాత్తాపమున్నదో తెలిసికొనునది. మీ కతనియందు నమ్మకము గల్గినచో వచ్చి యతనిఁ జేరుఁడు, లేనిచో మీయిష్టమువచ్చినట్లు నడవుఁడు. మఱియొక సమాచారము, నే నిట్లనుచున్నానని కోపింపకుఁడు. అయ్యా! మీరు రాజపుత్రులు గారా? మీకుఁ బౌరుషము లేదా? బుద్ధిపూర్వకముగా మీ కపచార మొనర్చిన యీరాజును సేవించుట కష్టమనిపింపలేదా? భీముఁడుకూడ మీ కపకారియే కానిండు. అయినను, మీరంద ఱొకకుటుంబములోనివారు. మీలో మీ రేమనుకొన్నను దప్పుకాదు. ఇంతకును గృతమునకై భీముఁడు పశ్చాత్తాపము నొందుచునే \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0081.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0081.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc8f92c0c15c4e7c27025a917785874ff0036788 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0081.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +యింకను మేల్కొనలేదు. నాఁ డెందు చేతనో రూపవతిగూడఁ బైని గన్పట్టక పోవుట చే నా మెయు నాకుమారి చెంత నే నిద్రించి యుండు నని తలంచుచుండిరి. ఇంతలో నీశ్వరభ టచ్చటికి వచ్చెను. అతఁ డిచ్చినికి గురువు. ప్రస్తుతము సంస్కృత భాష నామెకు నేర్పుచుండు వాఁడు. అందుచే నతఁడు వాడుకను బట్టి సంస్కృతమును జెప్పుట కై వచ్చెను. అతనిఁ జూచి దాసీ జనమందఱును లేచి నమస్కరించిరి. అతఁడు వారిని జూచి 'రాజకుమారి యెక్కడ?' యని యడిగెను. + +దా::- ఆమె నిద్రపోవుచున్నది. ఈ:— ఇంత సేపటి దాక నిద్రించుట యేమి ! ఇట్టి దర్భ మెప్పుడును లేదే! దా: - అయ్యా ! ఈపురమునకు రానున్న కష్టములను గూర్చి తలపోయుచునామె రాత్రియందుఁ జాలవఱకు నుల్కొనియుండును. అందుచే నింక ను నిద్రించుచున్నది కాఁబోలును ! + +ఈ: అగుఁగాక! సూర్యుఁ డుదయించి యిప్పటికీ నాల్గయిదు గడియలు కానచ్చినది. ఇంకను నిద్రించుట యేమి? పోయి మేల్కొలుపుఁడు. + +డా: -ఆమే యాగ్రహించు నేమో ? + +ఈ: మీ కాభయము వలదు. ఆమెకు సమాధాన మును నేను జెప్పెదను గాదా ! \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0082.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0082.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1d0980b7e005e0dd6442fc5e48036f6a361cad92 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0082.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అనంతరము రాజకుమారియొద్ద నెక్కుడు చనవుగల యొక దాసీ వెళ్ళి యిచ్చిని పడకటింటి తలుపును ద్రో సెను, లోపలగడియ వేయక పోవుటచేఁ దలుపులు తెఱవఁబడెను. అంతట నాయుపతి మెల్లగా సడుగులిడుచుఁ బోయి రాజు కుమారి తల్పమును సమీపించి చూచెను. కాని, యందామె లేదు. అందుల కది యచ్చెరువంది గది నలుపక్కలను “వెదకి యామెకనఁబడకుండుటకు మిగుల విచారమును, దొట్టు పాటును గని పైకి వచ్చి రాజకుమారి యందు లేదని తెల్పెను. అంత దాసీ జనమందును దిగులునొంది హాహాకారములు చేయుచు నంతఃపురమునాలుగుమూలలందును వెదకిరి. కాని, లాభము లేకపోయెను, కొందఱు రూపవతియింటికిఁ బోయి చూచిరి. కాని, యది యింట లేదు, రూపవతియు నిచ్ఛినియుఁ గలసి యెచ్చటికో పోయియుందురని వారనుకొనిరి. ఇంతలో నావార్త పురమందంతటను బాగుటచే జనులు గుంపులుగట్టి యంతఃపురమునకు రాఁదొడంగిరి. చళుక సింహుఁ డౌవార విని దుఃఖతుఁడై పర్వుపర్వున(బోయి దాసీజనమును బిలిచి నానావిధములఁ బ్రశ్నించుచుండెను. + +భీమ దేవుని సం దేశహరునిఁ దిరస్కరించి పంపి వేసినది 'మొదలు యుద్ధప్రయత్నములు చేయుచున్న వాఁ డగుటచే జై తుఁ డొకసాఁడైన నింటి పట్టున లేఁడు. రాజపుత్రులసాయ మును గోరుటకై గ్రామాంతరములకు బోవుచుండెను, కావునఁ, దొలినాఁడే యెచ్చటికో పోయిన జై తపరమారుఁడు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0083.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0083.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5444f88f590c4572b9fd9bb029ab0f7949070dfc --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0083.txt @@ -0,0 +1 @@ +మఱలి తనపురమున నడుగు పెట్టియుఁ బెట్టకమునుపే యెవరో దుర్వార్త యాతని చెవిని వేసిరి. ఇది విని యతఁడు పిడు గడఁచినట్లు క్రిందఁ గూలఁబడియు నట నుండుటకుఁ దోఁచక నెంట నే కన్యాంతఃపురమునకుఁ బోయెను. అచట నావృత్తాంత మంతయును విని ధైర్యమును విడిచి బోరున నేడ్వఁదొడం గెను. ఇచ్ఛినియం దాతనికిఁ గల ప్రేమ నిరవధిక మైనది. ఆపిల్ల చిన్న తనమం దే యతఁడు భార్యావియోగము నొందినను మాఱువివాహము చేసికొనక యామెను జూచుకొని యే జీవించుచుండెను. ఆబాలిక యుఁ జదువు చేతను, దెలివి తేటల చేతను దండ్రి మనమును బూర్తిగా లోఁ బఱుచుకొని యతని ప్రేమ కళాస్థాన మయ్యెను. అట్టి గుణవంతురాలును, బ్రాణా ధిక యు సగు కుమారి యాక స్మికము గనఁబడ లేదని విన్నప్పు డా రాజుమన స్సెంత కలఁతఁ జెందెనో యెవరు చెప్పఁ గలరు ? అతఁడు కొంత సేపు దుఃఖమున మునిఁగియుండి యెట్ట కేలకు, ధైర్యమవలంబించి దాసీజనమును బిలిచి యాసమా చారమంతయు నడిగెను. తొలినాఁడు జాము రాత్రివజకు నా మెయు, రూపవతియు మాటాడుచు సంతఃపురమున నున్నా రనియుఁ దరువాతివృత్తాంతము మాకుఁ దెలియ దనియుఁ జెప్పిరి. పిమ్మట నతఁ డంతఃపుర ద్వార రక్షకులను బిలిచి యడుగ వారిట్లు చెప్పిరి. 'మహాప్రభూ ! నిన్న రాత్రి జాము న్నర కడచిన పిమ్మట రూపవతి యొక సవారిని లోనికిఁ గొని పోవుచుండ నే న దేమని యడిగితిని. 'ఓయీ ! ఇదేమియును \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0085.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0085.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9fc1a96686b1fc6d357ca8b300803b68a231528e --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0085.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +గావించి అంతఁ బరమారుఁ డభయసింగునకు వార పంప నతఁడు రాత్రినుండియు నింటికి రాలేదని యచటివారు చెప్పిరి. ఇవన్నియు ముడి వేసి చూడఁగా రాజకుమారియు రూపవతియు నభయసింగును గలసి యెచ్చటికో పాఱిపోయి యుందురని తో పక పోదు. మఱియు నభయసింగు సర్వదా రూపనతి నాశ్రయించుటచేఁ జతురు రాలగు నాయువతి రాజకుమారి కభయసింగునం దనురాగము గల్గించి వారికిఁ బెండ్లి పరమారునివలన భయముచే నెక్కడికో పాఱిపోయిరనికూడఁ దట్టక మానదు. కాని, యా యూహ విశ్వాసార్హము కాదు, అభయసింగు జనప్రియుఁడు, గుణవంతుఁడు, వి శేషించి రాజు నకు మేనల్లుఁడు, రాజ గౌరవమునకుఁ బాత్రుఁడు. ఇట్టివానిని రాజకుమారి వరించిన చో రాజు సంతోషించు గాని యామెను గోపింపఁడు. జై తుఁడు తనసోదరికిఁ జెప్పిన సమాధానము నాలోచింప నీయంశము తెల్లము కాక మానదు. ఇట్లుండ నామెకుఁ బురమును విడిచి పోవలసినంత యవసర మేమి? మఱియు, నిచ్ఛిని ప్రవర్తన మరసిన వా రామె యంత సాహసము పూనునని తలంపరు. + +ఇట్లెంత సేపు గూర్చుండి యాలోచించినను రాజ కుమారి యేమయినదో వారికి బోధపడ లేదు. జై తపరమారుఁడు చిరకాలము దుఃఖించి యెట్ట కేలకు ధైర్యమవలం బించి వేఁడినిట్టూర్పులు దందడింప నచ్చటి వారిని 'మంత్రులారా ! హితులారా ! సేవకులారా ! మాయిచ్చిని \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0086.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0086.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a0c5d96120882ad6c7a8e6b9355b885a32705ac --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0086.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ధూర్తు రాలు కాదు. సద్గుణవతి, యోగ్యురాలు, ఆమె తనంతం దా నిల్లు విడుచుట కంగీకరించి యుండదు. శత్రువు లెవ్వరో యామెనుగొనిపోయి యుండవలయును. అభయసింహుఁడును, రూపవతియు, నిచ్ఛినియు శత్రువుల చే వంచింపఁబడియుందురు. దేవాలయమునుండి యీదుర్గమునకు వచ్చులోసల నే యీ ఘోరము జరిగియుండ వలయును. రక్షకభటులు సవారీ మరల నతఃపురమునకు వచ్చినదని చెప్పుచుండుటచే నదియు నసంగ తముగా నే యున్నది. నాకు బ్రాణపదమగు కుమారిజాడ లెవ్వరు తీయుదురో వారికి గొప్ప బహుమాన మిచ్చెదను. పోయి చుట్టుపట్ల దేశములు వెదకి యామె వృత్తాంత మరసి వినిపించి నన్ను బ్రదికింపుఁ ' డని పలికెను . . + +సమీపముగా ఆబూపర్వతమునకుఁ బడమటి దెసను నొకదుర్గము కలదు. అదిఘూర్జర రాజ్యములోనిది. ఆసమి పా రణ్యముల నివసించుదొంగలు గ్రామముల పై బడి కొల్లం గొట్టి దేశమునకు మూపదవముఁగల్గించుచుండ దాని నడంపఁ జాలిన సైన్య మాప్రాంతమున నివసించియుండుటకు భీమునిపూర్వు లెవ్వరో యాదుర్గమును గట్టించిరఁట. మన కథాకాలమున నాకోటలో సామాన్యమగు సైన్యము కలదు. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0087.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0087.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e08012dc4641280c0fc64f3de95cd37bcfbb7e26 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0087.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +మన మధు నచ్చట విశేషముగా లభించుట చే దానికి మధుమంత మని పేరు వచ్చెను. + +ఒక నాఁటి తెల్ల వాజు జామున నొక పురుషుఁ డాదుర్గము నుండిబయలు దేఱి యచ్చటికిఁ బోవుచుండెను. వాని భార్య కొంతదూరము దాఁక వానిని వెంబడించి పోయెను. అది భర్తతో 'మన యదృష్ట మిప్పుడు తెల్లముగావలెను. ప్రభు వున కభీష్ట కార్యమును నెఱ వేర్చుటలో మిక్కిలి తోడ్పడి తిమి. మనకుఁ దగిన బహుమానము లభింపక తీఱదు. గురువుగా రీయుత్తరమునఁ గూడ వ్రాసినారఁట ! మిగులఁ గష్టపడిన మనకు బహుమాన మిప్పింపఁ దలంచియే నిన్ను బ్రభువు చెంతకుఁ బంపుచున్నాఁడఁట, గురువుగా రీమాట నాతో స్పష్టముగాఁ జెప్పినారు. నీవు భద్రముగాఁ బోయి బహుమాన మందుకొని రమ్ము' అని చెప్పి యతనిఁ బంపి యాయువతి యింటికీ మఱలెను. + +వాఁ డుత్సాహభరితుఁడై యుండుట చేతను, నేదే ఫలాపేక్ష గలవాఁ డగుట చేతను,మార్గము శిలామయ మైనను, విషమ మైయున్నను సరకుగొన లేదు. భార్యను విడిచి వాఁడు పదిబార లదూర మేగకము న్నే మఱియొక బాటసారి వానిని గలసికొని యిట్లు సంభాషించెను. + +రెండ: .ఓయీ ! నీ వెక్కడికిఁ బోవుచున్నావు ? + +మొద: నేనా ! చాలదూరము పోవలయును. + +రెండ: _అదే ! ఏ యూరునకుఁ బోవుదువు ? \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0088.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0088.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c034c96d311729666639bed359fda5dc8f950097 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0088.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +మొద — పశ్చిమ సముదతీరముననున్న యొక పల్లెకు. + +రెండ: -మంచిది, నేను గూడ నీతోఁ జాలవఱకు నచ్చెదను. + +మొద: ఎంతదూరము ? + +'రెండ: వల్లభీపురము ఏజకును. + +"మొద:... -సరియె! మనము కలసియె పోవుదము, + +అని వారు కూడఁబలికికొనుచుఁ బోవసాగిరి. మహా రణ్యముల చేతను, గుట్టల చేతను దుర్గను మగు నామార్గము వారిని మిగుల శ్రమ పెట్టెను, కొంతదూరమేగిన తరువాత వా రోక చెట్టునీడను విశ్రమించిరి. ఆ రెండన బాటసారి యాయాసముచే మాటాడక మొదటివానివంక, జూచుచుం గూర్చుండెను. మొదటి బాటసారి మార్గాయాసమునకు సుంత యైన బడలినట్లు గనఁబడ లేదు. గనఁబడ లేదు. అతని మొగ మెప్పుడును సంతోషపూర్ణమైనట్లు గనుపట్టుచుండెను. అందులకుఁ గారణ మేమైయుండు నని రెండవవాఁ డూహించెను. ఏమియు గ్రహింప లేక పోయెను. కాని, మొదటివాఁడు భార్యతో జేసిన సంభాషణము విన్నందున నా రెండవ బాటసారి బరిశీ లించి యాపురుషుఁ డేదియో ఘన కార్యము నెఱ వేర్చియున్న ట్టును, వాఁ డొనర్చిన పని కేదో పెద్ద బహుమానము నొందఁ దలంచుచున్నట్టును మాత్రము దెలిసికొనెను. అయిన నతఁ డందువిషయమై యేమియుఁ బ్రసంగింప లేదు.మార్గాయాసము కొంచెము తఱిగినందున వారు మరల నడవనారంభించిరి, \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0090.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0090.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..52d19c22a9e552ae0bd2b59706f867c868529a8f --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0090.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నాహారము దిన్నవాడగుట చేతనో రెండవ బాటసారికూడ నిప్పుడు మొదటివానివ లెనే సంతోషమున వరింపఁదొడఁ గెను. మొదటివాఁడు మాటిమాటికిని బహుమానము నే తలంచుకొనుచు నిజముగాఁ దనవంటి బీదవాని కొక్క మా రింత దన్యము లభించుట గొప్ప యదృష్టమనియు నా ధన ముతోఁ దనకోర్కెలును, దన భార్య కోర్కెలును గూడ ఫలింపఁ జేసికొనవచ్చుననియు నేమయినను నా ధనముతో ముందుగాఁ దగిన గృహము నొక దానిని గట్టనలయుననియు నిట్లు మనోరథపరంపరలచే నాకాశమున నొక హర్మ్యముఁ గట్టుకొని యందు విహరించుచుండుట చే వాని సంతోషమును గూర్చి వర్ణింప నవసర మే లేదు. + +వా రట్లు పోవఁగాఁ బోవఁగా నొకమహారణ్యము తారసిల్లెను. వారు దానిని దాఁటి పోవలసియున్నది. అపుడు రెండవవాఁడు ప్రథమునితో 'ఓయీ '! సాయంసమయము గావచ్చినది,మనముగూడ మిక్కిలి బడలిక చెందియున్నాము. ముందు మార్గము కంటక శిలామయమై, క్రూరమృగములకు నిలయములగు నరణ్యములచే నావృతమై యెట్టివానికై నను భయము పుట్టింపక పోదు. ఇట్టితతి నీయరణ్యములోనుండి పోవ నెంచుట మహా ప్రమాదకరము. అదిగో! నా కానవచ్చు గ్రామమున - నా స్నేహితుఁ డున్నాఁడు. వాడు మిక్కిలి మంచివాడు. మనలను జక్కఁగా నాదరించును. ఈ రాత్రి యక్కడ నిలిచి యచట భుజించి నిద్రించి తెల్ల వాజు జామున \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0092.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0092.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f0b5c0a9d2f8027fd70bd4491f957450a49101a3 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0092.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +దెల్ల వాఱుజామున మధుమంతమునుండి బయలు దేజితిమి. వీనికిని, నాకును నిదివఱకు బరిచయము లేదు.మార్గముసాగి వచ్చుచు భార్యతో వీఁ డొనర్చిన సంభాషణమువలన నాకుఁ గొంచెము సందియముగల్గినది. ఆసం దేహమును దీర్చుకొను వీనిని వెంబడించితిని, నాసం దేహము తీరినది. నాకోర్కి ఫలించినది' అని పలికి మిత్రునిసాయముననా మొదటి వానిని బంధించి వీనిని సవారీలోఁ బడ వేసి రహ స్యముగా మాయూరికిఁ బంపుమని చెప్పి వెడలిపోయెను. ఆగృహస్థుఁడు మిత్రుఁడు చెప్పినట్లు చేసెను. ట కే యీదిన మెల్ల + +పండు వెన్నెలలు జగమునునిండించుచున్న సమయ మున మలయమారుతము ప్రసరించు తావున నా సౌధోపరి భాగమునందు భీమ దేవుఁ డాసనాసీనుఁడై యుండెను. ఇచ్ఛినీకుమారిని వరింపన లెనన్న కోర్కి యతనిమనస్సున నతిశయించి చెప్పఁదరముగాని వ్యథలఁ బెట్టుచుండెను. సంతత విచారముచే నా రాజు మిగులఁ గృశించియుండెను. ఎన్ని శైత్యోపచారములు చేసినను , నతని దేహ మగ్ని హోత్ర పుంజమువ లె స్పృశింపఁ దరముగాకుం డెను, ఎప్పు డాబూ దుర్గమును ముట్టడింతును, ఎప్పుడు సౌందర్య దేవతన లెనున్న \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0094.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0094.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c73cdec51f61c40f6de6e8c7b8a7b0f7491b5146 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0094.txt @@ -0,0 +1 @@ +యన్యాయముగాఁ బ్రవరించెను. తనతప్పు స్పష్టముగా దెలియ వచ్చుచుండ దానిని దిద్దుకొనకుండుట మీతండ్రికిఁ దగనిపని. అతనిని మంచి మార్గమునకుఁ దేవ లెనని నాతలంపు. మనుష్యులు పలుకష్టము లనుభవించినఁ గాని మంచి మార్గ మును దొక్కరు. అందులకే నేను మీతండ్రిని బర దేశ ములకుఁ బంపించి యంత లేసి కష్టములు గలిగించితిని. ఏమై నను మహాభినివేశముగల యతఁడు యావజ్జీవమును దనపట్టు వదలఁడయ్యెను. అందు చేత నే మీరు పలుకష్టములు పడ వలసిన చ్చెను. ఇక గతమును ద్రవ్వ నేల? నాకు మీయందు ద్వేషబుద్ధి యెప్పుడును లేదు. మిమ్ములను చేరదీసి కొనన లె ననియే నాతలంపు. తండ్రియనంతరమున మనప్రతాప సింహాదులయినను నాతో నేకీభవింప నిష్టపడక నా పై బగ సాధింప బద్ధకంకు లై నా బహిః ప్రాణ మగు నేనుఁగును జంపి వైవకుండిన నేను మీజోలికి రాక పోయియుందును. మీరు పృథ్వీ రాజు నాశ్రయించి జీవించుచున్నారని విని మిగులఁ బరితపించుచున్నాను. ప్రసిద్ధమగు చాళుక్యవంశమునఁ బుట్టి యఖండ రాజ్యాధిపతినగు నాయట్టి వానికి సోదరు లై యుండి మీరు జీవనార్థము పరులను - శత్రురాజును -మన వంశమున కెల్లఁ బరమశత్రువగు చోహన వంశజుని నాశ్ర యుండుట మిక్కిలి శోచనీయము. ఆవిషయము తలంప నాచిత్త ,మెల్లప్పుడును విశేషమగు పరితాపమును జెందుచున్నది. సోదరా! వేజాలోచన విడిచిచి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0095.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0095.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..36cb80e69e74bfc4e0b8656332367be10ecb5bc5 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0095.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +నాతోఁ జేరి సుఖంపుఁడు. మన వంశమునకు సంభవించిస +యాకళంకమును దుడిచి వేయుఁడు. మనమందఱ మేక మై +శత్రువుల జయించిన మన కెంతకీ ర్తి సంభవించును! మన +వంశమున కెంత ప్రతిష్ఠ వచ్చును ! మన శౌర్యాదు లెంత +రాణించును ! నా కిప్పుడు పృథ్వీరాజుతో గొప్ప యుద్ధము +సంభవింప నున్నది. మీరిప్పుడైన నాపక్షము జేరి యాత +నితో యుద్ధము చేసి రణరంగమున నతనిఁ జంపి మీ సోదరు +లనుజంపిన పగను సాధించుకొనుఁడు. తమ్ముఁడా! నిజముగాఁ +జెప్పుచున్నాను సుమా! కరుణరా జన్యాయముగా మన +ప్రతాపారిసింహులను జంపినట్టు 'విన్నప్పుడు నేను జెందిన +విచారమునకు మేర యే లేదు. అది విని సహింప లేక యీ +యమరసింహుని మీ చెంతకుఁ బంపించితిని.కావున, మీరు +నాయందున్న ద్వేషబుద్ధిని విడిచి నన్నుఁ జేరి నాళానందముఁ +గూర్పుఁడు.' అని పలుక (గా నామాటలు విని గోకులదాసు +మిక్కిలి .యానందించి భీమ దేవునియం దీపాటి మంచిగుణ +ములుఁగూడ నున్న వియా యని యనుకొని 'అన్నయ్యా ! +నీవు మా కాశ్రయ మిచ్చిన చో నిఁకఁ గావలసిన దేమి ! +పర రాజుల నేల యాశ్రయింతుము? అతని సేవించుటకు +మాకుఁగూడఁ జిన్నతము లేక పోలేదు. నిఖిల రాజుల కవమాన +కరముగాఁ 'జోహన వంశజులఁ బొగడుచున్నప్పుడెల్ల మా +మనస్సు పరితాపమును బొందక పో లేదు, ఆపరితాపమును +సహింప లేక యేక దా మన. ప్రతాపుఁ డట్లు గావించెను! \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0097.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0097.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6228d072b8254b880487887ba0621fd3a83aa2a7 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0097.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +బంధించు కొనివచ్చుట కాని లేక యతనిఁ దుదముట్టించుట కాని చేయుదురు. అందులకై వీరి స్నేహము చేసితిమి, తప్పేమి? ఇదిట్లుండ నిండు. మధుమంతమునకు వచ్చి యిచ్ఛినీకుమారిని దర్శింపవలయు నని నేను మీకు వార్త పంపితిని గదా! మీ రెందులకు రాలేదు? ఇచ్చిన సందర్శనసుఖ మనుభ వింపకుండ నిన్ని దినము లిట్లు నిరర్థకముగా నేల కడపినారు ? + +భీ: - (అది విని యాశ్చర్యముతో) ఆr ! ఏమీ! ఇచ్ఛినీకుమారిని గొనివచ్చితివా ! సత్య మే ! సత్య మే ! ఈ శుభవార్త నిన్ని దినములదాఁక నా కెందులకుఁ దెల్ప లేదు ! ఆయువతి నిచ్చటికిఁ దీసికొని రాక యచ్చట నేల దాఁచితివి? + +అ: -స్వామీ ! ఆమె నొక నాఁటి రాత్రిం గొనివచ్చి యందు విడియించితిమి. ఆమరునాఁ డచ్చటనుండి యామె నిటకుఁ దీసికొని రావలసినది. కాని, జై తపరమారుఁడు భటు లచేఁ గూతును వెదకింపక మానఁడనియు, మే మిచ్చటికి వచ్చుచు మార్గమధ్యమున - వారి కంటఁబడినచో మన ప్రయ" త్నము విఫలమగు ననియుఁ దలంచి యట్లు చేసితిని. ఆశుభ వార్తను దమకుఁ దెలుపుచు సైన్యస మేతముగా మధుమం' ' తమునకు రమ్మని యుత్తరము వ్రాసి మధుమంతుని చేతి కిచ్చి యిక్కడికిఁ బంపితిని. మీ రీశుభ వార్త వినఁగా నే యచటికీ, వత్తురనియు నాలోపున నే యీ రాజకుమారులను దీసికొని రావలయుననియుఁ - దలంచి యటు చేసితిని. నే నీతనితో \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0098.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0098.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0949fb521d96d2ef2347c32c1a600e8edb792eb9 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0098.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +ధుమంతమునకుఁ బోయి చూచి మీ రచ్చటి కేల రాలేదో యని విచారించుచు నిచ్చటికి వచ్చితిని, + +భీ: _మధుమంతుఁ డేల రాలేదు ? + +అ: రాకపోవుట యాశ్చర్యమే ! + +భీ: ఇచ్ఛిని యట క్షేమముగా నున్నదా ! + +అ: _అవును, మే మిచ్చటికి వచ్చునపు డామెను జూచి యేవచ్చితిమి. ఇక మీరు తడయ రాదు. ఇచ్ఛినిని గొనివచ్చిన మఱునాటి నుండియుఁ బరమారుని భటులు దేశ మును గాలించుచున్నారు. ఇచ్చిన సమాచారముఁ గనుఁ గొన్న చో వా రవలీలనే వచ్చి 'యాదుర్గమును ముట్టడిం తురు, రాజపుత్రులలోఁ బెక్కం ఢతనికి సాయము చేయ నున్నారు. మనము త్వరగాఁ బోయి యాదుర్గమును రక్షిం పక పోయిన నిచ్ఛినీకుమారి మనకుఁ దక్కుట కష్టము. "లెండు, వేగముగా సైన్యములను వెడలింపుఁడు. + +ఈ వచనములు విని భీమ దేవుఁడు తనమీత్రునిఁ గౌఁగి లించుకోని యతని బుద్ధి చాతుర్యమును మెచ్చుకొని యిచ్ఛినీ కుమారిని జూడవలెనన్న కుతూహలమునకు నమరసింహుని ప్రోత్సాహము తోడ్పడ నా దినమున నే చతురంగములతో మధుమంత మను దుర్గమునకుఁ బోయెను, \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0099.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0099.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f4f0d005402281f8cd3923894d653f96e9cac86e --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0099.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మధుమంతమున నొక దివ్యమందిరములోఁ బదు నెనిమి దేండ్లడ్ల ప్రాయుము గలయువతి యొకతె కూర్చుండి యుండెను. ఆమె ముఖము పగటిపూటచందుకునివలె:గాంతిదక్కి యుం డెను. సంస్కారము లేకపోవుటచేఁ జెదరిన ముంగురులు ఫాల భాగమును గప్పుచుండెను. ఆమెకన్నులు నరకాల మేఘము వలే జలధారల ననిచ్ఛిన్న ముగాఁ గురియుచుండెను. నిరంత రమును వెడలుచున్న నేఁడినిట్టూర్పులచే బింపఫలసదృశమగు - కేమ్మాని పొగచూరి 'యుండెను. ఆమె దేహలత యెండ వేడిమిచే వాడి కొంతిదక్కినను మల్లెపూలదండ వలె నుండెను. పెక్కేల ఆయునతి స్త్రీ రూపమునొందినశోకమున లేఁ గంపడుచుండెను. ఆ దురదృష్ట వంతురాలు వేఱొక తె కాదు, ఇచ్చినకు మారియె. + +ఇచ్ఛినీకుమారి బై రాగి చెప్పిన చోప్పున నా మందును దాని జపింపనారంభించెను. కాని, వెంటనే మూర్ఛక్రమ్మి యామెను జైతన్యహీననుగాఁ జేసెను. ఆమే యామఠమున నట్లే పడియుండగా రూపపతి బోయీలకును, ద్వార పాలుర క్షను ననుమానము గలుగకుండుటకై యాపట్టిసవారి నే కన్యాంతఃపురమునకుఁ గొనిపోయి కొంత సేపటికి మఠమునకు డిరిగివచ్చి యమరసింహునియాజ్ఞ ప్రకార మచ్చటికి వచ్చి మఱియొక సవారీయందు మూర్ఛాధీనయై యొడ లేఱుంగక \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0100.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0100.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f860458cac3af58a4f7036f80d0d5b10f330ede7 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0100.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +యున్న యాబాలిక నుంచుకొని రహస్యముగా మధుమంతము నకు గొనినచ్చి యాదిన్య సౌధమున విడియించెను. అభయ సింగును వెంటఁ బెట్టుకొనిపోయిన బైరాగి మరికొంత సేపటి కమరసింహుండె వచ్చి యాదుర్గమును జేరెను. మఱునాఁ డుదయ కాలమున నిచ్ఛినీకుమారి మేల్కొని సలుగడలం జూచెను. ఎటుచూచినను క్రొత్త వస్తువు లే చూ పట్టెను. ఆమె యాశ్చర్యముచే మ్రానుప డెను. అది స్వప్న మేమో యని భావింపఁదొడఁగెను. కాని, కొంత సేపటి కాసం దేహము తీరెను. ఆమె నలువంకలను బరిశీలించి త న్నె స్వరో మోసపుచ్చి యీ నూతనపురమునకుఁ గొనివచ్చి యుందురని నిశ్చయించుకొనెను. ఆమందిరమును విడిచి నాలు గడుగులు నడచి యీవలకు రాఁగా నే రూపవతి ప్రత్యక్ష మయ్యెను. దానిని జూడఁగా నే యా రాజకుమారికిఁ గొంత ధైర్యము గల్లెను. రూపవతియే మోసపుచ్చి త న్నచ్చటికి గొనిన చ్చెనని యామె యెఱుఁగదు. చతురు రాలగు రూపనతి సాయ ముండిన చో నా పదవచ్చినను దప్పించుకొనవచ్చునని యూహించుకొనుచు నిచ్ఛిని దాని చెంతకు వచ్చి యిట్లు ప్రశ్నించెను. + +ఇచ్ఛి: — రూపవతీ ! మన మిప్పు డెచ్చట నున్నాము? + +రూ: -అమ్మా ! ఇ దేదియో మాయగాఁ నున్నది ! ఆపాడు బై రాగిముండ కొడుకు మనల మోసపుచ్చి యిచ్చ \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0102.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0102.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8e1708692162b205286edc67861d2fa064cc7b91 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0102.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అని యడిగెను. వా రామెను జూచి "అమ్మా! నీ వింత యమాయికురాల వేమి? రూపవతి నింకను నీకు హితురా ల నియే తలంచుచున్నావా? అబూగడమునకు వచ్చి యతి ప్రయత్నము చేసి మోసపుచ్చి నిన్నుఁగొని వచ్చి భీమ దేవు నకుఁ 'బెండ్లిచేయ నెంచుచున్న రూపవతి నిన్నిందుండి తప్పించునా ? భీమ దేవుని వలన నెంతో బహుమానముఁ గొననున్న రూపవతి నీ విచ్చుస్వల్ప బహుమాన మాసిం చునా?' అని పల్కిరి. + +ఆమాటలు విని యిచ్ఛినీకుమారీ పెనుగాలి తాకున నేలఁ గూలిన లత వలె నొక చోఁ గూలఁబడెను. మిక్కిలి దుఃఖించెను. ఎంత సేపు దుఃఖంచిన నేమి ప్రయోజనము ? ఆర్చువారా ! తీర్చువారా ? ఓదార్చువారా ? ఎట్టకేల కామెయే తనకుఁ దా ధైర్యముఁ దెచ్చుకొని యతికష్టముచే దినములు గడపుచుండెను. ఇట్లుండ నొక నాఁడు రూపవతి యామెకంటఁ బడెను. అప్పు డిచ్ఛినికిఁ గల్గినకోపమునకు మేర లేదు. నిప్పులు గురియు నేత్రములతో దానిని జూచి 'ఓసీ ! మాయావి నీ! ఎంత దుష్టురాల వే! అప్పటి నీప్రసంగము వలన నీవు భీమ దేవుని పరిచారకురాల వేమో యను ననుమా నము గల్గుచుండెడిది. వెంట నే నీ కపటవచనములకు మోహిత యాయను మానమును దొలంగించుకొనెడి దానను, అంతియే కాని, నీవు నాకు మహాపకారము చేయఁబోవు కాల సర్పమునుగాఁ దలంప నై తి. ఓదుష్టు రాలా ! ఓకృతఘ్ను \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0105.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0105.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b5fbb2f46f26c0dd7dfd32bd5a92aa70dab75c7b --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0105.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మార్గవ్యయమునకు నాకు ధనము కొంచెము కావలసి యున్నది. మారాణిగా రిక్కడ లేరు. నీకు ధనము దారవోయువా రెవ రున్నారు ? పో పొమ్ము' అని పలుకునంతలో నిచ్ఛినీ దేవి యచ్చటికి వచ్చెను. ఆమె యాబిచ్చగానిని జూడఁగా నే యా మేముఖమున వికాస మంకురిం చెను. ఆమె సంతోషవికా రము లేమియుఁ బై కిఁదోఁపనీయక దాసిని జూచి 'ఓసీ ! యింటికి వచ్చిన యాచకున కొక కాసైన నియ్యకుండఁ దఱిమి వేయఁ జూచుచున్నావా? మీ ప్రభువుగారు మీ కిట్టి హితోప దేశముఁ జేసినారా యేమి ? ఇంతధనము, ఇంత రాజ్యము, ఇంత లేసి సంపదలును నొకబిచ్చగాని కింతో యంతో యిచ్చినంత మాతమున నే వట్టిపోవునా ? ఐశ్వర్యమునకుఁ బుట్టినింటిన లె నున్న యీ దివ్యభవనమునకు వచ్చినయాచకుఁడు విఫలమనో రథుఁడై పోయినచో నిఁక నంతకన్న శోచనీయ మేమి ? అని తన యింటనున్న యాభరణము నొక దానిని దీసి యాబిచ్చ గాని కిచ్చి 'అయ్యా ! దీనితో సతీర్థయాత చేసికొనిరండు. మరలివచ్చునపుడు నాకు దర్శన మొసంగుఁడు.మీరు మహానుభావులవలె నున్నారు. మీ వంటివారిదర్శనము మాకు సకలఫలప్రదాయి యగును' అని పల్కెను. + +ఆ రాజకుమారి దయతోనిచ్చిన యాబహుమాన మతి వినయముతో నందుకొని కనుల కద్దుకొని యామెను బరిపరి విధముల దీవించుచు వెడలిపోయెను. చుట్టునున్న దాసీజన మా మెయు దారబుద్ధిని, దీన వాత్సల్యమునకును మిక్కిలి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0106.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0106.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..db980bc964404612a4197b6bb2194214362d85e3 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0106.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +యచ్చెరు వొందసాగిరి. నాఁటినుండియు నారాజపుత్రి దయను సంపాదించి యేదయినను బహుమానము పుచ్చుకొనవలెనని తలంచి నకుళ యను పరిచారిక తక్కినవారికంటె మిక్కిలి యడఁకువతో నర్తించుచు నాయిచ్చిని యభిప్రాయము ననుసరించి నడచుచు నామెకుఁ దగినయుపచారములు చేయ నారంభించెను, అందులకు రాజకుమారి యానందించుచు 'దానిపై నెక్కుడుదయ చూపుచుండెను, + +మధువంతమునఁ గైలాసశిఖర మను నొక మహా సౌధము గలదు, ఉన్నతమైన సుధాకాంతుల చే సతి ధవళమై కైలాసశిఖరమువలె నుండుట చేతనే దానికా పేరు గలిగెను. దానియు పరిభాగమున నిచ్ఛినీకుమారి వకుళతోఁగూడ విహ రెంచుచుండెను. ఆ పరిచారిక యచటికీ దూరముగాఁ గనఁబడు చున్న పల్లెలను, బట్టణములను, నదులను, గోండలను జూపు చుండ నిచ్ఛినియుఁ దదేకాగ్రచిత్త ముళోఁ జూచుచుండెను. అంతట నా సౌధమున నెవరో యెక్కి వచ్చుచున్న ట్లడుగుల చప్పుడు వినఁబడఁగా నాయువతులిరువురును శబ్దము వినవచ్చు చున్న వైపు దిరిగి చూచిరి. మొదట రూపవతియు దానిననుస రించి భీమ దేవుఁడును వచ్చుచుండిరి. ఇచ్చిని భీము నిదివటి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0107.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0107.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..58f488f3a1fa89210a46f89a46539a815719dfc5 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0107.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +టామె కెఱుఁగమిచే నేనంలో పురుషుఁడు నచ్చుచున్నాఁ డని తలంచి దాసి నడుగఁగా నంహిలపుర భీమ దేవుఁ డతఁడే యని యది తెలిపెను, ఆమాట వినగానే యారాకుమారికిఁ గలవర పాటు హెచ్చయ్యెను, గాలి తాకునఁగదలు తీగేవ లెను, వాటిన వీణాతంత్రివడువునను నొకమాటామె కంప మొందెను. భీముని వెర్రితన మిదివరలో వినియుండుట చే నాఁ డతనివలనఁ దన గౌరవమున కెక్కడ భంగముగల్గునోయని మిక్కిలి పరి తపింపఁ దొడగెను. అయిన నామె యొక్కంచుక ధైర్యమును జక్క ఒట్టి "మేల్ముసుఁగును సవరించుకొని వకుళను మాటు గొని యుండెను, + +అంతట రూపవతీయు, భీముఁడును నచ్చటికి వచ్చిరి. భీముఁ డచట నున్న స్ఫటిక శిలా వేదిక పై నుపవిష్టుఁ డయ్యెను. రూపవతీ యుతని చెంత నిలువఁబడి యిచ్ఛినీకుమా రిని గొనివచ్చుట గుఱించి మనవి చేసికొనుచుండెను. భీముఁ డా మెమాటలను వినుచున్నట్లు నటించు చుండెను. కాని, యవి యతని చెవిని బడ లేదు. అతనిమనస్సు చూపులతోఁ గూడ బోయి వకుళ చాటుననున్న యిచ్ఛిని పై విహరించుచుండ దానిమాట లెట్లు వినఁగలఁడు ? రూపవతి యిఁకఁ దనప్రసం గము. కట్టి పెట్టి యిచ్ఛినీకుమారి చెంతకుఁ బోయి "యెదుట మోకరించి 'అమ్మా ! భీమ దేవుఁడు వచ్చి నీకరుణా కటాక్ష లేశము నొంద వేచియున్నాడు. పరిపూర్ణ చంద్రబింబ మఃను మేఘమండలమున లె నీసుందర వదనము నావరించియున్న \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0108.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0108.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f10e17caac993c588733be7072609088e6dae636 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0108.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మేల్ముసుఁగు నొకించుక యొత్తిగించి నీకడకంటిచూపులచే నతనిఁ దానమాడించి యతనిఁ గృతార్థునిఁగాఁ జేయుము. అమ్మా! నీవు చక్కఁగాఁ బరిశీలింపుము. ఈ రాజువంశ మాక్షత్రియకులములలో నుత్తమమగు చాళుక్యవంశము! ఇతనిరాజ్యమా యనంతమైనది! పరాక్రమమా, శత్రురాజులను గడగడలాడింపఁజాలినది! సైన్యములా సముద్రమువలె నతిభయంకరమైనవి! సకలసంపదలకు నిధియగు నీతని వరించుట కేల సంశయింతువు! తల్లీ! నామనవి వినుము. ఇతరుల కెవ్వరికిని లోఁబడక వీరాధివీరు డనిపించుకొనియున్న యీరాజకుమారుని ఘూర్జరరాజ్యలక్ష్మితోఁగూడ నీదాసునిగా నేలుకొమ్ము' అని పలికెను. + +రూపవతి మాటలాడుచున్నంతసేపును భీముఁడు ఱెప్ప వాల్పకుండ నారాజకుమారినే చూచుచుండెను. అంత మృదువుగా, నంత మధురముగా, నంత సరసముగా, నంత చమత్కారముగా, నంత వినయముగాఁ బలికిన రూపవతివాక్యముల కామె యేమి సమాధానము చెప్పునో యని యతఁడు కనిపెట్టుకొని యుండెను. + +త న్నన్యాయముగా మోసపుచ్చి తెచ్చి యిట్టి యిక్కట్టులపాలు గావించిన రూపవతి కంటఁబడినప్పు డిచ్ఛినికిఁ బొడమినకోపమునకుఁ బారము లేదు. ఆకోపాగ్నికి దానిప్రసంగ మాజ్యధార యగుడు నాకుమారి యిఁక సహింపలేక తనయెదుట మోఁకరించియున్న రూపవతిగుండెలపై గాలితో \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0109.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0109.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cdbe2ef3a57755972216f1c7a2aa98e04ceca086 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0109.txt @@ -0,0 +1 @@ +గట్టిగాఁ దన్నెను. పిడుగు దెబ్బవంటి యాతన్నుఁ దిని యా దాసి దూరముగాఁ దూలిపడెను. ఆ తాపువలన గుండె బరు వెక్కి బాధించుచున్నను నది యెట్లో సహించి లేనినగవుఁ దెచ్చికొని మెల్లగా లేచి భీమునిఁ జూచి 'అయ్యా ! ఈ యువతిని మీరే వశపఱచి కొనుఁడు. నే నీమె చెంత మాటాడ లేను. మాటాడిన నీమె యూరకుండదు. ఈ తాపున కే నా గుండె కందిపోయి మిక్కిలి బాధించుచున్నది. ఇంకను నీమెకు హితోపదేశము చేసిన నాప్రాణములు దక్కవు' అని పలికెను, భీముఁ డందులకు నవ్వుచు నిచ్ఛినీకుమారికి వినఁబడునట్లు 'రూపవతీ ! నీ పల్కు లసందర్భములు. పూలబంతితోఁ గొట్టిన శరీరము కందునా ! నొప్పి చెందునా ! పూలబంతికంటె నతి మృదువగు నీ మెపాదతల మెక్కడ ? అది తాకినంతమాత్ర మున నీకు నొప్పి జనించు టెక్కడ ? వట్టిమాట ! అట్టి మృదు పద తాడనము లభించినందులకు నీ వెంతయో యానందింప వలసియుండఁగా విచారింతు వేల ? ఆపాదఘాతము నాగుండె యం దే తగిలిన ' నే నపరిమి తానందమును జెందుదును. కృతా ర్థుఁడ నగుదును. కాని, నా కట్టి భాగ్యము లభింప లేదు.నీ వెంత భాగ్యవంతురాలవు !' అని పల్కుచుండ రూపవతి విని 'అయ్యా ! నాభాగ్యము మండిన జేయున్నది. మోహాంధు లై యున్న మీ కీమె పాదతలము పుష్పముకంటె నెక్కుడు మృదువుగా నున్నట్టు తోఁపవచ్చును. కాని, నా కిది వజ్రము కంటెను గొంచెము గట్టిగా నున్నట్లే యున్నది. ఈమె పాద \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0110.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0110.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ae646ed8ae917a8fbee5b3e69e5f6e78b5419e82 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0110.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +తాడనములు మూకుఁ బూలబంతి దెబ్బలవ లె నుండునని తోఁచి నచో మీ రే యామె కుప దేశము చేసి యాభాగ్యము నొం దుఁడు.జన్మము కృతార్థతనొందించుకొనుఁడు' అని చెప్పెను, + +భీముఁ డప్పు డా రాజకుమారిని గొంచెము సమీపించి 'యువతీ ! నీ మృదుపాదముతో నీదీనురాలినిగాక నన్నే తన్ని నచో నెంతో యానందింతును గదా ! ఎంతో కృతార్థుఁడ 'సగుదును గదా ! నిన్ను మోసపుచ్చి తెచ్చుట చేఁ గృతాప రాధుఁడ నగు నాగుండెలపై ఁ దన్నుము. నీ బాహు పాశముల చే బంధింపుము. నీకడగంటి చూపులను తూపులచే నాహృదయ మును జీల్పుము. పాప మేమియు నెఱుఁగని రూపవతిని దన్ని తి వేల ! సుందరీ ! చిర కాలమునుండి నీ సౌందర్యమునుగూర్చి వినుచు నీ సుందర రూపమును జూడ లేకపోవుటచే నెడ తెగని తాపముఁ జెందుచుఁ గాలమును గడుపుచుండ నీయస్త్ర విద్యా నై పుణ్యమును దెలుపు నీ బాణము కంటఁ బడినది. అప్పటి నుండియు నామనస్సు చెందుచున్నసం తాపమున కంతము లేదు. నా కస్త్ర విద్యయందుఁ బ్రీతి హెచ్చు. దాని నభ్యసిం చిన వారియందు నా కెంతో గౌరవము. ఇట్లుండఁ, బవిత్రమగు పరమారువంశమునఁ బొడమి సౌందర్యమునకును, సద్గుణము లకును నిధానమనై ప్రాయమునఁ జిన్న దానవయ్యు నస్త్ర విద్యాభ్యాసమునందు-అభ్యాస మన్నఁ జాలదు. అస్త్ర విద్యా చాతుర్యమునందు - అందులోను నావంటి వీరుహృదయము మెప్పొదవించిన చాతుర్యమునందుఁ- పెద్దనై యున్న నీయందు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0113.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0113.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc3cefbcc30c309e033ee41ff2da2023901323dd --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0113.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +ఎదు అట్లయిన నీ వెన్నటికిని నిందుండి విముక్తి జెంద లేవు. నీ విం తేనియు సుఖంప లేవు. + +ఇచ్చి: ——విముక్తి లేకున్నఁ బోనిమ్ము, నాహృదయము నందున్న నాపతిని నారాధించుకొనుచు సుఖముగాఁ గాలము గడి పెదను. + +భీ: బల్మిని వరించిన నేమి చేయుదువు ? + +ఇచ్ఛి: — ఉత్త మస్త్రీలను బలాత్కరించిన వారిగతియే నీకును బట్టును. + +భీముడా వచనములు విని పక పక నవ్వుచు 'ఓ వెర్రి దానా ! మంచిమాటలచేఁ దప్పించుకోనిపోవ లె నని తలంచు చున్నావు. భీమ దేవుఁ డంత యమాయికుఁడుగాఁ' డని పలికి రూపవతితో నచ్చోటు గదలిపోయెను. + +రూపొందిన రాజ్యలక్ష్మివలెఁ దన భవనమునఁ జరిం చుచుఁ దన సత్ప్రవర్తనము చే నెల్ల రహృదయముల కానం దముఁ గోలు పుచుఁ దన చతురవచనముల చేతను, యుక్తుల చేతను యుక్త సమయములఁ దండ్రికిఁ దోడుపడి యతనివలన నెక్కుడు గౌరవము చెందుచునుండు నిచ్ఛినీకుమారి మాయ మైనప్పటినుండియు జై తపరమారుఁడు రేయింబవళ్ళు దుఃఖిం \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0114.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0114.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d74d85a6f15140c3c48ee1552ab3496b771cb7b0 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0114.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +చుచు నాహారముఁగొనక , నిద్రవోవక , రాజ్యవ్యనహారములు చూడక, యాప్తులతో నై నను భాషింపక క్రమక్రమముగాఁ జిక్కి శల్యమై గుర్తింపఁదరముగాని యవస్థను బొంది భూతము సోఁకిన వానిభంగి వికార చేష్టలు చేయుచు నర్తించుచుండెను. ఇచ్ఛినీకుమారి జాడలు దెలిపి పరమారునివలనఁ బెద్ద బహుమానముఁ బొందవ లెనని తలంచి దేశమును వెదకఁ బోయినవా రొక్కరొక్కరే నచ్చి యాబూగడమును జేరిరి. మార్గాయాసము దక్క వారికి వేటికలాభము లేక పోయెను. ఆహారసంపాదనార్థము నలుదిక్కులకుఁ జెదరిపోయిన పక్షులు తిరిగి తమకులాయములు చొచ్చునట్లు సులభముగా నే యిచ్ఛినీ కుమారిని వెదకి తెచ్చెద మని ప్రగల్భములు పలికి పోయిన వారిలో, బెక్కండ్రు చాటుచాటున వచ్చి తమతమగృహము లను జేరిరి. అంతియ కాని యొక్కఁడును నిచ్ఛినివార్తను దెలి పిన వారు లేకపోయిరి. + +అంత నొకనాఁడు కొందఱు పురుషు లొక పురుషుని భుజములపై నై చికొని వచ్చి పరమారునిముందుఁ బడ వేసిరి. ఆపురుషుఁడు మిగులఁ గృశించిపోయెను, చుట్టునున్న వా రతనిఁ జూచి యతికష్టముచే గుఱుతించి 'అభయసింగు, అభయసింగు' అని కేకలు వేయనారంభించిరి. అది విని ప్రజ లందజు నాశ్చర్యపడి యభయసింగు వృత్తాంతముఁ దెలిసి కొనఁ గుతూహలులై గుంపులు గుంపులుగాఁ గూడి వచ్చి యభయసింగుచుట్టును మూఁగిరి. పరమారుఁ డతనిజూడగానే \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0116.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0116.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ddd0c96dfdf44e9ea54142e98245e76dbf64ce03 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0116.txt @@ -0,0 +1 @@ +నిలిచిపోయితిని. లోపల నేమిజరిగెనో నా కేమియు బోధపడ లేదు. కొంత సేపటికి నేను బై రాగి చెంత కేగితిని . అచ్చట నిచ్ఛిని కనపడ లేదు. రూపవతిమాత్రమే యుండెను. బై రాగిమాటలవలన రాజకుమారి లోపల 'నేమియో జపించు చున్నట్లుమాత్రము గ్రహించితిని. ఆ బై రాగి రూపవతితో నిచ్ఛినీకుమారిని దుర్గమునకుఁ గొనిపొమ్మని చెప్పి 'యొక వనమూలిక యిచ్చెదను నాతో రమ్మని నన్నొడఁబఱిచి తన వెంటఁ గొనిపోయెను. ఆ రాజకుమారి నొంటిగా విడిచిపోవు టకు సందేహించితిని. కాని, రూపవతి రాజకుమారి కేమియు భయము లేదు నీవుపోవచ్చునని యనుటచే నతని వెబడించి పోయితిని. రూపవతీ - రాజకుమారుల తరువాత వృత్తాంత మేమియో నాకు దెలియదు. ఆదుర్మార్గుడగు బైరాగి యాకొండ పై నన్నుఁ గొంతదూరము గొనిపోయి యొక రాతి పై గూర్చుండఁ బెట్టి 'ఇదిగో! నిప్పుడే వచ్చెద' నని చెప్పి వెడలిపోయెను. అతఁడు వెడలిపోయిన యొక నిముసము న కే పదుగురు మనుజులు వచ్చి నన్నుఁ బట్టుకొని బంధించి యొక కొండగుహలోఁ బడ వైచిరి. అప్పుడు బై రాగి వచ్చి నన్నుఁ జూచి 'ఓయీ ! నిన్ను వదలినచో నీ వాబూగడము నకుఁ బోయి నల్వుర తోను జెప్పి రాజకుమారిని దీసికొని పోకుండ నేదోయాటంకముఁ గల్పింతువు. నీ విట్లే యుండుము' అని పల్కి . నే నేదో మొఱ పెట్టుకొనుచున్నను వినక యా మనుజులతో వెడలిపోయెను, నే నట్లేపడియుండి యాఁకటి చే \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0117.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0117.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..abe6681c654c79038ea23a7689dabd0e861a3ade --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0117.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +బ్రాణములు విడుచుటకు సిద్ధముగా నున్న సమయమున వీరు వచ్చి నాకట్లు విప్పి నాయాఁకటిని దీర్చి బ్రతికించిరి. “రా జేంద్రా ! ఆ బై రాగియు, రూపవతియుఁ గలసి మోసము చేసి యా రాజకుమారి నెచ్చటికో గొనిపోయినారు. దుష్టు రాలగు రూపవతియు నాధనమంతయు లాగికొని తుదకు నా కెట్టియవస్థ గల్గించినదో చూడుఁడు. నేను జేసినయపరాధమును సైఁపుఁడు' అని ప్రార్థించెను. పరమారుఁ డది విని యం దతనియపరాధ మేమియు లేక పోవుట చే నతని క్షమించి 'ఓ యభయసింహా! నీ వాబై రాగిని, రూపవతినిఁ గూడ బాగుగా నెఱుఁగుదువు. కావున, నీవు స్వస్థుఁడ వైనపిమ్మటఁ బోయి వారిజాడ లరయు' మని చెప్పి యింటికిఁ బంపి వేసెను. అది మొద లభయసిం హుఁడు రూపవతీని, బైరాగిని బట్టుకొనుటకై ప్రయత్నము సలుపుచుండెను. + +ఇచ్ఛినీకుమారి వృత్తాంత మరసివచ్చేద " నని చెప్పి పోయిన యభయసిం గింకను రాక పోవుట చేఁ బరమారుఁడు సంతతవిచారముచే దిగులొంది యతికష్టము చేఁ గాలము గడపుచుండెను. తనకూతును మోసపుచ్చి కొనిపోయిన దురాత్ముఁ డెవఁడో తెలిసిన చో నొక క్షణమున నే వానిని \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0118.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0118.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a894f1c177ee431f79f1f3d2746c082558d3b793 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0118.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +గడిఖండములు గావించి యాకన్యను సాధించి "తేవలె నని సైన్యమును సిద్ధపఱచుకొని యుండెను. అభయసింగు సూచించినట్టు లాదురాత్ముఁడు భీమ దేవుఁడే యైనచో మహా బలిష్ఠుఁడగు నతని జయించుట పరమారున కసాధ్య మే! అయి నను, నతఁడు మిగులఁ గుపితుఁ డైనందునఁ గన్యాపహర్త భీముఁడే యైనను, లేక పినాక పాణియగు సోముఁ డే యైనను, దనకు జయమే లభించినను, నపజయమే లభించినను, దుద కేమైనను నాశత్రువు నెదుర్కొనవలెననియె నిశ్చయించు కొనెను. ఒక నాఁడు జై తుఁడు తగు పరివారముతో నొక చోఁ గూర్చుండఁగాఁ బదుగురు మనుష్యులు బద్ధుఁడగు నొక పురు షునిఁ గొనివచ్చి రాజు సన్నిధి నుంచిరి. అందులకు రా జూశ్చర్యముతో వీఁ డెవఁ డని వారి నడుగఁగా 'అయ్యా! వీఁ డెవఁతో మే మెఱుంగము, ఈశ్వరభట్టుగారు దీనిని దమ సన్నిధికిఁ గొనిరావలయునని మా కాజ్ఞయిచ్చుటచే మాపని మేము గావించుకొంటిమి' అని వారు మనవి చేసికొనిరి. + +'అట్లయిన నీశ్వరభ ట్టెచ్చట !' అని పరమార్కుడు మరలఁ బ్రశ్నింప వారింట నున్నారు. ఇప్పుడే వచ్చెద మని యన్నారు' అని పలికిరి, పరమారుఁ డీశ్వర భట్టువచ్చునంత కును మనస్సును బట్టియుంప లేక సమాచార సేమియో తెలిసి కొననలె నని బద్ధుఁడగు నాపురుషునిఁ జూచి 'ఓరీ ! నీ వెవఁ డవు ? ఎవని సేవకుఁడవు ! నాకుమారిక నపహరించిన దురా త్ముఁడ వీవు కావు గదా ! చెప్పుము చెప్పుము' అని పలు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0120.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0120.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8678cd0eda0c2093945b5bb5aa4d337c356b6fb4 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0120.txt @@ -0,0 +1 @@ +బహు దిన మెల్ల మనోరథుఁడ వై యారాత్రి ధర్మసత్రములో విడిసి 'తెల్లవాజుఱు జామున లేచి వేఱొక పురమునకుఁ బోవుచుంటిని. నాకంటే ముందుగాఁ గోన్ని గజములదూరమున నడచుచున్న యీ పురు షునితో నితని భార్య 'తా మొనర్చిన ఘన కార్యమునకు రాజు గొప్ప బహుమానము చేయును' అని చెప్పఁగా నది నేను విని ‘ వీరు చేసిన ఘన కార్య .మేమైయుండును ? రాజువలన బహు మాన "మొందఁదగిన కార్య మేమైయుండును ?' అని 'నే నను మానించి యది యేదియో కనుఁగొనవలెనని తలంచి యా వీని ననుసరించి స్నేహము చేసి నాయందు వీనికి నమ్మకము కలుగునట్లు చేసితిని. వీఁడు తనమూటనున్న యీ యుత్త రమునుదీసి నా కిచ్చి తన కం దెంత బహుమాన మిమ్మన్న ట్లున్నదో చెప్పు మని కోరెను. నే నది చదివికొని లోలోపల నమందానందము జెంది వీని నా రాత్రి సౌమిత్రుని యింటికిఁ గొనిపోయి యతనిసాయమున వీని బంధించితిని. వీఁడు గొనిపోవుచున్నం యుత్త రము నమర సింహుఁడనువాఁడు భీమ దేవునకు వ్రాసినది. అని చెప్పి రాజున కి చ్చెను. 'పర మారుఁడు దాని నందుకొని యిటు చదివెను. యన్డిలపుర భూషణమా ! తమయాజ్ఞను శిరసావహించి బై రాగి వేషమున నాబూగడమునకుఁ బోయి రూపవతి సాయమునఁ దమకుఁ బ్రియు రా లగు నిచ్ఛినీకుమారిని గోనినచ్చితిని. ఈ మధుమంత మున రాజభవనములో నామెను బ్రవేశింపఁ జేసి జాగరూక \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0121.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0121.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d1cef9299c511fa34e10089fa610d15863af093a --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0121.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +తతోఁ గాచుచున్నాము. ఈ వృత్తాంతముఁ దెలిసి పరమారుఁడు సై న్యసమేతుఁడై నచ్చి దీనిని ముట్టడించు నేమో యన్న భీతి వొడముచున్నది. కావున, మీరు సేనాసమేతులై త్వరగా వచ్చి యీ పురినిగాపొడి రాజకుమారిని వరింతురుగాక ! నే నీదినమున నే రెండవ కార్య మాచరించుటకు ఢిల్లీ కిఁ బోయి మన వారితో మాటాడి వ చ్చెదను. దానినిగూడ సులభము గా నే నెఱ వేర్చి వత్తును. ఈమధుమంతుఁ డిచ్ఛినీకుమారిని గొనివచ్చుటలో మిక్కిలి తోడుపడిన వాఁడు గాన నితనికి రెండు వేలరూకలకుఁ దక్కువ కాకుండ బహుమానము చేయఁ గోరుచున్నాను. మీ రతిశీఘ్రముగ నే మధుమంతమునకు వత్తురుగాక ! + +పరమారుఁ డాయు శరవృత్తాంత మరసి యిచ్చిని మధుమంతమున నున్నట్లు విని యానందించుచుండ నీశ్వర భట్టు లేచి యొక ముత్యాలహారము నతని కిచ్చెను. జై తుఁడు దాని నందుకొని యెగాదిగ చూచి యీశ్వర భట్టుతో ఓయీ! ఇది మాయిచ్ఛినీకుమారిది. నే నామె నిమిత్త మతి ప్రయత్నము చేసి యీ పెద్దము త్తెములు సంపా దించి యపూర్వపద్ధతినీ దీనిఁ గట్టించితిని, ఇది నీ కెక్కడ లభించె నని యడుగ నతఁడు చేతులుజోడించి 'మహారాజా \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0122.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0122.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4ab45bac945d23f60eb9e898eeb9fabc2b8258b4 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0122.txt @@ -0,0 +1 @@ +ఈ మధుమంతుని నిచ్చటికిఁ బంపవలె నని నామిత్రునితో 'జెప్పి రాజకుమారిని జూచి రావలయునని మధుమంతము నకుఁ బోయి బిచ్చగాని వేషమును దాల్చి యాదుర్గములోనికి బోయి యిచ్ఛినికి మిక్కిలి ప్రియమగు నొక శ్లోకమును జదువనారంభించితిని. లోపలనున్న యామె సంగీతము చే హరిణకిశోరమువలె నా శ్లోకము చే నాకర్షింపఁబడి నన్ను గుఱుతించి యచ్చటనున్న చెలికత్తెల కనుమానము తట్టకుండు సట్లు మాటాడి నాకు దీని నిచ్చినది. . ఆకుమారి నాకు దీని నానవాలుగా నిచ్చిన దని నేను గ్రహించితిని. “రాజేంద్రా! ఇచ్ఛినీకుమారిని నేను జూచితిని.గృశించి యున్నది. ఆమె దుర్గశ \చూడ నాకు మిక్కిలి దుఃఖమువొడమెను. కావున, నామెను గొనివచ్చుటకుఁ దగిన ప్రయ త్నముచేయవలెను. నాకొక యుపాయము తట్టు చున్నది. అమర సింహుఁ డిచ్ఛినిని మధుమంతమునఁ బ్రవే శింపఁ జేసి - యాశుభ వార్తను భీమున కుత్తర ముఖమునఁ దెలుపుచు నేదో పని సాధించుటకుఁ బోయియున్నాఁడు, ఆయుత్తరమును గొనిపోవుచున్న వీనిని మనము బంధించి తిమి. కావున, భీముఁ డిచ్ఛినీకుమారి మధుమంతమునకు వచ్చినట్లెఱుఁగఁడు. మధుమంతమున నిపుడు సామాన్య సైన్యము లున్నవి. మనము వెంటనే సై న్యసమేతులమై పోయి యాదుర్గమును ముట్టడించినచో సులభముగా నే కార్యము నేఱ వేఱునని తోచుచున్నది. భీముఁ డచ్చటికి రాకము న్నె మన మచటికీ బోవుట ముఖ్య కార్యము, \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0123.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0123.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..242b02248b81b3c3241d48d41cf8f46d57b3afc0 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0123.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +ఇందువిషయమై మీరుగూడ యోజించి కార్యనిశ్చయము చేయుఁ" డని పల్కి యూరకుండెను. + +పరమారుఁ, డీశ్వర భట్టు తనకొనర్చినయుప కారమున కానందించి యతనిఁ జూచి 'ఓ మహానుభావా! నీ వొనర్చిన ఘన కార్యమునకు 'మెచ్చితిని.నీయుప కార మెప్పటికిని మజవను. ప్రాణపద మగు నాకూఁతువృత్తాంతమును దెచ్చి నాజీవములను నిల్పితివి, ఆఘన కార్యమునకు బహుమతిగా నీము త్యాలహారము నిచ్చుచున్నాను. స్వీకరింపుము' అని పల్కి యీశ్వర భట్టు మెడ నలంక రించి యతనిని సంతసింపఁ జేసెను. + +అనంతరము రాజు మధుమంతునిఁ గారాగారమున నుంప నాజ్ఞాపించి మంత్రులం జూచి 'ఈశ్వర భట్టు చెప్పినది యు క్తమని నాకుఁ దోఁచుచున్నది. భీముఁ డచ్చటికి రాక మున్నే మనము సైన్యములతోఁ బోయి దానిని ముట్టడింప వలయును. అందులకు మీ యభిప్రాయము తెలుపు' డని వారంద జందుల కేకగ్రీవముగా నంగీకరించిరి. జైతు డామఱునాఁడే దండుతో మధుమంతమున కరిగెను. + +ఇరు వ ది రేరెం డ వ ప్ర క ర ణ ము + +లక్ష్య భేద న ము + +ఉన్నత ప్రదేశమునుండి పల్లమునళుఁ బాఱునదీప్రవా హమువలేఁ బరమారుని సైన్యము లాబూగడమును వెడలి'. . \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0124.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0124.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b1f1767b470ad1e2937a25a4452c556f476f36e1 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0124.txt @@ -0,0 +1 @@ +మహా వేగముతో నెడ తెగని ప్రయాణము లొనర్చి నిరాటంక ముగా మధుమంతమును సమీపించెను. కాని, వానికష్టము నకుఁ దగినంత ఫలమును బొంద లేదు. పరమారుఁ డనుకొను న టచ్చట సామాన్య పై న్యములు లేవు. భీమ దేవుఁ డంతకు మున్నే చతురంగ సై న్యములతో వచ్చి యాపురమును రక్షించుచుండెను. మహాసముద్రమువలే ముందుఁగన్పట్టు నాసై న్యమును జూచి పరమారుఁడు చేయునది లేక తనబల ముల నక్కడ విడియిం చెను, మధుమంతము నంటి పెట్టుకొని మూర్జర సైన్యమును, దానికి సమీపముగా నాబూగడ సైన్య మును నిలిచి యొక దాని నొకటి చూచుకొనుచు వర్షకాల మందు జలపూర్ణము లగు కలమ క్షేత్రములన లెఁ దొణఁకు లాడుచున్నను దమయధిపతులయాజ్ఞలు గట్లన లె నడ్డుట చే నెక్కడి వక్కడ నుండిపోయిన వే కాని యుద్ధమునకు దలపడ లేదు. ఇసుము పాతరవ లె: దుగని మూర్జర సైన్యముతో బోరాడిన చోఁ బ్రాణనాశముతప్పవేౠ లాభము గలుగదని పరమారుఁ డెఱుఁగును. అందుచేఁ గుపితహృతయుఁ డైనను, భీమ దేవునితోఁగూడ నతని సై న్యముల నొక్క ముద్దఁ జేసికొని యొక్క మా ఱె మింగవలె నని కోరుచున్నను యుద్ధ మొనర్పం దన వారి నాజ్ఞాపింప లేదు, పరమారుని సైన్యము నవలీల జయింపఁగల నను ధైర్యమున్నను భీమ దేవుఁ డందులకుఁ బ్రయత్నింప లేదు. కాఁగల మామగా రగు పరమారునిఁ దాను బరాభవించినచోఁ దన \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0125.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0125.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a3149da6df72e067eaaa730c817fd1de1a285676 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0125.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ప్రియురా లగు యిచ్ఛినీకుమారి మనస్సున దుఃఖించి తన +మనోరథ మెక్కడ వ్యర్థముగావించునో యనెడు భీతిగల యతఁ +డాసాహసమున కెట్లంగీకరించును ? వెనుకటి సంభాషణమునఁ +దా నతని వరింపనట్లు స్పష్టముగా నిచ్చిని చెప్పినది. అయినను +భీముఁడు నిరాశుఁడు గాలేదు. లేఁబాయపు బాలికలు సిగ్గు +భరమునఁ దన్నుఁ గోర వచ్చిన వారిని మొదటి పర్యాయమున +నిరసించినను గ్రమముగా దర్శన సంభాషణాదులచే మచ్చిక +పడి యాపురుషునం దనురాగము వహించి పెండ్లియాడక +మాన రని యతనియభి ప్రాయము. + +భీమ దేవుఁ డొకనాఁ డిచ్ఛినీకుమారిని జూడ నామె +మందిరమున కేగెను. కాని, యామె యచ్చట లేదు. వకుళతో +గూడఁ గైలాసశిఖర మనెడి సౌధ మెక్కి తనతండ్రిగారి సైన్య +ములను, భీముని సై న్యములను జూచుచుండెను. భీముఁ డది +యెఱిఁగి మెల్ల మెల్ల నా సౌధమునకుఁ బోయెను. +ఇచ్చిని భీమ దేవు నల్లంత దూరముననే చూచి మన +స్సులో నిందించుకొనుచు మేల్ముసుఁగు సవరించుకొని వకుళ +చాటున నిలువఁబడెను. అతఁడు వారిని సమీపించి 'వకుళా' ! +ఇట 'నేమి చేయుచున్నారు ? ' అని యడిగెను. + +వకు: మహాప్రభూ ! అమ్మగారు చల్ల గాలికై వచ్చి. +నారు. ఆమె వెనుక నేనును వచ్చితిని, + +భీమ: అంతియేనా ? లేక , ' యాబూగడ ఘూర్జర +సైన్యముల బలాబలములఁ బరిశీలించుచున్నారా ? \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0126.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0126.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..25b80f556d6ede6ed50c98b810e2223971fba139 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0126.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +వకు: - రాజేంద్రా ! వానిని జూచినంతనే గడగడ వడకు మావంటి భీరువుల కంతశక్తి యెక్కడ ? + +భీమ:: ఓసీ ! వెట్టి దానా ! నీవు వాస్త వముగా నట్టి 'దానవే కావచ్చును. కాని, యా రాకుమారి యట్టిది కాదు. ఇట్టి సైన్యముల నిముసమాత్రమున నుఱుమాడ శక్తి గలది. విలువిద్య చే భీమ దేవునంత వాని నే వశపఱచుకొన్న యీ యువతి యెంతకు సమర్థురాలు కాదు ! + +అది విని వకుళ యూరకుండెను. ఇచ్ఛినీకునూరి తనలో ' ఈ దురాత్ముఁడు మంచిచూటలాడి నన్నుఁ బొంగించి లో బఱుచుకొనఁ జూచుచున్నాఁడు. ఇచ్ఛినీకుమారి వీనిముఖ స్తుతులకుఁ బొంగిపోవునది కాదు. వీనిమంచి మాటలకు లొంగు నది కాదు. వీని భీకరవచనములకు జంకునది కాదు' అని తలం చుచు నూరకుండెను. + +అపుడు భీముఁ డిచ్ఛినీకుమారినిఁ జూచి “రాజపుత్రీ ! చూడుము. నీతండ్రి సైన్యమునకును, నా సైన్యమునకును నెంత వార గలదో చూడుము, యుద్ధమునకుఁ దలపడినచో దాని జయించుట నా కెంతపని ! అయినను నాకుఁ బాణప్రియు రాలవగు నీమనస్సు కలతఁ జెందు నేమో" యని వెనుదీయు చున్నాను' అని పలికెను. + +తనవచనములు విని యాయువతి తనతండ్రి సైన్యము లను గాపాడవలె నని పార్థించుననియు, నామె ప్రార్థించు నట్లు చేసి తన్మూలముగా నా మె దయను సంపాదించుకొన \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0127.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0127.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c1aa162beb0660d415a92abfa28cbf913936fb5 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0127.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +వచ్చుననియుఁ దలంచి యామెవచనమునకై ప్రతీక్షించి యుండెను. కాని, యెంత సే ఫూరకున్నను బ్రత్యుత్తరము రాలేదు. భీముఁ డామెను జూచి 'రాజపుతీ! ఊరకుందు వేల? నీ విప్పుడు చక్కఁగా నాలోచింపవలసిన సమయము. కార్యము మించిపోయిన పిమ్మట నేమనుకొన్నను లాభము లేదు. మీతండ్రి గారికిఁ బాణాపాయము సంభవించుచున్న పుడు దానిఁ దప్పించుట నీకు విహితకృత్యము. అది నీ కశక్యము కాదు. అది నీ చేతిలో నే యున్నది. కన్న తండ్రి వంతలఁబడుచుండఁ జూచి నీవు సహింపఁగలవా? చెప్పుము, చెప్పుము' అని యడిగెను. + +అందుల కొమె 'సహింపలే' నని యుత్తరమిచ్చు నని యతఁ డనుకొ నెను, కాని, యాయువతి యేమియును మాటాడ లేదు. భీముఁ డంతతో నూరకుండక 'యువతీ ! మాటాడ 'వేమి? నేఁ దలంచిన నొక్క క్షణములోనే నీతండ్రిని, నీ సైన్య ములను జయించి యాబూగడమును మంట గలుపుదును. అయినను నే నాపని చేయనక్కఱ లేదు. నే నిక్కడనుండి చేసైగ జేసినఁ బాలును. నా సైన్యములే సర్వమును జక్క పెట్టుకొనును. కావునఁ గార్యనిశ్చయముఁ జేయుము. నీ మూలమున నీతండ్రికి పెద్దయపాయము వచ్చుచుండ గూతురనగు నీవు తప్పింపవలదా? నిన్నుఁ గని పెంచి పెద్ద జేసిన తండ్రి నిట్టియాపత్సమయమున విడుచుట నీవంటి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0128.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0128.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4052eb780ceef64861728e736fd15cf7f20f24e6 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0128.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +యు త్తమురాలికిఁ దగునా? నిన్నుఁ గన్నందులకు నీతండ్రికి నీవు గల్గించు మతిఫలమిదియా? ఆలోచింపుము, మివారిని రక్షింపఁ గంకణముగట్టుకొనుము' అని హితోప దేశముఁ "జేసెను. + +ఆ వచనము లిచ్ఛిని విని లోలోపలఁ బొంగివచ్చు కోపమును నతికష్టముచే నడంచుకొని తా నతనికిఁ దగిన సమాధాన మిచ్చి నోరుగట్టింపకున్న నిక నతఁ డిట్లే మాటాడుచుండు నని భావించి మెల్లగా 'మావిషయమై జాలిపడనవరము లేదు. ఇదివఱకుఁ గల్గించిన కష్టముకంటెఁ బెద్దకష్టమును మీరు గల్గింప లేరు. చేయవలసినది చేసి కొనుఁడు. ఉత్తమ క్షత్రియులకు వీరమరణము శ్లాఘనీయము. మా తండ్రిగా రట్లు చేసి మరణబాధకంటే మిగులఁ దీవ్ర మయిన యిహలోక దుఃఖములను విడిచి శాశ్వతసుఖ మనుభ వింతురుగాక ! వాయిష్టమువచ్చినట్లు చేసికొనుఁడు' అని పలికెను. + +భీ:- యువతీ! మీతండి నట్టిదుఃఖములపాలు చేయుట తగునా! ఇచ్ఛి: — శత్రీయునకు యుద్ధమరణము దుఃఖకరముగా దని చెప్పితి నే! + +భీమ: — తప్పింప నన కాశము నీకుఁ గల్గియు నట్టి మెట్ట వేదాంతపు వచనములాడెద వేల? | + +| \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0130.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0130.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aae4547bae322a2093a7a5a69ba69348927ea398 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0130.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +ఇచ్చి: విలునమ్ముల నిటు తెండు, +భీ: - 'ఇచ్చును." +ఇచ్ఛి: - వకుళ చే వానిని చెప్పించుకొని నిముసములో +నావింటి నెక్కిడి బాణముసంధించి 'ఓ రాజా ! ఈ బాణముతో +నీ శీరమును దెళ్ళ నేసిన నేమి చేయుదువు ! ” అనెను. + +భీమ దేవుఁ డామెభీక రాకారమును జూచి ' నివ్వెఱపడి +స్తంభాకృతివహించి యుండెను. అది చూచి యారాకన్నియ +“ఓ రాజా! ఈ బాణమున నీశిరమును ఖండించిన నీకు దిక్కు- +లేదు. అయినను, నిరాయుధుని జంపుట వీరధర్మము కాదు. +మఱియు, నీవంటి దుష్టహృదయుఁడు వెంట నే మరణించుట +మంచిది కాదు. కుళ్ళి కుళ్ళి చావవలయును. ఇదిగో ! బాణము +సంధించితిని. దీనితోఁ గోటగోడ పై నున్న నీటెక్కెమును +బడ గొట్టెదను చూడుము' అని గుఱి చూచి కొట్టెను, వెం +ట నే యది తెగి నేలఁ బడెను. ఆమె యతనిఁ జూచి 'నా +చాతుర్యమును గాంచితివి ! ఇఁక నన్ను విడిచి పెట్టుము' అని +పలికెను, + +భీముఁ డది చూచి యాశ్చర్యపడి 'ఇంత చాతుర్యము +నే నెక్కడను జూడ లేదు. అమ్మయ్యో ! ఇట్టి నిన్ను విడువఁ +గలనా ?' అని పల్కుచు నచ్చోటువాసి చ నెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0131.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0131.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..50daf93cfe077c3c329d15bf48e2a32b6e968ded --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0131.txt @@ -0,0 +1 @@ +మధుమంతమున కొక పక్క గోటగోడనంటి పెట్టు కొని యున్న తమగు నొక కొండ గలదు. దానికింది చఱియ లిసుముచల్లి నరాలనంత దట్టములగు వెదురు టడవులచేఁ గప్పఁ బడియుండుటవలన గాలికైనను జొరఁ దరముగాకుం డెను. అట్లుండ మనుష్యు లాయరణ్యమును భేదించుకొని యాకోట నెట్లును ముట్టడింపఁ జాలరని నమ్మకముండుట చే సైన్యములు తక్కినమూఁడుదిక్కులందునుమాత్రమే నివసించి గాపాడుచుందురు. ప్రస్తుతము భీముని సై న్యములుగూడ న దే విధమునఁ గాచికొని యుండెను. కైలాసశిఖర మను సౌధము మిగుల నున్నతమైన దని చెప్పితిని. అది యాప్రక్కనున్న పర్వతమునకు సోదరునివ లెం గన్పట్టుచుండెను. దానియు పరిభాగముననుండి యాపర్వతా రణ్యము నెల్లను గన్ను లవిందుగాఁ జూడవచ్చును. మఱియు, నటఁ గూర్చుండి యాకొండచఱియలయందుఁ దిరుగుమృగము లను లక్షించి వేటాడుట కనువగుట చే నా సౌధశిఖరము మృగయావినోదమునకుఁ దగినస్థలమని కూడఁ జెప్పవచ్చును. నాడు భీముఁడు విలునమ్ము లచ్చట నే విడిచి పోయి నప్పటినుండియు నిచ్ఛినీకుమారి వానిని దాల్చి, యాసౌధోపరి భాగముననిలిచి యాయరణ్యమును జక్కఁగా బరిశీలించి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0133.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0133.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d2954c4f981120274c8f2a547b7305b176978c3b --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0133.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +టెగయుట +బాణము. ఇది నాకుఁ దగిలిన చోఁ దప్పక ప్రమాదించునే! +వాడెవఁడో లక్ష్యశుద్ధిగలవాడును, విలువిద్యయందు +నేర్పుగలవాఁడును, దూరస్థములగువ స్తువుల నేయఁ జాలుబలము +గలవాఁడును గాని సామాన్యుడు కాఁడు,కాక పోయిన నీ +బాణము నింత నిరపాయముగా నా చెంతఁబడున ట్లెగయుట. +యసంభవము. మఱియు, వానికి నన్నుఁ గొట్టుఁదలం పున్నట్లు +తోఁపదు. కానిచో, నంత లక్ష్యశుద్ధిగలవాఁ డాశరమును +నాపైఁ బఱప లేక పోవునా ! పూర్వ మర్జునుఁడు శత్రుబలము +సడుమనున్న భీష్మ ద్రోణులను సమీపించి నమస్కార +కుశలప్రశ్నములు చేయ వలను పడక దూరమునుండి యె బాణ +ములు పఱపి వారిని గౌరవించె . నని వినియున్నాను. అట్లే +వీఁ డెవఁడో నాశుఁ గుశలప్రశ్న బాణములను బఱపుచున్నా +డేమో!' అని యనుకొనునంతలో మఱియొక బాణము రివ్వున +వచ్చి యామె చెంతఁ బడెను. ఇచ్చిని దాని కచ్చెరువందుచు +దానిని దీసికొని పరిశీలింప దాని కొక యుత్తరము బంధింపఁ +బడియుండెను. దాని నాత్రతో దీసికొని తనలో నిట్లు +చదువుకొనెను. + +'కన్యకామణీ! నీకు సంభవించిన కష్టమునకు మే మెంత +యును విచారించుచున్నాము. అందులో నీతండ్రి దుఃఖము +నకు 'మేర లేదు. ఆనాఁడు బిచ్చగాని వేషమున , వచ్చి నీజాడ +లను నీజనకునకుఁ దెలియఁ జెప్పి నీవిచ్చినహారము నతనికి +జూపి కొంతదుఃఖమును దగ్గించితిని. భీమ దేవుఁ డచ్చటికి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0134.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0134.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fec14af10b6246ab00c2faf6789a44a7a8563f73 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0134.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +రాకముం దే వచ్చి యీదుర్గమును సాధించి నిన్ను గొని +పోవ లెనని యనుకొన్నాము. కాని, దైవము మాకోర్కి- +వ్యర్థ ము గావించెను.మే మిచ్చటికి వచ్చినప్పటినుండియు +నెట్లయినను నీదర్శనము చేసి మావృత్తాంతము నీకుఁ దెలుప +వలెవని యెంత యో ప్రయత్నించితిని. కాని, భీముని సైనికులు +రాకాసులవ లెం గాచి కొనియుండుట చే దుర్గప్రవేశము నా +క సాధ్యమయ్యెను. అందుల కేదైనను పాయ మాలోచింపవ లె +నని తలంచి యీ పర్వతము నెక్కి యీదుర్గమంతయు నవ +లోకించుచుండ నీవు నాకుఁ గాన వచ్చితివి. 'ఒరులకుఁ జొర +శక్యము కాని యీదుర్గమందున్న నీకు మావృత్తాంతమును +దెలుపు టెట్లని యాలోచించి తుద కీయుపాయమును బన్ని +అపార సైన్యములతో గూడిన నీభీముని జయించుట +యసాధ్యము, మఱి నిన్నీ చెఱనుండి యెట్లు తప్పించుటయో +మాకుఁ దెలియకున్నది, ఈసమయమున మాయోపాయము +తప్ప వేటొకటి పని చేయదు, బుద్ధిమంతురాలవు గదా ! నీ +వేదైన నుపాయము చెప్పుము. నీకస్త్ర విద్యయందు మిక్కిలి +నేర్చుగలదు. కావున, నీవును నావ లెనే బాణమునకు నీయభి +పాయముఁ దెలుపును త్తరమును గట్టి నాకుఁ బంపుము. నేను +రేపు మరల వచ్చెదను. అప్పటికి నీవు సిద్ధురాలనై యుండ +వలయును. + +ఇట్లు చదువుకొని యిచ్చిని యమి తానందము నొంది +యీశ్వర భట్టుబుద్ధిని శారదత్వమునకును, సమయస్ఫూర్తి కిని, \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0135.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0135.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f7e381d3b6c678f8f37fd78e65161f649b6cd011 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0135.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +దమకులుంబమునందున్న ప్రేమకును మెచ్చుకొనుచు మరల +జెట్టు వైపు చూచెను. కాని, వెనుక టి చోట నెవ్వరును గన్పడ +లేదు. ఇచ్ఛినీ కుమారి కొంత సేపేమియో యాలోచించుచు +నందు విహరించు తన్ను వెదకుకొనుచువచ్చిన వకుళను గూడి +తనమందిరమున కరిగెను. + +తన పినతండ్రి యగు కరుణ రాజు ప్రతాపసింహుని, +నాతని తమ్ముని నిష్కారణముగాఁ జంపె నన్న విచారము +పృథ్వీ రాజును సంతతమును బాధించుచుండెను. ప్రతాప +సింహాదులు చేసిన నేర మేమియును బై కిఁ గనఁబడ లేదు' +కరుణ రాజు చూపిన యపరాధము ప్రాణములను దీయఁదగి +నంతది కాదు. కావునఁ, గరుణ రాజు చేసినది మిగులఁ గ్రూర +కార్యమనుటకు సందియము లేదు. కార్యము మించిన పిమ్మట +విచారించిన నేమి ప్రయోజనము ? .చేతులుగాలిన పిమ్మట +నాకులు పట్టుకొనిన లాభమేమి ? ఇఁకఁ గరుణ రాజును నిం +దించినను, లేక సంహరించినను జచ్చిన ప్రతాపసింహాదులు +బతికి రారు గదా ! ఆశ్రితులఁ జంపించె నన్నయపవాదము +తనకుఁ బోదు గదా ! ఇక నేమి చేయుట ! పృథ్వీరా జీవిష +యమై యాలోచించి యిఁక మిగిలిన వారి నైనను దగువిధమున \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0136.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0136.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..22b779d20899f95ccb030a0a3810473f02b1d9a0 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0136.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +నాదరించి వారిభ్రాతృ దుఃఖమును దొలఁగించి సంతసింపఁ జేసి +నచోఁ దనసన్నిధిని వర్తిల్లిన క్రూర కార్యమునకుఁ గొంత +శాంతి కలుగునని మనస్సులో నిశ్చయించి పలుమాఱు వారి +యిండ్ల కరిగియుఁ బ్ర త్యేకముగా వారిని దనయింటికిఁ బిలిచి +గౌరవించియుఁ, బెద్ద యుద్యోగముల నిచ్చియు వారిని బలు +విధముల నాదరించి సంతుష్టులనుగాఁ జేసెను. వారును రాజు +చేయుచున్న గౌరవమువలనఁ గ్రమక్రమముగా భ్రాతృదుఃఖ +మును మఱచి సంతుష్టు లైనట్లే పైకి వర్తించి యరమర లేకుండ +నా రాజసత్త ముని గొలుచుచుండిరి. + +ఒక నాఁడు పృథ్వీరాజు నిండుకొలువుం డెను. సభామం +డపము జనుల చేఁ గిక్కిఱిసియుండెను. అంత ద్వారపాలకుఁ +డొక పురుషుని రాజసన్నిధిని సిలువఁ బెట్టి వెడలిపోవ వాడు +రాజునకు నమస్కరించి యొక్క యుత్తర మతని పాద సన్నిధిని +బడ వైచెను. రాజు దాని నందుకొని యిట్లు చదువుకొనెను. + +రాజేంద్రా! నేను మిమ్మును విధిప్రకారముగాఁ +బెండ్లాడక పోయినను జిరకాలమునుండి మోసద్గుణములను +వినుచు, మీపాద సేవ నొనర్చుటకే మదిలోఁ గాంక్షించుచు, +మీ సుందర రూపము నే నాహృదయపీఠమున నిల్పి పూజించుచు, +నాప్రాణముల కంటెను నెక్కుడు ప్రియముగాఁ జూచుకొను. +చున్న మిమ్మును 'ప్రాణవల్లభా' అను పవిత్రాక్షరములతో- +కాదు, అమృతమయాక్షరములతోఁ బిలిచి యానందించుట +కాజ యిండు. ఓ ప్రాణవల్లభా ! నే నుత్త మమగు పరమారు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0137.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0137.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2bdbd9533d7f514f96a7a8455959bda0dbb8bcc4 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0137.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +వంశమునఁ బొడమితిని. ' అందులో నన్ని విధములను వాసి +గాంచిన జై తపరమారుని కుమారికను. భవదీయగుణ సంప +దను విని నాహృదయకమలము నిదివఱకే యర్పించుకొని +యున్నాను. మనమున నిశ్చయించుకొన్న పురుషుఁడు భర్త +యగుననుటకు సందియము లేదు. ఇట్లుండ నీ భార్య నగు +సన్ను మూర్జర భీమ దేవుఁడు మోహించి మాయోపాయ +ముచే దనపురమగు నీ మధుమంతమునకుఁ గొనివచ్చి చేటు +పెట్టెను. మాతండ్రిగారు నన్ను విడిపించుటకై సైన్యసమే +తులై వచ్చియుఁ బ్రబలుఁడగుభీమ దేవు నెదుర్కొన వెను +దీయుచున్నారు. వా రొక వేళఁ దెగించి పోరినను యుద్ధమున +మడియుట తప్ప భీముని జయింప లేరు. నన్ను విడిపింప లేరు. +కావున, మహాపరాక్రమశాలి వగునీవు . వచ్చి శత్రువును +జయించి నీ భార్యను విడిపించుకొనుము. ఏవిధమునం జూచి +నను నే నీ పట్టున మీకు పేక్షింపదగిన దానను గాను, త్రికర +ణములలో మనస్సే ప్రధానమగుట దానిచే వరింపఁబడిన +మీరు భర్త లే యనుకొన్న చోఁ బరగృహీత నగునన్ను +రక్షింపవలసినదని వేఱ చెప్పవలయునా ? రావణుఁ డపహ +రించిన సీతను విడిపించుటకై రాముడెంత కష్టపడెనో, +యెట్లు విడిపించెనో దేవరకుఁ దెలియని విషయము కాదు. ఒక +వేళ నేను మిమ్మును ప్రేమించినను నన్ను మీరు ప్రేమింపక +భార్యనుగాఁ జేసికొనుటకు మీ కిష్టము లేక పోయి యుండ +వచ్చును, అయినను నేను పేక్షింపఁదగినదానను గాను: \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0138.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0138.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ea1514487cff61a8150bf4a971392d892da5af2c --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0138.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +శత్రువుల చేఁ బీడితయగుచున్న రాజకుమారిక తన్ను రక్షింప +సమర్థుఁ డైన యొక రాజసత్తముని కొక పట్టుతోరమును బంపి +శరణు జొచ్చుటయు, నారా జాతోరమును జేతికి బంధించి కొని +శత్రువుని జయించి యాకన్యకను విడిపించుటయు రాజపుత్రా +చారము. ఆ యాచారము చేత నైనను నేను రక్షింపఁదగిన +దాననే ! మనక్షత్రి యాచారమును బాటింపకున్నను శరణా +గత నగునన్ను విడుచుట పాడిగాదు. శరణాగత రక్షణము +మీవంటి యుదార పురుషులకు విహితకృత్యము గదా ! +మఱియు, నేను పాలవంటి క్షత్రియవంశమునఁ బొడమిన +దానను. హిందూ యువతిని, ఇట్టి నన్ను జైనమ తావలంబి +యగు యొకడు బలాత్కరించి వరించి ధర్మసంక్షయము చేయఁ +జూచుచుండ మీవంటి ధర్మజ్ఞులు నాధర్మవ్య త్యాసమును +దొలఁగింప సమర్థులయ్యు నట్లు చేయకపోవుట న్యాయము +కాదు. కావున, రాజేంద్రా ! ఒక కన్నియను రక్షించుటకై +బహుప్రాణనాశము గల్గించు యుద్ధమున కెలపూనవలయు సని +యోజింపక సనాతనమగు ధర్మమును స్థాపించుటకు బద్ధకంక +ణుఁడ వై శత్రువులం దునుమాడి నన్ను రక్షింపుము. +, + +ఆయు శరమును జదువుకొనుచున్నవుడు పృథ్వీరాజు +నకుఁ గల్గినయానందమునకు మేర లేదు. ఏయువతీమణి సద్గుణ +- \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0141.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0141.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..31bc3d413108554a3b0deeca5d2d0aadcabc160e --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0141.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +దేదియు క్తమో +మును భయము లేదు. మాయిచ్ఛిని నీదయకుఁ బాత్రురాలగు +టచేధన్యురాలయినది. మాయావిని మాయ చేత నే జయింప +వలెనని పెద్ద లందురు. మాయచే మనల వంచించి యిచ్ఛినీ +కుమారిని భీముఁడు గొనిపోయెను. ఆభీముని మనము +మాయచేఁ గన్ను గప్పి యిచ్చినిని గొనివచ్చుట యుచితము +గాదా! మనకు భీమునితో నిప్పట్టున యుద్ధము తప్పదు, +ముందుగా నిచ్ఛినీకుమారి నెట్లో మన శిబిరమునకు రప్పించి +యుద్ధ మొనర్చుటయా? మొదటిపక్ష మును మనమవలంబించి +నచో ముందుగా మనమే సమరమునకు దిగవలెను. రెండవ +పక్షు మైన చో నిచ్ఛినిని విడుచుట కిష్టము లేక భీముఁ డే +ముందుగా యుద్ధ మారంభించును. ఇందేది యుక్తనో +యోజింపుము." అని పల్కెను. అది విని పృద్వీ రాజు +'భూపాలా ! భీముని సై స్యములు సామాన్యములు కావు. +మనము ముందు యుద్ధమునకే కడంగినచో సెన్ని దినములు +పట్టునో యెవ్వరు చెప్పఁగలరు. ఈలోపున మాయావి యగు +భీముఁ డాకుమారి కెట్టియాపద పుట్టించునో; యెట్టిపరాభ +వముఁ గల్గించునో; రాకుమారిని విడిపించుట యే మనకు +ముఖ్య కార్యము, ఆమె 'చేజిక్కి-న పిమ్మట మన మేమి చేసినను +విచారముండదు. . తగిన యుపాయ మలవడిన చో నామెను +విడిపించి తెచ్చుటయే యుచితము.' ” అని ప్రత్యుత్తరము +చెప్పెను. అందుచే నొక మూల నాబూ సైన్యములును, నొక +తట్టు ఢిల్లీ బలములును విడిసియుండిన వేకాని యుద్ధ మారంభింప \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0142.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0142.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e1b348b9d5194b6c1120e3e1a8a672db51d5b69f --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0142.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +లేదు: ఆబూ రాజునకు ఢిల్లీ రాజు సహాయుఁడై వచ్చియున్నం +దున భీమరాజు మిగుల జాగరూకుఁడై దురములో నుండియే +పోరుసల్ప నిశ్చయించి శత్రువులు త మమెదిరించినప్పుడే +యుద్ధము చేయుఁడని సైనికుల కాజ్ఞాపించుటచే నాఘూర్జరు +లాయుధపాణులై కంటికి తెప్పవలె నాదుర్గమును గాచు +కాని, యుద్ధ మారంభింప లేదు. ఇట్లా మూఁడు +సై న్యములును నానావిధ యుద్ధపరికరములను దాల్చి వర్ష కాల +మున నాకసముల బారులుదీర్చి స్వకీయమగు నీలకాంతులచే +జగము నంధ కారముగ నొనర్చుచు, నడుము నడుమ మెఱపు +లచేఁ చూపఱకు మిరుమిట్లు గొలుపుచు వర్ష ప్రారంభ కారి +యగుచల్ల గాలి కెదురుచూచుచున్న మేఘబృందములవ లె +మిగుల గంభీరము లై రాజాజ్ఞ కెదురుచూచుచుండెను. +శత్రు సై న్యములు తనదుర్గమును సమీపించి విడిసియున్నను +ముట్టడి ప్రారంభింపక శిబిరములం దట్లేలయుండి పోయినవో +యని యాలోచించియు సరియగు కారణ మరయ లేక భీముఁడు +సై న్యములు దుర్గమును ముట్టడించుటకుఁ బూర్వమే గుజ +రాతునుండి మఱికొంత సైన్యమును రప్పించుకొన నిశ్చ +యించి యచ్చట కాజ్ఞాపత్రమును బం పెను. తనయనుమతి +లేకుండఁ బై నున్న వారిని లోనికిఁగాని, లోని వారిని బైకిఁగాని +పోనీయరాదని ద్వార పాలకులను గఠినముగా శాసించి +దుర్గ ద్వారములు మూయించి భీమ దేవుఁడు మిగుల జాగ +రూకుఁడై యుండెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0143.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0143.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5bf60a69fc48cbd87cbd7a32ccca2c059c5f3188 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0143.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +ఒక నాడతం డిచ్ఛినీకుమారినిఁ జూచుతలంపుతో +నా మందిరమునకు బోయెను. ఆమె వకుళ తో నేదియో +సంభాషించుచు నాక స్మికముగా నటఁ బ్రత్యక్షమయిన భీమునిఁ +జూచి చటాలున లేచి మేల్ముసుఁగు సవరించుకొని నిలువఁ +బడెను. అపుడు భీముఁ డామెను జూచి 'యువతీ ! నీవు లేచి +ప్రత్యుత్థానము చేయ నవసరము లేదు. నీవు నిలునఁబడియుండి +యుండుటను జూచి చిగురువలె నతికోమలములగు నీ పాదము +లెక్కడఁ గందునో యని నామనస్సు కుందుచున్నది. కూర్చుం +డుము, కూర్చుండుము. నిలువఁబడిన నేమి ? కూర్చుండిన +నేమి ? సంతోష పూర్వకముగా నాతో సంభాషించినఁ +జాలును. యువతీ ! నిన్ను విడిపింప ఢిల్లీశ్వరుఁడు గూడ వచ్చి +యున్నాడు. వచ్చుఁగాక ! ఏమిలాభము ? ఈ చాళుక్య భీము +నకు శత్రుభయంకరుఁడగు నలపురమునకు_చేఁ జిక్కిన +వస్తువును విడిపింప ఢిల్లీశ్వరునకుఁ గాదు, సురగణములతో +గూడివచ్చిన సురేశ్వరునకై నను దరమా ! ప్రమథగణ +సహితుఁడైన - మహేశ్వరునికై నను దరమా ! నాపరాక్రమ +మును నెదుటి వారిప రాక్రమమును బరిశీలింతువు గాక ! ఢిల్లీశ్వ +రుకంటే నెక్కుడుపరాక్రమ శాలినైనచో వరింతువా ? +చెప్పుము. పోనిమ్ము, నీవు నన్ను వరించినను సరియె. లేక +పోయినను సరియె, ఏదీ నీధనుర్విద్యా పాండిత్యమును మఱి +యొక సారి చూపుము. ఆనాఁడు సులభముగానే నా టెక్కె +మును బడఁగొట్టితివి. నీలక్ష్యుశుద్ధికి మిగుల నానందించితిని, \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0144.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0144.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..12b7250b1f281e41309ebedb9831d7ade5bc05be --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0144.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +హస్త లాఘవమునకు మెచ్చుకొంటిని. సుందరీ! నీ కింత నేర్పు- +మావంటి వీరులుగూడ మెచ్చుకొనఁదగినంత నేర్పు-నీ కే +ట్లలవడెను ! మఱియొక మాఱు వింటిని మో పెట్టి బాణమును +సంధించి లక్ష్యమును భేదించి నా కానందముఁగూర్పుము' అని +పలికెను. + +ఇచ్ఛిని యాతని పలుకులు వీని 'రాజా ! నీగంభీరవచ +నములకు జంకుదానను గాను. నిన్ను వరించు దానను గాను. +నీదుర్గమున నన్ని టైంత కాలము నిర్బంధింతువో నిర్బంధిం +పుము. పుష్పకోమలగాత్రి నగు నన్నిట్లెంత కాలము బాధిం +తువో బాధింపుము. నా పురాకృతకర్మ మిట్టిదిక దా యని +తలంచుచు నీవొనర్చు బాధల ననుభవింతును. కానిమ్ము. +యువతీజనమును బలాత్కరించి తెచ్చి నిర్బంధిం చెడు నీ +రాక్షసకృత్య మీస్మొటికి క్షత్రియ వంశసంభవుఁడు, అందులోఁ +చాళుక్యవంశసంభవుఁ డొనర్చెనని విని తోడిరాజు లంద +ఱానందింతురుగాక ! త్రేతాయుగమునందువలె నీకలియుగ +మందును స్త్రీ జనకంటకుఁ డొకఁ డున్నాఁడన్న ప్రఖ్యాతి +నీవలనఁ గలుఁగాక ! ' అని పల్కుచుండ -- + +భీ: ఆఁ, ఏమేమో ! నేను స్త్రీ జనకంటకుఁడనా ? + +ఇచ్ఛి: -స్త్రీలను బాధించువారు మ రెవ్వరు ? + +భీ: నిన్ను బాధించుచున్నానా ? + +ఇచ్చి: — కాక, నాకు సుఖమే కల్గించుచున్నా వా ! \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0146.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0146.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d65cef050d1099245609c8b669d58013b3630c4c --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0146.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ఇచ్ఛిని కొంచె మూరకుండి యతనియభిలాషము దీర్ప +నిచో నతఁ డక్కడనుండి కదలఁ డని తలంచి యెట్లో యా +పిశాచమును వదలించుకొనుట యే మేలని యతనిఁ జూచి +“ రాజా! అస్త్ర విద్య పురుషులది. పురుషులు చేయుపను +లొనర్చునపుడు పురుష వేష మే యుండవలెను. నా కట్టిదుస్తులు +తెప్పింపుము' అని పలికెను. + +భీ: __యువతీ ! నీవిట్లు యువతి వై +యుండి విల్లెక్కు +వెట్టిన పుజీ నాకు మిగుల దర్శనీయవుగా నుందువు, +ఇచ్చి: అగుగాక నే నీ వేషముతో వింటిని దాల్పను. + +భీ - పోనిమ్ము, నీ 'వన్నట్లే కాని' మ్మని పల్కి +యొక భటుని చే దుస్తులు తెప్పించి యామె కిచ్చెను. ఆయిచ్ఛిని +యావస్త్రములను గ్రహించి లోనిక రిగి ధరించి యీవలికి +నచ్చెను, మీసములు రాని రాకుమారునివలె నున్న యిచ్ఛినిని +జూచి రా జాశ్చర్యము చెంది “యువతీ ! నీవు పురుష వేషముఁ +దాల్చినను నీరూపము నాకు మోహజనక మే యగుచున్నది. +అచ్చముగా రాకుమారునివలె నున్నావు. లెమ్ము, వింటి +నెక్కిడుము' అని పలికెను. + +అనంతర మిచ్ఛిని వింటి నెక్కిడి బాణము సంధించి +యతఁడు చూపినలక్ష్యములను సరిగా గొట్టెను. భీముఁ +డామె నేర్పునకు సంతోషించి తనలో “ఈమె యిం తేనియు +దప్పకుండ లక్ష్యమును భేదించుచున్నది. ఒకప్పుడు నా కేమయి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0147.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0147.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6778b14ec0fff569a8fb2f445a16f23ed24cbdce --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0147.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +నను ప్రమాదము సంభవించు నేమో ? మఱియుఁ బురుష వేష +ముతో నీమే వింటిని దాల్చినప్పుడు నాకు సంతోష మే కాక +భయముఁగూడ నంకురించినది. ఈమె +సొమాన్యురాలు కాదు, +ఈమె కోరిన ట్లాయుధములు చేతి కిచ్చి నేను జేంతనున్న చో +సింగపుఁగొదమవలె నా పై కిలంఘించి ప్రమాదముఁ గల్గింపక +మానదు. కావున, నే నిఁక జాగరూకుఁడ నై వర్తి పవలెను. +అంతఃపురమున నున్నయీయువతి చెంతకు వచ్చినప్పుడు యుద్ధ +మునకుఁ బోవ నట్లు సకలాయుధములను దాల్చి వచ్చుట యే +'మే లని తలంచుకొనుచు నచ్చోటు గదలిపోయెను. + +తామరకొలఁకునడుమ నెట్ట తామర పూవువ లే సూర్యుం +డాకాశ మధ్యమున వెలుఁగుచు క్షమ యను పేరు వహిం +చిన భూ దేవి యోర్పును బరీక్షించుటకో యన మిడుఁగురుల +నంటి కిరణములు లోకము పై బఱపుచుండెను. ఆ వేఁడిమిచే +మిగుల సంతప్తు రాలయి భూ దేవి విడుచు చున్న నిట్టూర్పులో +యనునట్లు వెచ్చనిగాడ్పులు వీచుచుండెను. ఆతీవ్రతకుఁ +దాళ లేక ప్రాణికోటి చెట్లనీడలను, పొదరిండ్లలోను, గృహాం +తర్భాగములందును, జలాశయములలోను, భూవివరముల +లోను విశ్రమింపఁజొచ్చెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0148.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0148.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..31f977725277513a62e34d97efe4611120faf58d --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0148.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +అట్టిసమయమున నొక పురుషు డెచ్చటనుండియో +మధుమంతమువకు వచ్చుచు +చుండెను. పండు తమలపాకువంటి +యతనిశరీం మెండ వేడిమికి మిగులఁ గందిపోయి యుండెను. +అతని ముఖము మిక్కిలి కాంతిదక్కి, యుండెను. వర్షానంతర +మునం గొండ శిఖరమునుండి ప్రవహించు సెలయేళ్ళన వలె +జెమ్మట లతనిశిరోభాగమునుండి కాలువలుగట్టి పాఱుచు. +గట్టువస్త్రములను బూర్తి గాఁ దడిపి వైచెను. అతఁడు దీర్ఘ +ప్రయాణము చేసినట్లు మిక్కిలి బడలియుండెను. అతఁ డేదో +య త్యావశ్యక మగుపనిని నిర్వహింపఁ బోవుచున్నాఁడని నిశ్చ +యింపగలము. లేనిచో నట్టి భయంకర సమయమునఁ బ్రయా +ణము చేయునా ? అతఁడు దుర్గ ద్వారమును సమీపించి పెద్ద +గొంతుతో అయ్యా ! రక్షకభటులారా ! తలుపుఁ దీయుఁడు . +నేను ప్రభువుగారిని దర్శింపవలెను. ఒక యాపద్వార్త మోసి +కొనివచ్చితిని. దానిని రాజుగారికిఁ దెలుప వలెను. మీ రెంత +మాత్ర మాలస్యము చేయ రాదు. చేసితీ రేని మీకును, నాకును +గూడ మాటవచ్చును' అని కేక వేసెను. + +రక్షక భటు లది విని యేదో యాపద సంభవించియుండు +సని నిశ్చయించి తొందర పడి రాక పోకల కనుకూలముగా +దుర్గక వాటమున కమర్పఁబడిన చిన్న తలుపును దెఱచి యత +నీట్లు సంభాషించిరి. + +భ: --అయ్యా ! నీ నెవ్వఁడవు ? + +వు: - నే నొక సందేశహరుఁడను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0149.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0149.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..04f11cac1ac13036626505d639e3444d87a8917f --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0149.txt @@ -0,0 +1,31 @@ +భ: — ఎక్కడనుండి వచ్చితివి ? + +పు: -అనిహి లపురమునుండి. + +భ: -ని న్నె వరు పంపిరి ? + +పు: -మధుమంతుఁడు. + +భ: -(ఆశ్చర్యముతో) మధుమంతుఁడా ! + +పు: -అవును, మధుమంతుఁడు + +భ: _అతఁడు పరమారునికారాగృహమున నున్నా +డని వినియున్నా మే! + +పు : —అది నిశ్చయమే ! కాని, మాయోపాయము చేఁ +దప్పించుకొనెను. + +భ: - అట్లయిన నతఁ డిచ్చటికి రాక యనీహిలపురమున కేల పోయెను? + +పు: -(విసివికొనుచు) మీకు సమాధానము చెప్పునప్ప +టికి నాకు నోరు నొచ్చుచున్నది. అదంతయు మీ కేల ? 'నన్ను +రాజసన్నిధికిఁ. బోనిండు. + +భ: -ప్రభువుగారి సెల వైనఁ గాని నిన్ను లోనికి +విడువ వలనుపడదు. + +పు: అట్లయినఁ ద్వరగాఁ బోయి విన్న వింపుఁడు. +ఆభటులలో నొకఁడు వేగముగా రాజును సమీపించి +'మహాప్రభూ ! అనిహలపు రమునుండి ' యొక భటుఁడు వచ్చి +నాఁడు. మధుమంతుఁ డేదో యుత్త రమిచ్చి పంపె నఁట. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0150.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0150.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f46936a1522d345c08d9f8b849bb26a860d6f9ff --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0150.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +ఏని యదరిపడి +తమదర్శనము చేయఁగోరుచున్నాఁడు. ఏదో యాపద్వార్తను +దెచ్చె నఁట !' అని మనవి చేసెను. + +ఇచ్ఛినీకుమారిని వశముగావించుకొనుట కుపాయము +లనుగూర్చి రూపవతితో సంభాషించుచున్న భీమరా జామాట +విని యదిరిపడి “ఆఁ, ఏమీ! మధుమంతుఁడు పంపెనా! +అతఁడు శత్రువుల కారాగారమును దప్పించుకొని వచ్చెనా! +అట్లయిన నది సంతోషవార్తయే కాని యాపద్వార్త యెట్ల +గును? అతని వృత్తాంతము తప్పక యరయవలయును. రూప +నతీ! అతని విడిపింపవలయు నని నీవు న న్నెన్నోమారులు +ప్రార్థించియున్నావు. మనము ప్రయాసపడకుండ నతఁడే +తప్పించుకొనివచ్చెను. లెమ్ము; ఇట్టి బుద్ధిమంతుఁడు, ఇట్టి +మాయావిశారదుఁడు శత్రువుల కెట్లు చిక్కిపోయినాఁడో +నా కాశ్చర్య మగుచున్నది' అని పల్కి భటునితో +సం దేశహరుని లోనికిఁ బంపు మని యాజ్ఞాపింప వాడు +వెడలిపోయెను. + +రూపవతి మహా రాజును “ఓ మహాప్రభూ! +ఈ వార్త విన్న ప్పటినుండియు నాగుండె దడదడ కొట్టుకొను +చున్నది. మునుపటికంటెను నాకు +భయము హెచ్చుచున్నది. అతని కెట్టియాపద సంభవించెనో యని నామనస్సు +మిగులఁ బరితపించుచున్నది. ఏలినవారు చెప్పినపని సులభ +ముగా నిరపాయముగా నెఱవేర్చుకొనివచ్చితి మని యానం +దించుచుండ భగవంతుఁడు మా కెట్టి యాపదను దెచ్చి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0151.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0151.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..67e0ccacf60757d268e4c0ff6c70563136fe6e38 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0151.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +పెట్టెనో చూడుఁడు. ఎట్టి చెడువార్త వినవలసివచ్చునో +యని యడలుచున్నాను' అని స్త్రీ జనమునకు స్వభావసిద్ధ +కన్నీటిధారలు కపోలములందుఁ గాలువలుగట్ట +నేడ్చుచుఁ బలికెను. + +భీమగా జామాటలు వీని జాలిపడి యేవోమాటలు +చెప్పి యోదార్చుచుండ నాసం దేశహరుఁడు వచ్చి రాజు +నకు నమస్కరించి నిలిచెను. రాజును, రూపనతియును నతని +వికృతాకారమును జూచి గొప్ప యాపద యేదో +తటస్థించియుండు నని యడలుచు సందేశహరునితో 'ఓరీ! నీ వెక్కడ +నుండి వచ్చితివి? అన్దిలపురమునుండి యా? మధుమంతుఁడు +పం పెనా? అతఁడు కుశలియే కదా! ” అని యాత్రముతో +నడిగిరి. అతఁ డది విని 'మహారాజా! నన్ను మధుమంతుఁడు +పంపియున్నాడు. అతఁడు కొన ప్రాణముతో నున్నాఁడు. +ఇదిగో! నీయుత్త రమున నంతయు వాయించియున్నాఁడు. +అతని భార్య రూపవతి యిచ్చట నున్నదఁట! అవసానకాల +మున వచ్చి కంటఁబడి తృప్తినొందింపు మని యామితో +జెప్పుమని యతఁడు నన్ను మఱిమఱి ప్రార్థించెను. ఇంతకంటే +నా కేమియును జెప్ప లేదని పల్కి యుత్తర మిచ్చెను. ఆ +మాట విన్నతోడ నే కెవ్వునఁ గేక వేసి యేడ్చుచున్న రూప +వతి నూఱడించి యాయుత్తరమును విచ్చి రాచదువం దొడఁగెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0152.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0152.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3f7ec9414ce067b3f364c4ea87d3e13c8a566057 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0152.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +మహారాజా! +దేవర వారి పూర్ణానుగ్రహమునకుఁ బాత్రులగు సేవ +కులలో నోక్కడ నై నను నందులకుఁ దగినఘన కార్య మాచ +రించి ప్రభుభక్తిని వెల్లడింప లేకపోయినందులకు విచారించు +చున్నాను. ఇచ్ఛినీకుమారిని సాధించుటలో నే నమర సింహు +నంతపని చేయకపోయినను గొంత చేయకపోలేదు. అయిన +నేమి యందులకుఁ బదింతలు పెద్ద నేరము చేసితిని. అమర +సింహుఁడు తమ కిమ్మని నా చేఁ బంపిన యుత్తరము శత్రు +వులపాలఁ బడ వైచితిని. ఈ నా యపరాధమును సహింపుఁడు, +మహాప్రభూ! ప్రస్తు తాంశమును జిత్తగింపుఁడు. ఈ సం దేశ +హరుడు నాకుఁ బియమిత్రుడు. ఇతనిసాయమున నే +శత్రువుల కారాగారమునుండి తప్పించుకొంటిని. +దుస్సహ రోగ పీడితుఁడ నగుట చే నడచుటకు శక్తి లేక పలు +పొట్లుపడి యేట్లో నాపురమును జేరుకొంటిని, నేను +'మొదట మధుమంతమున కే రాఁదలంచితిని. కానీ, యాబూ +సైన్యము మార్గమధ్యమున నుండుటచే మరల నెట్టియిక్కట్లు +మూడునో యని భయపడి యట్లు +చేయ లేదు, కడకాలమునం +దమ దర్శన భాగ్యము లభింపనందులకు విచారించుచున్నాను. +నే నీరోగమునుండి విముక్తుఁడ నగుదునన్న నమ్మకము నాకు +లేదు. మిమ్ము నీ కన్ను లతో మరలఁ జూతునన్న నమ్మకము +లేదు. ఇవియే నా కడపటి నమస్కారములు. వెంట నే నా +ప్రియురాలగు రూపవతి నంపుఁడు. మరణకాలమున నామెను +అయినను \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0154.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0154.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3ea9ee2e4d4e02cf5fa7b4b37e565d96a27deca8 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0154.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +బాధించిన చోఁ బితృ భక్తిగల య రాజకుమారి తండ్రి బాధ +లను దప్పింప నన్ను వరించిన వరింపవచ్చును. నీ వింటికి +బోయి ప్రయాణమునకు సన్నద్ధవుకమ్ము' అని చెప్పి రూప +వతిని బంపి వేసెను. అనంతరమున భీమ దేవుఁడు భూయాదుఁ +ఢను నొక రాజకుమారుని బిలిచి యన్డిలపు రమునకుఁ బోయి +మధుమంతుఁడు చెప్పినట్లు చేసి కార్యము సాధించుకొనిరమ్ము. +ఈసం దేశహరుఁడును నీవును గలసి రూపవతిని నిర పొయ +ముగా సన్స్టిలపురమునకుఁ జేర్పుం' డని యాజ్ఞాపింపఁగా +నాతఁడు సం దేశహరుని సమీపించి కొంత సేపు సంభాషించి +యింటికిఁ బోయెను, సందేశహరుఁ డచ్చట నే విశ్రమించి +యుండెను. + +సూర్యుఁ డప్పుడే తూర్పు కొండ శిఖరమునఁ జూప ట్టెను. +అతని కిరణములు ముందుగా +నున్నత ప్రదేశములందుఁ +గుంకుమపూత పూయుచుండెను. జ్ఞానులు సంసారముక్తులై +స్వస్వరూపము నొందినట్లు ప్రజలు నిద్రాముకులై చైతన్య +మును వహించి నిజకార్యాసక్తులయి పోవుచుండిరి. ఇట్టిసమ +యమున మధుమంతమున కొక తట్టుననున్న కొండ పైకి జను +లొక్కరొక"రే పోవుచుండిరి. ఏదో యపాయము సంభవించి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0156.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0156.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eaed1dd00d68a251ace9b84b21df1456082aac3a --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0156.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +మిగుల నలఁగిపోయిన పూవుదండవలెఁ గాంతి దక్కి వికృతా +కారముతో నున్న రూపవతిని జూచి యత్యాశ్చర్యము +సూచించుచు భీమ దేవుఁ డిట్లనియె. రూపవతీ! నీ కిట్టి +యాపద గల్గించిన దురాత్ము లెవ్వరు? నిన్నిట్లు బాధించిన +క్రూరు లెవ్వరు ! పూలదండ కఱకుదర్భ త్రాళ్ళ చేవ లె నీనంటి +యోగ్యురాలిని, నీవంటి సుకుమారి నిట్లు బంధించిన కఠిన +హృదయు లెవ్వరు? అన్దిలపురమునకుఁ బోయెడు నీ వీ చెట్టున +కేల బంధింపఁబడితివి? సందేశహరుడేమయ్యెను? నీకు +రక్షకుఁడుగా వచ్చిన భూయాదుఁ డేమయ్యెను? నీ విట్టి దురన +స్థకుఁ జిక్కుచుండఁ జూచి యాకఠినాత్ముఁ డెట్లూరకుం +డెను? నీనృత్తాంత మేమియో చెప్పు మనఁగా నది పొంగి +పొరలి వచ్చుచున్న దుఃఖమును గొంచెము తగ్గించుకొని +చెక్కిళ్ళయందుఁ గాలువలుగట్టుచున్న కన్నీటిని దుడుచు +కొని చెదరిన కేశపాశమును మెలన ముడి వేసికొనుచు హీన +స్వరమున నిట్లు చెప్పెను. + +'ఓ మహా రాజా! నాదురవస్థ నేమని చెప్పుకొందును? +ఇట్టి కష్టము లనుభవింప భగవంతుఁడు నానుదుట వ్రాయ +నది యేల తప్పును ! నిన్న దమయొద్ద సెలవు దీసికొని వస్తువు +లన్నియు సవరించుకొని భుజించి మన వారందఱుతోను జెప్పి +జాము రాత్రి యగునప్పటికి సం దేశహరుఁ డున్న చోటికిఁ +బోయితిని. వాఁ డెవ్వరితోనో భాషించుచుండెను. చీకటిలో +రెండవ వాఁ డెవ్వడో నేను బోల్ప లేదు. కాని, యతఁడు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0157.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0157.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5705d4f8ae7fa60a377a16ef620b7f4e2e6db01a --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0157.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +భూయాదుఁ డని యనుకొంటిని. +నేను వారిని బ్రయాణము +నకుఁ ద్వర చేసితిని. వారును బయలు దేతీరి. దుర్గ ద్వారమును +సమీపించితిమి. ఇంతలో నన్డిలపురమునకుఁ గొనిపోవలసిన +వస్తు వింట మఱచుట చేఁ దెచ్చికొందునని చెప్పి నేను వెను +కకుఁ బోయితిని. నేను మరలినచ్చులోపల వారు దుర్గ ద్వార +మును దాఁటి యచ్చట నిలువఁబడిరి. తమయాజ్ఞ యగుట చే +ద్వార పాలురు వారి నడ్డ లేదు. నేను ద్వారమును సమీపించి +సం దేశహరుఁ డేఁడి యని రక్షకభటుల నడిగితిని. వారు +ద్వారమావల నీనిమి త్త మెదురుచూచుచున్నా రని చెప్పిరి. +అది విని నేను ద్వారము దాఁటగా నే సం దేశహరుఁడు నన్ను ఁ +జూచి 'అమ్మా! రా, రా; నీ నిమిత్తమే యెదురుచూచు +చున్నా' మని చెప్పెను. నేను నామూటను సం దేశహరుని +కిచ్చి నడవఁజొచ్చితిని. చీకటి దట్టముగా వ్యాపించి +యుండెను. అయినను జుక్కల వెలుతుకు చే దారి కొంచెము +గానవచ్చుచుండెను. సం దేశహరుఁడు ముందు దారి +చూపుచు నడచుచుండెను. తరువాత నేను నడచుచుంటిని. +నా వెనుక . భూయాదుఁడును నడచుచుండెను. "మేము పది +బారలదూర మేగునప్పటి కొక పురుషుఁడు మాకుఁ దార +సిల్లెను. అతఁ డెవఁడని నేను సం దేశహరు నడిగితిని. అనిల +పురమునకుఁ బోవు నొక బాటసారి యని యతఁడు బదు +లిచ్చెను. రాత్రిసమయమున మఱియొకబ్డు తోడుగా నుండిన +నిరపాయముగాఁ బోవచ్చునని తలఁచి సంతసించి వారిని +ముందుదారి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0158.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0158.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4be2b3b3f291347b935a6abb4e80f7f26b96c73f --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0158.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +వెంబడించి పోవుచుంటిని, వారు దారి తప్పించి యీకొండ +మీఁదికి నన్ను గొనిపోవసాగిరి. ఈ కొండమీఁదికిఁ గొనిపోవు +చున్నా రే మని వారి నడిగితిని. ఇది యన్డిలపురమునకు దగ్గజ +త్రోన యని వారు పలిరి. సత్య మే యనుకొని వారిసనుస +రించి మఱికొంతదూరము నడచితిని. ఇంతలో నీ చెట్టును +సమిపించితిమి. అపుడు నా వెనుక నడచుచున్న వాఁడు నన్ను +గట్టిగా నొక దెబ్బకొట్టెను. నేను మొర్రో మొర్రో యని +యేడ్వనారంభించితిని. భూయాదుని బిలిచితిని. కాని, భూ +యాదుఁడు మాటాడ లేదు. మరల నే నతని గట్టిగాఁ బిల్చు +చున్న సమయమున +నాసం దేశహరుఁడు నన్నుఁ బడద్రోసి +నోట గడ్డలు క్రుక్కెను. వారు మువ్వురును నన్ను గట్టిగాఁ +దన్ని చెట్టునకు బంధించి నిర్దయు లై పోయిరి. భూయాదుఁడు +నన్నుఁ గాచు నేమో యని యనుకొంటిని. కాని యత +డేమియు నాకుఁ దోడుపడ లేదు, ఆసం దేశహరుఁ డెవఁడో +పెద్ద మోసగానివ లె నున్నాఁడు, మహాప్రభూ ! భూయాదుఁ +డేమయినాఁడో నాకుఁ దెలియదు. నాతో నడచిన రెండవ +వాఁడు భూయాదుఁడు కాఁడేమో యని నా కిప్పుడు తట్టు +చున్న ది. అతఁడే యైనచో నా కట్టి యాపద సంభవించి +యుండఁ జూచి యూరకుండునా ? ప్రాణముపోయినను నతఁడు +మన యెడ విరుద్ధముగా నడచువాఁడు కాఁడు. నా వెనుక +వచ్చినవాఁడు భూయాదుఁడు కానిచో వేఱొకఁ డెవఁడై +యుండును ? మనదుర్గము ప్రవేశింప వాని కెట్లు. వీలైనది ? \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0159.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0159.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3b54c30a79fbe1808344fda4229afb6a5c68dc81 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0159.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +యను సందేహము బాధించుచున్నది. ఇదంతయు నా కింద్ర +జాలమువలె నున్నది. ఆలోచింపఁ బరమారుభటులు మారు +వేషముతో నచ్చి మనలను మోసపుచ్చినారు. ఇచ్ఛినీకుమా +రిని మేము మోసపుచ్చి తెచ్చినట్లు వారును మనల 'మోస +పుచ్చి నన్నుగొనిపోయినారు. మన మిచ్ఛినిని బువ్వులలో +బెట్టి పూజించుచున్నాము. వారు నన్ను జెట్టునకు విఱిచికట్టి +పూజించినారు. మనకును వారికిని గలవ్యత్యాస మిది' అని +యూమె చెప్పి యూరకుం డెను. భీముఁ డిది యంతయు విని +చిత్త రువు బొమ్మవలె నిశ్చేష్టితుఁ డయ్యెను. సందేశహరుఁడు +శత్రువని నిశ్చయించుకొ నెను. కాని, భూయాదుఁ డేమయి +నాఁడో యతనికి బోధపడ లేదు. అతఁడు ద్వార పాలకులను +బిలిపించి యిట్లు ప్రశ్నించెను. + +భీ: -నిన్న రాత్రి మన పురమునుండి యెందఱు వెళ్ళినారు? + +భ: . -ముగ్గురు. కాదు కాదు, నల్వురు. + +భీ: రెవ్వరో యెఱుఁగుదువా ? + +భ: సందేశహరుఁడు, రూపవతి, భూయాదుఁడు, నాల్గవ వాఁ డతని యనుచరుఁడు, + +భీ: ఆవీరుఁడు భూయాదుఁడేనా ? + +భ. -యోధ వేషముతో నున్న యాపురుషుఁడు భూయాదుఁడే యని తలంచితిని. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0160.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0160.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3965157e3fcffa548112f00e81f7e16cccc03129 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0160.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +భీ: నిన్న సం దేశహరుఁడు గాక మఱియెవ్వ రైన మనదుర్గములోనికి నచ్చిరా ? + +భ" లేదు, మహాప్రభూ ! + +భీ: నిజము చెప్పుఁడు. లేనిచో మీతలల నజకిం చెదను. + +భ: -మహా రాజా ! నిన్న సం దేశహరుఁడు తప్ప మ రెవ్వరును రాలేదు. తమ సెలవు లేని దే మే మెవ్వరిని విడువలేదు. లోనికిరానీయ లేదు. నిన్న రాత్రి నాల్గవ వానిని లోనికి +బోనీయ మని మే మెంతో నిర్బంధించితిమి. "కాని,సం దేశహరుఁడు 'భూయాదుననుచరుని విడువక పోయినమాప్రభువుగా రిందుల కంగీకరించినా ' రని చెప్ప నూరకుం +టీమి. ఆ పురుషులు మున్వురును ముందుగాఁ బోయిరి. తరువాత రూపవతి వచ్చి ద్వారము దాఁటిపోయినది, అంతకుఁ +దప్ప మా కేమియును దెలియదు. + +భీ: - యువతీ ! నాల్గవ వాడు వచ్చినట్లు నీ వెఱుఁగుదువా + +రూ: మహారాజా ! నాకుఁ దెలియదు. నాతోరాలేదు. వచ్చుచున్నాఁడని కూడ నెఱుఁగను. + +భీ: నీవు పోల్చుకో లేక పోతివి. కాని, మార్గమధ్యమున మిమ్ముఁగలసికొ నెనని చెప్పితి వే ? ఆతఁడు భూయాదుని ననుచరుఁ డే కావచ్చును ! + +రూ: వా రిరువురును సత్యముగా భూయాదుఁడు, నతనియనుచరుఁడును నైనచో నన్ను శత్రువులనుండి రక్షిం \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0162.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0162.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bbaac4243c9ec9bf5ed1ac4d984d6fd5b0de38f2 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0162.txt @@ -0,0 +1,30 @@ +21] +ప్రకరణ ము -27 +161 +యన్డిలపురమునకుఁ బోయిన ట్లింటివారు చెప్పి'రని మనవి +చేసెను. +భీమదేవుఁ డది విని 'భూయాదుఁడు శత్రువులలోఁ +జేరి యున్నాండని నిశ్చయించి వారినంద +ను బంపి వేసి +రూపవతిని జూచి 'సుందరీ ! నీకుఁ బెద్ద కష్టము సంప్రాప్త మైన ' +దని పల్కెను. + +రూ: మహారాజా ! ఇచ్ఛినిని మోసపుచ్చికొని వచ్చి +నందుల కిది ప్రతిఫలము. ఫలమును దెచ్చి నోటిముందుంచి +నను దేవరవా రనుభవింప లేకున్నారు. ఇచ్ఛినిని దీసికొని +వచ్చుటవలనఁ గష్టము తప్ప మజేమియును ఫలము లేక +పోయెను. + +భీ: మరి న న్నేమి చేయుమందువు ? + +రూ: రాజేంద్రా ! నీ వా మెను బాధింపవ లెను. +లేనిచో నామె నీకు లోంగదు. + +విని భీమ దేవుఁడు కొంచెము యోచించెను. +రూపవతి చెప్పిన యుపాయమే యుచితముగా నున్నదని నిశ్చ +యిం చెను. అతఁడు రూపవతి నింటికిఁ బుచ్చి వెంట నే లేచి +యాయుధమును దాల్చి యిచ్ఛినీకుమారి భవనమువంక నడవ +'సాగెను. ' అట్లు పోవునపుడు భీమ దేవుఁడు 'నాఁ డెంతటి +ఘోరకృత్య మొనరించియైనను నా రాజకుమారిని వశపఱచు +కొనిఱవ లె' నని నిశ్చయించుకొనెను. అతఁడు సరభసగమన +ముతో నొకనిముసములో నిచ్ఛినిభవనమును, జేరెను, కాని, \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0163.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0163.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fa5163a4235c96a79717a16341d5a72ba366f14b --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0163.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +యచ్చట నెవ్వరును లేరు, భీమరాజు వకుళను బిల్చెను. +కాని, యామెకూడ నక్కడ నున్నట్లు తోఁప లేదు. వా రిరు +వురును గలసి కైలాసశిఖరమునకుఁ బోయియుందు రని మా +సౌధమునకుఁ బోయెను, రచ్చటను గానఁబడ లేదు. +అతఁడు మగిడి వెనుకటి భవనమునకు వచ్చెను. కాని, +వారి +జాడ లేమియుఁ గాన రాలేదు. అతని హృదయమున నాశ్చర్య +తరంగము లెగయనారంభించెను. అతఁడు నిశ్చేష్టితుఁ డై +‘వీ రేమయి యుందురు ? ఎచ్చటికిఁ బోయియుందురు ? వకుళ +కూడఁ గాన రా 'దేమి ? నేను వచ్చుచున్నట్లు విని వీ రీమం +దిరములలో నెచ్చట నై న దాఁగియుండవచ్చునని యాలో +చించి యొక్కొక్కమందిరమే వెదక నారంభించెను. అత +డట్లు వెదకు చుండఁగా నొక గదిలోనుండి యెవ్వరో పిల్చు +చున్నట్లు వినఁబడెను. తోడ నే యారాజు శబ్దముననుసరించి +యామందిరము నొద్దకుఁ బోయెను. కాని, మాయింటి తలుపులు +బంధించియుండెను. ఇంతలో మరల లోపలనుండి +ధ్వని +వచ్చినందున నెవ్వరో యున్నా రని నిశ్చయించి పైని బం +ధింపఁబడిన బీగమును దీసి తలుపులు తెఱచెను. వెంట నే +లోపలనుండి యొక పురుషుఁడు వచ్చెను. అతనికి జూడఁగా +రాజున కాశ్చర్యము తలమునుక లయ్యెను. ఇంతలో నాపురు +షుఁడు భయమున గడగడవడకుచు రాజు కాళ్ళ పై బడెను. +రా జతనిఁ జూచి భూయాదా ! లెమ్ము, నీ విచ్చట కేల +వచ్చితివి ? " ఇది యంతయు నింద్రజాలమువలెఁ గన్పట్టు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0164.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0164.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8fe18ef60762f26018a56d2a9a2f48b1f3ec1e82 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0164.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +చున్నది. ఇట నిచ్ఛినీకుమారియు, వకుళయుఁ గనఁబడ రేమి ? +నీ వృత్తాంతము స్పష్టముగాఁ జెప్పు మని పల్క నాతఁడు +చేతులు జోడించి యిట్లు చెప్పనారంభించెను. + +'ఓ మహాప్రభూ ! 'నేను నిన్న దమయాజ్ఞను దాల్చి +యనిహ లపురమునకుఁ బోవఁ బయన మై సం దేశహరుఁ డున్న +తావునకుఁ బోయితిని. సం దేశహరుఁడును భుజించి కూర్చుండి +యుండెను. రూపవతి యింకను నచ్చటకు రాలేదు. రాత్రి +భుజించి సం దేశహరుఁడున్న 'తావునకు వచ్చెద' నని రూపవతి +నిన్న సాయంసమయమున నే చెప్పుట చే నామెయింటికి నేను +వెళ్ళ లేదు. ఆదూతయును, నేనును మాటాడుకొనుచుంటిమి. +ఇంతలో వకుళ యచ్చటకు వచ్చి 'రాజకుమారా ! మీ +రనిహలపురమునకుఁ బోవుదు రని తెలిసినది. అక్కడ మా +సోదరుఁ డున్నాఁడు. అతని కొక వస్తువును బంపవలసియున్నది. +మీరు నాయందు దయయుంచి యీవస్తువు నతనికిఁ జేర్పఁ +బ్రార్థించుచున్నాను. నాకు మీ రీయపకార మొనర్తు రేని +మీమే లెన్నఁడును మఱవను. అవి పెద్దబరువుగలవస్తువులు +కావు. బంగారునగలు' అని మరి మరి ప్రార్థింప నే నందుల +కంగీకరించితిని. ఈ చీకటిలోఁ గాదు, మీరు నామందిరము +సకు దయ చేయుదురేని దీపపు వెలుఁగున మీ కప్పగిం చెదను. +అట్లయిన మీకును నాకును గూడఁ జిక్కుండ' దని చెప్పఁగా +నేను గొంచెము 'యోజించి యందేమితప్పున్నది, అని నిశ్చ +యించి సందేశహరునితోఁ జెప్పి యామె వెంట నీ మందిరము \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0165.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0165.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5b20f2aaf4c4dcdcfce76e1306f66fa57f901450 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0165.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +నకు వచ్చితిని. నేను వచ్చునప్పటి కీగదిలో దీపము వెలుఁగు +చుండెను. ఆవకుళ నన్ను : జూచి 'అయ్యా ! ఈయాసనమునఁ +గూర్చుండుఁడు. మారాజకుమారి యొద్దనున్న వస్తువులు గొని +వచ్చెద' నని. వెడలిపోయెను. నే నాదీపపు వెలుఁగున నిందున్న +చిత్రపటములను జూచుచుంటిని. ఇంతలోఁ దలుపు వేయఁ +బడినట్లు చప్పుడయ్యెను. నే నాతలుపువంకఁ జూచితిని . +తలుపు బంధింపఁబడెను. నేను దటాలున ద్వారమునొద్దకు +బోయి పిలిచితిని. బొబ్బలు పెట్టితిని. కాని, నాయత్నమంతయు +వ్యర్థ మయ్యెను. నారోదన మరణ్యరోదన మయ్యెను. ఇంతకుఁ +దప్ప నా కేమియుఁ దెలియదని మనవిచేసికొనెను. భీముఁ డది +విని వెనుక ముందుసంగతు లాలోచింప నాసం దేశహరుఁడు +శత్రువనియు, రాజకుమారి యతనిసాయమునఁ దప్పించుకొని +పోయెననియుఁ బొడకట్టెను. వెంటనే భీమ దేవుఁడు వీఁపు +విఱిగి నేలఁగూలఁబడి వికృతస్వరముతో 'అయ్యో ! ఇచ్ఛినీ +కుమారి పోయినది. తప్పించుకొని పోయినది. ఆహా ! ఇంక +నేమున్నది! నారాజ్యలక్ష్మి పోయినది. నామనోహారిణి పోయి +నది. నా కిఁక నీజీవన మేల ? ఈ రాజ్య నేల ? ఈధనసంపద +లేల? ఈ సై న్యము +లేల ! ఈదాసదాసీనివహ మేల! చీ ! +నాకీ తుచ్ఛ దేహ మేల ?' అని పలికి వెంట నే కోపోద్దీపితుఁడై +భూయాదునిఁ జూచి - 'ఓయీ ! ఇంకను నిల్చి చూతు వేల ? +లెమ్ము, పొమ్ము, రణ భేరులను మొయింపుమనుము, సైన్య +ములఁ గదలింప సేనానాయకులతోఁ జెప్పుము, పొమ్ము, \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0166.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0166.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3c52c2a153ea4d3b4172a6bb2a70afe0830f21da --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0166.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +పొమ్ము' అని యతనిఁ బంపి వేసి చటాలున నచ్చోటు గదలి +పోయెను. + +చాళుక్య భీమునకు 'భోలా భీముఁ డను పేరు గల దని +యిదినఱకు వ్రాసితిని. అనఁగా వెర్రి భీముఁ డని దాని యర్థము, +ఇతర కాలములం దావెర్రితనము చూపట్టదు. కాని, +కోపము +వచ్చినపుడు మాత్ర మది యతనిచర్యలందుఁ బూర్తి గాఁ బ్రతి +ఫలించును. పృథ్వీరా జన్నను, బరమారుఁ డన్నను భీమ +'దేవుఁడు మండిపడుచుండును. అందులో వా రిరువురును దన +పై కి దాడి వెడలి వచ్చి తన రాజ్యపు టెల్లయందు విడిసియున్నా +రని విన్నపు డతని కెంతకోపముదయించునో చెప్పవలెనా ? +అయినను ఇచ్ఛినీకుమారిని స్వాధీనము గావించుకొను యత్న +ములలో మునిఁగియుండుట చేత భీముఁడెట్లో సహించి +యుండెను. ఇచ్చిని తన్ను మోసపుచ్చి తప్పించుకొనిపోయి +నట్లు గ్రహించినపు డదివఱకే యుదయించి హృదయమను +తటాకమును నిండించియున్న కోపరస మొక్కమాఱు విజృం +భించెను. అప్పటి యతనిరూపమును, చర్యలను వర్ణింప నలవి +కాదు. భూయాదునిచే నతఁ డట్లు వార్త పంపి వెంట నే యుద్ధ +పరికరములను దాల్చి భయంకర రూపములతో సేనాని వేశము \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0167.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0167.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c11fab8ad28e6620d13b6fe0c030d5898b3a3b8a --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0167.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +నకుఁ జోయి నిల్చెను. అదివటికే సన్నద్ధు లైయున్న యుద్ధ +భటు లతనిఁజూచి జయజయనాదములు చేయుచు సమరో +త్సాహమును సూచించిరి. భీముఁడు వారినిఁ జూచి చేయెత్తి +పెద్ద యెలుంగుతో “ఓ వీరభటులారా ! మీరాజునకు సహా +యము చేయవలసిన సమయ మింతకంటే మఱొకటి లేదు. అతి +ప్రయత్నము చేసి సంపాదించుకొన్న నారత్నము సపహరించి +యీపరమారుఁడును, నీపృథ్వీరాజును నా ప్రాణములను స్వస్థా +నములనుండి కడలించినారు. ఆరత్నము నాకు మరల లభించినఁ +గాని ప్రాణములు గుదుటఁబడవు. మీరంద జేకీభవించి సము +త్సాహముతోఁ బోయి యాశత్రువును జంపి యారత్నమును +గొనివచ్చి మీ ప్రభువు ప్రాణములు నిలుపుఁడు. లెండు సమర +మున వెనుకంజ వేయకుఁడు. సాహసము వదలకుఁడు. ఖడ్గము +లను దాల్పుఁడు. శత్రువులశిరో నాళములం దున్న నెత్తుటి చే +భూ దేవికి బలియిండు. రెండు, లెండు' అని వెర్రి కేకలు వేయ +నారంభిం చెను. తోడ నే రణ భేరులు మ్రోయింపఁబడెను. +తదీయధ్వనులు దశ దిశలును నిండించెను. ఆధ్వనులతోఁగూడ +సైనికుల పాదఘాతములచే నెగ సినధూళులు దిశాంతములవటి +కును వ్యాపించెను. సముద్రము పొంగిపొరలి ప్రవహించునట్లు +ఘూర్జర పై న్యములు దుర్గమును విడిచి ముందునకు నడచి +పోవుచుండెను. + +అది చూచి యదివఱకే కృతసన్నాహు లైన 'యాబూ +సైనికులును, ఢిల్లీ సైనికులును ' వ్యూహములు పన్ను కొని \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0168.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0168.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cfb4547910d2e463f7b3ddae4e2dcf6863c70458 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0168.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +ధైర్యముతో నిలిచి యుండిరి. అతి వేగముతోఁ బ్రవహించు ' +నదీప్రవాహము తన కెదురుగానున్న వస్తువును దాఁకినట్లు +ఘూర్జర సైనిక లు రిపు సై న్యముల నొక్క పెట్టునఁ దాఁకిరి. +ఆయాటోపమున కాగఁజాలక యాబూ ఢిల్లీ సై న్యములు +వెనుక కొరగి యాశత్రుసై న్యమను ప్రవాహమునఁబడి కొట్టు +కొనిపోవలసిన దేకాని యవి యతి ధైర్యముతోఁ బర్వతము +వలె నిలిచియుండుట చే ఘూర్జరులే ముందునకు మాటుగా +వెనుకకుఁ బోనలసివచ్చెను. అయిన +వారు వెటనే సేనాధి +పతి ప్రోత్సాహము చే మరల ముందున కరిగి యుద్ధమునకుఁ +డలపడిరి, అబూ ఢిల్లీ సై న్యములుగూడ ధైర్యముతో వారి +నెదుర్కొని పోరాడసాగెను. ఇరుపక్షములవారును బలవంతు +లును, ధైర్యవంతులును, సాహసవంతులను నగుటచేఁ బోరు +మిగుల భయంకరముగాఁ బరిణమిం చెను. ఆదొమ్మి యుద్ధమున +నాయుధము లొండొంటితో +దాఁకి యగ్నికణములను +రాల్చుచు మెఱపులవలె మెరియుచుండెను. వానిధ్వను లురు +ముల ననుక రించుచుండెను. ఇంతలోఁ జిమ్మన గొట్టములతో +జిమ్మినట్లు యోధులశరీరములనుండి రక్త ధారలు పైకెగసి +పాదఘాతములవలన నెగయుచున్న ధూళుల నడఁగించు +చుండెను. వీరభటులశిరములు బంతులవ లెఁ దూలుచుండెను. +అవయనములు తుత్తుమురై నేల రాలుచుండెను. చెవులు +చెవుడ్పడునట్లు సింహనాదములు ప్రబలుచుండెను. హృదయ +మున జాలిపుట్టునట్లు నేలం బడిపోయి ప్రాణములువిడుచు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0169.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0169.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..454d61ce6bfcdec8bb048511e324b28479daf1f8 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0169.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +వీరుల హరినామస్మరణము లంతటను వ్యాపించుచుండెను. ఒక +ఘడియలో యుద్ధభూమి పీనుఁగు పెంట లయ్యెను. యోధులు +నలుగడలకుఁ జెదరిపోయిరి. రంగమున భటులు పలుచనై +చూపట్టరి. +ఇట్లు చెదరిపోయిన బలములు రెండును మరలఁ గూడు +కొని పోరు సమయమున సమర సింహుఁ డభయసింగున కగ +పడెను. అతఁ డగపడఁగానే యభయసింహుఁడు మిక్కిలి +కుపితుఁడై 'ఓరీ ! మాయావీ ! అమరసింహా ! నీవు నాకు వన +మూలికావైద్యము నుప దేశించి గురువవై తివి. అందులకు +గురుదక్షిణ యొసఁగవలెను. నీవంటి గొప్ప వాని కల్పదక్షిణ +చాలదు. +పరపదమునకుఁ బట్టాభి షేకము గావించెదను. +ఇచ్ఛినీకుమారిని నాకుఁ గూర్ప మిగులఁ బ్రయత్నించితివి. +అందులకుఁ బ్రత్యుపకారముగా దేవ తా కాంతను నీకు సమ +కూర్చెదను' అని పలికి కత్తిని గిరగిరఁ ద్రిప్పుచు లేడి పైకి +లంఘించు పెద్దపులి వలె నాతని పై బడి పట్టుకొని శిరము ఖం +డించుటకు +సిద్ధపడి +యుండ దూరమునుండి భీమ దేవుఁ . డది. +చూచి యొక పర్వున వచ్చి యభయసింగు నెదుర్కొనెను. +ఆ రాజకుమారుఁడును వెనుదీయక యతనితో యుద్ధము చేయ +నారంభించెను. ఇ ట్లిరువురును - జిత్రగతులతోఁ గొంతవడి +భీకరయుద్ధ మొనర్చిరి. ఇరుపక్షముల వారును వారి యుద్ధ చాతు +ర్యమును బొగడఁజొచ్చిరి. కాని, కొంతవడి కభయసింగు +భీమబలుఁడయిన భీమ దేవునిప రాక్ర మముసకుఁ దాళలేక \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0171.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0171.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2e7cf0d1f459e3ec97289c16f8264a5c1851323b --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0171.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +వానిని దనవంకకు మరలించెను. భీముఁడు వృద్వీరాజును +జూచినంత నే క్రోధోద్దీపితుఁడై విల్లెక్కిడి బాణవర్షము , గురి +యింపఁ జొచ్చెను. ఒకరి నొక రెదుర్కొని ద్వంద్వయుద్ధమున +కారంభించిరి. పరాక్రమశాలులును, ధనుర్విద్యయందుఁగుళలు +లును నగు వారి యుద్ధ చాతుర్యమును జూచుచు నిరుపు +ములవా రట్లే నిలిచిపోయిరి. బాణములు వింటఁ గూర్చునపు +డును, బ్రయోగించునపుడును న తిలాఘనమును జూపుచు నా +వీరులు చూపటి కాశ్చర్యమును గొల్పుచుండిరి. నాఁ డా +యుద్ధమును జూచిన వారు భారత యుద్ధమునందు మిగుల వాసి +గాంచిన కర్ణార్జునుల యెక్కటి కయ్యమును స్మరింపక పోరు.. ఇ +ట్లొక గడియకాల మగునప్పటికీఁ బృద్వీరాజు తన తీవ్ర బాణము +లచే భీముని మూర్ఛిల్లఁ జేసెను. భీమునిదుర వస్థను జూచి +మావటీఁడు తన యేనుఁగును యుద్ధభూమినుండి మరలించెను. +భీముఁడు మూర్చిల్లి నతోడ నే ఘూర్జరులు ధైర్యము విడిచి +పారి పోవఁజొచ్చిరి. ఢిల్లీ సైనికులు వారిని దుర్గముచొచ్చునంత +వఱకును దఱిమితరిమి కొట్టిరి. నాఁటిమహాయుద్ధమునఁ బృథ్వీ +రాజును జయలక్ష్మి వరించెను, + +యుద్ధము ముగిసిన నాఁటి +రాత్రి రెండుజాముల కాలము +గడచిన పిమ్మటఁ బృథ్వీరాజు సేనాని వేశమునకుఁ బది బారల +దూరమందున్న యొక చెట్టు క్రింద నొక మనుష్యుఁడు కూర్చుండి +యెవరి నిమిత్తమో యెదురు చూచుచుండెను. కొంత సేపటికి +సేనాని వేశమునుండి బయలు వెడలి యైదుగురు మనుష్యులు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0173.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0173.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..32881f4711cd4e2b297aa61ed9732de6f3b3b062 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0173.txt @@ -0,0 +1,31 @@ +రాజమన +వచ్చి కరుణ రాజు నెచ్చటకో తీసికొనిపోయినారు. అతఁడు +మరలివచ్చినట్లు లేదు. నేఁడు పృథ్వీరాజును జంపుట 'మన +కనుకూల సమయము, మేము పోయి ప్రయత్నింతుము. నీ +విచ్చట నుండుము. + +పు: సంతోషమే ! పోయిరండు. సాధ్యమైనంతవఱకు +బంధించి ప్రాణములతోఁ గొనివచ్చుటకే ప్రయత్నింపుఁడు, + +రా: మన మండఱ మొక్కమాటు పోరాదు. +ఒక్కర నే పోయి రాజుగుడారమును బ్రవేశింపవలెను. +గుడారము వెనుక భాగమునుండి దారి చేసికొని పోవుట మేలు. +ఎవరైన నడిగిన చోఁ బృశ్వీ రాజు నాజ్ఞ చొప్పున గస్తు తిరుగు +చున్నా మని నిర్భయముగాఁ జెప్పుఁడు. నేను ముందుగాఁ +బోయెదను. నే నచ్చటికిఁ జేరుదు ననఁగా మీలో నొకఁడు +వచ్చుఁగాక . ఇట్లే యందఱును రండు. ఆ రాజును బంధించి +తెచ్చుటయో లేక చంపుటయో యప్పటి స్థితిగతులఁబట్టి +యాలోచించుకొందము.” + +అని యుపాయము చెప్పి యొక వీరుడు వారి నందు +లకు సమ్మతింపఁ జేసి యటనుండి బయలు వెడలి పృథ్వీరాజు +గుడారమునకు వచ్చుచుండెను. + +ఆగుడారము మిగులఁ +బెద్దది. రాజభననమువ లె +నానాలంకారశోభితమై యది యొప్పులు గులుకుచుండెను. ఆ +రాజవీరుఁడు గుడారము వెనుక భాగమునకు మెల్ల మెల్లగా +వచ్చి తాను లోపలికరుగుటకుఁ దగిన ద్వారము , +చేయనారంభించెను. కాని, యది యసాధ్యముగాఁ జూప ట్టెను. ఆపట +భవనమునకు నిలువెత్తు గలబల్ల లు చుట్టును గోడవ లె నమర్చ +బడియుండుటచే దానిని భేదించుట యసాధ్యమయ్యెను. అతఁ \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0174.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0174.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..62d085d106a155b9d11d6c9bc7d3e17c250970ff --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0174.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +డాలోచించి భూమిని దవ్వి ద్వారము చేసికొనుట యే మంచి +దని నిశ్చయించి ఖడ్గముతో భూమిని ద్రవ్వఁ జొచ్చెను. అది +యిసుక నేల యగుట చే నతఁడు విశేషము శ్రమపడకుండఁ +గనే భూమికి నాబల్ల లకును నడుమ మనుష్యుఁడు దూఱి పోవు +నంతటిరంధము చేయఁగలిగెను. ఆ రాజవీగుఁడు లోనికిం +బోవ నారంధ్రములోఁ దూఱెను. వాఁడిట్లు లోపలికిఁ బోవు +చున్న సమయమున రెండు ప్రక్కలనుండి రెండు కత్తి దెబ్బలు +తగిలి వానిశిరము భిన్న మయ్యెను. వాడు కిక్కురుమనకుండఁ +జ చ్చెను. గుడారములో నెవ్వరో యిర్వురు వీరు లుండి యీ +కార్యము నాచరించినట్లు తోచుచున్నది. ఆయిర్వురు వీరు +లును, వాని మొండెమును లోని కీడ్చి వేసి యూద్వారము చెంత +నట్లె కాచుకొనియుండిరి. అంతట మఱియొక పురుషుఁ డా +ద్వారమునఁబడి లోనికి రాఁబోయెను. వాఁడును లోనికిఁ +వచ్చియు రానిసమయమందే యీ వీరులు వానిశిరమును ఖం +డించిరి, తక్కిన మువ్వురు వీరులుగూడం గ్రమముగా నచటకు +వచ్చి తమవారు తమనిమిత్తము గుడారమునఁ గాచియుందు +రన్న తలంపుతో లోకిఁ బోవ సమకట్టి +లోపలివీరులచే హతులై “శతాంఛారి కూపం ప్రవిశంతి" యను పండితోక్తిని +సార్థకము గావించిరి. ఇట్లా యైదుగురును జంపఁబడిన తరువాత +నావీరులు మికొంత సే పచ్చట వేచియుండిరి. మఱి యెవ్వరై +నను వత్తు రేమో యని వారితలంపు. కాని, యెవ్వరును రా +లేదు. అంత వారిలో నొకఁడు రెండవవానితో "అయ్యా ! +ఈ రాజద్రోహు, లంతమందినారు. పై నిఁక నెవ్వరైన నున్నా +"రేమో చూచివ చ్చెదను. మా రిందు జాగరూకులయి యుండి +యీమార్గమున నెవ్వరైనను వచ్చినచో సంహరింపుఁ" డని \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0175.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0175.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..29a3d417a8f276144c96ac60cb058c5a702d8298 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0175.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +పల్కి యాద్వారమునఁ బడి యావలకుఁ బోయెను. అతఁ +డటు సేనాని వేశమును దాఁటి పోయెను. అతని కాచీకటిలో +నెవ్వరు గనఁబడ లేదు. శత్రువు లిక నెవ్వరును నట లేరని - +తలంచి సేనాని వేశమును జుట్టివచ్చుచుండ నొకఁ డతని కెదు +రుగాఁ బోయి ఓబూ ! ఏమయినది ? మన కార్యము నెర +వేరినదా ? లేదా ? పృద్వీరాజును మన వారు జంపినారా ? +లేదా ? నీ వెందుల కిట్లు నచ్చితివి ! నాయున్న ప్రదేశమును +గుఱుతింప లేక వేఱొక స్థలమునకుఁ బోవుచున్నట్లు గ్రహించి +నానిమిత్త మే నీవు వచ్చియుందు వని తలంచి యిటు పర్విడి +వచ్చి తిని, ఏమయినది ? మన కార్యము నెఱ వేఱిన దా ? లేదా? +ముందామాట చెప్పుము” అని యాపురుషుఁ డావచ్చువాఁడు +తనవాడే యనుకొని యాతురతతోఁ బ్రత్యుత్తరమున +కెదురు చూడక యిట్లు ప్రశ్నింపజొచ్చెను. ఈవీరుఁ డాతని +ప్రసంగము ముగియులోపునఁ గత్తిని మెల్లగా నంకించుకొని +యొక్క వేటున నతని నఱికి 'దురా త్మా ! చావుము. మా +వంటి సాధువుల నన్యాయముగా బాధించిన పాపమూరక +పోవునా' అని పల్కి యచ్చోటు గదలి పో యెను. + +మరు నాఁ డుదయమునఁ బృథ్వీరా +రాజు తనగుడారము +నకు వచ్చి చూచెను.అది శవములతో నిండియుండెను. అతఁడు +వారిని బరిశీలించి చూచి వారు త న్నాశ్రయింపవచ్చిన +చాళుక్యులని నిశ్చయించి మిక్కిలి విచారింపఁ జొచ్చెను. తన +పినతండ్రి వారితో నిదివఱకు ద్వేషముపూనియుం డెను గాన \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0176.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0176.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1a14d2b4e0552199de197e9efe987ad1f43122d2 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0176.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +నాతఁడే వారిని జంపియుండునని నిశ్చయించి మిగులఁ గుపితు +డై తన పినతండ్రిని బిలువ నొక - భటుని: బంపెను, కరుణ +రాజును వెంట నే పృథ్వీరాజు భవనమున కరిగెను. రాత్రి +యందు నర్తిల్లిన యాఘోరమును విని యాశ్చర్యముతో +నాబూ సైనికులు ఢిల్లీ సై నికులును గూడ వచ్చియుండిరి. జై త +పరమారుఁడుగూడ, నావింతఁ జూడ ప చ్చెను. పృద్వీరాజు +కరుణ రాజుతో 'బాబాయీ ! మీరు చేయు చర్యలన్నియు +మిగుల విపరీతములును, మన కప్రతిష్టాకరములును, నామన +స్సునకు రోత పుట్టించునవియు వై యున్నవి. ఈ చాళుక్యులను +జంపిన వారెవ్వరై యుందురు . ఇది వఱకు వారిలో నిర్వురను +జంపినందుల కే మిగుల విచారించుచుండ నిప్పుడు వీరిని జంపి +నామసస్సునకు మఱంతసం తాపమునుగూర్చినవా రెవ్వరు ? +మీరు తప్ప వీరిని దెగటార్పసాహసించువారు మన సైన్యమున +లేరు. మఱియు, నిన్న రాత్రి నన్ను మోసపుచ్చి మీపట +భవనమునకుఁ దీసికొనిపోయి యిచ్ఛినీకుమారిని గొనివచ్చెద +నని చెప్పి వెడలిపోయితిరి. మఱి నా కగపడ లేదు, +ఇచ్చినిజాడ యే లేదు. 'నేను మీనిమిత్త ము వేచియుండి యచ్చట నే +నిద్రించితిని. ఈ చాళుక్యులను జంపుట కే నన్నిచ్చటికిఁ బంపి +వేసితిరాయేమి ? మీరు నాకుఁ బూజ్యులై నను నిట్టి ఘోర +కృత్యములు చేయునప్పుడు సామాన్యముగా విడుచువాఁడను +గాను, ఇందులకుఁ దగినసమాధానము చెప్పుఁడు. ఈచాళు +క్యులజోలికి ,బోవలదని యిదివఱక నేక పర్యాయములు మీకు +బోధించినను నావచనములు తృణప్రాయముగాఁజూచి నన్ను. +లక్ష్యపెట్టకున్నారు.మీ రింత నిరంకుశముగా వర్తించుచుందు +రేని నే నందులకు సమ్మతింపను. చెప్పుఁడు, నే నడిగిన దానికి \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0177.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0177.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b2bda6fd9bb93078560e410490543f5cd5705f1c --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0177.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +సమాధానము చెప్పుఁడు' అని యడుగఁ గరుణరాజు మంద +హాసము చేయుచు నిట్లనియె. 'కుమారా ! నీ వింకను లేఁబ్రా +యుపు వాఁడవు, రాజనీతి విషయములు నీమనస్సున కింకను +బట్ట లేదు. నీకుఁ బరమశత్రువులగు చాళుక్యులను జేరఁదీయుట +కేవలము రాజనీతి విరుద్ధము. నా కది మొదటి నుండియు నిష్టము +లేదు, నీవును, నీమంత్రులు నేదియో గుసగుసలాడి వారి +కాశ్రయ మిచ్చితిరి. నాఁడు సభలో వారియెదుట నే వారిని +జేరఁదీయ రాదని చెప్పుట యయుక్త మని యూరకుంటిని. +అనంతరము నీతో వీరిని బంపి వేయు మని యనేక పర్యాయ +ములు బోధించితిని. అయినను నీవు నామాటలు సరకుగొన +వైతివి. నాఁడు చాందుభట్టు నున వారిని వర్ణించునప్పుడు +వారిలో పెద్దవాడగు ప్రతాప సింగు చూపిన వికారము +నాయనుమానమును, గోపమును మఱింత వర్ధించెను. +కనుకనే నేను వారిని జంపితిని. వారు చేసిన యపరాధము +పైకిఁ గనఁబడదు. కాని, సూక్ష్మబుద్ధితో నరసిన వారికి వారు +మన యెడఁ జూపుచున్న హేయబుద్ధి తెలియక పోదు. అయి +నను నాఁడు నీవు కోపించి నప్పటినుండియు నేను వారి జోలికిఁ +బోవ లేదు. వారిచర్యలను మాత్రము పరిశీలించు చుంటిని. +అట్టిదుష్టులను నీ నంగరక్షకులనుగాఁ జేసికొంటివి. నిన్నటి +దొమ్మి యుద్ధమున నిన్ను వా ర నేక పర్యాయములు జంప +యత్నించిరి. కాని, నేను సర్వదా నిన్నుఁ గంటికి రెప్పవలె +గాచియుండుట చే వారియాటలు సాగినవి కావు. ఇట్లుండ నిన్న +సాయంసమయమున నిరువురువీరులు నా చెంతకు వచ్చి యీ +రాతి రాజభవనమునఁ బెద్ద ఘోర కృత్యము చేయ నాచాళుక్యు +లాలోచించుచున్నా రని చెప్పిరి, వా రెంత ఘోరకృత్య \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0178.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0178.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..80ec515601d8fc394a6983d030dfa2bb95b80688 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0178.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +మైనను జేయుదురని నాకుఁగూఢ నమ్మకముండుటచే నాద్రో +హుల నెట్లయిన నీదినమున నంతమునొందింపవ లెనని నిశ్చ +యించి నీ కారహస్యమును జెప్పిన మామాటలు నమ్మ వని +తలంచి మాయోపాయము చే నిన్ను నాకుటీరమునకుఁ గొని +పోయితిని. అటనుండి నేను, మఱియొక రాజకుమారుఁడును +నచ్చి నీ గుడారమున నుండఁగా రాత్రి రెండు యామములు +ముగిసిన పిమ్మట నాచాళుక్యులలో నొకఁడు వచ్చి లోనికి +బ వేశింప నీరంద్రమును జేసి యిందుండి వచ్చుచుండ మే +మిరువురమును వానిని ఖండించితిమి. అట్లే కాచి కొనియుండి +యీద్రోహుల నందఱును దెగటార్చితిమి. తరువాత మఱి +యెవ్వరును రాక పోవుటచే నారాజకుమారుఁ డెవ్వరైన +ద్రోహులు పైనున్నా రేమో చూచివచ్చెద సని చెప్పి పోయి +యీ కుట్రకంతకుఁ గారణుఁ డగు నమర సింహునిఁ జంపి +వచ్చెను. పిమ్మట మే మిరువురమును గలసి నీ చెంతకు వచ్చి +తిమి. "కాని, నీవప్పటికి నిద్రించుచుంటివి. నీకు నిద్రాభం +గముఁ గల్గింప నిష్టము లేక మేము మఱియొక స్థలమునకుఁ +బోయి రాత్రి శేషమును బుచ్చితిమి. నిన్నటి దినమున నా రాజు +కుమారుఁడు వచ్చి నన్ను ప్రోత్సహించి నాకు సాయపడక +పోయినచోఁ జెప్పవలను పడని యంతఘోరకృత్యము నీగుడార +మున సంభవించియుండునని చెప్పి యతని గుడారము లోనికిఁ దీసి +కొనిపోయి రాత్రియం దాదుర్మార్గులు చేసిన పనిని జూ పెను. + +పృథ్వీరా జది విని యత్యాశ్చర్యము నొందెను, +తక్కినసభ్యులు నావృత్తాంతము విని చిత్తర్వుల వ లెనుండిరి. +అప్పుడు రాజు 'నీకుఁ దోడ్పడిన రాజకుమారుఁ డెవఁ డని ప్రశ్నించెను. \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0179.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0179.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1bb0301b20799094b22a730c8e9f7ef07db994b4 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0179.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +“నీ ప్రియురాలగు నిచ్ఛినీ కుమారియే పురుష వేషముతో +నట్లు వచ్చి నీప్రాణరక్షణమునకై యెక్కువ శ్రమ చెందెను' +అని కరుణరాజ నెను. + +అందులకు రాజు మఱింత యాశ్చర్యము చెంది 'ఆఁ! +రాకుమారియా! ఇచ్చి నీకుమారియా! నిన్న రాత్రి నీతో నా +చెంతకు వచ్చినది యిచ్చినియా! ఆమె కంతచాతుర్యము +గలదా! మంచి నిశీథములందు శత్రువులను జంపుసాహసము +గలదా యామెకు?' అని మఱి మఱి ప్రశ్నింపనారంభిం చెను, +'కుమారా! ఇచ్ఛిని తెలివి తేటలను, ధైర్యసాహసాదు +లను నామె గురువగు నీ యీశ్వర భట్టుగ దా వర్ణింపన లె' నని +చెప్పి యొక పురుషునిఁ జూ పెను. + +ఆపురుషుఁడు లేచి పృథ్వీరాజున క భీముఖుఁడై నిలిచి +' రాజేంద్రా! ఇచ్ఛిని సద్గుణములు వర్ణింప నాతరముగాదు. +నాఁ డామె తమకు వ్రాసినయుత్తరమె యామేచాతుర్యముఁ +గొంతవఱకు వెల్లడించును. ఒకమా రస్ర చాతుర్యమును +జూపుచు భీమ దేవుని టెక్కెమును దెగ వేసి యతని కాశ్చ +ర్యమును గల్గించినది. మఱియు నామె బాణమున కుత్తరము +ను గట్టి నా చెంతకుఁ బంపినది. దానినే దేవర వారి కర్పించు +కొంటిని. ఆమె నాదుర్గ మునుండి తప్పించుట విషయమై మే +ముత్తరములవలన నొండొరుల యభిప్రాయము తెలిసికొనుచు +భీమరాజువలనఁ బురుషులు ధరించుదుస్తులను +బుచ్చుకొనుమని నే నొకన్నాడు తెలుపఁగా నామె +యట్లు చేసినది. మఱికొన్ని దినములకు నే నొక సేవకుని వేషముతో మధుమం +తుడు పంపిన ట్లోక యుత్తరమును గల్పించి భీమరాజునకు +జూపి మోసపుచ్చితిని. అతఁడును, రూపవతియు నాయుత్తర \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0180.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0180.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7590ff63d274126ec2703cd0f9fc95967e4c8730 --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0180.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +వృత్తాంతమంతయు సత్యమే యని తలంచిరి. ఆ సాయంసమ +యమున నేను రహస్యముగా నిచ్ఛినీకుమారి చెంతకుఁ బోయి +యావృత్తాంతమును విన్నవింప నామే చెలిక తైయగు వకు +ళను భూయాదుని చెంతకుఁ బుచ్చి మాయ చే వాని నచ్చటకు +రప్పించి యొక గదిలోఁ బెట్టి తలుపు వేసి పురుష వేషముతో +నాచెంతకు వచ్చెను.రూపవతియు, ద్వార పాలకులును నా రాజ +కుమారిని భూయాదుఁడనియే నమ్మియుండిరి, నే మందుండి +తప్పించుకొనివచ్చుట యేగాక మాక పకారిణి యగురూపవతికిఁ +దగిన ప్రాయశ్చిత్తముఁ గావించితిమి. మరియు నా రాజ +కుమారి చాళుక్యులు మాయోపాయముచే మిమ్ముఁ జంప +నున్నట్లు నావలన విని యాయపాయ మెట్లయినను దప్పించి +మిమ్ము రక్షింపవలె నని నిశ్చయించి పలుపాట్లు పడి కరుణ +రాజు సాయమునఁ దనయభిలాషను నెఱ వేర్చుకొన్నది. +దుర్మార్గుఁడగు 'సమర సింహుని జంపి తనకసి దీర్చుకొన్నది.” +అని యామెను వర్ణించుచుండఁ బృథ్వీరా జతనిఁ జూచి +“చాళుక్యులు నన్ను జంపనున్నట్లు నీ కెట్లు +దెలిసె' నని ప్రశ్నించెను. + +అది విని యీశ్వర భట్టు 'మహా రాజా! అమరసిం +హుఁడు భీమున కుత్తర మొకటి పంపుచు నందు నేను ఢిల్లీకిఁ +బోయి రెండవ పని నెఱ నేర్చుకొని వత్తు' నని వ్రాసెను. +. +ఆయుత్తరము నాచేతఁ బడినది. “దానివలన జాళుక్యులు +పృథ్వీ రాజునకు ద్రోహము తలంచు చుందురని నే ననుమాన +పడి రహస్యముగా వారిచర్యల • నరయు చుంటిని. అమర +సింహునకును, వారికిని రహస్యముగా నుత్తరప్రత్యుత్తర +ములు జరుగుచున్నట్లు తెలియవ చ్చెను. అమరసింహు \ No newline at end of file diff --git a/Ecchini-Kumari1919/page_0181.txt b/Ecchini-Kumari1919/page_0181.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eec0bfb9afc5544c054d57146e9cc6f962ba913f --- /dev/null +++ b/Ecchini-Kumari1919/page_0181.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +డీచాళుక్యులలో నొకరిని గొనిపోయి భీమునితో స్నేహము +చేయించినట్లు వినియుంటిని. అందు చే నాయనుమానము +మఱింత ప్రబలినది. మీరు సైన్యములతో నిచ్చటికి నచ్చిన +పిమ్మట నేను మాజు వేషముతోఁ దఱుచుగా +వారి యొద్ద నే తిరుగఁజొచ్చితిని. ఆవృత్తాంత మెప్పటికప్పు డారాజకుమా +రికిఁ దెలుప నామె కరుణ రాజునకుఁ దెలుపుచుండెను. .నిన్న +సాయంసమయమున వారు రాత్రి మిమ్ముఁ జంపఁదలంచు +కొన్నట్లు నేను గ్రహించి యిచ్ఛినితోఁ జెప్పితిని. ఆ రాజ +కుమారియుఁ, గరుణరాజును నిన్న రాతి యాదుష్టులను జంపి +తమ్ము రక్షించినారు' అని మనవి చేసెను. + +ఈశ్వర భట్టున ద్వితీయ రాజభ క్తి ని బృద్వీరాజు మిగుల +మెచ్చుకొ నెను. జై తుఁడు తనయాసనమునుండి లేచి, ఈశ్వర +భట్టును గౌఁగిలించుకొని తనకూఁతును రక్షించి తమ +కుటుంబమునకుఁ జేసినయుపకారమును బ్రతికియున్నంత కాల +మును మఱవ నని చెప్పి తగిన బహుమానము లిచ్చి సంత +సింపఁ జేసెను. పృద్వీరాజు, కరుణరాజు పాదముల పైఁ బడి తన +యవివేకమును క్షమింపవలయు' నని వేఁడికొ నెను. +అనంతరము పరమారుఁడు, పృథ్వీరాజును దన పుర +మునకుఁ గొనిపోయి తనకూఁతు నతని కిచ్చి మహా వైభన +ముతోఁ బెండ్లి గావించెను. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/meta.json b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e603693abe221e643720c8b44cd278ef071e829e --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/meta.json @@ -0,0 +1,242 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 78, + "total_pages": 117, + "filename": "Grandaalaya Sarvasvamu V.1, No.1 (1916).pdf", + "pages": { + "2": { + "quality": 3 + }, + "13": { + "quality": 3 + }, + "18": { + "quality": 4 + }, + "19": { + "quality": 4 + }, + "20": { + "quality": 4 + }, + "21": { + "quality": 4 + }, + "22": { + "quality": 4 + }, + "23": { + "quality": 4 + }, + "24": { + "quality": 3 + }, + "25": { + "quality": 3 + }, + "26": { + "quality": 3 + }, + "27": { + "quality": 3 + }, + "28": { + "quality": 3 + }, + "29": { + "quality": 3 + }, + "30": { + "quality": 3 + }, + "31": { + "quality": 3 + }, + "32": { + "quality": 3 + }, + "33": { + "quality": 3 + }, + "34": { + "quality": 3 + }, + "35": { + "quality": 3 + }, + "36": { + "quality": 3 + }, + "37": { + "quality": 3 + }, + "38": { + "quality": 3 + }, + "39": { + "quality": 3 + }, + "40": { + "quality": 3 + }, + "41": { + "quality": 3 + }, + "42": { + "quality": 3 + }, + "43": { + "quality": 3 + }, + "44": { + "quality": 3 + }, + "45": { + "quality": 3 + }, + "46": { + "quality": 3 + }, + "47": { + "quality": 3 + }, + "48": { + "quality": 3 + }, + "51": { + "quality": 4 + }, + "52": { + "quality": 4 + }, + "53": { + "quality": 4 + }, + "55": { + "quality": 3 + }, + "56": { + "quality": 3 + }, + "57": { + "quality": 3 + }, + "58": { + "quality": 3 + }, + "59": { + "quality": 3 + }, + "60": { + "quality": 3 + }, + "61": { + "quality": 3 + }, + "62": { + "quality": 3 + }, + "63": { + "quality": 3 + }, + "64": { + "quality": 3 + }, + "65": { + "quality": 3 + }, + "71": { + "quality": 3 + }, + "72": { + "quality": 3 + }, + "73": { + "quality": 3 + }, + "74": { + "quality": 3 + }, + "75": { + "quality": 3 + }, + "76": { + "quality": 3 + }, + "77": { + "quality": 3 + }, + "79": { + "quality": 3 + }, + "80": { + "quality": 3 + }, + "81": { + "quality": 3 + }, + "82": { + "quality": 3 + }, + "88": { + "quality": 3 + }, + "89": { + "quality": 3 + }, + "90": { + "quality": 3 + }, + "95": { + "quality": 3 + }, + "97": { + "quality": 3 + }, + "98": { + "quality": 3 + }, + "99": { + "quality": 3 + }, + "100": { + "quality": 3 + }, + "101": { + "quality": 3 + }, + "103": { + "quality": 3 + }, + "104": { + "quality": 3 + }, + "105": { + "quality": 3 + }, + "106": { + "quality": 3 + }, + "108": { + "quality": 3 + }, + "109": { + "quality": 3 + }, + "110": { + "quality": 3 + }, + "111": { + "quality": 3 + }, + "112": { + "quality": 3 + }, + "113": { + "quality": 3 + }, + "114": { + "quality": 3 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0002.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0002.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c2472027bb852a93095bbfccf5727c2f9a219a61 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0002.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +విన్నపము

+ +భగవదనగ్రహము వలన గ్రంథాలయ సర్వస్వమును యొక్క నాలుగు భాగములును ప్రకంటించి, ప్రధమ సంపుటమును ముగించగలిగితిమి. గ్రంథాలయోద్యమ వివిధ దశలను గూర్చి విపులముగ బోధించునట్టు ప్రతిభాగమునందును ఆయా విషయములను ప్రత్యేక పరిశ్రమ జేసిన సమర్ధులచే రచింపబడినవి. ఈ వ్యాసములందు, పాశ్చాత్య దేశములయందు, బరోడా రాజ్యమునందు గ్రంథాలయోద్యమము బహుముఖముల పనిజేయుచున్నదియు చూపబడినది +ఈఆయాదేశములయందు యుద్యమ ప్రచారము కొరకు అవలఁబింపబడుచున్న అభివృద్ధి మార్గములు మనకు అనుగుణముగ నుండునటుల అనుభవసిద్ధముగ +వివరింపపబడినవి. ఆంధ్రదేశమునందు స్వంతభవనములు యున్న గ్రంథాలయముల చరిత్రములను గూడ ముద్రించుచున్నారము. + +ఆంధ్రసారస్వతాభివృద్ధి మార్గములను దెలుపునట్టి, మహాపురుషులు జీవిత చరిత్రలను దెలుపునట్టియు వ్యాసములు సవర్ధులగువారిచే వ్రాయబడినవి. చారిత్రిక అంశాలతో గూడిన వ్యాసములు ప్రతిసంచిక యందుకాననగును. ప్రాచీన నవీన గ్రంధములయందు పాత్రల ఔచిత్యమును విమర్శించుటకు ప్రయత్నములు సలుపబడినవి. నవ్యరాగముల మ్రోగుచున్నవాణికి బూజ్యస్థానమిచ్చితిమి. ధ్వని మోహనము వంటి వ్యాసములు ప్రచురించి, ఆధునికి కావ్యవికాసమునకు +దోహదము గల్పించితిమి. ఉదాత్తమునకు సమసుందరమునగు సాహిత్యచర్చ ప్రారంభింపబడి మఱచిపోయిన కవులయొక్కయు, మాసిపోయిన ప్రపంచము యొక్కయు అభిజ్ఞాన ప్రసారమును కలిగించుటకు అవకాశములొసగితిమి. సోదర భాష యందు రసరమణీయములగు కవులయు భక్తులయు గీత స్వభాషాముఖమున వినిపించుటకు తలపెట్టితిమి. కావ్యమునకు సహజ బాంధవియగు చిత్రకళనుజ్జీవించటకు గూడ కొంత సంకల్పించితిమి. ఇందలి వ్యాసములనేకములు రచయితల గాఢపరిశ్రమను సూచింపకపోవు. ఇదంతయు శుభమయిన అభ్యుధయము. ఏల్సిఁపోషణమే నిర్వాహకఁసంకల్పము. +సూచింపక పోవు. + +'సర్వస్వము'ను నిర్విన్నముగ నిర్వహించుటకు దొడ్పడిన లేఖకులకును, పోపకులకును కృతజ్ఞులము. శ్రీ పిఠాపురము రాజాగారు తమ ఔదార్యముతో, నూరురుపాయల వార్షికమును రాజపోషణచే మాకు కేలూతనొసంగిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0013.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0013.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..db9508ec729c1fb6c7e0b6671f3091afa1678338 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0013.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +thumb|center + ఉపోద్ఘాతము

+ +ఈ కాలమున జనసామాన్యమునకు విద్యను గఱపుటయందు గ్రంథాలయములు మంచి నాధనములుగా ప్రసిద్ధి గాంచుచున్నవి. మన యాంధ్రదేశమున గడచిన పది పదునైదు సంవత్సరములనుండియు గ్రంథాలయోద్యమము ప్రారంభమై దినదినాభివృద్ధి గాంచినది. మన దేశమందీయుద్యమము నలుదెసల వ్యాపించి అందువలన చేకూరులాభమును పూర్తిగా మన దేశీయులకు అందవలెనన్న నీయుద్యమమెక్కువ సమర్ధతలో జయప్రదముగ నిర్వహింపబడుచు దేశాంతరముల యందును ఖండాంతరములయందరు ఏయేమార్గముల నవలంబించి యభివృద్ధి గాంచుచున్నదో మనము బాగుగ గమనించి మనదేశము యొక్క స్థితిగతులనుబట్టి ఆయా మార్గముల దీని నెట్లు నడప వలయునో నిర్ణయించుకొనవలసి యున్నది. ఈ కాలమున గ్రంథాలయములు అమెరికా ఖండమున మిక్కిలి ప్రసిద్ధి గాంచియున్నవి. ఆదేశమున గ్రంథ భాండాగారిపదము నధిష్ఠించగోరువారు పట్టపరీక్షయందుత్తీర్ణులైన పిదప మూడు సంవత్సరములకాలమీ శాస్త్రమును ప్రత్యేక మభ్యసింపవలెను. ఈవిషయముల వలన నీయుద్యమ సంబంధమగు వాఙ్మయమెంత విపులముగ వ్యాప్తిజెందినది మనమూహింపవచ్చును. మన దేశమున నీయుద్యమము బాల్యావస్థయందుండుటచే నిందును గూర్చిన గ్రంథము లేవియు లేవు. ప్రత్యేక మీవిషయమును గూర్చి పరిశ్రమజేసిన వారలచే గ్రంథాలయోద్యమము యొక్క వివిధాంశములపై వ్యాసముల ువ్రాయించి దేశమందు వ్యాపింపజేయవలసి యున్నది. మనదేశమందు ఇతర దేశములయందు +ఉన్న గ్రంథాలయముల యొక్క చరిత్రలు తెలిపికొనవలసియున్నది. ఈవిషయములనన్నిటినిగూర్చి చర్చించుటకు “గ్రంథాలయసర్వస్వమ”ను పేరుతో గ్రంథమాల నొకదానిని ఆంధ్రదేశ గ్రంథాలయ సంఘపక్షమున మూడు మాసముల కొకమాఱు ప్రచురించుటకు తీర్మానింపబడినది. గ్రంథాలయోద్యమము గ్రంథములనుగూర్చిన దగుటచేతను గ్రంథములు వాఙ్మయాత్మకములగుట చేతను ఈ యాభివృద్ధిని గూర్చినట్టియు, చరిత్ర, పరిశోధనలను గూర్చినట్టియు వ్యాసము లిందు ప్రచురింపబడును. ఈనాటి గ్రంథాలయములు ప్రత్యేక గ్రంధ సమూహము లేక మనుజుని యొక్క పంచేంద్రియముల మూలకముగను మరుజుని మనుష్యత్వమును వ్యక్తీకరింపజేయు సాధనముల సమర్చున్దవై యుండుటచే చిత్రకళల యభివృద్ధిని గూర్చిన వ్యాసములుకూడ నిందు ప్రకటింపబడును. ఆంధ్రదేశాభిమానులును, ఆంధ్రభాషాభిమానులును ఇందు ప్రచురించుటకు వ్యాసములను బంపియ గ్రంథమాల యభివృద్ధి నొందుటకు ప్రోత్సాహపరచియు నీయుద్యమమును జయప్రదమునొనరింప బార్థితులు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0018.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0018.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6d1bf23cb495de45dba7b414b1691c62b6c3f000 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0018.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +ఆంధ్రదేశ గ్రంధభాండాగార సంఘమువారిచే బ్రచురింపబడిన గ్రంథాలయ చరిత్ర వలన కింది సంగతులు తెలియుచున్నవి. ఆంధ్రదేశమున రమారమి 160 గ్రంధాలయములున్నవి. అందురమారమి 30 వరకు 1914 ఏప్రియలు నెల మొదలు యిప్పటివరకును కొనవియైయున్నవి. మొత్తము గ్రంధాలయములలో నైదు స్త్రీల యుపయోగము కొరకు స్త్రీలవలననే స్థాపింపబడినవియై యున్నవి. తక్కినవాటిలో చాలా సంఘములయందు పురుషులును స్త్రీలునుగూడ సామాజికులున్నారు. ఈ సంఘములన్నిటియందును సామాన్యమున కందఱకును ధర్మముగా పుస్తకములను, వార్తాపత్రికలనుపయోగించను నధికారముండియున్నది. 19 సంఘాలకు స్వంత భవనములున్నవి. 12 సంఘములచే పాఠశాలలుగూడ నిర్వహింపబడుచున్నవి. 22 సంఘముల యాజమాన్యము క్రింద పురాణపఠనము జరుగుచున్నది. కొన్ని సంఘములవారు మాజిక్కులాంతరు సహాయముతో ప్రజాసామాన్యమున కుపయోగమగున ప్రకృతిశాస్త్రములను గూర్చియు ఆరోగ్య శాస్త్రమునుగూర్చియు నీతిసంబంధమైనట్టియు ఉపన్యాసముల నిచ్చుచున్నారు. గంజాంజిల్లా +భయను పట్టణమందలి గ్రంధాలయ సంఘము గ్రామమునందు దీపములు పెట్టుటకు సదూపాయముల నేర్పరచి పట్టణ పారిశుద్ధ్యము గూర్చిగూడ పాటుపడు చున్నట్లు తెలియుచున్నది. ఒక సంఘము వారిచే పారిశ్రామిక వస్తుప్రదర్శనము జరుపబడినది. పది సంఘములవారు బహుమతీ పరీక్షలను జరపి తన్మూలమున విద్యాభివృద్ధికి దోడ్పడుచున్నారు. నాలుగు సంఘములవారలు గ్రంధముల యొక్కయు కరపత్రముల యొక్కయు ప్రచురమును బూనియున్నారు. ఈయంశములన్నిటి వలన ఈ యుద్యమముయొక్క స్వరూప స్వభావములనుగూర్చి మనకేమిబోధపడుచున్నది? ఈ సంఘములు స్థాపింపవలెనని ఎవరుపదేశము చేసిరి? ఈ సంఘములను స్థాపించిన వారలెవరు? దొరతనమువారివలన బిరుదులను సంపాదించు యాశయా వీరినీయుద్యమమునకు బురి కొల్పినది?ధనవంతులమన్న నయా? లేక ద్రవ్యాభిలాషయా? ఈసంఘముల స్థాపకులను సంరక్షకులను ఈయుద్యమవిషయమై బూనుకొనుటకు ప్రేరేపించిన మహాశక్తి యెద్ది? వీరుబడయగోరుమన్ననయెద్ది? వీరు వాంఛించు ఫలమెద్ది? ఈ ప్రశ్నలన్నిటికిని మనము జవాబు నీయవలసియున్నది. + +ఈ యుద్యమమునకు ప్రేరకము తానుబాగై తనతోడివారలను బాగుచేయవలెనను మనుష్యస్వభావమున నాటియున్న తీవ్రమగువాంఛయేయనియు, ఈయుద్యమ ప్రచారకులు కోరుఫలము తామును తమతోడివారును జ్ఞానాభివృద్ధివలన పొందెడు యానందముకంటె వేరొండుకాదనియు వీరినీయుద్యమమునకు పురికొల్పు మహాశక్తి ప్రపంచాభివృద్ధికొరకు అప్పుడప్పు డావిర్భవించు మహదుద్యమములను పాదుకొల్పి, వానికి జవసత్వములను గ \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0019.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0019.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bda3c7c56a5dd02c041bee1724277b9579be6521 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0019.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ల్పించు ఈశ్వర ప్రేరిత మహాశక్తియే యనియు, ఈ యుద్యమ ప్రచారకులందరు తామీశ్వర ప్రేరితులమనియు, ఈశ్వరాదిష్టకృత్యములను తాము నెరవేర్చుచున్నామను దృఢతర భక్తిపూరితులుగ నున్నారనియును జెప్పవచ్చును. + +ఏయుద్యమము సరియైన మార్గముల నవలంబించి అందుకు నిర్ణీతమగు పనిని నిర్వర్తించవలెనన్న ఆ యుద్యమావలంబకులకు అందలి ప్రాప్యముల స్వరూప స్వభావముల యొక్కయు, ఆ యుద్యమమునకును తోడి యుద్యమములకును గల యన్యోన్య సంబంధముల యొక్కయు జ్ఞానము దృఢముగ నుండి తీరవలయును. ప్రతియుద్యమమును అవయవ సమన్వితమై వృద్ధిక్షయములకు లోనై యుండును. ఆదర్శమే దీనికి ప్రాణము. ఆదర్శము లేని యుద్యమము ప్రాణము లేని యాకారము అట్టి యుద్యమములు వృద్ధిబొందవలెనన్న తమ యందు స్వాభావికముగానున్న జవసత్వముల వల్లగాక సతతము పరాపేక్షను బొందియుండును. పై నుండి వచ్చు సహాయ మెప్పుడు తగ్గునో ఆయుద్యమమప్పుడే భగ్నమైపోవును. అట్లుగాక ఆదర్శముతో గూడిన యుద్యమము ఈశ్వర నిర్మిత సావయవయవిక జీవివలె దినదినాభివృద్ధి గాంచును. ఆదర్శము యొక్క శక్తి మహత్తరము. ఆకాశము మెరయు శిరపంక్తిగల హిమవంతున బుట్టి భూభాగమున జొచ్చి తాబోవుదేశమునంతను సస్యశ్యామలముగను ఫలభరితముగను జేయు గంగాప్రవాహము బోలె ఆదర్శము ఫలప్రాప్తి నిబొందించును. ఆద్యర్శము నేకాగ్రచిత్తతతో ధ్యానము చేయుచుండిన కార్యాచరణయందు వచ్చిన కష్టములన్నియు సుఖములుగా పరిణమించి కార్యదీక్షను ప్రజ్వలింపజేయును. కావున గ్రంథాలయోద్యమము వృద్ధిజెంది అందువలన ఆఫలమంతయు సమకూడవలెనన్న అందలి విషయయములను తదవలంబకులు బాగుగ నెరుంగవలెను. + +గ్రంథాలయోద్యమమునకు ప్రాప్యమే దేశమునందు జ్ఞానాభివృద్ధిని జేసి మనుజునియాత్ర పవిత్రముగను పురుషార్థప్రాప్తి పూర్వకముగను చేయుటయే ఈ యుద్యమము యోక్క ప్రాప్యము. ఈ ప్రాప్యమును దృక్పథమునందుంచుకొని ఈ యుద్యమము పేరజరగు ప్రతిపనియు ఈ ప్రాప్యమును కానుకులకముగ పరిణమింప జేయుటకు ఎట్లు సహకారి యగుచున్నది, ఎట్లు విరోధమును గలిగించుచున్నది యను యంశములను తర్కించు ఉద్యమప్రచారకులు కార్యాచరణను బూనవలయును. + +ఇక నీయుద్యమమునకును ఇతరయుద్యములకును గల సంబంధమును గూర్చియు, సంబంధమును దెలిసికొనవలసిన యావశ్యకతను గూర్చియు తెలుపవలసి యున్నది. మనజాతి యొక్క ఔన్నత్యము కొఱకనేక యుద్యమములు వెలువడి పనిజేయుచున్నవి. ఇందులో గొన్ని సంఘసంస్కరణ కొరకును, కొన్ని మతవ్యాపకము కొరకును, కొన్ని రాజకీయ సంస్కరణ కొరకును ప్రయత్నించుచున్న ఈ యుద్యమములన్నిటి యొక్క స్వభావము వ్యాప్తిని బాగుగ గుర్తెరిగి ఆ యుద్యమము యొక్క సిద్ధాంతములకు విరోధము లేకుండినట్లు గ్రంథాలయోద్యమము నెట్లు వ్యాపింప జేయవలయునో ఆ యుద్యమ ప్రచారకులు జాగ్రతతో విచారింపవలయును. సౌధనిర్మా \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0020.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fccfa883a066c7fe0476589b059e2bd8c1cb155e --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0020.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మును బూను శిల్పి సౌధాకారమును ముందు కాగితముపై లిఖించి దాని యొక్క వివిధ భాగముల కెట్టెట్టి సంబంధము లుండవలనో ఎట్లునిర్ణయించునో ప్రతి యుద్యమము అవలంబించి పనిచేయు వారలు తామభిమానముతో పనిజేయు యుద్యమమునకును పౌరయుద్యమములకును గల మన్యోన్య సంబంధాలనములను బాగుగ గుర్తెరింగి ఇతర యుద్యముల సిద్ధాంతాంశములకు వ్యతిరేకము లేకుండునట్లు తమ యుద్యమమును నడపుచుండును. + +ఇక నీ యుద్యమమును ప్రచారణ జేగంటయందు గమనింపవలసిన సూత్రములను గూర్చి ముచ్చటింపవలసి యున్నది. జనసామాన్యమునకు విద్య, వ్యాపకము చేయుటయందేశ భాషలే ముఖ్యసాధకములను యంశము మనము ముఖ్యముగా గమనించవలెను. + +మొదటిసూత్రము. చతురక్షరసంయోగము వలననేగాక శ్రవణ మూలకముగను, చిత్రముల మూలకముగను జ్ఞానాభివృద్ధి జేయగలమని గ్రహించుట. రెండవ సూత్రము- చిరకాలము నుండి మనదేశమున జ్ఞానము పుస్తకరూపముననేగాక లిపివ్యాపకమునకు' పూర్వము నుండిగూడ, శృతిమూలకముగ నభివృద్ధి ఆగుచుండెననుట మనకు సుప్రసిద్ధముగ దెలిసిన యంశమే. శృతిమూలకమగు జ్ఞానము పురాతన కాలమందేగాక నేటికిని ధారణాశక్తి సహాయముతో వ్యాపింపజేయుట యావశ్యకమయియున్నది, చిత్రపటముల మూలమున విద్యావ్యాపకము జేయు మార్గము మనము పాశ్చాత్య దేశములనుండి నేర్చుకొన వలసియున్నది. ఇందునుగూర్చి ఆదేశములయందు జరుగు ప్రయత్నములు. బహు మహత్తరములు. బయోగ్రాఫు, సినిమోటాగ్రాఫు, మాజిక్కు లాంతరు మొదలగు యంత్ర సహాయముచే అక్షర రజ్ఞానములేని మన నిమ్న సోదరులకు జ్ఞానాభివృధ్ధి చేయుటకు ఎన్నియో సదుపాయములున్నవి. ఇది మూడవ సూత్రము -అధికారి భేదమునుబట్టి విద్యావ్యాపక సాధనములయందు భేదమును పాటింపవలెనను యంశము.నాలుగవ సూత్రము. వయస్సును బట్టియేమి,జ్ఞానమునుబట్టియేమి, వృత్తినిబట్టియేమి, అభిరుచులనుబట్టియేమి, చుట్టునుండు స్థితిగతులను బట్టియేమి ప్రజలు వివిధములుగా నున్నారు. వీరందరికిని ఎవరికితగినట్లు వారికి జ్ఞానాభివృద్ధి కరములగు పరికరములను అవసరము బట్టి వేరు వేరుగా కల్పించుట ఆవశ్యకమని మనము ముఖ్యముగా గమనించవలసియున్నది. + +ఇక నీయుద్యమము యొక్క వ్యాప్తిని నిరూపించవలసియున్నది. ఈ యుద్యమమునకు పరమావధి జనసామాన్యముయొక్క జ్ఞానాభివృద్ధియని ఇదివరకే చెప్పబడియున్నది. జ్ఞానాభివృద్ధికి ముఖ్య సాధనము వాఙ్మయము; కావున వాఙ్మయాభివృద్ధితో కూడిన అన్ని యంశములును ఈ యుద్యమమునకు సంబంధము కలవియేయైయున్నవి. మన యాంధ్రవాఙ్మయము ఇదివరకే యేదారులనవలంబించి వృద్ధి బొందినది? ఎట్టి గ్రంథములీ భాషయందున్నవి? ఇందు లోపము లేమిగలవు? ఆలోపములను సవరించుటెట్లు? అన్ని తరగతుల జనులకు తగిన గ్రంధములు మనభాషయం దున్ననా? లేనిచో ఆగ్రంధములు వెలువడునట్లు చేయుటకు మన మేమి ప్రయత్న ములను జేయవలయును? అను యంశము లన్నియు ఈ యుద్యమమునకు సంబంధించినవియే యైయున్నవి. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0021.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0021.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a2b127d8df7a32d3b8384793d9ceb862cf302d8 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0021.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ఇందుకొరకై మన భాషయందున్న గ్రంధములన్నిటి యొక్క పట్టిక నొకదానిని తయారుపరచి అందుండి గ్రంధస్థాంశములను బట్టి గ్రంధములను విభాగము జేయవలసియున్నది. ఇందును గూర్చి ఆంధ్రదేశ గ్రంధ భాండాగార సంఘపక్షమున కొంతకృషి జరిగినది. ఎక్కువ సమర్ధతతో ఎక్కువ కాలమును వెచ్చించి ఈసంబంధమగు పనిని జరపిన శ్రీ వెలిదెండ శ్రీనివాసరావుగారు ఆంధ్రలోకముయొక్క కృతజ్ఞత కెంతయు పాత్రులు. అప్పుడప్పుడు దొరతనము వారిచే ప్రచురింపబడు ముద్రితగ్రంధముల పట్టికలనుండి ముఖ్యమైన గ్రంధముల నామములను విడదీసి గ్రంధాలయముల యుపయోగము కొరకు ప్రచురించుట కర్తవ్యము. వార్తాపత్రికలయందును మాసపత్రికలయందును ప్రచురింపబడు యుపన్యాసములను గూడ వాటియందలి యంశములను బట్టి విభజించుట ముఖ్యావశ్యకము. మఱియు ఆంధ్రభాషా గ్రంధములు పట్టికను పూర్తి జేసిన పిదప దానినుండి కొద్దిసొమ్ములో స్థాపింపబడు గ్రంధాలయముల కుపయోగముగా నుండునట్లు పండితులచే పరిష్కరింపబడిన 250, 500, 1000 ముఖ్య గ్రంధముల యొక్క నామావళిని తయారుచేయింప వలసియున్నది. ఇది గ్రంధాలయోద్యమము యొక్క ప్రధమవిధి. + +పాఠశాలలలో విద్యనభ్యసించెడి వారలకు విద్యాభ్యాసమునకు సాధకమగు పరికరములను సంగ్రహించుటయు, పాఠశాలలను వదలిన వారికి వారిదివరకు సంపాదించిన విద్యను బలపరుచుటకు తగిన సాధనములను, గ్రంధములను చేర్చుటయు, అక్షర జ్ఞానము లేనివారికి చిత్రపటముల మూలముగను, ఉపన్యాసముల మూలముగను, పురాణపఠనము మూలముగను విద్యావ్యాపకము జేయుటయు మన రెండవ విధి. గ్రంధాలయములను స్థాపించుటతోడనేతృప్తి చెందక వానియొక్క యుపయోగముల గూర్చి జనసామాన్యమునకంతకును ప్రచారము చేయుట ఈ యుద్యమము యొక్క మూడవవిధి. ప్రతిసంఘమందున్న సామాజికులందరు ఇందులో వారు అన్యోన్య సహాయకులుగానుంటయేగాక వీలయినంతవరకు అందుబాటులోనున్న సంఘములన్నియు ఒక సమూహముగాగూడి అన్యోన్యాశ్రయభావము గలిగినందువలన గలిగెడు లాభములను బొందుటకు ప్రయత్నించుట మన నాలగవవిధి. జనసామాన్యమునకు మనయుద్యమమునం దభిమానము గలుగజేసి ఈ యుద్యమమును ప్రతిపట్టణమందును ప్రతి పల్లెయందును వ్యాపింపజేయుట మన యైదవ విధి. ఇంక నెన్నియో విధులు గలవు. + +ఇక నీవిధులను నిర్వర్తించు మార్గములనుగూర్చి చర్చింపవలసియున్నది. ప్రతియుద్యమమును నిర్వహించుటకు ధనమును, కార్యభారమును వహించెడువారును ఉండితీరవలయను. ఈ యుద్యమము మిక్కిలి జయప్రదముగా జరుగుచున్న పాశ్చాత్యదేశములయందేమి బరోడా దేశమందేమి ఈయుద్యమమునకు దొరతనమువారి యాదరణ మెండుగాగలదు. ఆచటి ప్రభుత్వము వారలిందుకొరకై విశేషద్రవ్యమును బొక్కసమునుఁడి వ్యయపెట్టుచున్నారు. ఇంతియగాక ఆదేశములయంద విద్యాధికులును ద్రవ్యసంపన్నులు నెక్కువగానుండుట చేత అమూల్యములగు విరాళములీ యుద్యమము కొరకై వారలచే నివ్వబడుచున్నవి. మన దేశమునందట్టి సదుపాయములులేవు. అయినను మనము ద్రవ్య లేమిడి \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0022.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0022.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..94513bc7084b7ed541f6be12daab3478a7637a43 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0022.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +నిరుత్సాహము కావలసిన యావశ్యకము లేదు. + +మొట్టమొదట పల్లెటూండ్ల సంఘములను గూర్చి విచారింతము. ఈ సంఘములకు ముఖ్యముగా నాలుగు పనులకు ద్రవ్యముగావలసియున్నది. మొదటిది స్వంత భవననిర్మాణము, రెండవది సిబ్బందీఖర్చు. మూడవది పుస్తకములు, వార్తాపత్రికలును తెప్పించుటకు వ్యయము. నాలుగవది దినచర్య కగు ఖర్చు. + +మన పల్లెటూండ్లలో చాల గ్రామముల సందు దేవళములకు సంబంధించి సావళ్ళుగాని, రామభజన మందిరములుగాని ఉండిఉన్నవి. స్వంతభవనమును కట్టుకొను శక్తి సంఘమునకు కలుగువరకును గ్రామసంఘములీ కట్టడములను తమ కార్యస్థానములుగా మలుచుకొనవచ్చును. స్వంతభవనమును కట్టుకొదలచినవారలు దొరతనమువారికి దరఖాస్థును బంపుకొనినయెడల ఉచితముగా గ్రామములో గాని పోరంబోకలలో గాని ఖాళీస్థలములముల నిచ్చెదరు. ఇందుకు దొరతనమువారి యుద్యోగస్థులుకూడ సహాయభూతలగుదురు. + +కార్యనిర్వాహకులను గూర్చి జర్చించునపుడు రెండవ యంశమగు సిబ్బందీని గూర్చి చెప్పవలయును. ఇకను దినచర్యకును, గ్రంధములు వార్తాపత్రికలు దెప్పించుకొనుటకును కావలసిన సొమ్మును సంపాదించుటను గూర్చి జెప్పవలసియున్నది. చాల పల్లెటూళ్ళ యందు ఏదోవిధముగ ఉమ్మడి సొమ్ముకొంత ఏర్పడుచున్నది. కొలగారపు పాటలమీద గడ్డి వేలంపాటమీద ఇంక నెన్ని యోవిధముల ప్రతిపల్లెటూరునందును ఎక్కువ సొమ్ము వసూలగుచున్నది. ఇందులో కొంతవరకు డెల్టా మొదలగు ఖర్చుల క్రింద పోయినను కొంత సొమ్ముయినను నిలువ యుండును. + +ఈ ద్రవ్యమును జనసామాన్యాభివృద్ధి కొరకై వెచ్చించునట్లు గ్రామస్థులమనంబులు త్రిప్పుట కష్టసాధ్యమే యైనను ఈ యుద్యమావలంబకులు ఎక్కువ కృషి జేసి ఇందును గూర్చి ప్రయత్నములు సఫలమగునటుల చేయవలెను. గ్రామముల యందు జరుగు శుభకార్యముల సందర్భమున చులకనగా కట్నములను వసూలు జేయవచ్చును. ఈ సొమ్మంతయు వసూలు పరచి ఉచితముగా వ్యయ పెట్టి అందుకు సరియైన లెక్కలనుంచి సంవత్సరమున కొకతూరి గ్రామస్థుల నందరిని జేర్చి ఆ లెక్కలను చదివి వినిపించిన యెడల జనసామాన్యమునకు ఈ యుద్యమ పక్షమున జరుగు పనియందు నమ్మకమును అభిమానమును కలుగక మానవు. దీనికి తోడు సామాజికులిచ్చు చందాలవలనను, విరాళములవలనను కార్యనిర్వాహకత్వమును కొనసాగింపవచ్చును. ఇంతేగాక మన దేశమునందిప్పుడు బయలుదేరుచున్న పరపతి సంఘములవల్ల వచ్చెడి లాభములో కొంతవరకు ఈయుద్యమము కొరకై వ్యయ పెట్టునట్లు చేయవచ్చును. ఇంకను కార్యనిర్వాహకులను గూర్చి చెప్పవలసియున్నది. చాల పల్లెటూళ్ళయందు ఆంగ్లవిద్యను కొంతవరకభ్యసించి పిదప విరమించి విశ్రాంతిగానున్న వారనేకులున్నారు. వీరిలో కొందరు స్థితిపరులు. మరికొందరు సామాన్యులు, వీరుగాక చాల చోట్లు ఆంధ్రమునందును గీర్వాణమునందును పరిచయము గలవార లున్నారు. వీరులందరకును ఈ యుద్యమమునం దభిమానముగలుగ జేసి పలుచోట్ల స్థాపింపబడు సంఘముల యాధిపత్యము క్రింద వీరలచే విద్యావ్యాపకము చేయించవలెను. వీరవలంబించవలసిన మార్గములను \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0023.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0023.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ec46c27c48ea1b0d11101bf6671a6a39b924faef --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0023.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +గూర్చియు, వీరభ్యసింప జేయు విషయములను గూర్చియు ప్రత్యేకముగ చర్చింపవలసియున్నది. కావున దీనిని గూర్చి సూచనమాత్రము జేసి విడువబడినది. వీరందరకును ఈయుద్యమమునందభిమానము కలుగునట్లు చేసినయెడల వీరే యాంధ్రదేశసేవకు లగుదురు. వారు ఆయాచోట్ల స్థానికులగుటచే వారికి పలుకుబడి ఎక్కువ యుండును. కార్యసాధనమును సుకరముగా కాగలదు. + +ఇక పట్టణములయందు స్థాపించు గ్రంధాలయముల కిట్టి సదుపాయము లెవ్వియు లేవు. ఆ సంఘములు యుదారవంతుల ధనసహాయము విూదనే యాధారపడవలసియున్నవి. ఇంతవరకును ఈ యుద్యమము వ్యాపింప జేయుటకున్న సాధనములనుగూర్చియు, అవలంబించవలసిన మార్గములను గూర్చియు జర్చింపబడియున్నది. ఇంకను ఈ యుద్యమప్రచారకులు వెంటనే చేయవలసిన పనినిగూర్చియు అందువలన గలిగెడి ఫలమును గూర్చియు వివరింపబడును. + +పల్లెటూళ్ళయందును, పట్టణములయందును గ్రంధాలయసంఘముల నేర్పిరచి సాంఘికులు వారివారి శక్త్యనుసారము గ్రంధములను చేర్చవలయును. వీలైనచో ప్రతిదినమును సాంఘికులలో నెవరో యొకరు ఏదో యొక యుద్గ్రంధమునుండి జదివి అక్షరజ్ఞానము లేనివారికి అర్థముజెప్పి బోధింపవలెను. ఇందుకు మన భాగవత, భారత, రామాయణము మొదలగు యుద్గ్రంధములును, నవీనముగా బయలుదేరుచున్న ఆరోగ్యశాస్త్రము మొదలుగా వారికి అర్థముజెప్పి బోధింపవలెను. ఇందుకుగల గ్రంధములును ముఖ్య సాధకములు. పురాణపఠనము వలన గలుగు లాభములు కడుమెండు. ఇంతియగాక పట్టణములందలి విద్యాధికులు మ్యాజికులాంతరు సహాయముతో నిమ్న సోదరులకు ఉపన్యాసము లీయవలసిఉన్నది. మ్యాజికులాంతరులు మ్యూనిసిపాలివారికి అర్థముజెప్పి బోధింపవలెను. ఇందుకు వారు కొనునట్లు జేయవచ్చును. విద్యాశాఖ వద్ద కూడ అరువునకుదొరకును. వీలయినప్పు ప్రముఖులచే ఉపన్యాసము లిప్పించవలయును. + +విద్యాధికులును విద్యావిహీనులును,భాగ్యవంతులును పేద వాండ్లును, హిందువులుని, మహమ్మదీయులును, ఉద్యోగులును నిరుద్యోగులును, భూస్వాములును, రైతులును, ఏక సమావేశము గావలెనన్న మన సంఘము అట్టి వీలును గల్పించును. ఇంకనే ప్రతిష్ఠాపయందట్టి వీళ్ళు లేవు. అధికార భేదమును విద్యావ్యాపకమును జేయుటకు మన సంఘములే శరణ్యములు. విద్యాధికులు జనసామాన్యముతో గలసి తాము నూతనముగా గ్రహించిన సంగతులను వారికి బోధపరచి తాము దేశాభివృద్ధికొరకై చేయు పనులయందు వారికి విశ్వాసమును కల్పించుటకు ఈ సంఘములే సాధనములు. స్వార్థత్యాగము కట్టు దిట్టములకు లోబడి యుండుట జనసామాన్యము యొక్క క్షేమము కొరకు తమ యభిప్రాయమును ఇతరుల యభిప్రాయమునకు అవసరమయినంతవరకు లోబరచు కొనుట, నీతి ప్రవర్తన, జాతీయభావము, దేశాభిమానము, భాషాభిమానము మొదలగు తత్వములను జనసామాన్యమునందు వ్యాపింపజేయుటకు గ్రంధాలయములే ముఖ్యసాధకములు. కావున గ్రంధాలయోద్యమము ఆంధ్ర దేశమునందంతటను వ్యాపింపజేసి ప్రతిపట్టణమునందును పల్లెయందును గ్రంధాలయములను స్థాపించి తన్మూలమున జనసామాన్యమునకు జ్ఞానాభివృద్ధిని జేయుట ప్రతి ఆంధ్రదేశాభిమానికిని ముఖ్యకర్తవ్యము. • \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0024.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0024.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2df66dec413afe338ebf2b0f4600535feea5e3f6 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0024.txt @@ -0,0 +1,14 @@ +గ్రంథాలయమన గ్రంథములనన్నిటిని ఒకచోట జేర్చి పెట్టునట్టి గృహమనియు, అట్టి గృహమునందున్న గ్రంధములనన్నిటిని దాచి జాగ్రతగ కావలి కాయునట్టి పురుషుడే గ్రంధభాండాగారియనియు ఆంధ్రప్రపంచమునందు చాలమంది తలంచుచున్నారు. పండితులు మాత్రమే అట్టి గ్రంధాలయములకుఁబోయి వాటినుపయోగింప నర్హులని గూడ వారి యభిప్రాయము. + +అట్టి యభిప్రాయములు ప్రబలియుండుటకు గారణములు లేకపోలేదు. దినదినాభివృద్ధి గాంచుచున్న యీ నాగరక కాలమున పాశ్చాత్య దేశముల యందీ గ్రంధాలయోద్యమఎన్ని ముఖములనో పనిజేయుచున్నది. ఇదిదెలసికొని యుండకపోవుట, దీనికొక అనేకకారణములని యూహించుట కవకాశములు పెక్కులు కలవు. + +వివిధశాస్త్రవేత్తలచే వ్రాయబడిన గ్రంథముల నొకచోట సేకరించి యుంచుటయే గ్రంథాలయము యొక్క పనిగాదు. పాశ్చాత్య దేశములయందు పుస్తకములనము పెద్ద దుకాణములనన్నిటియందును గూడ అక్కడకువచ్చు జనులెల్లరును ఉచితముగ జదువుకొనుటకు గాను కొన్ని గ్రంధముల బీరువాలుండును. +ఇంతేల, మిఠాయి దుకాణములయందును పానీయములనమ్ము, దుకాణములయందును తుదకు +మంగలి దుకాణములయందునుగూడ, ఆయాదేశములందు బ్రకటింపబడు సుప్రసిద్ధ వార్తాపత్రి కలుండును. ఆయాసరకులను కొనుటకు బోవువారెల్ల కొంచెము కాలమక్కడ విశ్రమించి వానిని జదువుకొనవచ్చును. + +అట్లయిన, మన దేశమున గల ధర్మగ్రంథాలయముల నిర్వాహకులు పాశ్చాత్య దేశముల యందలి దుకాణదారులకన్న ఎక్కువగ జేయుచున్న పనియేమి? ఆదేశములయందలి స్థితిగతులకును మనస్థితిగతులకును జాలవ్యత్యాసమున్నదని మీరందురేమో! ఆమాట సత్యమే. అయినను మనస్థితి గతుల కనుకూలములగు పద్ధతులనెల్ల అనుసరింపవలసియుండుట మనకు' విధ్యుక్తధర్మముగాదా? + +జనులయందు జిజ్ఞాస దినదినాభివృద్ధిని గావించుటయు, పలువిషయములయందు వారిక భిరుచినిగల్పించుటయు, సామాన్యజనులయొక్క హృదయములను విశాలవంతములుగను వికాసవంతములుగను అగునట్లు జేయుటయు గ్రంధాలయము యొక్క ముఖ్యధర్మములై యున్నవి. + +పాఠశాలయందు విద్యాభ్యాసము జేసినట్టి జనులయందు బహుస్వల్ప భాగము మాత్రమే ఉన్నత విద్య నభ్యసించిన వారై యున్నారు. నూర్గురు విద్యాభ్యాసము జేసిన అందు నలుగురైన ఉన్నతవిద్య నభ్యసించినవారుండుట అరుదు. ఇట్టివారందరికిని గ్రంధాలయమే ఉన్నత విద్యాలయమై యున్నది. పాశ్చాత్య దేశముల యందు వ్రాయను జదువను జేతకానివారుండరు. అక్కడ విద్య నిర్భంధము. అందు విద్యాదేవత తాండవమాడుచున్నది. అట్టిదేశ +ములయందు నీ గ్రంధాలయోద్యమ మెంతవర \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0025.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0025.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3e451d55dcd1e1e3ced9eb3e9d9b5676a7b1c56d --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0025.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +కు అభివృద్ధి జెందియున్నదో ఊహించుటకైన మనకు శక్తి చాలదు. అచటి గొప్ప గ్రంథా +లయములనుంచిన భవనములవంటి కట్టడములనైన మనలో జాలమంది జూచియుండమని +నేను దృఢముగ జెప్పగలను. + +మనదేశముయెడల విద్యాధిదేవతకు దయలేదు. ఆమె యెడల మనకు భక్తిలేదు. పరస్పరము సమానమగు ప్రేమనే జూపుచున్నారము. ఇది స్వాభావికమే. మన దేశమునందు చదువుకొన్న జనులు నూటికి 2 మంది కన్ననెక్కువలేరు. నిశానీ దారులతో సమానులగు దస్కతు మాత్రము జేయగలిగిన వారందరును గూడ ఈ సంఖ్యయందే జేరియున్నారు. విద్యాధిదేవత తాండవమాడుచున్న పాశ్చాత్యదేశములయందే గ్రంథాల యోద్యమము మహోన్నతదశను వహించియుండ ఇంతమంది విద్యావిహీనులచే నలరారుచున్న మనదేశమునందది ఇంకను ఎన్ని రెట్లు మహెూన్నత దశను జెందవలసియున్నదో మీరూహింపవచ్చు. ఇతర దేశములందీ యుద్యమ మభివృద్ధి జెందుటకు అనేక విధములగు సౌకర్యములులవు. మనదేశమునందో అట్టి సౌకర్యములులేవు. అదియట్లుండ కరవులో నధికమాసమనున్నట్లు విద్యావిహీనుల సంఖ్య అధికము. విద్యావిహీనులనగా చదువను వ్రాయను జేతకానివారని నాఉద్దేశ్యము. ఈవిద్యా విహీ నులు గూడ ఈసంఖ్యయందే జేరియున్నారు. విద్యావిహీనులను విద్యావంతులను చేయుట మనకు దుస్సాధ్యముకావచ్చును. కానివారిని జ్ఞానవంతులనై న జేయుట మన విధ్యుక్త ధర్మమై +యున్నది. + +గ్రంధాలయము పరీక్ష పట్టాలను బొంద గోరువారికిగాదు. అదిసామాన్య జనులయొక్క సర్వకళాశాలయైయున్నది. కాబట్టి మన గ్రంధాలయములు ఎవరికుపయోగ పడునునట్లు జేయవ లెను? + +మనమందరమును ఈ ప్రశ్ననుగూర్చి మిక్కిలి తీవ్రముగ నాలోచింపవలసి యున్నది, +ధనాఢ్యులును, విద్యాధికులునగువారు తమకు కావలసిన గ్రంధములను ద్రవ్యము వెచ్చించి తెప్పించుకొనగలరు. లేక ఎవరి యొద్దకైన బోయి సంపాదించు కొనగలని, చదువుకొన నాసక్తి గల మనుజుడు ఎన్నివిషయములనైన శ్రమపడి వాడ వాడల దిరిగి తను గావలసిన గ్రంధములను సేకరించుకొని వారు యుపయోగమును బొందును. గ్రంధాలయములు ఇట్టి వారికి గూడ నుపయోగపడునప్పుటికిని, వీరి విషయమై మనము విశేష శ్రద్ధవహింపవలసిన యావశ్యకత లేదు. ఏలననవారు తమంతట తామే గ్రంధాలయమునకు వచ్చి దాని లాభమును బొందెదరు. + +అట్లయిన ఇంకెవరికొరకై మనము శ్రద్ధను బూనవలసియున్నది? అనిమీరు ప్రశ్నింప వచ్చును. ప్రతిదేశమునందును గూడ గ్రంధాలయములయొక్క లాభములను బొందవలెనని తమంతటతామే ప్రయత్నించువారి సంఖ్య బహుస్వల్పముగ గానబడుచున్నది. ఇది స్వభావ జనితము. మన దేశమునందీ రోగము అన్నిదేశములకన్న నెక్కువ తీవ్రముగ ప్రబలియిున్నది. చదువుకొనగలిగి, గ్రంధముల చదువనపేక్షింపని మందులనంతముగ మనదేశమునందున్నారు. ఇట్టివారికి చదువుకొనునభిలాషను జనింపజేయుట మన ప్రధాన కర్తవ్యమనక తీరదు. మన గ్రంధాలయము నందున్న ప్రతిగ్రంధమునకు అధమమొక చదువరినైన \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0026.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0026.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..75e8f4fb67d823c833adf961ae958e90fbcbb454 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0026.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +మనము సంపాదింపవలెను. ప్రతిచదువరికిగాను ఒక పుస్తకమునైన మనము పెట్టవలెను. అట్లు చేయలేని యెడల గ్రంధాలయము యొక్క యుపయోగ మేమి? + +వేయేల! సంఘసముద్ధరణ భారమంతయు ఈ కాలమున గ్రంధాలయము మీదనే పడియున్నది. సంఘమునకు గావలసిన నీతివిద్యావిషయ వ్యాసంగమును, రసజ్ఞతా వ్యవసాయమునకు, సహానుభవాభివృద్ధిని, జ్ఞానసముపార్టనను—ఇంతేల, ఈ ఇరువదియవ శతాబ్దమున ఒక సంఘమును కలంచివైచు సకలోపకరణములను గూర్చి అనుభవసిద్ధముగ నుండు +సూచీకరణము గ్రంధాలయమునందే జరుగవలన్నది. ఇట్టి సాంఘిక సేవారతి నెట్లు జరుగునో కొంచెము విచారింతము. + +పిల్లలే సంఘమునకు జీవమని జెప్పవచ్చు వారియందు అనంతమైన శక్తులు గర్భితలై యున్నవి. ఈ శక్తులను ప్రథమమున పాఠశాలయందు వర్ధిల్ల జేయవలసియున్నను విద్యకుచితములగు నిర్భంధ పాఠపుస్తకములను అందించుటయందే వారి నణగద్రొక్కక, ఆశయాలు వికాసమునంది వలసిన దోహదమునంతను మనమీయవలసియున్నది. పిల్ల లయొక్క మనస్సులు అతి కోమలములు. కావున అట్టి సమయమున నే వారికి మంచిదారులయందు బెట్టుట మిక్కిలినావశ్యకము. అట్లు చేయగలిగితిమేని వారికి సంపూర్ణ ధైర్యసాహసము లలవడుననుటకు ఏమాత్రము సందేహము లేదు. ఈదినమున పిల్లలుగ నుండువారు రేపటిదినమున పెద్దలగుదురు.అందుచేత పిల్లలకు సన్మార్గమలవడునటుల జేసితి మేని మనజాతి ఔన్నత్యము నెందుట కేమియు సందియము లేదు. కాబట్టి వారికి ఉపయోగకరములగు ప్రత్యేకపుస్తకములను సేకరించి వేరుగనుంపవలెను. అవి విశేషముగా బొమ్మలు గలిగినవై యుండవలెను. గోడలయందు వస్తు పాఠబోధకములగు పటములను బెట్టి వాటిని గురించి బాలురకు బోధింపుచు అందుకు సంబంధించిన పుస్తకములను వారు చదువునటుల అభిరుచిని గల్పింపవలెను. మఱియు సుబోధకములును నీతిబోధకములును నగు కథలను జెప్పి వారి మనస్సుల నాకర్షించి గ్రంథపఠనమునకు వారిని బ్రోత్సహింపవలెను. + +స్త్రీల విషయమున మనము మూకీభావమును వహించుటయం దనర్థకమము లనేకములు +కలవు. పాశ్చాత్య దేశములయందు ప్రత్యేకముగ చదువుకొనుటకు వలయు సౌకర్యముల +నెల్ల స్త్రీలకు గల్పించిరి. అక్కడ స్త్రీలు భాండాగారిణులుగగూడ గలరు. ప్రారంభదశ యందు మనమట్టి ప్రయత్నములకు బూనుకొనకపోయినను గృహములకు పుస్తకములను బంపి స్త్రీలు విశేషముగ జదువునటుల జేయవలెను. పురుషులకంటె స్త్రీల యందు విద్యావిహీన లెక్కువగగలరు. అందుచేత విద్యావతులగు స్త్రీల నేర్పరచి చదువుకొనజాలని స్త్రీలకు వారి గృహములకు బోయి వారు కోరిన విషయములుగల గ్రంధములనెల్ల 'చదివి వినిపించునటుల జేయవలెను. + +గ్రంధములను చదువుకొన గుతూహలము గలిగినవారికి వానినందిచ్చుట పురుషులగు మనము జేయగలిగిన మొదటిపని గ్రంధములను చదువుకొనుటకు శక్తిగలిగి, వానిని పఠియింప నిచ్ఛలేనివారల కట్టియిచ్ఛను గలుగ \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0027.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0027.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..03260ed2fdfdba177d7782affa0eb9e5887d7573 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0027.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +జేయుట మనము వారికి జేయదగిన రెండవపని. ఇందుకొరకై మనము తరుచుగా ఉపన్యాస +ములను హరికథలను, భజనలను పెట్టి వారినాకర్షించి, ఎవ్వరెవరికే గ్రంధములనువుగ నుండునో అట్టివారి కట్టి పుస్తకములనే అందజేయుచుండవలెను. పుస్తకముల యోగ్యతను బట్టి జనులు, వారి అధికారము ననుసరించి పుస్తకములు, అమఱి యుండవలెను. పరస్పరమెవరు తగియుండక పోయినను మనము జేయు పనియంతయు వ్యర్థము. సామాన్య జనులు పుస్తకములకు తగియుండరనుట నిజముకాదు. ఏలయన వారికి తగిన పుస్తకములనే మనము సమకూర్చవలెను. గ్రంధములు తమంతట తాము చదువుకొనజాలని జనులు మనదేశమునందు విశేషముగ గలరని ఇదివరకే జెప్పియుంటిని పైన జెప్పిన రెండురకముల జనులకంటే వీరిని జ్ఞానవంతులుగ జేయుటకే మనము విశేషముగ శ్రద్ధవహింపవలసియున్నది. దేశమునందు ఇంతమంది జనులు జ్ఞానవిహీనులై యున్న నాదేశ మెన్నటికిని బాగుపడదు. అది కలలోనివార్త యనవచ్చును. వీరికి చదువు జెప్పి విద్యావంతులుగ జేయుదమన్న అసంభవము. కావున వీగిని జ్ఞానవంతులుగ జేయుటకే మనము ప్రయత్నింపవలెను. పరిశ్రామికములు, శాస్త్రములు ఆదిగా గల విషయములను గూర్చి వారికుపన్యాసములిచ్చి వారిబుద్ధికి వికాసమును గలుగ జేయవలెను. మహా గ్రంధముల నెల్ల వారికి జదివి వినిపించి బోధింపవలెను. ఇంకను వీలగునేని మాజిక్కు లాంతరునుగాని, సినిమోటాగ్రాఫునుగాని, సంపాదించి వానిమూలమున పలు విషయములను బ్రదర్శింపుచు బోధనలను జేయవలెను. అది ఎక్కువ హృదయరంజకముగను చిత్త సంస్కారముగను నుండువారిని మనమున్న చోటికి రమ్మనమనిన రాకపొతే మనమే వారున్న స్థలమునకు బోవలెను. వేష భేషజముల నన్నిటిని వదలి వేయవలె వారియందొకనిగ భావించునటుల బోయిరేమికోరుదురో అడిగి దెలిసికొన వలెను. కోరబడు దానినుండియే వారి కొరతను బాపవలెను. కొన్ని సమయములయందు ఆ కొరతలు మన భావనలకు భిన్నములైయుండును. ప్రథమమున, వారేమి గోరెదరో తెలుసుకొనుడు. వారిలో కొందరు ఏకాకులుగనుండ గోరెదరు. అట్టివారి నటులనే నుండ నించి వారిపిల్లల ఉన్నతిని గోరవచ్చును. కావున వారికొరకై వేచియుండుము. ఈ కార్యము వేసవికాలపు శలవులలో గాని శీతకాలపు శలవు +దినములలో గాని చేయదగినదిగాదు. ఇది జీవితాంతమునంతను ధారపోయవలసిన మహత్కార్యము. + +ప్రతి గ్రంధాలయమును తనగ్రామమునందు గాని లేక పట్టణమునందుగాని గల పాఠశాలతో సంబంధమును గలుగ జేసు కొనవలెను. పాఠశాల యందుపాధ్యాయులు పాఠములను బోధింపునపుడు, వివిధవిషయములని గూర్చి జెప్పునపుడు ఆయా విషయములను గూర్చిన విపుల గ్రంధములు అచటి గ్రంధాలయమునగలవని జెప్పి వానిని విద్యార్థులు జదువునటుల జేయవలెను. ఇంతియగాక ఉపాధ్యానటుల జేయవలెను. ఇంతియగాక ఉపాధ్యాయులప్పుడప్పుడు తమ విద్యార్ధులను గ్రంథాలయమునకు గొనివచ్చి, అచట గలవారికుపయోగకరములగు గ్రంథములయందు అభిమానము గలుగు నటుల ఉపన్యాసముల నొసగచుండవలెను. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0028.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dcbc3cbd9b79bf02a4edccd29f6329d4ae113155 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0028.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +శాఖాసంఘముల నేర్పరచి తల్లి గ్రంథాలయము ఆ శాఖల మూలమున తన పుస్తకమునెక్కువగ ప్యాప్తి నెందునటుల జేయవలెను. ఆ శాఖాసంఘములయందు స్వల్పమూల్యముగల గ్రంధములను మాత్రముంచి, విశేష మూల్యము గల గ్రంధముల నెల్ల తల్లి భాండారమునుండి తెప్పించుకొనవచ్చును. కేంద్ర గంధాలయములను ముఖ్యప్రదేశములయందు స్థాపించి, పల్లెటూళ్ళయందుగల చిన్న గ్రంథాలయములను వాటికి శాఖాసంఘములుగ నేర్పడుటవలన ఇట్టి లాభము లెన్ని యోగలవు. + +సంచార పుస్తకాలయ స్థాపనము వలన జనులకనేక యుపయోగములు గలవు. కొత్త పుస్తకముల నొక పెట్టిలో పెట్టి, వాటిని జాగ్రతపరచి గ్రామస్ధులచే చదువునటుల జేయటకు ఒక మనుజుడుతో గ్రామముల కెల్ల 'మన గ్రంధములను బంపవచ్చును. ఈ ప్రకారము బంపుటకు వివిధ గ్రంథములు గలిగిన కొన్ని పెట్టెలనుంచితిమేని, ఒక గ్రామమునందున్న ఓ పెట్టియందలి గ్రంధములను జదివిన పిమ్మట దానిని వేరొక గ్రామమునకు బంపి, ఆగ్రామమునకు వేరొక పెట్టెను బంపవచ్చును. ఈ ప్రకారము మిక్కిలి స్వల్పమగు వ్యయముతో అమితమగు ఉపకారమును మనము పల్లెలవారికి జేయగలము. + +గ్రంధాలయము యొక్క పని విద్యను గరపుయేగాక వినోదపరచుటగూడనై యున్నది. గంధాలయముల నెన్నడును ద్రొక్కి చూడని మనుజుల నాకర్షింపుటకు క్రీడలు మిక్కిలి సాపర్ధ్యము గలవి. ఇంతియగాక ఒకేపనిని చాలసేపు చేయుచుండుట చేత విసుగు చెందిన మనసు గల వారికి క్రీడలు బుద్ధిమాంద్యమును హరించి సంతోషమలవరచుటకు సిద్దౌషధముల +వంటివి. కావున గ్రంధాలయములయందు వినోదపరచునట్టి క్రీడలనుగూడ నేర్పాటు జేయుట మిక్కిలి యావశ్యకమై యున్నది. + +ఆలోచించిన కొలదిని, గ్రంథాలయము యొక్క ఉపయోగము నభివృద్ధి జేయుటకనంతములగు మార్గములు దొరకుచునేయుండును. గ్రంథాలయమునందున్న గ్రంధములను గూర్చియు ఆది చేయుచున్న పనిని గూర్చియు తరుచుగా ప్రకటనలను బంచి పెట్టవలయును; ఇంతియగాక దానినిగూర్చి తరుచుగా ఇతరులతో జెప్పుచుండవలెను. + +గ్రంథాలయములను ఇన్ని విధములచే జనులకుపయుక్తములగు నటుల జేయుటెందులకు +అటుల జేయనియడల హానియేమి? అని మీరు ప్రశ్నింపవచ్చును. జనులకుపయోగకరమగు నటుల ధర్మగ్రంథాలయముల నుంపనియెడల, ఆవి పుస్తక దుకాణములని పిలువ దగి యుండును గాని ధర్మగ్రంధాలయములని పిలుచుటకావంతమైన నర్హతగలిగియుండవు. కావున ఆంధ్రదేశమున గల ప్రతి గ్రంథాలయమువారును ఆలోచింపవలసిన సంగతులు రెండు. తమ గ్రంధాలయమును పుస్తక దుకాణమని పిలువదలచుకున్నారా? లేక ధర్మగ్రంధాలయమని పిలువవలతురా? ఈ ప్రశ్నలనే ప్రతి గ్రంధాలయమువారును తీవ్రముగ నాలోచింపవలెను. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0029.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0029.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f0671caa3813c9f3edea77bffedafc0208363941 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0029.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +ఆంధ్ర గ్రంథ విభజనము

+కడచిన సంవత్సరము ఏప్రిలు 10వ తేదీన బెజవాడలో జరగిన ఆంధ్ర గ్రంథ భాండాగార ప్రతినిధుల సభయందు, శ్రీ బ్రహ్మపురాంధ్ర భాషాభివర్ధనీ భాండాగార పక్షమున “ఆంధ్ర గ్రంథ విభజనము" ను గూర్చి నేనొక చిన్న వ్యాసమును జదివియుంటిని. అందు ఆంధ్రమున నింతవరకు గల గ్రంథనామములను, తత్క ర్తల నామములతో సయితము సేకరించి, వాటిని కొన్ని ముఖ్య తరగతుల క్రింద విభజించి, అకారాది పట్టికలను తయారు చేయించినచో నవి యనేక గ్రంధ భాండాగారముల వారికి మిగుల నుపయోగకారిగా నుండునని సూచించి యుంటిని. ఆ సభ యందు ఏర్పాటు కాబడిన ఆంధ్రదేశ గ్రంధ భాండాగార సంఘమువారు క్రిందటి సంవత్సరము మే నెల 10వ తేదీన కృష్ణాజిల్లాలోని ఉంగుటూరు నందు సమావేశమై ఆంధ్ర గ్రంధ విభజన మవసరమని తీర్మానించి, +ఆపనిని నెర వేర్చుటకు బరంపురములోనినన్నును, రాజమంద్రిలోని వీరేశలింగ భాండాగారమువారిని నియమించిరి. ఈపనిని నిర్వహించుటకుగావలసిన సాధన సామగ్రి బాగుగా లేనందున 'ఓడ్ర దేశములోని బరంపురమునందు నేను వసించుట చేతను సర్కారు ఉద్యోగమున పండుటవలన తగిన కాలవ్యవధి లేకుండుటచేత, తృప్తికరముగా నెరవేర్పలేనని నాకు తెలిసినను, ఈ విషయమున నాకు గల అభిమానమే నేనెనర్చిన కొద్ది కార్యమునకైనను ప్రోత్సాహము కలిగించినది. + +ఇంతవరకు చేసిన పని

+ +గ్రంధ నామములను, తత్కర్తల నామములు సంగ్రహించుటకు ముఖ్యముగా మూడు ఆధారములుగలవని నేను బెజవాడయందు చదివిన వ్యాసమునందు సూచించియుంటిని. వాటిలో మొదటిది పూర్వ ప్రణీత గ్రంధముల దెలుపు కవులచరిత్ర; రెండవది అచ్చు గ్రంధ నామములను మూడు మాసముల కొకసారి కడచిన ఇరువది ముప్పది సంవత్సరములుగ బ్రచురించుచున్న సర్కారువారి పోసెంటుజార్జి గెజెటు; మూడవది భాండాగార గ్రంధముల పట్టికలు. వీటిలో నాకు దొరికిన కవుల చరిత్ర, కడచిన ఎనిమిది సంవత్సరమ గెజెట్లు, హైదరాబాదులోని శ్రీ కృష్ణదేవరాయ పుస్తక భాండాగార గ్రంధముల పట్టికయ బరంపురములోని ఆంధ్ర భాషాభివర్ధనీ సమాజ గ్రంధముల పట్టికయు మాత్రమే. ఈ స్వల్ప సామగ్రితో నేను తయారుచేసిన “ఆంధ్ర గ్రంథ విభజన పట్టికా వివరము” ఆంధ్రదేశ గ్రంథ భాండాగార సంఘమువారు బ్రకటించిన 1914-1915 సంవత్సర వృత్తాంతము నందు ముద్రింపబడియున్నది. + +నాకు దొరకిన గ్రంధనామముల నన్నిటి ఆయాతరగతుల యందు సరిగా విభజింప గలిగితినని చెప్పజాలను. ఏలననగా చాల భాగము గ్రంధములను నేను స్వయముగా చూచుటకు దొరకనందున కొంతవరకు ఊహను బట్టియు కొంతవరకు వినికిడినిబట్టియు ఆయా తరగతుల క్రింద భాగించితిని. మరియు ఒకే గ్రంథము +అందుగల పలు విషయములనుబట్టి 2,3 తరగతుల క్రిందకు రావచ్చును. అట్టి విషయమయిన వాటిని ఏదోయొక తరగతి క్రింద మాత్రమే జేర్చితిని. ఇదిగాక కొన్ని గ్రంధముల విభజనమును గూర్చి అభిప్రాయ భేదముండుటకు అవకాశమున్నది. ఈ మూడు యిబ్బందుల చేత నా \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0030.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0030.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ffb2ede20878819feb4fc279a2f33b8474d11407 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0030.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +జనము నిర్దుష్ఠమైనదని చెప్ప సాహసింపను. కాని ఈ విషయమున ఇంకముందు తగినవారు ఈయవలసిన మహాకార్యమునకిది కొంత వరకు అస్ధిభారముగ నుండవచ్చునేమోయని దలచుచున్నాను. నేను సేకరించిన 3259 గ్రంధములలో గొన్నిటికి గ్రంధకర్తల నామములు దొరకనందున వాటికి ప్రచురణకర్తల నామములను దెలిపితిని, మరియు ఆయా తరగతులక్రింద విభజింపబడిన గ్రంధనామములు చాల భాగము అకారాదిగా కూర్చితిని. అందువలన కావలసిన గ్రంధమును కనుగొనుట బహు సుళువు. ఒకే పేరుగల గ్రంధములు పలువురు కవులు చేసియున్నారు. అవియు ఆయా తరగతుల క్రింద నెక్కచోట దెలుపబడినవి. + +అంతర్భాగ విభజన వివరములు

+ +(1) పురాణముల క్రింద పురాణమను పేరుల గ్రంధములను మాత్రమే గాక పోతనామాత్యుని భాగవతము, కవిత్రయము వారి భారతము, వావిలికొలను సుబ్బారావుగారి వాల్మీకి రామాయణమునుగూడ జేర్చితిని. + +(2) కొన్ని గ్రంధములు కావ్యలక్షణమున్నిటిని సరిగా కలిగియుండక బోయినను వాటిని సామాన్య పద్యగ్రంధములనుండి వేరుపరుచుటకై పద్యకావ్యములను తరగతి క్రిందనే చేర్చితిని. + +(3) కొన్ని కొన్ని గ్రంధములు వచన కావ్యసులక్రింద జేరునో, నవలల క్రింద జేరునో, చారిత్రక కథల క్రింద జేరునో, లేక నీతి, వినోద, చారిత్రిక కథల క్రింద జేరునో, లేక నీతి, వినోద, కల క్రింద జేరునో యను సంశయము బుట్టు చుండును + +(4) కొన్ని కొన్ని నాటకములనిగాని ప్రహసనములనిగాని నిర్ధారణ జేయుటకు వీలగాకయున్నది. + +(5) కృషి, వైద్య, న్యాయ, గాన, పాక, జ్యోతిషాది విషయకములగు గ్రంధములను వేరు వేరుగా విభజించినను మొత్తము మీద వాటిని శాస్త్రముల తరగతి క్రిందనే జేర్చితిని. + +(6) కొన్ని లకణగ్రంధములు, వ్యాకరణము, చందస్సు, అలంకారము మొదలగువాటి నన్నిటిని గురించి చెప్పుచున్నను యేదోయొక తరగతిక్రింద మాత్రమే విభజించితిని + +(7) కొన్ని కొన్ని శతకములు, నీతి, మత, వినోద, తరగతుల క్రింద విభజింపవలసి యుండినను గ్రంధములు నాకు స్వయముగా దొరకమిచే నిద్ధారణ చేయలేక ప్రస్తుతమున వాటి నన్నిటిని “మతపద్యముల” క్రింద జేర్చితిని. + +(8) మహాత్మ్యములలో పాండురంగమహాత్మ్యము, భూతపురిమహాత్మ్యము, మున్నగువాటిని పద్యకావ్యతరగతి క్రింద జేర్చితినిగాని మిగిలినవాటిలో ఏవి పద్యములో, ఏవి గద్యము బాగుగా తెలియనందున ప్రస్తుతమున వాటి నన్నిటిని “మత) పద్యముల” క్రింద జేర్చితిని. + +(9) ఇదేవిధముగా పద్యములయందు జేర్చిన స్తోత్రములలోగొన్ని గద్యము లేమోయని యనుమానముగానున్నది. + +(10) కవుల చరిత్రలో బేర్కొనబడి నర్వప్రణీత గ్రంధములన్నియు, నిపుడచున్నీ +లేకున్నను, వాటినిగూడ పైతరగతుల క్రింద విభజించితిని. అచ్చుపడిన వేపూ, లేని వేపూ తెలిసికొనవలసి యున్నది. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0031.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0031.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b25a0d6d8ac8eaf2954dbc4b86dd34a5e6b1427e --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0031.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +ఇకముందు చేయవలసిన పని.

+ఆంధ్రగ్రంధవిభజన విషయమునందు నాకుగల అభిమానమువలన నేనీ పనినిర్వహింప మొట్టమొదమొదట నొడంబడితినిగాని పని ప్రారంభించిన వెంటనే అది దరి లేని మహాసాగరమువలె గనవట్టెను. ఆపనిని తృప్తికరముగ నెరవేర్చుట +గుతగిన సాధన సామగ్రి కాలవ్యవధి నాకు చాలని తెలిసెను. ఇక ముందు చేయవలసిన పనులు రె౦డువిధములు. (1) నేను చేసిన పనియందు నిప్పుడుజూపినవి లోపములుగానున్న యెడల వాటినిసవరించవలెను.(2) నాకు దొరకని, ఇంకను, కనీసము రెండు వేలవరకు ఉండవచ్చను. ఆంధ్ర గ్రంథనామములను తత్కర్తల నామములతో సేకరించి ఆయాతరగతుల క్రింద +విభజించి అకారాదిగా పట్టికలను తయారు చేయవలెను. ఈ రెండుపనులను జేయుట, అందుకుతగిన సాధన సామాగ్రిగల చెన్న పట్టణమునగాని, వేరుచోట సాధ్యముగాదని తోచుచున్నది. ఇరువది, ముప్పది సంవత్సరములుగా నచ్చుబడుచున్న గ్రంధనామముల నన్నిటిని విషయములతో సహా బ్రచురించు ఫోర్టు సెంట గెజెట్లు అక్కడనే దొరుకును. ఈ సామగ్రికి తోడు, ఆధునిక ప్రసిద్ధ గ్రంధకర్తల పేర్లు, వారొనర్చిన గ్రంధ నామములు, మరియు పెద్ద పెద్ద ఆంధ్ర గ్రంధ భాండాగారములు గ్రంథపట్టికలు. గూడనవసరము. వీలయిన యెడల వావిళ్ళ +రామస్వామిశాస్త్రులవారి పుస్తకాలయముల వంటి విక్రయ శాలల యందుండు గ్రంధములను స్వయముగా జూచి విషయములను గ్రహించి సరిగా తరగతులక్రింద విభజించుటకు అవకాశముకూడ కలిగించవలెను. + +కావున ఈ ఆంధ్ర గ్రంధ భాండాగార ప్రతినిధులసభవారు పైవిషయములను ఆలోచించి సరియైన ఆంధ్రగ్రంధ విభజనమును గావించి, దానిని పుస్తక రూపమున అచ్చొత్తించుటకు తగిన ప్రయత్నములు చేయుదురుగాక యని ప్రార్ధించుచున్నాను. + +ఆ౦ధ్రుల జనహిత పరత్వము

+ +ఆంధ్రులెంతమాత్రమును లోకహిత కార్యములందు వెనుదీయు వారుకారు. అందులకీ క్రిందియంశములే నిదర్శనములు. కార్య మొనర్చినచో నిండ్లలో పొరుపులు పుట్టి గృహసౌఖ్యమునకును భంగము కలుగునో అట్టి సంఘ సంస్కరణ విషయమునగూడ గాఢతత్పరులగువారీ యాంధ్రసంఘమునందున్నారు. లెక్కలేని రాజకీయ సమావేశములును సభలను వారికి నీవిషయమునగల పట్టుదలకు నిదర్శనములు; ఇటీవల జరుగుచున్న కమ్మవారు వైశ్యులుమున్నగు కులసభలవలన నాగరకోద్యమములందు వెనుకబడిన సంఘము లేతీరున మేల్కొనుచున్నవను సంగతి స్పష్టమగుచున్నది. ఈ రాజధాని యందలి తక్కిన సంఘముల వారికంటే నాంధ్రులే తమ భాషాభివృద్ధివిషయమున నెక్కుడు శ్లాఘ్యమగు శ్రద్ధనుగొనుచున్నారనుట యాంధ్రుల పక్షమున నొక్కి చెప్పవలసిన విషయమే. దొరతనమువారివలన నెట్టి సహాయమును బొందకయే, ముఖ్య గ్రామములన్నిటియం దేశ భాషా గ్రంధభాండాగారములను స్థాపింప బ్రయత్నించుచున్నారు. ఈ ప్రయత్నములందు వీరికి జాలవరకు జయముగ +ఉన్నది. పల్లెయందుగాని పట్టణమందు గాని నివసించుచు నేమాత్రమైన జ్ఞానముగల ప్రతివానికిని స్వదేశాభివృద్ధి విషయను అందులో ముఖ్యముగ నాంధ్రమండలాభివృద్ధిని గురించియు నపరిమితమగునుత్సాహము జనింపజేసిన యీ యాంధ్రోద్యమెంతయు బ్రశంసనీయము, ఏదేశమునకైన నెట్టేసఁఘమున కైన కీర్తిన్ దెచ్చునంతటి ప్రజానాయకులును కార్యతత్పరులు ఇచ్చటగలరు. ముఖ్యములగు పట్టణములన్నిటి యందును డంబమునకు గాక యధార్థముగ కార్యములను బూనుకొని తోశ్పర్యముతో నిర్వహించు యౌవనులు కలరు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0032.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0032.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..503abb32c8eb1a317a600b55962c8d3ce1cf70ed --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0032.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +పట్టణముల యందు గల భాండాగారములు కొంతవరకు తృప్తికరముగ పనిచేయుచున్నవి. కాని పాశ్చాత్య దేశములయందు వలె పట్టణముల యందలి బీదలు నిశ్చయముగ భాండాగార ప్రయోజనములను వశము చేసికొనవలసినవారలయ్యు నట్లు చేయుట లేదు. చెన్నపురి యందలి కానిమరా” భాండాగారము రాజధాని యందు పెద్దది. అచ్చటకైన దినమున కిరువదిమంది వచ్చుట యరుదు. ఇంక ఇతర పట్టణములయం దెట్లుండునో యోచింపుము! అచ్చటకసేకములగు వార్తాపత్రికలుగూడ వచ్చును. కాని బందరు, రాజమహేంద్రవరము మున్నగు పట్టణములయందిటీవల పాఠకులసంఖ్య కొంతవరకు హెచ్చి తృప్తికరముగ'నున్నది. పఠనమందిరమునకుతోడు వ్యాయామములు గూడనున్నచో భాండాగారముకు చదువువారధికముగ వచ్చుట గలుగును. అయినను పల్లెటూళ్ళయందు కొందరు భాండాగారములు స్థాపించి, పాఠకులు లేక, యారంభశూరత్వముపోయి, నిరుత్సాహము చెంది, స్థాపకులా గ్రంధములను కొన్ని చోట్ల కొంతకాలములో యంతరించిపోవుట చూచుచున్నాము. +1. పట్టణములయందువలె పల్లెటూళ్ళయందు పాఠకులు రారు. పురాణశ్రవణమునకు వచ్చువారయిన నీ భాండాగారములకు రారు. ప్రారంభకులు విసిగియు, సేవ చేయించుకొను ప్రజలు లేకయు, స్వార్థ త్యాగముగలవారైల్లడు కాలానుసారము భాండాగారముఁ దెరచి ప్రజలకభిరుచిగలిగించువరకు నోపిక లేకయు, స్థాపించిన రెండుమూడు వత్సరములలోనే కొన్ని భాండాగారములంతరించుచున్నవి. కావున నిటీవల కొందరు వలంబించినట్లు పుస్తకముల నిండ్లకంపియు, పురాణపఠన మారంభించియు, వారమున కొకసారి సభలజరిపియు, వీలయినచోట్ల వ్యాయామములు ఉపహారములు, కలుగ జేసియు, ప్రజలను క్రమముగ తమ +వైపున కాకర్షించవలయును. ప్రధమమున చందాలనిచ్చు పద్ధతు లుండినచో నెవ్వరునురారు. ఇది ధనవంతులును, విద్యాధికులును మొదట భరించవలసియుండును. + +చెన్నపురియందు రెండుమూడువందల నవలలు కొని, యరవవారి యిండ్లకు ఆపుస్తకముల +నంపి నెలకు నాలుగణాలచందాలగై కొనుచు వారమునకొకసారి పుస్తకములు మరల దీసికొనుచు నెల కిరువది ముప్పది రూప్యంబులవరకు సంపాదించి కొందరు మొదలియార్లు వ్యాపారము నడుపుదురు. ఇది మిక్కిలి యాశ్చర్యము కలిగించును. ఒక్క తిరువళిక్కేణిలో 200 మంది చందాదారులుగల "సర్క్యులేటింగు లైబ్రరీ"కలదు. ఇందువలన చందాదారులు నాలుగణాలతో నవలలు నెలకు నాలుగు చదువు కొనగలుగుదురు. క్రొత్తగా ప్రకటింపబడినవన్నియు నీ వర్తకులు తెప్పించి తమ తమ చందాదారుల కొసగుచుందురు. ఇట్టి పద్దతి మనపెద్దపట్టణములలో ముందు ప్రవేశ పెట్టుకొనవలసియే యుండును. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0033.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f253bade29ca4dee3388f9fbbd091f87b89342af --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0033.txt @@ -0,0 +1,56 @@ +గ్రంధములను, పాఠకులను వీలయినంతవ +రకు పైన చెప్పిన పద్ధతులననుసరించి పెట్టుట +కు కార్యనిర్వాహకులు ప్రయత్నించుచు వీ +రు తమపై మరియొక భారము వైచికొనినచో +నెంతయుమంచిది. దీనివలన భాషా సేవయు, +చరిత్రసాధక సముపార్జితమును గూడ కలుగు +చుండును. పట్టణములయం దుండు వారలు +పూర్వాపూర్వగ్రంధములను ముద్రించి తమ +కంపుచు సేవ యొనర్చుచుండిరి. పల్లెటూళ్ళ +యందలి భాండాగారములు తమ చుట్టుపట్ల +గ్రామములయం దటగలవై క్రిమిభక్షితము +లై నాశనములగుచున్న తాళపత్రగ్రంధము +లను సంపాదించి, వానికి మట్టినూనె ప్రతిపత్ర +మునవ్రాసి, నూతనసూత్రములకు పసుపురాచి +జాగ్రతపఱచవలయును. ఇందువలన రెండు +ప్రయోజనములుకలవు, మనపూర్వులీయచ్చు +గ్రంధము లేమియు లేనప్పు డీతాటియాకుల గ్రం +ధములువ్రాసికొని యెంత కష్టపడెఁడువారో +వారెంతటివి ద్యాప్రియులో తెలిసికొనుట కిప్ప +టివారికి బ్రబలనిదర్శనములగుటయేగాక, ప్రతి +మానవున కాయద్భుత కాయకష్ట ఫలితములగు +గ్రంధములను జూచుటతోడనే తనమాతృభా +షావై ముఖత్వమునకు సిగ్గుగలిగి భాషాభిమా +న మొదవును. ఈ వాక్యము +ఈ వాక్యము లసత్యములని +త్రోసివేయక ప్రయత్నించిచూడుడు ! భాం +డాగారములు వారు భాషకుఁ జేయు సేవయం +దిది ప్రధానస్థానము నాక్రమించును. రెండవ +17 +ప్రయోజన మంతరించిన మాయముకానున్న +యనేక గ్రంధములు బయటపడుట. వ్రా +తగ్రంధములయం దచ్చుపడిన విదొరికినను వా +నిని నిరసింపక, పట్టుగుడ్డలతో నలంకరించి +తాళపత్రగ్రంధముల పైనున్న గబ్బిలపు పెంట +ల దులిపి, యుచిత గౌరవమునిచ్చి ఘంటముల +వ్రాయసకాండ్రయాత్మలకు తృప్తి నిగలుగ జే +యుట ప్రతియాం ధ్రునకుగర్తవ్యము. ఈ పని +పల్లెటూళ్ళయందలి భాండాగారముల వారు ప్రా +రంభించినచో స్వల్పకాలములోనే ఫలితము +అత్యద్భుతములుగ పరిణమించును. వారి భాఁ +డాగారములయందలి గ్రంధములు ప్రజలు ప్ర +యోజనపఱచుకొననికొఱంత తీరగలదు! “ఏక +క్రియా ద్వ్యర్థికరి!” మిత్రులారా! ఈ పైవా +క్యముల ననుగ్రహించి చేయుఁడు. దీనివలన +ధననష్టము లేదు. కేవలమభిమానము. కొంచె +ము ఓపిక కావలయును. అట్టి గ్రంధములను +పరిశీలించుటకు వాఙ్మయచరిత్రకారులకు విడిచి +పెట్టవచ్చును. మదరాసు ఓరియంటల్ లై +బ్రరి, ఆంధ్రసాహిత్యపరిషత్తు లేక మీరంద +రు కలసి ముందుస్థాపింపఁబోవు “సెంట్రలు లై +బ్రరి”కి యీయవచ్చును. మీరు భద్రపఱచ +జాలనియెడల వారాపని చేయుదురు. సోదరు +లారా ! ఆలసింపకుఁడు ! ఇంతలో మరియొక +గ్రంధము క్రిమిభక్షితమో, యగ్ని పరమో +కావచ్చును. దయయుంచి త్వరలో భాషాభి +మానులంద రీకార్యమునకు పూనుకొనుఁడు! \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0034.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0034.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4d5286805482b631915d657a79774dd653887f03 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0034.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +బరోడా రాజ్యమునందిది ముఖ్యపుస్తకావారము. దీని కార్యక్రమ నిర్వాహకమునకు శ్రీమహారాజా గయిక్వార్ అమెరికా దేశము నుండి గ్రంథభాండాగార వ్యాపనా కుశలుండగు బోర్డను దొరగారిని పిలిపించెను. బోర్డను దొరగారు ప్రప్రథమమున నొక సంవత్సరముండుటకై కోరఁబడిరి. మరి రెండు సంవత్సరముల వరకు వదలిపెట్టలేదు. బోర్డను దొర యాజమాన్యము క్రింద బరోడా రాష్ట్రము నందెల్ల భాగములను 451 గ్రంధాలయములు స్థాపింపబడినవి. క్రొత్త క్రొత్త పుస్తకనిలయములు స్థాపింపబడనిమాస మొక్కటియును లేదు. తాను స్వయముగ పాటుపడి వ్యాపనముఁ జేయుటయేగాక తత్కార్యమునందనేక యువకులకు బోర్డనుదొర నిరుపమానమగు నావేశమును గలిగించెను. + +కేంద్ర గ్రంధాలయమున 57296 గ్రంథములును, 3000 పాఠకులును గలరు. పాఠకుడు ఒక్కనికి సాలునకు 19 గ్రంథముల చొప్పున జదివిరి. అమెరికా దేశమునందలి పురాతన గ్రంథ భాండాగారములుగల బ్రాన్ఫర్డు, కనెక్టికట్ పట్టణములయందలి పాఠకులుగూడ నింతటికంటె విశేషముగాఁ జదివియుండ లేదు. + +ఈ భాండాగార చర్యయందనేక శాఖలు కలవు. + +1. బాలశాఖ:—ఇందన్ని వయసుల బాలురకు నుపయుక్తములగు పుస్తకములనేకము. వయసు గల బాలురకు బొమ్మల పుస్తకములు విశేషముగా సమకూర్పఁబడినవి. గ్రంధాలయము యొక్క గోడలయందును వస్తుపాఠ బోధకములగు పటము లనేకము లలంకరింపఁబడినవి. పిల్లలకు వినోదముల మూలమున విద్యగరపఁబడుచున్నది. బాలుర లాలించుటయందు స్త్రీల కెక్కువ సామర్థ్యముకలదు గనుక ఈ శాఖ కధ్యక్షపదవికి నొక స్త్రీయే నియమింపఁబడినది. + +2. క్రీడలు:—గ్రంధాలయమున క్రీడ లేమిటికని చదువరుల కందరికిని గొప్ప సందేహము కలుగవచ్చును. కాని మనమిప్పుడు యదార్థమును గూర్చి మాట్లాడుచుంటిమి కాని +కల్పనా కధలను గూర్చి కాదు. యదార్థమైనను మనకు వింతగానే యున్నది. దీని రహస్యమును దెలిసికొనుట యొక కష్టసాధ్యమైన పనిగాదు. “గ్రంధాలయముయొక్క కార్యక్రమము ద్వివిధము, వినోదపరచుట. విద్యఁగరపుట. గ్రంధాలయమును ద్రొక్కిచూడనిమనుష్యు లనేకులు కలరు. అట్టివారి నాకర్షించుటకు క్రీడలు మిక్కిలి సామర్థ్యము కలవి. ఒకే పనిని చాల సేపు చేయుచుండుట చేత విసుగు జెందిన మనసు గల వారికి క్రీడలు బుద్ధి మాంద్యమునురించి సంతోషమలవరచుటకు సిద్ధౌషధములువంటివి. + +3. ప్రదర్శనశాఖ:— మాజిక్ లాంటరన్ (వింతలలాంతరు) మొదలగు యంత్రముల సాహాయమున ననేక విషయములు జనులకుఁ బోధింపఁబడుచున్నవి. ఈ కార్య మొక సంవత్సరము జరిపిచూచుటకుగాను, మహారాజా గయిక్వార్ 10,000 రూప్యము లొసంగెను. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0035.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0035.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..16a67c1f228a5d9c5b6274d7fd0dc178d0b9a3cf --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0035.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +రెండుమాసములలో నీశాఖవారు 14 స్థలములలో 36 ప్రదర్శనములనొసంగిరి. ప్రతి ప్రదర్శనమునకును సగటున వేయిమంది జనులు వచ్చి చూచిరి. ఇందు ముఖ్యముగా విదేశపరిశ్రమలను గూర్చి నట్టియు, వ్యవసాయములఁ గూర్చి నట్టియు విషయములు ప్రదర్శింపఁబడుచు వచ్చెను. జనులు వీనియందాదరమును మెండు +గౌఁజూపుచువచ్చిరి. + +ఈ కేంద్ర గ్రంధాలయమునుగూర్చిన విశేషాంశ మింకొకటికలదు. ఇందు ప్రపంచకమునందంతటనుగల వివిధ పరిశ్రమలను గూర్చిన వివరణ పట్టీలు సంపాదింపఁబడి జాగ్రత్త పెట్టబడినవి. కృషి, పరిశ్రమ, గృహకృత్య విషయములలో నేవిషయములనేనిఁ దెలిసికొనగోరివారును, ఏవస్తువుల నేనిఁ కొనఁగోరు వారును ఆజాబితాలను చూసి సర్వమును గ్రహించవచ్చును. + +ఇంతేగాక, యీ గ్రంధాలయాధ్యక్షులు వ్యవసాయపుఁ బనిముట్లను ప్రదర్శనార్థము +ప్రతి పట్టణమునకునుఁ బ్రతిపల్లెకును దిప్పి, ప్రజలకు నాటి యుపయోగమును బోధించుచున్నారు. + +సర్వకళాశాల గ్రంథాలయము, బొంబాయి

+ఢిల్లీ దర్బారుసమయమున శ్రీ జార్జిచక్రవర్తి, జనసంఘము యొక్క విద్యాభివృద్ధికి యేబదిలక్షల రూప్యముల మెసంగెనుగదా. అందుండి బొంబాయి రాజధానివారు మూడు లక్షల రూపాయల రొక్కమును, సంవత్సరమునకు 45 వేల రూప్యముల ఆదాయమును సర్వకళాశాల కొసంగిరి. ఈధనము మెసగునప్పుడు సర్వకళాశాలాధ్యక్షుఁకు శ్రీబొంబాయి గవర్నరుగారు దానిని వ్యయపరచుటను +గూర్చి కొన్ని సలహాలను జెప్పెను. అందులో ముఖ్యమైనదొకటి గ్రంధాలయమును గూర్చి- + +“బొంబాయి రాజధానియందు మంచి స్థితిలోనున్న గ్రంధాలయము లేకపోవుటచే, 'ఉన్నతవిద్య కెంతయు నవకాశము లేకున్నది. సర్వకళాశాలకు పుస్తకాగారమున కనువగు మందిర మొకటి కలదుగాని, యవసరములగు పరికరములందు సమకూర్పఁబడలేదు. ప్రస్తుతమీ గ్రంధాలయము తగిన స్థితిలో లేదు. శిక్షనందిన యధిపతి లేనిలోపముచే సర్వకళాశాల కత్యగత్యమైన యీగ్రంధాలయము ప్రస్తుత +మిందలి విద్యార్థుల కెంతమాత్రమును నుపయోగకరముగానుండుట లేదు. ఇట్టి లోపమును నివారించుట కిది మంచి తరుణము. పట్టపరీక్షాభద్రుఁడగు కుశాగ్రబుద్ధిగలవానినొకని కార్యక్రమము నెఱింగివచ్చుటకొక సంవత్సరము ఐరోపా ఖండమునకుఁ బంపవలెను. గ్రంథ సామగ్రికూడ వి శేషముగావృద్ధిఁ జేయవ లెను” అని చెప్పబడినది. సర్వకళాశాల వార్తా సలహాను మన్నించి సంవత్సరమునకు 6500 రూప్యములచొప్పున గ్రంధసామగ్రిని వృద్ధిచేయు +టకును, సంవత్సరమునకు 3500 రూప్యముల వెచ్చించి గ్రంధాలయాధ్యక్ష పదవికి నొకనికి ఐరోపాలోగాని, అమెరికాలోగాని విద్య నేర్పించుటకును తీర్మానించిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0036.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..553519555549b68eac15ea8f2fefa3768bb60e5d --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0036.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +సంచార గ్రంథ భాండాగారములు

+ +సంచార గ్రంధ భాండాగారము లాంధ్రుల పరిచితములు. వీనినిగుఱించి వినినవారుగూడ +మనలోఁ జాలఁ దక్కువగనుందురు. మన దేశములో గ్రంధభాండాగారములు దినదినము +నేకములు నెలకొల్పఁబడు నిక్కాలమున సంచార భాండాగార మొక్కటియైన నింతవఱకుఁ +బ్రారంభింపఁబడకపోవుటకుఁ దెలియనివారికిఁ దెలియకపోవుటయుఁ, దెలిసిన వారికిఁ గార్యశూరత్వము లేకపోవుటయు, గార్యశౌర్యము గలవారికి మన స్థైర్యమును సహాయమును లేకపోవుటయును గారణములు. గ్రంధకర్తలను, బ్రతికాధిపతులను, మొగమోటంపెట్టియో, నిర్బంధపఱిచియో, ప్రార్థించియో, సగము వెలలిచ్చియో, మఱి యేయితర మార్గములనో కొన్ని పుస్తకములను, గొన్ని పత్రికలను సంపాదించి, యొకచోఁ బెట్టుకొని, స్నేహితులనందఱను జందాదారులుగాఁ జేర్చికొ +ని, సాధ్యమైనంతవఱకుఁ దమమాటను జవదాఁట లేనివారినే కార్యనిర్వాహక సంఘములోఁ జేర్చికొని, నిశ్చింతమై నెుక్క చోఁ గూర్చుండి నిరంకుశాధికారము వెలిగించుచుఁ గడుపులోనిచల్ల గదలకుండ మేము భాషాభివృద్ధియు, దేశాభివృద్ధియుఁ జేయుచున్నామని ప్రగల్భములు కొట్టుట కవకాశమీయక యివి సంచారము చేయవలసినవగుట మఱియొక ప్రబల కారణము; ఇన్ని కారణములవలన నివి +యింతవఱ కాంధ్రదేశమున బయలుదేర లేదు. + +నిర్బంధవిద్యాదానము లేని మన దేశమున వీని యావశ్యకత మితిమీఱియున్నది. చదువన నెట్టిదో యెఱుంగక, విద్యవలనఁ గలుగు ప్రయోజనములు తెలియక, విద్యాభ్యాసము నందాసక్తి లేక, తమ దేశస్థితి సుంతయుఁ దెలియక, పరదేశములున్న వనియైన నెఱుంగక, తామున్న స్థితియే మహోత్కృష్టమైనదని భావించి యధఃపతితులమై పోవుచున్న జనసామాన్యమునకు విద్యాతృష్ణకలిగించుట కీ సంచార భాండాగారములు చాల నుపయోగపడును. వీనివలన, నిర్బంధ విద్యాశాసనము నెత్తిమీఁద మొట్టకున్నను, బ్రజలు చాలవఱకుఁ దమబిడ్డలను బాఠశాలలకుఁ బంపుటయు, వారి విద్యాభ్యాసము విషయమున శ్రద్ధతీసికొనుటయుఁ దటస్థించును. అప్పుడు నిర్బంధవిద్యాశాసన ప్రభావమును దెలిసికొని తమనాయకుల వెనుక నిలిచి, నిర్బంధ విద్యాశాసనమును జేయవలసినదని జనసామాన్యము ప్రభుత్వమువారిని మాటిమాటికిఁ బ్రార్ధింపగా ప్రభుత్వమువారు మనకోరికను సిద్ధింపజేతురని నేనిప్పుడు సిద్ధాంతివలె భావిస్థితిని +నిరూపించుట సాహసము కాఁజాలదు. + +ఇట జనసామాన్యమనఁగాఁ బల్లెటూరి ప్రజలని నాయభిప్రాయము. దేశమునకుఁ బునా +ది పల్లెటూరు. దేశాభివృద్ధి కాధారభూతులు పల్లెటూరిప్రజలు. కావున దేశాభివృద్ధికావలె +నని యెవరుకోరినను బల్లెటూళ్ళను బాగు చేయవలయును. వానిమాట మనము మఱచిన +చో నభివృద్ధి మనమాట మఱచిపోవును. ప \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0037.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0037.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b62e0d63f4a43160ea60efe5649ae97c98b6766c --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0037.txt @@ -0,0 +1,68 @@ +ల్లెటూళ్ళను, బల్లెటూరి బ్రజలను మీ రేవగిం +చుకొందురేని యభివృద్ధి మిమ్మేవగించుకొ +నును. పట్టణములయందలి న్యాయాధికారి +కుమారుఁడుగాని, న్యాయవాది కొడుకుగాని +పెద్ద సాహుకారి పుత్రుఁడుగాని జమీందా +రుని కుమారుఁడుగాని, వారి కుమార్తెలుగా +ని, పెద్ద పెద్ద పరీక్షలలో నెగ్గినను, విదేశము +లకుఁబోయి క్రొత్తవిద్యలు నేర్చివచ్చినను, +మిన్నంటు మేడలపై నివసించినను, గుఱ్ఱపు +బండ్లమీఁద షికారుపోయినను, నభివృద్ధి వా +రిని వరింపదు. భారతమాతకనుంగుఁ బుత్తుఁ +డై, యామెవలనఁ బ్రత్యక్షముగ నుత్కృష్ట +ఫలములను బడయు పల్లెటూరి కర్షకుని కొ +డుకు, ప్రారంభ విద్యలోఁ దేలినను, నాతఁడు +పట్టణయువకునివలె గంభీరముగ వేషమువే +యఁజాలని యమాయకుఁడైనను నభివృద్ధి ని +స్సందేహముగ వానినే వరించును. అభివృద్ధి +వలన, అనఁగా మహాలక్ష్మీ వలన వరింపఁబడు +టకు యోగ్యుఁడగు పల్లెటూరి కర్షకునిఁ జూ +చి తల కంటగించుకొను మన నాయకులు +నాయకాభాసులు. + +సంచార భాండాగారములు జనసా +మాన్యమురు, ముఖ్యముగాఁ బల్లెటూరి కర్త +కులకు విజ్ఞానులుగాఁ జేయుట కుద్దేశింపఁబడి +నవి, ప్రకృతమున మనపల్లెటూళ్ళు స్వతంత్ర +ముగ నొక్కొక్క స్థిర భాండాగారమును నె +లకొల్పుకొనుస్థితిలో లేవు. క్రొత్తగ్రామము +లవారు పట్టణమువారిని జూచి భాండాగార +ములను స్థాపించినను, వానివలన రవంతయుఁ +బ్రయోజనము గలుగుటలేదు. జనసామాన్య +ము విద్యావిహీనమైయుండుటయే యిందుల +కుఁగారణము, చదువురాని వానియెదులు నెన్ని +పుస్తక రాసులుంచినను నేమి ప్రయోజనము? +ఇంతవఱకీ భారతభూమిలోఁ తొలుదొ +నెన్నదగిన యొక్క బరోడా రాజ్యమునందు +మాత్రము సంచార భాండాగారములు కలవు +వంగమహారాష్ట్రముల ప్రస్తుతోన్న తస్థితిని +బట్టి యా దేశములయందుఁగూడ సంచా +భాండాగారము లుండెనని యూహింపవచ్చు +ను. గాని విశేషముగ సంచార భాండాగారా +ములు గలదియు, వానివలన సంపూర్ణ ఫలము +ను బడయుచున్నదియు నింతవఱకు బరోజు +రాజ్య మొక్కటియే. + +బరోడా రాజ్యమునందలి సంచార భాండా +గారముల కార్యక్రమమెట్టిదియో వివరింతు +ను. సంచార భాండాగారికులు పరమో +యోగములగు పుస్తకములు కొన్ని అన +నొకటి రెండు పెట్టెలు, అక్షరాస్యులై, చ +వుకొనుటకు గ్రంధములు కొనుగొనఁజాబీ +బీదవారి కుటీరములమధ్యకుఁ బంపెదరు. అ +క్కడ నాబీద వారావు స్తకములను జదివి +చినతరువాత నాపు స్తకములను మఱియె +చోటికిఁ బంపి వైచి వేఱకతరగతి పుస్తకము +లను మొదటిచోటునకుఁ బంపుకురు. మా +జిక్కులాంతరులు, సీనో మెటోగ్రాఫులుగూ +బంపి ప్రకృతిచిత్రములను జూపుటయు, భ +గోళజ్ఞానమును గలిగించుటయుఁ గూడఁ గల +దు. కాని మొదటిపద్ధతి యిప్పుడు బరో +రాజ్యముకంటే విద్యావిషయమున వె +కఁబడియున్న మనదేశ మునకుఁ బనికి రాజ +రెండవపద్ధతి, యనఁగా మ్యాజిక్కులాంత +లను, సీసీమెటోగ్రాపులను బంపుటకు విశే +ధనమావశ్యకమగుటచే ప్రథమమున మనః +వాటిని నిర్వహింపజాలము. ఇక మనమిప్పు +సంచార భాండాగారములను నిర్వహించు +యెట్లు ? \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0038.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0038.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d6623cfb310045fa16f93c5a509fec1fa73b6c5 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0038.txt @@ -0,0 +1,66 @@ +దేశ చరిత్రములు, వ్యక్తి చరిత్రములు, ప్ర +తి శాస్త్రములు, సాంఘిక చరిత్రములు, +తిపనులను గురించిన గ్రంధములు, జనాక +ణముకొఱకుఁ గొన్ని నవలలు, నాటకము +ప్రబంధములు, మెకటి రెండువందలకు +ంచకుండ నేర్పాటుచేసి వివిధ విషయముల +గుఱించి తెనుఁగులో ధారాళముగను, +లభ శైలియందును, జక్కఁగ విషయనిరూ +ణము గావించుచు నుపన్యసింపఁగల యుప +వ్యాసకునకిచ్చి పల్లెటూళ్ళకుఁ బంపవలెను. +వక, జనపదులను జూచియు, వారి ప్రవర్త +సునుజూచియు నసహ్యపడువాఁడు కాఁగూ +రు. పెద్ద పెద్ద వేషములు వైచి పల్లెటూరి +వారికి దూరముగా నిలుచువాఁడు కాఁగూడ +మఱియు ముఖ్యముగాఁ బల్లెటూరి ప్రజ +నడవడులు తెలియని పట్టణవాసుఁడు కాఁ +డదు. పల్లెటూరిప్రజల ప్రశ్నలకు విసు +కొనువాఁడు కాఁగూడదు. వారితోఁగలిసి +లసి యవసరమైనచోఁ జెప్పినదే మఱలఁ జె +వలసివచ్చినచో నందులకు వెనుదీయఁ గూ +రు. అతడు ముఖ్యముగా రాజకీయ, వాణి +చారిత్రిక విషయములను దెలిసినవాడై +ఉండవలెను. ఇట్టి యేర్పాటులు జరిగినచో +దేశమునకు జాతీయ మహాసభవలనను, +జధానీసభలవలనను, మండల సభలవలన +జాతి సభలవలనను, వీరేశలింగకవి భాం +గారము మున్నగు వేలంకొలంది గ్రంధము +గల గ్రంధభాండాగారములవలనను, బత్రీ +వలనను, నాంధ్ర సాహిత్య పరిషత్తువలన +దక్కుంగల యిట్టియితర సమావేశముల +నను గలుగు ఫలముకంటెఁ దొంబదితొ +ది రెట్లు ఎక్కువస్థలము కలుగును. + +దేశమిట్టి బీదస్థితిలో నున్నపుడు వక్తను +బోషించుట యెట్లనియు, నందులకుఁ బూను +కొనఁదగువారెవరనియు నడుగ వచ్చును. ఈ +పని బూనుకొనఁదగువారు ముఖ్యముగా భాం +డాగార స్థాపకులు. వారిదివఱకొక విధమైన +భాండాగారములను నడుపుచున్న వారు గావున +నీ రెండవ పద్ధతి భాండాగారములను నడుపు +ట కష్టము గాదు. అధమపక్ష మిరువది రూ +పాయల జీతమైన లేకున్న నుపన్యాసకుఁడు +రాఁడు. మన భాండాగారములలో నేదియైన +నెలకింత మొత్తమును జెల్లింపఁదగినది కల +దాయని మీరు సందేహపడవచ్చును. మన +భాండాగారములలోఁ గొన్ని నెల నెలకును గ +రపత్రములను బ్రకటించుచున్న వారు. విద్యా +ధికు లనుకొను వారు వానినిఁ జూచుటయే +లేదు. జనసామాన్యము తెలియకపోవుట చేఁ +వానిని జూచుట లేదు. లేఖకులుమాత్రము +తమవ్యాసములు ముద్రితములైనవను నుత్సా +హముతోఁజూచి యుప్పొంగిపోవుట తక్క నీ +కరపత్రములవలన మఱియెట్టి ప్రయోజనము +లు కలుగుటలేదు. కావునఁ గేవలధనవ్యయై +కప్రయోజకములగు నీకరపత్రములు బ్రకటిం +చుటమానివైచి నాలుగైదు భాండాగార +ములవారు కలిసియైన నొక సంచార భాండా +గారమును నెలకొల్పుట చాలనుపయోగ +కరము. జనసామాన్యమున విరివిగ విద్యావ్యా +పించియున్న ఖండాంతరములయందు కరపత్ర +ములవలన నేమైన ఫలముకలుచున్న దేమో +గాని మనదేమున రవంతమైన ఫలముగలు +గఁబోదని మఱియొకమాఱు నొక్కి చెప్పుచు +న్నాను. మున్ను చెప్పిన సుగుణములుగల +యుపన్యాసకుఁడు వ్యగ్రోత్సాహముతో మన +స్ఫూర్తి గఁ బని చేసినచోఁ దమకొరఱకు పా \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0039.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0039.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ad50ee704c8a11d38b7316fc6ccde34c6ce943fc --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0039.txt @@ -0,0 +1,29 @@ +టుబడుచున్న యీసంచార భాండాగారములకుఁ పల్లెటూరివారు కొంతవరకైన సాయపడకపోరు. + +పల్లెటూరిప్రజలు వక్తలకుఁ బెండ్లికొడు +కులకుఁబోలె భోజనాదివసతులను గల్పించుట +లో వెనుదీయరు. కావునను, ఒక గ్రామము +నుండి మఱియొక గ్రామమీ భాండాగార సామాగ్రినిఁ దీసికొని వెళ్ళుటకుఁ గూలి యీన +క్కర లేకుండ భారవాహకులు మెసంగుటకుఁ +గూడ సందేహింపరు గావునను, అవ్యయములను గుఱించి నేను చెప్పలేదు. అంతియేగాక +ప్రతిగ్రామమునకు వందలకొలఁదిగ నుమ్మడి సొమ్ము ప్రతీయేట వసూలగుచున్నది. ప్రజలయందైకమత్యమును నెలకొల్పి యాధనమును సద్వినియోగముచేయునట్లు తత్తద్గ్రా +వాసులకుఁ బురికొల్పుటకుఁ దగిన యవకాశములున్నవి. కావున, సంచార భాండాగారముల వారావిషయమును బూనుకొనినచోఁ ప్ర +జ వేవేఱుగఁ జేతి సొమ్మాయనక్కఱ లేకుం +సంచార భాండాగారములను బోషింపఁగలరు +కావున జనసామాన్యమునకు విజ్ఞానము +సంగి దేశాభివృద్ధిని గావించు నీ సంచార భాండాగారములనుగుఱించి మనము తగు శ్రద్ధ +హింపవలయును. + +జపాను దేశము.

+ +ప్రపంచమందలి ప్రతిఖండమందును ప్రాచీనకాలమునుండి విద్యావ్యాసంగమునం దభిలాష గల వారలుండిరి. జపాను దేశమందును నట్టివారుండిరని చరిత్ర ప్రతీతి. + +షి.మెక్షుూ పరగణాలోని ఆషికగా నగరమందున్న భాండాగార మతిప్రాచీనమైనది. పూర్వము 8 మొదలు 11 శతాబ్దముల వరకుగల హెయినా రాజుల కాలము జపానీయుల స్వణ౯ యుగమని పిలువబడెను, ఆకాలమున పద్యగద్యాత్మకములగు ననేక గ్రంధముల వ్రాతప్రతులు చేర్చబడెను. + +నియుమీయను చక్రవతి౯ కాలమున ననగా క్రీ.శ.842 సం॥ ప్రాంతమున టమూరాఒనో అను నొక గవర్నరు ఆపరిసరమున నొక పాఠశాల స్థాపించెనని యింకొక ప్రతీతి కలదు. ఎట్లయినను 1467 సంవత్సర ప్రాంతమున నాగావో అను నతనిచే నింకొక పాఠశాల స్థాపింపబడుట రూఢి. ఇందులోనే యొక ప్రసిద్ధపుస్తకభాండాగారం ప్రారంభింపబడెను. 15వ శతాబ్దమున నొరిజానీయుసూజీయను నుద్యోగస్థుడీ భాండాగారమునకు 'భూతులనిచ్చి గ్రంధములనేకములను జేర్చిను. కాలక్రమమున నిచ్చోటనే పుస్తకములచ్చుబడెను. + +టోకుగా వాయియాషు అను నాతడు కన్ఫ్యూషియసు యొక్క ప్రతిమనొకటి యీ పాఠశాలలో నుంచెను. ఆ ప్రతిమ నేటికిని గలదు. కన్ఫూషియను అనునాయనచే రచియింపబడిన గ్రంధములు 18 ఇందుగలవట. + +తరువాత కనజావాలో 12వ శతాబ్దమధ్యమున స్థాపింపబడిన యింకొకపుస్తక నిలయము కలదు. సానిటోకీహాజోయనువానిచేనిది స్థాపింపబడెనని చరిత్రకారులు నమ్మెదరు. + +ఈపుస్తక భాండాగారములు రెండును లేచిన కాలముననే యూరపునందును భాండాగారములు 'స్థాపితములాయెను. జపానీయు లిప్పుడీ పుస్తక భాండాగారములను జూచునప్పుడు వాని సంస్థాపకులను కొనియాడుచున్నాడు. పఠనముందిరములు, పుస్తకాగారములు దేశమున నన్ని వైపులు నెలకొల్పబడినపుడు ముందు యుగమున రాబోవు జనులు కృతజ్ఞత గలవారుగనుందురు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0040.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0040.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fa706a174ab97a3ea61ac0f7ab6beb217765bcd9 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0040.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +యుగయుగాంతరములఁ బ్రజాభ్యుదయదీక్ష +శ సేవా తపస్సు గీతికలు పాడి +నిన మహనీయుల ప్రబోధ. సరళ రాగ +మాలపించు వీణెలు పుస్తకాలయములు. + +అడుగట్టు సముద్రాల • కడలయందుఁ +పొద్దుగ్రుంకుట లెఱుఁగని భూములందుఁ +త్రుఁడెందెందు మేల్కొని భుజముల చెం +త్రి యెందెందుముసుఁగెత్తి +తి యెందెందు ముసుఁగె తి ముందునడ చె + +ందు నందెల్లఁబూచి పొల్పారుచున్న +న సుమములు దండలు • గట్టి తెచ్చి +గ్రంథముఖ వీధికలకు సింగారమిడెడి +భ్యుదయ బాంధవంబు గ్రంథాలయంబు. + +నిత్య విజ్ఞాన దీపికల్ , నిండి వెలుఁగు +పుస్తకాలయముల మాతృ పూజనెపుడు +సప్రదక్షిణ నియతిమై సలుపు నెవఁడు +ఆతఁడజ్ఞాన దాస్యము . నవలఁద్రోయు. + +ధర్మపు_స్తకనిలయ సంస్థాపనమ్ము +లెంతవఱ కాంధ్రదేశ మాద్యంతములను +అల్లుఁబెట్టి వర్థిలఁజేయ • మంతవఱకు +నాగరకులము గాఁబోమ, నాగరకుల +దశల నైచ్యము నించుక దాట లేము. + +ఇంగ్లాండు దేశమునందున్న కొన్ని రయిలు స్టేషనులయందు 'ఫ్రాన్కులటు ఛెల్ ' ( ... మహానుభావుడు సంచార ధర్మగ్రంధాలయములను స్థాపనజేసెను. రయిలు స్టేషనులయం దాయన గ్రంథముల బీరువాలనుంచెను. ప్రయాణీకులు తమకిచ్చవచ్చిన గ్రంధములను అందుండి తీసుకొనిపోవచ్చును. ఆట్లు తీసుకొనిపోవువారు తమ నామము లను గాని, మారునామాలను గాని వ్రాసి పెట్టవలసిన అగత్యము లేదు. గ్రంధము లింతకాలములో తిరిగి ఈయవలయుననెడి నియమము లేదు. తమ ప్రయాణములనుండి తిరిగి వచ్చునప్పుడు దీసికొనిపోయిన గ్రంధముల నివ్వవచ్చును. లేదా స్టేషను మాస్టరు 6 పోస్టుద్వారా పంపవచ్చును. ఈ ప్రకారము స్థాపింపబడిన గ్రంధాలయములయం దొక్క గ్రంథమైన తస్కరింపబడలేదు. 'లట్ ఛల్' గారిని వారి యుదారగుణమునకు అభినందించుచు అనేకమంది ఉత్తరములు వ్రాసిరి. వీటియందలి గ్రంథములు అప్పుడప్పుడు మార్చబడుచుండును. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0041.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0041.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cf1454bb0aad1c2a97245ae1c1c5d6a57645194d --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0041.txt @@ -0,0 +1,53 @@ +గ్రంథభాండాగారములు సరస్వతీ దేవాలయములు. అందుండు భాండాగారాధిపతియే యర్చకుఁడు. భాండాగారములకు వచ్చుట యందు ముఖ్యోద్దేశము జ్ఞానాభివృద్ధిగావించుకొని తన్మూలమున ముక్తినిబడయుట. ఇందులకు సాధనము లెవ్వి?-గ్రంథములు. అట్టిచో సరస్వతీయాలయమునకు బోవునెడల మనకు ప్రచ్ఛన్న విగ్రహమయి కాన్పించువాడు భాండాగారాధిపతి. + +కోపమన నేమొ భాండాగారాధిపతి యె +రుంగకూడదు. సర్వదా శాంతస్వభావుడై +యెవ రేగ్రంధమడిగినను విసుగుకొనక కావల +సిన గ్రంధములు వారికిచ్చుచుండవలెను. ఆల +యమందు దైవభ క్తి కందరును సమాన +మే. అందుచేతనే, జ్ఞానమును వృద్ధిపొందించు +కొనుటకై వచ్చువారిని యాదరముతో భాం +డాగారాధిపతి ధనికులను, బీడలను యొ కేరీతి +గ చూడవలెను. అప్పుడుగాని సరస్వతీదేవి +ప్రసాదమున కందరిని సమానహక్కుగలవా +రినిగా చేసినవారుగారు. + +భాండాగారకుడు అన్ని విషయములు తెలి +సికొనిన వాడుగనుఁడవ లెను; ఆధునిక కవీశ్వరు +లను గురించియైనను సరే, దేశనాయకులా +చరించిన కార్యములు వారవలంబించిన పద్ధ +తులను గూర్చియైనను సరే, పరరాష్ఠ్రరా +జ్యాంగ పద్ధతులను గూర్చియైనను సరే, ప్ర +స్తుతమందున్న యేవిద్యను గూర్చియైనను +సరే, వెయ్యేల! ఆబాల గోపాలపర్యంతము +యవసరమగు యన్ని విషయములందారి తేరి +యుండవలయును. వీటియందెట్టి సందేహము +యిన తీర్పగల పాండిత్యముండవలెను. ఏవిష +యమందెట్టి గ్రంధము లుపయోగకరములో +వాని నెల్ల భాండాగారాధిపతి తెలిసికొనియుండి +వలెను. ఎవరయిన నాకాంధ్రభాషయందు స్వా +డిత్యమెట్లలవడుననియడిగిన వాని కేయేగ్రంధి +ము లుపయోగకరములో వానినెల్ల చూప +లెను. ఎవరయిన మెక విషయమును గూర్చి +వ్యాసము వ్రాయవలెనన్న చో వానికి వలయ +గ్రంధముల నెల్ల జూపవలెను. ఎవరయిన దేశ +సేవ యొనర్చుటకు కుతూహలము గలదనిన +మీరీగ్రంధముల జదువుడు; ఈపద్ధతుల నను +సరించిన మీ మనోభీష్టములు నెఱవేరును అని +సూచింపవలెను, ఎంత విద్యావిహీనుడే తెంచి +ఏవిషయమును గూర్చియైన ప్రశ్నించిన, విసి +గికొనక, కసరక, ఆవిషయమును గూర్చి వా +నికి దెలియజెప్పవలెను. + +ఇట్లుగాక యెవరే విషయమును గూర్చి +యడిగినను వారికి సలహానియ్యకుండిన, యే +గ్రంధమడిగినను విసుగుకొనుచుండిన, యెవ్వ +రయిన భాండాగారమునకు మరునా డరుదెం +తురా! వారి మనస్సుల యందలి సందేహముల +ను దీర్చినచో మరుసటిదినమునుండియు వారు +భాండాగారమునకు ప్రాత కాపులై యుందురు. + +ఈవిషయమున గ్రంధ భాండాగారాధిపతు +లొక చిన్న సంగతి గమనింపవలెను. భాండా +గారమందున్న గ్రంధముల నన్నింటిని భాండా +గారాధిపతి చదివియుండవలెను. బాలు గెలి \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0042.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0042.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..68583e93e4566779aff4f4687d00bd9b03c2776b --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0042.txt @@ -0,0 +1,69 @@ +౦ధములను చదివిన మంచిదో తెలిసికొన +లెను. వృద్ధు లెట్టి గ్రంధములను చదువవలె +అను విషయముగూడ తెలిసియుండవలెను. +కబాలు డెవరయినవచ్చి దుష్ట గ్రంధము నేదైన +కసారి యిండనిన, యివ్వనని చెప్పిన, వాడు +డలిపోవునను భయమువదలి, “నాయనా ! +ఎంకను కుర్రవాడవు. నీవడిగిన గ్రంధము నీ +చదువతగినది కాదు. మరేమంచి గ్రంధము +యిన యడుగుము. చూడు యీ గ్రంధమెట్లు +న్నదో” యని మంచి గ్రంధమునొక దాని నాబా +నకిచ్చిన, వాడు సంతసించి, మనము గావిం +-న నీతిబోధను మనమునందుంచుకొని, సదా +గ్రంథాలయమునాశ్రయించియుండి, త్వరలో +భివృద్ధిలోనికి రాగలడు. కొన్ని వేళలందు మ +ముచూపిన గ్రంథము, వానికిరుచించునట్లుగా, +మంచిపుట నొకదానిని వానిముందర చదివి +ఎగిలినది గృహమున పఠింపుమని చెప్పినను +రాల లాభకరముగ నుండును. + +కొన్ని సమయములందు యంత్యంతాతుర +తో, యెవరయిన నాకాగ్రంధము కావలె +కు యిచ్చెద రాయనిన ఆగ్రంధము లేనియె +కల లేదనిన వాని కెంతయో నిరుత్సాహమ +నేను. అందులకు ప్రతిగా, అగ్రంథమునందలి +విషయములే యీ గ్రంధమునందునుగలవనిమ +కొక్క గ్రంధమునయిన చూపవలెను. లేనియె +కల యాగ్రంధమెచ్చట దొరుకునో అచ్చట +నుండి తెప్పింతునని చెప్పిన, వానికేంత యో +పత్సాహముకలుగును. ఆహా! ఈభాండాగా +రాధిపతియొక్క యాదార్యమేమని చెప్పవ +నని, శ్లాఘించుచు, మరుసటిదినమునుండి +ము, సూదంటు రాయికి యినుమెట్లు అంటు +నియుండునో యట్లే వారును భాండాగార +నంటి తిరుగుదురు. + +ఇక కొందరు తమంతట తాము భాండా +గారమునకు చదువుకొనుటకు రాక, తమస్నే +హితులు వచ్చుచున్నారుగదా యని వచ్చు +వారు గలరు; మర్యాద చెల్లించుకొనుటకై +వచ్చువారు కొందరును గలరు. అట్టివారు +భాండాగారమందిరమున కరుదెంచిన నే, +య్యా! యీదినమున మంచి గ్రంధములు +రెండువచ్చినవి చూచినారా ! యని వారికివ్వ +వలెను. లేక యేదో వారికింపుగ నుండు యుప +యోగకరమగు విషయమును గూర్చి చక్క గ +సంభాషించుచు, తన భాండాగారమందున్న +గ్రంధములలోని యుదాహారణలతో చెప్పిన +యెడల, ఆగ్రంథములను గూర్చి వినినవారికి +వానిని చదువుటకు కుతూహలముజనించును. +ఎప్పుడొక గ్రంథమును చదువుట కుత్సాహ +ము జనించినదో యింకను కొన్ని గ్రంథములు +చదువను అప్పుడే నభిలాష కలుగును. + +ప్రతి భాండాగారకుడును, అడిగిన వారి +సందేహముల నివారింప జూచుచుండవలెను. +కంటబడిన గ్రంధము నెల్ల భాండాగారాధిపతి +చదువుచుండవలెను. పాఠకమహాశయుల యు +పయోగార్ధము తా నుచితరీతిని వాని నెల్ల +మర్శించుచుండవలెను. అతనికి దెలియని విష +యముండరాదు. జనులకు భాండాగారాధిపతి +దైవమువలె కాన్పింపవలెను. శాంతమాతని +మోమున తాండవమాడుచుండవలెను. ఓర్ప +తని నీడయై సంచరించుచుండవలెను. మాట +లాడినపుడెల్ల ప్రేమరస మొలుకుచుండవలె +ను. ఎల్లరితో నాతడు నిష్కపటమైత్రితో +మెలంగుచుండవలెను. భాండాగారాధిపతి వి +ద్యార్ధులకు గురువుగను, బాలురకు సహోద +రుడుగను, వృద్ధులకు హితునివలెను, దుష్టప్ర +వర్తకులకు భయంకరుడుగను, నీతిబోధకుడు \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0043.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0043.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d6a09ed8cb5b6ba0a0c9a803b53f651f675e9e03 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0043.txt @@ -0,0 +1,63 @@ +గను నుండవలెను. + +ప్రస్తుతమందాంధ్ర దేశమందున్న కొన్ని +గ్రంధభాండాగారములు పురాణేతిహాసంబుల +చెప్పించి, చదువరుల నాకర్షించుచున్నవి. మ +రికొన్ని యాటలను బెట్టి చదువరుల నాకర్షిం +చుచున్నవి. కొన్ని వార సభలను గావించు +చున్నవి. ఇంక నివియేగాకుండ, బాలుర బుద్ధి +ని వికసింపజేయు యాటలను అనగా 'వర్డ్సు +బిలింగు' మొదలగు నాటలనుబెట్టి బాలురను +రప్పింపవలెను, ఎప్పుడు ప్రచురింపఁబడిన +గ్రంధమునప్పుడే తెప్పించుటవలన, పౌరులు +చాలా మంది రాగలరు. + +సభలను సమకూర్చి జనులనాకర్షించుట +నుగూర్చి చెప్పదలచితిని. చాలస్థలములందు +సభలను గావించుచునేయున్నారు; కొన్ని +చోట్ల యవి స్వల్ప కాలమున నే నశించుచున్న +వి. సభ్యులను సభలకు రప్పించుటకు కార్య +దర్శులుపడు కష్టముల నేను కళ్లార చూచియు +న్నాను. కాని యీ విషయమందు రెండంశ +ములు ముఖ్యముగ చెప్పదలచియుంటిని. హా +శ్యప్రధానములుగాక, నీతిబోకములగు నాట +కములను ప్రదర్శించినయెడల కొంతమంది స +భ్యులు రాగలరు. కొందరు కార్యదర్శులు, +నాటకము లేల యాడవ లెను, హాస్యములోని +కి సభదిగుననవచ్చును. సభ యొక్క తీవ్రము +తగ్గకుండగ, సభ్యుల నాకర్షించు చిన్న చిన్న +అంకములను, ప్రదర్శించిన బాలుర యొక్క +వాధోరణి హెచ్చుటయేగాక సభ్యులును చా +లమంది రాగలరు. సభ్యులు వివేషముగరాని +సమయములందు కార్యదర్శులు నిరుత్సాహ +పడ రాదు. అగ్రాసనాధిపతి, కార్యదర్శి, ప్ర +ధానోపన్యాసకుడు యింకొక సభ్యుడుండిన +చాలును. నేనొక భాండాగారమునకు కార్యద +ర్శిగానుండి రెండు సంవత్సరములు సభలను +జరిపినాను. కొన్ని సభలకు నలుగురయిన వ +చ్చియుండ లేదు, కొన్ని సమయములందు, అ +గ్రాసనాధిపతిగారితో ముగ్గురయిన లేరు. అ +ట్టిసమయములందు నిరుత్సాహపడకూడదు. +కొన్ని సమయములందు ప్రధమమున సభ్యు +లు కొద్దిగ నున్నను, సభజరుగుచున్న సమయ +మరి కొంతమంది సభ్యులు నిశ్చయ +ముగ రాగలరు. ఒక వేళ రాకపోయినను మ +నము పట్టువిడవకుండ సభజరుపవలెను. ఇం +దు కుదాహరణముగ, 'క్రిస్టియను యెస్సోషి +యేషను' ప్రధమమున స్థాపింపఁబడినప్పుడు +యిద్దరు సభ్యులుండిరట. ఇద్దరధైర్యపడక, ప +రిశ్రమచేయ, ఇప్పటికి ప్రపంచమందున్న +ప్రతి పట్టణమందు, యట్టి క్రైస్తవసభలు +గలవు. అట్లనే కలకత్తాలో బ్రహ్మసమా +జము ప్రధమమున స్థాపించినప్పుడు యి +ద్దరుండెడివారలట. ఇప్పుడన్ననో, యామత +ము ప్రపంచమందంతటను వ్యాపించినది. కా +న యీసభలను జరుపు వారధైర్య 'మెంతమా +త్రము పడకూడదు. ఇట్లెన్ని యోవిధముల +గ్రంధ భాండాగారికులు తమగ్రంధాలయముల +ను జనోపయోగకరములగునటుల జేయవచ్చు +ను. మానవులెంద రెన్ని బిరుదులను పొందినను +లాభము లేదు. ఎన్ని యుద్యమములుతల పెట్టిన +నవియన్నియు వృధాయగును. ఈ యుద్యమ +మును దల పెట్టినవారే దేశవీరులు. అట్లు తల +పెట్ట తగ్గవారే భాండాగారికులు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0044.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0044.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..972bc54b9cca35a918d3894150de334c77baf51a --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0044.txt @@ -0,0 +1,60 @@ +ఏనాడు ప్రాధమిక విద్య సర్వజనసాధారణ +మై పట్టణములయం దెట్లో పల్లెలయు దట్లే +తాండవమాడగలదో, ఏనాడు ప్రారంభ విద్య +నభ్యసింపగోరు ప్రతిబీదవాడును చదువుకొను +టకు విద్యాశాలలు బహిరంగముగ తెఱచి +యుంచబడునో, ఆనాడే యాంధ్రదేశౌన్నత్య +మున కాదిమదివసమని జెప్పవచ్చును. కావు +న వత౯మానకాలపు విద్యాస్థితిని అనగా +“వ్యాప్తి” నారయుదము. అందులకుగాను +ఆంధ్రదేశములో గల జనావాసములయొక్క +యు, చదువతగిన యీడుగలిగి చదువుచున్న +బాల బాలిక లయొక్కయు, చదువుకొనువారికి +వేర్వేర ప్రభుత్వమువారియొక్కయు ప్రజల +యొక్కయు గల తోడ్పాటుల వివరములను +గూర్చియు చక్కగా తెలిసికొనవలెను. + +ఆర్యులారా ! ఎనుబదిమూడు వేలకు పైగ +ల చతురపుమైళ్ళ వైశాల్యముగలిగి ప్రత్యేక +రాష్ట్ర విశ్వవిద్యాలయాదులను గోరు మన +౧౧ ఆంధ్రమండలములయందు గల ౧ కోటి +20 లక్షల జనసంఖ్యలోను 54 లక్షలజనులు +మాత్రమే చదువగలిగినవారున్నారు. అనగా +ఆంధ్రదేశమం దొకొక్కనూరుగురిలో నైదు +గురుమాత్రము చదువుకొనినవారు. తొంబది +యైదుగురా జనాభాలెక్క కేనివచ్చు చదువె +రుగని నిరక్షరకుక్షులు. అయిదింటికిని తొం +బదియైదింటికిని ఎన్ని అంతరములు గలవు. +అజగజాంతరమా ? కాదు కాదు. హ స్తిమశ +కాంతరము. కడచిన దానికి వగచిన నేమి ఫల +ము. పాఠ శాలకుపోదగిన యీడు బాలురు +అనగా ౫ మొదలు ౧౫ సంవత్సరము +ల వయస్సు గల వారి యాంధ్రదేశమందు +౪౩,౯౫,౯౪౧ మందిగలరు. ఇందులో చదువు +కున్న వారు ౩,౯౫, ౩౮౫మంది. అనగా చదువ +తగిన యీడుగల ప్రతి నూరుగురు బాలురకు +ను సగటున పదిమందిమాత్రమే చదువుచు +న్నారు. ఆంధ్రదేశమందొక కృష్ణామండల +ముమాత్రము ౧౦ సంఖ్యను మించుచున్నది. +జనపరిగణనము ననుసరించి తెలుగు మండల +ములలో సుమారు ౩౧౦౦౦ గ్రామములు గ +లవు. ఈగ్రామములలో పై బాలురకు దా +దాపు ౧౦ వేల బడులుగలవు. ప్రభుత్వము +వారి సాహాయమువలన చదువుచున్న బాలుర +సంఖ్య నూటికి నలుగురుగా నున్నారు. వారు +జేయుచున్న సహాయము చేతనే మనమింతవర +కైన విద్యాభివృద్ధిని గావించుకొన నవకాశ +ముగలిగినది. ఇంతేగాక ఇప్పుడిప్పుడు విద్యా +భివృద్ధి కాంధ్రదేశమునం దనేక సత్ప్రతిష్ఠాప +నము లేర్పరుపబడినవి. ఏర్పరుపబడుచున్నవి. + +అందెల్ల నగ్రగణ్యమైనవియు పండితపామ +ర జనోపకరమైనవియు నగు గ్రంథభాండాగా +రముల ప్రశ_స్తము సుప్రసిద్ధము. వాక్సూరు +లుగాక కార్యశూరులై పేరుప్రతిష్ఠలకొఱ +కు బాటుపడువారుగాక, సహజదేశాభిమాన +ముతో శ్రమపడు యువజనులచే స్థాపింపబడి +నయట్టి గ్రంథాగారము లాంధ్రలోకమున +౨00 వరకునుగలవు. కాని మొన్న మొన్న నే వె +లువడినగతవత్సరగ్రంథాలయ చరిత్రలో ౧౬౦ +మాత్రమే చేరియున్నవి. ఈ గ్రంథాగారము లే \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0045.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0045.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4b785115652698a4c15ddbee5f1b91a909fcffa2 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0045.txt @@ -0,0 +1,67 @@ +మిచేయుచున్నవి? వివిధవిద్యలను బ్రోగుఁ జే +సీ పండితులను, ఉచితముగా విద్యమైసగి పా +మరులను సంతుష్టి పరచుచున్నవి. మఱియు +కొద్దిగానో గొప్పగనో చదువ నేర్చియు తమ +విలువగల కాలమును దుశ్చింతలతోను దు +ష్కృత్యములతోను వెళ్ళబుచ్చువారికొక వి +ధమగు నూతనోత్సాహమును జనింపజేసి, సు +మారు దినమునకు రెండు వేలమందికి పైబడు +జనులను గ్రంథాలయముల దర్శింపించి గ్రం +థములను వార్తాపత్రికలను చదువఁజేసి, కాల +మును బుద్ధిని సద్వినియోగము జేయుచున్న +దీ గ్రంథాలయముల పరిశ్రమయే ! ఈ భాం +డాగారములు యాదార్యముచేతనే స్థాపింపబ +డిన ముప్పదికిలోబడిన పాఠశాలలలోను, సు +మా రేనూరు బాల బాలిక లుచితముగా విద్య +నభ్యసించుచున్నారు. ఈ గ్రంథనిలయముల +కృషివలననే కొన్ని గ్రంథమాలలు కొన్ని +సదుపన్యాసములు కొన్ని వ్యాయామపు బరి +శ్రమములు బయలు వెడలి, జనులలో విద్య +నభివృద్ధిఁ జేసి నీతిని బలపఱచి యారోగ్యవం +తులను జేయుచుండినవి. ఇట్టి గ్రంథాగార +ములే నిజముగా ప్రారంభ విద్యాభివృద్ధికి ము +ఖ్యసాధనము లనవచ్చును. అయిన నీ గ్రంథ +భాండాగారములు ప్ర త్యేకించి ప్రారంభవిద్యా +భివృద్ధికెట్లు తోడ్పడగలవు ? + +సోదరులారా ! ఆంధ్రదేశ గ్రంథ భాండా +గారసభవారి యాదర్శముల ననుసరించియే +ప్రతితాలూకా గ్రంథాగారికులును తమతమ. +తాలూకాలోగల గ్రంథ భాండాగార సమాజ +ముల జేర్చుకొని, ప్రారంభవిద్యాభివృద్ధి కొక +సంఘము నేర్పరచనగును. వీలు వెంట ననగా +జనులనుండి చందాలను వసూలు చేసి పాఠశాల +ల నెలకొల్పవలెను. పల్లెల కేగి యచ్చట వారికి +విద్యయందభిరుచిని గల్పించి వారిచే పాఠశా +లలు స్థాపింపజేయవలెను. ఇట్లుతగుకట్టు బాట్ల +తోడను, పట్టుదల యభిమానాదులతోడను +పనిఁజేసిన భాండాగారముల కృషివలన ప్రా +రంభవి ద్యాభివృద్ధి కగు తోడ్పాటమేయమ +ప్రారంభవిద్యాభివృద్ధి కిట్టి తాలూకా, జిల్లా +సంఘము లావశ్యకములేయని విదేశీయురాలు +య్యు మన దేశాభివృద్ధికి బాటు బడు చుండి; +సుప్రసిద్ధనారీతిలకమగు అనిబిసెంటు దొరసా +నియు, తన 'న్యూయిండియా' పత్రికయంద +దేశీయులకు సలహా మెసగుచున్నది. ఈ సల +హాను గ్రంథభాండాగార సభవారును పరిశీ +లించి మండల, తాలూకా భాండాగార సభల +కు బ్రోత్సాహము మెసగి, ప్రారంభవిద్యకు +భాండాగారముల తోడ్పాటును వెలువరింతరు గాక ! + +ప్రారంభవిద్యాభివృద్ధిని చేయు నుద్దేశమ +తోడనే దాదాపు ముప్పది భాండాగారము +లుగల మా తెనాలి తాలూకాలో ప్రథమము +న యొక యువకునిచే బ్రేరేపింపబడి యేడు +సమాజములతోమాత్రము ప్రారంభవిద్యాభి +వర్ధనీ సంఘము స్థాపింపబడినది. ఇప్పటికి మా +రిమూడు సమాజము లందు జేరి పనిని చేయు +చున్నవి. వరదలు వగయిరాలవలనమాతాలూ +కా కీయేడునష్టముగలిగినది. అందుచే యీనూ +తనోద్యమమునకు నిదర్శనముగా చూపబడిన +తెనాలి తాలూకా ప్రారంభ విద్యాభివర్ధనీ +సంఘము మిమ్మందర నక్కజపరుప దగినంత +కృషి సల్పజాలకున్నను, రెండు పాఠశాలలో +మువ్వురుపాధ్యాయులచే నూరుగురు బాల +బాలికల కుచితముగా విద్య నొసగుచున్నది. +మఱియు నిట్టిసంఘముల తోడ్పాటు ప్రారంభ +విద్యాభివృద్ధి కత్యగత్యమనియు, అనుకూల \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0046.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0046.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a164accae9e1d5762f3c5a27be9449f1b0b42923 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0046.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +మార్గమనియు, ఆచరణయోగ్యమనియు మాత్రము గ్రహించి యేతాలూకావారా తాలూకాయందిట్టి సంఘముల నెలకొల్పి విద్యనభివృద్ధిజేయ మిమ్మందర ప్రార్థించుచున్నది. కనుక గ్రంథ భాండాగారికులారా! మహాజనులారా !! చదువన నెట్టిదియో యెరుగక, చదువరులఁజూచి సిగ్గుఁ జెందుచు, తమ జీవితము నెట్లు గడుప వలయునో గ్రహింపక యుండు విద్యావిహీనులగు మీ దేశీయ సోదరుల దుస్థితిఁజూచి మీ చేతనై సంత సాయము జేయక మీరూరకుండవచ్చునా! ఎట్లూరకుండగలరు ? మీతోపాటాంధ్ర మాతృగర్భమున జనించి మీకన్న హైన్యస్థితి యందుండ, వారి హీనత్వమే మీ హీనత్వము కాదా? మనమందరమాంధ్ర మాతృ గర్భమునం దుద్భవించిన +యేకోదరులమని తెలసుకొని, ఆంధ్రమాతృరక్తమే మన యెల్లర దేహములను బ్రవహించుచున్నదని యెఱింగికొని, యేకోదరత్వము,రక్త బాంధవ్యములకన్న మిన్నయగునది నున్నదియని గ్రహించినచో నిదియొక ఘనకార్యము గాదు. కావున మీ సోదరులై మీకన్న బీదలై, మీ దయాభిక్షములకు వేచియున్నట్టియు, నాశించియున్నట్టియు, విద్యావిహీనులకు నిరక్షరకుక్షులకు విద్యాదానముఁ జేయ గంకణము కట్టుకొని గ్రంథభాండాగారములు దేశమునకు నిజమగు నుపయోగవంతములుగా జేయుదురు గాక ! మఱల జరుగబోవు గ్రంథభాండాగార సభనాటి కిట్టి సంఘము లొండు రెండేని స్థాపింపబడి ప్రారంభవిద్యాభివృద్ధికి దోడ్పడుదురు గాక! + +శ్రీ అడుసుమిల్లి గోపాలకృష్ణయ్యగారు అంగలూరు బాలసరస్వతీ పుస్తక భాండాగార +వార్షికోత్సవ సమయమునందిట్లు జెప్పిరి: + +విద్యాశాలల వలెనే గ్రంధాలయములు ప్రాచీన కాలమునందు మన భరతఖండమునఁ జాలఁ గలవు. అవి చేసిన కార్యములు వర్ణనాతీతములు. కవియొక గ్రంథమును రచించును. భాష కెల్ల నొకే ప్రతియుండిన దానివలన లోకములో నెందఱకుప యోగముగల్గును? ఇప్పటివలె నప్పుడు ముద్రాలయములు లేవు. చక్కని కాగితములు లేవు. అచ్చు లేదు. అందుచే గ్రంధములు విశేషవ్యాప్తం గాంచెడివి కావు. అయినను మహాకవులయందుఁగల యాదరమునంజేసి పెక్కురు గ్రంధములను దాటియాకులపై వ్రాసి లేక వ్రాయించి పఠించుకొనుచుండెడివారు. ఆ గ్రంధములు వారికే యుపయోగించుచుండేవి. పోయిన మరల నట్టి గ్రంధములను సంపాదించుట దుర్ఘటమని యెఱింగి వారు పరులకా పుస్తకముల నిచ్చెడు వారు కారు. ఆయీ విషయములం గమనించి +మన భరతఖండపుఁ బూర్వ రాజులు పెక్కు గ్రంధములను వ్రాయించి యొక భవనమున నుంచి చదువుకొనఁగోరు పండితుల కుచితము \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0047.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0047.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2020e563e66bfc1aefbeff65df037a69b23a98a5 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0047.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +గా నిప్పించుచుండెడివారు. ఆపండితులు తమ పని ముగియఁగనే ఆగ్రంధములను మరల నిచ్చెడివారు. ఇట్లే మన ప్రస్తుత భాండాగారముల కంకురము భరతవర్షమున వేలకొలఁది వత్సరముల క్రిందనే యేర్పడినది, + +ఇది నవీనయుగము. మానవప్రపంచము సర్వవిధముల నభివృద్ధినందుచున్నది. భావములు, శాస్త్రములు, తెలివి, నాగరికత దినదినము హెచ్చుచున్నవి. ప్రపంచ యాత్ర నీనూతన యుగ కళలం దెలియక చేయుట దుర్ఘటము. అందుకేమి చేయవలయును? గ్రంధములం బఠియించుటే. వివిధ విషయిక జ్ఞానముఁ గల్గించు కొనుటే, అందుకుఁదగిన సాధనము లేవి? గ్రంథ భాండాగారములే. + +తక్కిన హిందూసామ్రాజ్యముతో పాటు మన యాంధ్ర దేశమును ఈవిషయమున వెనుకపడియే యున్నది. అయినను గొలఁదికాలము నుండీ మన యాంధ్రులు విశేష యుత్సాహముంబూని వీనిని స్థాపింప యత్నించుచున్నారని చెప్పుటకుఁ గొంత సంతసింపవలసియున్నది. దినదినమును ఆంధ్రపత్రికలలోఁ క్రొత్తభాండాగారములు జన్మించుచున్నట్లు చదువుచున్నాము. దేశమున నన్ని భాగములను ఈ యుద్యమము కదలుచున్నది. అయినను ఇంతవరకు మన దేశమున గొప్పవి అయిదారు కంటె హెచ్చుగా లేవు. బందరు, ఏలూరు, కాకినాడ వంటి పెద్దపట్టణములలోఁ గూడఁ దగిన భాండాగారములు లేకపోవుట చూడ మనమెంత దుస్థితియందున్నది తెలియఁగలదు, అయినను ఈలోపములను దొలఁగించుటకై ఆంధ్రదేశ పుస్తక భాండాగార సంఘము మొక దానిని గత సంవత్సరము స్థాపించినారని చెప్పుటకు నాకానందమగుచున్నది. కాని యిది యెట్టిపనిని జేయునో ముందు చూడవలసి యున్నది. ఈ సంఘమువారు సంవత్సరమునకొకసారి సమావేశమయి మంచి చెడ్డలను జర్చించకొనుటతోనే తృప్తినొందక కొందఱు సంచారకులను నియమించి యాంధ్రలోకమున వివిధ భాగములందున నీసదుద్యము నెడ ననురాగము జనించునట్లును భాండాగారములను స్థాపించునట్లును జేయింతురుగాక, మరియుఁ గొందరు గొప్పవారు పోఁగయి జమీందారులను బెద్దవారిని యాచించి కొంత ధనమును సంపాదించి మూలధనముగా నుంచి దానిపై వచ్చు డబ్బులోఁ గొంత భాగమును క్రొత్త భాండాగారముల కిచ్చుచుఁ బ్రోత్సాహము చేసిన మేలుగానుండును. + +అమెరికా దేశమున భాండాగారములు మహత్కార్యముల నొనరించుచున్నవి. కొన్ని గ్రంధములను ముద్రించుచున్నవి. దీనికై కొన్నిటికి ముద్రణాలయములు కలవు. మఱికొన్ని రాత్రి పాఠశాలలు స్థాపించి బాలురకు బాలికలకు భాండాగారములు నెట్లుపయోగించుకొనవలసినది తెల్పుచున్నవి. పాఠశాలలందు, రచ్చచావడులందు, న్యాయస్థానములముందు, బజారులందు, జిల్లాసభలందు, మతసభలందు, రాష్ట్ర సభలయందు అన్ని చోట్లను భాండాగారముల తరఫున బయలు చేసిన కార్యనిర్వాహకులు ప్రత్యక్షమై భాండాగారోపయోగములనుద్ఘోషించుచు లోకమెల్ల భాండాగారములతో నింపుచున్నారు. బాలురను, బాలికలను ఆకర్షించు జక్కనియాటల భాండాగారావరణములలో నేర్పఱచి వారికిఁ జదువునందుఁ బ్రీతి కల్పించుచున్నారు. శాఖలను సాపించి సమీప స్తలములలో గ్రంధములు \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0048.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0048.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2f1c1e664399e391aab9a002a85bd82b7a9012f7 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0048.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +లేని వారిలో పములను దొలఁగించుచున్నవి. + +శాస్త్రజ్ఞులకు, బండితులకు వివిధ విషయములలో నూతన పరిశోధన చేయువారికి నవి చేయు సాయము అమితము, గొప్పగొప్ప భాండాగారము లిట్టివారికి నిశ్శబ్దముగానుండు గదులను బ్రత్యేకముగా వందలకొలఁది పుస్తకములతోఁగూడ నిచ్చి మేలు చేయుచున్నవి. ఉచితముగాఁ గొన్ని యెడలఁ జందానైన స్వీకరింపకయే వారికి వలయు గ్రంధముల నెన్ని యైనను సేవకుని మూలముగా నిండ్లకుఁ బంపి మరలఁ దెప్పించుకొనుచున్నవి. + +ఆ దేశమునందు బాఠకులను జక్కగానాదరింతురు. చనవుగానెల్లరను బీరువాల దగ్గఱ కేగి గ్రంధములం దీసికొననిత్తురు. ఇందుచేఁ గొన్ని యెడలఁ బుస్తకములు పోవచ్చును. కాని వీరి మూలమున నెల్లరకు నష్టము కల్గింపకుండుట మేలని యానష్టము సహించుచున్నారు. ఇంకను వారు చేయు లోకోపకారకార్యములు వర్ణింపశక్యముగాదు. + +ఈ విషయములనన్నిటిని నెఱవేర్చుట మనదేశపు భాండాగారములకు సాధ్యమగునని నాయాశయముకాదు. మనకాసాయము, ప్రోత్సాహము, పట్టుదల, సంపద, ఐకమత్యము, విద్య, దేశారాధన, జీవనము లేవు. అయినను మీరాయుతృష్టాదర్శములను మదిలో నుంచు +కొనుఁడు. వీలైనప్పుడెల్ల నాయాదర్శములలో మెక లేశమునేని మీశక్తి కొలఁది చేయుఁడు. ఉదారాశయములు కల్గియుండుట మానవులకు జాల లాభకరము. మన భాండాగారముల వారెల్లఱు నీవిషయమును గమనింతు రేని, నెర వేర్ప శక్తి కొలఁదిం బ్రయత్నింతు రేని +ప్రపంచమునకు మహోపకారముకల్గును. + +మైసూరు ప్రభుత్వము వారి వలన బెంగుళూరు నందు సార్వజనిక గ్రంధనిలయము స్థాపింపబడినది. ఇట్టి గ్రంధనిలయములను స్థాపించు విషయము తొలుదొలుత 1912వ సంవత్సరమున మైసూరు ఆర్ధిక సభలో విద్యాశాఖవారిచే ప్రస్తావింపబడెను. 1914వ సంవత్సరమున దొరతనము వారట్టి గ్రంధనిలయములను బెంగుళూరునందొకటియు, మైసూరునందొకటియు నెలకొల్పుటకు అనుజ్ఞనిచ్చిరి. బెంగుళూరు గ్రంధనిలయమునకు గ్రంధములను కొనుట మొదలగు ఖర్చులకుగాను రు.2000ల నిచ్చిరి. ఇదిగాక సంవత్సరమునకు రు.1500ల గ్రాంటును గూడ నిచ్చుచుందురు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0051.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0051.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1dd8cf29ed8dc966fccd13cfa586b89120dbff91 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0051.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ఇదివరలో గొంతకాలము క్రిందట నాచే వ్రాయబడిన అమెరికావత౯క చరిత్ర పీఠిక యందు మహనీయుడగు కార్నీజీయెడ నాకుగల గౌరవమును దెలిపియున్నాను. ఇప్పుడు కార్నీజీ యొక్క జీవితచరిత్రను ముఖ్యముగ భాండాగారాభ్యుదయములతో సంబంధించినంతవరకు వ్రాయుటకు బూనితిని. + +అమెరికా యందు సార్వజనిక గ్రంథాలయముల యభివృద్ధికి మూలపురుషుడనదిగిన ఆండ్రూ కార్నీజీ యొక్క నామము పవిత్రవంతమై గ్రంథభాండాగారముల యభివృద్ధితో నెల్లప్పుడును పరిగణింపబడుచున్నది. కార్నీజీ యొక్క పేరు తలంచినంతమాత్రమున ఆయన యెడ మనకుగల గౌరవభావము స్ఫురింపకమానదు. కార్నీజీ యెటుల కోటీశ్వరుడయ్యెనో తన ధనము నెటుల పుస్తకభాండాగారములకై వెచ్చింపుచుండెనో తెలియుటవల్ల మనకు ఎక్కువ సంతోషమును ఉద్రేకమును కలుగుట కవకాశము గలదు. + +ఇప్పటికి ఎనుబది సంవత్సరముల క్రిందట స్కాట్లాండు దేశములో డంఫర్ లైను నగరమునందు ఆండ్రూ కార్నీజీ అను మన కథానాయకుడు జననమందెను. ఆయన తండ్రి విల్లియము కార్నీజీ యను నాయన మగ్గముల నేతవల్ల జీవించుచుండెడివాడు. మన యాండ్రూ కార్నీజీ బాల్యమునందు తల్లి వద్దను పినతండ్రి వద్దను విద్యాభ్యాసము జేసెను. తల్లి ఆయనకు అక్షరాభ్యాసమును జేసెను; అతని నడవడిని మంచి మార్గమున నుంచగలిగెను. అట్టిమాత అతనికి ఏబది సంవత్సరముల వయస్సు వచ్చువరకును జీవించియుండి మన కథానాయకుని మేధాశక్తిని సానపట్టినదై వజ్రముకన్న విలువగలదిగా జేసెను. అతని పినతండ్రి రాచకీయ తంత్రజ్ఞుడై యుండుటచేత చిన్నతనములోనే యాండ్రూ కార్నీజీకి ప్రజాపరిపాలనా పద్ధతులలవడి చరిత్రాభ్యాసప్రాప్తి సిద్ధిఅయ్యెను. అందుచేత అతడు పదియవయేటనే ప్రజాపక్షమున రాచకీయపద్ధతులందు మెలంగుచుండెను. + +కార్నీజీకి పదునొకండవ సంవత్సరము వచ్చెను. ఆకాలమున దేశమునందు నూతనముగా ఆవిరియంత్రములు ప్రబలసాగెను; వానిముందర చేతిమగ్గముల పసతగ్గిపోవుటచే నాపోటీకి తాళజాలక విలియము కార్నీజీ తన కుటుంబముతో జీవయాత్రకై అమెరికాలో పిట్సుబర్లు పట్టణమునకు బోవలసివచ్చెను. కార్నీజీని 12 వ యేట దూది ఫ్యాక్టరీలో వారమునకు 2 రూపాయిల కూలిని బుచ్చుకొని దూది నేరు పనిలో తండ్రి ప్రవేసింపజేనెను. తర్వాత అనేక కోట్ల రూపాయిలతని చేతిమీద వ్యయపడినను మొదట తాను తన తలితండ్రులకై సంపాదించిన 2 రూపాయిల విలువను తానెన్నటికి మరువజాలననియు, తర్వాత తానార్జించిన కోట్లకంటే నా రెండురూపాయిలనె ఎన్ని రెట్లో ఎక్కువగ చూచుచుండెడి వాడననియు, అప్పుడు తాను పడిన కాయకష్టము బానిస వృత్తికంటె యధమముగ నుండినను తన తలిదండ్రులకు సహాయపడుటకై గానిచో దుర్భరమై యుండెడిదనియు కార్నీజీ వ్రాసియున్నాడు. + +ఒక సంవత్సరము దూది ఫ్యాక్టరీలో పనిచేసిన తర్వాత ఆవిరి యంత్రముతో పనిచేయు మరియొక ఫ్యాక్టరీలో బాయిలరులో నిప్పునుజూచు పనియందు కార్నీజీ ప్రవేసించి, ప్రతిదినము ఎక్కువకష్టపడి పనిచేయుచుండెడివాడు. అంతమాత్రము కష్టము చేత నాతడు అధైర్యము చెందలేదు. ఎప్పటికైనను మంచిదినములు రాకబోవునా యను మనో ధైర్యము కలిగియుండెను. పేదరికము వలన భయమును జెందుటకు మారుగ సంపన్నుల గృహములయందు జూడజాలని నిజమైన సౌఖ్యము పేదవా \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0052.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0052.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6b37b60797f825bb079ca9f78a2170e01df5ea3e --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0052.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +రి యింటనే గలదని యాతడు తృప్తి జెందుచుండెను; తర్వాత స్వయంకృషిచే మిక్కిలి ధనవంతుడైనప్పుడు సహితము తన యభిప్రాయమును మార్చుకొనజాలనని కార్నీజీ నుడివియున్నాడు. ఈప్రకారము బాయిలరు వద్ద ఒక సంవత్సర కాలము పనిచేసి ఓహియో టెలిగ్రాఫు కచ్చేరీలో తంత్రీ వాత౯లను బట్వాడా చేయు కుర్రవాడుగా ప్రవేశించెను. అచ్చటనున్న కాలములో టెలిగ్రాఫు పనులను దెలిసికొని శీఘ్రకాలములో నెలకు ముప్పది రూపాయిల జీతము సంపాదింపగల టెలిగ్రాఫు ఉద్యోగమును రైలు స్టేషనునందు సంపాదింపగలిగెను. ఆ జీతమునకు అతడు చాల సంతృప్తినిజెంది యానందమును బొందుచుండెడివాడు. అప్పుడు తన తండ్రి యొక్క గృహమును తాకట్టు బెట్టి ఆదామ్సు యక్స్ప్రెస్సు కంపెనీలో 10 భాగములను కొనెను. వ్యాపార ప్రారంభమున కిదియే కార్నీజీ యొక్క ప్రధమ ప్రయత్నము. అనుభవశాలి యగుటచేత నావ్యాపారములో భాగములు కొనినచో లాభము రాగలదని ఊహింపగలిగెను. దూరదృష్టితో నాలోచించి తనవద్ద సొమ్ము లేనప్పటికి నప్పుచేసి వ్యాపారమున జొరబడెను. సాహసము లేనిదెట్టి స్వల్పకార్యమైనను సాధింపజాలము గదా. + +రైలు కంపెనీవారు కార్నీజీ యొక్క తెలివితేటలను గనిపెట్టి వెంటనే పిట్సుబర్లు డివిజనునకు సూపరింటెండెంటు పనినిచ్చిరి. ఆకాలమున అమెరికాలో జరిగిన దేశీయ యుద్ధమునందు మిలిటరీ రైలు రోడ్డును టెలిగ్రాఫులను కాపాడుటకు కార్నీజీ నియమింపబడెను. యుద్ధమును ప్రత్యక్షముగ సందర్శించుటకవకాశము కలిగి యందలి ఘోరములాతని మనసునకు దృఢముగ నాటుటచేత నిప్పటికిని యుద్ధవాత౯ యతనికి కణ౯కఠోరముగ నుండును. + +ఆ యుద్ధకాలమున కార్నీజీ వాషింగ్టనులో పనిచేసి తిరిగి పిట్సుబర్లునకు రాగా, నిద్రకనుగుణ్యమైన రైలుబండ్లను కనుగొనిన ‘వుడురపు' అను వానితోకలసి భాగస్థుడుగ జేరి బ్యాంకిలో కొంత సొమ్మును బుణము తెచ్చిఁ పెనిసీల్వేనియా' రోడ్డు మీద కూడ తమ బండ్లనే వాడుక లోనికి రప్పించగలిగెను. ఆడమ్సు కంపెనీ కంటే ఈ కంపెనీలో కార్నీజీకెక్కువ లాభము గలిగెను. + +1861 సంవత్సరములో పెన్సిల్వేనియాలో కనిపెట్టబడిన కిరసనాయిలు వ్యాపారమునకై తానప్పటికి నిలవజేసిన 8000 నవరసులను వినియోగించి యానూనెదొరకు క్షేత్రము నొకదానిని కొనెను. కార్నీజీ యదృష్టమంతయు అతని నప్పటినుండి యుచ్ఛస్థితికి దెచ్చినది. ఇనుప వ్యాపారములు జేయు అనేక కంపెనీలలో భాగస్థుడై 1868 సంవత్సరములో ఆంగ్లేయ దేశములో ప్రశస్తమైన బెస్మరు ఉక్కు తయారు చేయుపద్ధతిని పరిశీలించుటకై పోయియుండి అమెరికాకు వచ్చిన పిమ్మట, ఉక్కురైళ్ళను తయారుచేయుటకు యంత్రశాలలను స్థాపించెను. రైళ్ళకు కావలసిన యినుపసామగ్రిని తానే తయారుచేయించవలెనని దీక్ష వహించి కార్నీజీ ఉక్కు యంత్రశాలలను స్థాపించియుండెను. తన పట్టుదల ప్రకారము తన పనులకు కావలసిన సామానులనన్నిటిని తన యంత్రశాలలోనే తయారుచేయగలిగి యితరులపై యాధారపడి యుండనందులకు కార్నీజీ పొందిన యానందమును మనమూహింపజాలము. 1883 సంవత్సరములో మరియొక ఉక్కు యంత్రశాల కధికారియయ్యెను. కార్నీజీ ఉక్కు యంత్రశాలల కంపెనీ పేరబరగు వ్యాపారములందు 50 లక్షల నవరసులను మూలధనముగా కార్నీజీ యుంచగలిగెను. 1892 వ సంవత్సరములో బొగ్గునుసి కంపెనీ నొకదానిని సంపాదించెను. 1900 సంవత్సరము నాటికి తన కంపెనీలలో మూలధనము కోటిన్నర నవరసులుగు జేసెను. తనకు 62 సంవత్సరముల వయసు వచ్చుసరికే కార్నీజీ వ్యాపారముల నుండి చాలించుకొని 50 కోట్ల నవరసుల స్థితితో తులతూగుచుండెను. + +కార్నీజీ యీవిధముగ లాభమును సంపాదించగలుగుటకు ముఖ్యకారణము, వ్యాపారములో పనిచేయు వారికి తన లాభములో కొంతపాలు పంచియిచ్చుటయని బోధించుచున్నాడు. మరియొక రహస్యమేమనగా తెలివిగలవాడెచ్చట కన్పించినను వానిని తగువిధముగా ప్రోత్సాహపరచి లాభములో భాగమునిచ్చి తన వ్యాపారములో చేర్చుకొనుచుండెడివాడు. ఎవరైన భాగస్తుడు కాలము చేసిన యెడల నెల దినములలో వాని వారసులకు \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0053.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0053.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6fc8ea7e07e0d64ee0a920e1887313aff33f0c53 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0053.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +జెందవలసిన సొమ్మును పంచియిచ్చివేసి యాభాగమును మిగిలిన భాగస్థులే పంచుకొనెడివారు గాని చనిపోయినవాని కొమాళ్ళనుగాని యితర వారసులను గాని వ్యాపారమునందు జొరనిచ్చుటలేదు. ఇందువల్ల ఆగస్త్యభ్రాతలు జేరి మంచి వ్యాపారములను మంటగలుపుటకవకాశము తగ్గునుగదా! కార్నీజీ వ్యాపారపు పనులనుండి విశ్రాంతిని బొందుట దేహదారుష్యము లేక కాదు. భాగస్థుల వత్తిడివల్లను గాదు. తానార్జించిన విశేష ధనమును తన జీవితకాలములోనే సద్వినియోగము చేయవలెనను ముఖ్యోద్దేశ్యముతో ఆయన వ్యాపారమును మాని జీవయాత్రను గడుపుచున్నాడు. + +కార్నీజీ అభిప్రాయప్రకారము ధనమాజి౯కొంచుట కంటె దానిని వ్యయము జేయుట కష్టమని తేలుచున్నది. ధనికుడుగా జనిపోవువాడు తనను తానగౌరవపరుచుకొనువాడని కార్నీజీ అభిప్రాయమైయున్నది. సాధారణముగ మనము చేయు ధర్మముల పద్ధతులు సరియైనవిగావని కార్నీజీ యొక్క నమ్మకము. ధనము సద్వినియోగము జేయుట యనగా సరియైన వ్యయము చేయుటయెగాని యిష్టము వచ్చినటుల వెచ్చించుట కాదు. 1881 సంవత్సరములో అమెరికా దేశ పత్రికలకు వ్రాయుచు ధర్మము చేయు పద్ధతులలో విద్యాలయములు సర్వకళాశాలలు స్థాపించుట, ధర్మపుస్తక భాండాగారములు, వైద్యశాలలు, యంత్రశాలలు, విహారవనములు, పురమందిరములు, ఈతనేర్పు స్థలములు మొదలగువాని నేర్పరచుట అత్యుత్తమంబులని ఆయన జెప్పియున్నాడు. + +కార్నీజీ యొక్క ధర్మములయందు గ్రంథ భాండాగారములే అగ్రస్థానమును వహించియున్నవి. ఈ గ్రంథభాండాగారోద్దేశ్యము మొదట కార్నిజీ కెట్లు కలిగెనో, యీ ధర్మమును గురించి యతని యభిప్రాయమేమిటో కొంచెము విచారించుట కత౯కావ్యము. పిట్సుబర్లులో పిల్లలు వారముసకొకసారి చదువుకొనుట కవకాశము కలిగిన 400 పుస్తకములు గల యొక చిన్న భాండాగారమునందు, తనకు గల యభిమానమును తాను పొందిన సంతోషమును 'కార్నిజీ యెన్నటికిని మరపుజెందిన వాడుగాడు. అప్పుడతని మనస్సులో, ఎప్పటికైన నాకు ధనము చేకూరె నేని ఇటువంటి ధర్మపు స్తకభాండాగారములను దేశమున వెదజలి బీదజనులకు నుపయోగకారులగునటుల చేయుదునుగదా యని నునిళ్ళూరుచుండెడివాడు. ఆయన పేదపిల్లవాడుగా నున్నప్పుడు కలిగిన యూహ యట్టిది. ఇప్పుడు వృద్ధుడై కోటీశ్వరుడైన కార్నీజీ, సంఘమునకు జేయగల ధర్మములయందెల్ల ధర్మగ్రంథ భాండాగార స్థాపనయే ఉత్కృష్టమై పరిగణింపబడవలెనని చాటుచున్నాడు. + +కార్నీజీని కొందరు ధర్మ గ్రంథభాండాగారములను గూర్చి ఆయన యభిప్రాయమును దెలుపవలసినదిగా కోరినప్పుడు ఈదిగువ సంగతులను శలవిచ్చెను. + +“గ్రంథాలయములు కష్టపడనిదే ఫలమునియ్యవు; స్వయంసహాయము జేసికొనువారికే అవి లాభమును గలిగించును; కాబట్టి అవి మనుజులను దరిద్రులనెన్నటికిని చేయజాలవు. ఈ కారణములచేత ధర్మగ్రంధాలయములు జనసామాన్యము నభివృద్ధికి దెచ్చు పరమోత్కృష్ట సాధనములుగ నేను పరిగణించుచున్నాను. ఆసక్తిగలవారికెల్ల గ్రంథములలో నిమిడియున్న యమూల్య రత్నములను గ్రంధభాండాగారములే యొసంగగలవు. గ్రంథపఠనకభిరుచిగల వారి బుద్ధి ఇతర నీచ రుచులయందు ప్రవేశించుట కిష్టపడదు. ఇది గాక జక్కని నవలల జదువుటచేత బీదలకు విశ్రాంతికుదిరి వారి దుర్భరజీవితములకు హాయి గలుగునని నమ్ముచున్నాను. ఇట్టివియేయగుననేక కారణముల చేత, ఇతర ధర్మములనేకములకంటె ధర్మ పుస్తక భాండాగారములు ప్రజా సౌఖ్యమునకును అభివృద్ధికిని ముఖ్యసాధనములగుటంజేసి, నేను వానిని +స్థాపించుచున్నాను". + +1891 సంవత్సరమునందు 'పీటరు హెడు' గ్రంధభాండాగారణాలను తెరచు సమయమున కార్నీజీ గ్రంథభాండాగారములను గురించిన తన ప్రథమ ఊపన్యాసము నిచ్చియుండెను. సంవత్సరమునకు 25 నవరసులు ధర్మము చేయదలచినవారున్న యెడల చిన్న గ్రామమునకు దగిన గ్రంధభాండాగారము నేర్పరచుటకు వీలుగలదని యప్పట్టున కార్నీజీ నుడివియున్నాడు. ఇంకొక 5 నవరసులు వెచ్చించిన యెడల విద్యార్థులకు దగిన పుస్తకములను చేర్చుట కవకాశము గలదనెను. అందువలన 44 \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0055.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0055.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..82d19d8033628fef533b7c6710b817cd3beb5788 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0055.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ఈ విధముగ చేయబడిన కార్నిజీ యొక్క పైధర్మముల మొత్తము మన రూపాయిలలో 30 కోట్ల 52 +లక్షల 50 వేల రూపాయలు కాగలదు. ఈ మొత్తమును తలంచిన యే ఆంధ్రుని గుండె ఝల్లుమనకుండును? కార్నిజీ యొక్క ఐశ్వర్వమువాత మన దేశములో నెల్లరు చదువవలెను. హిందువులలో “అపుత్రస్య గతిర్నాస్తి" యని నమ్మకము గలదు. తాను ధనమెద్విధముగా సంపాదించినను కొడుకనేవాడున్నాడా దానికి కత౯యని చూచుచుండుట హిందువుని స్వభావము. అట్టివాని కణ౯ములకు కార్నిజీ బోధ బాధకరముగా నుండవచ్చును. కాని ఆయన దార పుత్రాదులకు తగినంత మాత్రమిచ్చి శేషించినది ధర్మమునకు వినియోగించవలె ననుచున్నాడు, ఆంగ్లేయ పత్రికాధిపతులలో సుప్రసిద్ధుడైనట్టి కీతి౯శేషుడయిన స్టెడు కార్నిజీకినిచ్చిన సలహాల +ను, కార్నిజీ స్వయముగా వ్రాసిన యనేక విషయములను మన యాంధ్ర యువకులు ముఖ్యముగా జదువవలెనని బరోడా పత్రికాధిపతుల యభిప్రాయమై యున్నది. + +అమెరికాలోని గ్రంథ భాండాగారములకు కార్నిజీ 1918 సంవత్సరమునందు చేసిన ధర్మముల యొక్క మొత్తము 4 లక్షల అరువదివేల నవరసులు. ఇతరులిందు నిమిత్త మిచ్చినది 4 లక్షల నవరసులు ఇది గాక లక్ష 68 వేల 655 గ్రంధములును, గ్రంథభాండాగారముల నిమిత్తము 12 స్థలములును, 101 భవనములును ఇంక చిల్లర ధర్మములనేకములును చేయబడినవి. 1913 సంవత్సరాంతమునకు ఆండ్రూ కార్నిజీ యొక్క ధర్మముల మొత్తము 18 కోట్ల 24 లక్షల రూపాయిలై యుండెను. + +మనదేశమునందు జనులలో ననేకులు విద్యాగంధము లేనివారు, విద్యతోనంతగా నవసరము లేదని తలంపబడు స్త్రీల మాటయటుండనిచ్చి, పురుషులలో సహితము రాజకీయోద్యోగములం బ్రవేశింప నెంచువారును, తమ జీవనోపాధికి విద్య యత్యంతయవసరమని తలచెడి కొలది మందియును, మాత్రమే తమబిడ్డలకు విద్య నేర్పించుచున్నారు. కావున దేశమునందు బహుసంఖ్యాకులు విద్యావిహీనులేగాక నిరక్షరకుక్షులునై యున్నారు. + +దేశమునందు జ్ఞానము వ్వాప్తమై జనులు మౌఢ్యమను బోనడుపవలయునన్న చిన్న పిల్లలనిమిత్తమై పాఠశాలలును, కర్మకారులు వ్యవసాయదారులు మొదలగు వారి నిమిత్తమై రాత్రి పాఠశాలలను పెట్టవలెను. ఇదివరకే కొంత చదువ నేర్చినవారి కొఱకై యప్పుడప్పుడు యుపన్యాసములు నిప్పించుటకై ప్రయత్నములు గూడ జరుగవలసి యున్నవి. తానే దేశమునందు జన్మించినదియు, తన దేశముయొక్క నైసర్గిక స్థితి, శీతోష్ణాది మార్పులు, పాడిపంటలకును వ్యాపారమునకును గల సౌకర్యములు, జనులు, వారి యాచార వ్యవహారములు మున్నుగాగల యంశములను తెలిసికొని యానందించ లేనంతటి దౌర్భాగ్యస్థితివంటిది మానవునకు మఱియొకటి యుండబోదు. ఏదేశమైనను అట్టి బలపరాక్రమశీలురగు నాగరికాగ్రేసరులగు జాతులు గలిగినదైనను, తన పూర్వపు ఔన్నత్యమును మఱచి తన పూర్వపురుషుల సాధుచరితంబులను పఠింపక తన్మూలకముగ ధైర్యసాహసములకు గోల్పోవుట కిచ్చగింపదు. మన ప్రస్తుత విద్యా విహీనావస్థకు కారణము మన పూర్వచారిత్రమును మఱచి పోవుటయేయని వేఱుగ చెప్పనేల! \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0056.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0056.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1b9a72ba0b840444784ff9018447427b3dbcae8d --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0056.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +జనులలో న నేకులు తమ గ్రామసరిహద్దులను దాటనివారును, తమ దేశ యితిహాసము నేమాత్రమును తెలియనివారును, తమచుట్టుప్రక్కలనుండు వన్యదేశములలో నెట్టి యద్భుతకార్యములు జరుగుచుండునదియు తెలిసి +కొనుటకయినను వీలులేనంతటి యజ్ఞానావస్థలో నున్నవారును గలరు. అట్టిజనుల యజ్ఞానమునుబోగొట్టి వారికి ప్రపంచజ్ఞానమొసంగుటకు తగినప్రయత్నములు జరుగవలసియున్నవి. విద్యనభ్యసించుటకు గ్రంధపఠన మెటుల సులభసాధనమో అటులనే గ్రంధవ్యాపనమును, గ్రంథరచనమును జ్ఞానప్రచారమునకు అత్యంత పరమసాధనములై యున్నవి. నాగరిక దేశములలోనెల్ల యీగ్రంధవ్యాపనము పుస్తకభాండాగారమూలమూలమున అతికాశలముతో నెరవేర్పబడుచున్నది. + +ఈకాలమున గ్రంధములనేక విషయములంగూర్చి వ్రాయబడుచుండుటచేతను, మానవుని యార్థికావస్థ యెటుల సామాన్యమో అటులనే జీవితకాలమును స్వల్పమగుటంజేసి, బుద్ధిమంతుడగువాడు తాను చేతంబూనుటకు పూర్వమే యేయేగ్రంధములను దాను జదువవలసినదియు స్థిరపరుచుకొనవలసియున్నది. ఈ విషయమును నిర్ధారణచేయుటకు ప్రతివానికిని సుసాధ్యముకాదు. కావున జనులకు సులభముగా గ్రంధములనన్నిటిని అందజేసి, +వారు యేయేగ్రంధములను వారివారి అభిజ్ఞతానుసారముగ పఠింపవలసియుండునో, నావిషయమై సలహానిచ్చుటకును గ్రంథభాండాగారములు అత్యంత ప్రయోజనీయములయియున్నవి. + +మానవసంఘముయొక్క యభ్యున్నతికై తోడ్పడెడి జ్ఞానప్రతిపాదకములగు గ్రంథరాజములనెల్ల పుస్తక +భాండాగారముల నుంచదగినవియే. ఆటిపనిని చక్కగా నిర్వహింపవలయునన్న జనులందరును యేకీభవించి దేశమునందలి ప్రథానపట్టణములలో నట్టి మహాభాండాగారములను నెలకొల్పవలసియున్నది. ఈ వ్యాసము ఆంధ్రదేశమునుగూర్చియే వ్రాయబడుచున్నదిగాన, అట్టి మహాభాండాగారము ఉత్తరసర్కారులకెల్ల మధ్యస్థానమనందగు బెజవాడయందో గుంటూరునందోనొకటియు, దత్త మండలములు నెల్లూరు చిత్తూరుజిల్లాలవారికి తదితర ద్రవిడదేశవాసులగు నాంధ్రులయుపయోగార్థమై తిరుపతియందో కాళహస్తియంతో మఱియొకటియును, స్టాపింపబడినచాలురూ, ఈమహాభాండాగారముల (Central Libraries) యందు అమూల్యగ్రంధములును, సంస్కృత, ఆంధ్ర, ఆంగ్ల భాషాగ్రంథముల నుంచుటయేగాక దొరతనమువారిచే నప్పుడప్పుడు ప్రచురింపబడు పరిపాలనా +సంబంధములగు వార్షి కవృత్తాంతములును, ప్రచురములుగూడ నుంచుటకు ప్రయత్నములు జరుపవలయును. + +ఈ మహాభాండాగారములుగాక ప్రతిజిల్లా పట్టణమునందును నొక పుస్తకభాండాగారము నెలకొల్పబడి, +అట్టి భాండాగారప్రతినిధులతో గూడిన మఱియొక కార్యనిర్వాహకసంఘమువారి యధీనమున దేశమునందలి పుస్తక భాండాగారములన్నియు నుండవలయును. ఆసంఘమువారు యేసమయమున కాసమయమున యేయే నూతన పుస్తకములు ప్రచురింపబడుచున్నవో తెలిసికొని యీ పుస్తకములను తమ మహాభాండాగారమున నుంచుటయేగాక జిల్లా భాండాగారములవారికెల్ల పంపి వారివారి +శక్తిననుసరించి కొనునట్లును, వారొక వేళ కొనలేకపోయిన వారికి యెరువుగానిచ్చుటకును యేర్పాటుచేయవలయును. ఎట్లుండినను జిల్లాసంఘమువారు సంపుట మొక్కటికి పదిరూపాయిలకంటె యెక్కువవెలనిచ్చి కొనకుండునట్లును నియమమేర్పరచి అంతకన్న నెక్కువ వెలగల గ్రంధములను మహాభాండాగారములలో నుంచుచు తమయధీనములోనున్న జిల్లాభాండాగారముల కరువుగా నిచ్చుచుండిన బాగు. + +ఇదేతీరున ప్రతిజిల్లాభాండాగారాధికులు తమజిల్లాలోని ప్రతి గ్రామమందుగాని, లేక చిన్నవయినచో సమీపముననుండు నాలుగైదు గ్రామముల కొక్కభాండా \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0057.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0057.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fd6d1a340dc805a8e74d197aba43b27cf31ec6ba --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0057.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +గారము చొప్పున గాని, స్థాపించి ప్రతిభాండాగార నిర్వాహకసంఘము వారి ప్రతినిధిని తమ కార్యనిర్వాహక సంఘమున చేర్చుకొనవలయును. గ్రామభాండాగారములలో నింగ్లీషు గ్రంధము లుండనక్కరలేదు. ఏ గ్రామభాండాగారముగాని ర్పు 1000ల కంటే యెక్కువ విలువగల గ్రంథముల నుంచుకొన యగత్యములేదు. గ్రామభాండాగారము యొక్క సభ్యులలో నేరికైన తమ భాండాగారమున లభించని ఆంధ్ర, ఆంగ్ల గ్రంధములుండిన వాటిని జిల్లా భాండాగారమునుండి అరువుగా తెప్పించుకొనుటకు తగిన యేర్పాటు లుండవలయును. అదే తీరున జిల్లా భాండాగారముల సభ్యులును మహాభాండాగారముల నుండి తమకు లభింపని పుస్తకములను తెచ్చుకొనుచుండవచ్చును. + +ఇక నధమపక్షము ర్పు 100 లు విలువగల 250 పుస్తకములును గలిగిన ప్రతి గ్రామభాండాగారమును, జిల్లాభాండాగారముక్రింద నుంచుకొనవలెను. ర్పు 2500 విలువగలిగి 2000 గ్రంథములుగల భా౦డాగారములను మహాభాండాగారముక్రిందను తెచ్చుకొనవలెను. ఇట్లన్ని భాండాగారములవారును కలిసి అన్యోన్య మైత్రతతో పనిచేసిన మనదేశమున అచిర కాలముననే జ్ఞానము విలసిల్లి మనలనావరించిన యంధకారము పటాపంచలై పోవుననుటకేమాత్రమును సందియము లేదు. + +భాండాగారములలో వచ్చి చదువువారందరును ఉచితముగనే చదువనియ్యవలయును. కాని పుస్తకములను గృహమునకు తీసికొనిపోవుటకు సభ్యులకు మాత్రమే యధికారముండవలయును. గ్రామభాండాగార సభ్యులకు నెలకు రెండణాలకన్నను, జిల్లా భాండాగారముల వారికి నాలుగణాలకన్నను మహభాండాగారమందలి సభికులకు నెలకు యెనిమిదణాలకన్నను తక్కువకాని చందాను క్రమముగా సభ్యులవల్ల వసూలు చేయబడి, అందులో సగముకంటే మించని మొత్తము వార్తాపత్రికలకై వినియోగింపబడిన, జనులను భాండాగారముల కాకర్షించుట కిదియొక సాధనమగును. + +ప్రతిసంవత్సరమునను గ్రంధభాండాగార ప్రతినిధులందరునుగూడి గ్రంథభాండాగారములు స్థితిగతులను గూర్చి ముచ్చటించుట యత్యంతావశ్యకము. ఈ సభ కేవలము, కార్యనిర్వాహక సభా ప్రతినిధుల సభగా నుండవలయనుగాని పాఠక ప్రపంచమున కీ సభలో విశేషముపనియుఁడదు. గ్రంధ భాండాగార నిర్వాహకులు అప్పుడప్పుడు మంచి విషయములనుగూర్చి పండితులచే నుపన్యాసములనిప్పించుచు జనులలో జ్ఞానపిపాస గలిగించవలయును. పలువురుగూడి నేదైన నొక గ్రంధమును చదువుటకు పాఠక మండలులను గూడ నేర్పరుపవచ్చును. ఈ భాండాగారముల యొక్క యభివృద్ధిని సూచించు పత్రికయు నుండిన బాగే. + +మన దేశమున ముఖ్యముగా తెలుగు దేశమున నొకరు ప్రారంభించినపనికి ఇతరులు తోడ్పడుటకు మారు మఱియొకరును అదేపనిని నిర్వహింపబూనుకొని ధనవ్యయమును, కాలహరణమును జేయుచున్నారు. సంఘీభావమునగల శక్తిని గ్రంధ పూర్వకముగ చదివి సంతసించుటకును, యితరులలో నుండుటను చూచి సంతసించుటకును, మనలో యా శక్తి లేదని విలపించుటకు నుమాత్రమే నేర్చుకొంటిమి గాని మన లాభమును కోల్పోయి, స్వగౌరవమును పాటించక, ఇతరులతో కలసి పనిచేయుట కింకను మనము నేర్చుకొనలేదు. రెండు మూడు సంవత్సరములకు పూర్వ మొక్క వర్సాపురము తాలూకా అభివృద్ధి సంఘమువారే చేయుచున్న పని ఇపుడెందరు చేయుచున్నారో చూడుడు! విజ్ఞానచంద్రికా మండలివంటి సంఘములు మన దేశమున నెన్ని ప్రబలినవి కావు. ఒక రాజమహేంద్రవరము వలెనే ఇంకను పుస్తక భాండాగారములు స్థాపింపబడుటలేదా? కమ్మరవీధికి నూదుల నమ్మబోయిన ప్రయోజన మేమి? + +మనదేశ మతివిస్తారమైనది. మన కార్యనిర్వహణ శక్తియో అతిసంకుచితమైనది. మన దాతృత్వమో అతిస్వల్పము. మనవ్యయమన్ననో విచ్చలవిడి దేశకార్య \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0058.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0058.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..300e4541f0ffff74e8a164b36a9612c5975ab453 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0058.txt @@ -0,0 +1,55 @@ +దురంధరులా అరుదు. స్వకార్యసాధకులు మెండు! ఇట్టి స్థితిలో మన దేశము నుద్ధరించుటకు బుద్ధిమంతులగువారు ఒకచోగూడినపుడు కేవలము మాటలతో తృప్తినొందక కార్యాచరణమునకై తగిన పద్ధతుల నవలంభించవలసియుండును. పరమేశ్వరుడు మన ప్రయత్నములకుతోడ్పడి మన దేశమును తేజోవంతముగ జేయును గాక! ఓం తత్సత్ . + + + + +'ఏకడలనుండి వచ్చితి నెఱుఁగఁ జెప్ప +నమ్మ! యెచ్చోటఁగన్గింటి వమ్మ! నన్ను ?” +ననుచుఁదల్లిని బసిపాప యడుగఁ జొచ్చె; +నంత శిశువును దనయక్కునందుఁ జేర్చి +యింతకన్నీరు విడుచుచు నింతనగుచు, +నీవిధంబున నుత్తర మిచ్చే, మాత:- +నాదు మురి పెంపుబిడ్డ! వినంగదమ్మ! +యల్ల నా బాల్యమందాట లాడునప్పు +డూయెలలోన నాతోడ నుంటివమ్మ! +మట్టి శివుఁ జేయ నెద సమకట్టినపుడు, +చేయుచును జెఱుపుచును వచ్చితిని నిన్ను; +నాదు గృహదైవతముతోడ నీదుమూర్తి +వెలయు చుండెను సింగపుఁ బీఠియందు; +పూజజేసితి నిన్నుఁదత్పూజనమున +బిడ్డ ! నాముద్దు పట్టి! సత్ప్రియములైన +మధురవాంఛల నెల్లఁ, బ్రేమముల నెల్ల, +రాగముల నెల్ల, మాయంబ బ్రతుకునందు, +మఱియు నమ్మమ్మ జీవితమహితవార్థి +జీవమందుచు నుంటివి చిన్నయపుడు. +మన గృహంబును బాలించు మానవతికి +మెడీని యుగయుగంబులు డాగియుండి యెపుడు +నూర్జితానందమును గూర్చు చుంటికదవె +బాల్యమున నాదుహృదయంబు ప్రసవమట్లు +క్రమవికాసము నందెడి కాలమందు +దానిచుట్టును గమ్మని తావివౌచు +వెలయుచుంటివి గాదె! నీలలితమైన +మార్దవంబు నదెట్టులో మచ్ఛరీర +మునను జవ్వనమున్నిల్పఁ బనుచుచుందు, +బిడ్డ! ముద్దులపట్టి! యీవిశ్వమందుఁ +బరిఢవిల్లువాని కనుంగుపట్టి వీవు! +శాశ్వతా పరివర్తిత చారుమూర్తి +వఖిలవిశ్వంబు నుదయించునపుడ యుంటి +వైహిక స్వప్న జీవనమందు నుండి +సత్పదార్థ మురీతి నా స్వాంత మందుఁ +గూడి యాడంగ నోబిడ్డ! కోర్కెలూర +గురుత రానంద వార్ధులఁ గూడి యిటకుఁ +దేఁబడితివీవు; నీమోముఁ డేఱిచూడఁ +దెలియరాదయ్యె నీమాయ తేటపడఁగ; +నెల్ల వానికిఁ జెందుచు నెసఁగునీవు +నాపదార్ధంబ వెట్లేదు? నాతనువునె +నీతనువునందుఁ జుంబింతు; నీ వొకర్తు +బిడ్డవై యుంట, నాముద్దుబిడ్డ ! నవ్వు +చుండి యీ భూమికరుదెంచి యుంటి వీవు. +నిన్నుఁగోల్పోవుదునెయంచు, నేభయాన +నదిమి పట్టుదు బిగ్గ నా యక్కు నందు; +నిన్నను క్షణమేఁ గననేరకున్నఁ +దద్దయు న్విలపించెదఁ దనువు మఱచి; +నాసుకోమల హస్తంబునక్ గనంగ +నెట్టిమాయ విశ్వధనంబునెల్ల నొకట +నెట్టుబో నెగ్గిపట్టెనో యెఱుఁగ; బిడ్డ! \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0059.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0059.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..755fa0f59741e584e46101d62aae2e3b94ce64e0 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0059.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +సారస్వత జీవన మననేమో యాంగ్లేయభాషాపరిచితులు కానివారికి బోధపడక యెద్దియో యొక క్రొత్తవిశేపముగాఁ బొడకట్టవచ్చును. గ్రంధరూపమున నున్న వాఙ్మయమునకే సారస్వతమనునామము వర్తించుచున్నది. అట్టిసారస్వతనిర్మాణమునే జీవనాధారముగాఁ జేసికొని లోకయాత్ర గడపునట్టి వృత్తికే సారస్వత జీవనమని నామకరణముఁ జేయుచున్నాఁడను. దీనినే గ్రంధములు వ్రాసి తన్మూలమున ధనమాజి౯౦చుటయే వృత్తిగాఁ గలిగియుండుట యని తేటమాటలతోఁ జెప్పఁదగును. ఇట్టి సారస్వత జీవనము నాగరికులైన విదేశీయులలో నెక్కువగాఁ గాన్పించుచున్నను మనయాంధ్రులలో నరుదైయున్నది. ఈవిషయము మహత్తరమైన దగుటచేతను, యిదియొకవృత్తిగా మన దేశమున నిదివఱకుఁ బరిగణింపఁబడ కుండుటచేతను, ఆంధ్రసారస్వతమును గూర్చి మాత్రమే వ్రాయుదును. + +“సారస్వత జీవనము పూర్వముండెనా? ఉన్నచో, నేరీతి నుండెను? ఇప్పుడే రీతినున్నది? దీనినవలంబించుటవలనఁ గలుగు లాభనష్టము లెట్టివి? దీని నభివృద్ధిపరచుటెట్లు?" అనునీ మొదలగు ప్రశ్నంబులకుఁ దగిన ప్రత్యుత్తరంబులు సంగ్రహముగానైనఁ జర్చించి చెప్పవలసియుండును. సారస్వతజీవన మొకరీతిగాఁ బూర్వకాలమున మన దేశముననుండెనుగాని స్వచ్ఛమైన రీతినుండక యది యొక ప్రత్యేక మొకశాఖవారిలోనే యత్యల్ప సంఖ్యాకులులచే నలంకరించుకొనఁబడి దేశకాల స్థితులనుబట్టి యెదుగుబొదుగు లేక సంస్కారరహిత మైయొప్పుచుండెను. + +పూర్వకాలమున రాజ్యపరిపాలనము చేసిన మహారాజులు, మండలాధిపతులు, సేనానాయకులు, మంత్రులు, ధనికులు మొదలగువారు కొందఱు భాషాభిమానులును కీర్తికాములునై కవుల నాదరించి భూవసతులను, కొన్నివేళలనగ్రహారములను నొసంగియు, ధన కనక వస్తు వాహనాదులచే సంతరింపఁజేసియు బహువిధంబుల సత్కరించుచుండుట చేత ననేకులు వారలకు కృతుల నంకితములఁ గావించి కుటుంబ పోషణముఁ జేసికొనుచుఁ వచ్చిరి గాని యదియంతియుత్తమ మార్గము గాఁగనుపట్టకుండెను. అంతియగాక మహాసముద్రములో నొక జలబిందువువలె మహా సంఘములో వారిసంఖ్య యత్యల్పమై యుండెను. ఆయత్యల్పసంఖ్యగల వారి మార్గము కూడ నిఱుపేదలై, భక్తాగ్రగణ్యులయిన కవివరేణ్యులచే నీచమైనదిగాఁ గర్హింపఁబడుచునే వచ్చినదికాని యుత్తమ మార్గమని సూచింపఁబడలేదు. + +పూర్వజన్మ సహస్ర సంచిత తపఃఫలంబున శ్రీమన్నారాయణ కథాప్రపంచ రచనా కుతూహలుండును, సహజ పాండిత్యుండును, కవివరుండును, భక్తాగ్రేసరుండునగు బమ్మెర పోతన నిఱుపేదయయ్యును నరకృతి నిషేధించి, తనభాగవతమును శ్రీవారి కంకితము చేసినట్టుగనేతత్కృతిలోని \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0060.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0060.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..70c9e83540e34980758f1a22d4b25896168ac083 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0060.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +అనుపద్యమువలన విస్పష్టమగుచున్నది. +మఱియు సంకుసాల నృసింహకవియు తన కవికర్ణ రసాయనమున + +అనివాక్రుచ్చి గర్హించి యున్నాఁడు. బమ్మెర పోతరాజు కర్ణాటులకుఁ గృతియొసంగి ధనము సంపాదింపవలసినదని శ్రీనాధనిచేఁ బ్రేరేపింపఁబడినపుడు భారతి +కన్నీరు మున్నీరుగా నేడ్చుచుఁ బ్రత్యక్షమైనట్లు గాఁగాన్పించిన నతఁడు + +అనిపలికి యామెనూరార్చి నట్లు గాఁ జెప్పెదరు. + +ఒకప్పుడు బమ్మెర పోతరాజు పొలముదున్నుకొనుచు నలసిగట్టునఁ గూర్చుండియుండఁగా నతని బావమఱదియని చెప్పఁబడేడీ పై శ్రీనాధకవి “హాళికులు సుఖముగా నున్నారా”యని పరిహాసముజేయఁగా నమ్మహనీయుఁడు + +అని యతఁడు మాఱుమాటాడకుండునట్లుగాఁ బ్రత్యుత్తరం బిచ్చెనని కూడ చెప్పెదరు. ఇట్టి దుృష్టాంతములను మఱికొన్నిటి నాంధ్రసారస్వతమునుండి యెత్తిచూపవచ్చునుగాని గ్రంధవి స్తర భీతివలన వానిని విరమించుచున్నాను. + +ఈకాలమునందువలె నాకాలమున నచ్చుకూటములు వెలసి, గ్రంధములు ముద్రింపబడి మూల్యమునకు విక్రయింపఁబడుట లేని కారణమున, నాకాలమాన స్వతంత్రమైన సారస్వత జీవనమున కవకాశము లేకయుండెను. ఏతన్మూలమున నాంధ్రసారస్వత మీకాలమునందువలె శాఖోపశాఖలతో వర్ధిల్లుటకు మార్గము లేక యున్న తావుననేయుండి యాకాలఁపుం బ్రభువర్యుల దయాధర్మ భిక్షములకులోనై మనవలసిన దయ్యెను. కాఁబట్టి యాకాలమునాటి సారస్వత జీవనము నొక జీవనముగాఁ బరిగణింప వలసిన పనిలేదు. + +పూర్వమునఁ గవులయెడఁ బ్రజలకు భక్తికన్న భయ మెక్కువగ నుండెను. కవులు తిట్టిన శాపమై తగులు \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0061.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0061.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b19b132b0a1ce324f47c7c9ea8c5ef8d291abf68 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0061.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +నన్న వెఱ్ఱిభయ మాకాలమున నుంటచేఁ గొందఱుకవులు భూషించియు, దూషించియుఁగూడ ధనహరించుచుండిరి. ఒకని గుఱించిన కీర్తి గాని యపకీర్తిగాని వ్యాంపిపఁజేయుటకు నీకాలమునందలి వార్తాపత్రికలవలె నాకాలమునందలి కవులు కారకులగుటచేత సాధారణముగా నెల్లవారును కవులకు భయపడుచు, శుభకార్యాదులలో కట్నములు కానుకలుగూడ చెల్లించువారుగ నుండిరి. ఎవ్వరు సన్మానింపకో వారిపై కత్తికట్టి, కలము చేఁబట్టి, చలము చేనొక దూషణ పద్యమును గాని గ్రంధమును గాని/వాసి దేశదేశములఁజాటు దుష్కవులు కూడ నుంటచే గ్రంధకర్త పదము భయంకరమైనదై యపకీర్తిపాలయ్యెను. సామాన్యులలో "గ్రంధకర్త" యనఁగా చెడుగు చేయువాఁడని యపార్ధమేర్పడినది. అతఁడు "గ్రంధసాంగుఁడు; మనవాఁడు గ్రంధకర్తయైనాఁడు" అనునవి చెడు పనులు చేయువారిని గూర్చి పలుకునట్టి వాక్యములుగానున్నవి. + +ఇట్లే గీర్వాణభాషాపండితులు కొందఱు సామాన్య జనుల వేషభాషల నధిక్షేపించుచు నౌచితి నెఱుంగక ఛాందసులై పామరులతో సంభాషించునపుడు సయితము సంస్కృత పదాడంబరమును జూపుచుంట చేత సామాన్యజనులకు వారిభాష యర్థము గాక యుండెను. అందువలన సామాన్య జనులా గీర్వాణ పండితులను గర్వభూయిష్టులను గాఁ దలంచుచుండిరి. ఏతత్కారణము వలన గీర్వాణశబ్దమున కపార్థ మేర్పడినది. అతనికి గీర్వాణము బలిసిపోయినదనఁగా వానికి గర్వమతిశయించినదను నర్ధము స్ఫురించుచున్నది. ఎంతటి సద్వస్తువు నైనను సద్వినియోగమునకుఁ దేక దుర్వినియోగ పఱచుచున్న యెడల దానికుండు సహజ గౌరవము కూడ చెడుచుండుననుటకు పైవిషయములను తార్కాణముగఁ జూపవచ్చును. కాఁబట్టి గ్రంధకర్త శబ్దమునకట్టి యపార్ధమేర్పడినప్పుడు సారస్వత జీవనమునకు సంఘములో గౌరవ మెట్లేర్పడఁగలదు? + +కనుకనే మన దేశములో నింతకుఁ బూర్వము గ్రంధరచన యొకవృత్తిగాఁ బరిగణింపఁబడుచుండలేదు. ఆదిసద్వృత్తులలో నొక్కటి యనుమాట జనసామాన్యమునకుఁ దెలియకుండెను. ప్రస్తుతస్థితియొకింత పరికింతము. బ్రిటిషు ప్రభుత్వము మనదేశమునకు లభించిన నాటనుండి మనదేశములో ముద్రా యంత్రములు వెలసి ప్రాచీనాంధ్రగ్రంధములనేకములు ముద్రింపఁబడి కాక వెలలకు వేనవేలు విక్రయింపఁ బడుచున్నవి. వార్తాపత్రికల మూలమునను యేటేటను ముద్రాయంత్రములనుండి వెలువడు గ్రంధములవలనగు భాషాభివృద్ధి యగుచున్నది. స్వదేశోద్యమమువలన మన దేశమునకు; గలిగిన లాభము భాషోజ్జేననముని ముఖ్యముగాఁ జెప్పఁదగును, సర్వకళాశాలాధికారులు దేశభాషలనుద్ధరింప నుదాసీనులై యున్నను దేశమున గ్రంధప్రచారమునకై యనేక సమాజము లేర్పడి యేటేట బెక్కు గ్రంధములనచ్చొత్తించుచు దేశమున వెదఁజల్లుచున్నవి. ఆగ్లేయభాషావిశారదులైనవారు మాతృభాష పట్లవిముఖులు గాక యనేకులిప్పుడు మాతృభాషాభిజ్ఞులై యత్యంతోత్సాహముతో మాతృభాషా సేవకై గడంగుచున్నారు. పల్లెలలో సైతము గ్రంధభాండారములు వెలయుచున్నవి. + +శాస్త్రగ్రంధములు, చరిత్రగంధములు, నవలలు, నాటకములు, ముద్రాయంత్రములనుండి వెలువడుచు నొకరీతిగా నమ్ముడువోవు కాలమువచ్చినది. ఇదియొక మార్పుకాలము, ఈ కాలస్థితిని జూచి యనేకులాకర్షింపఁబడి గ్రంధరచనకుఁ బూరుకొని దానినే జీవనాధారమగు వృత్తిగఁ జేసికొనవలయునని సాహసించి ముందుకువచ్చుచుండుటచే భాషా ప్రపంచమున నొక గొప్పకలవరము జనించుచున్నది. దానిస్వరూపమిట్టిదని తెలిసికొనుట గ్రంధరచనకు దొరకొనఁబూనిన ప్రతిమనుష్యున కవశ్యకర్తవ్యమైయున్నది. గ్రంధకర్తలకు మాత్రమెకాదు. దేశక్షేమము నభిలషించి సారస్వతాభివృద్ధి కైపాటుపడుచున్నట్టి ప్రతిదేశాభిమానికిని కలవరస్వరూపమును దెలిసికొనుట విధియైయున్నది. ఈకలవరమే నేఁడీవ్యాసమును వ్రాయుటకు నన్నుఁ బ్రేరేపించుచున్నది. + +వస్తుస్వరూపమును సరిగా గ్రహింప శక్తులు లేక దురాశాబద్ధులై యనేకులు సరియైన భాషాజ్ఞానము గాని \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0062.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0062.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..64b6dda0a80f0e912b6669c8b2d038bc1404f4b4 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0062.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +శిక్ష గాని, లోకానుభవము గాని, యోర్పుగాని లేక గ్రంధకర్తలకుండు బాధ్యతలను గుర్తెఱుంగక దుస్సాహసమునకుఁగూడ నొడిగట్టి చేతగాని పనులకుఁ|జేయిచాచి, తాము నష్టముఁ బొందుటయె కాక తాఁజెడ్డ కోతి వనమెల్ల జెఱిచినదన్నట్లు ప్రతిభాశాలురయిన గ్రంధకర్తల ప్రయుత్నములకుఁ గూడ నాశనమును గల్పించి, దేశమునకుఁ జేటు వాటిల్లురీతి వర్తింపసమకట్టుట శోచనీయము, మనదేశములో నెవ్వఁడేని సమర్థుఁడొకఁ వ్యాపారముకుజేసి, యావ్యాపారమునకై నానాకష్టములుపడి సమర్ధతతో దానిని నిర్వహించి కొంచెము లాభము బొందుట తటస్థమైనతోడనే యనేకులదివఱకు మాంద్యులైయుండియు, మఱియొక వృత్తికి దొరకొనక వానిపై పోటీకిబోయి, యావ్యాపారము నే చేయనవలంబించి, తామునష్టమును బొందుటయేగాక, లాభమును బొందుచున్న మొదటివానికి నష్టముగలిగించి, చెఱచుచుండుట, మనము కన్నులారఁ జూచుచున్నారము. సారస్వత విషయమునఁ గూడ నిట్టిచందములే గానం బడుచున్నవి. సారస్వత జీవనము కష్టసాధ్యము. మిక్కిలి పవిత్రవంతము. సుగుణాఢ్యులకు సులభసాధ్యము, దురాశాపాశబద్ధులకు దుస్సాధ్యము.నాల్గుపత్రము లల్లఁగల్గినవాఁడు కవియు, నాల్గుపత్రములు గీకినవాఁడు గ్రంధకర్తయుఁ గాఁజాలడు. సత్కావ్యములను రచించువారు సత్కవులు, సత్కవులసంవృత్తమును సంకుసాల నృసింహకవి కవికర్ణ రసాయనమున నిట్లభివర్ణించి యున్నాఁడు. + +ఇక్కాలమున నిట్టి సత్కవు లెక్కడనో గాని కానంబడరు. సత్కవులెట్టివారో సద్గ్రంధకర్తలు గూడ నట్టివారె యగుదురనుటకు సందియములేదు. నిష్కళంకమైన యోచన, సత్యమందనరాగము, కీర్తిప్రదమైన స్వేచ్ఛ వీనితోఁగూడుకొన్న దైనయెడల సారస్వతజీవనము తక్కినవానికన్న శ్రేష్ఠమైనదనుటకు లవమాత్రము సందియములేదు. + +తనంతగ తానొక పక్షమునకు మొగ్గ నూహించినప్పుడుతక్క గ్రంథకర్త యెన్నఁడుము నొక మనుష్యునకుఁగాని, యొక స్థలమునకుఁ గాని, యొక పక్షమునకుఁ గాని వశుఁడు కాఁజాలఁడు. గ్రంథకర్తకు జనసామాన్యమైనను రాజాధిరాజైనను నొక్కటియె. గ్రంథకర్త యనేక ప్రజలను బరిపాలింప సమర్థత గలవాఁడు. అతనిశక్తి మహత్తరమైనది, ఆ ప్రతిమానమైనది. కనుక సారస్వత జీవనము తక్కినవానికన్న నధిక సంతోషకరమయినదిగానే నూహించెదను. అయినను గొందఱు నాయభిప్రాయముతో నేకీభవింపకపోవచ్చును. అట్టివారు సారస్వత జీవనముగలవారిలోనే పెక్కందుకలరని నేనెఱుంగుదును. అగ్ని మాంద్యముచే క_సిపడువారనఁగా మనోరథభగ్నులైన గ్రంధకర్తలు పెక్కండుగలకు. ప్రచురణకర్తలకు ననేక సంవత్సరములవఱకు నొడంబడికలు వ్రాయువారు శృంఖలములలో నృత్యములు సేయు వారి పగిది దుఃఖభోజనులగుచున్నారు. సారస్వత జీవనమువలనఁ గలుగవలసిన యానందము గలుగనేరదు. ప్రచురణకర్తలు తమ కృషికి నెంతప్రతిఫలము నొసంగుదురో యని యను దినమును తాను వ్రాసిన కాగితములను లెక్క పెట్టుకొనుచుండు గ్రంథకర్త యెన్నఁడును సుఖమనుభవింపఁ జూలఁడు. జనప్రవాహ మెట్లీడ్చిన నట్లుపోవుచు, నేఁడిచ్చట, రేపు వేఱొక్కచోట, నెల్లుండి మతొక్కచోట స్తుతి పాఠములంగనుచు, తిబ్బిబ్బులగుచు, అప్పటి కానందమును బొందఁగోరు గ్రంధకర్త దేవతా ప్రసాదమునకు దూరగుఁడై, తానెవ్వరితోఁ గలిసి మెలసి తిరుగఁదలంచెనో యట్టి గొప్పవారిచేతనే పరిత్యజింపఁబడి తుదకు కష్టకాలమునకు నసహాయుఁడై పరితప్తుఁడుగాక మానఁడు. + +మహారాజుల చెలిమిఁజేసి, బంగరుతూగుటుయ్యేలలో నూగుచు, హంసతూలికా తల్పంబుల శయనించుచుఁ \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0063.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0063.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d064107071d85b07f19311feccdec55cc47044e0 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0063.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +జల్లకులలో నెక్కి యెల్ల వేళల విహరించుచు, బమ్మెర +పోతరాజుదారిద్ర్యమును బరిహసించిన కవిసార్వభౌముఁడు శ్రీనాధునివంటివాఁడు సయితము వార్ధక్యమునఁ గష్ట +పరంపరల పాలయినవిషయము శ్రీనాధక వికృతము లైన + +అను పద్యములలోఁ దెలుపఁబడియుండెను. + +ఇట్లే ప్రసిద్ధిఁగాంచిన “రాబర్టు బరన్సు”యను నాంగ్లేయకవి +యౌవన కాలమున గొప్పవారిచే సన్మానింపఁబడుచు వారిచేఁ గావింపఁబడువిందులం గుడుచుచు నుండియు, తుదకవసానకాలమున తన్నావఱకు గౌరవించి శ్లాఘించుచుండెడి తనతొంటిమిత్రులుపేక్షాపరులై, యొక్కరొక్కరే విడిచిపోవ "నైదుపౌను"లప్పీయవలసినదని యొక ప్రచురణకర్తను బ్రార్థింపవలసివచ్చినది. తన +యౌవనమున దన్ను స్తుతించిన ధనాఢ్యులగు ప్రభువులందఱునేమైరి ? వారి సంబంధములు, వారి కార్యములు నెఱవేరినంతవఱకె. కుక్షింభరణార్థము స్తోత్రప్రియులైన ప్రభువులను ధనాఢ్యులను బొగడుచుండెడి కవులుకెప్పటికి +సారస్వత జీవనమువలనఁ గలిగెడి నిజమైన సౌఖ్యము గలుగ +నేరదు. కుక్షింభరణార్ధము తన యమూల్యమయిన స్వాతంత్ర్యామృతమును ధారవోసి, బానిసుతనమునలంకరించుకొను గ్రంధకర్తకు నిజమైన సౌఖ్యమెట్లులభించును ? +మఱికొందఱు గ్రంధకర్తలు కుక్షింభరణార్ధము తమకృతినాధుల సంతోషపెట్టుటకై యోగ్యులైన సత్కవులెన్నఁడును, వినరాని కనరాని క్షుద్రవిషయములకుఁ దిగి +తమశక్తులను భ్రష్టపఱచుకొనుచున్నారు. + +ఇట్టివారివిషయ మటుండనిచ్చి, సారస్వతము జీవనముగాఁ జేసికొన్న సద్గ్రంధకర్తలకు కష్టములు లేవాయని యడుగవచ్చు. గ్రంధకర్తలకు ఆశాభంగములు, నిరుత్సాహములు, కష్టములు లేక యున్నయెడల వారు ఆనందముయొక్క విలువ యెటు తెలిసికొననగును? సుస్థిరచిత్తుఁడైన గ్రంథకర్త ఫలసిద్ధిని గోరువాఁడగునేని యెన్నఁడు నాశాభంగములకు, నిరుత్సాహములకు, నాటకములకు భయపడి వెనుదీయఁడు. అతఁడు వానినే విజయకారణములుగాఁ జేసికొనఁ జూచును. సారస్వతమునకు సేవఁ జేయఁబూనిన నిజమైన గ్రంధకర్త యుత్కృష్టాదర్శములను గలిగియుండు భాగ్యము వహించి యుండెనేని సౌఖ్యప్రదములయిన వస్తువులను వ్యర్థవ్యయములను దాంభికత్వమును విడిచి సులభ జీవనమున కలవాటుపడి, తృప్తిఁగాంచియుండును. పుష్టికరమైన భోజనము మెదటికీ చుఱుకుఁబుట్టింపఁజాలదు. ప్రతిభాశాలి లక్షాధికారిగఁబుట్టియుండలేదు. అసూయాపిశాచగ్రస్థులగు కువిమర్శకులవలన గ్రంధకర్తలకు మనస్తాపములు కలుగుచుండును. గొప్పతనమునుగోరి ముందుకు సాగివచ్చు ప్రతి గ్రంథకర్తకు నిట్టిపీడ కలుగుచునేయుండును. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0064.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0064.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5b494613636cbb86e0c83081e8b7471179347863 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0064.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +కాని ప్రతిభాశాలియైన గ్రంధకర్త యెన్నఁడును నిరుత్సాహమును జెందక, పట్టుదలయు, నభిని వేళమునుగలిగి నిరంతరకృషిచే నట్టిశత్రువుల కందనివాఁడై యున్నత స్థానమును జేరి పరమానందమును బడయుచుండును. సత్యానురక్తి, ఆత్మగౌరవము, ఆత్మవిశ్వాసము,ఆత్మశిక్ష +జితేంద్రియత్వము, నిరంతరపరిశ్రమ, అభినివేశము, సాహసము, ధైర్యము గలిగియుండునట్టి ప్రతిభాశాలియైన గ్రంథకర్త పామరజనాను రాగమునకై యుత్తమగుణములను గోల్పోవఁజూడఁడు. ప్రపంచమును దనవెంట నీడ్చుకొనిపోవఁ జూచును కాని ప్రపంచము వెంటఁ దాను బఱుగిడఁజూడఁడు. ఇట్టిశక్తులు లేనివాఁడు గ్రంథరచనమునకు దిగరాదు. దిగినను నిష్ప్రయోజనము. + +అని పైపద్యములోఁ గవికర్ణ రసాయనకావ్యకర్త విస్పష్టములగు వాక్కులతోఁ బ్రతివాఁడును గ్రంథరచనమునకు దిగ రాదని సూచించియున్నాఁడు. + +"Valuable energy is wasted by being misdirected. Men are constantly attempting without special aptitude, work for which special aptitude is indispensable" అని జార్జి హెన్రీ లూయిస్ వక్కాణించుచున్నాఁడు. అన్ని ఁటికంటెను సారస్వత జీవన ముత్కృష్టమైనదనుటకు సందియములేదు. ప్రతిభాశాలియైన గ్రంథకర్త యొక్కఁడు మాత్రమే కష్టపరంపరలనుండి తప్పించుకొని, సానంబట్టిన మణివలెఁ బ్రకాశింపఁగలఁడుగాన ప్రతిభాశాలురుమాత్రమే సారస్వతమును స్వతంత్ర జీవనముగఁ జేసికొనఁదగియుందురుగాని యేవిధమైన విద్యాశిక్షణమును లేక యచ్చుకూటములు తేరగనున్నదికదాయని పాడు పొత్తములను రచించి ముద్రణము గావించి యదియొక జీవనోపాధిగఁ జేసికొనఁగోరువారు తుదకు నష్టమును బొందగలుగుదురే కాని లాభమును బడయఁజాలరు. ఎల్లవారును సద్గ్రంధకర్తను బ్రోత్సాహపఱుచుచు నసద్గ్రంధ కర్తల నిరుత్యాహపఱుచుచు నాంధ్ర సారస్వతము పరిశుద్ధమైనదానినిగఁ జేయుట విధ్యుక్త ధర్మమని వేఱుగనేఁ జెప్పనక్కరలేదు. + +ఆంధ్రసారస్వతముఁ బెక్కువిధముల నేఁడభివృద్ధి గాంచుచున్నను, సంస్కార మభిలషించుచున్నది. నేటికాలమున వందలకొలఁది నవలలు ముద్రింపఁబడుచున్నను గొన్నిట మృదుమధురమయిన శైలి మృగ్యమగుచున్నది. మన యాంధ్రులలో బ్రతిభాశాలురైన మేధావులుకొందఱాంధ్రసారస్వతమును జీవనాధారముగఁ జేసికొని సంఘమున కత్యావశ్యకములును, ఆరోగ్యప్రదములు నగు గ్రంథసముదాయము నుజ్జీవింపఁ జేయవలసియున్నది. అట్టి ప్రతిభాశాలురు బయల్వెడలినయెడల దేశభాషాభిమాను లెల్లరును వారికి సర్వవిధములఁ దోడ్పడి, యాంధ్రసారస్వతమున్నత స్థితికి వచ్చునట్టులను జేయుటయ గాక సారస్వతజీవనముగూడఁ బవిత్రమైనదనియు, సత్యావశ్యకమైనదనియు, బ్రోత్సాహపఱుపఁ దగినదనియు నాంధ్రలోకము గ్రహించునట్లు కృషి సల్పుట మనకెల్లకు ముఖ్యకర్తవ్యమని నివేదించుచుఁ బ్రస్తుత మింతటితో విరమించుచు +న్నాడఁను. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0065.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0065.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a6cea83621b9e3b77a124ded6f8791ffd00d6d21 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0065.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +"మీకు గావలసినదెల్ల గ్రంథాలయమునందు లభ్యమగుచున్నదా? 'బుఫెలో'యందుండు సర్వజనుల చేతను ఈ గ్రంథాలయము పోషింపబడుచున్నది. సాధ్యమైనంతమంది జనులకు విశేషముగనుపకారము జేయవలెనని దీని కోరికయైయున్నది. దీని యుపయోగమును ఇంకను వృద్ధి జేయుటకు తగు సలహాల నియ్యవలయునని ప్రజలు కోరబడుచున్నారు. మీకు గావలసిన ఏ పుస్తకములు గ్రంథాలయమునఁదు లేవు? +ఇంకను గ్రంథాలయము ఏరీతిని మీకు సహకారి కాగలదు?" +దీనినిబట్టి జూచిన ఆదేశమున ఒక పట్టణమునందుండు జనుల వాంఛితాధములను బట్టి అచటి గ్రంథాలయము పనిజేయుచుండునని దేలుచున్నది. ఆహా! అట్లు పనిజేయు గ్రంథాలయముగల పట్టణమే స్వర్గ తుల్యము గదా! +గతవత్సరమున గోదావరి జిల్లాయందొక గ్రామమునందున్న గ్రంథ భాండాగారమును దర్శింపవల +యునని బోతిమి, ఆభాండాగారము ప్రధమమున పదునైదుగురు పౌరులచే స్థాపింపబడినది. కాని ఇపుడు దానియందు ఇతర పౌరులును జేరి చందాల నిచ్చుచున్నారు. ఐనప్పటికిని ప్రధమమున స్థాపించిన పదునైదుగురే ఆభాండాగారము యొక్క పరిపాలనను తమ వశమునందుంచుకొన వాంఛించుచున్నారని వింటిమి. ఈ సంగతి నిజయేయైనచో మన దేశమునకును అమెరికా దేశమునకును—అంతవరకును బోనేల, బరోడా రాష్ట్రమునకును తారతమ్య మెంతగలదో చదువరులకే గోచరించును. ఆరాష్ట్రమునందు మూడు వందల నేబదికంటే నెక్కువ సార్వజనిక గ్రంథాలయములు గలవు. వీటియందు గోన్ని శ్రీశాయాజీ గాయక్వార్ మహారాజు గారిచే స్థాపింపబడినవి. మరికొన్నిటిని మహారాజు గారి సహాయముచే ప్రజలు స్థాపించిరి. ఐనప్పటికిని వీటియొక్క పరిపాలన యంతయు జనులకే విడచి పెట్టబడినది. + +భరతఖండమునందు పుస్తకములకు పుస్తకాలయములకు చరిత్రకందని కాలమునాటనుండి యుత్తమ గౌరవస్థాన మొసంగబడుచుండినను, లిపి ప్రాచుర్యములో నుండినను, చదువను వ్రాయను, నేర్చుట విద్యకు ముఖ్యాంగముగా నెన్నఁబడినను, వీనితోపాటు జ్ఞానప్రాచుర్యమునందుమాత్రము లాతిదేశములకంటే వేయిమడుంగులు ధారణాశక్తి గౌరవము జేయఁబడుచుండెను. గ్రహణశ క్తితోపాటు ధారణగూడ ప్రయత్న పూర్వకాభ్యాసముచే నీదేశమునందు పెంపుసేయబడుచుండెను. పుస్తకము కంటేగూడ నొక్కొకతఱి ధారణకే పూజ్యత గలుగుచుండెను. మనకాది గ్రంధమైన వేదమునందు సంశయముగలిగినప్పుడిప్పటికిగూడ నచ్చయిన గ్రంథముల +కంటె పండితుల ధారణయే ప్రమాణము. చదువను వ్రాయను నేరువనివాఁడు జ్ఞానశూన్యుఁడని యితర దేశములందు వాడినట్లు భరతఖండమందు వాఁడ నైతిఁ గాదు. జనాభాలెక్కలనుఁబట్టి నూటి కెంతతక్కువమంది చదువగలవారు తేలినను తక్కినవాండ్రందరు ప్రాకృతులనియుస్త్రీలు సామాన్యముగ గ్రహించబడినట్లు అజ్ఞానాంధకర \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0071.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0071.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f9f4a25df79a89bcb3269a455a7ecaa9bb36dc6b --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0071.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +రాజమహేంద్రవర పట్టణమున శ్రీ వీరేశలింగ, వసురాయ పుస్తకభాండాగారములు యాహ్వానము ననుసరించి 1915 సం॥ మేనెల 9వ తేదీ మధ్యాహ్నము 2-30 గంటలకు శ్రీ వీరేశలింగము గారి హైస్కూలు భవనమున ద్వితీయ ఆంధ్రదేశ గ్రంధభాండాగార ప్రతినిధుల మహాసభకూడెను. కృష్ణా, గుంటూరు, గోదావరి, విశాఖపట్నము, గంజాం, నెల్లూరు జిల్లాలనుండి 120కంటె నెక్కువగ ప్రతినిధులేతెంచిరి. ప్రతినిధులును ఇతర జనులును మొత్తము మీద 800 మంది జనులు సభనలంకరించిరి. + +ప్రధమమున సన్మాన సంఘాధ్యక్షులగు శ్రీ బారు నరసింహారావు గారు, బి.ఏ., బి.ఎల్., తమ స్వాగతోపన్యాసమును జదివిరి. తరువాత చిలకమర్తి లక్ష్మీనరసింహంగారు పానుగంటి రామారాయనిం గారిని సభకు అగ్రాసనాధిపతిగా నుండునట్లు కోరుచు వారి విషయమై కొంత ముచ్చటించిరి. పెద్దిభొట్ల వీరయ్య గారును, కొండమూడి శ్రీరాములుగారును పై విషయమును బలపరచిరి. అందఱు నేకగ్రీవముగ నొప్పుకొనుచు కరతాళధ్వనుల జేసిరి. అనంతరము శ్రీ పానుగంటి రామారాయనిం గారిని పూలహారముతో గౌరవించి అగ్రాసనాసీనునిం జేసిరి. అగ్రాసనాధిపతి గారు తమ ప్రారంభోపన్యాసమును ఆంధ్రభాషయందు జదివిరి. శ్రీ రామారాయనింగారి సోదరులు గూడ నేతెంచి సభనలంకరించిరి. + +తరువాత కార్యదర్శి గారిచే సభకు రాజాలమని వ్రాసిన లేఖలు జదువబడెను. అందు రవీంద్రనాధ ఠాకూరు గారి శాంతి నికేతన మందు విద్యాభ్యాసము జేయుచున్న రాయప్రోలు సుబ్బారావు గారు వ్రాసి పంపించిన పద్యములు మిగుల రసవంతములై, మనోరంజకములై, భావపూరితములై సభ్యుల నందరిని ఆనందవార్థిలోనోలలాడించెను. తరువాత నాళం కృష్ణారావు గారు ఆంధ్రదేశ గ్రంథ భాండాగార సంఘము యొక్క 1914 ఏప్రిలు మొదలు 1915 ఏప్రిలు ఆఖరువరకు జరిగిన వృత్తాంతమును జదివిరి. పిమ్మట విషయనిణయ సంఘమేర్పాటు గావింపబడి నాటి సభ ముగింపబడెను. + +10వ తేదీన ఉదయము 8 గంటలకు తిరిగి సభ కూడెను. ప్రధమమున వడ్డాది సుబ్బారాయుడు గారు దైవప్రార్ధన గావించిరి. తరువాత నూరి వేంకట నరసింహంగారు ఆంధ్రదేశ గ్రంధభాండాగారోద్యమును గూర్చియు, సంచారపుస్తక భాండాగారములను గూర్చి శ్రీపాద సుబ్రహ్మణ్యము గారును, గ్రంథాలయములన నేమి?అవి చేయదగిన పనియేమి? అను విషయమును గూర్చి అయ్యంకి వేంకటరమణయ్యగారును, దేశభాషాప్రాముఖ్యతను గూర్చి వల్లూరి సూర్యనారాయణరావు గారును, ప్రారంభవిద్యకు గ్రంథభాండాగారము లెట్లు తోడ్పడును? యను వంశమును గూర్చి సత్తెనపల్లి హనుమంతరావుగారును, గ్రంధపాలకుని ధర్మములను గూర్చి తేకుమళ్ళ వెంకాజీరావు గారుసు, గ్రంధ విభజనమును గూర్చి వెలిదెండ శ్రీనివాసరావు గారిచే వ్రాయబడిన వ్యాసమును మరొకరును, గ్రంథాలయ ధర్మములనుగూర్చి గుడిపాటి సూర్యనారాయణ గారును ఉపన్యాసముల నిచ్చిరి, + +అంతటితో ప్రాతఃకాల సభ ముగిసెను, సాయంకాలము తిరిగి 8.20 గంటలకు సభ సమావేశమయ్యేను. గ్రంథ భాండాగారము లెట్లుండవలెను యను విషయమును గూర్చి చి౦తపంటి వేంకటరమణయ్య గారును, తీత్తి బలరామయ్యగారును, దుగ్గిరాల నుండి వచ్చిన వారొకరును ముచ్చటించిరి. నా యనుభవము'లను గూర్చి కే.జోగారావుగారు జెప్పిరి. ఆనంతర మీదిగువ తీర్మానములు జేయబడినవి:___ + +గోపాలకృష్ణగోక్లే గారును, కొక్కొండ వేంకటరత్నం పంతులుగారును, పురాణం వెంకటప్పయ్య గారును, జొన్నవిత్తుల గురునాధం గారును, చనిపోయినందుల \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0072.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0072.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f1b40b2971737dbccfeb4212c9e2a0c02dc150a7 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0072.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +కీసభవారు వారి కుటుంబములకు తమ సానుభూతిని దెలుపుచున్నారు. + +విద్యాభివృద్ధి చేయుటయందు గ్రంధాలయములు ముఖ్యస్థానములు గనుక (ఏ) ప్రస్తుతము ఆంధ్రదేశమున స్థాపింపబడియున్న గ్రంథాలయములకును, పఠన మందిరములకును, మ్యునిసిపాలిటీ, డిస్ట్రిక్టు తాలూకా బోర్డుల యొక్క ద్రవ్యములనుండియు, ప్రొవి౯షియల్ రివిన్యూలనుండియు ద్రవ్యసహాయమును జేయుటకు సదుపాయములను గలుగ జేయవలసినదని ప్రభుత్వము వారిని ఈ సభ వారు ప్రాథి౯ంచుచున్నారు. (బి) ఆంధ్రదేశమధ్యమున అనుకూలమైన స్థలమునందు, ఆంధ్రభాషయందు ప్రచురింపబడు గ్రంథములనన్నిటిని పత్రికలనన్నిటిని చెన్నపట్టణ ప్రాచ్యలీఖితపుస్తక భాండాగారమందలి ఇతర అముద్రిత గ్రంధప్రతుల నన్నిటిని జేర్చి ఆంధ్రదేశ మందలి ఇతర గ్రంధాలయములకు సహాయభూతముగ నుండునటుల గ్రంధాలయము నొకదానిని ప్రభుత్వమువారు నెలకొల్పుట ఆత్యావశ్యకము గనుక అట్టి గ్రంథాలయమును త్వరలో స్థాపించుటకు ప్రభుత్వమువారిని ఈ సభవారు +ప్రాథి౯ంచుచున్నారు. + +ఈ తీర్మానమును హానరబిల్ రావు బహద్దరు మోచర్ల రామచంద్రరావు పంతులుగారు ఉపపాదించిరి. ఒంగోలు పురవాసులగు మిట్టదొడ్డి సుబ్బారావు పంతులుగారు బలపరచిరి. + +దొరతనము వారిచే ప్రచురింపబడు పరిశ్రామిక ఆరోగ్యవిషయిక ప్రచురణముల నన్నిటిని, జిల్లా గెజిటీలను, ఆంధ్రభాషయందు ముద్రింపబడిన గ్రంథముల పట్టికలను ఆంధ్రదేశమునందలి గ్రంధాలయముల కన్నిటికిని ఉచితముగా దయచేయవలెనని ఈసభ వారు ప్రభుత్వము వారిని ప్రాథి౯ంచుచున్నారు. + +ఆంధ్ర దేశమునందంతటను గ్రంధాలయోద్యమమును వ్యాపింపజేయుటకై సంచార కార్యదర్శి నేర్పాటుజేయుటకు కావలసిన ద్రవ్యమును సమకూర్చుటకు అందఱును సహాయపడెదరని ఈ సభవారు జనులనందఱిని ప్రాథి౯ంచుచున్నారు. + +ఆంధ్రదేశమునందున్న అన్ని పట్టణములయందును పల్లెల యందునుగూడ గ్రంథాలయములను గాని పఠనమందిరములను గాని స్థాపింపవలెనని జనులనీ సభవారు ప్రాధి౯ంచుచున్నారు. + +ప్రతి గ్రంథాలయమును తాము గత సంవత్సరమునందు చేసిన పనిని నివేదించుటకును, ముందు చేయబూనుకొన్న పనిని గూర్చి ప్రస్తావన చేయుటకును, జనసామావ్యమునకు సంఘాద్దేశ్యములను తెలియజేయుటకును గాను సంవత్సరోత్సవములను జరుపుటకును ఆసమయమున జదువబడిన కార్యనివేదనమును ఈ సంఘపక్షమున బ్రకటించు పత్రికలో ప్రకటించుటకు గాను కార్యదర్శులకు బంపుటకును గ్రంథాలయ సంఘములను ఈసభవారు గోరుచున్నారు. + +తినిధుల కట్నముల వలన వసూలు అయిన సొమ్మును సంచార కార్యదర్శియొక్క ఖర్చుల కొఱకును ఇతర ఖర్చులకొఱకును ఈ సభవారిచే నేర్పరుపబడిన గ్రంథాలయ సంఘమునకు ఇచ్చుటకు ఈ సభవారు తీర్మానించుచున్నారు. + +ఆంధ్రదేశ గ్రంధ భాండాగార సంఘమునకు ఈ సంవత్సరమున నీదిగువ నుదహరింపబడినవారు కార్యనిర్వాహక సభ్యులుగ నెన్ను కొనబడిరి. + +అగ్రాసనాధిపతి,—— గౌ.మోచర్ల రామచంద్రరావుగారు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0073.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0073.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..014082c49f6938667e0ece0011ba94331809ea57 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0073.txt @@ -0,0 +1,49 @@ +ఉపాగ్రాసనాధిపతులు, — చిలకమర్తి లక్ష్మీనరసింహము గారు, నూరి నరసింహము గారు. + +కార్యదర్శులు,—నాళం కృష్ణారావుగారు, అయ్యంకి వేంకటరమణయ్య గారు. + +రొయ్యూరు రామచంద్రప్రసాదరావు గారు, రొయ్యూరు. +గోపరాజు బ్రహ్మానందంగారు, బెజవాడ. +బొడ్డపాటి శేషగిరి రావుగారు, పొద్దుటూరు. +బొడ్డపాటి హనుమంతరావుగారు, బొడ్డపాడు, +బాలసరస్వతీ సంఘము, అంగలూరు. +వేమూరి రాంజీరావుగారు, మచిలీపట్నం. +కొడాలి శివరామకృష్ణారావుగారు, డిటొ +టి.యన్.శర్మగారు, ఉంగుటూరు. +నిడమర్తి లక్ష్మీనారాయణగారు, నిడమర్రు. +బెల్లంకొండ రాఘవరావుగారు, పమిడిపాడు. నర్సారావుపేట పోష్టు. +సత్తెనపల్లి హనుమంతరావుగారు, దుగ్గిరాల. +చట్టి నరసింహారావుగారు, గుంటూరు, +చలా శేషగిరిరావు గారు, గుంటూరు. +పులిపాక వెంకటరామారావుగారు,ఈమని. +అంచే శివయ్యగారు, ఈమని. తెనాలి తాలూకా. +కుప్పా శ్రీ రామశర్మ గారు, అనంతవరం. తెనాలి తాలూకా. +అద్దంకి సత్యనారాయణమూర్తి గారు, రాజమండ్రి. +రామానుజ పుస్తక భాండాగారము, తుని. +ఆకెళ్ళ వెంకట సుబ్బారాయుడు గారు, అమలాపురం. +పీపిల్సు ఎస్సోసియేషన్, కాకినాడ, +బిక్కని వెంకటరత్నంగారు, చోడవరం. రామచంద్రపురం తా. +భాగి సుబ్రహ్మణ్యం గారు, సికింద్రాబాదు. +ఇ. సుబ్బుకృష్ణయ్య గారు, హైదరాబాదు. +చివుకుల అప్పయ్యశాస్త్రి గారు, సికింద్రాబాదు. +యస్. నగరాజారావు గారు, జానోదయ సమాజం. నెల్లూరు. +తిక్కన పుస్తక భాండాగారము, డిటో +రామమోహన ధర్మపుస్తక భాండాగారము, గండివరం, +కడవలూరు పొష్టు, నెల్లూరుజిల్లా. +పొణకా పట్టాభిరామరెడ్డి గారు, పొట్లపూడి, +మారేపల్లి రామచంద్రశాస్త్రి గారు, విశాఖపట్నము. +కే. జోగారావుగారు, ఎలమంచిలి. +ఆంధ్రభాషాభివర్ధనీ సంఘము, బరంపురం. +తిత్తి బలరామయ్యగారు, బారువ, +డి.కృష్ణారావుగారు, బరంపురం. +ఆంధ్రభాషాభి వర్ధనీ సంఘము, పొద్దుటూరు, కడపజిల్లా. +రామకృష్ణ పరమహంస రీడింగురూమ్, కడప, +దేశపాండ్య సుబ్బారావుగారు, నంద్యాల. +మిత్రమండలి, బళ్ళారి. + +తెనాలి తాలూకా దుగ్గిరాల భాషాభిలాషిణీ సంఘమునకు భవనమును నిర్మించుచున్న పునాదిపాటి గ్రామవాస్తవ్యులును ఉదార స్వభావులునుగు, యేర్లగడ్డ పెన్నీడు చౌదరి గారి కీ సభ వారు వందనము లర్పించుచున్నారు. ఇట్లే ఆంధ్రదేశములోని జమీందారులును ధనవంతులును గ్రంధాలయోద్యమమునకు సహాయమును జేయుదురని ప్రార్ధించుచున్నారము. + +ముందు సంవత్సరమీ సభను నెల్లూరు జిల్లాయందు చేయుటకు తీర్మానింపడమైనది. ఈతీర్మానమును పొట్లపూడి వాస్తవ్యులగు పొణకా పట్టాభిరామ రెడ్డి గారు ఉపపాదించిరి. నెల్లూరు వాస్తవ్యులగు యన్.నాగరాజారావుగారు బలపరచిరి. + +తదుపరి అగ్రాసనాధిపతిగారు తమ యంత్యోపన్యాసమును ముగించిన పిమ్మట, కొవ్యూరు వాస్తవ్యులగు తల్లాప్రగడ సూర్యనారాయణ రావు పంతులుగారు అగ్రాసనాధిపతి గారికిని, ప్రతినిధులకును వందనము లర్పించిరి. +అంతటితో సభ ముగిసెను, \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0074.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0074.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..21ca5ec69f1c3cc2e8a3055b98a784de15492989 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0074.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +మహనీయులారా! ఆంధ్రభాషాభిమానులారా! ఆంధ్రదేశాభివృద్ధి చికీర్షులారా! + + ఆంధ్రదేశ గ్రంధ భాండాగార ద్వితీయమహాసభా ప్రతినిధి ప్రముఖ సన్మాన సంఘ పక్షమున నాహృదయపూర్వక స్వాగతము నిచ్చుటకై నాకవకాశము కలిగింపఁబడినందుకు మిక్కిలి సంతసించుచున్నాను. ఈదినములలో తీవ్రనిదాఘతాపమున బాధలకోర్చి కడు దూరమునుండి మిక్కిలి ప్రయాసముతోఁ బ్రయాణము చేసి మా యాహ్వానమును గౌరవించి ఇచటికి దయచేసినందులకు ఈ భాండాగారోద్యమమునందు మీ కెల్లరకుగల సానుభూతీయు, నుత్సాహమును మాత్రమే కారణంబులు గాని మరియొకటి కాదు. ఇంత శ్రమపడి మీరందఱిక్కడకు విచ్చేసినందులకు మీకుఁ దగిన సత్కారములొనర్చి మీ భోజనమజ్జనపానాదులకుందగు సౌకర్యములను ఉచితరీతిని గలుగఁజేయునంతటి శక్తి మాకు లేనందులకు మిక్కిలి చింతించుచున్నారము. అయినను ఈ భారము మాపై వైచుకొనుట దానిని జయప్రదముగా కొనసాగింపఁగల శక్తి మాకుఁ గలదనెడి ధైర్యముండికాదు. మీ యందఱివలె మాకును ఈ భాండాగారోద్యమమందు గల యుత్సాహమే కారణము. శ్రీమదఖండి గౌతమీపవిత్రసలిల స్నానపానములును, పౌరాణిక, చరిత్రాత్మక +గాధలతో నిండియుండి సుప్రసిద్ధ ప్రాచీనాధునిక కవులచే నలంకరింపఁబడినటువంటి యు, దక్షిణ కాశీ నా వాసిగాంచిన మారాణ్మహేంద్రవర పుణ్యక్షేత్ర సందర్శనమును మాత్రమే మీకుఁ గలుగఁజేయఁగలిగిన లాభములని యెంచుకొనుచున్నాము. మేము మీ యెడల జరుపవలసిన యుదారకృత్యముల విషయమై మాకుఁగల యుద్దేశముల మాత్రమే మీరు భావించి లోపములను మన్నింపఁ గోరుచున్నాము. + +ఈ యాంధ్ర దేశ గ్రంథ భాండాగార, మహాసభ నిరుటి సంవత్సరము విజయవాడలో పుట్టిన పసికూనయని మీయెల్లరకు విశదమే, దీనిని కడు శ్రద్ధతో, నాదరముతోఁ బోషించి పెంచు భారము మనదైయున్నది. + +ఆంధ్రసాహిత్యపరిషత్తు భాషాభిమానులైనయనేక రాజులయొక్కయు, రాజకీయోద్యోగులు మొదలయిన వారి యొక్కయు నాదరమువలన వర్థిల్లుచున్న సంగతి మీకుఁ దెలిసియేయుండును. ఆపరిషత్తు యొక్కయు నీ గ్రంధభాండాగార సభ యొక్క యు నుద్దేశము లించుమించుగా సమానములై, యన్యోన్య సంబంధము గలవైయున్నందున నీ రెండు సభలును ప్రతిసంవత్సర మొకచోట నే యేక కాలమున జరుపుట యనుకూలమనియు, నవి పరస్పర సహకారములుగా నుండుననియు నాయభిప్రాయము. ఇపుడు మీరందరీ విషయమై కూడ నాలోచించి ముందు సంవత్సరమునుంచి యీమహాసభ యెక్కడ జరుగవలసియుండిన లాభకరమో నిశ్చయింపవలసియున్నది. + +ఈ యుద్యమము యొక్క ముఖ్యోద్దేశము జనసామాన్యమునకు జ్ఞానోపదేశము చేయుటయే. ఈ యుద్యమము మన హిందూ దేశమునకు క్రొత్తకాదు. ఐహికాముష్మికములకుఁ దగిన జ్ఞానము మన పురాణములయందు నిబిడీకృతమై యున్నది. అట్టి పురాణములను వీధులలోను, తదితర బహిరంగ ప్రదేశములలోను పఠనము చేయుట వలన, వీధినాటకములు మొదలగు వానిని ప్రదర్శించుటవలనను జనసామాన్యమునకు జ్ఞానోపదేశము కలుగఁజేయఁబడుచుండేడిది. కాని యిప్పటి కాలస్థితిని బట్టి అరీతుల జ్ఞానాభివృద్ధిని దీని కలుగఁజేయుట కందఱకవకాశము లేదు. ప్రాచీనకాలమున మన హిందూరాజ్యమున గూడ ననేక భాండాగారములను మనరాజులు +నెలకొల్పి యుండిరన్న సంగతి చరిత్రల వలన తెలిసి కొనుచున్నారము.తరువాత తురుష్క రాజ్యములో నెట్టి దురవస్థకలిగి యెంతెంతటి భాండాగారము లెటులు నశించినవో తెలిసిన యంశమే. ఇప్పుడో, ప్రస్తుతాంగ్లేయ రాజ్యపాలనము నందలి ప్రశాంతకాలమున మన కట్టిక్కట్టులెల్ల తొలిగిపోయినవి. ఈ యుద్యమము ప్రబలి +జనసామాన్యమునకు జ్ఞానదాయకమగుట కనుకూల సమయమై యున్నది. ఈ భాండాగారోద్యమమును సరియై \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0075.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0075.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6c475ebbd7fce12f5cfb30f1669faa88861d999b --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0075.txt @@ -0,0 +1,68 @@ +న రీతిని నిర్వహింపజేసినచో నిందువలన గలిగెడు లాభమమితము. అమెరికా దేశమున నీయుద్యమ మ సేక విధముల సర్వజనాదరణీయముగా జేయబడి దేశమున కమితోపకారము కలుగ జేయుచున్నది. ఇట్టి భాండాగారముల +వలననే జ్ఞానోపదేశమును బొంది ఆండ్రూ కార్నీ జీ +అనునతడు అపరిమితైశ్వర్య సంపన్నుఁడై యట్టి లాభము +నె యితరుల కందఱకు గలుగ జే మనిచ్చగించి తన యా +జీతములో విస్తారభాగ మాయుద్యమము నిమిత్తము వి +నియోగపఱచి యెల్లెడల గ్రంథభాండాగారములను స్థాప +నముచేసి బీదసాదల కుచితముగా జానసంపాదన సాధ +నముల కలుగజేసి యున్నాడు. అట్టి పద్ధతుల నెల్ల కడు +శ్రద్ధతో పరిశీలించి శ్రీ బగోడా మహారాజు వారుగూడ +తమ రాష్ట్రములో నట్టి భాండాగారములను స్థాపించి, +కుగ్రామవాసులకు గూడ వానిలాభము నందజేయు నుద్దే +శముతో (Circulating Libraries) పరివత౯న పుస్తక +భాండాగారములను కూడ నెలకొల్పినారు. అట్టి ప్రయ +త్నము లమిక ధన సాధ్యములు. మన కిప్పుడవి దుస్సా +ధ్యములు. అయినను కాలక్రమమున దొరతనము వారి +సహాయ్యమువలన గాని, మన పరస్పర సహాయమువలన +గాని లేక జమీందారుల యొక్కయు మహారాజుల యొ +క్కయు తోడుపాటువలన గాని యవి సాధ్యములు కా +వచ్చును. ఈ భాండాగారములు చేయవలసిన కార్యవి +ధానము మనకింకను సరిగా బోధపడలేదు. ఈ కార్యము +నందు దగు ననుభవము గల వారిని నియమించి ఆయా +దేశముల కనిపి, అక్కడక్కడి పద్ధతులను పరిశీలించి +వానిని మన దేశమున బ్రవేశ పెట్టవలసి యున్నది. + +ఈ భాండాగారముల నేయేవిధముగా నడిపిన +నెక్కువ లాభకరముగా నుండునో యామార్గముల నెల్ల +మీూ రారసి చూడవలయును. వీనిని గ్రమమైన విధమున +నడిపినచో నత్యంతో పయోగకరములుగ +మాత్రిము నిస్సందేహము. + +మతాంతరులనేకులు మన దేశమందుండి స్వమత +భూషణము, పరమత దూషణము చేసి మనలను మత +దూరులుగ జేయుచున్నారు. జనసామాన్య మజ్ఞానాంధ +కారమున మురిగియున్నది. ఇట్టి యరిష్టముల నన్నిటిని +దొలగించుటలో నీయుద్యను మొక ముఖ్య సాధనము +గనుక దీనిని క్రమముగ నుపయోగించు మార్గము ననుభవ +శాలులైన విూరందఱు కనిపెట్టుదురు గాక! మనమట్టి +విషయమై యిప్పుడు చర్చింప సమావేశమై యున్నా +ము గావున నా నాస్థలములనుండి యిందుకొఱకై యిట +కువచ్చిన ప్రతినిధులయెడల సన్మాన సంఘము వారి వలన +కలిగిన లోపములనుమన్నింపుడని సంఘపక్షమున మిమ్ము +లను గ్రమ్మఱ వేడుకొనుచు నపారానుభవము, కార్యని +ర్వహణ నైపుణ్యము జ్ఞానసంపద మొదలగు సుగుణము +ల కాకరమై మనకందఱకు మార్గదర్శకులుగా నుండదగు +నగ్రాసనాధిపతి 'నెన్న కొని యీసభను జయప్రదము గా +జరుపుదురు గాక! + +సోదరసోదరీమణులారా! భాషాభిమాన ఘనులా +రా! ఆంధ్రగ్రంధాలయ కార్యనిర్వాహక సభ్యులారా! +అవధరింపుడు. + +ఆంధ్రమహామండలికి మండనాయమానమై రాజి +ల్లు నీరాజమహేంద్రవరమున నేడు జరుగనున్న శ్రీమ +దాంధ్రదేశ గ్రంధాలయ సభయందు నన్ను గౌరవించి +యగ్రాసనాధి పతిత్వము వహింప నాజ్ఞాపించినందుకుఁ +దమయెడ నేనెంతయుఁ గృతజ్ఞుఁడను, + +ప్రప్రధమమున లోకమున లిపి యేర్పడకమునుపు +మానవులు తమ ప్రజ్ఞాబలముచే జ్ఞానమును సంపాదించి +జ్ఞాననిధులై జిజ్ఞాసువులగు నితరులకుఁ దామెఱిగిన విష +యములు సమయోచితముగఁ గఱపుచు లోకోపకారము +చేయుచుండిరి. జ్ఞాన మభివృద్ధి కానుగాను నట్టి జ్ఞానము +నశింపకుండుటకై జ్ఞానులు తాము సంపాదించిన జ్ఞానము +ను ఛందోబద్ధమగు భాషయందు నిలిపి స్థిరపఱచిరి. మన +వేదాదులట్టివి. వానిని మనఋషులు తమ శిష్య పరంపరకు +గఱపి ప్రపంచమున వ్యాపింపఁజేయుచుండిరి. చిరకాలా +నంతరము లిపి యేర్పడి జ్ఞానమును గ్రంధస్థాపితమై సుస్థి +రమయ్యె. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0076.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0076.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a271d9de6294f4c9c73c103e3ee3b4ad744f40d3 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0076.txt @@ -0,0 +1,38 @@ +ఇట్లు జ్ఞానము లిఖిత గ్రంధస్థమైన యనంతరము +నిట్టి గ్రంధము లరుదుగ దొఱకుట చేతఁ బ్రభువులు ప్రసిధ్ధ +దేవాలయముల యందును దమనగరుల సరస్వతీ నిల +యములందును నట్టి గ్రంధములు సంపాదించియుంచి జనులకు జ్ఞాన +ధారమును గల్పించుచుండిరి. ఇదియె మన దేశ +మునఁ బుస్తక భాండాగారముల కారంభము. + +మన దేశమున నార్యస్వతంత్ర ప్రభువులు ప్రభుత్వ +ము చేయుఁచుండ భాండాగారములు క్రమక్రమముగా +వర్ధిల్లుచుండినవి. తరువాత జైన బౌద్ధులు ప్రబలి తమ మఠ +ములయందు మొదట తమతమ గ్రంధములను బిమ్మట +నితర గ్రంధముల సైతము సేకరించి గ్రంధభాండాగారము +సభివృద్ధి చేయుచుండిరి. + +ఆనంతరము భరతఖండమున మహమ్మదీయ ప్రభువులు ప్రవేశింప మన దౌర్భాగ్య కృష్ణ పక్షాంధతమసము దేశమంతయు నావరించె. గ్రంథ భాండాగారము లంగారకున కాహుతులయ్యె. జ్ఞానాభివృద్ధికి హానిగలె.భాషలకు క్షేణ్యము సంభవించె. + +అంతే భారతీయ భాగ్యవశమునఁ నాంగ్లేయ ప్రభుత్వమను శుక్లపక్షము బ్రారంభమయ్యే. ఆంగ్లేయ రాజ్యము చల్లదనమున మాత్రము చందురునిబోలి వాని యస్థిరతి వహింపక సూర్యునిపగిది సుస్థిరమై తేజోవంతమై +నిఖిలజీవనాధారమై దేశీయ స్వాతంత్ర్యప్రదాయకమై నాట నాటుకొని నానాటఁ జలపడుచు వెలుంగుచుండుగాత. + +గ్రంధభాండాగారముల పునరుద్ధానముచేయ సమయము వచ్చినయది. మనదేశము మహమ్మదీయ ప్రభుత్వాంధకారమున మునిఁగి బలవత్సుషిప్తిని బొంది జీవచ్ఛవముపగిది నిర్వ్యాపారతఁ జెందియుండు కాలమున నన్యదేశీయులు విజానమందును నాగరికత యందును మనల +జ్ఞానమందాఁటి ముందు మిగిలిపోయిరి. మనము మేల్కొని మనల మిగిలిపోయినవారినిఁ బరువంటుకొనవలసి యున్నది. +ఇది ప్రబలప్రయత్న మున గాని సాధ్యము గానేరదు. మన +యదృష్ట వశమున ప్రభుత్వమువారు మనకన్ని విధములఁ +దోడ్పడనున్నారు. మన ముత్సాహసమన్వితులమై ప్రయత్నింపఁదగును. దేశమున కొలఁది మంది మాత్రము తమ జ్ఞానము సంపాదించుట వలన దేశాభివృద్ధి కలుగఁజాలదు. జనసామాన్యమునకు యధోచిత జ్ఞానము కలుగవలయు. వలయు గ్రంధభాండాగారముల స్థాపించి ముందడుగిడినారము. ఇక వెనుకతీయక పట్టువిడువక మన ప్రయత్నమును గొనసాగించి కృతకృత్యులము గావలయు. + +ఇట్టి గ్రంథాలయములన్య దేశములందుఁ మిగులఁ బ్రబలి +యున్నవి. వీనికిని పూర్వకాలపు గ్రంథాలయములకును +గొంత తారతమ్యము కలదు. రాకపోకలకు సులభములు +కాని కాలమందెక్కడ నేగ్రంథము దొరకునది +గుటయే దుస్తరముగా నుండినది. తెలిసిన యనంతరము +నొక్కొక్క గ్రంథమునకై యెంతెంత దూరప్రయాణ +ములో చేయవలసియుండె. అచ్చులేనందున బ్రచురము +లేక యెన్నియో కష్టముల యనంతరము లభించిన గ్రంధమును మొదలునుండి చివరవఱకుఁ జేతులార వ్రాసికొనినం గాని తనదిగాదు, ఇట్లొక్కొక్క గ్రంధమును సంపాదించుటయం దింతటి కష్టముండ నాకాలమున గ్రంథభాండాగారములఁ జేర్చుటయన్ననెంతటి కష్ట కార్యమొ యోజింపుఁడు, ఇట్టి గ్రంథ భాండాగారము లరుదుగ మూలకొక్కటెక్కడెక్కడనో మాత్రముండుట చిత్రము గాదు. + +పండితులీ పుస్తక భాండాగారములకు యాత్రలు సలిపి యేఁడుల కొలఁది యట నిల్చి జ్ఞానము సంపాదించు చుండిరి. అట్టి యాత్రికులకు వలయునన్ని విధములయిన సౌకర్యములును నన్నపానాది సాహాయ్యములును భాండాగారాధిపతు లొడగూర్చుచుండిరి. కాని యెన్ని చేసినను జనసామాన్యమువుకీ గ్రంథ భాండాగారములుప యోగించుచుండినవి కావు. జనసామాన్యమునకు చదువక్కఱ లేదను నాకాలపు దురభిప్రాయము గూడ దీనికి గారణముగా నుండచోపు. అప్పటి యభిప్రాయములెట్లుండినను కాలమిప్పుడు మాఱినది. చదువందఱకు నవశ్యమనుట తేటపడినది. + +ఇప్పుడనేక దేశములయందు జనుల కందఱకును +జదువను వ్రాయను దెలిసియుండవలసినదని నిర్బంధపఱ \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0077.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0077.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30ed0f414f8163144f63dd17a4587663f4436c20 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0077.txt @@ -0,0 +1,72 @@ +చు జట్టములఁజేసి యందు కనుగుణ్యముగ ధర్మపాఠశా +లల సైతము నేర్పాటు చేయుచున్నారు. జనసామాన్య +మునకుఁ జదువను వ్రాయను దెలియునంతవరకు మాత్ర +మీ పాఠశాలయందు నిర్బంధముగ నేర్పవచ్చునే గాని +యంతకు పైన నిర్బంధ పఱచుట యిప్పటి కాలస్థితినిబట్టి +కతవ్యముగాదు. అంతకుపైన జ్ఞానము సంపాదించుకో +ను విషయములో స్వాతంత్య్రమునిచ్చి పైనఁ గోరువారి +కవకాశము కల్పించి మాగణము చూపి సాహాయ్యము చే +యవలయును. ద్రవ్యాద్యుపపత్తులుగల విద్యార్థుల కుత్త +మపాఠశాలల నట్టి యవకాశము కలిగి యున్నది. అట్టి +యుపపత్తులులేని బీదసాదలకు జ్ఞానార్జనకు గ్రంథాల +యములే శరణ్యములు కావలయు. పాఠశాలలఁ జదువఁ +దగినవారలు సైతము సర్వకాలమును బాఠశాలలయందు +జదువుచుండుట సాధ్యము గాదు. పాఠశాలలను విడిచి +న యనంతరము నూతనముగ నుత్పన్నములగు గ్రంధములఁ +బదువవలయుననిన స్వయముగ వానిని సంపాదింపలేని +వారికి నీ గ్రంథాలయములే శరణ్యములు. + +గ్రంథసాన్నిధ్యము గ్రంధకత ల సాన్నిధ్యము +సంతటిది. అట్టి యీసాన్నిధ్య మెంతటి మేలులఁ జేశూ +ర్పఁగలదు. చదువని వారలంగూడఁ జదువఁ బురికొల్పగ +లదు. నలువుఁటఁ జేరినతోడనే గ్రంథముల గురించిన ప్ర +సావము రాకపోవదు. ఆమాటలు వినువారు గ్రంధముల స్వయముగఁజదివి యందలి సారస్యముల గ్రహింప్ నువ్వికు లూఱుచుందురు, తద్గ్రంథములఁ జదువ నిదియె పెద్ద +ప్రోత్సాహము కాఁగలదు. కాఁబట్టి యీగ్రంధాలయ +ముల నెంత విరివిగ నేర్పాటు చేసి జనుల కెంత సులభసా +ధ్యములుగఁ జేసిన దేశమున కంత క్షేమము. +నందేమూల నేమి జరుగుచున్నదియు నిముసములోన నె +ఱుఁగ గలిగినట్టియు, మా సత్రియమున భూప్రదక్షిణము +చేయనగునట్టియు, గడియలోన వేనవేల ప్రతుల ముద్రిం +పఁ దగినట్టియు, నీకాలమున గ్రంధముల ప్రతుల సేకరిం +చుట కష్టముగాదు. పాశ్చాత్య దేశస్థు లీవిషయమున నె +క్కువ ప్రయత్నము చేసి యనేక గ్రంధాలయముల నే +ర్పఱచి జనులకు మేలుజేయుచున్నారు. మన హిందూ +దేశములో స్వదేశాభిమానమునకుఁ బేరు గాంచిన బరోడా +మహారాజుగారు వారి రాష్ట్రమున ననేక పుస్తకభాం +డాగారముల స్థాపించి ప్రజల కన్ని విధముల సుఖములు +గలిగించుచున్నారు. ఇంతటితోఁ దృప్తినందక వారు కే +వల కు గ్రామవాసులకుఁ గూడ : నీలాభము కలుగుటకుగా +ను నూకూర దిరుగుచుండుటకునై చరద్గ్రంథ భాండా +గారముల సయితము కల్పించి యితరులకు మార్గము చూ +పుచున్నారు. మన మాతృభాష నభివృద్ధి జేయ సమకట్టి +యున్నారముకదా. ఈ విషయమున మిగుల వనుభవము +గలిగియుండు పాశ్చాత్య దేశీయుల గ్రంథభాండాగారము +మాతృకలఁగా నిడికొని మన భాండాగారములు స్థిర +ములుగాను జనోపయోగకరములు గాను నడుచునట్లు క +ట్టుదిట్టములు జేయవలెను. + +౧౭౫౩ (1753)వ సంవత్సరమున స్థాపింపఁబడిన బ్రిటిష్ +మ్యూజియమను వస్తుప్రదర్శ కళాశాలా సంబంధమగు +గ్రంథాలయము లోకములోని యన్నిటికన్న మిక్కిలి +ప్రసిద్ధి కాంచినయది. ప్యారిస్ పట్టణమునందలి బిబ్లియోధి +కె న్యాష నేల్ యను గ్రంథాలయము గ్రంధసంఖ్యయం +దు బ్రిటీష్ మ్యూజియమును మించియుండినను పాఠక సౌ +కర్యములగు నేర్పాటులందు బ్రిటిషు గ్రంథాలయమున +కు సాటిరాదని చెప్పఁదగి యున్నది. ఈ బ్రిటిష్ గ్రంధా +లయమందు ౧౫౫౦౦౦ (155000) ముద్రిత గ్రంధములును ౫౦౦౦౦ (50000) +యముద్రిత గ్రంధములు నున్నవి. ఇందొక విశేషము. కేవల +మాంగ్లేయ భాషా గ్రంధములేకాక యన్యభాషాగ్రంధము +లుకూడఁ బెక్కులుగలవు. ఐరోపాఖండము దేశ భాష +లలో నాయా దేశమున గల శ్రేష్ఠ గ్రంధ సముదాయముల +నెల్ల నిందుఁ జేర్చియున్నారు. + +ఈగ్రంథములన్నిటిని వలయాకృతిఁగల పఠనాల +యమునఁ జుట్టును మంచలపై నమర్చియున్నారు. పఠనా +లయములోని ౮౦౦౦౦(80000)గ్రంథములలో పాఠకుల యవిచ్ఛి +న్నో పయోగమునకై క్రిందియంతస్తున 90000 గ్రంథము +లున్నవి. గ్రంథముల వాడునతఁడు చదువరులకు సహా +యము చేయుచుండును. ఈగ్రంథాలయమునఁ జదువు +టకు గ్రంథాలయాధిపతి యనుమతి యుండవలయు. +ఈయనుమతి ౨౧(21)సంవత్సరమునకుఁ బైపడినవారికి మాత్ర +మొసగబడును. వారికిని మఱియొకగృహస్థుని ప్రార్ధన +మీఁదనె యొఁసగఁ బడును. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0079.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0079.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e7dcd36838c112a89e1d887687fb269f9418e9e9 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0079.txt @@ -0,0 +1,70 @@ +నంతట గ్రంథాలయమునకు న్యూనత కలిగి దాని ముఖ్యోద్దేశమునకు భంగము కలుగవచ్చును. చదువరు +లకు వలయు గ్రంథము లున్నదియు లేనిదియు సు +లభముగాఁ దెలియునట్లు పట్టికల నేర్పఱచ వలయు +పాఠకుఁడే దేని విషయమును జదువఁగోరి యావి +షయముననే యేగ్రంధకత రచియించిన యేయేగ్రంథ +ములున్నవో తెలిసికొనఁ గోరవచ్చును. అది సులభముగ +దెలియునట్లు పట్టికను గావింపవలయు. ప్రాయిక ముగ +నొక్కొక్కగ్రంధాలయమునందును బహువిధపట్టిక లుం +డవలయును, గ్రంధనామములఁబట్టియొక పట్టికను, గ్రంధవి +షయమునుబట్టి వేఱకటిని నేర్పఱచునది యవశ్యము, +గ్రంథాలయము వృద్ధిపొందుచుండుకొలఁది పట్టిక యు +మాఱుచుండవలయును. పట్టిక నేర్పఱచుటలో గ్రంథా +లయాధిపతి తోడ్పాటు ముఖ్యముగా నుండవలయును. +గ్రంథాలయమునందుగల గ్రంథములను గ్రంధాలయాధిప +తి యెఱిఁగియుండవలయును. పట్టికలు పలుమాఱు మా +ఱుచుండుటనుబట్టి వాని నచ్చువేయించుట వ్రయకరమై +నను వ్రయమునకుఁ బ్రాల్మాలక పాఠక సౌకర్యమునకై +యచ్చొత్తించుట కార్యము. చదువరుల కుపయోగించు +నీపట్టికలు గాక గ్రంథాలయ పాఠకుల యెఱుకకై మఱి +రెండువిధములగు పట్టికలుండవలెను. ఒకటి గ్రంథసం +పాదన పట్టిక. ఇందు గ్రంధాలయమునకు వచ్చు పూర్ణ +గ్రంథములను గాని గ్రంధభాగములనుగాని మాసాది పత్రిక +లనుగాని యప్పటప్పటికి జేర్చుచుండవలయు. ఎట్లు ల +భించినది యెవరివలననో సంగబడినదియేనాఁడు చేరినది మొ +దలగు నన్ని యంశములు నిందుండవలెను. రెండవది మం +చలపట్టిక. ఏయేమంచయం దేయేగ్రంధములున్నదియు +నిందుండవలెను. + +పైనఁజెప్పిన రెండుపట్టికలనుబట్టి గ్రంధాలయపా +లకు, డప్పుడప్పుడు గ్రంధముల నుండఁజూచుచుండవల +యును. క్రొత్త గావచ్చిన గ్రంధములను గొంతకాలమువ +రకును బ్రత్యేకముగా నుంచియుండి తరువాత వాని ని +ర్హితసలములఁ జేర్చుచుండవలయు. గ్రంధాలయమునందు +జదువరులకుఁ దోఁచు గుణాగుణములు సూచించి వారికిఁ +దోఁచిన సంస్కారమార్గములను బోధించుటకుఁగా నొక +పుస్తకము నుంచఁదగు. పత్రములఁగత్రించు నుద్యోగము +చదువరులకు విడువక గ్రంధము రాగానే గ్రంథాలయో +ద్యోగస్థులే యాపనిఁ దీర్చుచు గ్రంధములందు దుమ్ము +నిలువనీయక నేర్పుతో గ్రంధములు నలుగకుండఁ దట్టివే +యుచుండవలెను. + +చదువఁగోరువారికి వలయు గ్రంధములఁ జదువ నవ +కాశమిచ్చుటయే గాక యుక్తమగు విషయములను జదు +వునట్లు జదువరులఁబ్రోత్సాహపఱచుటయు గ్రంథాలయ +ప్రయత్నముగా నుండవలయు. ఈవిషయమై గ్రంధాల +యములలో నప్పుడప్పుడు నుపన్యాసములఁ బండితులచే +నిప్పించుచుఁ జరద్భింబ ప్రదర్శనములచే విషయముల జను +లకు బోధపఱచుచుఁ జదువనివారికి సైతము చదువవలయు +నను నభిలాష కలిగించుచుఁ జదువువారి కెట్టివిషయముల +నేతీరునఁ జదువవలసినదియుఁ దెలుపుచు గ్రంధాలయ +ముల యుద్యమము సఫలముఁ జేయవలయును. గ్రంధాల +యపాలకుని సామర్థ్యమునఁ జాలవఱకు నీ కార్యము నెఱ +వేఱఁగలదు. గ్రంథాలయపాలకుఁడు పండితుఁడు గాను +గ్రంధములయందును దత్పఠనమునందును మిగుల నాసక్తి +గలవాఁడుగాను, శాంతుఁడుగాను, గంభీరుఁడుగాను, +సమయస్ఫూర్తి కలవాఁడుగా నుండవలయు, పాలకుని +సహాయోద్యోగస్థులుగూడఁ జదివినవారుగాను ననుభవ +శాలురుగాను నుండవలయును. ఐన మన దేశమున గ్రం +ధాలయముల నేర్పఱచుట కిదియే యారంభముగాన మన +కట్టి యనుభవముగల యుద్యోగస్థులు దొఱకుట దుస్సా +ధ్యము. మొదట నేర్పడు గ్రంధాలయమున నట్టి యు +ద్యోగస్థులకుఁ బనులఁ గఱపి కాలక్రమమున నేర్పడు +గ్రంధాలయములకుఁ బంపుచుండవలయును. అట్టి యు +ద్యోగములు నేర్చుకొనుటకుఁ గొందఱఁ బ్రోత్సహించి +సహాయము చేసి వారల కుద్యోగముల నొసంగుచుండిన +గొలఁదికాలములో నే వలయు నుద్యోగస్థులు దొఱకఁగల +రని తలఁచెద. + +కేంద్ర గ్రంథాలయమునందు భాషలోనున్న గ్రం +ధములన్నియు నుండవలయుఁ గాని తక్కినశాఖా గ్రంధా \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0080.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0080.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..36349480440b9f9e5457c544901a2d53ef423be4 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0080.txt @@ -0,0 +1,33 @@ +లయములు నది సాధ్యముకాదు. మఱి యంతగాఁ గోఱఁ +దగినదియును గాదు. కాఁబట్టి యట్టి గ్రంధాలయమున నే +యేగ్రంధముల నుంపవలయుననులు చక్కఁగా నాలోచిం +పఁదగిన విషయము. దుర్ణీతులఁ గఱపునట్టి గ్రంధముల +గ్రంథాలయముఁ జేరనీయకుండుట క్షేమము. గ్రంథాల +యము యొక్క స్థితిగతులను నుపపత్తిని అనుసరించి దొ +ఱకఁగల గ్రంథములలోనుండి యుచితములగు గ్రంధము +ల నేర్పఱచుకొనవలెను. కేంద్ర గ్రంథాలయమున మాత్ర +ము భాషలోనియన్ని గ్రంథములుండుట యుక్తమని చె +ప్పియుంటినిగదా? ముద్రిత గ్రంథములు ద్రవ్యసాధ్యములు. +అముద్రిత గ్రంధములు కేవల ద్రవ్యైక సాధ్యములుగావు. ఇ +దివరకట్టి గ్రంధములుఁజేర్చియుండు విద్యారసికులు మహా +నుభావులందఱును దోడ్పడిన గాని సాధ్యముకాదు. ఇంక +ముద్రించు గ్రంధముల విషయములోఁ బ్రభుత్వమువారు +ను భాషాభిమానులకు ముద్రించువారును గ్రంధకర్తలును +దాముముద్రించు ప్రతిగ్రంథము యొక్క ప్రతిని మన కేం +ద్రగ్రంథాలయమునకుఁ బం పెద లేని వారు మిక్కిలి సహా +యము చేసినవారగుదురు. + +గ్రంథాలయమున కను బంధముగ గ్రంథాలయ వి +వయమును గ్రంధవిమర్శనములను బ్రచురించు మాసపత్రి +కయో వారపత్రికయో యొకటియున్న యుక్తముగానుం +డును. కాలక్రమమున నట్టివిమర్శనయందు తేలినగ్రంధ +ములు మాత్రమె పఠనీయ గ్రంథములు గాఁ గావచ్చును. +ఆంధ్రరాష్ట్రమునఁ బ్రత్యేక విశ్వవిద్యాలయమునకై మ +నము జేయు ప్రయత్నము సఫలమగు నేని కేంద్ర గ్రంథాల +య మావిశ్వవిద్యాలయమున కనుబంధముగ నుండఁదగు. + +మహాజనులార! గ్రంథాలయ ప్రయత్నము ద్రవ్యై +కసాధ్యమనునది తమకు సమర్పక మె. ఆంధ్రులలో ప్రభు +వులు ధనికుల నేకులుగలరు. శ్రీమాననీయ పీఠికాపురప్రభు +ప్రభృత లయాచితముగఁ దమ సానుభూతిని నుదార +దాతృత్వమును గనబఱచియితరులకు మార్గదర్శకులై యున్నారు. అధైర్యపడి నక్కఱలేదు. సర్వేశ్వరుఁడు గ్రంథాలయ ప్రయత్నమును సఫలము జేయుఁగాత, \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0081.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0081.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e25466abab779b4153c4208087d5894a4c52ae4c --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0081.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +ఆధునిక కాలమందు మానవుని జీవయాత్ర కష్టతరమైపోయినది. ఎవరికి వారు కాలూది నిలుచుటకుఁ +గొట్టుకాడుచున్నారు. విశ్రాంతి తగ్గినది. కాలపరిణామముచేతను పూర్వపశ్చిమ పరిజ్ఞాన సంఘట్టనముచేతను, మన ప్రాప్యములు మన యలవాటులు మన మర్యాదలు నెన్నియో విధములఁ బూర్వముకంటే మార్పు జెందినవి. మనపూర్వులు దమ విశ్రాంతి కాలములయందు, నేదేవళముననో, యే తటాకోపొంత తరుచ్ఛాయలతో కూడి ఇహపర సౌఖ్యదాయకములగు నంశములను గూర్చి ముచ్చ +టించుకొనుచుండిరి. ఇందువలన పుస్తకములను జదువగలిగినవారికే గాక, వ్రాయనుఁజదువను రాని వారలకు గూడ జ్ఞానమబ్బుచుండెడిది. + +ఇప్పుడిదియంతయు మారినది. పూర్వముకంటే జనులు పట్టణముల కెక్కువగా మూగుచున్నారు. జనులకు విశ్రాంతి తగ్గినది, ఒకరి విశ్రాంతి సమయము మఱియొకరిదిగాదు. దేవాలయములయందు భక్తి రానురాను తగ్గుచున్నది. ఇది యుచితమా యనుచితమా యను నంశము ప్రస్తుతము విచారణీయము కాదు. + +మనము క్రొత్తత్రోవల ద్రొక్కిననేగాని జ్ఞానాభివృద్ధి కానేరదు. పూర్వమువలె మనదేశ మభివృద్ధి +బొందవలెనన్న మన పూర్వుల హృదయసీమలయందు దేవళము లెంత గౌరవనీయములుగా నెలకొల్పబడినవో, మన హృదయములయం దీనాడు పుస్తక భాండాగారము లంత గౌరవనీయములుగ నెలకొల్పబడవలెను. ఒండొరులు కలసికొని తమభావములను బ్రకటించుకొని యన్యోన్యము లాభము పొందుటకును, ప్రజాసామాన్యమునకు జ్ఞానమును వ్యాపింపజేయుటకును నేటి పుస్తకాలయములే ము +ఖ్యసాధనములు. ఈ యుద్దేశ్యములను మనస్సులయందుంచుకొని, నలుదిక్కులకఱుగు నినుపదారులకు కూడలియై, ఆంధ్రదేశమునకంతకును నాయకమణిగా నొప్పుచున్న బెజవాడపురమున నీ "రామమోహన ధర్మపుస్తక భాండాగారము" ను నెలకొల్పిరి. + +కలకత్తా నివాసులగు శ్రీయుత బాబు హేమచంద్రసర్కారు యం ఏ.,గారి వలనను, లండను నగర +మునందున్న “బ్రిటిషు అండు ఫారిన్ యూనిటేరియన్ సంఘము” వారివలనను ధర్మముగా నొసంగబడిన 200 పుస్తకములను జేర్చి 1908 సంవత్సరమునందు "ఆస్తిక పుస్తక భాండాగారము" అనునామమున పుస్తకభాండాగారము నొక బానిని ప్రార్థన సమాజమందిరమునఁ బ్రస్తుతము బ్రహ్మమతవ్యాపకులుగానున్న శ్రీయుత ఇ. సుబ్బుకృష్ణయ్య గారు స్థాపించిరి. కాని అయ్యది యొక మారుమూల నుండుటంబట్టి జనసామాన్యమున కుపయోగకారి కాజాలదయ్యె. ఇట్లుండ 1911 సం. జనవరిమాసమునందు కొందఱు యువకులు కూడి స్వల్పముగ చందాలను వేసికొని, ప్రార్థనసమాజము వారి యనుమతిమీద నాపుస్తకములను దీసికొనివచ్చి బకింగుహాంపేటలో నెల్లఱు వచ్చుటకు వీలయిన ప్రదేశమునందు “రామమోహన ధర్మపుస్తక భాండాగార” మను నామమున బ్రస్తుతభాండాగారమును నెలకొల్పిరి. + +ప్రధమమున కొందఱు పెద్దలనడిగి యొకటి రెండు వార్తాపత్రికల నుచితముగ దెచ్చి సాయంకాలమునందు జదువుకొనుచుండిరి. వసూలయిన చందా మొత్తము ఇంటి యద్దెకును దీపపు ఖర్చునకుమాత్రము సరిపోవుచుండెను. కాని, యీభాండాగార మట్టి హీనస్థితియందు రెండుమూడు మాసములకన్న నెక్కువకాల ముండ లేదు. దినదినాభివృద్ధినొందుచు వచ్చినది. + +ఇట్లు భాండాగార మభివృద్ధికాగా ప్రధమ వార్షికోత్సవసమయమున, కీర్తిశేషులైన శ్రీరాజా వెల్లంకి చినవేంకట్రామారావు బహద్దరు జమీందారు గారు భాండాగారమునకు శాశ్వతభవనమును తమ స్వంత ఖర్చుతో నిర్మించి యిచ్చెదమని వాగ్దాన మొనర్చి తమ సహజౌదార్యమును వెల్లడించిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0082.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0082.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..64f7def8736aa2fa19330ef598385ca5fbaf86e2 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0082.txt @@ -0,0 +1,56 @@ +గ్రంధభాండాగారములకు స్వంతభవనములుండిన +గాని శాశ్వత ప్రతిష్టాపనలు కాజాలవని ప్రధమమునుండి +యు ఈ గ్రంథాలయమువారికి గట్టి నమ్మకముగలదు. +అభిమానులగువారు కొందఱు గ్రంధములను గొన్నిటిని, +సామానులను గొన్నిటిని, సమకూర్చి నొకచో నుంచుట +యు, కాలక్రమమున నవి నామమాత్రావశిష్టములగుట +యు వీరు తరుచుగా జూచుచుండిరి. గ్రంథ భాండాగారము లెంత చిన్న వైనను తగుపాటిగృహములు వానికుండుట ప్రథాన కర్తవ్యమని వీరి యాశయము; అట్టి శాశ్వత +ప్రయత్నలోపమే ‘మఖ'లో పుట్టి 'పుబ్బ'లో మాడెడు +సంఘములకు మూలకారణమని వీరియనుభవమునుబట్టి +ప్పగలరని వ్రాయుచున్నారు. అందుచేత ప్రత్యేక భవనము వలయుననెడి వాంఛ కేవల శైశ నావస్థయందుండగ నే +వీరినావేశించినది. శ్రీ తిరువూరు రాజాగారు భవనమును +గట్టించెదమని జేసిన వాగ్దానము వీరి నుత్సాహపరుపు, +నివేశన స్థలమును సేకరించుటకై ప్రయత్నించిరి. దినదినాభివృద్ధినిగాంచుచున్న బెజవాడ పట్నమున స్థలమును సేకరించుట ఆల్పకార్యము గాదు. + +అంతట 8_4_18 తేదీన ఈ సంఘమును కృష్ణాజిల్లా రిజిస్ట్రారు వారి ఆఫీసునందు 1860 సం॥ 21 నంబరు +అక్టు ప్రకారము రిజిష్టరు జేసిరి. అది జరిగిన రెండుదినములకే బెజవాడ మునిసిపాలిటీవారు నివేశన స్థలములను +వేలమున విక్రయించెదమని ప్రకటించిరి. అప్పుడు వీరిచే +తులలో సొమ్మేమియులేదు. ఉత్సాహామును, స్వార్థ +త్యాగుల యభిమానమును, మూలధనముగా జూచుకొని +2191 చ.గజముల స్థలమును రు 3424_2_3లకు కొన్నా +రు. నివేశన స్థలమునకయిన ఖర్చులో శ్రీ మునగాల రా +జాగారు శ్రీరాజా నాయని వెంకటరంగారావు బహద్దరు +జమీందారుగా రయిదువందల రూపాయిలును, శ్రీపాటి +బండ సుబ్రహ్మణ్యముగా రయిదువందల రూపాయిలును, +శ్రీబొడ్డపాటి వెంకటప్పయ్యగా రయిదువందల రూపాయి +లను యిచ్చియుండిరి. మిగిలిన సొమ్ము విరాళముల వలన +వసూలయినది. + +నివేశనస్థలమును గొనుటతోడను, అందుకై చందా +లు వేయించుటతోడను వీరి పని పూర్తికాలేదు. శ్రీతిరు +పూరు జమీందారు గారి దగ్గరకు బోయి తమ వాగ్దానము +ను జెల్లింపవలసినదని కోరిరి. దయాపూర్ణుడగు నామహ +నీయుడు వారి కోరికను నిర్వర్తించుట కంగీకరించెను, +అప్పుడు, మద్రాసు గవర్నరు గారి శాసన నిర్మాణసభ్యుల +గు ఘనతవహించిన పి, యస్. శివస్వామి అయ్యగారి చే +1918 సం॥ సెప్టెంబరు నెల 1వ తేదీన మునిసిపాలిటీవారి . +వద్ద కొన్న స్థలమునందు పునాది రాతిని వేయించిరి. పిమ్మ +ట భవననిర్మాణమును జేయనారంభించిరి. కడచిన డిశం +బరు నెలలో శ్రీ చెన్నపురి రాజధాని గవర్నరుగారు బెజ +వాడకు విచ్చేయు సందర్భమున శ్రీవారిచే బ్రవేశమహో +త్సవమును జేయింపవలెనని కుతూహలమును జెందిరి. కా +ని ఈభాండాగార భవనమును కట్టించుచున్న శ్రీతిరువూ +రు జమీందారు గారు అకాలమరణము నొందుటచే వీరి +కోరికను నెరవేర్చుకొన జాలక పోయిరి. పని బ్రారంభించి +నపిమ్మట ఆపుటకు వీలులేక, శ్రీతిరువూరు రాజాగారు +ఇచ్చిన రు 2100 లను వ్యయపరచిన పిమ్మట, రు 4000ల +ను అప్పుజేసి పనిని సాగించి చాలాభాగమును పూతి౯ +జేసి అందు భాండాగారము నుంచగలిగిరి. ఈభవనము +యొక్క మొదటి అంతస్తు పూర్తియగుట కింకను +రు 2000లు గావలసియున్నవి. దీనికి శ్రీ తేలప్రోలు +జమీందారు గారు రు 1000 లనిచ్చెదమని వాగ్దానము +చేసియున్నారు. + +శ్రీయుత అయ్యదేవర కాళేశ్వరరావు పంతులు బి.ఏ., బి.యల్., గారి యాజమాన్యముక్రింద ప్రారంభింపబడిన పంచముల పాఠశాల 1914 జనవరి నెల నుండియు ఈ సంఘము యొక్క యాజమాన్యమునకు దీసికొనబడినది, ఇది పగటి పాఠశాలయైయున్నది. ఇందు బాలురు 24 గురును బాలికలు 8 గురును కలరు. + +స్త్రీలకు ఉచితముగనే చదువు కొనుటకుగాను వారిగృహములకు వీరినౌకరుచేతనే గ్రంధముల నంపుచున్నారు. ప్రస్తుతము 24 గురు స్త్రీలు మాత్రము ఈలాభమునుపయోగించు కొనుచున్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0088.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0088.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8ec82526df7d8b0b9bd6107b5ecf010dd7d0d951 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0088.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +పూర్వము సౌకర్యములు తక్కువగ నున్నపుడు మన ప్రాచీనకవులు తమ యనుభవముల నన్నిటిని తాళపత్రములవ్రాసి గ్రంథస్థము జేసియుండిరి. వాటి వాసన గ్రహించినవారు ఎంతయోశ్రమపడి వాటి ప్రతులను వ్రాసికొనుచుండెడివారు. ఇప్పటికిని కొన్ని యిండ్లయందు వ్రేలాడగట్టబడియుండు తాళపత్రగ్రంధములనేమి, కాగితములమీద అచ్చుగుద్దినలాగు వ్రాసిన ప్రతులనేమి, జూచుట తటస్థించినపుడు ఆ గ్రంధములు వ్రాయుటకు వారుపడిన శ్రమ, వారి శ్రద్ధాభక్తులు, మనకు ఆశ్చర్యమును గొలుపక మానవు. + +ప్రస్తుతము ముద్రాయంత్రములు విరివిగ ప్రబలుటచే తాళపత్రములమీదను వ్రాసికొను దశ యంతరించి +స్వల్పధరలకు సందరికి లభించులాగున అచ్చు ప్రతులు దొరుకుచున్నవి. పూర్వులు వ్రాసిన గ్రంధములను వారు అంతరించుటతోడనే వారి సంతతివారు వాటివిలువ తెలియక కొందరు, యచ్చువేయ సమర్థతలేక కొందరు, వ్యర్థము గావించియుందురు. ఇప్పటికిని గ్రంధము అచ్చు +వేయించినవారు గతించుటతోడనే వారి సంతతి వారి తెలివిలేమిచే నయ్యవి యింటనే యొదిగి బైటకు రాకున్నవి. ఖరీదునకు చిక్కకున్నవి. కొందరు పూర్వగ్రంధములను సాధించి సంపాదించి, అచ్చు వేయించి ప్రజల కుపకారము చేయుచున్నారు. ఇప్పటివారిలో బుద్ధిమంతులు తమ శక్తికొలది గ్రంధములు వ్రాసి ప్రచురింపుచు భాషకు నూతనాలంకారముల నొనగూర్చుచున్నారు. ఏ వ్విధమున చూచినను గ్రంధములు విరివిగ బయలు దేరుచున్నవి. వాటి గ్రంధకర్తలకు తగినంత ఉత్సాహము కలుగులాగున యవి దేశమందంతటను వ్యాపించుట లేదు. ఇట్లు వ్యాపింపకుండుటకు కారణము లెవ్వియో నించుక విచారింతము. ఇతర దేశములలో పుస్తకము అచ్చు వేయించుటకగు ఖర్చులకన్న హెచ్చు మొత్తమును ఆ పుస్తకము అమ్ముడుపోవుటకై ప్రకటించు ప్రకటన పత్రికల నిమిత్తము వెచ్చింతురు. మనమో ర్పు 100లు గాని ర్పు 200లు గాని పుస్తకము అచ్చువేయించుటకై ఖర్చు పెట్టి, ర్పు 10 లు అయినను ప్రకటన పత్రికల నిమిత్తము వెచ్చించుటకై శంకించుచున్నాము. అందుమూలమున అసలుగ్రంధము అచ్చుపడినదన్న సంగతియే వెల్లడి +కాకపోవుటయు, దేశమంతట వ్యాపింపకపోవుటయు తటస్థించుచున్నది. మనలో ఆంధ్ర పుస్తకములన్నిటిని ఒకచో జేర్చి అమ్ము పుస్తకశాల గాని, అన్ని పుస్తకములు లభింపగల గొప్పగ్రంధ భాండాగారము గాని లేదు. సాధారణముగా కొన్ని దేశములయందు గ్రంధము మంచిదైనను కాకున్నను, గ్రంధకర్తలను నూతన గ్రంధముల వ్రాయ ప్రోత్సహించుటకై ఆ గ్రంధమును కొనెదరు. +అది వారి నైజస్వభావముగా నున్నది. మనకట్టి స్వభావములేదు. మన మితర దేశముల వారితో +ద్రవ్యవిషయమున సమానముగా నేరకున్నను, ఉన్న దానిలోనైన, చేయతగినంతమట్టుకు గ్రంధకర్తలకు ప్రోత్సాహము చేయకున్నారము. + +ఇక మనగ్రంధములు విరివిగ వ్యాపింపజేయుటకై సాధనము లాలోచింతము. + +తామసు కార్లలియస్ వ్రాసినట్లు మనగ్రంధములలో రుచిచూడవలసినవి, నమలవలసినవి, +నమలి మ్రింగవలసినవి గలవు. వీటియొక్క ప్రాశస్త్యా ప్రాశస్త్యములను లోకమునకు తమ యభిప్రాయములమూలమున వెల్లడింపగల పండిత సంఘము నొకదాని నేర్పరచుట ముఖ్యము, అయ్యది శాఖలుగానుండవలెను. అనగా పద్యకావ్యములను పరిశీలించునుపసంఘము, చరిత్రలను పరిశీలించు నుపసంఘము, ఈమాదిరి నుపసంఘములు గలిగిన పెద్ద సంఘమొకటి అత్యవసరము. వీరివలన మన్నననందెన గ్రంధముయొక్క విరివి వ్యాపనకై మనము తోడ్పడవలెను. + +చివర కెట్టి చిన్న గ్రంధమైనను ఎంత విలువగల గొప్పగ్రంధమైనను కార్డువ్రాసినతోడనే సప్లయి చేయగల పుస్తకశాల యొకటి ఆంధ్రదేశమధ్యమున స్థాపింపబడవ \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0089.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0089.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1d14b75be1fea43c1b4e4e7bdd36cc1eaa400531 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0089.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +లెను. ఇదివరకు ప్రచురించినవి, ఇప్పుడు ప్రచురింపబోవునవి, అన్ని గ్రంధములును ఇందు దొరకవలెను. ఇయ్యది ధనాధికులెవరైన స్థాపింపవచ్చును. లేదా వాటాల పద్దతినైన నొక సంఘము స్థాపింపవచ్చును. + +ప్రతిమానవుడు ప్రతిగ్రంథమును కొనగల ద్రవ్యసంపత్తి గలిగి యుండకపోవచ్చును గాని ప్రతి గ్రామము +కలసి అధమపక్ష మొకగ్రంధముకొని పఠింపకపోలేదు. అట్టితరుణమువ కొద్దియెత్తుననైన పుస్తక భాండాగారములను ప్రతిగ్రామమున స్థాపించుటకై ప్రయత్నములు సలుపవలెను. + +ఈ పై నుదహరించిన పుస్తకశాలవారు ఈగ్రంథభాండాగారమువారు తమతావున దొరుకు పుస్తకముల +పట్టీలను విరివిగ ప్రతిగ్రామము ప్రతియింటా జేరునట్లు పంచి వేయవలెను. అందేనెల కానెల నూతన గ్రంథములని ప్రశస్తగ్రంధములని పై పట్టిక లో జూపుచుండవలెను. వాటిపై ప్రముఖులిచ్చిన అభిప్రాయములను ప్రచురింపు చుండవలెను. + +గ్రంధకర్త లైనవారు తమ గ్రంథములను ప్రాముఖ్యుల కుచితముగ బంపి వాటిపై వారి యభిప్రాయములు వచ్చునటుల చేయవలెను. వీలయినతావులనగా ప్రతిపట్టణములోను, ముఖ్య రెయిల్వేస్టేషనులలోను, సామాన్య అంగడులలోను, దొరుకులాగున కమీషన్ పద్ధతిని ఏజంట్ల నేర్పరచి అమ్మించవలెను. అట్టి ఏజంట్లు సరీగా లెక్క చెప్పరను భయముకద్దు. కాని సౌమ్యులనే యేరు +కొనవలెను. పుస్తకధరలు కొంచెము సరసముగా నుండవలెను. + +ఇందు విషయమై మన జయమంతయు, తుదకు +ఆదానికల క్రింద మనము ధారాళముగా వెచ్చించు ద్రవ్యమునుబట్టియు ఆదానికలు వ్రాయురీతిని బట్టియు నుండుసని జ్ఞాపకముచేయుచున్నాను. ఆదానికల క్రింద విరివిగా వెచ్చించినవారు ఎవరును చెడిపోయినవారు లేరు. ఇందులకై హిగి౯ బాతం మున్నగు కంపినీల వారిని చూడుడు. వారెట్లు విరివిగ ఆదానికల ప్రకటించి వెల్లడించెదరో! మనలోను ఇందులకు విక్టోరియాడిపో, విలియం +అండు కో, మున్నగువారు నిదర్శనముగానున్నారు. ఈ పద్దతులమీద ఆంధ్రగ్రంథముల వ్యాపనకై ప్రయత్నింపుడని ప్రార్థింపుచు విరమించుచున్నాను. + +దేశాభ్యుదయమునకు భాషాభివృద్ధి ప్రధమ సోపానము. భాషాభివృద్ధికిఁ బుస్తక భాండాగారము లె ప్ర +ధాన సాధనములు. ఏదేశమునఁ బుస్తక భాండాగారములు మిక్కుటముగ వెలయుచుండునో, యా దేశము సకలకళలకు నెలవై నాగరకతకుఁ దావలమై యఖిల సంపదలతోఁ దులతూఁగుచు నత్యున్నతపదవి నలంక రించియుండును. భాండాగారములవలనఁ గలుగు ప్రయోజన పరంపరల లెస్సగ గ్రహించియె జర్మని, ఇంగ్లండు, అమెరికా, జపాను మున్నగు 'విదేశములవారు తమతమ దేశములఁ బ్రతి +పట్టణమునఁ, బ్రతిగ్రామమున, వేయేల ప్రతిగృహమున భాండాగారములఁ గుప్పలు తిప్పలుగ వెలయింపఁజేసి ప్రపంచమునందలి జాతీయులలో నెల్ల నాగరకాగ్రగణ్యులని వినుతికెక్కి యుండిరి. + +ప్రకృతము మనహిందూ దేశమునఁ గూడ పుస్తక +భాండాగారముల యావశ్యకత గ్రహింపఁబడి బరోడా +మున్నగు ప్రదేశములయందు భాండాగారములు నెలకొల్పబడుచున్నవి. మన యాంధ్రదేశమునందు సయిత మచ్చటచ్చట కొన్ని భాండాగారము లిపుడిప్పుడు స్థాపింపబడుచున్నవి. సుమారు పదునై దువత్సరముల క్రిందట మన యాంధ్ర దేశమున నాంధ్ర భాండాగారము లంతగ వ్యాపించియుండని సమయమున మనమాతృభాషకుఁ గలిగిన యీ కొరతను గొంతవఱకు నివారించి యోపినంత వరకు దేశ సంసేవన మొనరింపఁగోరి, యాంధ్రభాషావధూటికిఁ బుట్టినిల్లనఁ దగు రాజమహేంద్రవరమున 'వీరేశలింగ పుస్తక భాండాగారమను పేరిట నొక భాండాగారమును స్థాపించిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0090.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0090.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3e68a88f260ec5edf07a8cbf8febcf42cf783c36 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0090.txt @@ -0,0 +1,77 @@ +శ్రీవీరేశలింగపుస్తక భాండాగారము 1900 వ +సంవత్సరమున రాజమహేంద్రవరమున శ్రీయుత నాళము +కృష్ణారావుగారిచే స్థాపింపఁబడినది. ఈభాండాగారము +మొట్టమొదట తెనుఁగు పుస్తకములతో నారంభింపఁబడి, +కొంతకాలమువఱ కేనామమును ధరింపకయె చిన్న పఠన +మందిరమువలె నొప్పుచు, నచ్చటికి వచ్చుచదువరులకుమా +త్రమె యుపయుక్తముగ నుండెడిది. సేవకుఁడు లేకపో +వుటచే పుస్తకములనింటికిఁ దీసికొనఁ గోరువారికడ చం +దాలగైకొని పుస్తకములిచ్చు పద్ధతి యప్పుడు లేకుండె +ను. ఐనను పరిచితులగు కొందరకు చందాలేకయే పుస్త +కములు వారిగృహములకీయఁబడు చుండెడివి. ఇట్లొకవ +త్సరము గడిచినపిదప కీర్తిశేషులైన శ్రీనాళము జగ్గారావు +గారు భాండాగారాభివృద్ధికై పూనుకొని కేవలమొక్క +యాంధ్రగ్రంధములతోనే భాండాగారము సంపూర్ణమైనది +కాదనియెంచి, యందాంగ్లేయ గ్రంధములు గూడ పెక్కిం +టిని జేర్చిరి. + +అప్పు డీభాండాగారమునకుఁ దగిన నామ మొసం +గు తరుణము వచ్చినదని యెంచి, తదీయ స్థాపకులును +నభిమానులును జేరి “శ్రీ వీరేశలింగ యువజన సమాజము ” +అను పేరనొక సంఘముగ నేర్పడి, భాండాగారమును ద +మయధీనమున నుంచికొని, దానికి “శ్రీ వీరేశలింగ పుస్తక +భాండాగారము” అని నామకరణ మొనర్చిరి. తోడ నే +యొక చిన్న మేడ యద్దెకుఁ దీసికొనఁబడి యందీ భాండా +గారము నెలకొల్పఁబడెను. సేవకులు నియమింపఁబడిరి. +పౌరులకడ చందాలఁ గైకొని వారికింటికి పుస్తకములు +నిచ్చుపద్ధతి యవలంబింపఁబడెను. స్త్రీల కుచితముగ వా +రి గృహములకు పుస్తకముల బంపుటయారంభింపబడెను. +మఱియు నీ సమాజము మత సంఘసంస్కార విషయముల +మొక్కవోనిదీక్ష వహించి తద్వ్యాప్తికై యనేక సభలఁ +గావించియు, కరపత్రములను పొత్తములను వెలువరించి +యు, భాండారాభివృద్ధికై నిరంతరము పాటుపడుచు, +సుమారు 8 వత్సరములు తృప్తికరముగఁ గార్యములు నిర్వ +హించి 1909 వ సంవత్సరమున విరమించెను. + +అంత నీభాండాగారమును గూర్చి మొదటినుండి +యు కృషి చేయుచున్న కొందఱు వేఱక సంఘముగ నే +ర్పడి నూతన నిబంధనలను పద్ధతులను నేర్పఱచి ఆరు +సంవత్సరములనుండియు శ్రద్దతోఁ బనిచేయుచు కొండా +గారమును ప్రస్తుతాభివృద్ధికిఁ గొని తెచ్చిరి. ఇప్పుడీ బాం +డారము పురమందిరము నందలి ప్రార్ధనసమాజ సౌధమున +నలరారుచు, 42 గురు సామాజికులను, 218 మంది చం +దాదారులను, 144 మంది స్త్రీ చదువకులను గలిగి 2200 +ఆంధ్రగ్రంధములతో, 1900 ఆంగ్లేయ గ్రంధములతో, 228 +సంస్కృత గ్రంధములతో, 55 తాళపత్రగ్రంధములతో +నొప్పుచు, 53 ఆధ్రాంగ్లేయవార్తాపత్రికలచే నలంకరింప +బడి, యనుదినము 30 మంది చదువరుల నాకర్షించుచు +న్నది. + +ఈభాండాగారము యొక్క ప్రధానో దేశములలో +స్త్రీవిద్యాభివృద్ధి యగ్రగణ్య మైనది. ఈభండాగారము +స్థాపించినది మొదలు నేఁటిదనుక స్త్రీలకు వారు కోరు +పొత్తముల చందా గ్రహింపకయె వారినిలయములకు గ్రం +ధాగార సేవకునిచే బంపి స్త్రీవిద్యను ప్రోత్సాహపఱచు +చుండిరి. దీనికై ప్రత్యేకముగ నొక సేవకునిఁ గూడ నియ +మించియుండిరి. ప్రస్తుతము 144 గురు నారీమణులు ఈ +భాండాగారగ్రంధముల నుపయోగపఱచుచున్నారు. గత +వత్సరమున సుమారు 2785 ఆంధ్రగ్రంధములు వీరిచేఁ బ +ఠింపఁబడినవి. స్త్రీవిద్యను ప్రోత్సాహపరచుటకై గత +వత్సరమునుండి స్త్రీలకు బహుమాన పరీక్షలు గావించు +చున్నారు. + +విజ్ఞానవల్లరిఅను పేరున నీతిబోధకములు జ్ఞానదాయ +కములునగు కరపత్రములు నాలుగువత్సరములనుండి ఈ +భాండాగారపక్షమున మాసమునకొక సారి ప్రచురింపఁబడు +చున్నవి. జనసామాన్యము యొక్క హృదయ పీచులందు +సుజానబీజముల నాటుట యీకరపత్రముల ముఖ్యోద్దేశ +మై యున్నది. దీనికి శ్రీపాలపర్తి నరసింహము గారు కా +ర్యదర్శిగా నియమింపఁబడిరి. + +గ్రంధభాండారముల కముద్రిత గ్రంధము లమూ +ల్యాలంకారములు, ఒక పుస్తక భాండాగారము యొక్క +యుత్కృష్టత యందలి యముద్రిత గ్రంధముల యొక్క +సంఖ్యను బట్టి నిర్ణయింపఁదగును. ప్రాచ్యలిఖిత పుస్తక +భాండారముల యొక్క ప్రయోజనము లనంతములు. ఇట్టి +భాండాగారములు ప్రతిపట్టణమున ప్రతి గ్రామమున నెల +కొలుపఁబడవలయును. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0095.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0095.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6203d41d01b7e3be89ba941c9fd8b21edc875132 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0095.txt @@ -0,0 +1,65 @@ +మనయాంధ్ర దేశమున తాళపత్రగ్రంధము లింటింటను కుప్పలుతిప్పలుగ నున్నవి. కాని యవి యటుకుల పైఁబేర్పబడి కీటకములపాలై చివుకుచు జనసామాన్యమున కుపయుక్తములుగాక యున్నవి. ఇట్టి గ్రంధముల నెల్ల సంతరించివానిని సుస్థితియందుంచి జనోపయుక్తముగనోనర్చుట పుస్తక భాండాగారములు ముఖ్య విధియైయున్నది. కాని యిపుడిప్పుడు మనయాంధ్రదేశమున వెలయుచున్న పుస్తక భాండాగారములు ముద్రిత గ్రంధములనె కాని యముద్రిత గ్రంధముల సేకరించుటకై యత్నములు సలుప కున్నవి. ఇది మిగుల శోచనీయము. ఐనను ముద్రిత గ్రంధములవలె నముద్రిత గ్రంధములు సంపాదించుట యెల్లరకు సుకరముకాదు. కావున ప్రస్తుత మిట్టిభండా గారములు ఆంధ్రదేశమునందలి ముఖ్యపట్టణములలో నైన నెలకొల్పఁబడినఁజాలును. + +ప్రకృతము మన యాంధ్రభాష యందు ప్రాచ్యలి +ఖిత పుస్తక భాండాగారములు మూఁడుమాత్రమె యున్న +ట్లు కన్పట్టుచున్నది. అందు ఒకటి తంజావూరునందు రా +జుగారి కోటయందును, తక్కినవి చెన్నపురిలో దొరతన +మువారి చిత్రవస్తు ప్రదర్శనశాలయందొకటియు, ఆంధ్ర +భాషాపరిషత్తువారి కార్యస్థానమునం దొకటియునున్నవి. +ఇందు తంజావూరు పూర్ణముగ నఱవదేశము. అచ్చటి +కేగుట యన్న ఆంధ్రులకు 'చీమకాశీ ప్రయాణము' వంటి +ది. ఇఁక చెన్న పురియో, అచ్చటనున్న యాంధ్రులకంటె +అఱవలే హెచ్చు. కావున నీరెండు ప్రదేశములు ఆంధ్రు +లకు మిగుల దూరమున నుండుటచే, అందలి గ్రంధములు +ఆంధ్రులకు ‘అందనిమ్రానిఫలములు', కావున నిట్టిభాండా +గారములు ఆంధ్రులకందఱకు కరతలామలకములుగు నుం +డునట్లు ఆంధ్రదేశమునకు మధ్య నున్న ప్రదేశములయం +దున్నచో నత్యంతోపయుక్తముగ నుండును. + +ఆంధ్రభాషకు పుట్టినిల్లయి, యాంధ్రమండలము +నకు మండ నాయమానముగనున్న రాజమహేంద్రవరమున +నిట్టి ప్రాచ్యలిఖిత పుస్తక భాండాగారమును స్థాపించ +వలయునని చిరకాలమునుండి సంకల్పించుకొని రెండుసం +వత్సరములక్రిందట తాళపత్రగ్రంధములను సేకరింప మొ +దలిడిరి. పెద్దాపురవాస్తవ్యులగు శ్రీరాజా వత్సవాయ +రాయజగ పతివర్మ గారు తమయాస్థానమున నున్న సుమా +రు 40 తాళపత్ర గ్రంధరత్నములు ఈ భాండాగారవధూ +టికి కంఠహారముగ నర్పించిరి. ఇప్పు భాండాగారమున +తాళపత్రగ్రంధములును వ్రాతప్రతులును సుమారు 60 గ్రం +ధములుకలవు. ఇందు పెక్కు గ్రంథములు ముద్రితములై +యున్నవి. శ్రీచిలకమర్తి లక్ష్మీనరసింహము గారీ సంఘము +నకు పెక్కు సంవత్సరములు అధ్యక్షులుగ నుండియుండిరి. + +1. ఆంధ్రగీర్వాణభాషలయందుఁ గల గ్రంధముల న +న్నియు, వలనుపడినంతవఱకు నాంగ్లేయ గ్రంధములను అం +దు ముఖ్యముగ హిందూ దేశ సంబంధమైన గ్రంధములను +సంపాదించుట. +2. అముద్రితములగు ప్రాచీనాంధ్రమహాకవి ప్రణీత +గ్రంధముల దొరికినంతవఱకు సేకరించి, యందు సుప్రసిద్ధ +గ్రంధముల నచ్చొత్తించుట. +3. ఆంధ్రా గ్లేయవార్తాపత్రికలను మాసపత్రికలను దె +ప్పించుట, +4. ఈగ్రంధములను పత్రికలను పఠనమందిరమునకుఁ +జనుదెంచు చదువరుల నెల్ల నుచితముగఁ జదువుకొన +నిచ్చుట. +5. ఇందలి గ్రంధములఁ దమగృహములకుఁ దీసికొనఁ +గోరుపురుషులకడ చందాగైకొని తన్మూలమున భాండా +గారము నభివృద్ధిపరచుట. +6. ఇందలి గ్రంధములఁ జదువుకొనఁగోరు స్త్రీలకడ +చందా గైకొనకయె వలయు పుస్తకముల వారిగృహాముల +కు సేవకునిచేఁ బంపి స్త్రీవిద్య ప్రోత్సాహపఱచుట, +7. జ్ఞానదాయకములు దేశాభివృద్ధికరములు నగు ను +పన్యాసములు నిప్పించుట, +8. భాషాభివృద్ధిని దేశభక్తిని నీతిని బురిగొల్పు పొ +త్తములను పత్రికలను కరపత్రములను ప్రచురించుట. +9. స్త్రీ పురుషులయం దున్నతజ్ఞానమును పెంపొందిం +చుటకై వత్సరమునకొకసారి పరీక్షలఁ గావించుచు నం +దుఁ గృతార్ధులై నవారికి బహుమతుల నొసంగుట. + +ఈ భాండాగారమునకు రాజమహేంద్రవరమున +“హిందూబాల సమాజము" శాఖా సంఘముగ నున్నది. ఈ +గ్రంధభాండాగారమునకు భవనమును నిర్మించుటకై ఆరు +వేల రూపాయిణులు గావలసి యుండునని మదింపు వేసియు +న్నారు. ఈగ్రంధాలయము యొక్క నామము యిటీవల +“సర్వజన గ్రంధాలయ”మని మార్చియుండిరని దెలియవ +చ్చుచున్నది. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0097.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0097.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..941aebc945718ecb836f87da125616b1267b620e --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0097.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +"ఆలంకృత శకస్యాభే! రసభునయ నేందుభిః" శాసనమూలము కన్నడ లిపియందుండుటచే నేనెట్లో శ్రమచేసి యది “రసాభూనయనేందుభిః" యని యొక కన్నడ మిత్రుని సాయమున స్థిరపఱచితిని. అందువలన నది 6121=1216+78=1294 క్రీ.శ. మైనది. కాని యిదియు సందేహముగ నేయుండెను. పిమ్మట వీరభద్రరావుగారి శాసనమునకు మూలము చూచితిని. అందు “రసాభ్రనయ నేందుభిః” అనియుండెను. ఇది దిద్దుబాటులక్కర లేక యున్నది యున్నట్లున్నది. అందువలన నది 1206 +78 =1284 క్రీ.శ. మగుచున్నది. వీరభద్రరావుగారు పొరబాటున ప్రతి లిఖియించిరో, అచ్చుతప్పోయని నేనీ కడపటి పాఠము నున్నది యున్నట్లు తీసికొంటిని. వెంటనే 1284లో నాశాసనము పుట్టియుండునని నే తలఁచి యట్లు కొంతకాలమున తెలుఁగు పత్రికలలో బ్రకటించితిని. నాకుఁ దోఁచినమఱికొన్ని యితరా ధారములఁ గూడనప్పుడు చూపియుంటిని. కాని, యనవి యిచ్చట వ్రాయుట మానితిని. నాసిద్దాంతము నెవ్వరు పూర్వపక్షము చేయలేదు. వీరభద్రరావు గారిని బ్రత్యుత్తరము కూడ వ్రాయుఁడని పత్రికాముఖమునఁ గోరి యుంటిని, వారొకసారి యొనర్చిన ప్రసంగమున సోముఁడు శంభుదాసునకంటె నించుక బూర్వుఁడనవచ్చునని మాత్రము చెప్పిరి. నేను 27.10.14న సువర్న లేఖాపత్రికలో వ్రాసిన వ్యాసము నందలి యుక్తులకెవ్వరును సమాధానము వ్రాయలేదు. + +ఇటీవల నాంధ్రసాహిత్య పరిషత్పత్రిక లోఁ బ్కటింపఁబడిన విప్రనారాయణ చరిత్రమున మఱల నాకుఁ గొన్ని యాధారములు దొరికెను. అప్పుడుమఱల నేనిట్లు ప్రకటించితిని. + +"సోముఁడుత్తర హరివంశమును వ్రాసినపిమ్మట యెఱ్ఱాప్రగడ హరివంశమును వ్రాసెను. చెదల్వాడమల్లయ్య రచియించిన విప్రనారాయణ చరిత్రావతారిక పద్యములలో + +(ఇందు'యెఱ్ఱన మల్లనాహ్వయుల్' అనియుండవలసినట్లు తోఁచుచున్నది?) + +కవితాతయగు యెఱ్ఱాప్రగడ (ముత్తాతయై యుండవలయునని తోఁచుచున్నది?) సాళువ నరసింహరాజుకడ బహుమానములందినట్లున్నది. ఈయెఱ్ఱన శంభుదాసుఁడే! విప్రనారాయణ చరిత్రముననే యిట్లున్నది. + +కావున హరివంశము రచియించిన శంభుదాసుఁడే యీతఁడు, ఇంకను సందేహముండినచో నిదిచూడుఁడు. + +కాబట్టి యెఱ్ఱాప్రెగడ సాళువ నరసింహరాజుకడ బహుమానములనంది యాతని కాలమున నుండెను. ఈ సాళువ నరసింహరాజు విజయనగర నిర్మాణమైన పిమ్మట రాజ్యము చేసిన (1) హరిహర (2) బుక్క రాయలు మొదలగు వారివంశములోఁ గడపటి పురుషుఁడు. +అనగా విజయనగరమును 1834 మొ౹౹ క్రీ॥శ॥ 1400 వఱకును, (నావాదముననుసరించి 128 మొదలు 1400 వఱకును) బాలించిన పదముగ్గురు రాజులలో పదమూడు తరములవఱకు నరసింహరాజును పేరుగల రాజేలేఁడు! ఇంక +నున్న వారెవరనగా 1490–1509 వఱకు ముగ్గురు నరస \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0098.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0098.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ece69dde7b62adf8b67d780d70f1b86806aa81a2 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0098.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +రాయలు కలరు. విప్రనారాయణ చరిత్రమునఁ జెప్పిన “ఉ.శాతకృపాణనిర్దళిత" యను పద్యమునందలి సాళువ నరసింహరాజు పిల్లలమఱ్ఱి పినవీరన జైమినీ భారతమును గృతినందిన నరసింహరాయుడే యైయుండు ననుకొనినచో (అనగా మొదటి నరసింహరాయలే యనుకొనినను) యెఱ్ఱాప్రగడ పిల్లలమఱ్ఱి పినవీరనకాలీనుఁ డగుచున్నాడు. కావుననే వీరన్న, నన్నయ, తిక్కన, నాచన సోమన, శ్రీనాధులను మాత్రమే శృంగార శాకుంతలమున వర్ణించియున్నాడు. దీనిని బట్టి శ్రీనాధుఁడు యెఱ్ఱాప్రగడ పిల్లలమఱ్ఱి పిన వీరన, సమకాలీనులని దోఁచుచున్నది. కాని యెఱ్ఱాప్రగడ యంతకుఁ బూర్వము పండ్రెండుగురు రాజులకుఁ బూర్వముగల బుక్క రాయనితో సమకాలీనుఁడైన నాచన సోమనాధునితో మాత్రమెన్నటికిని సమకాలీనుఁడుకాఁడు!!(19,1.1915ఁ సువర్ణ లేఖ'చూడుఁడు). ఇందువలన నాచన సోమనాధుఁడు 1284 క్రీ॥శ॥న బుక్కరాయఁడిచ్చిన శాసనముననుసరించి, 18వ శతాబ్దాంతమునను 14వ శతాబ్దాదిని యుండియుండవలయునని దలంచెదను. పెద్దలు నిర్ణయింతురుగాక! + +వీరేశలింగము పంతులుగారు వీలైనచోటుల నెల్ల "యీకవి యారువేల నియోగి"యనిచెప్పునట్లే యీతని నియోగియని చెప్పిరి. “అట్లుకాదు శాసనమున (అష్టాదశ పురాణజ్ఞుడని వ్రాసియున్నది. ఈతఁడు వైదికియై యుండునని వీరభద్రరావు గారనికి, “ఏదియు కాదు నాకు కొన్ని చాటుధారలువచ్చును; ఈతడు క్షత్రియుఁ"డని నేనెఱిగిన క్షత్రియమిత్రుఁడనెను శాసనమునందతఁడు +బ్రాహ్మణుఁడని స్పష్టముగ వివరింపఁబడియున్నది. నియోగియా వైదికీయాయను విచారణమంత యావశ్యకమైనదికాదు. కేవలమొక్క మతమునందున్న స్మార్తులయందీ స్వల్పభేదమును గురించి తెలియకపోయిన నష్టములేదు. తెలిసికొనక తప్పదందురా? + +ఈతని యింటి పేరు నాచిరాజువారు. ఇందుకుదాహరణము: — కూచిమంచి జగ్గకవి సుభద్రాపరిణయమునందలి కృత్యాదిని "నాచిరాజు సోముని” అని వర్ణించినాఁడు, జగ్గకవి యిటీవల వాఁడాతని మాటలు పనికిరావందుమా? సోమునికిఁ బిమ్మట శతాబ్దముననున్న పిల్ల +లమఱ్ఱి పినవీరన శృంగార శాకుంతలమున “నాచి రాజునిసోము” అని వ్రాసియున్నాడు. 'రాజు' అని యింటి పేరు వైదికులయందరుదు. కావున నీతఁడు నియోగియని చెప్పనగును. ఇంకను సందేహమున్న నారువేల నియోగి కవియగు కోవెల గోపరాజు వైదిక కవుల వేఱుఁగ వర్ణించి నియోగుల నిట్లు వర్ణించెను చూడుఁడు! + +అని స్పష్టముగ “నాకులచంద్రులు” అని వ్రాసియున్నాడు. కావున నాచన సోమనాధుఁడు నియోగి +యని స్పష్టముగ చెప్పవచ్చును. + +నాచిరాజను పూర్వపురుషుని పేరున బిలువఁబడు యింటి పేరుగల యాతఁడని చెప్పవచ్చును. ఈయింటి పేరు నాచిరాజను సోమునితాతనుండియో తండ్రినుండియో వచ్చియుండు పౌరుష నామమేయైయుండును. + +భరద్వాజస గోత్రజుఁడని శాసనమున స్పష్టముగనున్నది. స్థలాభావమున నుదాహరింపనైతిని. (ఎపిగ్రాఫికా కర్నాటికాలో కనుగొనిన 46గొరి బిదునూరు శాసనముకానీ, వీరభద్రరావుగారు కనుగొనిన 158 మళబాగల శాసనముకాని చూడుఁడు) +అపస్తంబనూత్రుఁడగుట బ్రాహ్మణుఁడగుట నిర్వివాదాంశము! (Vide inscription). \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0099.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0099.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5431dde7a449b5d0693c245930adac1af2cf97b7 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0099.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +"ఇది బుధారాధన విరాజి కొమ్మనా మాత్యపుత్ర తిక్కన సోమయాజి ప్రణీత భారత కథానంతరము" అని తన యుత్తర హరివంశీ గద్యమున సోముఁడు వ్రాసియుంట నీతఁడు తిక్కనయందు గురుభావముకలిగి ప్రవర్తిల్లైనని నిర్నయింపనగును. ఈతఁడు తిక్కన వృద్ధాప్యమున +పడుచువాఁడై యుండవచ్చును. శిష్యుఁడైనఁగావచ్చును. + +తిక్కన సోమయాజికి వలెనే యీతనికిఁ గూడ హరిహర దేవుఁడే యిష్టదైవము. కావుననే బైచరాజు +వేంకటనాధ కవి తన పంచతంత్రమున నిట్లు వక్కాణించియున్నాడు. + +స్మార్త బ్రాహ్మణుఁడు. శివకేశవ బేధములేని మహామహుఁడునద్వయితీయని యాతని గ్రంథమును బట్టియు శాసనమునుబట్టియు నిర్ణయింపనగును. + +ఎఱ్ఱయకవి సకలనీతి కధానిదానమునందీ సోమునినిట్లు వర్ణించియున్నాడు. + +చనసుతు సోముభాస్కరుని ఇందలి “నా చననుతు" అనుదానిననుసరించియు +శాసనమునందలి “ నాచ నాత్మజః" అనియుఁ గలవాక్యముల ననుసరించియు నీతని తండ్రి పేరు నాచన్న' యని తెలియుచున్నది. వీరభద్రరావు గారు శాసనము నందలి “నాచనాంబుధి:" అను వాక్యములఁజూచి 'నాచన' యీతని తండ్రి పేరు కాదనిరి.'నాచన'యనునది తండ్రిపేరు నింటి పేరుకూడనని తోచుచున్నది. + +ఈతఁడు వ్రాసినది యుత్తరహరివంశ మొక్కటియె దొరికినది. అదియైన కృత్యాదిలేదు. అదియెంతవఱకు వ్రాయఁబడినదో తెలియదు. సోముని వసంత విలాసములోనిదని" అత్తరి విట నాగరికులు" అను పద్యము లక్షణ గ్రంధములఁజూచి వీరేశలింగము పంతులుగారు వ్రాసి +యున్నారు. “అంజెదవుగాక" అనునది రెండవ పద్యము. ఈరెంటిలో రెండవది యుత్తర హరివంశములోనిదే! “అత్తరివిట నాగరికుల”ను నది వైజయంతీ విలాసములోనిదని శబ్దరత్నాకరములో వ్రాయఁబడియున్నది. నా మిత్రులగు శ్రీ వేటూరి ప్రభాకరశాస్త్రిగారా వసంతవిలాస గ్రంధమునందలి మఱికొన్ని పద్యములు దొరికినట్లును, వసంతవిలాసముయక్ష గానమైనట్లును చెప్పెదరు. శ్రీమానవల్లి రామకృష్ణకవి గారి వద్ద వసంత విలాస ప్రతియున్నట్లు కొందఱు మిత్రులు చెప్పెదరు. ఇదమిద్ధమని చెప్పుటకువీలులేకున్నది. + +నాకుఁ దెలిసినంతవఱకుఁ గవిచరిత్రమును సంగ్రహముగ వ్రాసితిని. ఇందుప్రమాదములుండిన నుండవచ్చును. ఈ మహాకవికవిత్వ విమర్శనమునకు మఱియొక సారి బ్రయత్నింప దలఁచితిని. దయామయులగు చదువరులిందలి గుణదోషముల నరసి సత్యప్రకటనమునకు సాయపడుదురుగాక! \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0100.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0100.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..726594c884856b91a5b6f827b28d9b073d3c0c63 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0100.txt @@ -0,0 +1,56 @@ +అమెరికాదేశ గ్రంధ భాండాగార సంఘము. “ఫిలడెల్ ఫియా” యను పట్టణమున 1876వ సంవత్సరమున ప్రసిద్ధీకులగు భాండాగారాధిపులచే సమకూర్పబడినది. ప్రధమవత్సరము నందా సంఘమున 108 మందిమాత్రము +సభ్యులు గానుండిరి; ఇపుడా సంఖ్య 1900 వరకు బెరిగినది. +ప్రాధమిక దశయందా సంఘము యొక్క వృత్తాంతములన్ని +యు`గ్రంధభాండాగారపత్రిక' యందు బ్రకటింపబడు +చుండెను. 1907 సం॥ నందు ఆసంఘమువారు ప్రత్యేక +మొకపత్రికను బ్రకటింప నారంభించిరి. గ్రంధాలయ ప్ర +యోజనముల నాలోచించుటయు, పరస్పరము అభిప్రా +యములను అనుభవములను వెల్లడించుకొనుటయు, గ్రం +ధాలయముల కొరకు ఉపయోగించుచున్న శ్రమను ద్రవ్య +మును ఎక్కువ యుపయోగకరముగ వినియోగించునటు +ల జేయుటయు పుస్తకశాలాధిపత్యమును వృత్తిగ నభివృ +ద్ధిజేయుటయు, ఆసంఘము యొక్క ముఖ్యవిధులై యు +న్నవి. ప్రత్యేక మొక వ్యక్తివలన కాజాలని సంస్కరణ +ములను అభివృద్ధులను సంఘముగా జేరుటవలన గలిగెడు +బలమువలన సాధించుటయు, అందరును కలసి పనిజేయు +టవలన గ్రంధాలయమునకు వినియోగమగు శ్రమను ద్ర +వ్యమును తగ్గించుటయు, కష్టవిషయములను తీర్మానిం +చుటకుగాను వివిధశోధనలను అనుభవములను పొల్చుకో +ని చర్చించుటయు, సభలమూలమునను, ఉత్తరప్రత్యుత్త +రముల మూలమునను పరిచయమును స్నేహభావమును అ +భివృద్ధి జేసికొనుటయుగూడ ఈ సంఘము యొక్క అభిప్రా +యములై యున్నవి. + +ఈప్రకారము, సార్వజనిక గ్రంధాలయము విద్యా +విధానమునందు ప్రాధాన్య భాగముగ వికసించి పెంపొం +దుటకు వలయు అనుభవ వేద్యములగు మార్గములనన్ని టీని +ఈసంఘము వెదకు చుండును. కొన్ని స్థలములయందు +సాంఘికులప్రత్యేక ప్రయత్నములవలనను, మణికొన్ని స్థల +ములయందు కొందరుకూడి ప్రయత్నించుటవలనను, గ్రంధాలయములను స్థాపిం +స్థాపించుటకు గాని అభివృద్ధి జేయుటకు +గాని ఈసంఘము పాటుబడుచుండును. తద్వారా ఉ +త్తమంబగు విద్య సర్వజనులకును సులభసాధ్యమగునటు* +లజేయును. పుస్తకశాలాధికారులును, గ్రంధాలయోద్య +మమునందు అభిమానముగలవారందరును ఈ సంఘమునందు +జేరవచ్చును. + +అమెరికా దేశ గ్రంధభాండా గార సంఘముయొక్క స్థా +పన మనేక దేశముల యొక్క దృష్టి నాకర్షించినది. +దుమీద ఇంగ్లాండు దేశమునకు రాజధాని నగరంబగు (లం +డను' నందు 1879వ సంవత్సరమున 'ఆమెరికా' 'ఇంగ్లాండు' దేశముల పుస్తకశాలాధికారులందరును గలసి సమావేశమై “సంయుక్త రాష్ట్ర భాండాగార సంఘము”ను ఏర్పాటు గావించిరి. + +మఱియు అమెరికాఖండమునందు 'రాజధాని సం +ఘములు'ను గలవు. 'అమెరికా దేశ గ్రంధభాండాగార +సంఘము' దేశమునంతకును ఎట్టిలాభమును జేకూర్చుచు +న్నదియో, యట్టిలాభమునే “రాజధాని సంఘములు” త +మతమ - రాజథానులకు జేయుచున్నవి. కుగ్రామముల +యందున్న గ్రంధశాలాధికారులు 'అమెరికాదేశ గ్రంధ +భాండాగార సంఘము' యొక్క సభలకుబోవుట దుస్సాధ్యము గానుండును. కాబట్టి అట్టివారు “రాజధాని సంఘము” యొక్క సభలకు బోయెదరు. ఇట్టి రాజథాని సంఘములా దేశమున ముప్పదియారు గలవు. + +చదువరులారా? ఇంతటితో ఇట్టి సంఘములకు +మితియుండునని మీరు తలంచితిరేని అట్టియూహ సత్య +మునకు దూరమైయుండును. ఒక్క పట్టణమునందుం +డు వివిధ గ్రంథభాండాగారములవారు గాని, చుట్టుప్రక్క +లనుండు గ్రామముల గ్రంధభాండాగారములు గాని, కూడి గ్రంధభాండాగార సమాజముల నేర్పరచు కొనెదరు. ఈ సమాజములవలన వివిధ భాండాగారములవారు పరస్పరపరిచయము నభివృద్ధి జేసికొని తమకు సంబంధించిన విషయములను గూర్చి చర్చించుకొనెదరు. మఱియు విద్యాధి +కులను రప్పించి వారి యుపన్యాసములను వినెదరు. ఇట్ల +సమాజములలో కొన్ని గ్రంధవిషయ విభజనమునందును \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0101.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0101.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d3c16236fade7c9f51444b29d3b661098bb5bacd --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0101.txt @@ -0,0 +1,55 @@ +ఇతర విషయములయందును గూడ అమూల్యమగు పనిని స +ల్పినవి, గొప్ప గ్రంధాలయముల యందలి ఉద్యోగస్థులం +దరునుగూడి “ఉద్యోగస్థుల సముదాయము”ల నేర్పరచు +కొందురు. సమాజములకును వీటికిని స్వల్ప భేద ముండున +ప్పటికిని వీరును వారు జేయు పనినే సలుపుచుందురు; వీరి +సభలకు ఇతర పెద్దమనుష్యులను గూడ నాహ్వానము జే +సెదరు. + +ఇంతియ గాక గ్రంధాలయ సంఘములు' గూడ +గలవు. ఇవి ఆయా పట్టణములకు సంబంధించి మాత్రముం +డును. కావలసిన విషయములను ఇతరస్థలములకు బోయి +నేర్చుకొనుటకుగాని, మహాజన సభలకు బోవుటకు గాని, +కాలమును ద్రవ్యమును గలిగియుండని వారందరికిని ఈ +సంఘములు అత్యంతోపయుక్తములు, + +ఉచిత ప్రారంభ విద్యతో బాటు సరి సమానముగా +గ్రంధభాండాగారోద్యమమును బరోడా రాష్ట్రమున నె +లకొల్పబడినది. ఆరాష్ట్రప్రభువులగు శ్రీ శాయాజీరా +వు మహరాజాగారు దీనికంతకును ప్రాణాధారము. పై +న జెప్పబడిన మార్గముల ననుసరించియే బరోడా యందు +ను “గ్రంధభాండాగార సమాజ” మొకటి స్థాపింపబడినది. +గ్రంధభాండాగారోద్యమమునం దభిమానము గలిగినవా +రందరును ఈసమాజమునందు జేరి వారికభిమానములగు వి +వయములను గూర్చి జర్చింపవచ్చును. + +బరోడాయందున్న కేంద్ర గ్రంధాలయమునందు +మొదట నీ సంఘమిరువది యైదుగురు గ్రంధ భాండాగార +కులతో ప్రారంభింపబడెను. ఇప్పుడు బరోడా రాష్ట్రము +న మూడువందల నేబది కంటె నెక్కుడు భాండాగారము +లుగలవు. సర్వగ్రంధాలయాధ్యక్షులును నొక్కచో +సమావేశ మైయందు వారియనుభవముల నన్యోన్యము దెలిసికొని, పుస్తకాలయ వ్యాపనమునకు సంబంధించిన వివిధ విషయములను జర్చించుట వారి యుద్దేశము. ఈ సంఘము కేవలము బరోడా రాజ్యమునందలి గ్రంధాలయాధి +కారుల నేగాక భరతవర్షమునందన్ని తావులను గలవారి +నాకర్షించి, సంఘీభావమును వృద్ధిపరచి, జర్మనీ, యిం +గ్లాండు, అమెరికా మొదలగు దేశములందువలె జాతీ +యసంఘముగా నేర్పడుచున్నది. + +గ్రంధభాండాగారోద్యమమును గూర్చి ప్రపంచ +మునందు జరుగుచున్న యభివృద్ధినిజూచి సంతసించి, +ఆంధ్రదేశముయొక్క దుస్థితికి జింతించి, బెజవాడయం +దున్న రామమోహన ధర్మపుస్తక భాండాగారము వారి +యాదరణక్రింద 1914 సం. ఏప్రియలు నెల 10వ తేదీన +బెజవాడపట్టణమున “ప్రధమ ఆంధ్రదేశ గ్రంధ భాండా +గార ప్రతినిధులమహాసభ" కూడినది, “ఆంధ్రదేశమునం +దు గ్రంధభాండాగారోద్యమమును వ్యాపింపజేయుట” +యే ఈసభాతీర్మానములయందు ప్రాధాన్యమును వహిం +చినది. ఆతీర్మానముల నన్నిటిని ఆచరణయందు బెట్టుట +కుగాను “ఆంధ్రదేశగ్రంధ భాండాగార సంఘ” మేరా +టు గావింపబడినది. కృష్ణాజిల్లా యందున్న బెజవాడ, +గుడివాడ, తణుకు తాలూకాలయందును, గుంటూరుజిల్లా +తెనాలి తాలూకాయందును, గోదావరిజిల్లా రామచంద్ర +పురం తాలూకాయందును ఇతర తాలూకాలకంటే కొం +చెమెక్కువ భాండాగారములు కలవు. అందుచేత ఈ +తాలూకాలయందు గ్రంధాలయముల నేర్పాటు జేసి పని +జేసిన మిక్కిలి యభివృద్ధి జెందుననుట కెంత మాత్రమును +సందియము లేదు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0103.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0103.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..62df285c7c7351395b5b47014c41ea84fd0cc624 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0103.txt @@ -0,0 +1,58 @@ +వెనుకఁ జెప్పఁబడియున్న రెండు వస్త్రములు తప్ప, +అధమపక్షము క్షాత్రయుగారంభమున, హింద్వార్యులు +మఱేయుడుపులను ధరించియుండినవారు కారు. లాగు +లు జాకెట్లు ఎట్టివో వారెఱుఁగరు, కోట్లు చొక్కాలు +వారికిఁ దెలియవు. బట్టలను గత్తిరించి తీరుతీరు ఉడు +పులుగా గుట్టుట ఆకాలమున లేదు. కుట్టుపని మొట్ట +మొదట బహుశః *'సెమిటిక్కు'లలోఁ బుట్టినదై యుం +డవచ్చును. అది గ్రీకులు పంజాబు దేశమును జయించిన +కాలముననో, అంతకుఁ బూర్వము హింద్వార్యులకు పా +రసీకులతో సంబంధము కలిగినట్టి డెరయసు +పరిపాలన +కాలముననో మనదేశమునఁ బ్రవేశించి యుండవచ్చును. +రామాయణమున † కుట్టుపనివాఁడు వచ్చియున్నాఁడు. +కాని మహాభారతమున వానిజాడ ఎచ్చటను కానరాదు. +ఇంతమాత్రమున మహాభారతము రచింపఁబడిన కాలమున +కుట్టుపనివాఁడు ఉండనేలేదను × అభావవాదమున +కవకాశము లేదు. అది యటుండనిండు. మొత్తముమీఁద +క్షాత్రయుగారంభమున హింద్వార్యులలో పురుషులు +రెండు వస్త్రములలో నొకదానిఁ గట్టికొని రెండవదానిఁ +గప్పుకొనుచుండిరని విశ్వసించుటయందభ్యంతర మేమి +యును లేదు. + +ఆకాలపు స్త్రీలు సైతము రెండు వస్త్రములనే ధరిం +చుచుండిరని తోఁచుచున్నది. అయినను వీరివస్త్రము +లు పురుషుల వస్త్రములకంటే నెక్కువ పొడవుగా నుం +డెడివి. కట్టుకొనఁబడు వస్త్రము శరీరోర్ధ్వభాగమును +గూడ_అనఁగా భుజములవఱకు గప్పియుంచుచుండె +ను. చేతులను మాత్రము దానితో కప్పుకొనక విడిగా +నుంచుచుండిరి. గుజరాతు, బంగాళము, మద్రాసు, ద +క్కనులలోని స్త్రీలు నేఁటికిని అట్లే తమ చీరెలఁ గట్టు +కొనుచున్నారు. ఉత్తరీయము తలపైనఁ గప్పుకొనుచు +సమయమువచ్చినపుడు దానిని మునుకుగా వేసుకొనుచుం +డిరి. ఉత్తరహిందూస్థానమం దిప్పటికిని స్త్రీలు ఉత్తరీ +యమును విధిగా ధరించుచుందురు. దక్షిణహిందూ దేశ +మండు ఇప్పుడు వాడుకలోనున్న చీరెలు పొడవుగానుం +డుటవలన వేస్తే యుత్తరీయము అనవసరమయినది. ఉ +త్తర హిందూస్థానమున ఇప్పటివలెనే పూర్వమునఁ గూడ +స్త్రీలు బయటికిఁబోవునపుడు మాత్రమే యుత్తరీయము +ను ధరించుచుండిరి. + +ద్రౌపదిని అంతఃపురమునుండి బలాత్కారముగా కౌ +రవసభకు ఈడ్చుకొనివచ్చిన సందర్భమును వర్ణించుచు +మహాభారతమున వ్రాయఁబడిన సంగతులు పైయభిప్రా +యమును బలపఱచుచున్నవి. సభాంగణమున నామె +పలుమాఱు 'నేను ఏకవస్త్రను' 'ఏకవస్త్రను' అని జా +లిపుట్టునట్లు మొఱ పెట్టుకొనెను. దుర్యోధను నాజ్ఞాను +సారము ఆయేకవస్త్రమును గూడ వదల్ప యత్నించిరి. +ఈ సంగతులను విచారించి చూచితిమేని ఆకాలమున స్త్రీలు +కట్టుకొను వస్త్రము నులభముగా నూడివచ్చునట్లు ధ +రింపఁబడుచుండెననియు, మొలనూలువంటి దేదియు నుం +డలేదనియు, ఇప్పుడు ఉత్తరహిందూస్థానమునందు వా +డుకలోనున్న లంగావంటిదానిని వారు తొడుగుకొను +చుండలేదనియు తేలుచున్నది. లంగావంటి వస్త్రమే +యెనయెడల నంత యవలీలగా నూడియుండునా ? ఆకా +లమున రవిక యనఁబడునదికూడ నుండలేదని తోఁచు +చున్నది. + +ఈ సందర్భమున నొక చిత్రము చూడఁదగియున్నది. పురాతన కాలపు గ్రీకు స్త్రీ పురుషులు ధరించుచుండిన యుడుపులను హోరు వణి౯ంచి యున్నాఁడు. అవి మన హింద్వార్యుల వస్త్రములను బోలి యున్నవి. హోమరు కాలపు స్త్రీ ముసుగుగాక "ఎక్కువ పొడవు తక్కువ వెడల్పుగలట్టిది యాదేశములోనే తయారయినట్టిదియు కత్తిరింపు గాని కుట్టుపని గాని లేనట్టిదియు నగు నొక వస్త్రమును గట్టుకొనుచుండెను; ఆ వస్త్రము భుజముపైన నొక సూదితోను నడుముచుట్టు మొలనూలుతోను బిగింపఁబడుచుండెను; చేతులు బయట నే యుండుచు వచ్చెను".¶పురుషులకు మొలనూలు ఉండలేదు. పైన సుల్లేఖింపఁబడిన \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0104.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0104.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..372b8f39aff45261c24048dfa6e509ca63279e11 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0104.txt @@ -0,0 +1,51 @@ +ముసుకు హింద్వార్య స్త్రీల యుత్తరీయమువంటిదే యని +వేఱుగాఁ జెప్పఁబని లేదు. “హోమరుకాలపు స్త్రీ దుః +ఖసమయములందును, స్వతంత్రముగా నేదయిన పని చే +యవలసివచ్చినప్పుడును, ముసుకును తీసివేయుచుండెడిది” +సీత తన్ను పరుఁడొకఁడు బలాత్కారముగా చెఱఁగొని +పోవునపుడు ఆసమాచారము భత౯ కెఱుకపఱచు నుద్దేశ +ముతోఁ దన యుత్తరీయమును వానరసేనాపరీవృతుఁడ +గు సుగ్రీవుఁడుండిన ఋష్యమూకము పైనఁ బడవైచెను, +కనుక హింద్వార్య స్త్రీయును హోమరు నాఁటి స్త్రీయును +ఉత్తరీయము నొక్కొకమారు వదలివేయుచుఁగూడ నుం +డిరి. హిందూ స్త్రీవలెనే హోమరుని స్త్రీకిఁగూడ కం +చుక ముండలేదను సంగతి హోమరు వణ౯నములవలన +నేమి పురాతన గ్రీకుల విగ్రహములవలన నేమి మనకుఁ దెలి +యుచున్నది. + +దక్షిణహిందూస్థానమున నిప్పుడు వాడుక యందున్న +గోచీ పెట్టుకొను పద్దతి ఆకాలమున లేదని తోఁచుచున్న +ది. గోచీ పెట్టుకొను నాచారము స్త్రీలలో నా కాలము +న నుండినయెడల ద్రౌపది కట్టు పుట్టము దుశ్శాసనుఁ డ +ట్లు ఊడఁ గుంజుటకు వీలులేకయుండును. మహాభారత +మునం దెచ్చటను నీ గోచీమాట రానేలేదు. బాలురకు +ఉపనయన సమయమున కౌపీనము పెట్టించు పద్ధతి ననుస +రించియే స్త్రీలలో నిట్టి యాచారమారంభమై యుండవ +చ్చును. పురుషులకు ఉపనయనమెట్టిదో స్త్రీలకు వివా +హమట్టిదగుట చేతనే కాఁబోలు వివాహితలయిన స్త్రీ +లవిషయమున మాత్రమే గోచీపద్ధతి విధింపఁబడియున్న +ది. దక్షిణ హిందూస్థానమందు సయితము కన్యలు గోచీ +లేకుండ నే బట్టగట్టుకొనుచున్నారు. క్షాత్రయుగమున ను +త్తరీయమును గౌరవనీయురాండ్రు మాత్రమే ధరించు +చుండిరి. కావుననే ద్రౌపది సైరంధ్రి వేషముతో విరా +టునిపురమున నుండినపుడు ఏకవస్త్రగానే సుధేష్ణ యొద్ద +కు వచ్చినది. X బహిష్టులుగా నున్నప్పుడుకూడ స్త్రీ +లకు ఉత్తరీయముతోఁ బని లేకయుండెను. ఇంట గృహకృత్యములను నెరవేర్చువేళ సయితము వారుత్తరీయము +ను వేసికొనకుండిరి. వితంతువులాకాలమునఁ దెల్లని యు +త్తరీయముల ధరించుచుండిరి. అరణ్యముననుండిన ధృత +రాష్ట్రుని దర్శించుటకై అతని కుటుంబములో నివారగు +వితంతువులు పాండవుల రాణివాసముతోఁబోయినప్పుడు +వారు తెల్లని యుత్తరీయములను ధరించి యుండిరని చె +ప్పఁబడియున్నది. * దీనిఁబట్టి యాలోచింపఁగా, తెల్ల +నియుత్తరీయము వితంతువులకొఱకు మాత్రము విధింపఁ +బడి యుండెననియు తదితర స్త్రీజనము ఎఱుపు నలుపు +మొదలగు రంగుల యుత్తరీయములను వేసికొనుచుండిర +నియు తేలుచున్నది. ఇప్పటి కాలమున వితంతువుల వస్త్రములు ఎఱ్ఱఁగానుండిన మంచిదని తలఁచుచున్నారు. +ఇది ప్రాయశః బౌద్ధభిక్షునుల పద్ధతి ననుసరించి వచ్చిన +యాచారమై యుండవచ్చును. వివాహితలగు స్త్రీలు క +ట్టుకొను బట్టలుకూడ వేఱు వేఱు రంగులు కలవిగా, నుం +డవచ్చును. కట్టికొనువస్త్రములును ఉత్తరీయములును +ఇప్పటి కాలము వానివలెనే అంచులుకలపై యుండెనని +తోఁచెడివి. + +ఇంక శిరోవేష్టములను గురించి విచారింతము. ఆకాలమునను స్త్రీలకు శిరోవేస్టము లుండినట్లు కానరాదు.వారి తలలకు టోపీకాని మఱేదయిన నాచ్ఛాదనముగాని యుండలేదు. ¶ వితంతువులు తెల్లని వస్త్రములను గుఱించి వెనుక నుల్లేఖింపబడిన శ్లోకపు మొదటి చరణము 'ఏతాస్తుసీమంతశిరోరుహాయ్యాః' అనునది. ఇది చతుర్ధరుని గ్రంథమునందలి పాఠము. అతఁడు దీనికి బదులుగా (ఏతా స్త్వసీమంతశిరోరుహాయాః' అని యుండిన నింతకంటె బాగుండునని వ్రాసియున్నాఁడు. పాపటను చూణ౯ముతో నలంకరించుటకై వెంట్రుకలను రెండు పాయలుగాఁ దీని తలముడుచుటకు 'సీమంత' మని పేరు. ముత్తయిదువులగు స్త్రీలు మాత్రమే ఈవిధముగా తలలముడిచికొనుచుండిరి. కనుక వితంతువులను ఇట్టి యలంకరణము లేనివారినిగా వణి౯ంచుట సహజము. ఇంతేకా \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0105.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0105.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7d857f2b22c5b7be2cd234733e231809509e52ca --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0105.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +దు. “సర్వజనసంహారము జరిగి పృథ్వియంతయు శోకమయమై ఉత్తమ స్త్రీల సీమంతము తీసి వేయబడినప్పుడు..." అను సర్ధముగల శ్లోకము కము * కూడ సీమంతము పోవుట వైధవ్యము యొక్క ముఖ్యలక్షణమని స్పష్టముగా జాటుచున్నది. + +మర్యాదగల పురుషులు వెంట్రుకలను ముడి వేసికొనుచు బయటికి వచ్చినపుడు తలగుడ్డ పెట్టుకొనుచు నుండిరి. ఈ తలగుడ్డ పద్ధతి హిందువులు స్వయముగా నేర్పఱచుకొనినదేకాని ఇతరులను జూచి నేర్చుకొనినదికాదని తోఁచుచున్నది. ఇప్పటివలెనే ఆకాలమునందును +వారు ధరించు తలగుడ్డ యొక పొడుగుపాటి వస్త్రము. దీనిని వారు తలచుట్టును వివిధములుగాఁ జుట్టుకొను చుండిరి. యుద్ధరంగమునకుఁ బోవు సమయమున భీష్ముఁడు 'తెల్ల తలరుమాలు'ను ధరించినట్లు చెప్పఁబడి యున్నది. ద్రోణుని విషయమునఁగూడ నట్టి వణనయే కలదు. కనుక వయసుమీరినవారి శిరోవేష్టము సాధారణముగా తెల్లరంగుది గాను యౌవనుల తలగుడ్డ యెర్రఁగానో లేక ఏదయిన మరియొక రంగుదిగానో యుండవలెను. హిందువుల తలగుడ్డలు గ్రీకులకు విచిత్రముగఁ గాన్పించినట్లు తోఁచుచున్నది. కనుకనే 'ఏరియను' గ్రంధకారుఁడు 'ఇండికా' యను గ్రంధమున నిట్లు వచించియున్నాఁడు. "హిందువులు దూదితోఁ జేయబడిన యొక వస్త్రమును +గట్టుకొనెదరు. అది మోకాళ్ళకును చీలమండలకును మధ్యభాగము వఱకుండును. ఇదిగాక వేఱొక వస్త్రమును పయిన వేసికొందురు. దీనిలో కొంతభాగమును వారు భుజములపయినఁ గప్పికొని తక్కిన భాగమును తమ తలకుఁ జుట్టుకొ నెదరు”.† “ఏరియను చెప్పినట్లు ఒకటే వస్త్రమును తలకుఁ జుట్టుకొనుటకును శరీరమును గప్పికొనుటకు గూడ వాడుకొనువారు బహుళః బీదవారయి యుండవలెను. గొప్పవారి తలగుడ్డ ప్రత్యేక వస్త్రమై యుండవచ్చును. 'కటికాయను రూఫను' అను గ్రంథకారుఁడు హిందూ దేశమును హిందువులను వణి౯ంచుచు “వీరు తమ శరీరమును పాదములవఱకు మృదువయిన సన్నని వస్త్రములతో నాచ్ఛాదించుకొనెదరు. పాదుకలు తోడి +గెదరు; దూదితోఁ జేయఁబడినబట్టను తలకుఁజుట్టి కొందురు."¶ అని చెప్పియున్నాఁడు. అయినను అప్పటి +తలగుడ్డ ఇప్పటికాలమున మనదేశమందలి కొన్ని ప్రాంతములలోనున్నంత చిక్కులు కలదిగాను పొడుగుగాను ఉండలేదని తోచుచున్నది. దానిని జుట్టుకొను పద్ధతి బహుశః ఇప్పుడు ఉత్తర హిందూస్థానములోని పేదవాండ్ర పద్ధతివంటి దై యుండవచ్చును. ప్రతివాఁడును తన తలగుడ్డను తానే చుట్టుకొనుచుండెను. రాజులు మాత్రము కిరీటముల ధరించుచుండిరి. దుర్యోధనుఁడు భీమునితోఁజేసిన తుది ద్వంద్వయుద్ధసమయమున కిరీటము అతని తలపైనుండెను. భగ్నోరుఁడై నేలఁబడిన పిమ్మట నాతని తల పయిన నది యట్లే నిలచియుండెను. కావుననే భీముఁడు దాని కాలితోఁ దన్నఁగలిగెను. ఆ కాలమున కిరీటము శిరమునకు గట్టిగా బిగింపఁబడుచుండెననియు బంధముల వదలించిననేకాని వీడిరాకుండ నుండెననియు మనమూహింపవచ్చును. + +హిందువుల వస్త్రములు తఱచుగా దూదితో "నేయబడుచుండెడివి. ఆకాలమున హిందూదేశమున తప్ప మఱెచ్చటను ప్రత్తి పండుచుండుటలేదు. ఈజిప్టులోగాని టర్కీలోగాని యదిపండుచుండునట్లు కానరాదు. ఆట్లు కాదేని “హిందువులు చెట్లపైనఁ బండు ఉన్నితోఁ జేయఁబడిన వస్త్రములను ధరింతురు” అని గ్రీకులు వ్రాసియుండరు. ధనవంతులు అందు ముఖ్యము గా పట్టుబట్టలు ధరించుచుండిరి. X రాజాంత: పురములలోని స్త్రీలు “తకాళేయ వాసినులు" గా వర్ణింపఁబడియున్నారు. పురుషులుకూడ పసుపుపచ్చని బట్టలు ధరించుచుండినట్లు కానవచ్చుచున్నది. మనదేశములోని కాశ్మీరము, \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0106.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0106.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..385de83601cc6df59c206f57066361757e404533 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0106.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పంజాబు, గాంధారములలో బహుళః ఉన్ని బట్టలు కూడ వాడఁబడుచుండెడివి. భరతుని తాతయగు కేకయరాజు మనుమనికి కంబళాజినముల నేకములు బహుమాన పూర్వకముగా నిచ్చినట్లు రామాయణమునందున్నది. ఇప్పటి కాలమున నెట్లోయట్లే క్షాత్రయుగమునందును* సొగసైన నేతయును, మిగుల వెచ్చఁదనమును గలఉన్ని శాలువలకు పంజాబు కాశ్మీర దేశములు ప్రసిద్ధివహించి యుండవచ్చును, నూలుబట్టలు వీనికంటె నెక్కువ సన్నని నేతఁ గలిగియుండి రాణివాసము వారును గొప్పవారును ధరించుటకుఁ దగినవిగానుండెనని భారత రామాయణములు చెప్పుచున్నవి. + +నూలు, పట్టు, ఉన్నితో మాత్రమేకాక గడ్డితోఁగూడ వస్త్రములు నేయఁబడుచుండెనని వీర కావ్యముల వలనఁ దెలియుచున్నది. వీనిని తాపసులు ధరించుచుండిరి. సీతారాములు తాపస వేషములతో నరణ్యమునకుఁ బోవునపుడు వారు కుశనిర్మితములగు వస్త్రములు ధరించి యుండిరి. అట్లే పాండవులు అరణ్యావాసమునకుఁ జనినప్పుడు అజినములను ఉత్తరీయములు గావాడుకొనిరి. Xధృతరాష్ట్రుఁడు వానప్రస్థుఁడు గాన నరణ్యమునకుఁబోవు వేళ వల్కలాజినములను ధరించెను.ఋషులును ఇతర తాపసులును వల్కలాజిన ధారులుగా వర్ణింపఁబడియున్నారు. ఒక వీర కావ్యములలోనే కాక, వాని తరువాత రచింపఁబడిన వందలకొలఁది గ్రంధములలో తాపసులు ధరించు వల్కలాజినములు వచ్చినవి. కాని ఇట్టి వస్త్రములు ఏగడ్డితోఁజేయఁ బడుచుండెనో ఎట్లు చేయ్యబడుచుండెనో కానరాదు. ఇప్పటికాలమున మాత్రము మనదేశమున కేవలము గడ్డితోఁ జేయఁబడు వస్త్రములు ఎచ్చటను కానఁబడవు. అయినను ఒకప్పుడు మనదేశమందు గడ్డితోఁ జేయఁబడు వస్త్రములుండెనను సంగతి మాత్రము నిజము. "ఈ హిందువులు గడ్డితోఁ జేయఁబడు బట్టలను గట్టుకొనెదరు. వారు నదులలో రెల్లునుగోసి తెచ్చి చీల్చి చాపవలెనల్లి వస్త్రముగా ధరింతురు,” అను 'హీరోడోటసు' వ్రాత వైయంశమును బలపఱచుచున్నది. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0108.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0108.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..067bcf6a0ee1034b588ff3f3a823b69419285936 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0108.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +కొంతసహకారముగ సహృదయులు 'రసపోషణ'మును సమర్థింపవచ్చును; నాకిచట కావలసినదియవస్థాంతర ప్రసక్తి మాత్రమె. + +కవి రచించిన పదములలో యాకృతియు నణఁగియుండును. నాయికల కందఱకును సమానరీతిగల వర్ణనలనేకములు కలవు. అయినను ప్రతిభావంతుఁడగు సుకవి తననాయికకు 'విలక్షణతఁ గల్పింపకవిడువడు. పాత్రోచితీ నిరూపణమునందు ఈవిలక్షణత్వ చర్చ కవకాశమధికము. పెద్దన మహాకవి. ప్రకృతి విలాసమును చక్కగా గుర్తించిన రౌచికుఁడు. వరూధుని వంటి నాయికకు ఆకృతి స్వభావములందుఁ బరిస్ఫుటమగు నైలక్షణ్యమును బాటించి యుండకపోఁడు, వరూధిని సర్వాంగ సౌందర్యముగల నాయికయని భావవీధియందాలోకింతము. ఊహాప్రతిష్ఠితమగు బింబము నందేమోహనాంగము విలక్షణశోభతో రాణించుచున్నది? పెద్ద నార్యుఁడిచ్చిన వర్ణనలతోఁ జిత్రకారుఁడొక పటము వ్రాయుననుకొందము, అతడేయంగమునందుఁ గళాప్రాణమగు విలక్షణతను దిద్దవలెను? ఈ ప్రశ్నలకు మనుచరిత్ర వర్ణనలే ప్రత్యుత్తరము లియవలసియున్నవి. వరూధినీ సౌందర్యము నేత్రములయందుఁ బరమావధి నందినదని నాయూహ. ఇట్లంటినని యితరావయవములు యధాసుందరములుగా పొందుపొంకములందలేదని నాయాశయముకాదు. తీర్చిదిద్దిన చక్కదనాల రేకలలో నేది విలక్షణమయిన శోభను జూపుచున్నదని నాయర్ధము. ప్రవరాఖ్యునకు గానఁబడిన నాయికా మూర్తిని భావింతము. మొదట 'విద్యుల్లతా విగ్రహాయని విశేణముతో వరూధిని యాకృతిని మొత్తముమీద సూచించినాఁడు. తరువాత శతపత్రేక్షణయని పలికి నేత్రములకుఁ బ్రధాన సౌభాగ్యము నిచ్చినాఁడు. ఇదియె ఆమె నేత్రలావణ్యమునకుఁ బ్రధమ బీజము. పిదప కొంతసేపటికి వరూధినికి అబ్బురపాటు'దయించినది. ఆ యవస్థయందుఁ గూడ ప్రధమరాగము నయనాంబుజములు వికసించుట'తో నుదయించినట్లు జిత్రించుట కారంభించినాఁడు. అందు కాంతిపెల్లుబ్బినది. కనీనికలు' పూచిన కలువమాలలను గ్రుమ్మరించినవి. అనంతర దశయును కావ్యసౌందర్యమును +దోహలించునదె. 'లేనడు మల్లలు నాడగా' పూచిన పోక బోదియచాటునకుఁ బోయినది. అందెలు రవళించినవి. అచటనుండి దృగంచల ప్రభాతరంగములు త్రోవయందు వెల్లువఁబెట్టినవి. అప్పటికి (ప్రఫుల్ల నేత్రమ్ములతో, యిక నాయకునిఁ జూచినది. అంతట పులకలు మేననం కురించినవి, ఆవాలకమునందు కన్నంగవ... ముఖచంద్రు నాక్రమించుకొనునో' యను భ్రమ మన్మధునకారోపించిన కవి రసాత్మకుఁడనుట నిర్వివాదము, ఇందును కన్నులయందమె పుష్పించుచున్నది. ఇంకను భ్రమరకీట న్యాయముననుకరించినపుడు గూడ నాయికకు మొట్టమొదటి మార్పు క్షేత్రాంచలములయందే పొలుపువారినది. బిత్తరచూపు అని మేవ స్థితిని మాన్చినది. ఇంతటితో నయనానందమాగలేదు. కవికి నాయికా కటాక్ష సౌభాగ్యమునందుఁగల యా సమమత యపారమైనదిగఁ దోఁచుచున్నది. + +"చెలువగు వానిఁజూచినను +జెల్వకుఁజూపులఁగావె కూటముల్అను రసరహస్య పక్షపాతముగూడ వరూధినీ సౌందర్య రాశియందు కటాక్ష కాంతి కదంబ ప్రాధాన్యము: సూచించుటకే సంఘటించినాఁడు. 'నితంబా భోగ ధవ +ళాంశుక'మను పెద్దనార్యప్రయోగము నందు సార్ధకమంజిమ యున్నది. ధవళాంకుక ప్రశంసచే తెలుఁగు పడఁతుల సహజ దేశీయ వేషమునకు (విలక్షణత' బోసియున్నాడు. తెల్లచీరలు ధరించు నితంబినీమణులలో తెలుఁగుదేశీయులు ప్రధానులు. + +వరూధినికి తరుణి, నవలా, మున్నగు విశేషణములు వాడఁబడి యున్నవి.ఐనను వయసు నిర్ణయించుట కింతకంటె సహజరసోచితములును, ప్రత్యేక స్థలప్రసక్తములును నగు నిదర్శనములు కావలెను. నాయిక వయస్సును నిరూపించుటకుఁ గావ్యమునందే అంతస్సాక్ష్య సంపత్తి నన్వేషింతము, విజయవిలాసమునందు +అను పద్యమునుబట్టి కావ్యక్రమమున ఉలూచి వయసు +నూహింతుము. ఇంత స్ఫుటముగ వరూధిని వయసు ని \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0109.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0109.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8168c7d9f2b0568c84cbb58d80e98d0019a361d3 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0109.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +రూపించుటకు అవకాశములు లేవు. తరుణీ అని ప్రవరాఖ్యుడు సంబోధించినాఁడు. అందువలన లేతపడతిగా నతనికి గన్పడితీరవలెను. (అనన్యకాంత'యనుట చేఁ గూడ నామె యీడువాడినది గాదని భావము. నవలాశబ్దమునకు (ఆ ౨.౨గి.) కోమలియను స్ఫురణకలదని కొందఱనిరి; కాని అచ్చ తెనుఁగు నిఘంటువులా రూఢార్దమును శాసించుటలేదు. శాచికులగు కవుల రసవద్రచనయందుఁగూడ ఆయర్థముగానరాదు. వరూధినీ విలాపమునందు (ఆ3_2). + ......నోచని యింతిదైన యా +చక్కఁదనంబ దేమిటికి జవ్వన మేటికి'...అను పలుకులు వినఁబడుచున్నవి. నాయికకు వియోగదశ యలమినది. త్రోపువడి' 'లజ్జాపరవశ భావములతో 'గుమారిల్లుచున్నది. నిస్పృహదృష్టితోనున్న నాయికా సంకల్పములు ఆత్మ విలాపమునందు ధ్వనించుట సహజము. ఈ చక్కదన జవ్వనములు వరూధినివేయైయుండుననుట రసచర్చకు సమీపము. ఇంకను శోధింతము, వనవిహారమునందున్న వరూధిని నామెసబులు దర్శించిన భాగమునకుఁ బోవుదము. వారి సంభాషణయందును అనునయాలాపములయందును ఒక సొబగుస్ఫురించుచున్నది. వరూధిని చిన్నతనమందున్నట్లురు. కులనీతులను సామెతలు నెఱిగిన పెద్దముత్తెదువలా'మె సకియలయినట్లును తోఁచుచున్నది. + * * * ముల్లువుచ్చి కొ +ఱ్ఱడచిన చందమాయె పదమా?...... +అను సఖీమణుల సంభాషణల నుండి వారియాఱితేఱి'న' లోక జ్ఞానమూహ్యము. అందఱును 'లేమ?' అని యామె నాదేశించిరి. ఇవియన్నియునటులుంతము. పెద్దనార్యుడింతకంటె రసముగ్ధ మైన విశేషణముచే వరూధిని వయసును సూచించియున్నాఁడు. + +లేఁతరికము వదలని వ్రేళ్ళచేత మీటబడిన వీణాతంత్రులనుండి లేచు కలస్వనముతో నామె'జిలిబిలి పాట ముద్దులు నటించు'చున్నదని చెప్పినాడు. లేఁతవగు 'వ్రేళ్ళనుటచే వరూధినీ వయఃతోమలత యంతయు ధ్వనించుచునేయున్నది. +వైదగ్ధ్యము.

+వరూధిని చక్కని విదుషి. నిశితమయిన సాహిత్య పరిచయము ఆమె సంభాషణయందెందుఁ జూచినను ఉట్టిపడుచున్నది. కాని నాయికయందు వైద్యము కంటె వైదుష్యమెక్కువ, మన్మధశాస్త్రా ధ్యయనము తాను చిన్ననాఁటీనుండియు జేసితినని చెప్పికొనినది; కాని వీణావాదనమునందును, కీరశారికలకు పలుకులు నేర్పు'టయందును ఆప్తలాలసము గానవచ్చుచున్నది. వీణావాదనముఁజేయుచు నాయిక మన కగపడుచున్నది. రామభూషణుని గిరికానాయికయును ఈయవస్థయందెచిత్రింపఁబడినది; కాని ఈనాయికా ద్వయము నడుమ ఒక భేద +మును దీయవచ్చును. వరూధిని వీణపాటయందు 'ఆలాపగతియు' పారవశ్య విభ్రమమును' ప్రధానములుగా మ్రోగుచున్నవి. అందువలన గానకళయందు నాయికకు గల స్వాదురస పక్షపాతము సూచ్యము. ఇంక గిరికాగానమునాలకింతము.'ప్రాణాను బంధములు' వానికిగల 'తాళగతులు,' ముందుఁ జీవింపబడుచున్నవి.'ఆలాపభంగి'యన్ననో అత్యత్త సంవాది స్వరంబులకు గ్రామంబు'లునుచుచున్నవి. ఇందు శాస్త్రీయ సంకేతము అధికము. గిరికకుగల శాస్త్రప్రవేశ ప్రాగల్భ్యమును, తదాభిముఖ్యమును ఇందుధ్వనించుచున్నవి. వరూధిని కిన్నరలోగలహాయి, గిరికావాదనములో లేదు. వరూధినికిఁ బ్రకృతి సౌంద +ర్యము ననుభవించు నవనీత హృదయము' కలదు. 'భోగపరుఁడవై' యానందింపుమని ప్రవరాఖ్యుని సంబోధించినది. అపుడా పరిసర ప్రకృతిని తేనెలూఱునట్లు వర్ణించినది. ఆమె కాంక్ష పడీ వలచిన కస్తూరి 'సద్యోవినిర్భిన్నమై పడియున్నది;' కాని బంగారపు బరిణలలో లేదు. జవ్వాజి యెండకుఁగరఁగి, కసటువోయినది. పిదప కఱ్ఱలనంటి' గుమగుమలాడుచున్నది; కాని కృత్రిమపు రూపములతో దాపఁబడి యుండలేదు. ఘనసార తరువుల పొరలలోనుండి పచ్చకర్పూరము పొడిపొడిగా రాలియున్నది. 'పన్నీరు పూలనుండిజాఱినది. 'ఈ వర్ణనమును భావనయందు జీవింపఁజేయుఁడు. ఎక్కడి సౌందర్యమక్కడనే' ఎచ్చటి పరిమళమచ్చటనే! ప్రకృతిసిద్ధముగాఁబడిఁయున్నవి. ఇదియే నైసర్గిక సౌందర్యము. ఇందుసఖీజనులు దిద్దిన కృత్రిమాలంకారంమేమియు లేదు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0110.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0110.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4f2ac1cd8b28de222fd67965d4c47d5dcbdd22f8 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0110.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +పూచినపూవును పూచినట్లే దర్శించు మానసికరుచివేఱు. దానినికోసి యాకులతో దారములతోఁ బొదివిచూచు మనోవికారము వేఱు, సహజముగా కొండదాపున పొరలిపోవు సెలయేటి చక్కదనము నాస్వాదించువాఱు కొందఱు. కౌత్తవలతో తవ్విన నిలువు కాల్వలను జూచి యానందించువాఱు కొందఱు. ఇందు మొదటివారు సహజశోభనప్రియులు. రెండవవారు కృత్రిమవిలాసపరతంత్రులు. వరూథిని మొదటిజాతిలోనిది. ప్రవరాఖ్య సంబోధనముపట్ల నాయికా వైదగ్ధ్యము నిరూపించు భావచిహ్నములు కొన్నియున్నవి. ఆరంభదశయందు నర్మపరిచితి కొంత కానవచ్చినను, ప్రణయజనమదకలితములగు నానార్థ ప్రచారములు తోపవు. నాయిక వాక్కులలో మధురమగు నొక దైన్యలాలనము రసజ్ఞుఁడు చవిచూడఁగలడు. అనంతర సంభాషణయందు గూడ మోహావస్థల యందుఁ జూపట్టు చిక్కులు' వరూధినీ వచనములలో లేవు. + +అని ప్రవరాఖ్యుడు పలుకగా వరూధునికి వదనంబున చిన్న బాటు'వాటిల్లినది. + +అను అర్జునభాషాధ౯ము నూహించిన యులూచికి 'మోమున మొలకనవ్వు' పేటేత్తినది. ఇట వరూథిని యజ్ఞకోటియందు 'పావను లౌటకు' మాకవుగిండ్ల సుఖించుటేగదా ఫలము? అని యెత్తి పలికినది. అట ఉలూచి + +అని భావగర్భితముగా గడుపైన యెత్తెత్తినది. రసపుత్రులీ భాగములు తఱఁచినకొలఁది నా యాశయము తేటలు తేఱఁగలదు. మనుచరిత్రనాయికయందు మనోరథరక్తి యధిక మైనదే; కాని తత్సాధనా నైపుణ్యమునందు విలాసపరములగు 'త్రిప్పులాటలు' తక్కువ. + +ప్రణయమువంటి కార్యకరణములయందు పన్నఁబడెడి వలలు మిగుల రహస్యములు. తత్కల్పనములుగూడ క్రమానుగతములై యుండవలెను. అది చతురమకు లక్ష్మణము. వరూధునీ రాగసంకల్పముల పరిణామమునందురు. ఈ భేదము స్ఫురించుచున్నది. రాగ పుష్పము క్రమక్రమముగా రేకులు రేకులై వికసించినది; కాని వశీకరణ వాగురులు మాత్రము పోగు వెంట పోగుతీసి వేసినట్లు తోపవు. ప్రవరాఖ్యుని 'ధీరచిత్తము' పరిమళించినతోడనే +నిక్కము దాపనేల? ధరణీసురనందన! యింక +నీపయి౯ | జిక్కె మనంబు నాకు'....... +అని ఒక్కసారిగాఁ బలికినది. ఇది ఈ నాయి కాగుణములయందొక లోపమని నేను భ్రమింపను; కాని చాతుర్యవతియగు నాయిక యిట్లు ప్రవతి౯పదు. ప్రవరాఖ్యునివంటి బుద్ధిజాడ్యోన్మాదుఁడుగూడ 'ఈ పాండిత్యము నీకు దక్క, మఱి యందేగంటిమే?' యని సాభిప్రాయముగఁ బ్రబోధించి వరూధినీ వైదుష్యమునకు గతిఁగల్పించియున్నాడు. ఇందు నర్మమయిన వ్యతిరేకథ్వనియును గలదు. ఎందుకుఁ జెప్పవచ్చితినన నాయిక యందు వైదగ్ధ్యముకన్న వైదుష్యమధికమని ప్రతిపాదించుటకే! +స్వభావము

వరూధిని పరిస్ఫుటయైన ప్రణయపాత్ర.'వెన్నవలె కఱఁగు' హృదయము గలదని కవిసూక్తి చెప్పనట్లు చెప్పుచున్నది. (ననవిల్తుశాస్త్రము' నావతి౯చినది; కాని యభిమాన శాస్త్రము రహి పుట్టించు గాంధర్వ'మనకతీరదు. పాటయందు అన్నిటికన్న హాయి' నెట్లుపాసించినదో! సౌందర్యార్చనయందు గూడ నైసర్గిక రామణీయకమునే యాప్తముగా నాదరించినది. ఈమె గుణస్వరూపము నాలోచించినచో ఒక రహస్యము పొడకట్టుచున్నది. వరూధునీ స్వభావముందు వశీకరణశక్తికన్న \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0111.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0111.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d082105f8916c99af6bf229d9e7764cf58341eaf --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0111.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +వశ్యమార్దవ మధికము, ఆమె సురచారణ విద్యాధర కుమారుల నెందఱనో చూచియున్నది. సుందర పురువ సందర్శన మెఱుఁగనిదికాదు. మఱియు నొక గంధర్వుడు రాగాంధుఁడై యామె చక్కఁదనమునకుఁ బట్టువడెను. కాని అతనికి హత్తినదికాదు. కవి చిత్రించిన వరూధిని యందమునందు కన్నులసోయగము ముఖ్యమయినది. ఆపై నేత్రాభినయ ప్రౌఢిమయును జూచియున్నాము• మొట్టమొదట ప్రవరాఖ్యుని ఆలేఖ్యతనూవిలాసమునందు నాయికా దృజ్మోహము లగ్నమయినది. ఇందువలన వరూధుని యందు రూపమునకుఁ బట్టువడును. మానసికరుచి స్ఫురించకపోదు. ప్రవరాఖ్యునిఁ గూర్చి నాయిక అదివఱకెఱుగదు. ఉలూచి విజయ యశోగానమున నావఱకె యున్మాదినియై యుండెను. నలగుణకథనమధురిమవలన దమయంతి తగులమునకు 'ఉదయవ్యవస్థ' యేర్పడినది. ఉషాకన్యకు స్వప్న సాంగత్యముచేఁ గవి రసోదయముఁ జేసియున్నాడు. వరూధునియందిట్టి 'దశాచిత్ర' మేమియు లేదు. నలకూబరసన్నిభునిఁ జూచినది అబ్బురపాటుదయించినది. లేచి నడుమల్లాడగా దాగినది. సంపూణ౯మగుచూపుచే ఆ బ్రాహ్మణకుమారుని తారుణ్యవగ్ధ్యము'లను ద్రావినది. భావమందాతని స్పర్శామంజిమననుభవించినది. + +ఉత్తమవిమర్శయందు కేవల రూపవివశమయిన నాయికాహృదయము ఉదాత్తస్థానము నాక్రమించుకొనలేదు. ఈరసభేద మెట్లు కలిగినదో తుల్యనాయికల యాచిత్యప్రసక్తివలన తేలఁగలదు. + +వనిత తనంతఁదా వలచి వచ్చిన చుల్కన గాదె యేరికి౯" అను కవిమధురచరణమునందు నాయికాశయము కొంత బోధపడుచున్నది. మదనవ్యధా భిన్నతచే 'అలివేణులు వాడివత్తు లగుచున్నారని' పలికెను. అనునయ పూర్వమగు భావదైన్య మిందు చాలఁగలదు. నైజ సిద్ధముగా ఈ నాయిక 'నయభయ' సాధనసంపత్తికలది కాదు. దేవదేవివలె నయచాతుర్య మెఱుఁగదు. భయపెట్టి కాంక్షా మాధుర్యమును బోషించు ప్రౌఢనాయికా లక్షణములును లేవు. ఇట్టి జాతి నాయికలలో రసవిశిష్టమగు 'మిటార'ముండినను శుకగుప్తతి పాత్రలవలె రుచినైచ్యమునకు లోనుగాకుండవలెను. అపుడే సాహిత్యచర్చకు యోగ్యమగుదురు, + +సాహసము తక్కువ. ఆత్మగతమయిన ప్రజ్ఞావిశ్వాసముగూడ గానరాదు.'ఇటు జపియించిన౯ విడుతునే' యని ఉలూచి విజయాపహరణమున కాయత్తపడినది. మన్మధుని 'ఏలని బంటుగా, దక్కించుకొనరాదా? నను వీడు పరిగ్రహించినచో' అని వరూధుని సంకల్పమును కదపినది. వాడు తన్ను పరిగ్రహింపవలసినదే కాని, తన్నువాని నేలుకొను ముచ్చటలు దోచవు. నాయిక సాత్విక భావవిశిష్టయియిన ట్లూహించు సరసవణ౯నలం చాలఁగలవు. త్రోపువడిన తరువాత గూడ నాయిక నాయకుని నిందించి యెఱుఁగదు. తిట్లు తూఱుపాఱఁబట్టలేదు. విఫలమనోరధమైన దేవయాన కచునకు 'సంజీవని పని సేయకుండెడుమని శాప' మిచ్చినది. పార్థనిరాకృతయయిన ఊర్వశి కామినీజననిరధ౯కమయిన నపుంసకత్వమును వానికిఁ గట్టిపెట్టినది. కాని వరూధిని 'నేనెక్కడ ? వాని గౌఁగిలెక్కడ?' అని నిస్పృహ విలాపమునారంభించినది. + +తరువాత విరహము, వరూధిని ప్రణయిని యని చెప్పియున్నాను. నిశితమధురమైన యుత్కంఠ నందినది. అచట భగ్నదశకుఁ బాత్రమయినది; అయితే దుర్మోహ నైజమగు ఉన్మాద దోషమున కగ్గమయినది కాదు. చూడుఁడు ! హంసీముఖమున 'ప్రియోదంతమును'వినిన ప్రభావతి \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0112.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0112.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1173e57f4da22cf2f5325e244beed1a257a3fdf5 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0112.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +ఆని ఉన్మాద విరహము ననుభవించినది. ఇది యింకను ప్రద్యుమ్న సహవాసముఖమబ్బకమునుపే, మనవరూధిని యన్ననో 'విసివివినివితనువుదొఱఁగ' దలచినది. విరహ దశలయందు వరూధిని యపస్మారము ఆమె స్వభావస్నిగ్ధతను సహస్రముఖములతోఁ బాడుచున్నది. +'సగము గొఱికినయాకును, సఖులు పిలువ +సగమొసగునుత్తరము, తెల్వి సగము, మఱపు +సగము, నయి చింతచే సగమగుచు నరిగె.” +ఈ నాయిక యొక్క ప్రేమాదర్శనమును చక్కగా గుర్తించుటకుఁ గొన్ని యవకాశము లున్నవి. +'నానోముల్ ఫలియించె, నావయసుధన్యంబయ్యె విప్రోత్తమా'? +అను వాక్యములె యామె యాదర్శమునకు మాత్రములు, బాల్యయౌవన కౌమారాదికములగు దశలు నాలుగు అందొక్కటొక్కటి 'ధన్య'ము గావలయునని యామె యాశయము. బాల్యమునఁ రంభాది సఖీసాహచర్యమబ్బినది. వెన్నతో ననవిల్తుమినుకులావర్తించినది. ఇక జవ్వన మాముకొనినది. 'మానంజాల'నను ప్రియసల్లాపము చేనదియు ‘ధన్య'మైనట్లు ఆనందించుచున్నది. కవియు నెడఁగన్నుమూయొ'ట కొప్పుకొనిన నాయికా భావదైన్యమత్యంత కరుణము. రసోపపత్తి యిందొదుగు నవకాశములు లేవు. ఆనందో బ్రహ్మ' మున్నగు సాంప్రదాయకములు తడవిన యీనాయికకు విమర్శకుఁడు వైష్ణవమత స్పర్శను సూచింపకపోఁడు, ఇంకొకమాఱు 'మనోరమ'ను దిలకింతము. + + +

\ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0113.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0113.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..47c3055ddd7e4b1f3c357672ccb1ee173854ed9a --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0113.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పురాణమిత్యె వనసాధుసర్వం| నచాపికావ్యం నవ +మిత్యవద్యం |సన్తః పరీక్ష్యాన్య తరద్భజన్తె | మూఢ +పరప్రత్య య నేయబుద్ధిః॥ +యని అభయుక్తోకి కలదు. ప్రాచీనులు చెప్పిన మాత్రాన సాధువనియు, నవీనులు చెప్పినమాత్రాన నసాధువనియు నెంచక గుణాగుణ విచారణచేసి సత్పురుషులు గ్రహింతురనియు నట్లు కాకుండుట మూర్ఖపద్ధతీయనియు దీని భావము. బాలాదపి సుభాషితమ్మను మాట యీయధ౯మునే దృఢపఱచుచున్నది. ప్రియ పాఠకులారా, నేనీదృష్టితోనే త్రిలింగయను పత్రిక యందుండిన “ఆంధ్రము నందనుస్వార కలదా” యను వ్యాసమును జదివితిని. అవ్యాసములో వక్తవ్యాంశమునకు ముందుగా నుండు కొన్నిమాటల న్యాయదృష్టితో నంగీకరించితిని. అవసరమైనను గాకపోయినను బ్రాచీనార్యులను సంస్కృత వ్యాకరణ రచయితలగు పాణిన్యాదులఁజేసిన స్తుతికి మిగుల సంతసించితిని. ఆంధ్రవైయాకరణాలకేమి, ఆధునిక కేవల సంస్కృత వ్యాకరణాభిజ్ఞులకేమి, కొంత యజ్ఞానమారోపించినను వీరు +చూపింపఁబోవు నపూర్వ విషయము గ్రహించుటకై సైచితిని. చివరకు నామతమిందు పైఁ దెలుపవలసిన యవసరము గన్పట్టినందున, నాపనికిఁ బూనితిని. + +ఆవ్యాసమెంత పొడుగుగ నుండినను దాని సారమిది:_ “ఆంధ్రము నందనుస్వారము లేదు. ఙ, ఞ, లున్నవి. అను స్వారమునకు కవర్గము పరమగుచో, 'జ' కారమును చ వర్గము పరమగుచో 'ఞ'కారమును, ట వర్గము పరమగుచో 'ణ' కారమును, త వర్గము పరమగులో 'న' కారమును 'ప' వర్గము పరమగుచో 'మ, కారమును స్వారస్థానమందు వ్రాయవలయును. పఙ్గ, గఞ్జ, కణ్డ,కన్త, చమ్బు యధాశ్రమముగా నుదాహరణములు. సూక్ష్మదృష్టితో విచారించిన నుచ్చారణ స్థానముల బట్టి, బోధ కాఁగలదు. పాణినీయములోని "నశ్చాపదాన్తస్యఝలి,” “మోనుస్వారః," అను సూత్రములచే నిరనునాసికలగు స్పశ౯లు నూష౯లు పరమగునపుడు ఆపదాన్త నకారమునకును పదాన్తమందుఁ గూడ మకారమునకును అను స్వారమువచ్చును. “అను స్వారస్యయయి పరసవర్ణః” అను సూత్రముచే నీయనుస్వారమునకు స్పశ౯లు సంతస్థలములు పరమగునపుడు క్రమముగా ఙ, ఞ, ణ, న, మ, లగును. లక్ష్యములు, అఙ్కితము, ఆఞ్చితము, కుణ్డితము, శాన్తము, గుమ్భితము అని వ్రాయుట సాధువు గాని, అంకితము, అంచితము, కుంఠితము, శాంతము, గుంభితము అనునవి యెట్లు సాధువులు గావో అట్లే పంగ, గంజి, కండ, కంత, చంబు అనునవి కూడ సాధువులు గావు." + +కాని సంస్కృతమున నింకొకటి విచారణీయాంశము గలదు. “హిపదాన్తస్యయను సూత్రముచే పదాన్తమగు ననుస్వారమునకు వర్గీయములు పరమైనచోఁ బరవసవర్ణము కంసఞ్జఘాన యనియు ననుస్వార ఘటితరూపము కంసంజఘాన యనునదియు సాధువే. కానీ సంస్కృతమును, తద్వైయాకరణులఁ బ్రమాణముగాఁ గొనిన మనము “దృతంచ బిందుస్యాత్,” “ప్రధమా విభక్తి కమోర్బిందుశ్చ” యను సూత్రములచే పదాన్త నకార మకారములకు బిందువులను వచ్చెంగమలాక్షుఁడు భయంపడి యనువాని నొప్పుకొనవలయుఁ గదా. అట్లయిన నాంధ్ర \ No newline at end of file diff --git a/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0114.txt b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0114.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53762a3d41899c80c6937e77c4fbc5a4c55dcc31 --- /dev/null +++ b/Grandaalaya_Sarvasvamu_V.1,_No.1_(1916)/page_0114.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +మున ననుస్వారమున్నదని యైన ననవలె, లేనిచో సంస్కృత వ్యాకరణ ప్రణేతయగు పాణినికింగొంత యజ్ఞత నారోపింపవలయును. గీర్వాణ వ్యాకరణ ప్రణేతల నంత పెద్దగాఁ బొగడిన మీరలాయన కజ్ఞత నారోపింపఁజాలరు. కాననాంధ్రమున ననుస్వారమున్న దనియొప్పుకొనుఁడు. ఇంక పంగ యనునట్టి యేక పదములుండునవి యనుస్వారములా పంచమ వర్ణములా? "తస్యస్యాచ్చ +పూర్ణ బిన్దురపి” “షవట్త్రింశదత్రేతే," ఇత్యాది సూత్రములు తప్పులని చెప్పిన యాక్షేపము తప్పా కాదాయని విచారింపవలయును. అనుస్వారమునకు స్థానము +కేవలనాసిక, వర్గీయ పంచమవర్ణములకు నాసిక, తత్తద్వర్గ స్థానములగు ఙకారమునకుఁ గంఠము, ఞ-కారమునకుఁ దాలువు, ణకారమునకు మూర్ధము, నకారమునకు దన్తము, మకారమున కోష్టములు స్థానములు గలవు. కానఁ పంగయనునప్పుడు, అనుస్వారము కేవలము నాసిక చేతనే యుచ్చరింపఁబడినను, తదవ్యవహితోత్తరవర్తి యగు గకారమునకున్న కంఠస్థాన మీయనుస్వార నాసికా స్థానముతోఁ గూడఁ జేరినట్లు దోచుటచే వారి కట్లు భ్రమకలిగెను. అనుస్వారమునకుఁ నాసికయు దానికిఁ బరమగు శకారమునకు గంఠము, రెండు సంహితగా నుచ్చరింపఁబడుచున్నవి యని యనుకొని సూక్ష్మదృష్టితోఁ జూడుఁడు. పంగ యనుచో 'ఙ'కారమే లేదు, యనుస్వారమే యున్నది యని మీకు బోధయగు, ఙ'కారమే యున్న యెడల నాసికా స్థానమైన తరువాత కంఠము ఙకారమున కొకసారియు గకారమున కొకసారియు వినియోగింపఁ బడనగు. అట్లు రెండుసార్లు కంఠ ముపయోగింపఁబడుచున్నదా? లేదు. సంస్కృతములోననో ఙ ఞ లు ప్రత్యేకమున్నవి. ఙఞలు హల్లులు ప్రాణులు. ప్రాణులు ప్రాణములతోఁగూడి వ్యవహరింపఁబడనగు, ఙకారము ప్రత్యజ్ఞాత్మా. ఇకారము ప్రజ్ఞాయాచా, యనుచో నచ్చులతోఁ గలసి ప్రత్యేక వణ౯ములై వ్యవహరింపఁబడచున్నవి. ఇట్లెచ్చోనయినఁ దెలుఁగున బ్రత్యేక మచ్చుతోఁగలసి ఙ ఞ లు కానవచ్చునా ? అట్లు లేనిచో నీని +జీ౯ ప్రతిమలఁ జేర్చినచో లాభమేమో మృగ్యము. సంస్కృతముననో అఙ్కితః , అఞ్కితః ఇత్యాదులయందుండు ఙ ఞ లు లక్ష్యాంతరములయందు ప్రకృతిసిద్ధ +ములై యిచ్చట ననుస్వారస్థానమం దాదేశముగావచ్చినవి గాని స్వతసిద్ధములు గావు. అకి, అఞ్చి ధాతువుల వలనఁబుట్టిన యీరూపములు మొదలు నకారము గలవి యని తజ్ఞులకు విశదము. గంజి, పంగ లలో నుండునవి నకారమనిగాని ఙ ఞ- లనిగాని సప్రమాణముగా వ్యుత్పత్తి ననుసరించి మీరు చూపింపలేదు గనుకను అనుస్వారమున కుండవలసిన నాసికామాత్రమే పైవణ౯ ములకుండిన కంఠాదిస్థానములతో సేకీభవించిన ననుభవసిద్ధమగు సుఖోచ్చారణము సిద్దించుచున్నది గనుకను ననుస్వారమనియే యొప్పుకొనక తప్పదు. స్థూలదృష్టితో విచారించినను మీ మతమందింకొకతప్పు గలదు. అనుస్వారము లేదనిన నథ౯మెక్కడిది ? అదియు లేదందురా, అతిసాహసము. ఉన్నదందురా దేనికధ౯ము? దీనికిఁ బూణ౯ మేది? నకార స్థానికము పూణ౯ము. దానికి +లోపము ప్రాపించినపు డధ౯మని వైయాకరణులు వ్యవహరించిరి. కాన నాంధ్రమునం దధ౯ పూణా౯నుస్వారములున్నవనియు ఙ ఞ లు లేవనియుఁ జెప్పినది సర్వమనవద్యము. నిర్వికారదృష్టితో నీవ్యాసమును జూచిన సత్యము +గోచరమగుననియెంచి శాస్త్రీయచర్చ నొకింతఁజూపి విరమించుచున్నాడను. \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/meta.json b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f8bc48f027a0a24aef77ec1b820edc5a0d007462 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/meta.json @@ -0,0 +1,119 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 37, + "total_pages": 56, + "filename": "Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.2, No.1 (1918).pdf", + "pages": { + "5": { + "quality": 3 + }, + "6": { + "quality": 3 + }, + "9": { + "quality": 4 + }, + "10": { + "quality": 4 + }, + "11": { + "quality": 4 + }, + "12": { + "quality": 3 + }, + "13": { + "quality": 4 + }, + "14": { + "quality": 4 + }, + "15": { + "quality": 4 + }, + "16": { + "quality": 4 + }, + "23": { + "quality": 3 + }, + "24": { + "quality": 1 + }, + "28": { + "quality": 4 + }, + "29": { + "quality": 4 + }, + "30": { + "quality": 4 + }, + "31": { + "quality": 4 + }, + "32": { + "quality": 4 + }, + "33": { + "quality": 4 + }, + "56": { + "quality": 4 + }, + "57": { + "quality": 4 + }, + "62": { + "quality": 4 + }, + "63": { + "quality": 4 + }, + "64": { + "quality": 4 + }, + "65": { + "quality": 4 + }, + "68": { + "quality": 3 + }, + "69": { + "quality": 3 + }, + "70": { + "quality": 3 + }, + "71": { + "quality": 3 + }, + "72": { + "quality": 4 + }, + "74": { + "quality": 4 + }, + "75": { + "quality": 4 + }, + "76": { + "quality": 4 + }, + "78": { + "quality": 4 + }, + "90": { + "quality": 3 + }, + "93": { + "quality": 3 + }, + "94": { + "quality": 3 + }, + "95": { + "quality": 3 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0005.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0005.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d4ac012c95caeb5afa0361582d17b1835c7dcd9 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0005.txt @@ -0,0 +1,42 @@ +పూజా పుష్పము

+ + గ్రంథాలయ సర్వస్వము

+ ద్వితీయ సంపుటముప్రధమ సంచిక

+పూవు (పద్యములు)

+ +1 +చెలియల సిగలలోఁ ♦ జెలువారు పూవ +పడతుల జడలపైఁ ♦ బవళించు పూవ +సఖుల ముచ్చటముళ్ళ ♦ సవరించు పూవ +లలనావతంసమ్ము ♦ లను గుల్కు పూవ +పోవటే! మాతల్లి ♦ పూజకో పూవ! +2 +అఱవిచ్చి సిగ్గులఁ ♦గరఁగిన పూవ +మొగ్గవై మోజులు ♦ మొలిపించు పూవ +పూచి శోభనములఁ ♦ బొదివిన పూవ +దళముల కౌగిలిం ♦ తలఁ జొక్కు పూవ +పోవటే! మాలెల్లి ♦ పూజకో పూవ! +3 +చిగురాకు మరుఁగునఁ ♦ జెలువారు పూవ +కొమ్మ మాటునఁ ♦ గొనలెత్తు పూవ +ఎండకు కాగని ♦ యెలపూత పూవ +వెన్నల౯ పేరని ♦ వెలుతురు పూవ +పోవటే! మాతల్లి ♦ పూజకో పూవ! +4 +కడుపులో తేనెలు ♦ కల కన్నెపూవ +తనువున గంధముల్ ♦ దయివారు పూవ +రెక్కల నంధాలు ♦ గ్రక్కెడు పూవ +మోమున లావణ్య ♦ ములురాలు పూవ +పోవటే! మాతల్లి ♦`పూజకో పూవ! +5 +పసుపు కేసరములు ♦ మిసిమించు పూవ +నిగనిగ సొగసుల ♦ బిగువోని పూవ +పెండ్లిండ్లు పాలించు ♦ ప్రేమంపు పూవ +వీరుని కంఠాన ♦ విప్పారు పూవ! +పోవటే! మాతల్లి ♦ పూజకో పూవ! +6 +కాపుకన్నియ కొప్పుఁ ♦ గైసేయు పూవ +ఉపవనాల నుయాల ♦ లూగెడి పూవ +తోటకంచెల వన్నె ♦ తోఁ బూచు పూవ +అడవి డొంకల నంద ♦ మయి యొప్పు పూవ +పోవటే! మాతల్లి ♦ పూజకో పూవ! \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0006.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0006.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..052c2f672ada545e5623b955a6fcccdda7ebdce4 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0006.txt @@ -0,0 +1,72 @@ +7 +సెలయేటి పాటకు ♦ జెవియొగ్గు పూవ +తుమ్మెద సఖులతో ♦ త్రుళ్లేడు పూవ +పైరగాలికి విచ్చి ♦ వర్ధిల్లు పూవ +రంగుల రాసివై ♦ రాణించు పూప +పోవటే! మాతల్లి ♦ పూజకో పూవ! +8 +కళలకళ్యాణినే ♦ కమ్మని పూవ +సౌందర్య సరసివే ♦ చక్కని పూవ +భావాలబరిణవే బంగారు పూన +చిన్నెల చిలుకవే ♦ సింగారిపూవ +పోవటే ! మాతల్లి ♦ పూజకో పూవ! +9 +పెరిఁగినా ! తరిగినా! ♦ ప్రియమేనె పూవ +చచ్చినా! బ్రదికినా! ♦ స్వర్గమే పూవ +ఓడినా! గెలిచినా! ♦ యొప్పేనె పూవ +తొలఁగినా! కలసినా! ♦ తోడేనె పూవ +పోదాము! ఆతల్లి ♦ పూజకేపూవ! + +పూజ (పద్యములు)

+ + +1 +చందమామ పూవెన్నెలల్ ♦ జల్లులాడ +బీళ్లు పులకరింపఁగ సెల ♦ యేళ్ళు పాడ +విశ్వమునఁ బచ్చతోరణాల్ ♦ విరిసియాడ +వేలవే! తల్లి మెడను పూ♦జాలలంతి! +2 +బెదరు లేళ్ళును వెరపేది ♦ పొదలు వెడల +చిన్ని మొక్కలు సయితము ♦ చేవఁగ్రక్క +జీర్ణ మురళియు మ్రోగ ను ♦జ్జీవరుతుల +వ్రేలవే! తల్లి మెడను పూ♦జాలలంతి! +3 +పొంగిపొడిచిన నదులెల్ల ♦ క్రుంగఁ జూచి క్రుంగఁజూచి +ఆకసముఁబ్రౌకు వరదగూ ♦ ళ్లణఁగ గాంచి +త్రుల్లి త్రోపాడు మేఘముల్ ♦ తొలగనరసి +వ్రేలవే ! తల్లి మెడను పూ♦జాలలంతి. +4 +సస్యములకుఁ భాలిచ్చు వా♦త్సల్యవతులు +మంగళతరంగిణులు, ధీర♦భంగి చెప్ప +నాలకించితి భావర♦హస్య ములను +వ్రేలవే ! తల్లి మెడను పూ♦జాలలంతి! +5 +చెరిగిపోని చక్కని లిపి ్ ♦జెక్కినారు +ఱాల భాగ్యభారత శాస♦నాల ఋషులు +వానదెబ్బల త్రుప్పుడు ♦ వాసై, చదివి +వ్రేలవే! తల్లి మెడను పూ♦జాలలంతి! +6 +తెలుఁగు నెత్తుట వెలిఁగిన ♦ దీపకళలు +తెలుఁగుపాలఁ బేరిన మీగ♦డల తరకలు +తెలుఁగు తేనె తీయందన♦మ్ములుఁ దలంచి +వ్రేలవే ! తల్లి మెడను పూ♦జాలలంతి ! +7 +భక్తుఁడొక విగ్రహము తల♦పయిననుంచ +వీరుఁడొక ఆయుధము మీదఁ ♦ బెట్టి గొలువ +కర్షకు కుండొక కాడికిఁ ♦ గట్టి మ్రొక్క +వ్రేలవే! తల్లి మెడను పూ♦జాలలంతి ! +8 +కన్నె పసుపక్షుతలు సల్ల ♦ గౌరిపేర, +దేవి పేర కుంకుమను శా♦క్తేయులీయ, +విప్రులు సరస్వతీ దీక్ష♦ విరులొసంగ, +వ్రేలవే! తల్లి మెడను పూ♦జాలలంతి ! • +9 +కవులు కవితా మధువుచే జగమ్ముఁ ♦ దడుప +శిల్పకులు కుంచియలఁ దేట ♦ తెలుపు దిద్ద, +గాయకులు గాత్రరక్తి రా♦గమ్ము లెత్త +వ్రేలవే! తల్లి మెడను పూ♦జాలలంతి! +10 +పంజరములోని చిలుకల ♦ పాటలందు, +“అడవిలోని గోర్వంకల ♦ నుడులయందు +ఒక్కటే శ్రుతి చెదరక ♦ పిక్కటిల్లె +వ్రేలవే! తల్లిమెడను పూ♦జాలలంతి! \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0009.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0009.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d56a3ae962e7981d029c9594b311bf75e6db6cf --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0009.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +అని భీష్మాచార్యుని నిర్వచనము. కాలమునకు ఆద్యంతములు లేవు, వృద్ధిక్షయములు లేవు. ప్రాత క్రొత్తలు లేవు. అనంతమయిన కాలస్వభావము కేవలభావనీయమనివ్యాస మహర్షి మతము; కాని ఈ కాలస్వభావస్వరూపముల నన్వేషించుటకు బొత్తుగా అవకాశములు లేకపోలేదు. కాలము నెవ్వరో సనాతన కవులు చక్రమునకుఁ బోల్చిరి. ఇందుగంభీరమైన ధ్వనికలదు. చక్రస్వరూపమున 'ఆద్యంత’ +నిరూపణము దుర్లభము. చక్రస్వభావమున 'భ్రమణము' నైజవిలాసము. కాల మెప్పుడును స్థావరము కాదు. కావున చాలనీయమనుట క్రమాగత సిద్ధాంతము. ఐఁక నీ కాలచక్రమందు అవయవప్రకార మెట్లు నిరూపింపబడినదో చూతము. కాలమందు దీఘ౯మయిన +అగ్రభాగమునకు యుగమని పేరు. హ్రస్వమయిన ఆది భాగమునకు నిమేషమని పేరు. ఇట్టి నిమేషములు ౧౮ ఒక కాష్ట. 30 కాష్ట +లొక కళ. 3౬౦ కళ లొక ముహూత౯ము. 3ం ముహూత౯ము లొక దినము. 3౦ దినము లొక మాసము. ౨ మాసము లొక ఋతువు. +3 ఋతువు లొక అయనము. ౨ ఆయనము లొక వత్సరము ఇట్టి వత్సరములు ౧౭,౨౮,౦౦౦ కృతయుగమున గడచినవి. ౧౨,౯౬,౦౦౦ త్రేతాయుగమందుతరించినవి. ౮,౬౪,౦౦౦ ద్వాపరమునదాటిపోయినవి. ౪,౩౨,౦౦౦ కలియుగమును ముగింపనున్నవి. ఇందో సరికి ౫౦౧౭ మానుషాబ్దములు నడచినవి. సృష్టి ఆదినుండియును ఈనల సంవత్సరముతో ౧౯౫,౫౮,౮౫,౦౧౭ యేండ్లు +గతించినవని గణకులు సిద్ధాంతీకరించుచున్నారు. ఈ సృష్టి ఏసృష్టియో చెప్పలేము. ఇన్ని సంవత్సరములనుండియును విజయదశమి మహోత్సవ మారాధనయందున్నదో లేదో చెప్పలేము. కాని ఒక మాట నిజము. వత్సరము"ను మానవుడెపుడు కాలమానముగా నంగీకరించెనో అప్పటినుండియు ఋతువిభాగము వచ్చుచున్నదనుట కేవలమూహాసిద్ధాంతము కాదు. ఆరు ఋతువులలో +నకొక విలక్షణత్వ మున్నదనక తప్పదు. + +అని మహాకవి శరదాగమమును సూచించెను - వానకొఱకై వహించిన ధనువును ఇంద్రుఁడుపసంహరించెను. విజయ ప్రియుడై రఘుమహారాజు చాపమునులేవనెత్తెను. శరదృతు వనేక విధముల పూజాఋతువనుటకు సంశయము లేదు. వానలు వెనుకపడును. పృధివియంతయు క్షాళితమయిన తేజస్సుతో పచ్చబడును. ప్రవాహముల యందుదకములు ముక్తకాలుష్యములై స్నానీయములగును. కావురుగమ్మిన దిశాచక్రములు సహజసౌందర్యములతో వెలుఁగును. పొలమంతయు మొలకపైరుతో మోహనముగా నవనవలాడును. ఆకురాలిన మోడడవులు నల్లబాఱిన యాకు జొంపములతో సాంద్రములగును. దుద్దిన పీడితములయిన తామరకొలకులు మరల +సంపూణ౯శోభలతోఁ బ్రఫలములగును. పగలు ప్రసన్న వాతములతో సూర్యుఁడును, రాత్రులు కర్పూరాతపములతోఁ జంద్రుడును లోకముయొక్క ఉత్సవప్రసక్తినిఁ బ్రేరేపింతురు. అందువలననే కర్మానుష్ఠానయోగ్యమగు నీ ఋతువును ఆర్యులు పూజాపురస్సరముగ నామతించిరి. మొదటినుండియును శరదృతువు నందు విజయదశమి ప్రథానోత్సవదివసముగాఁ బరిగణింపఁబడినదని వాదించుట ప్రమాదము. విజయుఁడు స్వకీయవిజయోత్సవముచే అమృతముగా జేసిన యుత్తమదివసమగుటవలన విజయదశమియని పేరెక్కినది. విజయుఁడు కుంతీపుత్రుఁడు. పాండవమధ్యముఁడు. వీరు ద్వాపరాంతమందున్న మహావీరులు. అప్పటినుండియు నీదినమందు వీరారాధన జరుగుచున్నదని చెప్పిన యుక్తముగ నుండును. కాని \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0010.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0010.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d1ff3f7cc7450d2d52af1b77172a84c303dcbe47 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0010.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +ఏతత్పూర్వ యుగములందు వూజయే లేదనుట తప్పు. శరదృతువు + +మాసముతో నుదయించుచున్నది. అందు శుక్రవారముఖములతిమనోహరములు. వర్ధమానములు. కర్మయోగ్యములు. పూజాప్రయుక్తమగు ఆర్యకర్మ నానాముఖముల దీపించినట్లు ఇతిహాసములు సెప్పుచున్నవి. యజ్ఞములు, యాగములు, దండయాత్రలు, సరస్వతీ పూజనములు మున్నగునవి కొన్ని సనాతనకర్మలు. పూర్వయుగము నందు శరదృతువు సరస్వతీ పూజారంభముతో నైక్యమ +గుచుండెను. సరస్వతీపూజ వైదిక యుగమందుఁగూడ బ్రచారములో నుండెను. సరస్వతి వాగధిష్ఠానయగు దేవత. స్రవంతీమతల్లియైన పుణ్యవాహిని. ఋగ్వేదము నందు సరస్వతిని బ్రబోధించు అనువాకము లనేకము లున్నవి; కాని + +వేదయుగమునాటికి కేవల వాణీపాలినిగా భావింపఁబడినట్లు తోపదు. సరస్వతి యిసుకపడకలలోఁబడి ప్రవహించు చక్కని నది. పెక్కు ఋషికులము లీ నది కిరుకెలకుల నుండెడివి. వారి పరిమళ్ళు సరస్వతీతోయముతోఁ బెరిగెను. వారి వనస్పతులు సరస్వతీనీరములు త్రావి ఫలవంతములయ్యెను. వారి పూలతీగెలు సరస్వతీ జీవనాధారముచే కొనసాగి కుసుమించెను. మహర్షు లీనదిలో స్నానమాడిరి. మహషి౯ పుత్రికలీయేటి నీళ్లెత్తి కొనిపోయిరి. మహర్షుల యావులీ కల్లోలవతి యొడ్డున మేసి ఛాయావృక్షములక్రింద నిలచి +నెమరువెట్టెను. అందువలననే సరస్వతి పేరు వారికంత ఆప్తముగ స్తవనీయమయ్యెను. ఈ క్రింది సూక్తిని జదువుఁడు. +ఋక్కు. పావకానః సరస్వతీ వాజే భిర్వాజినీవతీ! +యజ్ఞం వష్టుధి యావసుః॥ +అర్థము. పరిశుద్ధిని, అన్నమును, ధనమును గలుగఁజేయునట్టి సరస్వతీ దేవి (యజమానునాకీయవలసిన) అన్నాది సువస్తువులతో +వచ్చి మా యజ్ఞకర్మను నెఱవేర్చును గాక! +ఋక్కు. మహోఅర్థః సరస్వతీ| ప్రచేతయతికేతునా! +ధియోవిశ్వావిరాజతి॥ + +అర్థము. (నదీరూపమగు) సరస్వతి (ప్రవాహరూపమగు) కర్మచేత కావలసినంత యుదకమును ఇచ్చుచున్నది. సమస్తమైన +(కర్మానుష్ఠానయోగ్యములయిన) బుద్ధులను ప్రకాశింపఁజేయుచున్నది. + +ఈ పైసూక్తములవలన సరస్వతి నదీరూపిణియగు దేవతగా భావింపఁబడిన దనుట నిశ్చయము. ఇది వైదికయుగ విషయము. కాని ఆయుగమందే సరస్వతి అన్నదాయినిగా ధ్యానించినట్లు అచ్చటచ్చట అనువాకములు కలవు. సరస్వతి పాలుపిండును, వెన్న తీయును, +అంతేకాదు ఋజువులును, రసవంతములును నగు వాక్కులను బ్రసాదించును. ఇట్టి వింకను గొన్ని విశేషణములు సరస్వతికి వాడఁబడియున్నవి. నదియైన సరస్వతిని దేవతగా గొలుచుటలోఁ జక్కని యర్ధమున్నది. నదుల యుభయపార్శ్వములయందును బచ్చని పొలములు వధి౯ల్లును. చక్కని పట్టణములు కట్టఁబడును. వాణిజ్యవ్యాపారములు సాగును. అన్యోన్యస్థలాంతరములకు చనవు సరసము లభివృద్ధియగును. వేయేల నాగరకతా వికాసములు నదుల వంటియె వ్యాపించి తేజరిల్లినవి. నైలునదీతీరమునందె ప్రాచీనమైన +ఈజిప్టు నాగరకత మొలచి మోహపెట్టెను. సింధుగంగామహావాహినులతో ఆర్యుల సనాతన సభ్యతయైక్యమైనది. తెనుగుసీమయందు +ప్రాక్తనాంధ్రనాగరకత గోదావరీ వీచికలపై ఉయ్యాలలూగినది. అందువలననే నదులు పూజ్యములయినవి. మఱియు ఆర్యుల సంధ్యావందన సంకల్పమునందు సైతము స్మరణీయములుగా ననువదింపబడినవి. కాని ఈ భావము కాలక్రమాగతమయిన భేదార్థమున కగ్గమయినది. కావ్యక్రీడనము పుష్పించినకాలమున \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0011.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0011.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..142626bb7badc46801bfb8d10dbdb9a0b9ca3472 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0011.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +"ఆద్యేఆత్మని వాసనిత్యరసికే ఆనందమాధత్స్వమే” అనియు, +'రమ్యేరమ్యత రేరనేరసకలే రక్తాంశు కేరంజకే' +అనియు మధురముగా కాళిదాసు దేవినుపాసించెను. అధ్యయనము నిత్యబ్రాహ్మణవిధిగా నంగీకరించుసరికి + +అను సులభసూక్తిధ్యానవాచికముగా నల్లికొనియెను.'ఆధునిక కాలమందు మానవ స్వభావమునందున్న సంగీత సాహిత్యములును, కళాకాంతులును, భాషాభావములును, ఉద్దేదీపింపఁజేయు మధురార్ద్రశక్తుల కన్నిటికిని సరస్వతి అధిష్ఠాన దేవతగా భావించి అర్చింపఁబడుచున్నది. + +ఈక్రింది పద్యము లిందులకు దార్కాణములు. + +క్షత్రియులకు దిగ్జిగీపాతృవ తీండ్రించు దినములి వియె. వానలాగిపోయి, త్రోవలెండుటచే సేనాగమనము సుగమమగును. రఘువు దిగ్విజయ యాత్ర నభివర్ణించుచు కాళిదాను + +అని కాలయోగ్యతను నిరూపించెను. రాజులు సామాన్యముగా నీఋతువును విజయ యాత్రాకాలముగాఁ బూజించిరనుట నిర్వివాదము. అప్పటినుండియే ఆయుధపూజ ప్రారంభమైయుండవచ్చును. + +శ్రీహర్షుని సత్రయాగము శరదృతువునందు జరిగెను. బౌద్ధులత్రివేణీ పరిషత్తు కార్తిక జ్యోత్స్నలలో సనుకూడెను. శ్రీకృష్ణుని రాసక్రీడనము శరత్తునందేరాణించెను. ధర్మజుఁడు రాజనూయమును ఈ శుభదినములలోనే జరిపించెను; ఇంకెందుకు మహభారత యుద్ధమె +కార్తీక బహుళమున జరిగినది. కాని విజయఁఁడీ శరత్ర్పారంభమునకు స్థాయిపూజను గల్పించెను. లేనిచో నిది భారతవషీ౯యులకు జాతీయోత్సవకాలముగాఁ బాదుకొనియుండదు. భారతవీరులలో అర్జునకుఁగల పూజ్యపదవి యనన్యమయిన దనక తప్పదు. ఒక పక్షమున +భారతకధారచనకు నాయకుఁడే అర్జునుఁడని చెప్పవచ్చును. రధానురధికులు ప్రాణవిసజ౯నము చేసి యశోమాజ౯న మొనర్చిన మహాభారత రణనాయకత్వము అర్జునునకు గట్టిపెట్టుట నిర్వివాద విషయముకాదు. కాని తత్వజ్ఞులీ నిణ౯యమునకు విరుద్ధులుకారు. భారతపాఠకులకు మొట్ట మొదట రంగమందు మహత్తరమగు + +పరిస్ఫుటము గాఁ గానవచ్చును; కాని భీష్ముడువీరుఁడుగా కంటెనాచార్యుఁడుగా నధిక ప్రశంసనీయుఁడయ్యెను. అదిగాక ధర్మాధ౯ కామమోక్షములు నాల్గింటను నీకురుకులతిలకుని జీవితము యధాపూణ౯ పరిణామమును బొందలేదు. భీష్ముని మహాసంగ్రామమందు నాయకుఁడనుట కంటే, ఆ వీరకుటుంబమందు రాజషి౯యనుట సమంజసము. తరువాత వస్త్రధారులలో ద్రోణకృపాశ్వద్ధాములు మ +లు వత్తురు. వారందఱును బ్రాహ్మణులు. ఆచార్య పీఠస్ధులు. పాలితులుగాని పాలకులుగారు. వీరు సుయోధన నియోగమందుండిరి +కావున యుద్ధమునందంజవేసి పోరాడిరి; అంతేకాని వీరుండినందువలన యుద్ధము దాపరింపలేదు. వీరి జీవితములు +వృత్తిధర్మమునందుత్తమపురు \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0012.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0012.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f607a517133cd2051a523c95769ffc1dd19a1daa --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0012.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +షులకుగల యభిమాన కౌశలములను జూపుచున్నవి. కాని స్వధర్మానుష్టానమునందుఁగల అసిధారావ్రతమహత్త్వమును బ్రదర్శించుటలేదు. అందువలన వీరు నాయకకక్ష్యనెక్కుదురను న్యాయములేదు. మిగిలిన యోధగణమందు సుయోధనకర్ణులు ప్రధాన పురుషులు. సుయోధనునీ జీవితము క్లిష్ట విమర్శనకుఁ జోటిచ్చు దురంత గర్భితమైనది. సుయోధనునియందుఁ జక్రవర్తికుండవలసిన యుదారలక్షణములున్నవి. యోధునకుఁ గావలసిన బల సాహస ప్రావీణ్యము లున్నవి. కాని ఉపాయ నీతియందు దక్షత తక్కువ. సాంప్రదాయ పధముల పట్ల ప్రమాణబుద్ధి స్వల్పము. ఆత్మగతియందలి విశ్వాసము కంటె నాప్తవచనమునందు నమ్మక మెక్కువ. +అందువలన నే సుయోధనజీవితము మొదట శకుని దురూహాయంత్రమందును, పిమ్మట కర్ణుని నిరంకుశసాహసరటనమునకును జిక్కి, ఎటుదిప్పిన నటు లాడినది. ఇతనికి పట్టుదలగలంత పరిశీలన లేదు. సంకల్పబాహుళ్యమంత భావసమృద్ధి కానరాదు. ఉత్తమచక్రవతి౯ కేవల యోధుఁడు కానేరఁడు. కేవల నైతికుఁడును గాఁబోఁడు. సామ్రాజ్యభోగమునందెంత ఏకగ్రీవమయిన ఆసక్తియున్నదో, తత్సాధనాసాకల్యమునందంత నీతిప్రయోగ నైపుణ్యములు కావలెను. ఈ రెండును ఇందుసమ్మేళములు కాలేదు. మిగిలినవాఁడు + +కర్ణుని భాగతనాయకుని గాఁ జేయుట ఇతిహాసరచనా ధర్మమునకు విరుద్ధము కాదు. కాని భారతమువంటి "సంహిత"కు ఔచితినితేఁ +జాలదు. భారతకధాసంవిధానము నొకవలకుఁ బోల్చినచో, కర్ణుడు దానికి కొలికిత్రాడుగును కాని కన్నులలో నొకకన్నుగాఁడు. కర్ణుఁడు నిశితయోగ్యుఁడు. అందునకు సందేహము లేదు. అయితే అతనియోగ్యత "రణపాలన”మందు అసిధారావ్రతలకుణములతో విమర్శింపఁదగీనది; కాని ధీరోదాత్త కావ్యనియమములతో నిరూపింపఁ దగినది కాదు. అట్టి నిరూపణకు వశముకాదనియే నావి +ధేయాశయము. కర్ణ జీవితమును ఉదా తభావముతోఁ బరిశీలించినచో ఖండితమయిన సిద్ధాంతము తేలదు. అక్లిష్టనిష్పత్తి +యుత్పన్నమగును. భారతపర్వముల యందనేక స్ధలాంతరముల కర్ణుఁడు విషయనివాధిగాఁ బోషింపఁబడి యున్నాఁడు. ఆపట్ల నెల్ల నొకరహస్యము బయటపడును. కర్ణుఁడు సంశయగ్రస్తములగు భావములు కలవాఁడుకాడు. ఆతని సంకల్పమెంత దృఢమయినుదో, +ఆతని క్రియాదృష్టియును అంతనిశ్చలమైనది. అందువలననే తనకుఁ దోచినదెల్ల కార్యపరిణామమనియె విశ్వసించెను. అట్లే ఖండితముగా వారించెను. మతాంతరమును నిరసించెను. తెగఁబడి తత్కార్యసాధనమునకు దూకెను. కాని పర్యవసానమునందు అన్యధా భావవశుఁడగుచు వచ్చెను. ఈతఁడు చెప్పినంత చేసియున్నచో, భీష్మాది రధికవర్గమునకు అంతచేటు నిరసనభావము దయి౦చియుండదు. ఇట్లు చర్చించుటచే, అతఁడు చెప్పినంత చేయఁజాలనివాడని యర్ధముచేయఁగూడదు. ఇచటఁ బ్రసక్తి కాయికశక్తి కాదు నైతికయుక్తి. కర్ణునియందు ఎన్నిగుణము లైననున్నవికాని మాత్సర్యము మాత్రము లేకపోతే లేదు. ఉదాత్త జ్వలితమగు నాతని +గుణతేజస్సు “పగ” పాలై పొగఁబాఱినది. కర్ణకథావిధానము ఎంతవఱకును బ్రచండముగ నుద్ఘాటింపదగినది కాని ప్రమధురముగ +ధనముఁ జేయఁజాలినది కాదు. ఏ సందర్భము నెట్లు సమస్వయించినను ఈ మహావీరుని దృష్టియందు "పగ” పొగరాజుచున్నట్లు ప్రదర్శింపకపోరాదు. ఈపగ ఎక్కడిదందురా? కుమారాస్త్ర విద్యాసందర్శన ముహూత౯ మందు అంకురించినదె. కావున కర్ణుని పరాక్రమము మాత్సర్యనైమిత్తికముగఁ బ్రకాశించినదనుట సామంజస్యమునకు దూరముకాదు. ఒకానొకపగచే ఏకపక్షదీక్షితుఁడయిన యోధుని ఉభయకుల ప్రచారగర్భితమగు భారతమునకు బ్రధాననాయకుని జేయుట వలనుపడదు. + +ఇఁక పాండవపక్షమునందుఁ గధానాయకత్వము వహింపఁదగిన వారు యుధిష్ఠిరార్జునులు. భీమాదుల నెందుకువదలితినో కురుకులయోధవిమర్శన ధోరణిఁబట్టి సులువుగ నూహింపఁగలరు. + +యుధిష్ఠిరునకు ధర్మరాజని నామాంతరమువాడిన వ్యాసుఁడు మిగులగడుసువాఁడు. ధర్మరాజును మొట్టమొదట వేత్తగా వర్ణించినాఁడు. తరువాతఁ బ్రశాంతునిగా బ్రదర్శించినాఁడు. చివరకుఁ గేవలస్వార్ధనిస్పృహునిగా వన్నె వేసినాఁడు. ధర్మజుని ప్రవత౯నమందు. +క్లిష్టమును అసందర్భమునగు విమర్శనీయవృత్తి లేకపోతే \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0013.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0013.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b93895b0e0bb8a97e64624b8551acf63e2de7d07 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0013.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +చు; కాని క్వాచిత్కము. అదిగాక ధర్మరాజను పేరు చాలవఱకీ చిత్రవైరుద్ధ్యమును గప్పి పెట్టుచున్నది. వ్యాసుఁడు వ్రాసిన వ్రాతలు సదివియే, చేసినచేతలుసూచియే మహాకవి వేమన +పేరుధర్మరాజు ♦ పెనువేపవిత్తయా +విశ్వదాభిరామ ♦ వినుర వేమ! +అని సవ్యాజముగాఁ బాడియున్నాఁడు. యుధిస్థిరజీవితమునందు గొన్ని యంశములు వాదనీయములు. ఈయుత్తమక్షత్రియుఁడు జ్ఞానయోగియా లేక కర్మయోగియా? నీతిజ్ఞుఁడా లేక నీతినిర్వాహకుఁడా? నాధనసవృద్ధుఁడా? లేక సాధన సమర్ధుఁడా? ఈ విషయములు +తేలవలెను. ఇవియన్నియు సున్నితమయిన భేదములు. సూక్షమయిన భావచర్చలు; కాని ఈనిరూపణము నుంచియె ధర్మరాజు జీవితము పోషింపబడవలసియుది. ధర్మజుఁడు ఎంతవేత్తయో అంత సంకల్ప స్థైర్యముకలవాఁడుకాఁడు. ధర్మ సందేహములను +నిశితబుద్ధితో కదలించువాఁడేకాని ఆత్మవిశ్వాసముతో స్థిరీకరించువాఁడుకాఁడు. ద్యూతము నిషిద్ధధర్మముని యాతఁడెఱుఁగును. కాని సంప్రదాయ సిద్ధమను క్షుద్రసంశయమును భాపికొనలేకపోయెను. ధర్మపత్ని ద్యూతపణముకాఁదగునని యొకఁడాదేశింపఁగా, అపుడు విధినిషేధముల నెఱుంగనట్లు ప్రవర్తించెను. ఈపోకడ ఒకానొక విషయమును దెలుపుచున్నది. అదియేదన? ధర్మజునిగ్రహణశక్తి +చక్కని విచారదృష్టిగలదైనను అనుష్ఠానఘర్షణమునందు స్వయంసంఛన్నమగు స్వభావగౌర్బల్యములేనిదికాదు. విషయవేగమ్ముల భాగతరణమునందు ఇతఁడు తనకైతాను నడపిన సందర్భములు చాల అరిది. ఒకానొకకార్యమునకుఁ దాను కారకుఁడైనను, లోకము +తాను నిమిత్తమాత్రుఁడని నిశ్చయించులాగు ప్రవర్తించు ఉపాయమునందుఁ జక్కనికుశలుఁడు. అందువలన దూరదృష్టిలేని మందప్రజ్ఞుఁడని యూహింపరాదు. తానెన్ని కార్యములు చేసినను +“చం.బ్రతికిన నాల్గునాళ్లు ఋతవారియుధిష్ఠిరుఁడ +న్న మేటికిరీతి ... ... ... ... +చెడకుండనుండు తెఱఁగుఁ బాటించుట ధర్మజుని మతము. అయితే ఇందొక సూక్ష్మవిషయమున్నది. ధర్మరాజ నిర్ణయములన్ని + +"ఏక క్రియాద్వ్యర్ధి కరీ" అను న్యాయమునకు బ్రమాణములగుచుండును. కృష్ణ రాయభారమును సంకల్పించినవాడు ధర్మరాజు; తదౌచితిపట్లఁ గృత నిశ్చయుఁడు ధర్మరాజు. కాని నిశిత విమర్శనకుఁ ద్రోసినపుడు శ్రీకృష్ణ రాయభారమునకుఁ బ్రధానకారణము యుధిష్ఠిరుని ఉపాయచాతుర్యమా? లేక తత్తతస్సదర్భ సిద్ధమయిన స్వయంకృత కార్యమా? అనుగొప్ప సంశయమును పైకిఁ దెచ్చును. ఇఁకఁ బూర్వపక్షసిద్ధాంతములకుఁ గావలసినంత తర్కము. వీనికేమి! ధర్మరాజు కొండొక బలవత్తర హేతువుచే నీనాయకత్వపదవికిఁ +దొలఁగి నిలచుచున్నాఁడు. భారతము ఇతిహాసము. రెండు రాజ కుటుంబముల స్వార్ధస్వామ్యములకు సంబంధించిన పెనఁగులాట. ఇందెంతవఱకును విషయోద్ధతీయున్నదికాని, విషయలాలిత్యమున కవకాశము లేదు. ఈ రణకధనమునకుఁ బ్రధాన నాయకత్వము +రాజధర్మముచే నిరూపింపఁదగినది. అంతేకాని ధర్మరాజత్వముచే సమన్వయించుకొనవలసినది కాదు. భారతమందు ధర్మరాజు స్థితి మొదటినుండియు నట్లేయున్నది. ఉదాత్తధర్మనును దృష్టితో స్వధర్మము ననేక సందర్భములఁ దగులఁబెట్టెను. ఆతని ధర్మము ఏయుత్తమ ధర్మమయినను గావచ్చును; కాని ఉత్తమమగు క్షత్రియ ధర్మము మాత్రము కాదు. +"శా. వారు బ్రాహ్మణులె యేకీడైన సైరింపఁగ౯. +అను కవిపలుకులలో నీ రహస్యమే బయటపడుచున్నది. క్షత్రియధర్మమునందు కార్యనిశ్చయము ప్రధానము. బ్రాహ్మణధర్మమునకు కార్యచర్చ ముఖ్యమయినది. ధర్మరాజునందీ గుణదుర్బలత్వముచాలఁ గలదు. తెగఁబడి కర్ణునితో తారసిల్లినపుడయిన ధర్మజుని క్షాత్రము +నైజసాహసముతోఁ బ్రజ్వలించినదికాదు. తనయసమర్ధతకుఁ దానులజ్జింపక తమ్ముని దిట్టసాగెను. కర్ణ విజృంభణమునకును అర్జునోపాలంభమునకును సందర్భముఁ గల్పించిన క్షత్రియనాయకుని ధర్మదృష్టియెట్టిదో యూహింపుడు. ఈయన శాపనార్ధములలో \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0014.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0014.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..874e299e1e2fe0bf78bde0f9baaf696f0936b094 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0014.txt @@ -0,0 +1,38 @@ +“క.విను కర్ణున కేనోడితి +నన నేటికి నీవునోడి ♦ తనిలజమాద్రీ +తనయులు ముస్నేయోడిరి +మనతోఁ గూడంగఁ గంస ♦ మర్దియునోడె౯. + +“క.కావున మనమిక ననికిం +బోవంబని లేదు విపిన ♦ భూమికిఁ జని య +చ్చో వెఱపుదక్కి తపసుల +మై విచ్చలవిడిఁజరింత ♦ మందఱముదగ౯ + +"క.కాదేని బిరుదు లాడక +సాదులమై వినయ మొప్పఁ ♦ జని కురు నాథుం +డేది వనిచినను జేసి ద +యాదృష్టినతండు సూచు ♦ నట్లుండఁ దగు౯. + +"సీ.దేవతలిచ్చిన ♦ తేరునశ్వంబులుఁ, +గపికేతనంబును ♦ గలవు, దైవి +కంబుచేనున్నది ♦ గాండీవమనఁ దాటి +యంతవి, ల్లదిగాక ♦ హరిరధంబు +గడపెడు నటె, పరి ♦ కర మిట్టిదైయుండ +నెట్లు కర్ణున కోడి ♦ యిట్టు ♦ వలియఁ +బాఱుతెంచితి నీవు ♦ భడంబునఁ గర్ణుఁ +గనిపాఱుదని సుయోధనుఁడు సెప్పె + +తే.నదినిజంబు గొనక బే ♦ లైతి నాడు +బేలతనమునఁ గాదె పాం ♦ చాల మాత్స్య +పాండులాదిగఁ గలిగిన ♦ బంధుమిత్ర +జనులు దెగటాఱి రప్రయో ♦ జనముగాఁగ • + +తేలినదేమన! ధర్మరాజు భారతభావమునందొక ప్రథానావయవమగునుగాని మహాసంగ్రామమునందుఁ బ్రత్యక్షకార్యవీరుఁడుకాఁడు. కార్యాధిపత్యముగూడ నొసఁగుఁడు. కార్యనాయకత్వముమాత్ర మాతని చేతఁబడదు. +ఇంక + +మిగిలియున్నాఁడు. మహాభారతమునకు అర్హునుఁడెనాయకుఁడని నామతము. వ్యాసుడీభావము తోడనే భారత సంహితయందుఁ భార్ధునిఁ బోషించెను. తెనిగించిన నన్నయ కుఁగూడ పార్థునికథానాయకత్వమె దృష్టియందు లక్షితమైయుండెను. ఈ ప్రచ్ఛన్న వ్యంగ్యములేలయని కన్నడభారతకర్త విజయునే కధానాయకునిగా స్వీకరించి చిత్రించెను. అయితే విజయుడు భారతమునకు నాయకుఁడంటిమి. ఇది యింతమాత్రముతో నొప్పికొను నిర్వివాద సిద్ధాంతము కాబోదు. మనవి భావమును నిరూపించుటకుఁగల ఆధారములేవో వెదకుదము. అర్జునుఁడు సంపూణ౯ సాఫల్యనుయినజీవితముకలవాఁడు. అనగా నతఁడు ధర్మార్ధకామమోక్షములను నాలుగాశ్రమములను ఫలవంతముగా నడపినవాఁడని యర్థము. ఇందుకు లక్ష్యములెత్తిచూపుదము. అర్జునుని ధర్మవ్యక్తికి గీతలే సాక్షి. అర్థసాధనకు దిగ్విజయమె యుదాహరణము. కామకళ్యాణమునకు ఉలూచీ సుభద్రావిలాసమె నిదర్శనము. తురీయాశ్రమమునుగూర్చి +చర్చ యప్రస్తుతము. ఆదినుండియుఁ బార్థుని ఒకానొక అగ్రవిలక్షణత్వముతోఁ గవిపోషించుచు వచ్చెననుటకు అవకాశములుకలవు. అస్త్రవిద్యాప్రదర్శనమునందు కుమారవర్గములో అర్జునుని ధనుఃప్రకర్షయె లోకము నాకా౯౦చెను. దీక్షితుఁడై మహాతపస్సుసలిపి +యితఁడు సాటివీర సోదరులలో బ్రత్యేకస్సుతోఁ బ్రకాశించెను. ద్రుపదపరిభవమె యీతిని వియోధనాయకత్వమునకుఁ బ్రధమ బీజమువంటిది. ఇది అర్జున జీవితమునందుఁ బ్రధమ భాగము. రెండవభాగము నందు ఇంతకంటె ముఖ్యవిష యములున్నవి. +భారతవిషయములలో పాంచాలీ పరిణయమున కొక చిత్రన్యముకలదు. పరిణయమైన తరువాత ద్రౌపదీ జీవితముకును మహాభారతకథకును భేదమే కన్పింపదు. మత్సయంత్రమును దుస్సాధ్యములయిన యోధపరీక్షలలో నొదానినిగా జేర్పవచ్చును. అట్టి కఠినపరీక్షయందు విశృఖలవిజయమునందిన అర్జునుఁడు తప్పక భారతకథానాయికపీఠము నలంకరింపఁగలఁడను విశ్వాసము కవికల్పనకు +సహజము, ఈ దశయందే అర్జునుని ద్వాదశమాసిక వ్రతము పూర్ణమైనది. ధర్మోద్ధారఁకుడయిన అర్జునునకుఁగవి చిత్రాంగదా స్నేహముఁ గల్పించెను. ఉలూచీ శయ్యలఁబ్రసన్ను నిజేసెను. కపట కాషాయాంబరములలోఁ బ్రచ్ఛన్నునిజేసెను. ఆహాఏమి? కాఠిన్యముతోఁ +గళామార్ధవముఁజూపెను. స్ఫటికములతో మెత్తనిపూలు చెక్కెను. ఆచ్ఛాదనతో నందమును బ్రదర్శించెను. కామవిహ్వలుఁడైన అర్జునుఁడు తీర్థయాత్రాదీక్షితుఁడైన యర్జునునితో \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0015.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0015.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e7b5a0b0b433593b4ebe4186aa4bf2d5e63355ca --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0015.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +పవిత్రుఁడగుచున్నాఁడు. శుష్కవ్రతుఁడైన అర్జునుఁడు రసలాలసతచే నార్ద్రుఁడగుచున్నాఁడు. " వలననే కవి, +'శోభనముమీదను శోభనమౌచు నింపుగ౯' +అని విజయవిలాసమును బూర్ణముఁజేసెను. + +మూడవదశ అజ్ఞాత వాసము. ఇందు గమనింపదగినది అస్త్రవియోగము. ఈసంవిధానము ముఖ్యముగా అర్జునుని చిత్తసంయమనమునకు స్ఫుటసూచనగాఁ దీసికొనవచ్చును. గాండీవివంటి ధన్వికి చిత్తసంయమనము లేనిచో నిరంకుశమైన ప్రయోగోపసంహారములు లోకనిగ్రహములే పరిణమించి యుండును గాని లోకానుగ్రహకారకములై శాంతించి యుండవు. భారతరణము లోకశాంతి స్థాపనకై సంకల్పింపఁబడినది. ఇది నిర్వివాదము కాక పోయినను సంప్రదాయవాదు లిచ్చిన యర్థము మాత్ర మిదియే కదా? విజయుఁడీ మహాకథకు నాయకుఁడగుట చేతనే సంకల్పసాధనలు రెండును ఇతనియందు యధాపరిమితములై శక్తిమంతములయినవి. + +తృతీయవ్యవస్థ కురు క్షేత్రరణరంగమందు ఆరంభించు చున్నది. ఇందు ఒకానొక ఉదారనాయకుని జిజ్ఞాసకాండ చక్కగా విశదీకరింపఁబడినది. అర్జునవిషాదయోగము మహాభారతకథాకంఠమునందు పసుపుత్రాడులాగు వ్రేలాడుచున్నది. అది మాంగల్యమో- ఉరిత్రాడో-నచ్చఁ జిత్రింపవలసిన భారము కవిది. +“ఉ.తాతల మామల౯ సుతులఁ +దండ్రులఁ దమ్ముల నన్నల౯ గురు +వ్రాతము శిష్టకోటి సఖి +వర్గము: దుచ్ఛజనానురూప దు +ర్నీ తివధించి యేఁబడయి +నెత్తుటఁదోగిన రాజ్యభోగముల్ +ప్రీతియొనర్చు నే? యశము +పెల్లాడఁ గూర్చునె పెంపొవచ్చునే. + +అని అర్జునుఁడు ప్రకంపవాచియై తహతహలాడెను. గాండీవము హస్తమునుండి క్రిందకు జాతిపడెను. దాని శ్రీకృష్ణుఁడు పన్నిన మహాభారత సంగ్రామత్రంతమంతయు ఇసుకయిల్లు కూలినట్లు కూలెను. ఇంక గతియేమి. కృష్ణుడేగతి. ఉభయపక్షవీరులును ప్రత్యక్షముగనో పరోక్షముగనో సంగ్రామ సంప్రాప్తికై పనిచేసిరి. అందు శ్రీకృష్ణుఁడు ప్రముఖుఁడు. వీరులు యుద్ధము నే కాంక్షించిరి. కాంక్షితమె నెట్టికొనివచ్చినది. అస్త్రము లాహూరములైనవి. శస్త్రములు సానలపై మెఱుఁగెక్కినవి. రణజ్వరము వ్యాపించినది. రక్తదాహము తీండ్రించినది. అక్షౌహిణులు వ్యూహముఖముల నడ్డినిలచినవి. పవిత్రమగు కురుక్షేత్రమున నింక నిముసములలో నెత్తురేళ్లు పాఱనున్నవి. అది కడు సంక్షోభాసమయము. కర్మకాండ జరుగవలసినది జ్ఞానకాండ సందుకొనినది. అపుడేమి చేయవలెను? ఉఛయపంక్తులకును సామరస్యమును గొలిపి, అర్జునవిషాదమును తప్పింపవలెనా? లేక ఎత్తినియెత్తు న్యాయసిద్ధమయిన ముగింపునకుఁ దేవలెనా? శ్రీకృష్ణుఁడు రెండవమార్గమున నడచెను. యోధవర్గమును నడిపించెను. గీతోపదేశ మొనర్చి + +నుద్ధరించెను. ధర్మవశుఁడైనఅర్జనుడు స్వజనచ్ఛేదము నాప్తవిధిగా సంగీకరించి కృతకృత్యుఁడయ్యెను; విజయుడయ్యెను. వీరారాధనయోగ్యముగు మహాభారతమునకుఁగ్ర మాగనుతయిన ఉపసంహారమునుగల్పించెను. ఇందుఁగల యర్థస్ఫోటమేమన మహాసంగ్రామమునకుఁ బ్రధాననాయకుఁడయిన అర్జునుఁడు స్వార్థనికతుఁడా-లేక స్వార్థనిస్పృహుఁడా యను వంశము తేలుటయే. దేవదత్తము కురు క్షేత్రమందు మ్రోగువఱకును అర్జునుని మనస్సు విస్ఫుటముగాఁ గానరాలేదు. పరాజితులయిన పౌరుషవంతులకుండు మాత్సర్యస్పర్థలు మాత్రమె కానవచ్చినవి. ఇపుడన్ననో అవి యన్నియును మాఱినవి. అర్జునుఁడు కేవలము పగసాధించుటకై గాండీవమునుటంకరించెనా? లేక నిరంకుశ రణదాహము నాపలేక నెత్తురుకూడుఁ గాంక్షించెనా? లేక రాజ్యలుబ్ధుఁడై తెగించెనా? ఈ సమస్యలు — సమస్యలన నేల సందేహములు - విచ్చిపోవుటకే అర్జునవిషాద యోగము వచ్చినది. ఒక మహాయోధకుమారుని అనుకంపాకారుణ్యాది స్నిగ్ధగుణములను బైకిదెచ్చి చూపినది. అసూయాక్రోధావి క్షుద్రగుణ కాలుష్యమును క్షాళితముఁ జేసినది. తుదకు ఉదాత్తమగు నిష్కామకర్మయోగమును స్థాపించినది. కథానాయకుఁడగు అర్జునుఁడు స్వధర్మబద్ధుఁడై సంకల్ప సన్యాస \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0016.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0016.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..44af0d61686e65383953e8bd62856cd0677ade6a --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0016.txt @@ -0,0 +1,34 @@ +ముతో ఆత్మకర్తవ్యభాగమును మోసెనను గంభీరభావైచితిని పోషించి ప్రతిష్ఠించినది. వ్యాసమహర్షి దృష్టియందు అర్జునుఁడు కథానాయకుఁడని నిర్దేశము లేక పోలేదు. +“తే. అధిప ! యోగీశ్వరేశ్వరం ♦ డయిన కృష్ణుఁ +డును, ధనుర్ధరవరుృఁ డ ♦ ర్జునుఁడు నెచట +నిలచి రచ్చట విజయంబు ♦ నీతి సిరియు +భూతి నిత్యంబులగు నిది ♦ నాతలంపు. +అను వాక్యములు సంజయుని నోటనుంచెను. కృష్ణుఁడు మహాసంగ్రామమందు అస్త్రముపట్టనివాఁడగుటచే నాయకుఁడు కాలేదు. ఇంక మిగిలినవాఁడు అర్జునుఁడు. ఇతఁడే శ్రీమన్మహాభారతమునకుఁ గథానాయకుఁడు. + +ఇట్లు వీరలోకమందు విజయుని పూజ్యస్థానము సిద్ధించి స్థిరపడినది. ఇట్టి విజయుఁడు ప్రచ్ఛన్న వేషమును విసర్జించి నిక్షీ +పశస్తాస్త్రములను పునః ప్రయోగమునకై పూజించిన దివసమగుటచేతనే విజయదశమి యైనది. అది మనకేల +పూజ్యదివాసమయినదందురా ? భారతయుద్ధము ఆర్యసభ్యతయొక్క ఉచ్చకు ఛాయాపటమువంటిది. అందు దేశగౌరవమును వీరభావమును నిలచియున్నవి. భారతజాతీయత సంపాదించిన విలక్షుణతేజస్సు గూడ అందే ప్రతిఫలించుచున్నది. అట్టి మహాకధకు +నాయకుఁడు ఆ రాధనీయుఁడని జగము విశ్వసించుచున్నది. వ్యక్తి బోధించుచున్నది. సంప్రదాయము శాసించు చున్నది. +అందువలన నాఁడు మొదలు నేఁటివఱకు విజయదశమి ధారావాహికమయిన పూజా పుష్పములను గ్రుచ్చి కాలకంఠమందు వేయుచునేయున్నది. + +శరదృతువు కార్యానుష్ఠానయోగ్యమైన ఋతువని చెప్పితిని. అందు ఆశ్వీజము పూజతోఁ బ్రారంభమగును. విజయారాధనతో ఫలించును. తరువాత కృష్ణ పక్షారంభమందు 'అద్దెపండుగ' వచ్చును. అకలంక వర్చస్సునకుఁ బాత్రములయిన కళ్యాణక న్యాజనములు +ఋతులక్ష్మిని గౌరి పేరఁ గొలుతురు. మంగళ సౌభాగ్యస్థానమగు కుమారీకులము ఋతు ప్రసన్న మగు ఉత్సాహవ్యగ్ర భావవర్ధిల్లవలెను. +ఇందులకు, +“గీ. అఱుఁగదంచిన సన్న బి ♦ య్యంబు వండి +పొట్లకాయలు నేతిపో ♦ పుల నమర్చి +పేరఁ బెట్టిన మాఁగడ ♦ పెరుగుతోడ +నపుడు తినిపించి రెల్లకన్యలను సతులు. +ఇటువంటి మోహనోత్సవములె తగినవి. దీపావళీ మహోత్సవముతో శరదృతువు మాతృభూమికి నివాళిపట్టు చున్నది. +ఓం శాంతిః శాంతిః శాంతిః- + + + +రంగులు పూసి తెచ్చిన తు ♦ రంగము* లెక్కి సవారిచేసి నీ +ముంగలఁ బందెమాడఁదల ♦ పోయను; నీ ముదిగొమ్మలందు మీఁ +దంగమనీయమౌ మరక ♦ తంబులపోల్కి వెలుంగు పచ్చ జీ +రంగులఁ * బట్టియాడుటకు • రానిటు చేర; శమి మహీజమా! + +ఉ. దక్షిణ దెచ్చికోలుకయి ♦ తావక పత్రముఁ గోలడుల్చి నా +కుక్షీ భరించుకోవలయు ♦ కోర్కులు పుట్టవు; * నేఁడుగూడ నీ +సాక్షిగ నిల్చు నాభరత ♦ సాహసలక్ష్మికి భాష్పపూర్ణపూ +జాక్షరముల్ జపించిచన ♦ నాశజనించెను; గాన వచ్చితి౯ \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0023.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0023.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c0dc6eeeab420425105070805282c42fd7633882 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0023.txt @@ -0,0 +1,46 @@ +౧

పూజాతిసాంద్రకర్పూరమ్ములందు +ప్రాజ్ఞది పాథోలవమ్ములయందు +మడగు సన్ననిపాట +పొడుచు వెన్నెల తేట +కలవు తిక్కనపల్కు తెలుగుపల్కులకు. +౨

లోలమృద్వీకాగుళుచ్ఛమాధురియు +నవపుష్యరాగ సుందర పటిష్ఠతయు +అలరు మల్లియపువ్వు +నందు విన్నని నవ్వు +కలవు తిక్కనపల్కు తెలుగుపల్కులకు. +౩

కృష్ణవేణీ తరంగిణినున్న ఝురియు +తుంగభద్రా సరిత్తున నూనూగు హేల +ధవళ గోవ్రాతము +నవ నవనీతము +కలవు తిక్కనపల్కు తెలుగుపల్కులకు. +౪

లజ్జామనోహర లావణ్యమూర్తి +తేజోరుణాక్షి సందీప్త పాంచాలి. +కనుల క్రొమ్మెరుపులు +కనుబొము విఱుపులు +కలవు తిక్కనపల్కు తెలుగు పల్కులకు. + +ఎద మెత్తనౌట కై +సోదగుందరా, అంత +మదిగల యహమ్మెల్ల +వదలి పోవును రా॥౧ + +వల పెఱుంగక బ్రతికి +కులికి మురిసేకన్న +వలచి విఫలమ్మొంది +విలపింప మేలురా ॥౨ + +చెలివలపులేని నీ +కలిమి కాల్పనె? వినుము +వలపు దీగెనె జీవ +ఫలము కాయునుగా ॥౩ + +ప్రేమకన్నను యెక్కు +వేముందిరా? యెల్ల +కావ్యపదవులకన్న +ప్రేమె యెక్కువరా ॥౪ + +ప్రేమించు సుఖముకై +ప్రేమించు ముక్తికై +ప్రేమించు ప్రేమకై +యేమింక వలయురా౫ + \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0024.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0024.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc6d1a48a740957c707b287eda1a2fd167dedb87 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0024.txt @@ -0,0 +1,60 @@ +మచిలీపట్టణములోని సరస్వతీ ని కేతనము వారిచే ప్ర +చురింపబడిన సతి, సావిత్రి, విదుషీమణులను పొత్తము +మాకార్యస్థాన మలంకరించినవి. సరస్వతిని కేతనము +వారు మున్ను బాలుర కత్యంతో పయుక్తమగురీతి భక్తి +యోగమను వంగీయపుస్తకమును తెనిగించి జనామోద +మును వడసియుండిరి. వీరి నూతన ప్రయత్నములు భాలి +కాపాఠశాలల కుపకరింప నుద్దేశింపబడుట మిక్కిలి +కొనియాడదగి యున్నది. అందు సతి, సావిత్రియను +పొ త్తములు ముద్దులమూటగట్టుగతి చక్కని కాకితముల +మీద నింపగుకూర్పుతో మనోహరములగు రంగులపట +ములతో ముద్రింపబడి యున్నవి. వీని ముద్రణము అం +ధ్రగ్రంథ ప్రచురపద్ధతులందొక నూతనమార్గమును గల్పిం +చినదనుట కెంతమాత్రము సందియము లేదు. బాలురకు +ను బాలికలకును విద్యాసక్తి గలిగింపుటకుగాను, నువ్వు +పూవులను చెంగల్వ మొగ్గలను పొ త్తములలో +విస్తరించుచు +మేలగు కథలను, దివ్యసుందరమనో సంపత్తిగల కథానా. +యకులను చక్కని పాకమున చిత్రించి, మనోహరమ +గు రీతి ముద్రించి చదివింపవలయునని “రస్కిను" మహ +షి౯ ఉపదేశించియున్నాడు. అట్టి గ్రంధము లాంధ్ర +పుస్తకమండలమున ఈనాటివఱకును లేని కొరంత సరస్వ +తీని కేతనమువారి 'సతీ' 'సావిత్రు'లచే దీర్పబడినది. ఈ +రెండుపు స్తకములును భాలి కాబాలురకు మనోహరములగు +టయేగాక, వీనికధాంశములు హిందూదేశ నాగరిక సంసా +రమున సుందరీమణు లుండవలసిన పగిది నిణయించు +చున్నవి. సతి, సావిత్రి, సీత వీరి మువ్వురి చరిత్రముల తి +లకించినచో హైందవ నారీలక్షణము నామూలముగ దే +టవడును. భారతవష ణ మందలి నానా భాగములలో నీ +మువ్వురు పుణ్యమూర్తుల చరిత్రలే నారీజనాదర్శములై +నీతిబోధకములై యలరారుచున్న వి. వీనియాధారమున నే +పాశ్చాత్య నవలలచే కలుషితములైన స్త్రీ పురుషాంత +రంగములు పునీతములై, భవిష్యద్భారతవిభూతికిని జా +తీయోద్ధరణకును మూల కారణములై ఫలింపగలవని నము +చున్నాము. సతీ సావిత్రుల చరిత్రములు కడు సుందర +'మైనవి. వానిని సుందరమగురీతి యచ్చొత్తి, తెలుగు +దేశమున కుపకారమొనర్చిన సరస్వతీని కేతనము వార్డు +ప్రజాప్రోత్సాహమున కెంతయు నర్హులు. +విదుషీమణులను చిన్ని పుస్తకములో హిందూదేశము +న వేదయుగమునుండియు ఆధునిక కాలమువరకు వన్నె గని +న విద్వన్నారీమణుల చరిత్రములును, వారిచే గావింప +బడిన కృతుల ప్రశంసయు చెప్పబడియున్నవి. ఈ పుస్త +కమును చదివిన బాలికలకు సారస్వత వ్యాసంగములం +దభిరుచి కలుగకమానదు. ఈకాలమున ఆంధ్రదేశము +• నందు స్త్రీ విద్య సచ్చారిత్ర ప్రబోధకము కాకున్నది. +భౌతిక కళావిస్ఫూర్తియు కలిగింపకున్నది. ఇహమునకు +పరమునకు వినియోగింపని పెట్టి దారుల నడచుచున్నది. +ఇట్టి సందర్భములలో హిందూదేశమున సారస్వతోపా +సన మొనర్చి, జాతీయవాఙ్మయమునకు మహోపకార +మొనర్చిన నారీమణుల విద్వద్విభూతుల గుర్తెరుగుట +కన్న మేలగు విషయ మేమున్నది? ఈ విదుషీమణుల +చరిత్రలు బాలికలందరిచే జదివింపవలయును. (పు. సూ.) +ఆం ధ్ర దేశము . +సీ. చండప్రతాపరుద్రుం డనందగిన ప్రతాపరుద్రున కేది కాపురంబు +రుద్రదేవీసమ రుద్రమదేవీ ప్ర, పూత చరిత కేది పుట్టినిల్లు +సరిలేని మూరురాయర గండ బిరుదాంక, కృష్ణరాయల కేది గేహసీమ +భోజసమాన విభ్రాజితకీర్తి రాజనరేంద్రునకు నేది జన్మభూమి +మహితబుద్ధిశాలి. మనుమసిద్ధినృపాల, మౌళి కేది రమ్య కేళివనము +ఖడ్గతిక్కనాది ఘనుల కేది నివాస, మట్టి యాంధ్రదేశ మలరుఁగాత. +" +—మంగిపూడి వేంకటశర్మ. \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0028.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fed42a62b6983e68203170c9eaa6033816d9efa8 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0028.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +౧౦౦ అమ్మ! నీదివ్యకరుణాక ♦ టాక్షకలన +శాశ్వతానందవృష్టి, వి ♦ జ్ఞానవృష్టి +యనుపమోత్సాహరసవృష్టి ♦ కనకవృష్టి +వెలయఁజేయుచు నజ్ఞాన ♦ జలధినుండి +౧౦ర లీల మాయాంధ్రభూమిఁ దే ♦ లింపునుమ్మ!.. +నెమ్మదిని నిల్పి నిన్ను ధ్యా ♦ నించుమమ్ముఁ +జిత్తశుద్ధిగ నిన్నుఁ బూ ♦ జించు మమ్ముఁ +ద్రికరణంబుల నిన్ను ఁబ్రార్థించుమమ్ము + + +శ్రీనాథమహాకవిప్రణీత కావ్యములలో హరవిలాసమనునదియొకటి. ఈ మహాకావ్యముయొక్క యొకప్రతియుఁ దెనుఁగు దేశమునందు +లేకుండ లోపించి యుండెను. సీతారామాచార్యుల కాలమున దీనిని ఆంధ్రలోక మెఱుగదు. అఱవదేశములో, తంజావూరు పుస్తకభాండాగారము నందు దానిని సంపాదించియాంధ్రులకొసంగిన యశస్సు శ్రీ వీరేశలింగము పంతులు గారిది. దానిని 'మొదటఁ బ్రకటించిన గౌరవము సరస్వతీపత్రికాధిపతులది. + +హరవిలాసమనునది శివమాహాత్మ్యమును వర్ణించునట్టి యేడాశ్వాసముల పద్యకావ్యము. ఇది యవచితిప్పయ సెట్టికి నంకితము చేయఁబడినది. కొండవీటిని ౧3౮౦ - ౧౪౦౦ వఱకుఁ బాలించిన కుమారగిరియొద్ద నీసెట్టి సుగంధభాండాగారాధ్యక్షుఁడుగ నుండెను. కవివర్ణన లతిశయోక్తులు కావేని ఈతఁడు ద్వీపాంతరములతోను, దేశాంతరములతోను వర్తకము చేయుచుండిన కోట్యధీశుండుగఁ గాన వచ్చుచున్నాఁడు. కావునఁ జరిత్ర విషయమున ఈ కావ్యమధికాదరణీయము. కాని ప్రస్తుత మావిషయమును గుఱించి విచారింపఁదలఁపలేదు. ఈకావ్యమునందు శ్రీనాథుని కావ్యములు కాలనిర్ణయముచేయుటకు మంచి సాధనముకలదు. అందునుగుఱించి యిచ్చటఁగొంత చర్చించెదను. + +కృతిపతియొక్క తమ్ముఁడైన తిరుమలశెట్టిని వర్ణించుచుఁగవి యిట్లు వ్రాసియున్నాఁడు:— + +ఈ పద్యమునందు ముగ్గురు సమకాలికులయిన రాజుల పేళ్ళు చెప్పఁబడియున్నవి. వీరిలో హరిహరరాయలు విజయనగరాధీశుఁడు. ౧౩౭౭ మొదలు ౧౪౦౪ వఱకు రాజ్యముచేసెను. 'ఫేరోజిసహా బహమనీ రాజు ౧౩౯౭ మొదలు ౧౩౯౭ వఱకు రాజ్యముచేసెను. కుమారగిరి కొండవీటి రాజు. ఈతఁడు శ్రీ జయంతిరామయ్య గారి మతమున ౧౩౭౮ మొదలు ౧౩౯౮ వఱకు రాజ్యము చేసెను; * శ్రీచిలుకూరి వీరభద్రరావుగారి మతమున ౧౩౮౩ `మొదలు ౧౪౦౦ వఱకు రాజ్యము చేసెను.† ఈ ముగ్గురు రాజులు బ్రతికియుండి స్వస్వరాజ్యములను పాలించుచుండిన కాలము శ్రీజయంతిరామయ్యగారి యభిప్రాయ ప్రకారము ౧౩౯౭ - ౧౩౯౮ రెండు +సంవత్సరములు. శ్రీ వీరభద్రరావుగారి యభిప్రాయ ప్రకారము ౧౩౯౭-౧౪౦౦ నాలుగు సంవత్సరములు. ఇట్లు హారవిలాసనిర్మాణకాలము మనము ఒక రెండు సంవత్సరముల అంతరముతో సరిగఁ గనుఁ గొనఁ గలిగితిమి. ౧౪౦౦ వ సంవత్సర ప్రాంతమున ననఁగా ౧౩౯౮ లోనో ౧౩౯౯ లోనో, కుమారగిరి ప్రభుత్వపుఁ జివరకాలమున, ఈ కావ్యము వ్రాయఁబడినదని స్పష్టపడుచున్నది. దీనిని బట్టి యితర కావ్యములయొక్క కాలనిర్ణయము చేయవచ్చును. + +శ్రీనాధకృతమైన కాశీఖండమునందు ఈ క్రింది పద్యముకలదు :- \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0029.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0029.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..910f771c6566b7220784b825f3fbc9d34fcf2fd7 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0029.txt @@ -0,0 +1,21 @@ + + +ఈ పద్యమునందలి “చిన్నారి పొన్నారి చిఱుత కూకటి”కిఁ బదునా ఱో౦డ్లనియు, “నూనూగు”నకు నిరువదియైదేండ్లనియు, “నిండు జవ్వనము”నకు ముప్పదియైదనియు, “వయః పరిపాకము”నకు అణుపరి యేండ్లనియు, మనము సాధారణముగనర్థము చేసుకొనవచ్చును. హరవిలాసమునందు నైషధము పేర్కొనఁబడినది. కావున హరవిలాసమునకుఁ బూర్వమైదేండ్ల క్రింద నైపధము +రచింపఁబడిన దనుకొందము. హరవిలాసమునకు మనము ౧౪౦౦ ల ప్రాంతము కాల మేర్పఱిచినందున, నైషధకాలము ౧౩౯౯౫ అగును. అప్పటికి శ్రీనాథుఁడు 3౫ సంవత్సరములవాఁడనుకొనిన ౧౩౬ం వ సంవత్సరప్రాంతిమాతని జన్మకాలమగును. ఇంక +మరుద్రాట్ చరిత్ర ౧౩౭౬ లోను, శాలివాహన సప్తశతి ౧౩౮౫ లోను, నైషధమందుఁ బేర్కొనఁబడిన పండితారాధ్య చరిత్రము ౧౩౮౫ లోను, భీమఖండము ౧౪౨౦ లోను, కాశీఖండము ౧౪౩౦ లోను, రచింపఁబడియుండవచ్చును. “శివరాత్రిమాహాత్మ్యము” అను శ్రీనాధరచిత కావ్య మొకటి ఆంధ్రసాహిత్య పరిషత్తువారికి దొరికినది. అది భిక్షావృత్తియను జంగముల మఠమువారికి నంకిత +మొనర్చఁబడినది. దానిని గుఱించి మనకు వధికము తెలియువఱకును అది ౧౪౩౫ — ౮ ప్రాంతమున రచింపఁబడినట్లు మన +మెంచుకొందము. ౧౪౧౦ లో ఫిర౦గిపుర శాసనమును, ౧౪౧3 లో ఆలపాడు తామ్ర శాసనములును, ౧ర౧౬ లో అమీనాబాదు శాసనమును - శ్రీనాధుఁడు కొండవీటిరెడ్లయొద్ద విద్యాధికారిగనుండి రచించినట్లు కనఁబడు చున్నది. * శ్రీనాధుఁడు ౧౪౪౦ +ప్రాంతమునఁ గీర్తి శేషుఁడైనట్లు మన మూహింపవచ్చును. ఏలయన, “కాశికా విశ్వేశుఁగలిసె వీరారెడ్డి" యను చాటువువలన నీతఁడు రాజమహేంద్రవరము రెడ్ల ప్రభుత్వము అంతరించువఱకునుండెననియు, తరువాతఁ గొద్దికాలములో నే మృతుఁడయ్యెననియు అనుకొనవచ్చును. అల్లాడ వేమారెడ్డి శాసనములు ౧౪౩౭-౩౮ తరువాతఁ గానవచ్చుటలేదు. ¹ వీరభద్రారెడ్డి శాసనములు +౧౪౩౩-౪౪ తరువాతవిలేవు. ¹ ౧౪౪౩-౪౪ వఱకు రాజమహేంద్రవరము విజయనగరరాజుల పాలయినట్టును, రెడ్ల ప్రభుత్వ మంతరించినట్టును మనము రెండవ దేవరాయల ద్రాక్షారామ మందలి శాసనమునుబట్టి నిశ్చయింపవచ్చును ² కావున శ్రీనాథుఁడు +౧౪౪౦ కంటెఁ దరువాతఁ బ్రతికయున్నట్టు నిదర్శనములేవియులేవు. శ్రీనాథఁడు మొత్తము మీద నెనుబది సంవత్సరములు బ్రతికియుండెనని తేలుచున్నది. ఇట్లు పైని శ్రీనాథుని గుఱించి మనము తేల్చుకున్న కాలములన్నియు నీ క్రింది విధముగ పట్టి +రూపమున నీయవచ్చును. + +క్రీ.శ. ౧౩౬౦ జన్మకాలము, + ౧౩౭౬ మరుద్రాట్చరిత్ర రచనాకాలము + ౧౩౮౫ శాలివాహన సప్తశతికాలము + ౧౩౯౫ ఆంధ్ర నైషధకాలము + ౧౪౦౦ హరవిలాస కాలము + ౧౪౧౦ ఫిరంగిపుర శాసనకాలము + ౧ర౧౩ ఆలపాడుతామ్రశాసనకాలము + ౧౮౧౬ అమీనాబాదు శాసనకాలము + ౧౮౨ం భీమఖండకాలము \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0030.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0030.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..56bcf21af677ef480a7525ed72c686f9a152b882 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0030.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +౧ర౩౦ కాశీఖండకాలము. + ౧౪౩౫ శివరాత్రి మాహత్మ్యకాలము. + ౧౪౪౦ మరణకాలము. + +పల్నాటి వీరచరిత్రమును ఎప్పుడు వ్రాసినది తెలియదు. ఆయినను హరవిలాసము రచించిన (౧౪౦౦) మొదలుకొని భీమ ఖండము రచించిన కాలము (౧౪౨౦) వఱకును వేఱుకావ్యములు రచించినట్టు కానరాదు. కావున ఆకాలమునందు నీ గ్రంథమును శ్రీనాథుఁడు రచించియుండునని మనమూహింపవచ్చును. + +పైని చెప్పినదంలియు హరవిలాసముయొక్క నిర్మాణకాలమునుబట్టి చేయఁబడిన యూహ. కాని హరవిలాసము, కుమారగిరిరెడ్డి కాలమునందు రచింపఁబడలేదనియు, శ్రీనాథుని చరమదశయందు వ్రాయఁబడియెననియుఁ జెప్పు పూర్వపక్షమొకటికలదు. ఇదివఱకు +శ్రీనాథునిగురించి వ్రాసిన వారందఱును ఇట్లే వ్రాసినారు. * కాని యిందుకు వారు కారణములను ఇచ్చి యుండలేదు. మనమా కారణములను ఊహించి నివారింపవచ్చును. హరవిలాసము చివర గ్రంథముగ నెంచుటకును, ౧౪౦౦ లో రచింపఁబడినది +కాదనుటకును హరవిలాసగ్రంథమునందు నేవిధమైన యాధారమును కానఁబడదు. అది కుమారగిరియొక్క పెద్దసెట్టికి న౦కితము +చేయఁబడినది. కావున నది కుమారగిరికాలమునందే రచింపఁబడెననుకొనుట స్వాభావికము. కుమారగిరి చనిపోయిన తరువాత 30 సంవత్సరములకో ౪౦ సంవత్సరము లకో వ్రాయఁబడినదనుకొనుట యస్వాభావికము. ఇదియుఁ గాక యీ గ్రంథమునందు, కృతిపతిని అతని బంధువులను గుఱించి వ్రాసిన యీ క్రింది గద్యపద్యములవలన కుమారగిరిసేవలో వీరుండగ నీగ్రంథము వ్రాసినట్లు +మనమూహింపవలయును; గాని, కుమారగిరి చచ్చిపోయిన తరువాత నలుబది యేండ్లకు వెనుకటి సంగతులు జ్ఞాపకము తెచ్చుకొని వ్రాసెననుట పొసఁగ నేరదు. + +“... కర్పూరవసంతరాయుండును........మాణిక్యసింహాసనాధీశ్వరుండును.......వశీకృతనిఖిలభూభుజుండును........నయోధ్యానగరస్వామియోయనఁబరఁగి జంబూద్వీప భూభువనమఁడలీవకుట వఁడ నాయమానంబగు కొండవీటి పురంబు రాజధానిగాఁ గీర్తిలతాదిష్టతాష్టాదశద్వీపాంతరాళుండునగు కొమరగిరి నృపాలువలన నాందోళికాచ్ఛత్రచామర తురంగాది రాజ్యచిహ్నములు వడసి యమ్మహారాజునకుం బ్రతి సంవత్సరోత్సవంబునకుం దగిన......... సుగంధద్రవ్యంబు లొడఁ" గూర్చియుఁ జీని సింకొళతవాయిహురుమంజిఒలనోగి ప్రభృతి నానా ద్వీపనగరాకరఁబులగు ధన........గాణిక్సంబులు లెప్పించియు....... సదాచారుఁడను నవవిఖ్యాతి గాంచిన యవచిదేవయ తిప్పప్రభుఁడొక్కనాఃఁడాస్థానమండపంబున సుఖోపవిష్టుండై” (౧-౭) + + +ఇట్లు, హరవిలాసము వ్రాయునప్పుడు కుమారగిరి బ్రతికియుండెననియు, కొండవీటిలో రాజ్యము చేయుచుండెననియు, అతనియొద్ద పెద్ద సెట్టిగా అవచి తిప్పయయుండెననియుఁ జూపువాక్యము తీగ్రంధమునందు, బె \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0031.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0031.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2fe269d89df489a2669c9707ba1c3d796201e9ec --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0031.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +క్కులు గలవు. ఇట్టివాక్యములున్నను, కుమారగిరి చనిపోయినతరువాత తిప్పన అధికార మూడిపోయిన పిదప, హరిహర పేరోజు శాహాలు కీర్తి శేషులైన యెన్నియో వత్సరములకుఁ దరువాత నీ కావ్యము రచింపఁబడియెనని చెప్పుటకంటే విపరితమైన సిద్ధాంతము మఱియొకటి +యుండదు. ఇది కుమారగిరి రెడ్డి కాలమున రచింపఁబడలేదని చెప్పు నెడల - నైషధము పెదకోనుటి వేమారెడ్డికాలమున వ్రాయలేదనియు, భీమఖండము అల్లాడవేరు వీరభద్రులు బ్రతికియుండగఁ జెప్పఁబడలేదనియు, నొప్పుకొనవలసివచ్చి విపరీత సిద్ధాంతప్రసంగము ప్రాప్తించును. + +ఈప్రకార మంతఃప్రమాణములవలన నిది ౧౪౦౦ వ సంవత్సర ప్రాంతమునచే వ్రాయఁబడి యెనని చూపి, యిఁకదీనికిఁ బ్రతికూలములైన బహిఃప్రమాణములు విచారించెదము. + +హరవిలాసము ౧౪౦౦ లోనిది యని చెప్పుటకు నడ్డముగ రెండు పూర్వపక్షములు రావచ్చును. ఒకటి హరవిలాసమునందు నాంధ్రనైషధమును పేర్కొనుట. రెండవది కృతిపతియైన తిప్పయ్యయొక్క వయస్సునకు సంబంధించినది. ఈ రెంటిని క్రమముగా విచారింతము. + +ఆంధ్రనైషధము పెదకోమటి వేమారెడ్డి యెక్క మంత్రియైన మామిడి సింగన్నకు నంకితము చేయఁబడినది. * పెదకోమటి వేమారెడ్డి కొండవీటి రాజ్యమును కుమారగిరి రెడ్డి తరువాత, ౧౪౦౦ మొదలు ౧౪౧౫ వఱకు శ్రీ వీరభద్రరావు గారి మతప్రకారమును, ౧౩౯౮ మొదలు ౧౪౧౫ వఱకు శ్రీరామయ్యగారి మతమునను, ఏలెను. కావున కుమారగిరికాలములో వ్రాయఁబడిన హరవిలాసమునందు +నాంధ్ర నైషధమును పేర్కొనుట యెట్లుసంభవించును? అందుచే హరవిలాసము తరువాత వ్రాయఁబడినదియని పూర్వపక్షము. మొదట చూచుటకు నీపూర్వపక్షము కొంత బలవత్తరమైనదిగాఁ గానవచ్చును. కాని కొంచెము ఆలోచించినయెడల నీ పూర్వపక్షమునకుఁ బ్రత్యుత్తర మున్నదని తోఁచును. పెదకోమటి వేమారెడ్డి ౧౪౦౦ లో కొండవీటి రాజ్యమునకు వచ్చినను అంతకుఁబూక్వ మేమియు లేని యష్ట దరిద్రుఁడు కాఁడు. కొండవీటి వంశములోనివాఁడు. పెద్దకుటంబమువాఁడు. ఈక్రింది వంశవృక్షమువలన ఇతనికిని ఇతని +పూర్వపుకొండవీటి రెడ్డిరాజులకునుగల సంబంధము తెలియఁగలదు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0032.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0032.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..384657a73655921cd0179359942dda529dc5dc21 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0032.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +ఈవంశవృక్షము, శాసనములను వేమభూపాలీయమ్ అను కావ్యమును అనుసరించి వేయఁబడినది. ఇందు ప్రభుత్వము చేసినవారికి +౧,౨ అంకెలు వేయఁబడి క్రిందఁ గీటుగీయఁబడినది. అందునైదవవాఁడు పెదకోమటివేమ. ఈతని పేరు వేరు; తండ్రి పేరు పెదకోమటి; కావున ఈతనిని పెదకోమటి వేమయందురు. ఈతఁడు 'మాచ'ని వంశములోనివాఁడు. మాచనితమ్ముఁడైన ‘౧ వేమ' (ఈ తనినే +ప్రోలయ వేమ యందురు) మిక్కిలి శూరుఁడగుటచే కొండవీటి రాజ్యమాతనికే పోయెను. ఇట్లు కొండవీటిరాజ్యము రెండవ వంశమునకుఁ బోయినను 'మాచ' అతని రెండవ కొమారుఁడైన 'పెదకోమటి' అనామధేయులుగనుండలేదనియు, రాజ్యము చేయుచున్న వారికిఁ +దోడుగనుండిరనియు, మనమూహింపవచ్చును. * వేమభూపాలీయమునందు వీరిని గొప్పరాజులుగఁ గవి వర్ణించినాఁడు. ఆయతిశయోక్తిని వదలినను, కొన్ని గ్రామములు, బూతాది నిమిత్తమైనను, వీరిక్రింద నుండెనని యెంచుట 'ప్రమాదముకానేరదు. కావున పెదకోమటి కుమారున వేమారెడ్డి, కుమారగిరి మరణానంతరము రాజ్యమునకు వచ్చుటకుఁ బూర్వము ఒక చిన్న జమీందారుగను రాజవంశమునందు గౌరవముగలవాడుగను ఉండెననుటకు సందేహము లేదు. శ్రీనాథుఁడాకాలమున నాతనిమంత్రియైన మామిడిసింగన్నకు నాంధ్రనైషధమును అంకితమిచ్చి వేమురాజునకు మంత్రియని వర్ణించుటయందు విరుద్ధ మేమియు లేదు. అశఁగా కుమారగిరి కొండవీటిలోఁ బ్రభుత్వము చేయుచున్నప్పుడు అతని పెత్తాతమనుమఁడగు పెదకోమటి వేమారెడ్డికూడ కొండవీటికి రాజుగాకపోయినను ఒక చిన్న జమీందారుగ నుండెను. నాలుగూళ్ళుగలవారిని గూడ పెద్ద రాజులుగను, వారియొద్దనున్న గుమాస్తాలను మంత్రులుగను వర్ణించుట మనకవుల సంప్రదాయమని యాంధ్రకావ్యపాఠకులకు నేను వేఱుగఁజెప్పనక్కర లేదు. ఈ పెదకోమటిని నాయకునిఁజేసి వామనభట్టబాణుఁడను కవి సంస్కృత గద్యమునందు 'వేరుభూపాలీయ' నను కావ్యమొకటి వ్రాసినాఁడు. దానిలో ఈతనిని, ఈతనితండ్రి తాతలను 'మహచ్చక్రవర్తులుగఁ జెప్పినాఁడు! + +పెదకోమటి వేమారెడ్డి అన వేమునికాలమున (చివర కాలముననై యుండును). ప్రభువుగ నుండెననియు, నాతనికి +మంత్రులుండిరనియుఁ జూపుటకు నాంధ్రనైషధములో నే యొకయాధారమున్నది. కృతిభత౯యైన సింగన్న యొక్క తండ్రియైన +పెద్దన్న అన వేమభూపాలునియొద్ద మంత్రిగ నున్నట్టును, (౧-౨౭) పినతండ్రియైన నామన్న వేమురాజునొద్ద మంత్రిగ నున్నట్టును +(౧-3౦) చెప్పఁబడియున్నది. పినతండ్రిని గుఱించిన పద్యము ఈక్రింద నీయఁబడుచున్నది. + + + +ఇందుఁ జెప్పఁబడిన వేమక్ష్మాపతి పెదకోమటికుమారుఁడైన వేమారెడ్డియే. ఏలయన (౧) ఆకాలమున కొండవీటికి సంబంధించినవాఁడు వేఱు వేమారెడ్డి లేడు; (౨) ఈ పద్య మెచ్చటిప్రకరణమునుండి తీసికొనఁబడియెనో ఆప్రకరణమునందు ననఁగా నాంధ్రశృంగార నైషధపీఠిక యందు నంతటను వేమశబ్దము పెదకోమటి వేమ పరము X నే వాడఁబడియున్నది. ఒకానొకరు 'వేమ' అనగా +'అనవేమ' అని యర్థము చేసినారు. కాని దానిని ఒప్పుకొనుటకు వీలులేదు. శాసనములందును, గ్రంథములందును అనవేముని +అనవేముఁడే యందురు గాని, వేముఁడని యెచ్చటను వ్రాసియుండలేదు. 'వేమ' యనగా 'ప్రోలయవేము' యైనను కావలెను; 'కోటయవేమ' యైనను కావలెను; 'పెదకోమటివేమ' యైనను కావలెను; లేదా 'అల్లాడవేమ' యైనను కావలెను. సందర్భానువశమున +నితర వేము లక్కడ నన్వయింపరు; గనుక వేసుయనఁగా \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0033.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5e0dc6203e95fa7f3e1653c3c830bff425c7fee4 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0033.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +నైషధభత౯యైన సింగన్నకు రాజైన పెదకోమటివేమ యనియె గ్రహింపవలెను. ఈరీతిగా నీ వేమారెడ్డి అన వేమారెడ్డి చివరకాలమునను, కుమారగిరిరెడ్డి కాలమునను ఒక చిన్న ప్రభువు వారికి సామంతునిగనో వారి రాజ బంధువుగానో యుండెను. ఆకాలమున నైషధమాతని +మంత్రికి సంకితమీయఁబడెను. తరువాత కుమారగిరి చనిపోగా రెండవకుటుంబములోఁ బురుషు లెవరును లేనందున పెదకోమటి వేమారెడ్డి కొండవీటి రాజ్యమునకు వచ్చెను అప్పుడు శ్రీనాధుఁడు విద్యాధికారిగనుండెను. శ్రీ రంగపుర శాసనాదులు వ్రాసెను. ఇట్లు మొదట నైషధము వ్రాయఁబడినది; తరువాత హరవిలాసము రచింపఁబడినది. కావున మొదటి పూర్వపక్షమునకు సమాధానము వచ్చినది. + +హరవిలాసము ౧౪౦౦ వ సంవత్సర ప్రాంతమున వ్రాయఁబడియెననుటకు నింకొక పూర్వపక్షము రావచ్చును. హరవిలాసమునందుఁగవి కృతిభత౯కు బాలసఖుఁడని చెప్పఁబడియున్నది (౧.౮). కృతిభత౯ క్రింది పద్యము (౧.౯) చెప్పుటవలన వృద్ధని తోఁచు +చున్నది:- + + + +కృతినందిన అవచి తిప్పయ వృద్ధయిన, నాతని భౌలసఖుఁడుగూడ వృద్ధేకావలయునుగదా. మా లెక్కప్రకారము హరవిలాసము రచనాకాలము (౧౪౦౦) వఱకు 'శ్రీనాథుఁడు నలుబదియేండ్లవాఁడుగనున్నాఁడు. కావున ఈ పూర్వపక్షమండ బలవంతమైనదికాదు. ''మంటి బహువత్సరంబులు' అని నేఁజదియేండ్లు సమీపించిన వ్యాడనవచ్చును. ‘భాలసఖుఁడు' అనఁగ నే తూచినట్టిదరికిని +ఒక్క సేవయస్సుందనక్కరలేదు. ఇద్దఱికి నేడెనిమిది సంవత్సరములు భేదముండవచ్చును. శ్రీనాధుఁడు చిన్ననాఁడే పెద్దబుద్ధులుగల యప్రతిమ ప్రతిభాశాలి గనుక నాతనికం టెఁ బెద్ద వారుకూడ నాకనితోఁ కెలిమిచేసి యుండుట యాశ్చర్యముకాదు. ఈ విధముగ రెండు +పూర్వపక్షములును ఖండితములగుటచే హరవిలాసము ౧౪౦౦ ల ప్రాంతమున వ్రాయఁబడియెనన్న మనమూల సిద్ధాంతము నిశ్చలముగ నిలిచినది. + +శ్రీనాధమహాకవియొక్క గ్రంథముల కాలనిణ౯యముచేయుటకు నిదియొక ప్రయత్నము. ఇంతియ కాని రాయిగుద్దినట్లును, త్రాసుతూచినట్లును ఈ సంవత్సరము ననే యీ గ్రంథము తప్పక నిర్మింపఁబడినదని చెప్పుటకు నీ వ్యాసము వ్రాయఁబడలేదు. +శ్రీనాథుఁ డాంధ్రవాఙ్మయంబున మిక్కిలి ప్రసిద్ధి చెందిననాఁడు. ఆతని కాలనిణ౯యమును వీలయినంతవఱకు సాధారణముగఁ +జేయఁ బ్రయత్నించుట మన కత౯వ్యము; గనుక నేనొక విధముగ దారి చూపితిని. క్రొత్త శాసనములు గాని క్రొత్త గ్రంధములు +కాని బయలుదేరి లెక్కయంతయుఁ దప్పినఁ జెప్పలేను; కాని, ఉన్నసాధనములే యాధారములుగ నిల్చెనేని పది సంవత్సరములు హెచ్చుతగ్గుగ నేనువేసినలెక్క నిల్చునని నా తాత్పర్యము. + + +దస్యులనగా నెవరు? +అతి ప్రాచీన కాలమునందు ఈ హిందూదేశమున +“దస్యు” లను మోటుజాతి ప్రజలు నివసించుచుండిగని +'యు, పిదప కొంత కాలమునకు నాగరికులును విద్యావం +తులును అగు "ఆర్యు” లను తెగవారు మధ్యాసియా + +| ప్రాంతమునుండి క్రమక్రమముగ హిందూదేశమునకు ప +చ్చి అప్పుడిచ్చట నివసించు దస్యులను వారిని తన భుజ +౭లముచేత పారదోలి వారి ప్రదేశముల నాక్రమించి +ఇచ్చట నే స్థిరనివాసముల నేర్పఱుచుకొనిరనియు, చరి \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0056.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0056.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c9f72431f028ba72c53eaa2d591f18fecf25b7dc --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0056.txt @@ -0,0 +1,62 @@ +గ్రంథాలయ సర్వస్వము _ +మంత్రిమాటలు పిడుగులై * మాడ్చి వేయ +భటులు రాయలఁగోటకు నెటులొ చేర్ప +లోనికే గెను నేలపైఁ బూ నెళయ్యి; +మా +నాఁడు మొదలు రాయలు గోడు సెడీయె; +దుఃఖవార్ధిని మునైను, తోడులేదు; +పెద్దనాదుల మాటలు ప్రియము కావు; +ప్రియముకావు; +ఆలుబిడ్డల దరిఁ జేరఁడాయె నెపుడు +నొడలు తేల్గుట్టినట్టులఁ బడపై బాధ; +విప్రుఁజంపిన పాపంబొ? వెట్టి భ్రమ మొ? +కృష్ణ రాయండు లేవఁడు కీడు నెంచు +కుడువఁడన్నంబు నేమియు నడుగఁబోడు +లేవలేదింక మరణంపు ద్రోవఁద్రొక్కె +'మంత్రిపాదములను బట్టి మన్న నలను +బడయుటకుఁ బోలునని జనుల్బల్క నకటా! + +విజయ నగరంబు పిమ్మట • వృద్ధిగనదు! +వీరలోకంబు నిఁక నట వృద్ధి ఁగనదు! +ముష్కరంపు తురుష్కుల మూకలయ్యె! +పట్టపగ లాలు బిడ్డలఁ గొట్టి చంపఁ +జూచు శూరుల కన్నుల +విగ్రహంబులమూతులు విరిగిపోయె! +-భర్మహర్మ్యంబులన్నియుఁ బాడుపడియె! +కోటగోడలు క్రమము గాఁ • గూలిపోయె! +7 +జురుకులయ్యె +పురములోపల నిండ్లన్ని బూజుగట్టె ! +గుళ్ళపై గుడ్లగూబల కూతలయ్యె! +లయకరుండగు నటరాజు లాస్యమాడె! +కాళ కంకాళ శక్తులు * గ్రమ్ముకొనియె! +భూత ప్రేత పిశాచముల్ బొదలిపోయె! +పాడుపడిపోయె! దిబ్బలు బీడులయ్యె! + +ముళ్ళు మొక్కలు వెల్లెడ • మొలచిపోయె! +కీచురాల్ నక్కలక్కడఁ గేరుచుండె! +కవుల గ్రంథములన్నియు గంగఁగలిసె +మాధవుఁడు సాయణుఁడు గట్టి మునిచినట్టి +విద్యనగరంబు లేదిఁక విధివిధాన +మక్కటా! వేద భాష్యంబు లాడుచోటఁ +బులులు నక్కలు నాడంగ • నలువవ్రాసె! +హృదయమున్నట్టి నరులెల్ల +దెలుఁగువారలు దీనులై +నేడ్వవల సెఁ! +మెలఁగవలసె! +మంత్రిగా నుండవలసిన నునుజుబాధ +లొందగాఁజేసి యేనృపుఁ +• డందెసుఖము! +“విప్రుచే వృద్ధిఁ గాంచెను +విజయనగరి +విప్రం జంపగ నశియించె +యనుచుఁ బ్రజలెల్ల నెల్లెడ +. +విజయనగరి” +నాడుకొనిరి. +--వసంతుఁడు. ; + +కడచిన గ్రంథాలయచరిత్రకు చరిత్రనంపినవి ౨౨ ను, చరిత్ర సంపనివి ౧౬ ను కలసి 3౮ గ్రంథాలయము లీతాలూకాయందున్నవి. ఇవియే గాక యింకను వల్లభాపురము పిడపర్రు, అయితానగరప్పాలెము, తెనాలి, వోలేరు, తుమ్మపూడి, మున్నగుచోట్లను గ్రంథాలయములున్నవి. తాలూకాగ్రంథాలయ సంఘ మేర్పడినది. ఇందన్ని గ్రంథాలయములును జేర గోరబడినవి. కాని కొన్ని +మాత్రమే చేరినవి. ఈతాలూకా గ్రంథాలయ సంఘమును గూర్చి ప్రత్యేకము నివేదింపుకొననుంటిని. కానీ ప్రస్తుతము గ్రంథాలయముల సహజస్వభావముల సతిస్వల్పమగ నిందుదహరించుచున్నాను. + +ఈ గ్రంథాలయముల యథార్థ స్వరూప స్వభాముల నెరిగికొన నేనొకటి రెండుమారులు తాలూకాయందు సంచార మొనరించితిని. ఏయయిదారు గ్రంథాలయములని తప్ప మిగిలినవానినన్నిటిని నేను స్వయముగా జూచితిని. నాజూచినంతలో గ్రంథాలయ చరిత్రకు సరిపడు నములనే గలిగియున్నవి. ఏపొరబాటుననో ఒకటరెండు స్వల్పవి భేదములున్నను అవి నిరసనాపాత్రములు• \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0057.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0057.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..661ac5882910f8aca60c065ff8ca5dfa719078da --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0057.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +గ్రంథాలయములన్నియు గ్రంథాలయతత్వము నాచరణలో బెట్టుచున్నవని నేను సాహసించి వ్రాయలేకున్నను ఈయుత్సాహమే, యీవూనికయే, భావికాల గ్రంథాలయోద్యమాభివృద్ధికి శుభసూచకమన వెరువను. + +రేవేంద్రపాటి వీరేశలింగ పుస్తకభాండాగారమును, శృంగారపురం జ్ఞానదాయినీ గ్రంథాలయమును, పెదపాలెము ఆర్య బాలసమాజమును, పెరుకలపూడి జ్ఞానోదయ పుస్తక భాండాగారమును, ఈమని శ్రీనివాస సమాజమును, సంగం జాగర్లమూడి సర్వజన విద్యాప్రదాయినీ పుస్తక భాండాగారమును, కోరినవారి కుచితముగ గ్రంధములు నిండ్లకిచ్చుచున్నవి. కోరినవారి కెట్టియభ్యంతరమును లేక గ్రంధము +లిండ్లకీయదగునను నిబంధనతో నటులొనర్చుచున్న యీగ్రంథాలయముల కార్యక్రము మెంతియు ప్రశంసాపాత్రము. దుగ్గిరాల భాషాభిలాషిణీ సంఘము స్త్రీలకును, సాంఘికేతరులకును గ్రంధముల నిండ్లకు కొన్ని కట్టుబానిచ్చుచున్నది. మిగిలిన గ్రంథాలయములు చ౦దాదారులకే గ్రంధముల నిండ్లకిచ్చును. అన్ని గ్రంథాలయములలోను చందాదారులు కానివారు గూడ తెరచియుండిన కాలములో నిరభ్యంతరముగ వలసినపత్రికలనో గ్రంథములనో చదువుకొనవచ్చును. శృంగారపురము జ్ఞానదాయినీపుస్తక భాండాగారమును, తెనాలి జార్జి ధర్మపఠనమందిరమును, ఈపూరుజ్ఞానప్రవర్ధనీసమాజమును పాఠశాలల ద్వారా బీదల విద్యాభివృద్ధికి తోడుపడుచున్నవి. +అనంతవరము భారతీవిలాస విద్యానిలయము మాత్రము ప్రత్యేక మొకభాలికా పాఠశాలను నెలకొల్పినది. సంగం జాగర్లమూడి శ్రీవాగీశ్వరీ నిలయగ్రంథాలయమును, కూచిపూడి సరస్వతీనిలయమును, దుగ్గిరాల సంఘమును బాలబాలికల జాతీయవిద్యాభివృద్ధి కనువగు కొన్ని పరిషత్తుల నేర్పరచి వానిని సాగించుచున్నవి. కొల్లూరు విద్యార్ధి బృందము బీదబాలురకు విద్యార్ధి వేతనము లొసగుచున్నది. ఈతాలూకాలోగల గ్రంథాలయములన్నిటిలోను కొలకలూరు రాధాకృష్ణ గ్రంథాలయముమాత్రము ప్రత్యేక మొకరి హక్కుగ +భావింపబడుచున్నవి. అట్లుండియు కొందరిచే కొన్ని గ్రంధములునేని చదివించుచున్నదని వినుటయు సంతసము. ప్రస్తుతము కూచిపూడి బాలుర విద్యాభివర్ధనీసంఘము, క్రాప సుజనవిధేయ సంఘము, తెనాలి యంగు మెన్సు ప్రోగ్రసీవు అస్సోసియేషనులు మూయబడినవి. స్థాపకులును కార్యనిర్వాహకులును విద్యార్థులై గ్రామాంతరములం దుండుటయును, గ్రామములయందు చదువగు +లంతగ లేకుండుటయు, ఉన్నవారికి గ్రంథాల మోపయోగ మగ్రాహ్యమగుటయును ఇవి మూయబడుటకు గల కారణములు. కనుక +ఇకముందేని గ్రంధాలయ కార్యనిర్వహణ భార మెప్పుడును గ్రామములో నుందువారియందే ఉంచుట ఉచితమనియు, గ్రంథాలయాభివృద్ధికి శుభప్రదమనియు గ్రంథాలయ స్థాపకులగు ఆంగ్లవిద్య నభ్యసించువారికి మననిచేయుచున్నాడను. దంతలూరు బాలభారతీ సంఘము నందివెలుగు స్వదేశీయ వాణీరత్నాకరము, చినపరిమి అగ్రహారము వీరశైవపుస్తక భాండాగారము, వరహాపురం ఆంధ్రభాషాభివర్ధనీ సంఘము, పిడుపర్రు, అయితానగరప్పాలెముల గోక్లేపుస్తకభాండాగారము - వీటిని నెలకొల్పినవారుత్సాహవంతులును ఉదారహృదయులుసగు యువకులేకాని, వారియుత్సాహమునకు తగినంత కార్యదీక్షతో కృషిసల్పినకాని యీ గ్రంథాలయములభివృద్ధినంద నేరవు. పరోపకారచింతితో నూతనఫక్కిని కార్యోపక్రరణముచేసి గ్రామస్తులయభిమానముల నందికొని కర్తవ్య కార్యనిర్వాహకు లందరుగాకయని యీ గ్రంథాలయముల వారిని కోరుచున్నారము. కార్యనిర్వాహకులు తమ విధిని సక్రమముగ నెర వేర్చినచో యీమని శ్రీనివాససమాజ మిదివర కెంతటి యున్నత +దశయందుండెడిదో? దాని కార్యదర్శియే తాలూకాగ్రంథాలయసంఘ సహాయకార్యదర్శులు ఎన్నుకొనబడిరి; గనుక శ్రీనివాససమాజమికముందేని యభివృద్ధిని గాంక్షించుచు దాపున నున్న మోరంపూడి విద్యాభిలాషిణీసంఘమునకు మార్గదర్శనియగు గాక! పెదపాలెము ఆర్యబాల +సమాజమునకును, దుగ్గిరాల భాషాభిలాషిణీ సంఘమునకురు, సంగంజాగర్లమూడి సర్వజనవిద్యాప్రదాయినీ గ్రంథాలయమునకును స్వంత భవనములు గలవు. రేవేంద్రపాటి వీరేశలింగపుస్తకభాండాగారమునకు భవన మర్పింపబడ సిద్దముగ నున్నది. అనంతరము భారతీవిలాస విద్యాని \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0062.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0062.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..283bbacec2df518441e614db4e2d148321053b46 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0062.txt @@ -0,0 +1,61 @@ +ములనుమాత్రము సంపాదించి యందుఁ బత్వముండవచ్చు +నని ప్రౌఢవ్యాకరణమునందు సూత్రించి యున్నారు. +ఇట్టి వైపరీత్యము సంభవించుటకు సూరిగారి బాల వ్యా +కరణమును, గవి ప్రయోగములను దిద్ది వేయుటలో మన +వారికిఁగల సాహసమును, మూలకందములని చెప్పుటకు +సం దేహము లేదుగదా. +“ఆగమాన్య చకారముల కద్విరుక్తములకు ముత్తు +పరమగునపుడు పవలగు" (బాల-క్రియా-8రిసూ) అను +సూత్రముచే వర్తమానార్థమునఁ బత్వము రాకుండుటయే +గదా పయి నుదాహరించిన వైపరీత్యమునకు బ్రధాన +కారణము. పాపము! సూరిగారి వ్యాకరణమేమో ప్రా +చీనవ్యాకరణసమ్మతమనుకొని మనవారిట్టి సాహసము +నకుఁ దొరకొనిరి; కాని యాయన నిబంధనములు వేఱుగ +నున్నవని గ్రహింపఁజాల రైరి. “నుతించుచున్నాఁడు” +నునది యాంధ్ర శబ్దచింతామణిచొప్పున గ్రామ్యమని +మనవా రెఱుంగరుగదా. అటైఱింగినను నిట్టి వైపరీత్యము +పుట్టకుండును. +విచక్షణులారా చూచితిరా వ్యాకరణముల మాహా +త్మ్యము- అయ్యో! కారణాంతరములచేతను లోకవ్యవ +హారముచేతను వ్యాకరణములు మాఱుచుండ వానితో +పాటుగఁ బ్రౌచీనమహాకవి ప్రయోగములును మాఱు +చుండవలయునా? ప్రాచీనాంధ్రము నవీనాంధ్రమునను +భేదము లేక యాంధ్రభాష నన్నయనాఁటి నుండి + +"నేఁటివఱకు నొక్కరీతినే యున్నదను నపసిద్ధాం +తము మనస్సులందు మనవారికి గాఢముగా నాటు +కొని యుండుటచేఁగదా పయిరీతిని మనవారు ప్రాచీన +మహాకవి ప్రయోగములను సవరించుటకు సాహసించిరి. +మీఁదుమిక్కిలి, యిప్పటికవులు కొందఱు వ్యవహారవశ +మున భాషలోఁ బ్రవేశించిన యుత్తమములగు న నేక +పదములను దమ గ్రంధములందుఁ బ్రయోగించియు, మొద +న్న మొన్న టివఱకు నాలుగైదు ముద్రణములవఱకు సటై +యుంచియు, ఇటీవలి గ్రామ్యవాదపు గందరగోళము +తోఁ దమ గ్రంథము లెల్లఁ దప్పులని యొప్పుకొని యిప్పు +డిప్పుడు మరలఁ దమ గ్రంథములలోని యట్టి పదములను +దీసి వేసి బాలవ్యాకరణముతో సరిపెట్టుకొనుచున్నారు. +పరిశీలింపఁ గా వ్యవహారమున నున్న పదములలోఁ గవుల +. కామోదమును గల్పింపఁజాలిన పదముల క సాధుత్వ మెట్లు +సంభవించును. అరయ నరయ వ్యాకరణ కోశాది మాత్ర +ప్రసిద్ధములగునట్టి ప్రాచీనాంధ్రపదములకన్న నీయు +. +త్తమ వ్యావహారిక పదములే యుత్కృష్టములని గ్రహింప +వలసియున్నది. అదృష్ట వశమున మనవారు పట్టలేదు గాని +పదవిషయమునఁ బట్టిన యీ పట్టుదల నర్థవిషయమునం +దును వాక్యరచనావిషయమునందును బట్టినచో నిఁక +గ్రంధముల మాటయటుండఁగా నోరు మెదపుటకైన నవ +కాశము లేక పోవునుగ దా._వర్ష :) చినసీతారామస్వామిశాస్త్రి. + +సీ.దూచియు, జాబిల్లి ♦ బూచి, కన్నులకచ్చి, +గుడిగుడి గుంజాలు, ♦ కుందెనగిరి, +చీఁకటి మొటికాయ, ♦ చింతాకు చుణుదులు, +పులియాటలును, ♦ జిట్లపొట్ల కాయ, +తూరనడుక్కాలు, ♦ తూనిగ నిగ, +చిడుగుడు, మొకమాట ♦ చిల్లకట్టె, +దాఁగిలిమూతలు, ♦ తను బిల్ల,యాలాకి, +గుబ్బట, గురిగింజ, ♦ కొండకోఁతి, +చిక్కణ బిల్లయు, ♦ జెల్లెముగొడుగును +బిల్లబిద్యము, లక్కి ♦ బిక్కదండ, +గడైనబోడి, యొ ♦ క్కసికొక్కు, బరిగాయ +పోటు, గీరనగింజ, ♦ బొంగరములు, + \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0063.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0063.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..efe59618257a0a1994f9cf4b5675785be4df3443 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0063.txt @@ -0,0 +1,78 @@ +పెంచులబేరి, దో ♦ సిల్లు, గాలిపటంబు, +సరిబేసి, పుట చెండు, ♦ చాకిమూట +గోటదొర్లుడు కాయ, ♦ గొబ్బిళ్ళు, మోపిళ్ళు, +నీగపోగిసబంతి, ♦ దూగిలాట, +వెన్నెలకుప్పలు, ♦ వ్రేలు బొట్టగ, గిరి +సింగన్న వత్తియుఁ,♦ జిందుపఱుపు, +గచ్చకాయలు, కిఱ్ఱు ♦ గానుగ త్రిప్పుళ్ళు, +గుఱ్ఱ పెక్కుడు, మంటి ♦ గూళ్ళు,సూళ్ళు, +కాలికంచంబును,♦ గట్టెగుఱ్ఱము, వినా +యకుతిరిస్తూనె, కొ ♦ ట్లాట, చెమట, +కాయెత్తుగొడుగు, బొం ♦ గరము, రామన్నాట, +పొడుగుళ్ళు, ముయ్యాల, ♦ బోర్లపక్క +బండికలును, జొప్ప ♦ బెండ్లు మంచంబులు, +గంగెద్దులాటలు, ♦ గనికెకుండ, +వీనెగాజులు, పోతు ♦ టీనెగుఱ్ఱంబులు, +నాల్గుకంబాలాట, ♦ నట్టకోతి, +దంటికన్నగమంటి, ♦ గంటిపోట్లాటలు, +సింగన్న దాటులు, ♦ జిరుకు రాతి +దాబాటలను, మంచి ♦ తాటాకుచక్రచ +కాలత్రిప్పుడు, తోచి, ♦ గాయపదుపు, +పాడు పాతరమాళ్ళు, ♦ తరల్, బంతులు, +చిమ్మనగ్రావులు, ♦ చిఱ్ఱుబుఱ్ఱు, +లాకుపేకలు, జండ్ర ♦ లాటలు, చుండ్రాళ్ళు, +గిలకలు, చిటుకెలు, ♦ కీచుబురలు, +కోలాటములు, పిల్ల( ♦ గ్రోవులు, గుమ్మడి +కోవికూఁతలు, నూఁదు ♦ క్రోపు, లొడ్డు +విష్ణుపు, నెట్టునుగాయ, ♦ విండ్లమ్ములాటలు, +పులిజూదములు, కట్టె ♦ పుట్టెచెండ్లు, +దాయాలు, సొగటాలు, ♦ దాట్రాయ, చదరంగ +మును, జోటురాళ్ళు ,♦ మూఁతపొడుపు, +వామనగుంటలు, ♦ వడిగుప్పిగంతులు, +చెఱకులపందెముల్, ♦ చిమ్ముతాయి, +తుమ్మెదరేఁపుళ్ళు, ♦ కుమ్మరసారెలు, +బందారుబసవన్న, ♦ పత్తికాయ, +తిరుగుడుబిళ్ళల ♦ త్రిప్పుళ్లు, జరుగుళ్ళు, +చటితాళ, మీళలు, ♦ నెటికెతట్లు + +తే.తాటియాకుల చిలుకలు, ♦ తాళ్ళపాము +లు.........యాడుకొనుచు. + +సీ.బొమ్మల పెండ్లిండ్లు, ♦ బువ్వపుబంతులు, +పుణికిళ్ళు, నిట్టుక్కి, ♦ బొమ్మరిండ్లు, +గుజగుజరేకులు, ♦ గొబ్బిళ్ళు, నీగెగే +బుడిగిన్సు, జాబిల్లి, ♦ పుక్కటిల్లు, +గుజ్జనగూడులు, ♦ కోలుకోలన్నలు, +గీరనగింజలు, ♦ పారుపట్లు, +పిప్పిళ్ళు, త్రొక్కిళ్ళు, ♦ బేడిసె తిరుగుళ్ళు, +నచ్చనగుండ్లు, దా ♦ యాలు, పొళ్ళు, + +తే.లడరు వామనగుంట, ♦ లాదైనయట్టి +యాటపాటల....... + +సీ.చిట్లపొట్లాకాయ, ♦ సిరిసింగణావత్తి, +గుడుగుడుగుంచాలు, ♦ కుందెనగుడి, +డాఁగిలిమ్రుచ్చులా ♦ టలు, గచ్చకాయలు, +వెన్నెలకుప్పలు ♦ తన్ను బిల్ల, +తూరన తుంకాలు, ♦ గీరన గింజలు, +పిల్లదీపా, లంకి ♦ బిల్లగోడు, +చిడుగు, దువ్వలపోటి, ♦ చెండు, గట్టినబోది, +యల్లి, యుప్పనఁబట్టె, ♦ లప్పళాలు, + +తే. చిక్కనాబిల్ల, లోటిల్లు, ♦ చింద, ఱొది +యైన శైశవక్రీడా వి♦హారసరణి. + +సీ. కోలద్రోఁతులు, బిల్ల ♦ గోళ్ళు, దూరనగోల, +లందలంబులు, మఱి ♦ కుందికాళ్ళు +పుట్టచెం, డ్లుపనఁ ♦ బట్టె, లాలంకులు, +గుడుగుడుగుంచాలు, ♦ గుంట చాళ్ళు, +చీఁకటి మొటికిళ్లు, ♦ చిమ్ముబిల్లలు, నెట్లు, +బొట్టనఁగోలలు, ♦ బొమ్మరాలు, +కుప్పిగంతులు, పిడి ♦ గ్రుద్దులాటలు, పిల్ల +దీవులు, గొబ్బిళ్ళు, ♦ గూవనాలు, + +తే. గుళ్ళు, దాఁగిలిమ్రుచ్చలు, ♦ గోడిపట్టె +లేలపాటలు, సరిచేసు, ♦ లీలకూఁత, +లాదిగా శైశవక్రీడ ♦ లాడిరచట +రామ కృష్ణులు గోపదా ♦ రకులఁ గూడి. + \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0064.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0064.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1a5e7341b07b65d9dbd4a32cefd6c8d1000cd811 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0064.txt @@ -0,0 +1,75 @@ +మ.దినముల్ కొన్ని చనంగ నంతఁ గడు న +ర్ధిం బొమ్మ పెండ్లిండ్లు, గు +జైనగూ, క్లచ్చనగండ్లు, పింపిళులు, కు +చ్చెల్, గీరనంగింజ, లో +మనగుంటల్, కనుమూసిగంతనలు, కం +బాలాట, లోనైన భే +లనముల్ మీఱఁగ బోంట్లతో నలరె బా +లారత్న మెల్లప్పుడు౯. + +క. సరిలేనియంజి, సొగటా, +లరుదగు జూదంబు, నెత్త, ♦ మచ్చనగండ్లు ౯ +దిరమగు నోమనగుంటలు, +సరసత మెయి నాడుచున్న ♦ సతులంగనియె౯. + +క. అచ్చిన్ని చెలువడాఁగన +ముచ్చిళ్ళును, నాల్గుకంబ ♦ ములయాటలు, మేల్ +మచ్చులును, గచ్చకాయలు, +నచ్చనగండ్లాడు సరివ ♦ యస్యలతో డ౯ + +మ.స్ర. బిరిగాయల్, కందుకంబుల్, పెనకువవితముల్, +జిల్లగో, ట్లెంగెపాకల్, +సరిజేసుల్, తూర్లతుంకాల్, తగరుల విడుపుల్ +జాళువా బొంగరంబుల్, +సిరిసింగన్నాలవత్తుల్, చిడుగుడుపరువుల్, +చిందరాటల్ మొదల్ గా +సరివాండ్రంగూడి యాడు౯ జసవరసుతు +డాశైశవక్రీడయందుజ్ + +చ. తనహృదయంబు వెంబడిన +తప్పక ఘోటక మంతనంత నే +పనుపడనిల్చి ముందఱికిఁ +భారి కెలంకులకుం దొలంగిరా +వెనుకగుఁదెంచి కడు +వేడ్క యొనర్పఁగ బంతియాడ నె +మ్మిని గనకంపుఁగోల నడి +మింటనె త్రిమ్మరఁదారి కొట్టుచు౯ + +చ. ఎగురఁగ వైచి కొట్టుటది +యెంతభరంబని బంతి యర్రగా +మిగ వడిఁ బాఱవైచి పుడ +మింబడనీకయె దాని మీఱి చి +త్రగతి హయంబుఁదోలుచును +గ్రమ్మఱ మీఁదికిఁ గొట్టి యాడె విం +తగ్గఁ నచేతి రత్నమయ +దండము కాంతులు గాడిపాఱఁగ౯. + +అల్లో నేరేళ్ళు.

+క. ఎల్ల సుఖంబులఁ జేకొనఁ +జెల్లుట యౌవనమునంద ♦ చిక్కిన వఱి పా +టిల్లునె, వెన్నెల దినముల +నల్లోనేరేళ్ళుగాక ♦ యావలఁగలనే. + +కఱ్ఱతో బంతియాడుట (తరుముడు చెండు)

+ద్వి.ఆయెడ రఘురాముఁ ♦ డాప్తులుఁ దాను +నిండారు ప్రేమతో ♦ నెడ్డలు గట్టి +చెండును దండంబు • చెలువొప్పఁ బట్టి +తరమిడి యా డెడు ♦ తఱిని గైకేయ +వరవుడా మందర ♦ వడి నేగు దెంచి +చిట్టట్టు చేతులఁ ♦ జెండుదట్టుటయు +కట్టల్క రాముఁడా ♦ కాష్ఠంబు చేత +నడచిన...... .... రంగనాధ. + +సీ. గుడిగుడిగుంజాలు, ♦ చిడుగుడి, చింగణా +ల్ల, గద్దెన బొడ్డి, ♦ చిల్లగోటి, +చిరిసింగణాబంతి, ♦ తరుముడు చెండును, +వెన్నెల కుప్పలు, ♦ కన్నుకట్టు, +చీఁకటి మొటికాయ, ♦ చింతాకు చుణుదులు, +పులియాటలును, చిట్ల ♦ పొట్లకాయ, +తూరనదుంకముల్, ♦ దోపిడి యాటలు, +బంతి, యాలంకి, దీ ♦ పమ్మనములు, +పొట్ట గీగన గింజలు, ♦ బొంగరములు +గచ్చకాయలు, దాఁగిరి ♦ మ్రుచ్చులాట, +బంతి, మెకమాట, జిందర ♦ పరపులాట, +ననెడి శైశవదుగ్వృత్తి ♦ నధిగమించి + \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0065.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0065.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1291117880846aa3379b06d86a89ed2efa6c42c5 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0065.txt @@ -0,0 +1,48 @@ +కుబేరాకు కేళి

+సీ. క్రీడించునొకవేళ ♦ దొడిబాలురుఁగూడి +యక్షిణగతి కుబే ♦ రాక్షకేళి. +హరిణక్రీడనము

+వ.........అందఱు 'హరిణక్రీడనం' బను నాటకుందొడంగి...... + +జీరుకుబండ

+సీ. తొగరాచలువమేడ ♦ మగతా కొణిఁనెలోవ +పలకల'జీరుకు ♦ బండ' లాడి. + +సీ. చల్లనితలఁపుణా ♦ చట్లమీఁదటఁ జల్ల (పుటా +‘జీర్కు'లా డెడువేల్పుఁ ♦ జేరువలును + +వ. ఒతనంబున హస్తంబులూఁది 'ఓర్కు బండల' దిగజాఱిరి + +కందుక క్రీడ.

+ఆ. మనకుఁ బ్రొద్దవోదు ♦ మనమిందఱము రెండు +గములవారరుగుచు ♦ గందుకముల +శిలలు గుఱులు సేసి ♦ చేరి క్రీడింతము +ర౦డు వలయు జయప ♦ రాజయములు. + +వ. అని యిట్లు వలికి తానును (కృష్ణుఁడు) బలభద్రుందఃను ఒన్నుద్దులై యితరపల్లవులెల్ల నుద్దించుకొని చిఱ్ఱుద్దులై వచ్చిన సమయంబున విభజించుకొని రెండు గములవారై మార్గంబులందుఁ దృణదారుశీలాకల్పితంబు లగు గుఱు లొడ్డి కందుక శిలాది పణంబుల లక్ష్యంబులఁ దాఁక వైచి జయాపరాజయ నిర్ణయంబులు గైకొని వాహ్యవాహక లక్షణంబుల నిర్జితులు జేతల వహించి క్రీడించుచు...... భాండీరకంబను వటంబు జేరి రాసమయంబునఁ గ్రీడయందు శ్రీ రాముడు శ్రీకృష్ణుని వహించే భద్రసేనుండు వృషభు నెక్కించుకొనియె బలభద్రుండు ప్రలంబు నా రోహించె. + +ఆంగ్లేయ వర్తక సంఘము— +దామెర్ల వేంకటాద్రినాయకుని మొదటి కౌలు § +ఆంగ్లేయులు మొట్టమొదట వర్తకమునకై మనదేశ +ము వచ్చిచేరికను విషయమెల్లరకు కొరితము. అప్పటికి +వీరికి రాజ్యకాంకు యేమాత్రములేదు. వ్యాపారముఁ జేసి +ధనమాక్షిఁచుటయే వీమ ఖ్యోద్దేశము. వ్యాపార సౌక +గ్యముకై సముద్రతీరమునందలి రేవుపట్టణములలో నచ్చ +టచ్చట కార్ఖానల నేర్పరచుకొని. బొంబై రాజధాని +లోని సూరతుపట్టణమును, జావాద్వీపమునందలి "బాం +ట”మను పట్టణమును ఆంగ్లేయులు మొట్టమొదట వ్యా +పారములు చేయుచుండిన రేవుస్థలములు. మనకోస్తాన +· ౧౬౧౦ వ సంవత్సరములో మచిలీపట్టణమునందొక కా +జ్ఞానాను స్ధాపించిరి. ఈ కార్ఖానాలు కర్మాగారముల +నుటకు వీలు లేదు. ఎగుమతి దిగుమతుల సరుకులను నిల +వచేయుటకును, కంపెనీవారి సేవకులు కాపురముండుట +కును కట్టిన గిడ్డంగులని చెప్పవచ్చును. అప్పటికాలము +న హాలెండు దేశీయులగు డచ్చి వర్తకులు ఆంగ్లేయవర్త +కులకు ప్రత్యర్ధులుగ నుండిరి. ఆంగ్లేయులకు పూర్వమే +డచ్చి వర్తకులు మచిలీపట్టణమున నొక కార్ఖానాయు +ను, నెల్లూరు ప్రాంతమునందున్న పులికాటు సరస్సుతీర +మున నొక కోటయుఁ గట్టుకొని వర్తకము జరుపుచుండిరి. +ఆకాలమున నుచిలీపట్టణము గోలకొండ నబాబుది. పులి +కాటు పట్టణము ప్రాచీన విజయనగర సామ్రాజ్యములో +నిగి. ౧౬ వ సంవత్సరము తల్లి కోటవద్ద జరిగిన యుద్ధము +S Vestiges of Old Madras Vol. 1. అను గ్రంథమునుండి వేమూరి వ్వినాధశర్మ ఎం.యే. గారిచే వ్రాయబడినది, \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0068.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0068.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cbe478c125133dc7bd5022800a0a99b0d7536a49 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0068.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +సంకురించిన సంస్కార బీజములు గురుకులవాసమునందు సద్గురుప్రసాదలబ్ధఙ్ఞానమువలన మొలకలెత్తి లోకానుభవముచే వృక్షమై +మనఃపీడనమువలన ఫలప్రదమై త్యాగశీలమువలన పరిశుద్ధమై లోకోద్దతికి వినియోగపడుచున్న విచిత్ర సంస్కారము కుదిరిన మానవుని స్థిర సంకల్పములు సంఘ హృదయమున సంచరించుచు నుద్వేగమున నూతన మార్గములను కల్పించుకొని లోకవ్యవస్థల +నుజ్జీవింపజేసి భావపరివర్తనమునకు దోడ్పడును. + +భరతవర్షమునందు గృహమును, బ్రహ్మచర్యాశ్రమమును, ఆచార్యుడును సంస్కారమునకు మహానిలయములు. భరతవర్షమునందు గృహస్థాశ్రమము సకల ధర్మానుష్ఠానములకును మూలము. నిష్ఠుర బ్రహ్మచర్యమువలన చిత్తశుద్ధియు ఇద్రియ నిగ్రహముకు సంయమమును కలుగును. మనోసంయమమువలన సకల సంస్కారములును సిద్ధించుచున్నవి. ఆచార్యుడు ధర్మజ్ఞుడు. సత్కర్మోపదేశకుడు. భారతధర్మమునందాచార్యుడు సర్వపూజ్యుడు. లోకపరికల్పితములైన వ్యవస్థలందు భారతగృహమద్వితీయము. గృహరాజ్యమునకు స్త్రీ రాజీని. సంఘతంత్రమును, రాజ్య తంత్రమును గృహపాలనమునందునిబిడీకృతములు, భావిధర్మములును, భావ్యౌన్నత్యమును వర్తమాన స్త్రీ వర్గమునందు ప్రక్షిప్తము. మాతృగర్భమున శిశువునందు నాటుకొనిన సంస్కారాంకురములు +సద్గురూపదేశమువలనను, క్షణమువలనను క్రమవికాసమునుగాంచి ఫలప్రదములగుచుండును. నారదమునితత్వోపదేశముతో మాతృగర్భమునం దుద్భవించిన ప్రహ్లాదుని భక్తిసాగరము, పరమభాగవతకథా శ్రవణ, మనన, ధ్యాన, కీర్తనములవలన నుప్పొంగి జగత్తునంతను ముంచివేసెను. కణ్వాశ్రమమునందు శకుంతల పొందిన చిత్తసంస్కారము అమెను పతితిరస్కృతను గావింపలేకపోయెను, +సత్యవంతుని ప్రణయామృతమును గ్రోలిన సావిత్రీదేవి సేవావ్రతమునుబూని యమపాశములను భేదించి భర్తను పునర్జీవితునిజేసెను. +చిత్త సంస్కారములేని యోగులు బ్రహ్మపదమునుండి పతితులగుచున్నారు. రాజులు, రాజ్యభ్రష్ఠులగుచున్నారు. జాతులు క్షీణించుచున్నవి. దేశములు నశించుచున్నవి. సంస్కారప్రభావముచే దుష్టులు సాధువులగుచున్నారు. మూర్ఖులు పండితులగుచున్నారు. చండాలురు దేవత్వమును బొందుచున్నారు. శత్రువులు మిత్రులగుచున్నారు. అప్రత్యక్షము ప్రత్యక్షమగుచున్నది. విషము అనుృతనుగుచున్నది. మానవులు అరురత్వమును బొందుచున్నారు. లోకము ద్వేషభావము లేక మంగళప్రదమగుచున్నది. మానవుల సకలాభీష్ఠములు సిద్ధించి భూలోకము స్వర్గతుల్యమగుచున్నది. + +తమ సంతానమునకు ఉచితసంస్కారములను చేయుట గృహస్థులకు పరమధర్మమని స్మృతులు విధించుచున్నవి. తల్లిదండ్రుల సుశిక్షణమువలనను ఉత్తమవిద్యార్థనమువలనను పిల్లల శక్తిసామర్ధ్యములు వికసించి ఉత్తమపౌరులై, ధర్మనిష్ఠులై జాతికలంకార ప్రాయులగుదురు. శిశుపోషణమును శిశుపాలనమును సంఘాభివృద్ధికి లక్షము. అక్షరాభ్యాసము ఆర్యులషోడశసంస్కారములలో +నొకటి యగుటయే విద్యాప్రతిపత్తి స్మృతికర్తల లక్షమునందుండెననుటకు ప్రబలతార్కాణము. మనదేశమునందు ప్రాచీనకాలమున గురుపదము సర్వోత్కృష్టము. ఆచార్యులు సర్వజనపూజ్యులు. వారు సంఘమునకు ప్రాజాపత్యము వహించి తరతరములకును +ఆరాధన యోగ్యులైరి. రఘవంశగురువగు వశిష్ఠుని ఇతిహాసము చిరస్మరణీయము. ప్రాచీనార్యసంఘమునందు గురువర్యునకుగలస్థానము పృధివీపతికైననులేకుండెను. ఆస్థితినేటికిని కొద్దిగానో గొప్పగనో కలదు; కాని చాలవరకు సంఘాకర్షణశక్తి ప్రస్తుతమాచార్యునినుండి మరలినది. ఆశక్తి మారుముఖము పెట్టినప్పటినుండియు గురుశిష్యలవాత్సల్యము కృశించినది. ఒండొరులకుండవలసిన సమాన +ప్రత్యయభావము పోయినది. ఆధునిక గురువునకు సంఘమునందు లక్ష్యములేదు. సంఘలక్ష్యము లేని గురువర్గము శిష్యకోటికి +లాభప్రదము కాదని మనమిప్పుడే గ్రహించుచున్నాము. గురుశిష్యుల పరస్పరానురాగాభావమునకు మనదేశమునందు తరుచు విద్యార్ధులు కట్టుకట్టి విద్యాలయములకు పోకుండుటయే నిదర్శనము. గురువునకు శిష్యవాత్సల్యమును, శిష్యునకు గురుభక్తియు నున్న యెడల - +పాట్నా విద్యార్థులకును విద్యాలయాధికారులకును భేదభావమంకురించినప్పుడు తిరిగి యుభయపక్షములకును పొందు పొసగుటకు కొందరు మధ్యవర్తు లెందుకు \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0069.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0069.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..398e36747d479af9621486a0ed6f462d5a678578 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0069.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +కలుగజేసికొనవలసి వచ్చును? శిష్యులు లేని యాచార్యుని గురుత్వమెట్లు సిద్ధించదో సంఘులక్ష్యములేని యాచార్యుని గురుత్వము నట్లే సార్ధకముకాదు. “యథాగురుః తధాశిష్యాః" యను న్యాయము సర్వకాల సర్వావస్ధలందును వర్తించుచున్నది. విద్యాశిక్షణము +లోపభూయిష్ఠమైనప్పుడు ఆలోపములు గురుశిష్యులందు గోచరము. ఆచార్యుని గురుపదము సార్ధకము కానప్పుడు వ్యక్తియందును, జాతీయందును ప్రత్యభిజ్ఞానము కలుగదు. స్వయంవ్యక్తిత్వమును ప్రత్యభిజ్ఞానమును లేని జాతులు సభ్యత నే పరమోద్దేశముగ భావించు సంఘములందు యర్హనీయమైన స్థానమును పొంద నేరవు. + +లోకోత్పత్తికి కారణభూతురాండ్రగు స్త్రీల విజ్ఞానమునుబట్టియు భావిపౌరులగు బాలికా బాలకుల విద్యాశిక్షణమునుబట్టియు దేశముయొక్క సభ్యతను నిర్ణయిచవచ్చును. విజ్ఞానమయులగు నార్యులు స్త్రీకి అగ్రస్ధానమిచ్చి పూజించిరి. భరతవర్షమునందు స్త్రీ గృహలక్ష్మీ. గృహరక్షణము మానవకోటికి ముఖ్యకర్తవ్యము. గృహరక్షణమునుండి, సంఘవ్యవస్థలును సంఘవ్యవస్థలనుండి, రాజ్యతంత్రమును వికసించినట్లు ఇతిహాసతంత్రజ్ఞులమతము. నైమిశారణ్యమునకు బుషిసత్తములుపోయి పరమపతివ్రతాలలామయగు లోపాముద్రను +కీతిం౯చిన విషయమును బట్టియే ప్రాచీనకాలమునందు భరతవర్షమున స్త్రీవర్గమున కెట్టి స్థానముండెనో వ్యక్తము. ప్రాచీనకాలమునం దార్యులు స్త్రీల సంధప్రాయముగ పూజించి యుండలేదు. విజ్ఞాన సముపార్జనమునందు వారు స్త్రీ పురుషులకు భేదమును పాటించియుండలేదు. వారస్వతము స్త్రీలను విజ్ఞానమయలుగ చేయుటకేపాటుపడుచుండిరి. స్త్రీలు ఆరాధనజేసినప్పుడు దేవతలు +విషము తృప్తిపొందుదురని ఆర్యఋషుల మతము. ఆధునికకాలమునందు స్త్రీల కుచితస్థానమిచ్చి బాలికాబాలకులు భావి పౌరులను తత్త్వాధజామును గ్రహించి, వారిక్రమవికాసమే జాతీయ వికాసమునకు మూలమని భావించి, వారి విద్యాప్రతిపత్తికి పాటుబడుచున్న దేశములు లోకరాజ్యమునందు నాయకమణులై వెలయుచున్నవి. జాతీయతా ప్రభావమును సంపూణ౯ముగ గ్రహించిన +ఐరోపారాజ్యములు ఒకే కుటుంబమునందు జన్మించిన బాలికా బాలకుల క్రమ వికాసమును యోగక్షేమములును భావిభాగ్యమును తల్లిదండ్రులదేగాక జాతీయసంపదయని నిణ౯యించి వారి అభ్యున్నతికి సాధనభూతములైన కట్టుబాట్లను చేయుచున్నారు. +స్త్రీ లారోగ్యవంతులైన శిశువులను కనుటకును మార్గముల నస్వేషించుచున్నారు. శిశువు జన్మించిన వెనుక యధాశాస్త్రీయముగ పెంచి పెద్దవానిని జేయుటకుకూడ కట్టుదిట్టములను చేయుచున్నారు. వ్యక్తియం దంతర్గర్భితములైయూన్న శక్తి పుంజమును వికసింపజేసి, జాతియందు కేంద్రీకరణము జేయుటకై పాలక పాలితు లేకముఖమున పాటుబడుట తమనియమిత ధర్మమని వారుగ్రహించిరి. +చిత్తసంస్కారమును, విద్యాపటిమయు లేనిది వ్యక్తియందు ప్రక్షిప్తమైయున్న సుగుణములును, వివేకమును, శీలమును,జ్ఞానమును +వికసించదు. మహోన్నతమైన పరమావధిమానవుల లక్ష్యుమ౦దుండిన గాని వారు కార్యారంభమునకు బూనుకొనరు. సర్వకార్యావరణమునందును ఆత్మోపలబ్ధి ప్రాచీనార్యులకు పరమాదర్శముగ నుండెను. వారాలక్ష్యమును దృక్పధమునందుంచుకొని +ఆశ్రమ నియమముల నేర్పాటుజేసి మానవులను తరింపజేయుచుండిరి. ఆధునిక కాలమునందు రాజస గుణ ప్రధానములైన +ఆదర్శములు ప్రధానస్ధాన మలంకరించుచున్నవి. రాజులకు రాజ్యకాంక్ష పెరిగినది, ద్వేష భావము హెచ్చినది, స్పర్ధ వృద్ధియైనది. దేశములను అన్యాక్రమణమునుండి రక్షించుటకు సుశిక్షుత మైనయోధకవర్గ మవసరము. రణనీతి సభ్యసించుటకును, యుద్ధములందు పోరాడుటకును బలాడ్యులును, దార్థ్యవంతులును పనికివచ్చెదరుగాని బలహీనులు పనికిరారు. పాశ్చాత్య దేశీయులు +దేహదారుడ్య సంపాదనమునకు శతాబ్దములనుండి పాటుబడుచున్నారు. వాణిజ్యమువలనగాని దేశసంపద వృద్ధికాదు. పరిశ్రమనిర్మాణములేనిది వాణిజ్యము సాగదు. పాశ్చాత్యులు నెలకొల్పని పరిశ్రమలును, వారవలంబించని వర్తకమును లోకమునందు +లేదనిచెప్పిన యతిశయోక్తి కాజాలదు. శరీరపాటవమును, వ్యక్తివికాసమును సంఘాన్నత్యమును యాదగ్శములుగ పాశ్చాత్యులు +తమలక్షము నందుంచుకొని పరిశ్రమచేయుచున్నారు. పాశ్చాత్యులకు ధన సంపాదనమును, కీర్తియును ఆరాధన యోగ్య \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0070.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0070.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..60cf4bfaaa2fbb774ffcf0d4178553518a92187d --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0070.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +ములయినవి. పాశ్చాత్యదేశములం దుదయంచిన నూతన భావము నిర్బంధవిద్యానియమమువలన కార్యరూపమునకు వచ్చినది. ఆత్మజ్ఞాన కాంక్షయు, పరలోకాపేక్షయు ప్రాచీనార్యుల యాదర్శము ఫలించుటకు సాధనభూతములయ్యెను. + +లోకమునందు పౌరుషు విహీనులును, అర్ధశూన్యులు కొఱగారు. సంపదలు లేనిజాతికి శీలములేదు, శౌర్యము లేదు, ప్రాభవములేదు, అధికారము లేదు. రాజపోషణమువలన జనులు వర్ధిల్లుదురు. శ్రీమంతులైన ప్రజలు దేశమునందు వివిధపరిశ్రమలను స్థాపించి సంపదను వృద్ధిచేయుదురు. ఒక జాతి వికసించి సమగ్రసామర్ధ్యముతో జీవయాత్రను గడుపుటకు ప్రజలయందు శరీరపాటవమును మనోశిక్షణమును అవసరములు. కావున పాశ్చాత్యదేశములు ప్రత్యేక లక్షణలక్షితములైన జాతీయవిద్యావిధానము నేర్పాటుజేసికొని వర్ధిల్లుచున్నవి. జాతీయ విద్యావిధానమునందు జర్మనీ సామ్రాజ్యము ప్రప్రధమమున కార్యక్షేత్రమున ప్రవేశించి, లోకమున +కాదర్శభూతమైనది. జర్మనీయందు జాతీయ శిక్షావిధానమేర్పడి ఒక శతాబ్దము గడచినది. ఆంగ్ల సామ్రాజ్యమునందు స్కాట్లండుదేశము నిర్బంధ విద్యావిధానము నేర్పరచుకొనుటకు ప్రధమము. విద్యాపటిమయ౦ దా దేశ మగ్రస్థానమును వహించు చున్నది. ఇంగ్లండు, వేల్సు, ఐర్లండు దేశములును నిర్బంధవిద్యాశికుణమునకై చాల కృషి చేసి జర్మనీతో తులతూగుటకు పాటుబడుచున్నవి. తరువాత నమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రములు కార్యరంగమునకు దిగినవి. ఆంగ్ల సామ్రాజ్యమునందు కంటెను అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రములందు విద్యాసౌకర్యములు విశేషముగ పరికల్పితములని తాము రచించిన “అమెరికా సంయుక్త రాజ్యము” లను గ్రంధమునందు లజపతి రాయిలాలు ఉదహరించియున్నారు. నిర్బంధవిద్యావిధానమువలన లోకమునందలి జనులు విద్యావంతులై తమ పొట్టబోసికొని +సుఖముగ జీవించుటకు వీలుకలుగుచున్నది. సుఖజీవనము పారమార్థికచింతకు సాధనము. పొట్టబోసికొనుట కాధారములేని +మానవులందు వ్యక్తిత్వము వికసించుటకును, ప్రత్యభిజ్ఞానము కలుగుటకును వీలులేదు. వ్యక్తిత్వమును ప్రత్యభిజ్ఞానమునులేని దేశములందును జాతులందును లోకకళ్యాణమున కవసరములైన సంఘవ్యవస్థలు త్వరితముగ వృద్ధిపొందవు. ప్రజాప్రబోధము జాతీయాభ్యుదయమునకును, దేశౌన్నత్యమునకును మూలము. రాజ్యధర్మము ప్రజలయందు వికసించుటకు సుస్థిరమైన పాలన మువసరము. సుస్థిరమైన పాలనమున్నప్పుడును పాలకులు ప్రజాసంఘములను పోషించి పాలితుల యోగక్షేమమున కవసరమైన బాధ్యతను వహించినగాని వారు సర్వతోముఖమైన యభివృద్ధిని పొందజాలరు. + +ఆధునిక సభ్యతానిలయమనదగిన ఆ మెరికా సంయుక్త'ష్ట్రములందు పాలికసాలకులచే పరికల్పితములైన విద్యావ్యవస్థలు విద్యాప్రతిపత్తియందు శైశవదశయందున్నదేశముల కాదర్శనీయములు. శిశుక్షేమమునకు విద్యాప్రదానమునకు నాదేశవాసులు +చేయుచున్నపని సంస్తవనీయము. స్త్రీ పురుషుల విద్యాభివృద్ధి సందర్భమున తద్దేశపాలకులువహించిన భాధ్యతను తెలిసికొనినప్పుడు విద్యాభిమానులకు నుత్సాహజనకముగనుండును. సకల దేశములందును ఔదార్యవంతులగు దాతలుగలకు. వారు యధాశక్తిని +సరస్వతీదేవి నారాధించుచునే యున్నారు. ప్రజాసంఘములును కొద్దిగనో గొప్పగనో సరస్వతీ పూజను చేయుచునే యున్నవి. ఇవిగాక వ్యక్తులును విద్యాపీఠముల నేర్పరచి తోడిమానవుల జ్ఞానాభివృద్ధికి తోడ్పడుచునే యున్నారు. ఎందరు దాతలు, ఎన్ని ప్రజాసంఘములు, +ఎందరువ్యక్తులు విద్యాకృషి చేయుచున్నను సరస్వతీదేవిని పూజించి తనివినొందింపగలవా రెవరుందురు? పాలితవర్గమునం +దెందరు విద్యాభివృద్ధికి పనిచేసినను వారికృషివలన పాలకులు వహించవలసిన బాధ్యత లఘుత్వము నొందజాలదు. పాలకులు చేయుపనికి పాలితులుచేయు సాహాయ్యము పరిశిష్టముగ నుండునేగాని వేరుకాదు. శిశుక్షేమమునకై యమెరికా దేశమునందు పాలిత +వర్గము వారెన్నియో సంఘములను నెలకొల్పియున్నారు. స్త్రీలకు గర్భోత్పత్తియైనది మొదలుకొని శిశువు జన్మింవరకు మాతలకు వారు సలహా జెప్పుచు అవసరమైనయెడల సాహాయ్యసంపత్తిని జేయుదురు. శిశువు జన్మించిన తరువాతను మాతలకు వారు పోషణ +విధులను, ఆరోగ్యవిధులను బోధించెదరు. దాదులను +. \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0071.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0071.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c47d0c0c998b236dc03a9e32e8dd367012c2b75e --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0071.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +నియోగించుకొనజాలని సామాన్య కుటుంబీకుల గృహములకు దాదులును, స్త్రీలును వెళ్ళి మాతలకు సలహా చెప్పుచుందురు. దాదిసామర్ధ్యమునకు మించిన పరిస్థితులందు వైద్యురాండ్రనుపంపి వైద్యసాహాయ్యమును చేయించెదరు. సంతానవతియగు స్త్రీ యనారోగ్యప్రదేశమునందు వాసముచేయుచున్నను శిశువునకు సరియైన ఆహారములేక బాధపడు చున్నను, వానికి సంబంధించిన యిబ్బందులను తొలగించెదరు. శిశువునకు ప్రాజ్ఞ తవచ్చి విద్యాబుద్ధులు నేర్చికొని పరాపేక్షలేకలిన స్వంతవ్యవహారములను తాను దిద్దుకొను సామర్థ్యము వచ్చువరకును వాని యోగక్షేమము లరయుట సంఘముల ధర్మము. పాలితవర్గము స్థాపించిన శిశుక్షేకు +సంఘములుగాక పాలకులుకూడ శిశువుల యుపయోగార్ధమై సంఘములను నెలకొల్పియున్నారు. చంటిపిల్లల మరణములను గురించియు, అనాధ బాలభ లికలను గురించియు, పిల్లల నేరములను విచారించు న్యాయస్ధానములను గురించియు, పాలక వర్గపు సంఘములు విచారించుచుండును. పిల్లలకు ప్రమాదములు కలుగకుండగను, బాలరోగములను నివారించుటకును, వేయేల - వివిధ రాష్ట్రములందు పెరుగుచున్న పిల్లలకు సంబంధించిన సర్వవిషయములందును కట్టు గిట్టములను జేయుటయు వారివిధియై యున్నది. పిల్లల వయః ప్రమాణము జాతి తల్లిదండ్రుల స్థితిగతులకును, జన్మప్రదేశమునకును సంబంధించిన విషయములన్నిటిని +సంఘాధికారులు గ్రంథస్థముచేసి యుంచుదుకు. పిల్లలు ప్రాజ్ఞులగువరకును వారి సమగ్రచారిత్రమును సంఘాధికారులు గ్రంథస్థముచేసి యుంచుదురు. పిల్లలు ప్రాజ్ఞులగువరకును వారి సమగ్రచారిత్రమును సంఘాధికారులు తయారుచేసి వారెక్కడకు బోయినను +నేమిచేయుచున్నను కనిపెట్టుచుందురు. పిల్లలకు విద్యాభ్యాసము చేయువయస్సు వచ్చువరకును సంఘములు వేయికండ్లతో కని పెట్టుచు పిల్లవానిని పెంచుటయందును, వానియారోగ్యరక్షుణమునందును తల్లిదండ్రులకు దోడ్పడు చుందురు. గర్భవతులగు మాతల సంరక్షణభారమును పాలకపాలితవర్గము లుభయులును వహించెదరు. పిల్లలకు చదువులు నేర్చికొను స్థితి వచ్చిన వెనుక +తల్లిదండ్రులతో నిమిత్తము 'లేక'ను వారి చదువు సందెల భాధ్యతను పాలకవర్గము వహించును. పాలకులచే స్థాపితమైన విద్యాలయమునందు ప్రతి బాలుడును బాలికయు విద్యాభ్యాసముచేసి తీరవలయు. పాఠశాలలందు జీతములిచ్చుకొననక్కరలేదు. కొన్ని రాష్ట్రములందును నగరములందును, పుస్తకములను కాగితములను, సిరాను, పలకలను పాలకవర్గమువారే నుచితముగ నిచ్చెదరు. తల్లిదండ్రులు సరిగపోషింపలేని పిల్లలకు తిండి సదుపాయమును కూడ చేయుదురు. బాలికాబాలకులు విద్యాభ్యాసముచేయు కాలమునందు వారి విద్యాగనమునకును, శరీరపోషణమునకును, నివాసమునకు సంబంధించిన విషయములం దేలోపము రాకుండ +పాలక పాలితవర్గములుభయులును సర్వశక్తితో కని పెట్టుచు కట్టు దిట్టములు చేయుదురు. విద్యాభ్యాసముచేయు బాలబాలికులకు ధర్మప్రవృత్తి కలిగించుటకై దేశమునందలి ధార్మిక సంఘములతోబాటు పాలకవర్గాధికారులు ప్రత్యేక సంఘములను నెలకొల్పిరి. వీధులందును, మద్యవిక్రయాఁగణములందును, తదితర దురభ్యాస నిలయములందును, ప్రవేశించి భాలికాభాలకులు చెడిపోకుండ +జాగ్రత్త పెట్టుటకు ఇనస్పెక్టరులు నియోజితులై యున్నారు. పిల్లలను సన్మార్గమునకు ద్రిప్పుటకు వారికి న్యాయాధికారము గలదు. మన దేశమునందువలె మనోవికాసము లేని పిల్లలను శిక్షించుట వారికత౯వ్యము కాదు. దురభ్యాసములందు ప్రవేసించి చెడిపోవుచున్న పిల్లలను ఇనస్పెక్టరులు పట్టుకొని పిల్లలకొరకు స్థాపితములైయున్న న్యాయస్థానములకు తీసికొని వెళ్ళి గృహమునందు తప్పిదము చేసిన పిల్లవానిని తల్లిదండ్రులేవిధమున మందలించి బుద్ధి చెప్పుదుగో నదే విధముగ వారిని మందలించెదరు. అవయవవికాసమునకు భంగకరములైన వృత్తులందు పిల్లలను పనిచేయించకుండను, వారి శక్తికిమించిన పనిపాటలు చేయించకుండను, కొన్ని గంటల ప్రమాణముదాటి +వారికి పనిపాటలు చెప్పకుండగను పాలకులు నియమములను చేసియున్నారు. పొట్ట జరుగక తల్లిదండ్రులు పిల్లలను వారికి హానికరములగు వృత్తులందు దింపి, వారి చేత అడ్డమైన చాకిరి చేయించకుండగను కట్టుదిట్టములు గలవు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0072.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0072.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..80cc189c3c0b445d92809f324c7a904f7cf2b527 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0072.txt @@ -0,0 +1,32 @@ +బాలికాబాలకులు పాఠశాలలందు విద్య నేర్చుకొనుచున్న కాలమునందే సాహాయ్యము చేయుటతో శిశురక్షణ సంఘాధికారుల కార్యభారము తీరుటలేదు. వారు బాలికాబాలకుల యున్నత విద్యాలాభమునకు తోడ్పడుదురు. ఉన్నతవిద్య నభ్యసించుటకు వీలులేనివారి నేదో +యొకానొక వృత్తియందో పరిశ్రమయందో ప్రవేశ పెట్టి వారికి కావలసిన శిక్షణము నొసగెదరు. ఏదో యొక వృత్తియంయందు +ప్రవేశించినను బాలికాబాలకులు తమ తీరిక కాలమునందు చదువుకొనుటకు సాధనాంతరములను కల్పించెదరు. పురుషుడు గాని +స్త్రీ గాని తన స్వోపయోగమునకును, స్వాభివృద్ధికిని అవసరములగు యవకాశమును వీలును కలిగించుకొని బాగుపడుటకు వారు +సాహాయ్యభూతులగుదురు. జీవయాత్రకు ప్రారంభించిన స్త్రీ లకును పురుషులకును పాఠశాలాధికారులును, కళాశాలాధికారులును +సలహా జెప్పుచును, లేదా తదితరముల గుసాహాయ్యసంపత్తిని చేయుచును, పరమోత్కృష్టుమగు తమ గురుపదమును సార్ధక పరుచుకొనుచుందురు. + +సకల దేశములందును కొద్దిగానో గొప్పగనో భౌతిక సంపదయుండును. తత్సంపదాభివృద్ధినిబట్టి దేశముయొక్క దారిద్యభాగ్యము నిర్ణయము. దేశసంజాతులగు స్త్రీ పురుషుల పరిశ్రమము ననుసరించి స్వయంవ్యక్తిత్వములేని భౌతిక సంపద వృద్ధిపొందును. స్వయంవ్యక్తిగల మానవులు పాటుపడి దేశమును సంపచ్ఛోభితముగ జేయుట దైవనిణ౯యము. జాతీయం దుద్భవించిన బాల +బాలికలు దేశమునకు యథార్థమైన సంపత్కారకులనియు, వారి ప్రజ్ఞాతిశయమే భావిభాగ్యమునకు నిదానమనియు వారియందు ప్రక్షిప్తములైయున్న శీలమును వివేకమును జ్ఞానమును వికసింపజేయుట తమ పరమధర్మమనియు, అమెరికా సంయుక్త రాజ్యములందు పాలకులును సంఘములును గ్రహించి, వారి దేహవికాసమునకును మనోవికాసమునకును ధర్మప్రవృత్తికిని సర్వతో ముఖమైన ప్రయత్నములను జేయుచున్నారు. జననీజనకుల కలిమిలేములతో గాని బాల బాలికల జరుగుబాటు తోగాని నిమిత్తములేక వారు స్వతంత్రముగ తమ జన్మకు స్వతస్సిద్ధమగు సర్వసాహాయ్యమును పాలకులవలనను, సంఘములవలనను పొందుటీశ్వరోద్దేశమని అమెరికా రాష్ట్రాధికారులును ప్రజలును గ్రహించిరి. మానవులు తమ జన్మఫలమగు సంస్కారమును, స్వత్వమును పూతి౯గ +పొంది బాగుపడినతరువాత నే వారి పౌరధర్మము ప్రారంభమగుచున్నది. మానవుల పౌరధర్మగ్రహణము తో జాతులు వికశించి, దైవోద్దేశములు ఫలప్రదమగును. దైవాభీష్టము సిద్ధించినప్పుడు లోకము మంగళప్రదమగును. + +ఆత్మ ప్రబోధము + +భ్రమయుఁ బట్టణకోలాహలములు విసివి +జలధితీరపు వాలు కారస్థలములందు +శాంతిఁగన నెంచి చనితి నా ప్రాంతములకు. +ప్రియహితుల నెవ్వరినిఁ గాని • పిలువ లేదు +తఱచువాడుకవిడిచి పుస్తకము గూడఁ +జేతఁగొనిపోవలేదు; సుచేతములగుఁ +బ్రకృతి శోభల సృష్టిచిత్రములఁ గాంచి +వానిసౌందర్య తేజ సం పదలయందు +—కర్రా లక్ష్మీనరసింహము', +వాని పరివర్తన ప్రభావముల యందు +లీనమయిపోవ తమమనో లీల లెల్ల +పరులుగాని ; +మోదరసవార్థమున్ది యుప్పొంగుచుండు +వార లేకాంతిసంచార +ఎవరితోఁగాని విహరింప నగగలరె +నిర్మలానంద సరసునం . దేలుటుడిగి? +వెడలి పట్టణ పువిశాల వీధులందుఁ +బ్రక్కల వెలార్చు మేడ కొప్పరముచాలు +నతులగతిని విద్యుత్ప్రవాహముల వెంటఁ \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0074.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0074.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1ca65ca0940af3f29a0e1af967b6ab582bf57a3e --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0074.txt @@ -0,0 +1,76 @@ +థ్యాబలమైన భాహ్యమున +యందలి యాచరణంపుఁ ద్రాళ్ళకు +లోఁబడి ము_క్తిమార్గముల +లోతు నెఱుంగుట మానెనక్కటా! +"ఉ. ఈయధికాంధకారము ల +యింపగ జేయుటకే పతిప్రభా +లీయసరు స్తఋక్చయచ +లీకృతదుష్కుృతజాలుఁడౌ నుపా +ధ్యాయుఁడు రామ మోహన వ +దాన్యది వాకరుఁడుద్భవించి సు +జ్ఞేయముగాగ ధర్మముల +నేర్చిన నెజ్ సుకృతాంతరంగుడై. +“చ. వనముల రాలు గింజలనుఁ +బండులు నాకుల నారగించి, జీ +వనము భరించుచు +విమల +భావమునొక్కట నిల్పి నిత్య చి +స్తనమునఁ దత్త్వము౯ Xని జ +నావళికిజ్ బ్రకటింపశిష్యునిజ్ +బనిచిన రామకృష్ణఋషి +వర్యుఁడు నిట్టు లెబుచ్చె జీవిక౯. +"మ. గురుపాదంబుల చెంత జ్ఞానియయి, లో +కుల్ భ్రాంతిమగ్నాత్ములై +ఒరసప్రక్రియఁ జూడ గానగు మతా +భిప్రాయముల్ గోరి తా +మరరుల్' దీసుక స్వాగతం ఓడ వివే +కానందపుం స్కోకిలం +బు, రసావేశతఁగంఠమెత్తి సరసం +పుంగీతి బోధింపదే. +"చ. తరుణము వేచియున్నది వృ +ధా నిదురించెద వేల? నీదు సో +మెవ్వనికిని +బనికిరా నేరదు ; నీతిభాహ్యమైన కార్యాదులయందుఁ +823 +దరులు స్వతంత్ర జీవనవి +సా +ధమ్ముల నారయ నుద్యమింప, సా +దరతవహించి తోడ్పడ ము +దమ్మున నిద్దురలేచి పొమ్ము నీ +వరసి యొనర్పఁగల్గిన స +హాయమె సేయుము శంక వీడుచు.” +అని వచించి యంతర్హితం బయ్యె నా మె +కనులదెరచి దిక్కులు గలయఁ గంటి +నలలసుశ్రావ్య నాదంబు; లప్పుడప్పు +డరుతనున్న రసాలంబు నధివసించి +కూయుచుండినకోయిల కూయితక్కఁ +దనువు సొక్కొత్త వీచువాతములు దక్కఁ +బైని వెలిఁ గాడు జంద్రబిం బంబుఁదక్క +నేమియునుఁ గంటఁబడలేదు ఎవరునన్ను +నాగతిని బ్రబోధించిరో యరయలేక +చలనమందని మదితోడఁ +సికతమున శాంతివహించి +జల్లనైన +యొక విఘడియ +కూరుచుంటిని లోనుండి యా రవంబు +మందమందముగా వినం బడుచునుండె +గనులు మూసినయపుడు నే వినినయంత +దాళి తాళినాయంతరాత్మయేవచింపు +చుండె; సంత నాత్మప్రబో +థోదయంబు +గల్గెనని లేచి యుదయపుఁ +గార్యములుగ +సము ముగించి +యెడల గప్పి +స్నానమాడి దైవోపాస +యుత్తరీయంబుఁ గైకొని +కొని, రయంబున గేహ +బాలభానుని కిరణముల్ +నీయము +మార్గుండ నైతి +బడకమున్న. +కలచవీడు వేంకటరమణాచార్యులు. + +మానవుల యభ్యున్నతికిఁ బ్రధానము సాహసము. అంతరాయములకు లోఁబడక సాహసమవలంబించినవారెప్పుడు స్వకృత్యముల +నెఱవేర్చుకొని పూజ్యస్థానపధి గమింతురు. సాహసము లేకున్నవాడెట్టిస్వల్పకార్యము నందైన నుత్తీర్ణుఁడు గానేరక, ఉన్నత పదవి +నొందజాలక, కడుంగడు హీనదశనొంది బ్రతికినను మృతకల్పుఁడగును. కాని నీతిభాహ్యమైన సహస మెవ్వనికినిఁ బనికిరానేరదు; నీతిభాహ్యమైన కార్యాదులయందుఁ \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0075.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0075.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d60db38c53b8fdc5dfbd3491873d6eb15ce64af --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0075.txt @@ -0,0 +1,14 @@ +జూపెడీ సాహసవంతులు ఇహపరదూరులగుటయేగాక కష్టములనుగూడ పొందుదురు. + +తొల్లి ధర్మజుండు ద్యూతంబున రాజ్యసర్వస్వమును +గోలుపోయి యనుజసహితుండై భార్యాసమేతముగ ద్వైతవనమున ద్విజవర పరివృతుఁడై సహామునులవలన ధర్మ రహస్యములఁ దెలిసికొనుచుండెను; అయినను,కుసుమకోమలగాత్రియగు పాంచాలియు, మహాబలసంపన్నులగు భీమాదులును ధనమూలమున నరణ్యావాసక్లేశము ననుభవింపవలసివచ్చెఁగదా యని చింతించుచుండెను. అప్పుడు, ద్రౌపదికి ద్యూతానంతరము నిండుపేరోల +గంబున దుర్మదాంధులగు ధాతరాష్ట్రు లొనరించిన దుష్కార్యము స్మరణకువచ్చి కోపమాపుకొననేరక ధర్మజునికడకేగి కౌరవులపైఁ బాండవాగ్రజున కసూయపొడమ నిట్లనియె. + +“దేవా! మహేంద్రతుల్యులగు భరతాదులనాటగోలెఁ గ్రమాగతమైన రాజ్యమును, మదపుటేనుఁగు పూదండవోలెఁ జేఁజేత విడచితిరిగదా. కపటస్వభావులగు వారితోఁ గపటముగ నుండుకున్న, గవదవిహీనమగు శరీరమును భాణములు బాధించునట్లు బాధించకుందురా. +మాయికులగు దుర్యోధనాదులయెడ మీ యమాయిక ప్రవత౯నమే చేటునకు మూలము. అదియే గాకున్న శౌర్యధైర్యములుగలవా రెవ్వరు అనురక్తయగు భాగ్యనుబోలె రాజ్యమునువదలి పౌరుషాభిమానశూన్యులై వతి౯ంచెదరు. ఆర్యా! క్రోధాగ్ని మిమ్మేల బాధింపకుఁడెనో +యెఱుఁగఁజాల. సఫలమైన కోపముగల ప్రభువులకు సర్వులు వశ్యులగుదురు. మార్దవస్వభావముగల భూధవుని నెవ్వరు గణియింపరు. రక్తచందనధారియై వివిధమణి భూషణభూషితాఖిలగాత్రుఁడై మహారధంబులపై సంచరింపఁదగిన భీమసేనుండు ఘోరారణ్యంబులఁ +బరాగ కలితగాత్రుఁడై పాదచారియై సంచరించుచున్నప్పుడైనాను, దేజశ్శాలియై యుత్తరకురుభూములజయించి రాజసూయాధ్వరం బమోఘముగ నెలఱర్చిన యర్జునుఁడు నారచీరలు కట్టవలసివచ్చినను, కఱకురా నేలలఁ బొరలుచు సుకుమారగాత్రంబులు కంది +కాయలు గాయ తైలసంస్కార శూన్యములగు శిరోజములు విరియఁబడి మొగముపైఁ బడఁ గందమూలములఁ దినుచు నేఁడు కాననంబుల సంగరించుచుండినను మీకొకింతయైనను గరుణ గానరాదుగదా. కష్ట సుఖములు సర్వసామాన్యము లయినను,బురుషకారము లేక +కార్యములు సిద్ధినొందుట దుర్లభునియును శల్పివధ గావించి ఖేదనుపనయింపుఁడనియు బెక్కు లెఱగులఁ బలికెను. + +పిమ్మట భీమసేనుండు కౌరవకృతాపకారములను స్మరియించిక్రోధతామ్రాక్షుండై దేవా! ద్రోపదిపలికినపలుకులున్యాయమార్గానుకూలములు గాని వేఱుకాదు. పండితులు ఎవరుపలికెనను అర్థమునే గ్రహింతురుగాని స్త్రీలనియు బాలురనియు వక్తల వివక్షచేయరు. దండనీతి మొదలగు వానియం దారిచేరిన నీమనము, బురదఁబడిన యేనుఁగు వోలె నడఁగుటకుఁ గారణమెఱుఁగను. తొల్లి సమస్త వైభవో పేతులమై, యిప్పుడీ కష్టననుభవించుటకంటె వేరు సంతాపముండనేరదు. ఇదియునుంగాక ప్రతాపశాలులకు సమయవిచారణ సేయఁ బరిలేదు. మఱియు నుత్సాహశూన్యులగు మానవులకుఁ గార్యసిద్ధి లేదు. పుత్రమిత్ర సహితముగఁ గౌరవుల నేనొకండ ఈ గదాదండమునకుఁ బలియిచ్చివచ్చెదు. నా కాజ్ఞయిండ” ని బరిపరివిధముల ధర్మజునకుఁ గ్రోధోత్పాదన మొకరింప యత్నించెను. సత్యనిగళనిబద్ధుఁడగు యుధిష్ఠిరుండు తొందరపడి యేకార్యము సేయరాదనియు, నవివేకమున నల్గొనర్చుట యాపదలకు మూలమనియుఁ జక్కఁగ విచారించి చేసెడువారికి సంపదలు స్వయముగావచ్చుననియు మనకు యుద్ధకాల మిదికాదనియు నెన్నియో ధర్మములఁ జెప్పవారిని గ్రోధవిముఖులఁ జేసెను. తరువాత సజ్ఞాతవాసాసంతరరంగుఁగూడ, మహాలోభచిత్తులగు దుర్యోధనాదులు తమ రాజ్యము తీసుకీయనేరరనియు, నందుపై యుద్ధంబు సిద్ధంబనియు నెంచి సమస్తాస్త్రశస్త్రవిశారదులును, మహాసత్వసంపన్నులును, ద్విజులునగు ద్రోణాదుల జయించుట దుసు౯టమనియుఁ దలపోయుచుండెను. అప్పుడు సత్యాసక్తుండను, ధర్మతత్పరుండు నగు వేదవ్యాసుండు పిచ్చేసి ధర్మజునివలన సకలసపర్యలఁగైకొని ప్రహృష్టాంతరంగుండై ధర్మజుని విచారణకారణ మెఱిఁగి ప్రతిస్మృతియను మంత్ర ముపదేశించి దీన నీయభీష్ట సిద్ధియగుననియు, దీనిని సర్వగుణసంపన్నుఁడును ధైర్యశాలియు నైన యర్జునున కుపదేశించి యొకింతకా \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0076.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0076.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f2b34b82ff5664354b86840a0f56e219c3dfb63a --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0076.txt @@ -0,0 +1,61 @@ +ల మాతని వియోగమును సహించి, తపంబున కంపుకునియు, దాన నింద్రు నీశ్వరు మెప్పించి విజయుండు విజయసాధకములగు నాయుధములఁ బడయుననియును జెప్పి యా సాత్యవ తేయుండు స్వస్థానంబున కరిగెను. పిమ్మట ధర్మజునకు సోదరవియోగము దుస్సహమైనను గార్య గౌరవము నభిలషించి ప్రియసోదరున కీయదంతంబంతయుం జెప్పి యమ్మహామంత్రం బుపదేశించి తపస్సు +కానతిచ్చెను. + +అప్పాండవమధ్యముండును సోదరుల వీడ్కొని పాంచాలి నాశ్వాసించి కవచమును ధరించి తూణీరముల సేకరించి సాహసమవలంబించి గాండీవమాత్రసహాయుండై, దట్టమయిన అరణ్యముతో నిండియున్న మహేంద్రపర్వతంబుగాంచి, అది తపోనియమంబున కుచిత ప్రదేశమని యె౦చి, +“మ. ధనురస్త్రంబులు గేఁలిదాల్చ శరధి +ద్వంద్వంబు నేపార వీ +పునబంధించి కిరీటియై కవచియై +పూనెం దపశ్చర్య య +ర్జునుఁడత్యంత గరిష్ఠనిష్ఠ నమరేం +ద్రుంగూర్చి యయ్యింద్రకీ +లన గాగ్రంబునఁ బ్రత్యనీకవిజయ +శ్లాఘాభిలాషంబుగన్. + +“గీ. గాండివముతోడ నొకయోగ ♦ దండయష్టి +యస్త్రములతోడఁ గొన్ని ద ♦ ర్భాంకురములు +కలపములతోడఁ బుండరీ ♦ కంబులు +దాల్చి క్రీడి విరుద్ధపు ♦ తపముసేసె + +అప్పుడు అయ్యమరవిభుండు వృద్ధబ్రాహ్మణరూపధారియై యీతని మనోనిశ్చయ మెఱుఁగఁగోరి సమీపించి యిట్లు పలుకఁ దొడఁగెను. + +“గీ. అన్న యెవ్వరివాఁడ వీ ♦ యడవిలోనఁ +దపముసే నెదు నీ మంత్ర ♦ తంత్రపదులు +పాకశాసన దేవతా ♦ ప్రార్థనాను +సూచకములైన యవియన్ని ♦ చూడనిపుడు. + +“క. శరచాపధారణంబున్ +బరమ మనశ్శాంతి దాంతి ♦ పరిపాకంబున్ +బరికింపఁ జంకదుడ్డును +శరణార్ధియు ననెడు ♦ నట్టి చందముదోఁచెన్. + +"శా. ఈభద్రాకృతి యమ్మహాభుజయుగం +బీదీర్ఘ కోదండమీ +యాభీలత్వమొకండొకండ భువనై +కాధ్యక్షతాహేతు వే +లాభంబాత్మఁదలంచి చేసెదొకో గో +లాంగూల భల్లూక మ +త్తేభాకీర్ణవనాంతరంబునఁ దపం +బేకాగ్రభావంబునన్. + +“గీ. ఈశ్వరునిఁ గూర్చి చేసెద ♦ వేని లెస్స +మాధవునిగూర్చిచేసిన ♦ మాకు హితము +బ్రహ్మఁగూర్చి చేసిననది ♦ పరమ తరము +తగునె యిల వజ్రధకుఁగూర్చి ♦ తపముసేయ. + +“సీ. ఆసహస్రాక్షని ♦ యాత్మసంశుద్ధికిఁ +బరమసంయమియింటి ♦ పంచసాక్షి +ఆనిర్జి తేంద్రు బా ♦ హావిక్రమమునకు +భుజగాంతకునియీక ♦ పోకసాక్షి +యాసునాసీరున ♦ హంకారగరిమకు +నిషిధాచలముమీఁది ♦ నెలవు సాక్షి +యాశశీవల్ల భు ♦ నౌచిత్యకలనకుఁ +దాపసుచేతివూ ♦ దండసాక్షి + +గీ. ఇట్టిదే వేంద్రువలన నీ ♦ వేమి ఫలము +వడ సెదవు చాలు నీవాంఛ ♦ పాడుగాను. +వాఁడు నీకంటే నేమిట ♦ వాసిగలఁడు +తగదు చాలింపుమీ విరు ♦ ద్ధంపు తపము. + +ఇట్లు వృద్ధభూసురవేషధారియగు దేవవిభుం డెంత సెప్పినను వికారమును బొందక తపంబొనరించుచుండ నాకపట భూసురుండు నిజరూపమున బ్రత్యక్షమై వరంబువేడుమనెను. అయ్యర్జునుండు సకలాస్త్రశస్త్రవిశారదులైన ద్రోణాదులఁ జంపఁదగిన సాధనసంపత్తి +నొనఁ గూర్పుమన నాయమరపతి ఇట్లనియె:- “కుమారా! అట్టిదివ్యాస్త్రము లీశ్వరారాధనమునఁగాని సమకూరవు; కాన ఈశ్వరునిగూర్చి తపంబొనరింపుము. మగుడదర్శనంబిత్తు” ననియంతర్హి తుండయ్యె. అంత నాకిరీటి యాపర్వతంబుపై నిశ్చలమనస్కుఁడై +సెలయేళ్ళముపొద్దులు స్నానం బాచరించుచు శివప్రీతికరంబులైన కర్ణికారాది వివిధకుసు \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0078.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0078.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b804813eba349781d60838e82e90a5497349974d --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0078.txt @@ -0,0 +1,45 @@ +మించిరి వేలుఫుల్ నభము +మీఁద లలాటమునందు నంజలుల్ +నించి నమస్కరించిరి వి +నీతియు భక్తియు నుల్లసిల్లఁ గా +వించె బ్రణామముల్ గరము +విస్మయముందుచుఁ బార్ధుఁడత్తరి౯. + +ఇట్లీశ్వరుండు దయార్ద్రచిత్తుండై పొర్ధుని యెదుటఁ బ్రత్యక్షమగుడు విజయుండసేక విధంబుల స్తుతి౦చి. శివునివలన శత్రు సంహార సాధకంబగు పాశుపతంబు సమంత్రకంబుగ గైకొనియె. + +పూజావ బోధ ము +శా. తేజోవంతులరయ్యుఁ దల్లిఋణముం దీర్పం బ్రయత్నింప కీ +యోజక్" మిన్న కయుంట భావ్యమె? నవీ నోత్సాహసం పూణ ని +ర్వ్యాజస్వాంతులరై యనారతము స్వార్థత్యాగ చర్యామలాం +భోజాతమ్ముల నాంధ్రదేశజనని +బూజింపుడీ సోదరుల్. +ము +మ. ప్రకటా రాతిచమూవిదారణకళాపారీణ బాహాబలా +ధికులతో రాజనరేంద్ర కృష్ణ ముఖ థా . త్రీ కాంతుల౯గన్న స +ర్వకళాస్ఫూజి౯త వీరమాత విపులైశ్వర్యమ్ము గోల్పోయి యూ +TS వాపోయెడుఁ దద్వ్యధానలము నా • ర్పం బూనుడీ సోదరుల్ . +మ. పర దేశాంగన లెల్లరుం దనదు సౌభాగ్యమ్ము వీక్షించి య +బ్బురము జెంద నఖండ నాగరికతా స్ఫూర్తి౯ విరాజిల్లి +గరిమంబుంగని నేటికిట్లు శిధిలా కారంబుతో దీనతా +భరయై చింతిలు నాంధ్రమాత వKఁ బాపం జూడుడీ సోదరుల్. +శా. శ్రీనీ రేజభవాంగనా ప్రవిమలా • శీర్వాద సంప్రాప్త వి +జ్ఞానోపార్జిత సంస్కృతాంధ్రకవితా . సామ్రాజ్యుల బూజ్యులక్ +నానాభావనిగూఢ కావ్యఘటనా నైపుణ్యుల దిక్కన +శ్రీనాధాదులఁ గన్న యాంధ్రజనని సేవింపుడీ సోదరుల్. +ఏల పాటలు.* +ఆదికవుల కరుణార్ద్రచిత్తమే వారి కవితా ప్రాశస్త్య +మునకు హేతువైనది. రామక థావిధాతను గూర్చి కా +ళిదాసమహాకవి +“శ్లోకత్వమాపద్యతీయ స్యశోకః ” +" +అని ప్రశంసించెను. ఆత్మానాత్మవివేకము కలిగి జగము +ల నెల్ల సమదృష్టితో గారవించుచు, సత్వగుణంబుల +-పోచిరాజు సీతారామయ్య. ··· +కాటపట్టులయి బరుగు మునీంద్రులే యాదిక వులుగ "నించ +బడుచున్నారు. వీరి యనుభవనివేదనమే వేదమై, పూ +జ్యమై మెప్పొందియున్నది. వీరి బోధనములే సకలరా. +జన్య సమాదరణీయములై, జాతీయ సంఘాలయాధారము +లై స్మృతులుగ బరిణమించినవి. వీరి యంతః కరుణ వి. +న్యాసములే కావ్యరత్నములై రాజిల్లుచున్నవి. స్వాను + సంస్కృత, ఆంధ్ర, ఆంగ్లేయ భాషా విశారదుడగు విద్యాధికునిచే వ్రాయబడినది. +1 \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0090.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0090.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9c1ef5da9673a0320d5f26d57c211becad0f288e --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0090.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +మనుష్య స్వభావగ్రహణశక్తియు కట్టుబాట్లు చేయుట యందలి నేర్పురుఁ గనుఁడు. + +ఇటులె “మార్గపాలి” క్రీడఁ జూడఁడు. ఇది పాశ్చాత్యుల క్రీడలలోని “టగ్ ఆఫ్ వార్ "నకు ప్రతిరూపకమో మాతృకయో యనక చెల్లదు. దీనిలోని విశేష మేమన, ధర్మాచరణైక దేశమగుట చేతను దర్భాదియుపకరణములు కల్గుటచేతను పవిత్రతగలదు. ఉన్నత జాతివారిని తక్కువజాతివారిని నిరుపక్షములవారిగాఁ జేయుటచే మైత్రిస్థానమగుచున్నది. తక్కుగల ప్రయోజనములు పైవానికివలెనే యూహింపఁదగును. + +ఆంధ్రదేశమున సుప్రసిద్ధముగ తూటాలను గాల్చెదరు. ఇందు శతఘ్నులఁ జేయువారును, తూటాలఁజేయు వారు పూలపొట్లములను మతాబ్లను అట్టి మఱికొన్ని చిత్రములనుఁ జేయువారును మొన్న మొన్నటి వఱకు నెల్లెడలు వేనవేలుండెడివారు. శాసన కాఠిన్యము హెచ్చిన కొలఁది ఈ యుత్సాహమును దీనిచే జీవించువారి వృత్తులును నశించి, జపాను దేశమునుండి వచ్చు బెండు పువ్వులు మొదలగునవి వెలసినవి. + +మఱియు దీపావళినాటికి వతఉకులు తమ ఆయవ్యయముల లెక్కల సరిపుచ్చుకొని సంవత్సరమయినట్టు. ఎంచు వాడుకయును ముఖ్యముగా బొంబాయి మొదలగు చోట్లగలదు. ఇందుచే భారతీయుల వ్యాపారవత్సరము దీపావళితో మారును. లక్ష్మీపూజగూడ నీ పండుగయందుండుటచే నిది గడుంగడు సమంజసమయియున్నది.. + +ఇట్టి పూజలతోడను క్రీడలతోడను నాచారములతోడను ననుశ్రుతముగా వచ్చుచున్న ఈ పండువు జాతీయోత్సవములలో నెంతవన్నె కెక్కినదియో మీరె యూహించగలరు. ధర్మమున నరకాపవాకరము. పితరులకు స్వస్థప్రదము. అర్ధమునకా ఆలక్ష్మినివారకము; లక్ష్మిసంపాదకము. కామమున మైత్రిని ఉత్సాహమును ప్రత్యాశను గల్పించు క్రీడలగల్గియున్నది. దీనివ్యుత్పాదకశక్తి (Educative influence) యన్న నో సర్వతోముఖము; ఆస్తికత్వము, విధి పరత్వము, యస్కామత, మైత్రి, ఉత్సాహము మొదలగునవి యన్నియు దీనివలన నుత్తేజితములగుచున్నవి. + +రాజా వెలుగోటి రాజగోపాలకృష్ణయాచేంద్ర బహదర్

+ +క.తినకీర్తియెంతకాలము +వినఁబడునిజ్జగమునందు వెలయఁగ నందా +కను బుణ్యలోక సౌఖ్యం +బున నెంతియు నుల్లసిల్లుఁ బురుషుండనఘా! + +వేంకటగిరి సంస్థానాధీశ్వరులు వెలుగోటివారని రావువారని ప్రసిద్ధినొందిన పద్మనాయకులను కులమువారు. వీరి మూల పురుషుఁడు భేతాళ నాయడని ప్రఖ్యాతిగాంచిన చెవ్వి రెడ్డియను రాజు. ఈ రాజు ఘనత గాంచిన కాకతిగణపతిదేవుని రాజ్యకాలమున శౌర్యధైర్యవితరణాది గుణంబుల నాసార్వభౌముని మెప్పించి యనేక బిరుదావళులను, విస్తార రాజ్యములను బహుమానముగ బడసెను. ఈ భేతాళ నాయఁడిట్టి గొప్ప పదవిజెందుటకు ఒక కథ జెప్పుచున్నారు. ఈ భేతాళనాయడు ఆదియందు పిల్లలమఱ్ఱియను గ్రామమునకు అధికారిగా ఉండెనట. అంతట ఒకనాడు ఆకస్మికముగ కోప్పెగ ధనము పొలములో పూడ్చియుండుటను కనుగొని +దానిని పొందుటకు గాను బలికై యోచించుచుండగా- అతని సేద్యకాఁడగు రేచుఁడను మాలవాడు తాను అందులకు బలి అయ్యెదననియు, తనవంశము నిలుపుటకై రావు వారియింట వివాహము జరుగునప్పుడెల్ల ముందుగా తన వంశమువారిలో నొక్కరికీ వివాహము జరిగించుచుండవలయునను కొన్ని పద్ధతులు నేర్పాటు చేసికొని బలియయ్యెనట. ఈ నాటి ని ఈ యాచారము జరుగుచునే యున్నది. + +ఈ వంశమువారు ఆయారాజుల కాలములో అందునా దేశములందు రాజ్యములు సంపాదించిరి.బొబ్బిలి, పిఠాపురము, జటప్రోలు మొదలగు సంస్థానములిప్పటికిని సుప్రసిద్ధినొందియున్నవి. \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0093.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0093.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..08bc7c72c37997ec3d8cf9b4d0ac18e99b04cb5e --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0093.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +శ్రీ శ్రీమహారాజా వెలుగోటి రాజగోపాలకృష్ణ యాచేంద్ర బహదర్ గారు మూలపురుషుడుగు చెవ్వి రెడ్డికి యిరువది యెనిమిదవతరమువారు. వీరి తండ్రిగారగు కుమార యాచమ నాయుడుగారు తమ జీవిత కాలములోనే అనగా ౧౮౭౮ సంవత్సరమున జ్యేష్ఠ పుత్రులగు వీరికి రాజ్యభారమును ఒప్పగించి ౧౨౭౯ (1978) సంవత్సరమున జాతివిభవముగ పట్టాభిషేకము గావించిరి. ఈ మహారాజా సంస్కృతాంధ్ర హూణ భాషలను బాల్యమున విద్యాగుణ సంపన్నులగు గురువర్యులయొద్ద విద్య నభ్యసించిరి. + +వీరికి గురుభక్తి విశ్వాసములు అద్వితీయము. బాల్యమునందు విద్యాబుద్ధులు గఱపిన గురువులను, ఎల్లప్పుడు ఆదరమున గౌరవించుచు, వారి వృద్ధదశయందుతగినసహాయ మొనర్చి పోషించుచుండిరి. దేవబ్రాహ్మణ విశ్వాసముగలిగియుండిరి. తమరాజ్యమున వర్ణాశ్రమధర్మముల గాపాడుచు, బ్రోత్సాహపఱచుచుండెను. వెంకటగిరిపట్నమున నెలకొనియుండు కాశీవిశ్వనాధస్వామి వారికి ధూపదీపనై వేద్యములు, ఉత్సవాదులు సలక్షణముగ జరుగునట్లు దగిన వరుమానముగల కలవలపూడిని శ్రీ స్వామివారికి ఏర్పాటు చేసిం. మఱియు, రాజ్యము నందుగల దేవాలయములయందు ఉత్సవాదులు చక్కగ జరుగునట్లు కట్టుదిట్టముల నేర్పాటు చేసిరి. వీరి తల్లిగారి పేర “లక్ష్మీనరసాంబా పుర”మని పేరిడి రు 3,000 వెలగల అగ్రహారంబును యోగ్యులగు బ్రాహ్మణులకు దానంబొసంగి దాని వరుంబడిని వారికి ముట్టునట్లు చేసిరి, బాల్యమునం దుండియు భారత రామాయణాది గ్రంథంబుల జదువుచు నందుబోధింపబడిన రాజనీతులను పాలనావిధులను, ఆశ్రితభృత్యుజన పోషణా క్రమంబులను, దండనా విధులను, చక్కగ అనుభవమునకు దెచ్చుకొని యుండుట వలన- యీ ప్రభువునకు మిక్కిలి భాల్యముననే రాజ్యభారము వహింపవలసివచ్చినను రాచ కార్యములను మిక్కిలి నిపుణలతోను జనరంజకముగను, సంస్థానము వృద్ధియగునట్లును జరుపసాగిరి. + +ఈ మహాప్రభువు వంశానుగతంబుగ వచ్చు భృత్య సమూహంబును మిక్కిలి ఆదరమున గాపాడుచుండెను. + +ఈ మహాప్రభువు తనుకు యుక్తమనిదోచిన కార్యములకుమిక్కిలి వితరణతతో బహుమానములిచ్చుచుండెను. ఈ ప్రభువు తన భృత్యులయొక్క కార్యనిపుణత్వమును, నమ్మకమును యోగ్యతను బట్టి క్రమక్రమముగా వారిని అభివృద్ధిలోనికి దెచ్చుచుండువారు గాని విద్యావంతుడనిమాత్రము గౌరవించువారు గారు. ప్రతిసంవత్సరమును ఉద్యోగస్థులయొక్క పనిని, వారుపడిన కష్టమును యోచించి వందలకొలది బహుమానములిచ్చు వాడుక పెట్టుకొనియుండిరి. మఱియు భృత్యులయిండ్లయందలి శుభా శుభ కార్యములకు వారివారి యోగ్యతలననుసరించి సహాయముజేసి పోషించుచుండిరి. గుప్త దానమే శ్రేష్టతమమైనదని వీరి యభిప్రాయము. అందుచేత వీరుచేసిన దానములయొక్క వివరము ఇతరులకు తెలియదు. + +వీరికి ఆంధ్రభాష యందభిమానము మెండు. కవిత్వము జెప్పగల పండితవర్యులకు విశేష సహాయము జేయుచుండీరి. వీరిధన సహాయమువలన అ నేకమంది పండితులు గ్రంధములను ప్రచురింపగలిగిరి. అట్టి పండితులలో గొందరికి వర్షాశనంబుల నేర్పాటు చేసిరి. వీరి కాలమున ఆంధ్రకవులు రచింపఁగా నచ్చు వేయింపఁబడిన గ్రంథములు ౧(1) రాధాకృష్ణ సంవాదము, ౨ (2) శిశుపాలవధ, 3 (3) దశకుమార చరిత్రము, ౪(4) శృంగార పద్యరత్నావళి, ౫ (5) అమరుక కావ్యము, ౬ (6) శ్రీకృష్ణాభ్యుదయము, ౭ (7) గీతగోవిందము, ౮(8) బ్రహ్మకైవర్తములోని బ్రహ్మగణేశ ప్రకృతిఖండములు ౯(9) హాలాస్య మహత్మ్యము, ౧౦ (10) కాళిదాసప్రకరణము, ౧౧ (11) వినోదకధాకల్పవల్లి, ౧౨ (12) గోపికథా కాముది, ౧౩(13) సుమనోవినోద భాణము, ౧౪ (14) కథాసరిత్సాగరము, ౧౫(15) యాచశూరేంద్రవిజయము, ౧౬(16) ఉత్తరరామచరిత్ర నాటకము, ౧౭(17) సంస్కృత కవిజీవితములు, ౧౮ (18) రుక్మిణీ పరిణయము, ౧౯(19) రావణుని చరిత్రము మొదలుగాగలవి అనేకములు గలవు. + +వీరికి అంధ్రమున జక్కని సాహిత్యము గలదు. అందువలన పండితులగువారు వచ్చినవారి గ్రంధములను స్వయముగా పరిశీలించి వారితో జర్చించి వారివారి శక్తిసామర్ధ్య ములు తెలిసి కొని గౌరవించుచుండిరి. + +“ఆంధ్రసాహిత్యపరిషత్తు”ను మదరాసున స్థాపించి రాజాగారి సహాయముగోరిరి. వీరీయుద్యమమును పట్టు \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0094.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0094.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6433cfc972e79294c28c2087964aa2be383a74c3 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0094.txt @@ -0,0 +1,58 @@ +దలను యోచించి రు ౧౦,౦౦౦ ల గౌవర్న మెంటుపత్ర +ములను బహుమానముగ నిచ్చిరి. + +మద్రాసునందు శ్రీవిక్టోరియా మహారాజ్ఞి పేర ఘోషావైద్యశాలను గట్టుటకై ఒక లక్ష రూపాయలను ప్రభుత్వమువారికొసంగిరి. నెల్లూరునందు క్రైస్తవులు హైస్కూలును స్థాపించి హిందూ బాలురకు గూడ ఉన్నతవిద్యను గఱపుటకు ప్రారంభించిరి. కొంత కాలమైన పిమ్మట ఈపాఠశాలాధికారులు హిందూ బాలురను కొందరిని వారి మతములోనికి గలుపుకొనిరి. అప్పుడు కొందరు హిందూ హైస్కూలును స్థాపించిరి. కాని ఉత్సాహము మెండుగా నున్నను ధనసహాయము లేనందున ఈపాఠశాల నానాటికి క్షీణదశనొందసాగెను. అట్టి సమయమున విద్యాభిమానులును, స్వమతాభిమానులునగు శ్రీరాజా గారు +ఈ ధర్మము యొక్క ఆవస్యకతను చక్కగా దెలిసికొని +దాని పోషణను తామే భరించుట కొప్పుకొనిరి. ఇప్పుడీ పాఠశాల వెంకటగిరిరాజాగారి హైన్కూలని సుప్రసిద్ధి జెందియున్నది. ఈ పాఠశాల యొక్క భవనముల కొఱకును, పోషణ కొఱకును ఇదివర కనేక వేలరూపాయలు ఖర్చు పెట్టబడెను. + +ఇదియును గాక అప్పుడప్పుడు మదరాసు మొదలగు +గొప్పపట్టణములయందును, కుగ్రామములయందును స్వదేశాభిమానము గలవారు యత్నించిన సత్కార్యముల కెల్లను వెయ్యి మొదలు పదివేలవఱకును చెక్కు సారులు విరాళములనొసంగి కీర్తి గాంచి యున్నారు. + +ఈమహారాజుగారికి బాల్యమునుండియు సామునందును గుఱ్ఱపుస్వారియందును మృగయావినోదమునందును +అభిమానము విశేషముగా కలదు. వెంకటగిరి పట్టణమున +గల అనేక గరిడీశాలలకు విశేష ధనమును ప్రతిసంవత్సరమును ఒసంగి జీర్ణించుచున్న ప్రాచీన విద్యలకు ప్రోత్సాహము గలిగించుచుండిరి. మఱియు తామును, రాజ +బంధువులును, నగరికి సంబంధించిన 'జట్లు' నౌకరును +దేహపటుత్వము జెడకుండ సాముచేయుటకు గాను రాజ · +భవనమున౦దే గరిడీర్థలము నేర్పాటుచేసి యున్నారు. +వీరు గతించునప్పటకి గి సంవత్సరముల వయస్సు చెల్లి +యుండినను ప్రతిదినమును తప్పక గరడీలో సాముజేయుచు +తక్కినవారిని బ్రోత్సాహపఱచుచుండువారు. ఈ కాలమునందలి కాలిబంతిఆట, టెనిస్సు, క్రికెట్టు మొదలగు ఆటలయందు అభిమానముండినను గరిడీసాములు +వలన దేహమునకు స్థిరమైన పటుత్వము గలుగునని వారి +నమ్మకమై యుం డెను. + +ఈప్రభువు గారు గుఱ్ఱపుపందెములు పోలో +మొదలగు +ఆటలయందుకూడ మిక్కిలి అభిమానముగలిగియుండిరి. +అందువలన మదరాసులో స్థాపింపబడియుండు 'జంఖా +నా' కొఱకు అనేక వేలరూప్యములను ఖర్చు పెట్టి మే +లైన సౌధమును జంఖానా మైదానమునందు గట్టించి +యిచ్చిరి. హిందూ విశ్వవిద్యాలయమునకు గాను వీరు ఇరు +వదియైదు వేల రూప్యములు విరాళమొసలిగిరి. మదరాసు +నందు “ల్యాండు హోల్డర్సు అసోసియేషన్" అను పేరుతో +నొకసభ నేర్పాటుచేసిరి. అందులకు శ్రీమహారాజా గారు +అగ్రాసనాధిపతిగ నుండి దానిని మిక్కిలి జయప్రదముగను +జమీందారులకు మిక్కిలి ఉపయోగకరముగను జరుపు +చుండిరి, జమీందారులకు సంబంధించిన బిల్లులను ప్రభు +త్వమువారు శాసన నిర్మాణసభలోనికి దెచ్చినప్పుడెల్ల +వాటివిషయమై చక్కగ నాలోచించి, జమీందారుల +యొక్క అభివృద్ధికి నష్టకరంబులగు విషయములుండిన +వాటినిగుఱించి సవినయముగను పట్టుదలతోను విన్న ప +ములను జేయుచుండిరి. + +ఈమహారాజాగారును శ్రీశ్రీ బొబ్బిలిమహారాజా +గారును మిక్కిలి పట్టుదలతో గృషి చేసి “ఇంపార్టబిల్ +యస్టేట్సు బిల్లు" అనుచట్టమును గౌక్నరుగారి చట్టనిర్మా +ణసభలోదెచ్చి అంగీకారము పొందునట్లు మిక్కిలి పా. +టుపడిరి. ఈబిల్లువలన అనాది సంస్థానములు అన్యా +కాంతములు కాకుండునట్లు సంరక్షింపబడుచున్నవి. + +చట్టముల ననుసరించి వినయవిధేయతతో న్యా +యముకొఱకు ప్రభుత్వమువారితో పోరాడుట తప్పుగా +దని వారిదృఢనమ్మకము. తల్లి అయినను, పనితొందరల +లోబిడ్డయొక్క ఆకలిసమయము మఱచియుండినను, బిడ్డ +యొక్క రోదనలను విని ఆబిడ్డకు పాలిచ్చి పోషించు +చున్నది. ఒకప్పుడు చిఱకుపడినను నైజమగు తల్లి +తన ధర్మమును ముఱువజాలదు గదా! + +ఈనాములను గురించి వచ్చిన తల్లి గాయిదాయందు +వీరు విశేషముగ పోగాడీ పూర్వకాలమున మదరాసు \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0095.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0095.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c4971778a01b889509c9290adc40f81ec1b882de --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.2,_No.1_(1918)/page_0095.txt @@ -0,0 +1,39 @@ +రాజధానియందలి జమీందారులు చేసిన భూదానములను +నిలిపి శాశ్వత యశస్సును బడసియున్నారు. + +ఈ మహారాజాగారి రాజభక్తి అద్వితీయము. రాజభక్తి అనునది యీ కుటుంబము వారికి వంశానుగతింబుగ వచ్చుచున్నది. ఈ కుటుంబమువారి పూర్వచరిత్ర మును జదివిచూచినయెడల ఎచ్చటను ఏనాడును, ప్రభువునకు విరుద్ధముగ కక్షగట్టి యుద్ధములు చేసినట్లు గనుపడదు. + +ఇప్పుడు జరుగుచుండు ఘోర సంగ్రామము ప్రారంభమయినప్పుడు, వీరు మూడు లక్షల రూప్యములు ప్రభుత్వమువారికి సహాయముగ నిచ్చిరి. మఱియును, యుద్ధనిధికి సహాయముగా అనేక వేల రూపాయలు పంపుచునే యుండిరి. వారి వాగ్దత్తమును వారి పుత్రులగు యిప్పటి రాజాగారు నడుపుచు నేయున్నారు. ఇదియును గాక శ్రీవారు మోటారు అంబ్యాలెన్సుకు గాను రెండు మోటారులగొని యిచ్చిరి. + +ఇట్టి మహోదారుడును, జనప్రియుడునగు ఈ మహాప్రభువు వాణి ౧౮౧౭ (1817) సం॥రమున జననమంది ౧౯౧౬(1916) సం॥రం జూలై నెల ౨3(23) తేది ఆదివారమున స్వర్గస్థులయిరి. + +ఇప్పుడు శ్రీవారి ఏక పుత్రులగు శ్రీశ్రీ రాజాగోవింద కృష్ణ యాచేంద్రబహదర్ గారు తండ్రిగారి యొక్క అధికారమును వహించి వంశానుగతంబగు మర్యాదల ననుసరించి ప్రజల మనస్సున కానందముగలుగునట్లు రాజ్యపరిపాలన జేయుచున్నారు. + +శరదృతువు

+ఓ శరదాగమంబ నిను . నుజ్జ్వలమూతిని సర్వసస్య సం +వేశిత దివ్యపూర్ణఫల వృద్ధినిఁ గన్నులఁ గాంచి కమణక +స్వాశయముల్ ముదంబలర బ్రాహ్మణజాతి సమస్తదేవతా +భ్యాశ సపర్యఁజేసి కడు పారగ శారదగాంచగా వణి +గీశయు లాపణప్రచుర దీధితులొప్ప సువణజాల సం +నేశిత భూరిచర్చల న భీష్ట సుఖాప్తినిఁ జూడఁగా ధరా +ధీశులు క్షత్రియుల్ జ్వలద ధిజ్య శరాగనపూజసేసి యా +కాశముపిక్క టిల్ల ఘన కాహళికాది రవం బెసంగ ది +-క్క శులు తల్లడిల్ల మహి నెన్నగ దిగ్విజయంబు సేయు నా +కరూశలుపోయె నా బల మ యారె ఫలంబదిపోయె శౌర్యమ +మ్మా శుభదృష్టిఁ జూడు మొక మక్కు వదక్క నికేమిలేదు మే +మో శివపూజసేయ నిది యొప్పు నె నీకు నిదేమిఘోర మ +మ్మా శశి కాంతిఁ జూచిన మానిధి పద్మముసొంపుఁ జూడ నా +కాశ వినిర్మలప్రభ ల • గాధనదీనదముల్ ప్రవూణ నీ +రాశయముల్ త్వదీయ మహిమాజిత శక్తిని జూపుచుండ మా +యాశలదేల తేర్యవిపు డైన నిను ననుపట్టివార +ల +మ్మా శతసంఖ్యలుండి ముద మార శరన్నవరాత్రులంచు వి +ప్రాశన శక్తి పూజనము • లచ్చట నచ్చటఁ జేయుచుండియుజ్నె +నీ శరణంబు జొచ్చిరిఁక నీ బల శక్తులఁ జూపి తొల్లి మా +పో శరదంబవణ ముల కున్నతిఁజేసి వసిష్ఠ భీమ వి +త్తేశ సమాన విడ్విదుర లేయన సంతతిమేలు మమ్మరో. +శారదచంద్ర నీదుగుణ +శారద చంద్ర నీదు గుణ +హా రహిమించునంచు నుతు +సంపద లెందరు సత్క వీళ లా +అద్భుత వైఖరి చేసి చాటిన \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/meta.json b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30680faa302873fe9dd48061602f7f642cf7effd --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/meta.json @@ -0,0 +1,98 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 30, + "total_pages": 39, + "filename": "Grandhalaya Sarvasvamu - Vol.3, No.1 (1918).pdf", + "pages": { + "4": { + "quality": 1 + }, + "6": { + "quality": 3 + }, + "7": { + "quality": 4 + }, + "8": { + "quality": 3 + }, + "9": { + "quality": 1 + }, + "10": { + "quality": 1 + }, + "11": { + "quality": 1 + }, + "12": { + "quality": 1 + }, + "13": { + "quality": 1 + }, + "15": { + "quality": 1 + }, + "17": { + "quality": 4 + }, + "18": { + "quality": 4 + }, + "19": { + "quality": 3 + }, + "20": { + "quality": 3 + }, + "21": { + "quality": 4 + }, + "22": { + "quality": 4 + }, + "23": { + "quality": 3 + }, + "25": { + "quality": 4 + }, + "26": { + "quality": 4 + }, + "27": { + "quality": 3 + }, + "28": { + "quality": 3 + }, + "30": { + "quality": 3 + }, + "32": { + "quality": 3 + }, + "33": { + "quality": 3 + }, + "34": { + "quality": 3 + }, + "42": { + "quality": 3 + }, + "43": { + "quality": 3 + }, + "50": { + "quality": 3 + }, + "51": { + "quality": 3 + }, + "52": { + "quality": 3 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0004.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0004.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5ff452e530aed034b2da67014571a437c1c530df --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0004.txt @@ -0,0 +1,82 @@ +కవిపాట (పద్యములు) +ఉమర్ అలీషాక విగారు +ధికాగీతము (పద్యములు) +బసవరాజు అప్పారావుగారు +ద్రగ్రంథాలయము —బరోడా +చారగ్రంథాలయములు బరోడా +థాలయస్థాపన +నూరి వేంకటనరసింహశాస్త్రి గారు +దూ దేశ గ్రంథ భాండాగారుల సభ +-థాలయములు +దండు నారాయణరాజుగారు +చార గ్రంథాలయములు—— +మైసూరురాజ్యము +కేంద్రగ్రంథాలయము_బరోడా. +కాలశాఖ:- కధలు చెప్పునట్టియు, “సినిమెటొ +గ్రాఫు" యంత్రమునుండి చిత్రపటములను +చూపునట్టియు, సమయము • +బరోశాయందు జరిగిన ప్రదర్శన +మునందు గ్రంథాలయశాఖ:- +విధ దేశములయందలి గొప్ప గ్రంథాలయ +ముల పటములు +విధ గ్రంథములు, చిత్రపట ప్రదర్శన సాధ +సములు +E. +2 +5 +h +గంజామండల గ్రంథాలయ సంఘము— +మొదటి కార్య నిర్వాహక సభ +రెండవ కార్యనిర్వాహక సభ +క్షాత్రయుగమునాటి హింద్వార్యులు—— +వారి భూగోళశాస్త్రజ్ఞానము +మాడపాటి హనుమంతరావు గారు +ఇంద్రవర్మ కోణ్ణణగూరు శాసనము +వంగూరి సుబ్బారావుగారు +కాగితములు లేని పుస్తకములు +గ్రంథవిమర్శనము. +౧ విజయవిజయము +౨ ప్రియదర్శిక +3 జ్ఞానాంజనము +୦୪ +ర జీవ కారుణ్యము +C +50 +౫ స్మరణామృతము +౬. గోఖలే పరమహంస +విజ్ఞ ప్తి. +- +సుజ నానంద నీగ్రంధాల యము - రాయకుదురు. +గ్రంథాలయోద్యమవ్యా ప్తి +గోపరాజు బ్రహ్మానందము గారు +చిత్రపటములు +00 +" +కేంద్రగ్రంథాలయము_ బరో శాం +99 +30 +93 +92 +39 +13 +" +33 +" +32 +"" +35 +OF +6ల + సంచార గ్రంథాలయముల పెట్టెలు +౬ బొంబాయి గవర్నరు గారి సతీతిలకమగు +వెల్లింగుటను ప్రభ్వి గారికి బహుమతిగా +నియ్యబడిన, గ్రంథాలయ పేటిక ౧౩ +సంచార +౭ మహాభారతానుసారము ప్రపంచ +పటము +౮ రామాయణానుసారము ప్రపంచ +93 +ల శాఖ +2 +1 +3 \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0006.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0006.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9e9b0901a0a43b45b6dfab7f9a636e20d352ec16 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0006.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +కేంద్రగ్రంథాలయము - బరోడాబాలశాఖ

+ +500px|center \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0007.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0007.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2d009461429bc02216ecface26099fb2035be387 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0007.txt @@ -0,0 +1,48 @@ +నేనువచ్చానమ్మ ♦ నేనువచ్చానె +అలసి౦చించకరారె ♦ యాడుకొందాము. + +ఏడాది తొలికౌఁగి ♦ లెచట దాచా? +నాపూల పల్లకీ ♦ నేపొంతవిడిచి? +తేనె వసంతాల ♦ తీరమ్ములాడి +పసుపుకోకలు పిరం ♦ దసియాడదాల్చి +నేను వచ్చానమ్మ ♦ నేరువచ్చానె +ఆలసించకరా ♦ యాడుకొందాము. + +వేకువే వికసించు ♦ వేసాలమొల్ల! +ప్రొద్దు ప్రొద్దునపూయు శ్రీ ముళ్లైవరోజా! +మువ్వముల్ రువ్వేటి ♦ మధ్యాహ్నమల్లే! +అందాలుపిదికేటి ♦ సందేసంపంగి! +పైరగాలికినవ్వు ♦ పడుచుగేదంగి +నేనువచ్చానమ్మ ♦ నేనువచ్చానె +ఆలసించకరా ♦ ఆడుకొందాము + +చూచినామోయికు ♦ చ్చుల పూలరంగ! +నీముగ్ధ రూపు వ ♦ న్నెలకోడెకాడ! +చిగురుపాగాచెంగు ♦ లెగిరి జీరాడ! +పడుచుప్రాయము నివి ♦ పగిలిపోవ౦గ +తోపుచీరెలమావి ♦ దాపలిదిశల +విరజాజిపందిళ్ళ ♦ వెలపలి పొదల +నిన్నుజూచామోయి ♦ నెఱజాణతునక! +నీకు చిక్కామోయి ♦ పోకిళ్లపుట్ట! + +ఎవ్వరే ననుబల్క ♦ రించేరు ఇచట +మురళివాయించుచే ♦ పోవుచుండగను + +మావికొమ్మను నేను ♦ మన్మధాకార! +నిలుపఁజాలనిరక్తి ♦ నిన్ను పిల్చేను. +నిన్నుజూడకమున్నె ♦ నీదివ్యమూర్తి +నీపూఁత్రవాసనల్ ♦ రాపాడినన్ను +నాచిత్తమునుగూడ ♦ దోచెంగదోయి! +నిన్నెఱుంగకముందె ♦ నిన్ను భావించి +ప్రేమించినానోయి ♦ బేలనై స్వామి! +మావికొమ్మను నేను ♦ మన్మధాకార! +నిలుపఁజాలనిరక్తి ♦ నిన్ను పిల్చేను. + +తొలిజాము చల్లగా ♦ తొలగినపిదప +ఆటపాటలరక్తి ♦ యలసినవెనుక +వీధిలోపల ధూళి ♦ వేడియెత్తంగ +కడవల నీరాన ♦ కాకు లేగంగ +వేసవి తలసూప ♦ నేసొక్కిసోలి +నిష్క్రమింతావేళ ♦ నిలుతురే మీరు? +ఎవ్వరే ననుబల్క ♦ రించేరు ఇచట +మురళివాయించుచే ♦ పోవుచుండగను. \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0008.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0008.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4bc4f3cb4d4252ad98dbcd7a4b8284ee7847a189 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0008.txt @@ -0,0 +1,41 @@ +నేను వస్తానోయి ♦ నేను వస్తాను +మొగ్గమల్లను నేను ♦ మురిపాల మొలక ! +నీయుత్తరీయంబు ♦ నడబట్టికొని +నీకప్పురపుతమ్మ ♦ నిగ్గునందికొని +నీనిల్వుతిలకమ్ము ♦ లోన చెమ్మగిలి +నీరాగమాలలో ♦ దారమైపెనగి +వలపుతో కడదాక ♦ నిలచియుంటాను. + +సన్నజాజిని నేను ♦ సరసాలచైత్ర! +తేనెచిమ్మను నేను ♦ తీపారుపుత్ర! +నీ సిగపూలలో ♦ వాసనైయణగి +నీ కంఠమాలలో ♦ రేకునైకలసి +పూలు రేకులుకూడ ♦ పొలుపారుదాక +నీ వాక్కుకర్థమై ♦ నే వెల్దుతాను +చూపుపాపనై ♦ నే నటిస్తాను. + +ఎడబాట్లు కలిగేటి ♦ యెండ కాలమున +ననునీడక కృశించు ♦ ననరాణియెవత? +నా వేణువను కిరు ♦ ణమ్ముగానూది +అప్పగింతలుపాడు ♦ నార్ధకాలమున +ఎల్లెడనాకులు ♦ అల్లుడువేళ +అంటియుంటానువ్యు ♦ రపుడు నాదండ + +గన్నేరుమొగ్గనే ♦ గరువాలగడ్డ! +నిన్నుమోహించాను ♦ నిండారుకూర్మి +నీదు కౌగిటనన్ను ♦ నిలువనిమ్మోయి +నీ శయ్యనన్ను రా ♦ ణింపనిమ్మోయి +నీ నవ్వుచల్వలో ♦ నాననిమ్మోయి +నీ లాలనసుఖాన ♦ జోలనిమ్మోయి + +మందారమునునేను ♦ మాధీృపిపాసి +నీకుపచ్చనిరూపు ♦ నేకోరినాను +ఏ కిన్నెరస్వరాన ♦ ఎలుగెత్తిమమ్ము +పిలిచితో ఆముద్దు ♦ పిలుపులోపలనె +కలదు నీదువియోగ ♦ గద్గదస్వరమె +నే నెఱుంగుదునోయి ♦ నీరహస్యములు +ఎందుకో అలస్య ♦ మెందుకోఅలత +ఎందుకో సందేహ ♦ మెందుకోకొణత +అందుకోవోయి! మో ♦ హనసూత్రధారి +నాప్రేమపూస లం ♦ గపుదండగట్టి. + \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0009.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0009.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5edc91aebd24d4a8ce6bfad473418c69c777f750 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0009.txt @@ -0,0 +1,46 @@ +కుసుమమంజరి

+ +అనునిమేషము విచి♦త్రా కృశుల్ దాల్చి +యఖిల ప్రపంచ మ♦హా రాజ్యమునకు +బట్టంపురాణియై ♦ పాలించుచున్న +ప్రకృతికి మ్రొక్కులు ♦ పదియాఱువేలు. + +పరిదృశ్యమాన ప్ర♦పంచరంగమున +నాకస్మికంబుగా ♦ నవపేక్షితముగ +బంధ మోక్షంబులు ♦ బాపపుణ్యములుఁ +గష్ట సుఖంబులుఁ ♦ గలుగుచుతుండు +నానంద గు× సిలో +దు'ఖగంధంబుల ♦ దొరలించుచుండు +సంతాపవార్ధి నా♦శా తరంగములు +వినులమౌ క్తికములు ♦ వెదజల్లుచుండు +శుక్తిమౌ క్తికచయి ♦ చూపట్టు చిరుకు +కడలిలోఁఁడి యుప్పు♦గల్లగుచుండు +నందకు వెం టైన ♦ యంబు దాగమము +నెమ్మికి నానంద ♦ నిలయమౌచండు +రాల్చెడు కొమ్మలు ♦ కాల్చుచుకుండఁ +జగిరిం చుకొమ్మలు ♦ చిగిరించుచుండు +నొకచేత మెఱయుచు ♦ నుండు కాంచనము +మఱియొక్క చేతిలో ♦ మాయమౌ చుండుఁ +జెలువంపుఁదొడవున ♦ జిల్లాడిగ మెఱ రూ +మణి యొక్క తఱిఁ జచ్చు ♦ మందగు చుండు +గడగడసర్వాంగ ♦ కములఁ దూలించు +చలిగాలి యొక వేళఁ ♦ జల్ల నౌ చుండు +సురభిళకుసుమంబు ♦ శుష్క కంటకము +నొక్క గులాబియం ♦ దొడఁ గూడినట్లు +గుణమును దోషంబుఁ ♦ గూడి యొక్కడ నె +యతివిచిత్రంబుగా ♦ సగ పడుచుండుఁ +గర్మపద్ధతిఁబట్టి ♦ కాలంబుఁబట్టి +మంచి చెడ్డలగతుల్ ♦ మారుచునుండు +నిచూచుచునుండ ♦ నింతటిమార్పు +లెట్లుకల్పించునో ♦ యెవరెఱుంగుదురు? +కష్టంపు పేటిలోఁ ♦ గౌతుక నౌక +సంతోష జలధిలో ♦ సంతాపశిఖరి +యేలనిర్మించునో ♦ యెవ్వరి కెఱుక? + +కొమరారుచెంగల్వ ♦ కొలని తీరమునఁ +గుదురైన సురపొన్న ♦ గున్న కొమ్మలను +వంటియు వంటక ♦ యట్టెతూఁ గాడి +కులికెడు పొగడపూ ♦ కొమ్మ మాయమ్మ +మనుసయామిని ♦ మాధవుఁ గాంచి +పొడవున మాయమ్మ ♦ పులకించినపుడు +సొంపైన చిగురాకు ♦ జొంపంబునడుమఁ \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0010.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0010.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4478b57a7fe0f3b39b32ae0db1f5451a7249b970 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0010.txt @@ -0,0 +1,72 @@ +బూసంత మేనితోఁ ♦ బుట్టితి నేను +మాయక‘్మతో ఁగూడి ♦ మలయానిలమున +విలసిల్లు సురపొన్న ♦ విరిగొమ్మకూడ +వాతల్లితనివార ♦ ననుఁగన్న యపు డె +యుల్లంబు రంజిల్ల ♦ నొక మొగ్గఁ దొడిగె +సాగంబులో గొని ♦ శ్రమాల నందించి +సంతితి సంతాప ♦ సంతతిఁగుర్చి +కలిగించుచుండఁగాఁ ♦ గన్న తల్లులకు +సంతానమన నింత ♦ సంతోష మే మొ +పొన్న యుఁబొగడయు ♦ మున్ను న్న కంటెం +గన్నులపండువు ♦ గా నొప్పుచుండే +సురపొన్న క్రొన్నను ♦ సొంపొందుచోటఁ +జిగురాకు దువ్వల్వ ♦ చిక్కని మెత్త +నేనుంటి నెండ క♦న్నెఱుఁగక యుండఁ +జంద నానిలమిచ్చు ♦ జలశీకరముల +చలువల వెన్నెల ♦ చలువలదోగి +యేకష్ట మెఱుఁగక ♦ యే మిర్వురమును +బొదలుచు నుంటిమి ♦ పూటకు ఁబూట +నుల్లంబు పొంగార ♦ నొండొంటినొగసి +కులుకుచుఁగంటిమి ♦ కోరకాకృతులఁ +బుప్పొడి నెత్తావిఁ ♦ బొరయకమున్న +తోరంపువిరిదేనె ♦ దొరలక మున్న +వచ్చియురానీ జ♦వ్వనపుఁ మిసిమి +జైలువారు చెలువల ♦ చెలువంబుఁ దెగడి +మనములఁద నియించు ♦ మారూపు ఁజూచి +సంతోమునివచ్చి ♦ షట్పదగణము +మాచుట్టుఁదిరుగుచు ♦ మధురగీతముల +భావంబుదెనియంగఁ ♦ బాడంగఁ దొడఁగె +లలిత వసంత వి♦లాసంబుగా +మంచిమూ ర్తంబున ♦ మాకిర్వురకును +బసితనంబుదొరంగి ♦ పరువంబువచ్చె +నెలజవ్వనంబు రే♦కెత్తంగఁ దొడఁగె +మలయ సమీర కు♦మారుఁ డాయెడ నె +చూకమ్మతావుల ♦ మలయించెఁగడలఁ +దళతళ మెఱయు చి♦త్రాస్వాతులట్ల +తనమానసంబును ♦ దనియించుకుమ్ము +బాలచంద్రుఁడుచూచి ♦ పక పక నగియె +మావికాసంబును ♦ మావిలాసంబు +మా యనురాగంబు ♦ శ్రీ మాచెల్మిఁజూచి +మకరందమునకంటె ♦ మతవన్నె హెచ్చు +మధుగస్వరంబుతో ♦ మా పేరిమీఁదఁ +మింగా ♦ గానంబు చేసి +వేగుననిండార ♦ $రిసిన వమ్ము +గని వెల్లనగుచు న♦క్షత్రంబు లెల్ల +మాలోనఁబొంగారు ♦ మకరందమందుఁ +దమరూప మొకసారి ♦ తళుకుమన్నంత +నది ధన్యత ♦ యని పొంగిపోయె +నెడబాయకున్న మా♦యిగువురి చెలువు +కూత నానంద మ♦నోరమంబయ్యె +నిరువురి పరిమళ ♦ మేకమై దెసలఁ +జెలువొందఁ గడునుల్ల♦సిలె నొక్క రజని +యెల్లదిక్కులనుండు ♦ నిందిందిరములు +పండు వెన్నెలవోలె ♦ బయలెల్ల విరియు +వలపులచే నాన ♦ వాల్నట్టి వచ్చి +మధురామృతముకంటె ♦ మాధుర్యమగుచు +మాలోన నిండారు ♦ మకరందమాని +సమ్మదంబునఁబొంగి ♦ స్వాంతంబు లలర +మధురాకృతులనొప్పు ♦ మామూలమున నె +వరలె వసంతా ఫ్లై ♦ వసుమతినను చుఁ +బొగడ పొన్నల నేము ♦ పుట్టుటకతనం +బ్రమదావనంబు సా♦ర్థకమయ్యే పనుచు +భావంబులిగురింపఁ ♦ బాటలుపాడె. +నాకుల చాఁటున ♦ నగపడకుండం +గాసంత మేనితోఁ ♦ గ్రాలుచుండినను +బొగడంగఁ దగునట్టి ♦ పూవులమగుట +నిఖిల భూభాగంబు ♦ నిండె మాతావి +ప్రత్యూష పవన సం♦పత్తితోఁ గూడిఁ +బరిపూర్ణమయ్యె మా♦పరువంబుఁగూడ +సుదయరాగంబుతో ♦ నొక్కింతసేపు +మిలమిలలాడుచు ♦ మేమాడు చుండ +బాలసూర్యుఁడు తన ♦ బాహులు సాచి +పరువంపుమా మేన ♦ బంగారుపూసె \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0011.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0011.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..103a07af3afc3d3eb04c1329cb6d28fb34b39612 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0011.txt @@ -0,0 +1,88 @@ +సకలలో కామోద . సరణిఁజేకూర్చు +నీవసంతం చెప్పు . డిట్ట' లేనుండి +యలరింపవ లెనని +యాశలుమాకు +మోహన సంగీత మును బాడుకొనుచు +నగులు మాతావుల నయంచువచ్చి +మురియింపవలెనని ముచ్చటల్ మాకు +గలు వగంద పుగొండ +చిఱుత మారుతములు +వలపింపవలెనని +చక్కటునుండి +చెంగటఁజేరి +కుసుమమంజరి +యేగాలిచే సె మమ్మింతటి వాని +నా గాలియేవచ్చి . యన్టై కూలించి +మాబంధ మెడలించి • మమ్ముఁగొంపోయి +యంతరాళంబున నటుఁటుఁద్రిప్పి +పచ్చిక బయటను బడఁద్రోసిపోయెఁ +జొన్న పూఁగొమ్మను బొగడ యున్న దియొ +పొగడయేయున్నదో . పొన్న పూఁగొమ్మ +మాహింప రాకుండ +యిగువురి పరిమళం +నొకరీతినుండి +బిదియిది యనుచు +విభజింపరాకుండ • విలసిల్లుచుండి +వాంఛలు మాకు +యెన్ని కోరిక +నెంత యోగంతోష +పరువంపు రూపు +జగతికంతకు సుధాసారంబుఁజిలుకు +వెలయింపవలెనని వేడ్క లు మాకు +లీరిక లెత్త +మిగురించుచుండఁ • +బాపపుదైవమో . ప్రకృతి యేలొ +బంధంఁ దెగఁగోసి • పరఁతీర్చుకొనియఁ +దల్లిగర్భమునుండి . తరలిన వేళఁ +గోరకా-కృతిఁబండు • కొనియున్న వేళఁ +పండు వెన్నెలలు మా +చిగురాకు నును సెజ్జ • +చెదరక యుండ +మముఁ బ్రియంబునఁ జేర్చి +మాతల్లులెపుడుఁ +నిగనిగలాడు మా +నెమ్మేనులందు +దిన్న గాఁగన్నులు +తెఱవని వేళఁ +గనుపిచ్చిజగ మెల్లఁ +గాంచిన వేళ +యేవేళగణియింప +నెట్టిదో కాని +గులికింపవలెనని కోర్కులు మాకు +మవ్వంబు సెడకుండ . మాకోర్కులిపై +ఫలియింపవలెనని • భ్రాంతులుమాకు +అవనిజీవుల యాళ కంతంబు లేదు +ప్రకృతి ఇప్పుడుఁ గృపా భావంబు లేదు +ఈవసంతంబిట్టు లే యుండి యుండి +యేరీతిమారునో +యెవ్వరి కెఱుక! +యీయళి సంగీత +మేవేళ కెట్టు +లేమయిపోవునో యెవ్వరి కెఱుక ! +యీ మలయానిలం బిటునటుఁదిరిగి +యెటువచ్చియెటు లేనో +యెవ్వరికెఱుక ! +యీచల్వ రేయెండ • యింతలో జరిగి +యేయెండ గాయునో . యెవ్వరికెఱుక ! +యీనును జిగురాకులీరీతినుండ +నేకాఱువచ్చునో యెవ్వరి కెఱుక! +పిలిసిన కోర్కుల విలసిల్లు మేని +కేపాటువచ్చునో . యెవ్వరికెఱుక! +యేమని చెప్పుడు నేకైక నిమిష +పరిణామశీలయా * ప్రకృతిచందములు; +యిట్టెమాకీ వేళ . కీపాటుగలి గె; +పరికింపఁ జెలిమియుఁ బగ యును లేక +యంతలోన నె మార్పు నందించుచున్న +యీ ప్రకృతిని మనమేమనఁగలము? +భిన్న భావంబులు భిన్న తేజముల +భిన్న గుణంబుల . భిన్న రూపముల +నగ పడుచుండు నీ యఖిలజగంబు +నేక తేజంబున నే యుద్భవించి +యేక తేజంబున నే వృద్ధి గాంచి +యేక తేజంబున నే లీనమంది +యేకీభవించుటయే సత్యమేని +యేకాకృతి వెలుంగు . నీశ్వరుఁ డెపుఁడు +జీవులఁ దరియింపఁజేయునయేని +నిర్గుణుండైన యా నిర్మలమూర్తి +సగుణుఁడై సేవావ సరమిచ్చు నేని +యేభక్తులైన మ*మ్మిగువుగఁ జేర్చి \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0012.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0012.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c34a9f45756a97f265e4f0e460e7b613e501035b --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0012.txt @@ -0,0 +1,48 @@ +గుణవిశిష్టంబైన ♦ కోవనుగూర్చి +విశ్వేశునర్చించు ♦ వేళ రాకు న్నె? +సచ్చిదానంద ప్ర♦శాంత భావమున +నైక్యానుసంధాన ♦ మబ్బక యున్నె? +పొగడకుఁబొన్నకు ♦ బూవులమైన +వాస నావశత నీ ♦ వాంఛజనించె +నిది యపరాధమం ♦ చెవరనఁగలరు? + +మొయ్యిరా అమ్మోర్ని మొద +మొయ్యిరా పల్లకీ మొయ · +౧, మనపాట గాలిలో నన లెత్తు పువ్వురా, +కన్నె పెదవులజారు కలలోని నవ్వురా, +యేటినురగల పైని నీడేటి బాతురా, +దారమున ముత్యంపుతీరుగల నాతిరా, +ఆడుచూ పాడుచూ, +అందముగ వడచుచూ, +మొయ్యిరా అమ్మోర్ని మొక +మొయ్యిరా పల్లకీ మొయ్, +9. అలలతల పై గెంతు యెలమావి మొక్కరా, +మన తే నెపాటల మంచులో చుక్కరా, +వెండిబుడల్లోన నిండు పన్నీరురా, +పెండ్లికూతురుకంట వెడలుకన్నీరురా, +ఆడుచూ పాడుచూ, +అందముగ నడచుచూ, +మొయ్యిగా అమ్మోర్ని మొలకు +ముయ్యి రా పల్లకీ మొయ్. + +“శ్లోకమైన శోకము” +[ అజవిలాపము. ] + +నిద్దుం జన్ను 'వ పయి నిలిచి నిమిష +మాత్ర సఖి యైన యా సుమమాలఁ గాంచి, +సోలి కన్నులుమూసె భూపాలు దయితే ; +నెలను రాహువు మ్రింగ వెన్నెలయుఁబోలె. +ఆ. ఆతఁడేడ్చె సహజమైన ధైర్యము గూడఁ +గలఁగిపోవ, భాష్పగద్గదముగ ; +ఇనుముగూడఁ దాప మెనసిన మెత్తనౌఁ; +దనువు గల్గువారిఁ దడవవలెనె?. + +తే. " అకట! యించుక మై సోఁకి నంతఁ బువులు- +సైత మాయువుఁబోకార్పఁ జాలు నేని, +పాపిదైవమ్మునకు నింకఁ బ్రాణికోటిఁ +జంపవలెనన్న దేనితోఁ జంపరాదు ? + +తే. కాక, మృదు వైన వస్తువుఁ గాకు సేయ +మృదు పదార్థంబ తెచ్చునో మృత్యు వెపుడు? +మంచు సోఁకున నలగు తామరసవల్లి +కనుఁగొనిన నిందు మొదటి తార్కాణగాదె? \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0013.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0013.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53f5e01d4b25bc3bd4d273d87aa2fa9bd69f5ac9 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0013.txt @@ -0,0 +1,83 @@ +తే. ఈ కుసుమమాలికయ చంపునేని, యేల +నన్నుఁ జంపద యెద నిడికొన్నఁ గాని? +నిషము నమృతంబయగు నొక్క వేళ, ననుృత +మేనియు విషంబయగు నేమొ యీశ్వరేచ్ఛ! + +తే. అదియుఁగా దేని నా యభాగ్యంబు కృతన +యిట్టు లీ క్రొత్తపిడుగు నిర్మించె బ్రహ్మ; +మ్రాని నియ్యది గూల్పశ్, దానికొమ్మ +నాశ్రయించిన లేఁదీఁగ నగడువతి చె! + +క. తొలినుండి యెన్ని తప్పులు +పలుమఱు చేసినను గోపపడియు నెఱుఁగ వో +చెలీ! తప్పులేనివాఁడను ; +బలుకవు నేఁడేల యొక్క పారిX నాతోకా ? + +తే. టక్కు కూరిమిఁ జూపువాఁడను శకుండ +నేనని తలంచినావుసూ నిజము, గాన +మధురహాసిని యరిగితి మరలకుండ +నాకుఁ జెప్పకయే పరలోకమునకు. + +తే. దయిత వెన్నంటి చనినది, దాని విడిచి +యిట్లు వెన్కకు మరలంగ నేల నాడు +కూళ జీవము? తాఁజేసికొన్న తప్పు +వలని వలవంత లిపుడు సైఁపంగ వలయు + +తే. సురత భేదంబుచేఁ బొడసూపినట్టి +చెమట తుంపుకు లింకను జెడువు నుదుట ! +ఇంతలో నస్తమించితి విట్టు లకట +నీవు ! దేహుల బ్రదుకెంత నీరసంబు ! + +తే. ఆత్మలో నేని, మున్ను నీ కప్రియంబుఁ +జేసియెఱుఁగను నన్నేల పాసితబల? +పేరు క్షితిపతిఁ గాని, భావింప భావ +సిద్ధమగు కూర్మి నాకు నీ చెంతఁ గాదె? + +తే. గండుఁదేఁటుల నిగ్గులు గలిగి, పువులం +గూర్పఁబడియుండు నీ వక్రకుంతలములఁ +గదలఁజేయుచు మరల నీబ్రదుకునందు +నాసపుట్టించెడిని గాలి, యబల! నాకు. + +తే. నాదు ప్రాణమ! వేగ కన్దవను విచ్చి +లెమ్ము నాదు విషాద భరమ్ము మాన్ప; +రేఖ హిమవంతు గుహ నావరించు తమము +వెలఁగి తొలగించు నోషథి విధము దోఁప. + +తే. అలకలు చలింపఁ బొలిచి మాటాడలేని +నీదు నెమ్మోము నన్నుఁ గుందించె నిపుడు ! +లోనఁ జిక్కిన తేంట్ల నిస్వాన మడఁగ +రాత్రి నిదిరించు కొందామరయును బోలె. + +తే. చందమామను రాతిరి, చక్రవాకి +తోడిపులుగును భానియుఁ గూడు మరలఁ; +గాన విగ్రహాంతరం బోర్వఁగలుగు ; నీవు +మరలకయ చన్న నోర్తు నెమ్మాడ్కిఁ జెపుమ? + +తే. ఎల చివురుటాకు పాన్పుపై నిడినఁగాని +కందిపోవును నీదు చొక్కంపు మేను; +అట్టిది లతాంగి ! యిఁకపయి నెట్టు చెపుమ +యోర్వఁగల్గును జితిపయి నుంచినపుడు ? + +ఆ. ఇదిగో చెలువు ! నీకు నేకాంత సఖి రత్న +గళన, జీవకళ దొడంగి నీవు +నడ బెడంగులెల్ల నుడుగఁ, జప్పుడు లేక +నీదు వెంటనె మరణించెఁ బోలె. + +తే. కోయిలలయందు ముద్దుఁ బల్కులు, మరాళి +కాల సగతులు, లేఁడి +కన్నియలయందుఁ జలకటాక్షములు, పవన +చలితలతలందు విభ్రమ విలసనములు, +తెల్లముగ నిల్పినావుసూ, దివికి నేఁగ +వలచియుండియు నీవు నాపాటుఁదలఁచి; +కాని, యనియెల్ల నీవియోగమునఁ గుందు +నాదు హృదయము నాదుకొనంగ లేవ. + +తే. అల్ల మాకందతరువుఁ బ్రియంగులత యు +నలుపు గాఁ బెంచితివి మిధునమ్ము గాఁగ; +బెండిలి సేయకుండఁ +దగలివోవుట యిటు నీకుఁ దగదు సుమ్ము! + +తే. సుదతి ! నీ చేసినట్టి దోహదము వలనఁ +బెరిగిన యశోక మిడి, నీదు కురుల కెకట! +సొమ్ములుగు నిచ్చుచుండిన సుమములిప్పు +డెట్టులు నివాపనేళ నీకిత్తుఁ జెపురు? \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0015.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0015.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..059dc1cf411818debe9f4b438ab5e836206d85b3 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0015.txt @@ -0,0 +1,72 @@ +లెలుకలును గబ్బిలాలు నక్కలును దక +ఎగకు పేడలవు ప్రాణు లా తరుణమందు +గింగురు నినాదమున గూయు కీచురాళ్ళు +మనసు చీకాకు వడఁ బాడు మశకములును +జంకు గొలుపఁగ బూసఁగొట్టు సర్పములును +పండ్లభ్రము దీపములమీఁద వాలిగాలు +మిడుతలును నింగి కెగురుచు - మిడిసిపడెను +మెరుగు కీటకములు దక్క మెలఁ్యవపుడు +చారులును చోరులోను నభిసారికలును +జారులును యామికు లె తిగ్గువారలపుడు +జాగరవ్రతదీకులు సలుపువారు +విరహతాపానలంబున వేగునారు +రోగభరమున వెతలకు గ్రాగువారు +యోగ విద్యా విహారులై యొప్పువారు +నౌకలును పొగబగ్గును నడుపువారు +నాటకాదులు హరికధ లాటపాట +లాడువారును వినువారు సరయువారు +కార్యభారనిరుగ్నులై కాంక్షి తార్ధ +సిద్ధికై దీర్ఘ యోచనల్ సీ.యువారు +అవని జీ: త సంగ్రామమందు విజయ +ఫలముఁ బడయంగఁజాలక బ్రతుకురోసి +దారుణక్రియలకు బుద్ధిఁ దార్చువాను +గాక తక్కినవారలు గాఢనిద్ర +కలన సుఖియించువార లాకాలమందు. + +అడవిపాట + +అల్లుఁబువ్వులు పాపట-నల్లుకొనుచు +గొజ్జగులదండఁ జేతఁ- గైకొని నిలాస +మడరఁ గర్పూ పఃఁటి పుప్పొడులదాఁటి +వచ్చి యొకకోన కానలోఁ - బాటపాడు +నట్టి కాపులపిల్ల యే-మ నెనొ వినుము. +"ప్రియుఁడ! ఎండేగినావు నక్-విడిచి యిచట +గానఁగా రావు కానలో-గానలోల +బాలల +గేలి పాలు జేసి +వెడలఁ జైల్లు నె వికచార వింద నేత్ర +గమ్ము; ఈదండ నిడుదు వ-క్షుమ్మునందు +ప్రణయమున ముద్దు పెడుదు వ క్త్రమ్మునందు॥ నెఱ॥ +గాన పాండిత్య గరిమ లో-కము జయించి +పంచరురవాబ్ది జగమును -ముంచి వైచి +మధుర గంభీర రవమున - మరల నెళ్తు +కోకిలము కన్న వింతగా-నీకుఁదోఁచు +పాటపాడెద రావయ్య - ప్రాణసఖుఁడ +ఆటలా డెద రావయ్య - ప్రాణహితుఁడ॥ ౨॥ +తేనె సోనల కంటెను - తియ్యనైన +ఇకురసమున కంటెను నెక్కుడైన +సోమ పానంబు కంటెను - చొక్కమైన +- +చక్కెరకుమించి యమృతంబు - ధిక్కరించు +కనుక తేజంబునకుఁ జూట్కి మలపునట్టి +రచనములఁ బ్రొద్దుపుచ్చెద - జమ్ము మ్ము +వచనముల వేట సూపెద - పలుకరమ్ము॥ +పువ్వుఁబువ్వునుయాచింపఁ - బోవునట్టి +మధుపమునుఁజూడు సహచరి - మానెనేమొ +కొమ్మకొమ్మకుఁదిరుగుచుఁ - గూయుచుండు +పికమునను జూడు సహచరి విడిచె మొ +మదన కొలువున జీతంబు కదిరి ము +వంకఁజూమము సహచరి - బాసె నేమొ +మిన్ను మ స్నేరుగాకుండ మేఘుజలము +కొఱకు నెలుగెత్తి చను వాన కోకిలంబు +కలువతూండ్లకు కొలఁకులఁ - గాలి కొలఁది +-- +111> +- +బొరు రాయంచపిండుల దారిఁజూడు +సహచరిని బాసి యెందైన - సాగునేమొ +నీవు నను వీడిపోవంగ - నేమికతము ? +నీవు నాముద్దుఁ దీర్ప వ - దేమికతము ?॥ నెల్లు ॥ +ఆకుతొడి ను నెలమావి - మ్రాకు గం మె +పువ్వుతోడి గెను మల్లికా - మోహనాంగి · +పెనఁగొనియె జాజిలత గురి- విందతీఁX \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0017.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0017.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c26c7582ddee6b4794548c53640c349f67ce209a --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0017.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +ఆనందమయమైన +యా ప్రేమరాజ్యంబు +రాధరాణి నేలునే +చెలియరో +రాధ పున్నెము పండునే॥ + +నా మోహపుతున్న +నా నోముల ఫలంబు +నా నాధుడేల రాడే +అయ్యయో +నను వీడి పోయినాడే॥ + +నాజీవి తేశుండు +నాదువలపుల పేడు +నాకృష్ణుడేల రాడే +అయ్యయో +నను మరచిపోయినాడే॥ + +బరోడా మహరాజు భారతవర్షమందున్న స్వదేశ ప్రభువుల కెల్ల నాయకమణి. దివారాత్రములయం దెల్ల చదువుచున్నను, వ్రాయుచున్నాను, మాట్లాడుచున్నను, నడుచుచున్నను ఎల్లప్పుడునుగూడ,- “జనసామాన్యమును ఉద్ధరించుట ఎట్లు " +అను ఆలోచనయే ఆమహారాజు యొక్క మనస్సును వేధించుచుండును. అమెరికాదేశము ఔన్నత్య శిఖరాగ్రమును బొందుటకు ప్రాధాన్యముగ సహకారియైనది, దేశజులయందెల్ల అస్థిగతమై యుండిన గ్రంథాలయ సంపదయేయని - ౧౯౧౦వ సంవత్సరమున ఆ దేశమునకుబోయినప్పుడు, బరోడా మహరాజు గ్రహించెను. వెంటనే - స్వదేశమునకు తిరిగిరాకుండనే - +గ్రంథాలయోద్యమముచే తనరాజ్యమందుండు ప్రజలనెల్ల విద్యావంతులుగ జేయనెంచి, గ్రంథాలయ శాస్త్రవేత్తయగు +బోర్డును దొరగారిని ప్రజల జీవితమువందొక నూతనవికాసమును గలుగజేయ తనరాజ్యమున కంపెను; ఆయన బరోడా రాజ్యమున కేతెంచి, కేంద్రగ్రంథాలయమును స్థాపించి, స్థిరమైన పద్ధతిని నిరూపించెను. ఇప్పుడది భారతవర్షమున కంతకును ఆశ్చర్యజనకమై, ఆదర్శప్రాయమై ఒప్పినది. + +గ్రంథాలయమనగా “కొన్ని గ్రంథములను పత్రికలను ఒకచోటచేర్చి, జనులు తమంతటతాము వానినుపయోగింప విడుచుట" అనునభిప్రాయము. మన దేశమునందు ప్రబలియున్నది. గ్రంధములను పత్రికలను ఒసంగుటకు మాత్రము ప్రాముఖ్య మియ్యగూడదు. వాని నొసంగినంతమాత్రమున ప్రయోజనమేమియు లేదు. ఇచ్చిన దాని నెల్ల ఉపయోగింపజేయుటయే బరోడా కేంద్రగ్రంథాలయముయొక్క నిరంతర ప్రయత్నమైయున్నది. తనదగ్గరనున్న వస్తువుల నెల్ల ఉపయోగింపజేయుటకు +ఎల్లపుడును నూతన మార్గములను నెరుకుచునే యుండును. తనదగ్గరకు వచ్చు ప్రతిచదువరికిని ఒక పుస్తకమును +సంపాదించి పెట్టుటయు - తనదగ్గరనున్న ప్రతిపుస్తకమునకు ఒక చదువరిని సేకరించుటయు ఆగ్రంథాలయముయొక్క +నిత్యకృత్యములు. చదువుటయందు రుచిని ఎట్లు కలిగింతును? ఎక్కువమంది జిజ్ఞానులు సెట్లు ఆకర్షింతును? వారికొఱతల నెట్లు తెలిసికొందును? ఆకొఱతల నెట్లు చదువరుల మనములకు గోచరింపకుండ వారి రుచులను, నిష్ప్రయోజన గ్రంధములనుండి ప్రయోజనకరములైన గ్రంధములమీదికి ఎట్లు మరలింతును? రాజ్యమునం దెల్లెడలను నూతన గ్రంథాలయములు బయలు దేరునట్లు చేయుటెట్లు? అట్లు స్థాపింపబడినవాని నెట్లు ఉజ్జీవింపజేసి, కార్యకారులుగ చేయగలను? చదువజాలనివారి నెట్లు స్వాధీనపరుచుకొందును? బాలుర నెట్లు మోహింపజేతును? ఉపాధ్యాయులు, సంఘసేవకులు +మొదలగువారి ప్రీతిని, తోడ్పాటును ఎట్లు పొందెదను? గ్రంథాలయము సంఘమునకు కేంద్రస్థానముగను, జ్ఞాన \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0018.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0018.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2821119466e36f08e47460c05a50463c4dc08484 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0018.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +శోధనకు నిలయముగను, చేయుటెట్లు?- అను చింతనలే కేంద్రగ్రంథాలయమును కలతబెట్టుచుండును. ఈ ప్రశ్నలకు జవాబులను చాలభాగ మది కనుగొనినది. మిగిలిన వానికిగూడ కనుగొనుచున్నది. + +గ్రంథాలయములయందు బాలురు ఆటలాడుకొనుటకు - అవకాశముగల్పించుట కలలోనైన తలంపజాలని విషయము. ౧౯౧౨ సం॥న మహారాజాగారి అభిలాషచే కేంద్రగ్రంథాలయమునందు బాలశాఖ ప్రారంభింపబడినది. అభివృద్ధి మాగ౯ములను సరియైన దృక్కులతో చూడజాలని వారికీవిషయము వింతగొల్పవచ్చును. “గ్రంథాలయములు చదువుటకా, ఆటలాడుటకా? గ్రంథాలయములకు పోవు పిల్లలు ఆటలకు మరిగి చెడిపోరా? వారి “కాలము వృధా కాదా?" అని అట్టివారు ప్రశ్నింతురు. ఈ +కాలమునందు గ్రంథాలయము పెద్దవారలకు మాత్రమెకాదు; భాల్యమునుండియు గ్రంథాలయములరుచిని చూచినవారే పెద్దవారైన పిమ్మట వానిపోషకులగుదురు. అందుచేత పెద్దలకంటే పిల్లలకు కావలసిన విషయములందే ఈకాలమునందలి గ్రంథాలయములు విశేషశ్రద్ధను వహించును. ఆటలకంటే పిల్లలకు హృదయరంజకములగు విషయములెవ్వి? +గ్రంథాలయమున కనుబంధముగ నున్న బాలశాఖయందు ఆటలనాడుకొనుటవలన పిల్లలెందుకు చెడిపోయెదరు? ఆనందముగానుండుట లాభకరముగాదా? వివేకము మందముగానుండుకాలము బాల్యమనియు పిల్లలు ఆటలందు వినియోగించు కాలము వృధాయగుటకు బదులు అభివృద్ధి హేతువనియు తెలిసికొనుడు. బాలశాఖను నడుపునట్టి భాండాగారియెడల క్రమముగ పిల్లలు ఉంచునట్టి నమ్మకము, చూపునట్టి గౌరవములను చూచినవాడెవ్వడును - అక్కడవారు ఆడునట్టి ఆటలు అనావశ్యకములనియు అసంగతములనియు వారిగుణములను చెరచుననియు చెప్పజాలరు. బాల్యమునందు గ్రంథాలయ +మనువలలో దగుల్కొనజేసి, గ్రంథపఠనాభిలాషను కలిగించి, పెద్దవారగునప్పటికి - అనగా వారివివేకము మందముగా నుండుటనుమాని జాగరూకతావస్థను పొందుకాలమాసన్నమగుసరికి - గ్రంథాలయముయొక్క ఆశ్రయులుగ చేయుచున్నపని చూచినవారెవ్వరును బలశాఖయందు పిల్లలాడుకొనుటను చూచి వానివలన లాభము లేదని భ్రమింపరు. + +భారతవర్షమునందు కథలు చెప్పు ఆచారము మిక్కిలి పురాతనము. మనగృహములందు ఇప్పటికిని ముసలమ్మలు తమచుట్టును పిల్లలనుచేర్చి వారికి చక్కని కధలను చెప్పుచుందుకు. గ్రంథాలయ శాస్త్రమునందు ప్రపంచమునంతకును ఆదర్శప్రాయమైయున్న అమెరికాదేశమునందీ కథలు చెప్పుటను, గ్రంథాలయముల ప్రయోజనములను నెరవేర్చుకొనుటకై ప్రధమమునందుపయోగింపబడినది. అందుచేత అమెరికానుండివచ్చిన శాస్త్రవేత్తచే ప్రారంభింపబడిన బరోడా కేంద్ర గ్రంథాలయమునందుగూడ కొద్ది సంవత్సరముల క్రిందట కధలు చెప్పుపద్ధతి ప్రారంభింపబడినది. + +కథలు బాలురకు అత్యానందమును గలుగజేయును. కథలవలన బాలురకు దైవభక్తిగలుగును. కధలువినుట వలన తమంతటతాము ఏర్చుకొని చదువజాలని గ్రంధములను వారు చదువుట కభిలాషకలుగును. ఇంతేగాక తమకు కధలు చెప్పునట్టి భండాగారి యెడల ప్రేమ గలిగి, అతడు చెప్పునట్టి బోధనలయందు విశ్వాసము కుదురును. +"ఓహో! ఏమిటిది? కర్రపెట్టెలు, కొన్ని చిన్నవి, కొన్ని పెద్దవి, కాని అన్నిటియందును పుస్తకములు కలవు. వీనియందేమియు విశేషమున్నటులు నాతలంపునకు దట్టుటలేదు ఈ పెట్టెలమందేమైన విశేషమున్నదా? అవికూడ సందేశమేమైన దెలుపు నాయేమి?" అని బగోడా కేంద్రగ్రంథాలయమును దర్శించిన గొప్పవారొకరు అనిరట. ఆ పెట్టెలయందు విశేషమేగలదు. ఆ సంచార గ్రంథాలయ పేటికలు పైకి జీవము లేనివిగ కాన్పించుచు \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0019.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0019.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..40b972b39ef736158a1c67dedb1c98bfbba9c8a4 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0019.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +బరోడా యందు జరిగిన ప్రదర్శనమునందు గ్రంథాలయ శాఖ

+ +500px|center + +500px|center \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0020.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..60dbdb562e88896b7aee74e5ad1c0afc1d35fa26 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0020.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +బరోడా యందు జరిగిన ప్రదర్శనమునందు గ్రంథాలయశాఖ

+ +500px|center \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0021.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0021.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..139a89378614d8602b6c3e0013e94487b9570ba5 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0021.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +న్నను, ఉన్నతమైనభావములందు జీవించియేయున్నవి. నలుదిక్కులకును - పట్టణములకు, పల్లెలకు, యంత్రశాలలకు +స్త్రీ సమాజములకు, పాఠశాలలకు, కారాగారములకు, రక్షకభటస్థానమునకు - పలుస్థలములకుపోవలెనని అవిఉరకలెత్తు చున్నవి. అనేకల్లెలయందలి గ్రంథాలయములకు ఈ సంచారగ్రంథాలయపేటికలే ప్రాతిపదికములైయున్నవి. + +కర్ర పెట్టెలు — అందులో గ్రంధములు - అంతే - ఆవి వివిధజనులమనస్సులయ౦దు నాగరికతాబీజములును నాటుచున్నవి. అనేకగృహములనవి సౌఖ్యవంతములుగ జేయుచున్నవి. అనేక పాఠశాలలయందలి పిల్లలకవి జ్ఞానబోధనుగావించుచున్నవి. ఒంటరిగానుండు అనేకమందికవి స్నేహితులలోటును దీర్చుచున్నవి. అవి అద్భుతములను చేయుచున్నవి. అయినప్పటికి వానిఖరీదు స్వల్పము. అందుచేత కేంద్రగ్రంథాలయము వారు ఈపనినిమిక్కిలి ఆసక్తితో చేయుచున్నారు. + +ఈశాఖను దర్శించినపుడు ఆగొప్పవారే ఇట్లనిరట:- + +“బొమ్మలుచూపు నాటకశాలతో సమానమైన స్థితికి దిగుట గ్రంథాలయమునకు దగినపనిగాదు. గ్రంథములను పత్రికలను సంపాదించి, జనులు చదువుకొనుటకియ్యవలసిన గ్రంధాలయము - జనులను ఆనందపరుచుటకు ప్రయత్నించుటయా? కేంద్ర గ్రంథాలయమువారికి పిచ్చిఎత్తియున్నగాని చిత్రపటప్రదర్శనశాఖను ప్రారంభించి యుండరు” దానికి గ్రంధభాండా గారిట్లు జవాబిచ్చెను:— "అయ్యా ! దయచేసికొంచెము శాంతము వహింపుడు. నేను చెప్పుసంగతులు వినకుండ నన్ను నిందించకండి.” దానికిగూడ ఆగొప్పవారిట్లనిరి: “వెంటనేమీజవాబా? ఇట్టి నిరుపయోగమైన పనినిగూడ సమధి౯౦పబూనిన ప్రయోజనమేమి?" అందుమీద గ్రంథభాండాగారి శాంతముతోనిట్లు చెప్పెను:— “చదువురాక జ్ఞానము లేక, భావములులేక, ఉన్నతస్థితిని పొందవలయుననెడి కోరిక లేక, జీవితమునందానందములేక, అసహాయులై, నిర్భాగ్యలైయున్న జనులకొరకు ఈచిత్రపటప్రదర్శనశాఖను ప్రారఁభించితిమి. నిత్యజీవనమునందు వారి కనుభవసిద్ధములుగనుండదగిన ఆనేక విషయములను గూర్చిన చిత్రపటములనువారికిచూపి బోధింతుము. ప్రకృతిశాస్త్రము, మానవశరీరము, ఆరోగ్యము, కళలు, పరిశ్రమలు, మున్నగు అనేకవిషయములనుగూర్చిన పటములను వారికిజూపి, జ్ఞానవంతులుగచేసెదము. నాటకములు, చరిత్రలు, కథలు మున్నగునవిచెప్పుచు వానికి సంబంధించిన బొమ్మలనుమాపుచు వారికానందమును కలుగచేసెదము. భూగోళశాస్త్ర విషయములను పటములతో బోధించి, వారికియీ ప్రపంచముయొక్క స్వరూపమును గోచరింపజేతుము. వివిధ దేశములందలి జనులనడవడికలు, గొప్పస్థలములు మున్నగువానినిజూపి వారికి జిజ్ఞాస గల్పింతుము. ఇంతేగాక ఇంకను అనేక సంగతులు వారికి పరిస్ఫుటముగను, హృద్దతమగునట్లును బోధింతుము. 'సినిమెటో గ్రాఫ్' ప్రదర్శనములలో ప్రదర్శకుడు ఊరకే నిలువబడియుండులాగున మేమునిలువబడియుండము. ఒక బొమ్మనుచూపుటకు పూర్వము, చూపుచున్నప్పుడు, చూపుటముగింపబడినప్పుడుగూడ, మేముమాట్లాడుచునేయుండి ఆ బొమ్మనుగూర్చి వివరించుచు దానివలన నేర్చుకొనవలసిన సంగతులను వారికి చెప్పెదము. ఈబొమ్మల ప్రదర్శకములకు అందరును రావచ్చును. ఎవరైనను సొమ్మేమియు ఇయ్యనక్కరలేదు. రాజ్యములందు మారుమూలలనుండుటచే, 'సినిమెటోగ్రాఫ్' కంపెనీలు ఎప్పుడుగానిపోజాలనట్టి కుగ్రామములకుగూడ మా సినిమెటోగ్రాఫ్ నంపి, జనుల కానందమును గలిగించెదము అంతట వారి అభిప్రాయములన్నియు మారి, వీరుచేయుచున్న పనినిగూర్చి మెచ్చుకొనిరి. + +ఈ కేంద్రగ్రంథాలయమును స్థాపించి కొద్దివత్సరములు మాత్రమే అయినప్పటికిని, నవీనగ్రంథాలయోద్యమము +భారతవర్షమున ఎట్లుప్రబలచేయదగునో ప్రదర్శించినది. ఈ కేంద్రగ్రంథాలయము ఇపుడు రాజాగారి స్వంతభవనమునందే ఉన్నది. దానికి ప్రత్యేకభవనమును నిర్మాణముచేయుటకై ప్రయత్నములు రాజుగారు చేయుచున్నారు. దీనినికట్టుటకై ప్రత్యేక మొకస్థలమును లక్షరూపాయిలు ఖరీదునకు దీసికొనిరి. మహారాజుగారికీ కేఁద్రగ్రంథాలయము ముద్దుబిడ్డ. ఇక దానియొక్క అభివృద్ధికేమి కొరతగలదు? \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0022.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0022.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bf2f80d32fcf71f4cf2b2ff038c8174ceca47590 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0022.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +గ్రంథాలయోద్యమము బరోడారాజ్యమున ౧౯౧౦ సంవత్సరమున ప్రారంభమైనది. ఈయుద్యమము ప్రారంభమయిన ఒక సంవత్సరమునకే సంచార గ్రంథాలయములనుగూడ గ్రామములకు పంపుట కేర్పాటుచేసిరి. + +పెద్ద గ్రామములయందుగూడ స్వంతముగ గ్రంథాలయములను స్థాపించుకొనుటకు షెక్కు సంవత్సరముల కాలము పట్టును. ఇక కుగ్రామములమాట చెప్పనక్కరయెలేదుకదా! ఇంతేగాక జనులకెల్ల ఉచిత ప్రారంభవిద్యనొసంగుటచే, గ్రంథములుకూడ వారికెల్లరకును అందుబాటులోనుండుట ఆవశ్యకమాయెను. కావున రాజ్యమునందు మారుమూలలనున్న గ్రామములకుగూడ +సంతతము గ్రంధము లందుబాటులోనుండుటకు సంచార గ్రంథాలయములవంటి సాధనములు మరిలేవు. సంచార +గ్రంథాలయము మూలమున గ్రంథములను ఒక గ్రామమునకు పంపినప్పుడు, ఆగ్రామమునందలి జనులకు గ్రంధపఠనాభిలాష కలిగి కొంతకాలమగునప్పటికీ, తామేస్వంతముగ గ్రంథాలయమును స్థాపించుకొందమను కోరిక కలిగి, గ్రంథాలయస్థాపనకు మార్గమేర్పడును. + +ఈ ప్రయోజనముల నన్నిటిని గ్రహించినవారై సంచార గ్రంథాలయములను ప్రారంభించి, కర్రతో చేయబడిన ఒక చిన్ని పెట్టెయందు వివిధములగు గ్రంథముల నేర్చిపెట్టెదరు. అపెట్టెకే సంచార గ్రంథాలయమని పేరు. రాజ్యమునందు గ్రంథాలయములేని ఏ గ్రామమునకైనను లేక కొద్దిగ్రంథములు మాత్రము కలిగియున్న గ్రంథాలయములుగల గ్రామములకైనను, ఎక్కువ ఖరీదు గ్రంథములను కొనునట్టి స్థితియందు లేని పట్టణ గ్రంథాలయములకైనను, పాఠశాలలయందలి గ్రంథాలయ ములకైనను, సేవాసంఘములు - స్త్రీ సమాజములు విద్యార్ధి సంఘములు, వర్తక సంఘములు, మొదలగువానికైనను ఈ +సంచార గ్రంథాలయము లంపబడును. గ్రామమునందున్న పాఠశాల ఉపాధ్యాయుడుగాని లేక ఇతర పెద్ద వనిషి గాని గ్రంధములు అందరికిని ఎరువిచ్చి తిరిగి వసూలు చేయుటకు అంగీకరించినయెడల, సంచార గ్రంథాలయ మంపబడును. దానిని గ్రామమునకు పంపి, తిరిగి తెప్పించుకొనుట కగు వ్యయము లన్నియు ప్రభుత్వమువారే భరించెదరు. + +సంచార గ్రంథాలయముల నుంచు పెట్టెలు రెండు విధములు; ౧. చిన్నది. ౨. పెద్దది. చిన్నది 18½ అంగుళముల పొడవును, 9½ ఆంగుళముల వెడల్పును, 12½ అం.ఎత్తును గలిగి, ఒక్కటే అరను గలిగియుండును; దీనికి తలుపు రెండు రెక్కలుగనుండి, తాళము వేయుటకు గొళ్లమును గలిగియుండును. ఎత్తుటకు వీలుగనుండునటుల పెటైకు రెండువైపులను అల్కాలను గలిగియుండును. పెద్దపెట్టెకుగూడ రెండువైపుల అల్కాలుండును. ఇది నిలువుగా సమానభాగములుగ విభజింపబడిన రెండు అరలనుగలిగి యుండి, ఆ రెండును, మధ్యను మడతబందులచే కలుపబడి యుండును. దీనిని తెరచినప్పుడు, రెండు ఆరలును ఒకదానిని ప్రక్కకు రెండవదివచ్చి, 28 అం. పొడవు, 9 అం. వెడల్పు, 12½ అం. ఎత్తుగలిగిన ఒకేబీరువావలె నుండును. (రెండు అరలను తెరచినప్పుడు, మూసినప్పుడున్న పొడవులో సగము వెడల్పుగను, మూసినప్పుడున్న వెడల్పునకు రెట్టింపు తెరచినప్పుడు పొడవును అగును.) ఈ పెట్టెలు ఎత్తుటకు వీలుగనుండునటుల పైనగూడ అల్కాలు ఉండును. చిన్న పెట్టె ఖరీదు రు ౪ లు; అందు రు ౨ం లు విలువగల ౧౫ గ్రంథములుండును. +పెద్దపెట్టె ఖరీదు రు ౮. అందు రు ౪ లు విలువగల 3౦ గ్రంథములుండును. పట్టికలు మొదలగువాని నుంచుకొనుటకై, రెండు పెట్టెలకునుగూడ పైభాగమందు చిన్న అరలుండును. + +తిరిగి ఈ సంచార గ్రంథాలయములు రెండువిధములు. కొన్ని పెట్టెలయందుండు గ్రంథములు స్థిరముగా నుండును. మరికొన్ని పెట్టెలయందుండు గ్రంధములు స్థిరముగా నుండక, గ్రంధములు పంపమని కోరిన వారి \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0023.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0023.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6890aebd7ad1b6b0184ee2354c73e91dafe7e085 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0023.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +కేంద్ర గ్రంథాలయము - బరోడా

+ +500px|center \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0025.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0025.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6b3736979b2a0028012fc45e7c5e59d97a34ec1e --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0025.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +రుచుల ననుగురించి మారుచుండును. కొందరికి, గ్రంధములను చదువవలయుననెడి ఆసక్తియే యుండదు. మరి కొందరికి, ఆసక్తి ఉన్నను ఏగ్రంథములను చదువవలయునో తెలియదు. అట్టిస్థితియందు వారేగ్రంధములను చదువవలయునో మనమే నిర్ణయము చేయవలసి యుండును అట్టివారికి స్థిరముగానుండు పుస్తకములు గలిగిన సంచార గ్రంథాలయములు అవశ్యకములు. + +మరికొందరు తామే గ్రంథములను చదువవలయునో తెలిసినవారై యుందురు; కొందరు ఏదోయొక ప్రత్యేక విశిషయమును గూర్చి చదువవలయుననిగాని, పరిశ్రమ చేయవలెననిగాని తలంచువారుందురు. అట్టి వారికి స్థిరముగానుండు సంచార గ్రంథాలయములవలని లాభములేదు. అందుచేత వారికి కావలసిన గ్రంధములను ప్రత్యేకముగ వీరి సంచార గ్రంథలయముల యందు పెట్టి పంపుచుందురు. + +సంచార గ్రంథాలయములు జయప్రదములగుటకు గాను, అందులో పెట్టుగ్రంధములను జాగ్రత్తగా నేర్పుట ప్రాధాన్యము. ఇందు పెట్టుగ్రంధములు హితకరమైనవిగను, చదువుట కింపైనవిగను ఉండవలయును. ఈ పెట్టెయందు కొద్దిగ్రంథములు +మాత్రముండును గదా! ఈకొద్ది గ్రంధములందును వారి కనుగుణమైన గ్రంధము లభింపవలెను. అందుచేత శాస్త్ర విషయములైన గ్రంథములు వీరియందుండిన జనుల నాకర్షింపజాలవు. కావున ఉల్లాసకరములును, నిర్మలములును, హితకరములును, నగుగ్రంథములు - అందు ముఖ్యముగా కధలు - ఇందుండవలెను. ఇంతేగాక అవి మాధుర్యరసమును జిలుకునవియు, జ్ఞానబోధకములును నైయుండవలెను. కోరిన విషయములను గూర్చిన గ్రంథములుగల పెట్టెలను పంపునపుడు గూడ, ఆగ్రంధములు చదువరుల జిజ్ఞాసకు దోడ్పడునవియై యుండవలెను. ఈసూత్రముల ననుసరించి, +స్త్రీలకు, చిన్నపిల్లలకు, వ్యవసాయదారులకు, చిత్రకారులకు, ఉపాధ్యాయులకు, విద్యార్ధులకు - ఈప్రకారము వేర్వేరు మనోనృత్తులు గలిగిన వారికి వలయు గ్రంథములను ప్రత్యేకముగ నేర్చిపెట్టిరి: + +గ్రంధముల ఉపయోగములు వృద్ధిజేయుటయే సంచార గ్రంథాలయముల పరమోద్దేశము. కావున పుస్తకముల నెరువిచ్చు నియమములుగూడ సులభములై అధికార నిరంకుశత్వమున కవకాశములేనివై యుండవలెను. పాఠశాలగల గ్రామమందు ఉపాధ్యాయుడు వ్రాసినయెడల సంచార గ్రంథాలయ మంపబడును. అదిలేని గ్రామమందు ఒకరు గాని, ఇద్దరుగాని, గ్రంథముల నెరువిచ్చి వానిని భద్రముగా గాపాడెదరుని వ్రాసిన జాలును, సంచార గ్రంథాలయమును ఒక గ్రామమునందు మూడుమాసముల కాలము ఉంచుకొనవచ్చును. పిమ్మట దానిని కేంద్ర గ్రంథాలయమున కంపివేయవలెను. అప్పుడా +కేఁద్రగ్రంధాలయమువారు గ్రంధములను పరిశీలించి, మరమ్మతులు చేయవలసినవానికి చేసి, వేరొకస్థలమున కంపెదరు. కేంద్రగ్రంధాలయమునకు పంపకుండనే ఒక గ్రామమునుండి, వేరొక గ్రామమునకు సంచార గ్రంథాలయముల సంపవచ్చును, గాని అట్లు చేయుటవలన గ్రంధములకు గలిగిన నష్టములు ఏగ్రామమువారు చేసినదియు నిర్ణయించుట కష్టము. + +మహారాజు గారు ఉచిత ప్రారంభ విద్యను నెలకొల్పి యుండుటచేత, ఈసంచార గ్రంథాలయములను రాజ్యములయందున్న గ్రామముల వారెల్లరు విరివిగ ఉపయోగించుకొనుచున్నారు. వీనియందుండు గ్రంధములన్నిటిని ప్రతి గ్రామమునందును చదువుదురనుటకు వీలులేదు. ఒక గ్రామమునందు ప్రథమదశయందు గ్రంథములను చదువువారు పది, పన్నెండుగురుకన్న నెక్కువగా నుండరు. వారికి గ్రంధపఠనాభిలాప వృద్ధియైనకొలది ఇతరులను చదివింపజేయుదురు; ఇంతేగాక ప్రధను +దశయందు కథలు మొదలగు సులభగ్రంధములను చదువ ప్రారంభించినవారు, శాస్త్రవిషయములనుగూడ క్రమేణ +చదువుట కభ్యాసపడుదురు. + +ప్రధమ వత్సరమునందు, ౨౪౦౦ గ్రంధములు గలిగిన ౩౮ పెట్టెలతో ఈయుద్యమము ప్రారంభింపబడినది. ౧౯౧౭ +సంవత్సర ప్రారంభమునందు ౧౪౦౦౦ గ్రంథములు గలిగిన ౪౪౪ పెట్టెలుగలవు. ౧౯౧౧ సంవత్స \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0026.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0026.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..61ab464e142fff7786800acddc24257dd7a028f3 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0026.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +రమునందు ౪౦ గ్రామములకు ౬౦ పెట్టెల నంపగా, ౨౫౭౪ మంది ౭౦౦౦ గ్రంధములను చదివిరి. ౧౯౧౪ సం॥న ౩౦౨ గ్రామములకు ౩౫౪ పెట్టెల వంపగా, ౭౫౫౬ మంది ౧౫౩౦౩ గ్రంధములను జదివిరి - ౧౯౧౫, ౧౯౧౬, సంవత్సరము +లందీపెట్టెలనన్నిటిని కేంద్రగ్రంథాలయమునకు దెప్పించి, క్రొత్త ఏర్పాటులను చేయుచుండుటచేత, ఆరుమాసములకాలము గ్రామాదులకు పంపనేలేదు. అందుచేత ఈ రెండు సంవత్సరములందును కొంచెము ప్రచారము తగ్గినది. సంవత్సరమునకు +ఈ సంచార గ్రంథాలయముల క్రింది ఖర్చు రు ౩౦౦౦ లు. + +మొదటి ఆరు సంవత్సరములందును రు ౧౧౪౧౩-౭-౪ లు గ్రంథములకును, రు ౨౪౬౩-౧౨౯ లు పెట్టెలు +చేయించుటకును, రు ౨౬౯౧-౦-౦ లు ఇతర ఖర్చుల క్రిందన, వెరశి రు ౧౬౫౮-౪-౧ లు వ్యయమైనవి. + +ఉచిత నిర్బంధ విద్యాప్రదానమునకు వలెనే, సంచార గ్రంథాలయములను జనులకు ఉచితముగ ప్రసాదించుట +యందుగూడ బరోడారాజ్యము భారతవర్షమంతకును మూగ్గదర్శకమై వెలయుచున్నది. + + + + + +బ్రిటిషుఇండియాయందును స్వదేశసంస్థానములందును గ్రంథాలయోద్యమమును గూర్చిన కృషి జరుగుచుండుట దేశాభ్యుదయమునకు శుభసూచకము. పుస్తకాగార ప్రతిష్టాపనగూర్చిన వివరములు తెలుపకముందు ఈయుద్యమముయొక్క వ్యాప్తిని గూర్చియు పరమావధిని గూర్చియు కొంతచర్చించుట అవసరము. రాజకీయ, సాంఘిక, శారీరక, నైతికాథ్యాత్మికాది మానవశక్తుల - నింతయేల - ఏమేమి సంపూ౯ముగా పౌరుషమును ప్రకాశింపజేయగల్గునో యదియంతయు ఈ యుద్యమము యొక్క అంతర్భాగమేయైయున్నది. పైన చెప్పిన ఈమానవశక్తుల నన్నిటిని హాయిగ పరస్పర విరోధములేకుండ వ్యక్తీకరింప చేసుకొనుటకు సాంఘికుల కేగ్రంథాలయమవకాళమీయగల్గునో అదియ కృతార్థతను పొందునని చెప్పవచ్చును. అందువలన ముకుళించుకొని యవ్యక్తమైలోనున్న మానవశక్తుల ప్రకాశింపచేసుకొనుటకు తగినయవకాశమునోసగుట ఈయుద్యమ నాయకులకు విధియైయున్నది. + +సంఘపురుషుని యందు వ్యక్తమైయుండు నీవివిధళక్తుల వికసింపచేసికొనుటకు తగినయవకాశము లీహిందూదేశమునందీ +పిదపరోజుల నాగరకతా ప్రచారణకు పూర్వము కలవాలేవా యనుచర్చ యొకింత చేయవలసియున్నది. ఇట్టిప్రతిష్టాపనలు మనదేశమున నెన్నియో కలవని మనకు స్ఫురించకమానదు. హిందూదేవాలయమిట్టి ప్రతిష్టాపనలలో సగ్రగణ్యమని వేరుగ చెప్పనక్కరలేదు. దానిని ఎట్లువణిం౯పనగును. వివాహములకు సాక్షి; ప్రమాణమునకురచ్చ; ధర్మశాస్త్రచర్చలకు సభాభవనము; పరదేశీయులకు ధర్మశాల; పనివాండ్రకు ప్రాపు; సన్యాసులకుమఠము; భక్తవరులకునికి పట్టు; +ఇడియదియన నేల - ప్రజలజీవ నాధారమై విద్యాపోషకమై జ్ఞానదాయకమై సౌందర్యస్థానమై ఆనందాంబుధియై దేవళంబు +విరాజిల్లుచుండు. అద్దానియందు సాంఘిక జీవనమంతయు పుంజీభవించియుండును. సంఘశక్తులకన్నిటికిని ఆయ్యది మచ్చులచావడివంటిది. పెద్దలు, పిన్నలు, విద్యావంతులు, చదువులేనివారు, ధనవంతులు, పేదలు, లౌకికులు, భక్తులు, వీరు వారననేల సాంఘికులు యావన్మంగియును ఈస్థలమున కాకషీ౯౦పబడిన పరమాధ౯మును గుతె౯రిగి తమతమపృధక్త్వమును వీడగల్గిరి. + +మనతీధ౯యాత్రలును పండుగలును ఈ విధముగనే యుపయోగపడుచుండెనని చెప్పవచ్చును. ఇవికాక మన గ్రామసంఘములును కొద్దిలోనిట్టులే మానవశక్తులను వృద్ధిచేయ ప్రయత్నించుచుండెడివి. కారణాంతరములచే ఈ యేర్పాటులన్నియు ప్రస్తుతము తోలుతటి జవసత్వములుడిగి సరిగ పనిచేయుట లేదు. \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0027.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0027.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b95e217fa1431d82607b9bfae76ffa46703fc476 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0027.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +కావున, నవీనపరివేష్టనమునకును, భావములకును సరిపడి ప్రాతయేగ్పాటులందుగల్గు మేలుపద్ధతులు నశింపకుండ నిలుపజాలు నొక క్రొత్తయేర్పాటును కనుగొనుట యవసరమై కన్పట్టుచున్నది. ధర్మపుస్తకాగారమీ కార్యనిర్వహణమునకు సమధ౯మని చెప్పవచ్చును. కావున ఈ యుద్యమనాయకులు పుస్తకనిలయములు జ్ఞానదానము చేయుటకు తగినయేర్పాటులు చేయనాలోచింప వలయాను. ఇదిచేయుటెట్లు? అనుసమస్య ముందాలోచింపవలయును. + +పుస్తకా గారమునకు కావలసిన పరికరము లివియేయని సామాన్యముగా అందరకును స్ఫురించును:- ఎల్లరకు ప్రవేశముగల యొక భవనము, కొన్ని పుస్తకపుటరలు, చదువుకొనుటకు చాపలు, కొన్నిపుస్తకములు, మాసపత్రికలు, వారపత్రికలు, ఒకరిద్దరు భాండాగారికులు, ఒకరిద్దరునౌకరులు. ఆభావము సరికాదు. + +ఈగ్రంథాలయముల కార్యసిద్ధికి ముఖ్యసాధనము అందుకృషి చేయువారల శక్తిసామధ్యములేకాని కేవలధనసమృద్ధి కాదను విషయము మాత్రము ముఖ్యముగ గమనింపవలయును. ఒక గ్రంథాలయమునకు మంచిపుస్తకసముదాయము, విశేషధనమును గలిగినను అయ్యవి సద్వినియోగము కాకపోవచ్చును. కాని మంచి గ్రంథములు కొలదిమాత్రమేగలిగియు మఱియొకపు పుస్తకనిలయము పరిసర +ప్రదేశమునకంతకును జ్ఞానపీపమువలె ప్రకాశింపవచ్చును. కావున యీయుద్యమమునకు నాయకులై యుండువారు సత్వరమా విధిని రూఢిగగుతె౯ఱింగి, గ్రంథాలయములను సమర్థులైన కార్యదర్శులకొప్పజెప్పవలయును. + +మన పట్టణములందును పల్లెలందు నిట్టి పుస్తకనిలయములను స్థాపించుటకు పరికరములు గలవా లేవా? దేవ భాషాపారంగతులైన విద్వాంసులు మన దేశమునందు ప్రతి గ్రామమునందును గలరు. ఆంధ్రమునందు మంచి ప్రవేశముగలవారును గలరు. తరువాత క్రొత్తచదువుల యంత్రశాలలో సగము తయారై తత్ఫలసిద్ధిని పొందనివారును మెట్రిక్యులేష్౯ తప్పినవారలును గ్రామములందు రా +దచ్చటచ్చటగలరు. అటుపైన చదువు వచ్చియు రానివారును నిరక్షరకుక్షులు నైన పాటకజనమెంతయో కలదు. + +కావున పైనుదహరింపబడియున్న తరగతులవారందరికిని ఉపయోగకారియగునట్లుగ గ్రంథాలయమేర్పరుపబడ వలయును. మనము తరుణ వయస్కులగువారి విషయమేకాక బాలురవిషయమైకూడ ఆలోచింపవలయును. అన్ని తరగతులవారునొకచోటగూడి వారి వారివిద్యల శక్త్యానుసారముగ అన్యోన్యాభివృద్ధి కొరకై వినియోగించుకొనుట మనకు సాంప్రదాయ సిద్ధమైన యాచారమైయున్నది. ఈవిషయము మనమునందుంచుకొని గ్రామములయందు మనముపుస్తకాలయముల స్థాపింపవలయును. పండితుడును, భగ్నమనోరధుడైన యాంగ్ల సంభవుడును - నిరక్షరకుక్ష్కులగు వ్యావసాయిక పారిశ్రామిక జనమందఱును గ్రంథాలయమునకు +అకిషి౯౦పబడు ఉపాయమొండుగన్నెట్టవలయును. మఱియును వీరందఱు స్వవృద్ధికై పాటుబడుచు, ఆన్యోన్యము సహాయము చేసికొనునట్లుగా ఏర్పాటు చేయవలయును. ఇదియెట్లు సాధ్యమో ఇటుపైన కొంతవిచారింతము. + +ఆంధ్రమందు గాని గీర్వాణమునందుగాని ప్రవేశము గలిగియున్న పండితునకు, స్వదేశపద్ధతులెగాని పరదేశ సాంప్రదాయము +లేమియు తెలియవు; కాని తెలిసికొనవలయునను నిచ్చమాత్రముకలదు. కావున ఆంగ్లజ్ఞానము కలవాడీతనికి వాతా౯పత్రికలు చదివి - జలాంతర్గాములు, ఆకాశవిమానములు మొదలైనయీనాటియద్భుత నిర్మాణములను గురించియు, నిత్యమునుపయోగపడు +పట్టణపారిశుధ్య, పారిశ్రామికాది విషయముల గుణించియు చెప్పుచుండవలయును. పండితుడన్ననో జనసామాన్యమునకు +పూర్వపు మనసాంప్రదాయములను గుఱించి బోధయెనర్చుచుండవలెను. ఈవిధముగ పండితుడును ఆంగ్లేయవిద్య నభ్యసించిన +వాడును, ఒకేగ్రంథాలయమునందు కలియుటవలన అన్యోన్యము సహాయముచేసికొని జ్ఞానాభివృద్ధియొనర్చుకొనవచ్చును. విద్యావిహీనులయ్యు మూల్యమైన లౌకికజ్ఞానముగల రయితులు మొదలైన \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0028.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..480b10dbc4f57f6de6c4ef3a421f5ba285df00b1 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0028.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +వారును ఇతరులవలన మేలందుచుండియు తామే తమ ప్రపంచజ్ఞాన విశేషముచేత సాంఘికులకెంతియు ఉపయోగపడుదురు. + +ఇకముందు కష్టతరమైన సమస్యయొకటి ఆలోచింపవలసియున్నది. గ్రంథాగారము అన్ని తరగతులవారికిని ప్రీతిపాత్రమై యుండునట్లొనర్చుటెట్లు? తనకడకేతెంచినవారికేదియో కొంతజ్ఞానముకలుగజేసి, తన యాస్తిపోకుండ కాపాడుకొనుట మాత్రమేకాక, తన్నుదానుప్రచురపఱచుకొని చుట్టుప్రక్కలనుండుమనుజుల చాకషి౯౦చుట మేలొందించుటగూడ నవీనపుస్తకనిలయముయొక్క విధియైయున్నది. ఇట్లొనర్చుట యెట్లుపొసగునని యాలోచించిన, మనపూర్వపు పద్ధతులే కొన్ని మాగ౯ములనుసూచించుచున్నవి. మనహరికథలు, మనకాలక్షేపములు, మనయూరేగింపులు, మనబొబ్బిలి కధలు, ఇవన్నియు సంతోషజనకములు మాత్రమేకాక +జ్ఞానప్రదాయకములు గూడనగుచున్నవి; వీనియందు, జనులనఁదఱ నొకచోగూర్చి ఒక పరమార్థచింత యందు వారి నానాత్వములను పఱచిపోవునటుల జేయజాలుశక్తిగర్భితమై బీజరూపమై యుండియున్నయది. కావున, ఈ పూర్వపుపద్ధతుల నూతనభావములకను గుణ్యముగ మార్చి పునర్జీవమిచ్చి విలువబెట్టినచో, నయ్యవి జనులయభివృద్ధికనేక విధములతోడ్పడునట్లు చేయవచ్చును. + +ఇట్లు ఆనేకములైనరుచులను, ఉద్యోగములనుగగిన యిందరిని గలిపి యొకసంఘమును నిర్మించుటెట్లను విషయ మిటుపై నాలోచింపవలసియున్నది. ఈపనికై ఈ కాలపు సంఘనిర్మాణపద్ధతుల నవలంబింపవలయును. సాంఘికులగుటకొరకై నెలసరి +చందా కొంతయొసగునట్లు యేర్పాటుచేయవచ్చును. సాంఘికులందరినుండియును కార్యనిర్వాహక సంఘమొకటి యేర్పాటుచేయవచ్చును. ఏవోకొన్ని లెక్కలు జాబితాలుగూడ నుంచుటయు నవపరము. ఈ లెక్కలను జాగ్రతగ పరిశీలించి +సాంఘికులందఱికి యేడాదికొకసారి వినిపించవలయును. మఱియు పుస్తకనిలయ సాంవత్సరోత్సవము జరుగునప్పుడు వీనిని యూరివారందఱకిగూడ వినిపింపవలయును. ఈసాంవత్సరోత్సవమునకు ఊరివారినందఱను పిలుచుట యేకాక దగ్గఱ పట్టణములలో నున్న విద్యావంతులగువారిని, ఉపన్యాసము లిచ్చుటకును అగ్రాసనాధిపత్యమువహించుటకును ఆహ్వానము చేయవచ్చును. సాంవత్సర సమావేశమునందు రాబోవుసంవత్సరపు ఖర్చువివరము వ్రాసి యద్ధానికి సాంఘికుల సమ్మతిని పొందవలయును. +మఱియు సంఘకార్య నిర్వహణమునకై కొన్ని నిబంధనల నేర్పాటు చేయవలయును. + +ఇట్లేపేర్పాటుకాబడిన సంఘము పూర్వపుగ్రామ సంఘమువలెనే యుండును. గ్రామస్ధులకు ఇతరవిషయములలో నేమిభేదాభిప్రాయములున్నను సాంఘికుల నెన్నుకొనుట - అనేకతరగతులవారు జ్ఞానసంపాదనకై ఏకత్రసమావేశమగుట - అను విషయములలో వారికి భేదమువచ్చుటకవకాశము లేకుండజేయుటవలన నూరిలో కొంత యైకమత్యతయును సంఘీభావమును కలుగజేయవచ్చును. అందరకును మేలొనర్చు నీపనికొఱకు తమకదివఱకు గెలుగు క్షుద్రములైన యంతఃకలహముల మాని వేయుదురు. ఈవిధముగ నిట్టిసంఘ మేర్పాటుచేయబడిన ప్రతి స్థలమందును స్వపరిపాలనా కార్యసమర్థతకు తగిన పరికరములను సమకూర్పవచ్చును. ఇట్లనేక స్థలములయందు పుస్తకనిలయముల నేర్పాటు గావించి వీని యన్నిటికిని కొంత అన్యోన్యసంబంధము గల్పింపవలయును. దొరతనమువారిచే విశేషధనముతో ప్రతిష్ఠాపింపబడు నేదియోయొక పుస్తకాగారముతప్ప తక్కినవన్నియు పరిపూర్ణముగనుండుటకు వీలుండదుగావున ఈ గ్రంథాలయములొకటి కొకటి సాహాయ్యముచేసికొనుట కేర్పాటు చేయవచ్చును. బరోడా రాజ్యమందిట్టి పద్ధతి నవలంబించి యున్నారు. అక్కడ ౨ లక్షల గ్రంధములుగల యొక కేంద్రగంధాలయము గలదు. ఈ కేంద్ర గ్రంథాలయమునకు సంబంధించిన యేపుస్తకనిలయమయినను అచ్చటనుండి పుస్తకములను తీసికొనవచ్చును. ఈకేంద్రగ్రంథాలయము తరువాత ౨౦,౦౦౦ పుస్తకములుగల జిల్లా గ్రంథాలయములు గలవు. గ్రామగ్రంథాలయములకు వలయుగ్రంధములు వీనివద్దనుండి యవసరమగునప్పుడు \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0030.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0030.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3545c4d459b1c246a82bbabf6b8c3727737e2856 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0030.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ఈనామముతో ౧౯౧౮ సం॥ జనవరి ౪,౫, తేదీలందు లాహోరు పట్టణమున ప్రభుత్వమువారి యాదరణక్రింద నొకసభ సమావేశము గావింపబడినది. హిందూదేశప్రభుత్వమునందు విద్యాధికారియగు ఆనరబిల్' షార్పు దొరగారు అగ్రాసనాధిపత్యమును వహించిరి. వివిధ రాష్ట్రములయందలి ప్రభుత్వమువారి గ్రంథాలయముల నుండియు, కళాశాలలనుండియు ౩౧ మంది +ప్రతినిధులేతెంచిరి. బరోడా రాజ్యమునుండి న్యూటమదత్తుగారుసు, హిందూవిశ్వవిద్యాలయమునుండి జాధూనాధ సర్కారుగారును +కూడ లేతెంచిరి. ఆంధ్రదేశగ్రంథాలయసంఘమునుండిగూడ ప్రతినిధిని పంపెదమని వ్రాయగా, సభ్యుల సంఖ్య ఇదివరకే ఎక్కువగానుండి యుండుటచేత, స్థలముండినచో ప్రేక్షకునిగా మాత్రమంగీకరించెదమని తెలిపిగి, విశేష వ్యయప్రయాసలకు లోనై ఆంధ్రదేశమునుండి లాహోరుపట్టణ మేగినను, సభయందు పేరుకుడుగ నైన స్థలముదొరుకునో లేదో తెలియకపోవుట యటుండ - ఈగ్రంథభాండాగారుల సభవలన మనసార్వజనిక గ్రంథాలయోద్యమమున కేవిధమైన ఉత్సాహప్రోత్సాహములుసు లేవని గ్రహించి ఆసభకు ఆంధ్రదేశగ్రంథాలయ సంఘమునుండి ప్రతినిధులెవ్వరును పోయియుండలేదు. తుదకు ఫలితముకూడ ఊహించినట్లే జరిగినది. + +హిందూ దేశముయొక్క వివిధభాగములనుండి గ్రంథాలయములయందారి తేరిన, వేత్తలందరిని ఒక చోటగూర్చుటవలన అమితమగులాభము చేకూరినదనియు, హిందూదేశమంతటను వెదజల్లబడియుండిన గ్రంధ రాజములను అందుబాటునకు దెచ్చుటను గూర్చి ముఖ్యముగ యోచింపవలెననియు అగ్రాసనాధిపతిగారు చెప్పిరి. జిజ్ఞాసులగువారికి కావలసినగ్రంథములు తరుచు గాలభించుట లేదనియు, గొప్పస్థలములయందు విశేషముగ గ్రంథములు సేకరింపబడుటయు అవి అందుబాటులో నుండు సదుపాయములు లేకుండుటయు తటస్థించుచున్నదనియు, కాబట్టి హిందూదేశమునందొక భాగమునందున్న విద్యాధి౯కా +ఇంకొకభాగమునందున్న గ్రంథాలయములను ఉపయోగించునటుల చేయుట ఎట్లో ఆలోచింపవలసియున్నదనియు చెప్పిరి. +హిందూదేశమందున్న వివిధ గ్రంధాలయములకును సంబంధమును గలుగ జేసి, ఒక దానియందున్న గ్రంధములు వేరొక దానికి నులభముగా లభ్యమగునటుల చేయుటకు మాగ౯ముల నాలోచించుటయే ఆసభయొక్క ప్రథానోద్దేశమనియు - ఈవిషయముతో బాటుగ, విషయములనూచికల నేర్పరుచుట, శాస్త్రవిషయిక పత్రికలపట్టికను తయారుచేయుట, గ్రంథాలయ సహకారులను +తయారుచేయుట, పుస్తకములను పరస్పరము మార్చుకొనుట మొదలగు విషయములను గూర్చియాలోచింపవలెననియు జెప్పిరి. ఉన్నతవిద్యాభ్యాసకులకును ప్రత్యేక విషయములగూర్చి పరిశీలన జేయువారికిని సంబంధించిన విషయములనుగూర్చి మాత్రమే యోచింపుచున్నామనియు - విద్యార్థుల ఆశయములగూర్చిగాని కొన్ని రాజధానుల స్థాపింపబడుచున్న పల్లెటూళ్ళ గ్రంథాలయములను +గూర్చిగాని, జనులందరికి పనికివచ్చువానినిగూర్చిగాని యోచింపుటలేదనియు జెప్పిరి. వ్యవధి ఉండిన ఈ విషయములను గూర్చి యోచించెదమనియు, ఏదోవిధముగ ప్రారంభించి, శాస్త్రవేత్తల పనికి సహాయము జేసిన, సామాన్యపాఠకునికిగూడ సహాయనుగుననియు జెప్పిరి. + +పిమ్మట వివిధచర్చలుజేసిన తరువాత ఈతీర్మానములు చేయబడినవి:— హిందూ దేశమునందున్న గ్రంథాలయముల సంఖ్య వివరణమును తయారుజేయుట ముందు ఆవశ్యకమగుటచే, బెంగాలు ఏసియాటిక్ సొసైటీ, బొంబాయిఏసియాటిక్ సొసైటీ శాఖ, +మద్రాసు విశ్వవిద్యాలయ గ్రంథాలయము, ఇంపీరియల్ లైబ్రరీ (కలకత్తా) మున్నగువానితో ఆలోచించి - అట్టి గ్రంథాలయముల సంఖ్యా వివరణమును తయారుజేయుటకై హిందూదేశప్రభుత్వమువారినికోరుచున్నారు. ఎట్టివానిని ఈ పట్టికలో చేర్చవలయునను +నిణ౯యమును ప్రభుత్వము వారికే వదలిపెట్టిరి. ప్రతిగ్రంథాలయము యొక్క స్థలము, స్థాపన తేదీ, \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0032.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0032.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3ae38d6bdc1888bd172f38b9948eadb2c31a08dd --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0032.txt @@ -0,0 +1,33 @@ +మైసూరు ప్రభుత్వమువారు సంచార గ్రంథాలయ నిర్మాణ విధానమును గూర్చి ఈ క్రింది ఉత్తరువు నొసంగుచున్నారు:— + +౧ మండలములోని తాలూకాల సంఖ్యనుబట్టి తాలూకా కొక్కొక సంచార గ్రంథాలయము వంతున మండల సంఘాధ్యక్షున కొసంగబడును. అతడు వానిని ప్రతి పల్లెకును పంపుచుండును. + +౨ ఈ సంచార గ్రంథాలయమునందు ఒక భాగము ౫౦ రూపాయల వెలగలిగి యుండును. గ్రంథాలయ మంతయు ౨౦౦ రూపాయలు ధరగలిగి యుండును. వీనిని కొనువారల కిది తక్కువధరలకు విక్రయింపబడును. + +3 ఈప్రకారము ప్రస్తుత మొకవత్సరమువరకు ఆచరణలోనికి గొనివచ్చుట కుత్తరు వొసంగిబడినది. ఈ విధానానుగుణముగ వర్తించుటకు వలయుసూత్రములును, తాత్కాలికమగు గ్రంధ పట్టికయునుగూడ నంగీకరింపబడినవి. + +౪ ఈవత్సరమున కగు వ్యయము ప్రభుత్వము వారిచే విద్యకొరకు ప్రత్యేకింపబడిన నిధినుండి యొసంగబడును, + +౫ సంవత్సరాంతమునకు మూడు మాసముల పూర్వమే యీవిధాన మెట్లుపకరించు చున్నదియు, దీనిని ముందుకూడ అనుసరింపవచ్చును అను విషయమును, అనుసరింపదగినయెడల ప్రధమవిధానమున చేయవలసిన మార్పులను +చర్చింపుచు నొక నివేదికమును ప్రభుత్వము వారికి పంపవలయును. + + + +౧ పుస్తకములకు తగిన ఒక పెట్టెయు, సుప్రసిద్ధములగు ౧౦౦ కన్నడ గ్రంథములును, “సంచార పుస్తకభాండాగారమ" ను పేరును ఆంగ్లకన్నడ భాషలయందు +గల యొక ఇల్లయు, “మిమోరాండము”నకు కొన్ని తెల్ల కాగితములుగల యొక పుస్తకములపట్టియు, కన్నడభాషలో వ్రాయబడి వ్రేలాడగట్టుట కనువగు ఇందులకు వలయు నియమములు గల యొక బల్లయు, గ్రంధాలయమున కుండవలయును. + +౨ ప్రస్తుతము ౧౦౦ పుస్తకములుగల యొక్క “పెట్టు” గ్రంధములుమాత్రమే సంచార భాండాగారములయందుండును. ముందు ముందు అన్ని రకముల గ్రంథములను చేర్పబడును. + +౧ ఈవిధానము విద్యాసంఘము వారి యాజమాన్యముక్రింద ఉండును. సంచార గ్రంథాగారములకు సంబంధించిన సమస్యల పరిష్కరించుట కొక యుపసంఘ మేర్పాటు గావింపబడును. + +౨ సంచార గ్రంధాగార వ్యాపనమునకును, గ్రంధముల సంరక్షణమునకును, ఈ యుద్యమ నిర్వహణమునకును +మండలసంఘము లుత్తరవాదులు. + +3 ఈగ్రంథాలయ వ్యాపనమునకు విపుల నియమములను మండలసభవారుగాని, వారి యాజమాన్యమున +తాలూకాభివర్ధనీ సంఘములు గాని యేర్పాటు చేయవచ్చును. + +౪ సాధారణముగ ప్రతి సంచార గ్రంథాగారమును సంవత్సరమునకు ఆరు పల్లెలయందు సంచారముచేసి, +ప్రతిస్థలమునను సుమారు ఆరు వారములు మొదలు రెండు మాసములవరకు ఉండవలెను. + +౫ ఈసంచార గ్రంథాగారముల కుత్తరవాదియగు నాతని మండల సంఘమువా రేర్పరుపవలెను. ఈతడు +మారినప్పుడెల్ల రిజష్టరులో వావిషయమును వ్రాయుచుం \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0033.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e2439ff5117ec1d86305d4bd82cfbd9ef103eefb --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0033.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +డవలయును. ఆయాపల్లెలలోని ఉపాధ్యాయు డీపని నిర్వహింపవచ్చును. + +౬ ఈ గ్రంథాలయ సంచారమున కగు వ్యయమును మండల సంఘములే భరింపవలెను. అవసరమగు నెడల +ప్రతిమండలమునకును విద్యాసంఘమువారిచే కొంత “గ్రాంటు" ఒసంగబడును. + +౭ ఏపల్లెయైనను ఈపంచార గ్రంథాగారమును కొనదలచిన యెడల, దాని ధరను విద్యాసంఘమునకు బంపవలయును. దీనికి +బదు లాతాలూకాలో సంచారము గావించుట కొకభాండాగారము మండలసంఘము వారి కొపంగబడును. వీనిని కొనదలచువారికి తక్కువధరలకు విక్రయింపబడును. + +౧ ప్రతి గ్రంథాగారమును వరుపవారిగ లెక్కింప బడిన గ్రంధముల గలిగియుండును. + +౨ ఈ గ్రంథాలయములు చేయుపనిని గూర్చి తాలూకాభివర్ధనీ సంఘములు మండలసంఘములకు మూడు మాసములకొక +పర్యాయ ఒక నివేదికమును పంపవలయును. + +3 మండలములయందు ఈగ్రంథాలయములు గావించుకార్యముల గూర్చి కేంద్రసంఘమునకు మండలసంఘములు మూడుమాసముల కొక నీవేదికము తయారుజేసి స్థాయిసంఘము వారికి బంపుచుందురు. + +౪ విద్యసంఘమువారి గ్రంధాలయముల గూర్చి మూడు మాసముల కొక నివేదికను తయారుచేసి స్థాయిసంఘమువారికి +బంపుచుందురు. + +సంచారగ్రంథాలయములకుగు ధనవ్యయమును గురించి తగినజాబితాలను - తాలూకాభివధ౯నీ సంఘములును, +మండలసంఘములును, విద్యాసంఘమును సిద్ధము చేయవలయును. ఒక "క్యాషుబుక్కు”లో ఆదాయ మొకవై +పునను వ్యయ మొక వైపునను విపులముగ తెలియునట్లు వ్రాయవలెను. ప్రతిసంచార గ్రంథా గారమునకును ఈ క్రింద వివరింపబడిన నమోనాలప్రకారము లెక్కలుండవలెను. +500px|center \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0034.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0034.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b2c02e0b7d74464c752e9398ffaf29e0fc53cc68 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0034.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +౧౯౧౭ సంవత్సరమున నవంబరు తే ౧౭ దీని ఛత్రపురమునందు జరిగిన గంజాంమండల గ్రంధాలయ సంఘ కార్యనిర్వాహక సభయందు చేయబడిన తీర్మానములు:- + +౧ ఈ సంఘము పేరు “గంజాంమండల ఆంధ్రగ్రంధభాండాగార సంఘము" + +౨ కార్యనిర్వాహకుల విధులు: - + +అధ్యక్షుడు — ఈతడుభాండాగార సంఘమును సదాపాలించుచు కార్యనిర్వాహక సంఘమువారు చేయు కార్యములను లేఖలను అప్పుడప్పుడు పరీక్షించుచు లోపములున్న యెడల కార్యనిర్వాహక సంఘమువారితో నాలోచించి ఉచితరీతిని జరిగించుచుండవలయును. + +3 ఉపాధ్యక్షుడు:— ఈయన సంచార కార్యదర్శులకు కార్యనిర్వాహకమందు సలహానిచ్చుచు సహాయభూతుడుగా నుండవలయును. + +౪ ప్రధాన కార్యదర్శి:— ఈయన మండల గ్రంధాలయమును తనస్వాధీనములో నుంచుకొని ముందుఁ జేయ బోయే నిబంధనలననుసరించి గ్రంధాలయపాలనము చేయవలయును. ఈ సంఘము యొక్క ఆదాయవ్యయములకు సరియయిన లెక్కలనుంచి ఈ సంఘము పక్షమున అవసరమైన ఉత్తరప్రత్యుత్తరములు జరుపుచు ఇదివరలో చేయబడిన తీర్మానముననుసరించి త్రైమాసిక సభలను యేర్పాటుచేయుచు సంఘాభివృద్ధి కవసరమైన అన్ని పనులు చేయుచుండవలయును. + +౫ సంచార కార్యదర్శులు: వీరు వీలైనన్ని చోట్ల నూతనముగా గ్రంధాలయములను స్థాపించుచు తమ తాలూకాలోని గ్రంధాలయములను వీలయినంతవరకు మూడుమూసముల కొక సారియైనను తనిఖీ చేయుచు అన్నివిధముల సలహాల నిచ్చుచుండవలయును. కార్యనిర్వాహకసభవారి తీర్మానములను గ్రంధాలయములవారు అమలులో పెట్టునట్లు చూచుచు గ్రంధాలయములనుండి సాంవత్సరిక చందాలను ఉదారవంతులనుండి మండలసంఘ నిధికై విరాళములును వసూలు చేసి ప్రధానకార్యదర్శికిబంపుచు తాము చేసినపనులను గూర్చి మూడు మాసముల కొక రిపోర్టువ్రాసి త్రైమాసిక సభయందు +చదువుచుండవలయును. + +౬ గ్రంధాలయములు:- ప్రతిగ్రంధాలయమువారును తమగ్రంధాలయము యొక్క త్రైమాసిక నివేదికలను ఆయా త్రైమానిక +సభలలో చదువవలెను. + +౭ వ్యవహారమునందును సంభాషణయందును ఉత్తరప్రత్యుత్తరములయందును వీలయినంతవరకు ఈసంఘమువారు +ఆంధ్రభాషకు ప్రాముఖ్యతనొసగి జిల్లాలోని గ్రంధాలయముల సభ్యులు గూడ తమ్ము అనుసరించునట్లు చేయవలయును. + +౮ గ్రంధాలయములయందుంచవలసిన పట్టికలనుగూర్చి గ్రంధాలయ సర్వస్వముయొక్క ప్రధమ సంపుటము +నాల్గవభాగములో దెలుపబడిన నమూనాలను ఈమండలములోని గ్రంధాలయములవారు యెంతవరకు అనుసరించుటకు సాధ్యమగునో సంచార కార్యదర్శులు కనుగొని రాబోవు త్రైమాసిక సభయందు తెలియపర్చవలయును. + +౯ రాబోవు త్రైమాసిక సభను గూర్చి నరసన్న పేట నుండి తంతివార్తమూలముగా పంపబడిన శ్రీ పొట్నూరి స్వామి బాబుగారి యాహ్వానము అంగీకరించడమయినది. \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0042.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0042.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6909187e7093e5f2adda9cb58fdcbb4bd530ba1d --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0042.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +స్తకమునందలి పుటలు 'నికెల్' పుటలే యైనచో అవి ౪౦,౦౦౦ లుండును. ౪౦,౦౦౦ ల పుటలను గలిగిన యీపుస్తక మప్పుడు +ఒక పౌనుమాత్రమే తూగును". + +సున్నితమైన కాగితము నుపయోగించినచో ఈనాటి గ్రంథప్రకాశకుడు అంగుళము దళసరిగల పుస్తకమునకు ౧౫౦౦ లు పుటలను పెట్టగలడు. సాధారణముగ పుస్తకమున కుపయోగించు ఇతర కాగితమునేవాడుకచేసినచో అంగుళము దళసరిగల పుస్తకమున ౩౫౦ పుటలు పట్టును. + +కాగితమువలెనే నికెలు రేకులు సైతము సిరానుపిల్చును. ఇట్టి రేకులకై ప్రస్తుతముపయోగపడుచున్న నిరాకంటె బహుశహ +మఱికొన్ని యితర పదార్థములతో సిద్ధముచేయబడిన క్రొత్తసిరా కావలసియుండును. అయినను ప్రస్తుత ముపయోగపడు సిరాకూడ చాలవఱకుపయోగించును. శ్రేష్ఠమైన 'క్యాలెండరు' కాగితము నెన్ని చాయలతో 'హాఫ్టోటోన్' బొమ్మలు అచ్చు౦త్తింపబడుచున్నవో అన్ని చాయలతోను ఆబొమ్మలు ఏరంగులోనైనను ఈనికెల్ రేకులమీద ముద్రింపవచ్చును. కాగితముమీద నేది యచోత్తింపబడినను అదియెల్ల నీ నికెల్ రేకులమీద వచ్చొత్తింపవచ్చును. + +లోహపు 'కాగితము' ఎడిసను యొక్క రసాయనశాలలో తయారుచేయబడినది. అయిదు చతురపుటడుగుల పరిమాణముగల యిట్టి లోహపు రేకు నొకటి తయారు చేయుటకు ఒక నిమిషమును పైగా నొక యర నిమిషము పట్టును. ఈనికెలు రేకులను వర్తక వ్యాపారము జరుపుటకుకూడ వీలగునట్లు తయారు చేయవలయునన్న పెద్ద పెద్ద యంత్రములను గట్టుటయావశ్యకమై యున్నది. + +నికెలుపుటలను కలిగియున్న పుస్తకమునకు అట్టలు కూడ ఆపదార్థముతో నేగాని అవసరమయినచోట ఉక్కుతోగాని తయారు చేయవచ్చును. ఆయట్టమీద లతలనుబోలిన యనేకములగు నందమైన కల్పనలను గూడ నచ్చువేయ వచ్చును. గుడ్డతో +జేయబడిన 'బైండు' గాని, చర్మముతో జేయబడిన బయిండునుగాని తెలియజేయునట్టాయట్టలకు రంగు వేయవచ్చును. + +ప్రస్తుతము పుస్తకము లచ్చువేయంచున్న కాగితము మిక్కిలి పల్చనైన దగుచో నూఱెడ్లలో నదిశిథిలమయిపోవునని గ్రంధభాండాగారికులు మొఱపెట్టుచున్నారు. వివిధ దేశములయందున్న అనేక వేలగ్రంధభాండాగారములనుండు లక్షలకొలది +కోట్లకొలది గ్రంథముల నచ్చువేయించుటకు వ్యయమగు ధనమును గూర్చి యోచింపుడు. గ్రంధములన్నిటిని రక్షింపవలసియే +యున్నచో దీనినన్నిటిని నూరే౦డ్ల కొక పర్యాయము మఱల బ్రచురింపవలసి యున్నది. అది యటుండ నీవఱలో వెన్నెన్ని +యమూల్యములైన గ్రంధము లగ్నిహోత్రములపాలై భస్మమైనవో, యోచింపుడు! తగుమాత్రపు వేడికీని కెలుపుట లభేద్యమై యుండును. అవి కూడ కరుగుననుకొండు, కరిగినను వేడి మిక్కుటమైనప్పుడుకొని కరగవు. కాని వానియంతట అవి నిప్పంటుకొనవు. ఆదియునుగాక నికెలు పుస్తకము నెంతకాలమైనను నీటిలో నాననిమ్ము. తరువాత దానిని నీటిలోనుండి తీసి యాఱబెట్టవలసినరీతి +నాఱబెట్టినచో క్రొత్తపుస్తక మెట్లుండునో అదికూడ నల్లే యుండును. + +ఇట్టిలోహపుపుస్తకములవలన గలుగులాభము లింకను ననేకములు కలవు. నలుబదివేల పుటలుకలిగిన యొక లోహపుపుస్తకము అంగుళము దళసరి మాత్రమే యుండును. అంతేకాక అచ్చువేయుటకు గల స్థలమునుబట్టి చూచినచో నది యొక్కొక్కటి రెండువందల కాగితపుపుటలుగల రెండువందల పుస్తకములకు సమానముగనుండును. ఇట్టి రెండువందల కాగితపు పుస్తకములనే యొక దాన్ని పైనొకటి పెట్టుచోనని తొమ్మిదడుగులన్నరయెత్తుండును. అట్టి రెండువందల పుస్తకములలో పట్టువిషయమంతయు నొక్క యంగుళముమాత్రమే దళసరిగలిగిన నలుబది వేల పుటలుగల లోహపుస్తకమున ముద్రించుటకు వీలగును. క్రమక్రమముగ +సారస్వత మభివృద్ధియగుటచే పుస్తకములను బెట్టుటకు గొప్పగొప్పభవనములు కట్టవలసివచ్చు చున్నవి. ఈనికెలు పుస్తకముల నుపయోగించినచో సంతటి గొప్ప భవనములను గట్టనవసరములేక చాలధనమును కూడబెట్టవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0043.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0043.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6fafd897bcaf4c4743df306a88617da0651d0a1f --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0043.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +౧౯౧౮ సంవత్సరం మార్చి నెల ౨౪ తేదీన నరసన్నపేట శ్రీ నాగేశ్వరరాయ గ్రంథాలయమందిరమున ద్వితీయసభ జరిగింది. వరహగిరి వేంకటజోగయ్యపంతులుగారు అధ్యక్షత వహించిరి. + +ప్రధమమున ప్రధానకార్యదర్శులకు పోతాప్రగడ సింహాచలంపంతులుగారు మూడుమాసముల కాలములో సంఘముయొక్క ఆదాయవ్యయములపట్టికను, జదివి గ్రంథాలయోద్యమమును గూర్చి మండలవాసులకు గలిగిన అభిమానమును గూర్చి +ముచ్చటించిరి. పిమ్మట తాలూకాసంచార కార్యదర్శులకు పొట్నూరి స్వామిబాబు, తిత్తిబలరామయ్యగార్లు గతమూడు +మాసములలో వారి వారితాలూకాలలోనున్న గ్రంథాలయములను తనిఖీ చేసిన కార్యనివేదికలను చదివిరి. అనంతరము +యీదిగువ బేర్కొనిన గ్రంథాలయకార్యదర్శులు ఆయాగ్రంధాలయముల కార్యనివేదికలను చదివిరి:- + +౧ ఆంధ్రభాషాభివర్ధనీ సమాజము (బరంపురం) ౨ యువజన సమాజము (బరంపురం) 3 బ్రాడ్లే పుస్తకభాండాగారము +(గోపాలపురం) ౪ శ్రీరామకృష్ణ గ్రంథాలయము (ఇచ్ఛాపురం) ౫ శ్రీజగన్నాధ గ్రంథాలయము (నువాషడ) ౬ శ్రీకృష్ణ దేవరాయ గ్రంథాలయము (బారువ) ౭ శ్రీచంద్రశేఖర గ్రంథాలయము (పలాస) ౮ కాళిదాస గ్రంథాలయము (టెక్కలి) ౯ బాలకల +వర్థనీ సమాజము (గొలాబంద) ౧౦ శ్రీ నాగేశ్వరరాయ గ్రంథాలయము (నరసన్న పేట) సుజనాను మోదినీ పుస్తకభాండాగారము (హీరమండలము) ౧౨ లక్ష్మీవిలాస పుస్తక భాండాగారము (లక్ష్మీవరుసుపేట), కార్యనిర్వాహక సభ్యులలో యీదిగువ సభ్యులు +విచ్చేసిరి:- వరహగిరి వెంకటజోగయ్యపంతులు (బరంపురం) నేమాని వేంకటనరసింహశాస్త్రి, పోతాప్రగడ సింహాచలం +పంతులు పుల్లెల వెంకటరమణయ్య పంతులు తిత్తి బలరామయ్య పొట్నూరి స్వామిబాబుగార్లు. + +అనంతరము ఈదిగువ తీర్మానములు జరుపబడినవి. + +౧ గంజాంమండలములోనున్న గ్రంథాలయసభ్యులందరకు ప్రతిసంవత్సరము బహుమతి పరిక్షలనుజరిపి అందు మొదటి +తరగతిలో కృతార్ధులయిన ప్రతిగ్రంథాలయ సభ్యునకు గ్రంథాలయమహాసభలో బహుమతి గ్రంథములను ఆయా గ్రంథాలయ +ములవారిచ్చుటకు ఈ సభవారు తీర్మానించుచున్నారు. ఈపరిక్షలను యేర్పరచి పరిక్షకు పత్రములను సరిచూచి బహుమతులు నిర్ణయించుటకు వరహగిరి వేంకటజోగయ్య పంతులుగారు. ౨ నేమాని వేంకటనరసింహశాస్త్రిగారు 3 ఉన్నం వేంకట +వరహబుచ్చిరామలింగంగారు ౪ పోతాప్రగడ సింహాచలం పంతులుగారును ఉపసంఘములుగ నేర్పడుటకు యీసభవారు వారలను కోరుచున్నారు. + +౨ ప్రధమగంజూంమండల ఆంధ్రగ్రంథాలయమహాసభను జరుపుటకు యీసభవారు తీర్మానించుచున్నారు. ఈ సభ సోంపేటలో జరుగనియెడల టంకాల సాంబపూర్తిగారి ఆహ్వానము నంగీకరించి టెక్కలిలో జరుపుటకు నిశ్చయించడమైనది. + +3 గంజాంమండల గ్రంథాలయసంఘమునకు అయిన అప్పు రు ౧-౪-౬ లు శ్రీనాగేశ్వరరాయ గ్రంథాలయ సభ్యులొసగినందులకు అగ్రంథాలయమువారికి యీసభ వారు కృతజ్ఞతను తెలియజేయుచున్నారు. + +మనుజుని జీవితములో నెప్పుడును మంచిగాని, చెడుగుగాని ప్రవేశించునపుడు ముందుగనే యోచ నామార్గములు +సిద్ధపడియుండును. ఎవ్వానికి సందిచ్చిన నవి చొరబారును. ప్రవేశించినతరువాత వానిని దొలగించుట దుర్ఘటము. ప్రవే +శింపకమును పే మేలుకో నెడివారు తత్వజ్ఞులు. +— ప్రేమలత, \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0050.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0050.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..38bf13b43a31fca57108ca1cd2e9afdacf6f7077 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0050.txt @@ -0,0 +1,66 @@ +w. +35 +గ్రంథాలయ సర్వస్వము +విజ్ఞ +ప్తి +ఈ సంచికతో, గ్రంథాలయ సర్వస్వము యొక్క --- +మూడవసంపుటము ప్రారంభమైనది. అనివార్యములగు +యిబ్బందులవలన రెండవ సంపుటమునందు, భాగములను +సకాలమునకు ప్రకటింపజాలమైతిమి. మూడవసంపుట +మునందైన సకాలమున ప్రకటించుటకు తగినశక్తినొసం +గుమని భగవంతుని ప్రార్థించుచున్నారము. +౧౯౧౭ సం॥ జనవరి నెలలో బరోడాయందు +చేయబడిన ప్రదర్శనమునందు ప్రదర్శింపబడిన " గ్రంథా +"" +లయ శాఖ " ను గూర్చి- రెండవ సంపుటమునందలి రెం +డవ భాగమునందు "బరోడా యాత్ర”యసు శీర్షిక క్రింద +వ్రాసియుంటిమి. అగ్రంథాలయ ప్రదర్శనమునకు సంబం +ధించిన కొన్ని పటములను ఈ గ్రంధమునందు ప్రకటిం +చితిమి. +కడచిన సంవత్సరము “బారువ" యందు నాల్గవ +ఆంధ్రదేశ గ్రంథాలయ ప్రతినిధుల మహాసభ అతివై భవ +ముగ జరిగినదిగ దా. ఈ సంవత్సర మాసభను విశాఖపట్ట +ణమునందు చేయుటకు ఆహ్వానింపబడిన సంగతి చదువరు +లందరకును తెలిసినదేను. విశాఖపట్టణమునందు “ప్లేగు” +వ్యాధి వ్యాపించియుండుటచేత అసభను “అనకాపల్లి” +ఇందు చేయుటకు ఏర్పాటుచేసినబులు తెలియవచ్చు +చున్నది. ఈ సంవత్సరమునం దీసభను దత్తమండలము., +లందు చేసిన బాగుండునని కొందరు సూచించుచున్నార +కృష్ణాష్ణమండల గ్రంథాలయ ప్రతినిధులమహాసభ +ఈవత్సరము గంపలగూడెమునందు శ్రీ కుమార రాజావారి +ఆదరణవలన జయప్రదముగ జరిగినదికదా ! ఆసభకు వ +చ్చిన ప్రతినిధులందరును కృష్ణామండలమునందు గ్రంథా +బయోద్యమవిషయమై పనిచేయుటకు ప్రత్యేక మొక +ម +కార్యదర్శి అత్యంతావశ్యకమని అభిప్రాయపడిరి అభి +ప్రాయపడుటతోడ నే సరిపోలేదు కార్యదర్శికి ఒక +సంవత్సరమునకు ఎంతవ్యయము అగునో అంచనా వేయ +మనిరి. అంచనా వేయగా సంవత్సరమునకు, కార్యదర్శి +జీతము, ప్రయాణవ్యయములు మొదలగు ఖర్చు లన్ని టికి +ని గలిపి రు 800 లు కావలయునని తేలినది. ఇరువది +గ్రామములవారు గ్రామమునకు ఇరువదియైదు రూపాయి +ల చొప్పున ఇచ్చిన ఈ పని సుకరముగ నెర వేరగలదని +సూచించిరి. వెంటనే, గుడివాడ తాలూకా దొండపాడు +శ్రీ రామచంద్రపుస్తక భాండాగార ప్రతినిధిగారు శ్రీ +గుత్తా వీరయ్య గారు తామును తమ గ్రంథాలయ సభ్యులు +ను గలసి ఇరువదియైదురూపాయిలను వసూలు చేసి ఇచ్చె +దమనిరి. అంతట కవుతరమునకు చెరుకువాడ వేంకట +నరసింహము గారును, గంపలగూడెమునకు శ్రీకృష్ణ రాయ +గ్రంథాలయ కార్యదర్శి గారును, బెజవాడకు అయ్య దేవర +కాళేశ్వర రావుగారును, తిరుపూరుసకు దారా వెంక +ట నారాయణ గారును, శ్రీ చెరుకుపల్లి యజ్ఞనారాయణ +గారును, 3 శంకర వేంక ట రామయ్య గారును; తేలప్రో +లునకు ౧ జొన్నల సుబ్బారెడ్డిగారును, బొడ్డపాట +పూర్ణయ్యశర్మగారును, 3 గుడిపాటి విశ్వనాధశర్మగా +రును, తమతమ గ్రామములనుండి ఇరువదియైదురూపాయి +లవంతున వసూలు చేసి పంపెదమని బాధ్యతను వహించిరి. +అనగా ఈఆరు గ్రామములనుండియు ఆరు “ఇరువదియై +దులు” (రూపాయిలు) వచ్చును. ఇక పదు నాలుగు +ఇరువదియైదులు ( రూపాయిలు) కావలెను. ఎవరిచ్చెద +రు? కృష్ణాజిల్లా గ్రంథాలయోద్యమాభిలాషులారా ! +జవాబు వ్రాయుడు !! + +పలుతావుల గ్రంథాలయము లననేమో యెరుంగని కాలమున, గ్రామవాసులు విద్యాభివృద్ధికొరకును, లోకసమాచారములు తెలియజేయు నిమిత్తమును ౧౮౯౫ సంవత్సరమున శ్రీ పెమ్మరాజు భానుమూర్తిగారు నుజనానందినీ సమాజమునకు బీజములను నాటిరి. + +ఇట్లుండ ౧౯౦౫ సంవత్సరమున కీర్తిశేషుల శ్రీ సూరంపూడి సీతారామమూర్తిగారి ప్రోత్సాహమున ౬౦ గ్రంధములతో +మఱలదలయెత్తి, దినదిన ప్రవర్ధమానం బగుచు వచ్చినది. అప్పటిలో నాంధ్రకేసరి, కృష్ణ, దేశాభిమాని, ఆంధ్రప్రకాశిక, వందేమాతరం, నవయుగ మున్నగు ౧౫ పత్రికా రాజంబులు వచ్చుచుండెడివి. సమాజము ఏ టేఁటను వార్షికోత్సవములనేగాక తరుచు సభలనుగూడ జరుపుచు ప్రజలయం దుత్సాహము గలిగించుచుండెను. \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0051.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0051.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4a98d47395a79f1bb57098d04fd74e7753cc63b0 --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0051.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +ఇట్లు నాలుగైదువత్సరములు మాత్రమే యుచ్ఛదశయ౦దుండి పిమ్మట సభ్యులలోఁ గొందరనివార్యములగు హేతువులచే గ్రామము విడువ వలసినవారలగుటచేత ౧౯౧౦ సంవత్సరమున వీచిన వెను గాలికి నేలఁగూలిన వహిరుహంబులతో, మా సమాజవృక్ష +మొక్క ప్రక్కకు మాత్రమే వరిగి - తగిన ద్రవ్యసాహాయ్యమును, సభ్యులంగుత్సాహముకు లేక, నట్లే నిలచియుండెను. + +ఇందుఁ ప్రస్తుతము ౧౮ సభ్యులుండిరి. ౨౦౦ ఆంధ్రగ్రంథములు గలవు. ఆంధ్రపత్రిక, కృష్ణాపత్రిక, దేశమాత మరికొన్ని ఇతర మాసపత్రికలుకు వచ్చుచున్నవి. ప్రస్తుత మీ గ్రంథాలయము మా గృహంబుననే యున్నది. ఇంగా సర్వజనులకు నుచితముగా +పుస్తకములు చదువుకొనుట కీయబడును. గతవత్సరము గృహములకుఁ దీసికొనివెళ్ళి చదివిన గ్రంథములు ౩౦. చందాలవలన వసూలయినవి. రు ౨౬-౧౩-౦ లు. పత్రికలు, పుస్తకములు మున్నగువానికైన వ్యయము రు ౨౬-౪-౮ లు. నిల్వ ౦-౮-౪ లు. +ఈ సమాజము స్థాపింపఁబడినప్పుడున్న చెంగల్వల రామమూర్తి గారు మేనేజరుగను చెంగల్వల గుర్రాజుగారు కార్యదర్శిగను నేఁటివరకును నిలచియుండి ఉత్సాహముగ బనిచేయుచున్నారు. కడచిన సంవత్సరోత్సవసందర్భమున దీని పేరు సుజనా +నందినీ గ్రంథాలయమని మార్పబడినది. + +౧౯౧౪ సంవత్సరమున ఏప్రియలు యందు బెజవాడలో శ్రీ రామమోహన గ్రంథాలయసభ్యులు గ్రంథాలయసభను సమావేశము గావించినప్పుడు ఆసభలన కలుగు ఫలిములనుగూర్చి పలువురు పలువిధములుగ తమతమ సందేహములను వెల్లడించిరి. కొందరు పరిహసించిరి. కాని ప్రారంభించిన వారు పట్టుదలతో దైవముమీద భారమువైచి తమసంకల్పమును నెరవేర్చుకొనిరి. అప్పటి +నుండీయు ప్రతిసంవత్సరమును గ్రంథాలయసభ లత్యుత్సాహముతో జరుగుచున్నవి. + +ఈ సభలకు వచ్చుయు ప్రతినిధులు దేశాభివృద్ధికి పాటుపడుటకై ఏక్షవహించిన యువకులై యున్నారు గాని తతిమ్మాసభలకు వచ్చెడు ప్రతినిధులవలె కోర్టులలో పనిచేసిచేసి సెలవులలో అసభలయందు తమవాక్ళూరత్వమును వెల్లడిచేసి కాలము పుచ్చుచున్న వారు కారు. కనుక నే ఈసభ యందు చేయబడిన తీర్మానములు సక్రమముగ నారణలో పెట్టబడుచున్నవి. తీర్మానముల ననురించి ఈ సభ ప్రతినిధులు ఆంధ్రదేశమంతయు ప్రచారముచేసి ఆసేక గ్రంథాలయములను దర్శించి తగు +సలహాల నొసంగుచు పలువిధముల గ్రంథాలయోద్యమమును వ్యాపింపజేయుచున్నారు. + +మనదేశమందలి గ్రంథాలయాభివృద్ధిని గూర్చి బరోడా గ్రంథాలయశాఖాధ్యక్ష్యులు సంతోషించి ఇందునుగూర్చి విపులముగ తెలిసికొని ప్రోత్సాహించుచున్నారు. భారతవర్షమున వారితరువాత గ్రంథాలయోద్యమ విషయమైన కృషి చేయుచున్నది ఆంధ్రులొక్కరే. కనుకనే బరోడావా రియుద్యమము ఇచటమాత్రమే ప్రబలుటను చూచి తగిన సలహాలనిచ్చుచున్నారు. ఈ యుద్యమమును గూర్చి దూరముననున్న బరోడావారు అట్టిశ్రద్ధను వహించుచుండగా మన పెద్దవారు (నాయకులని పిలిపించుకొనుటకై ప్రయత్నము చేయుచున్నవారు) మాత్రము తగినంతవరకు ఆదరించకపోవుట కడుశోచనీయముగ నున్నది. గ్రంథాలయములు చక్కగ జరుప +బడెనేని దేశాభివృద్ధి కవి మూలాధారములగు ననెడి యూహ వారికి కలుగలేదు. అట్టి యుద్దేశము ఎప్పుడు మన పెద్దవారికితట్టునో ఆనాడె మనదేశము బాగుపడును. మనము వైపైని పూతలు పూయుచున్నాము. గోడ ప్రాతది; పునాది లేదు. అట్టిదానికి పేడమెత్తి వెల్లకొట్టుచున్నాము; పెద్దగాలి వీచినచో ఈపెడ, సున్నము, ఆగోడను అపజాలవు. అది కూలును. అటుల అయినది మన దేశము పని. మనదేశమునందు జీవము లేదు. కృశించియున్నది. కనుక మొదటి నుంచి పునాది వేయుట ప్రారంభించవలయును. అట్లు చేయక దేశీయమహాజనసభను, 3౦ ఏండ్లు కాదు, ౬౦ సంవత్సరములు చేయుడు. రాజధానీసభలను చేయుడు. శాసననిర్మాణ +సభలలో పెద్దలను నూరుమందిని కూర్చుండబెట్టు ప్రయోజనము నున్న. ఇందులకై చేయు ప్రయత్నములు నిరర్ధకములు. అందులకై వెచ్చించు సొమ్ముగంగలో బోయుట యగుచున్నది. మహాసభలయందు నమ్మకమున్నవారు నూటికి ఒకరైన కలరా? +వదల జాలకయు, పునాదినుంచి ప్రారంభించు ఓపికలేకయు, \ No newline at end of file diff --git a/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0052.txt b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0052.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3e301af60bf0cce6bc77b6e05d4ba4c34f9dec1c --- /dev/null +++ b/Grandhalaya_Sarvasvamu_-_Vol.3,_No.1_(1918)/page_0052.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +అవస్థపడుచున్నారు. ఈలోపములను గ్రహించియే గోపాలకృష్ణ గోఖలే గారు ప్రారంభోచిత నిర్బంధ విద్యాపౌరశాసనమును +ప్రవేశపెట్టను. ప్రభుత్వమువా రంగీకరింపలేదు. పోనించు, మనకర్తవ్యమును మనము నెరవేర్చుటకై ప్రయత్నించెదము. ప్రభుత్వమువారు మనకు పన్నులువేసి చేసెడిపని మనంతట మనమేల చేయకూడదు. కనుక ఆపనిని చేయబూచెదము. + +దేశములో చదువుకొన్నవారికి ముందుగ చదువునందుదిభిరుచి కలిగించెదము. చదువుమానినతోడనే పల్లెటూరికాపు మొదలుకొని బి.ఏ. ప్యాసయిన యానితరువాత పుస్తకములను మూలను వైచి తర్వాత ఎప్పుడుయినను పుస్తకము తెరచిన పాపమునపోరు. +పల్లెటూరువారు ఏపార్టీలతో ఏతప్పుసాక్ష్యములతో ఏజూదములతో ఏవ్యాజెృములతో తమశక్తిసామర్థ్యములను, ధనమును, విద్యను థారవోయుచున్నారు. ఇకను బి.ఏ. స్యాపయిన యాతడన్ననో గాపువానికంటె బుద్దిశాలి కాదు. ఏడస్కుబల్లయొద్దనో కూర్చొని +కాలము గడుపుచు రూపస్థమండూకమువలె తనజీవయాత్రను గడపును. వీరిద్దరికి ఇట్టిగతి పట్టుటకు కారణమేమి? +చదువుకొనుటకై తగిన యవకాశములు లేకపోవుట చేతనే. గ్రంథలయమును ఎప్పుడు దర్శించెదరో అప్పుడే, వీరి మనసులు లు జ్ఞానవంతములగును. ఈ మార్పు గ్రంథాలయములను విశేషముగ దర్శించువారికి స్పష్టముగ తేటపడును. అట్టిమార్పు కలుగని మూఢులులేరని నేను చెప్పజాలను గానీ, అప్పుడగూడ వారికి విద్యయందభిలాష కలుగదేని వారిగతి ఆధోగతియని చెప్పనగును. + +ప్రతిగ్రంథాలయమునకును చందాలిచ్చు సభ్యులున్నారు; పనిచేయువారలు కొందరున్నారు. ఈపని చేయువారలు చాలమంది . నిరుద్యోగులైయున్నారు. వీరు తీరికచేసికొని కొందరు బీదలకు చదువు చెప్పవచ్చును. క్రిస్తవమత ప్రచారకుల సంఘమువారు, ఊరికొక బడిపెట్టుచున్నారు. అంతయు వారిదాతృత్వపనుకొని మోసపోవుచున్నావారికి ఈపాఠశాలవలన ఎంతవ్యయనుగుచున్నదో +లెక్కచూడడు. బహుస్వల్పము. వారు ఖర్చుపెట్టు సొమ్ములో చాలభాగము ప్రభుత్వము వారినుండి గ్రాంటులు రూపమునవచ్చును. కనుక మనముగూడ శక్తికొలని ప్రయత్నించి గ్రంథాలయముల పక్షమున పాఠశాలలను గూడ స్థాపించవలయును. ఈపాఠశాలల +ద్వారా చదువుగానివారికి విద్యాదానమును చేయవలయును. కేవలము నాలుగు పుస్తకములనొకమూల పెట్టుకొని కూర్చుండినచో లాభములేదు. గోపాల గోకలే గారి జ్ఞాపకార్థము చెన్నపట్టణములో నొక హమును వేయించినంత మాత్రమున ఆయనయాత్మ +శాంతికలుగదు. దేశములో నెల్లెడల విద్యావ్యాపచేయుటయే ఆయన స్మరణచిహ్నమును నెలకొల్ప ఇట్టియత్కృష్ట కార్యమును చేయుట కవకాశము కనుకనే ఈ యుద్యమము దేశాభివృద్ధికి అత్యవసరమనిచెప్పా సాహసించుచున్నాను. ఆంధ్రదేశమున +౪౦౦ గ్ర౦థాలయముల యభివృద్ధికై పాటుపడువారి సంఖ్య ఆధమము ౪౦౦ ల కంటే తక్కువయుండఁదు. +ఈ నాలుగువందల మంది సాధారణముగ ఉత్సాహఃవతులును, దేశసేవాతత్పరులును, అగు యువకులైనన్నారు. వీరికి మరియొక పనియేమియు లేదు. వీరియదర్శమొక్కటియే. వీరి యూహ యొక్కటియె ఇట్టి దేశారాధనపరులయొక్క శక్తిని ఫలవంతముగ +చేముటకై దేశీయులెల్లరు ప్రయుత్నించవలయును. స్థానబలిమి యుండుటవలన వీరు పల్లెటూళ్ళయందు ఎక్కువపనిజేయుట కవకాశములు కలవు. ఎవరో ముఖమెరుగనివారు వెళ్ళి ఎన్నియుపన్యాసము లిచ్చినను వారికి రుచింపదు. కావున ఈ ౪౦౦ ల మందికి తగినశిక్షు నొసంగి వారియొక్క దేశాభిమానమును పల్లెటూరి జనులయందు జ్ఞానాభివృద్ధిని చేయుటయందు +వినియోగించినచో, అద్భుతమైన అభివృద్ధి కన్పింపగలదు. + +ప్రతిగ్రంధాగారమును పాలించుటకై కార్యనిర్వాహకసంఘముగలదు. ఈ కార్యనిర్వాహక సంఘములు గ్రంథాలయములయొక్క పరిపాలన సరిగా చేయుట ఎప్పుడు సంభవించునో అప్పుడే స్వపరిపాలనశక్తి లభించుచున్నది. గ్రంథాలయమున్నచోట పరపతి సంఘమును అవసరమైన ఇతర ప్రతిష్టాపనలకు గూడ స్థాపించుట మిక్కిలి సులభమగుకార్యము. + +కావున, దేశప్రముఖులారా ! దేశముయొక్క స్థితి నారయుడి! పునాదినుండి దేశముయొక్క స్థితిని బాగుపరచుటకై ప్రయత్నింపుడి! ఈవత్సరము మే నెలలో విశాఖపట్నంజిల్లా అనకాపల్లియందు ఐదవ ఆంధ్రదేశ గ్రంథాలయప్రతినిధుల మహాసభ జరుగనున్నదిగదా! అప్పుడు, దేశప్రముఖులందరును విచ్చేసి ఈయుద్యమము దేశమును ఇంకను ఎక్కువ ప్రకాశవంతముగ +చేమనటుల చేయుదురుగాక. \ No newline at end of file diff --git a/Hindujana_Samskarini-1-3-1912/meta.json b/Hindujana_Samskarini-1-3-1912/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eb159cf349f21911c0cd45eafdc072c99a5288d6 --- /dev/null +++ b/Hindujana_Samskarini-1-3-1912/meta.json @@ -0,0 +1,11 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 1, + "total_pages": 1, + "filename": "Hindujana Samskarini-1-3-1912.pdf", + "pages": { + "3": { + "quality": 1 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Hindujana_Samskarini-1-3-1912/page_0003.txt b/Hindujana_Samskarini-1-3-1912/page_0003.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6bdb4492f6aa8e71074f0f51717d19c121393253 --- /dev/null +++ b/Hindujana_Samskarini-1-3-1912/page_0003.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +హిందూజన సంస్కారిణి.

+ + + + + + +ఆర్యమహాశయులారా! "హిందూజన సంస్కారిణి" అను పేరంబరఁగు మాసపత్రికను చాలకాలము నా తండ్రిగారైన మన్నవ బుచ్చయ్య పంతులుగారు ప్రకటించుచున్న విషయము జగద్విదితమే కదా. వారు స్వర్గవాసులైన పిమ్మట నీపత్రికా ప్రకటనము నిలిచిపోయెను. ఇపుడు మరల దీనిని ప్రకటింపుఁ డని పలువురు ప్రోత్సాహము చేసినందునను, (శ్రీ యు తు లు అస్మన్మాతులులు మద్దాళి సుబ్రహణ్యయ్య పంతులుగారును, మద్దాళి ఆదినారాయణయ్య పంతులుగారును మూఁడువందల రూపాయలు విరాళముగా నొసంగి మదియేష్ట సిద్ధికి తోడ్పడినందునను, ఈ ప్రకటింపఁ దొడంగి నాఁడను. ఇందు ఇంతకుమున్ను ముద్రింపఁబడిన ఉపనిషత్తుల కెల శ్రీశంకరాచార్య కృత వ్యాఖ్యానమును, ఆనందగిరి టీకానుసారముగ తాత్పర్యమును ముద్రింపఁబడును. మఱియు కేవలము వేదాంత గ్రంథములను మాత్రమే గాక తత్కాలో (చితము నితర గ్రంథములను గూడఁ బ్రకటింపఁబడును. మహాభాగు లగు వారెల్లరును ) నా తండ్రి గారియందుంచిన యభిమానమును నా యందునుంచి పత్తికాభివృద్ధి చేయం ఆదర్యబడియెదరు. మఱికొందఱకును పత్రిక పంపఁబడినది. ఎల్లగును పత్తికాగ్రహీతలై పోషకులుగను చందాదారులుగ నుండి సహకారు లగుదుగని ప్రార్థించుచున్నాఁడను, భిజులకు విశేషముగా విన్న వింపఁ బని లేదు, \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0014.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0014.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ccc578276d8f292aa9fd06f4e1bf45cd2c69ebaf --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0014.txt @@ -0,0 +1,7 @@ + + +ఆదికవుల గుణదోషములు - గద్యపద్యతారతమ్యము - భావనా శక్తి - వేమన - పల్నాటివీరచరిత్రాదులు - నాటకరచనాశక్తి - భావనా శక్తి నుద్దీపింపఁజేయు ప్రకృతి భావతైక్ష్యము - భావనాశక్తికి కార్యో త్సాహమునకు నుండు సామ్యము – భాషాచరిత్రమును దేశచరిత్రమును నిత్యసంయోగములు - పాండిత్యబలము - అలంకారము లనావశ్యక ములు - సాదృశ్యతత్త్వము-వస్తుస్వరూపములు భావములు పరస్పర నిర్ణీతములు - విపరీతాలంకారరచనకు ప్రేరేపకము భావశూన్యత - భారత కవుల ప్రతిభ-విషయము శైలి రెండును ముఖ్యములు - పాత్ర రచనాతత్త్వములు - పాత్రములు అనితరతుల్యములుగ నుండ వలయు-జీవకళ యొక్క లక్షణము-వికృతులులేని పాత్రములు జడ సమానములు – శాస్త్రాదేశరచనలు విరనములు - మిశ్ర చరిత్రములు గాని పాత్రములు ప్రకృతి విరుద్ధములు - వర్ణనములకన్న అంగాంగ సాంగత్యము కావ్యముల శ్రేష్టము - స్వభావవర్ణన యనుటకు నిర్వచ నము-సర్వలక్షణసమేతములుగా వస్తువుల నిర్దేశించుట తప్ప-భావనా శక్తియొక్క లీలలు. + +ప్రబంధలక్షణ విమర్శనము -ప్రబంధముల కథాసారము - వనుచరిత్ర - ప్రబంధముల నాటకనరణి మృగ్యము - ప్రబంధములకు దేశ క్షయమునకు గల సంబంధము. + +కళాపూర్ణోదయము-కవియొక్క ప్రతిజ్ఞయుఁ దత్పలములునుకవికృత శైలి విషయక విచారములు - ప్రభావతీ ప్రద్యుమ్నము కొన్ని సందర్భముల గళాపూర్ణోదయము ననుక్రమించెడును - శైలిని గూర్చిన తర్కములు - సూరన్నయొక్క చిత్రకవిత్వము -ప్రభావతీ ప్రద్యుమ్న విమర్శనము బావలోపము పాలు - పాతివ్రత్యతత్త్వము \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0026.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0026.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fe592ff73fd80b8ebd3c9b08f5e5a7b40b7defe1 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0026.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ప్రథమ భాగము 21 +నుండునట్లు శరీరమును ఛేదింపఁజాలినంత మిగుల వాఁడిగల కత్తి నొకదానిని పూర్వము విశ్వకర్మసన్నిభుఁడగు శిల్పి యొకండు నిర్మించెనని గాథయొకండు గలదు. ఆ కత్తితో నుత్ ప్రేక్ష్యములు నుపమేయములునైన యవి యాంధ్రదేశమున నిమ్మహనీయుని పద్యములే కాని వేఱెవ్వియు లేవు. "అరిది విలుకాని యుజ్వలశరము నకును" అట్టిగుఱి పదును పాతమును రావు. నిదర్శనములం జూపుటలో నితఁ డద్వితీయుడు. మఱియవి యోవ్వియు గూఢములు కావు. స్పష్టములు. శ్లేషచే స్థాపింపఁబడిన సామ్యము లట్లు దిక్కు నర్ధమును లేనివిగావు. వైశద్యము అనుగుణ మితనియందు ప్రబలము. మనము ప్రతిదినమందును జూచుచు నింతేకదాయని యాదరము నవధా సము నుంచక పోవు విషయములనే యీతఁడు గ్రహించి భావనాశక్తిచే గాంతి, రూపము, ప్రాణము నావహింపఁ జేసి యెదుట నిలుపఁగా, నపుడు గుర్తు దెలియక పూర్వము మనచే గర్షింపఁబడిన వయ్యును, నివియేవో యమానుష విగ్రహములని విస్మయముజెంది గారవింతుము. ఈ గారడీవిద్యలోఁ దెనుగున నితఁడ ప్రథముఁడు. సామాన్యవస్తువుల కేదే నొక కామరూపము నిచ్చి వెలయించుట యీతని మాహాత్మ్యములలో మొుదలింటిది. ప్రకృతిస్వరూపములను ఎంతచక్కఁగాఁ దన సృష్టి భావములతోఁ జూచి, యొకటి రెండు మాటలతోనే యచ్చటచ్చట వానిని సాక్షాత్కరింపఁజేసి యున్నాఁడనుట వేఱ నేనొత్తిచెప్పవలయునా ? ప్రకృతియనఁగా మనవారిలో ననేకులకు నిఘంటువులలోనుండం ప్రకృతియేగాని మూలింటికి బయటనున్న ప్రకృతి యెట్టిదో, తమ స్వంతకన్నులతోఁ జూచిన పాపమునఁబోరు ! అట్టివారికి వేమవ యనుసరణీయమగు త్రోవఁ జూపించినాఁడనుటలో నించుకయు గుణాధిక్యస్తతిలేదు. +పల్నాటి వీర చరిత్రాదులు +ఈకతో సర్వవిధముల సమానుడైనవాఁడో మించినవాఁడో యసంబేర్కొనఁ దగిన యాతఁడు పల్నాటి వీరచరిత్రమును వ్రాసిన వీరకవి " ఈ వీరచరితము కొన్ని ముబ్యాంశములలో రామాయణ + వీరభద్రారెడ్డి గూస్థానకవియైన శ్రీనాథుఁడు దీనిని వ్రాసిన వాఁడు కాఁడనుట నాకుంజూడ నిక్కువము. శ్రీనాథునిలో • పాండిత్యమునకు సమమైన కవితాశక్తిలేదు. పల్నాటి వీరచరితములోఁ గవితాశక్తికి సమానమైన పాండిత్యము లేదు. r. - \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0028.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0123527adfcd6ad18ae9e18c93f5ae0cf0487e6b --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0028.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +4, &9 +యిత్యాదులు) (2) భావములు. అనగా మనోవికారములు. ఉదా : కామక్రోధాదులు, పేమ, ప్రశ్చాత్తాపము, దయ, దాక్షిణ్యము మొదలగు చిత్తసంచారములు. (3) సంకల్పములు. అనగా నేదైన నొకదానిం గోరి, దానిని సాధింపవలయునని ప్రతిజ్ఞఁబూనుట. ఈ మూడు శక్తులలో భావనాశక్తి నధికంబుగ విజృంభింపఁ జేయు నవి భావములు, కొయ్యలరీతినో, మహర్డుల చందంబుననో, నిర్వి కారస్థితి నుండు వారు పద్దెములు వ్రాయ నేర్తురుగాని, కవులగుట యసంభవము. ఏవృత్తాంతమునైనఁ జూచునట్లు వర్ణింపవలయు నన్న దానియొక్క స్థితిగతులను, నందలి పాత్రముల సుఖ దుఃఖములను, రోమరోమమునకును దానే మనఃపూర్వకముగ ననుభవించినందప్ప, తద్రూపముగ నభినయింప నెవరికిని దరము గాదు. చిత్త చాంచల్యము గూడదను వారు ఇట్టి యునుభవములకు మనిసిచ్చి సమ్మతింపరుగావున వారియందు శాస్త్రజ్ఞానమొక వేళ బ్రకాశమునకు వచ్చిన రావచ్చును గాని, శిల్పకళ లేమాత్రమును మొలకెత్తనేరవు. ఈ విషయము పామరులు సైతము గొంతకుఁగొంత యొ కిఁగినదే. కావున నే కాళిదాసు, తిక్కన్న మొదలగు మహాకవు లెల్లరు రసికులనియు స్త్రీలోలురనియు వారు గాథలు కట్టి యుండుట ! ఇంతే కాదు. భావములు కోరికలు రసములును మనసులో వెల్లివిరి సెనేని, జనులు మూగలట్లు పందల మాడ్కి మూలఁబడి, నిశ్చేష్టితులై యచల తత్త్వముం బూనియుండుట యరిది. అట్టివారు అనేకవిధములైన యుద్యమములకుంబూని కార్య నిపుణులగుదురు. కావున భావనాశక్తి, సంఘటనోత్సాహము ఇవి పరస్పర మిత్రములనుట విమర్శన శాస్త్రమునందలి యూది మ తత్వము. అట్లగుట నింకను వివరముగఁ దెల్పుట విధి. +భావనాశక్తికి కార్యోత్సాహమునకు నుండు సామ్యము +“ఘనములైన రాజకార్యములం దాసక్తికొని ప్రవేశించినవారు గద్యపద్యాది నిర్మాణశిల్పమునకుం దొడంగు వారైనచో వారు సులభముగను త్వరితముగను దత్కళా ప్రవీణులౌట నైసర్గికము కార్య గంభీరుల రచనయందు సారము, వీర్యము, ఉద్వేగము, చుఱుకుcదనము ఇత్యాది నానాపదంబులచేఁ బేర్కొనఁబడు నుగుణ మొకండు అఖండముగనుండును. కావున నట్టివారి కృతులు కేవలపండితుల గ్రంథములవలె రుచిలేనివిగను, చప్పిడి గను, మొద్దు పాఱినవిగను ఉండవు" అని విద్యాధురంధరులైన \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0054.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0054.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4f4a9925fe9c15199f22b51f098daf7b90ee592d --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0054.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +ప్రథమ భాగము 49 + +మనకు బ్రసిద్ధములగు హేతువులంబట్టి సత్యా సత్య నిర్ణయము కేయఁబూనము. (ii) ఇట్టి ప్రకృత్యతీతముల వర్ణించుచో నున్న ుండి యూధునికములు సామాన్యములు నైన సంగతులను వేయు గూడదు. వేసిన జాలమునకు భంగము. ఆ మాయను స్థిరముగఁ దోషించునట్టి వర్తమానములఁ బొందించుచు నేక ధోరణి నే యేగుట యుత్తమము . కళా రచనలో గమనింపవలసిన విషయ మేమన, రసా బాస మే మాత్రము గలుగనంత పొందిక యున్నదా లేదా యును ట. విషయము ప్రకృత్యతీతమైన నేమి, ప్రకృత్యధీనమైన నేమి ? విషయము కన్న రీతి శిల్పములం బ్రధానము. +కావున లోకుల కెల్లరకు రుచ్యములు గానుండు భారతాది వీర కావ్యములయందును, కథాసరిత్సాగరము మొదలైన వినోద కథల యందును గల ప్రకృతిని మీరిన వర్ణనలకు నాధారభూతమైన భావనాశక్తి గణనీయము గాదనుట తప్ప. మఱి యయ్యది యు మనుష్యుల యందు అనశ్వరముగ నుండు నే వో కొన్ని భావములకు సహజముగ ననుకూలములైన ప్రకారముల వర్తించునదియ యనుట యొుప్ప. అట్లుగా దేని నా కథల యందు. మన కెడతెగని మక్కువ యుండు టేల ? +ఈ కాలమున బిడ్డలెట్లో పూర్వకాలమునఁ బెద్దలునట్లే. అనగా ప్రకృతిజ్ఞానమంతగా లేనివారనుట. ఇది యొగదా ప్రాచీన గ్రంథ గాథా పురాణము ల లో మన నమ్మికకు నందని యద్భుతములు విస్తార ముగఁ జెప్పఁబడి యుండుటకు మూలము! ఆ పురాణ కవులకు నవి యస్వాభావికములుగఁ దోcచియుండవు గాఁ బోలు! వారు ఘనమైన నమ్మకము విశ్వాసమునుంచి వ్రాసిరి. కావున నే మనకును నవిశ్వా సము అంతగాఁ బుట్టకుండుట. ఇప్పటివా రారీతి వ్రాయcజూచిరేని యసాధ్యమని చెప్పఁగాదు గాని యెంతో శిల్ప నైపుణ్యము లేనిది యవి కృత్రిమములుగా దోcచుఁ గాని నిక్కములట్లు భ్రమగొల్పఁ జాలవు. కావున నాటకములలోను గావ్యములలోను నాగాస్త్రము గారుడా స్త్రమును బ్రయోగింపఁకుండుటయు మొత్తము మీద సుగు ణము. అట్లుగాదని వాని నా వాహనము జేయువారు వానితో నాగ్నే యూ స్త్రమును రప్పించి గ్రంథమంతయు నా హుతి గా నిచ్చినయెడ లోకము నకెంతే ను పకారము చేసినవారగుదురు ! + + స్వభావా తిక్రాంతవిషయములఁ గూర్చి సత్యతాభ్రమ సిద్ధించినట్టు వ్రాయం జాలు పాశ్చాత్యకవు లిపుడుఁ గొందఱున్నారు. ఆంధ్రమున నీ ప్రతిభగలవారున్నా రేమో గాని నే నెఱుంగను, వీరేశలింగంగారు దప్ప. +(7) \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0066.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0066.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..696093193634a23a77636e448680b1a86bd7ffbc --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0066.txt @@ -0,0 +1,38 @@ +ప్రథమ భాగము 61 + + పార్టివుని కాంత తిమ్మాంబ పతికి గుశల + కీర్తి బలవృద్ధి నిర్మలస్ఫూర్తు లొనగు (ఆ.1.ప.36) + + సీ. చుట్టఁ జట్టుకొని శేషుఁడు నిద్రవోవును + ముది పన్నగములలో మొదటివాఁడు + మొనయుఁ డాదిమ కూర్మము ముడుంగుమేనుమో + పినఁ బెద్దవారిలోఁ బెద్దవాఁడు + సమధికాశా ప్తి హస్తము సాఁచుఁ బద్మినీ + వైరిదిక్కరి తలవడఁకువాఁడు + తనయొంటి పంటిచేతనయుంటునాదికా + లము ఫెూణి పాండురోమములవాఁడు + + ఆ కదలలేఁడగ్రి బహువయః క్రమమువాఁడ + టంచు వారల నిరసించి యవనికాంత + తనభుజాదండమున నుండఁదనరుచుండు + భావజవిభుండు వేంకటక్ష్మావరుండు.( ఆ.1. ప. 81) + + సీ. మెూహాపదేశ తమోముద్రితములైన + కనుదమ్ముల హిమాంబు లునుపరాదు + శ్రమబిందుతార కాగమఖిన్నకుచకోక + ముల జంధ్రదనామంబుదలఁపరాదు + పటుతావపటపాక పరిహీణతను హేమ + మికఁ బల్లవపటార్చిడఁగ రాదు + శీర్యదాశావృంత శిధిలతానులతాంత + మసియూడ వీవనల్వినరరాదు + + తే. లలన క్రిశంగ కీలికీలాకలాప + సంతత్రాలీఢ హృదయ పాత్రాంతరాళ + పూరిత స్నేహ పూరంబు పొంగిపొరలఁ + జల్లని పటీర నలిలంబు నల్లరాదు. (అ. 3. ప. 210) + + ఉ కొండఁటవిల్లు వేదలలకుండలిరాజఁటనారి, యమ్మనం + తుండఁట, బైటిపల్లియలు దున్మినవాఁడఁట యొండురెండు భ + ర్గుండిది నిండు పౌరుష మొకోయని గెల్వవెముజ్జగంబు ను + ద్దండత నొక్కతుంట విలుదాలిచి యంటినఁ గందు తూపులన్ ! + (ఆ. 3. ప. 202) \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0068.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0068.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..41efedb2857e98c52bd2b65262b96212790ca931 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0068.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +ప్రథమ భాగము 63 + +నష్టమును బూరించుకొందమను నాశను వదలుకొని రే మో ! ఇట్టి పశ్చాత్తాప కాలమున బుద్ధి యెట్లుపారును ? హృదయ మే యానం దము దొరుకునని వికసించును ? కావున నన్నిశక్తులుఁ బోయి పండితులకు నేకశక్తియైన జ్ఞానశక్తి మాత్రము మిగిలెఁ గాఁబోలు ! అసలు పూర్తిగా నడుగంటని వసుచరిత్ర కాలములో నున్నంత ప్రజ్ఞయు, మగంటిమియు తరువాతి నాళ్ళవారమైన మనకు నంద రాని వైనందున నేమో రసహినములు, ఏక క్రమములు, అనవ్య ములునైన కావ్యములు పుంఖానుపుంఖములుగ వెడలినవి! ఇవియు లేక పోయి యుండిన దేశము పరిపూర్ణాంధకారముపాలయి యుండుఁ గాన, నీ మాత్రము వెలుతురైన నిలపినందులకుఁ బండితులను బాళయ గాండ్రను మనము కొనియాడవలయం. + ఐరోపా లో రాజులు నాశన మెత్తినను ప్రజయను నింకొక ప్రకృతి ప్రతాపవంతమై యుండుఁ గావున, కవిత కేవలము నగరి నా శ్ర యించి బ్రదుకు విద్యగాదు. హిందూదేశములో మనుస్మృతి దెబ్బ దగిలిన నాఁటినుండి ప్రజ యీవఱకును లేవలేక పడియున్నది. దానిది పరాశ్రయమైన బ్రతుకు ! కృష్ణదేవరాయలు, శివాజీ వీరిం బోలిన మహనీ యు లవతరించి రేని, జనసామాన్యమును వారి వెంట కుక్కలగుంపువలెఁ బోయి యెవరిమీఁదఁ బడుమన్నను బడును గాని, నాయకులు లేనిచో దిక్కులు దెలియక మరలC బ్రాచీన కర్మమును బారంపర్య హీనస్థానమును అవలంబించును. + “క. ఏమీ ! రాజులు మంత్రులఁ + దామతి దుర్బుద్ధులైన ధరయెల్లను గ్రిం + దై మాఁడి మడియునో ! జన + సామాన్యము సంపు చరిత చక్కనిదైనన్." + + మనవారిలో సంఘచరితమను భావమే యున్నదో లేదో ! భావమే లేనిది ప్రవృత్తి యెక్కడిది ? తమ తమ కుటుంబములయు, తెగలయు క్షేమచింతయే గాని రాష్ట్రము గూర్చిన చింతలు లేని వారగుటం జేసి, వీరి ప్రారంభములచే దేశమున కే మాత్రము మాన ప్రాణరక్షణములు సమకూ అవు. అట్లగుట వీరి కృత్యములు గంభీ రోద్యమములు. వీరిచేఁ దెలివియు విరివియు c గాంచు కవిత సాధారణ జనులపై నేల దృష్టి యుంచును ? తన కడుపుమీద దప్ప నింకెద్దానిమీదఁను గన్ను మనసుc బోనివానిపైఁ బరుల కన్నులు మనసులు నేలపాఱును చీయని వాపోవుటకుఁ దప్ప ! ఐరోపా \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0082.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0082.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a6fba5f30779ed4c57ce9b628ceb79877de0a32 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0082.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +ప్రథమ భాగము + "క. మాయమ్మానను నీవే, + రాయలవై కావదేవ రాజే జే జే + మాయూతుమ లానినయది + పాయక సంతోషమున్న పలమిలసామీ. ” (కళా. అ. 6, ప. 161) + + ప్రథమాగమా దు లు మదాశయుని పురోహితాదుల నోడించు టకై సంస్కృతాంధ్ భాషా శ్లేషములతో నీ పద్యమును బల్కి వారిని వెగడువఱిచి రాజు నకుం దమ్ముం దెలిపి క నిరి. ఈ సందర్భము కాళిదాసుని చరిత్రచే సూచితంబు. చిత్రకవిత్వమైన నేమి ? కథా వృత్తముతో ననుసంధించినదియు ప్రధానమును గావున నిది సమంజసమే. ఇంతటC గవి విరమించి యుండిన నెంతో బాగుగ నుండె. ఇంక ను నీలాటి పద్యము వినవలయునని కళాపూర్ణుండు కుతూహలుఁడయి వీరి నడి గి నట్లు ను, ఆ రా జు యే క్క వినోదార్థముగా +“క. తా వినువారికి సరవిగ, + భావనతో నాను నతివిభావిసు తేజా + దేవర గౌరవ మహిమన, + మావలసినకవిత మరిగి మాకు నధీశా. " (కళా. ఆ. 6, ప. 172) + అను పద్యము ప్రథమాగముండు నివేదించినట్లును వ్రాసియు న్నాఁడు. ఈ రెండవకల్పన పనిలేని పాండిత్య ప్రకటనమేగాని, యప్పటి వృత్తాంతముంబట్టి సహజముగ నేర్పడిన సరసము గాదు. మఱికంధరుని తీర్థయా త్రాభివర్ణనములో నతఁడు సేవించిన క్షేత్ర ముల కనేక ములకుఁ గవి యంత్యప్రాస నియమమాపాదించి యుండు ట బమ్మెర పోతన విలాస ప్రభావమేమో ! +“మ. యమునం జూచెను వీచి కాచయమునం బ్రాంచద్ఘన శ్యామతో +యమునన్ సారసకై రవోచ్చయమునన్ ... ..." ఇత్యాది + (కళా. అ. 2, ప. 111) + మఱియు రగడలేనిది రాగము గుదురదని కాఁబోలు శ్రీరామ స్తోత్రము నొకటి వ్రాసి మణికంధరుని జిహ్వకు నంటించినాఁడు. ఇట్లనేకరీతుల శబ్దచిత్రము సంఘటించి యున్నాఁడు గాని, యిది కావ్యమునకు వన్నె(దెచ్చు పద్ధతియనుట గడు సాహ సము. + ప్రభావతీ ప్రద్యుమ్న విమర్శనము + ప్రభావతీ ప్రద్యుమ్నమునం దిట్టి విఱుపు ల పురూపములు. \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0085.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0085.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0008ecb1d345bdd086d2f5932b6b653da4a8e84b --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0085.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +80 కవిత్వతత్త్వ విచారము + +పైబడునను తహతహ దట్టముగ నిండియున్నది. రూపమును గామా వేశ ముం దాల్చిన పాతివ్రత్య మున్నం జాలునా ? ఇందులోని శృంగారమనునది జావళులకుఁ దోడుపోయినది ! తండ్రికిఁ బతికిని యుద్ధము సంభవించెఁగదా ఎవరు గెల్చినను దనకు దుఃఖ మేగదా యను నాలోచన యీ పతివ్రతా శిరోమణి మనసున కేల తట్టును 2 ప్రద్యుమ్నుఁడు భార్య నుద్దేశించి 'నీ తండ్రిని జంపకున్న మన బ్రతుకు నిలుచు మార్గ మెద్దియులేదు' "ఒండొక త్రోవఁ ద్రోక్కఁగాఁ గూడద, యేమి సేయుదును ఫెూరవిచారము పు నాత్మలో" నని పలుకగా, దేవి గారు, "విభునిం దముఁ గాచికొనంగ వేఱు త్రోవ నెమ కి కా నకంతc బితృవత్సలభావముఁ బా బ్రునూ క్రిన" ద(ట ! ఈ భావము నీ మహాకావ్యమున నింతకుముం దెక్కడను జూపినది కాదు. అణుమాత్రమైనఁ దాల్చియుండె ననుటకు c జిన్నె లెవ్వి యును లేవు. మఱి యెంతో గారాబముతోఁ జూచుచుఁ, గోరిన కోర్కులెల్ల నడిగిన మాత్రన దీర్చు కన్నతండ్రి కనుగప్పి గాంధర్వ వివాహ క్రీడకుఁ జొచ్చిన కన్యామణి ! అట్లగుట నీ మెకుఁ బితృ వత్సలభావ మెక్కడిది ? ఉండెఁబో, ఎంతో భద్రముగ మన కెవరికి నెఱుఁగఁబడకుండునట్లు ఎక్కడనో పాతి పెట్టినది ! తండ్రిం గూర్చిన హృదయాందోళన మే మేని గలదా ! హిందూపతివ్రతలకు నుండరాదేమో ! మన శాస్త్ర ఘోషలలోఁ బరిచయము గలవారి నడిగి తెలిసికొనుండు. ఇట్లు ప్రభావతి మన సన్యాసులవలె తనకు లేని దాని ధైర్యముతోఁ బారనూ క్రి + + “క. తాన చని మూల నున్న య + నూన తదీయూసిఁ దెచ్చి యొసంగి గెలువుమీ + దానవపతిఁ దక్కిన యను + మానము మానుమని పలికె మానవతి పతిక్షా!” + (ప్రభా. ఆ, 5, ప. 198) + అది రా ! సౌకుమార్యము, సౌమనస్యము మొదలగు కోమల గుణంబుల యుపరావతారముగదా యీ మానవతి! ఈపరమపవిత్రు రాలితో ద్రౌపదిఁ బోల్చి చూడుఁడు ! భీమసేనుఁడు కీచకవధార్థమై ప్రతిజ్ఞC జేయుచు + + "తే. ఎల్లీ యెల్ల విధంబుల నెందుఁజొచ్చె + నేని, నాధర్మతనయుండు దానవచ్చి \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0102.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0102.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c936df3c1dc1e5301ec01484778de48428752334 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0102.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ప్రథమభాగము + 95 + + “క. వత్తు నవశ్యము నేఁడని + చిత్తము తమిరేఁచి యంతఁ జింతయొకతె పై + హత్తిన నదివృథ వచ్చినఁ + బుత్తురు మగవారిమాట పొసగదు నమ్మన్.” + +(ప్రభా. ఆ. 4, ప. 147) ఇట్లుత్కంఠC గోనియుండి యు శాస్త్ర ప్రకారము చంద్రోపాలంభ నము సమకూర్చిన యీ పెయొక్క మన స్ట్సెర్యమును, కవియొక్క సందర్భశుద్ధిని పొగడుటకు నాది శేషునకైన నలివియా ? పిమ్మట చంద్రునివదలి దక్షిణా నిలునిఁ బట్టినది. అటుతర్వాత నతని క్రొ క్రింత విరామ దానం బొసంగి, మన్మథునిపైకి దూ ఁకి, యూ యుల సటు చేత శాస్త్ర క్రమముగC, బ్రాణములు కంఠగతములుగాఁ గా, ఇదే చచ్చెదను జూడు ' మని "తెప్పలు దేలవైచుచు" క్రిందబడిన నొప్పి గదాయని "పూలపాన్పున వ్రాల బోవుటయు" పూర్తిగా వ్రాలలేదు! ఈ తమాషా నంతయు ప్రచ్ఛన్నరూపముతో డ్రామారీతిగాఁ జూచు చుండిన ప్రద్యుమ్నుఁడు ప్రత్యక్షమై పట్టుకొనఁగా, అమ్మకు నెక్కడలేని సిగ్గువచ్చినది. పాపము ! ప్రభావతి యెంత మంచిది! తన బాధలు దనకుండఁగా నలంకార శాస్త్రమున కే బాధ యు రా (గూడదని పరోపకారవృత్తియై, ప్రతిదూషణమును, ప్రతిదశను దప్పక యాదరించి చూసినది గదా ! వరుఁడును ఎంత ధీరో దాత్తుఁడు ! ఈ నాట్యములన్నియు ముగియువ అకుఁ దమిని బిగఁ బట్టిన యోర్పుకాఁడు ! అయ్యో ! దరిద్రమా ! అనివార్యమైన మోహమును గోఁతిఁవలె నాడింపఁజూచుట శృం గా ర మా ! వికార మా ! ఇంతటితో ఁ బోయో నా ? ప్రభావతి ముప్పది పద్యముల రోదనము శ్వాసము బిగబట్టి, పూజారులు మంత్రముల నేకరువు వెట్టినట్టు త్వరత్వరగాఁ జేయుచుండఁగా, 'ఏమమ్మా' యనియైన నడిగినఁ గాలయాపనముగదా యని యుచితమౌనముం దాల్చిన శుచిముఖీరాగవల్లరులు, వధూవరులు పడుకటింటికిం బోయిన వెనుక వెన్నాడి మధ్యస్థలములకుం జొచ్చుట మనవంటి వారికి జోఁతయనిపించును. వారెంతో దయతో నా గాంధర్వపుఁ బెండ్లి కూఁతును బిలుచుకొనివచ్చుట, బుద్ధులు గఱపుట మొదలగు వేడుకలున్నవి “తిగిచిన రాక యీడిగిలంబడిన" దఁట ! చెలికత్తె లును శాండో కుస్తీ చేసిన బలశాలినులుగావున నెట్లో తుట్టతుదకు దేవి గారిని “ఏనుగుఁ గంబా నకుఁ దెచ్చినట్లు" తెచ్చి విభునిముందఱ నిలిపి యొక చిన్న యు పన్యాసమిచ్చి వెళ్ళినారు. వెళ్ళినారని \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0105.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0105.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7cc2f0efa3ee39e60c76825caa73b9a4551c7734 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0105.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +98 కవిత్వతత్త్వ విచారము + + + "సీ. తొలుదొల్లనయ్యేక తురగంబు మండల గతిచారియగుచు నిక్కంబు దోఁచె నావెనుకను నరూపాశ్వాలి చెదరక +చక్రాకృతిని బర్వునరణిదోఁచె నంతటననతిన్పుటావయవంబుగా + నెనసియేకాంగ వేష్టనతఁ దోఁచెఁ దుదిఁ దద్విభూషణ ద్యుతిరాజి మాత్రంబు + కొఱవి త్రిప్పినరీతి మెఱసిదోఁచె + తె. నంతకంతకు గతివేగ మగ్గలింప రాఁగవాగె యెచ్చరిక పరాకుజియ్య యను జనులు రిచ్చవడి తమపని మఱువఁగఁ బరఁగునమ్మేటినెఱరౌతు ప్రొఢికతన.” + (ప్రభా. ఆ. 2, ప. 32) +ఇట్టి వేగము అనుభవమున లేకున్నను, ఒక వేళ నంత వేగము తటస్థించినయెడల కవి వర్ణించిన యాకృతులు గోచరించుట 'రఁకల్ రాట్నము' జూచినవారికెల్లఁ దెల్లము. అత్యుక్తియుండిన నిట్లుండ నొప్ప, శుద్ధముగ నసాధ్యమని తోఁపఁగూడదు. యపురూపములైనను భావ్యములుగనున్న స్వారస్య మెక్కువ. విరాళిపాలైన ప్రద్యుమ్నుఁడు నిర్ణేతుకములగు నుత్సాహ నిరుత్సాహ స్థితులందాల్చి లేనిపోని కారణముల నూహించుట మోహగ్రస్తులకు +స్వాభావికమైనస్టితి. ఇది యీ కవి వరించినట్టూ లితరు లెవ్వరుఁజెసినజాద నాకు0 దెలియదు.విను0డూ + + "చ. శుచిముఖి మాట యోుండరసి చూడఁగ నెంతయు నాసపా టోన + ర్చుచుమదిఁ ద్రిప్పచున్న యది, చూడ్కికి నన్ను నెపోలువాని నా + రుచిరతరాంగి చిత్తరువ రూపొకటిన్ రహిఁజూడఁ జెప్పెఁ ద + ద్వచనము చొప్ప నేమినియతంబు సమాకృతులెందుఁ గల్గవే." + (ఆ. 2-4) + "చ. ఇది పదిలంబుగా నడుగకే నపుడక్కట కోర్కి దాఁచిన + టిదొరతనంపు నీటు ప్రకటించితిఁ, బాపపు లజ్జ నన్ను నో + రదిమె, ననాదరంబు తెఱఁగై యది హంసికిఁ దోఁచె నేమొ ! ని ల్వదమణియించుకైన, గఱువల్బవి గాని కథల్వచింతురే!”. \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0130.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0130.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b9c894022927abab75582b958821cba72932ef94 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0130.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +ద్వితీయ భాగము 123 +కళాపూర్ణోదయమునఁ గార్యక్రమము ముఖ్యపద్ధతి +కాలక్రమముంబట్టి చూచిన నీ కథకు నాదిమ భాగము పంచ మాశ్వాసములోని సరస్వతీ చతుర్ముఖుల లీలా కేళి. ఆ నఁగా సామాన్య కవులు వ్రాసియుండినఁ బంచమాశ్వాసము ప్రథమా శ్వాసమై యుండును. చూచితిరా ! ఈ కవియొక్క కూర్పులోఁ గథా ప్రారంభమునకుఁ గావ్యప్రారంభమునకు నెంతదవ్వో ! ఇట3 దూరస్థములీయ్యు నల్లిక చెదరక జిగిబిగిగా నున్నందున నియ్యవీ గాడా శ్లేషముం గాంచియున్నవి. కథ పూర్తిగాఁ దెలియుటకు నై దాశ్వా సములు చదివి తీరవలయు. ఇఁక కథ నెఱుంగవలెనన్న కుతూహల మన్ననో ప్రథ మూ శ్వాసములోనే యంకురితము! "రంభానలకూబరుల వలనఁ గడపట వినంబడిన వాక్యంబొక్కటిఁ దలంచి కొని కృతాం +జలియై" కల భాషి ఇది నారదునితో c దా విన ప్రకారం బు నీరీ తి విన్నవించుచున్నది . + +సీ. ...................................... + ఏను వృథాబ్రాంతి నింతనంతను దాని + వెంబడిఁ జని పల్కు వింటినొకటి + వినుఁడది, యర్దేశతనయుఁడో యబల ! యి + న్నారదు మాటలు నడుమవేఱ + + తే. పొడమె నేమయ్యెనల “కళాపూర్డుసుద్ధి" + కడమచెప్పమన్న రంభ యప్పడ తెలుపనె + నీకు మరి చెప్పరాకుంట నీ కథయును + నీకు నాతోడు నుమ్మబ్బ నీకు మనియో. + (కళా. ఆ. I, ప. 191) + + ఇధియే కళాపూర్ణునింగూర్చిన తొలుతటి ప్రస్తావన. ఔత్సు క్యముఁ బ్రేరేచు విధములు చూడుడు. రంభ తన ప్రియు నికి నైనఁ జెప్పరానికథ యెట్టిది? ఏ కారణముచేత నా మె మౌనధారిణియా యొ? నను మొదలగు ప్రశ్నలు తమంతట నావిర్భవించి, సమాధానము తెలియు వ అకుc గథ నుండి మరలC గన్నెత్తనీక చేయును. కావ్య ములలోని యే క్రీభావ మనఁబడు గుణంబదియ. అనఁగాఁ నొక పట్టున, నొక గ్రుక్కగా సర్వముఁ గ్రోల మేని దనివినీయమి. భాగ భాగముగఁ జదువఁబోయినఁ దృప్తిలేదు. ఏలన, సమాప్తివ అకు \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0137.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0137.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5a6b670917d8f7055d8c1631e8acee0cf955a30a --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0137.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +130 కవిత్వతత్త్వ విచారము + +సల్లాపములలోనా ? కవి యాయమ నొంటిగా విడిచి మఱచి యుండుట మహాపాపము. పొరపాటు ! యాత్ర వలనఁ గలిగిన ఫల మిదియే ! + ఈ ఘట్టమునకన్న సందర్భశుద్ధిలేనిది పంచమాశ్వాసములో 1 32 వ పద్యము మొదలు 174 వ పద్యము వరకునుగల పసి పాపచేఁ జేయఁబడిన యోగవిద్యా విషయక మైన దీర్ఘ ప్రసంగము. ఈ విమోచన మార్గ ప్రదర్శనము శుద్ధముగ ననవసరము. అసంగ తము. అసమ్మతమును ! + దోషవిచారణ యటుండనిచ్చి యీ కావ్యము ను త్కృపతమం బని పరఁగంజేసిన గుణంబుల నభినందింతము. + + సద్గుణములు + + నాటకరీతిని సంభాషణాదులచే వృత్తములం బ్రకటించుట యందు నీ గ్రంథము అసదృశము. సామాన్యక వులు రాజు నొక్కని బేర్కొని యతని దేహమనో లక్షణముల ముప్పదినలువది పద్దెము లచే పొడవుగను అసంగతమును గ్రంథాది నే వల్లింతురు ! అనఁగా తత్పూర్వకవులరీతినే మాఱుమాటలఁ జేయు స్తవమనుట. వంది మాగధస్తుతులచే నెవ్వని గొప్పతనమును సాక్షాత్కారముం జెంది ನಿಲ್ಲು తోఁపదు. గుణములు చర్యలచేఁ బ్రకటితములగు, ఏ నడవడియులేని వాని మనఃప్రకృతి నెఱుంగఁ బోలునా ? కావున కథలో నాయకుండొనర్చు కృత్యములచే నతని శీలము తెఱంగు మనకు బోధయగు నట్లోనర్పనగునుగాని, ప్రత్యేకముగ ధర్మముల జాబితానొకటి వ్రాసి యతని మెడఁ గట్టినఁ గవియొక్క బుద్ధిలేమి దక్క నింకెద్దియుఁ దెల్లంబుగాదు. అనేక కార్యములతో నిండి నట్లు కథం గల్పింప లేనివారికి జాపితా పద్ధతియే గతి, దుర్గతి. ఈ సార్వభౌముండు చైతన్యమును వహించిన సంగ్రహధర్మశాస్త్రము అనుటలో సత్యము సుఖమును రెండును సున్పలు. మఱియు, ప్రదర్శింపఁబడు కార్యజాలములతో సంబంధములేని గుణముల వర్ణించుట పనికిమాలిన పెత్తనము. సంబంధముగల గుణముల మాత్రము వర్ణించుట కర్తవ్యమేని, కార్యసంబంధములచే నవి యొకరు చెప్పక చూపకయు తమంతఁ దేటపడవా ? యుద్ధమున నవక్ర విక్రమము చూపెడు నభిమన్యుఁ గూర్చి వేఱుగ నితఁడు ధైర్యశాలియని శ్లాఘింపకున్న మన మెఱుఁగ లేమా ? అట్టి శ్లాఘనలు గూడదని కాదు నా మతము. మణి పాత్రముల మూలమునఁ జేయ \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0139.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0139.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..98051ca55b818bea1d361c44592889f1ac337e10 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0139.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +132 కవిత్వతత్త్వ విచారము + +గిన వారమై, యెట్లు, వచ్చితిమో, 'యాది యొయ్యది, అంత్య మే దిక్కున నుండు ' నని విస్మయానందముల నోలలాడుచుం దుము. మణికంధరుని స్తుతి వ్యర్థచేష్ట గా దు. ఆ కా శమునఁ జేయ బడి యుండినందున గల భాషిణి వినియుండదు . అటు వినమి యావశ్యకము లేనిచో నలకూ బరునిపైని వలపు చేనైన దైన్యముతో నారదు నాశ్రయించి యుండదు. మఱియు నా పొగడిక రంభకు నసూయా కారణము. ఆ యు సూయ చేఁ గదా యూ పె నారదుని క్రో మాటలాడుటకై వచ్చి నల కూబరు ఁడు " నర భామల పోCడుములకు బ్రమయకయున్నే" యని దరహా సము చేయుట ! నారదుండును ప్రతిహాసముఁ జేయ ( బూని, + + “క. నినుబోలు వనిత నీకును + వనజముఖీ యితనిఁబోలువాఁ డితనికి నెం + దును గల్గి కలచునో యీ + ట్టి తనిగాఢపు మదము సొంపులీవులు చనునే." + (కళా. ఆ. 1, ప. 165) + +అని పల్కు తరికి కథయొక్క యప్తిభారములో సగము సంపూ మయ్యెను. పిమ్మట లెక్కకు వచ్చునో రా దోయనునట్టి చిల్ల విషయముం బోని. + +వ. అంత నమ్మహామునీంద్రుని యాజ్ఞానుసారంబుగాఁ దద్విమానంబు + కలభాషిణి విహరించుచున్న యెలదోఁటలోనికిం దిగియె నట్టియెడ + రంభా నలకూబరులును వినయపూర్వకంబుగ నతనిచేత ననిపించుకొని + యప్పడెదుటఁ గాన్పించు వాసుదేవ పాసాదరాజంబునకుం జేయెత్తి + మ్రొక్కి నిజేచ్ఛం జనిరి" + (కళా. ఆ. 1, ప. 167) + +అను వాక్యముతోఁ గల భాషిgధి నలకూ బరుని వలచుటకును గళా పూర్ణుని సుద్ది వినుటకును సహజమైన సమయముఁ గల్పించి తక్కిన సగము ననాయాసముగ ముగించిన యీ కవియొక్క ప్రతిభ యవాచ్యము గదా ! ప్రథమాశ్వాసము కథకు నాల వా ల ము. సమస్తములైన కార్యములయుఁ గారణ బీజంబులందు C జల్లబడి యున్నవి. + + ఐక్యమును లక్షణము + + సామాన్యకవులతోఁ బోల్చిచూచిన సూరన్న కళాకౌశల \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0142.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0142.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b14b9bf8f624f8d357594022481adcf079ab29b8 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0142.txt @@ -0,0 +1,31 @@ +ద్వితీయ భాగము 135 + +శా. ......... ... ..ఆక్కటకటా ! యే మంచునిస్ దూరుదువ్ +గేలక్ష గిదువు గీదు వేమియునులేకే యిమ్మెయిన్ వత్తురే ? + చాలన్ దూరము గాఁగ నేనిదె పరిశ్రాంతిం గడున్ నొచ్చితిన్ + జాలుంజాలుఁ గరంబు మెచ్చఁదగు నీచందంబు ప్రాణేశ్వరా ! + (కళా. ఆ. 3, ప. 157) + +యుని ప్రీతియు నిష్టురతయు మె అయఁబల్కి సమాధానముఁ జెప్పి, నిజవాంఛా సాఫల్యమునకు విఘ్నముగానున్న సిధుడ్నిఁ దొలగించు టకై నాథునింగూర్చి చెప్పచున్నది. + +“క. వీఁడా యట్లన్యాయపుఁ + బోఁడుములకు బూనినట్టి పుణ్యుఁడు, పూవి + ల్కాఁడో వల్లభ యెంతటి + వాఁడైన నగున్ విశంకవర్తనుఁ డెందున్” + (కళా. ఆ, 3, ప. 159) + + నలకూబరాకారుఁడును సమ్మతించి వానిని వదలిపెట్టి "నీవు నిర్బంధింపఁ జూచిన స్త్రీ యెక్కడ ? చూపుము" అని ధట్టించి యడుగుడును, తానే యా స్త్రీ యగుటంజేసి కల భాషిణిలోని నవ్వు వెలికిరానీక కష్టపఱుపబడిన యుత్తమనారీమణులయెడలఁ బుర~ఘలకన్న దట్టముగ స్త్రీలకు నుండు సహజమగు కరుణయ బశ్చాత్తాపమును బోఁద్రోయని విధంబున + +"సీ. ....................... +వీనితో నిదియేమి విడిచిపెట్టుము వీఁడు + తను ನಿಲ್ಲು డించి వెళ్ళిన నెడఁగని +యూ యింతిదాఁగి యెం దరిగెనో + యెచటఁ జూపెడు?' + (కళా. ఆ, 3, ప. 166) + +అని యూ సిద్ధునిఁ బంపించివేసినదై, యిఁక నిజమైన రంభ వచ్చి యొక్కడ కార్యభంగ మొనర్చునోయని శంకించి యతఁడు బయలు వెడలి వచ్చిన చోటికిం దూరముగఁ దీసికొనిపోనుంకించినదై, యే శంకకు నవకాశమియ్యని యుక్తిగా. + " + + ........................... ...దాని + మనమిఁక వెదకుదమని తాను నతఁడు” + (కళా, ఆ, 3, ప. 166) \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0145.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0145.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b3bd2d83870b600655aaa3b576f872905da9c886 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0145.txt @@ -0,0 +1,35 @@ + + కవిత్వతత్త్వ విచారము 138 + + వనిత యాక్రందనధ్వని వినఁబడుటయు + నీవు దిగ్గున లేచి పోవుచుండ + నేను నీతోడన యేతెంచుచో నొక + యిణ్ణి డాపలివంక కేగుటయును + జూచి నిలిచితి నేను నిల్చుటం గనుఁగొని + యొచట నెట్టిది హత్తెనో యెఱుక పడద + వేగిరింపక నీవ భావించుకొనుము + కల్ల నిజములు క్రమముగాఁ గానవచ్చు" + (కళా. ఆ. 3, ప. 184) +దీనికిమాయా రంభ యిచ్చెడు ప్రత్యుత్తరము : + + చ. .............................. + మన చరితంబుఁ జెప్పెను నమస్తము వేల్పులసాని చెప్పిన + ట్ల నిజము గాఁగ నివ్వరవిలాసిని యెచ్చటనుండి చూచెనో ! + (కళా. అ. 3, ప. 185) + + తే. నపుడట నినుఁగూడి యలరినదియు + నట్ల నీవేగుచో వచ్చినదియుఁ దాన + యగుచుఁ దోఁప నందదిగ్రి యెట్లాడనేర్చె + మగువగాదుర యిది ! పెనుదగర గాని ! 186 + + "క. వినువల్లభ ? కన్నుండం + గనుపాపం దివియు నేర్పుగల ముని ముచ్చీ + వనిత తగ దిచట నుండన్ + వెనుకను దిద్దుకొనవచ్చునే యొకటైనన్" 188 + +ఆని నలకూ బరునిఁ బిలిచి కొని వెడలఁ గలభాషిణి యుపాయంబుఁబన్నగా; నిఁకనూరకున్న వరుడు దక్కడని సైరణ దొలంగ బెట్టి, నలకూబరుఁడు చాటుగా నింతవ అకుఁ జేసి సంవాద మప్రయోజకమని నేఱుగా సవతి నా క్షేపించుచు + + "క త్రుళ్ళఁగ నేటికి నిలునిలు + మిల్లలికినఁ బండు వగునె యింతటిలోనే + వల్లభునకుఁ గడు నచ్చిన + యిల్లాలవెయేను లాతినే పోఁదోలన్” \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0179.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0179.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..86008f71fb58f193b158efce56560ee86a7ba641 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0179.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +172 కవిత్వతత్త్వ విచారము +“క. ...........అంతటి రూప +శ్రీవైభవసతికిఁ గాక సిద్ధించునె యా దైవనియుక్తియు మాబోం ట్లేవిధమునఁ బాట్లువడిన నిద్ధవివేకా !” +(కళా. ఆ. ], ప. 179) +నారదుఁడు సర్వజ్ఞ (డు, మణికంధరునికి నా పెపైఁ గోరిక యుండుట నెఱింగినవాఁడు గావున, నీ నూతన రాగజ్వాలలో నా ప్రాఁత వలపెక్కడ భస్మమగునో యని దానికిం బ్రతిక్రియ చేయుటకోయన, 'నా శిష్యుఁడు చేసిన దండకము చదువు మమ్మా ! విందము' అని యా పెచేఁ జెప్పించుచున్నా Cడు. అది యట్లుండె, ఈ తరుణియు నారదుని మూలముగ వాంఛి తంబు సఫలం బౌ నను నుద్దేశముచే నా తనికి శిష్యురాలుగా నేర్పడి యు తనితో గానవిద్య నభ్యసించెను. నారదుండును గాన శిక్షా నంతరము న నిజ కళా పాండి త్యముంగూర్చి కృష్ణుని కాంతలు మఱుఁగున నేమను కొనుచున్పారో వినిరమ్మని యాజ్ఞాపించిన నలకూబరునిఁ గైవసము చేసికొను మంత్రమున కిదియ యవసరమని కల భాషిణి యుఁ దన ಗುಟ್ಟು దో (పనీక. +నేను మీదాననగుట మీ గాన కథలు వడిన నవ్వేళఁ గొడవలు దడవరే మొ ! +(కళా. ఆ. 2, ప. 4) నా కపేక్షితమైన నాతిరూపు ధరింప +సామర్థ్యమబ్చిన నా మగువల నఖులరూపముఁ దాల్చి సముచితంబగు さ%C +జని వారి హృదయంబుఁ గనఁగవచ్చు +(కళా. ఆ. 2, ప. 44) +అనc గా నారదుండును దాను రంభ కిచ్చిన శాపమునకు నిది యునుకూల మని యూ వరమునిచ్చెను. నల కూ బర దర్శనము మొద లిదివ అకుఁ గడచిన కాలము నాలుగేండ్లు ఇది మఱవకు Cడు ! +పిమ్మట నలకూ బరచింతతోఁ బరితపించుచు నొకనాఁడు కాల యాపనార్థము వీgదియ (గొని యుద్యానవనములో వాయించుచుం డగా మణి స్తంభుండు గానాకర్ణనవ్యాజమున పచ్చుడు, నతని సహా యమున కృతార్థతనొంద నెంచినదై, యతఁడు నేఁ బోయివచ్చెదనని +సీ. \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0212.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0212.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..14cb94c7cc1a0b23787a4e4ec225ab5f55e4cf43 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0212.txt @@ -0,0 +1,4 @@ + తృతీయ భాగము 205 + రాజులు వరించునది గాదు. గౌడేశ్వరునితోఁ జేయబడినది యశ్వ యుద్ధము. ఇందులో నింక నొక యసంభావ్యము గలదు. "పిరం గు లు జబురు జంగులు దుపాకులు" మొదలగు నాధునికో పకరణ ములు వాడఁబడినవCట ! ఈ వికృతికిఁ గవి యెట్లో ర్చెనో ! పిమ్మట నింకొక రాజు తో గజయుద్ధము. ఈ రీతిని గటారు ల తోడి పోరుఁ మొదలగు వానిని, భారత కాలము నుండి మొగలాయీల నాటి వఱకుఁ ప్రఖ్యాతికి వచ్చిన పద్ధతుల నన్నిటిని ఏక కథలో నేక కాలమున నడచిన క్లే వర్ణించియుంట కాలౌచిత్యము నకు మారణ క్రియ ? ఆంధ్రదేశీయులు కటారి సాధనలో బహు నిపుణులని యెన్నఁ బడి ನಿಲ್ಲು ఈ దిక్కుమాలిన భండన క్రియ వలనఁ దెలియవచ్చు చున్నది. ఇదివఱకుఁ గళాపూర్జుఁడు పోరినది శస్త్రములతో. ఇఁక ముందైన స్వభావు ఁ డిచ్చిన ధనుర్బాణముల నుప యోగింతు మని యేమో యన్నట్టుండి భీష్మపర్వములోని యుద్ధముంబోనిది యొండు పొందింపCబడియున్నది. అస్త్రపరంపరలు నిగుడుచున్నవి. జయ లక్ష్మీ యేు చాంచల్యమును లేక కథా నాయకుని జేరియుండుట యా మె తలవ్రాత, బ్రహ్మచే వ్రాయబడినది గాదు. మఱి యుత్త ములు గాని కవులచే ! కృతార్టCడై రాజు స్వపురికిం బోవుచున్నాఁడు. + కాలౌ చిత్యము + 'కాలౌచిత్యము" అను పదమును వాడి తిమి. కాన కవిత్వ తత్త్వమునకుం జేరిన యీ విషయము గొంత విచారింపక పోఁగాదు. కాలముచే మనుష్యుల గుణములు మారు చుండుట యను భవ విదితము. ప్రబంధ విదితము గాదు. కథానాయకుఁడు సాధారణ ముగఁ గాలాతీతుఁడు ! నిరామయ నిరంజనతలకుం జేరిన యువ తార పురుషుఁడు ; ప్రారంభమున నే వయసు, గుణములు, క్రో రి కలు, చర్యలు నుండునో, యవసానమునను నవియే. పెరుగుట లేదు. పరిణామముం బొరయుని లోహ విగ్రహముల యుట్టి నిర్వి కారు (డు. స్త్రీల విషయమున నొకటి రెండు సంగతులకై వయః ప్రభావమున సూచింతురు . ఆ వెవ్వియన సమర్తా డె ననుటకును, బిడ్డఁగ నె ననుటకును ! క్రొత్త పెండ్లికూతురైనను, ప్రాఁత పెండ్ల మె నను, లేఁత పడుచెనను, ముదురు ముసలియైనను వారల లో భేద మంతగా నుండదు, పసిప్రాయమున నాయ్క నాయకునికై యెట్లువ్విళ్ళూరుచుండునో, వయస్తునను ఆరీతినే యూపె వంపును రాగంపు విలసనములు సుండును. అనఁ గా పుస్తకములలో నను \ No newline at end of file diff --git a/Kavitvatatvavicharamu/page_0215.txt b/Kavitvatatvavicharamu/page_0215.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..75f0ebbe0ece6dfa0c5bec3b0a8ed30f32fa6591 --- /dev/null +++ b/Kavitvatatvavicharamu/page_0215.txt @@ -0,0 +1,7 @@ + 208 కవిత్వతత్త్వ విచారము + +దేండ్ల క్రిందట మునిఁగిన యూరింగూర్చి కళాపూర్ణుఁడు విచారణ లకు మొదలిడుట యధికాలస్య ప్రసంగము. తరువాతగా నుండిన, నెల్లరాజులను జయించిన వాఁడుగదా, శ్రీకృష్ణ బలరాములను భీమార్జునులను మార్కొనెనా ? మజి, తనకుం గురువును దైవము నని కృష్ణుని సేవించివచ్చెనా ? అదియట్లుండె, అభినవ కౌముది యొక్క వయసు మొదలైనవి యురయుదుము. కల భాషిణి మణికంధరునిచేఁ జచ్చి పునర్జీవితయైద్వారకను మెలంగినది రెండేండ్లు. ఆవ అకే యభినవ కౌముది ప్రాయముది. శల్యా సురుఁడు వెన్నాడి కొన్నేండ్లు తిరిగియుండును గాన, 17 సంవత్స రము లన్నఁ దక్కువ లెక్క. ఈమెకుఁ దగిన నాధు ( డుగా నుండ వలయునని కళాపూరునకు గ సద్యోయ వనము విధింపఁ బడి యొు, కళాపూర్ణుఁడు పుట్టునప్పటికి నా పె వయసు 18 యనుకొను (డు. మధురలాలసా వివాహ మప్పటికి నా మెకు అధమ పక్షము 3 4 - 35 సంవత్సరములు నిండియుండును. ఎట్లు లేదన్నను ముప్పదికిఁ దక్కువయుండదు. ఇన్నాళ్ళు సంసారము చేసిన యూ పెకును, క్రొత్త పెండ్లికూ (తునకును రూప యావన వర్తన విభ్రమాదుల నేతారతమ్యమైన నుండునట్లు కవి వర్ణించినాఁడా విచారింపుఁడు ! నా కుంజూడలేదు. 15, 16 ఏండ్లు గొడ్రాలుగా నుండిన యా మె తటుక్కని మధురలాలసకన్నఁ గొంచెము ముందుగఁ బుత్రునిఁ గనెనఁట ! ఇప్పటివారిలో నిట్లు తటస్థించిన నెన్ని సందేహములు పట్టవు ! మధురలాలసకు బిడ్డ నీదలఁచి, పట్టపు దేవిని విడుచుట బాగుగాదనియు, నీ క్రియల నించుమించు వారు సరిపోలిన జతగా నేర్పడినట్లు ప్రదర్శింపవలయుననియు నెంచి చేయఁబడిన జ్యేష్టాంశ హేయకల్పన ! + + విషయమున ననౌచిత్యములు + +సుగ్రహుని వయసు కృతయుగము లెక్కలోఁ జేర్పవలసి నదే. మన వారిలో మాటలు వేదమయములు. చేఁతలు బూతులు. చేవాంతములకును మానహీనములగు ననుషానములకును అన వరతానవసితమైత్రి. పరమయోగీశ్వరుఁడైన శివుఁడు "దేహార్ధమునఁ దాల్చ, దీఁగెబోఁడి !" అక్కథకుండగు వ్యాస శిష్యుఁడు సూతమహా మునీంద్రుఁడు, ఉపవాస వ్రతములచే డస్సి యెండిన శౌనకాది మహర్షుల హృదయముల రసము లూరునట్టుగా, స్త్రీలవర్ణనలు పోగు పోగుగా విడఁదీసినట్లు చెప్పచున్నాఁడనుట ప్రబంధములలో \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/meta.json b/Navvulagani-2/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d04adea52185e9f2a2ba428d8677d2a8a27f7a4c --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/meta.json @@ -0,0 +1,137 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 43, + "total_pages": 55, + "filename": "Navvulagani-2.pdf", + "pages": { + "2": { + "quality": 1 + }, + "4": { + "quality": 3 + }, + "5": { + "quality": 1 + }, + "6": { + "quality": 1 + }, + "7": { + "quality": 1 + }, + "8": { + "quality": 1 + }, + "9": { + "quality": 1 + }, + "10": { + "quality": 1 + }, + "11": { + "quality": 1 + }, + "12": { + "quality": 1 + }, + "13": { + "quality": 1 + }, + "14": { + "quality": 1 + }, + "15": { + "quality": 1 + }, + "16": { + "quality": 1 + }, + "17": { + "quality": 1 + }, + "18": { + "quality": 1 + }, + "20": { + "quality": 1 + }, + "22": { + "quality": 1 + }, + "23": { + "quality": 1 + }, + "24": { + "quality": 1 + }, + "25": { + "quality": 1 + }, + "26": { + "quality": 1 + }, + "27": { + "quality": 1 + }, + "28": { + "quality": 1 + }, + "29": { + "quality": 1 + }, + "30": { + "quality": 1 + }, + "31": { + "quality": 1 + }, + "33": { + "quality": 1 + }, + "34": { + "quality": 1 + }, + "36": { + "quality": 1 + }, + "37": { + "quality": 1 + }, + "40": { + "quality": 1 + }, + "41": { + "quality": 1 + }, + "42": { + "quality": 1 + }, + "44": { + "quality": 1 + }, + "46": { + "quality": 1 + }, + "49": { + "quality": 1 + }, + "51": { + "quality": 1 + }, + "52": { + "quality": 1 + }, + "53": { + "quality": 1 + }, + "60": { + "quality": 3 + }, + "85": { + "quality": 1 + }, + "96": { + "quality": 1 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0002.txt b/Navvulagani-2/page_0002.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e39f69e6b3615a2d205ebfc4dc51f9bcb2257e5d --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0002.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +హాస్య వల్ల గ్రూపు +నవ్వులగలి, +-- +గంథకర్త +బ్రహ్మశ్రీ చిలకమర్తి లక్ష్మీనరసింహంగారు \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0004.txt b/Navvulagani-2/page_0004.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..49646495d649c9aaab13064bcd3b5754c7af24ba --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0004.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +హాస్య వల్లరీ గ్రంధమాల + +గ్రంథకర్త,

+బ్రహ్మశ్రీ చిలకమర్తి లక్ష్మీనరసింహంగారు

\ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0005.txt b/Navvulagani-2/page_0005.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6504a48884042b2a7ef3f2531015afd2156dd092 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0005.txt @@ -0,0 +1,14 @@ +మని +in +హెచ్చరిక +- "న్సిలర్ల కణము +కు గుర్వాస సుజాము +ఆ మన్యుసుతులు +Je +1. పరిశులకు +14 విచాము గృతి +Ta +మన అమ్ముక సుంకులు +కుంబకలహము: +చక - హగాల: +12 : ముందుకు \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0006.txt b/Navvulagani-2/page_0006.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a1b6fe7cfca55cec6e687ba75e9ad263f682607 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0006.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +ot. +Laurus +గొన్న కొన్ని వస్తే... i .e At Bay +నా న న న యమ్మ ను : +కలేక. "నేను కనుక మన రు. నేను వాటి +- ములు. - ఆ సం : +ఒక ముసుష్యులు షాపులా , 2 పాయగా వచ్చి నను +మున 4. మనకి కాదు. అది : +న్వంటే అక్కడుగు లో ---Chr+lth, te! - నాలు +అని . a : 3 4 9 న - 17 ) \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0007.txt b/Navvulagani-2/page_0007.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d17e3507b524cd48446f427b12ae62e9a76c0271 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0007.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +నవ్వుల ని. +గెంటిస్తాను, జాగ్రత్త అంటారు. ఒక స్సుకు మనమిచ్చిన పాప +లా కాసు బేక కాసు మొదలైనవి తెల్లనివీ అని అంటారు. కాని +అవి తిరిగే మన చేకి "వు, టిక్కెట్టివ్వ లేదేమం.. అని అఁ. కే) +తెల్లని పానలా కోసిచ్చి టిక్కెట: తెమ్మంటావా ఆ టారు. చెల్ల +{పోతే సహసcrey" సు మాకిచ్చేయం అంటే అలా డపే +సను తీసుకో! అక్కడ కనుపకము. బల్ల మీద పడిన +చప్పున నను. కంట్లు ఖంగుమతి ధ్వనిశారు. మన చేతి +లో మరు. ము: కేబులోనఁడు. ఇదేమైపోయినట్లు: టిట +ఆ 'మ్మవారు అని హరించినాలని అనగలనూ, అటు కంటినూ ఓ +ముడు అని కూడను. ఇంట మనప్రాణాలు డిక్కవు. ఆ నటి +మూనకం, సాల బాగుచేత నై నా అసం! అయి ఎత్తు +మ్మేమైపోయిందండి" గా : అదేగో అమ్మవారు మ్రింగియుం +ఈన. బాటసారుల పాలిటి దురదృష్ట దేవత, యెర్రమారిక +మ్మో, భూ దేవత", ఆశాశవాణి, 'దేవు .", దయ్య మో, భూ +తమో, పిశాచమో, అహ్మండుసో, యేదో సకS 'ముసుక +సబకకు 1 క్కెట్లబల్ల మిూద కూచ్చుండి. కొందరికొంజరి +ఉబ్బులు, పేడ కాసులు, సొనలాకొసులు, అర్థకూ పొయశాసు +ము, 'హసాయు, అమాంతంగా చప్పుడు కాకుండా గుటుక్కు. +in in k - ముని ము తుంది. ను. అవి అంద రిసొమ్ము నింగను +నా కొం- అవి మాత్రమే. అందుచేత గాగ్రత్త గానండి! +RAM \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0008.txt b/Navvulagani-2/page_0008.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b71a44dd47ebe8d0804f4dbfaf5736f818c1ff5e --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0008.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +? +మేమిచ్చినాము. ఈ అని గట్టిగానకి? తే కని పిల్సు వారి స్వాధీ +న మేగనుక కూర్చున్నారని, నిల్చున్నానని, మూటదింపి తే గం +పి.నాకు యెత్తి తేమతీ నాననీ, ఆవరణలో తిరిగినారని గాలికి +ల్చినా పెని నీళ్ళు త్రాగినారని మాట్లా ? తే జూట్లా నారని ఊరు +కంటే నాలిముచ్చులాగు కూర్చున్నాడని, చూస్తే దమ్యూ +పోతులాగు చూస్తున్నాడని, కంక్లు మూసుకుం .. హట యోగి +లాసు టిస్తున్నాడు, కునికిపాటు కుచున్నాడు, నాలుకకు +మించు గాని సురుకున్నాడని నోము తలను ఆ)కు +గతుకు. అన్ని స్టేష గుళం సరుపుకము స్టేషనులో బాట +సారులు మిక్కిలి యెక్కు జాగ్రత్త గానుండవలెను. ఆయమా +యగారడీ శక్తులు మళయా భగవతులు ఈ శక్తులు పరంజ్యోతు +లుఅక్కడ చాలా యెక్కుగ నున్నట్లు కనుపకుచున్నది. దీర్ఘ +పురములో నొక మడుగున్న దికదా! అది నాగకన్యకల ముసుగని +ప్రజలు చేస్తారు. పూర్వకాలకు డు ఆకశ్యకలు ఆముకుగులో +నెమ్ముగా కాపురముం చే 7 న, ఏవలు స్ట్రీగుర్లు బయలు దేరి +నత ర్వాత మనుగులోనుండa:33 ఏలు లేక టి క్కేట్ల గదిలో +ప్రవేశించినట్లు కనుషడుతుంది. ఆకన్నెకలను బతిపూలు +కొందామంటే మనకుక సుపడవు, వేనకారులు. భాగ్యవం +తులుంటారు. ఆడవాళ్ళుంటాకు, పిల్లలుంటారు. ముసలివా +గుంటారు, 'నాదొకప్పుడు టిక్కెట్టుకు కావలసిన సొమ్ము సడి \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0009.txt b/Navvulagani-2/page_0009.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..971c8eed33951ed5990260a30e17add801816860 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0009.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +-- +నవ్వుల గని, +గా తెచ్చుకొంటారు. ఆ కాస్తా పనాగకన్యకలో టిక్కెట్టుబల్ల +మీద కూర్చుండి యెత్తుకపోయినట్లాయెనా నారి పని మట్టమ +వుతుంది. టిక్కెట్టు మళ్ళీ కొనుక్కొందామంటే 'జేబులో డ +బ్బుండదు. కూడావున్న వారు కొత్త నారగుటచే నవ్వరూ ఒ +దులివ్వరు. కీచుకీచు మేవావరుందే అవుతుంది. ఒక పూట ఆ +గుదామంటే అన్నం పెట్టేవారుండరు. ఇంటికి 'టెలిగా పిచ్చు +కొందామంశు అందుకుకూడ డబ్బుండదు. కాబట్టి జాగ్రత్త +ఒహుజాగ్రత్త ! మగజాగ్రత్త ! కపర్దార్ . ఇట్టి ఆపద రాకుండా +నొక్క సాధనమున్నది. టిక్కెట్లనే వారికి మనమీద నిండా +జయవుంటే ఆయమ్మవార్లు మననా తెములు మ్రింగవు. వారి +డయ లేకపోతే లష్టాయించి వేస్త నీ అందుచే వారీదయ సంపా +దించండి! టిక్కెట్టుకు "కానల సినసొమ్ముకంటే రెట్టింపుసొము +తెచ్చుకొంటుండండి! పోయిన సొమ్ము కై బెంగ పెట్టుకొసకండి! +మడుగులోనీళ్ళ తో నోళన్నీళ్ళలోనో, తర్పణం విడువండి!ఆ ప్లేష +నులో పోలీసువారున్నారు. వారిపై హేడుగారున్నారు. ఆయన +గాని, ఆయనదగ్గర కనిస్టేబులనుగానీ మీరు చిక్కు వచ్చినపుడు +సహాయము చేయుమని కోరవద్దు. మీరు సహాయము చేయన +ప్పుడు చేయుట మీడ్యూటీకాదా అని అనవద్దు. ఆమాటన్నా +'రా, మీ కొంప తీసుకొన్నారన్నమాటే. జమాటనగా నే మీ +రు డ్యూటీ అంటూపో అని వాది కెగురు తారు. మెడ మిద చే \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0010.txt b/Navvulagani-2/page_0010.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b2c54cda432ac9394ee55e8017730c2d54122d6 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0010.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +2 +యివేసి గెంటుతారు. చెంపకాయకొట్టు వారు. ఏమాపై +నా అనవచ్చు కాని సూళ్యూటీ కాగా అని అనకూడదు. అది +చాలా తప్పునూట, వారినంటి గొప్పయుద్యోగస్తుల విషయ +మయి మనమటువంటిమాట అనగూడదు. వారు చెంపకాయ +కొట్టినా వారిమీద అప్పీలు లేదు. అధికారులం తా వారికే జ +డిసేటట్టు కనుసదుతుంది; ఆహేడ్డుగారు, వారి కని పే.బిలులు +డ్యూటీ సనుక్క గుండ లేదు. మీరు గవర్నగు పని, యింకా పై +పని చేయతగ్గ పొరు గాని యుక్తాయుక్త ము లెగని ముసలి +ముండా వాడు ఆపారు బ్రహ్మ దేవుడు గొప్పగొప్ప గవర్నరుప +లు ముదలైన 'వివ్వక దీర్ఘ పురము 'రైలు షేషనలోనుండే +హేడు గారికి కనిషే బల్సుకు చిన్న వుద్యోగములిచ్చినాడు. కాగా +బట్టి వారిని మూడ్యూటీ కాదా అనకూడదు. అనేరు సుమా +పొరబాటు చేత! సొమ్ముపోయిన వారు లాంతరుచూ పించండి +మాసొమ్ము వెతుక్కుంటా మనకూడదు. లాంతరు చూపుటపో +రీ డ్యూటీ కాదు. టిక్కెట్లెక్కడిస్తారని యడగకూశదు. ఆస్త +లం చూపించుట వారి డ్యూశ్రీ దు. రైలు యెన్ని గంటల్యం +స్తుండండి అని అడగకూడదు. అది చెప్పడం వారి డ్యూటీ +దు, బండి తలుపు వేసివున్న దీ తీయించండని అనూడదు. తీ +యించడం వారిడ్యూటీ కాదు. ఇది యెటువైపు రైలని అన +కూడదు. +జవాబు చెప్పడం వారి డ్యూటీ కాదు. వారి డ్యూటీ \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0011.txt b/Navvulagani-2/page_0011.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a4b7bc856670acb708b0625802a5b932e61ff8bc --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0011.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +G +నవ్వుల గని. +యేమిటంటారా! డస్సు వేసుకోవడం, ప్లాటుఫారలమీద ని +ల్చుకోవడం, మాడ్యూటీ కాదా అని పరమదుర్మార్గులెవ? +నా తభానతుమాటాడితే వారిని గెంటడు, చెంపకాయలు కు +ట్టడం, వారిడ్యూటీ. "కాబట్టి ఆ మహానుభావులైన గొప్పవుద్యో +గస్తుల విషయమై మూష జాగత్తగానుండండి! గసిప్లే. బులంటే +గవర్నరుకం ఎక్కన. ఎందుచేత సంకy ( 5 గవర్నరుకు యె +పని కొట్టులో సెట కధికారం లేదు. కని...లు కొట్టులో +ఇట్టవచ్చును. అందుచేత గవర్నరుకై నా వాలు జడియసక +లేదు గాని శైలు స్టేషనలోని కని షేబిలుకు మాకు జడపం.!? +-కౌన్సిలర్ల లక్షణములు. - +ఇప్పటి కాలములో మునిసిపల్ పట్ట, 711)లో మునిసి +షణ్ కౌన్సిలర్ల గుటకై యనేకులు ప్రయత్నించు నున్నారు. +అట్టి ప్రయత్నములు చేయువాపు వికీ కొనసిన అతుణము +లేనో సంపూర్ణముగ ఔలీసికొని ప్రయత్నిముచేసిన మీక్కీలి +బాగుండును. అట్టి లక్షణములు తను దగ్గజు లేకపోయిన' పక్షి +మున నావిద్యలో నిదిపగ శౌరి శేన మహనీయుల పాదములు \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0012.txt b/Navvulagani-2/page_0012.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..39a367504ee35dd2c63e568c43d9c75189ba73a7 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0012.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +సప్వుల నీ. +7 +దగ్గజ కూచ్చు.. - స.సిన "ము లన్నియు నేర్చి"ని +తరువాత నాసాములో మార్చండుట మంచిది. నైన్యము +'నేర్చేకొనుటకు నిప్పు 5.04 200 పాఠశాలలు "ట్టించినాయి. +ఉపాధ్యాయులు "కా లచిన నాన బోసము స్చేకొనుటకై +కూ వారు సాన శాలలు మంచినారు. ఆ గే అన్ని నిశ్య +లకు దగిన వాసశాలలున్నవి. మనిసిపల్ కౌన్సిలు, కా. లచి +నవాడని తంచేయుట - సాలలు కానీ కాలే ++ కాని పోలు Enths', ' - ఎయము. ఆ వంటి +సౌజనము లేదు - మత్తునులె చిక' కాలము +నుండి మునిసల్ పసుపు కుంకుమలు పాసురనుచున్నటనం +టిన్ని గబ్బిలములు నెట్లకొమ్ములను " ప్రేకినట్లు, +మునిసిపల్ కి చ్చేరీలను పట్టుకొని వేశ్ళాను చున్న టువంటిన్ని +మునిసిపల్ సొమ్మే తమ సొమ్ముగా జూచుకొనుచున్న 43 నం +టిన్ని ఆవిషయడు లో చాలా అనుభణము గలిగే చలువంటిన్ని +కౌన్సిలర్లను అడిగి నా చే నే కొన్ని లంణములు స్రముంచి +తెప్పించి నాము. ఇది ""న్సీలులో బ) వేసింపడలచుకొన్న యే +ల్ల హరును గమనించి శ్రద్ధలో జదువవలయుసని కోరుచున్నా +ము. ఈలకు ణములను జాగా మసిస్సునకు సిట్టించుకొన్న పశు +మున మిక్కిలి లాభము గలుగును. ఈలక్షణములు లేక పో +తరువాత మునిసిపల్ చట్టము కం పాఠ' షుగ నల్లించి \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0013.txt b/Navvulagani-2/page_0013.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..86ae77e740cdb47dcae1f6c65ba44de308c0e469 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0013.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +of +నవ్వుల X నీ. +నను గార్యము లేదు. జ, వోలు హృత్కలిగి వచ్చినను లాభ +ము లేదు. ఇది వేదముక , డి శాస్త్రముకంటే స్మృతికంపై +పురాణముకంటె మిక్కిలి ముఖ్యమైనది. ఎందుకనగా మని, +మిప్పుడు వేద శాస్త్రాలు చదువుకొనవలసిన యవసరముపో +యిసది, మునిసిపల్ కౌన్సిలర్లు, తాలూకా బోర్డులు, డిస్ట్రిక్టు +బోర్డులు మన కిప్పుడు స్వర్గములు, కైలాసములు, నై కు00 +ములు. మన తపస్సులన్ని నాటికోసమె ధారపోయవలెను'. +ఆగౌరవము లేకపోతే +మనజన్మసార్థకమే +లేదు. అదే లోకసేప, +అదే మాసప సేవ, అదే ఈశ్వర సేవ; అదే అమ్మవారి సేన, కా +బట్టి పైన చెప్పిన బలమైన కారణముల చేత యీక్రింద యిచ్చి +నలకు కాల పట్టికను జాగ్రత్తగా చదువవలయును. +ల కణములు, +1. జాన్సీలకు కాడల దీన వాడు ఆపట్టణమును బట్టి ఐదు +వందల గ్రూపాయలో వేయి రూపాయలో జూగ్రత్త పెట్టవ లేను. +ఇది యెందుకనగా లంచము లిచ్చుటకు గాదు, వార్డులలోను +న్న కొందరు పేదవాళ్ళకు వరహా రెండు పరహాలు సహాయ +ము చేయవలెను. ఇళడు ధర్మాత్ముకొనో కోడో నోర్డులోను +న్న వోటర్లు పరీక్ష చేయుదురు. డర్మాత్ముడని తెలిసిన తరు +వాత నతనికి తమ వోటిత్తును. ధర్మాత్ముకు కాను పరుల \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0014.txt b/Navvulagani-2/page_0014.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..688c84a694062bd9d8f6c4156bbc1d4ff6684e4b --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0014.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +1) +యని న పడి ముననా అతని నోటిశ్వ, కాబట్టి +యిది ధర్మము నిమిత్త'మే**3 yixii) : 'మిత ము"ను. +2. నోటులో తాగుబోతు లేపగా" మంటల ము:- +కకు లెషగో తెలిసికొని వాజపట్టి X నాయించి ఈ +గరనుంచుకొని తాగుబోతులకు సాగా సంపర్పణ చేయించన +"లెను. ముండల నుంచుకొన్న వారికి వారి ములన సి +ఫారసులు చేబం మసలెను. యుపుడుకు ను చే +యుటకై యస్ము వారికిచ్చి: ఒక క, ఒక 5 ) , అ +టిపళ్ళు "మొదలగునవి .ముక సంపనలయ, 13. +2. తనకు నోట్లు వచ్చినప్పటికే ర పోయిన 3 ఆ +న్నీ నోట్లు తనపుకు మే వచ్చు నన్ను స్ సkు .. .. .. .. Wు జానీ +కొక్కతో పైన రానజ ము ఈ యు . * it . 2 +యుకగిన సమర్ధులను ఏపం ను ను తన తుని నుం +చుకొనవలయును. ఇట్లు చేయుట మునుకనగా మనుక మీ +క్కువవోట్లు వచ్చుచున్నవో వారికే .. sity an తాను +నిశ్చయము చేసుకొని, మహా మును, ' - గు) +లో నున్నారు. అవునంటివారి మా సీనులు. ఈ సూగించి +న పశుమం డరి యమోసుముగా నని వస్తుంది. * ఒ! +నీకి చోటియ్యవలె నని నిశ్చయము చేసి"ని అతడు 7. నా \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0015.txt b/Navvulagani-2/page_0015.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4c984a0e38bb5c28c97f12f1d9136537543f3966 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0015.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +10 +నవ్వులగనీ. +సరే గెలవకపోయినాసరే అతనికే యిష్టామని నిబ్బరముగా +వుండే వారు లోకములో తక్కువ. లోకుల ప్రవర నము +గొట్టె దాటు. కాబట్టి యీయుపాయము పదునెఱిఁగి ప్రయో +గించిన యెడల చాలపనిచేయును. ఇదిగాక వోటు ఫలానా --రీ +కియ్యవలెనని సంకల్పము లేకుండా వట్టితలతోనే కొండరు +మునిసిపల్ కచేరీకు వచ్చుచుందురు. అటువంటి వారి మీద +కూడ ఏ హక్కులు పనిచేయు చుండును. +4. ఈ క్రింది వాగ్దానములు వోటర్లతో ప్రసూణపూ +ర్వముగ జేయవలయును. +మీరు సర్కారు స్తల మాకిమించుకొని గోడ "ఒట్టు +కొన్నప్పటికీ అరుగు వేసికొన్నప్పటికీ చూరు సెంచుకొన్నప్ప +టీకి నేను వద్దనను. అడ్డు పెట్టను. రిపోర్టు చేయను. ఒక వేళ వోర్వ +లేని వా రెవరైనా ఆర్జీ పెట్టి ప్పటికీ యీస్తలం మూడు తరాల +నుండి వాళ్ళ చేయని గట్టిగా వాడ సచేస్తాను, +మూయిష్టము వచ్చినన్ని మురికినీళ్ళు మీరు నీధిలోకి +పదిలినప్పటికి మిమ్మును ప్రోసక్యూషను చేయుకుని నోటి +తో నేసనను, నాచేతితో నేను ప్రేయపు. ఒక వేళ యెవడై నా +"తెలివి తక్కువ నిర్భాగ్యు డల్లాప్రోసినప్పటికి పోడిని మండ \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0016.txt b/Navvulagani-2/page_0016.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..64ff5a9f4e4d9709f4dbb1f364519cd381fa52fd --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0016.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +11 +నవ్వుల గని. +లించి హోయకుండా చేస్తాను. ఒక వేళ వాడు వ్రాసినప్పటికి +వీలెతే ఆకాగితము దింపివేస్తాను. +మీకు విరోధులైన వారి పేర్లు వోటకులీస్టులోనుంచి +తగ్గించి వేస్తాను. వాళ్ళయిళ్ళకు పన్ను లెక్కున కట్టిస్తాను. వాళ్ళ +తూముల్లోనుంచి కొంచెము నీరు వచ్చినప్పటికి కొంప మునిగి +పోయినదనిప్రోసిక్యూషకు చేయిస్తాను. మీకింటి పన్ను వృత్తి +పన్ను తగ్గిస్తాను, +మళ్ళీ యెలక్షనునాటికే కొని యీ మూడేళ్ళ మధ్యా +సవార్డులలోకి యెన్నడు రాను. +ప్రస్తుతము జ్ఞాపకము లేనివి యిక ముందువారు కో +రేవి అన్నీ కోరికలు న్యాయ మనకుండా అన్యాయ మనకుండా +నెరవేరుస్తాను. +B శక్యమైనంత పనిచేసి వోటర్ల జూపి తాలో మనకు +వ్యతిరేకముగావుండే వాళ్ళ పేర్లు తీయించి మన కసుకూలము +గానుంజీ వాళ్ళ పేర్లు విశేషము లో చేర్చునట్లు యేర్పరచెదను. +ఈసంచలక్షణములు ముఖ్యముగా నుండవలెను. \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0017.txt b/Navvulagani-2/page_0017.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..db4844f19c49db670472e7fd06fbc7c5321fb988 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0017.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +t!, +నా పేరు సలహా, సవయ్య. సూ షూ) మీన నాలో +ఉచితంగా సలహా యివ్వడ 'మీ సాషని, కే శ్రీడపను. 77%' . +అంకు చేన సలహా ఇచ్చినంకుకు డబ్బు పుచ్చుక"ను. ప్రతి +మనుష్యుడు మళ్లీ గుడి (P?Tv Ag పకాయలు : A +'ని , క త లోకల్గు (గా - +ETWుసకు కంత పు: TSC) చేయ' లను, మున్నా +ఉన్న శాసొగది కొన్న కము. తున్న ve: ta', 11 +సోముతున్నది గాక, సామశాశం క్ను మరుగు +కూడుకు గాని, నిజం 7.ప్పు . నాపుటి 21 ను .. +ఉమాట వింటే మీరు : స్వతబోen! సర్వం సహా +గుపండ్లు ఆనచి, సవ్యండి! నా కే.మీకుదాం 'ము. మూలన +వినా సామంజితః: మొక్క డి? పోదు. ప్లీ డగులాలను ము: +పుచ్చుక": కపోషం: మేక . tహా! వచ్చిన 'Rara. "నేను +సన్కను.. (10 గం., 7702 అని చace +- నను. "4" A 3 X 7 వేసి కొట్టారు. చివాట్లు - సము. +? ఒక సూనా, చతం, ను. వాళ్ళు : ' , ' +89 3.3" *rang cao +Gubert \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0018.txt b/Navvulagani-2/page_0018.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..265f92068dd3f29f10a1ecb315300efa0f3a67f9 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0018.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +న స్వల గ ని. +"పక్కును పలు కంపుడి అని నించును. యింటిదగ్గర పడి +పలు ప్రయుండ మని వేధించకు. ఇక చంటి మంచివాడిని +ని కొప్పు న సూచియుండరు, కర్మసు ::కనిం", "లేసి మహా +... గొనుడను, తక్కి... ఆవకతవక నీ ప్యలకంటి వాడను గాను, +కొంచె మెచ్చుత కు.....గా జహ్మక సం పట్టించుకో సలసినవా +డను. "కానీ, దీనిక దుప్పు + PP. కలికాలములో ముంచి వాళ్ళని +3 నం) చే సనాళ్ళు లేరు. చూపు - కులకీ వి రోజులు గావు. +అనను. 'భగ సద్గీతలో చెప్పినట్లు సమకర్మ" నేను +" చేయుచుకొని విసువరన పురుగులు గొళముంగీసలహా corn +లచుకొన్నాను. వింటే వినండి. చిన్నా గా మూగే రాశుపడు +to. 21 పోగా మి పోతాను. మీకు లోభ మే +T"ని నావలో వరి కే గేమి లేదు. సోషము మిరిబ్బందిపడు +మున్నిని ప) పే... ywులు రాత్రి పగలు వునయం సాయం +T-1 ను ధ్యాహ్నం అర్థరాత్రి బాగా ఆలోచించి , ఈసలహా +"చెప్ప నిశ్చే 1నుకున్నాను. సుహాలంటే పప్పున స్పశాలు +కట్టుకు కాదు. సుహాలు"డే మఖా అనుకొన్నా రా "యే +మీ!! ఆసహా మేమిటంటా* చెస్తావిసండి విష్ణువర్ధనపురంలో +W°క వున్ హాలు" ఉన్నది. అందులో పొగ రీడింగురూము +స్నది. అందులో సూటమూ బై నుంచి చందాదారు లున్నారు. +ఇందులో టవర్ హాల్కు. ప్రతిదినం సాయంకాలం వచ్చేవా \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0020.txt b/Navvulagani-2/page_0020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6bbbacc3b95e2cf690116a7802643efdeb8031de --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0020.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +15 +నవ్వుల గని. +తేమెంబర్లు కానివారు ప్రొద్దుశ " మొదలు 10 గంటదాకా, +సొమం కాలం 3 'మొదలు 5 గంటలదాకా చదువుకోవచ్చును, +అలా వచ్చుటకు పాపము వారికి ఏలులేదు. ప్రొద్దున గృహకృ +శ్యము లుంటాయి. సాయంకాలం వ్యాసార ముంటుంది. మెం +బర్లుకముంబ్లీ మెంబర్లు కానినా? అయిను గం! ల తర్వాత +తీరుబడి. వారి పాలిటి? పెను భూతమువలె యీ సూత మొగలొ +చ్చింది. ఇది సైంధనలను ఆ గున్నది. 5 గంట తర్వాత అసలు +వంటి వాకం పర్లు దువుకొనేందుకు పుపొయ "మేమనీ +నేను ఆలోచించినా 1, మోడు నావద్దకొచ్చి సంహా అనుగలేదు. +అఁపగకపోయినప్పటికీ నా అంతట నేనే సలహా చెప్పుచున్నాను. +అడిగితే యెనంపడి గా రే చెప్తారు. అడగకుండా చెప్పడమే +గొప్ప, "సే సప్పుతూ గొప్పపనులే చేస్తున్నాను గనుక యిప్పు +ఉపనికూడా చేయదలచుకొన్నాను జాగ్రత్త గా వినండి! ఈసల +హామటుకు కహస్యంగా పుంచం.. ఈసలహా టపుకాహాలు +శ్రీ శింగురూములో మెంబర్లు కాకుండా వున్న వారికోసమే కాని +పై వారికోసం గౌడు. అట్టి వారు సొమీన విశ్వాసముంచి నాకు +వంచనములు : మంగునక్కర లేదు గాని, రహస్యంగా వుంచండి. +నేనికి 7:30టి సుహాలు చెప్పినానని తెలిస్తే నామీద టవు +హాలు "మెంబర్లకు కోసం వస్తుంది. నారికి కోపంవస్తే చెడిపోయే +"దేమి లేదుగాని, యేఁ; కి నా మంచిది. 'మెంబర్లు కాకుంజు \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0022.txt b/Navvulagani-2/page_0022.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ab619a28a8fcf3eaac506c082b27041ad5560aa1 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0022.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +[3] +నవ్వుల న న +). +రకు వెళ్ళి వసూలు చేయ్యండి అనం.. సుకాం తం నిక్కచ్చిగా +బంట్రోతుమాట్లా? పూల్ ను బట్టి 5 నా, " -- +న్నా తారతమ్యం ముం... కన్నా, 747 ఆ పే. +సొగుమ్మం తో "క్క పదు. పోఆనం.. ఆక్రటరీగా అప్పుడప్పు +యు నిరాకు పుత్త లు రాస్తారు. కిష్టములు కలు- +లా,రు:ు నోటీసు, లిప్పిస్తారు. వాటి కేw జువనను. ప్రభ) +మపకి భయపడి చంచా నియ్యనక్క పరు. చుట్టు +ళ్ళకు కుందేళ్ళు 'బెనరపు, "మేరే సిక్కుకు కాలపు, 5 సాము +మరుగక మాఘ చిక్కు కునున్నారు. నాలోకం నుం... +నేను రహస్యం చెప్పు నేసినా... ముందు నను. ఆ +భం పొం.. కపోతమూ చేలోపు. తక్కువ పోతన +పొంగి. 'తెలివై సమంత నాసహ వినండి. వము. నా +హసం చేస్తే పుంది. బను ఓ గుపు 65 Jai FT సి, ల +నిపోని సందేహాలు భన, సులూ, ము ' - +ట్టువదు. అని వంటివి పెట్టుకున్నా మన్మకుల తే. +ఇక మీ మొఖము చూశ, మాకే.. : హా చ్చు. (UT A +నాటి తా చెట్లు, ఎవరు బre - +. \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0023.txt b/Navvulagani-2/page_0023.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8315d090d041e96f2678dadeb80b43ef1872b65a --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0023.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +జ నాభా లెక్క --- +ముందు +అయ్యా! +నాసల్ల సేమైనా లోపముంటే నన్ను మాకు ఏకు చేస్తే +ఆశికుకు వప్పుకుంటాను. నాకు సరిగా చదుపురాదు. చిన్న +ప్పుడు నేను బడిలోనికి వెళ్ళి పంతులు గారిచేత వీపు బలగు +సుట్లు దెబ్బలు తిని యెప్టెచో వాలుచేయుటమాళము "నీకి +కొంటిని. నాయుటలో గూడ అప్పుడప్పుడు ఇప్పులు వచ్చును +నే యుడును. ఇంత తెలివిగల సన్ను నాశన్న తనివిగల కం +డరు జనాభాయ్ఫకారులు జనాభా లెక్కలు వాయట . పు +తరువు చేసిరి. చదువు గాని నీవు నారితో జెప్పుకొస లేదాయ +ని మీకు సం దేహము 5 వచ్చున.. అట్టి +అటి సందేహమునకు +బని లేదు. ఆయుధ కార్ల వద్దకు వెళ్ళి నేను " +మహాప్రభూ! నా +కు చ.ముపు రాదు. నాకీయుద్యోగము తీసివేయవలయు” అని +యెన్ని వివములతో ప్రార్ధించితిని. ప్రార్థనలు జనా భా అధి +కారు సరిగా నిసక ఉర్శనమే యివ్వక విన్నప్పున 44. +నీకు చదువు గా చేమి పాపము. ” అని వేశారోము చేసి "చచ్చి +నట్లు చే నువ లేను. లేకపోతే నిన్ను డొక్క చించి వేస్తాను. +మూడు మాసములు శైలులో 'వేయిస్తాను. మట్టితట్టలు మో +యిస్తాను. జరకూ నా వేయిస్తారు. నీకు చదువు 'రామం C) "మే \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0024.txt b/Navvulagani-2/page_0024.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e041d9d053d5c50dea0772143d5ca68c5633d791 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0024.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +నవ్వుల గని +19 +మునమ్మము, నమ్మకము ల మా బేదారులు నీకు చదున్దు +వచ్చునని చెప్పినారు. నీమాట నమ్ముము. పో. 7ంటవోయి +బంట్రోతు. దీనిని మళ్లీ యెప్పుడు రానీయకు,, మని తమ +యధికారమంతయు నామీదనే చూపి నావిషయమున యము +ధర్మరాజు నాహసమువ లే ప్రవర్తించిరి. ఆమాటలు విన్న పిద +పనాజాతకము) మంచిది కాద నిన్ని కర్మమనుభవింపకతప్పదని +న్ని తో న చుక్కలు సప్త గ్రహకూటములు నచ్చిన సంవత్సరము +లలో మనుష్యులకిటువంటి చిక్కులు "బాక్ తప్పవనిన్ని అను* +ని పనిచేయునితీని, గోరుచుట్టు సై రోకకో పోటున్నట్టు +రకర్మముతూడ సంభవించినది. "నేను కొసరమున్న వీధిలో +సన్ను ఎన్యూము గేటరుగా 'వేసిన పుతమున ఆవీధి వారినందరిని +యెరుగుదును గనుక 'యేసరిచేతనైనా సులభముగా ప్రోయిన +చుకొందుము. అట్లుగాక నాయింటికి మేలుదూరమున నున్న +చోట వేసిరి. అందులో భూలపల్లి కి వేసిరి. బాహ్మణముండా +కొడుకుకుగదా! నాకు మాలపిల్లి లో వేయః మే యన్యాయ +మని యధికారులతో చెప్పుకోగా 1 +హ్మణ్యం గీహ్మ +ణ్యం నాకు తెలియదు, "వెళ్ళి డ్యూటీ చేయకపోతే డొక్క +చీలిస్తా” సని యధికారులు "సెలవిచ్చిరి. అటు యూద నేను సూ +పరువై జరుగారి వద్దకు వెళ్లి కాగితములడిగిపుచ్చుకొని యీ +పనియున్న రెండు మాసములకు గెండార్లు పన్నెండురూపా \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0025.txt b/Navvulagani-2/page_0025.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6d5c37f6f855fe03c1366542724ab9493c71d430 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0025.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +1 +. +నవ్వుల గని, +కొమలిచ్చి కాళ్కలు కోయుటకు గుమాస్తా వేర్పరచుని డ్రా +మంచనారంభించితిని. ఇందోళా చెప్పుడు చితిని. ఇంకొకడు +న్యూమరేటరు జబ్బుపడి మానుకోగా అతని యిళ్లుకూ నా +" కేయిచ్చిరి. వాళలో నాకుగొన్ని సందేహములు S*చినవి. +ఆసం దేహములు విని నాకు శంకాసినృత్తి గలుగునట్లు చేయ +సలనడని 'ఇగ్గలనంగర ర్థించుచున్నాను. +1.నాభాలేక ప్రయుటకై నేనొక బోగము +గానీ యింటికి వెళ్ళినప్పుడు ఏది నావంక కను " కు కేసి నూ , +నిన్న చను గమ్మున్నా ... , నీ మొగుడు వచ్చినావని య:* +N. జనాభా లెక్క. నిరు తము వచ్చినాను. నన్ను ధికారులు కంది - +నాగు, వికా యింట్లో మెండడున్నారో చెప్పనుని "నేను జపాలు +చెప్పి తీనీ. అనగా (నేను '3 ప్పేది లేదుపో. నాయింట్లో యెంద +రున్నారో ఆయని కార్ల కే తెలుసు సః. నారినే యగుగువెళ్ళు' +అని బదులు చ్చెను. పోనీ ట్లో నున్న ఈ సంఖ్యను. +ర్చి అని చెప్పినట్లు జనాభాయని గారను వెళ్ళి అడగలనా? +దానినే వెళ్ళి అడగను లే +2. 10 మార్చి ఆశీఖున యొనరై నా యొక పెద్దమను +ష్యును భోగము = నీ యింట్లో గాని J. షాపులోగాని డ +బబ్బు | 63 నీట వేకలో కాని యున్న సుమున అతనిని \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0026.txt b/Navvulagani-2/page_0026.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c56f8d7ac120ac0ff9b1e804aad80afefcf02a47 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0026.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +అక్కడనే లఝన్నకు న్యాయవ గా? wat దగ్గర యున్నట్టు +నాయన లెనా +8. మాలగూడెములోనికి ప్రతిదినము నేను పళ్ళు +చుందును గదా. ప్రతిదినము జందెములు తీయవ లెనా? లేక +చిట్ట చివరకు సౌయశ్చిత్తం చేయించుకొన్న చాలు నా? +4. సూపరువై జరుగా రెక్కడికి రమ్మంటే అక్కడికి +య్యేను గేటర్లు వెళ్ళవలెనుగ, ఆయన యొక వేళ ఆ కుం +చుకొన్న జూని యింట్లో కూర్చుండి అక్కడికి రమ్మన్న యెడల +వెళ్ళవలెనా? వెళ్లకపోయినయెడల ఆగరుకు వ్యక్తి గేకము చేసిన +వార మగుదుమాకామా! +5. 10 మార్చి తారీఖున రాతి యెనడైన యొక మను +ష్యు కు నేను వెళ్లునప్పటికి చచ్చిపోవుటకు సిద్ధముగా నున్న పక్ష +మున అతడు చచ్చినట్టు వాయవలెనా? బతికినట్టు పోయవ +లేనా? 'ప్రాణము) పోలేదు. కావున చచ్చినట్టు వాయు యబ +మగును. అరగంటలోనే పావుగంటలోనో పోవునుగాన బ్ర +తికియున్నట్టు వ్రాయు అంతకన్న యబద్ధమనులు, +6. నేను మాలపిల్లికి వెళ్ళునప్పుడు నన్ను మాలవాళ్లు +తాగి కొట్టినపుడు మునగాని నన్ను 'కుక్కలు కరచినపశుమున \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0027.txt b/Navvulagani-2/page_0027.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..69ddc68a03f2b860c1d0d67792739ebb84fabc24 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0027.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +22 +నవ్వుల గాని, +గాని నా వైద్యపకర్చులు భిల్లుచేసి పుచ్చుకొనవలెనా? నేను +స్వంతముగానే వహించన లేనా? +7. +జనాభాలేక్కలు వ్రాసిన తరువాక మెచ్చుకొని యి +చ్చేసర్టిఫికెట్లు యెప్పుడైనా యెందుకై నా పనికీషచ్చునా? +8. గ్రామములో ఆకాశ రాకున్న అర్జీలిచ్చి యిప్పించి +తప్పుసాక్యుములిచ్చి యిప్పించి జీవనము చేసే మని వృత్తి , +అకాలములో అర్జీలు, తప్పునాశ్యములు యిచ్చుట యిప్పిం +చుటయని వ్రాయవచ్చునా? కూడజూ! అట్లు వ్రాసిన యెషః +అతడు పరువునష్టమునకు చార్జీ తీసికొని రావచ్చునా? +ఈసందేహములకు జవాబు వ్రాయవలెను. +నేను పనిచేయు వీధిలో అమ్మవారుగుడి కలదు. దాని +కికూడా నెంబరు 'వేయుటచేత లోపలున్న వారి పేరు ప్రొడుక +తప్పదని నేనిట్లు వ్రాయగా, నేను వ్రాసిన ఏ తప్పని సూ వునై +జరుగారు అట్టికి, ఆయనకు రూల్సు అర్థము కాలేదని నా దేశ +రియని నేను బెబ్బలా తిని. మాయిష్టగతగాదా పెద్దమనుష్యులు +తీర్చెదరుగాక. +అమ్మవారిగు +నెంబరు 176 \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0028.txt b/Navvulagani-2/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..038697ef3ae175dcdb6210052f915c53fcc2b558 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0028.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +23 +నవ్వుల గనీ. +పేరు ---- పెంటాలమ్మ +వయస్సు 700 యేళ్ళు. +నృత్తి -కల ను "కము ఆటలమ్మ పొంగు మొ +చలయిన గోగములు జనులకు తెచ్చి ప్రజల వల్ల మొక్కుబళ్లు +కుంభము మేకి పోతులు కోళ్ళు "మ "లయినని శ్రీనట. +చదువులు లేదా చడువు రాదు. +మూగ గుడి మొకలే ను కలలో క్యూ లాకలేదు. +కవలలేదు. ఏ కాయలనం డ్లు కట్టుక" ని చూచు +చుండును. +ఆడ- మగవా +సండ్లయినద" నంతువా..విశంతును పిల్లలు లేరు. +పల్లా పుట్టినది. గోదావరిల్లా, +'జలి హిందువు. +ఇటు +మనమతి మా చేయ్య, +కొంకిరి గడ్డం \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0029.txt b/Navvulagani-2/page_0029.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fb7f1409a3251329673d71d9065721ec1f1a5a26 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0029.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +-~దు శ్వాసన మహిమ - +{హనుమంత రావు గారు, శేషగిరిరావు గారు +ప్రవేశించుచున్నారు, +హను......ఏమోయి శేషగిరి రాష్ట్ర! మీ రకంగా +రంలో యింత దుర్వాసన పున్న దేమి. అందులో ముఖ్యము +గా వినాయక స్వామీకు దగ్గజ యిటు పంటి నాసన వుండవచ్చు +m? స్వామి సేవలను పదిమంది పెద్దలు చిన్న గ నచ్చి +పొయ్యే స్తళుకదా! విశేపించి యిపి గోదావరి ఒడ్లు కూడా +ను. అందరు స్నానానికి వచ్చి వెళ్ళే చోట ఇక్కడ ముఖ్ళు +నిలవచేయడం బాగున్నదా? ఈ వఃటి హోణం నే నెక్క... +చూడ లేదయ్యం +శేష- అబ్బో, మీ పూసంతకంటె బాగున్న దిగాలో +లు. మీ వూళ్ళో నిన్న మొన్నటిదాక మంచినీళ్లే 'లేక పోయి +సవి. మాది పురాతనపట్టణము. మాపట్టణను పసుపుకొందు +కట్టుకొని నగలు లేకుండా వుండే ముసలిముత్తెదు. మీవూ +రో కొత్తణత్తగా బయలు దేరిన పట్టణము. మిసమిసలాడు +పవచుబోగందానివంటి . నికి పోకు. మా \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0030.txt b/Navvulagani-2/page_0030.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ba08926cdfc452e646d1ed7b99c6963b2bd10f81 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0030.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +-- +HT +కార్లు బై స్కిళ్లు, రాపూట్లో వెళుతుంటవి. నే నొక్క మాట +చెప్తాను విను. ప్రపంచ ముంతలో హిందూ దేశ మే మై +Aది. అందులో మన చెన్నపురి రాజు, ము ' ఈషమై,051. +అందులో గోదాసరి కల్లా మిక్కిలి మస్తమైనది. అందులో +మా రణరంగపురము మాణిక్యమువంటిది. అందులో సి నాయ +కస్వామివీధి అన్ని వీధులలోకి రాజు పంటిని. +హను రీ బోబో! నీ ఆత్మస్తుతి ములం. హద్దు +లేకుం? పున్న జే. లోకంలో న వంటి పట్టణం లేదు - +బోలు. ఆహాహా ! ఏమి అహంభోసమంట్యూ! +శేష-ఆహుజా సమా MET AL. ఏ 17 "చే +శాభిసూన ముండ సలలని గొప్ప న్న సభలలు: +చించుకొనుచు మూటా. గతులు చేస్తారు. ఓ దేహాభమా +సము కాని ఆహుభాలను, ఒక్కి. . . . . +కలం గోమూ భీషసము, ఏ అభము. ww.a" +యున్నది. +హన వీరులు .) ; మే 5ను. Can wు • +నముకూడా ముపున్నది. +HA +అవసరము. ఎప్పనస) t:- A. ii 1 - 7 1 0 \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0031.txt b/Navvulagani-2/page_0031.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f849f8ed694493630ef51000c90925bae8e60d1e --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0031.txt @@ -0,0 +1,24 @@ +26 +నవ్వులగిసి. +టీవారు దేవుడి గుడి వద్ద మంచినీరాట "రేవుగగ్గర ముక్కు బద్ద +అయ్యేటట్టుగా యింతకంపు కట్టేటట్టు యెందుకు వేశారో స్ +కేమన్న తెలుసునా? నీ వేమన్న శాస్త్రాలు చదువుకున్నావా ఓ +అంటె ధం రానివాడవు, సీవా మమున్సిపాలిటీని నెక్కరించే +దీ? గుడ్డువచ్చి పిల్లను వెక్కిరించిందట! నీ తెలివికి మామున్సిప +లు వారినా వేళాకోళం చెయ్యడము! ఆపోసన కలాగున పుల +డడంలో యెంత ప్రయోజనమున్నదో దానిపకమా మే 3) +టో దానితత్వ మేమిటో నీకేమైనా తెలుసునా? తెలియని పో +డపు తెలియనట్టు పూరుకోవు! ఏమన్న కీలక నీకు సుము +వస్తుంది, +హను __ ఓరి నీఅహంభావంకూ !! జూదుర్వాసనలో +పరమార్థము, తత్వము కూడా పున్నది. ప్రయోజనంగూ వు +న్నది? నీవు చాలా గొప్పనాడవోయి. ఏ కేదన్న మంకీ సి ++ P P +యిసే +చాలా బాగుంటుంది. +శేష...నావంటివానికి మంత్రిషని యిస్తే నీవంటి తెలివి +తక్కుననాళ్ళు యిటువంటి అవకవక ప్రశ్నలు వేయడానికి +అవకాశముంటుందా? ప్రశ్న వేసేటప్పటికల్లా నిన్ను ' +Zia +ఔట్టించను! నావంటి వాడి చేతులో అధికారం లేక పోబట్టి సీ, 131 1 +43PX సాగుచున్నాయి. తెలియగపోతే నాగదని అడుగు, \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0033.txt b/Navvulagani-2/page_0033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ef249c6f696417e49463e0e6a4935018dbe7e1e1 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0033.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +tula +సవ్వుల X ని. +"శేష..--- పశ్చిన ట్టేవుంది ఆనవ్వు. సిగ్గు లేని మొగానికి +నీ స్వేశింగారమున్నాడు. దాని ప్రయోజనం తెలుసుకో చెప్తాను. +నూవూరిమనుష్యులు అనేక +గ్భ్రామాలకు వెళుతుంటారు. చెన్న +పట్టణం "వెళ్ళవచ్చును. విశాఖపట్టణం వెళ్లవచ్చును. అక్కడ +ధులలో దుర్వాసన బయలు దేరవచ్చును. అదివణుకు దుర్వాసన +అలవాటుగాకపోతే ఆనాసన తగలగానే వాళ్ళకు జబ్బు చేయన +చ్చును. ఇక్కడే దుర్వాసన 'మొదటినుంచి అలవాండే +యెటువంటి దుర్వాసన స్తలంలోకి వెళ్ళినా మావూచివాళ్లు కొట్టి +లశ్యముగికదు. అందుచేత మావూరి వాళ్ళు ప్రపంచంలో +సమంతకంపులో వెళ్ళినప్పటికి యేసు బాధ లేం చేయడం +సరమై కంప్పు ఏర్పజచినారు. ఈకంపుమయొక చోట +"బెడితే చాలామందికి దీనివుపయోగం కలుగకపోతుందేమో +నని యిని మంచినీరాట దేవున దేవుని గుడిదగ్గలు చాలామందివ +చ్చేచోట 'పెట్టించియున్నారు. అదిగాక మనుష్యులకు కష్ట +ములు బాధలు ఎక్కువ అలవాటైతే మంచిది గాని సువాస +నలు సోకులు ములుకు మారుతములు పువ్వు తోటలు "మొద లై +సవి వుండకూడదు. అటువంటిని అలవాటు పడి తేమనుష్యులు +సుకుమారులై చెడిపోతారు. అటువంటి అలవాట్లు లేకుండా +మొదటినుంచి దుర్వాససలకు మనుష్యులు అలవాటు పడితే +యెటువంటి స్తలములలోకి వెళ్ళినప్పటికీ మావూరివాళ్ళు శ్రమ \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0034.txt b/Navvulagani-2/page_0034.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..17978e716f1d87327effdd860ba58707cbe265de --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0034.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +నవ్వుల గని. +పడకుండా హాయిగా వుంటారు. యివన్ని ఆలోచించి మావాళ్లు +బుద్దిమంతులు గనక యిది యేర్పఱచినారు. +ఇంతేనా కారణములు! ఇంకా యేమయినా వున్న నా +శేష-- ఇంతేనా! కావలిస్తే యింకావున్నవి. . ఇసుక +పొతరవంటివి. ఇంకాకొన్ని "చెప్తాను విను. మావూరీ కౌన్సిల +గ్లండలు సంఘసంస్కృతులు; మశసంస్కృతజలు. ప్రజలంద అలు +విగ్రహారాధ సములుచేసి పాడై పోవడం వారికి యిష్టము లేదు. +అందుచేత దేవాలయముడగజికి ప్రజలను రాకుండా చేయుట +కై యిది కల్పించినా రేమో నని తెలుస్తున్నది. ఆలాగే గో +దాసరిస్నో నాలవల్ల ఫలం లే దని అక్కడికూడా ప్రజలను వీ +ళ్లకుండా చేయడం వారి వుదేశంలాగ కనపదుతున్నది. అది +గాక యీకంపు యిక్కడ వుండడంవల్ల ప్రజలు చాలా సేపు +ముక్కు మూసుకొని యుండవలసివచ్చును. ముక్కు.. చాలా పే +పు మూసుకోవడం వల్ల జనులు ప్రాణాయామం జేసి యోగులు +కావచ్చును. ప్రజలందరు యోగులు కావ లేనని మంచిసంక +బంకూడా నూవాళ్ల కుండవచ్చును. ఇవన్ని అటుండగా +మేటి కిరీటమువంటి మరొక గొప్ప ప్రయోజనలకూడా దీనివల్ల +వుంటుందని నా అభిప్రాయము. అదేమిటంటే హిందూ దేశం +ముఖ్యంగా మా పట్టణంలో జనాభివృద్ధి హద్దు పద్దు +లే +కుండా అవుతూప్నది. అందునల్ల కజువులు విశేషముగా సం \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0036.txt b/Navvulagani-2/page_0036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a75fc142289e759d04cc07c43ef1dddbbb049f96 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0036.txt @@ -0,0 +1,17 @@ +- చాపువార్త చల్లగా చెప్పుట +(రాజు, ముంతి ప్రవేశించుచున్నారు..) +రాజు---మన మీ వేటకువచ్చి చాలాదినము లై నది. +వేటాడుచు రెండుమాసము లడవిలో నున్న హె రెవ్వరు +ఇంటిదగ్గఱ వశ మాన మేమియు దెలియుట లేదు. +మంత్రి ఇంటిదగ్గజ మజేలు కొందర లుండవని +నా యభిప్రాయము. ఈ విషయమై మీరు మనస్సులో కించ +పెట్టుకొనవద్దు. +రాజు-ముస పట్టణము ముని సేవకు లేస్వరు వతం +మానము దీసికొని వచ్చుటలేదేమి? +మంతి -- అజిగో మన సేకరుకు నచ్చుచున్నాడు. +వానివలన "క్షేమసమాచారము తప్పక తెలియగలదు. +(అప్పుడు సేనకును ప్రవేశించుచున్నాడు.) +నే ----(తనలో) ఈ వర్తమానములు నే నేలాగున +చెప్పుదును? ఎట్ల నను జెప్పక తప్పదు. అందుచేత చల్లచల్లగా +ఔప్పదను. ఒక్కమారు చెప్పినపతమున రాజుగారి గుండె +పగిలిపోవును, (అని ప్రకాశముగా) దండము మహాప్రభూ! \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0037.txt b/Navvulagani-2/page_0037.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e7447c2c12e12ba9aa41febdd5e0668f7e4dd86b --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0037.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +సవ్వుల X A. +రాజు- ఏమిరా! మీ యమ్మగారు బాగున్నారా? +ఏమి వాతకాలు చెప్పుమన్నారు? +నేష— అమ్మగారికి మొకట కొంచెము జబ్బు చేసిం +రాజు ఏమో, జబ్బు చేసినదా.? అయ్యో వైద్యము +చేయ లేదా? +సేవ ---అయ్యో! నైద్యము చేయ కేమండి. చేయించా +ము. కాని బాధ తగ్గలేదు. +రాజు..మరియొక వైద్యుని బెలుస తేడా! +'సేపపిలిచినామండి. వైద్యములు చేయించినాము. +కాని బాధ తగ్గ లేదు. రాతీ పగలు నిఠాహారములు లేక +ఆమె శూలనొప్పిచే బాధపడినది. అమ్మగారు గూర్చుండ +'లేరు. పరుండ లేగు. నిలువ లేరు. పురి సెకు మంచినీత్తైన లోప +లికి నెళ్లు లేదు. దగ్గరనున్న వారంద జా బాధ చూడ లేక +పోయినారు. +రాజు.... అయ్యయ్యో! అంత బాధపడుచున్న దా! అని +త బాధ "పెట్టుటకంటే భగవంతుడు చంపి వేసినను మేలే. +సేవ - చిత్తము. అలాగే జరిగిందండి. భగవంతుడు +చంపి వేసినాడు. \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0040.txt b/Navvulagani-2/page_0040.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..441d3520a4596abbc14b6c056217bca7020f95e7 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0040.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +35 +నవ్వుల గని. +సే.. స్మశాన భూమికి రాత్రి కాగడాలు లేకుండా +యెట్లు వెళ్ళగలము? +రాజు-మా యమ్మగారుగాని పిల్లలుగాని రాత్రి +పోయినారా యేమి? +సేవ — నారు పగలే పోయినారు. రాలిపో లేదు. +రాజు:— ఇంక రాలిపోయిన వారెవరు మరి. +సేన---- మీ తమ్ముకు గాను రాతిపో లేదా? +రాజు--ఏమో! మా తమ్ముడు,గూడ చనిపోయినాడా? +సరే సరే. నీవు "వెళ్ళు నేను పట్టణమునకు రాను. ఇక్కడనే +యుండెదను. +(అంచలు నిష్క్రమించుచున్నారు.) \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0041.txt b/Navvulagani-2/page_0041.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7718b93c1f8881553903e1fceec8030fcfb5c749 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0041.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +---మూషిక మహాసభ +ఆఖరనామసంవత్సక పూర్వాషాఢమాస బహుళ అమా +వాస్య క్రొత్త నుంళ వారమునాటి రాతి మూలానకు త్రయుక్త +వృశ్చిక లగ్నమందు గోదావరి యొడ్డున ప్రస్తుతము రమారమి +సంవత్సరమునుండి పొడుపడి నిర్జనమైన వాడవీధిలో నున్న గయు +కపాడు కొంపలో దక్షిణపుటింటిలో ఉత్తరఫు గోడ ప్రక్కను +కుడ చేతిమూలగా ఉన్న పెద్ద కన్నములోని లోపలి భాగములో +దిగువప్రక్కను మూషిక మహాసభ జరిగెను. ఆసభ స్తు పంది " +కులు, ఎలుకలు, చుంచులు చిలకలు, చూరెలుకలు మొ +డలగునవన్నియు వచ్చెను. అందొక 'పెద్దపందికొక్కు అగ్రాస +నాధిపత్యము వహించెను. అగ్రాసనాధిపతిగారికి కుర్చీలు బల్ల +లు లేకపోయినను తవ్విపోసిన మట్టిమీద ' అగ్రసనాధిపతిగా +రెత్తుస్తమున కూర్చుండిరి. కార్యదర్శియయిన పొరపండ్ల +బక్కయెలుక యొకటి ముందుకువచ్చి యీక్రింటవిధముగా' సుస +న్యసించెను:-- +పూజ్యులయిన "యోసభాసదులారా! కొక్కుకుల +ముడయిన 'యోసభాపతీ! 'నేని జనర కెన్నడు .సభలలోనికి వచ్చి +ఉపన్యాసము చేసిన 'నాడనుగాను. అందుచేత నాయొక్క ప్రసం \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0042.txt b/Navvulagani-2/page_0042.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..62e8c64f9d3e5a152e851b9d263966771474474c --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0042.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +నవ్వులగ నీ. +గములలో చాలతప్పులు రావచ్చును. పిల్ల ల యొక్క వచ్చి రాని +మాటలు తల్లిదండ్రులు విని యేప్రకారముగా సంతోసింతురో +నాయొక్క. తప్పుమాటలను గూడ ఆప్రకారముగానే విని +మన్నించగోడుచున్నాను. కన్న ములు క్రవ్వుటలోను, జాతిగో +డలసయిన, క్షణములో ఏం పిండి చేయుటలోను, టేకు పెట్టెల +సయిన కొరికి వేయుటలోను, మూతలు పడతోసి యొటువంటి +వస్తువులనయిన గ్రహించుటలోన , అసమానధ్రజ్ఞ కలిగి మహా +విద్వాంసులైన, మీవంటి వారియెదుట సావంటించు కోకము +“లేచి ఉపన్యాసము చేయబోవు , అతిసాహసము. అయినను +అమవంటి పెద్దలంచరు నన్నొక పెద్దగా చేసి కార్యదర్శిగా నియ +మించి, ఊహాన్యాసము చేయసుని, గౌరవించుటచేత, "నేను నిర్భ +యముగా ముందుకు వచ్చియున్నాను. ఈసభ యొక్క ముఖ్యో +దేశ్యములన్నియు గౌరవనీయులగు మన అగ్రాసనాధిపతిగా రే +విన్న వింతురుగాన నింతటితో విరమించుచున్నాను. +అప్పుడు అగ్రాసనాథిపతిగారు లేచి ఉపన్యాసము చేయ +బోగా చప్ప:ు చచుటకు చేతు' లేపోందున మూషికము +లన్నియు పండ్లు పటపటకొణికియు, తోలు షకించియు +చప్పుడు చేసియు తమ సవిత “షమును వెల్లడించినవి. అంత +సభాపతి యిట్లని విన్నవించాను \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0044.txt b/Navvulagani-2/page_0044.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..29283c485f7244809ef2f9ef06b4f17bb6f63882 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0044.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +సదులకు కు చసాదింపగలె సని భగవంతుని ఆహో రాతము +ప్రతినిముషము సాధించుకున్నారు. ఈ సభ యొక్క ము +ఖ్యోద్దేశములు మీ కుల స నాకంటే బాగుగా తెలిసినప్పు +18ని నాసంటి తెలియని వారు, కండ ముందు రేమో యని +మరల చెప్పుచున్నాను. ఈ సభలో సుదీర్ఖులు యెలుకలు +చూ లేలుకలు చట్టెWS లు ముందు సభ్యులుగా చేకవచ్చును. +ఇది మొగలు మనము ఈ దుగా నెల కొకసాయో 'రెండు +నెలల కొకసాయో కలుసుకొని సభలుచేసి మనకుగల సాధక +బాధకములు హానిసృష్టులు కష్టసుఖములు చెప్పుకొని శ్రీలు +మాసములు చేసి ఆ ప్రకారము మస మపనము నడుచుకొను +టకయి తీర్మాసము చేయున లేను. ఈ సభ యొక్క ముఖ్యోద్దే +శములు మనకుంకు కష్టములు తొలగించుకొనుట మే. ఆపై +అభివృద్ధిపొందుట. మసలో మనము ఐకమత్యము కలిగియుం +డుట. ఒకడు కొల చుట్ట నుకొకడు ""క గూడదు. ఒకరు +దొంగిలించుకొని వచ్చిన కొట్టముక్క మరియొకరు కుకొస +మోడదు, ఒకను తవ్వుకొన్న కన్నములో వారి సెలవు లేక +మరొకరు కూరగూడదు. స్థాలీపులాక న్యాయముగా చెప్పి +సొనుగాని యింకను ననేక ధర్మము లున్నవి. మనలో మన +మైకమత్యముగా నున్న పక్షమున ఫాలాక్షుడయినను మనల +దేశి చూడలేదు. ప్రపంచములో మన జాతివంటి గొప్పజాలి \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0046.txt b/Navvulagani-2/page_0046.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..220afd84a96320c97654b22fc6bc39f781237100 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0046.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +41 +[01 +స వ్వుల X సి. +లచేత మూషిక జాతి తొలగించుకో పలసినదని యీ సభవాడ +తీర్మానించు చున్నారు. మూషిక వత్నములారా! ఈ పై +తీర్మాసమును కడుపులసిన సుహాభాగ్యము నాకు పుట్టినది, ఇటు +వంటి అదృష్టము నాకు పట్టినందుకు నేనెం, ముత్యడను. ఈ +తీరమాసమును గురించి బుధిమంతులగు మీలో నేను విశేష +ముగా జెప్పనక్కర లేదు. ఇది మిక్కిలి ముఖ్యమైన తీరుచూ +నము. మిక్కిలి ప్రసిద్ధమైన మన: తి నశించుట నిలుచుట ఈ +తీరుమానములో నే యున్న ది. (150 మాధ్యం ఖలు నిర్మసాధ +సమ్” అను సార్యోక్తి నిబట్టి మన దేహ సంబండ ఇము ముందు +చేసుకొనవలెను. శ్రీ మహాగణపతికి వాహనములయిన మనమే +క్కడ దొంగ చూపులు చూ మతులు పిల్లి యొక్క ధీ! TS +చేతనా మసము పట్టుబడవలసినది? చచ్చుపెల్లీ. పొకుపిల్లి, దొం +గపిల్లి, సూయపిల్లి. దాని 'మొగము చూచినంతనే మహాపా +తకములు వచ్చును. బాన సడి కే. సొక సహ్యము. దానిచూపే +నాకుడోకు. దానికూతలే సో కర్ణకతోరములు. అటువంటి +క్షుద్రజంతువుచేతబడి మృతినొందుటకంటే హీనమయిన పని +లేదు. పృధివిలో మనజాతి ఉండనల యునిని గోక యున్న పడు +వలన, శరీరము బూడ మీక భీమాస మున్న పశమున భారం +దతీరుమూనము ఏకకంఠ్యముగా సంగీకరింపవలెనని కోరుచు +న్నాడను, \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0049.txt b/Navvulagani-2/page_0049.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..11e1216f25dc2d464a1d366bfcddf9d91d60003a --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0049.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +నవ్వుల గని. +మ్యా నేనీ కచిన " లో నుంఘుటకు వీలులేదు. వారు వ్యసహాక +ములు చాల న న్నవి. +సన్న యెలుక - తనలో) బాల్ కీ యుంటే బలుసాకయి +న తినవచ్చును. (ప్రకాశముగా) కమిటీ నా కెందుకు నేనూగి +కి వెళ్ళవలసిన సనియున్నది. ఇందులో సుండుటకు వీలు లేదు. +పొడు గెలుక నాశరీరములో +జబ్బుగానున్నది. నేనిం +దులో నుండగాలను. +పొట్టి -- సమ సలమ్మ సెలవు లేనిదే నేనే పని చేయటా +ex. ta - సరిచ్చిన సర్వాత యేసంగతి 2 స్పెదను, +అగాEPPకి తలగ పనియుంగునప్పుడు +లో సభికులుగా నుందువారినడు, +బొండాలు-మీరుండండి. +అగ్రామీగేయుండ రాడా? +సన్నె మీరేయుండ లకా! +అగ్రా.. నోరు మూయండి. +పోటీ..మీ గుమూయండి.. +అగ్రా. అనతలకి గెంటించెదన.. +బొంగు..... నీ వెవరవు గెంటించుటకు? +పొట్టి — వెనుకకు వెళ్ళి అగాసనాధిపతి గారి తో \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0051.txt b/Navvulagani-2/page_0051.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..42924d1507a6709f0a4c10043c9d9c80eaaaf672 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0051.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +పాఠశాల పరీక్షాధికారి +(విష్ణుశర్మ, కృష్ణ శర్మ ప్రవేశించుచున్నారు.) +కృష్ణ.. ఓహో! విష్ణుశర్మ కాబోలు. ఎందాక పోవు +చున్నారు? +విష్ణు - సంగాముపురము పోపుచున్నాను. +కృష్ణ-ఎందునిమిత్తము, అంత తొందరగా వెళ్ళము) +వలసివచ్చినది. తమకో అయిమనిముషము" కుశలప్రసం +గము చేయవలెనని కుతూహలము కలదు. వీలుకలుగునా +విష్ణు – అయ్యో లేకేమి! తొందరగానే వెళ్ళన లెను. +అయితే ప్రియమిత్రుకవు నీవుకలసినప్పుడు కొంత సేపు ఇష్టాగోష్ఠి +మాట్లాడక నేనెళ్ళిన రేపు నీంద వేయువా'! అదియునుగాక మన +మిద్దరము ఓ కేడిపార్టుమెంటులో పనిచేయుచున్నాము గావున +ఎవరికీ తెలిసిన సంగతులు పౌరు వేల్ల డిపర్చుకొని యుండుట +మంచిదిగదా! +కృష్ణ... నీ మే. సంగాను పురములో నేను ఏమిపని +కలదు, \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0052.txt b/Navvulagani-2/page_0052.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..97cf44ec38237a842dbe326c9a504e159d606ef7 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0052.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +విష్ణు.. ఈరోజున మా రేంజీ ఉపాధ్యాయులకు సెంట్ర +ల్ క్లాసు జరుగును. అందులో గుగు కొత్త అంశములుకు నేర్చు +కొనుటకు ప్రతి ఉపాధ్యాయుడు తప్పక హాజన కాపల సిసి జని +పెద్ద అధికాళ్ల సుక్తర్వులయి.. ని. అందుచేత పోపుచున్నాను. +కృష-సరేసరి. ఇంత సూత్రమున కేనా ఈ వేసవికాల +ములో +మట్టమధ్యాహ్నమున పుట్టి ముసిగినట్లు ఆల్చే +శుచున్నావు. +విష్ణు అదేమి అట్లనుచున్నావు. మీ కే బాధ లేదా? +కృష్ణ - కేమి వున్నది గాని నూ రేంజ్లో అధికా +రులు స్వయముగా పాఠశాలలకు వచ్చి తెలియని స్వకులు +నేర్చి నెళ్ళేడపు. నాటి న... నం.1 సం చ్చు. ముకుందుము. నెలకు +ఒకసారి ఈ సధ సుగు.. అందుకు అధికగా మా గేజీ సబ్ +అసిస్టెంటు ఇస్ స్పెక్టరుగా ను స్పుట బోవ నా పద్ధతులు బోధం +తురు. అయితే ఈ కాలములో దూరము కుంచి ఎండలోన +చ్చుట కష్టమని చల్లనివేశ ఏర్పాటు చేయుముకు. కొంచెము +హెచ్చుతగ్గుగా వచ్చిన ఊకుందును. బాబో (గుండె +ట్టు కోన్ని ఈలాటి ఎండలో అయితే ఇక బ్రకు కెందుకు. చావ +వలసినదే. +........ హ బాష్.. ఏమీ ! షూ అదృష్టము. మారణ +'రంగపురములో నన్ను గూడ పంతులుగా యేర్పాటుచేయిం \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0053.txt b/Navvulagani-2/page_0053.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..da44cdecd827143fd1e49aa61addcd869efaaf97 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0053.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +నవ్వుల గని. +చితినా హాయిగా బ్రతుకుదును, ఛీ, ఛీ, ఛీ, మాకు ఈ సం +గ్రామ పురములో ఒక కర్కోటకుడు అధిపతిగా నున్నాడు. +మాసబు అసిస్టంబుగారు వాడిని ఏర్పాటుచేసినాడు (పేశుకు +పెత్త నమస్తే తలంతా తెగగొరికిందట' ఆలాగే చంపుతున్నా +దు. ఈమంకు వేసంగిలో చచ్చి చెడి అక్కడకు వెళ్ళడమే కాని +ఏమి కొత్త సంగతి అసేము క్కే లేదు. మరచిపోయినాను. +వాడికి క్రొత్త సంగతీ అనగా ఏమి తెలుసును. ఆనకట్టకు పూ +ర్వమందు ట్రయినింగు అయిన పీనుగునకు నూమూలు) చూపు +డు వ్రేలు మీచ హళనుంచి బొటన వ్రేలి గోటితో మీటుచు +న్నట్లు అభినయించుచూ) ఏదీ అని ఊపిరి సలుపనివ్వకు. ఇది +ఏమిపాపమా జీతములా జహుస్వల్పము. మన కుటుంబమా +బహు పెద్ద ది. పోటితో పోషించుకొనేసరికి తోడు తెగి త స్పీ" +నూతపడుచున్నది. పోనీ అయ్యా! అజీతములు అయిన సెలాఖ +రునకు వచ్చునా అంటే మూడు నెలలు గడచిన తరువాత ఒక +నెల జీతమునచ్చుచుండును. ఈలావుంటే వీటికి మామూలు +ఇచ్చేదో మీరే ఆలోచించండి.. +కృష్ణ ఇవ్వకపోతే వీడివల్ల ఏమవుతుంది. ఇదివరలో +కొంచెము కాకపోతే కొంచెము కాగితములు, వ్రాత "మొదల +యినవీ మసము వీడి ద్వారా పంపేవారము. ఇప్పుడు ఏమీలే \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0060.txt b/Navvulagani-2/page_0060.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ce4c45a565fd57efcba7fe2b0326e5188e76bc57 --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0060.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +హరి--బాబో నాతో కూడా బూతులాడతావా ఏమి +టి? నా గ్రహచారమువున నీతో రావలసినచ్చినది. (తనలో) +ఇదిఏమి 'దైవమా మాకు వీడు దాపరించినాడు, +కామచా లేవోయి నీవు సంగతి సందర్భము లాలో +చింపవు. ఏవో శాస్త్రము చెప్పినట్లు (పిల్లికి చెలగాట ఎలుక +కు ప్రాణతల్లాటలా గున్న ది.” +హరి మాటలన్నీ ఎందుకు గాని నీవు ఒకపనిచేసితి +నా సీకు తప్పక ఈబాధ పోవుడు. ఏమిటా! ఇక్కడనుంచి +నీమ కాము ఎత్తి బలే రామస్వామి గుడి దగ్గర పెట్టు. అక్కడ +కు ఎవరూ రారు. నీ అధి కార్లు వచ్చిననూ ఆ రైలుమార్లము +దగ్గిరనే యున్నది. అలా చేస్తే బాగా యుంటుంది. +కామ.... అయ్యో! అలా వ్రాసుకొన్నా న య్యా! వల్ల +కాదని పై అధికార్లు 'వ్రాసినారు. చావనా? +హరి... ఆలాగైతే చప్పున 6 నెలలు సెలవు పెట్టుకొని +అందుమీద బదిలీప్రయత్నము చేసుకుంటే చాలా వీలుగా +నుంటుంది. సాధారణముగా ఇప్పట్లో అర్ధసంవత్సరము "సెల +వు అఠాత్తుగా పెట్టితే టాన్ సపరు కోసమే గావలయు నని +వెంటనే పై అధికార్లు ఇలా చేస్తూ యున్నారు. పోనీ ఆలా +చేయుము, \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0085.txt b/Navvulagani-2/page_0085.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a59dcbbf69ce8a003aa42b7f84b0a55591c0c53d --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0085.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +80 +నవ్వుల గ స +రమా- చేతనయినంత వరకు నేను కూడా ప్రయత్న +చేస్తాను చెప్పు +భీషు మీరు నన్ను బలవంత పెట్టచన్నారు. కావున, +చెప్పుచున్నాను వినం'. ఈ చేరుననున్న గ్రామమే మాకా +పురము. ఈ గ్రామములో నున్న వారందరును దుర్మార్గులు. +ఉమా-- అయ్యయ్యో! ఊరిలోవారు దుర్మార్గులని +మీరు ఆత్మహత్య చేసుకొందురా! ఎంత “నెట్టి వాడనయ్యా +ఘము నాకథ తుదముట్ట వినండి. ఆదుర్మార్గులను చం +పన లెనని యున్నది. కాని నాచేత గాదు. అందుచేత నేనిప్పు , +పెద్ద పులినోటిలోనైనా పడి చచ్చిపోవుదురు. (మనుష్యరక్తము +చవిచూచిన పెద్దపులులు తిరిగి మనుష్యులనే కానీ తినవు. నా +రక్తము తాగిన పెద్దపులులు తిరిగి మనుష్యరకము కొరకు +"వేష కి వెదకి ఊరించబడి ఊరిలో నున్న జనులందరినీ కమర్ర +మముగా చంపి వేయును. అప్పుడు నాక సితీరును. చచ్చియైనను +శత్రువులను సాధించవలెను, గనుక నేను చచ్చి సాధించెదను; +ఇది నాసంకల్పము. +ఉమ"- ఆరి నీయమ్మక డువు కాలా నీ వేంత వాడవు రా? +రమా నాయనా నేనేమోయనుకోని జాలీపడితిని. +నీ వపూర్వ స్వార్ధ త్యాగివి. నీచరిత్రము ముందర రావు \ No newline at end of file diff --git a/Navvulagani-2/page_0096.txt b/Navvulagani-2/page_0096.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..67ad8c78165b0857e8a68b354e8ce279a936045d --- /dev/null +++ b/Navvulagani-2/page_0096.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +నవ్వుల గని. + +లమీద వర్ఛస్సు పోయి పేృతకళలు దిగినవి. ఇవి అన్ని మనకు ఎప్పుడైనా వడలిపోవు యని చూస్తూయున్నాను. నేటి కాలానికి యివన్నీ పుచ్చుకుంటామని యెవరో వకరు వచ్చినప్పుడు సంతోషపూర్వకముగా యిచ్చి వారి కోరిక తీర్చడమే మనపని. అంతేగాని బెంగపెట్టుకొని చావవద్దు. ఇకమీద మనం హాయిగా కోట్లుకమీజులు వేసుకొని తెల్లనిచలవ మడతలు కట్టుకొని జరీ తలగుడ్డలు చుట్టుకొని నీమాజామా వేసుకొని నీటుగా గోటుగా కచ్చేరీలకు వెళ్ళుతూ వేళపట్టుకు 10 గంటలకు హాయిగా భోజనము చేస్తూయుందాము. కాబట్టి మీరు విచారించక మీవాళ్ళకు ఇంగ్లీషు చెప్పించండి. + +గణ. శబాష్. బాగా చెప్పినావు నీవు అపరసృష్టి చేసే విశ్వామితృడవు. నీ ఆలోచన పసందుగానున్నది. లౌక్యులను వైదికులను, వైదికులను లౌక్యులను చేయగలవాడవు. +చిన్న వాడవయినా నీవు చెప్పే ఆలోచన బాగున్నది. నీవు చెప్పినట్లే నడుస్తాను. + + (అని యిద్దరు నిష్క్రమించుచున్నారు.) \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/meta.json b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9978a0b5b4a9ab6b3da35494c0f8c4e91ee359b3 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/meta.json @@ -0,0 +1,446 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 146, + "total_pages": 212, + "filename": "Pragna Prabakaramu -Veturi Prabhakara Sastri.pdf", + "pages": { + "12": { + "quality": 4 + }, + "13": { + "quality": 4 + }, + "14": { + "quality": 4 + }, + "15": { + "quality": 4 + }, + "16": { + "quality": 4 + }, + "17": { + "quality": 4 + }, + "18": { + "quality": 4 + }, + "19": { + "quality": 4 + }, + "20": { + "quality": 4 + }, + "21": { + "quality": 4 + }, + "22": { + "quality": 4 + }, + "23": { + "quality": 4 + }, + "24": { + "quality": 4 + }, + "25": { + "quality": 4 + }, + "26": { + "quality": 4 + }, + "27": { + "quality": 4 + }, + "28": { + "quality": 4 + }, + "29": { + "quality": 4 + }, + "30": { + "quality": 4 + }, + "31": { + "quality": 4 + }, + "32": { + "quality": 4 + }, + "33": { + "quality": 4 + }, + "34": { + "quality": 4 + }, + "35": { + "quality": 4 + }, + "36": { + "quality": 4 + }, + "37": { + "quality": 4 + }, + "38": { + "quality": 4 + }, + "39": { + "quality": 4 + }, + "40": { + "quality": 4 + }, + "41": { + "quality": 4 + }, + "42": { + "quality": 4 + }, + "43": { + "quality": 4 + }, + "44": { + "quality": 4 + }, + "45": { + "quality": 4 + }, + "46": { + "quality": 4 + }, + "47": { + "quality": 4 + }, + "48": { + "quality": 4 + }, + "49": { + "quality": 4 + }, + "50": { + "quality": 4 + }, + "51": { + "quality": 4 + }, + "52": { + "quality": 4 + }, + "53": { + "quality": 4 + }, + "54": { + "quality": 4 + }, + "55": { + "quality": 4 + }, + "56": { + "quality": 4 + }, + "57": { + "quality": 4 + }, + "58": { + "quality": 4 + }, + "59": { + "quality": 4 + }, + "60": { + "quality": 4 + }, + "61": { + "quality": 4 + }, + "62": { + "quality": 4 + }, + "63": { + "quality": 4 + }, + "64": { + "quality": 4 + }, + "65": { + "quality": 4 + }, + "66": { + "quality": 4 + }, + "67": { + "quality": 4 + }, + "68": { + "quality": 4 + }, + "69": { + "quality": 4 + }, + "70": { + "quality": 4 + }, + "71": { + "quality": 4 + }, + "72": { + "quality": 4 + }, + "73": { + "quality": 4 + }, + "74": { + "quality": 4 + }, + "75": { + "quality": 4 + }, + "76": { + "quality": 4 + }, + "77": { + "quality": 4 + }, + "78": { + "quality": 4 + }, + "79": { + "quality": 4 + }, + "80": { + "quality": 4 + }, + "87": { + "quality": 4 + }, + "100": { + "quality": 4 + }, + "104": { + "quality": 4 + }, + "105": { + "quality": 4 + }, + "107": { + "quality": 4 + }, + "108": { + "quality": 4 + }, + "110": { + "quality": 4 + }, + "111": { + "quality": 4 + }, + "112": { + "quality": 4 + }, + "113": { + "quality": 4 + }, + "115": { + "quality": 4 + }, + "116": { + "quality": 4 + }, + "117": { + "quality": 4 + }, + "118": { + "quality": 4 + }, + "119": { + "quality": 4 + }, + "120": { + "quality": 4 + }, + "121": { + "quality": 4 + }, + "122": { + "quality": 4 + }, + "124": { + "quality": 4 + }, + "125": { + "quality": 4 + }, + "126": { + "quality": 4 + }, + "127": { + "quality": 4 + }, + "129": { + "quality": 4 + }, + "131": { + "quality": 4 + }, + "133": { + "quality": 4 + }, + "134": { + "quality": 4 + }, + "136": { + "quality": 4 + }, + "138": { + "quality": 4 + }, + "139": { + "quality": 4 + }, + "140": { + "quality": 4 + }, + "141": { + "quality": 4 + }, + "143": { + "quality": 4 + }, + "145": { + "quality": 4 + }, + "146": { + "quality": 4 + }, + "147": { + "quality": 4 + }, + "148": { + "quality": 4 + }, + "149": { + "quality": 4 + }, + "150": { + "quality": 4 + }, + "151": { + "quality": 4 + }, + "152": { + "quality": 4 + }, + "153": { + "quality": 4 + }, + "160": { + "quality": 4 + }, + "161": { + "quality": 4 + }, + "162": { + "quality": 4 + }, + "163": { + "quality": 4 + }, + "164": { + "quality": 4 + }, + "165": { + "quality": 4 + }, + "168": { + "quality": 4 + }, + "169": { + "quality": 4 + }, + "170": { + "quality": 4 + }, + "171": { + "quality": 4 + }, + "172": { + "quality": 4 + }, + "175": { + "quality": 4 + }, + "178": { + "quality": 4 + }, + "179": { + "quality": 4 + }, + "180": { + "quality": 4 + }, + "181": { + "quality": 4 + }, + "183": { + "quality": 4 + }, + "184": { + "quality": 4 + }, + "186": { + "quality": 4 + }, + "188": { + "quality": 4 + }, + "190": { + "quality": 4 + }, + "192": { + "quality": 4 + }, + "193": { + "quality": 4 + }, + "194": { + "quality": 4 + }, + "196": { + "quality": 4 + }, + "197": { + "quality": 4 + }, + "198": { + "quality": 4 + }, + "199": { + "quality": 4 + }, + "201": { + "quality": 4 + }, + "202": { + "quality": 4 + }, + "204": { + "quality": 4 + }, + "205": { + "quality": 4 + }, + "206": { + "quality": 4 + }, + "207": { + "quality": 4 + }, + "209": { + "quality": 4 + }, + "211": { + "quality": 4 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0012.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0012.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0265e7f003bba99b9ff840c97fb9088e70b9cd3a --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0012.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +మహర్షి సత్తములు, మహతవస్సంపన్నులు, ప్రజ్ఞపూర్ణులు నయినా శ్రీ గురుదేవులు ప్రభాకర శాస్త్రి వర్యుల యోగ జీవితము ప్రజ్ఞా సుందరము, ప్రభావసంపన్నము. శ్రీ ప్రభాకర శాస్త్రి గారు కారణజన్ములు! వసుదైవ కుటుంబకముగా వారి జీవితము సాగినది. ప్రేమర సపూర్ణము వారి హృదయము. మహామహిమోపేతము వారి ప్రజ్ఞ! పసినాఁట నుండి యంతర్వర్తినియయి యమృతత్వసిద్ధి సాధన మార్గమున వారిని నడిపించిన దివ్య ప్రజ్ఞా చరిత్ర మే నేఁడు మేము వెల్వఱచుచున్న 'ప్రజ్ఞా ప్రభాకరము'. + + నన్నున్ వర్ణన సేయఁ గా వలవ దన్నా!కన్నయందాఁ క మిఁ + ద న్నీవర్ణన మెందు కిందులకుఁ గొందాఁ కం బ్రతిక్షింపు మం + చు న్నన్గూర్చిన యుష్మదాజ్ఞాకు నేదుర్చూపై గృహద్వారామం + దున్నాఁ డం గనరాఁ గదే కనుట కర్హు ౯ నన్నుఁ జేయంగ దే! + +కుంభకోణమున నపూర్వము, నసాధరణము నయినా మహాత్తర యోగమును నెలకొలిపి యమృతత్వసిద్ధి ప్రసాదమును దమశిష్యులకు నొసఁగఁ బ్రతినపూనిన మహాయోగి వర్యులగు తమ గురుదేవుల గూర్చి శ్రీ శాస్త్రి గారు రచించిన పద్యమిది! శ్రీ శాస్త్రిగా రాయోగమునఁ జేరిన కొలఁది కాలమున కెపుడో శ్రీ మాస్టరు గారి మహి మాదిక మున వర్ణించుచు నేదో పత్రికలోఁ బ్రశంసా పద్యములను గొన్నిటిని రచించి ప్రకటించి రఁట! అది తెలిసి శ్రీ మాస్టరు గారి తమ్ముఁ బూర్ణముగా నెఱుఁగుదాఁక నట్టి రచనము లేవియుఁ గావింపఁ దగ దని శ్రీ శాస్త్రి గారిని మందలించి రఁట! ఈ విషయము నెఱుకపఱచునదే పయిపద్యము. అటుపిమ్మట నెన్నఁ డును వారు శ్రీ వారిని గూర్చి ఎత్తి రచనము గావింపలేదు. + +1948వ సంవత్సరమున తిరుపతిలో శ్రీ శాస్త్రి గారి షష్ట్యబ్దపూర్త్యుత్సవము జరగినది. షష్టిపూర్తి నాఁడు ప్రాతరుపాసన సమయమున వారు. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0013.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0013.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..617e17f5c7e34720f1ecfd7e8dfa6eb60cf086ef --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0013.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +' వచ్చెను నేఁటి కర్వదగు వర్షము పుట్టువుఁ దొట్టి, గర్భముం + జొచ్చుటదొట్టి నాకరయఁ జూచిన నేఁటి కె షష్టిపూర్తి, యీ + వచ్చిన యేడు నిండిన ధ్రువంబుగఁ గాఁ గల షష్టిపూర్తితో + నిచ్చట నాకుఁ గావలయు నిష్టికిఁ బూర్తియు సృష్టిపూర్తియున్.' + + +అని వేఁడి గురుదేవులను బ్రార్థించిరి. అపుడు ' నిన్నటివఱకు ప్రభాకరుఁ డవుగా నుండిన నీవు నేఁటి నుండి ప్రజ్ఞా ప్రభాకరుఁడవు. నన్ను గూర్చి వ్రాయఁగలయ్యోగ్యత నీకుఁ గలిగినది 'అనిశ్రీవారుద్బోధించినట్లుతెలియనయ్యెను. నాఁడేవారు' ప్రజ్ఞాప్రభాకరము' రచనమునకుఁదొడఁగిరి. తమకుఁ గలిగిన యోగానుభూతులను వివరించుచు వేయిపుటల గ్రంధముగాఁ దోలిసంపుటమును, నీయోగము వలన నుపకారము పడసిన మిత్రులమొక్కయు, శిష్యులయొక్క యుననుభవములను, వారే వ్రాసిన వానిని, వేయించుట గ్రంధముగా రెండవ సంపుటముగా 'ప్రజ్ఞా ప్రభాకరము'ను వెలయించుట వారి సంకల్పము. అందుకై తొడఁగి రచనము కుపక్రమించి కొంతవఱకు సాగించిరి. మిత్రులకడ నుండియు, నాప్తులకడ నుండియు, శిష్యులకడ నుండియు వారి వారి యనుభవములను దెలుపు వృత్తాంతములను గూడఁ దెప్పించిరి. + +తలమునుక లగు కార్యకలాపములలో నెట్లో తీరిక చేసికొని శ్రీ వారీ గ్రంధరచనము ను దినమున కొక కొంతగా సాగించుచునే యుండిరి. కాని యన్నమాచార్యుల కిర్తనముల ప్రచురణము, తదుత్సవాదికముల నిర్వహణము, కుమారసంభవో త్తర హరివంశ వ్యాఖ్యానములు రచనము, తిరుపతిలో మ్యూజియమునకై యమూల్యవస్తువుల సేకరణము-ఇత్యాది కార్యకలా ములలో దలమునుక లగుచుండుటచే నీ గ్రంధరచనము నేఁడు ప్రకటించు చున్నంత వఱకు మాత్రమే కొనసాగినది.ఇంతలో మ్యూజియమున కయిన వస్తు సేకరణ ప్రయత్నమున వారు బౌతికమున వీడుటయు మా దుర దృష్టము! కడకు దుఃఖపుఁ బుక్కిలింతగా మాకు దక్కినది యీ గ్రంధము! \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0014.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0014.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fee6dce844dcbaa8d7b494e8a6f5e9005f7dc973 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0014.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +శ్రీవారి యోగ జీవితమునకు సంబంధించిన యీ రచనము వారి ప్రధమ వర్ధంతి నాఁటికి వెల్వఱచుట మా సంకల్పము. + +శ్రీ శాస్త్రి గారితో స్వయము నాకుఁ బదునై దేండ్లకు మించిన పరిచయము కలదు. 1939లో వారు మదరాసు విడిచి తిరుపతి వెళ్ళిన తరువాత మదరాసునకు వారు వచ్చునపుడెల్ల మాయింటనే బస చేయు చుండువారు. వారియోగ చికిత్స వలన నారోగ్యము పడసిన నాఁట నుండియుఁ బరుమభక్తితో నేను వారి ననువర్తించు చుండడివాఁడను. వైద్యులకుఁ గుదుర్పరాని రోగాములతో బాధపడుచున్నవా రెందఱో శ్రీ వారి యోగచికిత్స వలన నారోగ్యము పడసి యానందముతో నుండుట నే నెఱుఁగుదును. + +వారి యాధ్యాత్మిక శక్తి యెంత పటిష్ఠ మో తెలుపుట కొక సత్య సంభవము నుదా హరింతును. + +అన్నమాచార్యుల ప్రధమ వర్ధంత్యుత్సవము తిరుపతిలో మహా వైభవముగా సాగు చుండినది. మదరాసు ఉన్నత న్యాయస్దానమున ప్రధాన న్యాయమూర్తులు శ్రీ పాకాల వెంకటరాజమన్నారుగా రధ్యక్షత వహించిరి. రెండవదినమున సాయంకాలము శ్రీమతి టంగుటూరి సూర్యకుమారి పాటకచ్చేరి జరగుచుండినది. వేలకొలదిఁ జనము విఱుగఁబడి వచ్చియుండిరి. సభాస్ధలము క్రిక్కిఱిసి యుండినది వాతావరణమల్లకల్లోల ముగనుండెను. కాఱుమబ్బులు క్రమ్ముకొన్నవి. తుపాను వాయువులు వీవసాగినవి. ఉత్సవ ప్రాంగణ మంతయు దుమ్మెత్తి పోయు చుండెను. వేలకొలఁది జనము. స్రీలు, శిశువులు, వృద్ధులుపలువురుండిరి. ప్రాణభీతి! సభలోఁబెద్దగ్లోలయ్యెను. రసాభాసమగు నని శ్రీ శాస్త్రిగారు వెంటనే లేచి మైకు దగ్గఱకు వెళ్లి 'వర్ష మురాదు! మనమందఱము నేకమనస్కతతోఁ బ్రార్థించు చున్నప్పుడు తద్విరుద్ధముగా వర్ష మెట్లు రాఁగలదు. మబ్బులు విచ్చిపోఁ గలవు. గాలిహొరు తగ్గును. కూర్చుండుఁడు! వాన రాదు! రాదు! రాదు!' అని మమ్మాఱు నొక్కి చెప్పిరి. ఆశ్చర్యము! శ్రీ వారి దివ్య సంకల్ప బలమేమో కాని వెంటనే మబ్బులు తొలఁగిపోయినవి. గాలి హొరు తగ్గినది. వర్షము రాలేదు. కచ్చేరి జయప్రదముగా సాగింది. వారి యాధ్యాత్మిక శక్తి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0015.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0015.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9f9dd9814f01d5fc879fd963409676bc7fde56f5 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0015.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +ప్రభావ మట్టిది! ప్రకృతి విజయ మన నిట్టిది యేకదా! ఆహొ! యిట్టివి శ్రీవారి విషయమున మా యె ఱుకలో నెన్నియో!! + +అమృతత్వసిద్ధికై సాధనము సలుపు నీ యోగమ యొక్క మహాత్త్వము చెప్ప నలవి కాదు. యోగమహిమమును గూర్చియు, తత్ స్దాపకులగు గురుదేవుల దివ్య ప్రభావమును గూర్చియు శ్రీ శాస్త్రి గారు రచించిన యీ గ్రంధము ముద్రిత మయిన యెడల నెందఱకో యీ యోగ విషయము తెలియగోరువారికి నుపకరముగా నుండు నని దీనిని బ్రకటింప నుత్సహించితిని. యోగ విషయము తెలియగోరువారి కిది మిక్కిలి తోడ్పడఁ గలదని నా విశ్వాసము. + +శ్రీవారి యోగానుభావములను గూర్చియుఁ, దమకు శ్రీ వారితోఁ గల 'పరిచయ సందర్భములను గూర్చియు ననేక విశేషాంశములు తెలుపుచు శ్రద్ధాంజలి'వ్రాసిన శ్రీ కేఒత్త వెంకటే శ్వరరావు గారికి మే మెంతయుఁ గృతజ్ఞులము. ఈ గ్రంధ ముద్రణ సందర్భమున శ్రీ శాస్త్రి గారి శిష్యులు శ్రీ తిమ్మావ జ్ఝల కోదండ రామయ్యగారు మాకు మిక్కిలి సహాయపడిరి. వారికి మా కృతజ్ఞత! + +అలఁతి కాలములో ససిగా సర్వాంగ సుందరముగా అచ్చొంత్తించి యీ గ్రంధమును శ్రీ వారి ప్రధమవర్ధంతి నాఁటికి మా కందఁజేసిన 'వెల్డను ప్రెస్సు'వారి నభినందిచుచున్నారము. + +మదరాసు + +ఖర + కంభంపాటి సత్యనారాయణ. +శ్రావణ బహుళ విదియ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0016.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0016.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cb1e7f157fd4f8ac97bdfcf57dc1697e86fb2847 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0016.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +"Greatear love hath no man than this +that a man lay down hislife for his friends." + st. john Xv, 12. + +"మిత్రులకై తన ప్రాణ మర్పించుటకన్న నుత్కృష్ట ప్రేమను మానవుఁ డెఱుఁగడు" అన్నజీససు మహోదార ప్రవచనమునకు పరమ లక్ష్యభూతమైనది శ్రీ ప్రభాకర శాస్త్రి గారి పుణ్య జీవితము. వారు అందఱను మిత్రులు గనే భావించెడివారు. అధివ్యాధులచే దారి తెన్నులు తెలియక, నిస్పృహు లైనవా రాయనకు పరమమిత్రులు. అట్టివారి దుఃఖము లోను బాధలోను దూరి, వారే తాముగ భావించి, వారి యాపన్నివారణకై యాహొరాత్రములు పరితపించి, అ యనుతా పలబ్ద మగుఆత్మశక్తిచే బాధా నివారణ చేసెడి వారు శ్రీ శాస్త్రి గారు. అట్లు వారిని గట్టెక్కించిన పిమ్మట గూడ వారి యోగ క్షేమముల నరయుచు ఆపదలో నాదుకొనెవారు." సమర్ధ మాపత్సఖ" మనుస్తుతి వాక్యములకు వీ రెంతయు తాగి యుందురు. + +"ఆపద గడవం బెట్టఁ గ +నోపి శుభం బయినదాని నొడగూర్పఁ గ మా +కీ పుట్టువునకుఁ బాండు +క్ష్మాపాలుఁడు నిన్నుఁజూపి చనియె మహాత్మా" + +యని శ్రీకృష్ణుని గూర్చిన యుధిష్టిర సంబోధనము \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0017.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0017.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..24e2958b0229fab3f40c1202e898769d3ea9ec09 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0017.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +కలదు. శ్రీ శాస్త్రి గారిచే పరిరక్షితులై పెక్కు రిట్లే వారిని స్మరింతు రనుట కేవలము స్వభావోక్తి! వారి కరుణా ప్రసారముచే నుజ్జివితు లైనవారిలో నేనొకఁడను. ఆ కృతజ్ఞతను పురస్కరించికొని ఈ శ్రద్ధాంజలి నర్పింప సాహసించితిని. +వ్యాధులను తపస్సుచే నివారించు టెట్లు? మరియు, ఒకవ్యాది నింకొక రుపశమిం పఁజేయు టెట్లు? అని పలువురు ప్రశ్నింతురు. ఇది న్యాయ్యమే. అట్టి యనుభవము పడయు వరకు నాకు నట్లే యుండెడిది. స్వయముగ నాకు దెలిసిన కొన్ని విశేషముల నుదాహరించి, సహృదలహములను రూపమున నాకు శ్రీ శాస్త్రిగా సత్యమదుర స్వభావ సంస్మరణావకాశమును, ఈ గ్రంధ రచనలో శ్రీ వారుద్దేశించిన ప్రయోజనము కొంతవఱకును చేకూరును. + + శ్రీ శాస్త్రిగారి 'ప్రజ్ఞా ప్రభాకర' రచనకు దొడగినప్పటికే భ్రుక్తరహిత తారక రాజయోగ మార్గమున ముప్పదేండ్లు సాధన మొనర్చి యుండిరి. ఈ సుదీర్ఘకాలమున నెన్నియో మహనీయాను భావములను వారు గడించిరి. తమ యనుభవములను, తమతోపాటు యోగదీక్షబడసినవారి యనుభూతులను, తమ వలన నుపకృతి బడసినవారి కధలను, వారు వేర్వేరు సంపుటములుగ బ్రకటింప నెచింరి. వారు సంకల్పించిన బృహగ్రంధమే రూపొందినచో నది \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0018.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0018.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..05fa76103d05e7bafd59e02895f31c5be0782f8b --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0018.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నది తెలుఁగు వచన రచనలో మెఱుఁగులను చూపునది యేగాక, యోగాధ్యాసాధకులలోను, మనశ్సరీరతత్త్వవేత్తలలోను, రోగ చికుత్సకులలోను సంచనము గల్గింపఁజాలినది నుండెడిది. + + కాని వారా గ్రంధరచన కుపక్రమించి యిపుడు ప్రకటింపఁ బడిన భాగమును పూర్తి చేయునప్పటికి శ్రీ తిరుపతి దేవస్ధానమువారొక మ్యూజియమును నిర్మించుభారమును వారిపై నిడిరి. దానికై వారు ఆహార నిద్రా సౌకర్యములు మాని, పులులు చెరలాడు కడప యడవుల కడ మొదలిడి కమ్యునిస్టు గెరిల్లాల కాటపట్టు లగు కృష్ణాజిల్లా ముక్త్యాల, నైజాము రాష్ట్రము నల్లగొండ గుట్టలవఱకును గాలించి కన్నుల పండువును గూర్చు సుందర జిన బుద్ధ హిందూ విగ్రహములను బెక్కింటిని తిరుపతి చేర్చిరి. + + ఈ విగ్రహముల వలన మనకు పూర్వ మాంద్రదేశములో సమతాధర్మ ప్రతి పాదక ములు, అహింసా ప్రబోధకములు నైన జైన బౌద్ధములు ప్రబలె ననియు, తదనుయాయుల కళారా ధనా ఫలితముగ పెక్కు మనోహర విహార విగ్రహదులు వెలసె ననియు, కాలక్రమమున ప్రజలకు వర్ణా శ్రమాచారముల పై నను, వైదిక యజ్ఞ యాగాదుల పై నను చూపు మ్రొగ్గె ననియు, అపుడు వారు పూర్వ శిల్పనిర్మాణములను చేజేతుల రూపుమాపిరనియు, తమ నూతనా వేశమునకు లొంగని వారిని చిత్రవధ సల్పి రనియు తెలియ నగును. నాఁటి దౌర్జన్య హింసా కాండకును, తరువాతి శక ములలోని మహమ్మదీయుల విధ్వంసక చర్యలకును, \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0019.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0019.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2716b252e3546409772abc060e49b719335e95cf --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0019.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నేఁటి రజాకారు కమ్యునిస్టు దుండగములకును భేదము కన్పట్టదు.మానవతలోని పశుత్వ మవిచ్చిన్నముగ నాఁటినుండి నేఁటి వరకు సాగుచునే యున్నది! తనకు మంచిదని తోఁచిన దాని నితరులచే నంగీకరింపఁ జేయుటకు మానవుఁడొనర్చు సాధనలో హింసాకాండను వర్జింప నేరఁడా? + + ఈ శిలా లోహ విగ్రహములే గాక శ్రీ శాస్త్రిగారు కాళహస్తి సంస్ధాన భాండారమంతయు శోధించి తత్సంస్దానాదీశ్వరుల యుదారానుమతితో ఎన్నో అముద్రితగ్రంధములు, చిత్రములు, పూర్వపు వీరులు ధరించిన కవచఖడ్గాదులు సేకరించిర ఆంద్రప్రభ సంపాదకులగు శ్రీనార్లవారి సహాయమున బందరు నుండి శ్రీ కోటసుబ్బారావుగారలు బహుకాలము శ్రమించి సేకరించి ప్రాణతుల్యముగ భద్రపరచుకొన్న అమూల్య చిత్ర ప్రతిమాదుల మ్యూజియమును తిరుపతికి తరలించిరి. + + ఈ పని యంతయు నొకప్రక్క- మఱియొక వంక తిరుపతి దేవస్ధాన ప్రాచ్యకళాపీఠ యాజమాన్యమున శ్రీ అన్నమాచార్యా వర్ధంతి జరుపుట, కీర్తనలు ప్రచురణ, పావులూరి గణితము, ఉత్తరహరివంశము, లక్షణోద్ధారము, నన్నయకు పూర్వపు ఆంధ్ర భాష ఇత్యాదుల పరిష్కరించుట, వ్యాఖ్యానించుట, సమకూర్చుట, పరిశోధించుట జరపుచు, నన్నిచోడుని కుమారసంభమునకు వ్యాఖ్యానము రచించుట గూడ ప్రారంభించి యీ కార్యముల నన్నిటిని నేక కాలమున సవ్యసాచి వలె శ్రీ శాస్త్రిగారు నిర్వహించిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0020.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..376806f84eb7677eecc4fad14357364ef9b6ba06 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0020.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మ్యూజియము వస్తుసేకరణలో పెక్కు చిక్కు లుండెడివి. దారి డొంక లేని యొక కుగ్రామములో నొక చారిత్రాత్మక సుందర శిలా విగ్రహము కల దనియు, దానికై యెవరో బొంబాయి నుండి ధనవంతులు వచ్చిరనియు, ఆలస్యమైనచో తెలుగునాడు దాటిపోవుననియు తెలిసెడిది! సరి! అంతటితో శరీర శ్రమను లెక్కసేయక ఏదో రీతి నటకు చేరెడి వారు శ్రీ శాస్త్రి గారు. ఆ విగ్రహమే పుంత లోనో పడియుండెడిది. పసులకాపరులు కత్తి నూరుకొనుటకో, బాటసారులు కాలిబాడి వదల్చు కొనుటలో అది ఉపయోగపడుచుండెడిది. త్రవ్వి తీయుటకు తోడు దొరకరు. వెలికి తీసి దాని ప్రాముఖ్యమును దెలిపిన పిమ్మట ఊరివారు ఆ విగ్రహము నంచుకొని మేమే ఆరాదించుకొందుమని యడ్డగింతురు. వారిని సమాధానపఱచి ఆయా వస్తువులను తిరుపతి చేర్చుట యన లక్కయింటి నుండి ఏక చక్రపురమునకు చేరు నంతటి కధ! ఈ పని నంతయు శ్రీ శాస్త్రిగారు తమ ప్రియాంతే వాసులను, అందును ఉదయగిరి శ్రీనివాసాచార్యులను నూతగఱ్ఱగా గొని ఏ డెన్మిది నెలలలో బహు స్వల్ప వ్యయముతో నిర్వహించిరి. వేరొకరైనచో మంది సిబ్బందులతో గూడియైన, ఎంత ధనమో వెచ్చించియైన, నిరువ దేండ్లలోపున నైన ఈ పనిని సాధింప గల్గుదురా యని యెఱుక గలవారల చ్చెరువుఁజెందిరి. + + ఈ సందర్భమున నొక విషయము స్ఫురణకు వచ్చుచున్నది. గుంటూరులో నొక నూత్న పరిచయునికడ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0021.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0021.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d76a882ac3f7720e99da7aa07802dcd402802439 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0021.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +శ్రీ శాస్త్రిగారు కొన్ని గంటల కాలము వ్యయించి ఒక చిన్న పాలరాతిముక్కను తెచ్చిరి. దానిపై నేదో చెక్కడపు భాగము గలదు. ఈ రాత్రికే వారు తిరుపతి ప్రయాణము. సామానుల సర్దుగడలో దానిని మఱతు రేమో యని పలుమారులు సరిచూచికొనిరి. గాజుకు ప్పెలను భద్రము చేసినంత జాగ్రత్తతో దానిని సర్దించిరి. మాకీ యాందోళన బోధపడలేదు." ఇదియమూల్యశిల్పము. డూబ్రేలు అయినచో దీనికి పదివేలు రొక్క మిచ్చును" అని రైలుకడఁ జెప్పిరి. ఈ చిన్న వస్తువు మాటయే యిటులుండ వారు సేకరించిన మ్యూజియమునకు విలువ గట్టుట యసాధ్యమని తోచును. + + ఇప్పడీ శిల్పకళాఖండము లన్నియు తిరుపతి దేవస్దానపు మ్యూజియములో మూగవోయి యున్నవి. వాని కాలనిర్ణయముఁజేసి, వాని సాంఘిక రాజకీయ ప్రాధాన్యతను, కళా ప్రాశ స్త్యమును గుర్తించి, వానిని పలుకు బొమ్మలనుగా జేయుగుతురబాధ్యత దేవస్దానము వారి యెడఁగలదు. + + ఇటు మ్యూజియముకై తిరుగులాట తోను, అటు అపూర్వ గ్రంధసంస్కరణ ముద్రణములు యొత్తిడితోను నలిగులియై శ్రీ శాస్త్రిగారి యారోగ్యము కొంత చెడినది. ఇంతలో గుంటూరు జిల్లా ఎద్దనపూడి యను గ్రామములో నొక బావిలో నేవో మహత్తరశిల్పములు గుప్తపఱుపఁ బడెననియు, వానిని సేకరింపవచ్చుననియు ఆసవెట్టిదుర్విధి శ్రీ శాస్త్రిగారి నటకుఁగొంపోయెను. జడివాన మోఁ కాటి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0022.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0022.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..aec8da152bfdc3f8579f8c72a084a8932149348f --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0022.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +బంటి నల్ల రేగడి బాడి. జోడెద్దుల బండి సైతము నడువ వీలు లేదు. కాలుదీసి కాలువేయ సాధ్యము గాదు. ఇట్టి మిత్తి యడకత్తెరలోఁక్కికొని అఱువదేండ్లవృద్ధు, భారపు మానిపి యగు శ్రీ శాస్త్రిగారు తీవ్ర జ్వరముతో నింటికిఁ జేరు కొనిరి. అప్పటికే వారి యారోగ్యము పూర్తిగా చెడినది. దానిని లెక్కచేయక నిరంతరము మంచము మిఁదనుండియే చివరి వఱకు వారి మామూలు కార్యముల నిర్వహించుకొనుచుండిరి. వారు తమ యోగకార్యముల నిర్వహించుకొని చుండిరి. వారు తమ యోగ మహాత్మ్యమున పలువురను మృత్యుదంష్ట్రుల నుండి వెలికి లాగిరి. అట్టి వార మనేకులము వారి చుట్టు నుండియు తుదకు నా మహానీయుని దక్కించుకొన నేరమైతిమి. ఈ హఠా ద్వార్త విన్న మహాకవి శ్రీ విశ్వనాధ సత్యనారాయణ గారు చకితులై "తుదుకు నిన్నే జయించె మృత్యువు మహాత్మా" యని అప్రయత్నముగ వగచిరి. శ్రీ సత్యనారాయణగారు తమకు తెలియక యే, శ్రీ శాస్త్రిగారి ప్రేమ పాత్రులందరు ఆ నిముసమున భావించినదే పల్కిరి. అస్సాము భూకంప ములో హిమాలయ శృంగములు కొన్ని యదృశ్యమైన వన్న వార్తలతోపాటు, శ్రీ శాస్త్రిగారి నిర్యాణ వార్తను మేము వార్తాను మేము వార్తాపత్రికలలో జూచి వాపోయితిమి. + + తుదకు వారెంతో మక్కువతో బృహద్గ్రుంధముగా రచింపఁజూచిన ప్రజ్ఞాప్రభాకర మీతీరున నసంపూర్ణముగా, దుఃఖపుపుక్కిలింతగా ప్రకటింప వలసి వచ్చినది. దీని ముద్రణకగు వ్యయ మును శ్రీ శాస్త్రిగారి కిర్వదియేండ్ల నుండి ప్రియ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0023.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0023.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4cc9605c6cd613e73e0a8ec20c19c68fd7f2cdd5 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0023.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +శిష్యులైన చెన్నపురివాసి శ్రీ కంభంపాటి సత్యనారయణ శ్రేష్టి భరించి గురుదేవుల యెడఁ గల భక్తి ప్రపత్తులను వెల్లడించుకొనిరి. వీరి వృత్తి వెన్న వ్యాపారము. హృదయ ప్రవృత్తియు నవనీతసమానమే! శ్రీ శాస్త్రిగారు చెన్నపురి విచ్చేసినపు డెల్ల అచటి ఆప్తులందరును వీరియింటనే సమావేశమై వీరి యాదరణకు పాత్ర మగుచుండెడివారు. నేటికిని వారి యాదరణకు మేము ఋణపడియున్నాము. + +శ్రీ శాస్త్రిగారితో నాకు ప్రధమపరిచయ భాగ్యము 1939మే నెలలోకల్గెను. అప్పటికి సుమారు పది నెలల నుండి నేను తీవ్రానారోగ్యముతో పీడింపబడుచుంటిని. నా యనారోగ్యము తొలుత 106 డిగ్రీల మలేరియాతో నారంభ మైనది. అంతటిలో నాగిన నెట్లుండెడిదో! ఆవైద్యపద్ధతిలో క్వైనా వాడుదు రనియు, అది శరీరమునకు మంచిది కాదనియు,హొమియోపతి వైద్యములో క్వైనా వాడరనియు, ఆ పద్ధతి శ్రేష్ఠ మనియు ఎట్లో తలకెక్కెను. దానితోమరిరెండు నెలలుగడచెను. లాభము లేదు. పిదప ఆయుర్వేదము పై చిత్తము ప్రసరించెను ఎన్నో చేదు మందులు మ్రింగితిని. అందు కలకత్తావారి పంచతిక్త మని యొకటి గలదు.పేరుకు పంచాతిక్తమే కాని నిజముగా నది ప్రపంచతి క్తము. పగవానికైన వలదీ చేదులు! ఆ మిఁదట కేవలము నాటుమందులు వాడితిని. ఆ వైద్యుఁడు చురుకైన వాఁడే! నాటుమందులపై నాకుఁ గలయనాదరణను పోగొట్టు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0024.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0024.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f7a5931bc8149ba0422ef7326d68ab37d8a26ed7 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0024.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +టకు కొన్ని తీయని మందుల నిచ్చి ఆహారవిషయములో కొంత స్వేచ్చ నిచ్చెడివాఁడు. కాని లాభము లేకపోయెను. తిరిగి అల్లో పతీకి చేరితిని. అప్పటికి నా శరీరస్థితి చాలమార్పు చెందెను. ఇరువది పౌనుల తూకము తగ్గినది. సాయంకాలమునకు 99.5 జ్వరము వచ్చెడిది. మానసికముగా ఎట్టి నిబ్బరమును లేదు. నరములు జిగి తగ్గి స్వల్పా వేసమునకే శరీరము తాళ లేకుండెడిది. నిద్ర లేదు. ఏమి తిన్నను వంట బట్టదు. ఈ స్థితిలో అల్లోపతి వైద్యము కొలఁదిగా సాయపడెను కాని వ్యాధి బోధపడ దు. ఎచటనైన భయపడతి నేమో యని వైద్యుఁ డనును. + +ఈ స్థితిలో చెన్నపట్నములో లాఅప్రెంటిసు పరిక్షకు వెళ్ల వలసి వచ్చెను. నేను రైలు దిగి ట్రాము బస్సులలో ఎక్కగలనా యను సందేహముతో నుంటిని. తుద కెట్లో చెన్నపట్నము చేరి స్టేషనువద్దకు రావించుకొన్న మిత్రుని సాయముతో హొటలు చేరిపరిక్షలుగించుకొంటిని. తరువాత పేరుగన్న ఒక డాక్టరుగారిని చూచితిని. ఆయన కొక నర్సింగుహొము కలదు. రోజు కైదురూప్యముల నిచ్చి పది రోజు లందున్న నే గాని రోగనిదానము తెలియ దనిరి. నే నందు చేరెడి దినము స్థిర పఱచుకొని హొటలుకు వచ్చితిని. + +గుంటూరు నుండి బయలు దేరునపుడే శ్రీ శాస్త్రిగారి యోగమాహాత్మ్యమును గూర్చి ట్రీట్మెంటును గూర్చి శ్రీ ఉన్నవ లక్ష్మీనారాయణగారి వలన తెలికొంటిని. ఎందుకైన మంచిదని శ్రీ శాస్త్రిగారికి వారికడ నొక పరిచయ లేఖను తీసి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0025.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0025.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7b1efe020f8aa367639c40ce2e126354c4bbed91 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0025.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +కొంటిని. ఆ లేఖ తీసికొని త్రోవలో నాలుగు కమలాఫలములను కొని ప్రొద్దుటనే తిరువలి క్కేణి వెంకటరంగం పిళ్ళె వీధి లోని నాల్గవ నెంబరు ఇంటి కేగితిని. తలుపు తట్టి లోని కేగుదునుగదా ఆశ్చర్యము పై నాశ్చర్యము! + +శ్రీ శాస్త్రిగారి రచనలను చదివినపుడు వారి యాకార, వేష, భాషాచారములను గూర్చి నాకు తెలియక యే మనసులో నొక రూప మేర్పడెను. వారు సన్నముగాక లావుగాక బంగారువన్నెగల స్ఫురద్రూపి యగు ఆ చారపరాయణుఁ డని నా భావన! లావుగా, చామనచాయ మెఱుపు మేనితో నున్న వారిని పోల్చుకోలేక పోతిని. "ఏం! నాయనా! ఎవరు నీవు!" అని వారు స్నిగ్ధగంభీరమగు స్వరముతో నన్ను పలుకరించిరి. + +నా యూహలో ఆ కంఠధ్వని యట్లుండు ననుకొనలేదు.నేను తేరుకొని వారికి నమస్కరించి " మాది గుంటూరు..." అని చెప్పునంతలో శ్రీలక్ష్మి నారాయణగారు లోనుండి వచ్చి నన్ను పరిచయము గావించిరి. వారి నచట కలియుదు నని నే నెఱుఁగను. ఏదో పనియుండి చెన్న నగరము వచ్చి ఆ క్రిందటి రాత్రియే వారిటకుఁ జేరిరట! + +శ్రీ శాస్త్రిగారు నేను వారింటికి చేరుసరికి దంతధావన చేయుచుండిరి. అప్పటి కేడు గంటలు దాటియుండును. ఆసరికి వారు స్నానజపాదులను ముగించి యుందురని తలచిన నా కిది క్రొత్తగా నుండెను. వారితో పరిచయము పెరిగిన పిమ్మట తెలిసికొంటిని. సాయంకాలమందు యోగ చికిత్సకై వారికడ కేతెంచు నార్తులతో వారికి పెందలకడ తెమలదు. అందఱు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0026.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0026.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f0e34f602e0433a24ff638f6b1b4b54066aa88bc --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0026.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వెళ్ళినపిమ్మట గూడ చాల ప్రొద్దు పోవువఱకు వారి వారి రోగ కారణాదుల నాత్మోద్బోధనము తెలిసికొనుటతో నిదుర యుండదు. ఒకప్పుడొక నిదురపోయి లేచి తెల్లవారు లా చింతతోనే కాలము గడపుదురు. ఇందుచే ప్రొద్దెక్క లేచుట జరిగెడిది. వేకువనే ఆచారపరాయణువలె వేషము సవరించుట కెక్కడ! అన్ని ఆచార ములను వారు జీవకారుణ్య యజ్ఞాగ్నిలో వ్రేల్చిరి. + +దంతధావన చేసీ చేయుటతో నేఁ దెచ్చిన కమలా ఫలములను రుచి జూచి," బాగు న్నవి! కాని లోన డొల్ల జాస్తి. రసము తక్కువ" యనిరి. ప్రతి వస్తువును పరిశీలించి నాణ్యము తేల్చుట వారి కొక పరిపాటి. + +ఆపిమ్మట నాకు యోగచికిత్స నిచ్చుటకు వారు సమ్మతించిరి. కాని ముందు నా భోజనవసతి యెట్లని యడిగిరి. హొటలులో నుందు ననఁగానే వారి కతృప్తి కల్గెను. హొటలులో ఆహారము ససిగా నుండదని వారి బెంగ. మామూలు సాంబారు మెతుకులు గాక మంచి నేయి, కూరలు, పాలు, పండ్లు తీసికొనవలె ననిరి." ఈ యాహరముతో నీ జబ్బు కుదురునను కొనవద్దు. కుదుర్చునది సర్వకర్తయగు నిశ్వరుడే! నీ శరీర పుష్టికి ఈ తిండి కావలయును" అని చెప్పిరి. నర్సింగుహొము సంగతి చెప్పగా అందు చేరవల దనిరి. వారి మాతజాడను బట్టి నా యనారోగ్యము చక్కబడు నని వారి తలంపుగా నేను గ్రహించి సంతసించితిని. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0027.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0027.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c244323eea627cc1e4947206cbf14890f1a7febf --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0027.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నా కంఠస్వరము బలహీనముగా నున్నదని వారనిరి. ఆ మాట నాకు క్రొత్తగా తోచెను. కాని పూర్ణారోగ్యము బడసిన పిమ్మట పోల్చిచూచికొనఁగా వారి మాట సత్యమని తెలిసికొంటిని. ఇది యెందులకు వ్రాసితి ననగా శ్రీ శాస్త్రిగారు యోగచికిత్సకు వచ్చు వారిని మొదటి చూపులోనే నిశితముగ పరిక్షింతురని చెప్పుట కే!వచ్చెడివారి ఆకారము, ముఖవైఖరి, మాటతీరు, కఠస్వరము, అంగవిన్యాసము, వారు తెచ్చెడి కానుకలు మొదలగు వానిని బట్టి వారివారి స్వభావ ములను, అనారోగ్యము తీరున శ్రీ శాస్త్రిగారు గ్రహింతురు. వారి యూహ తప్పగుట నే నెన్నఁడు చూడ లేదు. ట్రీట్రెంటులలోనే గాక ఈ కుశలతను వారు నిత్య జీవితములో నొక వినోదముగా నవలంబించెడివారు. దస్తూరిని బట్టి స్వభావమును తెలిసికొనుట, జాబులపై పోస్టుమార్కులను చూడ కుండ చిరినామా వ్రాసిన తీరునుబట్టి ఆ కవరు ఎచటి నుండి వచ్చినదో చెప్పుట, ఒకప్పుడా జాబు చదువకయే అందలి విషయమును చెప్పుట మొదలగు చిన్నచిన్న వినోదవిమర్శలతో వారి చుట్టు నొక చల్లని ఆశ్చర్యకరమైన వాతావరణము కల్పించెడి వారు. + +ఆ తొలిపూట ట్రీట్మేంటులో నా శరీర మంతట ఒక శక్తి ప్రవహించినట్లుండెను. చెమట యోడికలు గట్టెను. హొటలుకు పోయి చక్కగా భోజనము చేయుమనిరి. సాయంత్రము వరకు కాల మెట్లు గడ పెదవని యడగిరి. క్రొత్తచోట నేమి చేయుటకు తోచక విసుగు చెందుదునని వారి యాందో \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0028.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2590d99a721cc96871b174898b8bcf6f59edde55 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0028.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +ళన! ట్రీట్మేంటుకు వచ్చిన వారి శారీరక, మానసిక సౌకర్యములను గూర్చి అంత శ్రద్ధగా విచారించెడి వారు శ్రీ శాస్త్రిగారు! చికిత్సాకాలములో చీకాకులు లేకుండ ఆనందముగ నుండ వలె నని వారి తలపు."ఏదో పుస్తకములతో కాలక్షేపము చేయుదు" నని నే నంటిని. శ్రీలక్ష్మి నారాయణగారు " ఈయన మంచి చదువరి. అందుచే ఉబుసుపోక కేమి చిక్కు లేదు" అని చెప్పిరి. దానికి శ్రీ శాస్త్రి గారు" పుస్తకాలన్నీ కట్టిపెట్టు. భోంచేసి కమ్మగా నిద్రపో" యనిరి. శ్రీ శాస్త్రిగారు బహుగ్రంధ పరిశో ధకులు. కాని పుస్తక పాండిత్యము పై వారి కభిమానము లేదు. మన మనశ్సరీరములే సర్వరహస్య ములను వెల్వఱించు పుస్తకములు. వానిని పఠించు తీరు అలవర్చుకొనుట మేలు అని వారి అభిప్రాయము. సాహిత్యమును గూర్చి వారి యూహలను తరువాత స్పృశించెదను. + +సాయంత్రము తిరిగి నేను వచ్చినపుడు నాయాకలినిగూర్చి, భోజనపదార్ధములను గూర్చి, నిద్రను గూర్చి,వచ్చునపుడు తీసుకొన్న పాలు, పండ్లను గూర్చి, శరీర స్థితిని గూర్చియు వివరములడిగి తెలిసికొనిరి. నేను వారు చెప్పినట్లే నడచుకొనుటయు, నిద్రహారము లమరుటయు గుర్తించి బండి త్రోవను నడచుచున్నదని వారు తృప్తి చెందిరి. + +వారికడకు వచ్చు ప్రతివారిని ఈరీతిగనే యే పూటకాపూట ప్రశ్నించి ధ్యానములో నేమి జరిగినదియు, ఇంటి వద్ద నెట్లున్నదియు తెలిసికొని ఉత్సాహపఱచుచు ఎవరికైన \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0029.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0029.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..67018207aff12c308a1e0c81290cd91768fd1469 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0029.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +బాధ తగ్గనిచో కారణ మన్వేషించుచు, దోషములను దిద్దుచు, ఆ దిద్దుగడతో నారోగ్యము చక్క బడుట గమనించుచు, అనవరపరహిత కాంక్షతో కాలము గడపెడి వారు శ్రీ శాస్త్రిగారు. + +ఆపట్టున నే నచట నలుబది దినము లుంటిని. ఆ కాలమున ట్రీట్మేంటుకు సంబం ధించిన వింత లనేకము జరిగెను. వాని నన్నింటి నిట వ్రాయ వలనుగాదు. నాకు సంబంధించిన వొకటి రెండు చెప్పి విడిచెదను. + +శ్రీ శాస్త్రిగారి వద్దకు చేరునప్పటికి నాకు ఏమి తిన్నను వంటఁ బట్టెడిది గాదు. నిద్ర ససిలేదు. కాని వలసి నంత యాహరమును నిర్భయముగ తిసికొమ్మని రనియు, పవలుసైతము నిద్ర పొమ్మని రనియు వ్రాసితిని. నే నా మాటల నక్షరశః పాటించితిని గాని అందుచే నెట్టి యసౌకర్య ము కలుగ లేదు. కొన్నాళ్ళయిన పిమ్మట ఒక ఉదయము " ఈ పూట ఏమి తీసికొంటి" వని శ్రీ శాస్త్రిగా రడిగిరి. రెండిడ్దేనలు, పదకొండుకు భోజనమా?" అని శ్రీ శాస్త్రిగా రనిరి. ఎక్కువ తింటిని గాబోలునని నేను నివ్వెరపోయితిని.' నీ ఒడ్డు పోడుగులకు రెండిడ్దేనలేమూల? నాలుగు న్యాయము " అనిరి. మరునాఁడు తిరిగి యడిగిరి." నాలుగు తీసికొంటి" నంటిని." ఆపైన" అని యడిగిరి." మామూలు పద్ధతి నొక యరకప్పు కాఫీ తీసికొంటి" నంటిని." ఇది కేవల మక్రమము. జోడిడ్దేనల కొక యరకప్పు. రెండు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0030.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0030.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..78ca090cbcc3c8b62aad8bcf91bc03529d45e55a --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0030.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +జోళ్ళకు నిండు కప్పు" అనిరి. మరునాఁడట్లు చేసితిని." ఇడ్దేనలు మాత్రమేనా? ఈ శాస్త్రము నీకు తెలియదు. విను! మొదట రెండిడ్దేనలు. వాని పై కొంచెము కాఫీ, ఆ మిఁద నుప్పుమావ్, దాని కాచ్చాదన దోసె, ఆ కప్పు మిఁద ఒక కప్పు కాఫీ పోయవలె" నని కడుపు చెక్కలగు నట్లు నవ్వించిరి. ఆ యూపుతో పూట కెన్మిది ఇడ్దేనలు, భోజన మున నరవీ శెడు కూరలు, రెండు కప్పుల పెరుగు; మధ్యాహ్నము నిద్రలేచి అరడజను పేవాజప్పళపండ్లు, కిస్మిస్, అంజూరా, ఆపిల్ఫలములు; సాయంత్రము నాల్గుబోండాలు, కాఫీ; రాత్రిభోజనములో మామిడిపండ్లు- ఇంతవఱకువచ్చితిని. ఈ రాకాసితిండి నేఁడు నేనేనమ్మఁజాల నట్లున్నది. లేకున్న నిరువది రోజులలో నిరువది పౌనుల తూకము పెరిగి యుండ నను కొందును! + +ఒక రోజున అన్నామలై విశ్వవిద్యాలయములో గణిత శాస్త్రాధ్యాపకులుగా నున్న ప్రొఫెసర్ నరసింగరావుగారు వచ్చిరి. వారుగూడ యోగమిత్ర మండలిలోని వారే. శ్రీ శాస్త్రి గారి ఇంటనే బస. ప్రసంగవశమున నా కధయంతయు శ్రీ శాస్త్రిగారు చెప్పిరి. వా రాశ్చర్యముతో వినిరి.ఈ మాటలు జరుగుచున్నంత కాలము నాలో గుబగుబ మని యేదో సంచలనము జరిగెను. ఉచ్చ్వాస నిశ్వాసములు దిర్ఘములాయెను. వెన్నెముక నిట్టనిలువున బుసగొట్టు త్రాచువలె నిలిచెను. రెండు భుజములు వెనుక కొత్తుకొని రొమ్ము విప్పారెను. శ్వాసను కొలుచు పద్ధతి నాకు తెలియదు గాని, కొలిచినచో నది రెండు బారలైన నుండు నేమో! మా \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0031.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0031.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6a10dd1c0688bc3dd0d6dc89e1f2de6a2accb173 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0031.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మువ్వురకు నాశ్చర్యము కలిగెను." ఎట్టి వ్యాయామము లేకయే ఇంతటి శ్వాస యెట్లు కలిగినది? చూచితిరా! ఇదంతయు మాష్టరుగారి దివ్యానుగ్రహము!" అని శ్రీ శాస్త్రిగా రనిరి. మాష్టరుగా రన వారి గురుదేవులు. శ్రీ శాస్త్రి గారు తమ వలన బాగాయిన వారందరితోను తాము నిమిత్తమాత్రుడనియు, మాష్టరు గారి యనుగ్రహమే సర్వని ర్వాహక మనియు చెప్పెడివారు. + +నే నచట నున్న దినములలో ట్రీట్మేంటుకు వచ్చెడివారు. వారిలో రిక్షాలాగువారు, కస వూడ్చుకొను వారు, ఆఫీసుర్లు, ఉపాధ్యాయులు, యునివర్సిటీ ప్రొఫెసర్లు, డాక్టర్లు, ఇంజనీయర్లు, లాయర్లు, సనాతనులు, శాయిబాబా మత ప్రవర్తకులు, కమ్యునిస్టులు, విద్యార్ధులు, కాంగ్రెసు నాయకులు మొదలగు పలు తెఱఁగులవా రుండెదివారు. తేలుక్జాటు, ఒడలు కాల్పు, గాలి సోకు, టైఫాయిడు, పరిణామశూల (Gastric ulcer) పైత్య కోశమున రాళ్లు (Gall stones), నంజు, జలోదరము మొదలగు అన్ని బాధలను శ్రీ శాస్త్రిగారు యోగ ట్రీట్మేంటు తోనే చక్క జేసెడివారు. + + వీరిలో మిక్కిలి దయనీయుఁడగు నొక బాలుని గూర్చి వ్రాసెదను. ఆ బాలుని తండ్రి రిక్షలాగు వాఁడు. నాలుగు రోజుల క్రిందట ఆ బాలుఁడు కాలు జారి పడెను. అప్పటి నుండియు వానికి స్మృతి కలదు గాని నోట మాట లేదు. కనుపాప లొక ప్రక్కకు తిరిగి వెర్రిగా చూచును. మూతి వంకరపోయి యున్నది. మెడ ఒక ప్రక్కకు వాలెను.కాలు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0032.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0032.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..674b82c840a2076dc170940a8a8f5c799a691e34 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0032.txt @@ -0,0 +1 @@ +సేతులు ముడుచుకొని పోయి స్వాధీనమున లేవు. వానిని చేతులపై మోసికొని వచ్చిరి. ఆ బాలుఁడు ముద్దగట్టిన బాధవలె నుండును. వానిని చూచుటతోడనే దెబ్బతిన్న లేగ దూడను జూచి యడల గోమాత వలె క్షోభించిపోయిరి శ్రీ శాస్త్రిగారు. ఇటు బాలునియవస్ద, అటు శాస్త్రిగారి యవస్ద చూడలేక పోయితిమి. ఆబాలునికి లోని కాహారమేమియు ఇవ్వలేదని తెలిసికొని వాని తల్లిదండ్రుల పైనను, వారి దరిద్రము పైనను కటకపడి ఇంటిలో నుండి ఒకకప్పు కాఫీ తెప్పించి స్వయముగా చిన్ని చెమ్చాతో వానినోటఁ బోసిరి. ఆ పిమ్మట వాని యారోగ్యమునకై ధ్యానము చేసిరి. ఈసరికి ఆ బాలుఁడు ప్రక్క యానుడుతో ఒక విధముగ కూర్చుండ గలిగెను. అంతట శ్రీ శాస్త్రిగారు వాని శరీరమంతయు నిమిరి సర్దిరి. వాడు సరిగా కూర్చుండ గలిగెను. చుట్టునున్న వారి మొగములు వికసించెను. ఇక వానిని నిలుచుండఁ జేసి నడిపింప వలెను. వానిని లెమ్మని చెప్పిరి. కాని వాఁడు తడుపు కొనునే గాని లేవలేఁడు. డ్రిల్లు చేయువారి నాజ్ఞాపించు సార్జంటు వలె నధికార గర్జనతో లెమ్మని తిరుగ ఆజ్ఞాపించిరి. అంతట వాఁడు లేచెను. అప్పుడు శ్రీ శాస్త్రి గారి తీరు చూచి తీరవలెను! ఒకప్రక్క యానందము! మరొకప్రక్క యాందోళనము! వాడు నడచి ననే గాని వారికి తృప్తి లేదు. వాకిలివఱకు రెండుమార్లు వాడు నెమ్మదిగా నడచెను. తరువాత వాని నింటికి గొంపొమ్మనిరి. వెనుక టివలెనే తండ్రి వాని నెత్తుకొనఁబోయెను. శ్రీ శాస్త్రి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0033.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8c16c8f1077d080795023f70ce4f499c50694d97 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0033.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +గారు వదలని వానిని నడచియే ఇంటికి పోమ్మనిరి. మే మందర మాశ్చర్యముతో చూచుచుండగా వాడు నడచి యింటికి చేరెను. + +ఈరీతిగా వ్రాయ మొదలిడినచో ఆ నలువది నాళ్లలోని ముచ్చటలే ఒక గ్రంధమగును. తరువాత నాల్గు సంవత్సర ములకు నేను తిరుపతిలో శ్రీ శాస్త్రిగారి పునర్ధర్సనము చేసినపు డచటి సంరంభ మింతిటికంటె మిక్కిలి హెచ్చుగా నుండెను. తిరుపతిలో ట్రీట్మేంట్ల పద్ధతి కొనసాగినతీరు చూడఁగా మానవకోటికి అమృతత్వసిద్ధి యబ్బనున్నది గాబోలు ననిపించెడిది. తిరుపతిలో నున్నపుడు జబ్బులను 'పో' యన్న పోవునట్లు తోచెడిది. కాని మదరాసులో చూడనిదుర్ఘటనలు కూడ తిరుపతిలో జరుగక పోలేదు. డాక్టరు లాస వదులుకొన్న చివరి ఘట్టములో కొంద ఱచ్చటికి చేరిన వారు కలరు. అట్టి వారిని మాత్రము మృత్యువున కేల వదలవలెనని శ్రీ శాస్త్రిగారు సాహసించి ట్రీటు చేసెడి వారు. వారిలో కొందఱు సురక్షితులై నేఁ టికిని సుఖజీవనము నెఱపుచున్న వారు కలరు. కాని కొన్నింట ట్రీట్మేంటు వలన నుపయోగము కన్పించుచు నే ఆయువు తిరెడిది. నూటికి నూరుగురను సాధ్యాసాధ్యాదశలయం దన్నింటను రక్షించుటే జరిగినచో నిక సాధన పూర్తి యయినట్లే కదా! అట్టి శుభముహుర్త మిప్పటికి రాలేదు. ఎప్పటికి వచ్చునో! + +ఆధ్యాత్మిక శక్తి వలన శారిరకరుగ్మతలు మాన్పనగు నని పలువురు విశ్వసింపరు. నమ్మకుండుటయే న్యాయ్యము. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0034.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0034.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e45186c7ebb1914387606748c0fbab2ee97aa4e8 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0034.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +బలవ త్తర ప్రమాణము లున్ననే గాని విశ్వసింప వీలుగాని క్రొత్త విషయ మిది! తొలుత టెలిఫోను పద్ధతిని ప్రదర్శించినపుడు అచట నున్న ఒక గొప్ప రాజకీయ వేత్త దాని నొక గారడీ యని నిరసించె నట! తాను మాటాడుచు, ఆ కంఠద్వ ని మఱొకరినుండి వచ్చుచున్నట్టు చేయు కళ (ventrilo quism) అనె నట పాశ్చాత్య భౌతిక శాస్త్ర పరిశోధకులు క్రొంగ్రొత్త విషయములను కని పెట్టినపుడు పలుమారులు వారి నప్పటి పండిత ప్రపంచము హసించుటయో, హింసించుటయో జరగెడిది. గెలీలియో నుండి జగదీశబోసు వఱకు శాస్త్రపరిశోధనా చరిత్రలో నిట్టి సన్నివేశములు పెక్కుగలవు. కాని అభూతజ్ఞాతము లగు విషయములను సునిశిత ముగను, పలుమారులును సంశోధింపక యే యొప్పుకొనుట వలన గూడ ఒప్పుమి గలదు. ప్రత్యేకించి ఆధ్యాత్మిక ప్రపంచమునకును, భౌతిక ప్రపంచమునకును నిచ్చెనలు వేయుపని చాల ప్రమాదభూయిష్ఠమైనది. మార్గమా క్రొత్తది. దారి చూపువారా లేరు. ఈ దారి ఎటకు గొంపోవునో తెలియదు. మన యాయుష్కాల ములో గమ్యస్దానమును చేరగలమో లేదో తెలియదు. అందుచే నీ రంగములోని యన్వేషకునకు + + "అసతో మా సద్గమయి + తమసో మా జ్యోతి ర్గమయ + మృత్యో ర్మామృతం గమయ" + బృహ. ఉ. 1, ౩. 28. + అను నిత్యపధికుని ప్రార్ధన మొక్కటే తోడు, \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0035.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0035.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..240876cb1d1501a7a309a3a4fc3ebf322cac8cde --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0035.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +క్రీస్తు ప్రభువుగూడ ఆత్మశక్తి చే అనేకులను నిరామయుల నొనర్చెనని విందుము. క్రైస్తవులలో నిట్టి నమ్మకమును, అనుభవములును నేఁటికిని గలవు. సెంటు బొర్నాడొటే గీతము (The song of st Berna dotte) అను నవలలోని వాస్తవిక కధయంతయు నిట్టిదే. ఫ్రార్సులోని LOURDES అను పట్టణములోని మఠము వద్ద నిత్యము అనేక దేశముల నుండి రోగులు వచ్చి ప్రార్దనలో పాల్గొని నిరోగు లగుదురట! అచట ప్రవేశము బడయునపుడే రోగిని ఒక డాక్టర్ల సంఘము పరిశీలించి రోగవివరములను వ్రాసి యుంతు రట! పిమ్మట వారు వెడలిపోవు నప్పటి శరీరస్ధితిని పరిశీలించి అది ఎంత వరకు నిజ మగుమార్పో కాదో నిర్ణయించి రికార్డు చేయుదు రట. జీవవైద్య శాస్త్రములలో నగ్రశ్రేణికి జెంది నోబెల్ బహుమతి బడసిన అలెక్సిస్ కెరోల్ అను మహనీయుఁడు MAN THE UNKNOWN అను గ్రంధములో నిట్టి చికిత్సను గూర్చి ఇట్లు వ్రాసినాఁడు. + + "... The most important cases of miraculous healing have been recorded by the Medical Bureau of Lourdes. Our present cmnception of the influence of prayer upon patho logical lesions is based upon the observation of patients who have been cured almost instantaneously of various affecttons, osteites,suppurating wounds, lupus, cancer, etc- The only condition in dispensable to the occurence of the phenomena is prayer. But there is no need for the \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0036.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6a87a10e95bb56c32d16e540c2eebc457a03c6ac --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0036.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +patient himself to pray, or even to have any religious faith. It is sufficient that some one around him be in a state of prayer. Such facts are of profound significance. They show the vality of certain relations, of still unknown nature between psychological and organic processes. They prove the objective importance of the spiritual activities, which hygienists, physicians, educators and sociologists have almost always neglected to study. They open to man a new world....." + + నేఁటి విజ్ఞాన పరిశోధనవలన పెక్కు ప్రకృతిరహస్యములు వెల్లడి యయినవి. పదమూఁడు, పదునాలుగు శతాబ్దములలో శాస్త్రపరిశోధనతీరును పరికించిన వా రెవరును నేఁటి విజ్ఞానసముపార్జన సాధ్య మని యూహించి యుండరు. నేఁటి విజ్ఞానపరిశోధన జీవ జడ పదార్థములను వేర్పఱచు కక్ష్యాంతరములోనికి జేరుచున్నట్లు తోచును. మరియొక యడుగు వైచినచో నది విరాట్టునే చేరు నేమో! శాస్త్ర పరిశోధకులు వారి కవసర మయినపుడు పరిశోధనామార్గములను, పరికరములను మార్చుకొనుచునే యున్నారు. ఈ నూతనాన్వేషణకు వలయు మార్పులను జేసికొనుట వారి ప్రజ్ఞకు మించినది గాదు. కాన వేగిరపడి వేనిని త్రోసివేయవల దని మనవి! \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0037.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0037.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..91327d4d47f99cc842625ed26cdceedcabbfb16a --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0037.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +[3] + శ్రీ శాస్త్రిగారి ప్రజ్ఞ బహుముఖముల ప్రసంరించినది. వారి వ్యక్తిత్వమును క్రొత్తవారికి పరిచయపఱచ గోరెడు రచన కెంతయో నేర్పు గావలెను. మరియు గ్రంథమా పెరుగును. అందుచే నేనిట కొన్ని కొన్ని పట్టులను స్పృశించి వదలెదను. + + కల్పనాసాహిత్యమును గూర్చి వారి యభిప్రాయము విశిష్ట మైనది. అట్టి గ్రంథములందు మనము చూచునది అసత్యమే! అసత్యపఠనలో కాలము వ్యయింప నేల? కవి ద్రష్టయైన గాని జీవితసమస్యల లోఁతు తెలియనేరఁడు. ద్రష్ట కాని వాని రచనలు కొలఁదిలోతున నూరెడిజలమువలె దుష్టములు.-నిజమైన కవిత్వమునకు శబ్దార్ధాలంకారముల యాడంబరముల పని లేదు. ద్రష్ట యైనవాని రచనలందు వస్తుగౌరవమునుబట్టి అన్ని యలంకారములు నందు స్వతస్సిద్ధముగ నేర్పడును. ఇందులకు గాంధీజీ రచనలే సాక్షి. మానవవిజ్ఞానకళ్యాణములను గూర్చు శాస్త్రవిషయగ్రంథములు పఠనీయములు. + + మరియు నిత్యజీవితములోని యనేక యథార్ధ సంఘటనలు కవితావస్తువుగ స్వీకరించి, కరుణరసప్రధానముగా నీతిప్రబోధకములుగా అలఁతి యలఁతి మాటల కూర్పుతో సుందరముగ రచింపనగు నని వీరు తలఁచెడివారు. ఆరీతిని వారు కడుపుతీపు, విశ్వాసము, కపోతకధ, మున్నాళ్లముచ్చట మొదలగు చిన్ని ఖండకావ్యములను రచించిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0038.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0038.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..66a2b4ab8b8b4eb6ecdfb515fc089b906c83179e --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0038.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +పూర్వసాహిత్యమున భవభూతి మహాకవి యుత్తర రామచరిత్ర వీరిని పులకింపఁజేసెడిది. ఆనాటకమునకు వీరు చెప్పెడువ్యాఖ్య ప్రతిభాసమన్వితముగా నుండెడిది. శాకుంతల మన్న వీరి కభిరుచి తక్కువ. తుమ్మెద నెపముగా దంభము లాడుచు ప్రవేశించుదుష్యంతునిఁ జూచి వారు జుగుప్స పడెదరు! ఆ పాత్రకును నేఁటి రౌడీరసికునకు భేదము లే దని వారి యూహ. సాహిత్యమును గూర్చి వారికిఁ గల విశిష్టాభిప్రాయముల నన్నింటి నిట వ్రాయ ననువు గాదు. ఆ పనికి నేను చాలినవాఁడను కాను. వారి ఆత్మజిజ్ఞాస సాహితీరంగమున నెట్లు ప్రతిబింబించెనో చూపుటకు మాత్ర మిది వ్రాసితిని. తుదకు సాహిత్యవిమర్శయందును, చరిత్రపరిశోధనమందును కల్గు ఈర్ష్యాద్వేషాదులను రోసి వారు వానిని వదలి తమ జీవితమును మానవ సేవకే అంకితము జేసిరి. అ సందర్భమున వారు చెప్పిన పద్యములు. + + కవితాశిల్పము సల్పఁగాఁ దొలుత వేడ్కల్ రేగె నాకు౯, గృతుల్ + చివురెత్తె౯, వెస మోము మొత్తె, నిఁక నాచేఁ జెల్ల వీ కల్ల బొ + ల్లి వినోదంబు, లవే జరామరణముల్ చీడల్ హతం బార్చి పు + ట్టువు చెట్టు౯ సఫలీకరించుకొని యంటుల్ గట్టెద౯ మాలినై. + త్రికరణశుద్ధిగా భవదధీనుఁడనై యితర ప్రవృత్తి వీ + డికొని పరార్ధలాభ మొకటే గమనించుచు నుందు, నింక మా + యికము ధనాదికమ్ము గణియింపను, సత్యదయోపకార సా + ర్థక మగునాత్మచింతనపథంబునఁ దప్పి చరింప నీశ్వరా! + + శ్రీ శాస్త్రిగారు కల్పనాసాహిత్యమును నిరసింతు రనియు, సాహిత్యమున సైతము కరుణను, నీతిని ప్రధాన \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0039.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0039.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc736b47a440bd798b31fb33fa410090199bbe6e --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0039.txt @@ -0,0 +1 @@ +ముగా నెంతురనియు, సాహిత్య కృషి యే వీడి రోగులకు ట్రీట్మెంటు చేయుటతో కాలము గడపెద రనియు వ్రాసిన దానిని బట్టి వారి సాన్నిధ్యమున నుండుట యన శుష్క వేదాంతములతో నీరసజీవనమును గడపుట యని తలపోయరాదు. ఆయన నిజముగా సత్యాన్వేషి! కళారాధకులు! ఉత్సాహజీవి! వారి ప్రతి పనియందును ఈ గుణములు కన్పించుచుండెడివి. రకరకముల రంగుపెన్సిళ్ళు, కలములు, చేతికఱ్ఱలు, వింత వింత వస్తువులు సేకరించుటయందు వారికి ప్రీతి యెక్కువ. ఈ పెన్సిళ్ళను సేకరించుటే వారి వంతు గాని వాడుకొనుట యందఱివంతు! ఇట్లే ఫౌంటెన్ పెన్నులు. దేనితో వ్రాసిన దస్తూరి సొంపుగా నుండునో యని చూచెడి వారు. చుట్టునున్నవారు తమ తమ పెన్నులతో పోటిపడెడు వారు. చిటికెనవ్రే లంతటి కొబ్బరికాయల నెచటి నుండియో తెప్పించి వానికి వెండి పొన్నులు, మూఁతలు చేయించి స్వయముగా మెఱుఁగు వెట్టి స్నేహితులకు బహూకరింతురు. ఇట్టిది నాకొకటి ఇచ్చిరి. నేను నశ్యము వాడనుగదా యని సందేహించితిని. నశ్యమునకైనచో వా రాపని చేయరు. ఆకాయలో దూదిపెట్టి అందు మంచి యత్తరు గాని యూడికొలాం గాని వేసి వాసన చూచుకొనవచ్చు నని వారు సలహానిచ్చిరి. ఇట్లే అనేకరకముల చేకర్రలను వారు స్వయముగా మెఱుగు పెట్టి స్నేహితుల కిచ్చెడువారు. తాటిచేవతో చేయబడి గుర్తింపరానివి, పామువలె ఏ డెనిమిది వంకరలు తిరిగినవి, పెద్ద పెద్ద వెండిపొన్నులతో మెఱయునవి యగు రకరకముల \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0040.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0040.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7d9925475b1ae0304a12905df1f9eef88bf64d30 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0040.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +కర్రలు వారికడ నుండెడివి. ప్రార్ధనా మందిరములో కూర్చుండుటకు రకరకముల పొడల జింకలచర్మములు, పెద్ద పులిచర్మములు తెప్పించేడివారు, వారికడకు తెలుఁగునాటి నాలుగుమూలలనుండి అన్ని వర్ణములవారును, అన్ని తరగతుల వారును వచ్చెడివారు, విరందఱిని తమవచోచమత్కృతితో నలరించేడివారు. మరిము వారు వారు వాడిన క్రొత్త మాటలను గూర్చియు, వాని ఆనుపూర్వినిగూర్చియు అప్పటి కప్పడే ప్తెలాలజిని నిర్మించేడివారు. దోసె అనగా రెండు చేతుల వెడల్పుగల దనియు దో = రెండు + సెయ్ = చేతులు, అరసె యనగా అరచేతి వెడల్పు గలదనియు (అర +సెయ్) అనియు నా భక్ష్యములకు క్రొత్తరుచి కలుగునట్లు చెప్పేడి వారు. ఇంక పండ్లుకోయదగిన పరువనులు, వాడఁదగిన రీతులు, కూరల రుచుల బహుపరిశీలనతోచెప్పెడివారు. గుంటూరు, కృష్ణాలలోని గోగుపచ్చడిని గూర్చి 'కడుపుతిపు' అను చిన్న పద్యకావ్యములో వారు ఇట్లు వ్రాసిరి. + + " పయరకూర వేచి పచ్చిమిరెపండ్ల నుక్కళించి పోసి యూరనిచ్చి +కొంత కొంత పొగిపికొను గోఁగుఁ బచ్చడిచవికి నింక నోరు చివికితిరు." + + ఈ యోగసాధకులకు పుష్టికరమ్తెన యాహారము అవసరము. ట్రిట్మెంటు చేయువారికి ఈ సౌకర్యము మిక్కిలి యవసరము. కాని మదరాసులోనున్న ఆరోజులలో శ్రీ శాస్త్రిగారికి ఏంబదిరూకల వేతనము, పెద్ద కుటుంబము. ఆ ప్తెన వచ్చిపోయేడివారు. సగము ప్తెగా యింటి అద్దెకె ఖర్చు, ఇక బియ్యము, పప్పు, కూరలు, పాలు, నేయి, కట్టెలు, బట్టలు, \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0041.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0041.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..20ea1b472db55aaa37c5ed103530d4b9079ff939 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0041.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ఆహొ! నిజముగా నివి యన్నియు శాస్త్రిగారి కుండేడివా? ట్రీట్మెంటుకు వచ్చినవారివద్ద చిల్లిగవ్వ పుచ్చుకోనరు. ఎవర్తెన నాలుగుపండ్లు తేచ్చిరో వారి కనుమానము! ప్రతి ఫలము పుచ్చుకొని ట్రేట్మెంటు చేయు మనుచున్నారని. తెల్ల వారుసరికి, సాయంకాలమగుసరికి ట్రీట్మెంటు వేళకు దహదహ మని యాకలి! యోగసాధనకన్న నాకు చూడగా వారి సంసారసాధనయే కష్ట మనిపించినది. ఆ పేదరికముగూడ వారిని బాగావడభీముఖులనే గావించెడిది. ఇన్ని చిక్కులలోను వారు చలింపక "భారములన్నియు నీప్తెన వ్తెచి నిర్భాయుడన్తె యున్నానులే" అనియో, "తరము గాని ఎండవేళ కల్పతరు నీడ దొరకిన ట్లాయే ఈ వేళ!" అనియో గొంతెత్తి పిల్లవానివలె పాడుచుండఁగా మనము వేరొక ప్రపంచములో నున్నట్లు తోచెడిది. +ఆ పూటకు బియ్యము లేక, భగవంతుడేమి చేయునో చూతమని జరపిన కథలుకూడ కలవు. ఆపూట కెవరో ఇంతకన్న భాగ్యశాలి నెల్లూరినుండి శేరున్నర బియ్యము మూట గట్టుకుని పదిగంటలు ప్రోద్దేక్కునప్పటికీ తెచ్చి యిచ్చెను. ఇతఁడాదినము రావలసినవాఁడుగాదు. వీరి యవసరము తెలిసినవాఁడునుగాదు. మరియెక నాఁడు భోజనమునకు పూర్వమేయని జ్ఞాపకము-ఏదో మాటాడుచు ఇపుడు అనాసపండు తినిన బాగుండును అనిరి శాస్త్రిగారు, ఇంతలో తలుపు తెరచుకొని రాజమండ్రినుండి ఒకమిత్రుడు అనాసపండ్ల బుట్టను తెచ్చెను. లేమిడిచే నలిగులి యగుచున్నను దాని నుండియే ఒక వింత తృప్తీని కల్పించుకొనేడివారు శ్రీశాస్త్రి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0042.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0042.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7bcd6a404c8440937e2b4c140c7523b0efd713a0 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0042.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +గారు, ఒక రాత్రి భోజనానంతరము విశ్రాంతిగా నిద్రపోబోవుచు నిట్లనిరి. +"ఏమయ్యా! నాకు గలపరితృప్తి జార్జి సార్వభౌమునక్తెన నుండదు. ఈ పూట ఇచటకు బాధ పడుచు వచ్చినవా రెందరో నవ్వుచు బోయిరి నావలన ఈశ్వరుడిట్టి పుణ్యకార్యములను చేయించుచున్నాడు గదా యను తృప్తితో నేను హాయిగా నిద్రింపఁగలను. మరియు మన కేపూటకు వలయువాని నాపూటకు చుక్కలు చుక్కలుగా అమృతము స్యందించినట్లు భగవంతుఁ డనుగ్రహించు చున్నాఁడు. అప్పటికప్పడది యాస్యాద్యమ్తె హాయిని గొల్పు చున్నది. నిలువఁజేయువలె ననేపరితాపము గాని, నిలువచేసి దానిని సంరక్షించుకొనుటకు పడునవస్ధలుగాని నాకు లేవు గదా!" ఈ మాట విన్నవారికి ఎట్టి ఇక్కట్టులను, నాటంకములను, కష్టములను స్తెతము యోగి తనకు మేలు కలిగించు సాధనములుగ మార్చుకొనగలం డనుమహనీయ సత్యము స్పురించి తీరును! + + శ్రీ శాస్త్రిగారు నెఱపు ట్రీట్మెంటు పద్ధతినిగూర్చి పాఠకులుసరికి తెలియగోరుచుందురు. ఉభయసంధ్యల యందను నొకచో నుపవిష్టులై శాస్త్రిగారు వారు గురు దేవులను స్మరించి, నమస్కరించి, కనులు మూసికొని కొంత తడవు అతర్విక్షణములో నుందురు. వారిలో నేమి జరుగునో మనకు తెలియరాదు. రుగ్మతాపీడితులుగూడ ఆ సమయములందు వారి సన్నిధిని చేరి కూర్చుండి, వారి వారి యనారోగ్యములు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0043.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0043.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..431ddc9d70f06a5095c0d79f52564788192a1e1d --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0043.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నయమగునట్లు అనుగ్రహింపుమని కరుణాసముద్రుఁ డ్తెనభగ వానుని వేడికొని, కనులు మూసికొని శరీరములో నేమి జరుగునో సాక్షిమాత్రముగ గమనింతురు. కొందరుఱికి వింత వింత సుందరతరదృశ్యములు కనుపడును. కొందరికి శరీరమున నొవ్వు గలభాగమూలం దేదియో కదలించినట్లును, సవరించి నట్లును తెలియనగును. కొందరు చీకుచింతలు మరచి హాయిగా నిద్ర జేందుదురు. ధ్యానానంతరము శరీర ముత్సాహముగాను, బాధావిహీనముగను ఉండును. కొన్ని పూట లిట్లు జరగినచొ క్రమస్దిరారోగ్యమేర్పడును. ఎప్పటికప్పుడు ధ్యాననమయమున జరగిన విశేషము లన్నియు రికార్డు చేయబడుచుండును. + ఒకప్పుడు ఒకరి యనారోగ్యకారణము మానసికము అయి యుండవచ్చును. అట్టియెడ నాకారణము నన్వేషించి యేరుకకుఁ దెచ్చుకొని దిద్దుకొన్ననేగాని ఆ యనారోగ్యము చక్కబడదు, శారీరకమ్తేనను, మానసికమ్తెనను అనారోగ్య స్వరూప మంతయు చికిత్సకునికి అవగాహన కానిదే చక్కబడదు. ఇందునుగూర్చిన అద్బుతమ్తెన విశేషము లెన్నియో చికిత్సాక్తె వచ్చిన వారురికార్డు చేసినవె చాల గ్రంథము కలదు + దగ్గర కూర్చున్న వారికే శ్రీశాస్త్రిగారు సుదూరమున నున్న వారికిగూడ చికిత్స జరపుటయు , ఆశ్చర్యకరముగ వారారోగ్యము పొందుటయు గలదు. ఒకప్పుడు ప్రమాద సమయ మనితోచినపుడు ఇతరోపాయము అన్నియు కట్టుబడి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0044.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0044.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8b55521439eef37525618844d48adbebe8571bb0 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0044.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నపుడు, శ్రీ శాస్త్రిగారికి టెలిగ్రాము పంపుటయు, ఆ తంతి చేరి చేరక మున్నె ఇచట సౌఖ్యము గలుగుటయు గలదు. + శ్రీ శాస్త్రిగారు వ్యక్తులకును, రుగ్మతలకును ట్రీట్మెంటు చేయుటయే గాక దేశము మొత్తమును పీడించుసమస్యల సుఖపరిష్కారమునక్తె గాఢామ్తెన తపస్సు చేయుటయుగలదు. 1946 ప్రాంతమందలి రాయలసీమ కరువునుగూర్చియూ, 1947 భారతదేశ స్వాతంత్ర్యమును గూర్చియూ వారు చేసిన అమోఘ తపస్సును, అందువారు పొందిన దివ్యానుభూతులును మరువ రానివి, ఈసందర్భమున గాంధిజీ ఉపవాసములలో శ్రీ శాస్త్రి గారు వారి క్షేమమునక్తె యెంతగానో కృషి చేసెడివారని వెల్లడించక యూరకుండఁజాలను. శ్రీశాస్త్రిగారు తమ సహజ వినయశీలమువలన నిట్టివి బహిరంగపఱచెడివారు అయన ఆహింసాత తత్వమును, హరిజనసంస్కరణ, దేవాలయప్రవేశ ఉద్యమములను బలపరచెడువారు. ఆ యధ్బుత విశేషము లెల్ల ప్రకటించవలసినదే! గ్రంధవి స్తరభీతిచే వాని నన్నింటిని వదలితిని వారి పరిచయు లెల్లరు వాని నెఱుగుదురు + శ్రీ శాస్త్రిగారివలెనె పలువురు భృక్తరహిత తారక రాజయోగమున దీక్ష బడసిరి వారెవరు గాని ఇంతటి పట్టు దలతో, విజయవంతముగా నిత్యము ట్రీట్మెంటు పద్ధతిని గూర్చి వేఱు అభిప్రాయములు గూడ గలవు. ఒకటి ........... ట్రీట్మెంటు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0045.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0045.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7b701d539a7b7589376beea17495f97fcc44eb7c --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0045.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +చేయు వారాపదలపాలగుదురు. రెండు ఈ యోగముట్రీట్మెంటులకై ఏర్పడ లేదు అని వీరి మతము ఈ విషయమ్తె శ్రీ శాస్త్రిగారివలన మేము తెలిసికొన్న దేమనంగా: + +ఒకటి: ట్రేట్మెంటు పద్దతికి మూలసూత్రము పరులయార్తినిగూర్చి ఆపుకోలేని యనుతాపము, ఆ బాధ తనకే కల్గినదా యన్నంత వగపు. ఆ యనుతాపము ఆ బాధ తనకే కల్గినదా యన్నంత వగపు. ఆ యనుతాపమే బాదితుల యార్తిని దిర్చును, ట్రీట్మెంటు సలుపువాడు "ఏది! నాప్తె నీమత్రంము ప్రయోగింపు చూత" మను తీరున నుండ రాదు. అట్టిచో నేమియు జరుగదు. + +ప్రధమమున శ్రీ శాస్త్రిగా రితరుల బాధనుగూర్చి తపించుటేగాని, అందువలన ప్రయోజన ముండుననిగాని, రోగ నివారణ జరిగినదని గాని గమనించ లేదు. కాని కొన్ని మారులు తివ్రానారోగ్యముచే బాధపడువారిని జూచి శ్రీ శాస్త్రిగారు దుఃఖితు లగుటయు, అతిశిఘ్రముగా వ్యాధి నివారింపబడుటయు గమనించి నిర్హేతుక జాయమానమగు అనుకంపమే సర్వరోగనివారక మని తెలిసికొనిరి. + +మఱియు స్వపరభేదములను పాటించినచో ట్రీట్మెంటు పని చేయదు. మానవుల నందఱను నేకకుటుంబముగా జూచు సమత్వబుద్ధి యేర్పడినకొలది ఈ ట్రీట్మెంటు విధాన మద్భుతఫలితముల నిచ్చును. ఈ యోగము ననుసరించువారు పలువురున్నను ని ప్రత్యేకార్హత శ్రీ శాస్త్రిగారికే యబ్బుటకు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0046.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0046.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9d541e8942c5f95cf4d950752c93c7e4de64a977 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0046.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +కారణము వారి అపారకరుణాస్వభావమే కాని ట్రీట్మెంటు చేయువారికి ఆయా రోగుల బాధలు శేరిరకముగా చాయా మాత్రము కల్గుటయు నిజమే. 1926 ప్రాంతములో శ్రీ శాస్త్రిగారు బాహాటముగా, నిత్యకృత్యముగా ట్రీట్మెంటు నవలంబించినపుడు పలువురు మిత్రు లీ కారణమును జూపి వారింపఁజూచిరట! ఆ నాఁటిధ్యానములో శ్రీ శాస్త్రిగారు తమ గురు దేవులతో నీరీతి విన్నవించిరట___ "నిజముగా పరులబాధ తొలంగి ఆ కారణమున నాకు బాధ కల్గినను సమ్మతింతును ఆ తోలంగించునది నేనుకాదు. నా వెనుక నీవే దాగియున్నావు. సర్వదయామయుడ వ్తెననీవు నావలన పరుల బాధలను తొలగించి నన్ను బాధలో ముంతు వని నేను వేరతునా? నీ వెనుక నేను దాగ నేరనా?" ఈ విషయమునే దెలుపుచు శ్రీ శాస్త్రిగారు రచించిన పద్యములు: + + స్వామి ఆంతరనిలయా స్వయం వ్యక్తమ్తె వెలయ + నాయజ్ఞానావరణము నాశముఁ జేయు మహాత్మా + నే నను నయదమాధమ నిర్వాహము తొలగించి + నీలో నను గలపుకొని సెగడగదే పరమాత్మా. + నాలో గల వని యెఱుగక నానా బాధల పడితిని + త్రో వెఱిగీతి నిప్పటికి దుఃఖము తిలగెను దేవా, + దేవర ణా కిదేహము దేవళ మ్తె వెలసినది + చక్కగా నెలకోని విశ్వస్వామిత్వము నేఱపగదే! + అద్దమువలే దేహం బిది యమలినముగ జేసికొని + నిద్దపుని తేజము జగదుద్దిప్తము చేయగదే! \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0047.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0047.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..185edf3266080a74bc4484c376c58a6de0cb44bb --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0047.txt @@ -0,0 +1,14 @@ +అనుక్షణము త్వన్మయతాహ్లాదము హేచ్చేడువిధమున + క్షణక్షణము మన్మయమ్తె జ్వలియింపగదే దేవా! + అహంకారం మమకారము లడగార్చి క్రమక్రమముగ + కరగజేసికొని నీలో కన్నాతండ్రి! గడతెర్చుము. + నాచాటున డాగియె దోబూచులాడు చున్నావా? + చూచితి నిక నే నెమఱ నీచాటున డాగేదను. + వేను కడుగిడ నిక నాథా! వెఱపు జెంద నిక నాథా! + కడతేఱెద నిక నాథా ! కల్యాణం బిక నాథా. + + ఆ నాటి నుండి శ్రీ శాస్త్రిగారు దేహమును విడు తుదిక్షణము వఱకు నేకదీక్షతో ననేక భయంకరజాడ్యము లను మాన్చిరి నిజాము గా ట్రీట్మెంటువలన నెట్టి యపకార మ్తెన జరిగియే యున్నచో వారు భౌతిక కాయము నెన్నడో విడియుండవలసినది, క్షయ, జాలోదరము, ఉబ్బసము, మేనింజ్తేటిస్, గుండెజబ్బు, పాముకాటు మున్నగు ఉపద్రవముల నెన్నింటినో వారు చక్కబరచిరి. ఈ యోగ చికిత్సావిధానమున వారికి పాతిక సంవత్సములకు మించిన యనుభావము గలదు. అందు వారే పరమ ప్రామాణికులు! + + విశేషించి వారిట్లు చెప్పేడువారు " పరుల యనా రోగ్యములను సవరించు నెడ మన యనారోగ్యములు కూడా తొలగును" అని ఇది మాలో పెక్కు రకు అనుభవపూర్వకముగా విదితమ్తెన విషయము. + + "దయగుణము బలవంతముగా తెచ్చి పెట్టుకోనునది గాదు, అది ఆకసమునుండి పుడమిప్తె పడు చల్లని జల్లువంటిది. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0048.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0048.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4c92862387b2709375d68ca32dd830c7c82597b6 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0048.txt @@ -0,0 +1,16 @@ +దయఁజూపువానిని అది ద్వగునముగా వర్దిల్లఁజేయును" అని మహాకవి షేక్స్పియరు చెప్పినది అక్షరశః నిజము. + + "The quality of mercy is not strain'd; + It droppeth as the gentle rain from heaven + Upon the place beneath;it is ywice blest; + It blesseth him that gives and him that takes:" + + మరియు జీససు చెప్పినట్లు, + + "Blessed are the merciful:for they shall obtain mercy."__ Mathew, V, 7. + + రెండు:___ ఈ యోగము ట్రీట్మేంటుకై యేర్పడ లేదను వారికి శ్రీ శాస్త్రిగారు ట్రీట్మేంటులే లేనిచో నిది యెవరికి కావలయును? అని సమాధానము చెప్పెడివారు. అభ్యాసకాలమున శరీరముణ జరుగుకొన్ని స్పందనముల కొఱకెవ్వరు దీని నాశ్రయింపరు అని పలికెడువారు. + + ఇంతకు శ్రీ శాస్త్రిగారి సాధన వారి ప్రకృతి ననుసరించి విశిష్టమార్గ మవలంబించె నని తోఁచును. ఆత్మచింతన పదము కూడ సత్యదయోపకార సార్ధకముగానుండవలె నని వీరి నిశ్చయము. వీరి ఆత్మార్పణా విధానము జీమూతవాహనుని కధను, బౌద్ధజాతక కధలను స్మృతుకిఁ దెచ్చును. + + వీరి కడ ట్రీట్మేంటు పడయఁగోరి చేరిన వారు ఆరోగ్యమును బడసిన పిమ్మట తమ కారోగ్యమును ప్రసాదించిన దివ్యతత్త్వమును అన్వేషించెడివారు. మఱియు తమ బాధ నెపముగ వారు సర్వాంతర్యామి నెఱుకకు దెచ్చికొన ప్రయ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0049.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0049.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fa4efb86614dbe8a9ae1f0ad0e6d1b0c47a88cc9 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0049.txt @@ -0,0 +1,13 @@ +త్నించెడి వారు. ఒరుల క్లేశము నపనయించుటకు చికిత్సకుఁడు వారితో నైక్యతను భావించని దే ఫలము కలుగ దని వ్రాసితిని. ఇట్టి యెడ ట్రీట్మేంటు అనేకముగా గన్పట్టుచు నేక మగుపదార్ధమును గురుతించుటలో నొక యాభ్యాసముగ పని చెయుచున్నది. మనలను మనము చూచికొనుట కేర్పడిన భ్రుక్తరహిత తారక రాజయోగ సాధనకు ట్రీట్మేంటు పద్ధతి సహాయకారియే యగుచున్నది.అవసరము కూడ నగుచున్నది. + + మఱియు- ఇతరుఁడు బాధపడుచుండఁ గా చూచి యోగి యూరకుండు టెట్లు? + + "ఆత్మౌపమ్యేన సర్వత్ర సమం పశ్యతి యోర్జున + సుఖం వా యది వా దుఃఖమ్ స యోగీ పరమో మతః" + భగవద్గీత VI .32. + + "ఓ యర్జునా! ఎవఁడు సుఖములోను దుఃఖములోను సర్వులను తనవలెనే చూచునో వాఁడు పరమయోగి" అను భగవద్గీతా ప్రబోధమును గూడజ్ఞాప్తికిఁ దెచ్చుకొందము గాక! + +భృక్తరహితతారక రాజయోగము + +శ్రీ శాస్త్రిగారు ట్రీట్మేంటులో బాగు చేసిన వారితో ఆ బాగు చేయునది తాము కామనియు సర్వాంతర్యామి, సర్వద యామయుఁడు నగు ఈశ్వరుఁడే యనియు చెప్పెడివా రని వ్రాసితిని. వారి గురుదేవులే సాక్షాత్పర బ్రహ్మము! కాని వారి పేరైన ఎన్నడును ఉచ్చరించెడివారు కారు. కారణము- ఈ యోగమును గూర్చి ప్రచారము చేయవల దని సాధకులను వారి గురుదేవులు శాసించియుండు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0050.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0050.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4dd96ecccdc7b946ffde63b65d87b874af131a70 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0050.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +టయే! చరమదశవరకును శ్రీ శాస్త్రిగారీ నియమమును పాటించెడివారు. అంతియేగాక ఆ యొర వడినే తమ్ముగూర్చి గూడ ప్రచారము నిరోధించెడివారు శ్రీ శాస్త్రిగారు. అందు చేతనే లోకమున వారి కృషి తెలియఁ దగినంతగా తెలియఁ బడలేదు. వారి వలన ఉపకారము పొందిన వారిలో కొందఱును, వారి యాంతర్యము నెఱిఁగిన మిత్రులు కొందఱును పత్రికాముఖమున వెల్వరించిన దుఃఖపు వెల్లువ వలననే పలువురు మొదటి సారిగా వీరు యోగ సాధకులని తెలిసికొనిరి. ఎవఁడు లోకమును విడిన పిమ్మట లోకము వానిని కృతజ్ఞతతో స్మరించునో అట్టివాని పుట్టువు గదా ధన్యము! + + శ్రీ శాస్త్రిగా రావలంబించినది భృక్తరహిత తారక రాజయోగము. దీనిని 1910లో కుంభకోణముణ నొక మహాపురుషుఁడు స్ధాపించెను. వారి నామాక్షరములే ఈ యోగమునకు మూలమంత్రము. వారిని స్మరించి నస్కరించిన వారికి బ్రహ్మజ్ఞాన మిత్తు నని వారిప్రతిన. బ్రహ్మైక్య మును పడయవలసినది ఏదో సమాధిదశలోనో లేక దేహము విడచిన పిమ్మటనో గా దనియు, ఈ ప్రజ్ఞాతోనే ఈ లోకము ననే ఈ దేహముతోనే యనియు, వారి మతము. వీరు చెప్పిన వానిని బోలినకొన్ని విషయములు పూర్వ గ్రంధములం దుండవచ్చును. కాని వీరు ఏ గ్రంధము పైనను ఆధారపడి యీ యోగమును ఆరంభింప లేదు.అది కేవలము నూతన సృష్టి! వీరు సర్వస్వతంత్రులు! మిగుల మహిమాన్వితులు! వీరి నీ మండలి వారు సాక్షాత్పర బ్రహ్మముగా తలఁతురు. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0051.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0051.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e643ef9fc77c77635b6b957fd2c7f180a58e939f --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0051.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +పూజ, భజన, హారతి మొదలగు బాహ్యచిహ్నము లేవియు వీరు వల దందురు. వీరిని తలఁచి నమస్కరించి నచో శరీరములో యోగక్రియ ఆరంభ మగును. సాధకుని వంతు సాక్షి మాత్రముగ తనలో జరుగుమార్పులను గమనించుటయే. ముద్రలు గాని, ఆసనములుగాని, ప్రాణాయామముగాని, హఠయోగాభ్యాసముగాని అక్కఱ లేదు. వానిని నిషేధింతురు గూడ! అభ్యాసకాలమున ప్రజ్ఞ సాధకుని స్వాధీనములోనే యుండును. + + ఆహారవిషయమున కఠిననియమము లేవియు లేవు శరీరమునకు చల్లదనమును, పుష్టిని కల్గించు సాత్త్వి కాహారము తిసికోనవలెను. సాధనకై ఇల్లు వాకిలి వదల రాదు. సన్యాసము పనికి రాదు. ఎవరివృత్తి వారు సాగించుచునే సాధన చేయవలెను. సాధకులు తమ్మితరులు గుఱతించుటకై ఎట్టి యార్భాటమును ప్రకటింపరాదు. ఈ సాధన వలన అనేక మహత్తులు లభించును వీని నెన్నఁ డును దుర్వినియోగము చేయరాదు. మఱియు అవి ప్రధానములును గావు. ఈ యోగగౌరవమునకు తగినట్లు సాధకులు తమ ప్రవర్తనను నీతి మార్గమున నడపించుకొనవలెను. + + ఇంకను ఈ యోగమును గూర్చి వ్రాయఁదగిన దెంతయో కలదు గాని ప్రస్తుతమున కింత యే చాలు నని విర మించుచున్నాను. + + గుంటూరు + ఖర కొత్త వెంకటేశ్వరరావు . + శ్రావణ బహుళ విదియ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0052.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0052.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8848dfad5c9edec92088b4de5f4e56976eac428e --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0052.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +శ్రీ నిరంత రానందని శ్రేయసార్ధ + సాధకము, సర్వకిల్బిషబాధకము, స + మగ్రవిజ్ఞానదము, మహామహిమఘనము + శరణ మగు మాకు సద్గురుచరణయుగము + + +సత్యజ్ఞానందాత్మకమగు పరతత్త్వము తత్ప్రుతి కూలగతితో అవివేకజీర్ణారణ్యమున జిక్కి చీకాకు పడుచున్న యనదును నన్ను త్రోవకు దెచ్చి కాపాడిన తీరును మిత్రగోష్టిలో విన్నవించుకొనుటకొఱ కే నా యీ గ్రంధ రచన ప్రయత్నము. దీని రచనమున నాకు పురుషోత్తముఁ డగు గాంధి స్వచరిత్ర రచనావిధానము దారిదివ్వె. గులాబి మొగ్గను గడుపునఁ బెట్టుకొని దాని గ్రంముకొని కఱకు నూగు తొడిమ ఱేకేతొలుత గాన వచ్చినట్టుగా ఉపక్రమమున \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0053.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0053.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e07a01363f29f84d68e8c0af092aed91ba6a4187 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0053.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +నిందు ప్రభాకర నామకుఁడ నగు నేనే కానవత్తును గాని, నాలోని దివ్య తత్త్వపుఁ బూవు వికాసము చెందిన పిదప, నది సువాసనను సౌకుమార్యమును వన్నెలను వెలార్పఁ జొచ్చిన పిదప, దాని గొని యానందింపఁ గోరువారికి నేను తత్ప్రుదర్శకుడనుగానే, యంగుళీగ్రాహ్య మగు తొడిమను గానే యడుగునఁ బడి యుండి కానవత్తును. అప్పుడిది ప్రజ్ఞా చరిత్రమే కాని ప్రభాకర చరిత్రము గాదు. ప్రభాకరచరిత్ర మయినను ఆ ప్రభాకరుడు తొల్లింటి నేను గాక వేఱొకఁ డే. + +పరుషము నిష్ప్రయోజన మబద్ధ మనార్యము చేరరాదు నా +విరచనలందు, డెందము పవిత్రముగా విలసిల్లి సత్యసుం +దరము పరార్ధ యుక్త మగుత త్త్వమునే వెలయింపఁ గావలె౬, +గురుచరణారవిందములకుం బ్రణమి ల్లెదా నేర్మికై. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0054.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0054.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7721e2807a21da1912227e89e81222bc916c22d3 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0054.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సర్వజిన్మాఘ బహుళై కాదశీ మంగళవారమున ఉదయాది 19 గడియలకు జ్యేష్టా చతుర్ధ చరణమున - క్రీ. 1888ఫిబ్రవరి 7 తేదిని-కృష్ణాతీరమున పెదకళ్ళేపల్లి గ్రామమున నేను జన్మించితిని. నా జాతకచక్రము జన్మకాల ఘటి కాది వివేచనలో నా బాల్యమున మా నాయనగారు వ్రాసి యుంచినది కలదు గాని- నేను దని నెల్ల నిందుదాహరింప వల దనుకొంటిని. జ్యోస్యులకు దాని పరిశీలనపు టలజడి వల దని నా కోరిక. + +మా యూరు పూర్వము వేదశాస్త్రాది విద్యావిదులగు విప్రులతో సర్వ వర్ణ ములవారితో విలసిల్లినది. నా పసితనము నాఁటికిఁ గూడ వేద శౌత సాహిత్య విశారదు లనేకులు మా గ్రామమం దుండిరి. శ్రీవత్స గోత్రులగు వెలనాటి వైదిక బ్రాహ్మణుల వంశము నాది. శేషమ్మ మా తల్లి గారి పేరు. సుందర శాస్త్రి మా తండ్రిగారి పేరు. ఆ పుణ్యదంపతులకు నలువురు పుత్రులు, నలువురు కుమారైలును కలిగిరి. నేఁ టికిని సోదరలము న్ల్వురము సుఖముగా నున్నాము. నాకు అక్కగారు అన్నగారు నిద్దఱగ్రాజులు. తర్వాతివా రవరజులు. మా తల్లి పరమసాధ్వి. + +మా తండ్రిగారు కొంత కొంతగా స్మార్త వైదిక జ్యౌతిష శిల్ప సంస్క్రుత సాహిత్యముల నేర్చిన వారు. ఆంధ్ర \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0055.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0055.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5406ee1bd36c5e31fe4b845b0db7446c1da608c7 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0055.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మున మంచి సాహిత్యమును కొంచెము కవితా పరిజ్ఞానమును గలవారు. వైద్య విద్యా విశారదులు. పారంపర్యముగా పురోహితత జీవిక యయినను మా తండ్రిగారు ప్రధానజీవిక వైద్యముగా వర్దిల్లిరి. మా తల్లిదండ్రులు పరస్పరము ప్రేమ మయులు. వివాహమయిన తర్వాత వారెన్నడు భిన్నస్ధలము లలో నెక్కువ నాళ్లు వసించి యెఱుగరట! + +దంపతులు గాఢనుర క్తులగుచో, సత్సంకల్పులగుచో, రసభావానందమయు లగుచో తత్సంతానము చిరంజీవి త్వాది గుణగణ్యమై వెలయఁగల దని ఇటీవలి నా గట్టి యెఱుక. ఇందు కెన్నో తార్కాణ లెఱుగుదును. + +మా తల్లిదండ్రుల ప్రగాఢనురాగము తత్సంతాన మగు మా కింత దాఁక క్షేమారోగ్యదికము ప్రసాదించిన దని నా విశ్వాసము. మా తండ్రిగా రెనుబదిమూఁడెండ్లు నిరామయ దీర్ఘ జీవితము గడిపిరి. వారి తండ్రిగారును నెనుబదిమూఁ డెండ్లు జివించిరి. మా తాతగా రవసాన కాలమున కుమారుని బిలిచి "నాయమా! నీవును నావలె నెనుబదిమూఁడెండ్లు జీవించగల" వని మా తండ్రిగారి నాశిర్వదమును రట! పలుమారులు మా నాయనగా రీ యాశీర్వదమును జెప్పుకొను చుండెడి వారు. వారి యాశీర్వదము మా తండ్రి గారి యెడ ఫలించి నది! మా తలిదండ్రు సంపన్నులు కారు గాని సంపన్నుల కంటె సుఖముగా జీవిక గడపిన వారు. పుత్రుపౌత్రాదులతో మా యూర మాయిల్లు దోసతోటవలె నుండెడిది. మా యింట మా నాయనగారు నూఱింటి దాక జన్మోత్సవములు వారి కాలమున జరపినట్లు లెక్కించుచుండెడి వారు. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0056.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0056.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..49ab38598e975f2221b778d6eb0d804368a18f22 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0056.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఒకనాఁడు తోడిబాలురుతో గోచికూడ లేక వీధిలో చింపిరి కాగితముల నేఱి యేదో పిచ్చి చదువు చదువుకొను చుండఁగా నన్నుఁ జూచి పుణ్యముర్తి కొట్టరువు సుందర రామయ్య పంతులుగారు (వారు మా యూర నేఁ బది యేండ్లకుఁ బైపడిన కాలము బడి పంతులుగా నెలకొని యూరి వారి కందఱకు ప్రాధమికఉదయ నేర్పిన సచ్చరిత్రులు.) నా చేయి పట్టుకొని ఇంటికి గొనివచ్చి మా మాతృ శ్రీ నడిగి గోచి గొని తానే మొలత్రాటికి దాని దగిలించి బడికి గొని పోయి రెండు మూడు నాళ్ళలోనే అక్షరజ్ఞాన మలవరిచిరి. తర్వాత వారిచేతనే మా తండ్రిగారు నా కక్షరాభ్యాసము జరపించిరి. నన్ను నే నెఱుగుటకు ఇది నా తొలిగుర్తు. + +బడిలో నేదో చదువు సాగినది. అన్నింట నేనే మొన గాఁడను.లెక్కకు మాత్రము నిండుసున్న. తెలుఁ గన్న వెఱి తీపు. బడిలోని యుపాధ్యాయులు నాచే పద్యముల జదివించుచు సంతోషించుచుండెడివారు. సంగీతముతోడి చదువు నాఁటికి నేఁ టికిని గూడ నాకుఁ గొఱుకఁ బడని మెఱిక బియ్యమే! సంగీతము లేకున్నను సందర్భస్పూర్తి గలుగునట్లు పసినాట లెక్క కేక్కుడుగ పద్యములు నేను చదువఁ గల్గుట యుపాధ్యాయులకు ముచ్చట గొల్పెడిది. మా చుట్టుపట్టు గ్రామము లన్నింటి కంటె మా యూరనే మా యింటనే సంస్కృతాంధ్ర \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0057.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0057.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..84d0a9d78870f1f05b3d336ea182e4f2c5662318 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0057.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నిఘంటువులు ధర్మశాస్త్రాది గ్రంధ సంచయము నధికముగా నుండెను. గ్రంధములకై యనేకులు మా యింటికి వచ్చెడివారు. అర్ధ మయినంత వఱకు మా యింటఁ గల గ్రంధముల నెడ తెగక నేను చదువు చుండెడివాఁ డను. మా తండ్రిగారు తెలుఁగు మఱుఁగులు కొన్ని తెలియఁ జెప్పు చుండెడివారు. ఈ ముచ్చటలఁ బడి నేని ఇంగ్లీషుకు చదువు నిరాకరించితిని. సంస్కృతాంధ్రములగుచో స్వగ్రామముననే కొన్ని గంటలే చదువఁ డగుట, ఇంగ్లీషుకు తల్లిదండ్రులను, సుఖ భోజనమును విడిచి పెద్దయూరు బందరు పోవలయుట, పదొకొండు గంటలనుండి అయిదు గంటల దాఁక స్కూలుకు పోయి చదువవలయుట, ఊరిలోని మిత్రగోష్టిని విడువవలయుట దుఃఖకరములుగా నా కపుడు తోఁచినవి. నిర్బంధించి మా తల్లిదండ్రులు నన్ను గ్రామాంతరమునకుఁ బంపఁ జాలరైరి.పుత్రువాత్సల్యమును,భోజనాది సౌకర్యములు గ్రామంతరమున కల్గింపఁ గల ధనసంపత్తి లేమియు దానికిఁ గారణములు. + +స్వగ్రామముననే బ్రహ్మణ్యులయిన మద్దూరి రామావ దానులుగారి దగ్గఱ సంస్కృతము, నింత తెలుఁ గు చదువ సాగితిని. పుణ్యమూర్తులు, ప్రాతస్స్మరాణీయులు మద్దూరి రామావధానులుగారు మా తండ్రిగారు నా బాల్య మిత్రులు. సమవయస్కులు. బ్రహ్మముహుర్తమున నిద్రలేచి సరిగా వేళకు సంధ్యా వంద నాగ్నిహోత్రాది ప్రాత రాహ్నికములు నిర్విర్తించుకొని ఒక గంట సేపు ఉంఛవృత్తి నెఱిపి, తొమ్మిది గంటలగుసరి కింటికి వచ్చి, మాధ్యాహ్నికము నిర్వర్తించు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0058.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0058.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c15ba1548052b114e383d0054dcce633095f21b5 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0058.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +కొని పడి కొట్టక పూర్వమే సుఖముగా భోజనము చేసి, విశ్రాంతితో విద్యార్ధులకు పాఠములు చెప్పుటతో శ్రీ వారు సత్కాలక్షేపము జరుపుచుండిరి. పది గంటలలోగా భోజనము కానిచో వారి కొంటికణత తలనొప్పి వచ్చును. వా రతి సుకుమారశారీరులు. వారిని గూర్చి మా తండ్రిగారిని గూర్చి నాఁడుమా యూరి వా రిట్లు వాకొనుచుండు వారు. రామావధానులు గారికి తన కనారోగ్యము కలుగుట ఊరి కంతకు అనారోగ్యము కలుగుట- సుందరశాస్త్రిగారికి తన కుటుంబమున కనారోగ్యము కలుగుట యూరి కంతకు ననారోగ్యము కలుగుత-అని. తమ, తమ కుటుంబపు టనారోగ్యాములకు వీరు గజిబిజి పడునంతగా ఇతరుల యనారోగ్యముల గూర్చి వీరు గజిబిజి పడువారు కారనుట దీని తత్త్వము. + +మా యింటి దగ్గఱ నే సాలెవీధిలో సాలెవారు వారి గురువగు భావనఋషికి ఉత్సవము జరుపుచుండరి. నా వయస్సప్పటికి ఎనిమిదో తొమ్మిదో ఉండును. సంజ వేళ 7, 8 గంటలప్పుడు భోజనము చేసి అక్కడ జరుగుచున్న యు త్సవమును జూచుట కేగి యట్టట్టే నేను మైమఱచి నెల వ్రాలి పోయితిని. అక్కడి వారు మైమరు పాటు కలుగుచుండుట నా వల్ల విని నన్నిం టికి గొని వచ్చిరి కాబోలును! ఎంత సేపయినదో! మా తండ్రిగారు దగ్గఱ శివకవచము పారాయణ చేయుచుండగా మెలకువ వచ్చెను. నా కేమియు బాధ గోచరింప లేదు. అంతే. అటుపై సాధారణముగా జాతర్లకు, దేవోత్సవములకు నే నంతగా వెళ్ళ నుత్సహింప కుండు టే జరుగుచు వచ్చినది. పై \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0059.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0059.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..78c8095229bf816c9c1e88e74162d0bb70cfa52d --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0059.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +సందర్భమున నాకు మైమఱుపాటేల కలిగెనో అప్పు డెవ్వరికిని నెఱుక కందలేదు. పెక్కేండ్లకుఁ దర్వాత నాకే అది తెలియ వచ్చినది. అర్హ సందర్భమున దాని చెప్పుదును. + +పదేండ్లవయసు రాక ముందే యిట్టిది మఱొక సంఘటన! మా యూర కలరా తీవ్రముగా వ్యాపించినది. ఊరిలో నీ దుర్యాధి వ్యాప్తికి చింతించుచు గుమిగూడి సంభాషించు పలువురలో నేఁడుమాటాడిన వారే రేపు దాని వాతఁ బడుట, మరణించుట జరుగసాగెను. గ్రామస్థు లేన్నెన్నో తంటాలుపడిరి. గ్రామ దేవతలకు ఇతర దేవతలకు మ్రొక్కు కొనిరి. వ్యాధి కొన్నాళ్ళుకు తగ్గిపోయినది. తగ్గిన వెంటనే పెద్ద యెత్తున నాయా దేవతలకు జాతరలు సాగించిరి. ఆ దేవతల యాకృతులు, వారిని గూర్చిన పంబ వారికధలు, జంతుబలులు నాకు చాల రోతను భీతిని గోల్పసాగినవి. దేవత లిట్టివారా? ఈ అర్చన లేనిటి? అని నేను పలుక సాగగా చుట్టుప్రక్కల వారు దేవతలు నాపై కోపగింతు రని ఊరికి చెఱువు చేయుదు రని మాటాడకు మని నాపై కోపగింపసాగిరి. ఆ జాతర తుదినాడు కొర్లంక యను పేరి దేవత కొక బండి గట్టి దాని మిఁద గసిగాలలో పందిపిల్లల నైదింటిని గ్రుచ్చి అవి గిజగిజ కొట్టు కొనుచు మరణయాతన మనుభవించు చుండగా నూరేగించి యూరి బయట ఆయా దేవతల కంపకములు చేసిరి. + +నాఁటి దుర్దర్శనము నేఁటికి కనుల గట్టినట్లు గాన వచ్చుచున్నది. ఊరివారు జాతర సరిగా సాగె నని సంత సింపసాగిరి. గొప్ప సంక్షోభంముతో నేను దుఃఖింపసాగితిని. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0060.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0060.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..faad31bdb73b51673847dc69edfa0e4615c805dd --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0060.txt @@ -0,0 +1 @@ +మరణమును గూర్చి, మరణానంతర స్టితినిగూర్చి, పుట్టుకను గూర్చి పుట్టుకకు పూర్వ స్థితిని గూర్చి, దేవతలను గూర్చి నిరంతరం చింత నాకు రేగెను. పెద్దల నడుగాజాల నైతిని. తోడి వయసువారికి నా గోడు తెలుపుట వ్యర్ధమయ్యెను. వీని యాధార్ధ్యము తెలియవలె నని రాత్రులందు భగవంతునికి మ్రొక్కి కనులు మూసికొని చూడసాగగా చిమచిమ చిమ్మ చీకటి నన్ను చుట్టుముట్టి మహాసముద్రమువలె గోచరింప సాగాను. దాని మధ్య భాగమున నే నున్నట్టు తెలియును. అనంతముగా నన్ను చుట్టుముట్టి యున్నట్టి యా యంద కారము పొడుగుగా నున్నదా, చతురస్రముగా నున్నదా అని కూడ జూడ దొడగితిని. అది యేదో గోళాకారముగా నున్నట్టు తోచును. దాని నడుమ నేను ఉన్నాను, ఉన్నా నన్న ప్రజ్ఞ మాత్రము మినుకు మినుకు మనుచు గజిబిజి పాటుతో దోచుచుండెను. ఎన్ని రాత్రులో యిట్లు నిద్రపట్టు నంతదాక చూచుచునే యుంటిని. ఒకటే యంధకారము నే నున్నానన్న యెఱుక, మెలకువ మాత్రము ధైర్య చ్చాయను గొల్పసాగినది. అట్లు కనులు మూసికొని బైటను జుచుచున్నట్లు చూచుటే కాని యప్పుడు నా దేహములోనికి జూచుకోనుటకు యన్నది నే నెఱుగను? అట్లు చూడ లేదు. బైటి యంధకారగోళమున నుండి నా ప్రశ్నలకు సమాధానములు దొరకలేదు. నేను చచ్చిపోయితిని. తర్వాత! అనుకొనెడి వాడను. అప్పుడీ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0061.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0061.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0e0a550b24b4906c54619bdc8a92956ae34d8829 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0061.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +చీకటిలో నేను లేను అని తోచెడిది. బ్రతికి ఉన్నాను అను కొనెడివాడను. ధైర్యము తోచి మినుకు మినుకు మనుచు అణుమాత్రుడను ఉన్నాను- అని తోచెడిది. ఎంత తంటాలు పడినను ఇంతే. ఒకనాడు నాలో చర్చ. ఎందుకు పుట్టితిని? చచ్చితిని గనుక ఎందుకు చచ్చితిని? పుట్టితిని గనుక చచ్చితిని సరే- మరల పుట్టుకుండరాదా? పుట్టితిని సరే-చావా కుండ రాదా? తోచదు ఇట్టు మనోమాధ నము జరగగా చివరికి తేల్చు కొన్నాను. నా పుట్టుక నే నేఱుగును. అంతా చీకటే ఇప్పు డేదో నేను ఇట్టు మినుకు మినుకు మనుచున్నాను. ఇది ఆరిపోతే ఏ మవుతుందో తెలియలేదు. వెల్తు రెక్కడు న్నది? నే నున్నా నని మినుకు మినుకు మను అణుమా త్రపు వెల్తు రే యున్నది, ఇది ప్రజ్వరిల్ల రాదా? ఈ చింత హెచ్చయినది. జాతరల మిఁద రోత మఱీ హెచ్చినది. + +ఆ కాలముననే అప్పటికి నాకు పదేండ్ల వయ సుండ నో, ఉండదో మాయుర శివరాత్రృత్సవము గొప్పగా సాగును, మా చుట్టుపట్టుల యుళ్ళు కెల్ల మాయూర గోప్పశివ క్షేత్రము. అక్కడ నాగేశ్వరస్వామి యని శివలింగ మున్నది. అమరావతివలె నదియు బ్రాచీన శివ క్షేత్రము ఎంత ప్రాచీన మయినను నది బౌద్ధమత వినాశ చిహ్నముగా వెలసినదే యని నా నమ్మకము. అక్కడ శివలింగ మొక బౌద్దస్తూపశిలయే యని యిటీవాలి నా నిశ్చయము. అక్కడి దేవాలయమున అర్ధ ధర్మచక్రము గల బౌద్ద స్తూప శిలలున్నవి. కంటకనేల (గంటసాల) స్తూప విధ్వంసనానంతర \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0062.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0062.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc9f4a0ea6e607d26cec3cbd3ae1c8773230bf05 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0062.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మక్కడి స్తూప శిలలు చుట్టుపట్టుల దేవాలయ నిర్మాణముల గంటసాల స్తూపపు సూచిశిల యొకటి మంగి యువరాజు శాసనశిలగా మారినది. క్రీ. శ. 6,7 శ తాబ్దములకే బౌహద్ద్ స్తూపములు గొన్ని యైనను విద్వంసము చెందిన వనదగును. మా యూరి శివలింగంము జనమేజయ సర్పయాగస్దానమందు అనంత, వాసుకి, తక్షక కర్కోటక, మహానాగ కుమారుల చేత సుప్రతిష్ఠిత దివ్యలింగ మని పదు మూఁడువ శతాబ్ది నాఁ టి శాసన మున్నది. + +ఒక శివరాత్రి నాఁడు జగజ్జ్యోతి వెలిగించు వేళకుఁ జాల ముందుగానే నే నక్కడకు జేరితిని. కొన్ని మణుగుల నేతి కుండులో గొప్ప జ్యోతి వెలిగించిరి. నేను తిరిగి వచ్చుటలో గోపుర ద్వారమున జనసమ్మర్దములో నలిగి పోయి క్రింది పడితిని. మా మిద నుండి యే జనము నన్ను చింపరిగుడ్డను దొర్లించుకొనుచు నడచినట్లు నడవజొచ్చిరి. చచ్చితి నను కొంటిని. ఊపిరాడదు ఎట్లో నన్ను కాళ్ళతోనే దొర్లించుచు గోపుర ద్వారము వెలికిపో పడదన్నిరి. బయటకు వచ్చిన తర్వాత నెమ్మదిగా ఒంటరిపట్టుకు దొరలి చాలాసేపు విశ్రాంతి గోన్నపై చక్క బడతిని. నాటినుండి గుళ్ళు గోపురములు జాతరలు నాకు దూరమయినవి. + +మఱొకప్పుడు మా చుట్టుపట్టుల యూళ్ళ నెల్ల ఒకానొక యలజడి రేగినది. అది యిట్టిది- ఒక నాఁ డుదయమున నుండి సాయంకాలము దాఁక ఊరివా రెల్లరు ఊరి వెలుపల వసించి అక్కడ వంటలు చేసికొని దేవతలకు నైవేద్యము \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0063.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0063.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ecec8dd107ab6386dc8f6b7c99e2cb48c07d9510 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0063.txt @@ -0,0 +1 @@ +చేసి భుజింపవలయును. ఇంటి వాకిటితలుపుల మిద శ్రీ వైష్ణవ నామ మంటించవలెను. మెడలో సొరకాయ పెంచిక కట్టుకో వలెను. అట్లు చేయకున్నచో మహానర్దము వచ్చును. ప్రతి యింటి వాకిటి తలుపులమిద నామములు వెలయించిరి. ఎక్కడివో యెండు సొరకాయ బిళ్లలు (అమ్మిరిగాబోలును) వచ్చినవి. జందెములకు, మెడహరములకు.మొలత్రాళ్ళకు నందఱు వానిని కట్టుకొనిరి. ఊరి వెలుపల వంటలకు పయన మగుచుండిరి. మా నాయనగా రిందుకు ప్రతికూలురు- ఊరి వెలుపల కందఱును వెళ్ళిన పిదప దొంగ లూరు దోచుకోగల రని. మునసబు కారణాలు దైవభీతితో నే జాగ్రత్త వహింతు మని మాట యిచ్చిరి. కొంద ఱెవ్వరైన నూరు విడువకున్నచో తర్వాత నేదేని యాదృచ్చిక ముగానే ఆయెను- గ్రామమున కీడు దాపరిల్లినచో దాని తాకిడి ఊరు విడువని వారి మిఁ ద పడగలదు. కాన మాఱుమాటాక యూరు విడిచి వెళ్ళవలసి నదే యని యందఱు తీర్మానించు కొనిరి. మేము మాత్రము యింట పులిహొర చేసికొని యది మూట గట్టుకొని ఊరి వెలుపలకు వెళ్ళి అక్కడ దేవతకు దాని నివేదించి భుజించి యింత మజ్జిగ త్రాగి యింటికి రాదగు ననుకొంటిమి. నన్నందుకై కరివేపాకు తెచ్చి పెట్టు మనిరి. ఊరిలోని వారందఱు నాహరసామగ్రులతో నూరి వెలుపలకు వెళ్లుచుండిరి. దొడ్డిలో కరివేప చెట్టు గల బ్రాహ్మణుల యింటికి వెళ్ళి కరివేపాకు నడిగితిని. వారు నూరి వెలిపలికి పయనమగుచుండిరి.' కరివేపా కీయ వీలు లేదు. మేము వెళ్లుచింటి' మనిరి. నేను \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0064.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0064.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8fdff30087559d7a3e63b83ed3ddae4198b8d281 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0064.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +దొడ్డిలోనికి వెళ్ళి గోసికొని పోవుదు నంటిని.' తలుపులు తాళములు వేసినాము.వల్లగా'దనిరి - దొడ్డివైపున వెళ్ళి కోసి కొందు నంటిని. వల్ల గాదు పొమ్మని వారు వెళ్ళిపోయిరి. నేను దొడ్డివైపునకు వెళ్ళి చెట్టు కేసి చూచుచుంటిని. కొందఱు నన్ను జేర వచ్చిరి. కరివేపాకు కావలె నంటిని. ఎందుకు కనిరి? ఈ దేవతకు ద్వారమున కరివేపమండ కట్టవలె నట! అందుకు గావలెనంటిని. అంతే నాకొక మండ గోసి యిచ్చిరి. తర్వాత ఒకరొక రే ఒక్కొక్క మండ చొప్పున విఱుచుకొనిపోయి ద్వారతోరణముల కెక్కించిరి. చెట్టున ఒక ఆ కేని మిగుల లేదు. మరునాఁడింటి వారు వచ్చి ఆ దుండగము నేను చేసిన దని గుర్తించి నన్ను దండించినంత నిందించిరి. నే నబద్ధ మాదినందుకు ఫల మనుభవించితిని. + +దైవముపేర సంఘమున అలజడి పుట్టించుట సుకరమనీ, అది దిద్దు టంత సుకరము గాదనీ. సంఘము విద్యా విజ్ఞానవంతమై మొత్తముమిఁద వర్దిల్లిననే గాని యిట్టి చేట్టలు దోలగింప సాధ్యముకాదనీ విన్నవించుటకే ఈ విషయముల నిక్కడ వ్రాసితిని. మతము, వైద్యము, జోస్యము, ధర్మము, ఆచారము ఇత్యాది సంప్రదాయ సంకేతములతో చెడుగు లేన్నెన్నో సంఘమున దిద్దఁ గుడురనివై మొద్దువారి కదల కున్నవి. వ్యాపించుచున్నవి. మూఢవిశ్వాసముతో వాని ననువర్తించులోక ముండ ట చేఁదత్ప్రు చారకులు వానిని స్వయము విశ్వసింపకపోయినను వాని వలని లాభముచే లోకముచే పలుకుబడి సాగించుకొను చున్నారు. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0065.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0065.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..84ba3a2f309362f15c792c2ed86d2bdaebe5892f --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0065.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +కొందఱు సగ మెఱుకతో నన్నింటిని బాటించు చున్నారు. + +ఇటీవల జరగినవిషయ మొకటి. + +నామిత్రున కొకనికి ముక్కులో పెద్దకురుపు లేచినది. ఆతని కాయుర్వేద వైద్యమునఁ గొంత నమ్మకము. మిత్రుఁ డొక ఆంగ్లవైద్యుడు దానికి ఆపరేషన్ చేసి సులువుగా దొలగింతు ననుంచెడెను. వ్యాధితుఁ డు పిరికి వాఁ డు. కూరగాయ దేశీయవైద్య మెఱిగినమిత్రుఁ డొకఁ డు నఖమును అనగా చేతిగోటిని నువ్వుల నూనెతో గాచి గోర్వెచ్చగా ముక్కలో రెండు బొట్లు వేసిన నది మాను ననెను. తోడనే ఆతని తల దన్నినమిత్రుడు ఇతరులగోటికంటే తనగోరు కత్తిరించి వేసికోనిననే మాఱీ మంచిదనెను. నాకు వెఱులు వేకులు నెత్తసాగినవి. ఇట్లంటిని.' అతఁ డాపన్నుఁ డు గానున్నాడు. ఆ శాస్త్రీయముగా నెఱుక లేని మొఱకు వైద్యములఁ జెప్పకుఁడు'.' నే నెందఱకో ఈ వైద్యముచే ముక్కులో కురుపులు మాన్పితిని. ఎఱుక లేని వైద్యము కాదిది' యని తొలియాతఁ డనెను. రెండవ యాతఁ ' డిది య శాస్త్రీయము గాదు. కొన్ని వ్యాధులకు తన శరీరములోని రక్తమునే ఒక చోటనుండి మఱొక చోట ఇంజెక్షన్ చేసి వ్యాధుల కుదుర్చుటను ఆంగ్లేయులు గుర్తించిరి కాదా! ఇది ఎంతో పూర్వమే మన వారు కనిపెట్టి సాగించిన విధానము. నేను నాకే కురుపు లేవగా నా చేతిగోరే వేసి కాచిన నూనెతో కురుపు మాన్పికొంటిని' అని నన్ను మాటాడకుండఁ జేసెను. నాలో ఇంతంతనరాని యశాంతి. ఇది చేసిన రోగి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0066.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0066.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b46313ed5eaaa185ffead64b1ed7ee82d0a4dc60 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0066.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చెడిపోక పోయినను గుణము కల్గక పోవచ్చునని యారాట పడ సాగితిని. మద్రాసులో ఉన్న నాళ్ళవి. ఓరియంటల్ లైబ్రరీకి వెళ్ళి 'నఖము'గణములకై వెదకితిని. అక్కడ ఆయు ర్వేద వైద్యశాలలో పని చేయుచున్న మిత్రున కిది తెల్పితిని. 'నఖ' మనఁ గా చేతి గోరు కాదనీ, అది సుగంధద్రవ్యమనీ, నత్తగుల్ల వంటి జలజంతువుల గుల్లల మూతచిప్పయనీ యాధార్ధ్యమును గుర్తించితిని. వెంటనే రోగిని దానినెఱిఁగించి మంచి వైద్యము చేయించుకో గోరితిని. తర్వాత ఆపరేషన్ జరగెను. ఆతఁడు స్వాస్ధ్యము చెందెను. + +అంతంరంగంమున విస్పష్టపరిజ్ఞానపుతీరు గోచరింపని వారు చేయు సాహసకార్యము లిట్టివి! ఎఱుక కందనియౌషధమును జాలినంత యెఱుక లేనివారు ప్రయోగించుట, ఏదో జరుగు చుండుటయుఁ గా వైద్య విధాన మున్నది. అంతరంగమును పీల్చుకొని యంత రాత్మాభిముఖముగా బయనించుచు సత్యజ్ఞానానందముల నంతలతల ననుభవింప నలవడిన వారి ప్రజ్ఞలే ప్రపంచోప కారకము లగుచుండును. + +ఇంచుమించు నాపదియేండ్ల ప్రాయముననే నాకడ గొట్టు సోదరికిఁ జాల జబ్బు చేసినది. జీవితము నిలువ దేమోయని యందఱు సందేహించు స్థితి కలిగెను. తర్వాత స్థితి యెట్లుండునో యని మాకు చల్దియన్నము వడివడిగాఁ బెట్టిరి. మాతో వావిడిచి చెప్పకున్నను ఇంటిలోని యలజడిని \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0067.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0067.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5135b49cabb6b592c8e1dab46700bd0036f8cf25 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0067.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +గుర్తించి నేను బెంగతో నెవ్వరికిని గానరాకుండ గుడిలోని కరిగి యక్కడ నొకమూలలో రక్షించు మని యాబిడ్డను గూర్చి భగవంతుని గూర్చి యేమేమో ద్యానింపఁ జొచ్చితిని. ఇంటికి మధ్యాహ్నపుఁ దిండికి రాలేదు. ఇంటిలో అలజడి కొంత తగ్గినది. రెండు మూఁడు విరేచనములయి బిడ్డ తేటగా నున్నది. అపాయభాయము తొలఁ గినది. అందఱును భోజనము చేసి నేను గానరాక పోవుట గుర్తించి వెదక సాగిరి. మిత్రులిండ్లలో నెక్కడను నేను గానరాలేదు. ప్రొద్దు గ్రుంకు వేళ కావచ్చినది. మా నాయన గారికి వెఱపు కల్గినది. వెదకఁ గా వెదకఁ గా తుదికి గుడిలో నక్కియున్ననన్ను గనుగొని బిడ్డ క్షేమ మెఱిఁగించి చాల దుఃఖించినన్నింటికిఁ గొని వచ్చిరి. పసితనము నాఁ టినుండియు వ్యాధికి మృతికి నేను తార్మారయి పోయెడి వాఁడను. ఏమియు తోచక చేయఁ గల్గినది లేక ఇంత నిలువలేక ఎవ్వరును గుర్తింపఁ జాల రని గుడిలో నొక మూల నక్కి నాఁ డు నేను దైవప్రార్ధనము చేసితినే కాని దానికి ఫలితముండు అని యానాఁ డు నే నేఱుఁగను. + +మా నాయనగారు వైద్యవృత్తిలో రోగులకడ కటువుగా సొమ్ము పుచ్చుకొనుచుండిరి. ఒక సందర్బమున వ్యాధితుని యార్తికిఁజకితుఁ డ నయిన నేను మా నయనగారిని సొమ్ముకి నిర్బందింపక మం దీయఁ గోరితిని.' ముందు వ్యాధి కుదుర్చుఁడు. వాని చేత సోమ్మిపుడు లేదు. నెమ్మదిగా ఇయ్యఁ గలఁ డు. ఇయ్యక పోయినఁ బోనిండు. మికు పుణ్యము దక్కు' నంటిని. రెండు నిమిషము లాలోచించి ' నాయనా! ఈ కాఠి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0068.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0068.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1994269d734eae95c39b579d2ae68b51d29a40a5 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0068.txt @@ -0,0 +1 @@ +న్యము మీమీమిద ప్రేమ చేతనే నేను పూనావలసెను. నే నిట్టి కాఠిన్యము పూనకున్న సొమ్ము రాదు. అది యార్జించినఁ గాని మిషోషణము సాగదు. మీమీది ప్రేమ నన్నితరుల మిఁద నింత కఠినునిఁ గావించినది' అనిరి. కనుల నీరు గ్రుక్కుకొని యూరకుంటిని. ఆ సంభాషణము నాలో మఱుపురాక కుదుర్కొని నాఁటినుండి నన్ను వేధింపజోచ్చినది. దానినిర్వాహము ముందు తెలియఁగలదు. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0069.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0069.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c12cd45a7cffe8ddfcbf06c799a89f9a306183c5 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0069.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పురోహిత వృత్తి నాకు మిక్కిలి రోత గొల్పినది. అది శాస్త్రగర్హిత మాన్నకారణమునఁ గాదు. ప్రాచీనధర్మశాస్త్ర ప్రకారము చూచినచో నేఁడు బ్రాహ్మణు లవంలంబించుచున్న వృత్తు లనేకములు శాస్త్రగర్హితములే! భృతకోపాధ్యాయత్వము, వైద్యము, గాయకత్వము, వడ్డివ్యాపారము మొదలయిన యింక నెన్నో యింతకంటే నీచము అగువృత్తులు ధనలభ్దికి బ్రాహ్మణులు చేయుచున్నారు. అయినను అవి నిందితములు గాకున్నవి. అట్టిచో నిక బ్రాహ్మణులే చేయవలసినవి పూజరితనము. పురోహితత గర్హితము లేలకావలెను? సంఘమున కావశ్యక మైనకులవృత్తి యేది గాని గర్హితము గారాదు. అయినను పూర్వులెల్లరు నవలంబిం చిన దైనను పురోహితత నాకు సమ్మతము కాలేదు. అది నేఁడు వట్టిబూటకముగా సాగుచున్నది. నూటఁ దొంబదిపాళ్ళు పురోహితులను గోరువారు వారియం దాదరము గౌరవము లేని వారు. ఏదో యలవాటున బాటించుచున్నా మన్న తృప్తికై కర్మలాచరించుచున్నారే కాని పరమార్ధబుద్ధితోఁగాదు. + +ఆ యాచరించుకర్మలును ప్రయోజనమును, సన్నసన్న గాఁ గోల్పోవుచు వచ్చి యర్ధరహితములైన బాహ్యడంబరములుగాఁ బర్యవసించినవి. నిజముగా వాని \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0070.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0070.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0bf7e45a32ca41252d2226a76806508b42923c1c --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0070.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +యెడ శ్రద్ధ గలవారు స్వయము వాని నభ్యసించి నిర్వర్తించు కోగలరు. అట్టివారు స్వయము పరమార్ధబుద్ధితో నాచరించుచుండువారినే పురోహితులను వరింపఁ గలరు. పురోహితత వంశాచారముగా వచ్చుచుండుట చేనం దెన్నో భ్రంశములు చేరినవి, బ్రాహ్మణులలో వేయింటి కోక్కరయినను సరిగా నగ్నిహోత్రముల నంచుకొనువారు నేఁ డు లేరు. శ్రౌతసంప్రదాయమే యుత్సన్న ప్రాయ మైనది. ఉపనయనమునాఁడు, వివాహమునాఁడు మాత్రము చేయునగ్ని కార్యము, దానిని సరిగాఁ జేయనందుకుఁ బ్రాయశ్చిత్తములు, హోమములు పురోహితును వింత పాటలు నటలు నయిపోయినవి, కాళిదాసు నాటకములందు విదూషకుఁ డెట్టి పూజ్యత బొందినాఁడో నేఁడు వివాహోపనయనాది కర్మలందు పురోహితుఁ డు నట్టి పూజ్యతనే పొందుచున్నాఁడు." అశ్రద్ధపితాళ్ళకు ఆకతాయి తర్పణ' మన్నట్టు ఆశ్రద్ధదానుఁ డయిన గృహస్థుకుఁ దగినట్టే యవాకుల పురోహితు లేర్పడినారు. కనుక నీయవహేళిత వృత్తిలో ప్రవర్తింపరాదని, సంభావనలకు, భిక్షములకు నేనిది నేర్చితి నది నేర్చితి నని యాచనలకుఁ బోరాదని పసినాఁటనే నేను నిర్ణయించు కొంటిని. + +నా కుపనయన మయినది. సంధ్యావందనాదికము నిర్దుష్టముగా నేర్చుకొంటిని. సంధ్యాభాష్యము చదివి యర్ధము తెలిసికొంటిని. ఇంటిదగ్గఱనున్నచో నిక వైదిక వృత్తికిఁ జోరపడవలసి వచ్చెడి దేమో కాని ఈశ్వరుఁ డను గ్రహించెను. చల్లపల్లి విద్వాంసులు, మహర్షి కల్పులు శ్రీ అద్దేపల్లి సోమనాధశాస్త్రులు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0071.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0071.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..89a67b79c2008d559788ae75159e9c853a53082a --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0071.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +గా రప్పుడప్పుడు మా గ్రామమునకు విచ్చేయు చుండువారు. ఎడ్వర్డు పట్టాభిషేకము జరగినపుడు నే నేవో సంస్కృత శ్లోకములు రచించితిని. వారు విచ్చేసి నా రచన వినినన్నుఁబ్రేమించిరి. వారు విజయనగరమున భీమాచార్యులుగా రను తర్క విద్వాంసు లకడ సంగమేస్వర శాస్త్రిగారితోఁ గలసి పెక్కేండ్లు తర్క శాస్త్రము నభ్యసించి తొలుత మా గ్రామమున నెలకొనఁ గా నేదో తీవ్రానారోగ్యము కలుగఁ గా మా నాయనగారు వారి కౌషధ మిచ్చి వ్యాధి కుదిర్చిరఁట! తరివాత వారు చల్లపల్లి చేరిరి. ఆ యనుబంధమున వారు మా యింటికి విచ్చేయుచుండువారు. వారిదగ్గఱఁ జదువుకొనుటకు నేను చల్లపిల్లి చేరితిని. లఘుకౌముది చదువ నారంభించితిని. కాని వారు పాతంజల యోగసూత్రములను గూడఁ జెప్పిరి. అందుఁ జదివిన విషయములు నాలోఁ జొచ్చుకొని పోయి వింత యోచనలఁ గొల్ప సాగినవి. వారు తెల్లవారుజమున నిద్రలేచి రాత్రి పండ్రెండు గంటల దాకఁ ననుష్టానముతో తపోమయులుగా విరాజిల్లుచుండెడివారు. విద్యార్ధుల మగు మమ్ము గూడ నట్లు చక్కదిద్దఁజూచుచుండెడివారు. కర్మానుష్టానములమీద నా కేటికో శ్రద్ధ కలుగకపోయెను. బందరులో శ్రీ చెళ్ళపిళ్ళ వెంకట శాస్త్రులు గారు హిందూ హైస్కూలులో తెలుఁగు పండితులుగా నప్పు డుండిరి. + +ఇంటివాకిటఁ గూర్చుండి నేను పాఠము చదువుకొను చుంటిని. లోపల ఇల్లూడ్చుట జరుగుచుండెను. ఆదుమ్ము వాకిటికి వచ్చుచు నా మీదను సోకుచున్నది.' సమ్మార్జనీ రజ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0072.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0072.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0c9e2b14867e4b121f65b7922464e4649aa858ff --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0072.txt @@ -0,0 +1 @@ +శ్చైవ శక్రస్యాపి శ్రియం హరేత్' అని కలదు. ఇక్కడే కూర్చుంటి వేమి యనిరి. చూడలేదు అంటిని.' అది కాదు. శాస్త్రవిశ్వాసము లేదు' అనిరి. ఊరకుంటిని. వా రవతలికి వెళ్ళిన తర్వాత ' దుమ్ము మిఁదఁ బడుట రోతే! నేను పుస్తకముమీది దృష్టితో ఉండి గుర్తింపఁజాల నయితిని. గురువులవా రన్నట్టు నిజముగా నిట్టి శాస్త్రము మీద విశ్వాసము నాకు లేనట్టే ఉన్నది' అని యేదో ప్రక్కనున్న మిత్రునితో ననుచుంటిని. అది విని శాస్త్రులవారు నన్ను చీవాట్లు పెట్టిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0073.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0073.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..08be657c9143da87cececbea160bc91abb4ce062 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0073.txt @@ -0,0 +1 @@ +ఏదో సందర్భములో నా పసి (అయిదు ఎనిమిది సంవత్సరముల నడిమి) వయస్సుననే ఆంజనేయుని దేవళమున బ్రాహ్మణ సంతర్పణము జరుగుచున్నది. నేను నున్నాను. బీటలు వాసి శిధిలముగా నున్న గుడి తలుపుసందున నుండి యెవరో తొంగిచూచిరి. ఆరగించుచున్న లోనివా రది గుర్తించి గద్దించిరి. బైటి మనిషి వైదొలగెను.మె మందఱము భుజించి వెలికి వచ్చితిమి. సాధు వొకఁ డాకొని యక్కడుండెను. ' నేవే కదా తొంగిచూచిన' దని భుక్తానులి ప్తులగు మావా రడిగిరి.' అగునండి! లోని సందడి విని గుడి కదా! లోని కళకళ మేమో అని చూచితిని. భుజించుట చూచితిని. మీరు గద్దించితిరి. మి భోజనానంతర మాకొన్న వానికి నా కింత యన్నము పెట్టుదు రేమో అని కూర్చుంటిని' అనెను.' బ్రాహ్మణ సంతర్పణము చెడగొట్టితివిరా దుర్మార్గుఁడా' యని మావారు చెడదిట్టిరి.' అయ్యా! మి రింత యన్నము పెట్టిన నా కడుపు నిండును గాని మి భోజనము చూచినంత మాత్రమున నాకేమి యొలుకు నండీ! లోన భుజింప వలసిన బ్రాహ్మణు లున్నారు. అంతా ముగిసేదాకా నీకు పెట్ట వీలు లేదు. పొ! తొలగిపొ' మ్మని ఒక మొనగాడు బ్రాహ్మణుఁ డుదరము నులుముకొనుచుఁ దిట్టెను. మిట్టమధ్యాహ్నము పన్నెండు గంటల వేళ! \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0074.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0074.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5a6471bee3dc10fb4ca65d2d431f74330a8420a1 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0074.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఆ సాధువు కన్నీరు కార్చుచు ఆకసముకేసిచూచి తలవాల్చి కేలుదోయి సుర్యభాగవనునికి మోడ్చి 'తండ్రీ!నేనేపాపమునెఱుఁగను. నన్ను వీరు తిట్టుచున్నారు. సర్వసాక్షివి! చూచుచున్నావు! కనికరించు మో దేవా! అని చేతి కుండిలోని నీటితో బిక్కమొగము కడుగుకొని యక్కడ నుండి వెడలిపోయెను. ఆ సాధు వట్లు సూర్యునికి మ్రొక్కుచు మండుటెండులో మాడుచు నాడినపలుకుకు నా గుండెలలో వేడిగా నాఁటుకొనెను. ఒడలు జలదరించెను. ఇంటికి వెళ్లునప్పటికీ తివ్రజ్వరమువచ్చెను. మూఁడు నాళ్ళు చాల బాధపడితిని. ఆ బ్రాహ్మణుని ధౌర్త్యము, ఆ సాధువు జాలిమాటలు నాలో నా మూఁడు నాళ్లు నెంతో గందర గోళము గల్గించినవి. మా తల్లిదండ్రుల కీ గొడవనేనుతెలుపలేదు. క్రమక్రమముగా నా జ్వరము తగ్గినది. ఆ మూఁడునాళ్ళ శరీరకంపములో నాలో నెంతో లోతున నేదో భావము పాతుకొని పోయినది. ఈ సంభవము మాత్రము నాకు పలుతూరులు స్మృతిపదమున మెలగుచునే యుండి నది. కానీ అది లోఁ బాదుకొనిపోయి నాలో నుండి వెడలించిన వివేకజ్వాలలను మాత్రము నే నిటీవలనే _ ఈ విషయము వ్రాయుచున్నప్పుడే- స్పష్టముగా నిరూఢముగా నెఱుఁగ గల్గితిని. + +పండ్రెండేండ్లకు ముందు మా మాతృ శ్రీ దివ్యధామ మందగా ఔర్ధ్యదైహిక కర్మకలాపము మాయన్నగారుచేసిరి. నేనుతద్దినముపెట్టువానితమ్ముఁడనుగా దగ్గఱనుంటిని." జ్యేష్ఠనైవతుకర్తవ్యం" అను శాస్త్ర నిర్ణయము చొప్పునే నేను పాటించి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0075.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0075.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7770f3b670f09a499853b5757984bf8599d766a9 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0075.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +తిని. వచ్చిన వైదిక బృందము నేను కర్మ కలాపములు చేయ కూరకుంటి నని గర్హింప సాగిరి. శాస్త్ర నిర్ణయమును మా యింటి ప్రక్కనే ఉన్న సాంబ శివ శాస్త్రిగా రను విద్వాంసులు నిరూపించి యా వైదిక గోష్టిని నో రేత్తకుండఁ జేసిరి. అప్పుడు కర్మకలాప మంతయు ముగిసిన తర్వాత అన్నాతురులగు ప్రజలకు వర్ణవిభేదము లేకుండ ఒక నాఁ డెల్ల నేడెనిమివందలమందికి సంతర్పణము గావించితిమి. సంకల్పము నాది గాని నిర్వాహ మెల్ల మా తమ్ములు చేసిరి. వీధి యెల్ల శుభ్రపఱచి విస్తళ్లు వేసి భోజనములు పెట్టితిమి. కొందఱు వీధి యెల్ల చండాల భోజనముతో నంటైనదని గర్హించిరి. చుట్టుపట్టుల యూళ్ళ నలజడి రేగను. మా నిర్ణయము నిర్వక్రముగా సాగెను. ఇట్టి సంకల్పము నాలో పొడముట నా బాల్యమున నాలోఁ గుదుర్కొన్న యవయక్తభావ కారణమున నుండి వెడలిన కార్యవికాసమే యగుట నిటీవల గుర్తించితిని. + +మరియు ముక్త్యాలలో జరిగిన నా కుమారుని వివాహామున గూడ నక్కడి సర్వ జాతుల వారికిని, పాకీ వారికి గూడ ఒక్కొక్క నాఁ డొక్కొక్క జాతివారికిఁగామృష్టాన్నసంతర్ప్ము జరుపుటయ్యెను. ఈ సందర్భమునఁగూడ మా తమ్ములే నిర్వహకులు. ఆ వివాహ సందర్భములో మా కాప్త మిత్రులు, శ్రీ ముక్త్యాల ప్రభువులు తమ యింటి వివాహముగా వివాహసర్వవ్యయము ఎన్ని వే \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0076.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0076.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9cf6ec9c21b9b0f82d428726aa36a5c70605c4f8 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0076.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +లయ్యెనో తామే భరించిరి. ఇట్లు జరగుటకు గూడ బాల్యమున నాలోఁ గుదుర్కొన్న యవ్యక్తభావమే కారణము. + +భూమిలోఁ బడవేసినవిత్తనము కొంతదాఁక ఏమయినదియుఁ దెలియరాక యుండి యుచితకాలమున నంకురరూపముగా బహిర్వికాసము చెందినట్లు మానవహృదయములలోఁ జొచ్చు కొని పోయినయనుభూతులు కూడ నుచితకాలమున వానికిఁ దగినట్లు పాకముతో వెల్వడి విరివిసెందును. కాని యివి బీజరూపముగా నెన్నడో లోనికిఁ జొచ్చుకొని పోయిన యాయనుభూతులవల్ల నేర్పడినవేయని గుర్తించుట మాత్రము సర్వత్ర జరుగదు. లోతయినసంస్కారములు కొన్ని కాల మెంతో గడచి యనుకూలసందర్భము సమకూడి నప్పుడు గాని కార్యపరిణామము సెందఁజాలవు. ఆ చెందిన కార్యపరిణామమునాఁటికి కారణజ్ఞప్తి మఱుగుపడి పోవుట సంభవింపవచ్చును. ఈ బీజరూప సంస్కారములు లోసొచ్చుటయుఁ దర్వాత నవి బహిర్వికాసము సెందుటయు నొక్క జన్మములోనే జరగు ననఁ గాదు. పూర్వక్షణపు బీజరూపసంస్కార ముత్తరక్షణముననే బహిర్వికాసము చెందునది గాఁ గొన్ని సందర్భములం దుండవచ్చును. కొన్ని సందర్భములం దేడుజన్మముల దాఁకఁ గూడఁ దేలనిది గావచ్చును. భగవత్ర్పాప్త్యర్దమైన సంకల్పబీజములు భగవత్తత్త్వమును గూర్చి స్పష్టపరిజ్ఞానము కుదురుదాఁక విరివి సెందుచుఁ బెరిగి పెరిగి పరమ్యము పొందినపిదప నక్కడనుండి బహిర్వికాసము \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0077.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0077.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..431feb9e1e4d56d9e035cef9cc7cad1040d8c5a8 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0077.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +వచ్చుచుఁ బరిపూర్ణతన జెందుటకుఁ గూడ నట్లే యేడు జన్మముల దాఁక సాగవచ్చును. + +పరిపూర్ణత చెందు టనఁ గా మానవసామాన్యము కంటె నెంతో ఉన్నతోన్నతముగా ఎంతో లోతులోతుగా గోచరించిన తత్త్వమును మానవుఁడు తన ప్రేమ ప్రసరించిన చోట్ల నెల్ల వ్యాప్తపఱుపఁ గల్గుట. ఉన్నతోన్నతము, లోతులోతు నయినభావ మదాటుగా ఆకారణముగా అసాధనముగా గోచరింపదు. తన హృదయ మెంతెంత ప్రేమమయమగునో, ఆ ప్రేమ మానవత మీద నెంతెంత యధికాధికముగాఁ బ్రసరించునో మానవుఁ డంతంత ఉన్నతముగా అంతంత లోతుగా పారమ్యమునకుఁ జేరిక చేరికగాఁ బోగల్గును. చెట్లవ్రేళ్ళు విరివి సెంది దూరదూరము వ్యాపింపను వ్యాపింపను చెట్లు మీదికి పెరుగగల్గును. కూకటి వేరు నెలలోఁ తుకును జొరగల్గును గాదా! \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0078.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0078.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f37da3bc6dff3a34090ddcfb043d9322e0d02340 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0078.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పది పదుమూఁడేండ్ల వయసు వాఁ డను. అప్పటికి చల్లపల్లిలోఁ జదువుకొనుటకు వెళ్ళియుందు ననుకొందును. నాకు చింతచిగురు పప్పుకూర యన్నఁ బ్రియము. మా యింటి దొడ్డిలో నున్న చింత చెట్టు గుబురుగాఁ జిగిర్చి యగ్ని జ్వాలలు రేగుచున్నట్లు మిలమిల చిగుళ్ళతో మెఱయూ చుండెను.' ఆ చిగురు కోసి తెత్తును, కూర వండి పెట్టు' మని మాయమ్మగారిని కోరితిని. గోడమీద నెక్కి చిగురు కోయుచు చేతి కందని కొమ్మ నొక కొంకికఱతో వంగ లాగఁ జొచ్చితిని. ఆ కొమ్మ ప్రక్కలఁ గాకిగూ డున్నది కాబోలును! నాకుఁ గానరాలేదు. ఒక కాకి యఱచుచు నినుపమేకుతోఁ గొట్టినట్టు కావు కావని యఱచుచు ఇంక నెన్నింటినో కాకుల రప్పించు కొనెను. ఒకటే గగ్లోలు! కంగారు పడి గోడ దిగి యింటిలోనికి వచ్చి వేసితిని. ఆ మర్నాడే నేను చల్లపల్లి వెళ్ళిపోయితిని. + +తదాది నే నెప్పు డింటికి వచ్చినను నీకాకి పగ ప్రత్య క్షమయ్యెడిది. మఱచి దొడ్డిలోనికి వెళ్ళితినా కాకి ముక్కుతో నా తలమీదఁ గొట్టిన దన్నమాటే! భోజనము చేసి చేయి కడుగు కొనుచో నా నెత్తిమీద నా కాకి రెట్ట వేయుటయు ముక్కుతో పోడుచుటయు జరిగెడివి. కొన్ని సమయములో తల మీఁద యారోఁతకు మరల \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0079.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0079.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4055e0ddbecc0d24fd2ce28c7576100ce6d07b37 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0079.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +స్నానము చేయ వలయుచుండును. ఈ కాకి పగ నన్నుఁ బది పండ్రెండేండ్లు బాధించినది. ఎఱిఁగి నే నేమియు నా కాకికి అపకృతి చేయ లేదు. దాని గూటికిని గూడ నెట్టికీడును జరుగ లేదు. కాని దానిపగ మాత్రము నాపై ప్రబలముగా భహువత్సర ములు సాగినది. మద్రాసు వచ్చిన తర్వాత నెలనెలకు నే నింటికిఁ బోవుటయుఁ దప్పెను. ఆ చింత చెట్టు నెండిపోయెను. ఆ కాకికూడ వేఱుచోటికిఁ జేరెనో! ఏమయ్యేనో! ఈ కధ నెందు కిక్కడ వ్రాసితి ననఁగా నిది నాకుఁ జాల వివేకము గఱపి బహుసమయములలో భావ విధిలో విహరించుచుండిన యధార్ధ గాధ! + +ఇటీవల బసవపురాణాది గ్రంధముల ముద్రణ సందర్భములందు నాపై తీవ్రముగాఁ గోపము ప్రకటించి యిప్పటికిఁ బ్రకటించుచున్న వారియెడ నేను వర్తింపవలసిన తీరును కాకి పగ నాకు పాఠము చెప్పినది. ఎంత తీవ్రముగా విరోధించిన వారిపయిననను బ్రతివిరోధము పాటింపక, యంతరంగమున నాత్మీయత నే పాటించుచు నను రాగామునే సాగించుచుఁ దెలియఁ జెప్పఁ దగిన దానిని (కొందఱే అట్లు చెప్పఁదగినవా రగుదురు) సమ్ముఖములో సుదృఢముగానే తెలియఁ జెప్పుచు నుండునో నావిద్వేషము, వారికిఁ దెలియ కుండనే యంతరంగ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0080.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0080.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d3c12f46ea68730955d2438fd28581797fd245d --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0080.txt @@ -0,0 +1 @@ +మునఁజొచ్చి నెలకొనుచున్న యీయనురాగముచే రేపఁబడి మఱింత రేగి ప్రతిఘటనము లేమిచే నిర్వీర్యమయి కాలక్రమమున నీరసించి యాఱిపోగలదు. ఇందు కనేకానుభవములు నా కీటివలివి కలవు. ఇట్లు ప్రవర్తింపఁ గల్గుటకు నాలో గురుదేవుల యనుగ్రహమును, శ్రీ గాంధిగారి దివ్య చారిత్రమును 'అంత ర్బహిశ్చ'నాకు జాగ్రత్తను గొల్పనవి. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0087.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0087.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..65850610b89d1c35eaf84737b8b96dee1ce4ca61 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0087.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మద్రాసులో మా బావగారు దరి రామేశంగారి దగ్గఱ గుమాస్తా శ్రీ కాజా వెంకటశేషయ్యగా రుండిరి. వారి యండతో నేను మద్రాసులో నేలకొంటిని, మద్రాసు చేరగానే నాకు శ్రీ పండిత గోపాలాచార్యులుగారు, శ్రీ పురాణం నాగభూషణము గారు మిత్రులయిరి. గోపాలాచార్యులుగారి ద్వారా నాకు శ్రీ పనప్పాకం అనంతాచార్యులుగారితోను, వారి కుమారులగు శ్రీనివాసా చార్యులుగారి తోను మైత్రి యేర్పడెను. మద్రాసు చేరగానే వెస్లి మిష౯ హైస్కూలులో తెలుఁ గు పండితుఁ డనుగా నేను గుదుర్కొంటిని. రెండేం డ్లక్కడ నుంటిని. ఆ నాళ్ళలో తఱచుగా ప్రాచ్యలిఖిత పుస్తకశాల కరుగుచు నక్కడి గ్రంధములు చదువుచునుంటిని. + +శ్రీ వేపా రామేశముగారితో నేను దఱచుగా విద్యావినోద మనుభవించుచుండు వాఁడను. రామేశంగారు విద్యారాశి. గణిత ఖగోళ చరిత్రాది శాస్త్రములందు నిష్ణాతులు వారికడ ఖగోళశాస్త్ర రహస్యములెన్నో తెలిసినుచుండెడి వాఁ డను. వారికొక టెలస్కోపు కలదు. వారిధర్మ పత్ని యంతర్వత్నిగా నుండి పురుటికై పుట్టినింటికి వెళ్ళుచుండు సందర్భములలో నెలల తరబడి రాత్రులందు వారితో చాలసేపు నక్షత్ర గ్రహమండలములను బరిశీలించుచుండువాఁ డను. ఎన్నో ఖగోళశాస్త్ర రహస్యములు వా రెఱుఁగఁ జెప్పుచుండు వారు. నేర్చు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0100.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0100.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2be80c0cbaebae2ae062587045df43de47021b21 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0100.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +గారు నిరపాయులుగా నున్నందుకు తనిసి ' సోమి దేవమ్మగా (వారి యత్తగారు) రేమైరండీ' అంటిని.' బ్రతికున్నవా నాయనా' అనుచు నామె పర్వెత్తి వచ్చెను.' మా కిద్దఱికీ మొండి ఘటాలకి ఏమి దెబ్బ తగుల లేదు. నాయనా! నీ చెయ్యియి దేమిటి?' అని ఆమె యేడ్వసాగెను.అప్పుడు నేను నా చేతులను జూచుకొంటిని. కానీ అందాఁక నేను బాధ నెఱుఁగను. నా దక్షిణ బాహుమూలము నా కడుపు మిఁ ద వ్రేలాడుచుండెను. ఆ వికృతి చూడఁ గా నాకు వాంతి, మైకము, కంపము కలుగఁ జొచ్చెను. ఇంకేమేమి యంగ వికృతి కలిగెనో, ముం దేమగునో అన్న కంగారుతో అవధానులు గారి నిట్లు ప్రార్దించితిని.' నా పూర్వకర్మానుభవమేదో నేన నుభవించుచున్నాను. నాస్థితి యేమగునో! మా తల్లిదండ్రులకు నెమ్మదిగా నా స్థితి తెలుపండి. ఈ ప్రాణమున్నా, పోయినా వీనిని నన్నుగా భావించి కాపాడండి! కానీ నిందాదులు చేయకండి. దప్పి, దప్పి' యనుచు మైమఱుపాటు చెందితిని. + +కొంత సేపటికి చల్లని మంచినీరు, మజ్జిగ దగ్గఱి క్రొత్తపేట బ్రాహ్మలు తెచ్చి యీయఁ గా, చన్నీటి గుడ్డతో మొగము తుడిచి, ప్రజ్ఞ రప్పించి యిచ్చిరి. మాయూరి కారణముగారు, మానాయనగారి బాల్యమిత్రము శ్రీ కొడాలి వెంకయ్యగా రింతలో నక్కడికి బండి మిఁద నెక్కించి నన్ను వెనుకకు అవనిగడ్డ కే- ఆస్పత్రి కలదు గాన, మా యన్నగారు కలరు గాన- త్రిప్పి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0104.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0104.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5aa68d90a0df4d8b121df61dd9c22565f3225ee0 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0104.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అజ్ఞాననిహత మై యుండుటచే దేశమంతట నిట్టి యపభ్రంశపు తలఁపులు నిండారి యున్నవి. పెద్దపెద్దలు, కొమ్ములు దిరిగిన విద్వాంసులు, మహొన్నతపదవులం దున్నవారు గూడ నింటనుండి యే దేని పనిమిఁ బయటకి వెడలునపు డెదురుగా నెవ్వరు వచ్చుచున్నారో యని పరిశీలింతురు. కుగ్రామములో నట్టి పరిశీలనము తగు నేమో, అర్ధవంతమగు నేమో కానీ వేలకొలఁది ప్రజలు గల నగరములలో నట్టి పరిశీలనము చీకాకు గొల్పును. సమకాలమునే విధులలో ' పంచ శుభం పంచాశుభమ్' అన్నట్టు కలసికట్టు గానో, ముందు వెనుకలుగానో సభ ర్తుకలు, ఒంటి బ్రాహ్మణులు,పల్వురు న్రాహ్మనులు తారసిల్లుచునే యుందురు. ఇందు పౌర్వాపర్యములు పర్యాలోచించుచుందురు. మఱియు ఫలాని వితంతువు , ఫలాని బ్రాహ్మణుఁ డు ఎదురుగా వచ్చినప్పుడు కార్యము నిర్వక్రముగా నిర్వహణము చెందు నని వారు విశ్వసించుట కలదు. వా రేట్లు వచ్చినప్పుడు మంచి జరుగుట కేవో కారణములు,యుక్తులు నసందర్భముగా నుపాంశువుగా గణిం చుట కలదు. + +తాము ప్రయాణ మగువేళకు బ్రాహ్మణుఁడేని, ఆతఁడు, కుమారుఁడో, అన్నో, తమ్ముఁడో, \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0105.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0105.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..19c971af9ac7cfa27a50a7b1a2c7e1cad8274ade --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0105.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అయినను నెదురుగా వచ్చినచో వ్యంగ్యముగా మొగము చిట్లించుకొని గర్హించుటో, వాచ్యముగానే తెగడుటో జరగు చుండును. తన యింటిలోని వారే అయినను, పరాయి వారె అయినను వితంతువు వచ్చినచో గర్హించుటయు, ప్రయాణము నిలుపుటయు జరుగుచుండును. మఱీవింత- ప్రయాణమయిన వ్యక్తి వితంతువే అయినను గూడ తనకు వితంతు వెదురుగా వచ్చిన గర్హించును. ఈ శకునపరిక్షల వల్ల ప్రయాణముల నాపుకొనువారును, నని వార్యముగా పయన మయినను నిరుత్సాహనిహతిచే ససిగా సాగించుకొనలేక ఎదురు వచ్చిన వారిని గర్హించుటచే వారితోను, వారి కుటుంబముతోను దీర్ఘ వైరము తెచ్చుకొనువారును నెందఱో ఉన్నారు. రైలు ప్రయాణములకు శకున ముహూర్త పరిగణ నము చేయుచు అనుకూల శకునముహూర్తాదులకై కొంతసే పాగి పోవుటో చాల ముందుగానే పయన మగుటో చేయువారున్నారు. + +మన మంచిచెడ్డలకు మనమే ప్రవర్తకుల మనీ, మన సత్కార్యసత్సంకల్ప బలముచే మన మంచిని మనమే సాధించు కొనఁ గల్గుదుము గా కనీ లోఁతయిన పట్టుదలతో వర్తించు వా రిట్టి చిలిపి చీ కాకులకు పాల్పడరు. మంచి శకునములకేన్నింటి కోదుష్పలితములు గలుగుచుండుట, దుస్స కునముల కేన్నింటికో సత్ఫలితములు గల్గుట గుర్తించుచున్నను గూడ శాస్త్రము ప్రమాణ మని ప్రామాణ్య నిశ్చయము లేకున్నను దానినే విశ్వసించుచుండవలె నని \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0107.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0107.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0000263c513a530f0dedcbac5b12d30312776edd --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0107.txt @@ -0,0 +1 @@ +నేను మద్రాసు వచ్చిన తర్వాత మైలాపూరులో మా బావగారితో కలసి యే యుంటిని గాని భోజనాదికము పూట కూటియింటి చేయుచుంటిని. ఆనాళ్ళలో మైలాపూరు కపాలీ శ్వరుని గుడిదగ్గఱ రంగమ్మ యను పుణ్యంగన హొటలు పెట్టుకొని యుండెను. ఆమె కొక్కడే కొడుకు. అతడు వ్యర్దుఁడు. ఆయమ్మ భోజనముకు వచ్చు వారికి వారియిండ్లలోకంటె హాయిగా ననుకూలముగా నుండునట్లు వంట చేసి మంచి భోజనము పెట్టెడిది. ఆమె శ్రీ రెంటాల వెంకటసుబ్బారావు గారి దూరపు బంధువు. ఆమె భర్త చాలా శ్రోత్రి యుఁడు, పుణ్యాత్ముఁడు న్నియా సుబ్బారావు గారు చెప్పుచుండెడివారు. ఆమెను శ్రీ సుబ్బారావు గారు కొంతకాల మింట నుంచుకొని పోషించి రఁ ట! కాని వృద్ధురాలు. స్వతంత్ర జీవనార్ధిని యామె యట నుండ నొల్లక వేర్వాసి వచ్చి హొటలు పెట్టినది. ఆమె పుణ్యస్మరణ మిప్పుడు నాకు ముదము గొల్పు చున్నది. నామిఁద నా మెను మాతృ శ్రీనిగా గారవించుచుండెడివారు.కొందఱు హొటలు పెట్టుట నీచవృత్తి యందురు గాని యే వృత్తి యయినను నిర్వంచనముగా ద్రోహము లేకుండ సాగించుచో నది పుణ్యాపాదకమే కాఁగలదు. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0108.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0108.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..82203727a4a6db0eda95cdb0d2544b5f96aea461 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0108.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ప్రాచ్యలిఖిత పుస్తశాలకు పదే పదే సందు దొరకినప్పు డెల్ల వెళ్ళుచు అక్కడి గ్రంధములు, అముద్రితములు పరిశీలించుచు, లోకల్ రికార్డు నెల్ల చదువుచు, అపూర్వాంశముల గుర్తించుచు, గుర్తించిన వానిని మిత్రుల కుత్తరముల ద్వారా తెలుపుచు తన్మయుఁ డనై విద్యావ్యా సంగము చేయుచుంటిని. ప్రాచ్యలిఖిత పుస్తక శాలాధ్యక్షు లొకతూరి లైబ్రేరియ౯ ద్వారా నా విషయములు తెలిసికొనిరి. తెలుఁ గుపుస్తకములకు కేటలాగు వ్రాయుచున్న గుమస్తా శెలవు పెట్టగాతోడ్తో నా స్తానమున నన్నున్నియోగించిరి. అది టెంపరరీ పోస్టు. అందుచే ఆ గుమాస్తా తొలఁ గెను. అతని పై ఆఫీసు వారి కతృప్తి. ఆతడు తొలఁ గినపిదప ఆ పోస్టును స్థిరముగావించి యందు నన్ను నియోగించిరి. + +ఆనాళ్ళలో పావులూరు మల్లనకవిని గూర్చి నా మూలమున చర్చ రేగెను. శ్రీ వీరేశలింగముపంతులుగారు కవుల చరిత్రలో వ్రాసిన తీరు సరిగాదని, పావులూరి మల్లన నన్నయ నాఁటి మల్లన మనుమఁ డని నేను లైబ్రరీలోని వ్రాఁ తపుస్తకములఁ బరిశీలించి పత్రికల ద్వారా నిరూపింప యత్నించితిని. అప్పటి మద్రాసు తెలుఁ గు పత్రిక శశి లేఖ వీరేశలింగముపంతులుగారి తరపున నిలిచి అనేకులు నా పై చెలరేగిరి. వీరావేశముతో చిలుకూరి వీరభద్ర రావుగారు లైబ్రరీ పుస్తకములను నేను పసికుంకను జేరి దుర్బుద్ధితో మార్చివేయుచుంటినని, నేను వ్రాసినట్లు వ్రాఁ త ప్రత్రులలో లేదని, గవర్న మెంటువారు నన్నక్కడ నుంచరా దని బాహాటముగా వ్యాసములు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0110.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0110.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..38995aaf4585d19c014eb8bfcc5df86541d765cb --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0110.txt @@ -0,0 +1,9 @@ +ఆఫీసువారు నా మీది నిందును దొరతనము వారికీ తెలుపునంతటి స్థితికి వచ్చెను. +ఇంతజరిగిన తర్వాత డొక్కచెదిరి యందాక నాకు ప్రతికూలముగా నున్నవారొకరు లైబ్రరి వ్రాతప్రతులపాఠముల నెల్ల శసిరేఖ పత్రికలొ ప్రకటించిరి. అవి నాప్రకటించిన తీరునే నిరూపించెను. మఱియు కాకినాడలో కార్చెర్ల శ్రీనివాసరావు గా రనువారు పావులూరి గణితపు తాలూకు ప్రతుల సంపాదించి యందలి పాఠములను శ్రీ పోలవరం జమిం దారుగారు, దురిసేటి శేషగిరి రావుగారు వగైరాల సంతకములతో ప్రకటించిరి. అవి యెల్ల నేఁ జెప్పినట్లే యుండెను. అంతతో నా వివాద మడఁ గారెను. + +ఒకనాఁడు-" నార్తరన్ సర్కార్సు అసోసియేష౯" మిటింగు (యునివర్సిటీ కాన్వ కేష ౯ తర్వాత )జరుగుచుండఁ గా నే నక్కడి కేగితిని. అచ్చటికి వచ్చియుండిన వీరభద్రరావుగారు నాయెడ వర్తించిన తీరునకు పశ్చాత్తాపము వెల్లడించిరి. మిత్రుల మయితిమి. ఆనాఁ టి సభలో మా పద్యములు పదింటిదాఁ క జదువుటయ్యెను. ఆ యేడే శ్రీ శొంఠి రామమూర్తిగారు గొప్పగా పరీక్షలో కడతేరి యింగ్లండుకు వెళ్ళు యత్నములో నుండిరి. నా పద్య మొకటి- + +ఆంధ్రు లత్యంత దేహబలాడ్యు ల నెడు +కీర్తి హెచ్చెను మన రామమూర్తి వలన +ఆంధ్రు లత్యంత బుద్ధిబలాడ్యు ల నెడు +కీర్తి హెచ్చెను మన రామమూర్తి వలన. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0111.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0111.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7b487c613fcc69790e760b5128044c928f7f309d --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0111.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వీరభద్రరావుగారు నాఁ డట్లు పశ్చాత్తాపము వెల్లడించిరే కాని కొన్నేళ్ళ తర్వాత మరల నాయెడ వికటము గానే వర్తిల్ల సాగిరి. శ్రీ నాధుని గూర్చి, ఇంకే వేవో విషయముల గూర్చి సత్యదూరము లయినవే కాక దూర్తములు నయిన రచనముల నాయెడ జరపిరి. వాని కెన్నఁ డు గాని వారికి నేను బదులు వ్రాయఁ దలఁ పలేదు. శ్రీవీరేశలింగముపంతులుగారు పరమపూజ్యులు, మహనీయులు నయ్యు నహమిక, మమకారము నధికముగాఁ గలవా రని తర్వాత తలఁపనయ్యెను. + +నిరుపమాన మహామహిమోపేతులు పురుషోత్తములు గంధిగారు పెర్వెలసినపిదప మానవమర్యాదయే యసాదారణ యోగ్యత నందుకొనఁ గల్గెను. వారి శీలజ్యోతిముం దంతకు ముందు పెర్వెలసిన పెద్దల ప్రకాస్తు లెన్నో వెలవెల లాడ వలసిన వయ్యేను. + +శ్రీ లక్ష్మణరావుగారు వీరేశలింగము పంతులుగారి నొక నాఁడు ప్రాచ్యలిఖిత పుస్తక శాలకు గొనివచ్చి - వారప్పుడు కవుల చరిత్రను సంస్కరించి ప్రకటింపఁ బూనియున్నారు గాన- వారి కస్మదాదుల సహాయము లభింపఁ జేయుటకై జతనము సాగించుటలో న న్నెఱుక పఱచిరి. పావులూరి మల్లన చరిత్ర విషయములు వీరేశలింగము గారి దగ్గఱ, నా దగ్గఱ చర్చించి తత్త్వము నిర్ణయింప నభిలషించిరి. అన్ని వ్రాఁత ప్రతులను జూపినా వాద మెఱిఁగించితిని. వీరేశలింగము గారికి వేఱువిధముగా, పూర్వ ముతాము వ్రాసిన తీరుగా సమర్ధింపనయితిగాదయ్యెను. లక్ష్మణరావుగారు జాగ్రత్తగా నెల్ల విషయము \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0112.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0112.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4dee0bc3bdd4c0e099221d801f507fbab36619be --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0112.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మరల ననువదించి ' మి రిఁ క నిట్లు మార్చుకోవలసినదే. తొలుత వ్రాసినదియు సరికా దని స్పష్టపడినది' అనిరి. పంతులుగారు ' నా దగ్గఱ వ్రాఁ త ప్రతి యేదో ఉండు టఁ బట్టియే యట్లు వ్రాయటయ్యెను. రాజమహేంద్రము వెళ్ళి నా దగ్గఱి గ్రంధములఁ బట్టి మరల పర్యలోచించి నిర్ణయింతును' అనిరి. లక్ష్మణ రావుగారు' ఇన్ని పత్రులలో నున్న దానికి విరుద్ధముగా మి వ్రాఁ త ప్రతి యుండదు. ఉండినచో ససిగా సమర్ధముగా మి వాదము నిర్వహించు కోవలసి యుండును 'అనిరి.' పంతులు గారి పట్టుదల పరిభావించుచు వీరేశలింగము గారికి మన మందఱము సహాయము చేయుదము. వారిచేతనే కవుల చరిత్ర సంస్కరణము జరపింతము' అని లక్ష్మణరావుగారు చెప్పిరి.నా చేతనయినంత తోడ్పాటు జరపుదు నంటిని. వా రిర్వురు నింటికి వెళ్ళిరి. + +అటనుండి వీరేశలింగము పంతులుగారు బెంగుళూరు కొలఁది దినములకే వెళ్ళిరి. కవుల చరిత్ర ప్రధమ భాగమున మాత్రము చేయవలసిన సంస్కరణములు నే నెఱిఁగినంత బెంగుళూరికి వ్రాసి పంపితిని. అది యొక పెద్దకట్ట పంతులు గారు వాని నుపయోగించుకొనిరి. కాని వాని నా యాపట్టులందు పెర్కొననే లేదు సరికదా! గ్రంధ పీఠికలో- 'శాస్త్రి గారును . . . తమ గ్రంధాలయములో నున్న పుస్తకభాగములను పద్యములను నేను కోరినవానిని వ్రాసి నా కెంతో తోడుపడిరి' అని వ్రాసిరి. వారి కేయే విషయములు కావలసి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0113.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0113.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6174ec7c85b6c8c16bee29b681bb050b39edba70 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0113.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +యుండునో వానిని నేనే తెలిసి, లిస్టు వ్రాసి, సంస్కరింప వలసిన చేర్చ వలసిన విధానములు, పద్యములు వ్రాసి పంపఁ గా ఆ విషయము నిట్లా స్మరించుట? సంస్మరణమున ఫలాని ఫలాని పద్యములను, గ్రంధములను వ్రాసి పంపవలసినది గా వారుకోరగా నస్మదాదులము వ్రాసి పంపినట్టు లర్ధమగును. నే నన్న వాస్త వార్ధమును దేవచ్చును. ఇంతే కాక తమకు చిరమిత్రు లయిన శ్రీ మానవల్లి రామకృష్ణ కవిగారిని గూడఁ జెనకిరి ప్రబంధ రత్నావాళిని గూర్చి యకారణముగా వారి కవుల చరిత్ర పీఠిక లోనే మరల నన్నును జెనకిరి. వాని నెల్ల వివరించుట రోఁత నేను జాబుల నిటీవల నేను చింపివేయబోగా తాము జాగ్రత్తగా నంచుకొందుమని నా మిత్రులు గయికొనిరి. + +ఇంత యెందుకు వ్రాసితి ననఁగా నాకు వాజ్మయ రంగమున క్రీడా వినోద మనుభవింపవలెనని కొండంతకోరిక చెలరేగుచున్నను, ఆదినుండి కూడ దాని కభ్యంతరములు,ప్రతి షేధములు తఱచుగా నడ్డు దగులుచు నిరుత్సాహము గొల్పుచున్న వని తెల్పుటకు. ఆ నాళ్ళలో ప్రతివాదో త్సాహము నాలో కొంత దూకులాడుచునే యుండెడిది. అయిన నేమి? స్వర్ణ కారుఁడు సువర్ణ జతములను గరఁగించుటకై తనముందు నిప్పులకుంపటిని నడుమ నంగారములు చేర్చి, దాని పై కుండమూకుటిని నెలకొల్పి, కుంపటినిండ నుముక నించి యుంచుకొనును. వలసినప్పు డంగారముల గొట్టముతో నూఁ ది యగ్ని ప్రజ్వలనము కలిగించుకొనును. ఆ యగ్ని కుండమూకుటి మూఁ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0115.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0115.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..987b66094f729bf296b49280b00e8b5791f3035e --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0115.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మైలాపూరునుండి ఎగ్మూరు మ్యూజియం బిల్డింగ్సులో నున్న ప్రాచ్యలిఖిత పుస్తకశా లకు రాకపోకలు సేయుట, యెడ తెఱపి నక్కడి సంస్కృతాంధ్రములను జసువుట, చదివి గ్రంధములలోని ముఖ్యవిషయములకు నోట్సు వ్రాసికొనుట, కొన్నింటి పత్రికలకు వ్రాయుచుండు ట చేయుచుంటిని. రేయుంబవళ్లు విశ్రాంతి యెఱుఁగ కుండ శ్రీ రామేశముగారు గ్రంధములు చదువు చుండుటను జూచు చుంటిని గాన నట్లు సాగింపఁ గోరిన పూర్వసుకృతము చేత వారికి సుకరముగా నుండెను గాని నాకది యసాధ్యము గానే ఉండెను. పగలు చదవిన గ్రంధముల యర్ధములు రాత్రులందు గోచరించుండెడివి. నిద్ర తగ్గెను నిద్ర పట్టనప్పుడెల్ల లేచి మరల జదువుచుండెడివాఁ డను. దౌర్బల్యము నిరుత్సాహము పెరుగఁ జొచ్చెను. ఇంటికి పోఁ దలచి ఒక నెల సెలవు తీసికొంటిని. + +సెలవు తీసికొన్న మర్నాడే నాకు తీవ్ర జ్వరము వచ్చెను. డాక్టరుమందిచ్చుచుండె ను గాని జ్వరము హెచ్చుచునే యుండెను. నాల్గయిదు నాళ్ల యినతర్వాత నాతఁ డు స్వగ్రామమున కీతని పంపి వేయుఁడని మా బావగారితో చెప్పెను. నేను కదల లేని స్థితిలో నుంటిని. మిత్రు లయినపండిత గోపాలాచార్యులుగారికి కబురంపితిని. వారు వచ్చి చూచి ' నేను సుదూరమున నుంటిని. ఇక్కడి వైద్యుల దగ్గఱనే మండు గొనుట మంచి దేమో! \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0116.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0116.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1ce7fa5d0c6d8c315ad4c99893208945895c981d --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0116.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అనిరి. అందాఁ క ఇంగ్లీషు వైద్యము నే నెఱుఁగను. మా నాయనగా వచ్చిన మందు లిచ్చువారు. నా కందాక నంత తీవ్రానారోగ్యము లెప్పుడును రాలేదు.' ఆయుర్వదవైద్యము పరిచితము గాన, మిరు మిత్రులు గాన మిరే మందియ్యండి' అంటిని. వాటట్లే సమ్మతించి వైద్యము చేయబూనిరి. ప్రతిదినము ఆచారప్పన్ వీధినుండి మైలాపూరు శాలైలీవీధికి కొన్ని మైళ్ళు కోచి మిద వచ్చి పోవుచుండిరి. + +విరేచనముల కానీ యొకనాఁ డావగింజంత మాత్రయిచ్చిరి వారు. పది రోజులనుండి నా కాహరంమే సరిగా లేదయ్యేను. ఆ మాత్రతో నానాఁ డా నాకు నాల్గయిదు విరేచనము లయ్యెను. దొడ్డిలోనుండి యింటిలోనికి వచ్చుట యెఱుఁగుదును. స్మృతి తప్పి పడిపోతిని. కొంతకు స్మృతి వచ్చినట్లయ్యెను. నాడి చూచుకొంటిని. నిమిషమునకు రెండు వందల దాపుగా కొట్టుకొనుసమాఖ్య యుండెను . గుండె యెగసి పోవుచుండెను. దగ్గఱగా నున్న రామేశంగారిని పిలుచుకొని వచ్చిరి. వారు నాడి చూచి అపాయస్థితిలో నున్నట్లు గుర్తించి వెంకనే డాక్టరు నంజుండ రావుగారికి చీటీ వ్రాసి మనిషిని బంపిరి. నాస్థితి గందరగోళముగా నుండెను. అప్పుడే కాచిన పాలు రెండళాకులు గబగబ త్రాగివేసితిని. పది నిమిషములకు ప్రాణ మందు కొనుచున్నట్టు తోఁచెను. అంతలో నంజుండ రావుగారు వచ్చి పరీక్షంచిరి.' తీవ్ర మయిన టైఫాయిడ్ జ్వరము. వెంటనే యీ క్రింది మందులు తెచ్చి యియ్యండి' అని చీటీ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0117.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0117.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ed9461987b7fe62df4db09dbcb62f26ce817c0dc --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0117.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +వ్రాసి యిచ్చిరి. గిడ్విన్ కంపెనీ వారు మందు లిచ్చిరి. అ మందులు త్రాగిన పదినిమిషములకే ప్రాణము ససిగా చేరుకొనేను. జ్వరము 22 దినములకు తగ్గినది. ఈ నడుమ కొన్ని యొడుదుడుకు స్థితులను గలిగినవి. ఏమి కలిగినను వా రిచ్చిన మందులు వెంట వెంటనే నాకు గుండె నిబ్బరము కలిగించుచు వచ్చెను. + +ఒకనాఁడు విరేచనము లగుట కేదో కొంచెము మందిచ్చి మామూలుమందులు పుచ్చుకొనవల దనిరి. ఆనాఁ డు నాకు నిస్త్రాణ హెచ్చును. డాక్టరు రాగానే ' దినము త్రాగే మందు నేడు త్రాగవద్దంటి రట! అవి త్రాగగానే నాకు పుష్టి కలిగెడిది. నే డట్లు లేదు' అంటిని. ఆయన నావీపు చఱచి, నవ్వి ' మరల వానిని తిసుకొనుడు' అనిరి, జ్వరము తీసిన తర్వాత అవి చికిన్ బాతు బ్రాందిలో కలిపిన దొకటి, ద్రాక్షాసవమువంటి దింకొకటి యగుట తెలియ వచ్చెను. ఆ తర్వాత రోఁత గొంటిని. కాని యప్పటిదాఁ క నా కవి యమృతకల్పములుగా దోఁ చెను. + +ఆ జ్వరతీవ్రతలో నా జీవితమును గూర్చి సంశయ మేర్పడి మా బావగారు జాబు వ్రాయఁగానా మిత్రులు శ్రీకాకర్ల కుమార స్వామి శాస్త్రిగారు, మామామగారు, మాతలిదండ్రులు, అన్నగారు మద్రాసు వచ్చరి, ఆ తీవ్రానా రోగ్యపు నాళ్ళలో తమకుమారై రజస్వల యయ్యె నని మామామగారు జాబు వ్రాసిరి. ఆస్థితి మా వారికీ మఱింత వ్యాకులత గొల్పెను. ఎట్లో జ్వరము తగ్గినది. ఆరోగ్య వంతుఁడ నయితిని. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0118.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0118.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bd41970d67898d078cb41d108ce1d403c5d9fd74 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0118.txt @@ -0,0 +1 @@ +నాస్థితి విని నంజుండ రావుగా రార్నేల్లు లీవుపెట్టి యింటికి పోవలసి దనియు, ఇతర వ్యాధు లేవి లేవు గాన వడివడిగా ఆరోగ్యము కోల్కోగల దనియు, ఆ టైఫాయిడ్ జ్వరం తగ్గిన తర్వాత నూట తొంబదిమందికి సహజముతో సంపూర్ణారోగ్యము పెంపొంది జ్వరము నకు పూర్వ ముండిన యనారోగ్య వాసనలు కూడ తొలఁగి విజ్రింభణముతో నుండ గల్గుదు రనియు, సంపూర్ణారోగ్యము బలము పడసి మూన్నెల్ల తర్వాత గార్హస్థ్యసుఖ స్థితిని బడయుదు వుగా కనియు, ఆ ర్నెల్ల తర్వాత మద్రాసుకు సకుటుంబముగా వచ్చి వేయుదువుగా కనియు ననిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0119.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0119.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..64849bc994d311f5f8e3697831929fb955c294f2 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0119.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అప్పటి నా జీవితాశలు రెండు. మా తల్లిదండ్రు లేప్పుడో మ్రొక్కు కొన్న శ్రీ తిరుపతి వేంకటేశ్వర స్వామి ని దర్శించుట యొకటి. నాకు పసితనము నాఁట నుండియు దేవాలయముల కరుగుటగాని, అక్కడ స్వామి దర్శనము లభించునని నమ్ముట కానియిచ్చ్జ గొల్పని ముచ్చట. తిరువళిక్కేణిలో గాని మైలాపూరులో గాని దేవళములలోనికి స్వామిదర్శనార్ధమై యెన్నఁడు గాని నేనై వెళ్ళి యెఱుఁ గను. కానీ యప్పుడప్పు డేవో నా మనోభావనములను పద్యములతో తిరువళిక్కేణి పార్ధ సారధి స్వామి స్తుతిగా వెల్ల డించుట కలదు. యాట్టి వానికి నాకు తిరుపతి వేంకటేశ్వరస్వామి దర్శన మున ముచ్చట యంత తీవ్రముగా నేల కలిగెనో నాఁడు గుర్తింప గుదురలేదు.' కలౌ వేంకటనాయకః' అన్న శ్లోకాంశము నన్ను క్రమ్ముకొన్నది. + +మే మందఱము మ్రొక్కు చెల్లించుకొనుటకు అనఁ గా చిరంజీవి మాతమ్మునికి శంకరున కుపనయనము స్వామి సన్నిధిని చేయుటకు బయలు దేరితిమి. మద్రాసునుండి బయలు దేరి తిరిపతికి వచ్చుటలో నిజముగా నాకు స్వామి సన్నిధి కే వచ్చుచున్నంత యుప్పొంగు. అఖిలాండ నాయకుఁ డగువాని, విశ్వమును విష్ణువును, వషట్కారుని, భూత భవ్య భవత్ర్పభువును కన్నులార కంతును గదా! ధన్యుఁ డ నగుదును గదా! అదుగో \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0120.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0120.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5c954b6da1a162901f30c1e16733b46495301f79 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0120.txt @@ -0,0 +1,15 @@ +ఇదిగో చేరబోవుచున్నాను అని మురియఁ జొచ్చితిని. అప్పుడే తీవ్రానరోగ్యవిము క్తుఁడ నయితిని గాన దౌర్బల్యము ప్రబలముగా నున్నను నీ యుత్సాహము నన్ను ద్బోదింపఁ గా స్వామి పై నేవో పద్యములు పయనములో రచింపఁ దొడఁ గితిని. తిరుచానూరిలో నుపనయనము జరపితిమి. స్టేషను నుండి యెండలో నాయూరు చేరుటలో మా యన్నగారి కుమారైకు పసిబిడ్డకు తీవ్ర జ్వరము వచ్చెను. జ్వరము తగ్గుదాఁక నేనదే చేయుదునని కూర్చుండి పద్యములతో స్వామి స్తుతి చేయఁ జొచ్చితిని. జ్వరము కొన్ని గంటలలో తగ్గిపోయెను. పద్యములు చాల రచింతిని. వాణిలో నొకటి రెండు:- + +చుఱ్ఱని మేను కాలెఁగనుచూడ్కి వికారము దోచె నన్నకుం +గుఱ్ఱది యాఱుమాసములకూన యిదెక్కడి వేకిసోకొ మా +మొఱ్ఱల నాలకింపుము నమోనమ! యప్పన నీకు నప్పనా +చిఱ్ఱున చీదకుండ సుఖసిద్ధికిఁ దార్పుమి బిడ్డఁ దేర్పుమి! + +జ్వరము తగ్గినపై + +అంకిలి లేనిభక్తి మనసారఁ దలంచి నమస్కరించి మా +సంకట మార్పవే యన వెసన్ సుఖ మిచ్చి యనుగ్రహించి తో +కింకరకల్పకంబ! పరికించితి నీమహనీయతన్ ' కలౌ +వెంకటనాయకో' యను సువిశ్రుతసూక్తియధార్ద భావము న్. + +ఆనందముతో నందఱము గొండ లెక్కితిమి. వృద్ధులు గాన మా నాయనగారంతకు ముందు పలుతూరులుస్వామి దర్శనము చేసిన వారు గాన దిగువతిరుపతిలోనే కొలఁ ది కాలము క్రిందటనే కట్టిన' పుష్పతోట' సత్రములో నుండిరి. స్వామి దర్శనముకై యువ్విళ్ళూరుచు వెళ్ళితిని. కాని యక్కడ నా \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0121.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0121.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ff2f7e6f44776ac5fb66f82ecc70532bcf343519 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0121.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +కెంత తంటాలుపడినను స్వామిమూర్తి దర్శనము లభింపలేదు. మద్రాసు నుండి మహంతుగారికి, వారిదగ్గఱ నుండి కొండమీది యుద్యోగులకు జాబు గొని వెళ్ళితిమి. కాన యక్కడ వలయు సౌకర్యములు లభించెను. మా వారందఱు కొంత యలజడి, త్రొక్కట మును జెందినను స్వామి దర్శనము ససిగాఁ జేసికొని తనిసిరి. నేను చాలసేపు స్వామి మూర్తిని చూడ యత్నించి విఫలమనోరధుఁ డ నయితిని. ఎంత యత్నించినను చెదరి చీకటి గానవచ్చెను కాని నా కక్కడ స్వామి మూర్తి గోచరింపదయ్యెను. చాల నిరుత్సాహముచెందితిని. దౌర్బల్యముచే నక్కడి మూర్తి దర్శనమునాకు కనులు మిఱుమిట్లు గొనియుండు నని, స్వామికి నాకు నడుమ దివ్వె వెలుఁ గుండుటచే నది యడ్డు వచ్చి మూర్తినిగానరానియా దయ్యెనని నా పాపకర్మముచే దర్శనము లభింపలేదని పరిపరి యోచనలు, వాని కేవో యాపవాదములు తోఁచ సాగెను. ఏమి తోఁచినను స్వామి గోచరింపఁ డయ్యెనే కదా యన్న యారాటము నన్ను వీడలేదు. + +ఈసందర్భ మీగ్రంధము రచించునాఁటి కించుమించుగా నల్వదియేండ్లకు పూర్వము జరిగినది. 1910 వ సంవత్సరము నాఁ టి దీ వృత్తాంతము. తర్వాత 1930 నుండి తిరుపతి శ్రీ వేంకటేశ్వరస్వామి ని గూర్చి కొంత యెఱుక నాకుఁ గలుగ సాగెను. 1949 నాఁ టి కింకనెన్నో విషయములు గోచరింపచెను. వాణి నాయాసందర్భములలో సక్రమముగా వివరింతును. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0122.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0122.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..63769ec7ea3b527bd24a2eec5fcee24ce75f6cba --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0122.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నాకు టైఫాయిడ్ తగ్గి యారోగ్యము లభించు నాఁటికి జీవిత వాంఛలు రెండు గల వంటిని. తొలిది శ్రీ తిరుపతి వేంకటేశ్వరస్వామి దర్శనము. అది తొలుత నగమ్యగోచరముగా నుండుట, యీనాఁ టికిఁ జాల విషయములు దెలియ నగుట రేఖామాత్రముగాఁ జెప్పితిని గదా! రెండవది వివాహ మాడితిని గనుక అచుంబిత ప్రక్రియయ గుస్త్రీ సుఖము నను భవింపగోరుట. అది యేదో వేంకటేశ్వర దర్శనము వలె నపూర్వాద్భు తాతిలో కానందము గొల్పునదిగా నుండఁ గల దనుకొనుచు నువ్విళ్ళురుచుంటిని. ఈ రెండు నెఱవేరినచో నా జీవిత ప్రయోజనము లభించినట్టే యనుకొంటిని. + +తిరుపతినుండి యింటికి వెళ్ళినతో డ్తో నారోగ్యవృద్ధి క్షణక్షణవిజ్రుంభణము గాఁజొచ్చినది. మా తలిదండ్రులు వగైరాలు మద్రాసునుండి వచ్చుదాఁక ఇంచుమించుగా పదునైనాళ్ళు నా మిత్రులు శ్రీ సుసర్ల కుమార స్వామి శాస్త్రి గారి యింటనే యుంటిని. వారును, వారి కుటుంబిని శ్రీమతి రామమ్మ గారును నన్నుబిడ్డను గాఁగాపాడిరి. ఆకలి నాక మితము గారేగుచుండెను. ఎక్కువగా భోజనము చేసెడి వాఁ డను. దృష్టి తగులు నని రామమ్మ గారు నాకు చాటుగా భోజనము చూడ కుండు నట్లు భోజనము పెట్టుచుండెడి వారు. ఆ దంపతులు నేఁడు లేరు. వారి పుణ్య గతికై తలఁపు నాకు వచ్చినపు డెల్ల తపించుచుందును. కుమారస్వామి శాస్త్రిగారిని నేను నా భృక్తరహిత \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0124.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0124.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4bc7a138bff02372ba59a24c0687ef849ee8015c --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0124.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మూఁడు నాలుగు నెలలకు నే నంతకు ముం దెన్నఁడు నెఱుఁగని యారోగ్యము పొందితిని. నా తలఁ పున గుర్తించినవారగుటచే మా తలిదండ్రులు, నక్కగారు పునస్సంధాన ముహూర్తము నిర్ణయించుటకు మా యత్తవారిని గోరిరి. ఇంకను గొంత కాలము మా మామగారు ముహూర్త నిర్ణయమున కంగీకరించిరి. కొలఁది రోజులు ముందుగా మా సోదరికి గూడ పునస్సంధాన ముహూర్త మేర్పఱచిరి. + +అంతదాఁక బులపాటము చెందుచున్న నాకు ముహూర్త నిర్ణయము నాటనుండి చాల మనోదుఃఖము రేగెను. నా వ్యాకులతను గుర్తించి రేకానికారణమేదోయెవ్వరునెఱుఁగరు. తొలుత నేను నెఱుఁగను. కారణ మెఱుఁగ రాకుండ వ్యాకులత పెరుగసాగెను. వివాహము నాఁటి నుండియు నా జీవితము క్లేశముల పాలగుచుండుట, దానికి కారణము పెండ్లాడిన పిల్ల జాతకముపొంతనములు ససిపడినవి కాకపోవుట యని మావారు చీకాకు చెందుట యని వెదకి వెదకి కొంత గుర్తించితిని. నా వివాహము నాఁడు వధువు జాతకము చూపింప గోరఁగా మా మామగారు నేను జాతకము వ్రాయ లేదని చెప్పి వేసిరి. కాన దాని గుణదోషములు గుర్తింప వీలుపడదయ్యెను. అసలు నాకు జాతక పరిశీలనము మీద విశ్వాసము లేదయ్యెను.' యస్యాం మనశ్చక్షుషోర్నిబంధ స్తస్యా మృద్దిః ' అన్న ధర్మసూత్రము నాకు నవ్వ్హి నేను మనసార ప్రేమించి యా పిల్లను బెండ్లాడితిని గాన నా కప్పుడు కొఱఁత తోఁపలేదు. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0125.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0125.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7562aa4daf9e0048f0505efd3f670143fa75ca49 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0125.txt @@ -0,0 +1 @@ +అప్పటివఱకు ఆ వధువు నాకు ధర్మ పత్నిగా నాతో సంసారయాత్ర సాగింప నున్నది సుమా యన్న తలఁపే కాని యంత కెక్కువ యోచనలు లేవు. ఇఁకమిఁద నా వధువు మా యింటికి రానున్న దని, వివాహ ప్రయోజన మిఁక మీదనే అనుభవింప నంటిమని, నాహృదయము నే నెఱుఁ గుదు ననుకొనుచుంటిని గాన ,ఆమె హృదయము నాకర్పించి నా హృదయమున నప్పన గొనుటో, తన హృదయమును నా కర్పింపక నాహృదయమును హరించుటో యేదిచేయునోయనీ, అంత దాఁక నన్నత్యంతము ప్రేమించుచున్న మా తలిదండ్రుల కాపిల్ల ప్రేమ పాత్ర మగునో కాదో అనీ, ఆ పిల్ల వారి నెంత యేడ్పించునో అనీ, నా యన్నదమ్ములకు, అక్క చెల్లెండ్రుకు, నాకుఁగాల సౌమన స్య మిఁక ముందేమి కానున్నదో కదా అనీ వెఱపు. క్షణక్షణమునకు స్పష్టాతి స్పష్టముగా విచారము పెరుగ సాగెను. మఱియు మా తలిదండ్రుల చాటుననే యంతదాఁక నా జీవితము సాగుచుండెను. సర్వభారము వారు మోయుచుండఁగా నిర్భయుఁడనై నే నుంటిని. నా దృష్టిని వారు వ్రాలి య స్తమింపబోవుచున్నట్టును, నే నొక వంశవృక్షమును వెలయించి యుచ్చస్థాన మాక్రమింప బోవు చున్నట్టును దోచ సాగెను. నే నంత నిర్వహింప గల్గుదునా? మా తలిదండ్రులు న్నంత దాఁ క వారి చాటువాఁడ నగుటే శ్రేయము గాదా? నేను వెలయింపఁ బోవు వంశవృక్షముతో మా తలిదండ్రులు వేలయించిన వంశవృక్షముతో పొంది పోసఁగి లోబడి యుండ వలదా? ఏమగునో? నా జీవిత \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0126.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0126.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4cef2aa2b630d98eb003545257380a496d5c7d61 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0126.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మార్గము మంచికో,చెడుగుకో దారి త్రొక్క నారంభించు సంఘటన దాపురించినది. ఎందఱ కుటుంబములో యిట్టిపట్టుల నప మార్గములఁ బట్టినవి కానవచ్చినవి. ఇంక నెందఱ కుటుంబముతో సన్మర్గముల బట్టినవి కానవచ్చినవి. ఏవంవిధమయిన కొట్టుకాడుచున్న నా ముఖమున న శాంతిలక్షణములు ప్రవ్యక్తముగా గోచరించుచుండెను. వానిని జూచి మా తల్లిదండ్రులు, నక్క గారు త్రొక్కట పడఁజొచ్చిరి. + +సంతోషము గాని సంతాపము గాని యంతరంగమును కలవరపఱచుచున్నప్పుడు దాని చేష్టయ కృత్రిమముగా, స్పష్టముగానున్న దున్నట్లు కొందఱ ముఖమున గోచరించుచును. కొందఱు లోని సంతోషము దాఁచి యుంచు కొని ముఖమున, సంతోషమును దోపయకున్న మానెగాని, యేవో ప్రయోజనము లర్ధింప పైగా విచారమునే వెలయించుకొనఁ గల్గుదురు. ఎంత దుఃఖకారణము కల్గినను దాని బలమును వివేకముచే తగ్గించుకొని దానిని లోనగూడ భావింపకుండుట మంచిది గాని లోన కుములుచు బైటికి నవ్వు దెచ్చుకొనుట రోఁతయే. అ నవ్వు వెడన వ్వగునె కాని తియ్యని నవ్వుగా తెరలు వాఱదు. స్మిత ప్రయత్నమే కాని దాని సత్ఫలితము కలుగదు. + +తాను ప్రేమించువా రెవ్వరు గాని తప్పు చేసినట్టు తాను భావించునప్పుడు వారిని సరిదిద్దఁ గోరునపు డాయా వ్యక్తుల వివేక పరిపాకము ననుసరించి కోపసూచనలు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0127.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0127.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d4fea853826a3fbfa180a47a93ad0daa1ab9c4cd --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0127.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +చేయుట, గర్హించుట, తిట్టుట, కొట్టుట గూడ జరగుచుండును. అందులో నంతరంగము నవ్యక్తముగా, స్థాయిగా అనురాగమే కుదుర్కొని యుండును. అట్టిచో చివ్వన కోపము రేగును. కోపసూచన మొదలుగా కొట్టుట దాఁక వివేకపరిపాకనుసారము నొక చేష్ట జరగుచుండ అంతరంగమున కేసి చూడఁ గా నక్కడ అనురాగ రేఖలు నవ్వుచుండుట, అవి తన్నే కోపించుట, తిట్టుట, కొట్టుట, జరపినట్లయి యిఁక నిట్టి చేష్టలు చేయకుమా యని మంద లించుట అంతరాత్మావేక్షణా నుభూతి కలవారి గోచరించును. +రేగిన యా కోపోద్రేక మా మానవుని యంతరంగము తనలో హాయిగా నున్న యనురాగము శరీరాణువులం దంతటను నిండారుటకు చేయు జతనములో తనకు విరుద్ధమయిన, తనతో లోనుండ గూడని కోపపు బండాల మునదను చూచి బైటి వెడల గోట్టునప్పుడు చెలరేగి బయటబడి నది గగుర్తింపనగును. శరీరమును జుట్టియుండి నావృత్తి దాకఁ నది యెఱ్ఱని పొగలతో చెలరేగి దిద్దుబాటు చెంద వలసిన వారిని దాఁకి వారి యనుకూల్య ప్రాతికూల్య, సౌమనస్య, వైమనస్య, ప్రబలు, దౌర్బల్యాద్యనుగుణముగా దను చేయఁ గల మంచిని జేసి యుపరత మగును. ఈ విధముగానప్పు డప్పుడు లో నిల్వయున్న కోపపు సరకులో నెంతో కొంత అసత్పదార్ద మగుటచే నిలువ వీలులేనిది కాన కర్చు పడి పొగా పోగా లో స్థాయిగా నున్న ప్రేమ సత్పదార్ధము గాన శాశ్వతమై పెంపొందుచుండును. దీని నాత్మావేక్షణ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0129.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0129.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a7f48e29e7a7f20e8890f03ae54dfccd9f1dc98a --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0129.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఖుఁడ నగుచు తాటిచెట్టు చాటు కరిగి దుఃఖించుచున్న నన్ను వెనుకతట్టున నుండి వచ్చి పట్టుకొని మా బావగారు దుఃఖకారణము ప్రశ్నించిరి.ఏమి లే దంటిని. ఉన్నను,అది చెప్పినను మిరు దాని విలువ గుర్తింప లే రంటిని.ఆతఁడేదో గొప్పదోషము నాలో నున్న దనుకొని తీవ్రముగా చకితుఁ డయి పదింబదిగా ప్రశ్నింపఁ దొడఁ గెను. నా కేదో యోగ్యతాలో పభీతి కలదని యాతఁ డనుమానపడుచున్నట్టు తోఁ చెను. ఇఁ క దాపరాదని యున్న దున్నట్టు చెప్పితిని.మా తలిదండ్రుల పతనము గోచరించుచున్నట్టున్న దన్న మాట మా తలిదండ్రులతో చెప్పరా దని యాన వెట్టితిని.అంతా విని యాతఁ 'డయ్యో యిదా నీ యేడుపు!'అని పగలబడి నవ్వఁ జొచ్చెను.' లోకసాధారణము మయిన భావము లనునీ తలనే విఱిగిపడిణ వానిగా భావించి యఘోరించెద వేల 'యని తెగడెను.తర్వాత మా తలిదండ్రులతో నుచిత మగునంతవఱుకు చెప్పి వారిని తేర్చెను. రాగవిరాగములు రెండుగా నాలో నప్పుడు రేగినవి. + +ముహూర్తము జరిగినది.తిరుపతి శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామి దర్శనము వంటిదే యిది కూడ నయ్యెను. వాత్స్యయన కామసూత్రాది గ్రంధము లేవేవో చదివి యుంటినే కాని అది పుస్తక విద్యయే కానీ యనుభూతి లేనిది.నాకు నర్మసచివుఁడు మా బావ మర్నాడు శుష్కేష్టితంత్రముగా \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0131.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0131.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..64278c0a04e323f0e483525d1479bd97c7918590 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0131.txt @@ -0,0 +1 @@ +రెండు మూఁడు నెల లింటికడ నుండి నేను మాతమ్ములతో మద్రాసు చేరితిని. కొన్నాళ్ళు మా బావగారింటను, గొన్నాళ్ళు హోటలులోను భుజించుచుంటిమి. ఇంటికి వెళ్లి ఇల్లాలిని వెంటగొని వచ్చితిని. అంతకు పూర్వము నేను చెందిన వెఱపు మఱపునఁ బడెను. గార్హస్ధ్యముతో ప్రాచ్య లిఖితపుస్తకశాలగ్రంధపఠనీత్సాహముతో కాలము గడచుచుండెను. అప్పటికి చాటుపద్యములు చాలా చేర్చి "చాటు పద్యమణిమంజరి" యని పేర గ్రంధముగా సంధానింతిని. వానిని ముద్రించి ప్రకటించుటలో శ్రీ రెంటాల వెంకట సుబ్బారావు గారు నాకు చాలా సహాయము చేసిరి. వేయి రిప్లై కార్డుల మిఁ ద (కార్డు కాని వెల) నోటీసు, పుస్తక మాపేక్షించువారు వ్రాయుటకు పై అడ్రసులో పోస్టు చేయించిరి. వెంట వెంటనే వేయి పుస్తకములు నమ్ముడు పోయెను. ఇట్లు నేను పుస్తక వ్యాపారము చేయుదు నని దుఃఖించిన పుస్తక వ్యాపారు లున్నారు. దీని తర్వాత, ప్రబంధరత్నావళి, భాస నాటకములు, కొన్ని ప్రకటింపఁ బూనితిని. కానీ ఇవియెల్ల ' నీవు వ్యాపారము చేయాలనే? మా కిచ్చిన మే మమ్మి సోమ్మిత్తుము గదా' యని కోరు పుస్తక వ్యాపారులకు, అప్పటికి నేను మరల అనారోగ్యగ్రస్తుఁడ నగుట, తర్వాత దేశాటనము చేయవలసినవాఁడ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0133.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0133.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..de03a914ee71f7085c13c017c8451f2ad9948d15 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0133.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఆఫీసు నుండి యింటికి వచ్చిన తర్వాత వారి యింటికి వెళ్ళి అక్కడి కష్ట సుఖములు విచారించి వచ్చితిని. వచ్చునప్పుడు మా వారీయఁ గా మొక్కజొన్న కండెలు తెచ్చితిని. రాత్రి మే మందఱము వానిని భుజించితిమి. నిద్రలో రాత్రి రెండు గంటల వేళ నాకు మెలఁ కువ, శరీరమంతా అలకడి. కలరా వ్యాధి కృమి ఆ మొక్కజొన్న కండెలతో అంటి వచ్చి నాలో చొచ్చినట్టు, నాకు కలరా వచ్చినట్టు బావన. బహిర్భూమికి వెళ్ళ వలసెను. రాత్రి గనుక నే నున్న చోటు (తిరువళిక్కేణి సాతానివీధి తుది మేడ) కొబ్బరి తోటలు గలది గనుక ఇల్లు విడిచి బైతికే వెళ్ళితిని. వట్టి గాలియే అమితముగా వెళ్ళెను, గాని విరేచనము కాలేదు. ఇంటికి వచ్చి యీజి చైరులో కూర్చుంటిని. ఒడలెల్ల కంపించిపోవు చుండెను. నాల్గు మూఁ డు గజముల దూరమున - బందరులో కలరాతో చనిపోయిన మా బావగారి తల్లిగారు అఱువది యేండ్ల వృద్ధ ధూమ్ర దుఃఖితాగ్రహ విష్టాననముతో ప్రత్యక్ష మగుచుండెను. చీకాకు కలిగెను. + +అంతకు ముం దట్టి దుర్దర్శనము నే నెన్నఁడు నెఱుఁగను. నిద్ర రాక చీకాకుతోనే ఆ రాత్రి గడపితిని. ప్రొద్దుట శరీర మంతయు కీలుకీలు విఱిచినట్టు నొప్పి. పదిగంటల వేళ ఆఫీసుకు పోవలెను గాన భోజనము చేయబోయితిని. ఒక ముద్ద మ్రింగితినో లేదో ఒడలెల్ల అదరి చల్లబడి పోయి మృత్యు ముఖమున నున్నట్లయితిని. తమ్ములు స్కూలుకు వెళ్ళిరి. నేఁడు హైకోర్టు జడ్జిగా నున్న చింతకుంట రాఘవరావుగారు నేను నొక \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0134.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0134.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..daf6a5f4cb851fd81963df16c4dc1581d8e35338 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0134.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +యింటనే యుంటిమి. డాక్టరు నారాయణస్వామి నాయని గారిని రాఘవ రావుగారే పిలుచుకొని వచ్చిరి. ఆయన పరీక్షించి విరేచనములకు మంది చ్చి జబ్బేమి లేదని వెడలి పోయెను. + +అప్పటికేమొదటిమహాసంగ్రామ మారంభ మయి సాగుచున్నది. ఆ యుద్ధమున గూర్చి క్షోభ నాలో తీవ్రముగాస సాగుజొచ్చినది. నా యనారోగ్యము దుర్భరముగా నుండెను. డాక్టరు నంజుండరావుగారు మందిచ్చుచుండిరి. అట్లు నాల్గయిదురోజులు గడచిన తర్వాత నొకనాఁడు నా దేహ మెల్ల చిమ్మచీకట్లు క్రమ్ముచున్న ట్లయి ఒడలెల్ల ధారలుగా చెమటలు దిగజారి లోన నుండి తీవ్ర బలము, ప్రజ్ఞ పోగారు చున్నట్టయ్యెను. నంజుండరావుగారు నరములకు, గుండెకు బలము కలుగుటకు మందిచ్చు చున్నారు గాన దాని కార్యమది యనుకొంటిని. ఆనాఁడు తివ్రోత్సహముతో నుంటిని. నంజుండరావుగారు కొనాళ్ళు సెలవు పెట్టి స్వగ్రామమునఁ గొన్నాళ్లుండి రమ్మనిరి. నెల కాఁ బోలు సెలవు పెట్టితిని. ఇంటికి నే నొక్కఁ డనే పయనమయితిని. తమ్ములు, భార్య మద్రాసు లోనే యుండిరి. + +బందరులో గురువర్యులగు శ్రీ వెంకట శాస్త్రి గారికి కాబోలు నేదో బంగారువస్తువు వారు సొమ్ము పంపగా చేయించుచుంటిని. దానిని తీసికొని వచ్చుటకై ఆఫీసునుండి సాయంకాల మా ఱుగంటల వేళ టౌనులోని కరిగితిని. చెన్నకేశవస్వామి గుడి ప్రాంతముల నున్నది యా సెట్టిగారి యిల్లు. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0136.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0136.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e18e961494e7dcee0c9660b8f973971cbe5f46ff --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0136.txt @@ -0,0 +1,2 @@ +ఎమ్డెన్ గుండ్ల దెబ్బలు నాటికి పదిపదునైదునాళ్ళకు ముందు రాత్రి వేళ +పారిస్ కార్నరులో తగులుట, ముందుగా ఎమ్డెన్ నౌకవారు మదరాసు నగరముప్తె తీవ్రమయిన టార్చిలైటు ప్రసరింపజేయుట నాయనారోగ్యారంభావస్ధలో నుండి యెఱుగజాల నయితిని, మర్నాడు రెల్ల జెప్ప కొనుట వింటిని. అంతదాక ఇండియానుండి కృత్రిమయత్నములతో యుద్దభటులను గొనిపోవుట, కసాయివారికి మేకల నర్పించినట్లు యుద్దభూమిలో వీరిని బలియిచ్చుట, దేశ దౌర్భాగ్యము వినిగూర్చి విచారమే కాని ఇండియాలోనే యుద్దవికృతులు గానవచ్చుట యెవ్వరు గాని ఊహింపని విషయము, యుద్దచింత నన్నల్ల కల్లోలములలో ముంచి వేసి నది, నాడు బాలయ్య సెట్టిగారి యింట ఫిరంగిగుండ్లముక్క లూరెల్ల బడుట దాని చూచి నిండు జివి యాకస్మికముగా చనిపోవుట వినప్తె యుద్దమున నిండుజివులు గుండు దెబ్బలు, ఈటే పోట్లు వాగ్తెరాలు తగిలినప్పుడు చెందు మరణయాతన నా దేహముననే గోచరించుచున్నట్టు తోపసాగినది. క్షణ క్షణమును నాకు మరణయతనయే, ప్రతిదేశలేశములోను, ప్రతికాలలేశములోను నాకు మృత్యుభయమే, చచ్చిన చావూ కాక బ్రదికిన బ్రదుకు కాక చావుబ్రతుకుల సందులో ఊగులాట యయ్యెను. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0138.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0138.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a537f919076988a7cc7d084dea7a7775f261b850 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0138.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఒకనాడు రాత్రి భోజనానంతరము శానిటోజన్పాలతో తీసికొన్న కొంతసేపటికే శరీరమున నరము లెల్ల క్రమము తప్పి ఎక్కువగా బిట్టుబిగించి యాడించివిడిచిన ఫిడేలు, విణతంత్రులవలె కదల్సితే కదలితే త్రుటితములయి పోవునట్టదరుపాటుతో సంకట పెట్టసాగెను. మంచము మీద నుండి యదిలించి ఎగగొట్టి క్రింద పడవేయు చున్నట్లు కాజోచ్చెను. ఆ రాత్రి యెల్ల నిద్ర లేక చాల బాధపడితిని, శానిటోజ మానివేసి చల్లని భోజనము చేయుచుంటిని, రాత్రులందు క్రమముగా కొంతసేపు నిద్ర పట్టసాగెను. + +అప్పటికే రేన్నేల్లో మూన్నేల్లో కయికొన్న సెలవు ముగిసెను. దినదినము ఆంధ్రపత్రిక చదువుటలో నందు చదివిన యుద్దతివ్రతలు నన్నల్లు కల్లోలపఱచుట చెల రేగుచునే యుండెను. అయినను మా వాళ్ళలో కొందఱుజ్వరమూ తలనొప్పా, ఆకలి లేకపోవుటా, ఏ జబ్బు లేదు పిఱికితస ముతో ఇంట గూర్చున్నాడని నిందించుట నాకు దుస్సహముగా నుండెను, మా తల్లిదండ్రులు, అక్కగారు, భార్య ఏమియు ననజాలక దుఃఖించుచుండిరి, సాహసించి నే నోక్కడనే మద్రాసు వెళ్ళి డ్యూటిలో చేరుదును గాకని బండిమీద బందరు వచ్చితిని, ఒక మిత్రునింట నానాడుంటిని, గురువులగు శ్రీ వెంకటశాస్త్రిగారిణి దర్శించితిని వారితో, వారికి నాకు మిత్రుఁడును, డిగ్రీలు లేకున్నను ఆంగ్లవ్తెద్యము చేయుచు ప్రఖ్యాతుఁడుగా నున్నవాడును నగునొక వ్తేద్యని జూడ నరిగితిమి. అతడు నంజుండ రావుగారి మందుల ప్రిస్క్రిప్షన్ లు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0139.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0139.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7a893d505823b44adcfcf753a29539b5ac421d4f --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0139.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +చూచి 'ఇవి చాలా తేలిక డోసులో నున్నవి' యని వానిలో ప్రధానౌషద మొకటే నరములకు బలము గొల్పు నని, అది యొక సీసా పుచ్చు కొమ్మని చెప్పెను, అప్పడే దానిని గొని కయికొని మద్రాసు వచ్చితిని. + +అది పుచ్చుకొన నారంభించి డ్యూటిలో జాయి అయితిని, రెండుపూటలాకే అది యొడలెల్ల మంట లెత్తించి నిద్ర పట్టనియక నరముల బిఱ్ఱ బిగించి యడరి పదున ట్లేగుర గొట్ట సాగించెను. 'భ్రష్టస్య కావాగతిః,అన్నట్టు అది మాని నంజుండ రావుగారిని మరల జూడజాలక ఇంకెవరేవారి దగ్గఱనో మంచి డాక్టర్ల దగ్గఱనెమందులు గయికోనం నారంభించితిని, అవి మఱి మఱి గగ్గోలు పఱచేను, తిరువాలి క్కేనిలో నాకు పరిచితుడగు నొక డాక్టరు 'ఫాస్పరస్' ప్రధానముగా గల మాత్రలు పది యిచ్చి 'ఈ పడి నిస్సంశయముగా కడముట్ట దినమునకు రెండు వొప్పన పుచ్చు కొని మఱి యగపడు ' మని చెప్పి పంపెను. మాద్రాసులోని మావారు పుచ్చుకొని తీరవలసిన దని నిర్భందించిరి, పుచ్చు కొన నారంభించి నప్పటినుండియు నోరు తాడియారిపోవుట ,రేయుంబవళ్ళసలే నిద్రలేకపోవుట, ఒడలెల్ల మంటలు మఱి యెక్కు వగుటయయ్యెను. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0140.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0140.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc986bc62ed141a8d263fc21a4523bb6c28aee56 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0140.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అప్పడు మరల నంజుండరావుగారిని చూచితిని, ఆయన తిట్టి చివాట్లు పెట్టి నీవు బ్రదుకఁదలచుకొనిన నిక నెవ్వరి యొద్దను మందులు పుచ్చుకోనక స్వాస్ధ్యము కలుగుత కేండ్ల పా టయినను నూరికి వెళ్ళి యింటిదగ్గఱనె ఉంది పొమ్మని నిర్భందించెను. ఏవేవో మందు లిచ్చెను గాని యవి కూడ పని చేయలేదు. తలమీద పాము పొల సూడినట్లు తోలుపోడ లూడసాగెను. స్వగ్రామమునకు వచ్చివేసితిని, చల్లగా ఆహారము గోనుచుండగా నుండగా కొన్ని నెలలు కామంటలు కొంత తగ్గినవి, తొట్టె స్నానములు చేయ నారంభించితిని, కొన్నాళ్ళ కది కొంత యుపకారక ముగా నున్నట్టుండెను. + +అప్పడే నానోట 'ఔషధసన్యాస' మన్న పలుకు పదింబదిగా రాసాగెను. ఇక చచ్చినా సరే! ఏమయినా సరే! మందులు పుచ్చుకోరాదు అన్న సంకల్పము ప్రబలముగా తోచసాగెను. తెలియని శరీరంతర తంత్రములను సరిగా నెఱుఁగక, ఔషధీగుణములు, నందు ననేకౌషధులు మిశ్ర మయిన మందుల గుణములు సరిగా నెఱుగక, వ్యాధి నిదానము సరిగా నెఱుగక యరకొఱయెఱుకతో గ్రుడ్డియెద్దు చేన బడ్డట్టు సాగుచున్న భేషజతంత్రముతో నింక చిక్కు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0141.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0141.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..313f6b102d6d38367c92f490e32c91f3b1e3b2e4 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0141.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +లందరా దని నిశ్చయించుకొంటిని, ఇంత వ్యాధి యున్నను దినములు, వారములు, నెలలు, ఏండ్లు నిద్ర లేక బాధ పడుచు సర్వవికారములతో నున్నను నా మనస్సుమాత్రము తార్మారు కాక, ప్రజ్ఞ చెడక, జఞపకశక్తి చెదరకసరిగానే ఉండెను, కాని స్ధిరముగా కూర్చుండి అరగంట సేపయిన చదువుట మొదలయిన మనః పరిశ్రమ చేయజాల కుంటిని, పదిదినముల కొకతూరి తీవ్రముగా చాలగా అదోమార్గమున వెడలుట, నాలుగు మూడు రోజులు కొంత శాంతిగా నుందుట, మఱల కడుపులో మంటలు , తాపము , నిద్రలేమి ఇత్యాదులు చెల రేగుటగా నుండెడిదిచాలని చప్పని యాహారమే, తొట్టె స్నానమేనాకు గొంత శాంతి కరముగా నుండె డిది, ఆ తొట్టె స్నానములు చేయుట మూలమున ఆముదము పుచ్చుకొనుట క్రమముగా మానివేసితిని. + +ప్రతిదినము ఆంధ్రపత్రిక చుదువుచునే యుంటిని. యుద్ద వార్తలు తెలిసికోనుచునే యుంటిని, దానిని చదువ కుండ నుండ లేను, నేటికి నంతే చదివియు నుండలేను, చదివినచో యుద్దమారణము లను భూయమనములుగా నుండేడివి, చదువకున్నచో యుద్దమున నేమి జరగుచున్నదో తెలియదాయెగా యన్నవ్యధ కల్గెడిది. పగల పండ్రెండు గంటలే కాక రాత్రి పండ్రెండు గంటలుకూడ నిర్వ్యాపారముగా మెలకువతో, వ్యాకులతతో నింటిలో కొందఱ కేని యతృప్తితో నితరులు గుర్తింపరానంత తీవ్రవ్యాధితో \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0143.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0143.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c112e3dbe5352d451dec9298efc0476155616ef2 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0143.txt @@ -0,0 +1 @@ +చిన్ననాఁట నుండియు భవభూతి యుత్తర రామచరిత్ర మన్న నాకు పరమానందము. అందులో పలుకులు 'జగజ్జిర్ణరణ్యమ్ . . . కూకులానాం రాశౌ తదను హృదయం పచ్యత ఇవ' అన్నవి సదా నా తలఁపులో మెదలుచుండెడివి. ' జగజ్జిర్ణరణ్యమ్' అనుటకు గొప్ప వివరము కాన వచ్చెడిది. అరణ్యమేని, అందు ఛాయా ఫల పుష్ప వృక్షములు, లతా గుల్మములు, జలాశయములు, పక్షికలకలములు, దృశ్యజ్మతు విహారములు, మనుష్య సంచారము నుండును ముండ్ల పొదలు, వ్యాఘ్రు దు ఘుతక జంతువు, సర్ప, వృశ్చిక, వృక్షాదులునున్నాను నుండును గాని పుష్పఫలాదులకై యందు ప్రవేశించువారు- కంట కాద్యపాకరణ సాధనములఁ గొని నిరపాయముగా కార్యము నిర్వర్తించుకొని రాఁ గలరు. జిర్ణారణ్యమున ఛాయా ఫలపుపుష్ప వృక్షము లుండవు. జలా శయము లుండవు. లతాగుల్మము లుండవు. ఎండు టడవి. రక్కెస మట్టలు, చీకి రేను పొదలు, పాములు, తేళ్లు, తోడేళ్లు మొదలగునవి మాత్రమే ఉండును. కర్మవశమున త్రోవ తప్పి యెవఁడే నందుఁ జేరానా వాఁ డక్కడ కడతేర వలసిన వాఁడే యగును. జగ త్తొక జిర్ణారణ్యముగా, దుర్విధిచే నే నందు చేరినట్టుగా భావించెడివాఁ డను. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0145.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0145.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ce41364a731c360796bb2dc9e5b65f6ea323bb73 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0145.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పింప నుద్దేశింపఁ గా నేను వెళ్ళే యంటిని. వానిని గ్రామాంతర మున నుండి పిలిపించిరి. నలువది దినములు మంత్రజపమాయన జరపెను. ఆయన వల్ల నా కేమాత్రము మేలు జరుగ బోదని నేను బిగ్గ పలుకుచుండెడి వాఁడను. వీనికిఁ పట్టిన గ్రహ చారమో, గ్రహమో ఉపకారకము లయిన పద్ధతుల పై వీనికి విశ్వాసము కుదురు నీయ కున్నదని మా వారు తెగడఁ జొచ్చిరి." నిజమే! నా కిట్టివారి ప్రజ్ఞ మిఁ ద విస్వాసను లేదు. అదే నా జబ్బు అనుచున్న వారు మిరో వారో కొల్పుఁడు' అనువాఁ డను. నలువది నాళ్ళయిన తర్వాత జల ఫలము నాకు ధారాద త్తము చేయుటకు గొప్ప బ్రాహ్మణ సంతర్పణము జరపిరివృధా ధనవ్యయ మని నేను వగవఁ జొచ్చితిని. ఇట్టి చీకాకు లెన్నో పడితిని. వేనివల్ల గాని నాకు మేలు జరగా లేదు. తొట్టె స్నానము, ఉప్పుకారములు లేని భుక్తి ఒక మాదిరిగా చేయుచునే యుంటిని. + +మద్రాసులో నా స్థానమున నియుక్తులైన విద్వాంసులు హఠాత్తుగా అంతరించిరి. చలి జ్వరము నూట యాఱుడిగ్రీల పై చిలుకు వచ్చి ఆ తర్వాత ఔషధము నిరుప యోగము కాఁగా పుణ్యలోకముల కరిగిరఁ ట! మా ఆఫీసు క్యురేటరు శ్రీ కుప్పు స్వామి శాస్త్రిగారు నాకు డి. ఓ. వ్రాసిరి .' నీవు వచ్చి డ్యూటిలో చేరుట మంచిది. నీకు తొందర కలుగకుండ దేశాటనము చేయ నేర్పాటు చేయుదును. రావలసినది' అని. ఆవత్సరమున ఆంధ్ర సాహిత్య \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0146.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0146.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7e7a7cf0e2a204264197c7385e80fe86abfdcb29 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0146.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +పరిషత్తు సంవత్సరోత్సవము గుంటూర జరగెను. నేను చాల గౌరవించు వేదము వెంకటరాయ శాస్త్రిగారి యాద్యక్షము మిత్రులు శ్రీ రామకృష్టకవిగారు నన్ను మద్రాసు రాఁ గోరి జాబు వ్రాసిరి. గుంటూరఁ గలసికొందు నని బదులు వ్రాసి యట్లె గుంటూరు వెళ్ళితిని. నేను మాటాడినది, చేసినది ఏమియు లేదు. అయినను ఆయుపన్యాసము వినికిడికి, ఎండలకు తాళఁ జాలక పోయితిని. మిత్రులు కనుపర్తి మార్కుండేయశర్మ గారి యింట విడిసి, తొట్టె సాన్నము చేసి కొంత స్వస్ధ్యము కూర్చు కొంటిని. + +మిత్రుల ప్రోద్బలమున మద్రాసు వెళ్ళ నిశ్చయించు కొంటిని. ఇంటికి వెళ్ళి తగిన యేర్పాట్లతో నే నొక్కఁడనే బయల దేరితిని. ఆప్తులు, బంధువులు మంగళగిరి నరసింహ స్వామి దర్శనము చేసి పొమ్మని నిర్బధించిరి. భక్తిభరితముగా సంకీర్తనముల పాడఁ గల బ్రాహ్మణుఁ డొకఁడు నాతో వచ్చెను. మంగళ గిరి వెళ్ళితిమి. అక్కడ బాలాంబగా రను మహానియురాలు మా కాతిద్య మిచ్చెను. పానకము మొదలగు నైవేద్యములు చేయించితిమి పానక మారగింపు చేయించు నప్పుడు వెండి కవచములో నున్న మూర్తి తీరును గూర్చి నాకు యోచన. దానిని వెల్లడింపఁ గా దైవ పరిక్ష వలదని యక్కడి వారు నాకు హిత ముప దేశించిరి. స్వామి కేదో చెల్లింపఁ దలఁ చుకొంటిని గాని చెల్లింపలేదు.అది శ్రీ బాలంబ గారికి సమర్పింపఁ గోరిక ఈయబోగా నప్పుడా మెగారు ' మా యింట నాతిధ్యము గొని మి రేదో యిప్పు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0147.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0147.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f6d255be5b7a5109cdca0f2a16a588eab4c0e4a8 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0147.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +డిచ్చుట పూట కూళ్ళయింట నిచ్చిన ట్లగును. తర్వాత మీరు మీ గంతవ్యస్ధలము చేరి యే దేని పంపుదురు గా' కనిరి. + +మద్రాసు చేరితిని. ఆఫీసు డ్యూటిలో ప్రవేశించితిని. అప్పుడు మిత్రులు కొంద ఱుం డుటచే సముద్ర తీరమున బక్కింగ్ హామ్ లాడ్జిలో నుంటిని. జనార్దన్ అను పుణ్యాత్ముఁడు హొటలు ప్రోపైటరు నాకు మిత్రుఁ డు. ఆతని హొటలులో భోజనము. డ్యూటిలో ప్రవేశించిన పదిరోజులకే అయిదు రోజులు కాషుయాల్ లీవు పెట్టితిని. రాత్రులందు నిద్ర రాదు. కడుపులో మంట. శరీరము తాపము. తీవ్రమయిన యశాంతి. అప్పుడు నా బాల్యమిత్రము శ్రీ రాయప్రోలు సుబ్బారావు గారు కూడ నాతో నుండిరి. వారి తోడ్పాటుతో డాక్టరు లక్ష్మీ పతిగా రింటి కేగితిని. ఆయన సరిగా వ్యాధిని గుర్తించి కాని మందిచ్చు వారు కారు. ఎక్కువగా మందులు వాడక ఆహారవిహరాదుల చేతనే శక్య మయినంతవఱకు వ్యాధి నివారణ చేయఁ జూతురు. ఆయన కూడ నాకు చిర మిత్రము. నా వ్యాధి చరిత్ర మంతయు విని నరముల యుద్రేకము తగ్గుట కేదో మందు (బ్రొమైడు) ఇచ్చిరి. అది పుచ్చుకొనఁ గా ఒక రాత్రి నెమ్మదిగా నున్న దిగాని మర్నాడు శరీర మంతయు పట్లు విడిపోయిన ట్లయి లేవలేని స్ధితికి వచ్చితిని. ఆ మందు మాని వేసితిని. + +ఇక నౌకరీ దుష్కర మని నిశ్చయించుకొంటిని. అప్పటికే క్యూరేటరుగా రిఁక నీతఁడు సెలవు కోరినచో డిస్మిస్ చేసి యింటికిఁ బొమ్మన వలసిన దే అని రెణ్ణాళ్ళకు ముందటి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0148.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0148.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..32a1de759c933529655961273dab884b6c81b27e --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0148.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +సెలవు చీటి మిఁద వ్రాసిరి. వ రందాఁ క నెంతో యోర్మితో నన్ను నెలకొల్పుకొనఁ జూచిరి. లాభము తోఁప దయ్యెను. నాకును దిక్కు దోఁప దయ్యెను. బలవంతమున శరీరమును, నరముల శక్తిని ఎగసన ద్రోసికొని స్నానము చేసి హొటలుకు వెళ్ళితిని. నేఁటితో నౌకరికి నీళ్ళు దోడు కొనకవలసినదే! ఇట్టి స్దితితో ఇంటికి మరల వెళ్లుట బ్రదికియుండియుఁ జచ్చుట యగును. చేత నున్న సొమ్ముతో హరి ద్వారమునకు టిక్కెట్టు తీసికొని (టిక్కెట్టు కే చాలినంత ధన మున్నది కాన) మార్గమున నుపవాస మే చేసి ఏ దేని యాహార మెవ్వరి వలన నేని యాయుచితముగా లభించిన నారగించి మహా ప్రస్ధాన కల్పముగాఁ బోయి గంగానదీ ప్రవాహములోఁ గల యుదును గాకాని నిశ్చయించుకొంటిని. ఆత్మాహత్య యసుర్య నరక ప్రాపక మన్న చింత రేగెఁగాని పండ వాదుల మహా ప్రస్దానము పాపాపాదకముగాఁ గాక పాపాపనోదకముగాఁ జెప్పుబదుట గోచరించి సమాధి గూర్చెను. + +క్యూరేటరుగారు డిస్మిస్ చేయునందాఁక నెందుకు? నేనే రిజిగ్నేష౯ చీటి పంపుదునుగా కని నిర్ణయించుకొని అట్టి చీటి వ్రాసి చేత నంచుకొంటిని. తొమ్మిదిన్నర గంటలకు భోజనము చేసి నౌకరి చెల్లు చీటిని నాతో పాటు నౌకరిలో చేరిన వాఁడు, నా యనరోగ్యమునకునాకంటె దుఃఖించుచుండువాఁ డు నగుమాస్తా యింటికి వెళ్ళి యిచ్చి వేయ నిశ్చయించు కొంటిని. హొటలుకు భోజనమునకు బోగాజనార్దనుఁడు జబ్బుగా నంటి నని నాకై ప్రత్యేకముగా \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0149.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0149.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e86fc124326ae879c9248d3fcdc34826b4f7d961 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0149.txt @@ -0,0 +1 @@ +కారము లేకుండ చాల రుచ్యముగా కూరలు, పచ్చళ్ళు చేయించెను. ఆతఁడు మామూలుగానే చేయించె నేమో కాని నాకు మాత్రము నాఁటి భోజనము కొన్ని యేండ్లకు పూర్వ మెప్పుడయిన చేసియుందునో లేదో అన్నంత రుచ్యముగా నుండెను. కడుపార నారగించితిని. శరీరమున కుత్సాహము తోఁచెను. నరముల బలము చక్కబడినట్లయ్యెను.' నేఁ డాఫీసుకు పోయి పని చేయగల్గుదునా? జబ్బు కుదురునా? నేఁ డీ యుత్సాహ మేమి? ఏమో! డ్యూటిలో నుండఁజాలను. హరిద్వారము వెళ్ళ వలసినదే! గంగలోఁ గలయుట మాట అక్కడ నిర్ణయించుకొందును గాక!' ఇత్యాది విధముల యోచనలతో అక్బరు సాహెబు వీధిలో వచ్చుచుంటిని. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0150.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0150.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fe4fb873eec9d3a86e6e3708328e173ddcc8506f --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0150.txt @@ -0,0 +1 @@ +రోడ్డుమిఁద అబ్బూరి జగన్నాధరావుగా రను మిత్రుఁడగపడి నా చేయి పట్టుకొని 'మిరు ప్రభాకర శాస్త్రిగా రేనా?ఇట్టుంటి రేమి?'అని యడిగెను. మూఁడేళ్ళనుండి జబ్బుగా నుంటి నంటిని. ఏమి జబ్బు అనుచు నాతఁడు నన్నింటిలోనికిఁ గొనిపోయెను. శూన్యహృదయముతో నేను లోని కరిగితిని. అక్కడ శ్రీ గురజాడ అప్పారావు గారి ద్వారా నాకు మిత్రు లయిన వారు, అప్పారావు గారి బంధువు, మూఁడేండ్లకు ముందు అప్పుడప్పుడు నన్ను లైబ్రరీలోని యోగ శాస్త్ర గ్రంధముల గూర్చి యడుగుచుండు వారు నగు శ్రీ పోతు రాజు నరసింహము. ఎం.ఏ.'ప్రెసిడెన్సి కాలేజి ఫిలాసఫీ ప్రోఫిసరు ఆగపడిరి. వారి ప్రశ్నపై సూక్ష్మముగా నా యానారోగ్యము తెల్పితిని. వారి బావమఱఁది యగుజగన్నాధరావు నన్ను 'మా బావగారు చేరిన యోగ గోష్ఠిలో చేరిన మి యనారోగ్యము తొలఁ గిపోఁ గలదు గదా! ఏల చేరరాదు? 'అనిరి.నరసింహము గారు 'ధ్రువనాడి గూర్చి నేను వారిని ప్రశ్నించితిని. నా జాతకము ధ్రువనాడిలో నుండునా యని యడిగితిని. వారు గంపెడు విషయములు చెప్పిరి. నన్ను వెంటనే కుంభకోణము వెళ్ళి యోగ గోష్ఠిలో చేరఁగోరిరి. వెళ్ళుటకు సమ్మతించుచో జాబు యిత్తు ననిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0151.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0151.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1fd1f084f4c8c57a739ec6b23894331d76d473fe --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0151.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +హరిద్వారము గాక ఆరోగ్యద్వారము చేరఁ బోవుచున్నట్లయ్యెను.'నేను'అను నా బాహ్యప్రజ్ఞ లోదిరిగి నట్లును,దానికి బాట పాయ లిచ్చి యేర్పడుచున్నట్లున్న దోఁచెను.ఎడమ ప్రక్క నుండి తేలి తేలి చెడుగు పోవుచున్నట్లును, గుడి ప్రక్క నుండి దూఱి దూఱి నడుమ నొక బాట యర టాకు నీనవలె సాగుచున్నట్లును దలఁపఁ జొచ్చితిని. ఒక ప్రక్క ఆఫీసుకు వెళ్ళ వలసిన తొందర. ఆ సమయమున మా లైబ్రరియన్‌ కు మిత్రుఁడు, మా నరసింహము గారికి మిత్రుఁడు నొక్కఁ డక్కడ నుండి నా గోడెల్ల విని 'రెండు రోజులు సెల విప్పించుటకు నేను లైబ్రేరియన్తో చెప్పి యేర్పాటు చేసెదను. నీవు కుంభకోణము వెళ్ళుము'అని క్రొత్తగా లీవు చీటి వ్రాయించి పుచ్చుకొని వెళ్ళెను. + +నేను సాయంకాలము రైలు పయనమునకు సన్నద్దుఁడ నయితిని. నరసింహము గారు జాబు వ్రాసి యిచ్చిరి. రాత్రి యేడుగంటలకే నేను ఎగ్మూరు స్టేషనుకు వెళ్ళితిని. అక్కడ మా లైబ్రరి యరవపండితుఁ డుండెను. ఆతఁ డు నన్నుఁ జూచి చెయి పట్టుకొని 'నేఁడు ఆఫీసుకు రాక అయ్యో!ఇది యేమి? ఇక్కడ నగపడితిని?ఎక్కడికి పోవుట? మీ యింట చేర్చెదను. రండు. మతి స్వాస్ధ్యము తప్పి యిట్లగుచుంటిరా యేమి?యని పలవించెను.నేను దుఃఖించితిని. నా కడ నంత దాఁక చాల నడుకువతో వర్తిల్లుచిండిన వాఁ డు. దయనీయముగా నున్న నా \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0152.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0152.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4c8fea27e15acf96170df6f75507be952ac1888e --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0152.txt @@ -0,0 +1 @@ +యప్పటికి స్ధితికి వగచి యట్లనెను.నేను చెప్పితిని. నాకు మనసు చెడలేదు. ఆరోగ్యమునకై వెళ్లుచున్నాను. రెన్నాళ్ళలో మరలరాఁగలను. కంగారుపడవద్దు. నామీది యాదరమే మి చేనిట్లు పలికించినది. ఎఱుఁగుదును. వెఱవవలదు. లైబ్రేరియన్‌ తోనే నిట్లు వెళ్ళుచుండుట తెల్పుఁడు అని. ఆతఁడు టిక్కెట్టు కొని తెచ్చి పెట్టి రైలెక్కు దాఁక నాతో ముచ్చటించుచుండెను. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0153.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0153.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a9ba85ee864e0dfeba50f40afc51083b9772fdb6 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0153.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +రైలు సాగెను. రైలు వేగమును మీఱి నా మనోవేగాముండెను. మర్నాడుదయము ఎనిమిది గంటలకు కుంభకోణము స్టేషనులో దిగితిని. కాలకృత్యములు తీర్చుకొని మంచి మామిడి పండ్లు కొనుకొని నరసింహముగా రిచ్చిన యడ్రేసుకు బండి మిఁద వెడలితిని. బండి వాఁడా యింటిని బాగుగా నెఱిఁగిన వాఁడు. త్రోవలో నాతఁ డు అక్కడి గురుదేవుల ఘనతను వర్ణింప దొడఁగఁగా తదాకర్ణనోత్సాహముతో నే నంతలోనే చేర వలసినచోటికిఁ జేరితిని. + +ఒక సన్న్యాసి కాషాయధారి రోడ్డుమిఁదబండి నిలువు గానే చేరవచ్చి నా తెలుఁగు తీరు గుర్తించి ' యెవరు నాయనా నీవు? ఎక్కడ నుండి రాక? ఎందుకోసము?' అని తిన్నని తెలుఁ గు పలుకు బడితో ప్రశ్నించెను. నా న్నాలింగ నము చేసికొని బండి దించెను. ఆయన యాదుకొని నన్ను బండి దించినప్పటి పరితోషము నే నెన్నటికి మఱువఁ జాలను. నా చేతి పండ్ల బుట్ట పుచ్చుకొని వడిగాలోని కరిగి నా విషయములు శ్రీ వారి కెఱింగించి నన్ను దర్శనమునకుఁ దోడ్కొని పోయెను. + +లావు గాక సన్నము గాక, పొట్టి గాక మఱీ పొడుగు గాక నిమ్మపంటిచాయతో అరుణోదయ కాంతులు కడల్కొల్పుచున్న శ్రీ వారిని జూడగానే నాయొడలు పులక \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0160.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0160.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b8b16aa963c4a13bd28f1173e509d868ca7b473f --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0160.txt @@ -0,0 +1 @@ +యోగములో చేరిన తేది 22-6-1916. మిడియము సంఖ్య 330. వీలుపడదు. మరల మూసికొనియే పోవును. శరీరములో నప్పుడు జరగవలసిన దెల్ల జరగగానే కన్నులు తెఱపి యగును. అటుపై కనులు మూసికొని పండుకొనుట కష్టమని పించును. అందాఁ క కనులు తెఱవను, లేవను కష్ట మని పించును' అని స్వాముల వారు దగ్గఱ నుండి తెలియఁజెప్పిరి. అట్లే ఉపదిష్టము నొక్క మారే సార్ధకముగా స్మరించి యుచ్చరించి కనులు మూసికొని పండుకొంటిని. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0161.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0161.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7696c9de95b7507323036718ef2db9715a0e8901 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0161.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +తోడ్తో నాలో నేదో గొప్పప్రజ్ఞ ప్రవేశించి యూగించి వైచుచున్నట్లు గోచరింపఁ దొడగెను ఉత్సాహవినోదము లతో దానినే పరిశీలింపఁ దొడగితిని.' ప్రజ్ఞ' యనియో ' శక్తి' యనియో ఇంకేమనియో నిర్దేశింపఁదగిన యపూర్వానుభూతి ప్రవేశము నాలో విజ్రుంభింపఁ దొడఁగెను. అది యెక్కడ నారంభించినది, ఏమి జరపుచున్నది యని వెదకఁ దొడగితిని. అది శరీరచర్మము లోతట్టు దాఁక వ్యాపించు చున్నట్టు తొలుత నెక్కడ నుపక్రమించినదో గుర్తుపట్ట సాధ్యము కానట్టుండెను. శరీరములో నేదో గొప్ప క్రొత్త ఇంజెన్ పనిచేయుచున్నట్లయ్యెను. నా మన స్సానందో త్సాహములతో నలలు వాఱుచుండెను. + +కొంతసేపటికి నెడమ చేయి నావశము తప్పి నా సమ్మతి లేకయే పైకి లేచుచుండు ట, కుడిచేయి కదలుచు బహుమూలమున చాల బాధగొల్పుచుండుట తెలియనయ్యెను. అంతకంత కు బాహుమూలపు బాధ యధికము కాఁ జొచ్చెను. సంకటపడ సాగితిని. అప్పటి కించుమించుగా పదునైదు నిమిషముల కాలము గడచియుండును. స్వాముల వారు నన్ను సంకటపడుచున్నా వేమని ప్రశ్నించిరి. కనులు తెఱవ వీలుపడక పోవుటచే మూసికొనియే బాహుమూలముణ చాల బాధగా నుండుట తెల్పితిని. మఱికొన్ని నిమిషములకు కనులు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0162.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0162.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..44e5c0e955467fff5c46f5a8c7b354505e66adb8 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0162.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +తెఱపి యయ్యెను. శరీరముణ సచలనముతగ్గెను. అంతట మరల నమస్కరించి లేవవలసినదిగా దగ్గఱనే ఉన్న స్వాములవారు తెల్పిరి. లేచితిని. నా చేతికి (డిస్లో కేషన్) బండి నుండి పడుటవల్ల బాహు మూలాస్దిస్దానము తప్పి చాల సంకటపడుట తెల్పితిని. + +వారది యా బాహు స్ధితి సరియయిన స్దానమునఁ జేర్చుటకై జరుగుచున్న ప్రయత్నమనియు, బాహుమూల మున కాయ స్వాస్ధ్యము లేకున్నచో కుడిచేయి కూడ పైకి లేచి నమస్కారము చేసెడి దనియు, ధ్యానావసానమున వాని యంతట నవిగా రెండు చేతులు లేచి నమస్కరించుట యీ యోగ విధానమున నపూర్వాద్భుతానుభూతి యనియు, నట్లు కూడుట యోగ శక్తి చేకూడుట కొక చిహ్న మనియు తెల్పిరి. జరగిన విషయమును శ్రీ గురుదేవులకు ని వేదింప వలసిన దనిరి. నేను శ్రీ వారి సన్నిధి కరిగి జరగిన దంతయుఁ దెల్పికొంటిని. వారు చిఱునవ్వు మోమున వెలార్చి తనివితో నుండు మని యా దేశించిరి. + +అట్లు ధ్యానము జరిగిన తర్వాత నొక్క గంటసేపటికే నా దక్షిణ హస్తమూలము చాల వాచి బాధ గొల్పెను. టక్కు టక్కు టక్కు మనుచు ఱెక్క గూటిలో నేదో కదలిక శబ్దము వినవచ్చు చుండెను. వాపు, బాధ ఎంత యెక్కువగా నున్నను నా కది యాహ్లాదము నేకొల్పసాగెను. మూఁడు నాల్గేండ్లనుండి యా చేతితో ససిగా పనులు చేయఁ జాలక బాధపడుచుంటిని. ఆ నాఁడు చేతి యెముకను క్లోరోఫార \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0163.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0163.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bccebef773b7f298505e694ddb44a2fc4404c46b --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0163.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +మిచ్చి సరిదిద్దిన డాక్టరు తర్వాత కొన్నాళ్ళ దాఁక నా చేతిని మెలి వెట్టి నలిపి చెఱపి ధనాశతో నన్నుఁ జాల పీడించి నాఁడు గాన యది చక్కబడకే యుండెను. ఆ జబ్బు గూటి కండలు గజిబిజి యయిపోయెను. అవి యెల్ల నిప్పుడు చక్క బడు చున్నవి గాఁబోలు నన్న సంతోషము నా కా చావు బాధను చేతి వాపును జూచి యక్కడి వా 'రది యేదో రెక్టిఫి కేషన్‌ జరగు చున్నది. వెఱవకు' మని తోడు పలుక సాగిరి. ఎన్నేండ్లనుండి యో నిద్రలేక కొట్టు కాడుచుండు వాఁ డను. నే నా నాఁటి రాత్రి కొంత హాయిగా నిద్ర పోయితిని. + +మర్నా డుదయమున లేచి కాలకృత్యములు దీర్చు కొని యోగానుభూతికి సిద్దముగా నుంటిని. పూర్వదినపు సాయంకాలమున నా యూరిలోనివారనేకులు యోగసాధన మునకు వచ్చిరి. వా రెల్ల నా యుదయమునను వచ్చి యుండిరి. పూర్వదినము సాయంకాలము జరిగినట్లు నాకు నాఁ డుదయమున జరగెను. అప్పు డక్కడ నున్నవారిలో రాధాకృష్ణపిళ్ళ యని, మహాదేవయ్యారు అని యిద్దఱు ప్రధాన శిష్యు లుండిరి. వారు నా విషయమును శ్రీ వారికి విన్న వించిరి. అప్పుడు నా విషయము ' టెస్టు' తీయవలసి నదిగా వారు వారి కాజ్ఞాపించిరి. + +ఆ విచిత్రవిషయ మెట్టిదో యానాఁడే నేను దొలుత తెలిసికొంటిని. నన్ను దగ్గఱ కూర్చుండు మనిరి. రాధాకృష్ణ పిళ్ళగారు గురుదేవులకు నమస్కరించి కనులు మూసికొని యొక నిమిష మాగి ఇంగ్లీషుతో గ్రంధము పఠించుచున్న \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0164.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0164.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6dbe8a9255329ee2c908572b5c9aa518979a71b4 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0164.txt @@ -0,0 +1 @@ +ట్టేదో చెప్పసాగిరి. మహా దేవయ్యగారు దానిని వడివడిగా వ్రాయసాగిరి. ఇద్దఱును యఫ్. యే చదివిన వారు, ప్రజ్ఞా శాలులు. పిళ్ళ గారు వడిగానే చెప్పసాగిరి. అయ్యరు గారు వడిగా వ్రాయ సాగిరి. ఉదయము సరిగా తొమ్మిది గంటల పదునేడు నిమిషముల వేళకది వ్రాయ నారంభించిరి. పిళ్ళ గారు కనులు మూసికొన్నప్పుడు అంతర దృష్టికి కనుపడి నవి, ఆంతరశ్రుతికి వినబడినవి చెప్పఁ దొడఁ గిరి. అప్పుడు నా శరీరాం త ర్భాగమునఁ గల స్వస్ధ్యాస్వాస్ధ్యములు, న మనో భావములు , నా యనరోగ్యము కారణములు, తన్ని వారణో పాయములు, అప్పటికి జరిగిన పూర్వ జన్మములు మొదలగు నవి కలవు. అది యెల్ల ముగిసిన పిదప దానిని శ్రీ వారి చెంతకుఁ గొనిపోయి వినిపించిరి. వారి సమ్మతి మిఁద దానిని రికార్డు చేసిరి. ఆ కాలమున యోగాభ్యాసమునకు వచ్చి శిష్యతను బొందువారి కందఱకు నట్టి టెస్టు తీయుట జరగు చుండెడిది. నన్నుఁ గూర్చి వచ్చిన రికార్డును కాపి కోరితిని. శ్రీ వారి సమ్మతితో దానిని నాకిచ్చిరి. అది నా దగ్గఱ నున్నది. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0165.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0165.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c8a7fb24c36e93bea0e4fa8a05a1ccdb6745585d --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0165.txt @@ -0,0 +1 @@ +ఆ నాఁటిరాత్రి మెయిలులో నేను తిరిగి మద్రాసు వచ్చి వేయవలసి యున్నది. కాన నా విషయమును గూర్చిశ్రీ వారితో సంభాషించుటకు నదను కోరితిని. నా యభ్యర్ధనమును మహా దేవయ్యగారు శ్రీ వారికి నివేదించిరి. భోజనా నంతరము సంభాషింప శ్రీవా రనుమతించిరి. అప్పుడు వారు యోగ విషయములను గూర్చి వారి యర్ధాంగి ద్వారా యేవేవో యపూర్వాంశ ములను సేకరించుచుండిరి. భోజనా నంతరమున నేఁ జేర నరిగి సాష్టాంగనమస్కారము చేసి యిట్లు విన్నవించుకొంటిని.' మూఁడెండ్లనుండి యమ బాధ పడుచున్నాను, నిద్రలేదు, శాంతి లేదు, ఆకలి, జిర్ణించుకొను శక్తి సరిగా లేవు. ఇక్కడికి రాక తలఁపునకు ననఁ గా నా యోఱుకకు దెలియకుండ నే సరిగా భోజనము చేయగల్గితిని. మి యోగమాహాత్మ్యమును శ్రీ నరసింహము గారి ద్వారా విన్నంతనే నాలో నేదో దివ్య సౌఖ్య సౌధమునకు బాట గోచరించు చున్నట్ల యినది. ప్రశాంతము గా రాఁ గలిగితిని. రైలులో కొంత నిద్ర పట్టినది. ఇక్కడికి వచ్చికడచిన రాత్రి సుఖముగానిద్రించితిని. నూనె తిరుగ బోత, ఆవాలు, సాంబారు, రసము, పల్చనిమజ్జిగ యివి నా కింతకు ముందు కడుపులో మంటలు గొల్పెడివి. ఇప్పు డవి వికటింప లేదు. మీరు నిర్భయముగా అందఱతో పాటు భుజింపవచ్చు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0168.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0168.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..44b01cd080a93e795881b1bf79b538c6877069e9 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0168.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ప్రయాణములో, రైలులో,బండిలో, నడకలో ఇంకే మేని వ్యవహారములలో వర్తిల్ల వలసి వచ్చినప్పుడు సరియ యిన వేళ తప్పిపోకుండ ఒక క్షణ మాత్రము మనసున స్మరించినఁ జాలును. కార్యంతరములు తీఱి విశ్రాంతి దొరకి నప్పుడు జరగవలసిన సాధన మెల్ల జరగఁ గలదు. + +వివేకమును సత్యమును ధర్మమును గుర్తించుకొనుచు నంత రాత్మ నారాధించుచు లోలోఁ జోచ్చుకొలఁదిని నీకు వలసిన యుద్బోధములు లభింపఁ గలవు. అట్టి యుద్బోధము లను నీవు నీలో నెక్కడ నుండి యెట్లు పడయు చుంటివో క్రమక్రమముగా ప్రసరించుచున్నది. అది లేక నీ వేమి గాని పడయఁ జాలవు. ముందు నీ కారోగ్యమే. తర్వాత నే యోగ సాధన ఫలము దొరకఁ గలదు. గాఢముగా విశ్వసించితి వేని, నీకు యోగ ఫలము లభింపఁగల దని నే ననుట లేదు. నీ కా విశ్వాసమును గొల్ప వలసిన వాఁ డను. నేనే. నీవు పరమార్దకుతూహలిగా నుండినఁ జాలును. యోగ సాధనము నాకలి గొన్న రిత్తక డుపుతో నుండి చేయరాదు. ఏదే నాహారము గొన్న పిదపనే చేయ వలెను. మద్రాసులో నీ యోగ మాగ్గమున నడచుచున్న మిత్రులు పలువు రున్నారు. తఱచుగా వారిని గలసికొను చుండుము. వీలు కలిగినప్పు డిక్కడికి వచ్చు చుండుము. ప్రధానముగా డిసెంబరు తుది వారమునను, మే తుది వారమునను, ఇక్కడ గోష్ఠి జరగును. అప్పుడు తప్పక రమ్ము' \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0169.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0169.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fe0ee2d1928a10266a1d718d9c6e26ec74f7ca56 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0169.txt @@ -0,0 +1,12 @@ +అనిరి. నా కనుల వెంట ధారలుగా నీరు కారెను. ఈ శ్లోకము రచించితిని. + + ' దుర్వ్యాధిఖి న్నే శరణం ప్రపన్నే + మయి ప్రసాదా దయి మాస్మ భైషీః + త్రాతా హ మస్మీతి దదా వభీతిం + య స్తం గురుం మ స్తకతో నమామి' + + ఇట్టి సంభాషణతో నై దాఱు నిమిషములు గడచెను. + + ఆదినములలోవారు ముఖ్యమయిన తత్వార్ధములను సహస్రారము, పిట్యూటరీ, అక్కడి దివ్య శక్తులు, వాని ప్రసారము మొదలగు వానిని గూర్చి శిష్యులు బోధించుట, దివ్యదృష్టితో వానిని ముఖ్య శిష్యులు పరికించుట ట్లను గ్రహించుట, ఇంక నందలి విషయవి శేషములను మాతృ శ్రీ ద్వారా తా మపూర్వముగా సేకరించుట జరగుచుండెను. కాన నా కంతకంటె నధికముగా, ప్రత్యేకముగా వారితో సంభాషింప ననువుపడ దయ్యెను. + + ---- \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0170.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0170.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a6a74a26dc7883c3cff2a39062c8c0d6e5248a99 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0170.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +మరల సంజవేళ కక్కడివారు శిష్యులు పలువురు విచ్చేసిరి. భగవద్ఘట్ట మను పేరి కావేరీతీరఘట్టముననే శ్రీ వారి సన్ని వేశమున కెదురుగా వెలయుచున్న యోగ శాలలో ఎల్లరును గూడి యోగసాధన చేయుట జరగుచుండెను. చాలగా వాచి యున్న నా చేయి నాఁటి సంజ ప్రార్ధనమున నెంతో చక్క బడెను. వాపు తీపు తగ్గెను. నాలో లోలోపల నెక్కడో చిఱువెల్గు గోచరించు న్నట్టును స్వప్న ప్రాయముగా లీలగాఁ గొంత గోచరింపఁ దొడగెను. శరీరము బ్యాటరీ పెట్టి నరముల నెల్ల నూగించి వేసినట్టు గొప్ప యూపు కలిగెను. చేతులు వాని యంతట నవియే లేచి నమస్కరించెను. కాని కుడిచేత నింకను బాధ గోచరించుచుండెను. టక్కు టక్కు మని జబ్బు యెముక యదురు తెలియుచుండెను. + +శరీరము నింత తీవ్రసంచలన మేమిటి? ఇది యెక్కడ నుండి యారంభమై జరగుచున్నది? ఇంతదాఁక నెన్ని శ్లోకములో, ఎన్ని మంత్రములో, ఎన్ని ధ్యానములో, ఎన్ని క్షేత్రములో, ఎన్ని దేవతాదర్శనములో, ఎందఱ యాశ్రాయ ములో జరపితిని గాని యిట్టి విశేష మెక్కడ గాని యెప్పుడు గాని జరగుట యెఱుఁగ నైతినే! ఒకతూరి ప్రార్ధన మాత్రముచే నింత జరగుట యేమిది? అస్తినాస్తి విచికిత్సా స్పదముగా నున్న \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0171.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0171.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e0896ee98bbea9e3218ffdeb93a724b6015624a6 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0171.txt @@ -0,0 +1 @@ +పరతత్వము అస్తి యని స్పష్టముగా ననుభవింప నగు చున్నట్లున్నదే? దీని లోఁ తేదో తెలిసికొనవలెను గదా! త్రోవ దొరకినది గదా! నా ప్రార్ధనమును లోన నెవరో వినుచున్నట్టు_ సమాధానము చెప్పుచున్నట్టు_అనుగ్రహించు చున్నట్టు అగుచున్న దేమి వింత? నా జబ్బు నాకు చాలా ఉపకారమే చేసెనా యేమి! ఇక నా జబ్బు కుదిరినట్టే తోఁచు చున్నదే! ఏమి యానందము! ఏమియు లేకున్నచో నాచేయి యింత వాచుటేమి? నావశము తప్పి చేతులు లేచి నమస్కరించు టేమి? చే కూడుట యేమి? 'చేకూడుట' అన్నపదము కల్పించినవా రెవరు? ఈ రెండు చేతులు లేచి కలసి నమస్కరించుటను సూచించునదిగా నేర్పడినదా యేమి చేకూడు, కైకూడు పదకల్పనము? నే నారోగ్యవంతుఁడ నగుచో మా వారెంత సంతోషింతురు! మావారి నందఱను నిందుఁ జేర్పఁ గల్లుదునా యేమి? ఇత్యాది భావము లాధ్యానసమయమున మెఱపులు మెఱసినట్లు నాలోఁ జెలరేగ సాగెను. ఆనాఁటిస్థితి నా కొక జన్మ మబ్బిన ట్టుండెను. ధ్యానావసాన సమయమున నాయుత్సాహ మక్కడి మిత్రులకుఁ దెలిపితిని. అక్కడివారు వారి వారి యనుభూతి విశేషములఁ గొన్నింటిఁ జెప్పిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0172.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0172.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..79fc3ef125154921c56e8a55c2fe8127e1d47f59 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0172.txt @@ -0,0 +1 @@ +అప్పుడు శ్రీవారి జీవితచరిత్రము తెలిసి కొనఁ గోరి యక్కడి వారి నడిగితిని. పూర్వ మెప్పుడో శ్రీకృష్ణ దేవరాయల పాలన కాలమునఁ గాఁబోలు తెలుఁగు దేశమున నుండి తంజావూరి రాజ్యసంరక్షణకై విచ్చేసిన వారిలో వీరి పూర్వులు ముఖ్యుల నియు, కుంభకోణము, భగవద్ఘట్టమునఁ జాల యిండ్లు వీరి పూర్వులవే యనియు, వీరి పూర్వు లొకరు కావేరితీరమున కుంభకోణము ననే భక్తి పురి యను నగ్రహరము వెలయించిరనియు, వీరు బాల్యమున చాల ఐశ్వర్య వంతు లనియు, నప్పటికీ జాలినంత సంపత్తి కలవారే అనియు, ఇంటి పేరు కంచుపాటివా రనియు, శ్రీ వెంకా స్వామిగా రని శ్రీ వారినామ ధేయ మనియుఁ దెలిసికొంటిని. అప్పుడు వారికి సంస్కృతము తెలియనా యని యడిగితిని. సాంఖ్య యోగ వేదాంతాది శాస్త్రములు సంస్కృతమునే కలవు యాసంస్కృతము రాక యాయా శాస్త్ర విషయములు తెలియఁ గా దన్న తలఁపుతో నే నట్లడుగుట. వారికి సంస్కృతము రా దనియు చిన్న నాఁడాయాశాస్త్రాంశ ముల నాంగ్ల భాషతోఁ జదివి వాని సారార్ధ మెల్ల గ్రహించి రనియు, సంప్రదాయముతో శాస్త్రములఁ జదివిన వారి కంటె నెంతో యపూర్వార్ధము లెఱుఁగుదురనియు, నతిలోకానుభూతి లెన్నో యనుభవించి రనియు, శాస్త్ర పండితులతోడి వారినిగా వీరిని దలఁపరాదనియు, క్రమ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0175.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0175.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c4c6ee019ffdb24b7d49e4585bc7ec431f942618 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0175.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నక్కఱలేదు. మీసము లుండుట లేకపోవుటలో న్యునాధికత లుండవు. ఈ సమాధానములు తోఁ చి నా మనసులోని యప్పటి మకిలను దొలఁ గించినవి. + +కొంత కాలమయిన తర్వాత నేను మరల కుంభకోణము వెళ్ళి యుండఁ శ్రీ వారే నే నడుగ కుండనే యీ విషయమును గూర్చి యిట్లనిరి.' నాకు శిష్యులుగా నుండువా రెవరు గాని లోకమునకు విడ్డూరముగా తోఁచదగిన వేష భాషలతో నుండుట బాగుగాదు. నలుగురతో పాటుగానే యుండ వలెను. ఈ యోగమున నెవఁ డుగాని ప్రత్యేకముగా కడ తేరఁ జాలడు. తాను, తన చుట్టుపట్టుల వారు, తన యాప్తులు నను క్రమమున ప్రేమ వ్యాపకమగు తీరు ననుసరించి తాను, తన చుట్టుపట్టుల వారు, తన యాప్తులు నను క్రమముగా లోకము నంతను బ్రేమించి లోక మునంతను గడతేర్చు వాఁడు కావలె తన ప్రేమ సర్వలోక వ్యాపకము కానంత వఱకు నెవ్వఁడు గాని కడ తేరఁ జాలడు. ఆ ఖండము, సర్వ వ్యాపకుఁడు కాక తప్పదు. దేశకుల జాతిమతాది పరిచ్చేద ములతో వేఱు పడిపోవు సర్వ ప్రజతో సామరస్యము కుడు ర్చుకోలేని వాఁడు సంసార బంధమున కొట్టు కాడవలసినవాఁడే! బహిర్ముఖముగా సాగుచున్న బహుత్వమును సాగనిచ్చుచునే అంతర్ముఖముగాఁ దిరిగి అం దేకత్వమును గుర్తించి వర్తించుట ఈ యోగ సాధనమున కొక ఫలితము. మన పరిపూర్ణత భవిష్యత్తులో నున్నది గాని భూతము \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0178.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0178.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cc8683c5b971c49e1f1dcfcd7ed63232974d8917 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0178.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +రూపక మగును. ఈ యోగ మట్టిత్మోధమును గోల్పుటకే. + +బహిర్ముఖముగా సమాధానము తెలియఁగోరుచో,' అనంత శాస్త్రం బహువేదితవ్యం ' ఆయా శాస్త్రములును, దత్ కర్తలును బహుభేదముల వారు. అం వరిదిగ్రాహ్యమోతేల్చువలసినది మరలనాత్మోద్బోధమే. ఘట్టకుటీ ప్రభాత న్యాయమున నెల్లరునెట్లు గాని యాత్మోద్బోధములు నను వర్తింప వలసిన వారే,అనువర్తించు వారే కాక తప్పదు. బహిర్ముఖముగా లభించు విజ్ఞానమును దోడు చేసికొని యాత్మోద్బోధములు నందుకొనఁ గల్గినచో పరమార్ధముల సులువుగాఁ బడయ వీలు పడును. + +ఆ నాఁటి సాయంకాలము నా చేతి వాపు చాల తగ్గినది. యోగ సాధనానంతరము రామజపము వలె కొంత దడవుత దేకా నుధ్యానము చేయఁబూనితిని. ఒడలెల్లమంటలెత్తినట్లయ్యెను. అది శ్రీ వారితో చెప్పితిని. నియత సమయములలో తక్క నితర సమయములలో నా యనుష్టానము చేయరా దనియు, ఏ దేని యావశ్యకత కల్గినచో నప్పుడొక క్షణము స్మరించినంత మాత్రమున దానికి జరగఁ దగిన సౌకర్యము జరుగు ననియు, నోటి మాటను చెవి విన్నట్టే మి యభ్యర్ధనముల నది వినఁగల దనియు, ఒక తూరి ప్రార్ధించి నంత నే సర్వసిద్ధముగా నను గ్రహింపఁ గా నది చూచుచుండ గా మరల మరల నడుగు టేల యనియు ననిరి. టెలిఫోనులో ఒక \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0179.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0179.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3a25c3fb84ecb409e265f876fe83897d643f97c1 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0179.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +తూరి పిలువగా నవతలి వారు సిద్ధముగా బదులు పలుకు చుండగా దానిని వినక యూరక పిలుపులే పిలుచువాని తీరువంటిది పదింబదిగా స్మరించుచుండుట యనిరి. ఈ యుప దేశపు యాదార్ధ్య మటుతర్వాత పరసహస్రపర్యా యములు నాకును నా మిత్రులకును ననుభూతి కందినది. + +1925వ సం, ప్రాంతముల నొక మిత్రుఁడు నిరంతరము శ్రీవారి స్మరణమే రామనామజపమువలె జరుపుట సాగించెను. కొన్నాళ్ళకు శరీర మెల్ల నగ్నిజ్వాల వలె నెయ్యెను. నిద్రలో నరములు బిగించిన ట్లయి త్రుళ్ళిపడుట, క్రమముగా నిద్ర పట్టకుండుట యేర్పడెను. బంధువులు పలు వైద్యములు చేయించిరి. యోగము నే మాన్పించిరి. ఏమియు లాభము లే దయ్యెను. జరపిన తప్పిదమునకు పశ్చాత్తాపము సెంది క్షమింప ప్రార్ధించి సక్రమముగా నడచుకొన సాగించిన తరువాత నారోగ్యము చక్క బడెను. ఆ మిత్రుఁడు నేఁడును క్షేమముగా యోగ సాధనము చేయుచున్నాఁడు.అనధికారముగా, అక్రమముగా సాధనములు సాగించిన వా రింక నెందఱో పశ్చాత్తప్తు లయి బాగు పడవలసిన వారైరి. + + ---- \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0180.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0180.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..169329b59ebc5c8362d39101ebf69427ce1d1d14 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0180.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నాఁటి రాత్రి శ్రీవారి ని దేశముచొప్పున మద్రాసుకు హాయిగా నే బయలు దేరితిని. కుంభకోణమున నుండి మాయవరము దాఁక రైలులో వచ్చితిని. పలువు రక్కడ దిగిచుండిరి. నేనును ఆ స్టేషనులో దిగి అక్కడ చాలాసేపు రైలాగును గాన ప్లాట్ ఫారం మిఁద కొంతదడవు నిటు నటు తడవాడితిని. రైలెక్కి తిని. అది బయలు దేరెను. నేను తలుపు దగ్గరనే నిలుచుంటిని. న న్నెవరో బయటికి పడఁద్రోయు చున్నట్లయ్యెను. మరల తొంటిరీతి కంపము, నిరుత్సాహము తోఁ చెను. తోడ్తో రైలు ద్వారము దగ్గఱ నున్న నాకు హరి ద్వారము తలఁ పునకు వచ్చెను. పాడు తలఁపు క్రిందికి దూకుదునా యనియుఁ దోఁచెను. + +అల్లంతలో న న్నెవరో వెనుకకు నెట్టిచున్నట్లయ్యెను. ఇది నాలో జరుగుచున్న సదసద్వి వాదముగా గోచరించెను. పూర్వము కంటె నిప్పుడు గొప్ప జ్వాల లోపల వెలుఁగుచున్న ట్లయ్యెను. పూర్వ మెక్కడోమిణుకు మిణుకు మను నాశా జ్యోతి యుండెడిది. నే నీ సంకల్ప వికల్పములతో నిటు నటు నూగుచుండగా లోఁ గూర్చున్న సహృదయుఁ డొకఁడు భగవదావిష్టునట్లు తన ప్రక్క చోటు చూపుచు ' అయ్యా తలుపు తెఱచి యున్నది. క్రింద పడగలరు! ఇటు వచ్చి కూర్చుండుఁడు' అనెను. వెంటనే వెళ్ళి కూర్చుంటిని. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0181.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0181.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3e84e85173c804eecfb5d049b28baa9721285537 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0181.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +ఆతఁడు లేచి నాకు మఱీ చోటిచ్చెను.' నేను తర్వాతి స్టేషనులో దిగిపోవుడును గాన యిఁక కూర్చుండను' అని నన్నుఁ గూర్చుండబెట్టి తానే తలుపు వేసి దగ్గఱ నిలుచుండెను. న న్నట్లు రక్షించినవారు గురుదేవులే యగుట. వారి ప్రజ్ఞాంశము నాలో నుండుట కాల క్రమమున స్పష్టముగా గుర్తింప నయ్యెను. + +మద్రాసు చేరుదాఁ క నే నున్న చోటనుండి కదలక రైలు కంటె ముందుకు దూకుచున్న తలఁ పుల వేగముతో నిద్రమెలఁ కువలతో శాంత్యశాంతులతో మద్రాసు వచ్చితిని. వెంటనే మిత్రులను గలసికొని జరగిన సందర్భము లెల్లఁ దెలిపితిని. అవి వేసవి సెలవుల నాళ్ళు గాన మా బావ తో బుట్టులు మా గ్రామమునకు వెళ్ళి యుండిరి. మరల జనార్దనుని హొటలు లో భోజనము చేయుచు ఆఫీసులో అందఱు నా యనారోగ్యమును నెఱిఁగి యుండిన మిత్రులే కాన నా కట్టె తొందర కలిగింప కుండిరి. నాఁటి దాఁక నా యనారోగ్యము ను గూర్చి వంత చెందుచు నే నెక్కువ కాలము జీవింపఁబో నను కొనుచున్న నా మిత్రుఁ డొకఁ డు, ఆఫీసులో ఉద్యోగి కలరా వచ్చి యదాటుగా చనిపోయి నాకు చాల చింతఁ గొల్పెను. సాయంకాల మయిదు గంటల దాఁకఁ బని చేసి బడలి యింటికి వచ్చి సాయంకాలానుష్టానమున బడలిక తొలఁగి మరల నుత్సాహినై రాత్రి గడసి ఉదయోపాసనమున మఱింత తేఱి ఆఫీసుకు వెళ్ళుచు డిన క్రమమున నారోగ్య \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0183.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0183.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cdb400b501e28e74402b97b01fff2cd99f509eff --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0183.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +టిమి. సత్రములో నుంటిమి. ఆ రాత్రి యా సత్రములో మా బంధువు లొకరు మాకు సర్వోపచారములు చేసిరి. ఉదయము బజారులో టర్పంటైను, బ్రాంది మొదలగు నౌషధద్రవములకుఁ బోగా వర్తకు లెవ్వరు నియ్యరైరి. రామకృష్ణ కవిగారు 'ఎం.ఏ 'మద్రాసు నుండి గ్రంధార్జనమునకై రాజా గారిని దర్శించుటకై వచ్చుట, వారితో నేను నుండుట యిత్యాదికము వెల్లడి యయ్యెను. + + ఆ యూరికి వచ్చు పెద్దమనుష్యులకు, ఉద్యోగులకు వలసిన పదార్దములు రాజాగారే యియ్యవలెను గాని కోమట్లియ్య గూడ దని యను శాసనము. కవిగారు 'కాళ్ళిడ్చు కొని పోవుచున్నవి. జీవితము నిల్చునట్లు లేదు. కలరా గాఁ బోలును. బ్రాంది కావలెను, కాళ్ళకు టర్పెంటైను రాయ వలె'నందురు. అవి దొరక లేదు. రాజాగారిని దర్శింప మధ్యాహ్నము గాని వీలుపడలేదు. రాజాగారు భోజనా నంతరము నిద్ర లేచిన తర్వతా నేఁ బంపిన వార్త వారికిఁ దెలుపు ననువుపడెను. వలసినవానిని వారు పంపిరి. అప్పటికే కవిగారికి మా బంధువుల యుప చారములచే గుణముగా నున్నది. మందు లక్కఱ లేకేపోయెను. ఈ వార్త ఆఱు మైళ్ళ దూరమున నున్న మాగ్రామమునకు తెలియగా, మా తండ్రిగారు పంపగా మా పినతండ్రిగారు బండిలో మమ్ము తోడ్కొనిపోయిరి. + +చల్లపల్లిలో నే కవిగారి యుపచారములలో మునిఁగి యుండుట, వారితో నేను జీడిపప్పు తిని నీరు త్రాగియుండుట \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0184.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0184.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bf8c870b29d335368bc0c87f677762f2cc6fe0fb --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0184.txt @@ -0,0 +1 @@ +కారణములుగా తల తిరుగుట, వాంతులు, జ్వరము నాకు నారంభించెను. ఇంటికి చేరు నప్పటికి నాకు 100 డిగ్రీల జ్వరమున్నది. నేను మందుఁ గొన ననుచుంటిని. కుంభకోణము టెల్లిగ్రాం ఇయ్యఁ గోరితిని. వెంటనే మా వా రట్లు చేసిరి. కాని యది వారి కందుట నాఁటి రాత్రి యగునో, మర్నాడగునో, చాల తీవ్రజ్వరము గాన మందిచ్చి తీర వలసిన దే యని నాకుఁ జాటుగా మా తల్లిదండ్రులు, నన్నగారు చర్చించుకొనుచుండిరి. అది వింటిని పిల్చి యడిగితిని.' మందు గొన వలసినదే' యనిరి. అంగీకరించితిని. సాయంకాలము ఆఱుగంటల వేళ కు మందిచ్చిరి. అప్పుడే ఆకాశమున నుండి దభీలున క్రిందఁ బడుచున్నట్టు లయి యొడ లెల్ల చెమ్మటనీరు చిమ్మఁ దొడఁ గెను. పది నిముషములలో జ్వర మెల్లతగ్గెను.' మంది చ్చితిమి. తోడనే తగ్గెను' అని మావారనుకొనిరి.' ఇచ్చిన టెల్ల్లిగ్రాం శ్రీవారికి చేరినది. ట్రీట్మేంటు జరగియుండును. తోడనే తగ్గినది' యని నేను దనిసితిని. మర్నాడు తేటగానే యుంటిని. మందు గొనుచుంటిని. మూఁ డ వనాఁడు మరల జ్వరము వచ్చెను. నాఁ డు కుంభకోణము నుండి జాబు వచ్చెను.' జ్వరము తగ్గియుండును. మందు గూడ పుచ్చుకొన వచ్చును, అని. మందు పుచ్చుకొనుటకు దైర్యము వ చ్చెను. పుచ్చు కొనుచుంటిని. సెలవు లేదు. శ్రీ రామకృష్ణ కవిగారును జ్వరము మరల మరల వచ్చును తంటాలు గొల్పుచుండుట చే సెలవు తీసికొని మద్రాసుకు వెళ్ళిపోయిరి. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0186.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0186.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..22dde33d584930b26d2d9dfa7bb4fe09b1c702d9 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0186.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +కుంభకోణమున శ్రీ వారిని దర్శించి నాకధ యెల్లఁ జెప్పికొంటిని. శ్రీ వారు నన్ను ప్రతివారము సెలవు దినమున తంజావూరి నుండి కుంభకోణము వచ్చుచుండు మనిరి. ఆ కాలమున రైలుఛా ర్జీ అర్ధరూపాయ లోపుగా నుండెను. అట్లే చేయుచుంటిని. తంజావూరిలో నాకుత్యాగరాజయ్య రను మిత్రుఁ డేర్పడెను. ఆయన శ్రీవారి శిష్యుఁడు. ఇర్వురమును గలసి ప్రార్ధనము చేసుకొను చుంటి మి. జ్వరము తగ్గి యారోగ్య వంతుఁ డయిన మాతమ్ముఁడు వదిన గారిని దోడ్కొని కుంభకోణమునకు వచ్చెను. వానిని శ్రీవారి శిష్యునిఁ గావించితిని. + + చల్లపల్లిలో ఆరంభించిన చలిజ్వరము ఎడనెడ నాకు నేను కుంభకోణము వెళ్ళిన తోడనే తీవ్రముగా జ్వరము వచ్చెడిది. మజ్జిగ అన్నమే తినఁ గల్గెడి వాఁ డను. రాత్రి ఒకటి రెండు గంటల వేళ తీవ్రముగా ఆకలి యయ్యెడిది. అప్పుడు ముందుగానే నాకై జాగ్రత్త పడి సచ్చిదా నంద స్వాముల వారు ఊరుగాయ, మజ్జిగ అన్నము ఎత్తి దాచి యుంచెడివారు. ఆకలయి నపుడు వారిని లేపి యది తిని నీరు ద్రావి నిద్రపోయెడి వాఁడన. ఉదయము జ్వరముతో నే తంజావూరికి వచ్చెడి వాఁ డను-వచ్చిన కొంత సేపటికి జ్వరము తగ్గిపోయెడిది. వారమురోజులు నెమ్మదిగా ఆఫీసు పని చేయఁ గల్గెడు వాఁ డను. నాతో రామకృష్ణ కవిగారు వగైరా లుండిరి. వారు మద్రాసు వెళ్ళినప్పుడు శ్రీ కుప్పు స్వామి శాస్త్రిగారితో నేనేదో కుంభకోణము వెళ్ళి యోగసాధనము చేయుచుంటి ననియు, అక్కడికి వెళ్ళిన \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0188.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0188.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..04a788832b4dc40c91cd6b5e4ac05b923c3e1f2c --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0188.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +తదాది జ్వరము లేదు. జీర్ణ శక్తి చక్క బడినది. ఆకలి యన్నది నాఁట నుండి ససిగా తెలియ వచ్చెను. దినదిన క్రమాభివృద్ధిగా నారోగ్యము కలుగఁ జొచ్చెను. ఆనాళ్ళ నుండి నాకు అనారోగ్యవ్యధ తొలఁగి వింతవింత యను భూతులు కలుగఁ జొచ్చెను. ఒక నాఁ డుదయము రొట్టెపాలు (కాఫియాల వాటు ముప్పది యై దేండ్ల వయసు తర్వాత నే) తీసికొని ప్రాతరుపాసనము జరపుకొని ఆఫీసుకు వెళ్ళితిని. తంజావూరి లైబ్రరీ ఉదయము 8 గంటలనుండి సాయంకాల మయిదు గంటల దాఁక) అప్పుడు ప్రాతఃకాలముననే కొన్ని నియమితసనయములలో సాయంకాలము దాఁక నభ్యాసము లుండెడివి. + + పదిగంటల వేళ నభ్యాసము జరపుకొని టేబిలు దగ్గఱ గ్రంధ పరిశీలనము జరుపు చుండఁ గా నా మూలాదారమున నుండి ప్రబలముగా పిచి కారితో కొట్టి నట్టు ప్రజ్ఞా బలధారాలు రేగఁ జిచ్చినవి. ఉత్సాహా నందములు పొంగి పొరలి శరీర మెల్ల వ్యాపింపఁ జొచ్చినవి. ఆధారాలు తలలో నికిఁ బోయినవి అప్పటి నా యాహ్లాదము చెప్పఁ దరము కానిది. లోపల చిచ్చుబుడ్డి వెలిఁ గించి దాని పై పలుచని కుండ మూసినట్లు తల యూగులాడఁ జొచ్చినది. లోపల నేవో మెఱుఁగు రేకలు తిరుగఁ జొచ్చినవి. అప్పుడు పని కట్టిపెట్టి వినోదింపఁ దొడగితిని. పదినిమిషము లట్లుండెను. నా స్థితి యానంద తాండవ మాడు చున్నట్లయ్యెను. నెమ్మదిగా నది వశంగత మయ్యెను. నా యొడ లానంద మయ మయ్యెను. కొలఁది దినములకే ఆ లైబ్రరి పనిని వడిగా ముగించి వేసితిని. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0190.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0190.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..90b960a51cf8083a2fe256f8b35f1277637e4fd4 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0190.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +గాలి విచుచుండఁ గా, నొక గోల్డు మెడల్ మడత మంచము మిఁద పలుచని పడుక మీదను, క్రిందను చల్లినమల్లెపూవు లున్నవి. పట్టుతలగడ గలదు. తెల్లని పలుచనిపట్టు సెల్లా కప్పుకొని యుండిరి. మంచమునకు దోమ తెరక ప్పుండెను. అదను ప్రతీక్షించుచు వారు కనులు దెఱచి లేవ నుంకించునంతలో నేను చేర నరిగి పాదములు స్పృశించి నమస్కరించి తిని.' రాత్రి యెక్కడ శయనించితి' వని యడిగిరి. ఇంటిలో స్ర్తీలతో స్ర్తీయు, వాకిటియరుగు మిఁద నేనును శయనించుట తెల్పితిని. చప్పరంచి ' నా మాట పాటింపక పోతివి గదా' యనిరి. సిగ్గుతో తల వాంచితిని.' సరే! కానిలే! ఏమి విశేషము ' అనిరి. + +' మి దివ్యానుగ్రహమున నే నారోగ్యవంతుఁ డ నయితిని. నా కీయోగమార్గమున ధన్యత చేకూరును. నాకు శరీర మొసఁగిన మాతల్లి దండ్రులు వృద్ధులు. ఎప్పు డేమిజరుగునో? వారికి మిశిష్య తన నుగ్రహింప వేఁడుచున్నాను. వారిక్కడికి రాఁజాలరు' అంటిని.' వారివయసెంత' యనిరి.' మాతండ్రి గారి వయసు డెబ్బది దాటినది'యంటిని.' అంత వార్ధకమున నున్న వారినిగూర్చి యనుతపింతువే? చిరకాలము నీతో జీవితము గడపవలసిన నీభార్యను గూర్చి యడుగ వేమి' యనిరి.' చిన్న వయస్సులో నున్న యీయువిద నాతో నెప్పుడు పట్టిన నప్పుడు మి దర్శనమునకు రాఁ గల్గును. కాన యెప్పుడయిన మీ శిష్యతానుగ్రహమున కర్హురాలు కాఁగలదు. చాల వార్ధకమున నున్నవారని, ఎప్పు డేమగునో అని, వా రీశరీ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0192.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0192.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e714870e9f276e30e85ac4dbceef367d49cc18a3 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0192.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +లుచుకొనివచ్చిరి. చూడఁగా నా హరపదార్ధములుంచినవి యుంచినట్లే యుండెను. వెంటనే లేపి, ఒడలు పిసికి, యెఱుక తెచ్చి యాహారము గొనిపించిరి. మూఁడునా ల్గిడ్డెనలు, చెంబెడుమంచినీరు, కాఫీ త్రాగి, శక్తి రాఁగా మరల యోగ సాధనముల సాగింపించిరి. పావు గంటసేపు ప్రబలముగా సాధన జరిగెను. అంత తివ్రయే నాఁ డుండుటకు కారణము శ్రీవారి యానాఁటి ప్రజ్ఞతీవ్రతయే యగుట నక్కడి వారు తెల్పిరి. నాఁడు మహోత్సాహముతో దంపతుల ముంటిమి. + + ఆసాయంకాలమే నేను మద్రాసు వెళ్ళవలెను. నా కోర్కి తీరలేదు. మరల శ్రీవారి దర్శించి నా కోర్కి- మా తలి దండ్రుల విషయమును ప్రశ్నించితిని. శ్రీవారు శరీరములను జిరకాలము రక్షింప ననువు పడదు. అయినను నీవు వెంటాడు చున్నావు గాన చెప్పుచున్నావు.' నీవు యోగ సిద్ధుఁ వై తేని-' దశపూర్వేషాం దశపరేషాం-మివంశ్యులకు నీ యోగవాసన లంటి వారు కడతేరఁ గలరు. పది సంవత్సరములు విడువక నాయాదేశము చొప్పున యోగా భ్యాసము చేయవలెను. అన్నివాంఛితములను నీవే నెఱవేర్చుకొనఁగల్గుదువు. ఇప్పటికి మి తల్లిదండ్రులు లక్కడనే ఉండియీనాయుప దేశించు విధానము నాచరింతురుగాక' అని తద్విధానము తెల్పిరి. నే నెంతో ఉప్పొంగితిని. + + కాని యానాఁడు తెల తెలవాఱునపుడు వారిని దర్సించి నప్పుడు భాషించిన తెఱఁ గునకు, నే నొక్క దాని నడుగఁగా \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0193.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0193.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8f9932cd81c1e94ce05b6cccc1ac01668e0812d1 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0193.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +దానికి బదులు ననుగ్రహింపక యనన్వితముగా జరపిన సందర్భమునకు, మధ్యాహ్నము మరల వెంటాడి ముర్ఖతతో ప్రశ్నింపఁగా చూచినచూడ్కికి, చెప్పిన బదులుకు నే కాన్వయమును మఱి పదేండ్లకు గాని నేను గుర్తింప యోగ్యత గల వాఁడ గాఁజాల నయితిని. పదమూఁడేండ్లకు కద్భుతముగా తద్రహస్య మెల్ల ననుభూతి పూర్వకముగా గోచరించెను. అది యాసందర్భము వచ్చినప్పుడు వివరింపఁ గలను. + + కుంభకోణముణ నుండి యే మా తల్లిదండ్రులకు శ్రీవారు యా దేశమును వ్రాసితిని. శ్రీవారిసన్నిధిని మాదంపతుల కెట్టి యనుభూతులు జరగినచో సుదూర దేశమున నున్నను మా తల్లిదండ్రులకు నట్టియనుభూతులు జరిగినవి. తర్వాత వారు మద్రాసుకు నా కాయా విషయముల తెలిపిరి. నాఁడు రాత్రి మెయిలులో దంపతులము మేము మద్రాసు వచ్చి వేసితిమి. + + ---- \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0194.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0194.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..20ea78bbb581e4a708d29d4a0ea5e72e228ff403 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0194.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +తంజావూరిలో పరిశీలించిన గ్రంధముల విషయమున జరపవలసిన తర్వాతి కార్యములను జరపుటకు మద్రాసులో మేము గొంత పని చేయవలసియుండుటచే మూఁడు నాల్గు నెలలు మేము మద్రాసులో నే యుంటిమి. అప్పుడు మద్రాసు గవర్నరుగా పెంట్లండు దొరగా రుండిరి. ఆయన నెవరో ఇంగ్లండు వారో, జర్మనీవారో ప్రేరేచి రఁట!' తంజావూరి విలువ కట్టుటకు గ్రంధముల పరిశీలనము జరుప వలసెను. మమ్మందుకు తంజావూరు పంపిరి. + +ఈ రహస్యము పైకి పొక్కినది. ప్రజలు గందరగోళము చేసిరి. గవర్నరుగారు తమ తంత్రము కట్టిపెట్టిరి. ఒక విధముగా మే మక్కడికి వెళ్ళి జరపిన పరిశీలనము వ్యర్ధమయినది. కాని యానాఁడు మేము వ్రాసిన విమర్శములు గొన్ని యటుతర్వాత తంజావూరి కేటలాగులు ప్రకటించువా రుపయోగించుకొనిరి. మేము విలువ కట్టుట కేవలయు నంశములను బ్రధానముగాగూర్చితిమి. కాని గ్రంధాంశపర్యాలోచానకుఁ గాదు. కాన మా లిస్టులలో ఆ యావిషయములు పర్వాప్తముగా సేకరింప లేదు గాని పుస్తకముల నన్నింటిని సరిగా గుర్తించితిమి గణించితిమి. గవర్నరు గారిపనివ్యర్ధమయిన తర్వాత మా లిస్టులనన్నింటిని తంజావూరి లైబ్రరీ కిచ్చి వేసితిమి. ఆలెక్క \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0196.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0196.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5c17c06acbef5a15f76b8661f111c8dec3954132 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0196.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +రచించినవిగా నున్నవి. ధ్రువనాడీ సత్యసంహితలు సత్యాచార్యు రచన లనఁ గా నేనే మనుకొంటి ననఁగా సత్యాచార్యుని యంశమున నిటీవల జనించినవా రెవరో పూర్వానుస్మృతి కలిగి వానిని రచించి యుందు రని. + + ఇక్కడ వక్తవ్యము చాలఁ గలదు. ఈతఁడు శివాంశమున జనించినాఁ డనీ (అప్పయ దీక్షితాదులు), ఈతఁడు గుడిగంట యంశమున జన్మించి (వేదాంత దేశికులు ) నాఁడనీ యిత్యాది విధములఁ బలువురను ప్రాచీన మహనీయులను గూర్చి ప్రామాణికులే నిర్ణయించి పలుకు చుండుట కలదు. ఆయా దేవతల ఖండావతారములుగా వారిని నిర్ణయించుట సంగతము. ఆయా మహామహులు లోకమున నేవేవో యపూర్వాద్భు తార్ధములను వెలయించుటకై యవతరించుట కలదు. దేశ కాలాదుల యసౌకర్యముబట్టి యాయా కార్యములను వా రప్పుడప్పుడే యాయా యవతారములలోనే నిర్వర్తింప వీలుకడక పోవచ్చును. శుద్ధసంకల్పులు గనుక వారు వా రాయా కార్యములను గొన్ని జన్మముల నెత్తి నిర్విర్తింప వలసిన వారగుచుందురు. శంకర, జిన, బుద్దాదుల కార్యములట్లే యొక జన్మమున నిర్వాహము చెంద వయ్యెను. + + అతి ప్రాచీనులయి జ్యోతిషమున నద్భుత గ్రంధములు రచించిన సత్యాచార్యాదులు మరల మరల జన్మించుచు లోక వృత్తమును గొన్ని కొన్ని షష్టులకు రచించుచు వచ్చుచుండి రని నా విశ్వాసము. తర్వాతి తర్వాతి జన్మముల \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0197.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0197.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4f6ae83600648058e901a5b5231ba4d8e60b1614 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0197.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +వారి వారి గ్రంధములకే నాడీ గ్రంధము లని పేరు. అవి కొన్ని కొన్ని షష్టులకే రచితము లయి యుండు ననియు నావిశ్వాసము. వారువారాయాజన్మములలో జ్యౌతిష ప్రజ్ఞ కే పారమార్ధ్యము గల్పించుకొనుటచే భాషాపాండిత్యమునకై యంతగాప్రాకులాడ రయిరి. వారి గ్రంధముల లోనిభాషనిర్దుష్టముగాదు. ప్రౌఢములుగాలేకపోలేదు. రుచిగల, యరద విశేషముల గల జాతక భాగములఁ జెప్పుచో శ్లేషాద్యలంకారములతో నతి రసవంతమగు భాషతో నాయా గ్రంధ భాగము లున్నవి. అందు శబ్దజాలము క్రొత్తగా నేఁడు పుట్టుచున్నను మనుష్యులను గూర్చి వారి వర్తనముల గూర్చి పేళ్ళ గూర్చి కూడ నండును. ఈ నాఁడు క్రొత్త వెలసిన, వెలయు చున్న రేడియో, రేడియం, ఎక్సురే, కాస్మిక్రే, ఆటంబాంబు మొదలగు వానిని గూర్చి కూడ నందుం డును. + +తద్గృంధక ర్తల నాఁటి కీ విషయములు భవిష్యద్విషయములే యయినను నా గ్రంధములలో నాయా భాగములఁ జదివి వెళ్ళడించి నంతవఱకు భూతమును, దరు వాతిది భవిష్య త్తును నగుట గాన వచ్చును. ఆయా గ్రంధములు చదివిన నాఁటి దాఁక విషయములు జాతకునకు చక్క సరిపడునవిగా నంత దాఁక తు. చ తప్పకుండ జరిగినవిగా నుండుటచే దానిని బట్టి తర్వాతి గ్రంధబాగమును విశ్వసించి జాతకుఁడు గయికొనును. తర్వాత నదితప్పిపో నారంభించును. క్రమముగా \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0198.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0198.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fdd7e16a8441b138153d82c279278ce0ec28f2b3 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0198.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +నన్ని విషయములు విస్పష్టముగాఁ దప్పిపోవుచుండును. ధ్రువ నాడిలో నట్లు జాతకము తప్పి పోవునట్లు గుర్తించి యడుగఁగా నపుడు సరిపోయినదిగా నింకొక తాటియాకు దొరకును. అది పూర్వపుటాకు కంటె కొంత హెచ్చు భాగములు సిరిపోయి నదిగా నుండును. కొన్నాళ్ళ కిదియు తప్పి పోవును. ఇట్లు ఆనాడి, తత్పాఠకుఁ డు, జాతకుఁ డు ఉన్నంత దాఁక చదువుచునే యున్నచో జాతకము సరిదిద్దుకొనుచునే యుండ వచ్చును. కాని రే పిట్లు జరగఁ గల దని సునిశ్చితముగా నే నాది గ్రంధము గాని చెప్పుట నే నెఱుఁగను. ప్రత్యుత తద్విరుద్ధముగా జరగుటయు నెఱుఁగుదును. + + పర్యాలోచించి చూడఁగా నొక్కొకప్పుడా గ్రంధ మాయా వేళకు కనుకూలముగా నిర్మిత మగుచుండు నేమోయని తోఁచును. ధ్రువనాడిలో జాతకము తప్పినపు డెల్ల క్రొత్త జాతకము దొరకు చుండుట యిట్టిదే . కాన యా నాడి నుపయోగించు గ్రంధ స్వామి దానిని సృష్టించుచుండెనని కొంద ఱందురు. నాడి తప్పునప్పు డెల్లఁ దద్గ్రం స్వామిని కొందఱు తస్కరుఁడు, తప్పుడు సృష్టి చేసె నని నిందించు చుందురు. దానిని జదివినందు కాతఁడు కొంత సొమ్ముగయి కొనుచున్నాఁడు గాన యక్రమముగాఁ నాతఁ డా నిందకు బాల్పడ వలసి వచ్చుచుండును. అంతేకాని నిజముగా నా గ్రంధ స్వామి దానిని సృష్టింపఁ జాలఁ డగుట నేను బాఠముగా నెఱుఁగుదును. ఆతని దృష్టి కా యక్షరము లట్లు కానవచ్చె నని కాని యాతని తల కట్లు శ్లోకపరంపర తోఁ చె నని కాని వాకొనుట యుక్తము. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0199.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0199.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..de27879db017f505c524675c30e3f66655bbc453 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0199.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +ధ్రువనాడీస్వామి యగు శేషాచార్యుని విషయమున నీయర్ధముయధార్ధము. అస్మదాదుల మనేకుల మా గ్రంధమున నుండి యా నాఁడు జాతకముల వ్రాయించు కొంటిమి. అబ్బురము చెందుచు మిత్రు లనేకులకు జాతకములు వ్రాయించితిమి. వ్రాయు నప్పుడు విడువకుండ సన్నిధినే యుంటిని. ఇంత యేల? అస్మదాచార్యపాదాల జాతకము నందుండి పఠించునపుడు, వ్రాయించునపుడును నేను సన్నిధినే యుంటిని. ఇంకను గొందఱు మిత్రులుండిరి. ఆ గ్రంధము గల శేషాచార్యుఁడు శ్రీ వారియెడ నప్పు డద్బుతభక్తి గల శిష్యుఁడు వారి జాతకము నంతవఱకు నక్ష రాక్షరము సత్యముగా నుండెను. + + అందులో నాకు విడ్డూరము గొల్పిన విషయములు గొన్ని యున్నవి. + + " బ్రహ్మస్వరూపో భగవాన్ దర్శనం చక్వచిత్ క్వచిత్ + ఆసర్శనం క్వచిచ్చేతి తత శ్చంచలబుద్దిమాన్ " + + అని నల్వదవయేటి వృత్తంతము వర్ణిత మయి యుండెను. ఇది చదువుచో నేను దగ్గఱ నుంటిని. ప్రతి పదము ప్రామాణిక మగునో కాదో యని శ్రీ వారు పరీక్షించు చుండిరి. ఈ శ్లోకము చదువునపుడు కొంత యాగి యోచించి నవ్వి 'సరిగా వాక్రుచ్చినాఁడు. మీద చదువుఁ డు' అనిరి. + + అప్పుడీ శ్లోకమున కర్ధ మేమో బ్రహ్మదర్శనము లభించుట యనఁగా నెట్టిదో, అప్పుడే మి జరిగినదో వివరించి \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0201.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0201.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2689dd884371e45688801d394c2a63e7f5d5af3c --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0201.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +నున్న నా కందకుండెను. లోనికి తలవాంచి యెట్లే నందుకొన జూచుచుంటిని. ప్రక్క పిల్లవాఁడు నా ముడ్డి పైకెత్తెను. నేను నూతిలోఁ బడిపోయితిని. పిల్ల లందఱు పటాపంచలై పాఱిపోయిరి. మా నాయనగా రూర లేరు. మా యమ్మగారు నింటిలో నేదో పని చేసికొనుచుండిరి. నూతిలో పెద్దధ్వని గలుగుట ప్రక్కయింటి యాతఁ డాలకించి దొడ్డిలోనికి వచ్చి చూడఁ గా పిల్ల లందఱు పాఱిపోవుచుండిరి. ఒక పిల్ల వానిఁ బట్టుకొని గట్టిగా నడుగఁ గా నేను నూతిలోఁ బడుట చెప్పెను. ఆతఁ డు పర్వెత్తుకొని వచ్చి చూచుతఱికి నాల్గు మూఁడు నిమిషము లాయెను. నే నొక మునుక వేసి తేలి నూతిలో నూగిసలాడుచున్న గడను పట్టుకొని మరల మునుక వేయక తేలియుంటిని. ఆతఁ డొరల మిఁదుగా దిగివచ్చి నన్నుఁ బట్టుకొని మా యమ్మగారి కప్పుజెప్పెను. ఈ విషయ మా నాడిలో నున్నది. + + అట్లే పందొమ్మిదవ యేట అవనిగడ్డ దగ్గఱ బండి యేటి లోనికి దిగుచుండఁ గా బోల్తా కొట్టి చచ్చి బ్రదికితిని." వాహనాత్పతనం చైవ తిన్మూలాచ్చ మహాద్విపత్" అని యందు కలదు. ఇట్టివి ప్రతి జాతకములోను వింత వింతలుగా నుండుట నే నెఱుఁ గుదును. + + నే నెఱిఁగిన మఱొక గొప్పవింత. మద్రాసులో నొకా నొక గొప్పయింట నొక పిల్లవాని కేదో కడుపులో తీవ్రమయిన యనారోగ్యము. అది కుదుర్పరానిది. బ్రదికిన నొక వేళ శస్త్రచికిత్సతో బ్రదుక వచ్చు నని యాస. ఆ కుఱ్ఱ \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0202.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0202.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f1fb2a7e898910e1748bba65569264c37b70025e --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0202.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +వాఁడు జీవించునో లేదో గుర్తించుటకు ధ్రువనాడీకారున కత్యధిక ధన మిచ్చి యింటికి రప్పించి గ్రంథము నక్కడే యుంచి చదివించుచుండిరి. ఆ కుఱ్ఱవాని జాతకము సరిగానే యందుఁ గలదు. ఆతని యనారోగ్యపు నిర్వచన మెల్ల సరిగానే యందుఁ గలదు. ఆ జాతకపు టాకు తుదిపట్టు చదువుచుండిరి. అంతలో ఆపరేష౯ చేయుటకు డాక్టరు రంగాచార్యులు గారు విచ్చేసిరి. ఆ సమయమునకు సరిగా 'శస్త్ర వైద్యేన జీవతి' యన్న వాక్యము నాడిలో వచ్చెను. తరువాతి యాకు నిఁక చదువవలెను. డాక్టరుగారు వచ్చుటచే నంతట నాపిరి. అందఱకును ఆ కుఱ్ఱవాఁడు శస్త్రవైద్యముచే జీవించును అనియే యర్థము స్ఫురించెను. డాక్టరు శస్ర్తోప క్రమమునకు సిద్దపడుచుండెను. నాడీగ్రంథమునఁ జదువుచున్న పట్టున గుర్తించి కట్టిపెట్టి గృహస్వామి యినుప పెట్టెలో తాళము వేసి తాళముచెవి నాడికారున కిచ్చెను. మర్నాడు వచ్చి కడమ గ్రంథమును జదువుట కేర్పాటు జరగెను. తొందరగా నాడీకారుఁడు శేషాచార్యుఁ డింటికి వచ్చివేసెను. ఈ విషయ మెల్ల మాతోను జెప్పెను. మేమును నాతఁడు జీవించు ననియే యనుకొంటిమి. + +మర్నాడు శేషాచార్యుఁ డుదయమున వారింటికి వెళ్ళెను. ఆపరేష౯ జరుగుచుండఁగానే ఆ బాలుఁడు మృతుఁ డౌట తెలియవచ్చెను. అక్కడి పండితులు నివ్వెఱ చెందుచుండిరి. ఈతనిని నాడీ తెఱవు మనిరి. తెఱవఁగా నా జాతకమున తుదిశ్లోక మదియే. తర్వాతి యాకులో వేఱొక \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0204.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0204.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d19b38eb2faffa9e4f89297c914c333a35327715 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0204.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +కొనెనో, చదువునాళ్ళలోనే కల్పించి చదివెనో యని కొందఱు సంశయించిరి. నా నిశ్చయ మాతఁడు కల్పింపను గాని, దాచి యుంచుకొనను గాని నేరనివాఁడే యని. + + భుజండనాడి +శ్రీవారుండగానే, ధ్రువనాడి చదువుచుండు నాళ్ళలోనే యీ నాడి బయల్పడెను. ఈ నాడి గల యాతఁడు కుంభకోణ వాస్తవ్యుఁ డే. పట్టునూలి జాతివాఁ వలసినంత ధనము గొని తొలుత శ్రీవారి జాతకము చదివెను. అది చదువునాఁటి కాతనికి తద్గ్రంధ విధానము స్పష్టముగా నెఱుఁగ రాకే యుండె నఁట! ఆ జాతకము చదువుట వల్ల నాతనికి శ్రీవారియెడ భక్తి ప్రపత్తులేర్పడెను. శిష్యుఁ డయ్యెను. అన్వాహము శ్రీ వారిదో, శిష్యులవో, ఇతరులతో జాతకములు చుదువుట, దానివలని యా యతితో జీవితము గడపుట యాతని కేర్పడెను. ప్రధానముగా శ్రీవారియు,వారి కుంటుంబము వారియు,శిష్యులయు, వారి కుటుంబముల వారియు జాతకములు చదువుటలో నాతనికి తీరిక లేకుండెను. + + కొలఁది దినములలో శ్రీవారు శరీరము విడుతురనఁగా నాతని ప్రశ్నించిరి.' ఉన్నది యున్నట్టే వ్రాయుట, చదువుట జరుపుచున్నావా? కల్పనలు సాగించుచున్నావా? \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0205.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0205.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..957c75ca42249bb22087d811a056accac1085974 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0205.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +అని. ఆనాఁడే ఆతఁడొక కల్పనము చేసెనఁట! శ్రీవారి ముఖ్యశిష్యులలో 'అంబష్టుఁ' డొకఁ డుండెను అనుటకు ' అమ్మట నొరువన్' అని యుండగా నాడి కాపి వ్రాయుచున్న వాడు గోపీనాధ రావను శ్రీవారి శిశ్యుఁడే నాడి కారునివంటి వాఁడే వాక్సహయము చేయఁగా ' పండిత నొరువన్ ' అని మార్చి వ్రాసెనఁట! దక్షిణదేశమున ' అంబష్టుని' పండితుఁడనుట పరిపాటి- గడగడలాడుచు దీని నాతఁడు శ్రీవారికి నివేదించెను. ఎప్పుడుగాని యిట్లు మార్పవల దని శ్రీవారు శాసించిరి. కడకు శిష్యగోష్ఠిలో నీ విషయమును దెలిపి ఇదివఱకు వ్రాసిన భాగమున నిం కే మేని మార్పులు చేసినాఁ డేమో పరిశీలిం పవలసియున్నది యని దాని కాపి లెవరెవరు వ్రాసిరో, వారివారి కాపీలతో నందఱను, మూలముతో నాడి కారుని రమ్మనిరి. ఎవ్వరు నేమి కల్పనము జరపిరో యెఱుఁగరు గాన తమ నిర్దుష్టతను నిరూపించుకొనుట కందఱు వచ్చిన తర్వాత మూలమును, కాపిలను వశపఱచుకొని కట్టికట్టి యట్టుక మీద దాచి వైచిరి. ఇక నాడీ చదువవల దనిరి. + + "వ్రాయసగాఁ డేమేని మార్పు చేయవచ్చును. మాతృక వ్రాసిన వాఁడే యెఱుక చాలక యేమేని తప్పు వ్రాసియుండ వచ్చును. గ్రంధ కారుఁడే యజ్ఞఁ డై తప్పిదపు రచనము చేసియుండవచ్చును. దానికి పరమప్రామాణ్యము కల్పించుకొని మీరు చదువ రాదు. నాదగ్గఱకు మీరు వచ్చి శిష్యులగుట నాడి మూలమునఁ గాదు. నాడిఁ జూచుట మీరు నా శిష్యులయినతర్వాత నే. ఏ కారణములతో మీరు నాశిష్యు \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0206.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0206.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7d4bb2086cea3da8fc79a08cf6bf516c3c7242c6 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0206.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +లయితిరో ఆ కారణములతోనే నన్నను వర్తింపుఁడు. నా మాటలు స్వతఃప్రమాణములు గాని పరతః ప్రమాణములు గావు. నన్ను, నా కార్యములను నాడి ననుసరించి విశ్వసింపవలదు" అనిరి. + + అక్కడ నున్న శిష్యులు కొందఱు 'మీయా దేశముల ననువదించుట చేతనే నాడిని విశ్వసించుచుంటిమి. తద్విరుద్ధముగా నుండు నేని నను వర్తించుచున్నట్టే యుండి యీ నాడి కాలాంతరమున నజ్ఞానముచే తప్పులు చెప్పుట సాగింప వచ్చును. అందాఁక రచియించిన గ్రంధముపై ప్రామాణ్యము కల్పించుట మికు సంగతముగాఁ దోఁపకపోవచ్చును. నా యోగ మార్గమును బరిపూర్ణముగా గుర్తించుట యెవ్వరికిని సాధ్యము గాదు. అది నాకుఁగూడ నప్పటప్పట దెలియనగు నదిగా నుండును. శాఖోపశాఖలుగాఁ బెరుగఁగల మఱ్ఱచెట్టు నకు ఎన్నాళ్ళ కేదిక్కున నే శాఖ నది వెలయింపఁ గలదో తెలియనట్టే లోకతంత్రమున వికాస ముండును. మానవుఁడు ఈశ్వరతను జేరబోవు కొలఁదిని దానిని దెలియఁగల్గవ వచ్చును. వృక్షశాస్త్రమునఁ గొన్ని వృక్షము లిన్నాళ్ళ కిన్ని యాకులనో, శాఖలనో వెలయింపఁగల వనీ,యీ యీ సమయములలో బుష్పింపఁ గలవనీ,ఫలింపఁ గల వనీ, ఇన్ని పుష్పము లనీ, యిన్ని ఫలము లనీ కూడ గుర్తించుట జరగుచున్నది.మానవ ప్రజ్ఞ పెరుగను ఈశ్వరునకుఁ జేరువ కానుగాను సర్వ ప్రాణి సృష్టిరహస్యములను మానవుఁ డు గుర్తింప గల్గవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0207.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0207.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c25050e83b7a67ce1f719c92439ce569c04312a6 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0207.txt @@ -0,0 +1,10 @@ +మానవత పెరుగను పెరుగను తద్ హృదమున నుండి ప్రజ్ఞోద్బోధములు పెరుగఁగలవు.ఇప్పుడు పెంపొందుచున్న శాస్త్రము లన్నియు నట్టివే. + + మానవహృదయము నిర్దుష్టము కానంతవఱకు, మానవ వాక్కు సుపవిత్రము కానంతవఱకు, మానవ కార్యములు వినిర్మలములు కానంతవఱకు సృష్టిరహస్యము మానవత గుర్తున కంద నేరదు. ప్రయత్నములు సాగుచున్నవి. ఈనాడీ గ్రంధము లట్టిప్రయత్నమున పుట్టినవే. + + "విహాయ శాస్త్రజాలాని యత్సత్యంత దుపాస్యతామ్ + వేద శాస్త్రపురాణాని పదపాంసు మివ త్యజేత్" + + అని చెప్పిన వారిట్టిభావము గలవారే. మి రీనాడీ గ్రంధాదులు వెంటాడుట సాగించితి రేని మిలోని ప్రజ్ఞోద్బోధములు కుంటువడును. ప్రజ్ఞోద్బోధముల వెంటాడుచు బాహ్య శాస్త్రాది సాధనములను విడనాడ వలెను. కడకు ఆత్మానుభూతిలో నెలకొనుట యగును. మిరు చూడవలసినది యీ తాటాకుల నాడీ గాదు. శరీరము చైతన్యముతో ఆడుచున్న నాడి. ఈ తాటాకుల నిప్పటికిఁకఁ గట్టిపెట్టి ఇందు చూపు తత్పరతను యోగసాధనములమిఁద చూపుఁడు"అనిరి. + + ఇట్లు జరిగిన కొన్నినాళ్ళకు ముఖ్యశిష్యుఁ డొకఁడు 'నాడిలో నేమి విశేషము లున్నవో చదివి చూడ ననేకలుత్సాహపడుచున్నారు. చదువ ననుగ్రహింప వేఁడఁగా శ్రీవారు "ఆ నాడి కొన్ని ముఖ్య విష \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0209.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0209.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..138538d8082746678898855443f255af04a4356a --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0209.txt @@ -0,0 +1,6 @@ +* * * + + సీ.వీ.వీ కరుణకటాక్షములు రక్షించున్ సదా తన్మయం + బై వర్ధిల్లెడుభక్తి యున్నయెడ నిత్యానంద మారోగ్య మా + హా!పుట్టించెడు ప్రజ్ఞయీత్రయము లభ్యంబౌను తారాణ నే + నే!వేయేటికి?మిర లిందఱును దీనిం జక్క గుర్తింపరో! \ No newline at end of file diff --git a/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0211.txt b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0211.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f51cdff6555252ac0737997295c5a6c2510f8b79 --- /dev/null +++ b/Pragna_Prabakaramu_-Veturi_Prabhakara_Sastri/page_0211.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +Copies can be had from: + +V. SANKARA SASTRI, + +publisher, Manimanjari, + +MUKTYALA :: KISTNA DT. \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/meta.json b/Raadhika_Santhvanamu/meta.json new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c1b01e9fc4cc19aa44cbde03fa1229f6a87b01ba --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/meta.json @@ -0,0 +1,125 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 39, + "total_pages": 63, + "filename": "Raadhika Santhvanamu.pdf", + "pages": { + "4": { + "quality": 4 + }, + "6": { + "quality": 4 + }, + "7": { + "quality": 4 + }, + "8": { + "quality": 4 + }, + "9": { + "quality": 4 + }, + "10": { + "quality": 4 + }, + "11": { + "quality": 4 + }, + "12": { + "quality": 4 + }, + "13": { + "quality": 4 + }, + "14": { + "quality": 4 + }, + "17": { + "quality": 4 + }, + "19": { + "quality": 4 + }, + "20": { + "quality": 4 + }, + "21": { + "quality": 4 + }, + "22": { + "quality": 4 + }, + "23": { + "quality": 3 + }, + "26": { + "quality": 3 + }, + "28": { + "quality": 3 + }, + "29": { + "quality": 3 + }, + "30": { + "quality": 3 + }, + "31": { + "quality": 4 + }, + "33": { + "quality": 3 + }, + "34": { + "quality": 3 + }, + "35": { + "quality": 3 + }, + "36": { + "quality": 3 + }, + "37": { + "quality": 3 + }, + "41": { + "quality": 3 + }, + "42": { + "quality": 3 + }, + "43": { + "quality": 3 + }, + "44": { + "quality": 3 + }, + "45": { + "quality": 3 + }, + "46": { + "quality": 3 + }, + "50": { + "quality": 3 + }, + "52": { + "quality": 3 + }, + "53": { + "quality": 3 + }, + "54": { + "quality": 3 + }, + "56": { + "quality": 3 + }, + "57": { + "quality": 3 + }, + "58": { + "quality": 1 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0004.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0004.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..49e60f7f580b47ede310574862ba2eef44e61d71 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0004.txt @@ -0,0 +1,4 @@ +రాధికా సాంత్వనము

+ +సముఖము

+వేంకట కృష్ణప్ప నాయకుఁడు

\ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0006.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0006.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..599eeea76c520740c10c09b6597bd149bf67f693 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0006.txt @@ -0,0 +1 @@ +రాయలనాఁటి రసికత నాయకరాజులనాఁటికిఁ బరకోటి ముట్టినది, పతనోన్ముఖము నైనది. అప్పటి యాంధ్రప్రబంధములు శృంగారరసపుఁ బసకును గసకును బరమావధు లని చెప్పవలె. అట్టివానిలో సముఖము వేంకట కృష్ణప్ప నాయకుని రాధికాసాంత్వనము నొకటి. పౌరాణికప్రతిష్ఠ గల ప్రబంధనాయికలలో రసప్రసిద్ధమైన వ్యక్తిత్వము గలవారిద్దఱే రాధిక, సత్యభామ. సముఖము కృతిలో నాయిరువురు నాయికలును గలరు. రాధికది ప్రధానభూమిక. సత్యభామ సవతి. రాయలనాఁటి ప్రబంధరాధిక స్వీయ. సత్యభామ సరేసరి; ఎప్పుడును ఖండితనాయికయే. అస లామె ఖండిత కాకున్నచో సొగసే లేదు. కాని దక్షిణాంధ్రకవుల చేతిలోఁ బడగానే వారి వాలకములు మారినవి. నాఁటి వీథినాటకములలో సత్యభామకును ప్రబంధములలో రాధకును బ్రాధాన్యము హెచ్చినది. రాధ పరకీయయు నైనది. పైఁగా సత్యభామ ఖండితనాయికాత్వము నామెకు సంక్రమించినది. సంప్రదాయసహజముగాఁ బ్రేమాభిరామములు గావలసిన యా నాయికల యాకృతు లప్పటికృతులలోఁ గామక్రీడాభిరామము లైపోయినవి. అయినను నభిరమ్యత యన్న దొకటి మిగిలియున్నది కనుకనే వాని కావ్యత్వమున కింత నిలుకడ గలిగినది. \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0007.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0007.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e65faf2741fbecc123a6b7614d8b3105c687b94f --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0007.txt @@ -0,0 +1 @@ +మన కిప్పు డుపలభ్యము లగు రాధికాసాంత్వనములు రెండు. సముఖము కృతి యొకటి, ముద్దుపళని దొకటి. ఇరువురి కవితలకును బోలిక లిరుగుపొరుగుగా నున్నవి. పద్యము లఱువది పైచిలుకు రెండింట యథాతథముగా నున్నవి. సముఖము క్రీ.శ. 1704-1731 సం.ల మధ్య మథుర నేలిన విజయరంగ చొక్కనాథనాయకుని ముఖ్యసామాజికుఁడు. ముద్దుపళని క్రీ.శ. 1741-1764 సం.ల మధ్య తంజావూరు నేలిన మహారాష్ట్రప్రభువు ప్రతాపసింహుని నాస్థానిని. విజయరంగని రాజ్యకాలమునకే వేంకట కృష్ణప్ప వృద్ధుఁడై యుండె నను యూహకు నుపాధి గలదు. (చూ. ఆం.సా.ప. ప్రచురణ వచన జైమిని భారతమునకు జయంతి రామయ్యగారి భూమిక) ఎంత కాదన్నను నిరువురకును బది పదునైదేండ్లైన నంతర ముండి యుండును. అదియుఁ గాక యాంధ్ర సాహిత్య పరిషత్తునఁ గల సముఖము కృతి తాళపత్త్రప్రతిచివర, ‘కీలకనామ సంవత్సర మార్గశీర్ష బహుళషష్ఠి శుక్రవారమునాఁడు బాగూరు రంగశాయి కొమార్త అమ్మికి తంజావూరికవి వేంకటస్వామినాయఁడు రాధికాసాంత్వనము సర్వు స్వహస్తలిఖితముగా నిచ్చినది’, యని గలదు. ఆ కీలకనామ సంవత్సరము క్రీ.శ. 1728గా గుర్తింపబడినది. అది 1788 యైనను గావచ్చును. కాని యట్లయినచోఁ బ్రతాపసింహుని కాలమున ననఁగా నంతకు (1788 నాఁటికి) అథమపక్ష మిఱువదినాలుగేండ్లకు (1764 నకు) బూర్వమే రచింపబడియుండు ముద్దుపళని కృతిని గాదని, లేఖకుఁడు వేంకటస్వామి యా రంగశాయి కొమార్త యెవర్తకో సముఖముకృతికిఁ బ్రతి వ్రాసి యీయవలసిన \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0008.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0008.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e6436a3e3c93a2fd7f0e63eb9e9821ea38e8062f --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0008.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +యగత్య మేమి? మీఁదు మిక్కిలి నాయాసామియుఁ దంజావూరు కవియే యఁట. మఱి తల్లిపుట్టుక మేనమామ యెఱుఁగకుండునా? కాఁబట్టి యా కీలక 1728 యని నిశ్చయించుటయే సమంజసము. అది విజయరంగని రాజ్యపాలన కాలమునఁ బడినది. అప్పటికప్పుడై సముఖముకృతి ప్రతిష్ఠ తంజావూరునకును బ్రాకిన దన్నమాట. దానికి రంగశాయికొమార్త తంజావూరు కవిచేఁ బ్రతి వ్రాయించుకొనుటయే తార్కాణ. సముఖము రాధికాసాంత్వనము విజయరంగని పరిపాలన కాలముననే రచింపఁబడె ననుట కందలి ‘ఇది శ్రీపాండ్యమండలాధీశ్వర—శ్రీవిజయరంగ చొక్కనాథ మహీనాథ కరుణాకటాక్షసంపాదిత....’ అను నాశ్వాసాంతగద్యయే ప్రబలాధారము. అసలు సముఖము గ్రంథరచన మంతయు విజయరంగని రాజ్యకాలముననే సాగినది. అతని ప్రతి గ్రంథాంతగద్యలోను విజయరంగని పేరు కనిపించును. ఆ గద్యయు నన్నింట నొక్కతీరుగనే యున్నది. + +ఇఁక నీ రాధికాసాంత్వనము సముఖము కృతమే యనుట కాధారములు: సమకాలికుఁడైన కవి యొకఁడు ప్రతి వ్రాయుట, గ్రంథావతారికలోని +‘వెలయ నభీష్ట మిమ్మనుచు వేంకటకృష్ణ నృపాలశేఖరుం +డిల రసికావతంసులకు హృద్యముగా మృదుమాధురీరసా +కలిత చమత్క్రియాకలన కల్పనగా రచియింపనొప్పు ని +శ్చలమగు రాధికారమణి సాంత్వనమున్ గృతి సల్పుమని చనెన్.’ +అను పద్యమును, అహల్యాసంక్రందనము నందును నిందును నచ్చముగా నొక్కతీరుగ నున్న గ్రంథాంతమందలి \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0009.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0009.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..11df3db20cd2601611f77c9c9e8e686516f1f694 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0009.txt @@ -0,0 +1,3 @@ +కృతిపతి (శ్రీరంగపతి) ప్రశంసాపద్యములు మూఁడు, నాగ్రంథమధ్యముననే నాయికా నాయకుల సమాగమసందర్భమున నున్న పద్యములు మఱి మూఁడు నొకగద్యయును. (చూ, రా. సాం. సంఖ్య వరుసగా 114 నుండి 120వ పద్యము వఱకు) + +ఏమైననేమి, ముద్దుపళని కృతి ముద్రితమై ప్రసిద్ధి కెక్కినది. సముఖము కృతి ముందు పుట్టినను మూలఁబడినది. కాని యతని కవితానవనీతాస్వాదనఫలము మనకు ముద్రితగ్రంథమునుండి ముట్టనే ముట్టినది. అయినను నీకృతిని బ్రచురించవలసిన యావశ్యకతయుఁ గలదు. నిలుకడమీఁదనైనను నిజము తేలవలెను గదా! సముఖమువాని కృతిలో సరసముగాఁ గనిపించిన ప్రతిపద్యమును సంగ్రహించినది ముద్దుపళని. అతని గ్రంథమున నున్నవే నూటయిఱువది గద్యపద్యములు. గద్యములు పోను నూటరెండు మాత్రమే పద్యములు. అందులో నఱువది మక్కికి మక్కిగా గ్రహించినది. (ఆపద్యములన్నియు గ్రంథమున కనుబంధమైన అకారాదిపద్యసూచికలోఁ జుక్కగుర్తులతోఁ జూపించి యుంటిని) ముఖ్యముగా ముద్దుపళని కృతి మూఁడవయాశ్వాసమున నీ యుద్యమ మెక్కువ. అదియే కథయొక్క కండపట్టు—చిలుక రాయబారము, నాయికా నాయకుల విరహము, తత్సమాగమము—అంతేకాక పద్యపాద, పదబంధముల తార్పుడు, భావముల మాఱుమనువులు నిట్టి యలఁతి యలఁతి మార్పులతో మఱి కొన్నింటికి ఛాయలు గల్పించినది. \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0010.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0010.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..67570c988b17acbad7494a166de4b42afa8dbc18 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0010.txt @@ -0,0 +1,28 @@ +ఉదా: +కొసరుపల్కులఁ బమ్మి గోటికత్తులఁ జిమ్మి + కాసెలోఁ జెయివేసి కదియఁదీసి, +కర్ణాతు లాగించి కౌఁగిట బిగియించి + సరిబిత్తరుల నొత్తి సాగ సిత్తి +కల్లంబునకు వచ్చి కలికి యౌ నని మెచ్చి + మెఱుఁగుఁజెక్కిలి కొట్టి కురులు పట్టి, +తొడకంబముల నాని తోఁపునూకులఁ బూని + సందు సేసుక నొక్కి చాలఁ దక్కి +యదలుపులుఁ బొగడికలు నెయ్యంపుఁ దిట్లు +గళరవంబులు దుడుకులుఁ జెలఁగ సత్య +మాధవుండును గడిదేరి మరునిసాము, +చేసి చెలరేఁగి నెఱహాయిఁ జెంది మఱియు-29. (సముఖముకృతి) + +‘అలమి కౌఁగిటఁగ్రుచ్చి యల్లందులకుఁ జొచ్చి + కాసెలోఁ జెయి వేయు కౌశలంబు, +నుబికి పెందొడ లెత్తి యొడలు ఝుమ్మన హత్తి + హిత వొప్ప నెదురొత్తు లిచ్చువైపు +తళుకు లేఁ గనఁ దగ్గి తమి యుప్పతిల నొగ్గి + ధేనుకబంధంబు నానుజాతి +చివచివఁ బైనెక్కి రవళి హెచ్చఁగ నిక్కి + పుంభావ మొనరింపఁ బూను సొగసు, +తరువుఁ జుట్టిన లతకూన హరువు మీఱి, +తనువు తనువునఁ బెనఁగొన ననువు దేరి, +వలపుతో నాగబంధంబు సలుపుదారి +దానికేకాని మఱిదేనికైనఁ గలదె?—III 117 (ముద్దుపళనికృతి) + +ఇట సందర్భము నాయికా నాయకుల సంభోగసంరంభము, రతిబంధముల వర్ణన కొంత శాస్త్రప్రకారముగా \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0011.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0011.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b7017e2975005b625f14a6499037c70be2f153e4 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0011.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +జేసినది పళని. సముఖము వృత్తిచే దండనాథుఁడగుటచే గాఁబోలు కర్ణాతు, కల్లము, సరిబిత్తరము లను మల్లబంధవిశేషములనే సందర్భసుందరముగా ననుసంధించినాఁడిచ్చట. పళని పద్యములో ‘నల్లందులకు జొచ్చి’ యనుప్రయోగము ససారస్యమే గాని యదియు నాయకు నుచ్ఛిష్టమే. (చూ.స.రా.పా.117). + +‘కాంత లిట్టుల రా నీక ఱంతు సేయ +నీటిచిమ్ముల కళుకక నిలుచు గంధ +సింధురం బన నిలఁబడి శ్రీధరుండు +పలికె వారలఁగని నయభయము లమర’-(106 స-రా పా) + +‘చెలిచెలు లిట్లుచేరి....రవ్వలిడఁగాఁగని శ్రీహరి యీటెపోటుల +గలఁగని గంధసింధరు మనంగఁ దొలంగక నిల్చి యి ట్లనున్.’-(ము ప-రా. సా IV 16) +ఇందు ఛందస్సు మాఱినది గాని గంధసింధుర మట్లనే యున్నది. + +సుదతి యిసుమంత కడకంటఁ జూచినంత +నింత ఱంతులు సేతురా యింతులార +మీరు నా మాఱు పదముల మీఁద వ్రాలి +కలయఁ గలయించి సుకృతంబు గట్టుకొనరె. స-రా, సాం. 107 + +సుదతి యిసుమంత కడకంటఁ జూచినంత +నింత ఱంతులు చేతురా యింతులార +అలుక దీఱంగ దొరసాని కమరఁ బలికి +చెలిమి యొనరించి సుకృతంబుఁ జెందుఁ డనిన. (ము ప-రా. సా IV 17) +ఇందు పూర్వార్ధము లొకటే మోస్తరు. ఉత్తరార్ధమున నున్న సముఖము స్వారస్యము పళనిపద్యమునకు రాలేదు. + +ఇందుబింబాస్య నవ్వుల కెంచి చూడఁ +జంద్రకిరణవిలాసంబు సహజ మయ్యె, +నింతినునుగప్పుకొప్పున కెంచి చూడఁ \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0012.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0012.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cd43f24db0d038379f09d6c5d58abee2c29032f0 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0012.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +జంద్రకిరణవిలాసంబు సహజ మయ్యె. (స.రా.సా. 97) + +ఇందుబింబాస్య చిఱునవ్వు కెంచి చూడఁ +జంద్రకిరణవిలాసంబు సహజ మయ్యె +నింతినునుగొప్పుకప్పున కెంచి చూడఁ +గాలమేఘంబు సరిసాటి గాదనంగ. (మ.ప.రా.సా. 3 153) +ఇట పళని పద్యమున నాల్గవపాదము పూర్తిగా మాఱిపోయినది. ఆమెకు సముఖము పద్యములోని సభంగశ్లేష యర్థము కాలేదేమో! ముద్దుపళనిగ్రంథము ముద్రితప్రతులు మఱి రెండిటఁ బై పద్యపుటుత్తరార్ధమునకు మాత్రము ‘తీవబోడి కనుల తీ రెంచి చూచిన, జలజపత్రవితతి సమము గాదు’ అను పాఠాంతరము గన్పించుచున్నది. కాని యది యొక దోపుడుపుల్లు. పద్యపూర్వార్ధము తేటగీతిలో నున్నది. పాఠాంతర మాటవెలఁది. కావున నది యపరిగ్రాహ్యము. +అపుడు నచ్చట రాధ కంసారిరాక +చిలుకచే విని తన వద్ది చెలులఁ బిలిచి +వెన్నుఁ డిట కేఁగుదెంచిన విడువవలదు +వాకిటనె నిల్పుఁ డని చెప్పి పనిచె నంత. (స.రా.సా. 101) + +ఇటులఁ జనుదెంచు హరిరాక యెఱిఁగి చిలుక +చెప్ప విని రాధ తన యొద్ది చెలులఁ బిలిచి +శౌరి యిట వచ్చె నని వింటి పరగ వాని (మీరలతని -పా) +విడక నిల్పుఁడు మోమోట మిడక యిందె. (ము.ప.రా.సా. 4-5) + +ఇటుల నాడిన మాటల కిముడఁ బలికి +రాజసము మీఱఁగా యదురాజమౌళి +బలిమి జులుముల సందడుల్ దొలఁగఁ ద్రోచి +చొరవఁ జేసుక లోపలఁ జొచ్చువేళ. (స.రా.సా. 104) \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0013.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0013.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..413ceeeb50c8d46e0c6456b50243d5fbe9596b76 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0013.txt @@ -0,0 +1,20 @@ +అను సఖీమణి వాక్యము లాలకించి +బలిమి జులుములు విలసిల్ల బలసి చొరవఁ +జేసి చూచెద ననుచు నా శ్రీధరుండు +ఠీవి చెలగంగ లోఁ జొచ్చి పోవఁ గాంచి. (ము.ప.రా.సా. 4-13) + +ఈ వైన మానాఁటి కెటు పోయెనో యని + చెప్పి కరంబులు విప్పువారు (స.రా.సా. 109) + +ఈ బుద్ధి యానాఁడె యెందుఁ బోయె నటంచు + విడనాడి చేతులు విచ్చె నొకతె (ము.ప.రా.సా. 4-18) +పై యుదాహరణములలో నాడాడ మాటలే మాఱినవి కాని భావముల బండారము బయటపడుచునే యున్నది. ‘ఈవైన’మిత్యాది స్థలములలో మూలగ్రంథము సొగసులు కొన్ని ముద్దుపళని గ్రంథమునకు రాలేదు. ఇక్కడే మఱొక్కమాట; ఆమె వెలిదిండ్ల, శేషము వేంకటపతులను గూడ పలుకరింపక విడువలేదు. (చల్లకు వచ్చి ముంత దాఁచ నేల యని కాఁబోలు). ఇఁక సముఖములో రాయబార మెందులకు? వెంకటకృష్ణప్పయుఁ గవిత్వమున శేషముతో వియ్య మందినవాఁడే. అసలు వారిరువురు నాప్తసఖులు (చూ. అహల్యాసంక్రందనము-అవతారిక). ఆ వియ్య మహల్యాసంక్రందనమున నెక్కువ. రాధికాసాంత్వనమున నొక్కపోకడ. +తడవుఁ జూచిన దృష్టి తాఁకునోయని వాని + నును మోముఁ గనులారఁ గనఁగ నైతి +గబ్బిగుబ్బలు సోఁకఁ గందునో యని వానిఁ + గలసి నా మనసారఁ గలయనైతి (స.రా.సా. 12) + +తడవుచూచిన దృష్టి తాఁకు నంచని వాని + సొగ సెల్లఁ దప్పక చూడ వెఱతు +మొన గుబ్బ లదిమి గ్రమ్మినఁ గందు నని వాని + లేఁత మేనును గౌఁగిలింప వెఱతు (తా.శ. 4-42) \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0014.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0014.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..62b0f1950578abffb848fdf499264f61afbca5e3 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0014.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +(చూ.ము. ప. రా. సా. 2-116 కూడ-తిమ్మన కృత్యనుకృతులును గలవు. అవి స్థలాంతరమునఁ జూపఁబడినవి.) + +అన్నట్లు తాళ్ళపాక తిమ్మక్క వొకమూఁడుముక్కలు వాఁడుకొన్నాఁడని యామధ్య నొక యమ్మక్కగారు చేమకూరనెత్తిపై నొకయభాండ మెత్తినారు; అది యొక మిషగాఁ బురుషకవులనెల్లఁ దూర్పారఁబట్టినారు. మఱి దీనికేమందురో? దానిమాట కేమి గాని, సముఖము వాని కృతి నెంత యనుకరించినను ముద్దుపళని కృతికి దానిప్రత్యేకత దానికున్నది. ఆమె తక్కువ తిన్నదా మఱి? ప్రతాపసింహున ప్రాపకమున శృంగారరసపు సరిహద్దులు చూచినది, కవితా భరత గంధర్వాది కళల కిటుకులు కనుఁగొన్నది. శతపద్యపరిమితమైన సముఖము కృతిని గ్రహించి, కించిదూనముగా నాఱువందల గ్రంథమును దయారుచేసినది. తప్పక తదుపజ్ఞమైన గ్రంథమును రసికప్రశంసనీయమే. సముఖము గ్రంథములో నప్పుడే ‘యిళ’ సుద్ది కొద్దిగాఁ బుట్టియున్నను నా ప్రతినాయిక పాత్రీకరణమునఁ జిత్రలేఖనపుఁ జమకుల నతిమాత్రమనోజ్ఞముగాఁ బ్రదర్శించినది పళని. సముఖముకంటె నెక్కువగా శృంగారరసరహస్యముల సూదంటుపనితనమునఁ దిమ్మనగారి యొరవడిని, పలుకుఁబళ్ళ మెఁలకువలలోఁ జేమకూరపాకమును సమర్థించినది. నాఁటికవుల కది యొక పరిపాటి. + +సముఖము కృతి యేకాశ్వాసప్రబంధము. కవి దీనినిఁ జాటుప్రబంధమని పేర్కొనినాఁడు. గ్రంథాంతగద్యలో పూర్వలాక్షణికు లుదాహరణ ముక్తకాది కావ్యభేదములనే కాని యిట్టినిబద్ధకావ్యములను జాటుప్రబంధములుగాఁ బేర్కొన \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0017.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0017.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d47f95af1902dfbbcf89df02491e1f3bba9689a --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0017.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +రెండుసీసములు (98 & 99). అందు “శృంగారయౌవనక్షీరాబ్ధినడుమను” అను పద్యము ముద్దుపళని గ్రంథముద్రితప్రతులలోఁ గొన్నిట నున్నది, కొన్నిట లేదు. రెండవపద్య +మెందును లేదు. దీనినిఁ బట్టి చూడఁగా, పళని యాపద్యములఁ బరిహరించెననియే తోఁచుచున్నది. అది యథార్థమే యైనచో, గ్రుడ్డిలో మెల్ల, ఆమె యుచితజ్ఞత కది కొంత యూపిరి. అసలు విజయనగరప్రబంధములందు విప్రలంభశృంగారము, దక్షిణాంధ్రప్రబంధములందు సంభోగశృంగారమును బ్రాచుర్యము వహించినవి. అది యుగధర్మము. + +సముఖముది జాతీయమై నుడిగారపు నునుపు దేఱిన రచన. అతని పలుకుఁబళ్లకుఁ గొన్ని మచ్చులు. + +కనులఁ గప్పుక (23), దొంతర ముద్దులు (30), దురుసు పైసరములు (80), మానిసినిఁ జేసినందుకు (41), నంగనాచి (45), రుద్రాక్షపిల్లి (45), పొల మెఱుంగని నిన్నటివళికె పడుచు (49), తన్నుం దనమట్టు నెఱుఁగు (54), నమ్మి నానఁ బోసికొనియె (59), పదింబదియు గాను (60), తప్పుతంటలకు (68), వలపు వడ్డికిఁ బాఱన్ (114). + +సామెతలు :- నిన్నఁ గుప్పయు నేఁ డాళ్లు (36), వ్రేలు వాచిన ఱోలంత పెరిఁగె ననిన, ఱోలు వాచిన నది యెంత పోలు (89), అల్పునకుఁ గల్మి వచ్చిన నర్ధరాత్రి, గొడుగు తెమ్మన్న కత గాను (52), కుట్ట దేలుఁ కుట్టకున్నఁ గుమ్మరబూచి (62), తిరిపెం బెత్తేవానికిఁ బెరుగుంగూ డేమి బ్రాతి (64). ఎల్లవారికి శకునంబు లెఱుఁగఁ బలికి, బల్లి తాఁ బోయి తొట్టిలోఁ బడినరీతి (72). తగిలెనా తగిలెను, తప్పెనా తప్పెను, నాతి వెఱ్ఱివాని చేతిఱాయి (59). \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0019.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0019.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bb5f9f35b5f3160f2af948ba0101e64d9b9aeff7 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0019.txt @@ -0,0 +1,7 @@ +ట్టుచున్నది. అదియు నాఁటి యపరూపవికృతివిశిష్టతలలో నొకటి (చూ విజయరాఘవుని రఘునాథనాయకాభ్యుదయము). ఆకవులకు వ్యాకరణము రాదనికాదు, వారు మహాకవులని కాదు, కానీ వారి కావ్యములం దప్రయత్నముగనో, యభినివేశపూర్వకముగనో దొరలిన వా ప్రయోగములు. అంతే; అదియొక విలక్షణత! సముఖము ప్రయోగములు రసాపకర్షకములు కాలేదనియే చెప్పవచ్చును. + +రసికశేఖరుఁడగు విజయరంగనికొలువు. దక్షిణాంధ్రయుగ శ్రీనాథుఁడగు శేషము వేంకటపతి స్నేహము, తిమ్మన గారి యొరవడి, చేమకూర పలుకుఁబడి సముఖము నొకసరసకవిగాఁ జేసినవి. రాధికాసాంత్వనము, అహల్యాసంక్రందనము మనకు దక్కినవి. ఉభయత్ర భావబాంధవ మున్నను శైలీభేదము గన్పట్టుచున్నది. మొదటిదానిలోఁ దెలుఁగుపొలుపును, రెండవదానిలో సంస్కృతప్రౌఢియు నెక్కువ. అహల్యాసంక్రందనమే యతని కవిప్రథకు మూలకందమైనను దాని కీలక మీ చిన్నికృతి యైన రాధికాసాంత్వనమే. + +ఆంధ్ర విశ్వకళాపరిషత్- +పరిశోధనశాఖ, వాల్తేరు. +1-అక్టోబరు, 1958 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0020.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0020.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..feb9860adc954674eec3b2795665c3a3bbf4ee21 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0020.txt @@ -0,0 +1,10 @@ + +ఈ ప్రచురణకు మూలము : ఆంధ్రసాహిత్యపరిషత్తులోని సం. 177 రు గల తాళపత్త్రప్రతి. లేఖకుఁడు తంజావూరికవి వేంకటస్వామి నాయకుఁడు. అతఁడు వ్రాసినది కీలక మార్గశీర్షమున. ప్రతిస్థితియు, లేఖనవైఖరియు బాగుగనే యున్నవి. కాని వ్రాఁతతప్పులు లేకపోలేదు. అవి యీ దిగువ నుదాహరింపఁబడిన ముద్దుపళని ముద్రితప్రతులను సంప్రతించి సవరించితిని. +1. తిరుక్కడియూరు కృష్ణారావు గారిచే- +శ్రీధామ ముద్రాక్షరశాల ప్రచురణ- (1887 క్రీ. శ.) +2. ఎద్దనపూడి చెంచురామయ్య గారిచే - +శ్రీ పారిజాత ముద్రాక్షరశాల మదరాసు (1908) +3. కె.జి. మూర్తి, శృంగార గ్రంథమండలి, మచిలీపట్టణము - (1936] +4. శ్రీ సత్యనారాయణ పబ్లిషింగ్ హౌస్, రాజమండ్రి - [?] +5. వావిళ్ల రామస్వామి శాస్త్రులు అండ్ సన్స్. మదరాసు - (1950) +పై వానిలో 1,2 ప్రతు లొక్కమాదిరిగను, 3,4 ప్రతు లొక్కమాదిరిగను నున్నవి. ముద్రితప్రతులలో నపపాఠము లున్నచోట్ల మూలప్రతిపాఠములే స్వీకరింపఁబడినవి. ముద్రితప్రతుల కతీతమైన చోట్ల నున్న లేఖకప్రమాదము లర్థానుగుణముగా సరిచేయఁబడినవి. పాఠాంతరములు పుటల కడుగునఁ జుక్కగుర్తులతోడను జూపఁబడినవి, గ్రంధపాతములు ముద్రితపతుల సాహాయ్యమునఁ గుండలీకరణములలోఁ బూరింపఁబడినవి. \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0021.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0021.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2907583d1bb108f33a7e14a5c46e4e362c05d039 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0021.txt @@ -0,0 +1,5 @@ +చెన్నపుర ప్రాచ్యలిఖితపుస్తకభాండాగారమున నం R. 28 రు గల తాళపత్త్రప్రతి యొకటి కలదు. అదియు సముఖము రాధికాసాంత్వనమే. కానీ యందలి వ్రాఁత యొక తీరు, తప్పులున్నవి, శైథిల్యము గలదు, గ్రంథపాతములు నెడ నెడఁ గలవు. అచ్చటనే నం 199 రు కాగితపుఁ బ్రతియు నొక్కటి కలదు; కాని దాని మాతృక పై శిథిలతాళపత్త్రప్రతియే. ఆంధ్రసాహిత్యపరిషత్తు ప్రతియే మేల్తరమైనది. + +నా కీ గ్రంథ పరిష్కరణోద్యమమునఁ దోడ్పడిన యాంధ్రసాహిత్యపరిషత్కార్యదర్శి శ్రీ చతుర్వేదుల సత్యనారాయణ శాస్త్రి గారికిని, మేనేజరు శ్రీ వద్దిపర్తి చలపతిరావు గారికిని, దక్కిన పారిషదులకును గృతజ్ఞుడను. + +అభినవముగ నాంధ్ర రాష్ట్రప్రభుత్వశుభోదయమైనది. ఇఁక నైన నిట్టి యమూల్యగ్రంథజాలము నాంధ్ర ప్రజ కందిచ్చు పరిషత్తువారి పూనిక నగ్గించి, ధనాభావముచే వెనుకపడియున్న పరిషత్తుసకు శుభాక్షతలుగా విరాళముల నిచ్చి ప్రోత్సహించి, తద్గ్రంథభాండాగారమునఁ దాళపత్త్రతనుకార్శ్యముతో నసూర్యంపశ్యలై పడియున్న కావ్యసుందరులను జూచుట కాంధ్రసాహిత్యసత్యవతులు నోచుకొందురుగాక. \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0022.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0022.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f5277bcd489795504117ec7367b5caa56518e8f3 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0022.txt @@ -0,0 +1,19 @@ +క. శ్రీ రాధామణిలోలా +ధారాధరనీలనీల దైత్యవిఫాలా +వారిధిశయన సుశీలా +శ్రీ రాజదురోవిశాల శ్రీ గోపాలా. 1 + +చ. వెలయు నభీష్ట మి మ్మనుచు వేంకటకృష్ణనృపాలశేఖరుం +డిల రసికావతంసులకు హృద్యముగా మృదుమాధురీరసా +కలితచమత్క్రియాకలనగల్పనగా రచియింప నొప్పు ని +శ్చలమగు రాధికారమణి సాంత్వనముం గృతి సల్పుమం చనెన్. 2 + +గీ. అవధరింపుము స్వామి దివ్యగుణభూమి +యని పరీక్షిన్మహారాజుఁ గని శుకుండు +వినయసంభ్రమభయభక్తు లినుమడింప +నవల వృత్తాంత మిట్లని యానతిచ్చె. 3 + +క. ఇంబై వనరుహజావా +నంబై ద్విజరాజవైశ్యజననివహంబై +డంబై తగు బహుబలసే +వ్యంబై ద్వారకపురంబు హరిధామంబై. 4 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0023.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0023.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b12b214cfca0a875ec951ee30537a6fd2de99e38 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0023.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +గీ. అచట నెప్పుడుఁ గాపుర మై వసించు +దేవదేవుండు శ్రీకృష్ణదేవుఁ డగుచు +రాధికాసత్యభామలు రాజసమునఁ +బ్రేమఁ గొలువంగ జగదభిరాముఁ డగుచు. 5 + +గీ. ఇట్టు లుండంగ నత్తవా రేగుదెంచి +దేవకితనయు సత్యను భావ మలరఁ +దోడుకొని పోవ వారలఁ ద్రోవఁ బనిచి +రాధ తన కేళికామందిరమ్ముఁ జేరి. 6 + +వ. చిలుకం గని. 7 + +క. అచ్చట నడిచే వింతలు +ముచ్చట లెల్లయును దెలిసి ముద్దులు గులుకన్ +అచ్చుతుని దోడి తెమ్మని +యచ్చిలుకను బనిచి రాధ యలమటపడఁగన్. 8 + +చ. చిలుకవజీరుఁ డత్తఱిని జిందఱ వందఱ సేతు నంచు నా +చిలుకలకొల్కిపై, గదిసి చివ్వల రవ్వ లిడంగ జాతిపెం +జిలుకలకోరికోల లటు చెండెను దుమ్మెదనారి మ్రోయఁగాఁ +గలికి మెఱుంగుగుబ్బలను ఖంగు ఖణీలు ఖచిక్కు రింగనన్. 9 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0026.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0026.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f9976a11ed2c81a868107fec32d0eb31742a1a74 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0026.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +పే టందలమ్మున విచ్చుకత్తులవారు +మెచ్చఁగా దులదుల వచ్చునటుల +గిలుకు పావలు మెట్టి చెలికాండ్రు వెంటరాఁ +బావురంబును బూని వచ్చునటుల +గీ. పడతు లిరువంకఁ దెలనాకుమడువు లీయఁ +గొనుచుఁ బెండెము ఘలుఘల్లు రనఁగ నాదు +పడుకటిలు సేరఁగా శౌరి వచ్చుదారి +తోఁచునే గాని మఱియేమి తోఁచలేదు. 15 + +సీ. కురు లంటఁగా రాకు గుట్టు బొయ్యీ ననఁ +జీకాకుగాఁ దీసి చిక్కువఱచుఁ +గెమ్మోవి నొక్కకు గేలి సేయుదు రనఁ +గసిమీఱఁ బలుమొనగంటు సేయు +వలుదగుబ్బలు ముట్టవలదు న వ్వే రనఁ +గ్రొత్తనెత్తురు గ్రమ్మ గోరు లుంచు +సరగఁ బో వలె నింకఁ బరులు చూచెద రన +జూముల తరబళ్లు జాగు సేయుఁ +గీ. బలుకవద్దనఁ బావురా పలుకు వలుకు +నత్త నేఁ గాన యనఁ బ్రీతి హత్తె ననును +అట్టి నా ప్రాణవిభుఁ బాసి యకట మేను +జీవములు పోక యల్లాడె సిగ్గు లేక. 16 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0028.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0028.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..31b05ca06d65dc1d6eb9bb803bf7f1e07b15d697 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0028.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +ఉ. దేవకిచిన్నికుఱ్ఱ వసుదేవునికూన యశోదపట్టి నా +దేవుఁడు నందుకందు బలదేవుని తమ్ముఁడు గోపగోపికా +జీవనజీవనంబు యదుసింహము శౌరి కిరీటిబావ శ్రీ +దేవియనుంగుజోడు వసతి న్వసియింపఁగఁ గంటె కీరమా. 22 + +సీ. చుఱుకు చూచినఁ గందు సుకుమారు నెమ్మేను +విరహజ్వరంబున సొరుగకుండ +నిట్టూర్పు లోర్వని నీలవర్లునిపైన +సోమరివలిగాలి సోఁకకుండఁ +జనుముల్కు లాగని శౌరివక్షంబున +విరిశరంబులు చాల నొరయకుండ +మణితము ల్వినలేని మాధవు వీనుల +స్మరచాపటంకృతు ల్నెరయకుండ +గీ. నెన్నఁ డిటువంటి కడగండ్ల నెఱుఁగనట్టి +విభుఁడు వెన్నెలచిచ్చులో వేఁగకుండ +కనులఁ గప్పుక నాసామి మన సెఱింగి +సరసు నెనయునె కీరమా సత్యభామ. 23 + +గీ. ఎంతవేడిన బదు లాడ వేమి చీలుక +కాలగతు లెట్టు లున్నవో గడచినాము +కాఁగలవి కాక మానవు గాక తెలుపు +చల్ల గొన వచ్చి ముంత దాఁచంగ నేల. 24 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0029.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0029.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..988d5cb6c42b3ec92a927cffc0f76981f07ce576 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0029.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +వ. అనిన విని చిలుక యిట్లనియె. 25 + +క. తెఱవా యే మని చెప్పుదు +హరి యున్న గృహంబుఁ జేరి యటు చూతుఁ గదా +సురతోద్యుక్తుల సత్యా +మురహరులం జూచి ఖేదమోదములయ్యెన్. 26 + +వ. అది యెట్లంటి వనిన. 27 + +సీ. పన్నీటి మేరువుల్ బాగాలతట్టలు +కలపంపుగిన్నెలు గందవొళ్లు +ముడిపూల పొట్లముల్ పునుఁగుఁగరాటముల్ +జవ్వాజిగిండ్లు ద్రాక్షారసంబు +అద్దముల్ సొమ్ములు నత్తరుచెంబులు +కుంకుమపింగాండ్లు గుసుమతతులు +కపురంపుఁ గ్రోవులు గస్తూరివీణియల్ +గట్టు వర్గంబులుఁ జుట్టుదనరఁ +గీ. జలువచప్పరకోళ్లమంచమ్ములోనఁ +జెంపబిల్లలుఁ దలగడల్ చెలఁగుదిండ్లు +బటువు లొరుగులు గల పూలపాన్పుమీఁదఁ +దమకమున సత్య హరియును దగఁబెనంగి. 28 + +సీ, కొసరుపల్కులఁ బమ్మి గోటికత్తులఁ జిమ్మి +కాసెలోఁ జెయి వేసి కదియఁదీసి +కర్ణాతు లాగించి కౌఁగిట బిగియించి +సరిబిత్తరుల నొత్తి సాగనెత్తి \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0030.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0030.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..083e0acd132a207b9f7ca7419bbbd09ddf7f54ad --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0030.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +కల్లంబునకు వచ్చి కలికి యౌ నని మెచ్చి +మెఱుఁగుఁజెక్కిలి గొట్టి కురులు పట్టి +తొడగంబముల నాని తోపునూకులఁ బూని +సందు చేసుక నొక్కి చాల దక్కి +గీ. యదలుపులుఁ పొగడికలును నెయ్యంపుఁ దిట్లు +గళరవంబులు దుడుకులుఁ జెలఁగ సత్య +మాధవుండును గడిదేఱి మరునిసాము +చేసి చెలరేగి నెఱిహాయిఁ జెంది మఱియు. 29 + +సీ. కిలకిలనవ్వులు గిలిగింతలును బంధ +భేదపు రవములు వింతవగలు +పావురాపలుకులు వాతెఱనొక్కులు +చిగురుమకారముల్ జిలుఁగుఁదిట్లు +దురుసు పైసరములు దొంతరముద్దులు +బిగికౌఁగిలింతలు బేరజములు +కొనగోటిమీఁటులు గోరింపు లుబుకులు +కొసరుఁగన్బొమముళ్లు కుఱుచసన్న +గీ. లౌర సేబాసు మేలు చల్లారే బాప +అహహ తడబడ కెడ మీకు నాయె నాయె +విడకు విడువకు నడు మని నుడువు లపుడు +చెల్లఁబో యేమి చెప్పుదుఁ గొల్లకొల్ల. 30 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0031.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0031.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8ea0a57f5a5f36d46cd66de0e7468eb263782ccf --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0031.txt @@ -0,0 +1,14 @@ +క. నానా విభవాకరమై +మానససంజాతజాతమహిమార్ణవమై +కైనికతరమై యాసుఖ +మానందబ్రహ్మమైన హరి యేమఱచెన్. 31 + +చ. పరవశుఁ డైన శౌరిఁ గని పంకజలోచన రాధికామణిం +దొఱఁగు మటంచు వేడికొనఁ ద్రోయక నాథుఁ డొసంగె నమ్మికల్ +పురుషల కేటి సత్యములు పూనిక లేడవి పుణ్య మెద్ది నీ +మరు లిటు కొండలై పెరుఁగు మాత్రమె కాని కురంగలోచనా. 32 + +వ. అని యి ట్లాడు చిలుకను జూచి. 33 + +శా. ఏ మేమే వెఱ పింత లేకనె భళా హేమాంగి యి ట్లాడెనా +యామాట ల్విని మంచి దం చనియెఁగా యా ధూర్తుడు న్మించె హా \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0033.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0033.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9adcbfc62019e717ca69fceb8110d0a27240667d --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0033.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +గీ. మంచిపామును బా ల్వోసి పెంచినట్లు +యింత దెలియని దాని నే సంతరింపఁ +దాను పెంచిన పొట్టేలు తఱిమి తఱిమి +సన్నబడు సామ్య మాయెనే చిన్నిచిలుక. 37 + +క. అడుకులు దిన్నం తాయెనె? +కడుపునఁ గు ట్టెత్తు నపుడు గానీ, తా నే +కడఁ జనునొ వంటయింటను +సుడివడు కుందేలు రేపె చూడుము చిలుకా. 38 + +గీ. పొల మెఱుంగని నిన్నటి వళికె పడుచు +యింత సేసిన నేఁ జేయ నెంత కాను +వ్రేలు వాచిన ఱోలంత పెరిఁగె ననిన +ఱోలు వాచిన నది యెంత పోలు చెపుమ. 39 + +వ. అని మఱియుఁ జిలుకతో నిట్లనియె. 40 + +గీ. ఈవు చెప్పిన మాట యొక్కింత యైన +జెవిని బెట్టక దాని నేఁ జేరఁ దీసి +మానిసిని జేసి నందుకు మగుడ నిఫుడె +ఫలము తోడ్తోడఁ గైవసం బాయెఁ గదవె. 41 + +గీ, తన్ను గట్టను దారంబు తానె కొనిన +జాడ నిటు దెచ్చి గోపాలుతోడఁ గూర్చి +చాలఁ జేసిన దీనికి మేలి మెల్ల +బూదిలోఁ జేయు హోమ మై పోయెఁ గదవె. 42 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0034.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0034.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..876bd94ba182e086b2575361c0cff37d066cd76f --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0034.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +గీ. చెలఁగి కాలిమెట్లు తల కెక్కు చందాన +నాదు క్రింది బుడుత నన్ను మించె +వెలయ గ్రుడ్డు వచ్చి పిల్లను బెదరించె +గాన్గఁ ద్రుళ్లుటెద్దె గంత మోయు. 43 + +గీ. కాని పదరకు మిఁక మీద దాని మోము +గాన వ ద్దని శౌరి నాఁకట్టు కట్టి +బింకములు గూల నఱకాలఁ బెట్టి, నేల +రాయ కున్నను నా పేరు రాధ గాదు. 44 + +గీ. ఒదుగుచును నంగనాచి యై యున్న దీనిఁ +దొలుత రుద్రాక్షపి ల్లని తెలియ నైతిఁ +దేలు నిప్పునఁ బడకుండఁ గేల నెత్త +మీట కుండునె విస మెక్కి మిట్టిపడఁగ. 45 + +గీ. నక్క యురులలోనఁ జిక్కుకొన్న వితానఁ +గోరి మనము చేసికొన్న కతలు +ప్రేగు లోని తీఁట విధ మాయె; ననరాదు +అత్తకోక తొలఁగి నటుల చిలుక. 46 + +గీ. అత్తవా రింటి కప్పుడే హరినిఁ బంపఁ +దనకు గో రంత యైనను మనసు లేదు +నందు డనుపఁగఁ గని మన మందు కెల్ల +నుబికి తడ సేయ రాదని యుంటిఁ గాని. 47 + +వ. అని మఱియును. 48 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0035.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0035.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc18c53a817813b0d51a11a6fd6a960132906dcf --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0035.txt @@ -0,0 +1,27 @@ +సీ. ఆశుకవిత్వంబు నల్లితేనే సరా +చిత్రప్రబంధంబు సెప్పవలదె +పదచాళిరాగము ల్పాడితేనే సరా +హిత మొప్ప వర్ణంబు లెత్తవలదె +గోటిచేతను వీణా మీటితేనే సరా +కొంచక రాల్ గరఁగించవలదె +అభినయదేశ్యంబు లాడితేనె సరా +యెత్తిన బిరుదు చెల్లింపవలదె +గీ. వింతవింతగఁ గలసిన యంత సరియె +యెమ్మేకాని మనోభావ మెఱుఁగవలదె +యేమి నేరని నిన్నఁటి యింత మొటికె +నన్ను విడనాడఁ గోరెనా చిన్నిచిలుక. 49 + +క. అన విని శుక మి ట్లనియెన్ +వనితా యే మందు దీని వగలో త్రుళ్ళో +మినుకో గెలివో తెలివో +విను వెన్నకుఁ బండ్లు వచ్చు విత మాయెఁ గదే. 50 + +గీ. చూపులోపల నొక వింత చూపుఁదళుకు +నడుపులోపల నొక వింత నడుపుబెళుకు +నుండు నునికిని నొక వింత యుండుకులుకు +వచ్చెఁ గద వమ్మ మన యిళావనిత కిపుడు. 51 + +గీ. లేని పట్టింపు లెల్లను బూని చాన +నేనె యెదురైన నింతైనఁ గాని చూడ +దల్పునకుఁ గల్మి వచ్చిన నర్ధరాత్రి +గొడుగు దెమ్మన్న కత గాను కోమలాంగి. 52 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0036.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0036.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..93c60a32ed36ed549c0dcbe38a4c89da3fbf123d --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0036.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +వ. అను కీరవాణుల కడ్డంబు వచ్చి మధురవాణియగు నొక్క విరిబోణి మధుపవేణి యగు దొరసానిం జూచి నెఱజాణతనంబునం దల యూఁచి చెయి సాంచి సమయోచితంబుగా నిట్లనియె. 53 + +క. నిన్నెఱుఁగు నెదిరి నెఱుఁగును +దన్నుం దన మట్టు నెఱుఁగు దామోదరుఁ డా +కన్నియకై నిను వేడె న +టన్నన్ మఱి శౌరి, నగరె యహహా జనముల్. 54 + +గీ. తగరు కొండమీఁద దాఁకఁగోరిన దారి +నెదిరిఁ దన్నుఁ దెలియ కింత పలికె +నింత మీను వచ్చి యెంత మీనును మ్రింగె +నువిదబుద్ధి వెనుక నుండుఁ గాదె. 55 + +గీ. కుట్టఁ దేలు; కుట్టకున్నఁ గుమ్మరబూచి +త్రోసిరా జటంచుఁ జేసెఁ జెలియ +దాని వ్రేలు దీసి దాని కన్ను వొడిచి +నట్లు సేయకున్న నడుగ రమ్మ. 56 + +క. మును నీ విచ్చిన చనువున +నిను నిట్టుల దూలనాడెనేని న్వినుమా +తన యింటి దీపమం చని +కని ముద్దులు వెట్ట మూతి కాలకపోనే. 57 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0037.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0037.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3829cd5ba3063b4c5a1724bbbe1fd8bb52ed7274 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0037.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +క. ని న్నంటే మానిసి యై +నిన్నే వెలి సేయఁబూనె నెలఁత బళారే +కొ న్నంగడిలోనే విను +మన్నాఁడే మాఱుబేర మవునే చెలియా. 58 + +గీ. మాయదారిమాట మది నిజం బని యెంచి +పొలఁతి నమ్మి నానఁబోసికొనియె +తగిలేనా తగిలెను దప్పెనా తప్పెను +నాతి వెఱ్ఱివాని చేతిరాయి. 59 + +గీ. పడఁతి మును దెల్పనా పదంబదియుఁ గాను +దాని వినయంపుఁ బోకిళ్ళు తగ నెఱింగి +మానిసిని జేయ వలవదు దీనిఁ జేర్చి +తెలియ నిది మేఁకవన్నియపులి యటంచు. 60 + +వ. అన విని రాధ యిట్లనియె. 61 + +గీ. దాని నింతయు నన నేల తగవు మాలి +తప్పుతంటల కొడఁబడు దానవారి +ననవలయుఁ గాని తెగనిండ దొనకుఁ దీసి +వేయువాఁ డేయ న మ్మేమి సేయు నమ్మ. 62 + +క. కలలో నైనను బాయక +కలకాలం బున్న విభుఁడు కసిగాయకు నై +పలుచన చేసె నఁటన్నను +జెలియా మగవారి నెమ్మి చెడ్డది సుమ్మీ. 63 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0041.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0041.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc84ea2dca7cb86c60a37c784443d1d8bc2e9166 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0041.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +తిలకంబు పెకలించి కలపముల్ దెరలించి +పచ్చికస్తురి తలపట్టు పెట్టి +కల సొమ్ము వెడలించి కాటుక నిరసించి +సొంపు వాసెనకట్టు సంపుటించి +యాసల నడంచి చెలులపై యాస డించి +చెఱఁగు మై నిండ ముసుఁ గిడి చీకటింట +మేని వెత లార్చి కంకట మీఁదఁ జేర్చి +పొరలె మరు లూరి చిలువరాపొలఁతిదారి. 77 + +చ. ఉలుకును వెచ్చ నూర్చుఁ గడునుస్సు రనున్ దల యూచు లేచు లో +గలఁగఁబడున్ దిగుల్పడును గానిపను ల్దలపోయు వేసరున్ +గళవళ మంది కన్గొను వికావిక నవ్వు భయంబుఁ జెందుఁ గన్ +గొలఁకుల నీరు నించు మదిఁ గొంకు దలంకు వడంకు నెంతయున్. 78 + +ఉ. రా యను వింత పుట్టినదిరా యను నింతకు దట్టి గట్టినా +రా యను దాళియుంటిఁ గదరా యను జూతువు గానీ వేడ్క లే +రా యను మేలువార్త వినరా యను నా వల వింత చేసె నౌ +రా యను నిన్ను దూఱ నగరా యను హా యదుశేఖరా యనున్. 79 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0042.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0042.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d6cafc4965e551df0b14b45de3aedfedaf05b7ca --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0042.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +చ. అనుచును బ్రజ్వరిల్లు విరహానలకీలల మేను గంద నా +వనరుహనేత్ర యోర్వకను వావిరి నేడ్చెఁ బికస్వరంబునన్ +కనుఁగవ నిండి వెల్లురికి కాటుక ఱెప్పలఁ జిల్కి చెక్కులన్ +మినమిన జారి గుబ్బచనుమిట్టల నశ్రులు జాలువాఱఁగన్. 80 + +శా. ఆ వేళం జెలు లెల్లఁ గొల్లు మని హాహాకారము ల్సేయుచున్ +నీవే యిట్టులు ధైర్యము న్విడిచినన్ మే మెల్ల నె ట్లౌదుమో +వ్రేవా రెల్లరు సిగ్గునం బొగులరో వేమారు నీ వంత నీ +కావంతం బని లేదు వచ్చె నిదిగోఁ గంసారి కంజాననా. 81 + +సీ. అల జక్కవల పెక్కువల ద్రొక్కు చల మెక్కు +నిక్కు చన్గుబ్బలు సుక్కు నమ్మ +అనయమ్ము నునుదమ్ములను దమ్ముల నయమ్ము +గను కనుంగవ తెల్వి కలఁగు నమ్మ +తొగవిందు బిగి ముందు తనుపొందు సొగసొందు +వదనారవిందంబు వాడు నమ్మ +తులకించు బలుమించు నలయించు కళనించు +నందంపు మైఁదీగ కందు నమ్మ \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0043.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0043.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..28b8dc764514ff9937d81405166e564ed04243f6 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0043.txt @@ -0,0 +1,26 @@ +తొగరు వాతెఱ మేలిమి తొఱఁగు నమ్మ +చిన్ని చిన్నారు ముంగురు ల్చెదరు నమ్మ +యెల్లి యెల్లుంట నా యల్లు డించు వచ్చుఁ +గుంద వలవదు నా యాన మందయాన. 82 + +వ. అనిన విని. 83 + +క. తను వెల్ల ఝల్లు మనఁగా +నునుమోవి చలింప లేచి నుదురు చెమర్పన్ +ఘనకేశబంధ మూఁడగఁ +గనుఁదమ్ములు మోడ్చి వ్రాలెఁ గామిని మూర్ఛన్. 84 + +వ. అంతట నయ్యిందువదన లందఱుం గూడుకొని. 85 + +క. ఏ మంద మేమి సేయుదు +మే మందున దీరుఁ దేరు నెటు లోర్తు మయో +యే మందయాన నడుగుద +మీ మందరకుచ తెఱఁగు లిట్టివి యనుచున్. 86 + +క. అని పలుకుచు వెస నులుకుచు +గని తలఁకుచుఁ గనుల నశ్రుకణములు చిలుకన్ +ఘనశోకమగ్న లగుచును +గనకాంగిని చుట్టు ముట్టి కాంతలు వేగన్. 87 + +ఉ. కోమలి సిబ్బెపు న్మెఱుఁగుగుబ్బల జొబ్బిల నొప్పు కప్పురం +బా మరునగ్గి సోకి యది యంతట భగ్గున మండ మన్మథ \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0044.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0044.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fd1bc371821bffd17b2dbe1378419d01000ec714 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0044.txt @@ -0,0 +1,25 @@ +స్వామికి భామలుం జమురువత్తియు లేని నివాళిజోతు లో +సామజయానలార యని సారెకుఁ జేతులు తట్టి యార్పఁగన్. 88 + +గీ. సారవంతం బగు పటీరపూరమునను +సేద దేర్చిన నొక్కింత సేద దేఱి +చెలులఁ గని రాధ వింటిరే చెలియలార +కలను గనుఁగొంటి శౌరి రాకల ననంగ. 89 + +సీ. తప్ప దీ మాట నా తనువు జు మ్మనిపించెఁ +జూడు జూడు మటంచుఁ జూపె నొకతె +రమణి యీ దిక్కు తోరణగౌళి పలికేని +అదె యదే విను మంచు నాడె నొకతె +వెన్నుఁ డీడకు వచ్చియున్నట్టె కనుపించెఁ +గల నిక్క మౌనంచుఁ బలికె నొకతె +నెమ్మది యిపు డెంతొ నెమ్మది యున్నది +యమ్మమ్మ యిది నిజం బనియ నొకతె +పడఁతి నీ వామనేత్రంబు పదరె నిదిగొ +కలికి నీ వామభుజము దాఁ గదలె నిదిగొ +అతివ నీ వామభాగంబు నదిరె నిదిగొ +దిగులు మాను మటంచు నా తెఱవ లనఁగ. 90 + +గీ. అంత నచ్చట నర్జునాహ్వయసఖునకుఁ +జెలులు రాధిక పంచిన చిలుక యలుకఁ +చెప్పకయపోయె నని పల్కఁ జిత్తగించి +కమలనేత్రుఁడు మనము ది గ్గనఁగ లేచి. 91 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0045.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0045.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5530be9924201256183fad99e3c111752afb46d5 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0045.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +సీ. రాజాస్య కీలించు రవల పావలు మాని +ధవలాక్షి యిచ్చు కైదండ మాని +కాంచనాంగులు పట్టు కరదీపికలు మాని +పడఁతులు విసరు సాపడలు మాని +భామలు కొనివచ్చు బారిపల్లకి మాని +మగువలు వీచు చామరలు మాని +గీ. మరుఁడు వెంటాడ రాధ పై మరులు గూడ +దిట్టతన మూడ హృదయంబు కొట్టుకాడ +మేను నసియాడ సరిజోడు లేని ప్రోడ +సనియె సఖుతోడ శృంగారవనము జాడ. 92 + +సీ. తప్పక తను జూచి ఱెప్ప వేయక వచ్చు +జలజాక్షిపై దృష్టి సైత మిడక +మోహాపదేశత మోము చాచుక వచ్చు +సకియ మోమున ముద్దు సైత మిడక +బహుదూరమున నుండి పైఁట విప్పుక వచ్చు +చాన గుబ్బల గోరు సైత మిడక +బ్రమఁ బోఁకముడి సగ్గఁ బాఱు వేసుక వచ్చు +చెలియ కౌఁగిట మేను సైత మిడక +జారుసిగ వీడ తెలిముత్తెసరులు నాడ +పదట మెదమీఱ బంగారుపటము జాఱ +యందెరవ బల్క మొలక ఘర్మాంబు లొలుక +వచ్చె నీ దారి నా మురవైరి శౌరి. 93 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0046.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0046.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..018310752d83bccdb7147204807467abd031ae10 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0046.txt @@ -0,0 +1,21 @@ +సీ. ఆసతో నను బిల్వు మని యింతి యేమేమి +పలికి కీరంబును బంచె నొక్కొ +వచ్చి యచ్చట నాదు వర్తమానము జూచి +వేఁ బోయి శుక మేమి వినిచె నొక్కొ +యెలనాగ వినినంత నీనిన పులి వోలెఁ +బదిరి భగ్గన మండిపడియె నొక్కొ +యది యొక్క నెపముగా నతివలు పగ చాటి +మించి యే మంచు బోధించి రొక్కొ +గీ. తోయజానన మది నేమి తోఁచె నొక్కొ +దైవ మేమేమి సేయంగఁ దలఁచె నొక్కొ +గ్రహగతులక్రౌర్య మెట్టిదో కలికి నెడసి +యేల వచ్చితి చెలికాఁడ యెలసి యీడ. 94 + +సీ. నినుఁ బాసి నిముసంబు నిలువఁజాల నటంచుఁ +గౌఁగిటఁ జేర్చుక గడియ సేపు +నీ వెంటనే వత్తు నేఁ దాళలే నంచుఁ +గరములు పట్టుక గడియ సేపు +నను బిల్వఁ బంపుమీ నాయాన నీ కంచుఁ +గన్నీరు నించుక గడియ సేపు +దాని మాయలఁ జెంది దయ వీడకు మటంచుఁ +గలికి మోము గదించి గడియ సేపు \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0050.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0050.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a6fc0b8f9d853c038a124efc133b6d137fd08800 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0050.txt @@ -0,0 +1,18 @@ +నంచు వేగించి యా రాత్రి జననయనచకోరంబులకుఁ బండుగై యుండు పండువెన్నెలలోనఁ బయలుదేఱి మందగమనంబున రాధామందిరంబు చేరంబోవు సమయంబున, + +గీ. అపుడు నచ్చట రాధ కంసారి రాక +చిలుకచే విని తనయొద్ధి చెలులఁ బిలిచి +నెన్నుఁ డిట కేగుదెంచిన విడువ వలదు +వాకిటనె నిల్పుఁడని చెప్పి పనిచె నంత. 101 + +వ. వారలు దేవదేవుండైన గోపాలదేవుం గనుంగొని. 102 + +చ. పొలతి యేమి త్రోవ విడు పోవలె నెచ్చటి కింతిచెంత కే +తొలి రుచి వీడవో విడను ద్రోతుము దొబ్బుదు పొమ్ము పొమ్ము మా +టల కెడ మౌను గాని వికటానికిఁ జొచ్చితి వౌను యెవ్వరో +బలిమి మిటారి ర మ్మిదిగొ వచ్చితి, రాకల మానవో హరీ. 108 + +గీ. ఇటుల నాడిన మాటల కిముడఁ బలికి +రాజసము మీఱఁగా యదురాజమౌళి +బలిమి జులుముల సందడుల్ దొలఁగఁద్రోచి +చొరవ చేసుక లోపలఁ జొచ్చువేళ. 104 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0052.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0052.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2f00944b8af238fbfed24cb8b657c1120366aabb --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0052.txt @@ -0,0 +1,22 @@ +సీ. ఈవైన మానాటి కెటు పోయెనో యని +చెప్పి కరమ్ములు విప్పువారు +గలయఁ గల్పులు సేయఁగా రాదె యీ గుణా +ఢ్యుని నంచు నౌదల లూఁచువారు +నీ యతివినయంబు నీ యిళకె కొని పొ +మ్మంచును బహుధిక్కరించువారు +ప్రాలుమా లిటువలె బ్రదుకవచ్చునె యంచు +మెఱుఁగుఁ గెమ్మోవిని విఱచువారు +గీ. మామగారింటిలో నున్న మందెమేల +మెందు దాఁగెనొ యిపు డటం చెన్నువారు +బెళుకుఁ గౌనులు బెళుకంగఁ గులుకువారు +నగుచు నగుచున్న చెలుల కి ట్లనియె శౌరి. 109 + +గీ. ఇంత కోపము మదినున్నఁ జెంతఁ బిలువఁ +బంచి రాధిక నన్ను దండించ రాదె +వాకిటిన లాకు నను జేయ వశమె వలదు +గౌరవము లాఘవము నెందుఁ గాంచవలదె. 110 + +క. అన విని రాధిక భావం +బున నించుక కోప మాఱి ముసుఁగిడి తిరుగన్ +గని కీరము చని వేగం +బున రమ్మని పిలువ శౌరి ముద మొదవంగన్. 111 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0053.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0053.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..31f5d36468568cd626406f83687a02c1c52f54d9 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0053.txt @@ -0,0 +1,14 @@ +ఉ. లోపలి కేఁగి గారుడవిలోలశిలాగృహసీమ శయ్యపై +గోప మెసంగఁగాఁ జిలువకోమలి చాడ్పున నున్న యింతి సం +తాపముఁ జూచి పుష్పశరతాపము మీఱ మురారి చేరి బె +ట్టూపిరితోడఁ బాదముల యోరకు రాఁ గని లేచి దిగ్గునన్. 112 + +ఉ. ఎవ్వరు పిల్చి రిచ్చటికి నెందుకు వచ్చితి వేమి కార్య మే +నెవ్వతె నీ వెవండ విక నెవ్వరి కెవ్వరు కంటిఁ గంటి మీ +జవ్వని విన్న రవ్వ లిడు చాల్ తడవాయెను వచ్చి లేచి పో +నవ్వెద రెల్లవారు గని నన్నును నిన్నును గోపశేఖరా. 113 + +క. అనఁ జెలి పాదంబులపై +ఘనచింతారత్నఘటితకనకకిరీటం +బును మోపి లేవకుండిన +వనజానన సిగ్గు వలపు వడ్డికిఁ బాఱన్. 114 \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0054.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0054.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cbf685db41e31100d6fc8810dd157ca2faaa8727 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0054.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +క. దేవుఁడ వేలిన స్వామివి +పోవయ్యా నీవు నాకు మొక్కఁగఁ దగునా +లేవు మని గుబ్బచనుమొన +లా విభు నెద సోఁక నెత్తె నంగన ప్రేమన్. 115 + +ఉ. ఎత్తిన పట్టు వీడక యుపేంద్రుఁడు తత్కుచకుంభపాళిపై +నత్తమిలెన్ దురంతవిరహార్ణవపూరము నీదు కైవడిన్ +హత్తి రసాలసాలమున నల్లెడు మల్లియతీగ కైవడిన్ +గుత్తపు గుబ్బలాఁడి చనుగుత్తులఁ దత్తను వొత్తి సొక్కుచున్. 116 + +వ. ఇట్లు మదనకదనారంభసముజ్జృంభమాణమనోభిలాషల నా రాధామాధవు లమందానందకరచందనాదికస్తూరికాపరిమళద్రవ్యంబులకు సొమ్మసిల్లియుండి రప్పు డమ్మందయాన పురందరాదిబృందారకవందితపాదారవిందుం డగు నా గోవిందునిఁ గలయు మోహావేశంబునఁ బట్టరాని గుట్టెనసి చిట్టాడు మట్టు మీఱి యతండు కౌఁగిటం జేర్చినం జేర్పనీయక యబ్బురపు గబ్బిసిబ్బెంపు గుబ్బల నిబ్బరంబున సోఁక సోఁకనీయక కటికచీకటితప్పులన్ గుప్పునం గప్పు గొప్పకప్పుకొప్పు నిమిరిన నిమురనీయక మిక్కిలి \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0056.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0056.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..51aa4194ea1cb3c7c3f6af847e4c48b757a9ca95 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0056.txt @@ -0,0 +1,11 @@ +క. సారఘనసారనవకా +శ్మీరపటీరాంగరాగశీతలతటరా +ధారమణీకుచదుర్గయు +గారోహవిహారలీల! యదుకులబాలా! 119 + +మాలిని. దళితవిపులమాయా! ద్రావిడామ్నాయగేయా! +జలరుహదళనేత్రా! సవ్యసాచ్యాప్తమిత్రా! +బలివిభవవిరామా! భానువంశాబ్దిసోమా! +కలశజలధిశాయీ! కామితార్థప్రదాయీ! 120 + +గద్య. ఇది శ్రీమత్పాండ్యమండలాధీశ్వర శ్రీవిజయరంగచొక్కనాథ (మహీనాథ కరుణాకటాక్ష సంపాదిత గజతురంగమాందోళికా ప్రముఖ) నిఖిల సంపత్పారంపరసమేధమాన సముఖ మీనాక్షీ నాయకతనూభవ మీనాక్షీదేవీ కటాక్షలబ్ధ కవితాసాంప్రదాయక వేంకటకృష్ణప్పనాయక ప్రణీతం బైన శ్రీరాధికాసాంత్వనం బను చాటుప్రబంధంబు సర్వంబును నేకాశ్వాసము. \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0057.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0057.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..00ab2a2e63c1635260a57501a11927f7364a7f15 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0057.txt @@ -0,0 +1,8 @@ +వ్రాయసకాని మాట :-- +క. ఈ కథఁ జదివినఁ వినినన్ +బ్రాకటముగ వ్రాసినాను బహుసంపదలన్ +కైకొనుఁ డనుచు న్వారికి +శ్రీకరముగ గోపశౌరి చెలువుగ నొసఁగున్. +శ్రీమచ్చెన్నపురవాస శ్రీ చెన్నకేశవస్వామినేనమః + +కీలకనామసంవత్సర మార్గశిర బహుళషష్ఠి శుక్రవారమునాఁడు బాగూరు రంగాశాయి కొమార్తె అమ్మికి తంజావూరు కవి వేంకటస్వామి నాయఁడు స్వహస్తలిఖితముగా నిచ్చినది. \ No newline at end of file diff --git a/Raadhika_Santhvanamu/page_0058.txt b/Raadhika_Santhvanamu/page_0058.txt new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..adbd09990927ffc96b6c32b72d5f4b11f374bd10 --- /dev/null +++ b/Raadhika_Santhvanamu/page_0058.txt @@ -0,0 +1,23 @@ +________________ + +రాధి కా సాంత్వనము +అకారాది పద్యసూచిక. సము. ముగ్గు +సము. ముద్దు +ఆసుతో +• అంతవచ్చట 91. 3-96 అమాలీమియా అచట సేప్పుడు +తాలిమి 14 . అచ్చట నడిచే +ఆ వేం జెలు లెల్ల 81 వింతలు +“ఆశుకవిళత్యంబు *ಅಟು +లల్లి తేనేసగా 49. 3-14 ముంజేతిపై 21. 2-128 అడుకులు తిన్నంత +ననుఁబీలం 99. 3-100 అత వారింటి +ఇంతకోపము 110 కప్పుడు 48 +• ఇందుబింజాస్య 97. 8-158 అసిఁ జెలి పాదం +ఇంభే వనరుహ 4 బులపై || +ఇటులపాడిన 104 అనవిని రాధిక 11 +ఇటులుండువారల "అస విని శుకమి +కెడయికల్ 67 ట్లనియెక 60. 3-16 ఇటులే తెంచిన 20. 2-122 అని పలుకుచు 87 ఇట్టులుండఁగ' అనుచును ప్రజల +ఇట్లేసిన మది రిల్లు 80 +ఝల్లన 10. 2-108 అను వనితామణి +ఈవు చెప్పిన పలుకు 68 +మాట 41 "అపుడు +ఈ వైన మానాఁటీ సచ్చట రాధ 101. 4-5 కెటుపోయెనో 109 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/meta.json" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/meta.json" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..16995ea5ef903e9e97517d162bf5cbf57ec6b0f6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/meta.json" @@ -0,0 +1,350 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 114, + "total_pages": 162, + "filename": "పటం కతలు.pdf", + "pages": { + "2": { + "quality": 1 + }, + "3": { + "quality": 1 + }, + "8": { + "quality": 1 + }, + "9": { + "quality": 3 + }, + "10": { + "quality": 3 + }, + "18": { + "quality": 2 + }, + "20": { + "quality": 3 + }, + "21": { + "quality": 3 + }, + "22": { + "quality": 3 + }, + "23": { + "quality": 3 + }, + "24": { + "quality": 3 + }, + "25": { + "quality": 3 + }, + "26": { + "quality": 3 + }, + "27": { + "quality": 3 + }, + "28": { + "quality": 3 + }, + "29": { + "quality": 3 + }, + "30": { + "quality": 3 + }, + "31": { + "quality": 3 + }, + "32": { + "quality": 3 + }, + "33": { + "quality": 3 + }, + "34": { + "quality": 2 + }, + "36": { + "quality": 3 + }, + "37": { + "quality": 3 + }, + "38": { + "quality": 3 + }, + "39": { + "quality": 3 + }, + "40": { + "quality": 2 + }, + "42": { + "quality": 3 + }, + "43": { + "quality": 3 + }, + "44": { + "quality": 3 + }, + "46": { + "quality": 3 + }, + "47": { + "quality": 3 + }, + "48": { + "quality": 2 + }, + "53": { + "quality": 3 + }, + "54": { + "quality": 3 + }, + "55": { + "quality": 3 + }, + "56": { + "quality": 3 + }, + "58": { + "quality": 2 + }, + "61": { + "quality": 3 + }, + "62": { + "quality": 3 + }, + "63": { + "quality": 3 + }, + "64": { + "quality": 3 + }, + "65": { + "quality": 3 + }, + "66": { + "quality": 2 + }, + "68": { + "quality": 3 + }, + "70": { + "quality": 3 + }, + "71": { + "quality": 3 + }, + "73": { + "quality": 3 + }, + "74": { + "quality": 3 + }, + "75": { + "quality": 3 + }, + "76": { + "quality": 2 + }, + "79": { + "quality": 3 + }, + "80": { + "quality": 3 + }, + "82": { + "quality": 3 + }, + "83": { + "quality": 3 + }, + "84": { + "quality": 3 + }, + "86": { + "quality": 2 + }, + "88": { + "quality": 3 + }, + "90": { + "quality": 3 + }, + "91": { + "quality": 3 + }, + "92": { + "quality": 3 + }, + "93": { + "quality": 3 + }, + "95": { + "quality": 3 + }, + "98": { + "quality": 3 + }, + "100": { + "quality": 3 + }, + "101": { + "quality": 3 + }, + "102": { + "quality": 2 + }, + "104": { + "quality": 3 + }, + "105": { + "quality": 3 + }, + "106": { + "quality": 3 + }, + "107": { + "quality": 3 + }, + "109": { + "quality": 3 + }, + "110": { + "quality": 3 + }, + "111": { + "quality": 3 + }, + "112": { + "quality": 2 + }, + "114": { + "quality": 3 + }, + "115": { + "quality": 3 + }, + "116": { + "quality": 3 + }, + "117": { + "quality": 3 + }, + "118": { + "quality": 2 + }, + "120": { + "quality": 3 + }, + "121": { + "quality": 3 + }, + "122": { + "quality": 3 + }, + "123": { + "quality": 3 + }, + "124": { + "quality": 3 + }, + "125": { + "quality": 3 + }, + "126": { + "quality": 2 + }, + "128": { + "quality": 3 + }, + "129": { + "quality": 3 + }, + "131": { + "quality": 3 + }, + "132": { + "quality": 3 + }, + "133": { + "quality": 3 + }, + "134": { + "quality": 2 + }, + "136": { + "quality": 3 + }, + "137": { + "quality": 3 + }, + "139": { + "quality": 3 + }, + "140": { + "quality": 3 + }, + "141": { + "quality": 3 + }, + "143": { + "quality": 3 + }, + "144": { + "quality": 3 + }, + "145": { + "quality": 3 + }, + "146": { + "quality": 3 + }, + "148": { + "quality": 2 + }, + "151": { + "quality": 3 + }, + "152": { + "quality": 3 + }, + "154": { + "quality": 3 + }, + "155": { + "quality": 3 + }, + "156": { + "quality": 2 + }, + "158": { + "quality": 3 + }, + "159": { + "quality": 3 + }, + "160": { + "quality": 3 + }, + "161": { + "quality": 3 + }, + "162": { + "quality": 1 + }, + "165": { + "quality": 1 + }, + "166": { + "quality": 1 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0002.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0002.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..456645ec90a48048276a603a7b0c71bff3aea8c4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0002.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +పటం కతలు +డా॥ ననుమాస స్వామి +డా॥ బాసని సురేష్ +- మామిడి హరికృష్ణ +విష్ణుభట్ల ఉదయశంకర్ +సలహామండలి +డా॥ భట్టు రమేష్ +చావలి దేవదాసు +ఎన్. విజయ రాఘవ రెడ్డి +నిర్వహణ - కూర్పు +అయినంపూడి శ్రీలక్ష్మి +డా॥ గడ్డం వెంకన్న +సి. ఎస్. రాంబాబు +డైరెక్టర్ +భాషా సాంస్కృతిక శాఖ +కళాభవన్, రవీంద్రభారతి, హైదరాబాద్. ఫోన్ : 040-23212832 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0003.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0003.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7f85ed83ea564b4bc9042d9cbd08b1473f69a2fa --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0003.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +PATAM KATHALU +(A collection of All India Radio talks on Scroll Narratives of Telangana) +Edited by +Mamidi Harikrishna, Director +Dept. of Language and Culture, Telangana. +V. Udaya Sankar, Director +All India Radio, Hyderabad. +Dept of Language and Culture +First Edition: +2017 December +1000 copies +ISBN: 978-81-936345-4-7 +Price: 250/- +Layout & Design +K. Padma +Publisher +The Director, Dept. of Language and Culture, +Kalabhavan, Ravindra Bharathi, +Hyderabad. +Printed at +Samhitha Graphics +Hyderabad. Ph: 040-23731620/23741620 +For Copies +The Director, Dept. of Language and Culture, +Kalabhavan, Ravindra Bharathi, +Hyderabad. Ph: 040-23212832 +Cover and other Nakashi illustrations +Madhu Merugoju- 9848581044 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0018.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0018.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7239e9ee760ddfa73a9478c0fc66c844c5445abe --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0018.txt" @@ -0,0 +1,5 @@ +తెలంగాణలోని జనగామ జిల్లా 'చేర్యాల' గ్రామం ఉంది. ఇక్కడ 'నకాశీ' అనే వారికి కళా కృతులు/పటాలు ఉత్పత్తి చేయడమే జీవనాధారం. జానపదం మరియు పౌరాణిక కళాకృతులు తయారు చేయడం వీరి ప్రధాన వృత్తి. సంపూర్ణ +మతతత్వ పరిధి కలిగి, రాజకీయ, సామాజిక స్ఫురణతో, క్లిష్టమైన ప్రాంతీయ కుల విధానాన్ని సంపూర్ణంగా మిళితం చేసి గీసే చిత్రాలు 'నకాశీ చిత్రాలు'. + +ఈ పటాలు ఒక కులం యొక్క ఆవిర్భావం, ఆ కుల ప్రాచుర్యం కొరకు ఒక వ్యక్తి చేసే వీరోచిత పోరాటాలను ప్రస్పుటంగా తెలియజేస్తాయి. రామాయణ, మహాభారత, పౌరాణిక గాథలు, ప్రాంతీయ జానపద గేయాలు మరియు నిత్య జీవితంలో +జరిగే పలు సంఘటనల ఆధారంగా రూపొందించ బడినవే నకాశీ చిత్రాలు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0020.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0020.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6ff654064ed42cce743a63e7cfb29bdb086faf41 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0020.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +పటాలు ఒక వ్యక్తి చేతగాని, సమూహం చేతగాని కథాగానం చేయ బడతాయి. హిందూ మతాన్ని ప్రతిబింభించేవి అయినప్పటికి, ఒక ప్రత్యేక కుల ఆవిర్భావాన్ని చక్కగా వర్ణించడానికి నకాశీ చిత్రాలు ఎంతగానో దోహదపడతాయి. ఈ చిత్రపటాలు సాధారణ ప్రజల మనోభావాలకు సాక్ష్యంగా ప్రతిబింబింపబడతాయి. + +నకాశీ కళాకారులు + +కులపురాణాలను ప్రదర్శించే కథకులకు పటాలను చిత్రించే వారు నకాశీవారు. భారతీయ సంస్కృతీ, సంప్రదాయాలను సజీవంగా తాము చిత్రించే పటాలపై ప్రతిబింబిస్తారు. చిత్రకళనే కులవృత్తిగా చేపట్టి కులపురాణాలకు ప్రాణ ప్రతిష్ఠ చేసిన ఘనత నకాశీ వారికే చెందుతుంది. నకాశీ చిత్రకారులు బట్టలపై బొమ్మలు చిత్రించటంతో పాటు బొమ్మలు, మాస్క్లలు కూడా తయారు చేస్తారు. నిజాం ప్రభుత్వంలో ఈచిత్రకారులు 'నక్షా' లేదా 'నక్షి' పనిచేయడం వల్ల నక్కాసి, నకాశీలుగా పిలువబడేవారు. రాను రాను అది 'నకాశీ' కులంగా మారింది. వరంగల్ జిల్లా చేర్యాల మండల కేంద్రంలోను, కరీంనగర్ జిల్లా వేములవాడ మండలం తిప్పాపురం, అనుపురం గ్రామాల్లో ఉన్న నకాశీ వాళ్ళు మాత్రమే పటాలను చిత్రీకరిస్తున్నారు. కరీంనగర్ జిల్లాలోని కళాకారులు తమ వృత్తిని మానేసి ఇతర వృత్తులు చేపట్టినారు. + +కాని వరంగల్ జిల్లా చేర్యాలలో ఉన్న రెండు నకాశీ కుటుంబాలు ఇంకా చిత్రకళనే తమ వృత్తిగా స్వీకరించి బతుకుదెరువు సాగిస్తున్నారు. చేర్యాలలో పటాలు చిత్రీకరిస్తున్నందున, ఈ నకాశీలు వేసే పటాలను 'చేర్యాల పెయింటింగ్స్' అని 'నకాశీ చిత్రాలు' అని, 'పట చిత్రాలు' అని వ్యవహరిస్తున్నారు. + +భారత దేశంలో పట చిత్రాల గురించి చెప్పుకున్నపుడు తెలుగువారి పట చిత్రాలు ఏవి అంటే అవి 'చేర్యాల పెయింటింగ్స్ 'గా పేర్కొనడం నకాశీ చిత్రాలకు ఉన్న గొప్పదనాన్ని చాటి చెపుతుంది. ఒక గొప్ప చిత్రకళకు ప్రాణం పోసిన నకాశి కళాకారులు తెలుగువారికి పేరుతెచ్చిన అత్యున్నత చిత్రకారులు. + +నకాశీ కళాకారుల చరిత్ర + +కళలకు కాణాచిగా పేరొందిన వరంగల్ జిల్లాలో కాకతీయుల కీర్తి పతాకాన్ని ఓరుగల్లు ఘనకీర్తిని నలుదిశలా వ్యాప్తి చేస్తున్న చేర్యాల నకాశీ వారి పూర్వీకులు కరీంనగర్ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0021.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0021.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2b5f8776389b55033580638a284d970f6f2e8372 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0021.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +జిల్లాకు చెందినవారు. వేములవాడ దగ్గర నున్న తిప్పాపురం వీరి స్వస్థలం. 1944 ప్రాంతంలో ధనాలకోట వెంకట్రామయ్య బతుకుదెరువు కోసం వరంగల్ జిల్లా చేర్యాలకు వలస వచ్చారు. + +వెంకట్రామయ్యకు ముగ్గురు సంతానం. వారిలో పెద్ద కొడుకు పెంటయ్య దర్జీ పనిలో స్థిరపడగా, మిగతా ఇద్దరు కొడుకులు చంద్రయ్య, వైకుంఠం నకాశీ చిత్రకళ వృత్తిలో స్తిరపడ్డారు. ప్రస్తుతం చంద్రయ్య మృతి చెందగా ఆయన కొడుకులు నాగేశ్వర్, వెంకటరమణ, పవన్ కుమార్, చంద్రయ్య భార్య భారతమ్మ, కోడలు పద్మ ఇదేవృత్తిని నమ్ముకొని జీవిస్తున్నారు. చంద్రయ్య తమ్ముడు వైకుంఠం, అతని భార్య వనజ నకాశీ చిత్రకళపైనే ఆధారపడి జీవిస్తున్నారు. + +పటాలు + +అన్ని కుల పురాణ కథలకు సంబంధించిన చిత్రాలను కాన్వాస్ గుడ్డ (ఒకరకమైన ముతకగుడ్డ)పై చిత్రీకరిస్తారు. + +వీటిలో ప్రధానంగా మహాభారతాన్ని తెలిపే వివిధ ఘట్టాలు, నాభికా పురాణం, మడేలు పురాణం, జంభ పురాణం, బసవ పురాణం మార్కండేయ పురాణం, గౌడ పురాణం, పద్మనాయకుల వృత్తాంతాలకు సంబంధించిన పటాలను చిత్రిస్తారు. + +ఊక, పేడ, పొనిక కర్రలు వాడటం వల్ల బొమ్మలు బరువు లేకుండా తేలికగా ఉంటాయి. మందెచ్చు కళాకారులకు చెందిన కాటమరాజు చరిత్రను తెలిపే సుమారు యాభైమూడు బొమ్మలతోపాటు పెద్దమ్మలోళ్లకు పెద్దమ్మ గుడిని తయారు చేస్తారు. మందెచ్చుల బొమ్మలు వివిధ ఆకృతులలో ఉంటాయి. పెద్దమ్మగుడి పెద్దదిగా ఉండి దానిలో పెద్దమ్మను నిలబెడతారు. వీటన్నింటిని తయారు చేసి వాటికి రంగులు వేస్తారు. + +ఒక భాగం 'గుగ్గిలం' (సాంబ్రాణి). దానిలో సగభాగం 'రోజన' మిశ్రమానికి తోడు తగిన పాళ్లలో వేరుశనగ నూనె, కిరోసిన్ పోసి బాగా ఉడికిస్తే కొంత సేపటికి వార్నీష్ తయారవుతుంది. వార్నీష్ను బొమ్మలకు మాత్రమే పూస్తారు. వార్నీష్ వేయడం వల్ల బొమ్మలు మెరుస్తుండటమే కాకుండా, వాటికున్న రంగు వెలిసిపోకుండా కూడా కాపాడుతుంది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0023.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0023.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b2685abc9039c9d9107a1c2e6d5067d6fcae2820 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0023.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +ఇంకొన్ని పటాల బొమ్మలు అన్ని ఎడమ నుండి కుడికి పైస్థాయిలో మొదలై క్రింది స్థాయివరకు పోతూ ఉంటాయి. ఈ చిత్రీకరణ ఆయా కళాకారులు ఇష్టం, ఆలోచనను బట్టి వారు చెప్పినట్టు ఏవిధంగా బొమ్మలు గీయమంటే అదేవిధంగా నకాశీవాళ్ళు చిత్రిస్తారు. కాకిపడిగెలు, గౌడజెట్టీ, కూనపులి కళాకారులు తమ పటాల్లోని బొమ్మలు ఎడమనుండి కుడికి మొదలై, ఆ తరువాత కుడి నుండి ఎడమకు అలాగే క్రిందిస్థాయి వరకు ఉండేలా ఇష్టపడతారు. + +ప్రతి పటం కథ, ఒక ప్రత్యేకమైన కులానికి చెందిన పురాణం కావడం వలన ప్రదర్శించే కళాకారులు, చిత్రించే నకాశీలు ఈ పటాలను పవిత్రంగా చూచుకోవడం జరుగుతుంది. + +పట చిత్రాలు తయారీ విధానం + +పట చిత్రాలు/నకాశీ చిత్రాలు వేయడానికి నకాశీ వాళ్లు ప్రత్యేక పద్ధతిని పాటిస్తారు. పూర్వకాలంలో సహజమైన రంగులను ఉపయోగించగా నేడు ఆయిల్ పేయింట్స్ వాడుతున్నారు. + +పటం/గుడ్డ తయారీ + +కులపురాణాలను తెలియజేసే పటాలకు 'నకాశీ' వాళ్లు చేనేత మరియు ఖాదీలకు సంబంధించిన తెల్ల గుడ్డలను ఉపయోగిస్తారు. పటం కోసం ఉపయోగించే గుడ్డ గజం వెడల్పుతో పద్దెనిమిది నుండి నలభై గజాల పొడవు వరకు పెంచుకోవచ్చు లేదా తగ్గించుకోవచ్చు. కాకిపడిగెల వారు వేయించుకునే పటం ముప్ఫై నుంచి నలభై గజాల పొడవు వరకు ఉంటుంది. మిగతా వారి పటాలు పన్నెండు నుండి ఇరవై గజాల పొడవు వరకు ఉంటాయి. ఎందుకంటే కాకిపడిగెలు ప్రదర్శించే మహాభారతం/పాండవుల కథ పెద్దదిగా ఉండి మిగతా వారి కథ చిన్నదిగా ఉండటమే. చేనేత/ఖాదీ గుడ్డలను వాడటం వలన ఉపయోగించే రంగులు అటు, ఇటూ, క్రిందికి కారకుండా ఉండి, గుడ్డ ఆ రంగును పీల్చుకోవడానికి వీలు కలుగుతుంది. + +బొమ్మలు వేయాల్సిన గుడ్డను ఉతకకుండా చదునైన నేలపై పరుచుతారు. దానిపై ముందుగా తయారు చేసుకున్న గంజి, సుద్దపౌడర్, గమ్ మరియు చింతగింజల అంబలి కలిపిన మిశ్రమాన్ని 'పిడచతో పలుచగా కోటింగ్ వేస్తారు. రెండు గంటల సేపు ఆరబెట్టిన \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0024.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0024.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..14dad650e374ca6b3dc1a3fab1a462f2402d24b5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0024.txt" @@ -0,0 +1,10 @@ +తరువాత అదే గుడ్డపై మరొక కోటింగ్ వేస్తారు. దీనివలన గుడ్డ దళసరిగా మారి బొమ్మలు వేయడానికి వీలు కలుగుతుంది. గుడ్డ ఎండిన తరువాత చాప మాదిరిగా చుట్టి పెడతారు. ఎండాకాలంలోనే ఎక్కువగా తయారు చేసి దాచి పెట్టుకుంటారు. +వర్షాకాలంలోనైతే వాతావరణం పదునుగా ఉండి గుడ్డకు వేసిన చింతంబలి వంటివ ఎండవనే ఉద్దేశ్యంతోనే ఎండాకాలం లోనే తయారు చేసుకుంటారు. + +గుడ్డపై బొమ్మలు వేయడం + +నకాశీ కళాకారుడి ఊహాశక్తికి రూపమే ఈ పటంకథలు. పూర్వ ప్రణాళికలు ఏవీ లేకుండానే నమూనాల ఆధారంగా పటం కథలు గీయబడతాయి. కుల పురాణాలను గానం చేసే అద్దపు, ఏనూటి, కాకిపడిగెల, కూనపులి, కొర్రాజుల, గుర్రపు, గౌడకొట్టి, ఢక్కలి, పూజరి, మాసయ్యలు పటాలను చిత్రీకరించే నకాశీ వాళ్ల దగ్గరకు వెళతారు. కథకులు తమకు కావల్సిన పురాణగాథలను నకాశీ వారికి వినిపించి, తమకథల్లో వచ్చే వివిధ ఘట్టాలలో ఏయే బొమ్మలు ఉండాలో తెలియజేస్తారు. ఆయా కథకుల కోరిక మేరకు నకాశీ చిత్రకారుడు తగువిధంగా బొమ్మలు(స్కెచ్) నకలు వేసుకుంటాడు లేదా సంబంధిత కుల పురాణాలకు సంబంధించిన పాత పటాలను కథకులు తీసుకువచ్చి నకాశి వారికి ఇస్తారు. పాతపటంలోని బొమ్మలను పెద్దవిగా చేయమని పెద్దబొమ్మలను చిన్నవిగా చేయమని కూడా చెప్పవచ్చు. అదేవిధంగా అవసరం లేవనుకున్న కొన్ని బొమ్మలను తొలగించమని చెపుతారు. కథకుల ఇష్టానుసారంగాను, వారి కథకు +అనుకూలంగాను నకాశీవాళ్లు పటంపై బొమ్మలను చిత్రీకరిస్తారు. పటం కథకులు నకాశీవాళ్ల వద్దనే మూడు లేదా నాలుగు రోజులు కథ వివరించి నకలు (స్కెచ్) వేసుకునే వరకు ఉంటారు. కథను వివరించినన్ని రోజులు కథకులు నకాశీ వారికి మర్యాద చేస్తారు. దీనిని 'బత్త' అంటారు. + +పటాలు - కులపురాణాలు +పటం కథకులు ప్రదర్శించే వివిధ కుల పురాణాలకు సంబంధించిన బొమ్మలను నకాశీ వాళ్లు పటాలపై గీస్తారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0026.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0026.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2be9c40e4c29ede09dfd83253da7b6e02c2f3538 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0026.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +గీసుకుంటారు. ప్రతీరోజు పటం గీసే ముందు కులదేవత నిముషాంబికా దేవిని మనస్సులో తలచుకొని పని ప్రారంభిస్తారు. ఎటువంటి నియమ నిష్టలు లేకుండానే పటం గీస్తారు. పటంపై బొమ్మలు వేయడాన్ని 'పటం రాయడం' అంటారు. + +బొమ్మలు గీసే విధానం + +కళాకారుడు / కథకుడు చెప్పిన విధంగా గుడ్డపై ముందుగా వేసుకునే స్కెచ్ను నకలు అంటారు. సంబంధిత బొమ్మను పెన్సిల్ ఉపయోగించకుండా జాజుతో నకలు వేసుకుంటారు. గీతలు కూడా దీనితోనే గీసుకుంటారు. + +రంగులు వేయడం + +నకలు గీసుకున్న తర్వాత బొమ్మకు బ్యాక్ గ్రౌండ్ గా ఎరుపు రంగును వేస్తారు. ఆతరువాత ముఖం, దుస్తులకు సంబంధించిన రంగులు వేస్తారు. మెడలో వేసుకునే ఆభరణాలు, దండలకు వేస్తారు. బొమ్మకు ఒక ఆకారం వచ్చిన తరువాత శిగ పువ్వులు, ముక్కుపుడకలు వేసి చివరకు కన్నులు గీస్తారు. పటం చిత్రించడం పూర్తి అయిన తరువాతనే +పటంలోని కులదేవతకు కన్నులు గీస్తారు. కాకిపడిగెల పటంకథలో పెద్దమ్మకు, గౌడపురాణంలో ఎల్లమ్మకు, పాండవులు / కార్రాజుల కథలో లక్ష్మీదేవరకు, అద్దపు, గుర్రపు, మాసయ్యల కథలో ఆదిశక్తికి 'కన్నులు' చిత్రించడం ఆనవాయితీ, దీనికి కారణం బొమ్మకు / పటానికి ప్రాణాలు పోయడమే. దేవతకు కన్నులు చిత్రించడంతో గీచిన పటానికి రూపం కల్పించబడుతుంది. + +ఉపయోగించే రంగులు + +బొమ్మలను చిత్రించడానికి వివిధ రకాల రంగులను ఉపయోగిస్తారు. బొమ్మలు హుందాగా, ఆకర్షణీయంగా, అందంగా కనపడేందుకు ఎన్నోరకాల రంగులు ఉపయోగించినా కొన్ని ప్రత్యేకమైన రంగులను కొన్ని బొమ్మలకే ఉపయోగించడం నకాశి వారి ప్రత్యేకత. ఉపయోగించిన రంగులను బట్టి కూడా ఆ బొమ్మపేరు ఏమిటో చెప్పడానికి వీలు కలుగుతుంది. + +మనుష్యుల బొమ్మలకు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0027.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0027.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..219445513030ed6a6d223211166e403f91ad9294 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0027.txt" @@ -0,0 +1,9 @@ ++ కాళ్ళు, చేతులు, ముఖాలకు పసుపు, గులాబి ఆభరణాలు, కిరీటాలు పెగుడి(లెమన్ ఎల్లో) దుస్తులు ఆకుపచ్చ, తెలుపు, ఆస్మాన్(స్కైబ్లూ),ఊదారంగు (వయోలెట్) + +జంతువుల బొమ్మలకు ++ పులి పసుపు గుర్రాలు ఆస్మాన్, తెలుపు ఆవు తెలుపు, గులాబి మేక నలుపు ఆయుధాలు పెగుడి, నలుపు ఆయుధాలు పెగుడి, నలుపు చెట్లు ఆకుపచ్చ, ఉదా పక్షులు పసుపు, తెలుపు, ఆకుపచ్చ, నీలి గుట్టలకు బూడిదరంగు, ఆస్మాన్ ఆకాశం నీలం (లైట్ బ్లూ) చెరువులు, కుంటలు నీలం తెలుపు రంగుల మిశ్రమం రథాలు, మేడలు, స్థంభాలు పెగుడి +ఇటువంటి రంగులు ఉపయోగించి పటాలు వేస్తారు. మహారాజులు, మహారాణుల బొమ్మలు గీయడానికి పని ఎక్కువగా పడుతుంది. సమయం ఎక్కువగా తీసుకోవడమే కాకుండా పని కూడా కష్టమనిపిస్తుంది. + +రంగుల తయారీ + +పూర్వకాలంలో నకాశీవాళ్లు పటానికి ఉపయోగించే రంగులను స్వంతంగా తయారు చేసుకునేవారు. ప్రకృతిలో లభ్యమయ్యే వివిధ రకాల వస్తువులు, ఆకులు, పొడులను ఉపయోగిఐచి రంగులు తయారు చేసుకునేవారు. ఈ రంగులలో తెలుపు, పసుపు, ఎరుపు, నీలము, ఆకుపచ్చ మరియు నలుపు రంగులు ప్రధానమైనవి. ఇప్పుడు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0028.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0028.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..80ac4090555d7d0290e6512a51866e6510e8ff24 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0028.txt" @@ -0,0 +1,14 @@ +పాత పద్ధతిలో తయారు చేసే రంగులను ఉపయోగించకుండా రంగుల దుకాణాల్లో లభ్యమయ్యే ఫెవిక్రిల్ రంగులను వాడుచున్నారు. + +తెలుపు : తెలుపు రంగును వాగుల్లో, ఏరుల్లో దొరికే కౌచిప్పతా (తెల్లటి శంఖులతో) తయారు చేసుకొని వాడేవారు. ఈ శంఖులను రాతిపై రుద్ది చూర్ణము తీస్తారు. దీనిలో నీరు మరియు గమ్ కలుపుతారు. ఈరకంగా తయారయ్యే తెల్లని రంగు ఎక్కువ కాలం మన్నుతుంది. + +ప్రస్తుతం జింక్ వైట్ పౌడర్ లో సమపాళ్ళలో నీరు, గమ్ కలిపి తెలుపు రంగు తయారు చేసి వాడుతున్నారు. ఈ రంగును ఎక్కువగా శంకరుడు, అర్జునుడు బొమ్మలకు వేస్తారు. దీనిని వివిధ రంగుల మిశ్రమానికి కూడా వాడుతారు. + +పసుపు : పసుపు రంగును 'ఆర్థులం/తాళకం అని అంటారు. పసుపు రంగు రాళ్ళ రూపంలో దొరుకుతుంది. రంగురాళ్లు ఎక్కడపడితే అక్కడ దొరకక నకాశీవాళ్లు చాలా ఇబ్బందులకు గురయ్యేవారు. ఆంధ్రప్రదేశ్లో దొరకకపోవడంతో ఢిల్లీ, కలకత్తా వంటి మహానగరాల నుండి తెప్పించుకొని వాడుకునేవారు. రాళ్లను చూర్ణంగా చేసుకొని సమపాళ్లలో నీరు, బంక(గమ్)ను కలిపి వాడతారు. ఈ రంగును ఆభరణాలకు, సింహాసనాలకు వాడతారు. వివిధ రంగుల్లో మిశ్రమంగా కూడా వాడతారు. + +ఎరుపు : పౌడర్ రూపంలో దొరికే ఎరుపు రంగును 'ఇంగీకం' అనీ 'షంగ్రఫ్' అని అంటారు. మిగతా రంగుల మాదిరిగానే ఈ పౌడర్ కూడా నీరు, బంక(గమ్) కలుపుకొని వాడతారు. ఈ రంగును ఎక్కువగా బొమ్మల వెనుక భాగంలో (బ్యాక్ గ్రౌండ్) గా ఉపయోగిస్తారు. + +నీలం : చైనా బ్లూ అని బిళ్లలరూపంలో ప్యాకెట్స్ రంగుల దుకాణాల్లో లభ్యమవుతాయి. బిళ్లలను మెత్తగా నలగ్గొట్టి నీరు, గమ్ వేసి కలుపుకొని వాడుకుంటారు. నీలం రంగును ఎక్కువగా శ్రీరాముడు, శ్రీకృష్ణుడు, విష్ణుమూర్తి, యముడు, భీముడు, గణేశుని తలభాగాలు/ ముఖం వేయడానికి ఉపయోగిస్తారు. అంతేకాకుండా అవసరం మేరకు వివిధ దుస్తులకు +మిశ్రమంగా కూడా వాడతారు. + +ఆకుపచ్చ : పసుపు మరియు నీలం రంగుల మిశ్రమాన్ని కలిపి ఆకుపచ్చ రంగును తయారు చేస్తారు. ఈరంగును ఎక్కువగా దుస్తులకు, వృక్షాలకు ఉపయోగిస్తారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0029.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0029.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f28483e6893050c712513bdf6a638e1a826daf56 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0029.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +నలుపు : నకాశీ చిత్రాలలో నల్లరంగుకు అధిక ప్రాధాన్యత ఉంటుంది. ఈరంగును 'శాయిరాత' అనికూడా పిలుస్తారు. ఈ రంగును ఇంటిలోనే స్వంతంగా తయారు చేసుకుంటారు. కిరోసిన్ దీపాన్ని పెద్దగా వెలిగేటట్లు చేసి దిగుట్లో పెట్టేవారు. దిగుడుకు పైభాగంలో పట్టిన మసిని గీకి ఒక గిన్నెలో ఎత్తుకుంటారు. ఈమసిలో నీళ్ళు, గమ్ కలిపి +నల్లరంగు తయారు చేసుకుంటారు. + +అదేవిధంగా పిడకలను బూడిద కాకుండా కాల్చి బొగ్గు చెయ్యాలి. తర్వాత దానిని రాతి ఫలకంపైన బాగా నూరి పొడి చెయ్యాలి. రంగుపై నీరు వేస్తే నెరుసు లేకుండా ఉండాలి. ఈ నల్లని బొగ్గుపొడిలో నీళ్ళు, బంక(గమ్) కలిపి నల్లరంగు +తయారు చేసుకుంటారు. నల్లరంగును ఎక్కువగా బొమ్మలపై లైన్ డ్రాయింగ్ కోసం వాడతారు. అవసరమైన ఇతర రంగులను మొదట బొమ్మలపై వేసి వాటిని విడివిడిగా వేరు చేస్తూ అందంగా నల్లరంగుతో గీతలు గీస్తారు. + +పైన తెలిపిన రంగులనే కాకుండా రాతి రంగులను కూడా వాడేవారు. ప్రస్తుతం కొన్ని కృత్రిమ రంగులను కూడా తయారు చేసుకుంటున్నారు. బచ్చలి పండ్లతో వైలెట్ రంగును, చిక్కుడు ఆకులు, తంగేడు ఆకులతో ఆకుపచ్చ రంగును, మోదుగు పువ్వులతో కాషాయరంగులను తయారు చేసుకుంటూ ఉన్నారు. ఈమధ్యకాలంలో కొంతమంది +చిత్రకారులు ఆయిల్ పేయింట్స్ తొ బొమ్మలు గీస్తున్నారు. + +ప్రస్తుతం ఉపయోగించే రంగులు + +ప్రస్తుతం బొమ్మలు గీయడానికి ఉపయోగించే రంగుల్ని వివిధ రకాల పౌడర్ల రూపంలో దొరుకుతున్నాయి. ఎరుపు(రెడ్), పసుపు (లెమన్ ఎల్లో) గోల్డెన్ ఎల్లో, బ్లూ(ఇండిగోబ్లూ), జింక్ పౌడర్, ల్యాంప్ పౌడర్ వంటి వాటిని వరంగల్లు, హైద్రాబాద్ నగరాల్లో కొనుగోలు చేస్తున్నారు. జింక్ పౌడరు తెలుపుకు, ల్యాంప్ పౌడర్ను నలుపు రంగుకు ఉపయోగిస్తారు. + +మిశ్రమ రంగులు తయారీ: రెండు, మూడు రంగుల పౌడర్లను కలిపి మిశ్రమ రంగులు తయారు చేసుకొని బొమ్మలకు అనుగుణంగా వేస్తారు. + +గులాబి : గోల్డెన్ ఎల్లో, రెడ్, వైట్ పౌడర్లను కలిపి పింక్ కలర్ తయారు చేస్తారు. + +ఆకుపచ్చ : పెగుడి, ఇండిగో బ్లూలను కలిపి ఆకుపచ్చ రంగు తయారు చేస్తారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0030.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0030.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c6d5253f65465d249d745c05c8bbeaebc5ef076d --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0030.txt" @@ -0,0 +1,15 @@ +గోధుమ : నలుపు, ఎరుపు, పెగుడి రంగులను కలిపి గోధుమ రంగు తయారు చేస్తారు. + +పై విధమైన పౌడర్లన్నింటికి తగుపాళ్లల్లో నీళ్లు, గమ్ (బంక) కలిపి రంగులను తయారు చేస్తారు. రంగుల్లో గమ్ ను కలపడం వలన గుడ్డకు రంగు గట్టిగా పట్టుకుంటుంది. చెడిపినా చెడకుండా ఉండేందుకు తోడ్పడుతుంది. బొమ్మలను గీసేటప్పుడు రంగులను ఎప్పటికప్పుడు కలుపుకొని వాడుకుంటారు. ఎక్కువగా పసుపు, గులాబి రంగులు ఉపయోగిస్తారు. రంగులు కలుపుకోవడానికి, పోసుకోవడానికి చిప్పలు ఉపయోగిస్తారు. + +బ్రష్ ల తయారీ + +బొమ్మలు వేసేందుకు బ్రష్ లను ఉపయోగిస్తారు. ఈ బ్రష్లను 'కలం' అని, 'కుంచెలు' అని పిలుస్తారు. వీటిని స్వంతంగా తయారు చేసుకుంటారు. ప్రస్తుతం రంగుల దుకాణాల్లో దొరికే బ్రష్లను కొనుక్కొచ్చి వాడుతున్నారు. వీటిలో చిన్న బ్రష్ లు, పెద్దబ్రష్ లు, మధ్యరకం (మీడియం సైజ్) బ్రష్లు ఉంటాయి. + +చిన్నబ్రష్ లు : చిన్న బ్రష్లను సన్నని బ్రష్లు అంటారు. వీటిని ఉడత వెంట్రుకలతో తయారు చేస్తారు. బొమ్మల అలంకరణలోను, ఫినిషింగ్ వర్డ్లో సన్నని బ్రష్లను వాడతారు. + +మీడియం సైజ్ బ్రష్లు : చిన్నబ్రష్ కన్నా కొంచెం పెద్ద సైజు బ్రష్ ను మీడియం సైజ్ బ్రష్లు అంటారు. మేకతోక వెంట్రుకలతో తయారు చేస్తారు. ఆభరణాలు, దండలు, దుస్తులకు సంబంధించిన రంగులు వేయడానికి ఈబ్రష్లను వాడతారు. + +పెద్ద బ్రష్ లు: గుర్రం తోక వెంట్రుకలతో పెద్ద బ్రష్లను తయారు చేస్తారు. ఈ బ్రష్ తో బొమ్మకు బ్యాక్ గ్రౌండ్ రంగులను వేస్తారు. + +బ్రష్లను తయారు చేయడానికి ఉడుత, మేక, గుర్రం తోక వెంట్రుకలను సంపాదించి పెట్టుకుంటారు. వెదురు పుల్లను ఒకవైపు సన్నగా చెక్కి దానిపైన వెంట్రుకలను దారంతో చుడతారు. వెంట్రుకలను వేళ్ల సందున పట్టుకొని వాటి చివరి భాగాన్ని నీటిలో ముంచితే పాయింట్ వస్తుంది. పుల్లకు కట్టిన వెంట్రుకలు ఎక్కువై ఎగుడు దిగుడుగా చుట్టాలి. ఈవిధంగా తమకు ఎన్ని బ్రష్లు కావాలంటే అన్ని బ్రష్లు తయారు చేసుకొని వాడుకుంటారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0031.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0031.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..13dcbb3715dde0575979da145879cd16ef1fb6a8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0031.txt" @@ -0,0 +1,8 @@ +పటాలను పూర్తి చేయడం + +పటం రాయడం పూర్తి అయిన తరువాత అనగా పటంపై బొమ్మలన్నింటిని చిత్రించిన తర్వాత పటం కథకుడు వచ్చి పటం మంచిగా వచ్చిందా లేదా అని చూసుకుంటాడు. ఏమైనా బొమ్మలు బాగా లేకున్నా, ఇంకేమైనా లోపాలున్నా చెపితే +నకాశీవాళ్లు వాటిని సరిచేస్తారు. పటం చివరలో కులదేవత బొమ్మను తప్పనిసరిగా వేస్తారు. ఈబొమ్మ మిగతా బొమ్మలన్నింటికంటే పెద్దగా ఉంటుంది. ఈ బొమ్మను ఆయా కులాలవారు కులదేవతగా భావించడం వలన దీనికి దేవతా రూపం ఆపాదించబడుతుంది. అందుకే గౌడజెట్టీలు, ఏనూటివారి పటాల్లో ఎల్లమ్మ దేవతకు, కొర్రాజులు, పూజరోళ్ల పటంలో లక్ష్మీదేవరకు, డక్కలి, గుర్రపు, అద్దపువాళ్ల పటంలో ఆదిశక్తికి, మాసయ్యల పటంలో ఈదెమ్మ దేవతకు కండ్లు గీయకుండా వదలి పెడతారు. + +పటం గీయడం పూర్తి అయిన తర్వాత పటం వేయించే కథకులు బ్రాహ్మణుని వద్దకు వెళ్ళి ముహూర్తం చూపించుకొని మంచిరోజున పటం తీసుకుపోవడానికి వస్తారు. పటం వేసిన తర్వాత పటం వేసిన వాళ్ళకు ఏదో ఒక చెడు జరుగుతుందనే నమ్మకం కలదు. అట్లా జరుగకుండా ఉండేందుకు పటం వేయించేవారు కొత్తపటాన్ని తీసుకుపోయేటపుడు తమ ఇంటినుంచి ఐదు కిలోల బియ్యం, ఐదు కుడకలు, ఐదు కర్జూరపండ్లు, ఐదు నిమ్మకాయలు, ఐదు కొబ్బరికాయలు, చీర, జాకెట్, తువ్వాలు, ఊదిబత్తీలు, పసుపు, కుంకుమ, యాటను తీసుకొని నకాశీ వారి ఇంటికి వస్తారు. బ్రాహ్మణుడు చెప్పిన ముహూర్తానికి నకాశీ వాళ్ళు దేవత బొమ్మ వచ్చేటట్లుగా తమ ఇంటిలో పటం వేలాడదీస్తారు. + +కథకులు కండ్లు గీయకుండా వదిలి పెట్టిన దేవతా బొమ్మకు ఒడిబియ్యం పోసి, తీసుకొచ్చిన వస్తువులు పటం ముందు పెడతారు. నకాశీవారి దంపతులకు బట్టలు పెడతారు. నకాశీవాళ్లు ఊదుబత్తీలు ముట్టించి, మైసాక్షీపొగ వేస్తారు. అందరు బొట్టు పెట్టుకుంటారు. నకాశీవాళ్లు తమ కులదేవత నిముషాంబికాదేవిని తలచుకొని కొబ్బరికాయ కొడతారు. అనంతరం 'దేవతా బొమ్మ' కండ్లు చిత్రీకరిస్తారు. నకాశీ వాళ్ళు పటం ముందు యాటను కోస్తారు. ఈ రోజుల్లో యాటను కోయకుండా కోడిని కోస్తున్నారు. నకాశీవారి ఇంటివద్దనే కూరలు, అన్నం వండుకొని \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0036.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0036.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d347d52d07c608a700482b55252332c5ac3234e1 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0036.txt" @@ -0,0 +1,15 @@ +వ్యాపించి ఉన్న కళలు సుమారు వందకు పైగా ఉన్నాయి. సంప్రదాయ వృత్తి కళారూపాల్లో ఉపకులాలుగా ఉంటూ ఒక సమూహానికి సంబంధించిన చరిత్రను, గొప్పతనాన్ని కథల రూపంలో చెప్పే కళాకారులు తెలంగాణలో సుమారు పది +వేలమంది వరకు ఉన్నారంటే అతిశయోక్తి కాదు. + +భారత, భాగవత, రామాయణ ఇతిహాస ఇతివృత్తంతో కూడి ఉన్న కథలతో పాటు భూమి, ఆకాశం, సృష్టి మూలం ఆవిర్భావ విధానం వీరి కథల్లో వస్తువుగా ఉండటం ప్రత్యేకం. + +సమూహాలకు సంబంధించిన కథలను కుల పురాణాలుగా, త్యాగం కథలుగా పేర్కొనడం జరుగుతుంది. ఆయా కులాల పుట్టుక నేపథ్యాన్ని ఇందులో వివరిస్తూ సృష్టి ఆరంభం నుంచి కులం ఆవిర్భావం వరకు, కులాల పనివిభజన ప్రతిఫలం, +పరస్పర సయోధ్య వరకు ఇందులో చెబుతారు. ఇలా కుల పురాణాల్ని చెప్పే కళాకారులు కేవలం తెలంగాణలోనే ఉన్నారు. అష్టాదశ వర్ణాల్లో సుమారు పదిహేను కులపురాణాలు, చరిత్రలు చెప్పే కళాబృందాలు ఉండటం తెలంగాణ ప్రత్యేకత. ఇంతటి ప్రత్యేకతలు కలిగిన ఒక బృందం గురించి ఒక కులపురాణం గురించిన విషయాలను మనం తెల్సుకోవాలి. + +నాయి బ్రాహ్మణుల కుల పురాణాన్ని చెప్పే అద్దపు కళాకారుల్ని అద్దపు సింగలు, అద్దపోళ్లు, పటమోల్లని పిలుస్తారు. వీరు తాతముత్తాతల నుంచి తమకు హక్కుగా సంక్రమించిన గ్రామాలను త్యాగానికై వెళ్లి వారితోనే సహజీవనం చేస్తూ.. +వారిచ్చిన త్యాగం తీసుకొని కథలు చెప్పి మరో ఊరికి వెళ్లడం వీరి పద్ధతి. + +త్యాగం పొందటానికై వీరికి హక్కు పత్రంగా రాగిసన్నత్ ఉంటుంది. రాగి శాసనంపై వీరి చరిత్రను, వీరు చెప్పే కథను పేర్కొంటూ వీరికి ప్రధాన కులం అందించాల్సిన త్యాగం గురించి ఈ రాగిసన్నల్లో ఉంటుంది. వీరి కట్టడి కలిగిన +గ్రామాలకు త్యాగం వెళ్లే హక్కును ఈ రాగిసన్నత్ సూచిస్తుంది. + +అద్దపువారు నాయిబ్రాహ్మణ కులపురాణాన్ని పటం ఆధారంగా చెప్పడం వల్ల వీరిని పటమోళ్లు అని పిలుస్తారు. ఈ పురాణాన్ని నాయిబ్రాహ్మణ పురాణమనీ, నాభికా పురాణమనీ, దక్ష యజ్ఞమని పిలుస్తారు. అరవై మూరల పొడవు కలిగిన \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0037.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0037.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4017f9937ecbe9ca30efa381aa0ea9f7f32b9f0b --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0037.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +పటంపై సృష్టి ఆవిర్భావం నుంచి కలియుగం వరకు కులాలు, వృత్తుల ఏర్పాటు వరకు బొమ్మల రూపంలో చిత్రించిన కథ ఉంటుంది. ఈ కథను ఐదురోజుల పాటు చెబుతారు. + +కథను కాండాలుగా విభజించి చెప్పడం కులపురాణం ప్రత్యేకత. కథ వెసులుబాటు కొరకు చెప్పినా జానపదులు మేధో సంపదకు తార్కాణంగా కాండాలు నిలుస్తాయి. కులపురాణాలు సాధారణంగా ఐదు కాండాలుగా విభజించి ఉన్నట్లే +నాయి బ్రాహ్మణ పురాణం కూడా ఐదు కాండాలుగా ఉంటుంది. + +అవి : 1. ఆదిపురాణం 2. దక్షయజ్ఞం 3. నాభికా పురాణం 4. కలియుగ నిర్మాణం 5. వృత్తుల ఏర్పాటు. + +ఆదిపురాణాలు, ఆదిశక్తి ఆవిర్భావం, ఏకోనారాయణుని సృష్టి, త్రిమూర్తుల జననం, పంచభూతాల సృష్టి మొదలైన విషయాలతో కూడిన కథ కొనసాగుతుంది. + +దక్షయజ్ఞంలో శివుడు దక్షుని గర్వమణచడానికి వీరభద్రుని సృష్టించే కథ ఉంటుంది. నాభికా పురాణంలో త్రిమూర్తులకు సేవ చేయడానికై కల్యాణ భక్తున్ని సృష్టించిన కథ ఉంటుంది. ఈ కల్యాణ భక్తుడే నాయిబ్రాహ్మణుడిగా మారే విధానం +వరకు ఈ కాండంలో ఉంటుంది. + +కలియుగ నిర్మాణమనే నాలుగవ కాండంలో దేవతలు తమకు సేవ చేయడానికై కులాలను ఏర్పరిచి వృత్తులను చేసుకొంటూ జీవనం సాగించే విధానాన్ని కథగా చెపుతారు. చివరి కాండంలో ఈ వృత్తులు చేసే పనిని వివరిస్తూ ప్రతిఫలం పొందే కథతో ముగుస్తుంది. + +నాయిబ్రాహ్మణ పురాణం - వివరణ + +ఆదిశక్తి ఆవిర్భవించి ఏకోనారాయణున్ని సృష్టించిన తర్వాత త్రిమూర్తుల జననం, పంచభూతాలు, సూర్య చంద్రాదులు, నక్షత్ర మండలాలు ఏర్పడతాయి. త్రిమూర్తులు కల్యాణ భక్తుడిని సృష్టించారు. తమ వివాహానికై సహాయం చేయడానికి +సహాయకుడిగా ఉన్న ఇతనికి భృగు మహర్షి కూతురైన ఋషిపత్నితో వివాహం జరిపిస్తారు. వీరికి కలిగిన సంతానమే ఋషి పాలకుడు, ధనపాలకుడు, అతిపాలకుడు అన్న ముగ్గురు అన్నదమ్ములు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0038.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0038.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..353f961b52f816725be3f44b3317c8bacd1964b5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0038.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ +ఇందులో ధనపాలకుడు జగన్నాధపురం కొండపైన నివసిస్తూ విష్ణు సేవకుడిగా ఉండి కొండోజీగా పిలువబడుతాడు. ఋషిపాలకుడు కైలాసంలో శంకరుని వద్ద ఉంది శిరోవేదన తొలగించి శిరిమంగలిగా మారుతాడు. ఇక అటూ, ఇటూ కాకుండా ఉన్న చిన్నవాడైన అతిపాలకుడు అద్దపువాడుగా మారి ఇరువురికి సంబంధించిన కథను కులపురాణం చెప్పేలా నిర్ణయించబడతాడు. ఇది స్థూలంగా నాయిబ్రాహ్మణుల కులపురాణంలో ఉండే కథ. ఈ పురాణంలోనే వీరి పనిముట్ల ఆవిర్భావ కథను కూడా చెపుతారు. + +కైలాసగిరిలో ఉండే సిరిమంగలి జగన్నాధపురం వచ్చి కొండోజీతో కలిసి చౌరిపాకం, గౌరిపాకం, అన్నపాకం తయారుచేసి విష్ణు, ఈశ్వరులకు నైవేద్యంగా వాడిన ప్రసాదాన్ని భక్తులకు పంచుతారు. వండిన బాండువానే అనంతరం మంగలి +గిన్నెగా మారుతుంది. దీనికి కులమత బేధం ఉండదు. + +సురాసురులతో జరుగుతున్న బలమోదకుడనే రాక్షసున్ని కల్యాణ భక్తుడు సంహరించి అతని చర్మంతో కలపను, బొక్కలతో కత్తులు, కత్తెరలను, నాలుకతో తీడుబిళ్లలను తయారుచేసిన వృత్తాంతం కథలో ఉంటుంది. ఈ పనిముట్లను బ్రహ్మ, విష్ణు, ఈశ్వరుల కల్యాణంలో వాడిన కథ కూడా పురాణంలో భాగం. అందుకు వెనుక పదుం, ముందు ముత్తుం, పన్నెండు మలకలపోలు ధాన్యం, ఐదుకట్టల ఆకులు, సవ్వాసేరు పోకలు ప్రతిఫలంగా పొందుతారు. ఇది వీరి హక్కు. + +కలియుగంలో అలంకృత నామ సంవత్సరంలో అతిపాలకుడు అద్దపువానిగా మారి పార్వతి వరం వల్ల కంచిలో పటం, కాశీలో శాసనం పొందుతాడు. కొండమంగలి, శిరోమంగలి వద్దకు వెళ్లి వారి వంశచరిత్రను పటం మీది బొమ్మల +ఆధారంగా చెప్పి శాసనం ద్వారా పొందాల్సిన హక్కును పొందడం అద్దపువారి విధి. ఇది నాయిబ్రాహ్మణ కులపురాణం. + +త్యాగంగా పొందే హక్కు గ్రామాలకు మూడు లేదా ఐదు సంవత్సరాలకు ఒకసారి వెళ్లి పటం ద్వారా కులపురాణాన్ని చెపుతారు. కులపెద్ద ఇంటివద్ద గానీ, కూడలిలో గానీ ప్రదర్శన ఉంటుంది. ఒకరోజు సుమారు ఆరు నుంచి ఎనిమిది +గంటల ప్రదర్శన నిడివి ఉంటుంది. ప్రధాన కథకుడు పటం మీది బొమ్మల ఆధారంగా \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0039.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0039.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7bdbb2a9d0ddd97ee48bcd41e93efdc096023ec7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0039.txt" @@ -0,0 +1,9 @@ +కథ చెపుతూ ఉంటే నలుగురు మద్దెల, తాళాలు, హార్మోనియం వాయిస్తూ వంతపాడుతారు. మధ్యమధ్యలో చిత్రకథలతో ప్రదర్శనకు రక్తికట్టిస్తారు. అనుష్ఠాన సమయంలో ప్రేక్షకులు కట్నకానుకలు చదివిస్తారు. + +ఐదు కాండాలు పూర్తయిన తర్వాత కులం వారి ఇళ్లపై బలిచల్లి బోనం. చేయడంతో కథ ప్రక్రియ పూర్తవుతుంది. ప్రతిఫలంగా ధాన్యం, డబ్బులు పొందుతారు. + +నాభికాపురాణం చెప్పే కళాకారులు వరంగల్ రూరల్ జిల్లాలోని పర్వతగిరి మండలం పెర్కేడు, జనగాం జిల్లా పాలకుర్తి మండలంలోని మల్లంపల్లి, దేవరుప్పుల మండలంలోని శింగరాజుపల్లి, కరీంనగర్ జిల్లాలోని విలాస్నగర్ తో పాటు రంగారెడ్డి జిల్లాలో కొన్ని బృందాలు ఉన్నాయి. + +మారుతున్న కాలపు పరిస్థితుల ప్రభావం ఈ కళాకారులపై కూడా కనిపిస్తుంది. ఆదరించి, కథలు చెప్పించే సమూహాలు ఆసక్తి కనపరచకపోవడం వల్ల వీరు వృత్తిపై తమ కుటుంబ పోషణ చేయలేక ఇతర వృత్తితో జీవనం కొనసాగించడం తప్పడం లేదు. + +తెలంగాణ రాష్ట్రప్రభుత్వం, సాంస్కృతిక శాఖ అందిస్తున్న చేయూత కళాకారుల్లో కొత్త ఆశలు చిగురిస్తూ తిరిగి తమ పూర్వవైభవాన్ని పొందే దిశగా, ఆశగా ఉన్నారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0040.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0040.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..85b4d1c0dad68e24b59bf45cafb6a1ad8a9bf5ed --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0040.txt" @@ -0,0 +1,3 @@ +జానపద పురాణాలల్లో విశిష్టమైనదే కాదు తెలంగాణా పటం కథల్లో అపురూపమైంది నాయీ పటం. సూత సంహితలోని 12వ అధ్యాయం ఆరవ సూత్రం ఆధారంగా ఈ నాయీ పటం కథ చెప్పబడుతూ వస్తున్నది. నాయీ వృత్తి కథాంశంతో ముడిపడి ఉంది. శివలీల వినోదంగా ఈ పటం కథ ప్రదర్శితమౌతుంది. + +వృత్తి పవిత్రమనే భావనతో "క్షుర” వృత్తిని ఉన్నతీకరించడానికి ఈ పురాణ రచన నిర్మితమైంది. దాని సారాంశం ఏమంటే వృత్తి నీచమనే భావన సామాజికుల్లో ఉత్పన్నం కాకుండా చేయడం అనేదే దీని లక్ష్యం. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0042.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0042.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b8b540e1d7f22383766b1aef50e601d4547d1ea6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0042.txt" @@ -0,0 +1,14 @@ +తెలంగాణాలోని వృత్తి పురాణ పటం కథాగానాల్లాగానే ఈ నాయీ పటం కథాగానం జానపద కళారూపాల్లో వేల ఏళ్లనుండి మౌఖిక సంప్రదాయంలోనే కొనసాగుతూ వస్తున్నది. క్షౌర వృత్తి ఆవశ్యకతని, కర్మకాండల పట్ల ప్రజల్లో ఉన్నా విశ్వాసాన్ని ఈ నాయీ పురాణం పటం రూపకంగా ప్రదర్శితం చేస్తుంది. + +పటం మాధ్యమం + +చారిత్రికంగా వృత్తి ప్రాధాన్యాన్ని ఆధారం చేసుకొని నకాశీ కళాకారుల చేత నాయీ పురాణ చిత్రపటం తయారు చేయించడం జరుగుతుంది. నాయీ పురాణాల్లో చారిత్రకంగా నాభికుని జీవితం పూర్వ పురాణాల్లో చెప్పబడుతూ వస్తున్నప్పటికీ హైందవ పురాణాల్లో సుమంగళి మహాముని నాయీ వంశం మూల పురుషునిగా పటం కథ వివరిస్తుంది. + +తెలంగాణాలోని పట నిర్మాణాలను పోలి మూడన్నర అడుగుల వెదల్పు 36 అడుగుల పొడువున్న ఈ చిత్రపటంలో నాయీ వంశ చరిత్రతో పాటు గౌడ పురాణం కూడా చెప్పబడడం విశేషం. నాయీ పురాణం చెప్పే కళాకారులు వరంగల్ జిల్లా, వర్ధన్నపేట మండలం, పెరికేడు గ్రామ నివాసి గాదె వెంకట నర్సు ఆయన కొడుకు మల్లేష్ ఒక బృందంగా ఏర్పడి ఈ పురాణాన్ని చెప్పుతూ వస్తున్నారు. వీరికి వరంగల్, కరీంనగర్ తదితర గ్రామాల్లో గల అనేక నాయీ కుటుంబాల వద్ద మీరాశీ హక్కు కింది త్యాగం అడుక్కునే హక్కు ఉంది. + +తెలంగాణాలో కనిపించే నాయీ చిత్రపటం ఆశ్రిత కులాల అభిరుచితో రెండు రూపాల్లో నకాశీయుల చేత నిర్మితమైనవి కనిపిస్తాయి. గాదె వెంకట నర్సు వేయించిన చిత్రపటంలో కేవలం పౌరాణికమైన కథాంశంతో కూడుకున్నది ఒకటైతే, +చారిత్రక ప్రాధాన్యం కలిగింది మరొకటి. ఈ నాయీ పురాణం పటం కథ ఐదు రోజులు చెప్పబడుతుంది. + +కథా వస్తువు + +ఉత్పత్తి కులాల కథాంశాలన్నీ శివపురాణం నుండే గ్రహించబడుతూ వస్తున్నాయి. ఈ పురాణాల గురించి, వారి వృత్తుల గురించి పాల్కుర్తి సోమనాధుని \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0043.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0043.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9e27cdd83b3bd4bc70190c978216a68d38b22a4a --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0043.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +'బసవ పురాణం'లోనూ వివరించ బడ్డాయి. నాయీ పురాణానికి సంబంధించి నాయీ చిత్రపటం మాత్రం శివ పురాణంలోని ఇతి వృత్తాన్నీ క్షుర వృత్తి ప్రాధాన్యాన్ని కథాగానం చేయడం కనబడుతున్నది. దీనిలో ఇతిహాస సంఘటనలు నామమాత్రంగా కనిపించినప్పటికి పురాతత్వాన్ని ప్రతిబింబిస్తున్నది. + +క్షుర వృత్తికి మూల పురుషుడైన కళ్యాణ భక్తుడే. ఆయన భార్యగా పుట్టిన స్త్రీ ఋషికన్య. వీరభద్రుని చెమటలోంచి మడేలు పుట్టినట్టుగానే అగ్నిలో నుంచి ఈ నాభికుడు ఉద్భవించాడు. + +ఈ నాయీ పురాణం చిత్రపటం కథలో - + +ఆదిశక్తి పురాణం, +నాభిక పురాణం, +పార్వతీ పరిణయం, + +గౌరీ కళ్యాణం లాంటి అధ్యాయాలు రూపొందాయి. వాటితో పాటు క్షుర వృత్తికి సంబంధించి కొండ మంగళి, సిరి మంగళి, వృత్తి మంగళి లాంటి వృత్తి భేదాలు పేర్కొనబడినాయి. + +ఐతే, మంగళి, వృత్తి మంగళి లాంటి వృత్తి భేదాలు పేర్కొనబడినాయి. ఐతే మంగళ వాయిద్యమైన నాగస్వరం వాయించే వృత్తిని గురించి ఈ పురాణంలో చెప్పబడలేదు. అలాగే ఈ కులవృత్తితో పాటు నాయీ కులస్తులు నిర్వహించుకుంటూ +వచ్చిన ధన్వంతరీ వైద్యం గురించి కూడా ఎక్కడా ప్రస్తావించలేదు. + +పౌరాణిక గాథ + +నాయీ వృత్తి పుట్టుక, నాయీ కులస్థుల ఆశ్రిత కులం అద్దపు కళాకారుల పుట్టుకలను ప్రధానంగా ఈ చిత్రపటం కథాగానంలో వివరించడం జరిగింది. వృత్తి సంస్కృతి నేపథ్యంగా చెప్పబడే ఈ నాయీ బ్రాహ్మణ పురాణం 'పార్వతీ +కళ్యాణం' తో ముడిపడి ఉంది. + +సనాతనులైన ఉమా మహేశ్వరులకు మైలపోలు తీయడం, పోలుపోయడం \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0044.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0044.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..86a60711afdde1d9af5b8ac0e58fef927538e2c9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0044.txt" @@ -0,0 +1,10 @@ +లాంటి పనులు నిర్వహించడానికి ఒక మనిషి కావాలి. ఈ పవిత్ర బంధాన్ని ముడివేసే పవిత్రుడైన మనిషి ఒకడు ఉద్భవించాలి. పూర్వం మాగాలి వృక్షం క్రింద తపస్సు చేసుకుంటున్న సుమంగళికి త్రిమూర్తులు ప్రత్యక్షమై యజ్ఞం అగ్నిలోనుంచి ఒక బాలుడిని పుట్టించి వరంగా ప్రసాదించారు. అగ్నిలోంచి పుట్టాడు కాబట్టి అతన్ని అంగారకుడు అన్నారు. పార్వతీ కళ్యాణం కోసం జన్మించాడు కాబట్టి ఆయన్ని కళ్యాణ భక్తుడు అన్నారు. ఏ పేరుతో పిలిచినా కూడా ఆయన నాభికుడే. + +హైందవ మతానుసారం వివాహం ఒక పవిత్ర కార్యం. ఈ వివాహ నిర్వహణలో బ్రాహ్మణులకు, నాయీ బ్రాహ్మణులకు సమానమైన ప్రాధాన్యం ఉంది. వధూవరుల మైలపోలు తీయడానికి సహాయపడే ఒక పనిమనిషి పుట్టాడు. అతను క్షౌరవృత్తి స్వీకరించాలంటే ముందు అతనికి పెళ్లి కావాలి. తగిన జంటగా భృగు మహర్షి కూతురు ఋషికన్యను తెచ్చి త్రిమూర్తులే పెళ్లి చేస్తారు. ఇక వృత్తి పనిముట్లు సేకరించుకోడానికి దారి వారు చూపారు. + +ఆ సేకరణలో ఎవరైన అడ్డుపడితే వారిని తొలగించుకోడానికి తమ ఆయుధాలను కూడా ఇచ్చారు. ఐతే కళ్యాణ భక్తుని తండ్రి సుమంగళితో వైరం ఉన్నందువల్ల మంచు పర్వతాల్లో నివసించే రాక్షసులు కళ్యాణ భక్తున్ని చంపాలని చూస్తారు. దివ్యాస్త్రాలు ఉన్నందువల్ల రాక్షసులతో యుద్ధం చేసి వారిని చంపి, వారి శరీర భాగాల నుండే కత్తెర, కత్తి దువ్వెన లాంటి పరికరాలను సేకరించుకుంటాడు. ఇక అద్దం కోసం సూర్యున్ని మెప్పించి, ఆయన కిరణాలతో తయారైన అద్దాన్ని వరంగా పొందుతాడు. + +వధువు అంపకం + +వైవాహిక వ్యవస్థలో వధువు 'అంపకాలు' ఎంతో ప్రాధాన్యాన్ని సంతరించు కుంటాయి. తల్లిగారింట్లో పుట్టి, పెరిగి, వివాహం తర్వాత అత్తగారింటికి పోయేటప్పుడు తల్లీదండ్రుల మమకారాలు, నూతన వధువుకి బోధించే సూత్రాలు అనేకం +కనిపిస్తాయి. కారడివిలో భృగు మహర్షి తపస్సు ఫలించి, ఋషి కన్య వరంగా పుడుతుంది. ఏకైక సంతానంగా జన్మించిన ఋషికన్యను అల్లారు ముద్దుగా పెంచి పెద్ద చేస్తారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0047.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0047.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..eb4361881ee1094a9664e2410c97cb5c5192f256 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0047.txt" @@ -0,0 +1,7 @@ +గడ్డం తడిపే సబ్బు తీసుకొని +ఇందు వచ్చితి. వినందయ్యా +సుజనులారా నను కనుండయా॥ +అంటూ తన గానంతో రస రమ్యం చేశాడు గాయకుడు. + +12వ శతాబ్దంలో వీరశైవ మతం ప్రభావంతో సమాజ అసమానతలను రూపు మాపాలనే ఆశయంతో వచ్చిన సామాజిక ఉద్యమంలో జానపద కళారూపాలపాత్ర ఎనలేనిది. నాయీ లాంటి సేవా కులాలలో సంగీత సాహిత్య నృత్య ఆశ్రిత +కళారూపం చిత్రపటం ప్రదర్శితం కావడం ఆనాటి కళా వైభవాన్నే చాటుతోంది. తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడ్డ తర్వాత మళ్లీ జానపద కళా రూపాలు ప్రాణం పోసుకోవడం శుభ పరిణామం. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0053.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0053.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..36ad861a363f5958e1a8f36876cd4d47274ebb1a --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0053.txt" @@ -0,0 +1,9 @@ +పురాణాన్ని ప్రదర్శించడానికి కళాకారులు కులపెద్దలుగాని రంగస్థలాన్ని ఏర్పాటు చేసుకుంటారు. ప్రదర్శన కూడా కుల పెద్దలు చెప్పినట్టుగానే వారి వీలునుబట్టి పగలుగాని రాత్రిగాని ఏర్పాటు చేస్తారు. కళాకారులు పెదగౌడ ఇంటిలో +పటం పూజ నిర్వహించి 33 మూరల పొడవు, కళాకారులు ఉండే గౌడ పురాణం పటాన్ని రంగస్థలం మీద వ్రేలాడదీసి కథను ప్రారంభిస్తారు. + +ప్రదర్శన యక్షగాన రూపంలో అయితే 12 మంది కళాకారులుంటారు. ఇందులో ఒకరు ప్రధాన కథకుడు. ఇతన్నే బృందనాయకుడని, వీరి మరుగు భాషలో అయితే 'మేటి' అని పిలుచుకుంటారు. ఇతను ప్రదర్శనాద్యంతం ప్రేక్షకులకు రక్తి కట్టించేందుకు తన నైపుణ్యంతో పాత్రలను ప్రవేశపెట్టడం, ప్రేక్షకుల అభిరుచునిబట్టి సందర్భాను గుణంగా హాస్యాన్ని పండించటం, పురాణంపట్ల ప్రేక్షకులకు గౌరవాన్ని పెంచుతూనే, తమను ఆదరించిన కులపెద్దలను సందర్భాన్నిబట్టి పొగుడుతూ మెప్పు పొందుతారు. అంతేగాక ప్రదర్శనలో తప్పులు దొర్లితే కళాకారులను అప్రమత్తం +చేయడానికి ప్రేక్షకులకు తెలియకుండా, వీరికి తెలిసిన మరుగు భాషలో మాట్లాడుతూ సరిచేస్తాడు. మధ్య మధ్యలో సందర్భాన్నిబట్టి తన చేతిలోని బెత్తం బరిగెతో పటంమీది బొమ్మలను చూపిస్తాడు. + +ప్రదర్శనలో ప్రధాన కథకునికి సమానమైన అంతటి పాత్ర హాస్యగాని పాత్ర. పురాణంలోని పాత్రలను ప్రేక్షకులకు పరిచయం చేయడం, వారికి కలిగే సందేహాలను తానే ప్రధాన కథకున్ని అడిగి తీర్చడం, అవసరమైతే దెబ్బలు తింటూ, తిడుతూ సందర్భాన్నిబట్టి ప్రేక్షకులను కూడా తన వేషధారణ మరియు హాస్యంతో ప్రదర్శనలో ప్రయోగిస్తూ రక్తికట్టిస్తాడు. ప్రదర్శన మధ్యలో పాత్రల ప్రవేశం ఆలస్యం జరిగితే హాస్యాన్ని కలిగించే పాటలు, భక్తిపాటలు పాడుతూ ప్రదర్శన కొనసాగిస్తాడు. ఇతన్ని మరుగు భాషలో 'కేకి' అని పిలుచుకుంటారు. + +బృందంలోని మిగతా వారిలో ఇద్దరు ఒకరు తబల, హార్మోనియమ్ వాయించగా, మిగిలినవారంతా పురాణంలోని పాత్రల వేషాలు ధరించి తాళాలు వాయిస్తూ వంతపాడతారు. కళాకారుల ప్రదర్శనకు దైవత్వాన్ని, పవిత్రతను ఆపాదించడం కోసం ప్రదర్శన ప్రారంభంలో గౌడ కులస్థులందరికీ కాటమయ్య \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0054.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0054.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..710dc340e766d73e3cc342db67b7a606ce5bdc58 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0054.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +పండుగ అయ్యేంతవరకు నిష్టగా ఉండాలని పూజా కార్యక్రమం నిర్వహించి కంకణాలు కడతారు. + +అట్లాగే ప్రదర్శనలో కథాప్రారంభం, కంఠమహేశ్వరుని జననం, సురాభాండేశ్వరి వివాహం వంటి సందర్భాల్లో పూజలు నిర్వహించి కులంవారందర్ని భాగస్వామ్యం చేస్తారు. కళాకారులకు ప్రేక్షకులు డబ్బులు చదివిస్తే వారికి దీవనార్తి పెడతారు. అలాగే వారికి భోజనం వసతి కల్పించినవారికి ఒకటికి రెండుసార్లు దీవిస్తారు. + +కళాకారులు కాటమయ్యపండుగ జరిపించే ముందురోజున గౌడ కులస్థులందరిచేత గ్రామంలో మామిడి తోరణాలు కట్టిచ్చి, గ్రామంలోని దేవతలందరిని పూజించి పసుపు నీళ్ళతో జలాభిషేకం చేయిస్తారు. ఆ తర్వాత గౌడవారంతా ఇంటికి ఒక జలబిందె చొప్పున కాటమయ్య గుడికి డప్పు చప్పుళ్ళతో చేరుకొని పెదగౌడకు సారుకోళ్ళ గౌడకు ప్రాధాన్యత కలిగిస్తూ కాటమయ్యకు, ఏడు తాళ్ళ ఎల్లమ్మకు వనం మైసమ్మకు జలాభిషేకం చేయిస్తారు. + +కాటమయ్య పండుగ సందర్భంగా గౌడ వారంతా తమ ఇండ్లను అలంకరించుకొని ఇంట్లో బోనం తయారు చేస్తారు. మొదట పెదగౌడ ఇంటిదగ్గరి నుండి 'ఘటం కుండ' (ఇది ప్రధానమైనది. దీని అలంకరణంతా కళాకారులే చేస్తారు. +ఇది వనం మైసమ్మ కోసం, వనమంతా బలివల్లే సమయంలో తిరుగుతుంది.) సారుకోళ్ళ గౌడు ఇంటి దగ్గరి నుండి నజరు బోనం బయలుదేరుతుంది. దీనిని కాటమయ్యకు సమర్పించే బోనమని అంటారు. పెదగౌడ్, సారుకోళ్ళ గౌడ్ బోనాలు ఎత్తుకొని డప్పు చప్పుళ్ళతో బయలుదేరగా, కులస్థులందరూ ఇంటికి ఒక బోనం చొప్పున ఆడవారు ఎత్తుకోగా, మగవారంతా మోకు ముస్తాదులు తీసుకొని ఊరేగింపుగా కాటమయ్య గుడికి చేరుకుంటారు. + +ఆలయ ప్రాంగణంలో కాటమయ్య నజరు బోనాన్ని, వనం మైసమ్మకు ఘటం కుండను సమర్పించగా, మిగతా వారంతా సమర్పిస్తారు. ఆ తర్వాత ఆలయంలో కాటమయ్య సురమాంబ పెళ్ళిని కళాకారులు నిర్వహించి, కలకోడి యుద్ధం కథను +ఆలయ ప్రాంగణంలో ప్రదర్శిస్తారు. దీని తర్వాత ఏదుతాళ్ళ ఎల్లమ్మ దగ్గర మేకపోతును మత్తకొలిపి బలిస్తారు. అలాగే వనం మైసమ్మకు, పోతురాజుకు, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0055.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0055.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9e344c84d0786e3b8aed1b4b5646bef6c768780b --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0055.txt" @@ -0,0 +1,19 @@ +కళాకారుల పటానికి మేకపోతులను బలిచ్చి, ఆయా వాటిని మాదిగ, చాకలి, మంగలి, బైండ్ల కులాలకు కట్టడి ప్రకారం ఇస్తారు. + +ఆ తర్వాత ఎల్లమ్మ తల్లి దగ్గర బలిచ్చిన మేక రక్తాన్ని బలిఅన్నంలో కలిపి, ఘటం కుండతోపాటుగా పద్దతి ప్రకారం మొదట మోకు ముస్తాదులకు కళాకారులు కంకణాలు కట్టి బలిరక్తం చల్లుతారు. ఆ తర్వాత బైండ్లవాడు తాటి వనమంతా +మరియు గౌడ కులస్థుల ఇండ్ల మీద ఐలి చల్లుతాడు. ఇదంతా కళాకారులు చెప్పినట్టుగా జరుగుతుంది. + +ఈ పండుగ సందర్భంగా గ్రామంలోని కులాల ఐక్యత కనిపిస్తుంది. పండుగ గౌడ కులానికి చెందినదైనప్పటికి గ్రామంలోని మాదిగ, మంగలి, చాకలి, బైండ్ల కులాల భాగస్వామ్యంతోపాటు గౌడ కులం కూడా ఐక్యంగా ఉండటానికి ఈ పండుగ దోహదం చేస్తుంది. ఇదంతా కళాకారుల గొప్పదనమేనని చెప్పవచ్చు. + +ఇతర ప్రదర్శనలు : + +కళాకారులు పురాణంతోపాటుగా పటం లేకుండా ఇతర నాటకాలను కూడా ప్రదర్శిస్తారు. వీటిలో - + +భక్త ప్రహ్లాద +బాలనాగమ్మ, +భద్రసేన విజయం, +చెంచులక్ష్మి. +గరుడాచలం, +శశిరేఖా పరిణయం, +గయోపాఖ్యానం, +లవకుశ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0056.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0056.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..962166f62c09c472dd977b62b748695b9a5c2ddc --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0056.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +మొదలైన నాటకాలను రాగతాళయుక్తంగా ప్రదర్శిస్తారు. అంతేగాక గౌడ కులంలో ఎవరైనా మరణిస్తే ఆ సందర్భంగా కూడా నాటకాలు ఆడతారు. + +బహుముఖ ప్రజ్ఞావంతులైన కళాకారులు మాట్లాడే మరుగు భాష చాలా ప్రత్యేకమైనది.మరుగు భాషలో కొన్ని 'ఉదాహరణగా డబ్బును కంచికం, కల్లును కడ్డీ, గౌండ్లవారిని కడ్డిగాడు, గౌడజెట్టీని అయితగాడు, పద్మశాలీలను పొగులైతగాళ్ళు, +చాకలి వారిని కెందరిగాళ్ళు, షావుకార్లను వెంటిగాళ్ళు, ఆబేలును కురుంగాడు, ఉడతను ఒదంగాడు, కోడిని కుక్కుడు గాడు, మేకను మెసం, కూరను బాడిగం, తబలను దిమ్మిస, మెటం అంటే పటమని, ఇల్లును మెత్తి అని పలుకుతారు. ఇలా ఇవేకాకుండా క్రియా పదాలను కూడా మరుగు భాషలో మాట్లాడతారు. వీరి భాషలో సంస్కృతం 'ఉర్దూ హిందీ పదాలతోపాటు కొన్ని ప్రత్యేకమైన పదాలను ఉపయోగిస్తారు. + +గౌడ కులాన్ని వీరితోపాటుగా ఆశ్రయించి కథాగానం చేసే గౌడ జెట్టీలకు వీరికి ప్రదర్శనలో బేధసాదృశ్యాలుంటాయి. అయితే పూర్వం గౌడ జెట్టీ కళాకారులు సాధనలు మాత్రమే చేస్తూ గౌడ కులాన్ని ఆశ్రయించేవారని గత కొంతకాలంగా +గోత్రాల వారి దగ్గర ప్రదర్శనా విధానం నేర్చుకొని ప్రదర్శిస్తున్నారని వీరి మాటల్లో వినిపిస్తుంది. + +ఏనూటి వారు కథా ప్రదర్శనతోపాటు, దేవతా విగ్రహాలకు రంగులు వేయడం శిల్పాలు చేయడం ప్రధానంగా చేస్తారు. వీరు ఖాళీ సమయంలో శికారికివెళ్ళి రకరకాల జంతువులను పక్షులను వేటాడతారు. ప్రధాన కులం లేదా పోషకులు +ఆదరించకపోవడంతో చాలా పటాలను కళాకారులు అమ్ముకోవటం జరిగింది. చివరికి ఒకే ఒక్క పటం వీరికి మిగిలింది. ఈ కారణంగా తెలంగాణ రాష్ట్రంలోనే ప్రస్తుతం ఒకే కళాబృందం మిగిలిపోయింది. + +ఆదరణలేక దయనీయమైన స్థితిలో ఉన్న కళాకారులను ఆదరించలేకపోతే వారి సంస్కృతి, సాహిత్యం మరుగునపడిపోయే స్థితి ఉంది. కాబట్టి వీరికి బహుళ ప్రాచుర్యం కల్పించి భవిష్యత్తు తరాలకు వీరి సంస్కృతిని అందించాల్సిన అవసరం +ఉంది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0058.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0058.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f1465decee427eba6a02380e5ef544bf63545a9e --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0058.txt" @@ -0,0 +1 @@ +భారతీయ సమాజపు రీతులని కుల చట్రాలతోపాటు, ఆ కులాలకి ఉన్న ఉపకులాలు, ఆ ఉపకులాలకు వారసత్వ సంపదగా అందే విలక్షణ కళా, సాంస్కృతిక లక్షణాలని అర్థం చేసుకోవడం అవసరం. అర్థం చేసుకోవాలంటే ముందు తెల్సుకోవాలి. భారతీయ కుల వ్యవస్థకు పాశ్చాత్య దృక్పథం, అదీ అంతగా పొసగని ధృక్పథంతో జోడించి చూసుకుని లోటుపాట్లని ఎత్తిచూసుకొని వాటిని అధిగమించడానికి చేసే ప్రయత్నాలతోపాటు అదే కుల వ్యవస్థలో ఉన్న కొన్ని అరుదైన, విలక్షణమైన, విభిన్నమైన, సాంస్కృతిక కోణాలను కులాలను దాటుకుని అందుకోవాల్సి ఉంది. ఆధునికత వైపుకి అతి వేగంగా వెళ్తున్న ఈ గమనంలో ఈ కళాకోణాలు పూర్తిగా నిర్లక్ష్యం చేయబడి మన సమాజాలు ఒకటొకటిగా ఎన్నో అరుదైన 'సాంస్కృతిక సమూహాలను' కోల్పోతున్నాయి. 'కులం - ఉపకులం' కోణంలో సామాజిక \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0061.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0061.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f4272f82914a95231a1d501a6b499c9d1297de81 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0061.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +అందుకే ఎంతో క్లిష్టమైన ఈ పట చిత్రకళని సహితం ఈ వర్గాలు అతి సహజంగా స్వంతం చేసుకున్నాయి. పటం తయారీ అన్నది మరో విస్తృత అధ్యయనా అంశం. + +ఈ పటాలను 'నకాశీ' వారు వివిధ ఉపకులాల వారికి వేస్తారు. ఎంతో శ్రమ, ఖర్చులతో కూడిన ఈ పనిని నకాశీలు తమ సామాజిక బాధ్యతగా, ఆచార వ్యవహారాలలో భాగంగా భావించి వేస్తారు. ప్రతి కుల, ఉపకులాలు తమ తమ విధి ఆచారాల ప్రకారం ఈ పటాలను వేయించుకుంటారు. ఇదివరకే ఉన్న పాత పటం 'నకలు'తోగాని లేదా ఆయా కథకుల కథనం ప్రకారంగానీ పటం వేయడం ఆరంభిస్తారు. పటంలో ఏయే దేవతలను, ఏయే నేపధ్యాలని ఏయే రంగులతో +వేయదమా కూడా నిర్ధారణగా జరుగుతుంది. ఉదాహరణకి తాత జాంబువుడికి నీలం, అతడి కొంగవాలు కత్తికి తెల్లని అంచుల్లోని నలుపు రంగులు బ్యాక్ గ్రౌండ్ ఎరువు తయారీ కష్టమైనది. అది వేసుకునే బ్రష్ ల తయారీ కూడా ఉడత, మేక, గుఱ్ఱం వెంట్రుకలతో చేయబడుతుంది. నకాశీ పటాలు వాటి తయారీ - అదో విశ్వం. గ్రామీణ కళల్లోని విశిష్టతని అర్ధం చేసుకోవాల్సిన ఆవశ్యకతని స్ఫురించే ఒక విలక్షణవిధానం. + +డక్కలివారు కూడా తమ పటాన్ని నకాశీవారితోనే వేయిస్తారు. కులదేవత ఆదిశక్తిని అన్ని బొమ్మలకన్నా పెద్దదిగా వేస్తారు. కథకులు తమ ఏ వంపులు చెపితే చిత్రకారుడు నకాశ్ వాటికి ప్రతిస్పందించి సవరిస్తాడు. అంతా బాగుందనుకున్నాక +చివరగా ఆదిశక్తి కళ్ళు వేయడంతో పటం వేయడం ఆఖరు దశకి చేరుకుంటుంది. కథకులు ఇచ్చే సంభావనలు, ఆ ఆచార కొండ కూడా వారి సామాజిక సంబంధ బాంధవ్యాలను తెలియచేస్తుంది. ఈ విధానాల్లో భాగంగా నకాసీలు, డక్కలివారు కలిసి ఆ కొత్త పటం సాంస్కృతిక ఆవిష్కరణని పండగలా చేసుకుంటారు. + +పటం పూజ పేరుతో బంధువులను పిలుచుకొని పటాన్ని ముందుగా మాదిగ కుల పెద్ద ఇంటికి తీసుకునిపోవడం ఆచారంగా వస్తుంది. దిష్టికుంభం పోయడం ద్వారా కీడు తొలుగుతుందని భావిస్తారు. + +పటాన్ని బుట్టగా చుట్టి దానిమీద మరో గుడ్డ చుట్టి తాళ్ళు కట్టడం జరుగుతుంది. దక్కలివారు ఈతాకుల చాపను గుండ్రంగా కుట్టి దానిలో పటాన్ని పెట్టి మూత కుట్టుకుంటారు. నేలమీద పెడితే చెదపురుగు భయం కాబట్టి ఇంటి \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0063.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0063.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c60ee36ff7894b0a508aec68a29c103089945b3f --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0063.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ +జాంజపురాణం పట కథా ప్రదర్శన సమయం ఇంతకుముందు మధ్యాహ్నం సమయాల్లో ఉండేది. పటం ఆధారంగా చేసే కథాగానం కావడంవల్ల ప్రేక్షకులకు పటంలోని బొమ్మలు కనపడాలనే ఉద్దేశ్యం ఉండేది. కానీ ఇప్పుడు సమయం +ఇరుపక్షాల సమ్మతితో ఉంటుంది. + +ప్రదర్శనకి వీలయినట్టుగా డక్కలివారు తమ రంగస్థలాన్ని ఏర్పాటు చేసుకుంటారు. చతురస్రాకారం, దీర్ఘచతురస్రాకారం రంగస్థలాలు ఎనిమిది అడుగుల వెడల్పుతో, ఐదు అడుగుల పొడవులో ఉంటాయి. వెనకవైపు అడ్డంగా ఒక కట్టేకట్టి +ఉనికి పటాన్ని కట్టి ప్రదర్శనకి వీలుగా తయారుచేసుకుంటారు. ఈ కళాకారులెవరూ భారతముని నాట్యశాస్త్రం చదవక పోయినప్పటికీ ఆ రంగస్థల నిడివి, వైశాల్యాలను అంచనావేసుకోగలరు. వీరికంటూ ప్రత్యేక రంగస్థలం ఉండదు. + +రంగస్థలం తయారయి జాంజపురాణంలోని ఐదు ఘట్టాలని ఐదు రోజుల్లో ప్రదర్శిస్తారు. ప్రదర్శనకు ముందు ఆచార కాండల్లో భాగంగా పటం మీద బలి చల్లి కథ ప్రారంభిస్తారు. మొదటగా ఆదిపురాణ, తర్వాత పార్వతీ కళ్యాణం లేదా అగస్త్య పురాణం, మాలచెన్నయ్య పురాణం, ఆరంజ్యోతి కళ్యాణం, ఐలభద్ర విజయకథలు - ఒక్కోక్క కథ ఒక్కోక్క ఎపిసోడ్ లాగా చెప్పబడతాయి. + +జాంబపురాణానికి నిలువుపటాలు, అడ్డ పటాలు రెండూ ఉన్నాయి. ఏ సమూహానికి ఏ పటం వేయాలో నకాషీ చిత్రకారుడు వేస్తాడు. పటంలోని బొమ్మల్ని వెండిపొన్ను బిగించిన సన్నని కర్రతో చూపిస్తూ కథ చెప్పడం జరిగేది. మొదట్లో పటం కథకులు పురాణ కాలక్షేపం లాగా జాంబపురాణ కథాగానం చేసేవారు. ఒకరు పాడితే మరొకరు వివరించేవారు అని తెలుస్తుంది. పటాన్ని నిలబెట్టి జాంబపురాణానికి సంబంధించిన తాళపత్రగ్రంథం పట్టుకొని, ఒకరు చదువుతుంటే, +ఇంకొకరు పటాన్ని చూపిస్తూ అర్ధవివరణ ఇచ్చేవారు. ఆ తర్వాత అందరినీ ఆకట్టుకొనే ప్రయత్నంలో యక్షగాన పద్ధతి జోడింపబడింది. దాంతో అడ్డపటం కూడా వచ్చింది. + +యక్షగాన రూపంతోపాటు పాటలు, దరువులు, రగడలు, పద్యం, ద్విపదతోపాటు వివిధ వాద్య సహకారాలు వచ్చాయి. 'శృతి పెట్టె' హార్మోనియం, మృదంగం, డోలక్ కథనరీతిలోకి చేర్చబడ్డాయి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0064.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0064.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..45ebaf46fc9b245db812779d32b6f11b523ae20e --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0064.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +జాంబపురాణంలో ప్రధాన పాత్రలయిన మగ పాత్రలు శంకరుడు, జాంబవంతుడు, బ్రహ్మ విష్ణువులు కాగా, స్త్రీ పాత్రలుగా పార్వతీ, ఆదిశక్తులు కావాల్సివుంటుంది. బుద్దనాఖాన్ ఇతర నారద, ఋషిలాంటి పాత్రల్లో కూడా కానవస్తాడు. సూత్రధారి కూడా ఇతడే. ఈ ఐఫూన్ పాత్ర ద్వారా జాంజ పురాణం సమకాలీన సాంస్కృతిక, సామాజిక అంశాలని ఒక్కోక్క ప్రదర్శనలో ఒక్కొక్క రీతిగా పరిస్థితులకు అనుగుణంగా మారుస్తూ ఉంటారు. సూత్రధారుడి పాత్ర ఈ పురాణ +కథనంలో అతి కీలకమయినది. 'ఇందుగలడందులేడని' అనిపించే విధానంలో సూత్రధారుడు ఎన్నో పాత్రలు చేస్తాడు. ప్రతి పాత్రని పరిచయం చేస్తాడు. + +జాంబపురాణం మొదటగా ఆదిపురాణంతో మొదలవుతుంది. భూమ్యాకాశాలు, సూర్యచంద్రులు, నక్షత్రమండలం - ఏదీ లేనప్పుడు ఏకో నారాయణుడు స్వయంగా నీటిమీద బుగ్గలా తేలి ఆడుతూ తనతోపాటు ఆది జాంబవుని, ఆదిశక్తిని +సృష్టిస్తాడు. సృష్టికార్యాన్ని ముందుకు తీసికెళ్ళే క్రమంలో అభిప్రాయ భేదాలతో ఒకరికొకరు శాపాలిచ్చుకుని ఆడ, మగ నెమళ్ళుగా మారి, పెట్టిన మూడు గుడ్లు - అండ, పిండ, బ్రహ్మాండాలుగా త్రిమూర్తులవుతారు. ఆదిశక్తి, వీటి నుండి సమస్త విశ్వం నిర్మిస్తుంది. మేనమామ ఆదిజాంబవుడి సూచన మీద శంకరుడు ఆదిశక్తిని మోసగించి ఆమెని నిర్వీర్యం చేసి భస్మం చేస్తాడు. + +పార్వతీ కళ్యాణంలో ఆదిశక్తి భస్మాన్ని మూడు భాగాలు చేస్తే వచ్చిన సరస్వతీ, లక్ష్మీ, పార్వతుల్ని త్రిమూర్తులు స్వీకరిస్తారు. శివ పార్వతుల పెళ్ళికి బయలుదేరిన ఆగస్త్యమునిని ఆపడానికి శివుడు విశ్వకర్మని వినియోగిస్తాడు. విశ్వకర్మ అగస్త్యుడిని ఆపే ప్రయత్నంలో తన శక్తులన్నీ కోల్పోతాడు. శివుడి పెళ్ళికి తాళిబొట్టు తయారుచేయడానికి కూడా అశక్తుడై ఉన్నప్పుడు ఆది జాంబవుడు తన ఇద్దరు కొదుకులలో ఒకడిని చంపి, వాడి శరీరావయాలతో విశ్వకర్మకు కావాల్సిన +పరికరాలన్నీ చేసి ఇస్తాడు. శివపార్వతుల కళ్యాణం తర్వాత చనిపోయిన జాంబవుడి కొడుకు డొక్కనుండి డక్కలి వాడిని చేస్తాడు. విశ్వకర్మ అతడిని పెంచి పెద్ద చేస్తాడు. + +మూడవ ఎపిసోడ్ మాల చెన్నయ్య పురాణం. ఇది సముద్ర మధనం కూడా గుర్తించబడుతుంది. దేవతలు రాక్షసులు చేసిన సముద్ర మధనంలో విషం, అమృతం పుడతాయి. వాటి పంపకాలు జరుగుతాయి. కామధేనువు పుడుతుంది. +దాని పరిరక్షణ త్రిమూర్తులది. శివపార్వతుల కుమారుడు చెన్నయ్యని ఆ గోవు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0066.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0066.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ad659918d2234822ddc0c7c02dc3be94000c52d8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0066.txt" @@ -0,0 +1,5 @@ +గౌదులకు ఆశ్రితులు గౌడ జెట్టీలు. గౌడులకు సంబంధించిన 'గౌడపురాణాన్ని పటం ఆధారంగా ప్రదర్శించడం వీరి సంప్రదాయం. రెండు లేదా మూడు యేండ్లకు ఒకసారి తమ హక్కు గల గ్రామాలకు వెళ్ళి త్యాగం అడుగుతారు. కులపురాణాన్ని పటం ఆధారంగా ప్రదర్శిస్తారు. గౌడులు ఆయురారోగ్యాలతోను, అప్లైశ్వర్యాలతోనూ నిండు నూరేళ్లు జీవించాలని కాటమయ్య పండుగ, బలి వంటి కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తారు. + +గౌడజెట్టీల పుట్టుక + +త్రిమూర్తులైన బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరులు ఒకరోజు త్రిపురలో తిరిగి వస్తున్నపుడు బ్రహ్మదేవుని శరీరానికి విపరీతమైన చెమట పట్టడంతో అరచేతిలో పట్టి భూమిపై వేయబోగా భూమి భయపడిపోయింది. చేయిని పైకెత్తగా \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0068.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0068.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c7c60cb441f9f861ec778495a6774667a74eb34a --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0068.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +ఆకాశంలోని గ్రహాలకు వణుకుపుట్టింది. దీంతో ఏదైనా ఉషద్రవం ముంచుకొస్తుందేమోనని బ్రహ్మ తలచి వాయుదేవున్ని పిలుస్తాడు. + +'ఆణిముత్య మంత చెమట బిందువు నా అరచేతిలో ఉంది. చెట్టు మీద, పుట్టల మీద పడవేసేది కాదు.' అంటాడు వాయువు. కావున ఏడేడు సముద్రాలలో కలపడం కొరకు వెళుతూ మార్గంలోని పర్వతాలు, నదులు దాటుకుంటూ ద్వైతవనం మీదుగా వెళ్తునప్పుడు అతనికి పార్వతీదేవి స్నానం చేసే కొలను కనిపిస్తే దానిలో చెమట బిందువును వేస్తాడు. + +నీటి లోపల ఆ బిందువు కలవక కొలను మధ్యలో ఒక బుగ్గగా మారింది. తొమ్మిది ఘడియల తర్వాత అది చిట్లి (పగిలి) దానిలో నుంచి ఒక బాలుడు ఉద్భవిస్తాడు. బాలునితో పాటుగా కొలనులో ఈతచెట్టు, తాటిచెట్టు, ఇప్పచెట్టు కూడా వెలువడ్డాయి. అప్పుడు పార్వతీదేవి రోజువారి స్నానం చేయడానికి కొలను దగ్గరకు వస్తుంది. బాలుడు తేజోవంతంగా కనిపించడంతో ఇటువంటి బాలుడిని ఎన్నడూ చూడలేదని భావించి.. ఇక్కడకు అతను ఏ విధంగా వచ్చాడో +తెలుసుకోవాలని శంకరుణ్ణి ప్రార్థిస్తుంది. + +ఆ సమయంలో శంకరునికి పని ఉండటంతో నారదుణ్ణి పంపిస్తాడు. ఆమె బాలుని విషయమై అతనిని అడగగా నారదుడు తెలియదని చెబుతాడు. ఆ తరువాత బ్రహ్మ, విష్ణు, మహేశ్వరులతో పాటుగా.. ముప్పది కోట్ల దేవతలను కొలను దగ్గరకు +తీసుకొని వస్తాడు. వారందరినీ పార్వతీ దేవి సందేహాన్ని తీర్చవలసిందిగా కోరుతాడు. అందరూ బాలుడు తమకు తెలియదని చెప్తారు. పార్వతీదేవి మరల నారదుడినే ప్రశ్నించింది. అమ్మా! ఇది బ్రహ్మ మాయ' అని అంటాడు. బ్రహ్మ దేవుని తిరిగి ప్రశ్నించింది. వాయుదేవుని పొరపాటు వల్లనే ఆ బాలుడు జన్మించాడు. కానీ అది తన తప్పుకాదు అని చెపుతాడు. కొలనులో బాలుడిని పార్వతీదేవి బయటకు తీసింది. అతనికి 'కౌండిన్యుడు' అని పేరు పెట్టారు. + +పార్వతీదేవి, లక్ష్మీ, సరస్వతి - ఆ బాలుడిని (కౌండిన్యుడు) అల్లారు ముద్దుగా, కన్నబిడ్డలా పెంచుకున్నారు. అతనికి విద్యాబుద్ధులను నేర్పించారు. కౌండిన్యుడు యుక్తవయస్సు వచ్చిన తర్వాత సంతానం కొరకు శివుడిని ప్రార్థిస్తూ తపస్సు చేస్తాడు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0070.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0070.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e911767507031612602e6d1d30a2bed81680b3bc --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0070.txt" @@ -0,0 +1,14 @@ +దేశాల మీదకి వెళ్లడం + +దసరా పండుగ వెళ్లినంక ఒక మంచిరోజును ఎంచుకొని దేశాల మీదికి పోయేందుకు ముహూర్తము నిర్ణయిస్తారు. బయలుదేరే రోజు వటం, వాద్యపరికరాలన్నింటిని ఇంట్లోని దేవుని ముందుంచుతారు. ఊదు వెలిగించి, కుంకుమ చల్లి, కొబ్బరికాయ కొడతారు. మూటాముల్లె సర్దుకొని ఏ ఊరికి పోవాలనుకుంటారో ఆ ఊరికిపోతారు. + +ఊరిలోకి ప్రవేశించిన తరువాత ముందుగా కులపెద్ద ఇంటికిపోయి నమస్కరించి కులపెద్దతో" అయ్యా! మేము గౌడజెట్టీలం. మిమ్మల్ని అదుక్కునే ఆర్తిబిడ్డలం. భోజన వసతి, ఉండటానికి ఇంటివసతి కల్పించాలని' కులపెద్దను +అడుగుతారు. అతను ఒప్పుకొని తన కులం వారందరికీ తెలియజేసి భోజన వసతి ఏర్పాటు చేస్తాడు. గ్రామంలో ఉన్నన్ని రోజులు వీళ్లకు రోజుకు ఒకరు బియ్యం, ఉప్పు, పప్పులు ఇస్తారు. కథ చెప్పినన్ని రోజులు వారు తమ ఇండ్లకు తీసుకుపోయి కల్లు, సారాయి పోస్తారు. + +త్యాగం నిర్ణయం + +కులపెద్ద గ్రామంలోని గౌండ్ల వారందరినీ పిలిపించి సమావేశపరుస్తాడు. చాపలో మద్దెల, హార్మోనియం, పటం ఉంచుతారు. ఇక్కడ ఉన్న వారందరికీ గౌడజెట్టీల్లో ఒకరు బొట్టుపెడతారు. కులపెద్ద విషయం ఏమిటని అడుగగా వారు +అ! రెండేండ్ల తరువాత మీ ఊరికి వచ్చినాం. మీరు కథ చెప్పించాలి అని కులపెద్దతో చెబుతారు. కులపెద్ద అందరితో మాట్లాడి ఒక నిర్ణయానికి వస్తాడు. + +గ్రామంలోని గౌండ్ల వారి ఇండ్లను బట్టి అందరూ సమానంగా డబ్బులు వేసుకొని ఆ మొత్తాన్ని కులపెద్ద వసూలు చేసి వారికి ఇస్తాడు. కొన్ని గ్రామాల్లో త్యాగం ఇవ్వం అని అంటే గ్రామంలోని ఒక్కొక్క గౌండ్ల వారింటికి పోయి ఒక్కొక్కరితో +తమ బాధలను వివరించి ఒప్పించేటట్లు చేస్తారు. ఆ విధంగా త్యాగం కుదిరిన తరువాత గౌండ్ల వారందరినీ కంఠ మహేశ్వరుడి దీవెన కలిగి అందరూ శుభంగా ఉండాలి జయీభవ.. విజయీభవ అని పొగుడుతారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0071.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0071.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0e6dd7041d4f0d25154c9f6b7ca378187a8208f9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0071.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +ప్రదర్శన కథలు + +త్యాగం నిర్ణయం జరిగిన తరువాత మంచిరోజు చూసి గౌడజెట్టీలు కథ ప్రారంభిస్తారు. సాధారణంగా పటం కథలన్నింటిని పగలు చెబుతారు. ఒక్కొక్కసారి ఇష్టానుసారం రాత్రివేళలో చెప్పమంటే చెబుతారు. పగలు కథను ప్రారంభించినట్లయితే ఉదయం పూట భోజనాలు చేసినంక 11 లేదా 12 గంటలకు ప్రారంభించి సాయంకాలం 4 లేదా 5 గంటలకు ముగించుతారు. రాత్రివేళలో కథ చెప్పినట్లయితే రాత్రి భోజనాలు ముగించినంక 9 గంటలకు మొదలుపెట్టి తెల్లవారుఝాము 3 గంటల వరకు చెబుతారు. కథలను దినం విడిచి దినం చెప్పవచ్చు లేదా ప్రతిరోజు కూడా చెప్పవచ్చు. + +గౌడజెట్టీల వృత్తి గౌండ్ల వారికి కథలు చెప్పడం. కాబట్టి త్యాగం ప్రకారం గ్రామంలో ఎన్ని కథలు చెప్పాలనే ఒప్పందం ప్రకారం అన్ని కథలను చెబుతారు. అలాగే చనిపోయిన వారి పేరు మీద కూడా కొంతమంది చావుకథలు కూడా +చెప్పిస్తారు. + +గ్రామంలోని గౌండ్ల వారు ఎక్కువగా 'గౌడపురాణం'ను చెప్పించడానికే ప్రాధాన్యతనిస్తారు. కాబట్టి వీరు చెప్పే ముఖ్య కథల్లో 'గౌడపురాణం' ప్రధానమైనది. ఈ కథను ఐదు రోజులు ప్రదర్శిస్తారు. + +కథను ప్రారంభించిన మొదటిరోజు కౌండిన్యుని జననం, అతనికి సంతానంకలిగిన విధానం, అదేవిధంగా అతని పిల్లలకు వివాహాలు చేయడం వరకు చెబుతారు. రెండవరోజు పెండ్లి నుంచి మొదలుకొని కలకోడి పుంజు యుద్ధం జరిగే వరకు +చెబుతారు. మూడవరోజు కౌండిన్యుని కుటుంబం వేరుపడటం, శంకరుడు సురమాంబ కల్లుముంతలో 'బంగారు లింగం'గా మారడం వరకు చెబుతారు. నాల్గవ రోజు కథకు సంబంధించిన వేషాలు వేసి కథ చెప్పగా.. ఐదవరోజు ఎల్లమ్మ +బోనాల పండుగ చేస్తారు. + +వేదిక నిర్మాణం + +ప్రదర్శించడానికి అవసరమైన వేదికను గౌడజెట్టీలే ఏర్పాటు చేసుకుంటారు. కులపెద్దలు నిర్దేశించిన స్థలంలో తమ ప్రదర్శనకు అనుకూలంగా చతురుస్రాకారంలో \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0076.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0076.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7a4a93c928eb1358e23616337c0e0315dab7a84d --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0076.txt" @@ -0,0 +1,5 @@ +గుర్రపు వాళ్లు మాల లేదా మన్నెపు కులస్థులకు ఆశ్రితులు. వీరిని గుర్రపు మల్లన్నలు అని కూడా అంటారు. తమకు కట్టుబడి ఉన్న గ్రామాలకు రెండు, మూడు లేదా ఐదు సంవత్సరాలకు ఒకసారి వెళ్లి కథలు చెప్పి త్యాగం వసూలు చేసుకుంటారు. మాల వారికి సంబంధించిన మాల చెన్నయ్య పురాణాన్ని పటం ద్వారా ప్రదర్శించి ప్రతిఫలం +పొందుతారు. ఈ మధ్యకాలంలో మాల చెన్నయ్య పురాణాన్ని యక్షగానం శైలిలో కూడా ప్రదర్శిస్తున్నారు. కళాకారుల సంఖ్య తక్కువగా ఉన్నందున ఇతర కులాలకు చెందిన కళాకారులు సహాయం తీసుకొని ప్రదర్శనలు ఇస్తున్నారు. + +తెలంగాణ రాష్ట్రంలో గుర్రపువారు వరంగల్ జిల్లా పర్కాల మండలంలోని ముత్యాలపల్లి, వర్ధన్నపేట మండలం +ఒగ్లాపూర్, మహబూబాబాద్ మండలం అనంతారం, ములుగు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0079.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0079.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d89fe82129beeaa2ac6e9aa2d6a7267ccfa6e601 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0079.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +నిర్ణయమై మేళం పెద్ద సంతృప్తి చెందిన తర్వాత అందరికీ బొట్టుపెట్టి... + +పెట్టింది బంగారమై, ముట్టింది ముత్యమై +పాడిపంటలు పండి ఆడబిడ్డ, ఆడ్తిబిడ్డ దీవెన +కలిగి శుభోదయమై కొడుకు, బిడ్డలు కోటి +సంపద కలిగి ఒక్కింటికి నాలుగిండ్లు +నాలుగిళ్లకు వెయ్యిండ్లయి ప్రతి సంతానం +సల్లంగుండాలె రాజ మహాప్రభో ! +వచ్చిన కష్టం వైదొలిగి పోవాలె +పాడిపంటలు సల్లంగుండని, గొడ్డు గోద +సల్లంగుందని, ముత్తైదువ తనం సల్లంగుండని +జయీ భవా! విజయీ భవ.. + +అని దీవెనార్తి పెడతారు. + +గుర్రపు వారి కులోత్పత్తి + +శివకంట మాల, శర్ల మహాదేవి దంపతులకు చెన్నమల్లు, మాల, మాష్టి, పంతాల, యలమదొర అనే ఐదుగురు మగ సంతానం. అయితే పెద్దవాడైన చెన్నమల్లుకు కాకుండా నడిపి వానికి పెండ్లి కుదురుతుంది. పెండ్లికి గుర్రం అవసరం +వస్తుంది. పెద్దవాడైన చెన్నమల్లు శ్రీరాముల వారి వద్దకు వెళ్లి గుర్రాన్ని తీసుకొస్తాడు. పెండ్లి అయిపోయిన తర్వాత చెన్నమల్లు గుర్రాన్ని శ్రీరాములకు అప్పజెప్పేందుకు వెళ్తాడు. + +అయితే శ్రీరాములు చెన్నమల్లుకు ఏలెతనం, తహశీలు (రకం / పన్ను /శిస్తు) వసూలు చేసే పనిని అప్పగిస్తాడు. దీనివల్ల చెన్నమల్లు తమ్ముని పెండ్లి విందుకు సరియైన సమయంలో హాజరుకాలేకపోతాడు. అప్పుడు తల్లిదండ్రులు, అన్నదమ్ములు అందరూ కలిసి చెన్నమల్లు కోసం కొంత భోజనం వారకు(పక్కకు) పెడతారు. చెన్నమల్లు వచ్చిన తర్వాత ఆ అన్నాన్ని తినమంటారు. చెన్నమల్లు ఆ అన్నం నేను తినను అని జవాబిస్తాడు. నాకు వారకు అన్నం ఎందుకు పెట్టారు.. నా తప్పేంటో చెప్పాలని భీష్మించుకు కూర్చుంటాడు. దానికి తల్లిదండ్రులు ఏమీ సమాధానం \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0080.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0080.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6c86db8248f6cf1de8861b6f01dba96c2c2b0435 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0080.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +చెప్పకుండా.. దేవతలే సమాధానం చెపుతారని అంటారు. శివుడు, బ్రహ్మ, విష్ణు, వినాయకుడు, వీరభద్రుడు, మునీశ్వరుడు, దండివాహన, వాల్మీకి, వశిష్టుడు అందరూ సమావేశమైన మందిరం వద్దకు అన్నదమ్ములు, తల్లిదండ్రులు వెళ్తారు. నేరుగా శంకరుని వద్దకు వెళ్లి జరిగిన విషయమంతా చెపుతారు. అనంతరం తన తప్పేమిటో +తనకు అన్నం వారకు ఎందుకు పెట్టినారో చెప్పమని శివుడిని అడుగుతాడు చెన్నమల్లు. + +నారదుడు కల్పించుకొని మీకు ఆడ్తివాడు పుట్టిందా అని అడుగుతాడు. అక్కడున్న వారందరూ పుట్టలేదని చెప్తారు. అప్పుడు శివుడు కల్పించుకొని వారందరూ అందరితో సమానంగా అతనికి అన్నం పెట్టకుండా వారకు ఎప్పుడైతే పెట్టినారో +అప్పుడే అతడు మీకు ఆడ్తివాడైనాడు. గుర్రం కోసం పోయి వెలివేయబడి ఆడ్తివాడు కావడం వల్ల నాటి నుండి చెన్నమల్లు 'గుర్రపు మల్లన్న'గా మారినాడు. అప్పటినుండి గుర్రపు మల్లన్నగా మాల వాళ్లను ఆశ్రయించి బ్రతుకుతున్నాడు. అతనికి మాలవారు (మన్నెపోళ్లు) అన్నం పెట్టి తల్లిదండ్రులైనారు. తినేవాడు కొడుకైనాడు. ఎప్పుడైతే +గుర్రపు మల్లన్న అని శివుడు నామకరణం చేశాడో అప్పటి నుండి మాల వారికి ఆడ్తి వాడై జీవిస్తున్నాడు. ఈ విధంగా గుర్రపు మల్లన్న గుర్రపువానిగా మారి మాలవారికి కథలు చెబుతూ జీవిస్తున్నాడు. + +ప్రదర్శించే కథలు. + +గుర్రపువాళ్లు ప్రధానంగా చెప్పే కథ భస్మయోగం లేదా మాల చెన్నయ్య కధ. + +1. భస్మయోగాన్నే బసవ పురాణం, అది పురాణం అని కూడా అంటారు. ఇదేకాకుండా వీరు - +2. శక్తివిలాసం లేదా శక్తిపురాణం, +3. విరాట పురాణం, +4. చర్ల మహాదేవి పరిణయం, +5. భేతాల కథ + +మొదలగు వంటి కథలు చెప్తారు. మొదటిరోజు శక్తిపురాణం, రెండోరోజు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0082.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0082.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..61dc177be0747772e57b7567796fd4e6825b9edd --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0082.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ +ఊదుబత్తీలు ముట్టించి భేతాళునికి మొక్కి అనంతరం ప్రధాన కథకుడు గజ్జెలు తీసి వాటిని కండ్లకు అద్దుకుని కాళ్లకు కట్టుకుని కథచెప్పడం ప్రారంభిస్తాడు. + +గుర్రపువారు పటం కథ ప్రదర్శిస్తున్నప్పుడు శివపార్వతులకు కొబ్బరికాయ కొట్టి హారతి ఇస్తారు. వీరభద్రుడు పుట్టినపుడు పూజ చేసి కొబ్బరికాయ కొడతారు. భేతాళుడు పుట్టినపుడు కోడిని కోస్తారు. చర్ల మహాదేవి వివాహం జరిగినపుడు కూడా కొబ్బరికాయ కొడతారు. శివపార్వతుల కల్యాణం జరుగుతున్నప్పుడు చీర, రవిక, ధోవతి తెచ్చి పెళ్లిచేసి కట్నాలు చదివించమంటే మాల కులస్థులు కట్నాలు చదివిస్తారు. ఇదే సమయంలో ఐదుగురు ముత్తైదువలు పోలు లగ్నం పాటలు పాడుతారు. మంగళహారతి పాడుతారు. + +పటం పైనున్న శివపార్వతుల వివాహ ఘట్టంలో బొమ్మలపై అక్షింతలు చల్లుతారు. కల్యాణం రోజు, భేతాళునితో యుద్ధం జరుగుతున్నపుడు, భేతాళరాజు చనిపోయినపుడు బలికత్తి వద్ద యాటను కోస్తారు. వివిధ ఘట్టాల సందర్భంగా ప్రేక్షకులు కట్నాలు / ఒసుగులు వేస్తారు. అవి తీసుకొని కథకులు దీవెనార్తి పెడ్తారు. కథ నడుస్తున్నపుడు మధ్యమధ్యలో హారతి ఇవ్వడమే కాకుండా.. ప్రతిరోజూ కథ చివర మంగళహారతి ఇచ్చి పాటలు పాడుతారు. ఇలాంటి సందర్భాల్లో కూడా +కట్నాలు వస్తాయి. + +గుర్రపు మల్లన్నలు కథలు చెప్పడం మొదలుపెట్టిన తర్వాత నాల్గవ రోజు బలి చల్లుతారు. బలి చల్లితే మాలవారికి బరఖత్ కలిసి సుఖ సంతోషాలతోనూ, పాడి పంటలతోనూ, ఆయురారోగ్యాలతోనూ ఉంటారనే భావన ఉంది. బలి +కార్యక్రమం ఆదివారం తెల్లవారుజాముననే చేస్తారు. బలిచల్లే రోజు భేతాళుని కథ కొంత చెప్పి బలి చల్లుతారు. మిగతా భాగం ఐదోరోజు చెప్తారు. + +బలిరోజు మాల వారందరూ ఇళ్లు అలుక్కొని ముగ్గులు వేసుకుంటారు. అందరూ తలంటు స్నానాలు చేస్తారు. పెద్దమాల భార్య నివాళి చేస్తే.. పెద్దమాల, మిగతా మాలలు నివాళి, కంకణాలు, పసుపు, కుంకుమ, ఊదుబత్తీలు, మూడు +చెంబుల నీళ్లు పట్టుకొని డప్పు చప్పుళ్లతో ఊరపోచమ్మ వద్దకు వెళ్ళి పోచమ్మకు పూజ చేస్తారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0083.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0083.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..476d1c754e50cd56dfc3c11990f7ebb418f2daf0 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0083.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +తర్వాత బొడ్రాయి దగ్గరకు వెళ్లి బొడ్రాయిని, భూలక్ష్మీని కడిగి పసుపు, కుంకుమ చల్లి బొట్టుపెట్టి కంకణం కట్టి ఊదుబత్తి వెలిగించి కొబ్బరికాయ కొడతారు. తర్వాత గ్రామ దేవతలైన గండి మైసమ్మ, కంఠమహేశ్వరుల వద్దకు వెళ్లి కంకణాలు +కట్టి బొట్టుపెట్టి వస్తారు. + +కంఠ మహేశ్వరుడు, శివకంటమాల ఒక తల్లి కడుపున పుట్టినారు కాబట్టి ఎవరు బలి చల్లినా గౌడులు ఘటం కుండ ఇవ్వాలి. కల్లు కుండను పసుపు కుంకుమలతో అలంకరించి వేపాకు రెమ్మల దండకట్టి ఒక్క చెట్టు కల్లుపోస్తే దానిని +'ఘటం కుంద' అంటారు. బలి కార్యక్రమంలో దేవతకు ఆరగింపుగా కల్లుపోస్తారు. + +గౌడు ఘటం కుండను తన ఇంట్లోని దేవుని మూలన పెడ్తాడు. మాలలు డప్పు చప్పుళ్లతో ఒడిలాల బియ్యం, కొత్త తువ్వాలు, ధోవతి, చీర, జాకెట్టు ముక్క, బియ్యం, కుడకలు పట్టుకొని గౌడు ఇంటికి పోతారు. గౌడు ఇంటికి వెళ్లిన తర్వాత తాము తీసుకుపోయిన వాటిని ఘటం ముందు పెట్టి బొట్టుపెట్టి అక్కడికి వచ్చిన వారందరికీ బొట్టుపెట్టి ఘటం కుండకు కంకణం కడతారు. తర్వాత గౌడు కుండను ఎత్తుకొని డప్పు చప్పుళ్లతో వచ్చి పటం ముందు ఘటం కుండను పెడ్తారు. + +పెద్దమాల భార్య ఒక్క పొద్దు ఉండి బోనం వండుతుంది. మిగతా మాలలు కూడా బోనాలు వండి అలంకరించుకుంటారు. పెద్దమాల ఇంటి నుంచి బోనం, చిన్నమాల ఇంటి నుంచి గొర్రెపోతు బలిబాట, చీర, జాకెట్టు ముక్క, బోనం పట్టుకొని +డప్పు చప్పుళ్లతో వస్తుంటే మిగతా కులాలు ఒక్కొక్క ఇంటి నుంచి బోనం, నివాళి పట్టుకొని పటం వద్దకు వస్తారు. బోనాలను ఒకదాని ప్రక్కన ఒకటి పటం ముందు పెడ్తారు. + +బలి చల్లే రోజు పటంలో భేతాళుని బొమ్మ కనిపించే విధంగా పటాన్ని కడతారు. బలి చల్లడానికి ఇరవై కొబ్బరికాయలు, ఐదు ఖర్జూర పండ్లు, ఐదు పోకలు, ఐదు కుండలు, ఊదుపుల్లలు, కుంకుమ, పసుపు, కుంచెడు బలిబియ్యం +తాంబూలంలో పెట్టి ఉంచుతారు. బలి చల్లేవాడు ఆరోజు ఒక్క పొద్దు ఉంటాడు. బలి చల్లే గుర్రపు మల్లన్న బలి చీర కట్టుకుంటాడు. తర్వాత బోనాల నుంచి కొంత అన్నం తిని ఐదు పదులుగా పెడ్తారు. ఊదు ముట్టించి కొబ్బరికాయ కొడ్తారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0084.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0084.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3f2bac1848176dddc1f6aebee27b67065265b674 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0084.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +తర్వాత మాలపెద్ద కత్తి పట్టుకొని పటంలోని భేతాళుని కత్తి వద్ద మొక్కి కత్తిని అక్కడ పెడతాడు. ఘటం కుండలోని కల్లును ఆరగిస్తాడు. గుర్రపు మల్లన్నలు మంత్రం చదివిన తర్వాత పెద్ద మాల యాటను కోస్తాడు. యాటను కోసేటప్పుడు +ఐలి కోసం ఉంచిన బియ్యం / గటుకలో రక్తం పడేటట్లు చేస్తారు. ఐలిగంపలో రక్తం కలిపేటప్పుడు దానిలో బియ్యం / గటుక, వేపాకు, యాటకసరు, నిమ్మకాయలు వేసి కలుపుతారు. ఆ తర్వాత బలి చల్లే గుర్రపు మల్లయ్య తన నోట యాట దొబ్బ పట్టుకొని మెడలో పేగులు వేసుకుని ఉంటాడు. అతనిపై బలి చాట పెడతారు. + +అతను ముందు నడుస్తుంటే మాలవారు అతని వెనుక గుంపుగా పరిగెడతారు. ముందుగా మాలపెద్ద ఇంటిపై బలి చల్లుతారు. తర్వాత చినమాల ఇంటిపై బలి చల్లుతారు. మాలవాడ అంతా బలిచల్లిన తర్వాత చివరకు పటం వద్దకు రాగానే పెద్ద గురుపు మల్లన్నపై ఉన్న ఐలి చాటను దించుతాడు. బలి కట్నంగా నూట పదహారు రూపాయలను బలి బాటలో పెడతాడు. తర్వాత దాహం (ధూప) తీర్చడానికి బలి చల్లినతనికి కల్లు తాగిస్తారు. మిగతా కల్లును తలా కొంచెం తాగుతారు. తర్వాత బలిచల్లిన గుర్రపు మల్లన్నపై ముత్తెదువలు ఐదు బిందెల నీళ్లు పోస్తారు. ఆ తర్వాత గుర్రపు మల్లన్న బలి బట్టలు విడిచి వేరే బట్టలు ధరిస్తాడు. బలికోసం కోసిన యాటను మాలవారు తీసుకుంటారు. కాళ్లు, తలకాయను గుర్రపు వాళ్లు తీసుకుంటారు. యాటను మాలవారు సమాన భాగాలుగా పంచుకుంటారు. + +సామాజిక జీవితం + +జానపద వృత్తి కళాకారులైన గుర్రం పటం కథకుల జీవన విధానం వైవిధ్య భరితమైనది. వీరి ప్రధాన వృత్తి పటం ప్రదర్శన ద్వారా కథాగానాన్ని వినిపించడం. అయినా ఆ ప్రదర్శనల వెనుక ఎంతో నమ్మక వ్యవస్థ ఉంది. తమ పటాన్ని, వాద్యాలను ఎంతో పవిత్రంగా చూసుకుంటారు. + +అదే క్రమంలో తమను పోషించే కులాన్ని కులపెద్దలను గౌరవించే సాంప్రదాయాన్ని అలవర్చుకున్నారు. పటం ద్వారా ప్రదర్శించే కుల పురాణాలలో కులాల ఆచార వ్యవహారాలను, సంస్కృతి సాంప్రదాయాలను ఆయా కులాలకు +తెలియజేస్తూ వారు పాటించే విధంగా కృషిచేస్తున్నారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0091.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0091.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6d29ba68e48aabe9ba98d5d646be7682ef3cf554 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0091.txt" @@ -0,0 +1,23 @@ +కళ్లాల సమయంలోనైతే గ్రామప్రజలు పొద్దందాక పనుల మీద ఉంటారు కాబట్టి ఆ సమయంలో రాత్రిపూట చెబుతారు. + +సంధర్భం + +కాకిపడిగెల వారు దసరా పండుగ వెళ్లిన తర్వాత బయలుదేరి రోహిణి కార్తె ప్రవేశం వరకు దేశాల మీద ఉండి కథలు చెబుతారు. వారి హక్కుల గల గ్రామాలు తిరుగుతూ త్యాగం / తేగం కట్టడి తీసుకుంటూ కథలు చెబుతారు. + +కాకిపడిగెల వారు పటం కథతో పాటు... కొన్ని యక్షగానాలు, నాటకాలు కూడా వేస్తారు. పటం కథ చెప్పిన తర్వాత ముదిరాజ్ వాళ్ల కోరిక మేరకు డబ్బులు తీసుకొని నాటకాలు వేస్తారు. + +ప్రదర్శించే రోజులు - కథలు + +వీరు పటం కథ ముదిరాజ్ వాళ్ల ఇష్టానుసారం ఐదురోజులు / తొమ్మిది రోజులు చెబుతారు. ఐదురోజులు చెబితే ఐదురోజులకు కథ చెప్పి ఐదవ రోజు సాయంత్రం పెద్దమ్మ పండుగ చేస్తారు. తొమ్మిది రోజులు చెబితే తొమ్మిదవ రోజు +కథ చెప్పి ఆరోజు సాయంత్రం పెద్దమ్మ పండుగ చేస్తారు. + +ఐదురోజులు పటం కథ చెబితే సాధారణంగా +మొదటిరోజు సహదేవుని కల్యాణం, +రెండోరోజు సుభద్ర కల్యాణం, +మూడోరోజు గరిమళ్లకోట, +నాల్గవ రోజు ఆదిపర్వము, +ఐదోరోజు సభాపర్వం చెబుతారు + +లేదా ఇవేకాకుండా ముదిరాజ్ వాళ్లు మహాభారతంలోని వేరే ఏ కథ చెప్పమన్నా ఆ కథ చెబుతారు. + +ఇక తొమ్మిది రోజులు పటం కథ చెప్పినట్లయితే - \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0092.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0092.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5c24ac7c51db92913bdb3c3cd8a05b926fca3f3a --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0092.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ +రెండురోజులు సహదేవ కల్యాణం, +ఒకరోజు సుభద్ర కల్యాణం, +రెండురోజులు గరిమళ్లకోట, +రెండురోజులు సభాపర్వం, +{రెండురోజులు విరాటపర్వం చెబుతారు లేదా పద్మవ్యూహం, విరాటపర్వం, గోవుల చెరకు సంబంధించిన కథ చెబుతారు. + +స్టేజీ ఏర్పా + +కాకిపడిగెల వారు ముదిరాజ్ వాడలోనే విశాలమైన స్థలంలో పటం కట్టే విధంగా రెండు గుంజలు నాటి పటం కట్టి కింద చాపవేసుకొని చెబుతారు. ఇక నాటకాలు ప్రదర్శిస్తే మాత్రం చుట్టూ నాలుగు గుంజలు నాటి పరదాలు కట్టి పైన ఒక పరదావేసి కింద బల్లలపైన చెబుతారు. + +దర్శకుల వేషధారణ + +పటం కథ చెప్పేటప్పుడు సాధారణ వేషధారణతోనే చెబుతారు. అంటే మామూలుగా ధోతి, కమీజు వేసుకుని నడుముకు ఒక పంచె కట్టుకొని చెబుతారు. + +వటం తయారీ + +వీరి పటాన్ని నకాశివాళ్లు తయారు చేస్తారు. ముందుగా వీళ్ల గుడ్డ ప్రత్యేకంగా నేయించి ఇస్తే వాళ్లు పద్దెనిమిది వారాలకు సంబంధించిన బొమ్మలు వేసిస్తారు. అయితే ఈ పటాలు వేసిన వాళ్లకు పటం వేసిన తర్వాత ఏదో ఒక చెడు +జరుగుతుందట. అంటే ఆ ఇంట్లో ఎవరైనా చనిపోవడం గానీ లేదా అతనే చనిపోవడం గానీ జరుగుతుందట. అయితే ఇలా జరగకుండా ఉండటానికి నియమ నిష్టలతో ఉండి పటాన్ని గీసి మంత్ర తంత్రాలు చేసుకుంటూ ఉంటే మాత్రం చెదు నుంచి కాపాడుకోవచ్చు. + +ఈ పటం వేసేవారు చేర్యాలలోనూ, అవిశపురంలోనూ ఉన్నారు. పటం నలభై మూరల పొడవుండి రెండు మూరల వెడల్పు ఉంటుంది. పటాల చివరలో కంక కట్టెలు గానీ, తునికి చేపగానీ, జిట్రేగ కలిగిన కర్రతో చేసిన గుండ్రటి కట్టెలు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0093.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0093.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f7a6a6c4f9a0e2f140a2d49cee24809f45cb7f99 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0093.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +ఉంటాయి. దానికి ఈ పటం చుట్టి ఉంటుంది. కథ చెప్పిన తర్వాత పటాన్ని గట్టిగా చుట్టి దానికి ఒక వర్క్ కాగితం (ప్లాస్టిక్ పేపర్) చుట్టి కురవని మరియు ఎలుకలు లేని ప్రదేశంలో పెడతారు. + +మేళం ఎంపిక + +దేశాల మీదికి పోయే ముందు మేళాలుగా తయారవుతారు. వారివారి కంఠాలను బట్టి నైపుణ్యాన్ని ఎంచుకొని మేళం తయారవుతారు. పటం కథ అయితే ముగ్గురు లేదా నాటకాలకు అయితే ఎనిమిది తయారవుతారు. + +పటం కథ చెప్పేటప్పుడు ముగ్గురు లేదా నలుగురు ఉంటారు. ముగ్గురు ఉన్నట్లయితే ఒకరు ప్రధాన కథకుడు, మరొకరు సహకథకునిగా వ్యవహరిస్తూ తాళాలు లేదా మద్దెల వాయిస్తారు. ఇంకొకరు తాళాలు వాయిస్తారు. నలుగురైతే ఒకరు ప్రధాన కథకుడు, ఒక సహకథకుడు, ఒకరు మద్దెల, ఒకరు తాళాలు వాయిస్తారు. + +కథా ప్రారంభం + +త్యాగం నిర్ణయం అయిన తర్వాత కులపెద్ద ఇంటికి సమీపాన గానీ లేదా ముదిరాజ్ వీధిలోనే కొంచెం విశాలమైన స్థలంలో గానీ ఒక స్టేజీ ఏర్పాటు చేసుకొని మంచిరోజు చూసుకొని అంటే ఎక్కువగా విదియ, తదియలలో గానీ లేదా అష్ట +నవమిలు రాకుండా చూసి సోమ, బుధ, శుక్ర వారాల్లో గానీ కథను ప్రారంభిస్తారు. + +కథ ప్రారంభించే ముందు పటం కట్టి పటంలోని పెద్దమ్మ బొమ్మ తీసి దానిముందు కొబ్బరికాయ, పూలు, ఊదిబత్తీలు, మంగళ హారతి, నెమలి ఈకల కట్ట పెట్టి నెమలి ఈకల కట్టతో పటాన్ని తుడిచినట్లు వేసి ముందుగా గణపతి ప్రార్ధన, సరస్వతి ప్రార్ధన చేస్తారు. తర్వాత పెద్దమ్మ ముంగిట ప్రధాన కథకుడు కొబ్బరికాయ కొట్టి ఆ రోజు ఏ కథ అయితే చెబుతాడో ఆ కథకు సంబంధించిన బొమ్మలను తీసి ఉంచి కథ ప్రారంభిస్తాడు. + +నాటకాలు ప్రదర్శించే సమయంలో కూడా రంగస్థలం మీద ఒక కొబ్బరికాయ కొట్టి ప్రదర్శన ప్రారంభిస్తారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0095.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0095.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..01c33e4740086c8ff70fcb65b07e96a2148d4319 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0095.txt" @@ -0,0 +1,2 @@ +ఇస్తే ఇప్పుడు ఐదు వేలు, పదివేలు ఇస్తున్నారు. కానీ చాలామందికి పక్కాగృహాలు మాత్రం లేవు. గడ్డితో కప్పబడిన ఇండ్లే ఉన్నాయి. గతంలో మాదిరిగా కంటే కళాకారుల సంఖ్య కూడా తగ్గుతుంది. కొందరు యువకులు ఇతర వృత్తులను +చేపట్టి జీవనం సాగిస్తున్నారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0098.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0098.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..81f8437bbdbebfaea7551cb0167685d034edca19 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0098.txt" @@ -0,0 +1,10 @@ +కొమ్ము అనే వాద్యాన్ని ఉపయోగించి కథలు చెప్పడంవల్ల కొమ్ము వారని పిలుస్తూ వస్తున్నారు. పటం ఆధారంగా కథ చెపుతూ ఉన్నప్పటికీ ప్రదర్శనకు ముందు, ప్రదర్శనలో, ప్రదర్శన చివర కొమ్ము వాద్యాన్ని ఉపయోగిస్తారు. శృతి, +పంబజోడు ఉన్నప్పటికీ కథకు కొమ్ము వాద్యమే ప్రేరణ. తెలుగు రాష్ట్రాల్లో కొమ్ముకథ కళాకారులు ఉన్నప్పటికీ తెలంగాణలోని ఖమ్మం జిల్లాలో నివసించే కొమ్ముకథకులకు ఒక ప్రత్యేకత ఉంది. + +మధ్యయుగ కాలంలో నెల్లూరు సీమలో జరిగిన పుల్లరి యుద్ధంలో బత్తీరన్న భీకర పోరాటం చేస్తూ ఉంటే కొప్పుకొండపైన 'శృంగనాదం' చేస్తూ శత్రువుల రాకను కొండ క్రింది సైన్యానికి తెలిపినవారే కొమ్మువారు. అలా శృంగనాదం చేసిన వారి సంతతి అనంతరకాలంలో యాదవరాజుల కథలు చెపుతూ వారిని ఆశ్రయించి కథల ద్వారా అందించే ప్రతిఫలంతో జీవనం సాగిస్తున్నవారు కొమ్మువారు. + +శృంగనాదం పుట్టుక గురించి తెలియజేస్తూ వద్ది, మద్ది వృక్షాలను కొంగవాలు కత్తితో అడ్డంగా నరికివేయగా, ఆ కత్తి రణరంగంలో శృంగ వాద్యంగా మారి రాజుకు సహాయం చేసింది. అంతకుముందు త్రిమూర్తుల కల్యాణ సమయంలో +వాయు గుండం నుండి ఓంకారనాదం చేస్తూ అర్ధచంద్రాకారంగా ఓం దాల్చిన శృంగనాదం - శృంగవాద్యంగా పురుడుపోసుకుంది అని కొమ్ముకథ ప్రధాన కథకుడు ఆకారపు మహిశేశ్వరరావు తెలుపడం జరిగింది. + +కలియుగంలో కంచుకొమ్ముగా మారి కొమ్ము సంతతివారు కొమ్ము వాయిస్తూ బత్తీరన్నకు, అనంతరం యాదవులకు తోడుగా ఉండి యాదవ రాజుల చరిత్ర చెప్పేవారుగా స్థిరపడిపోయారు. తెలుగు రాష్ట్రాల్లో కులాన్ని ఆశ్రయించి ప్రధాన కులం చరిత్ర, కథలు చెప్పే హక్కు కులాలుగా, ఉపకులాలుగా ఉన్న కళారూపాలు అధికం. ఇవి వంశపారంపర్యంగా వస్తున్న పద్ధతి, ఐతే కొమ్ము వారి ప్రత్యేకత ఏంటంటే ప్రభుత్వం వారి జాబితాలో షెడ్యూల్ కులాలుగా ఉండి, వెనుకబడిన +తరగతులైన యాదవులకు కథలు చెపుతూ, త్యాగం పొందడం ఈ కళారూపం ప్రత్యేకత. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0100.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0100.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a97520cf0d15bba41e2938d67556b06e396306b4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0100.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +వర్షాలు సకాలంలో కురియకపోతే కొమ్ము వారిని పిలిపించి ఆవుల మేపుట, ఉత్తర కాండం చెప్పిస్తే కథ పూర్తయ్యేలోపు వర్షం పడుతుందని యాదవుల విశ్వాసం. అది నేటికీ నిదర్శనంగా కొనసాగుతుంది కూడా. + +కొమ్ముకథలో పంపాద్రి నోములు అనే ఘట్టం అనుష్ఠాన ప్రక్రియతో కూడి యాదవ సమాజానికి ఆదర్శంగా నిలుస్తుంది. ఇవే కాకుండా తిరుపతమ్మకథ, కలపోతగంగరాజు కథలనేవి బైటికథలు. ఇవి ఏ సమయంలోనైనా చెపుతారు. కొమ్ముకథను పగటిపూట చెపుతారు. కొన్ని రాత్రుళ్ళు ప్రారంభించి తెల్లవారుఝాము వరకు కొనసాగిస్తారు. కథనిడివి ఆరు నుండి ఎనిమిది గంటల వరకు ఉంటుంది. ఉత్తరాకాండ లేదా ఆవులమేపు అనేది ఐదు రోజులపాటు చెపుతారు. తాళపత్రగ్రంథ ఆధారంగా సాగే ఈ కథలు నేడు ఒకరి నుండి ఒకరికి అనుకరణతో సంక్రమించే సంప్రదాయకళగా ఉంది. + +గణనాయక, గంగ ప్రార్థనలతో కథ ప్రారంభిస్తారు. పద్య, వచన రూపంలో కథ కొనసాగుతుంది. కథ కొనసాగింపు బట్టి మధ్యలో అనుష్టాన ప్రక్రియలు ఉంటాయి. ప్రదర్శన మధ్యలో చదివింపులు ఉంటాయి. వారికి అందమైన రాగయుక్త +దీవనార్తి ఈ కొమ్ము కథలో ప్రత్యేకంగా చెప్పవచ్చు. + +ఐదుగురు సభ్యుల బృందంతో ఉండే కొమ్ముకథలో ఒకరు ప్రధాన కథకుడు, మరొకరు వంత పాడుతారు. మిగతా ముగ్గురిలో ఒకరు ఈర్నం, తిత్తి, తాలాలతో వాద్య సహకారం అందిస్తారు. + +కొమ్ము వాద్యంలో యతి, శృతి ఉంటుంది. ఇవి కిలకిల, మందరతో ఉంటుంది. ఇక ఈర్నంపైన సాలు, జిగిని, మద్దెల దరువులతోపాటు, అడుగుదెబ్బ, శివాలు దెబ్బ అనే వరుసలు వాయిస్తారు. ఇవే కాకుండా ఈర్నంపై పద్దెనిమిది +దరువులు వాయించేవారు. + +'మతిలేని మాట, +శృతిలేని పాట / రాగం' + +అన్నట్లు కొమ్ము ప్రదర్శనలో శృతిగా 'తిత్తి' చాలా ప్రధానమైనది. మేకతోలుతో ఈ వాద్యం ఆధునిక బాగ్పైపర్ను గుర్తు చేస్తుంది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0102.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0102.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6ea49e045af7dd23bcaff165388c4fe345f5f953 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0102.txt" @@ -0,0 +1,6 @@ +సంప్రదాయ గిరిజన తెగలు మానవజాతి మూలాలకు ప్రతీకలు. తెగల ఆవిర్భావం గురించి ఉనికి గురించి వారికి సంబంధించిన సాహిత్యం, చరిత్ర ఈ విషయాల్ని రూఢీపరుస్తున్నాయి. భారతదేశ గిరిజనులు ముఖ్యంగా తెలుగు +నేలపైన ప్రత్యేక ఉనికిని చాటుకుంటున్నారు. సుమారు 35 గిరిజన తెగలు అడవుల్లో, కొండకోనల్లో, నదీతీరాల వెంట +ఆవాసాలు ఏర్పర్చుకున్నాయి. మరికొన్ని గిరిజన తెగలు మైదాన ప్రాంతాల్లో నివసిస్తున్నాయి. ఆదివాసీ, గిరిజన తెగల +వృత్తి - ప్రవృత్తులు, జీవన విధానం, ఆచార అనుష్టానాల్లో ప్రత్యేకతలు ఉన్నాయి. ప్రకృతిలో మమేకమై జీవనం +కొనసాగిస్తున్న గిరిజనుల చరిత్రను మౌఖిక సాహిత్యంగా గానం చేసున్న ఉపతెగలు నేటికి కూడా కొనసాగుతూ +ఉండటం గమనార్హం. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0104.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0104.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7c50d4f83013454c9d4313b65e5a428a2fcc37c3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0104.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +గోండ్ తెగకు పరదాన్, తోటి, కోయకు డోలీ, పట్టెడ, లంబాడీలకు భాట్స్, దాడీ లాంటి ఉపతెగలు మౌఖిక సాహిత్యం ద్వారా పూర్వ చరిత్రను అందిస్తున్నట్లే... నాయకపోడు అనే గిరిజన తెగకు కొర్రాజుల (తోటి), పూజరి అనే ఉపతెగలు +సంప్రదాయ మౌఖిక సాహిత్యం ద్వారా పద్మనాయక తెగ ఔన్నత్యాన్ని చాటి చెపుతున్నాయి. + +తెలుగు నేలపైన అరుదైన కళాప్రక్రియల్లో పటం కథలు ఒకటి. పటం ద్వారా కుల లేదా తెగ పురాణాల్ని అందించే సంప్రదాయం ఉంది. అలాంటి వాటిలో కొర్రాజులు ఒకరు. వీరు పద్మనాయక (నాయకపోడు) గిరిజన తెగ ఆశ్రితులు. +పటం ఆధారంగా పద్మనాయకుల వృత్తాంతాన్ని తెలియజేస్తారు. ఐదుగురు బృందంగా ఉండి పటంతో పాటు మద్దెల, హార్మోనియం, తాళాలు ప్రధాన వాద్యాలను ఉపయోగిస్తూ ప్రదర్శన ఇస్తారు. కొర్రాజులు ప్రతీ ఐదు సంవత్సరాలకు ఒకసారి తమకు హక్కుగా ఉండే గ్రామాలకు వెళ్లి ప్రదర్శనలు ఇచ్చి ప్రతిఫలం పొందడం ఆనవాయితీ. + +కొర్రాజుల ఆవిర్భావం : + +కొర్రాజులు పటం ఆధారంగా పద్మనాయకుల వృత్తాంతాన్ని ఐదు కాండాలుగా ఐదురోజుల పాటు చెపుతారు. సంక్షిప్తంగా వీరు కథలు వివరిస్తారు. + +భూలోకంలో మధ రాక్షసులు పెట్టే బాధలు భరించలేక భూదేవి, గంగాదేవి విష్ణుమూర్తి దగ్గరకు వచ్చి కంసుడు రాక్షసులకు మద్దతునిచ్చి నానా బాధలు పెడుతున్నాడని కంస మర్దన చేయాలని ప్రార్థిస్తారు. అప్పుడు లక్ష్మీదేవితో విష్ణుమూర్తి 'నేను దేవకి వసుదేవుల అష్టమా గర్భమున గోపాలకృష్ణునిగా పుట్టి కంస మర్దన చేయబోతున్నా' అంటాడు. లక్ష్మీదేవి 'తాను ఒంటరిగా ఎలా ఉండాలని' అడుగుతుందట. అప్పుడు విష్ణుమూర్తి 'బాధపడకు లక్ష్మీ సాంబవుని పట్నమందున బంగారు గుడి, వెండిగుడి అనే రెండు గుళ్లు ఉన్నాయి. ఆ గుడి ముందు బంగారు కోనేరు ఉంది. ఆ వెండి గుడియందు నీవు జన్మించి పరమ భక్తురాలైనటువంటి పద్మనాయక గిరిజనులను పుట్టించి కాలం గడుపవలె, నీకేం కష్టం వచ్చినా కాపాడే భారం నాది' అని చెప్తాడు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0105.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0105.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1a14a9abc2ddcc75b130daf773ff6aaa4195c82c --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0105.txt" @@ -0,0 +1,5 @@ +విష్ణుమూర్తి చెప్పిన విధంగా లక్ష్మీదేవి సాంబవుని పట్టణంలో వెండి గుడిలో అవతరిస్తుంది. సాంబవుని పట్టణము క్రూర మృగాలతో నిండి ఉన్న కీకారణ్యము. ఈ కీకారణ్యములో కాలినడకన వెళ్తుండగా ఆమె శరీరం నుంచి చెమట వచ్చి ఆ చెమట బిందువులు, కొలనులో ఉన్న ఎర్రని తామర పద్మములపై పడగా ఐదుగురు అందమైన పద్మనాయకులు జన్మిస్తారు. ఆ పిల్లవాళ్లు ఏడుస్తుండగా లక్ష్మీదేవి వారిని తీసుకొచ్చి ఐదు తామరాకులు పరిచి వారిని పండబెట్టి.. ఎంతో ప్రేమగా పెంచుకుంటుంది. ఆ పిల్లలు ఐదేండ్ల ప్రాయము గలవారైనాక 'మీరు తామర పద్మంలో పుట్టినవారు కనుక మిమ్ములను పద్మనాయకులు అంటారు. మీరు పాల పండ్లు, పరికి పండ్లు, అల్లనేరేడి ఫలములు, జాంబో నేరేడి ఫలములు, సీతాఫలములు, శ్రీరామ ఫలములు, దుంపగడ్డలు, పల్లేరుగడ్డలు, బోడ్డమగడ్డ, నల్లసన్నగడ్డలు, తెల్లసన్న గడ్డలు భోజనముగా తినుకుంటు కాలము గడపండి. మీకు పాలు తాగడానికి అడవి గోవులను పుట్టిస్తున్నా, మీ తల్లినైన నేను లక్ష్మీదేవిని, తండ్రి విష్ణుమూర్తి' అని తెలుపుతుంది. 'నాయనా పెద్దవాడా నీవు పద్మంలో పుట్టిన వాడవు కనుక +పద్మనాయకుడవు. రెండవవాడు భీముని పరాక్రమశాలి కనుక భీమానాయకుడు. మూడవ వాడు రాముని వంటి సద్గుణ లక్షణాలు ఉన్నటువంటి వాడు గనుక రామానాయకుడు, ప్రపంచానికి సూర్యచంద్రుల లాగా నాలుగవ వాడు +సూర్యనాయకుడు, ఐదవ వాడు చంద్ర నాయకుడు అని చెపుతుంది. + +పద్మనాయకులు అడవిలో తిరిగి తిరిగి పాలపండ్లు, పనసపండ్లు, అల్లనేరేడి ఫలములు తీసుకొచ్చి లక్ష్మీదేవికి ఇస్తారు. ముప్పది కోట్ల దేవతలు, అష్టదిక్పాలకులు, పద్నాలుగు వేల గంధర్వులు, బ్రహ్మ విష్ణు మహేశ్వర దేవతలు అందరికి ఆరగింపు చేయాలని, ఐదు తామరాకులలో దేవతలందరికి పెట్టి సమస్కరించి తనకూ పూజలు చేయమంటుంది లక్ష్మీ. పద్మనాయకులు ఆ విధంగా లక్ష్మీదేవికి ఆరగింపు చేసి తాము కూడా భోంచేస్తారు. పద్మనాయకులు అడవిలో ఐదు పర్ణశాలలు నిర్మించుకుంటారు. పర్ణశాలలు నిర్మించుకున్న తరువాత పండ్లు పాలు భోంచేస్తే మా కడుపు నిందుతుందా తల్లీ, మాకు భోజనం కావాలి అని అడుగుతారు. అప్పుడు లక్ష్మీదేవి నా మాయతో గండ్రగొడ్డలి పుట్టిస్తున్నా, పండ్రెండు గుట్టల సందునా మీరు పోళ్లు కొట్టండి అంటూ చేతికి గొడ్డలి ఇస్తుంది. పద్మనాయకులు ఆ గొడ్డలితో \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0107.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0107.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e2c58e11d06eafe4e6f00ca0895539f1b29b1338 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0107.txt" @@ -0,0 +1,10 @@ +వస్తారు. లక్ష్మీదేవి 'ఒరే నాయనలారా.. ఇప్పటి నుండి మీరు అడవుల యందు కాయగడ్డలు తిని, పద్మనాయకులు కోయ, గోండు అనేటువంటి పన్నెండు జాతులు గలవాండ్లయి అరణ్యాల యందు బతకండి అని చెప్తుంది. ఐదుగురికి పసుపు అద్దిన ధోతులు, అంగీలు, చీరలు, రవికలు తొడిగి పెండ్లి చేసి అక్షింతలు చల్లుతుంది. బ్రహ్మ విష్ణు సురా ముప్పది మూడు కోట్ల దేవతలు, అష్టదిక్పాలకులు, పద్నాలుగు వేల గంధర్వులు గగన మార్గం నుంచి అక్షింతలు చల్లుతారు. + +'మీరు మధువు తాగకూడదు, మాంసము తినకూడదు, ఆడవాళ్లు అడవికి పోయి పండ్లు ఫలములు తీసుకురావలె, పారటాకుల మీద పడుకుండవలె, ఉదయమే గంగలో ఏడుసార్లు స్నానం చేసి పూలు ఫలములతో పూజ చేయాలి. +పరమ భక్తులని పేరు వస్తుంది. పెద్దవాడైన పద్మనాయకుడు తనకు పూజ చెయ్యాలని, రెండవ వాడైన భీమానాయకుడిని పువ్వులు తీసుకురావాలని, మూడవ రామానాయకుడిని అడవి గోవుల పాలు తీసుకురావాలని, నాల్గవ సూర్యనాయకుడిని +అడవిలో ఉన్న పత్రములు తీసుకురావాలని, చిన్నవాడైన చంద్రానాయకున్ని పాలపండ్లు, పనస పండ్లు పట్టుకు రావాలని చెప్పి వెళ్లమంటుంది. ఆ విధంగా లక్ష్మీదేవిని కులదైవంగా పూజిస్తూ పది సంవత్సరములు గడిచిపోతాయి. + +పద్మనాయకుల భార్యలు గర్భవతులవుతారు. పిల్లలు జన్మిస్తారు. శ్రీసాంబశివుని పట్నము ఎటు చూసినా ఆరు ఆమడల దూరము విస్తరించి మిద్దెలు, మేడలతో పట్టణముగా అభివృద్ధి చెందుతుంది. ఈ విషయం తెలిసి పాండురాజు, +'యాభై ఆరు రాజ్యాల నుంచి తనకు పన్ను వస్తున్నది కానీ సాంబవునిపట్నం నుంచి మాత్రం పన్ను రావడం లేదని మండిపడి యుద్ధానికి బయలు దేరుతాడు. సాంబవునిపట్నం పొలిమేరలో ఉన్న కుంబావతల గడ్డ వద్ద కూర్చుని రణభేరి +మోగిస్తాడు. ఈ రణభేరి చప్పుడు విని పద్మనాయకులు లక్ష్మీదేవి వద్దకు వచ్చి "మేము ఎవ్వరికి ద్రోహము చెయ్యలేదు, ఒకరికి అంటూ ఉండలేదు. ఎవరితోనూ దుర్మార్గులను అనిపించుకోలేదు. ఎవరో అకారణంగా వచ్చి మాపై యుద్ధభేరి +మోగిస్తున్నారు. వాళ్లు ఎవరో మాకు తెలియదు" అని విన్నవించుకుంటారు. అపుడు లక్ష్మీదేవి నాయనా పద్మనాయకులారా! హస్తినాపుర మహారాజు ధృతరాష్ట్రునికి యువరాజు పాండురాజు మహావీరుడు అతనితో మీకు యుద్ధం వద్దు, మీరు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0109.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0109.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2faa8778d5a008a04081117af1d5ad8c20a30069 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0109.txt" @@ -0,0 +1,10 @@ +ఏమైపోతుంది అనుకుని అడవి పందిని వేటాడి చంపి ఆ మాంసాన్ని పట్టుకుని ఇంటికి వస్తారు. భీమానాయకమ్మ కూడా 'మనం పన్నెండు సంవత్సరాలుగా మధుమాంసాలు ముట్టకుండా బతుకుతున్నాం. ఇటువంటి పనులు చేస్తే పెద్దవాళ్లకు +కోపం వస్తుంది అని వండటానికి నిరాకరిస్తుంది. అయినా కూడా వండమని చెప్తాడు. కూర వండుకుని తిన్న తర్వాత బుట్ట పట్టుకుని దేవత గుడి దగ్గరకు రాగానే, పద్మనాయుకుడు నీవు చేసిన మూర్ఖమైన పనికి నిన్ను కులం నుంచి గెంటివేస్తున్నా. రాచకోయవాడవై జీవించమని శపిస్తుంది. ఆ విధంగా భీముడు శపించబడి రాచ కోయగా జీవిస్తూ ఉంటాడు. + +మరొక రోజు రామానాయకుడు ఫలముల కోసం అడవికి వెళ్లి ఫలములు దొరకక తిరిగివస్తూ ఉడుమును చూసి చంపి ఇంటికి తెచ్చి వండుకుని తింటాడు. పద్మనాయకునికి ఈ విషయం తెలిసి కోపించి, యానాది వాడవైపో అని శపిస్తాడు. +ఆ విధంగా రామానాయకుడు యానాదివాడిగా శపించబడి యానాది జీవనం గడుపుతూ ఉంటాడు. + +సూర్యనాయకుడు కూడా లక్ష్మీదేవతకు పూజచేయడానికి పూల కోసం అడవికి వెళ్లి అక్కడ పొదల మాటునున్న కుందేలును వేటాడి చంపి కూర వండుకుని భార్యాపిల్లలతో సహా తిని పద్మనాయకుని వద్దకు రాగా పద్మనాయకుడు కోపించి సూర్యనాయకున్ని చెంచువాడిగా జీవించమని శపిస్తాడు. + +ఈ విధంగా భీమానాయకుడు రాచకోయవాడిగా, రామానాయకుడు యానాది వాడిగా వేరే ప్రాంతాలకు వెళ్లి జీవిస్తుండటంతో పద్మనాయకుడు అందరికంటే చిన్న వాడయిన చంద్రానాయకుడు మాత్రమే లక్ష్మీదేవికి పూజలు చేస్తూ జీవిస్తుంటాడు. +తమ్ముళ్లు ముగ్గురు వ్రతం చెడినవారు కావడం వలన పద్మనాయకుడు మానసికంగా మదనపడి అగ్నిగుండం ఏర్పాటు చేసుకుని అందులో 'టెర్రలు' వేస్తూ ఘోరమైన తపస్సు చేస్తూ ఉంటాడు. అపుడు అతని శరీరంలోంచి చెమటకారి అగ్నిగుండంలో పడుతుంది. ఆ చెమట బిందువుల నుంచి నిప్పుకొర్రాయి, అగ్గికొర్రాయి పట్టుకుని కొర్రాజు పుడతాడు. పద్మనాయకున్ని మీరు ఎవరని అడుగుతాడు. పద్మనాయకుడు 'నేను పరమ భక్తుడినైన పద్మనాయకున్ని, అది తప్పనివాన్ని, అబద్ధమాదనివాన్ని. అయితే నా చెమటయందున పుట్టిన వాడవు కనుక నీవు నా ఆస్తిబిడ్డవు. తప్పకుండా \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0111.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0111.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6969c5743fd72b3bb3fcd623d973e7ab46c879a1 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0111.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ +జరుగుతుంది. అప్పటి నుంచి సంవత్సరానికొకసారి కొర్రాజుల పండుగ చేసి తడి బట్టలతోని అగ్నిగుండం లోంచి నడుస్తుంటారు. + +ముగింపు + +భారతీయ చారిత్రక మూలాలుగా చెప్పే ఇతిహాసాలైన భారత, భాగవత, రామాయణ కథల్లో గిరిజనుల ప్రస్తావన అగ్రభాగాన నిలుస్తుంది. అడవులు, కొండకోనలు, నదీతీరాల వెంట ఆవాసాలు ఏర్పరచుకొని ప్రకృతిపై ఆధారపడి +జీవించే గిరిజన సాహిత్యం కూడా అరుదైనదే. తక్కువ జనసాంద్రత కలిగిన నాయకపోడు గిరిజనుల చరిత్రను మౌకిక సాహిత్యంగా చెప్పే కొర్రాజుల కుటుంబాలు రెండు, మూడు వరకే ఉన్నాయి. + +ప్రపంచీకరణ నేపథ్యమే కావచ్చు, ప్రకృతిలో వస్తున్న మార్పులే కావచ్చు. సమాజం పైన విపరీత ప్రభావాన్ని చూపుతున్నాయి. సంప్రదాయ విజ్ఞానాన్ని, పరిజ్ఞానాన్ని తరతరాలుగా అందిపుచ్చుకుంటూ వస్తున్న ఒక సాంస్కృతికధార +ఆవిరైపోయే ప్రమాదం ఉంది. + +అయినా వరంగల్లోని జానపద, గిరిజన విజ్ఞానపీఠం తనవంతు పాత్రను పోషిస్తూ మిణుకు మిణుకు అంటూ ఉన్న అరుదైన సంప్రదాయ విజ్ఞానాన్ని వివిధ మాధ్యమాల్లో భద్రపరుస్తుంది. గిరిజన సాహిత్యం, అనుష్టాన ప్రక్రియ, సమాజం +- స్వరూపం, శాస్త్ర సాంకేతిక పరిజ్ఞానం, దైనందిన జీవిత విశేషాల్ని భవిష్యత్తు తరాలకు అందించే ఏర్పాట్లను చేస్తుంది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0112.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0112.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..199b04ed55c2ee033e44cdd294c37ae056331ee4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0112.txt" @@ -0,0 +1,6 @@ +భారతదేశంలో మూలవాసులుగా పేర్కొంటున్న ఆదిమ జాతి ఈ కోయ జాతి. ఈ ఆదివాసులే మొదట భారతదేశానికి వచ్చిన ఆర్యులని 'కోయ చరిత్ర' చెపుతున్నది.. కోయ భాషకు అప్పటికే లిపి ఏర్పడలేదు. మౌఖికంగానే సాగే కోయ భాషలో ఈ పురాణం చెప్పబడుతూ వస్తున్నది. మైదాన ప్రాంతంలోని బడుగు, బలహీన వర్గాల పురాణాలాగా ఈ +పురాణం కూడా 'పటం కథ' కళారూపంలో ప్రదర్శించబడుతుంది. వృత్తి పురాణాల ప్రదర్శనలలో పటం తయారీ, పటం +కథాగానం, ఒక నూతన ఒరవడిని దిద్దింది. సంగీతం, సాహిత్యం, కళారూపం మిశ్రితమైనదే పటం కథా గానమని +చెప్పాలి. దాదాపుగా ఏడు కోట్ల జనాభాకు చేరిన కోయలకు తమదైన చరిత్ర, సంస్కృతులను పరిరక్షించుకునేందుకే ఈ +కోయ పురాణాన్ని వారు సృష్టించుకున్నారు. తెలంగాణలోఈ కోయ పురాణాన్ని చెప్పేందుకు వేల్పుల వారు, పట్టెడ, +డోలి అనే ఆశ్రిత గిరిజన తెగలున్నాయి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0114.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0114.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e9d6e8ad5bd55419db2ce50c687260737becae9c --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0114.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +కోయపటం కధ + +తెలంగాణ రాష్ట్రంలో చిత్రపటం కళారూపాలు పదిహేను వరకు కనిపిస్తాయి. ఈ చిత్రపటం కళారూపాలను చిత్రకారులైన నకాషి వారిచేత తయారు చేయిస్తారు. 1. జాంబ పురాణం 2. శివకంఠ మాల 3. పద్మనాయక పురాణం 4. నాయీ +బ్రాహ్మణ పురాణం 5. మడేలు పురాణం 6. యాదవ పురాణం 7. కుమ్మరి పురాణం 8. ముదిరాజు పురాణం 9. పద్మశాలి పురాణం 10. విశ్వ బ్రాహ్మణ పురాణం 11. గౌడ పురాణాల కోసం ఏర్పడ్డ 'చిత్రపటం' కోయపురాణం కోసం చిత్రపటం +మాదిరిగానే కూడా ఏర్పడింది. వృత్తిపురాణాలు 93 కులాలకు, మూడు తెగల కోసం నిర్మింపబడి, ప్రదర్శింపబడుతూ వస్తున్నాయి. అందులో చిత్రపటం కథాగానం వినూత్నమైనదే గాదు.. అద్భుతమైన కళారూపం కూడా. + +కోయ పురాణ కథకులు + +వివిధ కళారూపాలు ప్రదర్శించేందుకు ఆశ్రిత కులాల వారు ఉన్నప్పటికీ వేల్పులవారు, పట్టెడవారు మాత్రమే ఈ కోయ పురాణం పటం కథను గానం చేస్తుంటారు. నకాశీ వారు తయారుచేసే కోయ పటం మూడున్నర అడుగుల వెడల్పు, +36 అడుగుల పొడుగున్న ఒక సైను తెల్ల బట్టను ఎన్నుకొని దాన్ని చదును నేల మీద పరిచి ఖడి, గోందు, గంజి కలిపిన ద్రావకాన్ని వెడల్పున్న కుంచతో పూస్తారు. ఆ గుడ్డ ఆరిన తర్వాత నల్లరంగు రేఖలతో చిత్రాలను గీసి వాటి మీద నప్పే +రంగులను నింపుతారు. తెల్ల, నల్ల, పసుపు, నీలి, ఆకుపచ్చ, ఎరుపులతో పాటు..పసుపుపచ్చ రంగులో ఉండే తాళకం లాంటివి ఉపయోగిస్తారు. కోయ పురాణాన్ని అంతా బొమ్మల రూపంలో చిత్రిస్తారు. పటం తయారీని గమనిస్తే అది ఒక శాస్త్రీయ పద్ధతిలో, సంప్రదాయకంగా తయారు చేసినట్టు అనిపిస్తుంది. ఈ పటం రూపం అంతా కోయ సాంస్కృతిక చరిత్రను దిద్దడం లాంటిదిగా కనిపిస్తుంది. కథకుడు చిత్రపటం మీద బొమ్మలను పొన్ను కర్రతో చూపిస్తూ కథాగానం చేస్తాడు. ఈ గానానికి హార్మోనియం, మద్దెల, తాళాలు ఉపయోగపడతాయి. ఈ విధంగా కళాకారులు పటం కథా ప్రదర్శనకు పూనుకుంటారు. ఖమ్మం జిల్లా ములుకాలపల్లిలో తోలెం బక్కయ్య, మొగిలి వెంకటస్వామి, పాండ్రె గుండయ్య, తోలెంరాజు కళాకారులు బృందాలుగా ఏర్పడి ఈ పురాణాన్ని చెబుతూ వస్తున్నారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0115.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0115.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..69d6b0b6bdad209f2f6ed05e612c9abbd7d2b440 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0115.txt" @@ -0,0 +1,10 @@ +పారాణిక గాథ + +కోయ పురాణం కథాంశం అంతా పౌరాణికానికి చెందిందే ఉంది. వృత్తి పురాణాల్లో మొదట ఆదిపురాణం చెప్పబడినట్టే ఇందులో జగత్ సృష్టికి సంబంధించిన పౌరాణిక గాథ ఉంటుంది. జగదృష్టికి ముందు ఒక అండం ఏర్పడి ఉంది. అది పగిలి అందులోంచి ఆకాశం, భూమి మాత్రమే గాదు.. ముగ్గురు దేవుళ్లు కూడా పుట్టారు. భూమంతా నీటితో నిండి పోయింది. ఒక పెద్ద సొరకాయ ఆ నీటిలో తేలుతూ వస్తోంది. అందులోని స్త్రీని ఒక దేవుడు పెళ్లాడాడు. ఆ దేవతల జంటకు 101 మంది దేవతలు పుట్టారు. వారిలో పేరం బోయరాజు అగ్రగణ్యుడు. హంస వచ్చి భూమిని మింగి పోగా... పెరంబోయ రాజు దాన్ని చంపి లోకాన్ని రక్షించాడు. 100 మంది దేవతలు కామధేనువుని కోసి తినాలనుకున్నారు. +జాంబవంతుడు వచ్చి తన గోళ్లతో ఆవును కోసి మాంసాన్ని చెట్టు తొర్రలో పెడితే.. ఒకడు వచ్చి దాన్ని తింటాడు. వాన్ని జాంబవంతుడు కొయ్యోడా! అని సంబోధించాడు. ఆయనే కోయ తెగకు మూలపురుషుడయ్యాడు. ఇలాంటిదే మరో +వృత్తాంతంలో కోయ భూంకంరాజు పారటాకులు కట్టుకొని గజ్జెలు ధరించి ఒక డోలు వాయించుకుంటూ వచ్చాడు. పురాణం అతడే కోయరాజు అని తెల్పుతోంది. ఎన్ని కథలున్నా కోయజాతి మూల పురుషుడు భూంకరాజనే దాన్నే ఈ కథాంశాలు +ధ్రువపరుస్తున్నాయి. అయితే ఆయా ప్రాంతాలను బట్టి కథాంశాలలో స్వల్ప బేధాలు పొడసూపుతున్నాయి. కోయ జాతి మూలపురుషుని ఆవిర్భావానికి సంబంధించిన వేర్వేరు కథనాలున్నాయి. అందులో ప్రధానమైన ఈ పురాణంలో భూంకరాజు చరిత్ర కనిపిస్తోంది. బారకోడి మూడు గుడ్లు పొదిగితే జగత్ సృష్టి జరిగింది. మొదటి గుడ్డు పైభాగం ఆకాశం, కింది భాగం భూమి ఏర్పడుతుంది. రెండో గుద్దులో పాలు, నీల సంద్రాలు ఉద్భవించాయి. మూడో గుడ్డులోంచి కార్తీక రాజు, కళింగ రాజు, యాదవ రాజు త్రిమూర్తుల్లా పుడతారు. చంద్రవంశ రాజులు కార్తీక రాజు కోయ భూంకరాజు (కోయరాజు) వంశం వారు. + +సాహిత్యాంశాలు + +కోయలది తమకంటూ ప్రత్యేకమైన జీవనశైలి ఏర్పడినట్టే సాహిత్య, సంగీతాల్లోనూ ఓ ప్రత్యేకత కనిపిస్తోంది. కొండా కోన జీవనయానంలో సంగీత \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0118.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0118.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7b9f4da004795a93124c7744afd4b44149790757 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0118.txt" @@ -0,0 +1,3 @@ +తెలంగాణ జానపద కళారూపాల్లో ఆశ్రిత కళారూపాలు, ఆశ్రితేతర కళారూపాలని రెండు రకాలుగా చెప్పవచ్చు. ఇందులో ఆశ్రిత కళారూపాలనేవికేవలం ఒక కులాన్ని మాత్రమే ఆశ్రయించి వారికి హక్కుదారులుగా వుంటూ ప్రదర్శనలిస్తూ మనుగడ సాగిస్తాయి. ఆశ్రితేతర కళారూపాలనేవి కులంతో సంబంధంలేకుండా అన్ని కులాలను ఆశ్రయిస్తూ ప్రదర్శనలిస్తాయి. 12 శతాబ్దం నాటి కంటే ముందు నుంచే ఆశ్రిత కళారూపాల ప్రస్తావన ప్రాచీన గ్రంథాల్లో ఉన్నట్టు ఆధారాలున్నాయి. అంతటి ప్రాచీనత కలిగిన ఆశ్రిత కళా రూపాల్లో భాగమైనదే పటం కథల కళారూపాలు. ఈ పటం కథల్లో అద్దపు, గౌడజెట్టి, ఏనూటి, తెర చీరలు, కొమ్ము, డక్కలి, గుర్రపు, కొర్రాజులు (తోటి), కాకి పడిగెలు, మాసయ్యలు, పూజరి, మందహెచ్చులు, పెక్కర్లు, కూనపులి పటం కథల్లాంటివి వున్నాయి. + +పద్మశాలికి చెందిన ఆశ్రిత కళారూపాల్లో ఒకటైన \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0120.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0120.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9fec0a312cd5a75b9721c49605546b72422d405e --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0120.txt" @@ -0,0 +1,9 @@ +కూనపులి కళాకారులు పద్మశాలికి సంబంధించిన మార్కండేయ పురాణాన్ని పటం ద్వారా రెండురోజులు కథాగానం చేస్తారు. వీరు చెప్పే మార్కండేయ పురాణానికి 'పద్మ పురాణం' 'భావనా ఋషి పురాణం' అనే పేర్లు కూడా ఉన్నాయి. కూనపులి వారే ఎందుకు పద్మశాలీలకు మార్కండేయ పురాణం చెపుతారనడానికి కారణంగా ఒక మౌఖిక కథను కళాకారులు చెపుతారు. + +కూనపులి పుట్టుక కథలో మార్కండేయుని కుమారుడు భావనాఋషి దేవ కార్యం నిమిత్తం శ్రీమహావిష్ణువు నాభి నుంచి పద్మ తంతువులను గ్రహించి వస్త్రాలు నిర్మిస్తాడు. దేవతలందరికీ వస్త్రాలు సమర్పిస్తూ శివునికి సమర్పించబోగా ఇది ఎంగిలి వస్త్రమని, నాకు పులిచర్మం కావాలని కోరుతాడు. అందుకోసం భావనాఋషి పులుల కోసం వెతుకుతుండగా నారద మహాముని ఎదురయ్యి పులులన్నీ సూర్యుని బిడ్డ భద్రావతి ఆధీనంలో ఉన్నాయని చెప్పి పంపిస్తాడు. భావనాఋషి భద్రావతిని కలిసి తాను వచ్చిన దేవకార్యం వివరించగా... ఆమె తనని పెళ్లి చేసుకోవాలని కోరుతుంది. భావనాఋషి అందుకు సమ్మతించి ఆమె ఆధీనంలో ఉన్న పులులన్నింటిని తీసుకొని ఒక వడిగల పులి మీద ఎక్కి బయలుదేరుతాడు. + +లోకకల్యాణార్ధం నారదుడు ఈ విషయం గమనించి కాలు వాసురుడు అనే రాక్షసుని వద్దకు వెళ్లి పులులు నీకు పెద్దమ్మ వరుస కదా! ఆ పులులన్నీ ఇప్పుడు భావనాఋషి ఆధీనంలోకి వెళ్లాయని చెప్పి రెచ్చగొడతాడు. ఆ విషయం విన్న +కాలువాసురుడు కోపగించి భావనా ఋషిని అడ్డగించి యుద్ధానికి దిగుతాదు. ఇద్దరి మధ్య యుద్ధం ఏడురోజులు ఏడురాత్రులు భీకరంగా జరుగుతుంది. ఆ సమయంలో భావనాఋషి అలిసిపోగా అతని శరీరం నుంచి విపరీతమైన చెమట వస్తుంది. 'శంకరా పాపభయంకరా.. నీ కరుణా కటాక్షంతో నా చెమట నుండి వరప్రసాది జన్మించి నాకు సహాయం చేయాలని, ఆ చెమటను బండపై వేయగా వరప్రసాది జన్మిస్తాడు. + +అలానే యుద్ధంలో భావనాఋషికి సహాయంగా నిలుస్తాడు. ఇందులో భాగంగా ఋషి తన దగ్గర నిండు గర్భంతో ఉన్న పులిని యుద్ధంలో చనిపోకుండా ఉండేందుకు గాను 'కూన'గా చేసిన పులిని రక్షించినవాడు కాబట్టి కూనపులి అనే +పేరు వచ్చిందంటారు. అంతేకాక.. కూనపులి వారు భావనాఋషిని రక్షించడం \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0121.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0121.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..378a7789de9ec5f67110599d8c82b94682a8c2a3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0121.txt" @@ -0,0 +1,7 @@ +కోసం కాళికాదేవిని యుద్ధరంగానికి రప్పించి.. రాక్షసుల రక్తం భూమి మీద పడకుండా ఆమెతో తాగించి రాక్షసులకు పుట్టుక లేకుండా చేస్తాడు. + +వీరు యుద్ధంలో సమయానికి పుట్టి సహాయం చేసినవారు కాబట్టి 'సమయంలు' అని, కథ చెప్పేటప్పుడు దేవతల విగ్రహాలు మోస్తారు కాబట్టి పడిగె రాజులని మరియు పులి జెండా వారని పిలుస్తారు. యుద్ధంలో కాలువాసురున్ని +సంహరించిన తర్వాత కూనపులి నాకు భృతి ఎట్లా? అని ప్రశ్నించగా... సురముప్పది మూడు కోట్ల దేవతలు, మునులు ముందర మాట ఇస్తున్నా! నాకు నూట ఒక్క సంతానమై, నీవు నా వంశానికి అర్తిబిడ్డ ఆడబిడ్డతో సమానమని, నాయొక్క +వంశాన్ని కీర్తిస్తూ జీవించాలని, అందుకు ప్రతిఫలంగా పద్మశాలీలు నీ వీపు చూసి బుట్టలిస్తారని, కడుపుచూసి అన్నం పెడతారని ఒప్పందం చేసుకుంటాడు. ఆ ప్రకారంగా కూనపులి వారు మార్కండేయ పురాణాన్ని కథాగానం చేస్తూ వస్తున్నారు. + +కూనపులివారు చెప్పే మార్కండేయ పురాణం సృష్టి పుట్టుకతో మొదలుపెడతారు. ఆ తర్వాత బ్రహ్మకు నవబ్రహ్మలు జన్మించడం, ఆ నవ బ్రహ్మలో ఒకరైన భృగుమహర్షి కుమారుడు మృకుండ మహర్షి, అతని భార్య మరుధ్వతి సంతానం లేని కారణంగా శివుని గురించి తపస్సు చేయగా... సంతానం లేకపోవడానికి గల కారణాన్ని చెప్పి అల్పాయుష్కుడైన మార్కండేయున్ని సంతానంగా వరం ప్రసాదిస్తాడు. మార్కండేయుడు సకల విద్యలు నేర్చుకుని ఆకాశవాణి ద్వారా తన ఆయుష్షు గురించి తెలుసుకుంటాడు. ఆ తర్వాత చిరాయువు కోసం మార్కండేయుడు తల్లిదండ్రుల అనుమతితో శివుని గురించి తపస్సు చేసి చిరంజీవిగా వరం పొందుతాడు. అయితే ఇదే తరుణంలో దేవతలు, మునీశ్వరులు వస్త్రాల లేక తమ దీనస్థితిని విష్ణుమూర్తికి మొరపెట్టుకోగా.. త్వరలోనే కారణజన్ముడు పుడతాడని, అతనే మీ దీనస్థితిని తొలగిస్తాడని అభయమిచ్చి పంపుతాడు. మార్కండేయుడు లోకకల్యాణార్ధం తన ఆయుష్షంత ఆయుష్షు కలిగిన దూమ్రావతిని పెళ్లి చేసుకొని పుత్రాకామేష్టి యాగం చేయగా.. భావనాఋషి, పంచమాఋషి జన్మిస్తారు. వీరు పెరిగి పెద్దవారై ఏ పనిచేయాలని తండ్రిని అడుగగా.. మార్కండేయుడు భావనాఋషిని వెంటబెట్టుకుని పరమశివుని వద్దకే వెళ్లి అక్కడి నుంచి శివుడు భావనాఋషిని శ్రీ మహావిష్ణువు దగ్గరకు తీసుకెళ్తాడు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0126.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0126.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..77caebb0dc48f23cc790abae0d758f94e528ce49 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0126.txt" @@ -0,0 +1,6 @@ +మందెచ్చుల వారు యాదవకులం వారికి ఆశ్రితులు. యాదవుల ఇంట ఉన్న గొర్లు, మేకల మందలు హెచ్చుకావాలని కథలు చెప్పి గావు పట్టి, ఐలి చల్లె వారినే మందహెచ్చులు లేక మందెచ్చుల వాళ్ళు అని అంటారు. వీరు చెప్పే కథలను మందెచ్చుల కథలు అంటారు. + +వీరు బుడిగె జంగాలలోని ఒక వర్గానికి చెందినవారు. తెలంగాణలో వరంగల్, కరీంనగర్, నల్లగొండ, మహబూబ్ నగర్ +జిల్లాలో మందెచ్చుల వారు అధికంగా నివసిస్తున్నారు. వీరిని ప్రాంతాన్ని బట్టి వివిధ రకాల పేర్లతో పిలుస్తున్నారు. + +వరంగల్ జిల్లాలో మందెచ్చుల వారని, నల్లగొండ జిల్లాలో పొదపొత్రపు వాళ్ళని, పొగడుపోల్లు అని పోడారులు, బొమ్మలాటల వాళ్లు అనే పేర్లతో పిలుస్తున్నారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0128.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0128.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a087fbfc29729d8c084fb1ce80b0f82871a16d9a --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0128.txt" @@ -0,0 +1,15 @@ +సాధారణంగా మందెచ్చుల వాళ్లు కథాగానం రూపంలో ప్రదర్శనలిస్తారు. కాని ఇటీవల కొన్ని బృందాలు తమ ప్రదర్శనలో మార్పులు చేసి, ప్రేక్షకుల అభిరుచి కనుగుణంగా పటం ఆధారంగా ప్రదర్శనలిస్తున్నారు. నకాశి వారితో పటంను +తయారు చేయించి తమ ధాతృకుల పెద్దలను ఆకట్టుకుంటున్నారు. + +మందెచ్చుల వారికి మూలపురుషుడు వలగొల్ల జగ్గయ్య అని, ఇతను పూర్వం యాదవుల యొక్క మందల వద్దకు వెళ్ళి గొర్రెను గావు పట్టించి, మంద మీద, చేను మీద, చెలక మీద బలిచల్లి కథలు చెప్పేవాడని, దానివల్ల గొల్లవారి మందలు +బాగా పెరిగాయని, ఇలా మంద హెచ్చు కావడానికి కారకుడు అయిన ఆలగొల్ల జగ్గయ్య సంతతికి చెందినవారే మందెచ్చుల వారయ్యారని చెపుతారు. + +మరొక కులోత్పత్తి గాథలో... + +ఒక గ్రామంలో ఒక గొర్రెల మంద ఉండేది. అదే గ్రామంలో ఊరు ముందుండే గుడిసెలో నివసించే శారదాకాండ్ర స్త్రీకి, గొర్రెమంద యజమానికి రహస్యంగా సంబంధం ఏర్పడింది. ఆమె గర్భం దాల్చింది. ఆమెను తమ కులం వాళ్ళు వెలివేయడంతో మంద వద్దనే తొమ్మిది నెలలు గడిచి ఒక పిల్లాడికి జన్మనిచ్చింది. + +గొర్ల మంద యజమానికి ఆమెకు పొడలున్న ఒక మేకపోతును ఇచ్చాడు. ఆ పిల్లవాడు మంద వద్దనే రొచ్చులో పెరిగి పెద్దవాడయ్యాడు. మందెచ్చలో పెరిగాడు కాబట్టి అతనిని మందెచ్చుల వాడని, పొడలున్న పోతును పెంచడం వల్ల పొదపోతుల వాడు అయ్యాడని వీరి సంతతి ఇలా మారిపోయిందనేది వీరి నమ్మకం. ఇలా ప్రాంతాన్ని బట్టి కులోత్పత్తి గాధలుంటాయి. + +మందెచ్చుల వాళ్ళు గొల్లలకు, యాదవులకు మాత్రమే కథలు చెప్పి వారి నుంచి పుచ్చుకునే సంభావననే 'త్యాగం' అంటారు. దీనికే 'కట్టడి' అనిపేరు. కట్టడి ఉన్న గ్రామాలకు సంవత్సరానికి ఒకసారి లేదా రెండు సంవత్సరాలకు ఒకసారి శ్రావణ మాసం నుంచి ఎండాకాలం వరకు వెళ్లి కథలు చెబుతారు. + +కట్టడిని తెలిపే విధంగా తరతరాల నుంచి వస్తున్న రాగిసన్నతి (రాగిశాసనం)ని వీరు ఆయా గ్రామాలకు వెళ్ళినపుడు వెంట తీసుకువెళ్తారు. ఆ గ్రామంలో గొల్ల \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0129.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0129.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1f867d01907170baf6aaaf8aab7a6265e8d138f2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0129.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +కులపెద్ద ఏర్పాటు చేయించిన ఇంట్లో ఉంటారు. మందెచ్చులవారు తెచ్చుకున్న బొమ్మలు ఉన్న బుట్టలను దించుకుంటారు. గ్రామానికి వచ్చిన విషయాన్ని 'నపీర' అనే వాద్యాన్ని ఊదుతూ యాదవులందరికీ తెలియపరుస్తారు. + +మరుసటి రోజున కులపెద్ద అంగీకారం మేరకు యాదవులు కోరుకున్న కథను చెపుతారు. దీనినే 'కులకథ' అంటారు. ఈ కథను మూడురోజుల పాటు చెబుతారు. ఈ కథ తర్వాత 'బలిచల్లి' 'పొలికథ'ను చెబుతారు. తరువాత రాజు +బొమ్మలతో కథలు చెపుతారు. + +మందెచ్చుల వారు కథ చెప్పినందుకు ఎనిమిది మంది కళాకారులు ఒక బృందంగా ఉంటారు. అందులో ప్రధాన కథకుడు, ఇద్దరు సహాయ కథకులు, వాద్య సహకారం ఇద్దరు, వంతలు ఇద్దరు చొప్పున ఉంటారు. + +వీరు ప్రదర్శనలో ఉపయోగించే వాద్యాలు 'డోలు' ప్రధానమైనది. దీనినే 'రడవీర' అని కూడా అంటారు. మరొక వాద్యం పేరు 'నపీర'. దీనిని ఊదుతూ కథ చెబుతారు. జగ్గు, హార్మోనియం, పెద్దతాళాలు, చిన్నతాళాలు వంటి వాద్యాలను +ఉపయోగిస్తారు. కథకుడు, సహకథకులు కాళ్లకు గజ్జెలు కట్టుకుంటారు. కాళ్ల అడుగులతోనే గజ్జెల శబ్దం కథకు ఇంపునిస్తుంది. + +కథలు చెప్పడానికి ప్రత్యేకమైన రంగస్థలం అంటూ ఉండదు. పటం ప్రదర్శన ఐతే పటం వ్రేలాడదీయడానికి అనువుగా స్టేజి ఏర్పాటు చేసుకుంటారు. కథాగాన ప్రదర్శన అయితే నేల మీదనే చాప వేసుకొని రాత్రి సమయాల్లో అయితే కుల పెద్ద ఇంటిముందు, పగలైతే చెట్ల కింద గొల్లవాళ్ళు నివసించే వీధులలోనే ప్రదర్శనలు ఉంటాయి. + +వీరికి ప్రత్యేకమైన వేషధారణ అంటూ ఉండదు. ప్రధాన కథకుడు తెల్లధోతి, తెల్ల అంగి ధరించి మెదలో వెండి గొలుసులు, చేతికి వెండి పోంచి చిట్రేగు కర్రకు తొడిగిస్తారు. దీనినే అనుసుల కట్టె అంటారు. ఈ కట్టెను చేత్తో పట్టుకుని, మరోచేత్తో రుమాలు పట్టుకుంటాడు. కథలో స్త్రీ పాత్ర ఉంటే మగవారే స్త్రీ పాత్ర ధరిస్తారు. + +మందెచ్చుల వారు చెప్పే కథల్లో ముఖ్యంగా - + +పెద్దిరాజు కథ, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0131.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0131.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2fbe9e84ffeba3ff1df12509d9e563b5dc815060 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0131.txt" @@ -0,0 +1,14 @@ +'శరణు శరణు మాకన్న తల్లీ శాంభవి రాణి, +శాంభవి రాణి శరణు జూడు మా కన్నతల్లీ గంగాభవానీ, +దేవిభవాని' + +అంటూ గంగను శరణువేడి, తర్వాత ఆది గణపతిని తలుస్తారు. + +మందెచ్చుల వారు చెప్పే కథల్లో కథావస్తువు యాదవుల ఘన చరిత్రకు సంబంధించినదే ఉంటుంది. యాదవులు గోవుల కోసం చేసిన యుద్ధాలు, చరిత్రకు సంబంధించిన ఇతివృత్తాలు గల కథలు చెపుతారు. + +మందెచ్చుల వారు కులకథ చెప్పిన తరువాత యాదవులు తమ మంద వద్ద గొర్రెను గావుపట్టించి మందల మీద ఐలి చల్లించుకుంటారు. ఇలా అయితే తమ మందలు హెచ్చు అవుతాయనేది వీరి నమ్మకం. పొలి కథగా కాటమరాజు కథ +లేదా గంగాదేవి కథ చెపుతారు. + +కథలు పూర్తిగా అయిన తర్వాత ఆది లేదా గురువారాల్లో గొర్ల మంద వద్ద మందెచ్చు నాయకుడు గొర్రె మెడను పండ్లతో కొరుకుతూ గావుపడతాడు. మంద చుట్టూ తిరుగుతూ.. ఆ రక్తాన్ని గడుక, పసుపు మొదలైన వాటితో కలిపి బలొ.. బలి అంటూ గొర్ల మంద మీద, యాదవుల ఇండ్ల మీద, చెలకల్లా చల్లుతారు. ఈ కార్యక్రమం రాత్రి నుంచి తెల్లవారే సరికి పూర్తిచేస్తారు. గావుపట్టి బలి చల్లినందుకు గొర్రెను లేదా మేకను మందెచ్చుల వారికి కట్నంగా ఇస్తారు. + +యాదవుల ఇంట్లో పురుడు ఐతే పురుడుకట్నం పెరిగితే పెండ్లికట్నం చస్తే చావు కట్నాన్ని మందెచ్చుల వారు హక్కుగా పొందుతారు. వీరు కట్టడి సమయంలోనే కాకుండా యాదవుల ఇంట్లో మరణించిన వారి పేరుమీద కూడా ఈ కథలు చెప్పిస్తారు. ఇంటి పెద్ద అంగీకారంతో బుట్టబొమ్మల ప్రదర్శన ఇచ్చి చనిపోయన వారిని స్తుతిస్తారు. చనిపోయినవారు ధరించిన వెండి ఆభరణాలను దానంగా ఇస్తారు. కథకు అనుగుణంగా బొమ్మలు చూపిస్తూ దానికి సంబంధించిన సంక్షిప్త కథను చెపుతారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0132.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0132.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..298a93445e705dfdb3b8eaf5750da7677fab2629 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0132.txt" @@ -0,0 +1,10 @@ +ఈ బొమ్మల్లో కాటమరాజు, పెద్దిరాజు, పోలురాజు, గంగురాజు, పెద్దమదేవి, ఎర్రన్న, బత్తిరన్న, పావ్య, కౌంరవ్వ, పెద్దపులి, చిరుతగండు, కుక్క, తోడేలు, గంగాదేవి మొదలైన అనేక పాత్రలు గల బొమ్మలు నూట యాభై వరకు ఉంటాయి. బొమ్మల ప్రదర్శనలో చివరిన గంగాదేవి బొమ్మ తీసేటప్పుడు యాదవ కులస్త్రీ ఇంటిపెద్ద బోనం వండి తీసుకొని వస్తుంది. గంగాదేవికి బొట్టుపెట్టి హారతి వెలిగించి కొబ్బరికాయ కొడుతుంది. ప్రేక్షకులకు పసుపు బొట్టు పెట్టి అందరూ గంగాదేవి మీద అక్షింతలు వేసి దండం పెట్టుకుంటారు. + +తర్వాత మందెచ్చు నాయకుడు గంగాదేవిని ఇంట్లోకి తీసుకునిపోయి మంగళం పాడి త్యాగంగా వడ్లు, జొన్నలు, యాదవులు ఒప్పుకున్న ప్రకారం గొర్రె, గంగాదేవికి చీర, రవికె, చనిపోయిన యాదవుడు తిన్న గిన్నె, చెంబు, దుస్తులు, బోల్కడియం, దండకడియం, కొనకు పోగు లాంటివి తీసుకుంటారు. కథ ముగింపులో మంగళహారతి పాడి ప్రేక్షకుల నుంచి కట్నాలు తీసుకుంటారు. + +వీరు చెప్పే కథల్లో శోక, కరుణ, వీర, భయానక రస ప్రధానమైనవే ఎక్కువగా ఉంటాయి. ఈ కళాకారులు కథను చాలా నిదానంగా రాగం తీస్తూ ప్రేక్షకులకు అర్ధమగు భాషలో చెపుతారు. కథ మధ్యలో సామెతలు, పొడుపు కథలు, హాస్య +కథలు చెపుతూ.. ప్రేక్షకులకు సందేశాన్ని, సంతోషాన్ని అందిస్తారు. కథ చెబుతున్నప్పుడు ఆయా సన్నివేశాలను బట్టి ప్రేక్షకులు ఒసుగులు (కట్నాలు) చనిపోయిన వారి పేర్ల మీదుగా చదివిస్తారు. + +కథ గాన రూపంలోనూ, వచన రూపంలోనూ ఉంటుంది. సహజ శైలిలో పాడేందుకు వీలుగా ఉంటుంది. కథలో పునరావృత్తులు, వర్ణనలు, వారాను వర్తనాలు అధికంగా వస్తాయి. సరళ ఛందస్సు కలిగి ఉంటుంది. కథకులు అశువుగా కథలు చెప్పడం, సందర్భానుసారంగా హాస్యగాడు ప్రాంతీయ కథలు, పిట్టకథలు చెప్పి ప్రేక్షకుల దృష్టి మరల్చకుండా చేస్తాడు. కథలో నీతిభావం, భక్తిభావంతో పాటు.. ప్రేక్షకులకు సందేశాన్ని అందిస్తుంది. + +మందెచ్చుల వారి బొమ్మలను వెదురు బుట్టలలో చాలా జాగ్రత్తగా మరియు పవిత్రంగా భద్రపరుచుకుంటారు. ఈ బొమ్మలను 'నకాశి' అనే కులం వారు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0136.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0136.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e23c09230879e9e5566a67976a60bfdffb2868fc --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0136.txt" @@ -0,0 +1,9 @@ +కళారూపాలుగా పిలుస్తున్నారు. వీరంతా తరతరాలుగా సంప్రదాయంగా, మౌఖికంగా సంక్రమించిన విద్యనే దాతృకులం దగ్గర ప్రదర్శిస్తూ వారివారి హక్కులను కాపాడుకుంటున్నారు. + +ఆశ్రిత కులాలు లేదా కళారూపాలు తెలంగాణ రాష్ట్రంలో 52కు పైగా ఉన్నాయి. ఇందులో వినూత్నమైన ప్రక్రియకు సంబంధించిన కళారూపాల్లో పటం కథలను ప్రముఖంగా చెప్పవచ్చు. ఇవి కేవలం తెలంగాణ ప్రాంతంలోనే కనిపించడం +ప్రత్యేకంగా చెప్పవచ్చు. మాదిగ కులకథ అయిన జాంబ పురాణాన్ని డక్కలివారు, మాలల మూలకథ బేతాళ పురాణాన్ని గుర్రపువారు, చాకలి కుల కథ అయిన మడేలు పురాణాన్ని మాసయ్యలు, పద్మశాలీల కుల కథ మార్కండేయ పురాణాన్ని +కూనపులివారు, యాదవుల కుల కథ కాటమరాజు కథలను తెరచీరలవారు, గౌదుల కుల కథ గౌడ పురాణాన్ని గౌడజెట్టీలు పటాలను చూపెడుతూ గానం చేస్తుంటారు. ఈ కులపురాణ కథా చిత్రాలను పొడవైన వస్త్రాలపైన చిత్రించి కథను ప్రదర్శిస్తారు. వీటినే పటం అంటారు. + +ఈనాడు మారుమూల గ్రామాల్లో బతుకుతున్న పటం కథకు అతి ప్రాచీనమైన చరిత్ర ఉంది. వైదిక వాంజ్ఞయంలోనే యమపటాల' ప్రస్తావన ఉంది. ఆనాడు యమపటాల ద్వారా వైదిక సంస్కృతి ప్రచారం జరుగుతుండేది. బౌద్ధ, జైన మతాలు కూడా ఈ పటాల ద్వారా తమ మతాలను ప్రచారం చేసినందువల్ల సామాన్య, పామర జనులను ఆకట్టుకున్నాయి. ఆ మతాలు క్షీణించిన తర్వాత పామరులు తమ కుల పురాణాల ప్రచారానికి పటం కథలను స్వీకరించి ఉండవచ్చు. ఈనాడు భారతదేశంలోని బీహార్, బెంగాల్, ఒరిస్సా, కర్ణాటకలో ప్రచారంలో ఉన్న పటం కథలను 'పటచిత్రాలని', మహారాష్ట్రలో 'పటా'లని, రాజస్థాన్ లో 'బాబూజీకా పట్ అని అంటారు. పట చిత్రాల ప్రదర్శనలు మన దేశంలోనే గాక.. చైనా, ఇండోనేసియా, నేపాల్, టిబెట్లో కూడా ఉన్నాయి. + +మన తెలుగు నేలలో ముఖ్యంగా తెలంగాణలో ఈ పటచిత్రాలను చిత్రించేవారు 'నకాశి' కులం వారు. చిత్రకళను కుల వృత్తిగా నమ్ముకుని బతికే వీరు చేర్యాలలో ఉన్నారు. వీరి వంశం వారు నిర్మల్, కొండపల్లి ప్రాంతంలో \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0137.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0137.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4d9e57f0a0cd02433f51f3d81fd1e8fa0a09e390 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0137.txt" @@ -0,0 +1,4 @@ +ఉన్నారంటారు. నకాశి కులం వారు పటం తయారుచేయడానికి ముందు పొడవైన తెల్లటి సైను బట్టను చదునుగా ఉన్న నేలమీద పరుస్తారు. తర్వాత ఖడి, గోండు, గంజిని కలిపిన మిశ్రమాన్ని తయారుచేసి వెడల్పయిన కుంచెతో గానీ, గుడ్డముక్కతో గానీ బట్టపైన సమంగా పూస్తారు. బట్ట మీద మిశ్రమం తడి ఆరిన తర్వాత నల్లరంగు గీతలతో డ్రాయింగ్ వేసుకొని.. వివిధ రంగులతో నింపుతారు. ఎక్కువగా నీలం, నలుపు, తెలుపు, ఆకుపచ్చ, ఎరుపు, పసుపుపచ్చ రంగులను వాడుతారు. వీరికి తాము చిత్రించే కథల గురించి ఎక్కువగా తెలియదు. పాత పటాలను చూసి 'నకలు' వేయడం లేదా కావలసిన చిత్రాలు గురించి కథకులు చెబితే చిత్రిస్తుంటారు. పటం కథకులు పటాన్ని కొన్న తర్వాత పూజచేసి వాడటం మొదలు పెడతారు. పటం వాడిన తర్వాత పాతదైతే దానిని పూజించి గంగలో వదిలేస్తారు. + +ఇటువంటి పటం కథను వృత్తిగా చేసుకొని చాకలి కులానికి ఆశ్రితులుగా ఉంటూ చాకలి కులపురాణం అయిన మడేలు పురాణాన్ని చెప్పేవారిని 'మాసయ్యలు అంటారు. మడివేలయ్య లేక మదేలయ్య అనే పేరు చాకలి కులానికి మారుపేరుగా +ఎలా నిలిచిపోయింది.. మడివేలయ్య ఎవరు..? ఎలా ఉనికిలోకి వచ్చాడు అనడానికి ఒక కథ మౌఖికంగా ప్రచారంలో ఉంది. దాని ప్రకారం నేడు మడేలు పురాణకథ శక్తిపుట్టుకతో ప్రారంభమవుతుంది. దక్షశత మహాదేవి దంపతులకు పార్వతితో పాటు పరమేశ్వరుని వరప్రభావంతో 100 మంది సంతానం కలుగుతుంది. పార్వతి తండ్రిని ధిక్కరించి తపస్సు చేసి శివుణ్ణి వివాహమాడుతుంది. ఆ కోపంతోనే దక్షప్రజాపతి తాను నిర్వహిస్తున్న యజ్ఞానికి శివపార్వతులను పిలవడు. అయినా పార్వతి ఆ యజ్ఞగుండం వద్దకు వెళుతుంది. పార్వతి అవమాన భారంతో యజ్ఞగుండంలోకి దుమికి ఆత్మాహుతి అవుతుంది. ఈ విషయం తెలిసిన శివుడు తన జట నుండి వీరభద్రుడిని ఉద్భవింపజేసి దక్షుని యజ్ఞాన్ని నాశనం చేసి రమ్మని పంపిస్తాడు. దక్షయజ్ఞాన్ని సర్వనాశనం చేసిన తర్వాత త్రిమూర్తుల వద్దకు వెళ్లి దక్షున్ని చంపి, కాల్చి, మాడ్చి, ఊడ్చి ఉస్సోమన్నాని చెప్తాడు వీరభద్రుడు. అప్పుడు త్రిమూర్తులు 'యజ్ఞాన్ని నాశనం చేయమంటే దానితో పాటు స్త్రీ హత్య, శిశుహత్య, బ్రహ్మ హత్యలు చేసి పాప పంకితుడైనావు కాబట్టి నీ నీడ మాపై పడకూడదు' అని అంటారు. నువ్వు పాలగుండంలో స్నానం చేసి మడేలయ్య అవతారం ఎత్తు అని \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0139.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0139.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0b9ca79e0946153c84de6361525812b20e844975 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0139.txt" @@ -0,0 +1,8 @@ +అందుకే మదేలయ్య రజక కులానికి మూలపురుషుడిగా చెప్పబడుతాడు. వీరభద్రాంశ సంభూతుడు. శివుని పరీక్షల నెదుర్కొని మెప్పించిన శివభక్తుడు. మాసయ్యలకు తమ కులకథను కీర్తించే హక్కును, భుక్తిని ప్రసాదించిన దయాకుడు. +శివానుగ్రహంతో బట్టలుతికే వృత్తిని గౌరవంగా స్వీకరించిన కులాభిమాని, ఇంతటి శైవభక్తుడు మడేలయ్య కథను గానం చేయడం వల్ల చాకలివారికి తమ కులవృత్తి పైనా, కులం పైనా, మూలపురుషుడైన మడేలయ్య పైనా భక్తి విశ్వాసాలు +పెరుగుతాయి. ఇటువంటి మడివేలయ్య పురాణంతో పాటు... మాసయ్యలు పటం సహాయంతో చాకలివారికి స్తంభ పురాణం, పార్వతీ కల్యాణం, దక్షయజ్ఞం వంటి శివపురాణాలకు సంబంధించిన కథలు చెబుతారు. + +కథ చెప్పే ప్రదేశంలో వెడల్పు 8 అడుగులు, పొడవు 5 అడుగులు ఉండేవిధంగా నాలుగు గుంజల పందిరి వేస్తారు. రంగస్థలం వెనుకభాగంలో తెల్లని పరదాగుడ్డ కడతారు. ముందు భాగానికి పైన కుచ్చుల పరదాతో అలంకరిస్తారు. +వెనుక తెల్ల పరదా దగ్గర మరి రెండు గుంజలు నాటి ఆ గుంజల పైన చుట్టబడి ఉన్న పటం కడతారు. కథ చెప్పేటప్పుడు ఈ పటంను పైనుండి కిందకు లాగుతూ ఉంటారు. ఈ విధంగా లాగుతున్నప్పుడు ఒక క్రమ పద్ధతిలో కథకు అనుకూలంగా దృశ్యాలు వస్తుంటాయి. అదే విధంగా కథ చెపుతున్నపుడు తప్పకుండా రాగిసన్నత్ ఉంటుంది. రాగిసన్నత్ రంగస్థలం మీద లేకుండా కథ చెప్పనివ్వరు. + +పటం దగ్గర కథ చెప్పే వ్యక్తి నిలబడి కథాగానం ప్రారంభిస్తారు. ప్రదర్శన కోసం ఐదుగురు కళాకారులు ఉపయోగ పడతారు. ప్రధాన కథకుడికి ఇరుపక్కల ఇద్దరు తాళాలు వాయిస్తూ వంత పాడతారు. మిగిలిన ఇద్దరిలో ఒకరు మద్దెల, మరొకరు హార్మోనియం వాయిస్తారు. కథకుడు చేతిలో ఉన్న బెత్తంతో పటం చూపుతూ కథను వచనంగానూ, పాటగాను రాగయుక్తంగా వివరిస్తుంటే వంతలు వాద్య సహకారం ఇస్తూ వంతపాడుతూ కథ కొనసాగడంలో సహాయపడు తుంటారు. మధ్యమధ్యలో కథకుడు ప్రేక్షకులను ఉత్తేజితులను చేయడానికి ఎగరడం, హాస్యపు మాటలు చెప్పడం చేస్తుంటారు. ప్రధాన కథకుడు చేతిలో బెత్తం, కాళ్లకు గజ్జెలు, తలపై రుమాలు, చేతికి వెండి పొంచి, చెవులకు కుండలాలు, మెడలో వెండి గొలుసులు ధరించి కథాగానం చేస్తాడు. కథ మొదలుపెట్టేముందు ఊదుబత్తీలు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0140.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0140.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..65b373b9a135a18b5b80f03fcd6683dc3ed1b88b --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0140.txt" @@ -0,0 +1,8 @@ +ముట్టించి కొబ్బరికాయ కొట్టి పటాన్ని కిందకు దించి మొదలుపెడతారు. పటం పైవైపున కడతారు కాబట్టి పైనుంచి కిందకు ఒక దృశ్యం తరువాత మరొక దృశ్యాన్ని లాగవలసి ఉంటుంది. పనుల కాలంలో ఎక్కువగా రాత్రిపూట కథ చెపుతారు. మాగి రోజుల్లో కూడా రాత్రిపూట చెపుతుంటారు. పనులు లేని తీరిక కాలంలో గ్రామాల్లో సంచార జీవనం కొనసాగిస్తూ కథలు చెపుతుంటారు. పూర్వం గుర్రాలు ఉన్నపుడు వాటి మీద సామాన్లు వేసుకొని వెళ్లేవారట. చాకలివారి ఇంటిపట్టునే వీళ్లు కూడా చూరు కింద ఆశ్రయం పొందుతారు. ఆ గ్రామాల్లో ఉన్నన్ని రోజులూ మాసయ్యలను పోషించవలసిన బాధ్యత ఆ చాకలి కులస్తులదే. + +మాసయ్యల దగ్గర పూర్వం రాజులు ఇచ్చిన రాగిసన్నత్' ఉంటుంది. రాజులు లేక పాలకులు తమ ఇలాభాలోని గ్రామాలలోన వివిధ కులాలను ఆశ్రయించడానికి వచ్చిన ఉపకులాల వారికి ఉన్న హక్కును తెలియజేస్తూ రాసి ఇచ్చిన రాగి శాసనాన్ని సన్నత్ అంటారు. గ్రామంలోకి ప్రవేశించిన వెంటనే చాకలి కులపెద్దను కలిసి ఈ రాగిసన్నత్ అతనికి చూపించి త్యాగం ఖరారు చేసుకుంటారు. తర్వాత కులపెద్దలు ఒక చాపలో ఉత్తరం లేదా తూర్పు వైపు ముఖం ఉండే విధంగా కూర్చొని రాగిసన్నత్ పైన కుడిచేయి ఉంచగా మాసయ్య వారికి బొట్టుపెట్టి దీవనార్తి పెడతారు. ఈ విధంగా అందరు కులపెద్దలకు చేస్తాడు మాసయ్య. 'త్యాగం' అంటే మాసయ్యకు హక్కు కింద చాకలివారు ఇచ్చే డబ్బు లేదా ధాన్యం అని అర్థం. + +కథ మొదలుపెట్టే ముందు స్నానం చేసి శుచిగా రంగస్థలం వద్దకు వచ్చి ఊదుబత్తీలు ముట్టించి కొబ్బరికాయ కొట్టి ప్రేక్షకులకు కుంకుమ బొట్లు పెట్టి ఓంకార్ విరాట్తో కథ ప్రారంభిస్తారు. ఓంకార్ విరాట్ సృష్టికర్త, భూమి, ఆకాశం, +చిమ్మచీకట్లో ఉన్నపుడు ఓంకార్ విరాట్ మిణుగురు పురుగుగా అవతరిస్తాడు. ఈయనకు ఎడమ వైపుగా ఆది మహాశక్తి వెయ్యి హస్తాలతో, వెయ్యి ఆయుధాలతో నిలబడి ఉండగా.. కుడివైపున ఆది బసవేశ్వరుడు ఉంటాడు. ఈ విధంగా +ప్రారంభమైన శివపురాణానికి సంబంధించిన కథలు ఒక క్రమపద్ధతిలో చెప్పబడుతుంటాయి. వీరి కథలు వినడానికి చాకలివారే కాదు.. అన్ని కులాలవారు వీలును బట్టి వస్తుంటారు. కథ చెప్పడం పూర్తయిన తర్వాత మంగళహారతిలో +ప్రేక్షకులు డబ్బులు వేసి మాసయ్యల వద్ద దీవెన పొందుతారు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0143.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0143.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5df43b7eccb37b57361071337c3fc0dca360f72f --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0143.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +కుమ్మరి జాతిమూల పురుషుని చరిత్రను వివరించేది 'కుమ్మరి పురాణం'. శాలివాహన శకం ప్రారంభం కుమ్మరి సామాజిక వర్గంలో పుట్టిన మైసూరురాజువల్ల ఏర్పడింది. + +వృత్తి పురాణాల్లో కుమ్మరి పురాణానికి ఎనలేని గౌరవం ఉంది. శాలివాహన శకారంభం కూడ కుమ్మరి జాతి విజయానికి సంకేతంగా నిలిచింది. క్రీ.శ. 78లో ఉజ్జయిని రాజు విక్రమాదిత్యుని ఓడించిన ఘనచరిత్ర శాలివాహనులకే దక్కింది. + +అపూర్వమైన కుండను సృష్టించిన వృత్తి చరిత్రతోపాటు చారిత్రక పురుషుడు శాలివాహనుడికి సంబంధించిన చరిత్ర, సంస్కృతులను ఈ కుమ్మరి పురాణం వివరిస్తోంది. + +ఈ కుమ్మరి పురాణం కథాగానం “పెక్కరులు” అనే ఆశ్రిత కులాలవారు చేస్తున్నారు. ఈ పురాణానికి చిత్రపటం మాధ్యమంగా ఉపయోగించుకుంటారు. +తబల, +హార్మోనియం, +తాళాల +సహకారంతో యక్షగాన సాహిత్యరూపకంలో కథాగానం చేయడం విశేషం. + +బుర్రకథ లాంటి వివిధ సాహితీ ప్రక్రియల్లో కూడా ఈ కుమ్మరి పురాణం చెప్పబడుతూ వస్తోంది. + +కుమ్మరి వాళ్ల ఆవిర్భావం + +ఆదిశక్తి పురాణగాథలో ఆమె దహనం అయిన తరువాత ఆ చితాభస్మం నుంచి సరస్వతి, లక్ష్మి, పార్వతులకు బ్రహ్మ, విష్ణు మహేశ్వరులతో జరగబోయే వివాహానికి “బరోని” కుండలు అవసరమైనాయి. ప్రతిభగల పౌలస్త్యబ్రహ్మని ఏరోని +కుండలను చెయ్యమని దేవతలు నియమించారు. ఆయన కొడుకే గుండ్యబ్రహ్మ. ఆయనే శివపార్వతుల వివాహానికి బరోని (అరివెలి) కుండలను తయారుచేసి అందిస్తాడు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0144.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0144.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..25b511d9f31b2ed12ad7966b9c5f262a4e7ec859 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0144.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +ఈ పురాణ కథ బీజం పౌరాణిక సంబంధమైన శివపురాణంలో మిళితమై ఉంది. చారిత్రకంగా శాలివాహనుని విజయంతో ఈ పురాణం పరిసమాప్తం అవుతుంది. కుమ్మరిజాతి మూలపురుషునిగా ఆయనను గుర్తించడంవల్ల దీనికి శాలివాహన పురాణం అనికూడ పేరు వచ్చింది. కాలాన్ని లెక్కించే శకచరిత్ర కూడ శాలివాహన నామంతో ఆరంభం కావడం నాగరికతకు చిహ్నంగా నిలిచింది. + +పెక్టరు ఆవిర్భావం + +కాకతీయ ప్రతాపరుద్రుడు ఈ ఆశ్రిత కులాలకు పెక్కర్లు అని పేరు పెట్టాడు. జన వ్యవహారాల్లో బాగా ప్రసిద్ధిపొందిన ఒక పురాణగాథ ఈ పెక్కర్ల వృత్తి ఆవిర్భావం గురించి వివరిస్తోంది. ఓరుగల్లు పట్టణంలో పూర్వం కుమ్మరి వృత్తివాడు కుండలు చేసుకునేందుకు రేగడిమన్ను తెచ్చి రాసిగా పోసుకున్నాడు. + +తోటి కుమ్మరివాడు ఆ రాశిలో నుంచి కొంత మట్టిని దొంగిలించాడు. ఇది తెలిసి వృత్తిదారులంతా కలిసి ఆ మట్టి దొంగను పట్టుకొని వెలివేసారు. + +అయితే ఆ రోజుల్లో సమాజం నుండి వెలివేసిన వారికి ఉపాధి చూపించడం కూడా ఒక ధర్మం. తమ కులంలో నుంచి విడిపోతున్న వారికి తమ కుల మూల పురుషుని యొక్క కుమ్మరి పురాణం కథాగానం చేయమని ఆజ్ఞాపించాడు. అయితే +ఆ వెలివేసిన కులానికి ఏ పేరు పెట్టారో తెలియక కాకతీయ ప్రభువు దగ్గరికి వెళ్ళి మొరపెట్టుకుంటారు. అప్పుడు ఆయన అక్కడికి వచ్చిన పెక్క జనాలతో చర్చించాడు. పెక్కండ్రు కూడి పేరు పెట్టినందువల్లె వారికి పెక్కండ్రు అనే నామం కలిగింది. వారికి ప్రతాపరుద్రుడు మిరాశీ హక్కులను కల్పిస్తూ రాగి శాసనాల్లో రాసిచ్చాడు. + +కుమ్మరి జాతి పురాణగాథ + +ఈ పురాణకథ ప్రారంభంలో జగత్ సృష్టి గురించిన ఆదిపురాణం అంతా చెప్పబడుతుంది. భూమి, ఆకాశం, నీరు, వాయువులేని చీకటిలో ఓంకార శబ్దం పుట్టి అందులో నుంచి ఆదిశక్తి అవతరిస్తుంది. ఆమె త్రిమూర్తులకు జన్మనిస్తుంది. + +అయితే ప్రేమ పేరున తన కోరికను కాదన్నందుకు బ్రహ్మ, విష్ణువులని త్రినేత్రంతో భస్మం చేస్తుంది. శివునివంతు వచ్చేసరికి, ఆయన బాగా ఆలోచించి ఆదిశక్తి దగ్గర నుండి త్రినేత్రాన్ని కానుకగా పొంది ఆమెని భస్మం చేస్తాడు. ఆ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0145.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0145.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d191d90b2ed9ef5875dccd58506ac592ea4317fd --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0145.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +చితాభస్మం నుంచి జన్మించిన సరస్వతి, లక్ష్మి, పార్వతులను త్రిమూర్తులు వివాహం చేసుకోబోతారు. + +సనాతన సంప్రదాయం ప్రకారం పెళ్ళికి బరోని కుండలు కావలసి వస్తుంది. దాన్ని తయారు చేసే జ్ఞానం పౌలస్యబ్రహ్మకు ఉంది. ఆయనకు జన్మించిన గుండ్యబ్రహ్మ కుండపాత్రను తయారు చేసి ఇస్తాడు. ఆయన ప్రజ్ఞను మెచ్చుకొని +దేవతలంతా సూర్యవతితో పెళ్ళి చేయిస్తారు. + +ఆయన సమాజం కోసం కుమ్మరి వృత్తిని సాగిస్తాడు కాని, ఆయనకు పుత్ర సంతానం కలుగలేదు. “న పుత్రస్య గతిర్నాస్తి" అంటూ చింతిస్తుంటే, ఆయనకి శివుడు జంగమరూపంలో దర్శనమిచ్చి సంతానభాగ్యం కలిగించాడు. ఆమె దైవ స్వరూపురాలు నాగవతి. ఆమె కన్యప్రాయంలో ఉండగానే నాగేంద్రుడు కలలో కనిపించి సంతానాన్ని ప్రసాదిస్తాడు. ఆయనే కారణజన్ముడు శాలివాహనుడు. + +శాలివాహనుడు ప్రతిష్ఠానపురంలో దిన దిన వర్ధమానమవుతున్న తరుణంలో ఉజ్జయినిని ఏలుతున్న విక్రమార్కునికి అపశకునాలు ఎదురవుతాయి. తనకు శత్రువు పుట్టి పెరుగుతున్నట్టుగా కలగంటాడు. శత్రువుని వెతికి బంధించమని గూఢచారుల్ని పంపిస్తే వారు పట్టణాలన్నీ వెదుకుతూ ప్రతిష్ఠానపురం చేరుకొని శాలివాహనుణ్ణి బంధించబోయి మరణిస్తారు. + +ఈ విషయం తెలిసి విక్రమార్కుడు స్వయంగా వేల సైన్యంతో దండెత్తిరాగా శాలివాహనుడు శివుని ప్రార్థించి మాయావిభూతి వరంగా పొందాడు. అంతకుముందు తాను చేసిన మట్టి ఏనుగులు, గుర్రాలు, సైన్యం, ఆయుధాలు కుమ్మరి వాములో పెట్టి వాటిమీద మాయ విభూతి చల్లగానే అవి ప్రాణం పోసుకొని శత్రుసైన్యం మీదపడి విక్రమార్కుణ్ణి ఓడిస్తాయి. + +బందీగా చిక్కిన విక్రమార్కుడు కుమ్మరవాముని వాహనంగా చేసుకొని వచ్చావు. కాబట్టి "శాలివాహనుడివి”, మృణ్మయ ఆధారంగా సైన్యాన్ని తయారుచేసుకొని వచ్చావు గనుక ఉజ్జయిని నగరాన్ని “మహిమాసూరి"గా పాలించమని తనువు +చాలిస్తాడు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0152.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0152.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a4fc0e5eac5f11b30137e6609e9c3ef0d83047db --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0152.txt" @@ -0,0 +1,6 @@ +తపస్సు చేస్తుండగా అతని భార్యలు కుంతీదేవి, మాద్రిలు ఆ ఎండలో భర్తతో పాటు తపస్సు పట్టలేక పోతారు. "నాధా ప్రాణేశ్వరా మేము ఎక్కడన్న పోయి ఏ దేవునికన్నా పూజలు చేసి సంతానం పొందుతాం" అని భార్యలిద్దరూ పాండు రాజును అడుగుతారు. “సరే భామలారా అలాగే వెళ్ళండి", అంటాడు పాండురాజు. కుంతీదేవి, మాద్రిలు ఒక శివాలయానికి వెళ్ళి దేవాలయంలో పేరుకున్న ఏనుగ పల్లేరుకాయలు ఎత్తిపోసి శుభ్రం చేస్తారు. నీటితో శివలింగాన్ని శుద్ధిచేసి వాళ్ళు పూజలు చేస్తారు. కుంతి, మాద్రిలు ఆ విధంగా శివున్ని పూజించి నిద్రపోతారు. అప్పడు శంకరుడు +కుంతిదేవి కలలోకి వచ్చి "అమ్మా చెల్లెలా కుంతీదేవి నీవు ఇక్కడ ఎన్ని పూజలు చేసినా వ్యర్ధమే కాని ఒక్కమాట విను నీకు సంతాన భాగ్యం లేదు కాని కొంత కృషి చేస్తే నీకు సంతానం దక్కుతుంది" అని సెలవిస్తాడు. + +అయితే ఇందుకోసం చాలా కష్టపడాలి. ఏడేడు సముద్రాల అవతల యమగండ దుస్స ఉంటుంది. ఆ దుస్సలోపలికి నీవు మాద్రితో పాటు పోయి ఒక్కొక్కరూ ఏడుపిడికిళ్ళు చొప్పన దుస్స ధాన్యం అంటే పద్నాలుగు పిడికిళ్ళ దుస్స ధాన్యం తీసుకుని సేకరించి తెచ్చుకుంటే నీకు సంతానం కలుగుతుంది. దుస్సవడ్లను గోటితో వోలవాలి, మోచేతితో పోటు పెట్టాలి, అరచేతితో చెరగాలి, ఏటి అడుగున మట్టి తీసుకు వచ్చి ఆ మట్టితో చల్లగురిగిని చేసి అందులో పాశం వండి సప్తకోటి మునులకు భోజనం పెట్టాలి. అట్లయితేనే నీకు సంతానం ఇస్తానంటాడు శంకరుడు. అప్పుడు కుంతీదేవి, మాద్రి ఇద్దరు ఏడేడు సముద్రాలు దాటి వెళ్తారు. + +అక్కడ వారికి దారి కన్పించక ఈ గంగను దాటి ఎలా వెళ్లాలని బాధపడుతూ శ్రీకృష్ణున్ని ప్రార్ధిస్తారు. శ్రీకృష్ణుడు గరుడవాహనం (గరుత్మంతుడు) పంపిస్తాడు. గరుత్మంతుడు వచ్చి కుంతీదేవిని, మాద్రిదేవిని తీసుకుని వెళ్ళి యమదుస్స గడ్డి ఉన్న చోట దించుతాడు. కుంతీదేవి, మాద్రి ఇద్దరు యమదుస్సను తెంపుతుంటే రంపాలతో కోసినట్లు కోసుకుంటాయి. వారు రక్తం కారిన తమ చేతులను చూసి ఏడుస్తుంటారు. ఆ సమయంలోనే మాతంగ మహాముని అటువైపు వచ్చి కుంతీదేవి, మాద్రి ఇద్దరిని చూస్తాడు, “అమ్మ నాకు ఒకకోరిక ఉంది, ఇక్కడ నేను ఒక్కడినే మగవాడిని ఉన్నాను. ఈ దుస్సవడ్లకు నేనే కావలిగా ఉన్నాను. మీరు ఎలాగూ ఈ దుస్సవడ్లను దుయ్యలేరు. కానీ నాకు ఒక భార్య కావాలి" అంటాడు. అప్పుడు కుంతీదేవి, మాద్రిలు “సరే అయ్యా మా అన్న శంకరుడు ఉన్నాడు. అతనికి చెప్పి \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0154.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0154.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b295cec1c54c4da54bebcf6070f8e7cb9bdf510e --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0154.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +కొట్టించి భీమన్నకు ఇచ్చి నాయకపువారికి రాగి శాసనం చూపించి ఈ పటంతో మన పెద్దలైన పాండవుల కథ చెప్పుకుంటూ బ్రతుకు అని ఆజ్ఞ ఇస్తుంది. ఆ విధంగా కోలకానివాడుగా వీరు కథలు చెప్పడం ప్రారంభమైంది. వరంగల్ జిల్లాలో వీరిని పూజరి వాళ్లు అంటున్నారు. నాయకపు వాళ్లు లేదా పద్మనాయకుల దేవతలైన లక్ష్మీదేవి, భీమన్న, శ్రీకృష్ణుడు తదితర దేవతలను తీసుకుపోయి పూజించి పటం కథను చెప్తారు కాబట్టి పూజరి వారుగా కూడా పిలువబడ్డారు. నాయకపోడు వారికి సంబంధించిన దేవతల పురాణాలను చెప్తారు కాబట్టి ఆదిలాబాద్ జిల్లాలో గురువులుగా పిలువబడ్డారు. + +ప్రదర్శనలు + +నాయకపోడు గిరిజనుల వద్దకు వీరు ప్రతి 3 సంవత్సరాలకు ఒకసారి వెళ్లి కథలు చెప్పడం రివాజు. దీపావళి పండుగ వెళ్లిన తర్వాత తమ ఇండ్ల నుండి కథలు చెప్పడానికి బయలుదేరుతారు. పద్మనాయక గిరిజనులు ఉండే గ్రామాలకు +పోయి నగారా కొట్టి అందరినీకూడగడతారు. కులం పెద్దని పిలిచి త్యాగం గురించి అడిగిన తర్వాత కథలు చెప్పడం ప్రారంభిస్తారు. ముందుగా పద్మనాయకుల కులపురాణ కథను ప్రదర్శిస్తారు. తర్వాతనే పాండవులకు సంబంధించిన +విరాటపర్వం, పాండ వనవాసం, భీమార్జున యుద్ధం కథలను చెప్తారు. కథాప్రదర్శనలో ఐదుగురితో కూడిన కళాకారుల మేళం ఉంటుంది. వీరిలో ఇద్దరు ప్రధాన కథకులు కాగా మిగతా ముగ్గురు మద్దెల, హార్మోనియం, తాళ వాద్యాలతో +సహకారం అందిస్తూ గాత్ర సహకారం కూడా ఇస్తుంటారు. కొర్రాజులు చెప్పే కథలకు వీరు చెప్పే కథలకు విభేదం తక్కువ. వర్షాకాలం ప్రారంభం కావడానికి ముందు, తిరిగి అయిటిపూనినంక రోహిణి మృగశిర కార్తెలో తమ ఇండ్లను +చేరుకుంటారు. వర్షాకాలంలో కథలు చెప్పకుండా ఇంటిపట్టునే ఉంటారు. నాయకపోడు గిరిజనుల ఆర్ధిక పరిస్థితి కూడా వీరిపై ప్రభావం చూపుతుంది. కథలు చెప్పినందుకు త్యాగంగా వీరికి వచ్చే డబ్బుకూడా చాలా తక్కువ. + +రక్షించుకోవాల్సిన పరిస్థితి + +కానీ వీరి సంఖ్య ప్రస్తుతం పూర్తిగా తగ్గిపోయింది. కాబట్టి 10 సంవత్సరాలకు ఒకసారి మాత్రమే వెళ్తున్నారు. ప్రస్తుతం రెడ్డబోయిన కృష్ణ, రెడ్డబోయిన సమ్మయ్యలు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0155.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0155.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..374d8547cd3226289e1c2589f6e9efbc664ec35f --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0155.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ +తమ కథాప్రదర్శనలో తమతోకూడా ఇతర కళాకారులైన కొర్రాజులు, కాకిపడిగెల వారికి సంబంధించిన సభ్యులను తమమేళంలో తాత్కాలికంగా కలుపుకుంటూ కథలు చెప్తున్నారు. ప్రస్తుతం పూజరి కళాకారులు ఇద్దరు ముగ్గురు మాత్రమే ఉన్నారు. కళారూపం కూడా పటంకథ స్థాయి నుండి బుర్రకథ సంప్రదాయానికి మారింది. ఆవిధంగా చూస్తే పూజరి కళారూపం పూర్తిగా అవసాన దశలో ఉందని చెప్పవచ్చు. ఈ కళారూపాన్ని, మరికొన్ని అంతరించిపోయే స్థితిలో ఉన్న కొర్రాజులు చెక్కబొమ్మలాట మొదలైనవాటిని తెలంగాణ రాష్ట్ర భాషా సాంస్కృతికశాఖ రక్షించుకోవలసిన జాబితాలో చేర్చుకోవాలి. + +సూచిగ్రంథాలు + +1. భక్తవత్సలరెడ్డి.ఎన్ (సంపాదకులు).. రాష్ట్రస్థాయి జానపదకకోత్సవాలు నల్గొండ (ప్రత్యేక సంచిక)(2001) జానపదగిరిజన విజ్ఞానపీఠం ప్రాంతీయ జానపద జీవనవనరుల అధ్యయన కేంద్రం, పొట్టిశ్రీరాములు తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం వరంగల్ + +2. రమేష్ భట్టు, వెంకన్నగడ్డం (సంపాదకులు).. జానపదగిరిజన విజ్ఞాన జాతీయ సదస్సు పత్రాలు (2012) జానపదగిరిజన విజ్ఞానపీఠం పొట్టిశ్రీరాములు తెలుగు విశ్వవిద్యాలయం ఓరుగల్లు ప్రాంగణం వరంగల్ ప్రచురణ + +3. వెంకన్న గడ్డం.. పటంకథలు కథకులు (2011) భగత్ ప్రచురణలు హన్మకొండ + +4. వెంకటేశ్వర్లు అట్లూరి.. వరంగల్ జిల్లా కాకి పడిగెల పటం కథలు (2011)మైత్రి ప్రచురణలు హన్మకొండ. +- \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0160.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0160.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1e6d25ef19f387d3aea97a7a676b327ad831a896 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0160.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +'ఏమిరా కృష్ణయ్య నీవు ఏమి చేసితివి? +యాదవుల ఇండ్లళ్లకు పోయి ఏడ బోయితివి? +పోరాని జాగలకు పోనేల కృష్ణా! +గొల్లవాడలకు పోకురా కృష్ణా! +ఆ గొల్లవాదలకు పోకురా కృష్ణా +గొల్లలు నిను కొట్టేరూ, గొల్లభామలు నిను తిట్టేరూ' +అంటూ మందలిస్తే బాలకృష్ణుడే గానీ అవతార పురుషుడు +కదా. తన చిలిపి చేష్టలు బయటపడకుండా +ఎట్లంటున్నాదో చూడండి. +'గొల్లవాదలు ఎక్కడున్నాయో +గొల్ల ఇండ్లు ఎక్కడున్నాయో +గొల్లభామలు ఎక్కడున్నారే' అంటూ బులిపిస్తూనే +'గొల్లవారిని మాయమ్మ కొట్టమనకు మోయమ్మా +తిట్టమనకు మోయమ్మా' + +అంటూ గారాలుపోతాడు. గొల్ల ఇల్లాళ్ళంతా యశోద వద్దకు వచ్చి కాపురాలు కూల్చే బాలుడు అని చెప్పినపుడు ఆమె... + +'ఆలుమగలు ఆదమరచి పవళిస్తే +నువు సరసన చేరావంటా? అని అడిగితే +'మేలుకున్నరో మేలుక లేరని, ఆ మేలుకున్నరో +మేలుకలేరని లేపి చూసినానమ్మా +నే ఊపి చూసినానమ్మా' అంటూ మాటలతో కవ్విస్తాడు. +కనకబండి గట్టయ్య రచించిన గోపికా వస్త్రాపహరణం +సన్నివేశం అంతా పారమార్థికంగా సాగిపోతుంది. +'వేణు గానములు విని విరహములు బుట్ట +నాతులు ఉబ్బుచూ నదికి ఏతెంచి +ఓయక్క కృష్ణుని వలవనెననుచు +కిలకిల నవ్వుచు జలక్రీడసల్పుచున్నా'రంటాడు' కవి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0161.txt" "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0161.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b4d6e99861f93ce908ca0398365c08077e102b75 --- /dev/null +++ "b/\340\260\252\340\260\237\340\260\202_\340\260\225\340\260\244\340\260\262\340\261\201/page_0161.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +కృష్ణుని చేష్టలన్నీ నాటకీయంగా కనిపిస్తాయి. కథకుని గానంలో ఆ దృశ్యాన్ని నిందుగాపండిస్తాయి. + +'ఒకరి చాటుననొకరు వయ్యన జోక +చాటుగా నొకచెయ్యి చాటు బెట్టుకొక +బట్ట బయటకి రారే ఓ భామలారా' + +అంటూ తాత్వికతను కనబరుస్తాడు కృష్ణుడు. ఇదే తాత్వికతను ఆధునిక కవి సి.నారాయణరెడ్డి... + + + + ఈ చట్టములో, సందర్భము వేరు విధముగా ఉన్ననే తప్పు.- + + "అపీలు ట్రిబ్యునలు " అనగా 110వ పరిచ్ఛేదము క్రింద స్థాపించబడిన విద్యుచ్ఛక్తి అపీలు ట్రిబ్యునలు అని అర్థము: + \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0004.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0004.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..22962e34edb50364b40028bae0faf8577f654a8c --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0004.txt" @@ -0,0 +1,26 @@ +"నియత తేదీ " అనగా కేంద్ర ప్రభుత్వము అధిసూచన ద్వారా నియతము చేసిన తేదీ అని అర్థము; + + "సరఫరా ప్రాంతము" అనగా ఏప్రాంతములో విద్యుత్ పంపిణీ లైసెన్సుదారు, తనకీయబడిన విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా లైసెన్సు ద్వారా పంపిణీకి ప్రాధికారము వుండునో ఆ ప్రాంతము అని అర్థము; + +“సముచిత కమీషను " అనగా 76వ పరిచ్చేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (1)లో పేర్కొనిన కేంద్ర క్రమబద్ధీకరణ కమీషను లేక 82వ పరిచ్ఛేదములో పేర్కొనిన రాజ్య క్రమబద్ధీకరణ కమీషను లేక సందర్భానుసారముగా 83వ పరిచ్ఛేదములో పేర్కొనిన సంయుక్త కమీషను అని అర్థము; + + "సముచిత ప్రభుత్వము " అనగా - + + పూర్ణతః లేక భాగతః స్వామిత్వము కలిగియున్న ఉత్పాదక కంపెనీ విషయంలో; + + అంతర్ రాజ్య విద్యుత్ ఉత్పాదన, ప్రసారము. వ్యాపారం, లేక సరఫరా విషయములో మరియు ఎవేని గనులు, చమురు క్షేత్రాలు, రైల్వేలు, జాతీయ రహదారులు, విమానాశ్రయములు, తంతితపాలా. ప్రసారం కేంద్రాలు మరియు ఏనేని రక్షణ పనులు, నౌకా నిర్మాణ కేంద్రము, +అణువిద్యుత్ ప్రతిష్టాపనల విషయంలో; + + జాతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రం మరియు ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము విషయంలో; + + దానికి చెందిన లేక దాని నియంత్రణ క్రింద ఏవేని పనులు లేక విద్యుత్ ప్రతిష్టాపనల విషయంలో; + +కేంద్ర ప్రభుత్వము అనియూ; + + ఇతర సందర్భములో, ఈ చట్టము క్రింద అధికారిత కలిగిన రాజ్య ప్రభుత్వము, అనియూ అర్థము. + + "ప్రాధికార సంస్థ" అనగా 70వ పరిచ్చేదము యొక్క ఉప-పరిచ్ఛేదము (1)లో పేర్కొనిన కేంద్ర విద్యుచ్ఛక్తి ప్రాధికార సంస్థ అని అర్థము; + + + “బోర్డు", అనగా ఈ చట్టము ప్రారంభమునకు ముందు విద్యుచ్ఛక్తి (సరఫరా) చట్టము, 1948 యొక్క 5వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద ఏర్పాటు చేయబడిన రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి బోర్డు అని అర్థము; + \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0005.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0005.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b8073cc745e30a2c590160bb8d217eb9402b9ec8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0005.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +(8). " క్యాప్టివ్ ఉత్పాదన ప్లాంటు అనగా , ప్రాథమికముగా తమ స్వంత వినియోగము కొరకు విద్యుచ్ఛక్తిని ఉత్పత్తి చేయుటకు ఎవ్వరేని వ్యక్తి నెలకొల్పిన విద్యుత్ ఉత్పాదన ప్లాంటు అని అర్థము మరియు ఈ పదబంధ పరిధిలో ఏదేని సహకార సంఘము +లేక వ్యక్తుల అసోసియేషను ద్వారా ప్రాధమికముగా అట్టి సహకార సంఘము లేక అసోసియేషను సభ్యుల వినియోగము కొరకు విద్యుచ్చక్తిని ఉత్పత్తి చేయుట కొరకు నెలకొల్పిన విద్యుత్ ప్లాంటు కూడ చేరియుండును. + +(9) "కేంద్ర కమీషను" అనగా 76వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్చేదము (1)లో నిర్దేశించిన కేంద్ర విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషను అని అర్థము; + +(10) " కేంద్ర విద్యుత్ ప్రసార వినియోగము" అనగా 38వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్చేదములు క్రింద కేంద్ర ప్రభుత్వముచే అధి సూచించబడినట్టి ఏదేని ప్రభుత్వ కంపెనీ అని అర్థము; + +(11) "చైర్ పర్సన్" అనగా ప్రాధికార సంస్థ లేక సముచిత కమీషను లేక సందర్భానుసారముగ అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్ అని అర్థము; + +(12) “సహ - ఉత్పాదన" అనగా రెండు లేక అంత కెక్కువ రూపములలో (విద్యుచ్ఛక్తితో సహా) ఉపయోగకరమైన శక్తిని ఏకకాలంలో ఉత్పత్తి చేయు ప్రక్రియ అని అర్థము; + +13) కంపెనీ” అనగా కంపెనీల చట్టము, 1956 క్రింద ఏర్పడి, రిజిస్టరు చేయబడిన కంపెనీ అని అర్థము మరియు ఈ పదపరిధిలో కేంద్ర, రాజ్య లేక ప్రాంతీయ చట్టము క్రింది, ఏదేని నిగమ నికాయము చేరి యుండును. + +(14) "సంరక్షణ" అనగా విద్యుత్ సరఫరా మరియు వినియోగములలో సమర్థవంతమైన పనితీరు ద్వారా విద్యుత్ వినియోగములోని ఏదేని తగ్గింపు అని అర్థము; + +(15) "వినియోగదారుడు" అనగా ఈ చట్టము లేక తత్సమయమున అమలునందున్న ఏదేని ఇతర శాసనము క్రింద ప్రజలకు విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాచేయు వ్యాపారములో నిమగ్నమైన లైసెన్సుదారు లేక ప్రభుత్వము లేక ఎవరేని ఇతర వ్యక్తిచే తన వినియోగము కొరకై విద్యుచ్ఛక్తి ఎవరికి సరఫరా చేయబడినదో ఆ వ్యక్తి అని అర్ధము. మరియు ఈ పద పరిధిలో విద్యుచ్ఛక్తిని పొందు నిమిత్తము లైసెన్సుదారు. ప్రభుత్వము లేక సందర్భాను సారముగ అట్టి ఇతర వ్యక్తి చేపట్టిన పనుల వలన తత్సమయమున ఎవరి ప్రాంగణము లకు మన విద్యుత్ కనెక్షను ఈయబడిందో ఆ వ్యక్తి చేరియుండును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0006.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0006.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d169bd24b86addb8cb9c5e595cfa8e912cad94b6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0006.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +(16) “వినియోగించిన ప్రసారలైన్లు" అనగా 9వ పరిచ్చేదములో నిర్దేశించిన క్యాప్టివ్ విద్యుత్ ఉత్పాదన ప్లాంటు లేక 10వ పరిచ్చేదములో నిర్దేశించిన ఉత్పాదన స్టేషను యొక్క విద్యుత్ లైన్లు లేక విద్యుత్ ప్లాంట్లను ఏవేని ప్రసార లైన్లు లేక సబ్ స్టేషన్లు, లేక ఉత్పాదన స్టేషన్లు లేక సందర్భానుసారముగ లోడ్ సెంటర్ కు జోడించు నిమిత్తము ఒక పాయింటు నుండి మరియొక పాయింటుకు ప్రసారం చేయుటకు అవసరమైన ఏదేని విద్యుత్ సరఫరా లైను అని అర్థము; + +(17) “పంపిణీ లైసెన్సుదారు" అనగా తన సరఫరా ప్రాంతములో వినియోగదారులకు విద్యుచ్ఛక్తిని సరఫరా చేయుటకు పంపిణీ వ్యవస్థను నడుపు మరియు నిర్వహించుట కొరకు ప్రాధికారమీయబడిన లైసెన్సుదారు అని అర్థము; + +(18) "పంపిణీ మెయిన్" అనగా ఒక సర్వీసు లైనుతో వెంటనే జోడించుటకు లేక జోడించుటకు ఉద్దేశించిన ఏదేని మెయిన్ యొక్క భాగము అని అర్థము; + +(19) "పంపిణీ వ్యవస్థ" అనగా ప్రసార లైన్లపై లేక ఉత్పాదన స్టేషను కనెక్షను మరియు వినియోగదారుల ప్రతిష్టాపనల కనెక్షను పాయింటుకు అందించు పాయింట్ల మధ్య తీగలు మరియు అనుబంధ సౌకర్యముల వ్యవస్థ అని అర్ధము; + +(20) "విద్యుత్ లైను" అనగా ఏదేని ప్రయోజనము కొరకు విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాకు వినియోగించిన ఏదేని లైను అని అర్థము మరియు ఈ పదబంధ పరిధిలో,- + +(ఎ) ఏదేని అట్టి లైనుకు ఇచ్చిన ఏదేని ఆధారము అనగా ఏదేని కట్టడము, టవరు, స్తంభము, లేక ఇతర వస్తువు లోపల, పైన, ద్వారా లేక నుండి అట్టి ఏదేని లైనుకు ఆధారమిచ్చిన, తీసుకొనిపోయిన లేక నిలిపివేయబడినది; మరియు + +(బి) విద్యుత్ సరఫరా నిమిత్తము అట్టి ఏదేని లైనుకు జోడించిన ఏవేని ఉపకరణములు చేరియుండును; + +(21) “విద్యుత్ ఇన్‌స్పెక్టర్" అనగా 162వ పరిచ్ఛేదపు, ఉప-పరిచ్చేదము (1) క్రింద సముచిత ప్రభుత్వముచే అట్లు నియమించబడిన వ్యక్తి అని అర్థము మరియు ఇందులో ముఖ్య విద్యుత్ ఇన్‌స్పెక్టరు కూడా చేరియుండును; + +(22) "విద్యుత్ ప్లాంటు" అనగా విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన, ప్రసారం, పంపిణీ లేక సరఫరా కొరకు వినియోగించిన లేక వాటితో జోడించిన ఏదేని ప్లాంటు, పరికరము, ఉపకరణము లేక పనిముట్టు లేక దాని ఏదేని భాగము అని అర్థము, అయితే ఇందులో- \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0007.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0007.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d44e7d55c744e8c005ce55aaf728418693808930 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0007.txt" @@ -0,0 +1,35 @@ +________________ + +(ఎ) విద్యుత్ లైను: లేక + +(బి) ఏదేని ఆవరణకు సరఫరా చేసిన విద్యుచ్ఛక్తి పరిమాణమును తెలుసుకొనుటకు వినియోగించిన .మీటరు; లేక + +(సి) వినియోగదారుని నియంత్రణ క్రింద ఉన్నట్టి విద్యుత్ పరికరము, ఉపకరణము, +లేక పనిముట్టు + + చేరియుండును. + +(23) "విద్యుచ్ఛక్తి అనగా + +(ఎ) ఏదేని ప్రయోజనము కొరకు ఉత్పాదన చేయబడిన, ప్రసారం చేయబడిన, సరఫరా చేయబడిన లేక వర్తకం చేయబడిన; లేక + +(బి) వార్తాప్రసారం చేయుటకు తప్ప ఏదేని ప్రయోజనము కొరకు వినియోగించిన విద్యుచ్ఛక్తి అని అర్థము; + +(24) “విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా కోడ్" అనగా 50వ పరిచ్చేదము క్రింద నిర్దిష్ట పరచిన విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా కోడ్ అని అర్థము; + +(25) విద్యుత్ వ్యవస్థ " అనగా ఒకటి లేక అంతకంటే ఎక్కువ. + +(ఎ) విద్యుత్ ఉత్పాదన కేంద్రాలు; లేక + +(బి) ప్రసార లైన్లు; లేక + +(సి) విద్యుత్ లైన్లు మరియు సబ్ స్టేషన్లు + +కలిగియున్న విద్యుత్ ఉత్పాదక కంపెనీ లేక సందర్భానుసారము లైసెన్సుదారు నియంత్రణ +క్రింద ఉన్న వ్యవస్థ అని అర్థము; మరియు రాజ్యము లేక, కేంద్రమునకు సంబంధించి వాడబడిన పుడు వాటి రాజ్య క్షేత్రముల లోపలి సమగ్ర విద్యుత్ వ్యవస్థ అని అర్ధము; + +(26) "విద్యుచ్ఛక్తి వర్తకుడు " అనగా 12వ పరిచ్ఛేదము క్రింద విద్యుత్ వర్తకమును చేపట్టుటకు మంజూరు చేయబడిన లైసెన్సు గల వ్యక్తి అని అర్థము; + +(27) “ఫ్రాంచైజీ" అనగా తమ సరఫరా ప్రాంతములోని ఒక ప్రత్యేక ప్రాంతములో పంపిణీ లైసెన్సుదారు తరఫున విద్యుచ్ఛక్తిని సరఫరా చేయుటకు పంపిణీ లైసెన్సుదారుచే ప్రాధికార మీయబడిన వ్యక్తి అని అర్థము: + +(28) “ఉత్పాదన కంపెనీ” అనగా విద్యుత్ ఉత్పాదన కేంద్రమును స్వంతముగా కలిగిన లేక నడుపు లేక నిర్వహించు, నిగమితమొనర్చబడినదైనను లేదా కాకున్నను ఏదేని కం పెనీ లేక నిగమనికాయము లేక అసోసియేషను లేక వైయక్తిక నికాయము లేక కల్పిత న్యాయిక వ్యక్తి అని అర్థము; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0008.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0008.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..72f840452a1490401887b165a0b5d6d878ee72e7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0008.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +________________ +(29) “ఉత్పాదన" అనగా ఏదేని ఆవరణలకు సరఫరా చేయుట కొరకు లేక అట్లు సరఫరా చేయుటకు వీలుగా ఉన్న ఉత్పాదన స్టేషను నుండి విద్యుచ్ఛక్తిని ఉత్పత్తి చేయుట అని అర్ధము; + +(30) "ఉత్పాదన 'స్టేషను" లేక " స్టేషను" అనగా, ఏదేని భవనము మరియు " , స్టెప్-అప్ - ట్రాన్సఫార్మరు, స్విచ్ గేర్, స్విచ్ యార్డ్, కేబుళ్లు లేక అందునిమిత్తము వినియోగించిన ఇతర అనుబంధ సాధన సామాగ్రి, ఏదేని ఉన్నచో, వాటితో కూడిన మరియు అది ఉన్నట్టి స్థలముతో కూడిన ప్లాంటుతో సహా విద్యుత్ ఉత్పాదన కొరకైన ఏదేని స్టేషను అని అర్థము. ఉత్పాదన స్టేషనులో పనిచేయుచున్న సిబ్బంది నివాసము కొరకు వినియోగించిన ఏదేని భవనముతో సహా విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన స్టేషను అని అర్థము మరియు జలశక్తి ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన చేసిన యెడల, ఇందులో పెన్ స్టాక్స, హెడ్ అండ్ టేల్ పనులు, మెయిన్ మరియు రెగ్యులేటింగ్ జలాశయములు, ఆనకట్టలు మరియు ఇతర హైడ్రాలిక్, పనులు చేరిఉండును. అయితే ఇందులో ఎట్టి సందర్భములోను, విద్యుత్ సబ్ స్టేషను చేరి ఉండదు; + +(31) "ప్రభుత్వ కంపెనీ” అను పదబంధము కంపెనీల చట్టము, 1956లోని 617వ పరిచ్ఛేదములో దానికి ఈయబడిన అర్థము నే కలిగి యుండును; + +(32) "గ్రిడ్' అనగా అంతర్గతంగా జోడించిన ప్రసార లైన్లు, సబ్-స్టేషను మరియు ఉత్పాదన ప్లాంట్ల ప్రధాన హైవోల్టేజీ ఆధార వ్యవస్థ అని అర్థము; + +(33) "గ్రిడ్ కోడ్" అనగా 79వ పరిచ్ఛేదములోని ఉప పరిచ్చేదము (1) యొక్క ఖండము (హెచ్ క్రింద కేంద్ర కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడిన గ్రిడ్ కోడ్ అని అర్థము; + +(34) "గ్రిడ్ ప్రమాణములు" అనగా ప్రాధికార సంస్థ చే 73వ పరిచ్చేదము యొక్క ఈ ఖండము (డి) క్రింద నిర్దిష్టపరచబడిన గ్రిడ్ ప్రమాణములు అని అర్థము: + +(35) "హైవోల్టేజి లైను" అనగా ప్రాధికార సంస్థ చే ఆయా సమయము లందు నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి విద్యుత్ లైను లేక నామ మాత్రపు వోల్టేజి గల కేబులు అని అర్థము + +(36) "అంతర్ రాజ్య ప్రసార వ్యవస్థ " అను పదబంధ పరిధిలో, + +(i) ఒక రాజ్య క్షేత్రము నుండి మరియొక రాజ్య క్షేత్రమునకు ప్రధాన ప్రసార లైను +ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా కొరకైన ఏదేని వ్యవస్థ; + +(ii) మధ్యలోనున్న రాజ్య క్షేత్రములో ఒకప్రక్క నుండి మరియొక ప్రక్కకు దానితో పాటు రాజ్యము లోపల విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా కోరకు అంతర్ రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారమునకు ఆనుషంగికమైన ఏడేని వ్యవస్థ; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0009.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0009.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1d45a6ce26671518996884f1c5e9bd165565d1c8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0009.txt" @@ -0,0 +1,19 @@ +________________ + +(iii). కేంద్ర ప్రసార వినియోగముచే నిర్మించబడి, స్వామిత్వము కలిగియుండి, నడుపబడు, నిర్వహించబడు. లేక నియంత్రించబడు వ్యవస్థ ద్వారా రాజ్య క్షేత్రములో చేయబడు విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారం + +చేరియుండును. + +(37) “రాజ్యాంతర్గత ప్రసార వ్యవస్థ” అనగా అంతర్ రాజ్య ప్రసార వ్యవస్థ కానట్టి విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము కొరకైన ఏదేని వ్యవస్థ అని అర్థము: + +(38) “లైసెన్సు" అనగా 14వ పరిచ్చేదము క్రింద మంజూరు చేయబడిన లైసెన్సు అని అర్థము; + +(39). "లైసెన్సుదారు" అనగా 14వ పరిచ్చేదము క్రింద లైసెన్సు మంజూరు చేయబడిన వ్యక్తి అని అర్థము; + +(40) "లైను” అనగా విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను వినియోగించుట కొరకు రూపొందించిన లేక వాడబడిన (కేసింగు లేక కోటింగుతో కూడిన) ఏదేని వైరు, కేబులు, ట్యూబ్, పైపు, ఇన్సులేటర్, కండక్టర్ లేక అదే విధముగానున్న ఇతర వస్తువు అని అర్థము మరియు ఈ పదపరిధిలో ఏదేని లైనుకు చుట్టుకొనినున్న లేక ఆధారమిచ్చు లేక చుట్టుకొని యుండి లేక ఆధారమీయబడినట్టి ఏదేని లైను లేక అట్టి ఏదేని లైనుతో కూడివుండి, ఆ లైనుకు అతి సమీపములో నెలకొల్పబడిన లేక ఆధారమీయబడిన లేక , తీసుకొనిపోయిన లేక ఈ నిలిపివేయబడిన ఏదేని లైను చేరి యుండును; + +(41) "స్థానిక ప్రాధికార సంస్థ” అనగా ఏదేని నగర పంచాయితీ, పురపాలిక కౌన్సిలు, పురపాలక కార్పొరేషను, గ్రామస్థాయి, మధ్యస్థ స్థాయి మరియు జిల్లా స్థాయిలలో " ఏర్పాటు చేయబడిన పంచాయితీ, ఓడ రేవు కమీషనర్ల నికాయము లేక న్యాయికముగా హక్కు కలిగిన లేక కేంద్రము లేక ఏదేని రాజ్య ప్రభుత్వముచే ఏదేని ప్రాంతము లేక స్థానిక నిధి యొక్క నియంత్రణ లేక నిర్వహణ అప్పగించబడిన ఇతర ప్రాధికార సంస్థ అని అర్థము; + +(42) “మెయిన్" అనగా విద్యుత్ సరఫరా చేయబడిన లేక విద్యుత్ సరఫరాకు ఉద్దేశించ బడిన ఏదేని విద్యుత్ సరఫరా లైను అని అర్థము: - + +(43) “సభ్యుడు" అనగా సముచిత కమీషను లేక ప్రాధికార సంస్థ లేక సంయుక్త కమీషను, లేక సందర్భానుసారముగ అప్పిలేటు ట్రిబ్యునలు అని అర్థము మరియు ఈ పదపరిధిలో అట్టి కమీషను లేక ప్రాధికార సంస్థ లేక అప్పిలేటు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్ చేరియుండును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0010.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0010.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e9253108003db579fb52404bcb75b311c09032f4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0010.txt" @@ -0,0 +1,24 @@ +G8... +(44) “జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి ప్రణాళిక" అనగా 3వ పరిచ్ఛేదపు ఉప- పరిచ్ఛేదము (4) క్రింద అధి సూచించబడిన జాతీయ విద్యుచ్చకి ప్రణాళిక అని అరము: + +(45) "జాతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము" - అనగా 26వ పరిచ్చేడపు ఉప పరిచ్ఛేదము (1), క్రింద స్థాపించిన కేంద్రము అని అర్థము; + +(46) "అదిసూచన". అనగా అధికారిక గెజెటులో ప్రచురించిన అధి సూచన అని అర్థము మరియు "అధి సూచించు" అను పదమును తదనుసారముగ అన్వయించు కొనవలెను; + +(47) "ప్రవేశ సౌలభ్యము " అనగా సముచిత కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడిన వినియమములననుసరించి ఉత్పాదనలో నిమగ్న మైన - ఎవరేని లైసెన్సుదారు లేక వినియోగదారుడు లేక వ్యక్తిచే అట్టి లైన్లు లేక వ్యవస్థతో కూడిన ప్రసార లైన్లు లేక పంపిణీ +వ్యవస్థ లేక అనుబంధ సౌకర్యములను వినియోగించుట కొరకైన విచక్షణారహితమైన ఏర్పాటు అని అర్థము; + +(48) “ఉపరితల మార్గము" అనగా భూమి పైన మరియు ఆరుబయలులో ఉంచబడిన విద్యుత్ లైను అని అర్థము: అయితే ఇందులో ట్రాక్షన్ వ్యవస్థ విద్యుత్ ప్రసారమవుతున్న కమ్మీలు చేరియుండవు. + +(49) "వ్యక్తి" అను పదపరిధిలో నిగమిత మొనర్చబడినదైనను లేక కాకున్నను. ఏదేని కంపెనీ లేక నిగమనికాయము లేక అసోసియేషను లేక వైయక్తిక నికాయము లేక కల్పిత న్యాయిక వ్యక్తి అని అర్థము. + +(50) "విద్యుత్ వ్యవస్థ " అనగా విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన, ప్రసారము, పంపిణీ మరియు సరఫరా యొక్క అన్ని అంశాలు అని అర్థము మరియు ఇందులో ఈ క్రిందివి అనగా + +(ఎ) ఉత్పాదన స్టేషన్లు, +(బి) ప్రసార లేక ప్రధాన ప్రసార లైన్లు; +(సి) సబ్-స్టేషన్లు +(డి) , టై-లైన్లు; +(ఇ) లోడ్ డిస్ప్యా చ్ కార్యకలాపాలు; +(ఎఫ్) మెయిన్లు లేక పంపిణీ మేయిన్లు; +(జి) విద్యుత్ సరఫరా లైన్లు: +(హెచ్) ఉపరితల మార్గములు: \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0011.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0011.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7e723f7a2cc0b7e33ee299b135d7f93b8eaa940b --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0011.txt" @@ -0,0 +1,26 @@ +________________ + +(ఐ) సర్వీసు లైన్లు +(జె) పనులు + +లలో ఒకటి లేక అంతకంటే ఎక్కువ అంశాలు చేరుతాయి. + +(51) "ఆవరణలు” అను పదపరిధిలో ఏదేని భూమి, భవనము, లేక కట్టడము చేరియుండును; + +(52) "విహితపరచిన" అనగా ఈ చట్టము క్రింద సముచిత ప్రభుత్వముచే చేయబడిన నియమముల ద్వారా విహితపరచిన అని అర్థము: + +(53) "సార్వజనిక దీపం" అనగా ఏదేని వీధిలో వెలుతురు కొరకు వాడబడు విద్యుత్ దీపం అని అర్థము; + +(54) “రియల్ టైమ్ ఆపరేషన్" అనగా " ఈయబడిన (నిర్దిష్ట) సమయానికి విద్యుచ్ఛక్తి వ్యవస్థ గురించిన సమాచారమును సంబంధిత లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రమునకు లభ్యపరచుట కై తీసుకొనబడు చర్య అని అర్థము: + +(55) “ప్రాంతీయ విద్యుత్ కమిటీ" అనగా కేంద్ర ప్రభుత్వ తీర్మానము ద్వారా ఒక నిర్దిష్ట ప్రాంతమునకు ఆ ప్రాంతములో విద్యుత్ వ్యవస్థల సమీకృత క్రియాకలాపాలకు వీలు కల్పించుట కొరకు స్థాపించబడిన కమిటీ అని అర్ధము: + +(56) "ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్ప్యా చ్ కేంద్రము" అనగా 27వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద స్థాపించబడిన కేంద్రము అని అర్థము: + +(57) “వినియమములు " అనగా ఈ చట్టము క్రింద చేసిన వినియమములు అర్థము: + +(58) “రద్దు చేసిన శాసనములు" అనగా 185వ పరిచ్చేదము ద్వారా రద్దు చేయబడిన భారత విద్యుచ్ఛక్తి చట్టము, 1910, విద్యుచ్ఛక్తి (సరఫరా) చట్టము, 1948 మరియు విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషన్ల చట్టము, 1998 అని అర్థము; + +(59) “నియమములు" అనగా ఈ చట్టము క్రింద చేసిన నియమములు అని అర్థము; + +(60) "అనుసూచి" అనగా ఈ చట్టమునకు ఉన్న అనుసూచి అని అర్ధము; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0012.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0012.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..803a815d84643472794f83e9986d79132485d9eb --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0012.txt" @@ -0,0 +1,25 @@ +________________ + +10/G10 +(61). "సర్వీసు లైను" అనగా + +(ఎ) పంపిణీ మెయిన్ నుండి గాని లేక వెంటనే పంపిణీ లైసెన్సుదారుని ఆవరణల నుండిగాని, ఒకే వినియోగదారునికి; లేక + +(బి) అవే ఆవరణలకు పంపిణీ మేయిన్ నుండి వినియోగదారుల సముదాయమునకు లేక పంపిణీ మేయిన్ యొక్క అదే పాయింటు నుండి సరఫరా చేసిన ఆనుకొని ఉన్న ఆవరణములకు, + +ఏ విద్యుత్ సరఫరా లైను ద్వారా విద్యుచ్చక్తి సరఫరా చేయబడినదో లేక చేయుటకు ఉద్దేశించబడినదో ఆ విద్యుత్ సరఫరా లైను అని అర్ధము; + +(62) "నిర్దిష్ట పరచిన" అనగా ఈ చట్టము క్రింద సముచిత కమీషను లేక సందర్భానుసారముగ ప్రాధికార సంస్థచే చేయబడిన వినియమముల ద్వారా నిర్దిష్ట పరచిన అని అర్థము. + +(63) " స్టాండ్ ఎలోన్ వ్యవస్థ" అనగా నిర్దిష్ట పరచబడిన ప్రాంతములో గ్రిడ్ ను జోడించకుండ విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన మరియు పంపిణీ చేయుటకు నెలకొల్పబడిన విద్యుచ్ఛక్తి వ్యవస్థ అని అర్థము; + +(64) “రాజ్యకమీషను" అనగా 82వ పరిచ్చేదము యొక్క ఉప పరిచ్చేదము (1) క్రింద ఏర్పాటు చేయబడిన రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్దీకరణ కమీషను మరియు ఈ పదబంధ పరిధిలో 83వ పరిచ్చేదము యొక్క ఉప-పరిచ్చేదము(1) క్రింద ఏర్పాటు చేయబడిన సంయుక్త కమీషను చేరియుండును; + +(65) “రాజ్య గ్రిడ్ కోడ్" అనగా 86వ పరిచ్చేదములోని ఉప-పరిచ్చేదము (1) యొక్క ఖండము (హెచ్) క్రింద నిర్దిష్ట పరచిన రాజ్య గ్రిడ్ కోడ్ అని అర్ధము; + +(66) “రాజ్య లోడ్ డిప్ప్యా చ్ కేంద్రము" అనగా 31వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద స్థాపించిన కేంద్రము అని అర్ధము; + +(67) “రాజ్య ప్రసార సంస్థ " అనగా 39వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద రాజ్య ప్రభుత్వముచే అట్లు నిర్దిష్ట పరచబడిన బోర్డు లేక ప్రభుత్వ కంపెనీ అని అర్థము: + +(68) "వీధి " అను పదములో సర్వసామాన్య మార్గమైనను లేక కాకున్నను, ప్రజలు దారికి హక్కు కలిగియున్నట్టి ఏదేని దారి, రోడ్డు, సందు, కూడలి, ఆవరణము, ఇరుకు సందు, +మార్గము. లేక ఖాళీ స్థలము మరియు ఏదేని పబ్లిక్ వంతెన లేక కట్టపై రోడ్డు మార్గము లేక - కాలిబాట కూడ చేరియుండును; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0013.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0013.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d4b7ad2044ba277f3e24683c9de21161d8c5d2a2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0013.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +________________ + +- 11/GTI +(69) “సబ్ స్టేషను” అనగా ప్రసారము. లేక పంపిణీ కొరకు విద్యుచ్ఛక్తిని రూపాంతరము' లేక పరివర్తనము చేయుట కొరకైన స్టేషను అని అర్థము మరియు ఈ పదబంధ పరిధిలో ట్రాన్స్ ఫార్మర్లు, కన్వర్టర్లు, స్విచ్ గేర్లు, కెపాసిటర్లు, సింక్రోనస్ కండెన్సర్లు, కట్టడములు, కేబులు మరియు ఇతర అనుబంధ సాధన సామగ్రి మరియు ఆ ప్రయోజనము : నిమిత్తము వినియోగించిన ఏదేని భవనము మరియు అది ఉన్న స్థలము చేరియుండును; + +(70) విద్యుచ్ఛక్తికి సంబంధించి “సరఫరా” అనగా లైసెన్సుదారుకు లేక వినియోగదారునికి విద్యుచ్ఛక్తి అమ్మకము అని అర్థము: + +(71) “వర్తకము " అనగా తిరిగి అమ్ముట కొరకు విద్యుచ్ఛక్తి కొనుగోలు అని అర్థము మరియు "వర్తకము " అను పదమును తదనుసారముగ అన్వయించవలెను; + +(72) "ప్రసార లైన్లు" అనగా అట్టి కేబుళ్లు లేక ఉపరితల మార్గములకు అవసరమైన మరియు నియంత్రించుటకు వినియోగించిన ఏవేని స్టెప్-అప్ మరియు స్టెప్-డౌన్ ట్రాన్స్ ఫార్మర్లు, స్విచ్ గేర్లు మరియు ఇతర పనులు మరియు అట్టి ట్రాన్స్ ఫార్మర్లు, స్విచ్ గేర్లు మరియు ఇతర పనులను సమకూర్చుటకు అవసరమైనట్టి భవనములు లేక వాటి భాగములతోపాటు ఒక ఉత్పాదన స్టేషను నుండి మరియొక ఉత్పాదన స్టేషను లేక సబ్ స్టేషనుకు విద్యుచ్ఛక్తిని ప్రసారము చేయుచున్న (లైసెన్సుదారుని పంపిణీ వ్యవస్థలోని ఆవశ్యక భాగము కానట్టి) అన్ని అధిక వత్తిడిగల కేబుళ్లు మరియు ఉపరితల మార్గములు అని అర్థము: + +(73) "ప్రసార లైసెన్సుదారు" అనగా ప్రసార లైన్లు వేయుటకు లేక నిర్వహించుటకు ప్రాధికార మీయబడిన లైసెన్సుదారు అని అర్థము: + +(74) “ప్రసరించు" అనగా ప్రసార లైన్ల ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేయుట అని అర్ధము మరియు " ప్రసారము" అనుపదమును తదనుసారముగా అన్వయించవలెను; + +(75) “వినియోగము" అనగా విద్యుత్ లైన్లు లేక విద్యుత్ ప్లాంటు అని అర్థము మరియు ఈ పదపరిధిలో, ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనల క్రింద ఉత్పాదన కంపెనీ లేక లైసెన్సు దారుగా పనిచేయుచున్న ఎవరేని వ్యక్తికి చెందిన అన్ని భూములు, భవనములు, పనులు మరియు వాటికి జతచేసిన సామగ్రి చేరి యుండును; + +(76) “వీలింగు" అనగా 62వ పరిచ్ఛేదము క్రింద నిర్ధారించబడునట్టి ఛార్జీల చెల్లింపుపై "విద్యుచ్ఛక్తిని సరఫరా చేయుటకు ఇతర వ్యక్తిచే ప్రసార లైసెన్సుదారు. లేక సందర్భానుసారముగ పంపిణీ లైసెన్సుదారు యొక్క పంపిణీ వ్యవస్థ మరియు అనుబంధిత సౌకర్యములను వినియోగించుట ద్వారా చేయబడిన పని అని అర్థము. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0014.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0014.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..082a012ec186dd303e0ec746e32e2dbfd4b09f41 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0014.txt" @@ -0,0 +1,22 @@ +________________ + +12/G12 +(77) “పనులు" అను పదపరిధిలో విద్యుత్ లైను, మరియు ఏదేని భవనము. ప్లాంటు, యంత్రము, ఉపకరణములు మరియు ప్రజలకు విద్యుచ్ఛక్తిని ప్రసారము, పంపిణీ లేక సరఫరా చేయుటకు మరియు ఈ చట్టము లేక తత్సమయమున అమలు నందున్న ఏదేని ఇతర శాసనము క్రింద లైసెన్సుదారు యొక్క లేక మంజూరీ ఈయబడిన ఉద్దేశములను అమలు చేయుటకు అవసరమై నట్టి ఏ పేరుతో పిలుపబడున దైనను ఏదేని ఇతర వస్తువు చేరియుండును; + + + + +3. (1) కేంద్ర ప్రభుత్వము, బొగ్గు, సహజ వాయువు, అణుపదార్ధము లేక సామగ్రి, +జల మరియు పునర్ వినియోగ ఇంధన వనరులు వంటి వనరులను గరిష్ఠ స్థాయిలో వినియోగించు విద్యుత్ విధానమును అభివృద్ధిపరచుటకు రాజ్య ప్రభుత్వములు మరియు ప్రాధికార సంస్థను సంప్రదించి జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి విధానము మరియు టారిఫ్ విధానమును ఆయా సమయములందు తయారు చేయవలెను. + +(2) కేంద్ర ప్రభుత్వము, ఆయాసమయములందు జాతీయ, విద్యుచ్ఛక్తి విధానము మరియు టారిఫ్ విధానమును ప్రచురించవలెను. + +(3) కేంద్ర ప్రభుత్వము ఆయాసమయములందు రాజ్య ప్రభుత్వములతోను మరియు ప్రాధికార సంస్థతోను సంప్రదింపులు జరిపి ఉప-పరిచ్చేదము (1)లో నిర్దేశించిన జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి విధానము మరియు టారిఫ్ విధానమును పునర్విలోకనము లేదా పునరీక్షణ చేయవలెను. + +(4) ప్రాధికారసంస్థ, జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి విధానముననుసరించి జాతీయ విద్యుచ్చక్తి ప్రణాళికను . తయారు చేసి ఐదు సంవత్సరములకు ఒకసారి దానిని అధి సూచించవలెను: + +అయితే, ఆ ప్రాధికార సంస్థ జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి ప్రణాళికను తయారు చేయునపుడు జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి విధానము ముసాయిదాను ప్రచురించి, దానిపై విహితపరచబడునట్టి గడువు లోపల లైసెన్సుదారులు, ఉత్పాదక కం పెనీలు మరియు ప్రజల నుండి సూచనలు మరియు ఆక్షేపణలను కోరవలెను. + +అంతేకాక, ప్రాధికార సంస్థ. + +(ఎ) కేంద్ర ప్రభుత్వము యొక్క ఆమోదము పొందిన తరువాత ఆ ప్రణాళికను అధిసూచించవలెను; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0015.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0015.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..948e0655f02318d9160addb157cae4aec22757e5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0015.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +________________ + +13/613 . +(బి) ఖండము (ఎ) క్రింద కేంద్ర ప్రభుత్వము ఆమోదమును మంజూరు చేయునపుడు ఇచ్చిన ఏవేని ఆదేశములను ప్రణాళికలో చేర్చి పునరీక్షణ చేయవలెను. + +(5) ప్రాధికార సంస్థ, జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి "విధానముననుసరించి జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి ప్రణాళికను పునర్విలోకనము లేదా పునరీక్షణ చేయవచ్చును. + +4. కేంద్ర ప్రభుత్వము, రాజ్య ప్రభుత్వములతో సంప్రదించిన తరువాత గ్రామీణ ప్రాంతములకు (పునర్ వినియోగ ఇంధన వనరులు మరియు సంప్రదాయేతర ఇంధన వనరుల ప్రాతిపదికగా ఏర్పడిన వ్యవస్థలతోసహా) స్టాండ్ ఎలోన్ వ్యవస్థలను అనుమతించుచూ జాతీయ విధానమును తయారు చేసి మరియు అధిసూచించవలెను. + +5. కేంద్ర ప్రభుత్వము, రాజ్య ప్రభుత్వములతో, మరియు రాజ్య కమీషన్లతో సంప్రదించి, గ్రామీణ విద్యుదీకరణ కొరకు భారీ ప్రమాణంలో విద్యుత్ కొనుగోలు కొరకు పంచాయితీ సంస్థలు, వినియోగదారుల అసోసియేషనులు, సహకార సంఘాలు, ప్రభుత్వేతర వ్యవస్థలు లేదా ఫ్రాంచైజీల ద్వారా గ్రామీణ ప్రాంతాలలో విద్యుచ్ఛక్తి స్థానిక పంపిణీ నిర్వహణ కొరకు జాతీయ విధానమునొకదానిని కూడ రూపొందించ వలెను. + +6. గ్రామీణ విద్యుచ్ఛక్తి మౌళిక సదుపాయాల్ మరియు గృహావసరాల యొక్క విద్యుదీకరణ ద్వారా గ్రామాలు మరియు పల్లెలతోసహా అన్ని ప్రాంతాలకు విద్యుచ్ఛక్తిని కల్పించుట కొరకు సంబంధిత రాజ్య ప్రభుత్వము మరియు కేంద్ర ప్రభుత్వము సమిష్టిగా ఆ ఏర్పాటు చేయుటకు పాటుపడవలెను. + + + +7. ఏదేని ఉత్పాదక కంపెనీ, 73వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఖండము (బి)లో నిర్దేశించిన గ్రిడ్ తో జోడింపుకు సంబంధించిన సాంకేతిక ప్రమాణములను పాటించినచో, ఈ చట్టము క్రింద లైసెన్సు తీసుకోకుండ ఉత్పాదక స్టేషనును స్థాపించి, నడుప వచ్చును మరియు నిర్వహించవచ్చును. + +8. (1) 7వ పరిచ్చేదములో ఏమి ఉన్నప్పటికిని, జలవిద్యుత్ ఉత్పాదక స్టేషను నెలకొల్పదలచిన ఏదేని ఉత్పాదక కంపెనీ, కేంద్ర ప్రభుత్వము. ఆయా సమయములందు అధి సూచన ద్వారా నిర్ణయించునట్టి మొత్తమునకు మించిన మూలధన వ్యయముతో కూడిన అంచనా వ్యవయముతో పథకమును రూపొందించి ప్రాధికార సంస్థకు దాని సమ్మతి కొరకు సమర్పించవలేను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0016.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0016.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e8ca7efdde4f3570a1a596db2171d8a5394a3a4b --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0016.txt" @@ -0,0 +1,22 @@ +________________ + +- 141 G1 +(2) ప్రాధికార సంస్థ, ఉప పరిచ్ఛేదము (1)క్రింద తనకు సమర్పించబడిన ఏదేని పథకమునకు సమ్మతి తెలియజేయుటకు ముందు దాని అభిప్రాయములో + +(ఎ) ప్రతిపాదిత నదీ పనులు, విద్యుత్ ఉత్పాదన కొరకు. నది లేక దాని యొక్క ఉపనదులను అంతిమముగా బాగా అభివృద్ధి చేయుటకు లభించు అవకాశములకు భంగము కలిగిస్తాయా లేదా, తాగునీరు, సేద్యము, నౌకాయానము, వరదల నియంత్రణ లేక ఇతర ప్రజా ప్రయోజనములకు సంగతముగా ఉండుట ఆవశ్యకమైనదా లేదా; + +మరియు ఈ ప్రయోజనముల నిమిత్తము సదరు ప్రాధికార సంస్థ రాజ్య ప్రభుత్వము, కేంద్ర ప్రభుత్వము లేదా తాము సముచిత నుని భావించునట్టి ఇతర ఏజెన్సీలను ఆనకట్టల మరియు ఇతర నదీ పనులకు అభిలషణీయ స్థానమును గూర్చి తగినంతగా అధ్యయనము చేయుట కొరకు సంప్రదించి స్వయంగా సంత్రుప్తి చెందడం జరిగిందా, లేదా + +(బి) ప్రతిపాదిత పథకము, ఆనకట్ట డిజైను మరియు భద్రతా ప్రమాణము లకు అనుగుణముగా ఉన్నదా, + + లేదా అను విషయములను ప్రత్యేక ముగా పరిగణనలోనికి తీసుకొనవలెను. + +3) ఏదైనా ప్రాంతములోని నది. యొక్క అభివృద్ధి కొరకైన బహుళార్ధ పథకము అమలులో ఉన్న యెడల, రాజ్య ప్రభుత్వము మరియు ఉత్పాదక కంపెనీ తమ కార్యకలాపములను అవి పరస్పర సంబంధము ఉన్నంత మేరకు అట్టి పథకము కొరకు బాధ్యులైన వ్యక్తుల కార్యకలాపములతో సమున్వయపరచవలెను. + +9 (1) ఈ చట్టములో ఏమి ఉన్నప్పటికినీ, ఒకవ్యక్తి, క్యాప్టివ్ ఉత్పాదక ప్లాంటును దానికి చెందిన ప్రసార లైన్లను నిర్మించి, నిర్వహించి లేక నడుపవచ్చును. + +అయితే, గ్రిడ్ ద్వారా చేయబడు - క్యాప్టిన్ ఉత్పాదక ప్లాంటు నుండి విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను ఉత్పాదక కంపెనీ యొక్క ఉత్పాదక స్టేషను మాదిరిగానే క్రమబద్ధీకరించవలేను. + +అంతేకాక, ఈ చట్టపు నిబంధనలు మరియు దాని క్రింద చేయబడిన నియమములు మరియు వినియమములననుసరించి ఎవరేని లైసెన్సుదారు. మరియు 42వ సరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్చేదము (2) క్రింద చేసిన వినియమములకు లోబడి ఎవరేని వినియోగదారునికి క్యాప్టివ్ ఉత్పాదన ప్లాంటు నుండి విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన సరఫరా కొరకు ఈ చట్టము క్రింద లైసెన్సు అవసరము లేదు. + +(2) క్యాప్టివ్ ఉత్పాదక ప్లాంటును నిర్మించి మరియు నిర్వహించుచు నడుపుచున్న, ప్రతి వ్యక్తి, కేవలను తాను నాడుకొను నిమిత్తము అతడి క్యాప్టివ్ ఉత్పాదక ప్లాంటు నుండి విద్యుచ్ఛక్తిని గమ్యస్థానమునకు తీసికొనిపోవుటకు ప్రవేశసౌలభ్య హక్కు కలిగి ఉండవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0017.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0017.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2950cb3c10ded0c50be18d2774f461f309b9283e --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0017.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +అయితే, అట్టి ప్రవేశ సౌలభ్యము. (ఓపెన్ యాక్సెస్) తగినంత ప్రసార సౌకర్యం లభ్యతకు లోబడి ఉంటుంది మరియు అట్టి ప్రసార సౌకర్య లభ్యత కేంద్ర ప్రసార వినియోగము లేక సందర్భానుసారముగ రాజ్య ప్రసార వినియోగముచే నిర్ధారించబడవలెను. + +అంతేకాక, ప్రసార సౌకర్యం లభ్యతను గూర్చిన ఏదేని వివాదము సముచిత కమీషనుచే అధి నిర్ణయించబడవలెను. + +ఉత్పాదన +కంపెని +విధులు + +10:(1) ఈ చట్టపు నిబంధనలకు లోబడి. ఈ చట్టము లేక దాని క్రింద చేయబడిన నియమములు లేక వినియమములననుసరించి ఉత్పాదక స్టేషన్లను, టై లైన్లను, సబ్ స్టేషన్లను మరియు వాటికి జోడించబడిన ప్రసార లైన్లను నెలకొల్పుట, నడుపుట మరియు నిర్వహించుట ఉత్పాదక కంపెనీ యొక్క విధులై ఉండును. + +(2) ఉత్పాదక కంపెనీ, ఈ చట్టము మరియు దాని క్రింద చేయబడిన నియమములు లేక వినియమములననుసరించి ఎవరేని లైసెన్సుదారుకు విద్యుచ్చక్తి సరఫరా చేయవచ్చును. మరియు 42వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద చేసిన వినియమములకు లోబడి ఎవరేని వినియోగదారునికి విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేయవచ్చును. + +(3) ప్రతి ఉత్పాదక కంపెనీ, + +(ఎ) తమ ఉత్పాదక స్టేషన్లకు సంబంధించిన సాంకేతిక వివరములను సముచిత కమీషను మరియు ప్రాధికార సంస్థకు సమర్పించవలెను; + +(బి) ఆది. ఉత్పాదన చేసిన విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము కొరకు కేంద్ర ప్రసార వినియోగము లేక సందర్భానుసారముగ రాజ్య ప్రసార వినియోగముతో సమన్వయము చేయవలెను. + +ఉత్పాదక +కంపెనీలకు +ఆదేశములు + +11 (1) సముచిత ప్రభుత్వము, ఉత్పాదక కం పెనీ, అసాధారణ పరిస్థితులలో ఆ +ప్రభుత్వ ఆదేశములననుసరించి ఏదేని ఉత్పాదన స్టేషనును నడుపమనియు మరియు నిర్వహించుమనియు నిర్దిష్ట పరచవచ్చును. + +విశదీకరణ: - ఈ పరిచ్చేదము నిమిత్తము "అసాధారణ పరిస్థితులు " అనగా రాజ్య భద్రత, ప్రజాశాంతికి ఏర్పడిన ప్రమాదము నుండి ఉత్పన్నమైన పరిస్థితులు లేక ప్రకృతి వైపరీత్యము - లేక ప్రజాహితము నుండి ఉత్పన్నమైన ఇతర పరిస్థితులు అని అర్థము. + +(2) సముచిత కమీషను, ఉప-పరిచ్చేదము (1)లో నిర్దేశించిన ఆదేశముల వలన ఏదేని ఉత్పాదక కంపెనీకి వాటిల్లిన ప్రతికూల విత్తీయ ప్రభావమును తాము సముచితమని భావించునట్టి రీతిలో సమతుల్యము చేయవచ్చును. + * విద్యుచ్ఛక్తి సవరణ చట్టము, 2007లోని 3వ పరిచ్చేదము ద్వారా 15-6-2007 నుండి చొప్పించబడినది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0018.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0018.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2d8c68b22a18c1d5b81e3262ba073138252621de --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0018.txt" @@ -0,0 +1,22 @@ +________________ +14/ G16 + + + +12. ఏ వ్యక్తిగాని, 14వ పరిచ్చేదము క్రింద లైసెన్సు ద్వారా అట్లు చేయుటకు ఆతడికి ప్రాధికార మీయబడిననే లేక 13వ పరిచ్ఛేదము క్రింద అతడు మినహాయింపబడిననే తప్ప.- + +(ఎ) విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారమును చేపట్టరాదు; లేదా +(బి) విద్యుచ్ఛక్తి పంపిణీని చేపట్టరాదు; లేదా +{(సి) విద్యుచ్ఛక్తి వర్తకమును చేపట్టరాదు + +13. సముచిత కమీషను, సముచిత ప్రభుత్వము. చేసిన సిఫారసు పై, 5వ పరిచ్చేదము క్రింద రూపొందించిన జాతీయ విధానముననుసరించి మరియు ప్రజాహితమును దృష్టిలో పెట్టుకొని, ఏవేని షరతులు మరియు నిర్బంధనలు ఏవేనియున్నచో వాటికి లోబడి అధి సూచన ద్వారా, అందులో నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి కాలావధి లేక కాలావధులకు 12వ పరిచ్ఛేదము యొక్క నిబంధనలు, ఏదేని స్థానిక ప్రాధికార సంస్థ, పంచాయితీ సంస్థ, వినియోగదార్ల అసోసియేషను, సహకార సంఘములు, ప్రభుత్వేతర వ్యవస్థలు లేక ఫ్రాంచైజీలకు వర్తించవని ఆదేశించవచ్చును. + +14. సముచిత కమీషను, 15వ పరిచ్ఛేదము క్రింద తనకు చేయబడిన దరఖాస్తు పై, + +(ఎ) ప్రసార లైసెన్సుదారుగా విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము చేయుటకు; లేక +(బి) పంపిణీ లైసెన్సుదారుగా విద్యుచ్ఛక్తి పంపిణీ చేయుటకు, లేక +(సి) విద్యుచ్ఛక్తి వర్తకుడిగా విద్యుచ్ఛక్తి వర్తకమును చేపట్టుటకు + +లైసెన్సులో నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి ఏదేని ప్రాంతములో ఎవరేని వ్యక్తికి లైసెన్సును ఆ మంజూరు చేయవచ్చును. + +అయితే, నియత తేదీన లేక దానికి ముందు రద్దు చేయబడిన శాసనము లేక అనుసూచిలో నిర్దిష్ట పరచిన ఏడేని, చట్టము యొక్క నిబంధనల క్రింద విద్యుత్ ప్రసార లేక సరఫరాల వ్యాపారం చేయుచున్న ఎవరేని వ్యక్తి, రద్దు చేసిన శాసనములు లేక అనుసూచిలో నిర్దిష్ట పరచినట్టి చట్టము క్రింద అతనికి మంజూరు చేయబడిన లైసెన్సు, క్లియరెన్సు లేక ఆమోదములో నిర్ణయించబడునట్టి కాలావధికి ఈ చట్టము క్రింద లైసెన్సుదారుగా భావించబడవలెను, మరియు అట్టి లైసెన్సుకు సంబంధించి రద్దు చేసిన శాసనములు లేక అనుసూచిలో నిర్దిష్టపరచినట్టి చట్టము యొక్క నిబంధనలు ఈ చట్టము ప్రారంభమైన తేదీ నుండి ఒక సంవత్సరవు కాలావధి వరకు లేక లైసెన్సుదారు అభ్యర్ధన పై సముచిత కమీషనుచే అంతకు ముందే నిర్దిష్టపరచబడునట్టి కాలావధికి వర్తించవలెను. మరియు ఆ తరువాత సదరు. వ్యాపారానికి ఈ చట్టపు నిబంధనలు వర్తింపజేయవలేను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0019.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0019.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f0de85c31a71cf726e8d875682d7aef81ccd5765 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0019.txt" @@ -0,0 +1,15 @@ +________________ + +171 G17. +అంతేకాక, కేంద్ర ప్రసార వినియోగము లేక రాజ్య ప్రసార వినియోగమును ఈ చట్టము క్రింద ప్రసార లైసెన్సుదారుగా భావించవలెను. + +అంతేకాక, ఈ చట్టము ప్రారంభమునకు ముందు లేక తరువాత సముచిత ప్రభుత్వము, విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము లేక విద్యుచ్ఛక్తి పంపిణీ లేక విద్యుచ్ఛక్తి వర్తకం చేపట్టిన సందర్భములో అట్టి ప్రభుత్వమును కూడా ఈ చట్టము క్రింద లైసెన్సుదారుగా భావించవలెను, అయితే, ఈ చట్టము క్రింద దానికి లైసెన్సు తీసుకొనవలసిన అవసరం ఉండదు: + +అంతేకాక, దామోదర్ వ్యాలీ కార్పొరేషను చట్టము, 1948లోని 3వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప-పరిచ్చేదము (1) క్రింద స్థాపించిన దామోదర్ వ్యాలీ కార్పొరేషనును కూడా ఈ చట్టము క్రింద లైసెన్సుదారుగా భావించవలెను. అయితే ఈ చట్టము క్రింద దానికి కూడా లైసెన్సు తీసుకొనవలసిన అవసరం ఉండదు. మరియు దామోదర్ వ్యాలీ కార్పొరేషను చట్టము, 1948 యొక్క నిబంధనలు ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనలకు అసంగతముగా లేనంత మేరకు సదరు కార్పొరేషనుకు వర్తించుట కొనసాగవలెను. + +అంతేకాక, ఈ చట్టములోని 131వ పరిచ్చేదము యొక్క ఉప-పరిచ్చేదము (2)లో పేర్కొనిన ప్రభుత్వ కంపెనీ లేక కంపెనీ మరియు అనుసూచిలో నిర్దిష్ట పరచిన చట్టములను - పురస్కరించుకొని ఏర్పాటు చేయబడిన కంపెనీ లేక కంపెనీలను కూడా ఈ చట్టము క్రింద లైసెన్సుదారులుగా భావించవలెను. + +అంతేకాక, సముచిత కమీషను, ఈ చట్టము క్రింది. ఇతర షరతులు లేక ఆపేక్షితము లకు భంగము కలుగకుండ, ఒకే ప్రాంతములో లైసెన్సు మంజూరు కొరకు దరఖాస్తుదారుడు +కేంద్ర ప్రభుత్వముచే విహితపరచబడునట్టి (తగినంత మూలధనము. పరపతి యోగ్యత లేక ప్రవర్తనా నియమావళికి సంబంధించిన). అదనపు అపేక్షితములను పాటించవలెనను షరతులకు లోబడి ఒక ప్రాంతములో తమ స్వంత పంపిణీ వ్యవస్థ ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తి పంపిణీ కొరకు ఇద్దరు లేక అంతకంటే ఎక్కువ వ్యక్తులకు కూడా లైసెన్సును మంజూరు చేయ వచ్చును, మరియు లైసెన్సు మంజూరు కొరకైన ఆ పేక్షితములన్నియు పాటించిన ఏ దరఖాస్తుదారుడికి, అదే ప్రాంతములో అటువంటి ప్రయోజనము నిమిత్తము ఇదివరకే లైసెన్సుదారుకి లైసెన్సు ఇవ్వడం జరిగిందను కారణము పై లైసెన్సుమంజూరీని తిరస్కరించరాదు. + +అంతేకాక, "పంపిణీ లైసెన్సుదారుడు తన సరఫరా ప్రాంతములోని ఒక నిర్దిష్టప్రాంతమునకు ఇతర వ్యక్తి ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తి పంపిణీని చేపట్టుటకు ప్రతిపాదించిన యెడల ఆ వ్యక్తి, సంబంధిత రాజ్య కమీషను నుండి ఏదేని ప్రత్యేక లైసెన్సును తీసుకొన వలసిన అవసరం కూడా ఉండదు. మరియు అట్టి పంపిణీ లైసెన్సుదారు, తన సరఫరా ప్రాంతములో ఈ విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా కొరకు బాధ్యత వహించవలేను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0020.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0020.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..59d5c939257dea3e8b2d165235f374a55a83266e --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0020.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ +________________ + +18/G18 +అంతేకాక, ఒక వ్యక్తి, రాజ్య ప్రభుత్వముచే అధి సూచించబడునట్టి గ్రామీణప్రాంతములో విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదనను మరియు పంపిణీకి ఉద్దేశించిన యెడల, అట్టివ్యక్తి, అట్టి విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన మరియు పంపిణీ కొరకు ఏదేని లైసెన్సును తీసుకొనవలసిన 'అవసరం కూడా ఉండదు. అయితే, అతడు .. 53వ పరిచ్చేదము. క్రింద ప్రాధికార సంస్థచే నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి చర్యలను తీసుకొనవలెను. + +అంతేకాక, పంపిణీ లైసెన్సుదారు. విద్యుచ్ఛక్తి వర్తకమును చేపట్టుటకు కూడా లైసెన్సు - తీసుకొనవలసిన అవసరం ఉండదు. + +15.(1) 14వ పరిచ్చేదము క్రింద ప్రతియొక దరఖాస్తు, సముచిత కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి ప్రరూపము మరియు రీతిలో చేసుకొనవలెను. మరియు విహిత పరచబడునట్టి ఫీజుతో జత చేయబడవలెను. + +(2) లైసెన్సు మంజూరు కొరకు దరఖాస్తు చేసిన ఎవరేని వ్యక్తి, అట్టి దరఖాస్తును చేసిన తరువాత ఏడుదినముల లోపల నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి రీతిలో అట్టి వివరములతో తన దరఖాస్తు నోటీసును ప్రచురించవలెను. మరియు + +(i) ప్రచురించిన దరఖాస్తుకు సమాధానముగా సముచిత కమీషనుచే స్వీకరించబడిన ఆక్షేపణలు ఏవేని యున్నచో అవి దానిచే పర్యాలోచించబడినవే తప్ప, + +అయితే, పైన చెప్పిన విధముగా నోటీసు ప్రచురించిన తేదీ నుండి ముప్పది దినములు ముగియుటకు ముందు స్వీకరించబడిన ఆక్షేపణ ఆయననే తప్ప ఆక్షేపణ ఏదియు పర్యాలోచించరాదు: + +(ii) ఏదేని కంటోన్మెంట్, విమానాశ్రయము, కోట, ఆయుధశాల, నౌకా నిర్మాణకేంద్రము లేక శిబిరము లేక రక్షణ ప్రయోజనముల కొరకు ప్రభుత్వ స్వాధీనములో ఉన్నట్లే ఏదేని భవనము లేక స్థలము యొక్క పూర్తి భాగము గాని లేక ఏదేని భాగముతో సహా ఒక ప్రాంతమునకు లైసెన్సు కొరకైన దరఖాస్తు విషయములో లైసెన్సు మంజూరు చేయుటకు, కేంద్ర ప్రభుత్వమునకు అభ్యంతరము లేదని సముచిత కమీషను ధ్రువపరచుకోనునంత వరకు + +లైసెన్సు మంజూరు చేయరాదు. + +(3) ప్రసార లైసెన్సుదారుగా పనిచేయుటకు ఉద్దేశించుచున్న వ్యక్తి, దరఖాస్తు చేసిన వెంటనే కేంద్ర ప్రసార వినియోగము లేక సందర్భానుసారముగ రాజ్యప్రసార వినియోగమునకు అట్టి దరఖాస్తు ప్రతినొకదానిని పంపవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0021.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0021.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b30bf0ad34aa8e20e5fb5109bebec25c6a0cd656 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0021.txt" @@ -0,0 +1,24 @@ +________________ + +- 1916 19 +(4) కేంద్ర ప్రసార వినియోగము లేక సందర్భానుసారముగ రాజ్య ప్రసార వినియోగము, ఉప-పరిచ్చేదము (3)లో నిర్దేశించిన దరఖాస్తు ప్రతిని అందుకున్న తరువాత ముప్పది దినముల లోపల తమ సిఫార్సులు ఏవేని యున్నచో సముచిత కమీషనుకు పంపవలెను: + +అయితే, కమీషను అట్టి సిఫార్సులకు బద్ధమై ఉండవలసిన అవసరం లేదు. + +(5) 14వ పరిచ్ఛేదము క్రింద లైసెన్సు మంజూరు చేయుటకు ముందు సముచిత కమీషను,- + +(ఎ) ఏ వ్యక్తికి లైసెన్సు జారీచేయుటకు ప్రతిపాదించబడినదో ఆ వ్యక్తి పేరు మరియు చిరునామాను తెలియజేయుచూ కమీషను అవసరమని భావించునట్టి రెండు దిన, వార్తాపత్రికలలో నోటీసు ప్రచురించవలెను. + +(బి) కేంద్ర ప్రసార వినియోగము లేక సందర్భానుసారముగ రాజ్య ప్రసార వినియోగము యొక్క సూచనలు లేక ఆక్షేపణలన్నియు మరియు సిఫార్సులు ఏవేనియున్నచో పర్యాలోచించవలెను. + +6. ఒక వ్యక్తి, 14వ పరిచ్చేదము యొక్క ఉప-పరిచ్చేదము (1) క్రింద లైసెన్సుదారుగా పనిచేయుటకు దరఖాస్తు చేసినయెడల, ఆచరణీయమైనంత మేరకు అట్టి దరఖాస్తును స్వీకరించిన తరువాత తొంబది దినముల లోపల, + +(ఎ) ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనలు మరియు దానిక్రింద చేసిన నియమములు మరియు వినియమములకు లోబడి లైసెన్సును జారీచేయ వలెను; లేక + +(బి) అట్టి దరఖాస్తు ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనలు లేక దాని క్రింద చేసిన నియమములు మరియు వినియమములు లేక తత్సమయమున అమలు నందున్న ఏదేని ఇతర శాసనము యొక్క నిబంధనలకు అనుగుణముగా లేనిచో, లిఖితపూర్వకముగా వ్రాసి యుంచదగు కారణముల పై దరఖాస్తును తిరస్కరించవలెను. + +అయితే, దరఖాస్తుదారుడికి ఆకర్షింపబడుటకు అవకాశము ఇచ్చిననే తప్ప దరఖాస్తు ఏదియు తిరస్కరించబడరాదు. + +(7) సముచిత కమీషను, లైసెన్సు జారీ చేసిన వెంటనే, లైసెన్సు ప్రతిని సముచిత ప్రభుత్వము, ప్రాధికార సంస్థ, స్థానిక ప్రాధికార సంస్థకు మరియు సముచిత కమీషను అవసరమని భావించునట్టి ఇతర వ్యక్తికి పంపవలెను. + +(8) అట్టి లైసెన్సు ప్రతిసంహరణ చేయబడిననే తప్ప లైసెన్సు ఇరువది ఐదు సంవత్సరముల కాలావధి వరకు అమలు కొనసాగవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0022.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0022.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..53cc9948a46ba1557c284b9deb1ac6efe72992d3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0022.txt" @@ -0,0 +1,22 @@ +________________ + +20/-G20 . +16. " సముచిత కమీషను, లైసెన్సుదారునికి గాని లేక లైసెన్సుదారుల తరగతికి గాని వర్తించు. ఏవేని సాధారణ లేక నిర్దిష్ట షరతులను నిర్దిష్ట పరచవచ్చును. మరియు అట్టి షరతులను సదరు లైసెన్సు షరతులుగా భావించవలెను. + +అయితే, సముచిత కమీషను, నియతము చేయబడిన తేదీ నుండి ఒక సంవత్సరము లోపల, ఈ చట్టము ప్రారంభమైనప్పటి నుండి ఒక సంవత్సరము ముగిసిన తరువాత 14వ పరిచ్చేదమునకుగల. మొదటి, రెండవ, మూడవ, నాలుగవ మరియు ఐదవ వినాయింపు లలో నిర్దేశించిన లైసెన్సుదారులకు వర్తించు. లైసెన్సు యొక్క ఏవేని సాధారణ లేక నిర్దిష్ట +షరతులను నిర్దిష్ట పరచవలెను. + +17 (1) ఏ లైసెన్సుదారు, సముచిత కమీషను పూర్వానుమోదము లేకుండ,- + +(ఎ) ఎవరేని ఇతర లైసెన్సుదారు యొక్క వినియోగము కొనుగోలు లేక స్వాధీనము చేసుకొనుట ద్వారా లేక ఇతర విధముగా ఆర్జించుటకు ఏదేని లావాదేవిని జరుపరాదు; లేక + +(బి) తన వినియోగమును ఎవరేని ఇతర లైసెన్సుదారుని వినియోగముతో సంవిలీనం చేయరాదు; + +అయితే, ఈ ఉప పరిచ్చేదములోనున్నదేదియు, లైసెన్సుదారు యొక్క వినియోగము, ఖండము (ఎ) లేక ఖండము (బి)లో నిర్దేశించిన వినియోగము ఉన్నటువంటి రాజ్యము కానట్టి రాజ్యములో ఉన్నచో వర్తించదు. + +(2) ప్రతియొక లైసెన్సుదారు, ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద ఆమోదము పొందుటకు ముందు, సదరు ఆమోదము కొరకు దరఖాస్తు చేసుకొనినట్టి లైసెన్సుదారు యొక్క ప్రాంతములో విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము లేక పంపిణీచేయు. ప్రతియొక ఇతర లైసెన్సుదారుకు ఒక మాసముకంటే తక్కువ కానట్టి నోటీసును ఈయవలెను. + +(3) ఏ లైసెన్సుదారు, సముచిత కమీషను పూర్వాను మోదము లేకుండ అమ్మకము, లీజు, మార్పిడి ద్వారా లేక ఇతర విధముగా ఏ సమయములో నైనను తన లైసెన్సును అప్పగించరాదు. లేక తన వినియోగమును లేక దానిలోని ఏదేని " భాగమును అంతరణ చేయరాదు. + +(4) ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) లేక ఉప పరిచ్ఛేదము (3)లో నిర్దిష్టపరచిన ఏదేని ఈ వ్యవహారమునకు సంబంధించిన ఏదేని కరారు, సముచిత కమీషను పూర్వాను మోదముతో +చేసినదైననే తప్ప చెల్లనిదగను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0023.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0023.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ec6c89d663d6198f78934d4565e7d5e5d074e63f --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0023.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +________________ + +... 21 G21. +18.(1) సముచిత కమీషను, లైసెన్సుదారు. దరఖాస్తు పై , లేక ఇతరవిధముగా ప్రజాహితము దృష్ట్యా అట్లు చేయవచ్చని అభిప్రాయపడిన యెడల అతడి లైసెన్సు యొక్క నిబంధనలు మరియు షరతులకు తాము సబబని భావించునట్టి మార్పులు మరియు సవరణలు. చేయవలెను; + +అయితే, అట్టి మార్పులు లేక సవరణలు ఏవియు అట్టి సమ్మతి అయుక్తముగా ఆపి ఉంచబడినదని సముచిత కమీషను అభిప్రాయపడినచో, లైసెన్సుదారు సమ్మతితో తప్ప, చేయరాదు. + +(2) ఈ పరిచ్చేదము క్రింద లైసెన్సులో ఏవేని నూర్పులు లేక సవరణలు చేయుటకు ముందు, ఈ క్రింది నిబంధనలను అమలు చేయవలెను, అవేవనగా, + +(ఎ) లైసెన్సుదారు. తన లైసెన్సులో ఏవేని మార్పులు లేక సవరణలు ప్రతిపాదించుచూ ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద దరఖాస్తు చేసిన యెడల,లైసెన్సుదారు, నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి వివరములతో మరియు అట్టి రీతిలో సదరు దరఖాస్తు నోటీసును ప్రచురించవలెను; + +(బి) ఏదేని కంటోన్మెంటు, విమానాశ్రయము, కోట, ఆయుధశాల, నౌకానిర్మాణ కేంద్రము లేక శిబిరము లేక రక్షణ ప్రయోజనముల కొరకు ప్రభుత్వ స్వాధీనములో ఉన్నట్టి ఏదేని భవనము లేక స్థలము యొక్క పూర్తి - భాగముగాని లేక ఏదేని భాగముతో కూడియున్నట్టి సరఫరా ప్రాంతములో మార్పులు లేక చేర్పులు ప్రతిపాదించుచూ చేసిన దరఖాస్తు విషయములో, సుముచిత కమీషను, కేంద్ర ప్రభుత్వము యొక్క సమ్మతితో తప్ప ఏవేని ఆ మార్పులు లేక చేర్పులు చేయరాదు. + +(సి) లైసెన్సుదారు. దరఖాస్తు పై కాకుండ ఇతర విధముగా లైసెన్సులో ఏవేని మార్పులు లేక చేర్పులు చేయుటకు ప్రతిపాదించబడిన యెడల, సముచిత కమీషను, నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి వివరములతో మరియు అట్టి రీతిలో ప్రతిపాదిత మార్పులు లేక చేర్పులను ప్రచురించవలెను; + +(డి) సముచిత కమీషను, నోటీసు యొక్క మొదటి ప్రచురణ తేదీ నుండి ముప్పది దినముల లోపల స్వీకరించిన సూచనలు లేక ఆక్షేపణలన్నియు పర్యాలోచించిననే తప్ప ఏవేని మార్పులు లేక చేర్పులను చేయరాదు. + +19.(1) సముచిత కమీషను, విచారణ జరిపిన తరువాత ప్రజాహితము దృష్ట్యా అవసరమని భావించినచో, ఈ క్రింది సందర్భములలో, అవేవనగా, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0024.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0024.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0f5047bdc4510bf81d049366a8c84064af1237eb --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0024.txt" @@ -0,0 +1,19 @@ +________________ + +- 221 G2 : +(ఎ) ఈ చట్టము ద్వారా లేక ఈ చట్టము లేక దాని క్రింద చేసిన నియమములు లేక +వినియమముల క్రింద లైసెన్సుదారు. తాను చేయవలసిన ఏపనినైనను చేయుటలో ఉద్దేశపూర్వక మరియు దీర్ఘకాలిక వ్యతిక్రమణ చేసినాడని సముచిత కమీషను అభిప్రాయపడిన యెడల, + +(బి) , లైసెన్సుదారు. తన లైసెన్సు యొక్క ఏ నిబంధనలు లేక షరతులను: అతిక్రమించిన చో లైసెన్సు ప్రతిసంహరించబడునని లైసెన్సులో అభివ్యక్తముగా ప్రఖ్యానించబడినదో అట్టి తన లైసెన్సు యొక్క నిబంధనలు లేక షరతులను భంగపరచిన యెడల + +(సి) లైసెన్సుదారు, ఈ విషయములో అతడి లైసెన్సు ద్వారా నిర్ణయించిన ఆ కాలావధి లోపల లేక సముచిత కమీషను అందుకు మంజూరు చేసిన ఏదేని ఆ దీర్ఘకాలిక కాలావధి లోపల, + +(i) ఆతడి లైసెన్సు ద్వారా అతనిపై విధించబడిన విధులు మరియు బాధ్యతలను పూర్తిగాను మరియు సమర్థవంతముగాను నిర్వర్తించు స్థితిలో అతడు ఉన్నాడను విషయమును సముచిత కమీషను సంతృప్తి మేరకు తెలియజేయుటలో వైఫల్యము చెందిన యెడల, లేక , + +(ii) అతడి లైసెన్సు ద్వారా కోరబడినట్లుగా డిపాజిటు చేయుటలో లేక సెక్యూరిటీని సమకూర్చుటలో లేక ఫీజు లేక ఇతర ఛార్జీల చెల్లించుటలో వైఫల్యము చెందిన యెడల, + +(డి) లైసెన్సు ద్వారా అతడిపై విధించబడిన విధులు మరియు బాధ్యతలను పూర్తిగాను మరియు సమర్ధవంతముగాను నిర్వర్తించగలగినట్టి విత్తేయస్థితిలో లైసెన్సుదారు లేడని సముచిత కమీషను అభిప్రాయపడిన యెడల + +లైసెన్సును ప్రతి సంహరించవచ్చును + +(2) సముచిత కమీషను ప్రజాహితము దృష్ట్యా అట్లుచేయుట అవసరమని అభిప్రాయపడిన యెడల, దరఖాస్తు పై లేక లైసెన్సుదారుని సమ్మతితో తాము సబబని భావించునట్టి నిబంధలు మరియు షరతులపై అతడి పంపిణీ లేక ప్రసారము లేక వర్తకప్రాంతము అంతయు లేక దానిలోని ఏదేని - భాగమునకు అతడి లైసెన్సును ప్రతిసంహరించవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0025.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0025.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..03728f924152603c40749bfe4f55da18dddb9639 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0025.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +________________ +231 623 --- +(3) సముచిత కమీషను, ఏ కారణముల పై లైసెన్సు ప్రతిసంహరణ ప్రతిపాదించబడినదో. ఆ కారణములను తెలియజేయుచూ లిఖిత పూర్వకమైన మూడు మాసముల కంటే తక్కున కాని నోటీసును లైసెన్సుదారుకు ఇచ్చిననే తప్ప, మరియు ప్రతిపాదిత ప్రతిసంహరణకు వ్యతిరేకముగా నోటీసు కాలావధిలోపల లైసెన్సుదారుచే చూపబడిన ఏదేని కారణమును పర్యాలోచించిననే తప్ప ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద లైసెన్సు ఏదియు ప్రతిసంహరిచబడరాదు. + +(4) సముచిత కమీషను, ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద లైసెన్సు ప్రతిసంహరించుటకు బదులు, అది సబబని భావించి విధించునట్టి అదనపు నిబంధనలు మరియు షరతులకు లోబడి, లైసెన్సు అమలు నందు ఉండునట్లు అనుమతించవచ్చును. మరియు అట్లు విధించిన ఏవేని అదనపు నిబంధనలు మరియు షరతులకు లైసెన్సుదారు బద్ధుడై ఉండి వాటిని పాటించవలెను, మరియు అవి లైసెన్సులో ఉండియుండినట్లుగా అమలు కావలెను మరియు ప్రభావము కలిగి ఉండవలెను. + +(5) కమీషను, ఈ పరిచ్చేదము క్రింద లైసెన్సును ప్రతిసంహరించు నేడల, అది లైసెన్సుదారు పై ప్రతిసంహరణ నోటీసును తామీలు చేయవలెను మరియు ఏ తేదీన ప్రతిసంహరణ అమలులోనికి వచ్చునో ఆ తేదీని నిర్ణయించవలెను. + +(6) సముచిత కమీషను, ఉప-పరిచ్చేదము (5) క్రింద లైసెన్సు ప్రతిసంహరణ కొరకు నోటీసు నిచ్చిన యెడల, ఈ చట్టము. క్రింద విధించబడునట్టి ఏదేని శాస్త్రికి లేక ప్రారంభించబడునట్టి అభియోగ ప్రొసీడింగుకు భంగము కలుగకుండ, లైసెన్సుదారు, కమీషను యొక్క పూర్వాను మోదము తరువాత కమీషనుచే లైసెన్సు మంజూరు చేయబడుటకు యోగ్యుడని కనుగొనబడిన ఎవరేని వ్యక్తికి అతడి వినియోగమును అమ్మివేయవచ్చును. + +20.(1) సముచిత కమీషను, 19వ పరిచ్చేదము క్రింద ఎవరేని లైసెన్సుదారుని లైసెన్సును ప్రతిసంహరించుకొనిన యెడల, ఈ క్రింది. నిబంధనలు వర్తించవలెను. అవేవనగా + +(ఎ) సముచిత కమీషను, ఏ లైసెన్సుదారు లైసెన్సు ప్రతిసంహరించబడినదో ఆ లైసెన్సుదారుని వినియోగమును ఆర్జించుట కొరకు దరఖాస్తులను ఆహ్వానించవలెను మరియు ప్రాథమికంగా వినియోగము కొరకు ఇవ్వజూపబడిన అత్యధిక మరియు మంచి ధర ప్రాతిపదికపై అట్టి దరఖాస్తులలో ఏ దరఖాస్తును స్వీకరించవలెనో నిర్దారించవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0026.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0026.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e86dea9984e7bcd9b4405a5bea3beebde8c568e8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0026.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +________________ + +- 244G24 + +(బి) సముచిత కమీషను, లిఖిత పూర్వక నోటీసు ద్వారా తమ వినియోగమును అమ్మవలసినదిగా లైసెన్సుదారును కోరవచ్చును. మరియు ఇకమీదట లైసెన్సుదారు (ఇటు పిమ్మట ఈ పరిచ్చేదములో "కొనుగోలుదారుడిఘగా " నిర్దేశించబడు) ఎవరి దరఖాస్తు కమీషనుచే స్వీకరించబడినదో ఆ వ్యక్తికి అతడి వినియోగమును అమ్మవలెను; + +(సి) లైసెన్సు ప్రతిసంహరణ తేదీన మరియు అప్పటి నుండి లేక లైసెన్సుదారు వినియోగము కొనుగోలుదారుడికి అమ్మిన తేదీ ముందు అయినచో ఆ తేదీన మరియు అప్పటి నుండి. ఆ తేదీకి ముందు ప్రాప్తించిన ఏదేని దాయిత్వ ములు తప్ప లైసెన్సుదారుని హక్కులు, కర్తవ్యములు, బాధ్యతలు - మరియు దాయిత్వములన్నియు పూర్తిగా అంతము కావలెను. + +(డి) సముచిత కమీషను, పరిపాలకుల నియామకముతో సహా, వినియోగము నిర్వహణకు సంబంధించి సముచితమని భావించునట్టి మధ్యకాలీన ఏర్పాట్లను చేయవచ్చును; + +(ఇ) ఖండము (డి) క్రింద నియమించబడిన పరిపాలకుడు, సముచిత కమీషను ఆదేశించునట్లుగా అట్టి అధికారములను వినియోగించవలెను. మరియు అట్టికృత్యములను నిర్వర్తించవలెను. + +(2) ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద వినియోగమును అమ్మదలచిన యెడల, కొనుగోలుదారుడు, వినియోగము యొక్క కొనుగోలు ధరను అంగీకారము కుదుర్చుకున్నట్టి రీతిలో లైసెన్సుదారుకు చెల్లించవలెను. + +(3) సముచిత కమీషను, లైసెన్సుదారుకు వినియోగమును అమ్మవలసినదిగా కోరుచూ ఉప పరిచ్చేదము (1) క్రింద ఏదేని నోటీసును జారీ చేసిన యెడల, అది అట్టి నోటీసు ద్వారా వినియోగమును ఇచ్చివేయమని లైసెన్సుదారును కోరవచ్చును. మరియు ఇకమీదట +లైసెన్సుదారు, నోటీసులో నిర్దిష్ట పరచిన తేదీన దాని కొనుగోలు ధర చెల్లింపుపై పేర్కొన బడిన కొనుగోలుదారుడికి వినియోగమును ఇచ్చినేయవలెను. + +(4) ఉష పరిచ్ఛేదము (3)లో నిర్దేశించు వినియోగమును లైసెన్సుదారు కొనుగోలుదారుడికి ఇచ్చివేసిన యెడల, కాని ఆ ఉప-పరిచ్చేదము క్రింద జారీ చేసిన నోటీసులో నిర్ణయించిన తేదీనాటికి దాని అమ్మకము పూర్తికాని యెడల, సముచిత కమీషను, అమ్మకము పూర్తికాకుండ అది పెండింగులో ఉండగానే, ఆది సబబవి. భావించినచో వినియోగమును నడుపమనియు మరియు నిర్వహించమనియు ఉద్దేశించుచున్న కొనుగోలుదారుడికి అనుమతించ వచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0027.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0027.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..734c9f83cfb5ea1d0a1aedf13745e852cfe5fdfb --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0027.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +________________ + +G25.. + +21. 20వ పరిచ్ఛేదము లేక 24వ పరిచ్ఛేదము క్రింద వినియోగము అమ్మివేయబడిన యెడల, అమ్మకము పూర్తి అయిన మీదట లేక సందర్భానుసారముగ ఉద్దేశించుచూ కొనుగోలుదారుడికి వినియోగమును ఇచ్చివేసిన తేదీన, ఇందులో ఏది ముందుజరుగునో అప్పుడు,- + +(ఎ) వినియోగము, కొనుగోలుదారుడిలో లేక సందర్భానుసారముగ ఉద్దేశించుచున్న కొనుగోలుదారుడిలో ఏదేని అప్పు, తనఖా లేక లైసెన్సుదారుకు లేక వినియోగమునకు జతపరచిన అటువంటి బాధ్యత లేకుండ నిహితము కావలెను + +అయితే, అట్టి ఏదేని అప్పు, తనఖా లేక అటువంటి బాధ్యత వినియోగమునకు బదులుగా క్రయధనమునకు జతపరచవలెను; మరియు + +(బి) లైసెన్సుదారు యొక్క లైసెన్సు క్రింద హక్కులు, అధికారములు, ప్రాధికారములు, కర్తవ్యములు మరియు బాధ్యతలు కొనుగోలుదారుడికి అంతరణ కావలెను మరియు అట్టి కొనుగోలుదారుడు లైసెన్సుదారుడిగా భావించబడవలెను. + +22.(1) 20వ పరిచ్ఛేదము లేక 24వ పరిచ్చేదము క్రింద నిబంధించబడిన రీతిలో వినియోగము అమ్మివేయబడనిచో, సముచిత కమీషను. వినియోగదారుల హితమును పరిరక్షించుటకు లేక ప్రజాహితము దృష్ట్యా వినియోగమును నిర్వహించుట కొరకు అది అవసరమని భావించునట్టి ఆదేశములను జారీ చేయవచ్చును లేక పథకమును రూపొందించవచ్చును. + +(2) ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద సముచిత కమీషను ఆదేశములను జారీచేయని యెడల లేక పథకమును రూపొందించని యెడల, 20వ పరిచ్చేదము లేక 24వ పరిచ్ఛేదములో నిర్దేశించిన లైసెన్సుదారు. తాను సబబని భావించునట్టి రీతిలో వినియోగమును విక్రయించ వచ్చును. + +అయితే, ప్రతిసంహరణ తేదీనుండి ఆరుమాసముల కాలావధి లోపల లైసెన్సుదారు వినియోగమును విక్రయించనిచో, 20వ పరిచ్చేదము లేక 24వ పరిచ్చేదము క్రింద సముచిత కమీషను, ఏదేని వీధి లేక ప్రభుత్వ భూమిలో క్రింద, పైన, ప్రక్కన లేక అడ్డముగాయున్న లైసెన్సుదారు పనులు తొలగింపబడునట్లు చేయవచ్చును. మరియు పునఃస్థాపన చేయబడునట్టి ప్రతియొక వీధి లేక ప్రభుత్వ భూమి మరియు అట్టి తొలగింపు మరియు పునస్థాపన ఖర్చులను లైసెన్సుదారు నుండి రాబట్టుకొనవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0028.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0028.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..18f231b3614faa725029bdf98fad6eaf71d47aa7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0028.txt" @@ -0,0 +1,19 @@ +________________ + +23. సరఫరాను సమర్ధవంతముగా నిర్వహించుట కొరకు న్యాయోచిత విద్యుచ్ఛక్తి పంపిణీని సురక్షితము చేయుట మరియు పోటీని పెంపొందించుటకు వెంటనే అట్లు చేయుట అవసరమని. లేక యుక్తమని సముచిత కమీషను అభిప్రాయబడినచో, ఆది, ఉత్తరువు ద్వారా సరఫరా, పంపిణీ, వినియోగము లేక దాని వాడకమును క్రమబద్దీకరించుట కొరకు నిబంధించ వచ్చును. + +24(1) పంపిణీ లైసెన్సుదారు.- + +(ఎ) నాణ్యమైన విద్యుచ్చ క్తిని గూర్చిన ప్రమాణాల కనుగుణముగా వినియోగదారులకు అంతరాయము కలగకుండ విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేయుటలో నిరంతరముగా వైఫల్యము చెందినాడని; లేక + +(బి) ఈ చట్టము ద్వారా లేక ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనల క్రింద అతనిపై విధించబడిన క్రుత్యములను లేక కర్తవ్యములను నిర్వర్తించలేడని; లేక + +(సి) ఈ చట్టము క్రింద సముచిత, కమీషనుచే ఈయబడిన ఏవేని ఆదేశములను పాటించుటలో నిరంతరము వ్యతిక్రమణ చేసినాడని; లేక + +(డి) లైసెన్సు నిబంధనలు మరియు షరతులను అతిక్రమించినాడని, + +సముచిత కమీషను ఎప్పుడైనను అభిప్రాయపడినచో మరియు ప్రజాహితము దృష్ట్యా అట్లు చేయుట కొరకు అవసరమైన పరిస్థితులు ఏర్పడినచో, సముచిత కమీషను, లిఖితపూర్వకముగా వ్రాసియుంచదగు కారణములపై ఒక సంవత్సరము కాలావధికి మించకుండ పంపిణీ లైసెన్సుదారు లైసెన్సును సస్పెండు చేయవచ్చును మరియు లైసెన్సు యొక్క నిబంధనలు ఆ మరియు షరతుల ననుసరించి పంపిణీ, లైసెన్సుదారు కృత్యములను నిర్వర్తించుటకు పరిపాలకుడిని నియమించవచ్చును. + +అయితే, ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద లైసెన్సును సస్పెండు చేయుటకు ముందు, సముచిత కమీషను ప్రతిపాదిత లైసెన్సు సస్పెన్షనుకు వ్యతిరేకముగా విన్నపములు చేసికొనుటకు పంపిణీ లైసెన్సుదారుకు సబబైన అవకాశమును ఈయవలెను మరియు పంపిణీ లైసెన్సుదారుని విన్నపములు ఏవేని ఉన్నచో వాటిని పర్యాలోచించవలెను. + +(2) ఉష పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద లైసెన్సును సస్పెండు చేసిన మీదట, పంపిణీ లైసెన్సుదారుని యొక్క వినియోగములు, ఒక సంవత్సరము కాలావధికి మించకుండ లేక 20వ పరిచ్ఛేదములో యున్నట్లే నిబంధనలనమసరించి అట్టి వినియోగమును విక్రయించు తేదీ వరకు ఇందులో ఏది తరువాత జరుగునో ఆ తేదీ వరకు పరిపాలకుడిలో నిహితము కావలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0029.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0029.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6e69cbb132e61001e873c3ba07e6b67c65253509 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0029.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +________________ + +... +277627. +(3) సముచిత 'కమీషను, ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద పరిపాలకుడి నియామకము జరిగిన ఒక సంవత్సరము లోపల, 9వ పరిచ్చేదములో ఉన్నట్టి నిబంధనలననుసరించి లైసెన్సును ప్రతి సంహరించవలెను లేదా సందర్భానుసారముగ లైసెన్సు సస్పెన్షనును ప్రతిసంహరించవలెను మరియు ఏ పంపిణీ లైసెన్సుదారుని లైసెన్సు సస్పెండు చేయబడినదో ఆ పంపిణీ లైసెన్సుదారుకు వినియోగమును పునరుద్ధరించవలేను. + +(4) సముచిత కమీషను, ఉప-పరిచ్ఛేదము (3) క్రింద లైసెన్సును ప్రతిసంహరించిన సందర్భములో, పంపిణీ లైసెన్సుదారుని వినియోగము, 20వ పరిచ్చేదము యొక్క +నిబంధనలననుసరించి లైసెన్సు ప్రతి సంహరించబడిన తేదీ నుండి ఒక సంవత్సరము కాలావధి లోపల విక్రయించబడవలెను మరియు వినియోగముల విక్రయమునకైన పరిపాలన పరమైన +మరియు ఇతర ఖర్చులను తగ్గించుకున్న తరువాత పంపిణీ లైసెన్సుదారుకు ఆ ధర యొక్క డబ్బును పంపివలెను. + + + + + +25. ఈ భాగము నిమిత్తము, కేంద్ర ప్రభుత్వము, ప్రాంతాలవారీగా దేశ సరిహద్దులను నిర్ణయించవచ్చును. మరియు విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క సమీకృత ప్రసారము మరియు సరఫరాను సమర్థవంతముగాను మితవ్యయముతో చేయుటకు మరియు ప్రత్యేకించి స్వచ్ఛంద అంతర్ కనెక్షన్లకు వీలు కల్పించుటకు మరియు అంతర్ రాజ్య, ప్రాంతీయ మరియు అంతర్ ప్రాంతీయ విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన మరియు ప్రసారమునకు సౌకర్యముల సమన్వయము కొరకు ఎప్పటికప్పుడు వాటిలో అది అవసరమని భావించునట్టి మార్పులను చేయవచ్చును. + +26.(1) కేంద్ర ప్రభుత్వము, అత్యంతానుకూల కాల నిర్ణయ పట్టికలు మరియు ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రముల మధ్య విద్యుచ్ఛక్తి డిస్పాచ్ కొరకు జాతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రముగా పిలువబడు కేంద్రము నొకదానిని జాతీయ స్థాయిలో స్థాపించవలెను. + +(2) జాతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము యొక్క ఏర్పాటు మరియు కృత్యములు కేంద్ర ప్రభుత్వముచే విహితపరచబడునట్టి విధముగా ఉండవలెను. + +అయితే, జాతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము. విద్యుచ్ఛక్తి వర్తక కార్యకలాపములలో నిమగ్నము కారాదు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0030.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0030.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f0b7b59d1f249d4124e371d56a2a3a816feb5c13 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0030.txt" @@ -0,0 +1,23 @@ +________________ +(3) జాతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము, ఏదేని కేంద్ర చట్టముచే లేక దాని క్రింద స్థాపించబడిన లేక ఏర్పాటు చేయబడిన ప్రభుత్వ కంపెనీ లేక ఏదేని ప్రాధికార సంస్థ లేక కార్పొరేషనుచే కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా అధి సూచించబడినట్లుగా నిర్వహించవలెను. + +27.(1) కేంద్ర ప్రభుత్వము, ఈ భాగము క్రింద అధికారములను వినియోగించుట కొరకు మరియు కృత్యములను నిర్వర్తించుట కొరకు 25వ పరిచ్ఛేదము ననుసరించి కేంద్ర ప్రభుత్వముచే నిర్థారించబడినట్లుగా ప్రాదేశిక అధికారితా పరిధి కలిగియుండి ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రముగా పిలువడు కేంద్రము నొకదానిని ప్రతియొక ప్రాంతమునకు స్థాపించవలెను. + +2) ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము, ఏదేని కేంద్ర చట్టము ద్వారా లేక దాని క్రింద స్థాపించబడిన లేక ఏర్పాటు చేయబడిన ప్రభుత్వ కంపెనీ లేక ఏదేని ప్రాధికార సంస్థ లేక కార్పొరేషను చే కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా అధి సూచించబడినట్లుగా నిర్వహించవలెను. + +అయితే, ఈ ఉప-పరిచ్ఛేదములో నిర్దేశించిన ప్రభుత్వ కంపెనీ లేక ప్రాధికార సంస్థ లేక కార్పొరేషను కేంద్ర ప్రభుత్వముచే అధిసూచించబడునంత వరకు, కేంద్ర ప్రసార వినియోగము, ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రమును నిర్వహించవలెను. + +అంతేకాక, ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రమేదియు. విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన లేక వర్తక కార్యకలాపములలో నిమగ్నము కారాదు. + +28.(1) ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము, సంబంధిత ప్రాంతములో విద్యుత్ వ్యవస్థ +సమీకృత క్రియాకలాపమునకు అత్యున్నత నికాయముగా ఉండవలెను. + +(2 ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము, వీలింగ్ మరియు అత్యంతానుకూల కాల నిర్ణయ పట్టికలు మరియు గ్రిడ్ కోడ్ లో కేంద్ర కమీషను నిర్దిష్ట పరచినట్లుగా విద్యుచ్ఛక్తి డిస్పాచ్ కు సంబంధించినట్టి సూత్రములు, మార్గదర్శకాలు మరియు పద్ధతులను పాటించ వలెను. + +3) ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము.- + +(ఎ) ప్రాంతములో పనిచేయుచున్న లైసెన్సుదారులు లేక ఉత్పాదన కంపెనీలతో కుదుర్చుకున్న కాంట్రాక్టులననుసరించి ప్రాంతము లోపల అత్యంతానుకూల కాలనిర్ణయ పట్టికలు మరియు విద్యుచ్ఛక్తి డిస్పాచ్ కొరకై బాధ్యత వహించవలెను; + +(బి) గ్రిడ్ నిర్వహణలను మానిటర్ చేయవలేను: + +(సి) ప్రాంతీయ గ్రిడ్ ల ద్వారా ప్రసారం చేయబడిన విద్యుచ్ఛక్తి పరిమాణమును గూర్చిన లెక్కలను నిర్వహించవలెను; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0031.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0031.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..638ebb7936aa01e5b16c16dd4c83061533493304 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0031.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +________________ +- 291 G29: +(డి). అంతర్ రాజ్య ప్రసార వ్యవస్థను పర్యవేక్షించవలెను. మురియు నియంత్రించ వలెను; మరియు + +(ఇ) గ్రిడ్ నియంత్రణ కొరకు వాస్తవంగా ఉపయోగములో యుంచిన సమయమును అమలు చేయుటకు మరియు గ్రిడ్ ప్రమాణములు మరియు గ్రిడ్ కోడ్ ననుసరించి ప్రాంతీయ గ్రిడ్ ను సురక్షితముగాను మరియు పొదుపుగాను నిర్వహించుట ద్వారా ప్రాంతము లోపల విద్యుచ్ఛక్తి డిస్పాచ్ చేయుటకు బాధ్యత వహించవలెను. + +(4) ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము, అంతర్ రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారములో నిమగ్నమైన ఉత్పాదన కంపెనీలు లేక లైసెన్సుదారుల నుండి కేంద్ర కమీషనుచే నిర్దిష్టపరచబడునట్టి విధముగా ఫీజును మరియు ఛార్జీలను విధించవచ్చును మరియు వసూలు అం చేయవచ్చును. + +29 (1) ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము, తన నియంత్రణ క్రింద ప్రాంతములో గ్రిడ్ +క్రియాకలాపముల స్థిరీకరణ మరియు విద్యుత్ వ్యవస్థ నిర్వహణలో గరిష్ఠ స్థాయిలో మితమును మరియు సమర్థతను సాధించుటకు అవసరమైనట్టి ఆదేశములను ఈయవచ్చును, పర్యవేక్షణ మరియు నియంత్రణ చేయవచ్చును. + +(2) ప్రతియొక లైసెన్సుదారు, ఉత్పాదన కం పెనీ, ఉత్పాదన స్టేషను, సబ్ స్టేషను మరియు విద్యుత్ వ్యవస్థ నిర్వహణలో సంబంధము యున్నట్టి ఎవరేని ఇతర వ్యక్తి. ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రముచే జారీ చేయబడినట్టి ఆదేశములను పాటించవలెను. + +(3) రాజ్య ప్రసార లైన్ల ఎవరేని ప్రసార లైసెన్సుదారు. లేక ఎవరేని ఇతర రాజ్య లైసెన్సుదారు లేక ఉత్పాదన కంపెనీ (అంతర్ రాజ్య ప్రసార వ్యవస్థకు సంబంధించినవి కానట్టి) లేక రాజ్యములోని సబ్ స్టేషనుకు ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రములచే జారీ చేయబడిన ఆదేశములన్నియు రాజ్య లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము ద్వారా జారీ చేయబడ వలెను మరియు రాజ్య లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రములు అట్టి ఆదేశములు లైసెన్సుదారు లేక ఉత్పాదన కంపెనీ లేక సబ్ స్టేషన్ విధిగా పాటించునట్లు జాగ్రత్త వహించవలెను. + +(4) ప్రాంతములోని ప్రాంతీయ, విద్యుత్ కమిటీ, ఆ ప్రాంతములో సమీకృత గ్రిడ్ స్థిరత మరియు పాఫీగా నిర్వహణ మరియు విద్యుత్ వ్యవస్థ నిర్వహణలో పొదుపు మరియు సమర్థతకు సంబంధించిన విషయములపై ఎప్పటికప్పుడు ఒక అంగీకారానికి రావలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0033.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0033.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ccfcc7fcdd08b81cf0ea1d03453ba2dc0e9a751f --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0033.txt" @@ -0,0 +1,23 @@ +________________ +- 311 G31 +32.(1) రాజ్య లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము, రాజ్యములో విద్యుత్ వ్యవస్థ సమీకృత నిర్వహణకై జాగ్రత్త వహించుటకు అత్యున్నత నికాయముగా ఉండవలెను. + +(2) రాజ్య లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము,- + +(ఎ) రాజ్యములో పనిచేయుచున్న లైసెన్సుదారులు లేక ఉత్పాదన కంపెనీలతో కుదుర్చుకున్న కాంట్రాక్టులననుసరించి రాజ్యములోపల అంత్యంలానుకూల కాలనిర్ణయ పట్టికలు మరియు విద్యుచ్ఛక్తి డిస్పాచ్ కొరకై బాధ్యత వహించవలెను; + +(బి). గ్రిడ్ నిర్వహణలను మానిటర్ చేయవలెను. + +(సి) రాజ్య గ్రిడ్ ద్వారా ప్రసారం చేయబడిన విద్యుచ్ఛక్తి పరిమాణమును గూర్చిన లెక్కలను నిర్వహించవలెను; + +(డి) రాజ్యాంతర్గత ప్రసార వ్యవస్థను పర్యవేక్షించవలెను. మరియు నియంత్రించవలెను, మరియు + +(ఇ) గ్రిడ్ నియంత్రణ కొరకు వాస్తవంగా నెరవేర్చుటలో యుంచిన సమయమును. అమలు చేయుటకు మరియు గ్రిడ్ ప్రమాణములు మరియు రాజ్య గ్రిడ్ కోడ్ ననుసరించి రాజ్య గ్రిడ్ ను సురక్షితముగాను మరియు పొదుపుగాను నిర్వహించుట ద్వారా రాజ్యము లోపల విద్యుచ్ఛక్తి డిస్పాచ్ చేయుటకు బాధ్యత వహించవలెను. + +(3) రాజ్య లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము. రాజ్యాంతర్గత విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారములో నిమగ్నమైన ఉత్పాదన కంపెనీలు మరియు లైసెన్సుదారుల నుండి రాజ్య కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడిన విధముగా ఫీజును మరియు ఛార్జీలను విధించవచ్చును మరియు వసూలు చేయవచ్చును. + +33.(1) రాజ్యములో రాజ్యలోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము, ఆ రాష్ట్రములో సమీకృత గ్రిడ్ నిర్వహణలకు సంబంధించి జాగ్రత్త వహించుటకు మరియు విద్యుత్ వ్యవస్థ నిర్వహణలో గరిష్ట స్థాయిలో పొదువును మరియు సమర్థతను సాధించుటకు అవసరమైనట్టి ఆదేశములను ఈయవచ్చును. మరియు పర్యవేక్షణ మరియు నియంత్రణ చేయవచ్చును. + +(2) ప్రతియొక లైసెన్సుదారుడు, ఉత్పాదన కంపెనీ, ఉత్పాదన స్టేషను, సబ్ స్టేషను, మరియు విద్యుత్ వ్యవస్థ నిర్వహణతో సంబంధము యున్నట్టి ఎవరేని ఇతర వ్యక్తి, ఉప-పరిచ్ఛేదము - (1) క్రింద రాజ్య లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము చే జారీచేయబడినట్టి ఆదేశములను పాటించవలెను. + +(3) రాజ్య లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము, ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము యొక్క అ ఆదేశములను పాటించవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0034.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0034.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b4587b351e86bc089c8f3ed79cf13efdfa4be2c4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0034.txt" @@ -0,0 +1,19 @@ +________________ +(4) విద్యుచ్ఛక్తి నాణ్యత లేక రాజ్య గ్రిడ్ యొక్క సురక్షితమైన, భద్రతగల మరియు సమీకృత నిర్వహణ లేక ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద ఈయబడిన ఏదేని ఆదేశము నకు సంబంధించి ఏదేని వివాధము ఉత్పన్న మైనచో, నిర్ణయము కోరకు దానిని రాజ్య కమీషనుకు నిర్దేశించవలెను. + +అయితే, రాజ్య కమీషను నిర్ణయము పెండింగులో ఉండగా రాజ్య లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము యొక్క ఆదేశములు లైసెన్సుదారు లేక ఉత్పాదన కం పెనీ ద్వారా పాటించబడవలెను. + +(5) ఎవరేని లైసెన్సుదారు లేక ఉత్పాదన కంపెనీ లేక ఎనలేని ఇతర వ్యక్తి, ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద జారీ చేయబడిన ఆదేశములను పాటించుటలో వైఫల్యము చెందినచో, అతడు ఐదు లక్షల రూపాయలకు మించని శాస్త్రికి పాత్రుడగును. + +34. ప్రతియొక ప్రసార లైసెన్నుదారు, ప్రాధికార సంస్థచే నిర్ధిష్ట పరచబడినట్లుగా గ్రిడ్ ప్రమాణముల ననుసరించి ప్రసార లైన్ల కార్యవర్తన మరియు నిర్వహణలకు సంబంధించినట్టి సాంకేతిక ప్రమాణములను పాటించవలెను. + +35. సముచిత కమీషను, ఎవరేని లై సెన్సుదారునిచే దరఖాస్తు పై మధ్యలోనున్న ప్రసార సౌకర్యముల స్వామిత్వమును కలిగియున్న లేక వాటిని నిర్వహించుచున్న ఎవలేని ఇతర లైసెన్సుదారుకు, సదరు లైసెన్సుదారు వద్ద లభ్యమగుచున్న మిగులు సామర్ధ్యము మేరకు అట్టి సౌకర్యములను వినియోగించుట కొరకు ఏర్పాట్లు చేయమని ఉత్తరువు ద్వారా కోరవచ్చును. + +అయితే, లైసెన్సుదారు వద్ద లభ్యమగుచున్న మిగులు సామర్థ్యము ఎంతమేరకు ఉన్నదను. విషయమునకు సంబంధించిన ఏదేని వివాదము పై సముచిత కమీషనుచే +అధి నిర్ణయించబడనలెను. + +36.(1) ప్రతియొక లైసెన్సుదారు, 35వ పరిచ్ఛేదము క్రింద చేసిన ఉత్తరువుపై, పరస్పరం అంగీకారము కుదుర్చుకున్న రేట్లు, ఛార్జీలు మరియు నిబంధనలు మరియు షరతుల పై తన మధ్యలోనున్న ప్రసార సౌకర్యములను సమకూర్చవలెను. + +అయితే, లైసెన్సుదారులలో వాటిపై పరస్పర అంగీకారము కుదరనిచో, సముచిత కమీషను, రేట్లు, ఛార్జీలు మరియు నిబంధనలు మరియు షరతులను నిర్దిష్ట పరచవచ్చును. + +(2) ఉప-పరిచ్ఛేదము (1)లో నిర్దేశించిన రేట్లు, ఛార్జీలు మరియు నిబంధనలు మరియు షరతులు న్యాయముగాను, సముచితముగాను ఉండవలెను మరియు అట్టి సౌకర్యముల వినియోగమున కైన అనుపాతములో కేటాయించవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0035.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0035.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0d6f40deb7dcadf530d61a855418390d7a97ab70 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0035.txt" @@ -0,0 +1,23 @@ +________________ + +విశదీకరణ:- పరిచ్ఛేదములు 35 మరియు 36 యొక్క ప్రయోజనముల నిమిత్తము "మధ్యలో నున్న ప్రసార సౌకర్యములు " అనగా ఇతర లైసెన్సువారు కొరకు మరియు అతడి తరఫున "అతడి అభ్యర్ధన పై మరియు టారిఫు లేక ఛార్జీ చెల్లింపుపై విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము కొరకు వినియోగించదగినట్టి విద్యుత్ లైన్లు లైసెన్సుదారు. స్వామిత్వము కలిగియున్న లేక , నిర్వహించబడుచున్న +విద్యుత్ లైన్లు అని అర్ధము. + +37. సముచిత ప్రభుత్వము, సాఫీగాను మరియు స్థిరమైన ప్రసారము నిర్వహించుట కొరకు మరియు ఏదేని ప్రాంతము లేక రాజ్యమునకు విద్యుచ్ఛక్తిని సరఫరా చేయుటకు అవసరమైనట్టి చర్యలను తీసుకొనుటకు ప్రాంతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రములకు లేక సందర్భానుసారముగా రాజ్య లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రములకు ఆదేశములను జారీచేయ వచ్చును. + +38.(1) కేంద్ర ప్రభుత్వము, ఏదేని ప్రభుత్వ కంపెనీని కేంద్ర ప్రసార వినియోగముగా అధిసూచించవచ్చును. + +అయితే, కేంద్ర ప్రసార వినియోగము, విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన లేక విద్యుచ్ఛక్తి వర్తక కార్యకలాపములలో నిమగ్నం కారాదు. + +అంతేకాక, సదరు కేంద్ర ప్రసార వినియోగమునకు సంబంధించిన ఏదేని ఆస్తి, ఆస్తిలో హితము, హక్కులు మరియు +దాయిత్వములు మరియు విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారముతో ప్రమేయమున్న సిబ్బందిని, కంపెనీల చట్టము, 1956 క్రింద నిగమితమొనర్చబడునట్టి కంపెనీ లేక కం పెనీలకు భాగము 13 క్రింద నిర్దిష్ట పరచినట్టి రీతిలో అమలు చేయబడునట్టి బదిలీ పథకము ద్వారా ప్రసార లైసెన్సుదారుగా పనిచేయుటకు కేంద్ర ప్రభుత్వము బదిలీ చేయవచ్చును. మరియు వాటిలో నిహితము చేయవచ్చును. మరియు అట్టి కంపెనీ లేక కంపెనీలు ఈ చట్టము క్రింద ప్రసార లైసెన్సుదారులుగా భావించబడవలెను. + +(2) (ఎ) అంతర్ రాజ్య ప్రసార వ్యవస్థ ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము చేపట్టుట; +(బి) (i) రాజ్య ప్రసార వినియోగములు: +(ii) కేంద్ర ప్రభుత్వము; +(iii) రాజ్య ప్రభుత్వములు; - +(iv) ఉత్పాదన కంపెనీలు, +(V) ప్రాంతీయ విద్యుత్ కమిటీలు +(vi) ప్రాధికార సంస్థ. +(vii) లైసెన్సుదారులు: +(viii) ఈ విషయమై కేంద్ర ప్రభుత్వముచే అధీసూచించబడునట్టి ఏవరేని ఇతర వ్యక్తితో \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0037.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0037.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a6a247ccefa7852dd074533cfb1090f0dcc125c5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0037.txt" @@ -0,0 +1,25 @@ +________________ + +- 35 (35 +అంతేకాక, సదరు రాజ్య ప్రసార వినియోగమునకు సంబంధించిన ఏదేని ఆస్తి, ఆస్తిలో హితము, హక్కులు మరియు దాయిత్వములు మరియు విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారముతో ప్రమేయమున్న సిబ్బందిని, కంపెనీల చట్టము, 1956 క్రింద నిగమితమొనర్చబడునట్టి కంపెనీ లేక కంపెనీ లకు భాగము 13 క్రింద నిర్దిష్టపరచబడినట్టి రీతిలో అమలు చేయబడునట్టి అంతరణ పథకము ద్వారా ప్రసార లైసెన్సుదారుగా పనిచేయుటకు రాజ్య ప్రభుత్వము అంతరణ చేయవచ్చును. మరియు వాటిలో నిహితము చేయవచ్చును. మరియు అట్టి కంపెనీ లేక కంపెనీలు ఈ చట్టము క్రింద ప్రసార లైసెన్సుదారులుగా భావించబడవలెను. + +(2)(ఎ) రాజ్యాంతర్గత ప్రసార వ్యవస్థ ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము చేపట్టుట; +(బి) (i) కేంద్ర ప్రసార వినియోగము: +(ii) రాజ్య ప్రభుత్వములు; +(iii) ఉత్పాదన కంపెనీలు; +(iv) ప్రాంతీయ విద్యుత్ కమిటీలు; +(V), ప్రాధికార సంస్థ, +(vi) లైసెన్సుదారులు; +(vii) ఈ విషయమై రాజ్య ప్రభుత్వముచే అధి సూచించబడునట్టి ఎవరేని ఇతర వ్యక్తితో + +రాజ్యాంతర్గత ప్రసార వ్యవస్థకు సంబంధించిన ప్రణాళిక మరియు సమన్వయము కొరకైన కృత్యములన్నియు నిర్వర్తించుట. + +(సి) ఉత్పాదన స్టేషనుల నుండి లోడ్ కేంద్రములకు సాఫీగా విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేయుట కొరకు సమర్థవంతమైన సమన్వయముతో కూడిన మరియు మిత వ్యయమగు రాజ్యాంతర్గత ప్రసార లైన్ల వ్యవస్థను అభివృద్ధిపరచుట: + +డి. (i) - ప్రసార ఛార్జీల చెల్లింపుపై ఎవరేని లైసెన్సుదారు. లేక ఉత్పాదన కంపెనీ; లేదా + +(ii) రాజ్య కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి విధముగా ప్రసార ఛార్జీలు మరియు వాటి పై సర్ ఛార్జీ చెల్లింపుపై 42వ పరిచ్ఛేదపు , ఉప పరిచ్చేదము (2) క్రింద ఎవరేని వినియోగదారునికి రాజ్య కమీషనుచే అట్టి ప్రవేశ సౌలభ్యము సమకూర్చబడినపుడు ఎపుడైనను, + +తన ప్రసార వ్యవస్థను వినియోగించుట కొరకు విచక్షణారహితమైన ప్రవేశ సౌలభ్యమును సమకూర్చుట ద్వారా, + +రాజ్య ప్రసార వినియోగము యొక్క కృత్యములై ఉండును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0038.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0038.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..42c495d560c008acd26b939575de9fd07a57ba68 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0038.txt" @@ -0,0 +1,24 @@ +________________ +అయితే, అట్టి సర్ ఛార్జీని ప్రస్తుత స్థాయి ఎదురు. సబ్సిడీ అవసరములను భరించు నిమిత్తము వినియోగించవలెను: + +అంతేకాక, అట్టి సర్ ఛార్జీ మరియు ఎదురు రాజ్య కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి రీతిలో సబ్సిడీలను క్రమంగా తగ్గించవలెను. + +అంతేకాక, సర్ ఛార్జీ చెల్లింపు మరియు దానిని వినియోగించవలసిన రీతిని కూడా రాజ్య కమీషను నిర్దిష్ట పరచవలెను. + +అంతేకాక, తన స్వంత , వినియోగ గమ్యస్థానమునకు విద్యుచ్ఛక్తిని సరఫరా చేసికొనుటకు క్యాప్టివ్ ఉత్పాదన ప్లాంటును స్థాపించుకున్నట్టి వ్యక్తికి ప్రవేశ సౌలభ్యము సమకూర్చబడిన సందర్భములో అట్టి సర్ ఛార్జీ విధించబడరాదు. + +40.(ఎ) సనుర్థవంతమైన, సమన్వయపరచిన మరియు మితవ్యయమగు అంతర్ రాజ్య ప్రసార వ్యవస్థ లేక సందర్భానుసారముగా రాజ్యములో ప్రసార వ్యవస్థను నిర్మించుట, నిర్వహించుట మరియు నడుపుట; + +(బి) ప్రాంతీయ, లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము మరియు సందర్భానుసారముగా రాజ్య లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము యొక్క ఆదేశములను పాటించుట; + +(సి) తన ప్రసార వ్యవస్థను వినియోగించుట కొరకు విచక్షణారహితమైన ప్రవేశ సౌలభ్యమును సమకూర్చుట ద్వారా; + +(i) ప్రసార ఛార్జీల చెల్లింపు పై ఎవరేని లైసెన్సుదారుడికి లేక ఉత్పాదన కం పెనీకి; లేక + +(ii) రాజ్య కమీషనుచే నిర్ధిష్టపరచబడునట్టి విధముగా ప్రసార ఛార్జీలు మరియు వాటిపై సర్ ఛార్జీ చెల్లింపు పై 42వ పరిచ్చేదపు ఉప పరిచ్చేదము (2) క్రింద ఎవరేని వినియోగదారునికి రాజ్య కమీషను చే అట్టి ప్రవేశ సౌలభ్యము సమకూర్చబడినపుడు ఎపుడైనను + +ప్రసార లైసెన్సుదారు కర్తవ్యమై యుండును. + +అయితే, అట్టి సర్ ఛార్జీని ప్రస్తుత స్థాయి ఎదురు సబ్సిడీ అవసరములను భరించు నిమిత్తము వినియోగించవలెను. + +అంతేకాక, అట్టి సర్ ఛార్జీ మరియు ఎదురు సబ్సిడీలను సముచిత కమీషను చేత నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి రీతిలో క్రమంగా తగ్గించవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0039.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0039.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..94bea19f8cf1ea9882054489a1e194e40e7ae187 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0039.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +________________ + +374637 +అంతేకాక, సర్ ఛార్టీ చెల్లింపు మరియు దానిని వినియోగించవలసిన రీతిని కూడా సముచిత కమీషను నిర్దిష్ట పరచవలెను. + +అంతేకాక, తన స్వంత వినియోగ గమ్యస్థానమునకు విద్యుచ్ఛక్తిని సరఫరా చేసికొనుటకు క్యాప్టివ్ ఉత్పాదన ప్లాంటును స్థాపించుకున్నట్టి వ్యక్తికి ప్రవేశ సౌలభ్యము సమకూర్చబడిన సందర్భములో అట్టి సర్-ఛార్జీ విధించబడరాదు. + +41, ప్రసార లైసెన్సుదారు, సముచిత కమీషనుకు ముందు తెలియజేయుట ద్వారా తన ఆస్తుల అత్యంతానుకూలమైన వినియోగము కొరకు ఏదేని వ్యాపారములో నిమగ్నం కావచ్చును. + +అయితే, అట్టి వ్యాపారము నుండి లభించిన రెవిన్యూ యొక్క అనుపాతం సముచిత కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి విధముగా తమ ప్రసార మరియు వీలింగు ఛార్జీలను తగ్గించుటకు వినియోగించబడవలెను. + +అంతేకాక, ప్రసార లైసెన్సుదారు, ప్రసార వ్యాపారము ఏదేని మార్గములో అట్టి వ్యాపారసంస్థకు ఆర్థిక సహాయము అందించుటగాని లేక ఏదేని మార్గములో అట్టి వ్యాపారమును పోషించుటకు తన ప్రసార ఆస్తుల పై భారము పడకుండ జాగ్రత్త వహించుటకు అట్టి ప్రతియొక వ్యాపారము కొరకై ప్రత్యేక లెక్కలు నిర్వహించవలెను. + +అంతేకాక, ఏ ప్రసార లైసెన్సుదారుడు, ఏదేని కాంట్రాక్టును కుదుర్చుకొనరాదు లేక విద్యుచ్ఛక్తి వర్తక కార్యకలాపములలో ఇతర విధంగా నిమగ్నం కూడా కారాదు. + + + + +42. (1) తన సరఫరా ప్రాంతములో దానిని సమర్థవంతముగాను, సమన్వయముతోను మరియు మితవ్యయముతో పంపిణీ వ్యవస్థను అభివృద్ధి పరచుట మరియు నిర్వహించుట మరియు ఈ చట్టములో యున్నట్టి నిబంధనలననుసరించి విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేయుట పంపిణీ లైసెన్సుదారు కర్తవ్యమై ఉండును. + +(2) రాజ్య కమీషను, దానిచే నియతము చేసిన తేదీకి ఒక సంవత్సరము లోపల నిర్దిష్టపరచబడునట్టి దశలలో మరియు (ఎదురు సబ్సిడీలు మరియు ఇతర నిర్వహణపరమైన నిరోధములతో సహా) అట్టి షరతులకు లోబడి ప్రవేశ సౌలభ్యమును ప్రవేశ పెట్టవలెను మరియు వరుసగావచ్చు దశలలో ప్రవేశ సౌలభ్యము యొక్క పరిధిని నిర్దిష్ట పరచుటలో \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0040.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0040.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d847a0249f347ee5a457512b473f21ef7791a974 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0040.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +________________ + +38/G38 - +మరియు వీలింగు ఛార్జీలను నిర్ధారించుటలో సదరు ఎదురు సబ్సిడీలు మరియు ఇతర నిర్వహణపరమైన నిరోధములతో సహా సంబంధిత అంశములన్నింటిని పరిగణనలోనికి తీసుకొనవలెను: + +అయితే, అట్టి ప్రవేశ సౌలభ్యమును రాజ్య కమీషనుచే నిర్ధారించబడునట్టి వీలింగు ఛార్జీలకు అదనముగా సర్ ఛార్జీ చెల్లింపుపై అనుమతించ వలెను: + +అంతేకాక, అట్టి సర్-ఛార్జిని, పంపిణీ లైసెన్సుదారు సరఫరా ప్రాంతము. లోపల ప్రస్తుత స్థాయి ఎదురు సబ్సిడీ అవసరములను భరించు నిమిత్తము వినియోగించవలెను. + +అంతేకాక, అట్టి సర్-ఛార్జీ మరియు ఎదురు సబ్సిడీలను రాజ్య కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచ బడునట్టి రీతిలో కూడా క్రమముగా తగ్గించవలెను. + +అంతేకాక, తన స్వంత వినియోగ గమ్యస్థానమునకు విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేసికొనుటకు క్యాప్టివ్ ఉత్పాదన ప్లాంటును స్థాపించుకున్నట్టి వ్యక్తికి ప్రవేశసౌలభ్యము సమకూర్చబడిన సందర్భములో అట్టి సర్ చార్టీ విధించబడరాదు. + +అంతేకాక, విద్యుచ్ఛక్తి (సవరణ) చట్టము, 2003 ప్రారంభ తేదీ నుండి ఐదు సంవత్సరములకు తక్కువ కాకుండా వినియమముల ద్వారా ఏదేని సమయములో లభించిన గరిష్ట విద్యుచ్ఛక్తి ఒక మెగా వాట్ కు మించినపుడు, విద్యుచ్ఛక్తి అవసరమైనట్టి వినియోగదారులందరికి అట్టి ప్రవేశ సౌలభ్యమును రాజ్య కమీషను నిబంధించవలేను. + +(3) ఏ వ్యక్తి యొక్క ఆవరణలు పంపిణీ లైసెన్సుదారు సరఫరా ప్రాంతములో ఉన్నాయో (నియత తేదీకి ముందు విద్యుచ్ఛక్తి పంపిణీ వ్యాపారములో నిమగ్నమైన స్థానిక ప్రాధికార సంస్థ కానట్టి) ఆ వ్యక్తికి ఉత్పాదన కంపెనీ లేక అట్టి పంపిణీ లైసెన్సుదారు కానట్టి ఎవరేని లైసెన్సుదారు నుండి విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా అవసరమైన యెడల, అట్టి వ్యక్తి, నోటీసు ద్వారా రాజ్య కమీషనుచే చేయబడిన వినియమముల ననుసరించి అట్టి విద్యుచ్ఛక్తి వీలింగు కొరకు పంపిణీ లైసెన్సుదారును కోరవచ్చును మరియు అట్టి సరఫరాకు సంబంధించి పంపిణీ లైసెన్సుదారుని కర్తవ్యములు, విచక్షణారహితమైన ప్రవేశ సౌలభ్యము సమకూర్చు సామన్య వాహక సంస్థ వలె ఉండవలెను. + +(4) తమ సరఫరా ప్రాంతపు పంపిణీ లైసెన్సుదారు. కానట్టి, ఒకవ్యక్తి నుండి విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా పొందుటకు ఒక వినియోగదారుడికి లేదా వినియోగదారుల తరగతికి రాజ్య కమీషను అనుమతించునెడల, అట్టి వినియోగదారుడు, సరఫరా చేయుట కొరకైన అతడి బాధ్యత నుండి ఉత్పన్నమైనట్టి పంపిణీ లైసెన్సుదారుని నిర్ణీత ఖర్చును భరించుటకు రాజ్య కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి వీలింగు ఛార్జీల పై అదనపు సర్-ఛార్జిని చెల్లించుటకు ఆ పాత్రుడగును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0042.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0042.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..bb6435795d357306b8af4764597d5f65b8bab94d --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0042.txt" @@ -0,0 +1,26 @@ +________________ + +40/G4 +(2) ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద నిర్దిష్ట పరచిన, ఆవరణములకు విద్యుత్ సరఫరా ఇచ్చుటకు అవసరమైనచో, విద్యుత్ ప్లాంటు లేక విద్యుత్ లైనును సమకూర్చుట ప్రతియొక పంపిణీ లైసెన్సుదారు కర్తవ్యమై ఉండును. + +అయితే, ఏదేని ఆవరణమునకు ప్రత్యేక సరఫరాను కలిగియున్నట్టి ఏ వ్యక్తియు, సముచిత కమీషనుచే నిర్ధారించబడినట్టి ధరను లైసెన్సుదారుకు చెల్లించుటకు అంగీకరించిననే తప్ప, అతడు లైసెన్సుదారు నుండి విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను డిమాండు చేయుటకు లేక విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను పొందుటకు హక్కు కలిగి యుండడు. + +(3) ఉప-పరిచ్చేదము (1)లో నిర్దిష్ట పరచిన కాలావధి లోపల పంపిణీ లైసెన్సుదారు విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేయుటలో వైఫల్యము చెందినచో, అతడు ప్రతియొక దినము యొక్క వ్యతిక్రమణ కొరకు ఒక వేయి రూపాయల దాకా ఉండగల శాస్త్రికి పాత్రుడగును. + +44 43వ పరిచ్చేదములోనున్నదేదియు, తుఫాను, వరదలు, గాలివానలు లేక అతడి నియంత్రణలో లేని ఇతర సంఘటనల మూలముగా ఏవేని ఆవరణములకు విద్యుచ్ఛక్తిని సరఫరా చేయుటలో పంపిణీ లైసెన్సుదారుకు ఆటంకమేర్పడినచో, విద్యుచ్ఛక్తిని సరఫరా చేయని పంపిణీ లైసెన్సుదారును కోరునదిగా పరిగణించబడరాదు. + +45.(1) ఈ పరిచ్చేదపు నిబంధలకు లోబడి, 43వ పరిచ్చేదమును పురస్కరించు కొని +విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా కొరకు పంపిటీ లైసెన్నుదారుచే ప్రభారము చేయబడునట్టి ధరలు ఆయా +సమయములందు నిర్ణయించినట్టి టారిఫులు మరియు అతడి లైసెన్సు షరతుల ననుసరించి ఉండవలెను. + +(2) పంపిణీ లైసెన్సుదారుచే సరఫరా చేయబడిన విద్యుచ్ఛక్తి కొరకు ఛార్జీలు, + +(ఎ) సంబంధిత రాజ్య కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి, పద్దతులు మరియు సూత్రములననుసరించి నిర్ణయించబడవలెను; + +(బి) అట్టి ఛార్జీలు మరియు ధరలకు తగినంత ప్రచారము లభించునట్టి రీతిలో ప్రచురించవలెను. + +(3) పంపిణీ లైసెన్సుదారుచే సరఫరా చేయబడిన విద్యుచ్ఛక్తి కొరకైన ఛార్జీలలో, - + +(ఎ) వాస్తవముగా విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేయుటకైన ఛార్జీలకు అదనముగా నిర్ణీత ఛార్టీ + +(బి) పంపిణీ లైసెన్సుదారుచే సమకూర్చబడిన ఏదేని విద్యుత్ మీటరు లేక విద్యుత్ ప్లాంటుకు సంబంధించిన అద్దె లేక ఇతర చార్జీలు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0043.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0043.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..15f4d18296d1311bf8bee1191cb692b46e29f343 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0043.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +________________ + +41641 +(4) 62వ పరిచ్చేదపు నిబంధనలకు లోబడి, ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద ఛార్జీలను నిర్ణయించుటలో పంపిణీ లైసెన్సుదారు, ఎవరేని వ్యక్తి లేక ఏదేని తరగతికి చెందిన వ్యక్తులకు అనుచిత ప్రాధాన్యము లేక ఎవరేని వ్యక్తి లేక ఏదేని తరగతికి చెందిన వ్యక్తుల పట్ల విచక్షణ చూపరాదు. + +(5) పంపిణీ లైసెన్సుదారుచే నిర్ణయించబడిన ఛార్జీలు. ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనలు మరియు సంబంధిత రాజ్య కమీషనుచే ఈ విషయమై చేయబడిన వినియమములనను సరించి ఉండవలెను. + +46. రాజ్య కమీషను, 43వ పరిచ్చేదమును పురస్కరించుకొని విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను కోరుచున్నట్టి వ్యక్తి నుండి, పంపిణీ లైసెన్సుదారుడు వినియమముల ద్వారా అట్టి సరఫరా ఇచ్చుట కొరకు వినియోగించిన ఏదేని విద్యుత్ లైను లేక విద్యుత్ ప్లాంటును సమకూర్చుటకై భరించిన ఏవేని సముచితమైన ఖర్చులను రాబట్టుకోనుటకు ప్రాధికారమీయ వచ్చును. + +47 (1) ఈ పరిచ్ఛేదపు నిబంధనలకు లోబడి, పంపిణీ లైసెన్సుదారు, 43వ పరిచ్ఛేదమును పురస్కరించుకొని విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను కోరుచున్న ఎవరేని వ్యక్తిని + +(ఎ) సదరు వ్యక్తికి సరఫరా చేసిన విద్యుచ్ఛక్తికి సంబంధించి; లేక + +(బి) సదరు వ్యక్తికి విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా కొరకు ఏదేని విద్యుత్ లైను లేక విద్యుత్ ప్లాంటు లేక విద్యుత్ మీటరు సమకూర్చవలసి ఉన్న యెడల, అట్టి లైను లేక ప్లాంటు లేక మీటరు ఏర్పాటుకు సంబంధించి, పంపిణీ లైసెన్సుదారుకు బకాయి ఉన్న అన్ని పైకముల చెల్లింపు కొరకు వినియముల ద్వారా నిర్ధారించబడునట్టి విధముగా సముచిత సెక్యూరిటీని ఈయమని కోరవచ్చును.మరియు అట్టి సెక్యూరిటీని ఇచ్చుటలో సదరు వ్యక్తి వైఫల్యము చెందినచో, పంపిణీ లైసెన్సుదారు, సబబని భావించినచో, వైఫల్యము కొనసాగిన కాలవధిలో విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను ఇచ్చుటకు లైను లేక ప్లాంటు లేక మీటరు సమకూర్చుటకు తిరస్కరించ వచ్చును. + +(2) ఉప పరిచ్ఛేదము (1)లో పేర్కొనినట్లుగా ఎవరేని వ్యక్తి సెక్యూరిటీ ఈయని యెడల లేక ఎవరేని వ్యక్తిచే ఈయబడిన సెక్యూరిటీ చెల్లనిది. లేక సరిపోనిదైన యెడల, పంపిణీ లైసెన్సుదారు, నోటీసు ద్వారా ఆ వ్యక్తిని నోటీసును తామీలు చేసిన తరువాత ముప్పది దినముల లోపల, విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా లేక అట్టి లైను, లేక ప్లాంటు లేక మీటరు ఏర్పాటుకు సంబంధించి అతడికి బకాయి ఉన్న పైకములన్నియు చెల్లించుట కొరకు సముచితమైన సెక్యూరిటీని ఈయమని కోరవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0044.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0044.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..06d0b6c94e6f913222e5996af5b8f506c4ea99b4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0044.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ +________________ + +- 421:04. +(3) ఉప-సరిచ్ఛేదము (2)లో నిర్దేశించిన వ్యక్తి అట్టి సెక్యూరిటీని ఇచ్చుటలో వైఫల్యము చెందినచో పంపిణీ లైసెన్సుదారు సబబని భావించినచో వైఫల్యము కొనసాగిన కాలావధిలో విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను నిలిపివేయవచ్చును. + +(4) పంపిణీ లైసెన్సుదారు. ఉప-పరిచ్ఛేదము (1)లో నిర్దేశించిన సెక్యూరిటీ పై బ్యాంకు రేటుకు సమానముగా లేక అంత కెక్కువ సంబంధిత రాజ్య కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడినట్లుగా వడ్డీని చెల్లించవలెను. మరియు అట్టి సెక్యూరిటీని ఇచ్చిన వ్యక్తి అభ్యర్ధనపై సదరు సెక్యూరిటీని వాపసు చేయవలెను. + +(5) పంపిణీ లైసెన్సుదారు, సరఫరాను కోరుచున్న వ్యక్తి ముందు చెల్లింపు జరిగిన మీటరు ద్వారా సరఫరాను తీసుకొనుటకు సంసిద్ధుడైనచో, ఉప పరిచ్చేదము (1)లోని ఖండము (ఎ)ను పురస్కరించుకొని సెక్యూరిటీని కోరుటకు హక్కు కలిగి యుండడు. + +48. పంపిణీ లైసెన్సుదారు, 43వ పరిచ్ఛేదమును పురస్కరించుకొని విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను కోరుచున్న ఎవరేని వ్యక్తిని,- + +(ఎ) 53న పరిచ్ఛేదము క్రింద చేసిన వినియమములను పంపిణీ లైసెన్సుధారు పాటించుటకు వీలు కల్పించు నిమిత్తము విధించిన ఏవేని నిర్బంధనలు; + +(బి) విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేయబడిన వ్యక్తి యొక్క నిర్లక్ష్యం ఫలితంగా వాటిల్లిన విత్తీయ నష్టమునకు పంపిణీ లైసెన్సుదారు యొక్క ఏదేని దాయిత్వమును పరిమితము చేయుటకైన ఏవేని నిబంధనలు + +అంగీకరించమని కోరవచ్చును. + +49. 42వ పరిచ్చేదము క్రింద కొందరు వినియోగదారులకు సముచిత కమీషను ప్రవేశ సౌలభ్యము అనుమతించిన యెడల, సదరు వినియోగదారులు, 62వ పరిచ్చేదములోని ఉప పరిచ్చేదము (1) యొక్క ఖండము (డి)లో ఉన్న నిబంధనలలో ఏమి ఉన్నప్పటికిని,(టారిఫుతో సహా) వారు అంగీకారము కుదుర్చు కున్నట్టి నిబంధనలు మరియు షరతులపై విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా లేక కొనుగోలు కొరకు ఎవరేని వ్యక్తితో కరారును కుదుర్చుకొనవచ్చును. + +50. రాజ్య కమీషను. విద్యుచ్ఛక్తి ఛార్జీల వసూలు, విద్యుచ్ఛక్తి ఛార్జీల బిల్లింగ్ కొరకు కాలావధులు, వాటిని చెల్లించని కారణంగా విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా నిలిపివేయుట, విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా పునరుద్ధరణ, విద్యుత్ ప్లాంటును లేక విద్యుత్ లైను లేక మీటరును అక్రమంగా మార్చుట, ఆపద లేక నష్టం కలిగించుట నుండి నివారించుటకు చర్యలు, పంపిణీ లైసెన్సుదారు లేక సరఫరాను నిలిపి వేయుట కొరకు మరియు మీటరును తొలగించుటకు ఈ విషయమై అతడి తరఫున పనిచేయుచున్న ఎవరేని వ్యక్తి నమోదు కొరకు, విద్యుత్ లైన్లు లేక విద్యుత్ ప్లాంట్లు లేక మీటరు మరియు అట్టి ఇతర విషయములకు సంబంధించి వేరొక \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0046.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0046.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5816135b05b8c655e85c5800a4d15fc3313f7726 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0046.txt" @@ -0,0 +1,27 @@ +________________ + +(బి) ఎవరేని వ్యక్తికి వ్యక్తిగత హాని లేక ఎవరేని వ్యక్తి యొక్క ఆస్తికి నష్టము లేక అట్టి ఆస్తి వినియోగములో జోక్యమును తొలగించుట లేక నష్టపూచీలను తగ్గించుట; + +(సి) నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి ప్రమాణములకు అనుగుణమైన వ్యవస్థాపరమైన సాధనముల ద్వారా తప్ప విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా లేక ప్రసారమును నిషేధించుట; + +(డి) విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా లేక ప్రసారములలోని ప్రమాదములు మరియు వైఫల్యములను నిర్దిష్ట పరచిన ప్రరూపములో సముచిత కమీషను మరియు విద్యుత్ ఇన్-స్పెక్టరుకు నోటీసు నిచ్చుట; - + +(ఇ) విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా లేక ప్రసారమునకు సంబంధించిన పటములు, ప్రణాలికలు మరియు విభాగములను ఉత్పాదన కంపెనీ లేక లైసెన్సుదారు ఉంచుకొనుట; + +(ఎఫ్) దానిచే ప్రాధికార మీయబడిన ఎవరేని వ్యక్తి లేక విద్యుత్ ఇన్-స్పెక్టరు లేక నిర్దిష్ట పరచిన ఫీజు చెల్లింపుపై ఎవరేని వ్యక్తిచే పటముల, ప్రణాళికలు మరియు విభాగముల తనిఖీ; + +(జి) వ్యక్తిగత హాని లేక ఆస్తికి నష్టము లేక దాని వినియోగములో జోక్యమును తొలగించు లేక నష్ట పూచీలను తగ్గించు నిమిత్తము వినియోగదారుడి నియంత్రణ క్రింద ఏదేని విద్యుత్ లైను లేక విద్యుత్ ప్లాంటు లేక ఏదేని విద్యుత్ పరికరణమునకు సంబంధించి తీసుకొనవలసిన చర్యను నిర్దిష్ట పరచుట కొరకు + +తగిన చర్యలను నిర్దిష్ట పరచవచ్చును. + +54.(1) ఈ చట్టము క్రింద ఇతర విధముగా మినహాయించబడిననే తప్ప, కేంద్రప్రసార వినియోగము లేక రాజ్య ప్రసార వినియోగము లేక లైసెన్సుదారు కాని ఏ ఇతర వ్యక్తియు, + +(ఎ) ఏదేని వీధిలో, లేక + +(బి) ఏదేని స్థలములో, + +(i) సాధారణముగా ఒక వంద లేక అంతకెక్కువ వ్యక్తులు సమావేశమగుటకు అవకాశము యున్నట్టి; లేక + +(ii) ఫ్యాక్టరీల చట్టము, 1948 యొక్క అర్ధము లోపల ఫ్యాక్టరీ లేక గనుల చట్టము, 1952 యొక్క అర్థము లోపల గని యున్నట్టి; లేక + +(iii) రాజ్య ప్రభుత్వము, సాధారణ లేక ప్రత్యేక ఉత్తర్వు ద్వారా ఈ ఉప పరిచ్ఛేదపు నిబంధనలు వర్తించునని ప్రఖ్యానించునట్టి; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0047.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0047.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2d3046c3e324231dab8ca804deb38afa4a7c125b --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0047.txt" @@ -0,0 +1,19 @@ +________________ +145/ 645. +విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము లేక వినియోగము ప్రారంభించుటకు పూర్వం, విద్యుచ్ఛక్తి, ప్రతిష్టాపన మరియు ప్లాంటు ఏవేని ఉన్నచో వాటి వివరములు, సరఫరా స్వభానము మరియు ప్రయోజనము మరియు ఈ చట్టములోని భాగము XVII యొక్క వర్తించదగునట్టి నిబంధనలు పొందుపరచుచూ లిఖిత పూర్వకముగా తమ ఉద్దేశమును తెలియజేయుచూ విద్యుత్ ఇన్-స్పెక్టరు మరియు జిల్లా మేజిస్ట్రేటు లేక సందర్భానుసారముగా పోలీసు కమీషనరుకు ఏడు దినముల కంటే తక్కువ కాని నోటీసును ఇవ్వకుండ, + +రెండు వందల యాభై వాట్లు మరియు వంద వోల్టులకు మించని ప్రమాణములో విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము లేక వినియోగము చేయరాదు: - + +అయితే, ఈ పరిచ్ఛేదములో నున్నదేదియు, ప్రయాణీకులు, జంతువులు లేక సరుకుల సార్వజనిక వాహకము కోరకు లేదా రైల్వే చట్టము, 1989 యొక్క నిబంధనలకు లోబడి ఏదేని రైల్వే లేక ట్రామ్ వేల రోలింగ్ స్టాక్ యొక్క వెలుతురు లేక వాయు ప్రసరణము పై లేదా వాటి కొరకు ఉపయోగించెడి విద్యుచ్ఛక్తికి వర్తించదు. + +(2) ఒక స్థలమునందు వంద లేక అంతకన్నా ఎక్కువ మంది వ్యక్తులు సాధారణముగా సమావేశమగుటకు అవకాశమున్నను లేక లేకున్నను. ఆ విషయమునకు సంబంధించి ఏదేని వ్యత్యాసము లేక వివాదము ఏర్పడినచో, దానిని రాజ్య ప్రభుత్వమునకు నిర్దేశించవలెను. మరియు దానిపై రాజ్య ప్రభుత్వము చేయు నిర్ణయము అంతిమమై యుండును. + +(3) ఈ పరిచ్చేదపు నిబంధనలకు ప్రభుత్వము కట్టుబడి యుండవలెను. + +55.(1) ఏ లైసెన్సుదారు. ఈ విషయములలో ప్రాధికారిచే చేయబడు వినియమముల ననుసరించి సరియైన మీటరును అమర్చిననే తప్ప, నియతము చేసిన తేదీ నుండి రెండు ఈ సంవత్సరముల కాలావధి ముగిసిన పిమ్మట, విద్యుచ్ఛక్తిని సరఫరా చేయరాదు. + +అయితే, వినియోగదారు మీటరు కొనుగోలు కై ఎంపిక చేసుకొన్ననే తప్పు, లైసెన్సుదారు మీటరు ధర కొరకు సెక్యూరిటీ ఇవ్వవలెనని వినియోగదారుని కోరవచ్చును మరియు దాని కిరాయి కొరకు కరారును చేసుకొనవచ్చును. + +అంతేగాక, రాజ్య కమీషను, అధిసూచన ద్వారా ఆ అధి సూచనలో నిర్దిష్ట పరచబడు తరగతి లేక తరగతుల వ్యక్తుల కొరకు లేదా అట్టి ప్రాంతము కొరకు సదరు రెండు సంవత్సరముల కాలవాధిని విస్తరించవచ్చును. + +(2) విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క ఉత్పాదన, ప్రసారము మరియు పంపిణీ లేక వర్తకములో సరియైన లెక్కింపు మరియు ఆడిటింగు కొరకు, ప్రాధికార సంస్థ, విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క ఉత్పాదన, ప్రసారము లేక పంపిణీ లేక వర్తకపు అట్టి దశలలో మరియు తాను సబబని భావించునట్టి ఉత్పాదన, ప్రసారము, లేక పంపిణీ లేక వర్తకపు స్థలములలో ఉత్పాదక కంపెనీ లేక లైసెన్సుదారు మీటర్లను అమర్చవలెనని ఆదేశించవచ్చును \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0048.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0048.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e6ec16170aad0b63891629746dad7983562304c4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0048.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +________________ + +- 46/G46.. +(3) ఈ పరిచ్చేదములోనున్న నిబంధనలు లేక ఉప పరిచ్చేదము (1) క్రింద చేసిన వినియమముల అమలులో ఏ వ్యక్తి అయినను, వైఫల్యము చెందినచో సముచిత కమీషను, వైఫల్యమునకు బాధ్యుడైన ఉత్పాదక కంపెనీ లేక లైసెన్సుదారు లేక కంపెనీ యొక్క ఎవరేని అధికారులు లేక ఇతర అసోసియేషను లేక ఎవరేని ఇతర వ్యక్తి తన వైఫల్యమును సరిదిద్దుకొనుటకు తాను సబబని భావించునట్టి ఉత్తర్వును చేయవచ్చును. + +56.(1) ఎవరేని వ్యక్తి. అతనికి విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా, ప్రసారము లేక పంపిణీ లేక 'వీలింగ్ చేసిన దానికి సంబంధించి లైసెన్సుదారునికి లేక ఉత్పాదక కంపెనీకి అతడు బాకీపడిన ఏదేని విద్యుత్ ఛార్జీని లేక విద్యుత్ ఛార్జీ కానట్టి ఏదేని మొత్తమును చెల్లించుటకు ఉపేక్షించిన యెడల, లైసెన్సుదారు లేక ఉత్పాదక కంపెనీ అట్టి వ్యక్తికి పదునైదు దినములు తక్కువ కాకుండునట్టి వ్రాతపూర్వకమైన స్పష్టమైన నోటీసును ఇచ్చిన మీదట మరియు అట్టి ఛార్జీని లేక ఇతర మొత్తమును దావా ద్వారా తిరిగి రాబట్టుకొను అతని హక్కులకు భంగము పాటిల్లకుండా విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను నిలిపి వేయ వచ్చును మరియు అట్టి లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తిని సరఫరా, ప్రసారము, పంపిణీ మరియు వీల్డ్ చేయు ఏదేని విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా లైను లేక ఇతర పనులు వాటి ఆస్తి అయినపుడు, ఈ ప్రయోజనము నిమిత్తము వాటిని తీసివేయ వచ్చును లేదా నిలిపివేయ వచ్చును. మరియు సరఫరాను తీసివేయుటకు మరియు తిరిగి ఇచ్చుటకు అట్టి ఛార్జీ లేక ఇతర మొత్తము అతని ద్వారా చేయబడిన ఏవేని ఖర్చులతో సహా చెల్లింపబడునంత వరకు సరఫరాను నిలిపివేయ వచ్చును. అంతేగాని, అటు పిమ్మట అయి ఉండరాదు. + +అయితే, అతను మరియు లైసెన్సుదారు మధ్య ఏదేని వివాదము పరిష్కారమునకై పెండింగులో నున్నపుడు, + +(ఎ) అతని నుండి క్లెయిము చేసిన మొత్తమునకు సమాన మొత్తమును; లేక + +(బి) గడచిన ఆరు మాసముల సమయములో అతనిచే చెల్లింపబడిన విద్యుచ్ఛక్తి సగటు ఛార్జీ ఆధారముగా లెక్కించబడిన ప్రతి మాసమునకు అతని నుండి రావలసియుండు విద్యుచ్ఛక్తి ఛార్జీలు + +వీటిలో ఏది తక్కువయినచో దానిని, అభ్యంతరము తెలియజేయుచూ అట్టి వ్యక్తి డిపాజిటు చేసినచో, విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను నిలిపి వేయరాదు. + +(2) తత్సమయమున అమలునందున్న ఏదేని ఇతర శాసనములో ఏమి ఉన్నప్పటికిని, ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద ఎవరేని వినియోగదారుని నుండి బాకీయున్న మొత్తమును, విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా ఛార్జీల బాకీగా వసూలు చేయదగునట్టి మొత్తము చూపబడుచున్ననే తప్పు, అట్టి మొత్తము మొదట అట్లు బాకీపడిన తేదీ నుండి రెండు సంవత్సరముల కాలావధి పిమ్మట వసూలు చేయరాదు మరియు లైసెన్సుదారు విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను తీసివేయరాదు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0050.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0050.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..926409cf46fe5a36e1f970e306f7b5ab53d1d0eb --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0050.txt" @@ -0,0 +1,24 @@ +________________ + + +61. సముచిత కమీషను, ఈ చట్టపు నిబంధనలకు లోబడి, ధరల పట్టీ నిర్ధారణపై నిబంధనలను మరియు షరతులను నిర్దిష్ట పరచవలెను. మరియు అట్లు చేయుటలో ఈ క్రిందివి మార్గదర్శకములై ఉండవలెను, అవేవనగా: + +(ఎ) ఉత్పాదక కంపెనీలకు మరియు ప్రసార లైసెన్సుదారులకు వర్తించు ధరల పట్టీ నిర్ధారణ కొరకు కేంద్ర కమీషను ద్వారా నిర్దిష్ట పరచబడిన సూత్రములను మరియు పద్ధతులను + +(బి) విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన, ప్రసారము, పంపిణీ మరియు సరఫరాలను వాణిజ్య ప్రాతిపదికపై నిర్వహణ, + +(సి) పోటీ సమర్ధత, వనరుల సద్వినియోగము, మంచి నిర్వహణ మరియు అభిలషణీయమైన పెట్టుబడులను ప్రోత్సహించు కారకములు: + +(డి) వినియోగదారుల హితమును కాపాడుట మరియు అదే సమయములో తగురీతిలో విద్యుచ్ఛక్తి ధరను తిరిగి వసూలు చేయుట, + +(ఇ) నిర్వహణలో సమర్ధతకు బహుమానమును అందించు సూత్రములు; + +(ఎఫ్) బహుళార్ధ సంవత్సరముల టారిఫ్ సూత్రములు; + +(జి) టారిఫ్ (ధరల పట్టీ) విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా ధరల క్రమాభివృద్ధిని సూచిస్తుంది మరియు సముచిత కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడిన రీతిలో ఎదురు రాయితీలను కూడా తగ్గిస్తుంది. + +(హెచ్) శక్తి నవీకరణ, వనరుల నుండి విద్యుచ్ఛక్తి సహా ఉత్పాదకత మరియు ఉత్పాదకతను పెంపొందించుటకు; + +(2) జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి విధానము మరియు ధరల పట్టీ విధానము: + +అయితే విద్యుచ్ఛక్తి (సరఫరా) చట్టము, 1948, విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషన్ల చట్టము, 1998 మరియు నియమిత తేదీకి అవ్యవహిత పూర్వము గల అనుసూచిలో నిర్దిష్టపరచిన శాసనముల క్రింద టారిఫ్ సూచిని నిర్ధారించుట కొరకు గల నిబంధనలు మరియు షరతులు, ఒక సంవత్సర కాలావధి వరకు లేక ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద ధరల పట్టీ కొరకు నిబంధనలను మరియు షరతులు మరియు నిబంధనలను నిర్దిష్ట పరచునంత వరకు, వీటిలో ఏది ముందయినచో అంతవరకు వర్తించుట కొనసాగును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0051.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0051.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e22d53d6d45c2a4794ee3e16b91f4842031a14f2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0051.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +________________ + +49/G49 +62.(1) సముచిత కమీషను. ఈ చట్టము క్రింద, నిబంధనలననుసరించి ధరల పట్టీని నిర్ధారించవలెను,- + +(ఎ) - పంపిణీ లైసెన్సుదారుకు . ఉత్పాదక కం పెనీ ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తి: సరఫరా కొరకు: + +అయితే, సముచిత కమీషను, విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాలో కొరత ఏర్పడినపుడు, విద్యుచ్ఛక్తి ధరలను హేతుబద్ధము చేయుటకు ఒక సంవత్సరమునకు మించని కాలావధి కొరకు ఉత్పాదక కంపెనీకి మరియు లైసెన్సుదారుకు మధ్య లేక లైసెన్సుదారుల మధ్య కరారును కుదుర్చు కొన్న కారణముగా +విద్యుచ్ఛక్తి విక్రయము లేక కొనుగోలు కొరకు టారిఫ్ కి కనిష్ట లేక గరిష్ట పరిమితులను నిర్ధారించవచ్చును; + +(బి) విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము; +(సి) విద్యుచ్ఛక్తి వినిమయము: +(డి) విద్యుచ్ఛక్తి చిల్లర విక్రయము. + +అయితే, ఇద్దరు లేక అంతకంటే ఎక్కువ పంపిణీ లైసెన్సుదారులచే అదే ప్రాంతములో విద్యుచ్ఛక్తి పంపిణీ విషయములో, సముచిత కమీషను మనసులను పంపిణీ లైసెన్సుదారుల మధ్య పోటీని పెంపొందించుటకుగాను విద్యుచ్ఛక్తి చిల్లర విక్రయము కొరకు టారిఫ్ యొక్క గరిష్ట పరిమితిని మాత్రమే నిర్ణయించవచ్చును. + +(2) సముచిత కమీషను, టారిఫ్ ని నిర్ధారించుట కొరకు ఉత్పాదక ప్రసారము మరియు పంపిణీ విషయములో నిర్దిష్ట పరచబడు వేర్వేరు వివరములను పంపవలసినదిగా ఒక లైసెన్సుదారుని లేక ఒక ఉత్పాదక కం పెనీని కోరవచ్చును. + +(3) సముచిత కమీషను, ఈ చట్టము క్రింద టారిఫ్ నిర్ధారించునపుడు, విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క వినియోగదారునకు అనుచిత ప్రాధాన్యతను చూపరాదు, కాని వినియోగాదారుని లోడు కారకముగా, విద్యుత్తు కారకముగా, వోల్టేజి, ఏదేని నిర్దిష్ట పరచిన కాలావధిలో విద్యుచ్ఛక్తి వినియోగపు మొత్తము లేక అవసరమైన సరఫరా సమయంలో లేక ఏదేని ప్రాంతపు భౌగోళిక స్థితిలో సరఫరా స్వభావము మరియు సరఫరా అవసరమగు కారణములను అనుసరించి వ్యత్యాసము చూపవచ్చను. + +(4) టారిఫ్ లేక ఏదేని టారిఫ్ లోని భాగమును నిర్దిష్ట పరచబడు ఏదేని ఇంధన సర్ ఛార్జీ ఫార్ములా యొక్క షరతుల క్రింద అభివ్య క్తముగా అనుమతించబడిన ఏదేవి మార్పుల విషయములో మినహా ఏదేని విలీయ సంవత్సరములో ఒక్క సారికన్నా తరుచుగా ఎక్కువసార్లు సాధారణముగా సవరించరాదు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0052.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0052.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5d36b70d15bb8196ea7c9feb23b6bb9ff0296d96 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0052.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ +________________ +(5) కమీషను, అతను లేక దాని నుండి తిరిగి వసూలు చేయుటకు అనుమతించు టారిఫ్ మరియు ఛార్జీల నుండి ఆశించిన రాబడులను లెక్కించుట కొరకు నిర్దిష్ట పరచ బడునట్టి ప్రక్రియను పాటించవలెనని ఒక లైసెన్సుదారుని లేక ఒక ఉత్పాదక కంపెనీని కోరవచ్చును. + +(6) ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద నిర్ధారించిన టారిఫ్ నకు మించిన ధరను లేక చార్జీని ఎవరేని ఒక లైసెన్సుదారు లేక ఒక ఉత్పాదక కంపెనీ వసూలు చేసినచో, ఆ అధిక మొత్తమును, లైసెన్సుదారు ద్వారా ఖర్చు చేయబడిన ఏదేని ఇతర దాయిత్వమును భంగము వాటిల్లకుండా బ్యాంకు రేటుకు సమానమైన వడ్డీతో సహా అట్టి ధర లేక ఛార్జీ చెల్లించిన వ్యక్తిచే వసూలు చేసుకోనబడదగియుండును. + +63. 62వ పరిచ్ఛేదములో ఏమి ఉన్నప్పటికిని సముచిత కమీషను, కేంద్ర ప్రభుత్వముచే జారీ చేయబడిన మార్గదర్శకములను అనుసరించి వేలంపాట యొక్క పారదర్శక ప్రక్రియ ద్వారా అట్టి టారిఫ్ నిర్ధారించబడినచో, ఆ టారిఫ్ ను అనుసరించవలెను. + +64(1) 62వ పరిచ్చేదము క్రింద టారిఫ్ నిర్ధారణ కొరకైన దరఖాస్తును, ఒక ఉత్పాదిక కంపెనీ లేక లైసెన్సుదారు, వినియమములచే నిర్ధారించబడునట్టి రీతిలో మరియు అట్టి ఫీజు జతపరచుచు చేయవలెను. + +(2) ప్రతి దరఖాస్తుదారు, సముచిత కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి సంక్షిప్త ప్రరూపము మరియు రీతిలో దరఖాస్తును ప్రచురించవలెను. + +(3) సముచిత కమీషను, ఉప పరిచ్చేదము (1) క్రింద దరఖాస్తు అందిన తేదీ నుండి నూట ఇరవై దినముల లోపు మరియు ప్రజల నుండి అందిన అన్ని సలహాలను మరియు ఆక్షేపణలను పర్యాలోచించిన పిమ్మట, + +(ఎ) టారిఫ్ ఉత్తర్వులో నిర్దిష్టపరచబడు అట్టి మార్పులతో లేక అట్టి షరతులతో దరఖాస్తును స్వీకరిస్తూ టారిఫ్ ఉత్తర్వును జారీ చేయుట; + +(బి) ఈ చట్టపు నిబంధనలు, దాని క్రింద చేసిన నియమములు మరియు వినియమములు లేక తత్సమయమున అమలునందున్న ఏదేని ఇతర శాసనపు నిబంధనలను అనుసరించకుండనట్టి దరఖాస్తును, వ్రాసియుంచి రికార్డు చేయబడు కారణములతొ దరఖాస్తును తిరస్కరించుట: + +అయితే, దరఖాస్తుదారునకు, అతని దరఖాస్తును తిరస్కరించుటకు పూర్వము ఆకర్ణింపబడుటకు తగిన అవకాశమును ఇవ్వవలెను. + +(4) సముచిత కమీషను, ఉత్తర్వును చేసిన ఏడు దినముల లోపు సముచిత ప్రభుత్వమునకు, ప్రాధికారికి మరియు సంబంధిత లైసెన్సుదారుకు మరియు సంబంధిత వ్యక్తికి ఉత్తర్వు ప్రతినొకదానిని పంపవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0053.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0053.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9fc5200d4444f24fa51372eee93ebef6ebda7b57 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0053.txt" @@ -0,0 +1,19 @@ +________________ + +- 51/G51 +(5) 10వ భాగములో ఏమి ఉన్నప్పటికిని, అట్టి సరఫరా, ప్రసారము లేక వీలింగును +చేపట్టుటకు ఉద్దేశించు పక్షకారులు, తనకు దరఖాస్తు చేసికొనిన మీదట రెండు రాజ్యములలోని రాజ్య క్షేత్రముల ప్రమేయముతో, సందర్భానుసారము ఏదేని అంతర్ రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా ప్రసారము లేక వీలింగు కొరకు టారిఫ్ ను, విద్యుచ్ఛక్తి పంపిణికై ఉద్దేశించు "లైసెన్సుదారుల " విషయములో అధికారితా పరిధి కలిగిన రాజ్య కమీషనుచే ఈ పరిచ్చేదము క్రింద నిర్ధారించబడవలెను. మరియు వాటి కొరకు చెల్లింపు చేయవలెను. + +(6) టారిఫ్ ఉత్తర్వు సవరించిన లేక ప్రతిసంహరించిననే తప్ప, టారిఫ్ ఉత్తర్వులో నిర్దిష్ట పరచబడు అట్టి కాలావధి వరకు అమలులో నుండుట కొనసాగును. + +65. 62వ పరిచ్చేదము క్రింద రాజ్య కమీషనుచే నిర్ధారించబడిన టారిఫ్ లో ఎవరేని +వినియోగదారునికి లేక వినియోగదారుల తరగతికై ఏదేని రాయితీ అనుదానము రాజ్య ప్రభుత్వమునకు అవసరమైనచో, రాజ్య ప్రభుత్వము, 108వ పరిచ్ఛేదము క్రింద ఇవ్వబడు ఏదేని ఆదేశములు ఏమి ఉన్నప్పటికిని, రాజ్య ప్రభుత్వము ద్వారా రాయితీ అనుదానమును అమలుపరచుటకు, లైసెన్సు కొరకు షరతుగాను లేక ఎవరేని ఇతర సంబంధిత వ్యక్తిగా రాజ్య కమీషను ఆదేశించు రీతిలో రాయితీ అనుదానము ద్వారా చెల్లింపుకు గురియగు వ్యక్తికి నష్ట పరిహారపు మొత్తమును అడ్వాన్సుగా మరియు నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి రీతిలో చెల్లించవలెను. + +అయితే, రాజ్య ప్రభుత్వపు అట్టి ఆదేశమేదియు ఈ పరిచ్ఛేదములో ఉన్న నిబంధనల ననుసరించకుండా చేసిన చెల్లింపు అయినచో అమలులోనికి రాదు. మరియు రాజ్య కమీషను +నిర్ణయించిన టారీఫ్ ఈ విషయములో కమీషనుచే జారీ చేయబడిన ఉత్తర్వుల తేదీ నుండి వర్తించును. + +66. సముచిత కమీషను, నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి రీతిలో (వర్తకముతో సహా) విద్యుత్ మార్కెటు యొక్క అభివృద్ధిని పెంపొందించుటకు కృషి చేయవలెను మరియు ఈ విషయములో 3వ పరిచ్ఛేదములో నిర్దేశించిన జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి విధానము మార్గదర్శకముగా నుండవలెను. + + + +67 (1) ఒక లైసెన్సుదారు, ఆయాసమయములందు, అయితే అతని లైసెన్సు యొక్క నిబంధనలకు మరియు షరతులకు లోబడి, అతని యొక్క సరఫరా లేక ప్రసార ప్రాంతము లోపల లేక అతని లైసెన్సు నిబంధనల ద్వారా అమమతించబడినపుడు, సరఫరా ప్రాంతము వెలుపల విద్యుచ్చకి సరఫరా లైన్లను నిర్మించవచ్చును లేక ఉంచవచ్చును. మరియు అట్టి పనులను ప్రాంతము వెలుపల కొనసాగించవచ్చును. అవేవనగా, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0055.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0055.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..60e934b3637e75a6b983c7d6c1459be1a1648b0f --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0055.txt" @@ -0,0 +1,22 @@ +________________ +(జె) వీధులు, రైల్వేలు, ట్రామ్ వేలు, మురుగు నీటి కాలువలు, డ్రైయిన్లు, సొరంగాల +పనులకు సంబంధించి కంచెవేయుట, సంరక్షణకు, లైటింగు మరియు ఇతర సురక్షిత చర్యలకైన ప్రక్రియ మరియు వాటి తక్షణ పునరుద్దరణ; + +(కె) పబ్లిక్ న్యూ సెన్స్, పరిసరాల చెరుపు మరియు అట్టి పనుల వలన పబ్లికు మరియు ప్రైవేటు ఆస్తులకు అనవసరమైన నష్టములను కలిగించుట మానుకొనవలెను. + +(ఎల్) సముచిత ప్రభుత్వము, లైసెన్సుదారు లేక స్థానిక ప్రాధికార సంస్థ చే మరమ్మత్తు చేయలేని పనులను చేపట్టుట కైన ప్రక్రియ: + +(ఎమ్) ఏవేని రైల్వే, ట్రామ్ వేలు, జలమార్గములు మొదలగువాటి పునరుద్ధరణ కొరకు అవసరమగు మొత్తములను డిపాజిటు చేయు రీతి; + +(ఎన్) అట్టి పనుల ద్వారా ప్రభావితమైన ఆస్తిని పునరుద్ధరించు రీతి మరియు దాని నిర్వహణ, + +(ఒ) లైసెన్సుదారుచే చెల్లించవలసియుండు నష్ట పరిహారమును డిపాజిటు చేయు ప్రక్రియ మరియు సెక్యూరిటీని ఇచ్చుట; మరియు + +(పి) ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద పనుల యొక్క నిర్మాణమునకు మరియు నిర్వహణకు +ఆనుషంగీకమైన లేక పారిణామికమైనట్టి ఇతర విషయములు. + +(3) లైసెన్సుదారు, ఈ పరిచ్చేదము ద్వారా లేక దాని క్రింద మరియు వాటి క్రింద చేసిన నియమముల ద్వారా ఒసగబడిన ఏవేని అధికారములను వినియోగించుచు, వీలైనంత తక్కువ చెరుపును, నష్టమును మరియు అసౌకర్యమును కలిగించవలెను. మరియు అతని ద్వారా లేక అతనిచే నియమింపబడిన ఎవరేని ద్వారా జరిగిన ఏదేని చెరుపు, నష్టము, లేక అసౌకర్యమునకుగాని పూర్తి నష్టపరిహారమును చెల్లించవలెను. + +(4) (ఉప-పరిచ్ఛేదము (3) క్రింది నష్టపరిహారపు మొత్తముతో సహా) ఏదేని వ్యత్యాసము లేక వివాదము ఈ క్రింది పరిచ్చేదము క్రింద ఏర్పడినచో, ఈ విషయమును సముచిత కమీషను ద్వారా నిర్ధారించబడవలెను. + +(5), సముచిత కమీషను, ఉప-పరిచ్ఛేదము (3) క్రింద ఏదేని నష్టపరిహారము నకు అదనముగా ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద ఏర్పడిన ఏదేని వ్యత్యాసము లేదా వివాదమును నిర్ధారించునపుడు, ఆ ఉప-పరిచ్ఛేదము క్రింద చెల్లించవలసిన నష్టపరిహారపు మొత్తమునకు మించనట్టి పెనాల్టీని విధించవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0056.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0056.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..98d77321ba18f5896425af7bdb97db179435dc83 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0056.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +________________ + +- 54 654. + +68.(1) ఉపరితల మార్గము, సముచిత ప్రభుత్వ పూర్వానుమతితో, ఉpa-పరిచ్చేదము (2) నిబంధనల ప్రకారము భూమి పై ఎత్తులో ఉండునట్లు అమర్చునట్లు లేక అమర్చబడు నట్లు చూడవలెను. + +2 (2) ఉప-పరిచ్చేదము (1)లో నిబంధనలేవియు,- + +(ఎ) 11 కిలో వోల్టులకు మించనట్టి నామమాత్రపు వోల్టేజి గల విద్యుత్తు లైను మరియు ఒకే వినియోగదారుని సరఫరా కొరకు వినియోగించెడు. లేక వినియోగమునకు ఉద్దేశింపబడు విషయములో, + +(బి) దానిని ప్రతిష్టాపించుట కొరకు బాధ్యుడగు వ్యక్తి యొక్క ఆక్రమణ లేక నియంత్రణలో నున్న స్థలము యందున్న లేక ఉండెడు ఒక విద్యుత్ లైను అంతటికి సంబంధించి; లేక + +(సీ) విహితపరచబడునట్టి ఇతర సందర్భములకు + +వర్తించదు. + +(3) సముచిత ప్రభుత్వము, ఉప పరిచ్ఛేదము (1)క్రింద అనుమతిని మంజూరు చేయునపుడు, లైను యొక్క యాజమాన్యము మరియు నిర్వహణ షరతులతో సహా), తనకు అవసరమని తోచునట్టి షరతులను విధించవలెను. + +(4) సముచిత ప్రభుత్వము, తనచే మంజూరు చేయబడిన అనుమతిలో నియతమైనట్టి కాలావధి ముగింపు పిమ్మట ఏదేని సమయములో అనుమతిని మార్చవచ్చును లేక ప్రతిసంహరించవచ్చును. + +(5) సముచిత ప్రభుత్వము చే నిర్దిష్టపరచబడిన ఒక ఎగ్జిక్యూటివ్ మేజిస్ట్రేటు లేక ప్రాధికారి "విద్యుచ్ఛక్తిని పంపు లేక ప్రసారము చేయు లేక ఏవేని పనులను చేయుటకు వీలుకలిగించుటలో జోక్యము చేసికొనినను లేక ఆటంకపరచినను లేక జోక్యము చేసికొనుటకు లేక ఆటంకపరచుటకు అవకాశమున్నచో లైనును వేసిన పిమ్మట ఉపరితల మార్గము దగ్గర వేసిన లేక పడి ఉన్న ఏదేని చెట్టు లేక వేయబడి ఉపరితలమార్గము దగ్గర నిలబడియున్న ఏదేని నిర్మాణము లేక ఇతర వస్తు విషయము ఉన్నచో, లైసెన్సుదారు దరఖాస్తు చేసికొనిన మీదట, అతను లేక తాను సబబని భావించినచో చెట్టును, నిర్మాణమును లేక వస్తువిషయ మును తొలగించవచ్చును లేక ఇతర విధముగా వ్యవహరించవచ్చను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0058.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0058.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b3a79692ca466e97f792bed80f3d848fbd941b0c --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0058.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +________________ +- 56/G56 +(2) ఏదేని సర్వీసు లైను నిర్మించు లేక ఉంచు పనులను అమలు చేయునప్పుడు, లైసెన్సుదారు, పనుల ప్రారంభమునకు పూర్వము నలుబది ఎనిమిది గంటలకు తక్కువ కాకుండా 'అట్టి పనుల నిర్వహణకు అతని ఉద్దేశమును వ్రాతపూర్వకముగా ఒక నోటీసును టెలిగ్రాఫు ప్రాధికార సంస్థకు పంపవలెను. + + + + +70.(1) ఈ చట్టము క్రింద తనకు అప్పగించబడినట్టి కృత్యములను నిర్వర్తించుటకు మరియు అట్టి విధులను నిర్వహించుటకు, కేంద్ర విద్యుచ్ఛక్తి ప్రాధికార సంస్థగా పిలువబడు ఒక నికాయము నుండవలెను. + +(2) విద్యుచ్ఛక్తి (సరఫరా) చట్టము, 1948 యొక్క 3వ పరిచ్ఛేదము క్రింద స్థాపించబడి, నియతము చేసినట్టి తేదీకి అవ్యవహిత పూర్వము పనిచేయుచున్న కేంద్ర విద్యుచ్ఛక్తి ప్రాధికార సంస్థ, ఈ చట్టపు ప్రయోజనాల నిమిత్తము కేంద్ర విద్యుచ్ఛక్తి ప్రాధికార సంస్థ అయి ఉండవలేను మరియు చైర్ పర్సన్, సభ్యులు, కార్యదర్శి మరియు దాని యొక్క ఇతర అధికారులు మరియు ఉద్యోగులు, ఈ చట్టము క్రింద నియమించబడి నట్లుగా భావించబడవలెను మరియు విద్యుచ్ఛక్తి (సరఫరా) చట్టము, 1948 క్రింద నియమించబడిన వారు అవే నిబంధనలు మరియు షరతుల పై పదవియందు కొనసాగ వలెను. + +(3) ప్రాధికార సంస్థ చైర్ పర్సన్ తోసహా పదునాలుగు మంది సభ్యులకు మించ కుండా ఉండవలెను, వారిలో ఎనిమిది మందికి తక్కువ కాకుండా కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా నియమించబడు పూర్తికాలిక సభ్యులుగా ఉండవలెను. + +(4) కేంద్ర ప్రభుత్వము, ప్రాధికార సంస్థ యొక్క సభ్యుడుగా నియమించబడు టకు అర్హతగల ఎవరేని వ్యక్తిని, ప్రాధికార సంస్థ చైర్ పర్సన్ గా నియమించవచ్చును. లేక పూర్తికాలిక సభ్యులలో ఒకరిని ప్రాధికార సంస్థ చైర్ పర్సన్ గా పదాభిదానము చేయవచ్చును. + +(5) ప్రాధికార సంస్థ సభ్యులను, ఇంజనీరింగు, విత్తీయ, వాణిజ్య, విత్తీయ లేక పారిశ్రామిక విషయాలకు సంబంధించిన సమస్యలను పరిష్కరిస్తూ, పరిజ్ఞానమును కలిగియుండి, చాలినంత అనుభవము మరియు హోదా కలిగి, సామర్ధ్యము, సమగ్రత, స్థాయి కలిగిన వ్యక్తుల నుండి నియమించబడవలెను. మరియు కనీసము ఒక సభ్యుడిని ఈ క్రింది తరగతులలో నుండి ఒక్కొక్కరిని నియమించవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0059.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0059.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6601ba7b18d28594234a9f51bf1f44a6ffa1b798 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0059.txt" @@ -0,0 +1,23 @@ +________________ +57/457 +(ఎ) ఉత్పాదన స్టేషన్ల యొక్క డిజైను, నిర్మాణము, నడిపించుట మరియు నిర్వహించుటలో ప్రత్యేక నైపుణ్యత కలిగిన ఇంజనీరు: + +(బి) విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క ప్రసారము మరియు సరఫరాలో ప్రత్యేక నైపుణ్యతను కలిగిన ఇంజనీరింగు; + +(సి) విద్యుచ్ఛక్తి రంగములో అనువర్తిత పరిశోధన: + +(డి) అనువర్తిత అర్ధశాస్త్రము, అకౌంటింగు, వాణిజ్య శాస్త్రము మరియు విత్తీయ శాస్త్రము. + +(6) ప్రాధికార సంస్థ యొక్క చైర్ పర్సన్ మరియు ఇతర సభ్యులందరు. కేంద్ర ప్రభుత్వ అభీష్టము మేరకు పదవి యందు కొనసాగవలెను. + +(7) చైర్ పర్సన్, ప్రాధికార సంస్థ యొక్క ప్రధాన కార్యనిర్వాహకుడై ఉండవలెను. + +(8) ప్రాధికార సంస్థ యొక్క ప్రధాన కార్యాలయము ఢిల్లీలో ఉండవలెను. + +(9) ప్రాధికార సంస్థ, చైర్ పర్సన్ ఆదేశించునట్టి సమయములో ప్రధాన కార్యాలయము లేక ఏదేని ఇతర స్థలములో సమావేశము కావలేను మరియు ఆ సంస్థ నిర్దిష్ట పరచు (తన సమావేశములందు ఉండవలసిన కోరంతోసహా) తన సమావేశములలో వ్యాపార కార్యకలాపములు విషయములో అట్టి ప్రక్రియా నియమావళిని పాటించవలెను. + +(10) చైర్ పర్సన్ లేక అతను ప్రాధికార సంస్థ యొక్క సమావేశమునకు హాజరు కాలేనపుడు, ఈ విషయములో చైర్ పర్సన్ ద్వారా నామనిర్దేశము చేయబడు ఎవరేని ఇతర సభ్యుడు మరియు అట్టి నామనిర్దేశము చేయని యెడల లేక చైర్ పర్సన్ లేనిచో, హాజరయిన వారిలో నుండి సభ్యులచే ఎంపిక చేయబడిన ఎవరేని సభ్యుడు, సమావేశము నకు అధ్యక్షత వహించవలెను. + +(11) ప్రాధికార సంస్థ యొక్క ఏదేని సమావేశము సమక్షమున ఉత్పన్నమగు అన్ని ప్రశ్నలు హాజరయి, ఓటింగు చేసిన సభ్యుల మెజారిటీ ఓటింగుపై నిర్ణయించబడ వలెను. మరియు సమానమైన ఓట్లు వచ్చిన సందర్భములో, చైర్ పర్సన్ లేక అధ్యక్షత వహించిన వ్యక్తికి రెండవ లేక నిర్ణాయక ఓటును వినియోగించుటకు హక్కు కలిగి ఉందురు. + +(12) ప్రాధికార సంస్థ యొక్క అన్ని ఉత్తర్వులు మరియు నిర్ణయాలు, ఈ విషయములో చైర్ పర్సన్ ద్వారా ప్రాధికారమీయబడిన ప్రాధికార సంస్థ యొక్క కార్యదర్శి లేక ఎవరేనీ ఇతర అధికారిచే ఆధిప్రమాణీకృత మొనర్చబడవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0060.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0060.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f5d64017b36cee512cd4809e1ccf2c9f121ca6e0 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0060.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +________________ +58.658 +(13) ప్రాధికార సంస్థ యొక్క ఏదేని చర్య లేక ప్రొసీడింగు ప్రశ్నింపబడరాదు. లేక ప్రాధికార సంస్థ యొక్క ఏర్పాటులో ఏదేని ఖాళీ ఏర్పడినదని లేక ఏదేని లోపమున్నదను కారణమున మాత్రమే శాసనమాస్యత కోల్పోరాదు. + +(14) ప్రాధికార సంస్థ యొక్క చైర్ పర్సన్ మరియు ఇతర పూర్తికాలిక సభ్యులు కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా నిర్ధారించబడునట్టి జీతము మరియు బత్తెములు పోందవలెను మరియు ఇతర సభ్యులు, ప్రాధికార సంస్థ సమావేశములకు హజరుకై కేంద్ర ప్రభుత్వము విహితపరచునట్టి భత్యములను మరియు ఫీజును పొందవలెను. + +(15) ప్రాధికార సంస్థ యొక్క చైర్ పర్సన్ మరియు సభ్యుల సేవ యొక్క ఇతర నిబంధనలు మరియు షరతులు ఉప-పరిచ్చేదము (6) యొక్క నిబంధనలకు లోబడి, వారి పదవీ కాలావధితో సహా, కేంద్ర ప్రభుత్వము విహితపరచునట్లు ఉండవలెను. + +71. ప్రాధికార సంస్థ యొక్క ఏ సభ్యుడుగాని, ఏదేని కంపెనీ లేక ఇతర నిగమ నికాయము లేక వ్యక్తుల అసోసియేషను నిగమితమొనర్చినను లేక నిగమితమొనర్చకున్నను లేక విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదకత, ప్రసారము, పంపిణీ మరియు వర్తకము. లేదా దాని యొక్క ఉత్పాదన కొరకు ఇంధనము లేదా విద్యుచ్చక్తి సామగ్రి తయారీలో వ్యాపారము చేయు ఫర్ము, తన స్వనామములో గాని లేక వేరు విధముగాగాని ఏదేని వాటా లేక హితమును కలిగియుండరాదు. + +72. ప్రాధికార సంస్థ. ఈ చట్టము క్రింద తన కృత్యములను నిర్వర్తించుట కొరకు ఒక కార్యదర్శిని మరియు తాను యుక్తమని భావించునట్టి ఇతర అధికారులు మరియు ఉద్యోగులను నియతము చేయవచ్చును. మరియు కేంద్ర ప్రభుత్వ సంప్రదింపుతో ప్రాధికార సంస్థ జీతము, పారితోషికము, ఫీజు, బత్తెము. పింఛను, సెలవు మరియు గ్రాట్యుయిటీ లను అట్టి షరతులపై నిర్ణయించవచ్చును. + +అయితే, కార్యదర్శి యొక్క నియామకము కేంద్ర ప్రభుత్వ ఆమోదమునకు లోబడి ఈ ఉండును. + +73. ప్రాధికార సంస్థ కేంద్ర ప్రభుత్వము విహితపరచు లేక ఆదేశించునట్టి కృత్యములు మరియు కర్తవ్యములను నిర్వహించవలెను మరియు ప్రత్యేకించి - + +(ఎ) జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి విధానమునకు సంబంధించిన విషయముల పై కేంద్ర ప్రభుత్వమునకు సలహానిచ్చుట, విద్యుచ్ఛక్తి విధానపు అభివృద్ధి కొరకు స్వల్పకాలిక మరియు సమగ్ర ప్రణాళికను రూపొందించుట: జాతీయ మితవ్యయము యొక్క హితములను చేకూర్చుటకు వనరుల అభిలషణీయ వినియోగము కొరకు ప్రణాళికా ఏజెన్సీల కార్యకలాపాలను సమన్యయము చేయుటకు మరియు వినియోగదారులందరికి విద్యుచ్ఛక్తిని విశ్వసనీయము గాను మరియు అందుబాటులో నుండునట్లు ఏర్పాటు చేయుట; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0061.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0061.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..326bcac1e3f00ffc14e9a6abf315d665cd7329e2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0061.txt" @@ -0,0 +1,24 @@ +________________ +19/059. +(బి) విద్యుచ్ఛక్తి ప్లాంట్లు, విద్యుచ్ఛక్తి లైన్ల నిర్మాణము మరియు గ్రిడ్ కు కలుపుటకు సాంకేతిక ప్రమాణాలను నిర్దిష్ట పరచుట, + +(సి) విద్యుచ్ఛక్తి. ప్లాంట్లు మరియు విద్యుచ్ఛక్తి లైన్ల నిర్మాణము, క్రియాకలాపం మరియు నిర్వహణ కొరకైన సంరక్షణ ఆవశ్యకతలను నిర్దిష్ట పరచుట; + +(డి) ప్రసార లైన్ల క్రియాకలాపములు మరియు నిర్వహణ కొరకు గ్రిడ్ ప్రమాణాలను నిర్దిష్ట పరచుట, + +(ఇ), విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము మరియు సరఫరా కొరకు మీటర్లను ఏర్పాటు చేయుటకై షరతులను నిర్దిష్ట పరచుట; + +(ఎఫ్) విద్యుచ్ఛక్తి వ్యవస్థను మెరుగుపరచు మరియు అభివృద్ధిపరచుట కొరకు పధకాలను మరియు ప్రాజెక్టులను సమయములోపు పూర్తి చేయటకు ప్రోత్సహించుట మరియు సహకరించుట; + +(జి) విద్యుచ్ఛక్తి పరిశ్రమలో పనిచేయు వ్యక్తుల నైపుణ్యతను పెంచుట కొరకు ప్రోత్సాహక చర్యలు; + +(హెచ్) కేంద్ర ప్రభుత్వమునకు, తాను సలహాను కోరిన ఏదేని విషయము పై సలహా నిచ్చుట లేక విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క ఉత్పాదన, ప్రసారము, వర్తకము. పంపిణీ మరియు వినియోగమును మెరుగుపరచుటలో సిఫారసు సహాయపడగలదని ప్రాధికార సంస్థ అభిప్రాయ పడినచో ఏదేని విషయము పై ప్రభుత్వమునకు సిఫారసు చేయుటకు; + +(ఐ) విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క ఉత్పాదన, ప్రసారము, వర్తకము, పంపిణీ మరియు వినియోగమును సంబంధించిన భోగట్టాను సేకరించుట మరియు రికార్డు చేయట; మరియు ధర, సామర్ధ్యము, పోటీ మరియు అటువంటి విషయములకు సంబంధించి అధ్యయనము చేయుట: + +(జె) ఈ చట్టము క్రింద సేకరించిన సమాచారమును ఆయా సమయములందు బహిరంగపరచుట మరియు నివేదికలను మరియు దర్యాప్తులను ప్రచురణ కొరకు ఏర్పాటు చేయుట: + +(కె) విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క ఉత్పాదన, ప్రసారము, పంపిణీ మరియు వర్తకము ప్రభావితమగు విషయములలో పరిశోధనను పెంపొందించుట; + +(ఎల్) విద్యుచ్చక్తిని ఉత్పాదన చేయు లేక ప్రసారము చేయు లేక పంపిణీ చేయు ప్రయోజనముల నిమిత్తము ఏదేని దర్యాప్తు చేయుట లేక చేయుటకు కారణము చూపుట; +. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0062.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0062.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..97c0d8c2b03764ebd07ee0a4a4aa1e9109fcb2da --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0062.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +________________ + +- +60/ 660 +(ఎమ్) విద్యుచ్ఛక్తి వ్యవస్థను మెరుగుపరచు రీతిలో వారి యొక్క స్వామ్యము లేక నియంత్రణ క్రింద దానిని నడుపుట మరియు నిర్వహించుటకు వీలుగా అట్టి విషయముల పై ఏదేని రాజ్య ప్రభుత్వము, లైసెన్సుదారు లేక ఉత్పాదక కంపెనీలకు మరియు అవసరమైనపుడు ఇతర విద్యుచ్ఛక్తి వ్యవస్థ యొక్క స్వామ్యము లేక నియంత్రణలో నున్న ఏదేని ఇతర ప్రభుత్వము,, లైసెన్సుదారు లేక ఉత్పాదక కంపెనీ యొక్క సమన్వయముతో సలహానిచ్చుట; + +(ఎన్) విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క ఉత్పాదన, ప్రసారము మరియు పంపిణీకి సంబంధించిన అన్ని సాంకేతిక విషయాలలో సముచిత ప్రభుత్వమునకు మరియు సముచిత కమీషనుకు సలహానిచ్చుట; మరియు + +(ఓ) ఈ చట్టము క్రింద నిబంధించబడు అట్టి ఇతర కృత్యములను నిర్వర్తించుట. + +74. ప్రాధికార సంస్థచే నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి సమయములలో మరియు అట్టి ప్రరూపము మరియు రీతిలో, తాను కోరిన విధముగా విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన, ప్రసారము. పంపిణీ, వర్తకము మరియు ఉపయోగమునకు సంబంధించినట్టి గణాంకాలు, రిటర్నులు మరియు ఇతర సమాచారమును ప్రాధికార సంస్థకు సమకూర్చుట దాని లేక అతని స్వంత ఉపయోగము కొరకు ఉత్పాదన చేయు ప్రతి లైసెన్సుదారు, ఉత్పాదక కంపెనీ లేక వ్యక్తి యొక్క బాధ్యత అయి ఉండును. + +75 (1) తన కృత్యములను నిర్వర్తించుటలో ప్రాధికార సంస్థ, కేంద్ర ప్రభుత్వముచే ప్రజాహితము కలిగియున్న విధాన విషయాలలో వ్రాతపూర్వకముగా తనకు ఇచ్చినట్టి ఆదేశములు మార్గదర్శకమగును. + +(2) ప్రజాహితము కలిగియున్న విధాన విషయములకు సంబంధించి ఏదేని అట్టి ఆదేశములు పై ఏదేని ప్రశ్న ఉత్పన్నమైనచో, దానిపై కేంద్రప్రభుత్వ నిర్ణయము అంతిమమైనదగును. + + + + + +76.(1) ఈ చట్టము క్రింద తమకు ఒసగబడిన అధికారములను వినియోగించుటకు మరియు అప్పగించబడిన కృత్యములను నిర్వర్తించుటకు కేంద్ర విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషనుగా పిలువబడు కమీషను నొక దానిని ఏర్పాటు చేయవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0063.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0063.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9e23a0e57e124094ebb53f356c77e71721f7b74f --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0063.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +________________ + +. +.. 61/ G61 +(2) విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషన్ల చట్టము, 1998 యొక్క 3వ పరిచ్చేదము క్రింద ఏర్పాటు చేయబడి, అట్టి నియమిత తేదీకి అవ్యవహిత పూర్వము పనిచేయుచున్న కేంద్ర విద్యుచ్ఛక్తి, క్రమబద్ధీకరణ కమీషను, ఈ చట్టపు ప్రయోజనాల నిమిత్తము కేంద్ర కమీషనుగా భావించబడవలెను మరియు 'ఛైర్-పర్సన్, సభ్యులు, కార్యదర్శి మరియు ఇతర అధికారులు మరియు దాని యొక్క ఉద్యోగులు, ఈ చట్టము క్రింద నియమించబడినట్లుగా భావించబడవలెను మరియు వారు విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషన్ల చట్టము, 1998 క్రింద ఏ నిబంధనలు, మరియు షరతులపై నియమించబడినారో అవే నిబంధనలు మరియు షరతులు పై పదవియందు కొనసాగవలెను. + +అయితే, విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషన్ల చట్టము, 1998 క్రింద ఈ చట్టపు ప్రారంభమునకు పూర్వము, నియమించబడిన కేంద్ర కమీషను చైర్ పర్సన్ మరియు ఇతర సభ్యులు, 78వ పరిచ్చేదము (1) క్రింద ఏర్పాటు చేయబడిన ఎంపిక కమిటీ యొక్క " సిఫారసుల పై, కేంద్ర ప్రభుత్వము చే, ఈ చట్టము క్రింద నిబంధనలకు మరియు షరతులకు అభీష్టము తెలుపుటకు అనుమతించబడవచ్చును. + +(3) కేంద్ర కమీషను, స్థిర మరియు చర ఆస్తులను ఆర్జించు, కలిగియుండు మరియు వ్యయనము చేయు అధికారముతో శాశ్వత ఉత్తరాధికారమును మరియు సామన్య మొహరును కలిగియుండి సదరు పేర్కొనబడిన నామముతో నిగమ నికాయముగా నుండును మరియు కాంట్రాక్టు చేసుకొనవచ్చును మరియు సదరు నామములో దావా వేయవచ్చును. లేదా దాని పై దావా వేయబడవచ్చును. + +(4) కేంద్ర కమీషను యొక్క ప్రధాన కార్యాలయము, కేంద్ర ప్రభుత్వముచే అధినూచన ద్వారా నిర్దిష్ట పరచునట్టి స్థలములో నుండవలెను. + +(5) కేంద్ర కమీషను ఈ క్రింద సభ్యులతో కూడి యుండవలెను, వారెవరనగా:- + +(ఎ) చైర్ పర్సన్ మరియు ముగ్గురు ఇతర సభ్యులు + +(బి) ప్రాధికార సంస్థ యొక్క చైర్ పర్సన్. ఇతడు పదవిరీత్యా సభ్యుడుగా నుండవలెను. + +(6) కేంద్ర కమీషను చైర్ పర్సన్ మరియు, సభ్యులను 78వ పరిచ్ఛేదములో నిర్దేశించబడిన ఎంపిక కమిటీ యొక్క సిఫారసుపై కేంద్ర ప్రభుత్వము నియమించును. + +77 (1) కేంద్ర కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్ మరియు సభ్యులు, ఇంజనీరింగు, న్యాయశాస్త్రము, అర్ధికశాస్త్రము, వాణిజ్యశాస్త్రము, విత్తశాస్త్రము లేక మేనేజిమెంటు శాస్త్రములకు సంబంధించి సమస్యల పరిష్కారమునకు, తగిన పరిజ్ఞానము లేక అనుభవము; చూపగల సమర్ధత కలిగిన వ్యక్తియై ఉండవలెను మరియు ఈ క్రింద పేర్కొనబడిన రీతిలో నియమింపబడవలెను, అదేదనగా; - \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0064.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0064.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2c3b8b52f58b4fa0e8613bd38799ab60effe97dd --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0064.txt" @@ -0,0 +1,31 @@ +________________ + +62 662 +(ఎ) విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదకత, ప్రసారము లేక పంపిణీయందు ప్రత్యేక నైపుణ్యతను పొంది ఇంజనీరింగు క్షేత్రములో అర్హతలు మరియు అనుభవము కలిగియున్న వ్యక్తి ఒకరు; + +(బి) విత్త శాస్త్ర రంగములో అర్హతలు మరియు అనుభవము కలిగియున్న వ్యక్తి ఒకరు; + +(సి) విత్తీయ శాస్త్రము, వాణిజ్య శాస్త్రము, న్యాయశాస్త్రము మరియు మేనేజిమెంటు శాస్త్ర రంగములలో అర్హతలు మరియు అనుభవము కలిగియున్న వ్యక్తులు ఇద్దరు:- + +అయితే ఒక సభ్యుడు కన్నా ఎక్కువ మందిని ఖండము (సి) క్రింద అదే వర్గము నుండి నియమింపబడరాదు + +(2) ఉప-పరిచ్ఛేదము (1)లో ఏమి ఉన్నప్పటికిని, కేంద్ర ప్రభుత్వము, సర్వోన్నత +న్యాయస్థాన న్యాయాధీశుడు లేక ఉన్నత న్యాయస్థాన ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా ఉన్న లేక +ఉండిన వ్యక్తుల నుండి ఎవరేని వ్యక్తిని చైర్ పర్సన్ గా నియమించవచ్చును. + +అయితే, ఈ ఉప-పరిచ్ఛేదము క్రింది నియామకము భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తిని సంప్రదించిననే తప్ప చేయరాదు. + +(3) కేంద్ర కమీషను చైర్ పర్సన్ లేక దాని యొక్క ఎవరేని ఇతర సభ్యుడు. ఏదేని ఇతర పదవి యందుండరాదు. + +(4) చైర్-పర్సన్, కేంద్ర కమీషను యొక్క ముఖ్య కార్య నిర్వాహకుడై యుండువలెను. + +78.(1) కేంద్రప్రభుత్వము, ఆపిలేటు ట్రిబ్యునలు సభ్యులు మరియు కేంద్ర కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్ మరియు సభ్యుల ఎంపిక నిమిత్తము ఈ క్రింది వారితో కూడిన ఒక ఎంపిక కమిటీని ఏర్పాటు చేయవలెను,- + +(ఎ) ప్లానింగు కమీషను సభ్యుడు విద్యుత్తు ఈ సెక్టారు యొక్క ఇన్-ఛార్జి -- చైర్ పర్సన్ + +(బి) కేంద్ర ప్రభుత్వ మంత్రిత్వ శాఖ యొక్క న్యాయ వ్యవహారాల శాఖలో వ్యవహరించుచున్న +ఇన్-ఛార్జి కార్యదర్శి-- సభ్యుడు; + +(సి) పబ్లికు ఎంటర్ ప్రైజెస్ ఎంపిక బోర్డు చైర్ పర్సన్,-- సభ్యుడు; + +(డి) ఉప-పరిచ్చేదము (2) ననుసరించి కేంద్ర అని ప్రభుత్వముచే నామనిర్దేశము చేయబడు ఒక వ్యక్తి --సభ్యుడు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0066.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0066.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cb4b92a3101d236d85ff4df05979eac8f0430576 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0066.txt" @@ -0,0 +1,27 @@ +________________ +(8) అపిలేటు ట్రిబ్యునలు యొక్క సభ్యుని లేక కేంద్ర కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్ లేక ఇతర సభ్యుని నియామకము కొరకు ఎవరేని వ్యక్తిని సిఫారసు చేయుటకు పూర్వము, ఎంపిక కమిటీ, చైర్ పర్సన్ లేక సభ్యుడిగా అతని కృత్యములకు భంగము వాటిల్లదగు, ఏదేని విత్తీయ లేక ఇతర హితములేనట్టి వ్యక్తి యైయుండునట్లు. తాను సంతృప్తి పొందవలెను. + +(9) ఎంపిక కమిటీలో ఏదేని ఖాళీ ఏర్పడిన కారణము మాత్రముననే ఛైర్-పర్సన్ లేక ఇతర సభ్యుని యొక్క నియామకమేదియు శాసనమాన్యత కోల్పోరాదు. + +అయితే, ఈ పరిచ్ఛేదములో నున్నదేదియు సర్వోన్నత న్యాయస్థానము యొక్క న్యాయాధీశుడు లేక ఉన్నత న్యాయ స్థానము యొక్క ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా వున్న లేక వుండినట్టి వ్యక్తి, కేంద్ర కమీషను యొక్క చైర్-పర్సన్ గా నియుక్తుడైన వ్యక్తికి వర్తించదు. + +79.(1) కేంద్ర కమీషను. ఈ క్రింది కృత్యములను నిర్వర్తించవలెను, అవేవనగా + +(ఎ) కేంద్ర ప్రభుత్వముచే స్వామ్యము కలిగియుండి లేక దాని నియంత్రణలోనున్న ఉత్పాదక కంపెనీల యొక్క టారిఫ్ ను క్రమబద్ధీకరించుట: + +(బి) ఒక రాజ్యమునకు మించి విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన చేయుట లేక విక్రయము చేయుట కొరకు సమ్మిళిత పథకముతో లేక ఇతర నిధముగా అట్టి ఉత్పాదక కంపెనీలు చేరినచో, ఖండము (ఎ)లో నిర్దిష్ట పరచిన కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా స్వామ్యము లేక నియంత్రణ కలిగినవి కానట్టి ఉత్పాదక +కంపెనీల టారిఫ్ ను క్రమబద్ధీకరించుటకు: + +(సి) అంతర్ రాజ్య ప్రసార విద్యుచ్చ క్తిని క్రమబద్ధీకరించుటకు: + +(డి) అంతర్ రాజ్య ప్రసార విద్యుచ్ఛక్తి కొరకు టారిఫ్ ను నిర్ధారించుటకు: + +(ఇ) వారి అంతర్ రాజ్య నిర్వహణలకు సంబంధించి ప్రసార లైసెన్సుదారు మరియు విద్యుచ్ఛక్తి వర్తకుడుగా కృత్యములను నిర్వహించు వ్యక్తులకు లైసెన్సులు జారీచేయుటకు; + +(ఎఫ్) పైన పేర్కొనబడిన ఖండములు (ఏ) నుండి (డీ)లకు సంబంధించిన విషయములలో ఉత్పాదక కంపెనీలు లేక ప్రసార లైసెన్సుదారు చేరియున్న వివాదములపై అధినిర్ణయించుటకు మరియు మద్యవర్తిత్వము కొరకు ఏదేని వివాదమును నిర్దేశించుటకు; + +(జి) ఈ చట్టపు ప్రయోజనాల కొరకు ఫీజును విధించుటకు; + +(హెచ్) గ్రిడ్ ప్రమాణాలను కలిగియున్న గ్రిడ్ కోడ్ ను నిర్దిష్ట పరచుటకు; + +(ఐ) నాణ్యతకు సంబంధించి ప్రమాణాలను, లైసెన్సుదారుల కొనసాగింపు మరియు విశ్వసనియ సర్వీసును నిర్దిష్ట పరచుటకు మరియు అమలుపరచుటకు; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0067.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0067.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a9f6510ff771d98abd318c2722b4b228c9039cf1 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0067.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +________________ + +651665.. +(జే) అవసరమని భావించినచో, అంతర్ రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి వర్తకములో, వర్తక మార్జినును నిర్ణయించుటకు; + +(కె). ఈ చట్టము క్రింద ఒసగబడినట్టి ఇతర కృత్యములను నిర్వర్తించుటకు. + +(2) కేంద్ర కమీషను, ఈ క్రింది అన్నీ లేక ఏవేని విషయములకు సంబంధించి కేంద్రప్రభుత్వమునకు సలహానీయవలెను, అవేననగా: + +(i) జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి విధానమును మరియు టారిఫ్ విధానమును రూపొందించుట; + +(ii) విద్యుచ్ఛక్తి పరిశ్రమ యొక్క కార్యకలాపాలలో పోటీని, సామర్ధ్యమును మరియు మితవ్యయమును పెంపొందించుట; + +(iii) విద్యుచ్ఛక్తి పరిశ్రమలో పెట్టుబడిని పెంపొందించుట; + +(iv) ఆ ప్రభుత్వముచే కేంద్ర కమీషనుకు నిర్దేశించబడిన ఏదేని ఇతర విషయము. + +3) కేంద్ర కమీషను తన అధికారములను వినియోగించునపుడు మరియు కృత్యములను నిర్వర్తించునపుడు నిశ్చయపరచవలెను. + +4) కేంద్ర కమీషను తన కృత్యములను నిర్వర్తించుటలో 3వ పరిచ్ఛేదము క్రింద ప్రచురించబడిన జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి విధానమును, జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి ప్రణాళికను మరియు టారిఫ్ విధానమను అనుసరించవలెను. + +80(1) కేంద్ర కమీషను, అధి సూచన ద్వారా, కేంద్ర సలహా కమిటీగా పిలువబడు ఒక కమిటీని అట్టి అధి సూచనలో తాను నిర్దిష్టపరచునట్టి తేదీ నుండి స్థాపించవచ్చును. + +(2) కేంద్ర సలహా కమిటీ, విద్యుచ్ఛక్తి సెక్టారులో వాణిజ్యము, పరిశ్రమ రవాణా, వ్యవసాయము, శ్రామిక, వినియోగదారులు, ప్రభుత్వేతర వ్యవస్థలు మరియు అకాడమిక్ మరియు పరిశోధనా నికాయముల హితమును ప్రాతినిధ్యము వహించుటకు ముప్పది ఒకటి సభ్యులకు తక్కువ కాకుండా నుండవలెను. + +(3) కేంద్ర కమీషను యొక్క చైర్-పర్సన్ కేంద్ర సలహా కమిటీ యొక్క పదవి రీత్యా చైర్-పర్సన్ అయి ఉండవలెను. మరియు ఆ కమీషను సభ్యులు మరియు వినియోగదారుల కార్యకలాపములు మరియు ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థలో వ్యవహరిస్తు కేంద్ర ప్రభుత్వ మంత్రిత్వ శాఖ లేక దాని విభాగములో భారత ప్రభుత్వమునకు, కార్యదర్శి, ఆ కమిటీకి పదవిరీత్యా సభ్యులు అయి ఉండవలెను. + +81. కేంద్ర సలహా కమిటీ యొక్క ఉద్దేశాలు, ఈ క్రింది వాటి పై కేంద్ర కమీషనుకు సలహాలిచ్చుట,- \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0068.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0068.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0ce9ce494f870c53f3adf95f2bb9aa6b100d5658 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0068.txt" @@ -0,0 +1,22 @@ +________________ +66.666 +(i) విధానము పై ప్రధాన ప్రశ్నలకు; + +(ii) లైసెన్సుదారులచే అందించబడిన సర్వీసుల నాణ్యత, కొనసాగింపు మరియు విస్తరణకు సంబంధించిన విషయములకు; + +(iii). లైసెన్సుదారు చే వారి లైసెన్సు యొక్క షరతులు మరియు ఆవశ్యకతల పాటింపుకు; - + +(iv). వినియోగదారుని హితమును రక్షించుటకు; + +(V) విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా మరియు వినియోగముల ద్వారా మొత్తము మీద ప్రమాణాల నిర్వహణ. + + + +82.(1) ప్రతి రాజ్య ప్రభుత్వము, నియమిత తేదీ నుండి ఆరు మాసముల లోపు, అధి సూచన ద్వారా ఈ చట్టపు, ప్రయోజనాల నిమిత్తము, (రాజ్యము యొక్క పేరు)విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషనుగా పేర్కొనబడు. ఒక రాజ్య కమీషనును ఏర్పాటు చేయవచ్చును. + +అయితే, విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషను చట్టము, 1998 యొక్క 17వ పరిచ్ఛేదము క్రింద రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషను రాజ్య ప్రభుత్వముచే స్థాపించబడి, మరియు అనుసూచిలో నిర్దిష్ట పరచిన శాసనములు మరియు నియమిత తేదీకి అవ్యవహిత పూర్వము అట్లు పని చేయుచున్న రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషను ఈ చట్టపు ప్రయోజనాల నిమిత్తము రాజ్య కమీషనుగా ఉండును మరియు చైర్ పర్సన్, సభ్యులు, కార్యదర్శి మరియు దాని యొక్క అధికారులు మరియు ఇతర ఉద్యోగులు ఆ చట్టముల క్రింద వారు నియమించబడిన అవే నిబంధనలు మరియు షరతులపై, పదవియందు - కొనసాగవలెను: + +అయితే, ఇంకనూ, విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషన్ల చట్టము, 1998 క్రింద లేక అనుసూచిలో నిర్దిష్ట పరచిన, శాసనముల క్రింద, ఈ చట్టవు ప్రారంభమునకు పూర్వము నియమించబడిన రాజ్య కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్, మరియు ఇతర సభ్యులు, 85వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద ఏర్పాటు చేయబడిన ఎంపిక కమిటీ యొక్క సిఫారసు మేరకు, సంబంధిత రాజ్య ప్రభుత్వము ద్వారా ఈ చట్టము క్రింద నిబంధనలు మరియు షరతుల పై ఎంపిక చేసుకొనుటకు అనుమతించవలెను. + +(2) రాజ్య కమీషను, స్థిర మరియు చర ఆస్తులను ఆర్జించు, కలిగియుండు మరియు వ్యయనము చేయు అధికారముతో, శాశ్వత ఉత్తరాధి కారమును మరియు సామాన్య మొహరును కలిగియుండి సదరు పేర్కొనబడిన నామముతో నిగమనికాయముగా నుండును. మరియు కాంట్రాక్టు చేసుకొనవచ్చును. మరియు సదరు నామముతో దావా వేయవచ్చును. మరియు +దానిపై దావా వేయబడవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0069.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0069.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..06de73a75723c9f6e056a435f626104c40eb085b --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0069.txt" @@ -0,0 +1,22 @@ +________________ + +571 667. +(3) రాజ్య కమీషను ప్రధాన కార్యాలయము, రాజ్య ప్రభుత్వముచే, అధి సూచన ద్వారా నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి స్థలములో ఉండవలెను. + +(4) రాజ్య కమీషను, ఛైర్-పర్సన్ 'తోసహా ముగ్గురు సభ్యులకు మించకుండా ఉండవలెను. + +(5) రాజ్య కమీషను, చైర్ పర్సన్ మరియు సభ్యులను, 85వ పరిచ్ఛేదములో నిర్దేశించబడిన ఎంపిక కమిటీ సిఫారసు పై రాజ్య ప్రభుత్వముచే నియమించబడవలెను. + +83.(1) 82వ పరిచ్ఛేదములోనున్న దానికి విరుద్ధముగా ఏమి ఉన్నప్పటికిని, ఒక సంయుక్త కమీషనును, + +(ఎ) రెండు లేక అంతకు మించి రాజ్య ప్రభుత్వముల ద్వారా, లేక + +(బి) ఒకటి లేక అంతకు మించి సంఘ రాజ్య క్షేత్రముల మరియు ఒకటి. లేక + +అంతకుమించి రాజ్య ప్రభుత్వముల విషయములో కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా చేసుకొనబడు కరారును అనుసరించి, ఏర్పాటు చేయవచ్చును. మరియు - అట్టి కాలావధి వరకు మరియు కరారులో నిర్ణీతపరచిన ఏదేని ప్రతి అదనపు కాలావధి కొరకు నవీకరణ చేయుటకు లోబడి అమలు కలిగియుండును. + +అయితే, విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషన్ల చట్టము, 1998 యొక్క 21 ఏ పరిచ్చేదము క్రింద ఏర్పాటు చేయబడి మరియు నియమిత తేదీకి అవ్యవహిత పూర్వము అట్లు పనిచేయుచున్న, సంయుక్త కమీషను, ఈ చట్టపు ప్రయోజనాల నిమిత్తము సంయుక్త కమీషనుగా నుండును మరియు దాని యొక్క చైర్ పర్సన్, సభ్యులు, కార్యదర్శి మరియు ఇతర అధికారులు మరియు ఉద్యోగులు ఈ చట్టము క్రింద అట్లు నియమింపబడినట్లుగా భావించబడును. మరియు వారు విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషన్ల చట్టము, 1998 క్రింద ఆ వారు నియమించబడిన ఆవే షరతులు మరియు నిబంధనల పై పదవియందు కొనసాగవలెను. + +(2) సంయుక్త కమీషను, పాల్గొను ప్రతి యొక్క రాజ్యములు మరియు సంఘ రాజ్య క్షేత్రముల నుండి ఒక్కొక్క సభ్యుని కూడియుండవలెను. మరియు చైర్ పర్సన్ సర్వసమ్మతి ద్వారా గాని, అది విఫలమైనచో రొటేషను ద్వారా గాని సభ్యులలో నుండి నియమించబడవలెను. + +(3) ఉప పరిచ్చేదము (1) క్రింది కరారులో సంయుక్త కమీషను యొక్క నామము నకు, సంయుక్త కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్ మరియు సభ్యుల ఎంపికతో సంబంధమున్న పాల్గొను రాజ్యముల రీతిని, సభ్యుల నియామకము మరియు రొటేషను లేదా సర్వసమ్మతి ద్వారా చైర్ పర్సన్ నియామకపు రీతిని, కమీషను కార్యకలాపము సాగించు స్థలమునకు, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0070.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0070.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..11b869051900dade68e147ce6504943c46ccb518 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0070.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +________________ +సంయుక్త కమీషనుకు సంబంధించిన వ్యయములో పాల్గొను రాజ్యముల మధ్య పంచుటకు, సంయుక్త కమీషను మరియు సంబంధిత రాజ్య ప్రభుత్వమునకు మధ్య ఏర్పడిన భిన్నాభి ప్రాయములను తీర్మానించుటకైన రీతికి సంబంధించిన నిబంధనలు కలిగియుండవలెను. మరియు కరారును అమలుపరచుట కొరకు అవసరమని లేక ఉపయుక్తమని భావించబడు ఈ చట్టమునకు అసంగతము కానట్టి ఇతర అనుపూరక, ఆనుషంగిక మరియు పారిణామిక నిబంధనలు కూడా ఉండవలెను. + +4) సంయుక్త కమిషను, పాల్గొను రాజ్యములు లేక సంఘ రాజ్య క్షేత్రముల విషయములో విడి విడిగాను మరియు స్వతంత్రంగాను టారిఫ్ ను నిర్ధారించవలెను. + +(5) ఈ సరిచ్ఛేదములో ఏమి ఉన్నప్పటికిని, కేంద్ర ప్రభుత్వము, అన్ని పాల్గొను రాజ్యములు అట్లు ప్రాధికారమిచ్చినచో, ఒక సంయుక్త కమీషనును ఏర్పాటు చేయవచ్చును. మరియు ఉప పరిచ్ఛేదము (3) క్రింద నిర్దిష్టపరచిన అన్నీ లేక, ఏవేని విషయములకు సంబంధించి మరియు పాల్గొను రాజ్యముల ద్వారా అట్లు నిర్దిష్టముగా ప్రాధికారమీయ బడినపుడు, అధికారములను వినియోగించవచ్చును. + +84.(1) రాజ్య కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్ మరియు సభ్యులు, ఇంజనీరింగు, విత్తీయ, వాణిజ్య, విత్తీయ, న్యాయ లేక మేనేజిమెంటు శాస్త్రములకు సంబంధించిన సమస్యలతో వ్యవహరించుచున్న, తగినంత పరిజ్ఞానము కలిగిన మరియు హోదాలో నుండి, సామర్థ్యము, సమగ్రత, స్థాయి కలిగిన వ్యక్తులై యుండవలెను. + +(2) ఉప-పరిచ్చేదము (1)లో ఏమి ఉన్నప్పటికిని, రాజ్య ప్రభుత్వము, ఉన్నత న్యాయస్థానము యొక్క న్యాయధీశునిగా ఉన్న లేక ఉండియున్న వ్యక్తుల నుండి చైర్ పర్సన్ గా ఎవరేని వ్యక్తిని నియమించవచ్చును. + +అయితే, ఈ ఉప పరిచ్చేదము క్రింది నియామకమేదియు ఆ ఉన్నత న్యాయస్థానము యొక్క ప్రధాన న్యాయమూర్తిని సంప్రదించిననే తప్ప చేయరాదు. + +(3) రాజ్య కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్ లేక ఎవరేని ఇతర సభ్యుడు ఏదేని ఇతర పదవీ యందుండరాదు. + +(4) చైర్ పర్సన్, రాజ్య కమీషను యొక్క ప్రధాన కార్యనిర్వాహకుడై ఉండవలెను. + +85.(1) రాజ్య ప్రభుత్వము, రాజ్య కమీషను యొక్క సభ్యులను ఎంపిక చేయు నిమిత్తము ఈ క్రింది వారితో కూడిన ఒక ఎంపిక కమిటీని ఏర్పాటు చేయవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0071.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0071.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9f754ae205cd540667c117437b67a1bcfc37f46a --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0071.txt" @@ -0,0 +1,25 @@ +________________ +... 61 669 . +(ఎ) ఉన్నత న్యాయస్థానములో న్యాయాధీశునిగా + :ఉండిన ఒక వ్యక్తిని .... 'చైర్-పర్సన్; +(బి) సంబంధిత రాజ్య ప్రధాన కార్యదర్శి ..... సభ్యుడు; +(సి) ప్రాధికార సంస్థ యొక్క చైర్ పర్సన్ లేదా. + :కేంద్ర కమీషను యొక్క ఛైర్-పర్సన్ . . .. సభ్యుడు: + +అయితే, ఈ పరిచ్ఛేదములో నున్నదేదియు ఉన్నత న్యాయస్థానపు న్యాయాధీశునిగా, పనిచేయు లేక చేసి చైర్ పర్సన్ గా నున్న వ్యక్తి నియామకమునకు వర్తించదు. + +(2) రాజ్య ప్రభుత్వము, చైర్ పర్సన్ లేక ఒక సభ్యుని మరణము, రాజీనామా లేక తొలగింపు కారణముగా ఏదేని ఖాళీ ఏర్పడిన తేదీ నుండి ఒక మాసము లోపు మరియు చైర్ పర్సన్ లేక సభ్యుడి పదవీ విరమణ లేక పదని కాలావధి ముగింపుకు పూర్వపు ఆరు మాసములలో, ఖాళీని భర్తీ చేయుటకు ఎంపిక కమిటీకి నిర్దేశించవలెను. + +(3) ఎంపిక కమిటీ, తనకు నిర్దేశించబడిన తేదీ నుండి మూడు మాసముల లోపు ఛైర్ పర్సన్ మరియు సభ్యుల ఎంపికను పూర్తి చేయవలెను. + +(4) ఎంపిక కమిటీ, తనకు నిర్దేశించిన ప్రతి ఖాళీ కొరకు ఇద్దరి పేర్లు గల ప్యానలును సిఫారసు చేయవలెను. + +(5) రాజ్య కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్ లేక ఇతర సభ్యునిగా నియామకము కొరకు ఎవరేని వ్యక్తిని సిఫారసు చేయుటకు పూర్వము ఎంపిక కమిటీ, అట్టి ఛైర్ పర్సన్ లేక సందర్భానుసారము సభ్యుడు అతని కృత్యములకు భంగము వాటిల్లగల ఏదేని విత్తీయ లేక ఇతర హితము లేనట్టి వ్యక్తి యైనట్లు తాను సంతృప్తి పొందవలెను. + +(6) చైర్ పర్సన్ లేక ఇతర సభ్యుల నియామకమేదియు ఎంపిక కమిటీలో ఏదేని ఖాళీ ఏర్పడిన కారణము మాత్రముననే శాసనమాన్యత కోల్పోరాదు. + +86.(1) రాజ్య కమీషను, ఈ క్రింది కృత్యములను నిర్వర్తించవలెను, ఆవేవనగా + +(ఎ) రాజ్యము లోపల టోకు లేదా సందర్భానుసారము పెద్ద లేక చిల్లరగా విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క ఉత్పాదన, సరఫరా, ప్రసారము మరియు వినియమము కొరకు టారిఫ్ ను నిర్ధారించుట: + +అయితే, 42వ పరిచ్ఛేదము క్రింద వినియోగదారుల శ్రేణికి ప్రవేశ సౌలభ్యమును అనుమతించినపుడు, రాజ్య కమీషను, సదరు వినియోగ దారుల శ్రేణి కొరకు, వీలింగు ఛార్జీలు మరియు సర్ ఛార్జీలు ఏవేని ఉన్నచో, వాటిని మాత్రమే నిర్ధారించవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0072.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0072.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a5d6773022268cb3450761d67189982a6de83078 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0072.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +________________ + +(బి) విద్యుచ్చక్తి ధరతో సహా విద్యుచ్ఛక్తి కొనుగోలు మరియు పంపిణీ లై సెన్సుదారులు సేకరించు ప్రక్రియ క్రమబద్ధీకరణ రాజ్యములో పంపిణీ మరియు అతని సరఫరా కొరకు విద్యుత్ కొనుగోలు కరారు ద్వారా ఉత్పాదక కంపెవీలు లేక లైసెన్సుదారులు లేక, ఇతర వనరుల నుండి సేకరించు విధముగా నుండవలెను. + +(సి) విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క ప్రసారము మరియు వినియమమును రాజ్యాంతర్గత సౌకర్యమును కలుగజేయుట: + +(డి) రాజ్యము లోపల వారి నిర్వహణలకు సంబంధించి ప్రసార లైసెన్సుదారులు, పంపిణీ లైసెన్సుదారులు మరియు విద్యుచ్ఛక్తిని వర్తకులుగా ఉండుటకు కోరిన వ్యక్తులకు లైసెన్సుల జారీ, + +(ఇ) గ్రిడ్ తో కలుపుటకు మరియు ఎవరేని వ్యక్తికి విద్యుత్తు అమ్మకము కొరకు తగిన చర్యలు తీసుకొనుట ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తి నవీకరించు వనరుల నుండి విద్యుచ్ఛక్తి సహ ఉత్పాదన మరియు ఉత్పాదన పెంపొందించుట మరియు అట్టి వనరుల నుండి విద్యుచ్ఛక్తి కొనుగోలు కొరకు పంపిణీ లైసెన్సుదారు యొక్క ప్రాంతములో విద్యుచ్ఛక్తి మొత్తము వినియోగము యొక్క శాతము కూడ నిర్దిష్ట పరచబడవలెను; + +(ఎఫ్) లైసెన్సుదారులు మరియు ఉత్పాదక కంపెనీల మధ్య వివాదములను అధి నిర్ణయించుట మరియు మధ్యవర్తిత్వము కొరకు ఏదేని వివాదమును నిర్దేశించుట. + +(జి) ఈ చట్టపు ప్రయోజనాల నిమిత్తము ఫీజును విధించుట; + +(హెచ్) 79వ పరిచ్చేదపు ఉప సరిచ్చేదము (1) యొక్క ఖండము (హెచ్) క్రింద నిర్దిష్ట పరచబడిన గ్రిడ్ స్మృతితో సంగతముగా నుండు రాజ్య గ్రిడ్ స్మృతికి నిర్దిష్ట పరచుట; + +(ఐ) లైసెన్సుదారుల ద్వారా సేవలకు సంబంధించి నాణ్యత, కొనసాగింపబడు మరియు విశ్వసనీయమైన ప్రమాణాలను నిర్దిష్ట పరచుట లేక అమలుపరచుట; + +(జె) అవసరమని భావించినచో, విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క రాజ్యాంతర్గత వర్తకములో వ్యాపార మార్జినును నిర్ణయించుట; + +(కె) ఈ చట్టము క్రింద తనకు అప్పగించబడు అట్టి ఇతర కృత్యములను నిర్వర్తించుట. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0073.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0073.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5b8344557a4384fe7620bcdc95bcdb0702d6f804 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0073.txt" @@ -0,0 +1,26 @@ +________________ + +11/G71. +(2) రాజ్య కమీషను, అన్నీ లేక ఏవేని క్రింది విషయాలలో రాజ్య ప్రభుత్వము నకు సలహానీయవలెను; అవేవనగా: - + +(i) విద్యుచ్ఛక్తి పరిశ్రమ యొక్క కార్యకలాపములలో పోటీని, సామర్థ్యమును మరియు మితవ్యయమును పెంపొందించుట; + +(ii) విద్యుచ్చక్తి పరిశ్రమలో పెట్టుబడిని పెంపొందించుట; + +(iii) రాజ్యములోని విద్యుచ్ఛక్తి పరిశ్రమను పునర్ వ్యవస్థీకరించుట పునర్నిర్మించుట; + +(iv) ఆ ప్రభుత్వముచే రాజ్య కమీషనుకు నిర్దేశించబడిన ఉత్పాదక, ప్రసారము, పంపిణీ మరియు వర్తకమునకు సంబంధించిన విషయములు మరియు ఏదేని ఇతర విషయము. + +(3) రాజ్య కమీషను, తన అధికారములను వినియోగించుటలో మరియు కృత్యములను నిర్వర్తించుటలో నిశ్చయపరచవలెను. + +(4) రాజ్య కమీషను, తన కృత్యములను నిర్వర్తించుటలో, 3వ పరిచ్చేదము క్రింద ప్రచురించబడిన జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి విధానమును, జాతీయ విద్యుచ్చక్తి ప్రణాళిక మరియు టారిఫ్ విధానమును అనుసరించవలెను. + +87. (1) రాజ్య కమీషను, ఆధీసూచన ద్వారా, అట్టి అధి సూచనలో నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి తేదీ నుండి అమలులోనికి వచ్చునట్లు రాజ్య సలహా కమిటీ అని పిలువబడు ఒక కమిటీని ఏర్పాటు చేయవచ్చును. + +(2) రాజ్య సలహా కమిటీ, వాణిజ్యము, పరిశ్రము, రవాణా, వ్యవసాయ, శ్రామిక, వినియోగ దారుల, ప్రభుత్వేతర వ్యవస్థలలో మరియు విద్యుచ్ఛక్తి సెక్టారు యొక్క అకాడమిక్ మరియు పరిశోధనా నికాయముల హితములను ప్రాతినిధ్యము వహించుటకు ఇరవై ఒక్క మందికి తక్కువ కానట్టి సభ్యులతో కూడి యుండవలెను. + +(3) రాజ్య కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్, రాజ్య సలహా కమిటీకి పదవిరీత్యా చైర్ పర్సన్ గా నుండవలెను. మరియు రాజ్య కమీషను యొక్క సభ్యులు మరియు వినియోగదారు కార్యకలాపములు మరియు ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థను వ్యవహరిస్తున్న రాజ్య ప్రభుత్వపు మంత్రిత్వ శాఖ లేక దాని విభాగము యొక్క ఇన్ ఛార్జి కార్యదర్శి కమిటీ యొక్క పదవీ రీత్యా సభ్యులుగా నుండవలెను. + +88.(1) రాజ్య సలహా కమిటీ యొక్క ఉద్దేశములు, ఈ క్రింది వాటిపై కమీషను సలహానిచ్చుట, + +(i) విధానము పై పెద్ద తరహా ప్రశ్నలు: \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0074.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0074.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d6f19086da2a5b02612bc3b1c974ca513292a49b --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0074.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +________________ + +721 G72 - +(ii) లైసెన్సుదారుల ద్వారా అందించబడు సర్వీసులలో నాణ్యత, కొనసాగింపు మరియు విస్తరణకు సంబంధించిన విషయాలు + +(iii) వారి లైసెన్సు షరతులు మరియు అవశ్యకతలను వాటిని లైసెన్సుదారులు పాటించుట; + +(iv). వినియోగదారు హితమును రక్షించుట; + +(v) వినియోగముల ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తి, సరఫరా మరియు మొత్తము మీద ప్రమాణాలను నిర్వర్తించుట. + +- +89. (1) చైర్ పర్సన్ లేక ఇతర సభ్యుడు, అతడు పదవిలో చేరిన తేదీ నుండి ఐదు సంవత్సరముల కాలావధి వరకు పదవియందుండవలెను: + +అయితే, కేంద్ర కమీషను లేక రాజ్య కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్ లేక ఇతర సభ్యుడు, ఆ విధముగా అంతకుముందు పదవిలోనున్న ఆ కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్ లేక సభ్యుడిగా అదే హోదాలో తిరిగి నియామకమునకు అర్హుడు కాడు. + +అంతేగాక, ఏ చైర్ పర్సన్ లేక సభ్యుడుగాని, అతను అరువది. అయిదు సంవత్సరముల వయస్సు నిండిన పిమ్మట, అట్లు పదవియందు కొనసాగరాదు. + +(2) చైర్ పర్సన్ లేక సభ్యుల జీతము, బత్తెములు మరియు ఇతర సేవా షరతులు మరియు నిబంధనలు సముచిత ప్రభుత్వము ద్వారా విహితపరచబడినట్లుండ వలెను: + +అయితే, సభ్యుల జీతము, బత్తెములు మరియు ఇతర సేవా షరతులు మరియు నిబంధనలు వారి నియామకము జరిగిన పిమ్మట వారికి అననుకూలముగా మార్చబడగాదు. + +(3) ప్రతి సభ్యుడు, అతను పదవిలో చేరుటకు పూర్వము, విహితపరచబడునట్టి ప్రరూపములో, మరియు అట్టి రీతిలో మరియు అట్టి ప్రాధికారి సమక్షమున పదవీ ప్రమాణము మరియు రహస్య గోపనము చేయుట మరియు చేవ్రాలు చేయవలెను. + +(4) ఉప-పరిచ్ఛేదము (3)లో ఏమి ఉన్నప్పటికిని, ఒక సభ్యుడు, - + +(ఎ) మూడు మాసములకు తక్కువ కాకుండా, సముచిత ప్రభుత్వమునకు వ్రాత పూర్వకముగా నోటీసు ఇచ్చుట ద్వారా, అతను పదవి వదులు కొనవచ్చును; లేక + +(బి) 90వ పరిచ్చేదవు నిబంధనలననుసరించి అతనిని పదవి నుండి తోలగించవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0076.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0076.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ba3a086f8e829002d46db4c3c6f875c95730be37 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0076.txt" @@ -0,0 +1,15 @@ +________________ + +అయితే, ఏ సభ్యుడుగాని, అట్టి కారణము లేక కారణముల పై సభ్యుని తొలగించ బడుటను తెలియపరచిన మీదట, కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా విహితపరచబడునట్టి ప్రక్రియ ననుసరించి అపి లేటు ట్రిబ్యునలు చైర్-పర్సన్ చే చేయబడిన విచారణ, విషయములో కేంద్రప్రభుత్వము లేక సందర్భానుసారము రాజ్య ప్రభుత్వము నిర్దేశము చేసిననే తప్ప ఖండము (డి), (ఇ) మరియు (ఎఫ్)లలో నిర్దిష్టపరచిన ఏవేని కారణములపై, అతనిని పదవి నుండి తొలగించరాదు. + +(3) కేంద్ర ప్రభుత్వము, లేదా సంధర్బాసుసారము రాజ్య ప్రభుత్వము, ఉప- పరిచ్చేదము (2) క్రింద అపిలేటు ట్రిబ్యునలు యొక్క ఛైర్ పర్సన్ కు చేసిన నిర్దేశము విషయములో, అట్టి నిర్దేశముపై అపిలేటు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్ యొక్క నివేదిక అందిన పిమ్మట కేంద్ర ప్రభుత్వము లేక సందర్భానుసారము రాజ్య ప్రభుత్వము ఉత్తర్వులు జారీ చేయునంత వరకు సముచిత కమీషను యొక్క ఎవరేని సభ్యుని అపిలేటు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్ సంప్రదింపుతో సస్పెండు చేయవచ్చును. + +అయితే, ఈ పరిచ్ఛేదములోనున్న దేదియు, అతనిని అట్లు నియామకము చేయు సమయములో సర్వోన్నత న్యాయస్థాన ఉపవేశన న్యాయాధీశుడు లేక ఉన్నత న్యాయస్థాన ప్రధాన న్యాయమూర్తి లేక ఉన్నత న్యాయస్థాన న్యాయధీశునిగా నున్న సముచిత కమీషను యొక్క చైర్ పర్సనుకు వర్తించదు. + +91 (1) సముచిత కమీషను నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి అధికారములను వినియోగించుటకు మరియు అట్టి కర్తవ్యములను నిర్వహించుటకు ఒక కార్యదర్శిని నియమించవలెను. + +(2) సముచిత కమీషను సముచిత ప్రభుత్వ అనుమతితో ఇతర అధికారులు మరియు ఉద్యోగుల సంఖ్యలు, స్వభావము మరియు వర్గములను నిర్దిష్ట పరచవచ్చును. + +(3) కార్యదర్శి, అధికారులు మరియు ఇతర ఉద్యోగులకు చెల్లించు జీతములు మరియు బత్తెములు మరియు ఇతర సేవా షరతులు మరియు నిబంధనలు, సముచిత ప్రభుత్వము యొక్క అనుమతితో నిర్దిష్ట పరచబడునట్లు ఉండవలెను. + +(4) సముచిత కమీషను, నిర్దిష్ట పరచబడు షరతులు మరియు నిబంధనలపై అట్టి కృత్యముల నిర్వహణలో ఆ కమీషనుకు సహాయపడుటకు సంప్రదింపుదారులను నియమించవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0077.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0077.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c8032d0eb58597c31e434c63f0cf22c2615b8d7b --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0077.txt" @@ -0,0 +1,23 @@ +________________ + +... 75 G75. + +92. సముచిత కమీషను, ప్రధాన కార్యస్థానము లేక ఛైర్-పర్సన్ ఆదేశించునట్టి ఏదేని ఇతర స్థలములో అట్టి సమయములో సమావేశము కావలెను, మరియు తాను నిర్దిష్ట పరచు (ఆ సమావేశములందు కోరముతో సహా) తన సమావేశములలో వ్యాపార కార్యకలాపముల విషయమునకు సంబంధించి అట్టి ప్రక్రియా నియమావళిని పాటించవలెను. + +(2) ఛైర్-పర్సన్, సముచిత కమీషను యొక్క సమావేశమునకు అతను హాజరు కాలేనపుడు, ఈ విషయఘులో చైర్-పర్సన్ చే నామనిర్దేశము చేయబడు ఎవరేని ఇతర సభ్యుడు మరియు అట్టి నామనిర్దేశము చేయనిచో లేక చైర్ పర్సన్ లేనిచో, హాజరయిన సభ్యులలో నుండి ఎంపిక చేసిన ఎవరేని సభ్యుడు సమావేశమునకు అధ్యక్షత వహించవలెను. + +(3) సముచిత కమీషను సమక్షమునందు ఉత్పన్నమగు అన్ని ప్రశ్నలకు, హాజరయి మరియు ఓటింగు చేయు సభ్యుల మెజారిటీ ఓట్ల ద్వారా నిర్ణయించబడును. మరియు సమానమైన ఓట్లు వచ్చినచో, చైర్ పర్సన్ లేక అతని గైరుహాజరులో, అధ్యక్షత వహించు వ్యక్తి రెండవ మరియు నిర్ణాయక ఓటును వేయవచ్చును. + +(4) ఉప-పరిచ్ఛేదము (3)లో ఇతర విధముగా నిబంధించిననే తప్పు, ప్రతి సభ్యునికి ఒక ఓటు కలిగి ఉండును. + +(5) సముచిత కమీషను యొక్క అన్ని ఉత్తర్వులు మరియు నిర్ణయములు, తన కార్యదర్శి లేక ఈ విషయములో చైర్ పర్సన్ చే ప్రాధికారమీయబడిన కమీషను యొక్క ఎవరేని ఇతర అధికారిచే అధి ప్రమాణీకరించబడవలెను. + +93. సముచిత కమీషను యొక్క ఏ చర్యగాని లేక ప్రొసీడింగునుగాని ప్రశ్నింపబడరాదు లేక సముచిత కమీషను యొక్క సంఘటనలో ఏదేని ఖాళీ లేక లోపమున్నదను కారణమున మాత్రమే చెల్లనిది కారాదు. + +94.(1) సముచిత కమీషను, ఈ చట్టము క్రింద ఏదేని విచారణ లేక ప్రొసీడింగుల ప్రయోజనము నిమిత్తము, ఈ క్రింది విషయములకు సంబంధించి సివిలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1908 క్రింద సివిలు న్యాయస్థానములో నిహితమైన అవే అధికారములను కలిగి యుండును. అవేవనగా;- + +(ఎ) ఎవరేని వ్యక్తిని సమను చేయుట మరియు తప్పనిసరిగా హాజరగునట్లు చేయుట మరియు ప్రమాణముపై అతనిని పరీక్షించుట; + +(బి) సాక్ష్యముగా దాఖలు చేయదగిన ఏదేని దస్తావేజును లేక ఇతర వస్తు విషయమును వెల్లడించుట మరియు దాఖలుపరచుట, + +(సి) అఫిడవిట్లపై సాక్ష్యమును పొందుట; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0078.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0078.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1d4a1937a21747fba524653fa8d62d90bea5b47b --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0078.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ +________________ + +761 G16 - - +(డి) ఏదేని పబ్లికు రికార్డును అభ్యర్థించుట; + +(ఇ) సాక్ష్యులను పరీక్షించుటకు కమీషను జారీ చేయుట: + +(ఎఫ్) తన యొక్క నిర్ణయాలను, ఆదేశములను మరియు ఉత్తర్వులను పునర్విలోకనము చేయుట; + +(జి). విహితపరచబడు ఏదేని ఇతర విషయము. + +(2) సముచిత కమీషను, తన సమక్షమునందున్న ఏదేని ప్రొసీడింగు, ఆకర్ణన, లేక విషయములో, కమీషను సముచితమని భావించునట్టి మధ్యకాలీన ఉత్తర్వులను జారీ చేయుటకు అధికారములను కలిగియుండును. + +(3) సముచిత కమీషను, తన సమక్షమునందున్న ప్రొసీడింగులలో వినియోగదారుల హితమునకై ప్రాతినిధ్యము వహించుటకు, తాను సబబని భావించు. ఎవరేని వ్యక్తికి ప్రాధికారమీయవచ్చును. + +95. సముచిత కమీషను సమక్షమునందున్న అన్ని ప్రొసీడింగులు, భారత శిక్షాస్మృతి యొక్క 193 మరియు 228 పరిచ్చేదముల అర్ధపరిధిలో న్యాయిక ప్రొసీడింగుగా భావించబడవలెను. మరియు సముచిత కమీషను, క్రిమినలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1973 యొక్క 345 మరియు 346 పరిచ్ఛేదముల నిమిత్తము సివిలు న్యాయ స్థానముగా భావించబడవలెను. + +96. సముచిత కమీషను, లేక కమీషనుచే ఈ విషయములో ప్రత్యేకముగ ప్రాధికారమీయబడు ఒక గెజిటెడు అధికారి హోదాకు తక్కువకాని ఎవరేని అధికారి, విచారణ యొక్క వస్తు విషయమునకు సంబంధించి ఏదేని దస్తావేజు కనుగొనబడినట్లు నమ్ముటకు కారణమున్నదని కమీషను అభిప్రాయపడినచో ఏదేని భవనము లేక స్థలములో ప్రవేశించవచ్చును. మరియు తనకు వర్తించునంత మేరకు క్రిమినలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1973 యొక్క 100వ పరిచ్చేదపు నిబంధనలకు లోబడి అక్కడ నుండి ఏవేని అట్టి దస్తావేజును అభిగ్రహణ చేయవచ్చును లేక ఉదాహృతులను లేక ప్రతులను తీసుకొన వచ్చును. + +97. సముచిత కమీషను, తాను అవసరమని భావించినచో (79వ పరిచ్ఛేదము మరియు 86వ పరిచ్చేదము క్రింది వివాదములను అధినిర్ణయించు అధికారములు మరియు 178వ పరిచ్ఛేదము లేక 181వ పరిచ్ఛేదము క్రింద వినియమములను చేయు అధికారములు మినహా) ఈ చట్టము క్రింద అట్టి తన అధికారములు మరియు కృత్యములు, ఉత్తర్వులో నిర్దిష్ట పరచబడు ఏవేని అట్టి షరతులకు లోబడి సముచిత కమీషను యొక్క ఎవలేని సభ్యుడికి, కార్యదర్శికి, అధికారికి లేక ఇతర వ్యక్తికి, వ్రాసియుంచిన సాధారణ లేక ప్రత్యేక ఉత్తర్వు ద్వారా ప్రత్యాయోజనము చేయవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0079.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0079.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9bcaf8a1c610302c6ea74d3dfc993ce202a1a6c7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0079.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +________________ + +77677. - + +98. కేంద్ర ప్రభుత్వము, ఈ విషయమై పార్లమెంటు ద్వారా తగిన వినియోజనము చేసిన పిమ్మట, ఆ ప్రభుత్వము అవసరమని భావించునట్టి డబ్బు మొత్తమును కేంద్ర కమీషనుకు అనుదానములు మరియు అప్పులుగా ఈయవచ్చును. + +99.(1) కేంద్ర విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషను నిధి అని పిలువబడు. ఒక నిధిని ఏర్పాటు చేయవలెను. మరియు అందులో ఈ క్రింది వాటిని జమచేయవలెను. + +(ఎ) 98వ పరిచ్చేదము క్రింద కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా కేంద్ర కమీషనుకు ఇచ్చిన ఏవేని అనుదానములు మరియు అప్పులు; + +(బి) ఈ చట్టము క్రింద కేంద్ర కమీషనుచే పొందిన అన్ని ఫీజులు: + +(సి) కేంద్ర ప్రభుత్వముచే నిర్ణయించబడు ఆట్టి ఇతర వనరుల నుండి కేంద్ర కమీషను పొందు అన్ని మొత్తములు. + +(2) నిధిని, + +(ఎ) కేంద్ర కమీషను యొక్క చైర్ పర్సన్, సభ్యులు, కార్యదర్శి, అధికారులు మరియు ఇతర ఉద్యోగుల జీతము బత్తెములు మరియు పారితోషికముకు: + +(బి) 79వ పరిచ్ఛేదము క్రింద కేంద్ర కమీషను తన కృత్యములను నిర్వర్తించుటకైన ఖర్చులకు; + +(సి) ఈ చట్టము ద్వారా ప్రాధికారమొసగబడిన ఉద్దేశాలు మరియు ప్రయోజనాల నిమిత్తము చేయు ఖర్చులకు + +వర్తింపజేయవలెను. + +(3) కేంద్ర ప్రభుత్వము, భారత కంట్రోలర్ మరియు ఆడిటరు జనరల్ సంప్రతింపుతో, ఉప పరిచ్చేదము (2) యొక్క ఖండము (బి) మరియు (సి)లో నిర్దిష్ట పరచిన ఖర్చుల కొరకైన నిధిని వర్తింపజేయు రీతిని విహితపరచ వలెను. + +100.(1) కేంద్ర కమీషను, - భారత కంప్లోలరు మరియు ఆడిటరు జనరులు సంప్రదింపుతో కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా విహితపరచబడునట్టి ప్రరూపములో లెక్కలను మరియు ఇతర సంబంధిత రికార్డులను సక్రమముగా నిర్వహించవలెను మరియు వార్షిక లెక్కల వివరణను తయారుచేయవలెను. + +(2) కేంద్ర కమీషను లెక్కలను భారత కంప్లోలరు మరియు ఆడిటరు జనరలుచే నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి అంతరావధులలో అతనిచే ఆడిటు చేయించవలెను మరియు అట్టి ఆడిటు సందర్భముగా చేసిన ఏవేని ఖర్చులను భారత కంప్టోలరు మరియు ఆడిటరు జనరలునకు కేంద్ర కమీషను ద్వారా చెల్లించవలసి యుండును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0080.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0080.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1f5d31b153f0a957dc83bae5a480c9b4b7e7f73f --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0080.txt" @@ -0,0 +1,23 @@ +________________ + +78/ G78.. +(3) భారత కంప్లోలరు మరియు ఆడిటరు జనరలు మరియు ఈ చట్టము క్రింద కేంద్ర కమీషను యొక్క లెక్కలను ఆడిటు చేయు విషయములో అతనిచే నియమింపబడిన ఎవరేని వ్యక్తి, ప్రభుత్వ లెక్కలను ఆడిటు చేయు విషయములో కంప్లోలరు మరియు ఆడిటరు జనరలు వలెనే అట్టి ఆడిటు చేయు విషయములో అవే హక్కులను మరియు విశేషాధికార ములను మరియు ప్రాధికారమును కలిగియుండును. మరియు ప్రత్యేకముగా, పుస్తకాలను, లెక్కలను, సంబంధిత వోచర్లకు మరియు ఇతర దస్తావేజులను మరియు కాగితములను దాఖలు చేయుటకు మరియు కేంద్ర కమీషను యొక్క ఏదేని కార్యాలయమును తనిఖీ చేయుటకు అధ్యర్ధన హక్కు కలిగియుండును. + +(4) భారత కాంట్రోలరు మరియు ఆడిటరు జనరులు లేక ఈ విషయమై అతనిచే నియమించబడిన ఎవరేని ఇతర వ్యక్తిచే ధృవీకరించిన కేంద్ర కమీషను యొక్క లెక్కలను దాని పై ఆడిటు రిపోర్టుతోసహా కేంద్ర ప్రభుత్వమునకు వార్షికముగా పంపవలెను. మరియు ఆ ప్రభుత్వము, అది అందిన పిమ్మట వెంటనే పార్లమెంటు యొక్క ప్రతి సదనము సమక్షములో దానిని ఉంచునట్లు చూడవలెను. + +101.(1) కేంద్ర కమీషను, ప్రతి సంవత్సరములో ఒకసారి, విహితపరచబడునట్టి ప్రరూపములోను మరియు అట్టి సమయములోను, గత సంవత్సరములో తన కార్యకలాపాల యొక్క సంక్షిప్త వార్షిక నివేదికను తయారు చేయవలెను. మరియు నివేదిక యొక్క ప్రతులను కేంద్ర ప్రభుత్వమునకు పంపవలెను. + +(2) ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద అందిన నివేదిక యొక్క ప్రతిని, అది అందిన పిమ్మట వెంటనే, పార్లమెంటు యొక్క ప్రతి సదనము సమక్షములో నుంచవలెను. + +102. రాజ్య ప్రభుత్వము, ఈ విషయమై రాజ్య శాసనమండలిచే తగిన వినియోజనము చేసిన పిమ్మట, ఆ ప్రభుత్వము అవసరమని భావించు అట్టి డబ్బు మొత్తములను రాజ్య కమీషనుకు అనుదానములు మరియు అప్పులుగాను ఈయవచ్చును. + +103 (1) రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి క్రమబద్ధీకరణ కమీషను నిధి అని పిలువబడు ఒక నిధిని ఏర్పాటు +చేయవలెను మరియు దానిలో + +(ఎ) 102వ పరిచ్ఛేదము క్రింద రాజ్య ప్రభుత్వముచే రాజ్య కమీషనుకు ఇచ్చిన ఏవేని అనుదానములు మరియు అప్పులు; + +(బి) ఈ చట్టము క్రింద రాజ్య కమీషను స్వీకరించిన అన్ని ఫీజులు; + +(సి) రాజ్య ప్రభుత్వముచే నిర్ణయించబడు అట్టి ఇతర వనరుల నుండి రాజ్య కమీషను స్వీకరించిన అన్ని మొత్తములు + +జమ చేయవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0081.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0081.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..30d00859218709e9f5d91ab06d5ea5617f673e6a --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0081.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +________________ +(2) ఈ నిధిని;- + +(ఎ రాజ్య కమీషను, యొక్క చైర్ పర్సన్, సభ్యులు, కార్యదర్శి, అధికారులు, మరియు ఇతర ఉద్యోగుల జీతము, బత్తెములు మరియు ఇతర పారితోషికములను; + +(బి) 86వ పరిచ్ఛేదము క్రింద, తన కృత్యములను నిర్వర్తించుటకై రాజ్య కమీషను చేయు ఖర్చులను; + +(సి) ఈ చట్టము ద్వారా ఉద్దేశాలకు మరియు ప్రయోజనాల కొరకు అధికార మీయబడిన ఖర్చులను, + +చెల్లించుటకు వర్తింప జేయవలెను. + +(3) రాజ్య ప్రభుత్వము, భారత కంప్టోలరు మరియు ఆడిటరు జనరలు సంప్రతింపుతో ఉప - పరిచ్చేదము (2) యొక్క ఖండము (బి) లేక ఖండము (సి) నిర్దిష్ట పరచిన ఖర్చుల చెల్లింపు కొరకు నిధిని వర్తింపజేయు రీతిని విహితపరచవలెను. + +104 (1) రాజ్య కమీషను, భారత కంప్లోలరు మరియు ఆడిటరు జనరలు సంప్రదింపుతో రాజ్య ప్రభుత్వము ద్వారా విహితపరచబడునట్టి ప్రరూపములో లెక్కలను మరియు ఇతర సంబంధిత రికార్డులను సక్రమముగా నిర్వహించవలెను మరియు లెక్కల వార్షిక వివరణను తయారు చేయవలెను. + +(2) రాజ్య కమీషను లెక్కలను, భారత కంట్రోలరు మరియు ఆడిటరు జనరలుచే నిర్దిష్ట పరచబడునట్టి అంతరావధులలో, అతనిచే ఆడిటు చేయబడవలెను మరియు అట్టి ఆడిటు సందర్భముగా చేసిన ఏవేని ఖర్చులను భారత కంప్లోలరు మరియు ఆడిటరు జనరలుకు రాజ్య కమీషను ద్వారా చెల్లించబడవలెను. + +(3) భారత కంట్రోలరు. మరియు ఆడిటరు జనరలు మరియు ఈ చట్టము క్రింద రాజ్య కమీషను యొక్క లెక్కలను ఆడిటు చేయు విషయములో అతనిచే నియమింప బడిన ఎవరేని వ్యక్తి, ప్రభుత్వ లెక్కలను ఆడిటు చేయు విషయములో సాధారణముగా కంప్లోలరు మరియు ఆడిటరు జనరలు వలెనే అట్టి ఆడిటు చేయు విషయములో అవే హక్కులను మరియు విశేషాధికారములను మరియు ప్రాధికారమును కలిగియుండును. మరియు ప్రత్యేకముగా, పుస్తకాలను, లెక్కలను, సంబంధిత వోచర్లను మరియు ఇతర దస్తావేజులను మరియు కాగితములను సమర్పించ మని కోరుటకు మరియు రాజ్య కమీషను యొక్క ఏవేని కార్యాలయములను తనిఖీ చేయుటకు అధ్యర్ధన హక్కు కలిగియుండును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0082.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0082.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..903e778d0816349a4e274cdde9cdc57e9d3bc9d5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0082.txt" @@ -0,0 +1,19 @@ +________________ + +- 80/G8 +(4) భారత కంప్టోలరు మరియు ఆడిటరు జనరలు లేక ఈ విషయమై అతనిచే నియమించబడిన ఎవరేని ఇతర వ్యక్తిచే ధృవీకరించిన రాజ్య కమీషను యొక్క లెక్కలను, దానిపై ఆడిటు రిపోర్టుతో సహా రాజ్య ప్రభుత్వమునకు వార్షికముగా పంపవలెను. మరియు ప్రభుత్వము అది అందిన పిమ్మట వెంటనే రాజ్య శాసనమండలి యొక్క సనుక్షములో దానిని ఉంచునట్లు చూడవలెను. + +105.(1) రాజ్య కమీషను, ప్రతి సంవత్సరమునకు ఒకసారి గత సంవత్సరములో తన కార్యకలాపాల సంక్షిప్త వార్షిక నివేదికను, విహితపరచబడునట్టి ప్రరూపములో మరియు అట్టి సమయములో తయారు చేయవలెను. మరియు ఆ నివేదిక ప్రతులను రాజ్య ప్రభుత్వమునకు +పంపవలెను. + +(2) ఉప-పరిచ్చేదము (1) క్రింద అందిన నివేదిక యొక్క ప్రతిని, అది అందిన పిమ్మట, వెంటనే రాజ్య శాసనమండలి సమక్షమున ఉంచవలెను. + +106. సముచిత కమీషను, ఆ కమీషను యొక్క అంచనా వసూళ్లూ మరియు వ్యయమును చూపుతూ, తదుపరి విత్తీయ సంవత్సరము కొరకు తన బడ్జెటును విహితపరచబడు ప్రతి విత్తీయ సంవత్సరములో అట్టి ప్రరూపములోను మరియు అట్టి సమయములోను తయారు చేయవలెను మరియు దానిని సముచిత ప్రభుత్వమునకు పంపవలెను. + +107 (1) కేంద్ర కమీషను, తన కృత్యములను నిర్వర్తించుటలో, వ్రాతపూర్వకముగా తనకు కేంద్ర ప్రభుత్వము ఇచ్చునట్టి ప్రజాహితము కూడియుండు విధాన విషయములో అట్టి ఆదేశములను పాటించవలెను. + +(2) ప్రజాహితము కూడియున్న విధాన విషయమునకు సంబంధించి ఏవేని అట్టి ఆదేశమునకు సంబంధించి ఏదేని ప్రశ్న ఉత్పన్నమైనచో, దానిపై కేంద్ర ప్రభుత్వ నిర్ణయము అంతిమమగును. + +108 (1) రాజ్య కమీషను తన యొక్క కృత్యములను నిర్వర్తించుటలో, రాజ్య ప్రభుత్వముచే వ్రాతపూర్వకముగా వ్రాసి ఉంచబడినట్టి ప్రజాహితము కలిగియుండు విధాన విషయములలో, అట్టి ఆదేశములను పాటించవలెను. + +(2) ప్రజాహితము కలిగియుండు విధాన విషయమునకు సంబంధించి అట్టి ఏదేని ఆదేశము విషయములో ఏదేని ప్రశ్న ఉత్పన్న మైనచో, దాని పై రాజ్య ప్రభుత్వ నిర్ణయము అంతిమమైనదగును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0083.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0083.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f464069949a4aaaae013b6874abb8bddcd4a694f --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0083.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +________________ +811681 : +109. ఈ చట్టములో ఏమి ఉన్నప్పటికిని, 83వ పరిచ్ఛేదము క్రింద ఏదేని సంయుక్త కమీషను ఏర్పాటు చేసినచో, + +(ఎ) రాజ్య ప్రభుత్వము కొరకు ఏర్పాటు చేసిన సంయుక్త కమీషను, రాజ్యము యొక్క అనన్య ప్రాదేశిక అధికారితా పరిధి. క్రిందకి వచ్చు. ఆదేశపు విషయమునకు 'సంబంధించినట్టి సందర్భములలో మాత్రమే ఈ చట్టము క్రింద ఏదేని ఆదేశము నిచ్చుటకు సవర్ధత కలిగియుండును; + +(బి) కేంద్ర ప్రభుత్వము మాత్రమే, పాల్గొను ప్రభుత్వములు కరారును చేసుకొనుటలో విఫలమైనచో లేక పాల్గొను రాజ్యములు లేక వారిలో మెజారిటీ వారికి కేంద్ర ప్రభుత్వమును అట్టి ఆదేశములను జారీ చేయుమని కోరినచో, రెండు లేక అంతకన్నా ఎక్కువ రాజ్యముల ప్రాదేశిక అధికారితా పరిధిలోపు విషయములకు సంబంధించి లేక సంఘ రాజ్య క్షేత్రమునకు సంబంధించి ఏదేని ఆదేశము ఉన్నచో, ఈ చట్టము క్రింద ఏదేని ఆదేశమునిచ్చుటకు, సమర్థత కలిగియుండును. + +110. కేంద్ర ప్రభుత్వము, అధి సూచన ద్వారా, ఈ చట్టము లేదా తత్సమయమున అమలునందున్న ఏదేని ఇతర శాసనము క్రింద అధినిర్ణయ అధికారి లేక సముచిత కమీషను +యొక్క ఉత్తర్వులపై అపీలును ఆకర్ణించుటకు విద్యుచ్ఛక్తి కొరకైన అపీలు ట్రిబ్యునలుగా పిలువబడు ఒక అపీలు ట్రిబ్యునలును స్థాపన చేయవచ్చును. + +111.(1) ఈ చట్టము క్రింద అధినిర్ణయము చేయు అధికారి ద్వారా చేయబడిన (127వ పరిచ్ఛేదము మినహా) లేక ఈ చట్టము క్రింద సముచిత కమీషను ద్వారా చేయబడిన ఉత్తర్వు ద్వారా వ్యధితుడైన ఎవరేని వ్యక్తి విద్యుచ్ఛక్తి కొరకు అపీలు ట్రిబ్యునలుకు అపీలు చేసుకొనవచ్చును. + +అయితే, ఏదేని పెనాల్టీ విధించు అధినిర్ణయ అధికారి యొక్క ఉత్తర్వు పై అపీలు చేయు ఎవరేని వ్యక్తి, అపీలు దాఖలు చేయునపుడు, అట్టి పెనాల్టీ మొత్తమును డిపాజిటు చేయవలెను. + +అంతేకాక, ఏదేని ప్రత్యేక సందర్భములో, ఆపీలు ట్రిబ్యునలు, అట్టి పెనాల్టీని డిపాజిటు +చేయుట ద్వారా అట్టి వ్యక్తికి అనుచితమైన కష్టము కలుగునని అభిప్రాయపడినచో, పెనాల్టీ రాబట్టుటకు సంరక్షణగా తాను అవసరమని భావించునట్టి షరతుల విధింపుకు లోబడి అట్టి డిపాజిటును, అపీలు ట్రిబ్యునలు, మినహాయించవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0084.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0084.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dd1b4d750bb0001da64d40d90c0c7adb4acd6245 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0084.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +________________ +(2) ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద ప్రతీ అపీలు, వ్యధితుడైన వ్యక్తికి, ఆధినిర్ణయం అధికారి లేక సముచిత కమీషను ద్వారా ఇచ్చిన ఉత్తర్వు యొక్క ప్రతి అందిన తేదీ నుండి నలుబది అయిదు రోజుల కాలావధి లోపు, దాఖలు చేయవలెను మరియు అది, విహిత పరచబడునట్టి ప్రరూపములో నుండి, అట్టి రీతిలో సత్యాపనము చేయబడి మరియు 'అట్టి ఫీజుతో జతపరచబడి యుండవలెను. + +అయితే, అపీలు ట్రిబ్యునలు, అట్టి, కాలావధి లోపు దానిని దాఖలు చేయకుండుటకు తగిన కారణమున్నదని తాను సంతృప్తి చెందినచో, సదరు నలుబది ఐదు రోజుల కాలావధి ముగిసిన పిమ్మట అపీలును స్వీకరించవచ్చును. + +(3) ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద అపీలు అందిన మీదట, అపీలు చేసుకొనుటకు అపీలు ట్రిబ్యునలు, ఆకర్ణింపబడుటకు, పక్షకారులకు అవకాశము నిచ్చిన మీదట, అపీలు చేసిన ఉత్తర్వులను దృఢపరచుచూ, మార్పు చేయుచూ లేక త్రోసిపుచ్చుచూ దానిపై తాను సబబని భావించునట్టి ఉత్తర్వులను జారీ చేయవచ్చును. + +(4) అపీలు ట్రిబ్యునలు, తాను జారీచేసిన ప్రతి ఉత్తర్వు యొక్క ప్రతిని అపీలు పక్షకారులకు మరియు సందర్భానుసారము సంబంధిత అధినిర్ణయ అధికారికి లేక సముచిత కమీషనుకు పంపవలెను. + +(5) ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద అపీలు ట్రిబ్యునలు సమక్షమున దాఖలు చేసిన అపీలును సాధ్యమైనంత త్వరితగతిన విచారించవలెను మరియు అపీలు అందిన తేదీ నుండి నూట ఎనభై రోజుల లోపు. అంతిమముగా అపీలును పరిష్కరించుటకు తాను ఆ ప్రయత్నించవలెను. + +అయితే, ఏదేని అపీలును, సదరు నూట ఎనభై రోజుల కాలావధి లోపు పరిష్కరించనియెడల, అపీలు ట్రిబ్యునలు, సదరు కాలావధిలోపు అపీలును పరిష్కరించకుండుటకు గల కారణములను వ్రాతపూర్వకముగా వ్రాసి యుంచవలెను. + +(6) అపీలు ట్రిబ్యునలు, ఈ చట్టము క్రింద అధినిర్ణయ అధికారి లేక సందర్భాను సారము సముచిత కమీషను ద్వారా చేసిన ఏదేని ఉత్తర్వు యొక్క శాసన మాన్యతను, తన ఔచిత్యము లేక యదార్ధతను పరిశీలించు నిమిత్తము, ఏదేని ప్రొసీడింగుకు సంబంధించి, తనంతట తానుగా లేక ఇతర విధముగా తాను సబబని భావించినచో, అట్టి ప్రొసీడింగుల రికార్డును తెప్పించ వచ్చును మరియు ఆ కేసులో అట్టి ఉత్తర్వును చేయవచ్చును. + +112.(1) అపీలు ట్రిబ్యునలు, చైర్-పర్సన్ మరియు ముగ్గురు ఇతర సభ్యులతో కూడి +ఉండవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0085.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0085.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..580c2706e1e51e0651d2ec20adde30531c062ad0 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0085.txt" @@ -0,0 +1,26 @@ +________________ + 83683 : +(2) ఈ చట్టపు నిబంధనలకు లోబడి, - + +(న) అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క అధికారితా పరిధిని వాటి యొక్క బెంచీలు (న్యాయ పీఠములు) వినియోగించవచ్చును; + +(బి) అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్-పర్సన్ తాను సబబని భావించినచో, అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క ఇద్దరు లేక అంతకన్నా ఎక్కువ సభ్యులతో అపీలు ట్రిబ్యునలు ఛైర్-పర్సన్ ద్వారా ఒక బెంచీని (న్యాయపీఠమును) ఏర్పాటు చేయవచ్చును. + +అయితే ఈ ఖండము క్రింద ఏర్పాటైన ప్రతి బెంచీలో (న్యాయ పీఠములో) కనీసము ఒక న్యాయక సభ్యుడు మరియు ఒక సాంకేతిక సభ్యుడు, చేరి ఉండవలెను; + +(సి) అపీలు ట్రిబ్యునలు బెంచీలు. (న్యాయపీఠములు), సాధారణముగా ఢిల్లీలో మరియు కేంద్ర ప్రభుత్వము, అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్ ను సంప్రదింపుతో, అధి సూచించిన అట్టి ఇతర స్థలములలో ఉపవిష్టుడగును. + +(డి) కేంద్ర ప్రభుత్వము, అపీలు ట్రిబ్యు లు యొక్క ప్రతి బెంచీ (న్యాయపీఠము)తమ అధికారితా పరిధిని వినియోగించుటకు సంబంధించిన ప్రాంతములను అధి సూచించవలెను. + +(3) ఉప-పరిచ్ఛేదము (2)లో ఏమియున్నప్పటికిని, అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్, అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క సభ్యుడిని ఒక బెంచీ (న్యాయపీఠము) నుండి మరో బెంచీకి (న్యాయపీఠమునకు) బదిలీ చేయవచ్చును. + +:- ఈ అధ్యాయపు నిమిత్తము + +(i) "న్యాయిక సభ్యుడు" అనగా 113వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) యొక్క +ఖండము (బి)లోని ఉప ఖండము. (i) క్రింద అట్లు నియమించబడిన అపీలు ట్రిబ్యునలు సభ్యుడు అని అర్ధము మరియు ఇందులో అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్ చేరియుండును. + +(ii) "సాంకేతిక సభ్యుడు " అనగా 113వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్చేదము (1) యొక్క ఖండము (బి)లోని ఉప ఖండము (ii) లేక ఉప ఖండము (ii) క్రింద అట్లు నియమించబడిన అపీలు ట్రిబ్యునలు సభ్యుడు అని అర్ధము. + +113 (1) ఒక వ్యక్తి,- + +(ఎ) సర్వోన్నత న్యాయస్థానపు న్యాయాధీశునిగా లేదా ఉన్నత న్యాయస్థానపు ప్రధాన న్యాయమూర్తిగా ఉన్న లేక ఉండియున్న అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్ విషయములో, మరియు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0086.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0086.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c045212ca966cbdff8f01369d000e7cee9e7624d --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0086.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +________________ + +84/G84 +(బి) అపీలు ట్రిబ్యునలు సభ్యుని విషయములో,- + +(i) ఉన్నత న్యాయస్థానపు న్యాయాధీశునిగా ఉన్న, లేక ఉండియున్న లేక ఉండుటకు అర్హత కలిగిన; లేక + +(ii) ఆర్ధిక వ్యవహారములు లేక విషయములు లేక మౌళిక సదుపాయములను నిర్వహించు కేంద్ర ప్రభుత్వ మంత్రిత్వ శాఖ లేక విభాగములో కనీసము ఒక సంవత్సరము వరకు కార్యదర్శిగా ఉన్న లేక ఉండియున్న; లేక + +(iii) విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన, ప్రసారము మరియు పంపిణీ మరియు క్రమబద్ధీకరణ లేక ఆర్థికశాస్త్రము, వాణిజ్యశాస్త్రము, న్యాయశాస్త్రము, లేక మేనేజిమెంటులకు, సంబంధించిన విషయాలను నిర్వహించుటలో సామర్థ్యము, మరియు స్థాయి ఉండి, తగిన పరిజ్ఞానము లేక అనుభవము కలిగియున్న లేక ఉండియున్న ఒక వ్యక్తి, - + +అయిననే తప్ప, అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ లేక అపీలు ట్రిబ్యునలు సభ్యుడుగా నియమింపబడుటకు అర్హుడు కాడు. + +(2) అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్ ను భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తిని సంప్రదించిన పిమ్మట కేంద్ర ప్రభుత్వము నియమించవలెను. + +(3) అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క సభ్యులను 78వ పరిచ్ఛేదములో నిర్దేశించిన ఎంపిక కమిటీ యొక్క సిఫారసు మేరకు కేంద్ర ప్రభుత్వము నియమించవలెను. + +(4) అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్-పర్సన్ లేక ఇతర సభ్యుని నియామకము కొరకు ఎవరేని వ్యక్తిని నియమించుటకు పూర్వము, కేంద్ర ప్రభుత్వము, అట్టి ఛైర్ పర్సన్ లేక సభ్యుడి, తన కృత్యములకు భంగము వాటిల్లునట్లుగా ఏదేని ఆర్ధిక లేక ఇతర హితము లేనట్టి వ్యక్తిగా ఉండునట్లు, తనంతటతాను సంతృప్తి చెందవలెను. + +114. అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ లేక అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క సభ్యుడు, అతను పదవిలోకి వచ్చిన తేదీ నుండి మూడు సంవత్సరముల కాలావధి వరకు అట్లు పదవి యందు కొనసాగవలెను: + +అయితే, అట్టి ఛైర్ పర్సన్ లేక సభ్యుడు మూడు సంవత్సరముల కాలావధికి రెండవసారి తిరిగి నియామకమున కై అర్హుడగును. + +అంతేగాక, అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్ లేక సభ్యుడు, + +(ఎ) అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ విషయములో, 70 సంవత్సరముల వయస్సు; + +(బి) అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క సభ్యుని విషయములో 65 సంవత్సర ముల వయస్సు - + +నిండిన తరువాత అట్లు పదవి యందు కొనసాగరాదు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0087.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0087.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..be3e329586732f85e847095e3662a0947b4d5b2c --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0087.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +________________ + +- 851685 + +115. అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ మరియు అషీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క సభ్యులకు చెల్లించవలసిన జీతము మరియు బత్తెములు మరియు ఇతర సేవాషరతులు మరియు నిబంధనలు కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా విహితపరచబడునట్లుండవలెను. + +అయితే, అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్-పర్సన్ లేక అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క సభ్యుని జీతము నురియు బత్తెములుగాని, లేక ఇతర సేవా షరతులు లేక నిబంధనలు గాని, నియామకము జరిగిన పిమ్మట అతనికి అననుకూలముగా మార్చరాదు. + +116. తాత్కాలిక గైరుహాజరు కానట్టి ఏదేని ఇతర కారణమున్నచో, అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ లేక అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క సభ్యుని పదవిలో ఏదేని ఖాళీ ఏర్పడినపుడు, కేంద్ర ప్రభుత్వము, ఖాళీని భర్తీ చేయుటకు ఈ చట్టపు నిబంధనల ననుసరించి మరొక వ్యక్తిని నియమించవలెను మరియు ప్రొసీడింగులు, ఖాళీని భర్తీ చేసిన దశ నుండి అపీ లేటు ట్రిబ్యునలు సమక్షమున కొనసాగించవలెను. + +117.(1) అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ లేక ఆపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క సభ్యుడు, కేంద్ర ప్రభుత్వమునకు తన దస్తూరీతో వ్రాసియుంచిన నోటీసు ద్వారా తన పదవికి రాజీనామా చేయవచ్చును. + +అయితే, అపీలు, ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ లేక అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క సభ్యుడు, కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా అనుమతి పొందిననే తప్ప, అట్టి నోటీసు అందిన తేదీ నుండి మూడు మాసములు ముగియు వరకు లేదా అతని పదవిలో అతని ఉత్తరాధికారిగా తగురీతిగా నియమించిన వ్యక్తి వచ్చునంత వరకు లేదా పదవి కాలావధి ముగియునంత వరకు, వీటిలో ఏది ముందయినచో దానికి వెంటనే పదవియందు కొనసాగుట నుండి వదులుకొనవచ్చును. + +(2) అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ ను లేక అపీలు ట్రిబ్యునలు సభ్యుడిని, అట్టి నేరారోపణల విషయములో అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క సంబంధిత చైర్ పర్సన్ లేక సభ్యునికి, అతని పై మోపబడిన నేరారోపణలను తెలియపరుస్తూ మరియు ఆకర్షింపబడుటకు తగిన అవకాశము నిచ్చిన సందర్భములో ఈ ప్రయోజనము నిమిత్తము, కేంద్ర ప్రభుత్వము నియామకము చేయు సర్వోన్నత న్యాయస్థానము యొక్క న్యాయాధీశునిచే పరిశీలన జరుపబడిన పిమ్మట నిరూపించబడిన దుర్వర్తన లేక అసమర్థత కారణముగా, కేంద్ర ప్రభుత్వము ద్వారా, ఉత్తర్వు ఇవ్వబడిననే తప్ప, అతనిని పదవి నుండి తొలగించరాదు. + +118. (1) మరణము, రాజీనామా లేక ఇతర కారణముగా అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ పదవిలో ఏదేని ఖాళీ ఏర్పడిన సందర్భములో, అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క అత్యంత సీనియరు సభ్యుడు, అట్టి ఖాళీని పూరించుటకు ఈ చట్టపు నిబంధనల ననుసరించి నియమితుడైన నూతన చైర్ పర్సన్, అతను పదనిలో చేరు. తేదీ వరకు, అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ గా వ్యవహరించవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0088.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0088.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..04eecea6db53ccd96997819aea2ea400c91b533f --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0088.txt" @@ -0,0 +1,27 @@ +________________ + +- +86/G86.. +(2) అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క ఛైర్ పర్సన్ గైరుహాజరు, అనారోగ్యము లేక ఏదేని ఇతర కారణముగా అతని కృత్యములను నిర్వర్తించలేనపుడు, అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క అత్యంత సీనియరు సభ్యుడు, అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ తన విధులకు హాజరగు తేదీ వరకు, అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ యొక్క కృత్యములను అతను నిర్వర్తించవలెను. + +119.(1) కేంద్ర ప్రభుత్వము, తాను సబబని భావించునట్టి అధికారులను మరియు ఇతర ఉద్యోగులను అపీలు ట్రిబ్యునలుకు ఏర్పాటు చేయవలెను. + +(2) అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క అధికారులు మరియు ఇతర ఉద్యోగులు, అపీలు ట్రిబ్యునలు చైర్ పర్సన్ యొక్క సాధారణ అధీక్షణత క్రింద వారి కృత్యములను నిర్వర్తించ వలెను. + +(3) అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క అధికారులు మరియు ఇతర ఉద్యోగుల జీతములు మరియు బత్తెములు మరియు ఇతర సేవాషరతులు మరియు నిబంధనలు, కేంద్ర ప్రభుత్వము విహితపరచబడు నట్లుండవలెను. + +120.(1) ఆపీలు ట్రిబ్యునలు, సివిలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1908 ద్వారా నిబంధించబడిన ప్రక్రియకు కట్టుబడియుండదు, అయితే సహజసిద్ధ న్యాయ సూత్రములు మరియు ఈ చట్టపు నిబంధనలకు లోబడి మార్గదర్శకముగా నుండును మరియు అపీలు ట్రిబ్యునలు తన స్వంత ప్రక్రియను క్రమబద్ధీకరించుటకు అధికారములు కలిగియుండును. + +(2) అపీలు ట్రిబ్యునలు, ఈ చట్టము క్రింద తన కృత్యములను నిర్వర్తించు ప్రయోజనాల నిమిత్తము, ఈ క్రింది వాటికి సంబంధించిన విషయాలలో, ఒక దావాను విచారించుచున్నపుడు, సివిలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1908 క్రింద సివిలు న్యాయస్థానములో నిహితమైన అవే అధికారములను కలిగియుండును, అవేవనగా - + +(ఎ) ఎవరేని వ్యక్తిని సమను చేయుటకు మరియు అతనిని తప్పనిసరిగా హాజరగు నట్లు చూచుటకు మరియు అతనిని ప్రమాణము పై పరీక్షించుటకు; + +(బి) దస్తావేజులను వెల్లడించుట మరియు దాఖలు చేయమని కోరుట; + +(సి) అఫిడవిట్లపై సాక్ష్యమును పొందుట; + +(డి) భారతసాక్ష్య చట్టము, 1872 యొక్క 123 మరియు 124 పరిచ్ఛేదపు నిబంధనలకు లోబడి, ఏదేని కార్యాలయము నుండి ఏదేని పబ్లికు రికార్డును లేక దస్తావేజును లేక అట్టి రికార్డు లేక దస్తావేజు ప్రతిని అభ్యర్ధించుట; + +(ఇ) సాక్ష్యులను లేక దస్తావేజులను పరీక్షించుటకై కమీషన్లను జారీచేయుట; + +(ఎఫ్) తన నిర్ణయాలను పునర్విలోకనము చేయుట: - \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0089.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0089.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..20b31f1b76accd64084b45c5595bff0227738833 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0089.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +________________ + +(జి) వ్యతిక్రమమైన వినతి పత్రమును త్రోసిపుచ్చుట లేక ఏకపక్షముగా నిర్ణయించుట; + +(హెచ్) ఏదేని బర్తరఫు ఉత్తర్వును లేక ఏదేని వ్యతిక్రమమైన వినతి పత్రమును లేక ఏకపక్షముగా జారీచేసిన ఏదేని ఉత్తర్వును కొట్టివేయవచ్చును. + +(ఐ) కేంద్రప్రభుత్వము ద్వారా విహితపరచబడు ఏదేని ఇతర విషయము. + +(3) ఈ చట్టము క్రింద అపీలు ట్రిబ్యునలు ద్వారా చేసిన ఉత్తర్వు సివిలు న్యాయ స్థానపు డిక్రీగా అపీలు ట్రిబ్యునలుచే అమలుపరచదగి ఉండును. మరియు ఇందు నిమిత్తము అపీలేటు ట్రిబ్యునలు, సివిలు న్యాయస్థానము యొక్క అన్ని అధికారములను కలిగియుండును. + +(4) ఉప-పరిచ్ఛేదము (3)లో ఏమి ఉన్నప్పటికినీ, అపీలు ట్రిబ్యునలు, స్థానిక అధికారితా పరిధి కలిగిన సివిలు న్యాయస్థానమునకు, తనచే చేయబడిన ఏదేని ఉత్తర్వును పంపవచ్చును. మరియు అట్టి సివిలు న్యాయస్థానము, ఆ న్యాయస్థానముచే చేయబడిన డిక్రీ వలె ఆ ఉత్తర్వును అమలు పరచవలెను. + +(5) అపీలు ట్రిబ్యునలు సమక్షములోని ప్రొసీడింగులన్నియు భారత శిక్షా స్మృతి యొక్క 193 మరియు 228 పరిచ్ఛేదముల అర్థపరిధిలో న్యాయిక ప్రొసీడింగుగా భావించవలెను మరియు అపీలు ట్రిబ్యునలు, క్రిమినలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1973 యొక్క 345 మరియు 346 పరిచ్ఛేదముల నిమిత్తము సివిలు న్యాయస్థానముగా భావించబడవలెను. + +121. ఆపీలు ట్రిబ్యునలు, సముచిత కమీషను లేదా ఆయా సమయమునందు ఎవరేని హితము కలిగిన ఇతర పక్షకారు ఉన్నచో వారిని ఆకర్ణింపబడిన పిమ్మట ఈ చట్టము క్రింద దాని యొక్క శాసనపరమైన కృత్యములను నిర్వర్తించుట కొరకుగాను ఏదేని సముచిత కమీషనుకు అది సబబని భావించినట్టి ఉత్తర్వులను, అనుదేశములను లేదా ఆదేశములను జారీ చేయవచ్చును. + +122.(1) బెంచీల (న్యాయపీఠములు) ఏర్పాటు జరిగినపుడు, అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్, ఆయాసమయములందు, అధి సూచన ద్వారా బెంచీల (న్యాయపీఠములు) మధ్య అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క కార్యకలాపాలను పంపిణీ చేయుటకు నిబంధనలు చేయవచ్చును మరియు ప్రతి బెంచీ (న్యాయపీఠము) వ్యవహరించవలసిన విషయాల కొరకు కూడా నిబంధనలు చేయవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0091.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0091.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4e3f7fa640baef500429321c74d156ae9d0e0150 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0091.txt" @@ -0,0 +1,15 @@ +________________ + +... 89/689 + +126 (1) ఏదేని స్థలము లేక ప్రాంగణము తనిఖీ చేయునపుడు లేక తనిఖీ చేసిన పిన్ముట పరికరములు, గాడ్జెట్లు, యంత్రములు, డివైజులు (ఆకృతులు) కలిపినట్లు లేక తనిఖీ పిమ్మట ఎవ రేని వ్యక్తిచే రికార్డులు నిర్వహింపబడిన పిమ్మట వినియోగింపబడినట్లు కనుగొన బడినచో, నిర్ధారణ అధికారి, అట్టి వ్యక్తి విద్యుత్తు వినియోగమునకు అనధికారముగా పాల్పడినట్లు అభిప్రాయమునకు వచ్చినచో, అట్టి వ్యక్తి లేక అట్టి వినియోగము వలన లబ్ది పొందిన ఎవరేని ఇతర వ్యక్తి చెల్లించదగు విద్యుత్తు ఛార్జీలను, ఆతను తన యొక్క అభీష్టము మేరకు తాత్కాలికముగా నిర్ధారించవలెను. + +2. తాత్కాలిక అంచనా ఉత్తర్వు విహితపరచబడునట్టి రీతిలో ఆ స్థలము లేక ప్రాంగణము యొక్క ఆక్రమణ లేక స్వాధీనము లేక ఇన్-ఛార్జీలోనున్న వ్యక్తిపై తామీలు చేయవలెను. + +(3) ఉప-పరిచ్చేదము (2) క్రింద ఉత్తర్వు తామీలు చేయబడిన వ్యక్తి నిర్ధారణ అధికారి సమక్షమున తాత్కాలిక అంచనా పై ఏవేని అభ్యంతరములు ఉన్నచో, వాటిని దాఖలు చేయుటకు హక్కు కలిగియుండును అట్టి వ్యక్తికి ఆకర్ణింపబడుటకు తగిన అవకాశము నిచ్చిన మీదట చెల్లించదగు విద్యుచ్ఛక్తి ఛార్జీల యొక్క అట్టి తాత్కాలిక అంచనా ఉత్తర్వును లామీలు చేసిన తేదీ నుండి ముప్పది దినముల లోపల తుది అంచనా ఉత్తర్వును జారీ చేయవలెను. + +(4) తాత్కాలిక అంచనా ఉత్తర్వును తామీలు చేయబడిన ఎవరేని వ్యక్తి అట్టి అంచనాను స్వీకరించవచ్చును మరియు అట్టి తాత్కాలిక అంచనా ఉత్తర్వును అతని పై తామీలు చేసిన ఏడు రోజుల లోపు లైసెన్సుదారుతో అంచనా మొత్తమును డిపాజిటు చేయవలెను. + +(5) విద్యుచ్ఛక్తి అనధికారముగా ఉపయోగించబడుచున్నదని నిర్ధారణ అధికారి తుది నిర్ణయమునకు వచ్చినచో, ఆట్టి అనధికార విద్యుచ్ఛక్తి వినియోగము జరిగిన మొత్తము కాలావధికి నిర్ధారణ చేయవలెను, అయితే, అట్టి అనధికార విద్యుచ్ఛక్తి వినియోగము జరిగిన కాలావధిని పరిగణలోనికి తీసుకొనరాదు. అట్టి కాలావధిని తనిఖీ తేదీకి అవ్యవహిత పూర్వము పన్నెండు మాసముల కాలావధి వరకు పరిమితము చేయవలెను. + +(6) ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద నిర్ధారణను ఉప-పరిచ్ఛేదము (5)లో నిర్దిష్టపరచిన సర్వీసుల యొక్క సంబంధిత వర్గములకు వర్తించు టారిఫ్ కు రెండు వంతులకు సమానమైన రేటులో ఉండవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0093.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0093.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..da286b831666940f72eb61e356341541bc1598b9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0093.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ +________________ + +......91/691 +(6) నిర్ధారించబడిన మొత్తమును చెల్లించుటలో ఎవరేని వ్యక్తి విఫలుడైనపుడు, అతడు నిర్ధారణ ఉత్తర్వు తేదీనుండి ముప్పది దినములు ముగియు నాటికి, నిర్ధారించబడిన మొత్తముతో బాటు, సంవత్సరానికి 16 శాతము చొప్పున ప్రతి ఆరు మాసములకు చక్రవడ్డీని చెల్లించవలెను. + +128.(1) సముచిత' కమీషను. ఏవేని లైసెన్సు షరతులను అమలు చేయుటలో వైఫల్యం చెందినాడని లేక ఈ చట్టము. లేదా దానిక్రింద చేయబడిన నియమములు లేదా వినియమముల యొక్క ఏవేని నిబంధనలను అమలు చేయటలో ఉత్పాదక కంపెనీ లేక లైసెన్సుదారు వైఫల్యం చెందినాడని సంతృప్తి చెందిన మీదట, ఏ సమయములో నైనను, వ్రాతపూర్వక ఉత్తర్వు ద్వారా, (ఈ పరిచ్ఛేదములో ఇటు తరువాత "దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి" అని నిర్దేశించబడి) ఉత్తర్వులో నిర్దిష్ట పరచబడిన ఎవరేని వ్యక్తిని ఏదేని ఉత్పాదక కంపెనీ లేదా లైసెన్సుదారు యొక్క వ్యవహారములను దర్యాప్తు చేయుట మరియు అట్టి దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి ద్వారా చేయబడిన ఏదేని దర్యాప్తు పై కమీషనుకు నివేదికను పంపమని ఆదేశించవచ్చును. + +అయితే, దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి, ఈ పరిచ్చేదము క్రింద ఏదేని దర్యాప్తులో అతనికి సహాయపడు నిమిత్తం అవసరమైన చోట ఎవరేని ఆడిటరును లేదా ఎవరేని ఇతర వ్యక్తిని నియమించవచ్చును. + +(2) కం పెనీల చట్టము, 1956 యొక్క 235వ పరిచ్చేదములోని దానికి వ్యతిరేక ముగా ఏమున్నప్పటికినీ, దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి, ఏ సమయములో నైనను మరియు సముచిత కమీషనుచే ఆవిధంగా చేయమని ఆదేశించిన మీదట దాని యొక్క ఒకరు లేదా అంత కెక్కువ మంది అధికారులచే ఎవరేని లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ మరియు అతడి యొక్క ఖాతా పుస్తకములను తనిఖీ చేయవచ్చును. మరియు అట్టి తనిఖీ మీదట దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి, తన నివేదిక ప్రతిని లైసెన్సుదారుకు సందర్భానుసారంగా ఉత్పాదక కం పెనీకి అందజేయవలెను. + +(3) లైసెన్సుదారు సందర్భానుసారముగా ఉత్పాదకకం పెనీ యొక్క ప్రతి మేనేజరు, మేనేజింగు డైరెక్టరు లేదా ఇతర అధికారి, తన అధీనములో లేదా అధికారము క్రింద ఉన్నట్టి అన్ని ఖాతా పుస్తకములు, రిజిస్టరులు మరియు ఇతర దస్తావేజులను ఉప-పరిచ్చేదము (1) క్రింద దర్యాప్తు లేదా ఉప-పరిచ్చేదము (2) క్రింద తనిఖీ చేయమని ఆదేశమివ్వబడిన దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి సమక్షమున సమర్పించుటకు మరియు దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి నిర్దిష్ట పరచబడినట్టి సమయము లోపల సదరు దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి తాను కోరిన తనకు కు అవసరమైన లైసెన్సుదారు. లేదా సందర్భానుసారంగా ఉత్పాదక కంపెనీ యొక్క ఈ వ్యవహారములకు సంబంధించి ఏదేని వివరణ మరియు సమాచారమును ఇచ్చుటకు కర్తవ్యమై ఉండవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0094.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0094.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e8c1e0dcd354a1550f086ad70a06de692af054f3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0094.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +________________ + +- 927 192 +(4) ఉప-పరిచ్చేదము (1) క్రింద దర్యాప్తు లేదా ఉప పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద తనిఖీ చేయమని ఆదేశమివ్వబడిన ఎవరేని దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భానుసారంగా ఉత్పాదక కం పెనీ యొక్క ఎవరేని మేనేజరు, మేనేజింగు డైరెక్టరు లేదా ఇతర అధికారిని అతని వ్యాపార విషయములకు సంబంధించి ప్రమాణం పై పరీక్షించ వచ్చును. మరియు తదనుసారంగా ప్రమాణాలు చేయించవలెను. + +(5) దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి, సముచిత కమీషనుచే దానిని తనిఖీ చేయమని ఆదేశమివ్వబడిన యెడల ఏదేని ఇతర సందర్భములు ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద చేసిన ఏదేని తనిఖీ పై సముచిత కమీషనుకు నివేదించవలెను మరియు + +(6) ఉప-పరిచ్చేదము (1) లేదా ఉప సరిచ్చేదము (5) క్రింద ఏదేని నివేదిక అందిన మీదట, సముచిత కమీషను, నివేదికకు సంబంధించి విన్నపము చేయుటకుగాను లైసెన్సుదారుకు లేదా సందర్భానుసారంగా ఉత్పాదక కంపెనీకి సముచిత కమీషను ఉద్దేశములో సబబని భావించినట్టి అవకాశమిచ్చిన పిమ్మట, వ్రాతపూర్వక ఉత్తర్వు ద్వారా; - + +(ఎ) నివేదిక నుండి ఉత్పన్నమైన ఏదేని విషయానికి సంబంధించి సముచిత కమీషను యుక్తమని తలచునట్టి చర్య తీసుకొనుటకు లైసెన్సుదారుని లేదా ఉత్పాదక కం పెనీని కోరవచ్చును; లేదా + +(బి) లైసెన్సును రద్దు చేయవచ్చును; లేదా + +(సి) విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదక వ్యాపార నిర్వహణను నిలిపివేయమని ఉత్పాదక కం పెనీని ఆదేశించవచ్చును. + +(7) సముచిత క్రమీషను లైసెన్సుదారుకు లేదా సందర్భానుసారంగా ఉత్పాదక కంపెనీకి తగిన నోటీసు ఇచ్చిన తరువాత ఉప పరిచ్ఛేదము (5) క్రింద దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి ద్వారా సమర్పించబడిన నివేదికను లేదా దానికి అవసరమని భావించునట్టి దాని యొక్క భాగమును ప్రచురించ వచ్చును. + +(8) సముచిత కమీషను, లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ వారి పుస్తకము లలో నిర్వహించవలసిన కనీస సమాచారమును అట్టి సమాచారమును నిర్వహించవలసి యున్నట్టి రీతి, ఆ సందర్భంలో లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ అవలంభించవలసి యున్న తనిఖీలు మరియు ఇతర సత్యాపనలు మరియు తన అభిప్రాయములో ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద దర్యాప్తు చేయు ప్రాధికారి తన కృత్యములను సంతృప్తికరంగా నెరవేర్చు టకు, ఆవశ్యకతను కల్పించుటకు వాటికి అనుషంగికములైన అన్ని ఇతర విషయములను నిర్ధిష్టపరచవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0095.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0095.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..58c744b77cc8f2fe40e242933061b45ba0b8663d --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0095.txt" @@ -0,0 +1,23 @@ +________________ + +93. G93 +:- ఈ పరిచ్ఛేదము నిమిత్తం, "లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ" అను పదబంధములో భారత దేశంలో నిగమితమైయున్నలై సెన్సుదారు విషయంలో, - + +(ఎ) కేవలం భారతదేశం వెలుపల విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన లేదా ప్రసారము లేదా పంపిణీ లేదా వర్తక వ్యాపారము చేయు నిమిత్తం ఏర్పడినట్టి +దాని యొక్క అన్ని అనుబంధ కంపెనీలు; మరియు + +(బి) భారతదేశం లోపల లేదా భారతదేశం వెలుపల ఉన్న దాని యొక్క అన్ని బ్రాంచీలు + +చేరియుండును. + +(9) ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద చేసిన ఏదేని దర్యాప్తు కొరకైన మరియు దానికి ఆనుషంగికమైన ఖర్చులన్నియు లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భానుసారముగా ఉత్పాదక కంపెనీచే భరింపబడవలెను. మరియు లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ నుండి రావలసిన అప్పులకు ప్రాధాన్యతనివ్వవలెను మరియు వాటిని భూమిశిస్తు బకాయిల వలె వసూలు చేయవలెను. + +129 (1) సముచిత కమీషను, తన స్వాధీనములోనున్న విషయాల పై ఆధారపడి, లైసెన్సుదారు. తన లైసెన్సులో పేర్కొనిన ఏవేని షరతులు లేదా మినహాయింపు మంజూరు చేయుట కొరకైన షరతులను ఉల్లంఘించునని లేదా ఉల్లంఘించవచ్చునని లేదా లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ ఈ చట్టపు ఏవేని నిబంధనలను ఉల్లంఘించునని లేదా ఉల్లంఘించ వచ్చునని సంతృప్తి చెందిన యెడల, షరతులు లేదా నిబంధనలను కట్టుదిట్టముగా అమల చేయు నిమిత్తం అవసరమైనట్టి ఆదేశములను ఉత్తర్వు ద్వారా ఇవ్వవలెను. + +(2) ఉప-పరిచ్చేదము (1) క్రింద ఆదేశములను ఇచ్చునపుడు, సముచిత కమీషను, అట్టి ఉల్లంఘన వలన ఎవరేని వ్యక్తికి ఏ మేరకు నష్టం లేదా చెరుపు జరుగనుందో ఆ మేరకు మన్నించవలెను. + +130. సముచిత కమీషను 129వ పరిచ్ఛేదము క్రింద ఏదేని ఆదేశమును జారీచేయుటకు పూర్వము, - + +(ఎ) సంబంధిత లైసెన్సుదారుకు లేదా ఉత్పాదక కం పెనీకి నిర్దిష్ట పరచబడిన రీతిలో నోటీసును తామీలు చేయవలెను; - + +(బి) ప్రభావమునకు గురికాగల లేదా ప్రభావితమైన వ్యక్తుల దృష్టికి తెచ్చు నిమిత్తం నిర్దిష్ట పరచబడిన రీతిలో నోటీసును ప్రచురించవలెను \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0096.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0096.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..89253540ad609acc230880477d760b52bf5fad0d --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0096.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +(సి) సంబంధిత లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ నుండి మరియు ప్రభావము నకు గురికాగల లేదా ప్రభావితమైన వ్యక్తుల సలహాలు మరియు అభ్యంతరములను, పర్యాలోచించవలెను; + +131.(1) ఈ చట్టపు ఉద్దేశాలు మరియు ప్రయోజనముల అమలుకొరకు రాజ్య ప్రభుత్వము చే తయారు చేయబడిన బదలాయింపు పథకము ప్రచురించిన తేదీ నుండి లేదా రాజ్య ప్రభుత్వముచే నియతమైనట్టి తదుపరి తేదీ నుండి (ఇందుమీదట ఈ భాగములో అమలు తేదీగా నిర్దేశించబడు) రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి బోర్డుకు (ఇందుమీదట బోర్డు నిర్దేశించబడు) చెందిన అమలులేదీకి అవ్యవహితపూర్వము ఏదేని ఆస్తి, ఆస్తిలో హితం, హక్కులు మరియు దాయిత్వములు రాజ్య ప్రభుత్వము మరియు బోర్డు మధ్య సమ్మతించబడునట్టి నిబంధనలపై రాజ్య ప్రభుత్వములో నిహితమైన ఉండవలెను. + +(2) ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద రాజ్య ప్రభుత్వములో నిహితమైయున్న ఏదేని ఆస్తి, ఆస్తిలో హితం, హక్కులు మరియు దాయిత్వములను ప్రచురించబడిన బదలాయింపు పధకము ప్రకారం అట్టి పథకములో నిర్ణయపరచబడునట్టి రాజ్యప్రభుత్వము యొక్క ఇతర ఆస్తి, ఆస్తిలో హితం, హక్కులు మరియు దాయిత్వములతో పాటుగా రాజ్య ప్రభుత్వము మరియు రాజ్య ప్రసార వినియోగము లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ లేదా ప్రసార లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భానుసారంగా పంపిణీ లైసెన్సుదారుగా ఉన్నట్టి కంపెనీ లేదా కం పెనీల మధ్య సమ్మతించబడినట్టి నిబంధనలు మరియు షరతుల పై రాజ్యప్రభుత్వముచే ప్రభుత్వ కంపెనీ లేదా కంపెనీ లేదా కం పెనీలలో తిరిగి నిహితము చేయవలెను. + +అయితే, దీని క్రింద అంతరణ అయిన ఏవేనీ సంపత్తుల అంతరణ విలువను సాధ్యమైనంత వరకు రాజ్య ప్రభుత్వము మరియు రాజ్య ప్రసార వినియోగము లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ లేదా ప్రసార లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భానుసారంగా పంపిణీ లైసెన్సుదారుకు మధ్య సమ్మతించబడినట్టి నిబంధనలు మరియు షరతుల వద్ద అట్టి సంపత్తుల ఆదాయ సామర్థ్యం పై ఆధారపడి నిర్ధారింపబడవలెను. + +(3) ఈ పరిచ్చేదములో ఏమి ఉన్నప్పటికిని,- + +(ఎ) అంతరణ పథకములో ఎవరేని వ్యక్తికి లేదా రాజ్య ప్రభుత్వముచే పూర్తిగా అధీనము చేసుకొనని సంస్థకి ఏదేని ఆస్తి లేదా హక్కుల అంతరణ ప్రమేయము ఉన్న యెడల, రాజ్య ప్రభుత్వమునకు అంతరణ స్వీకర్త చెల్లించవలసియున్న న్యాయమైన సముచిత విలువ కొరకు మాత్రమైన అంతరణకి ప్రభావము కలిగియుండవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0097.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0097.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3226993cec9547c1647e6a789c5d3041263a9f99 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0097.txt" @@ -0,0 +1,14 @@ +(బి) అంతరణ పథకములో పురస్కరించుకొని ఏదేని వివరణ యొక్క వ్యవహారము ప్రభావమైన యెడల, మూడవ పక్షకారులతో కలుపుకొని అందరు వ్యక్తులు, అట్టి వ్యక్తులు లేదా మూడవ పక్షకారులు దానికి అనుమతి ఇవ్వకపోయిన ప్పటికిని, అది బద్ధమై ఉండవలెను. + +(4) ఉప-పరిచ్ఛేదము (2)లో నిర్దేశించిన రాజ్య ప్రసార వినియోగము లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ లేదా ప్రసార లైసెన్సుదారు లేదా పంపిణీ లైసెన్సుదారు (ఇందు ఇటు పిమ్మట అంతరణ కర్తగా నిర్దేశించబడు) అయినట్టి ప్రభుత్వ కంపెనీ లేదా కంపెనీ లేదా కంపెనీలను సంప్రదించిన పిమ్మట ఏదేని ఇతర ఉత్పాదక కంపెనీ లేదా ప్రసార లైసెన్సుదారు లేదా పంపిణీ లైసెన్సుదారు ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద అంతరణకర్తలో నిహితమైన ఆస్తి, ఆస్తిలో హితము, హక్కులు మరియు దాయిత్వములను అంతరణ స్వీకర్తలో నిహితము చేయుటకుగాను అంతరణ పథకమును రూపొందించమనియు, మరియు అట్టి అంతరణ పథకమును. ఈ చట్టము క్రింద శాసనాత్మక అంతరణ పథకముగా ప్రచురించమనియు రాజ్యప్రభుత్వము అట్టి అంతరణ కర్తను కోరవచ్చును. + +(5) ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద అంతరణ పధకము, + +(ఎ) పరిణాము ప్రతిపత్తి యొక్క లాభదాయకత మరియు స్వయం భరణ శక్తిని పెంపొందించు, వితీయ సామర్థ్యమును చేకూర్చు, పోటీని ప్రోత్సహించు మరియు వినియోగదారుల హితములకు రక్షణ కల్పించు అనుబంధముల ఉమ్మడి రంగ కంపెనీల లేదా ఇతర విభజన పథకముల, విలీనీకరణ, సంవిలీనం, పునర్నిర్మాణం లేదా ఏర్పాట్ల స్థాపన కొరకు నిబంధించవచ్చును. + +(బి) (i) వివాదాస్పద ఆస్తి, హక్కులు మరియు దాయిత్వములను నిర్దిష్ట పరచుట లేదా +వివరించుట ద్వారా; లేదా + +(ii) అంతరణ కర్త అధీనము యొక్క వివరణాత్మక భాగములో ఇమిడియున్న మొత్తం ఆస్తి, ఆస్తిలో హితం, హక్కులు మరియు దాయిత్వములను నిర్దేశించుట ద్వారా; లేదా + +(iii) ఒకవైపు కొంతభాగం మరియు మరియొక వైపు కొంతభాగమును కేటాయించవలసియున్న ఆస్తి, ఆస్తిలో హితం, హక్కులు మరియు దాయిత్వములను నిర్వచించవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0098.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0098.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4b91b96c36fb0580271574bef7d8cbf3ad19d640 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0098.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ +________________ + +961 696 +(సి) పథకములో నిర్ణీతపరచబడినట్టి లేదా వివరించబడినట్టి ఏవేని హక్కులు లేదా దాయిత్వములు అంతరణకర్త లేదా అంతరణ స్వీకర్తచే లేదా వారిపై అమలు పరచవలయునని విబంధించవచ్చును; + +(డి) ఎవరేని ఇతర తదుపరి అంతరణ స్వీకర్తకు అనుగుణముగా పథకములో నిబంధించబడినట్టి లిఖితపూర్వక ఒప్పందములు చేసుకొనుట లేదా అట్టి ఇతర పత్రములను అమలు జరుపుటకు అంతరణకర్త పై బాధ్యతను ఉంచవలెను. + +(ఇ) అంతరణ స్వీకర్త యొక్క కృత్యములు మరియు కర్తవ్యములను పేర్కొనవచ్చును. + +(ఎఫ్) అమలులోనికి తీసుకొను ఉత్తర్వును నియతమైన నిబంధనతోసహా అంతరణకర్త సముచితమని భావించినట్టి అనుపూరక ఆనుషంగిక మరియు పారిణామిక నిబంధనలను చేయవచ్చును; మరియు + +(జి) నియతమైన కాలావధికి ఆంతరణ తాత్కాలికమని నిబంధించవచ్చును. + +(6) అంతరణ పథకము అమలునకు ముందు బోర్డుచే, బోర్డుతో లేదా బోర్డు కొరకు రాజ్య ప్రసార వినియోగము లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ లేదా ప్రసార లైసెన్సుదారు లేదా పంపిణీ లైసెన్సుదారు భరించిన అన్ని అప్పులు మరియు బాధ్యతలు చేసుకొనిన అన్ని కాంట్రాక్టులు మరియు చేయుటకు నిమగ్న మైన అన్ని విషయములు. మరియు పనులు సంబంధిత అంతరణ పథకములో నిర్దిష్ట పరిచినంత మేరకు బోర్డు చే, బోర్డులో లేదా రాజ్య ప్రభుత్వము కొరకు లేదా లైసెన్సుదారు భరించినట్లుగా, చేసుకొన్నట్లుగా లేదా చేసినట్లుగా భావింపబడవలెను మరియు బోర్డు లేదా సందర్భానుసారంగా అంతరణకర్తచే లేదా వ్యతి రేకముగా దాఖలు చేయబడిన దావాలు మరియు ఇతర శాసనిక ప్రొసీడింగులన్నియు రాజ్య ప్రభుత్వము లేదా సందర్భానుసారంగా సంబంధిత అంతరణ స్వీకర్తచే లేదా వ్యతిరేకంగా కొనసాగించవచ్చును లేదా ప్రారంభించవచ్చును. + +(7) బోర్డు, అమలు తేదీన మరియు తరువాత జరిగిన అంతరణలకు సంబంధించి ప్రభారమైన కృత్యములు మరియు విధులు కోల్పోవును మరియు నిర్వర్తించరాదు. + +:- ఈ భాగము నిమిత్తం,- + +(ఎ) "ప్రభుత్వ కంపెనీ" అనగా కంపెనీల చట్టం, 1956 క్రింద స్థాపించబడి రిజిష్టరు అయిన ప్రభుత్వ కంపెనీ అని అర్ధము; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0099.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0099.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..262dddf9dd27638ba65805ba0b57d946f45ae664 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0099.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ +________________ + +971 697 +(బి) "కంపెనీ" అనగా ఈ భాగము క్రింద పధకము ప్రకారం ఉత్పాదకత, లేదా ప్రసారము లేదా పంపిణీని చేపట్టుటకు కంపెనీల చట్టం, 1956 క్రింద స్థాపించబడి రిజిస్టరు అయిన కంపెనీ అని అర్ధము; + +132. సముచిత ప్రభుత్వము యొక్క స్వంతమైన లేదా నియంత్రితమైన బోర్డు లేదా ఏదేని వినియోగము ఏదేని రీతిలో సముచిత ప్రభుత్వముచే స్వంతముకాని, లేదా నియంత్రణలో లేని వ్యక్తికి అమ్మిన లేక అంతరణ చేసిన సందర్భంలో అట్టి అమ్మకము లేదా అంతరణ నుండి వచ్చిన రాబడులను ప్రాధాన్యతా క్రమంలో అన్ని ఇతర బకాయిలకు ఈ క్రింది వరుసలో ఉపయోగించవలెను, అవేవనగా;- + +(ఎ) పైన పేర్కొనిన అమ్మకము లేదా అంతరణచే ప్రభావితమైనట్టి బోర్డు లేదా వినియోగము యొక్క అధికారులు మరియు ఉద్యోగులకు చెల్లించవలసిన బకాయిలు (పదవీవిరమణ ప్రయోజనముల బకాయిలతో సహా); + +(బి) ప్రస్తుతమున్న ఋణ ప్రసంవిధాల ద్వారా అంతరణ కర్త యొక్క అప్పు లేదా ఇతర దాయిత్వము అవసరమైనంత మేర చెల్లించుట. + +133.(1) రాజ్యప్రభుత్వము, 131వ పరిచ్ఛేదము క్రింద నిబంధించబడినట్టి అంతరణ స్వీకర్త ఆస్తులు, హక్కులు మరియు దాయిత్వములను నిహితమొనర్చిన మీదట అంతరణ పథకము ద్వారా అధికారులు మరియు ఉద్యోగులను అంతరణ స్వీకర్తకు అంతరణ కొరకై నిబంధించవచ్చును. + +(2) అంతరణ పథకము క్రింద అట్టి అంతరణ జరిగిన మీదట, అంతరణ పథకము ప్రకారము నిర్ధారించినట్టి నిబంధనలు మరియు షరతులపై ఆంతరణ స్వీకర్త అధీనంలో ఉన్న సిబ్బంది పదవిని లేదా సర్వీసును కలిగియుండవలెను. + +అయితే, అంతరణ జరిగిన పిమ్మట అట్టి నిబంధనలు మరియు షరతులు, అంతరణ పనులు పథకము క్రింద అట్టి అంతరణ జరగని యెడల, వారికి వర్తింప జేయదగిన వాటి కంటే ఏవిధంగాను తక్కువ అనుకూలమైనవి కావు. + +అంతేకాక, నిర్ణీతపరచబడిన కాలానికి అంతరణ తాత్కాలికమైనది. + +:- ఈ పరిచ్చేదము మరియు అంతరణ పథకము నిమిత్తము, "అధికారులు మరియు ఉద్యోగులు" అనుపద బంధమునకు పథకములో నిర్దిష్ట పరచబడిన తేదీన బోర్డు లేదా సందర్భానుసారంగా అంతరణకర్త యొక్క అధికారులు మరియు ఉద్యోగులైన అందరు అధికారులు మరియు ఉద్యోగులు అని అర్ధము. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0102.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0102.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..234c9eb709a738798e09e5d6dc21abb5927dc9e3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0102.txt" @@ -0,0 +1,15 @@ +________________ +100/G100 +(1ఏ) ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనలకు భంగము వాటిల్లకుండా లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భానుసారముగా సరఫరాదారు విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క అట్టి చౌర్యమును కనిపెట్టిన మీదట, వెంటనే విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను తొలగించవచ్చును. + +అయితే, సముచిత కమీషనుచే ఇందునిమిత్తం ప్రాధికారమీయబడిన లైసెన్సుదారు లేదా సరఫరాదారు యొక్క అట్టి అధికారి మాత్రమే లేదా ఆవిధంగా ప్రాధికారమీయబడిన హోదాకన్న ఎక్కువ హోదాగల లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భానుసారము సరఫరాదారు యొక్క లేదా ఎవరేని ఇతర అధికారి విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క సరఫరా లైను తొలగించవలెను. + +అంతేకాకుండా, లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భానుసారముగా సరఫరాదారు యొక్క అట్టి అధికారి, అట్టి నేరము జరిగిన దానికి సంబంధించి వ్రాతమూలకముగా అట్టి తొలగింపు జరిగిన సమయము నుండి ఇరవై నాలుగు గంటల లోపల అధికారితా పరిధి కలిగి ఉన్న పోలీసు స్టేషనులో ఫిర్యాదు చేయవలెను. + +అంతేకాక, లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భానుసారముగా సరఫరాదారు ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనలననుసరించి అంచనా వేసిన మొత్తము లేదా విద్యుచ్చక్తి ఛార్జీలను డిపాజిటు లేదా చెల్లించిన మీదట, ఈ ఖండము యొక్క రెండవ వినాయింపులో నిర్దేశించ బడిన విధంగా ఫిర్యాదు చేయాలనే బాధ్యతకు భంగము వాటిల్లకుండా అట్టి డిపాజిటు లేదా చెల్లింపు జరిగిన నలభై ఎనిమిది గంటల లోపల విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క సరఫరాలైనును పునరుద్దరించవలెను. + +(2) రాజ్య ప్రభుత్వముచే ఈ విషయమున ప్రాధికార మీయబడిన లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భానుసారముగా సరఫరాదారు యొక్క ఎవరేని అధికారి- + +(ఎ) విద్యుచ్ఛక్తి అప్రాధీకృత ఉపయోగం జరిగినదని లేదా జరుగుతున్నదని అతను నమ్ముటకు తగిన కారణమున్న ఏదేని స్థలము లేదా ఆవరణలో ప్రవేశింఛ వచ్చును, తనిఖీ చేయవచ్చును. మరియు " బద్దలుకొట్టి మరియు సోదా చేయవచ్చును. + +(బి) విద్యుచ్ఛక్తి ఆప్రాధీకృత ఉపయోగమునకు వాడిన లేదా వాడుతున్న అన్ని అట్టి డివైజులు (ఆకృతులు) పరికరాలు, వైర్లు మరియు ఏదేని ఇతర సౌకర్య సాధనం లేదా వస్తువును సోదా చేయవచ్చును, అభిగ్రహించవచ్చును మరియు తొలగించ వచ్చును; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0103.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0103.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9e4d58cacd38655c9a08650aff1c04fc0d5281c6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0103.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +________________ + +- 101 G101 +(సి) ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద అపరాధము విషయంలో ఏవేని ప్రొసీడింగులకు అతని అభిప్రాయంలో ఉపయోగించబడ వలసిన లేదా సంబంధించిన ఏవేని ఖాతా పుస్తకములు లేదా దస్తావేజులను పరిశీలించవచ్చును లేదా అభిగ్రహించ వచ్చును. ఎవరి అభిరక్షలో, అట్టి ఖాతా పుస్తకములు లేదా దస్తావేజులు అభిగ్రహించబడినవో ఆ వ్యక్తిని వాటి యొక్క ప్రతులను తయారు చేయుటకు లేదా అతని సమక్షములో దాని నుండి ఉదాహృతులు తీసుకొనుటకు +అనుమతించవచ్చును. + +(3) సోదా చేసిన స్థలము యొక్క ఆక్రమణదారు లేదా అతని తరఫున ఎవరేని వ్యక్తి సోదా సమయమున హాజరై ఉండవలెను మరియు అట్టి సోదా క్రమంలో అభిగ్రహించబడిన అన్ని వస్తువుల పట్టిక నొకదానిని తయారుచేసి అట్టి ఆక్రమణదారుకు లేదా పట్టికలో సంతకము చేయవలసియున్న వ్యక్తికి పంపవలెను. + +అయితే, అట్టి ఆవరణను ఆక్రమించుకొన్న వయోజన పురుష సభ్యుని సమక్షమున తప్ప ఏవేని గృహస్థలములలో గాని లేదా గృహ ఆవరణలలోగాని సూర్యాస్తమయము మరియు సూర్యోదయము మధ్య ఎటువంటి తనిఖీ, సోదా మరియు అభిగ్రహణ జరుపరాదు. + +(4) సోదా మరియు అభిగ్రహణకు సంబంధించి క్రిమినలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1973 యొక్క నిబంధనలు ఈ చట్టము క్రింద సోదాలుకు మరియు అభిగ్రహణకు సాధ్యమైనంత వరకు వర్తించును. + +136.(1) దురుద్దేశంతో, ఎవరైనా- + +(ఎ) న్యాయ సమ్మతంగా లేదా, శాసనబద్ధంగా నిలువ చేసిన, డిపాజిటు చేసిన, ఉంచిన, నిలువ ఉన్న లేదా ఉండిన టవరు, స్తంభం, ఏదేని ప్రతిష్టాపన లేదా ప్రతిష్టాపితము చేయు స్థలము లేదా స్థానము నుండి కత్తిరించిన, తొలగించిన లేదా తీసుకొని పోయిన లేదా ఏదేని విద్యుత్ లైను, సామాగ్రీ లేదా మీటరును అంతరణ చేసి లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భాను సారము యజమాని సమ్మతి లేకుండా రవాణా సమయములో కుడ లాభము లేదా లబ్ధి కొరకుగాను ఆ చర్య చేసినను లేదా చేయకున్నను; లేదా + +(బి) యజమాని సమ్మతి లేకుండా అతని ఆవరణలో, సంరక్షణలో, లేదా నియంత్రణలో నిలువ చేసిన, కలిగియున్న లేదా ఇతర విధంగా ఉంచుకొన్న ఏదేని విద్యుత్ లైను, సామాగ్రి లేదా మీటరును లాభము లేదా లబ్ధి కొరకుగాను ఆ చర్య చేయబడినను లేదా చేయబడకున్నను; లేదా \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0104.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0104.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..75dc3f9ddf1bfe83849058e9474d90f6162d0ec9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0104.txt" @@ -0,0 +1,17 @@ +________________ + +- 1021 G102 +(సి) యజమాని సమ్మతి లేకుండా, ఏదేని విద్యుత్ లైను, సామాగ్రి లేదా మీటరును ఒక స్థలము నుండి మరొక స్థలమునకు ఎక్కించిన, పంపిన లేదా కదిలించిన యెడల లాభము లేదా లబ్ది కొరకు చర్య చేసినను లేదా చేయకున్ననూ, వారు విద్యుత్ లైన్లు మరియు సామాగ్రీల చౌర్యము అను అపరాధమును చేసినారని చెప్పబడును. మరియు మూడు సంవత్సరముల దాకా పొడిగింపగల +కారావాసములోను లేదా జుర్మానాలోను లేదా రెండింటితో శిక్షింపబడవలెను. + +2) ఉప-పరిచ్చేదము (1) క్రింద శిక్షించదగు అపరాధమునకు దోష స్థాపితుడైన వ్యక్తి అదే ఉప-పరిచ్చేదము క్రింద శిక్షింపదగు అపరాదమునకు తిరిగి దోషియైనచో, అతడు రెండవ లేదా తదుపరి అపరాధమునకు ఆరు మాసములకు తక్కువ కాకుండా అయితే ఐదు సంవత్సరముల దాకా పొడిగింపగల కాలావధి పాటు, కారావాసముతో శిక్షింపబడ వలెను. మరియు పదివేల రూపాయలకు తక్కువకాని జుర్మానాకు బాధ్యుడై ఉండవలెను. + +137. చౌర్యము చేయబడిన ఏదైనా విద్యుత్ లైను లేదా సామాగ్రిని అది చౌర్యము చేయబడిన ఆస్తి అని ఎరిగి ఉండి లేదా చౌర్యము చేయబడిన ఆస్తి అని విశ్వసించుటకు కారణముండి దురుద్దేశముతో స్వీకరించు వారెవరైననూ మూడు సంవత్సరముల దాకా ఉండగల కాలావధికి, రెంటిలో ఒక రకపు కారావాసముతోకాని జుర్మానాలోగాని లేదా ఈ రెండింటితో గాని శిక్షింపబడుదురు. + +138(1) ఎవరైనా- + +(ఎ) లైసెన్సుదారుచే విద్యుత్ సరఫరా అవుతున్న ఏదేని విద్యుత్ లైనుతో ఏదేని మీటరు, ఇండికేటరు లేదా ఉపకరణాన్ని అప్రాధికృతముగా కలిపినపుడు లేదా ఏదేని అట్టి విద్యుత్ లైను నుండి దానిని తీసివేసినపుడు; లేదా + +(బి) సదరు విద్యుత్ లైను లేదా ఇతర పనులను కత్తిరించియున్న లేదా యుండిన లేదా తీసివేసియున్న లేదా ఉండినపుడు లైసెన్సుదారు యొక్క ఆస్తి అయిన ఏదేని విద్యుత్ లైను లేదా ఇతర పనులతో ఏదేని మీటరును, ఇండికేటరును లేదా ఉపకరణాన్ని అప్రాధీకృతముగా తిరిగి కలిపినపుడు; లేదా + +(సి) సంసూచించు నిమిత్తం లైసెన్సుదారుకు చెందిన ఏవేని ఇతర పనులతో ఏనేని పనులను ఉంచిన లేదా ఉంచుటకు కారణమైన లేదా కలిపినపుడు; లేదా \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0105.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0105.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..46ae83ca9202f3fc585c5e82a47e5d8c35922833 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0105.txt" @@ -0,0 +1,14 @@ +________________ + +103/6103 +(డి) లైసెన్సుదారుకు చెందిన ఏదేని మీటరు, ఇండికేటరు. లేదా ఉపకరణాన్ని విద్వేష పూర్వకముగా హానిచేసిన లేదా ఏదేని అట్టి మీటరు, ఇండికేటరు లేదా ఉపకరణం యొక్క సూచికను బుద్ధిపూర్వకంగా లేదా కపటముతో మార్పు చేసిన లేదా తగురీతిగా రిజిస్టరు చేయుట నుండి ఏదేని అట్టి మీటరు, ఇండికేటరు లేదా ఉపకరణాన్ని నివారించినపుడు + +మూడు సంవత్సరముల దాకా ఉండగల కాలావధికి కారావాసముతోను లేదా పదివేల రూపాయల దాకా ఉండగల జుర్మానాతోను లేదా రెండింటితోను మరియు అపరాధము జరుగుతున్నపుడు ఐదు వందల రూపాయల దాకా ఉండగల రోజు వారి జుర్మానాతోను శిక్షింపబడవలెను. మరియు ఖండము (ఎ)లో నిర్దేశించబడి నట్టి కలుపుటకు లేదా ఖండము (బి)లో నిర్దేశించబడినట్టి తిరిగి కలుపుటకు లేదా ఖండము (సి)లో నిర్దేశించబడినట్టి సంసూచనను చేయుటకు, ఖండము (డి)లో నిర్దేశించబడినట్టి మార్పు లేదా నివారణను కలిగించుటకు ఏదేనీ సాధనము కలదని ఋజువు చేయబడిన యెడల, మరియు ఆ మీటరు, ఇండికేటరు లేదా ఉపకరణము అది అతని ఆస్తి అయినను లేదా కాకున్నను వినియోగదారుని సంరక్షణలో లేదా నియంత్రణలో ఉన్నపుడు, విరుద్ధముగా నిరూపించబడిననే తప్ప, అట్టి కలుపుట, తిరిగి కలుపుట, సంసూచన, మార్పు, నివారణ లేదా సందర్భానుసారంగా అనుచిత ఉపయోగము అట్టి వినియోగదారుని వలన కలిగినదని పురోభావన చేయపబడవలెను. + +139. ఎవరైనా, విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాతో కలిపియున్న ఏదేని సామాగ్రిని నిర్లక్ష్యముతో విరుగగొట్టిన, హానిచేసిన, క్రిందికి విసిరివేసిన లేదా నష్టపరిచిన, పదివేల రూపాయలదాకా ఉండగల జుర్మానాతో శిక్షింపబడవలెను. + +140. ఎవరైనా, విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరాను నిలుపుటకు ఉద్దేశించిన, ఏదేని విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా లైను లేదా పనులను నిలిపివేసిన లేదా హానిచేసిన లేదా నిలిపి వేయుటకు లేదా హాని చేయుటకు ప్రయత్నించిన, పదివేల రూపాయల దాకా ఉండగల జుర్మానాతో శిక్షింపబడవలెను. + +141. ఎవరైనా విద్వేషపూరకముతో ఏదేని సార్వజనిక దీపమును ఆర్పివేసినచో రెండు వేల రూపాయల దాకా ఉండగల జుర్మానాతో శిక్షింపబడవలెను. + +142. సముచిత కమీషను సమక్షమున ఎవరేని వ్యక్తిచే ఏదేని ఫిర్యాదు దాఖలు చేసినపుడు లేదా ఈ చట్టము యొక్క ఏవేని నిబంధనలు లేదా దాని క్రింద చేసిన నియమములు లేదా వినియమములను లేదా కమీషనుచే జారీ చేయబడిన ఏదేని ఆదేశమును ఎవరేని వ్యక్తి ఉల్లంఘించినాడని ఆ కమీషను సంతృప్తి చెందిన యెడల, ఈ ఆ విషయములో ఆకర్ణింపబడుటకు. అట్టి వ్యక్తికి అవకాశమునొసగిన తరువాత, సముచిత \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0106.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0106.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f0ac08f28bda06e07ebcb0260019f0a66dd560ad --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0106.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +________________ + +కమీషను, వ్రాతములకమైన ఉత్తర్వు ద్వారా, ఈ చట్టము క్రింద అతడు బాధ్య డైనట్టి ఏదేని ఇతర శాస్తికి భంగము కలుగకుండా ప్రతియొక ఉల్లంఘనకు లక్ష రూపారులకు మించని మొత్తమును శాస్తి ద్వారా అట్టి వ్యక్తి చెల్లించవలెనని మరియు వైఫల్యం కొనసాగుతున్న సందర్భంలో అట్టి మొదటి ఉత్తర్వు ఉల్లంఘన తరువాత వైఫల్యం కొనసాగుతున్న సమయంలో, ప్రతియొక్క రోజుకు ఆరు వేల రూపాయల దాకా ఉండగల "అదనపు శాస్తి, చెల్లించవలెనని ఆదేశించవచ్చును. + +143.(1) ఈ చట్టము క్రింద న్యాయ నిర్ణయము చేయు నిమిత్తం, సముచిత కమీషను, ఏదేని శాస్తిని విధించు నిమిత్తం ఎవరేని సంబంధిత వ్యక్తికి ఆకర్ణింపబడుటకు యుక్తమైన అవకాశము నిచ్చిన తరువాత సముచిత ప్రభుత్వముచే విహితపరచబడునట్టి ప్రరూపములో విచారణ జరుపుట కొరకు, తన సభ్యులలో ఎవరినైనను న్యాయ నిర్ణయాధికారిగా నియమించవలెను. + +(2) విచారణ జరుగుతున్నపుడు, విషయనస్తువు యొక్క విచారణకు తత్సంబంధించిన లేదా ఉపయోగించిన న్యాయనిర్ణయాధికారి యొక్క అభిప్రాయములో సాక్ష్యమును ఇచ్చుటకుగాను లేదా ఏదేని దస్తావేజును దాఖలు పరచుటకుగాను కేసు యొక్క సంగతులు మరియు పరిస్థితులు తెలిసియున్న ఏ వ్యక్తినైననూ సమను చేసి మరియు తప్పనిసరిగా హాజరు అగునట్లు చేయుటకును న్యాయ నిర్ణయాధికారి అధికారము కలిగి యుండును, మరియు అట్టి విచారణ మీదట, 29వ పరిచ్చేదము, లేదా 33వ పరిచ్చేదము లేదా 43వ పరిచ్చేదము యొక్క నిబంధనలను అమలుపరచుటలో ఆ వ్యక్తి విఫలం చెందినాడని అతడు సంతృప్తి చెందిన యెడల, ఏవేని సదరు సరిచ్చేదముల నిబంధనల ప్రకారం అతడు సబబని భావించినట్టి శాస్త్రిని విధించవచ్చును. + +144. పరిచ్ఛేదము 29 లేదా పరిచ్చేదము 33 లేదా పరిచ్చేదము 43 క్రింద శాస్త్రి మొత్తమును న్యాయ నిర్ణయము చేయనపుడు, న్యాయనిర్ణయాధికారి ఈ క్రింది కారకములకు తగిన ప్రాధాన్యతను ఇవ్వవలెను, అవేవనగా: - + +(ఎ) లెక్కించుటకు వీలున్నచోట వ్యతిక్రమణ ఫలితంగా చేసిన అసమాంజస్య లాబ్ది లేదా అనుచితమైన అనుకూల్యపు మొత్తము; + +(బి) వ్యతిక్రమణను పునరావృత్తము చేయు స్వభావము. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0107.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0107.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cfc579ee4364d5502d8ce8468f7937b106bdaf9f --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0107.txt" @@ -0,0 +1,14 @@ +________________ + +105/G105. +145. నిర్ధారించుటకుగాను ఈ చట్టము ద్వారా లేదా దాని క్రింద 126న పరిచ్ఛేదములో నిర్దేశించిన నిర్ధారణ అధికారి లేదా 127వ పరిచ్ఛేదము క్రింద నిర్దేశించిన అప్పీలు ప్రాధికారి లేదా ఈ చట్టము క్రింద నియమించబడిన న్యాయ నిర్ణయాధికారికి అధికారమీయబడిన ఏదేని విషయమునకు సంబంధించి ఏ సివిలు న్యాయస్థానము ఏదేని దావా లేదా చర్యను స్వీకరించుటకు. అధికారితా పరిధిని కలిగియుండదు మరియు ఈ చట్టము ద్వారా లేదా దానిక్రింద ప్రదత్తము చేయబడిన ఏదేని అధికారమును అనుసరించి తీసుకొనిన లేదా తీసుకొనవలసిన ఏదేని చర్యకు సంబంధించి ఏదేని న్యాయస్థానము లేదా ఇతర ప్రాధికారిచే ఈ వ్యాదేశము మంజూరు చేయబడరాదు. + +146. ఈ చట్టము క్రింది ఏదేని ఉత్తర్వు లేదా ఆదేశమును సదరు ఉత్తర్వు లేదా ఆదేశములో నిర్దిష్టపరచబడినట్టి కాలావధి లోపల పాటించుటలో వైఫల్యం చెందిన లేదా ఉల్లంఘించిన లేదా ఈ చట్టము యొక్క ఏవేని నిబంధనలు లేదా దానిక్రింద చేయబడిన ఏవేని నియమములు లేదా వినియమములను ఉల్లంఘించుటకు ప్రయత్నించిన లేదా దుష్ప్రరణ చేసిన వారేవరైనను మూడు నెలల వరకు పొడింగింపగల కాలావధితోను లేదా లక్ష రూపాయల దాకా ఉండగల జుర్మానాతోను లేదా ప్రతియొక అపరాధమునకు సంబంధించి రెండింటిలోను మరియు వైఫల్యం కొనసాగుతున్న విషయంలో అట్టి మొదటి అపరాధము నకై దోషస్థాపన జరిగిన తరువాత వైఫల్యం కొనసాగుతున్న సమయంలో ప్రతియొక రోజుకు ఐదువేల రూపాయలదాకా ఉండగల అదనపు జుర్మానాలో శిక్షింపబడ వలెను. + +అయితే, ఈ పరిచ్చేదములో నున్నదేదియు 121వ పరిచ్ఛేదము క్రింద జారీచేయబడిన ఉత్తర్వులు, అను దేశములు లేదా ఆదేశములకు వర్తించదు. + +147. ఈ చట్టము క్రింద విధించబడిన శిస్తులు, నష్టపరిహారము చెల్లింపుకు సంబంధించి ఏదేని దాయిత్వమునకు లేదా లైసెన్సుదారు విషయంలో నేరస్థుడు భరించవలసిన అతని లైసెన్సు ప్రతిసంహరణకు అదనముగాను మరియు న్యూనపరచకుండా ఉండవలెను. + +148. ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనలు, అని వర్తించునంత వరకు, సముచిత ప్రభుత్వము చే సరఫరా చేయబడిన విద్యుచ్ఛక్తి లేదా దానికి చెందిన పనుల విషయంలో ఆ చట్టము క్రింద శిక్షింపబడు కార్యములు చేసినపుడు కూడ వర్తించునట్లు భావింపబడవలెను. + +149.(1) ఈ చట్టము క్రింద అపరాధమును ఏదేని ఒక కంపెనీ చేసిన యెడల ఆ అపరాధము జరిగినపుడు ఆ కంపెనీ యొక్క బాద్యత లేక ఆ కంపెనీ వ్యాపార నిర్వహణ భారమును వహించి యుండిన ప్రతి వ్యక్తియు మరియు ఆ కంపెనీయు ఆ అపరాధము చేసినట్లు భావించవలెను. మరియు తదనుసారముగా చర్యలు జరుపబడి మరియు శిక్షింపబడుటకు పాత్రుడగును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0108.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0108.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..c8864522c5eb38a33a54a79bd815033cf3518f3b --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0108.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +________________ + +- +1061 G106 +అయితే, అట్టి ఎవరేని వ్యక్తి తనకు తెలియకుండా అపరాధము జరిగినదని లేక అట్టి అపరాధము జరుగుటను నివారించుటకు తాను తగిన శ్రద్ధ అంతయు తీసికొనినట్లు అతను రుజువు చేసినచో, ఈ ఉప-పరిచ్ఛేదములో నున్నదేదియు అతనిని ఏ శిక్షకు గురిచేయదు. + +(2). ఉప-పరిచ్ఛేదము (1)లో ఏమి ఉన్నప్పటికినీ, ఈ చట్టము క్రింద ఏదేని అపరాధమును ఒక కంపెనీ చేసియుండి, ఆ అపరాధము. ఆ కంపెనీ యొక్క ఎవరేని డైరెక్టరు, మేనేజరు, కార్యదర్శి, లేక ఇతర అధికారి సమ్మతితో లేక మౌనానుకూలతతో జరిగినదని లేక ఏదేని నిర్లక్ష్యము వలన జరిగినదని రుజువైన యెడల ఆ డైరెక్టరు, మేనేజరు, కార్యదర్శి లేక ఇతర అధికారి కూడ అట్టి ధోషాయుత అపరాధము చేసినట్లు భావించబడవలెను మరియు తదనుసారముగా చర్యలు జరుబడి శిక్షింపబడుటకు పాత్రుడగును. + +విశదీకరణ: - ఈ పరిచ్ఛేదము నిమిత్తము,- + +(ఎ) "కంపెనీ" అనగా నిగమ నికాయము అని అర్ధము మరియు ఈ పదపరిధియందు ఫర్ము లేదా ఇతర వైయుక్తిక వ్యక్తుల అసోసియేషను, మరియు + +(బి) ఫర్ముకు సంబంధించి "డైరెక్టరు" అనగా ఆ ఫర్ములోని భాగస్వామి + +అని అర్ధము. + +150.(1) భారత శిక్షా స్మృతిలో ఏమున్నప్పటికినీ, ఈ చట్టము క్రింద శిక్షింపదగు అపరాధమునకు దుష్ప్రరణ కలిగించు వారెవరైననూ ఆ అపరాధమునకై నిబంధించబడిన శిక్షతో శిక్షింపబడవలెను. + +(2) ఈ చట్టము క్రింద లేదా తత్సమయమున అమలునందున్న ఏదేని ఇతర శాసనము క్రింద విధింపవలసిన ఏదేని శాస్త్రి లేదా జుర్మానాకు లేక ప్రారంభించవలసిన అభియోగపు ప్రొసీడింగులకు భంగము కలుగకుండా, ఎవరేని అధికారి లేదా బోర్డు యొక్క ఇతర ఉద్యోగి లేదా లైసెన్సుదారు. ఏదేని చర్య లేదా సనిని చేయుటకు, చేయకుండా ఉండుటకు, అనుమతి ఇచ్చుటకు, రహస్యంగా ఉంచుటకు లేదా మౌనానుకూలతతో ఏదేని కరారు చేసికొనుటతో ఏదేని విద్యుచ్ఛక్తి చౌర్యం జరిగినప్పుడు, మూడు సంవత్సరముల దాకా ఉండగల కాలావధికి కారావాసముతోను లేదా జుర్మానాతోను లేదా రెండింటితోను, శిక్షింపబడవలెను. + +(3) 135వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1)లో, 136వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1)లో, 137వ పరిచ్ఛేదము మరియు 138వ పరిచ్ఛేదములో ఏమి ఉన్నప్పటికిని, ఎవరేని వ్యక్తి విద్యుచ్ఛక్తి కాంట్రాక్టరు, పర్యవేక్షకుడి లేదా కార్మికుడి కార్యకారిగా ఉన్నప్పుడు 135వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్చేదము (1), 136న పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1), 137వ పరిచ్చేదము లేదా 138వ పరిచ్చేదము క్రింద శిక్షించబడు అపరాధము చేయుట దుష్ప్రరణ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0109.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0109.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f20f70b550fad64018b361ef9e71e5a83de2284c --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0109.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +________________ + +- 1171 G107 +చేసినచో అట్టి దుష్ప్రరణ కొరకు అతనిపై ఉన్న నేరస్థాపన ఈ చట్టము క్రింద చేయబడిన లేదా చేసినట్లు భావించబడిన నియమముల క్రింద జారీ చేయబడిన లైసెన్సును లేదా సమర్ధ్యతా ధృవీకరణ పత్రము లేదా అనుమతి లేదా అట్టి ఇతర ప్రాధికృతమును లైసెన్సు ప్రాధికారి రద్దు చేయవచ్చును. + +అయితే, విన్నవించుకొనడానికి అట్టి వ్యక్తికి సబబైన అవకాశమీయకుండా అట్టి రద్దు కొరకు ఉత్తర్వును చేయరాదు. + +విశదీకరణ:- ఈ ఉప-పరిచ్ఛేదము నిమిత్తం, "లైసెన్సు ప్రాధికారి" అనగా తత్సమయమున అధికారములో ఉండి అట్టి లైసెన్సు లేదా సామర్ధ్యతా ధృవీకరణ పత్రము లేదా అనుమతి లేదా అట్టి ఇతర ప్రాధికృతమును జారీచేయు లేదా నవీకరించు అధికారి అని అర్ధము: + +151. సముచిత ప్రభుత్వము లేదా సముచిత కమీషను లేదా వారిచే ప్రాధికార మీయబడిన ఎవరేని వారి అధికారి లేదా ముఖ్య విద్యుత్ ఇన్స్ పెక్టరు లేదా విద్యుత్ " ఇన్ స్పెక్టరు లేదా లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భానుసారముగా ఉత్పాదక కంపెనీ యొక్క వ్రాతమూలకమైన ఫిర్యాదు పై తప్ప ఈ ప్రయోజనము నిమిత్తం ఈ చట్టము క్రింద శిక్షించదగు ఏదేని అపరాధమును ఏ న్యాయస్థానముగాని సంజ్ఞానము చేయరాదు. + +అయితే, క్రిమినలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1973లోని 173వ పరిచ్ఛేదము క్రింద దాఖలు చేసిన పోలీసు అధికారి యొక్క నివేదికపై ఈ చట్టము క్రింద శిక్షించదగు ఏదేని అపరాధ మును న్యాయస్థానము కూడ సంజ్ఞానములోనికి తీసుకొనవచ్చును. + +అంతేకాకుండా, 153న పరిచ్ఛేదము క్రింద ఏర్పాటు చేయబడిన ప్రత్యేక న్యాయస్థానము విచారణ కొరకు అభియుక్తుడిని పంపించకున్నప్పటికిని అపరాధమును సంజ్ఞానములోనికి తీసుకొనుటకు సమర్థత కలిగియుండును. + +151ఏ. ఈ చట్టము క్రింద శిక్షించదగు అపరాధము యొక్క దర్యాప్తు నిమిత్తము క్రిమినలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1973లోని XIIవ అధ్యాయములో నిబంధించబడినట్టి అన్ని అధికారములను పోలీసు అధికార కలిగియుండవలెను. + +151బీ. క్రిమినలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1973లో ఏమున్నప్పటికివి, పరిచ్ఛేదములు 135 నుండి 140 వరకు లేదా 150వ పరిచ్ఛేదము క్రింద శిక్షించదగు అపరాధము సంజేయమైనది. మరియు జామీనుకు అయోగ్యమైనదైయుండును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0112.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0112.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0f6b75ea39f8df82427362419e70b445310f45f4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0112.txt" @@ -0,0 +1,14 @@ +________________ + +1101 6110 +(2) ఏదేని దర్యాప్తు లేదా విచారణ క్రమంలో ఏదేని అపరాధమునకు సంబంధించి 135 నుండి 140వ మరియు 150వ పరిచ్చేదముల క్రింద శిక్షింపదగు అపరాధము, ఒక కేసు ఉత్పన్నమైన ప్రాంతము కొరకు ఈ చట్టము క్రింద ఏర్పాటు చేయబడిన ప్రత్యేక న్యాయస్థానముచే విచారణ జరుపబడు కేసు, ఒకటిని భావించిన యెడల, అట్టి ప్రత్యేక న్యాయస్థానమునకు అట్టి కేసును అంతరణ చేసి ఆ తరువాత ఈ చట్టపు నిబంధనల ప్రకారం అట్టి ప్రత్యేక న్యాయస్థానముచే అట్టి కేసును విచారణ జరిపి మరియు పరిష్కరించవలెను. + +అయితే, ఏదేని ప్రత్యేక న్యాయస్థానమునకు కేసు అంతరణకి ముందే అభియుక్తుడిని హాజరు విషయంలో ఏదేని న్యాయస్థానముచే నమోదు కాబడిన ఏదేని సాక్ష్యము పై వ్యవహరించడానికి అట్టి ప్రత్యేక న్యాయస్థానమునకు న్యాయసమ్మతమై ఉండవలెను. + +అంతేగాక, అట్టి ప్రత్యేక న్యాయ స్థానము, సాక్ష్యము నమోదు కాబడిన సాక్షుల యొక్క తదువరి పరీక్ష, అడ్డు పరీక్ష మరియు పునః పరీక్ష న్యాయహితము దృష్ట్యా అవసరమని అభిప్రాయబడిన యెడల, ఎవరేని అట్టి సాక్షిని తిరిగి సమను చేయవచ్చును మరియు ఏదేని అట్టి తదుపరి పరీక్ష, అడ్డు పరీక్ష లేదా పునఃపరీక్ష తరువాత అది అనుమతించిన విధంగా సాక్షిని విడుదల చేయవలెను. + +(3) ప్రత్యేక న్యాయస్థానము, క్రిమినలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1973 యొక్క 260వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) లేదా 262వ పరిచ్ఛేదములో ఏమిఉన్నప్పటికిని, 135 నుండి 140వ మరియు 150వ పరిచ్ఛేదములలో నిర్దేశించిన అపరాధమును, సదరు స్మృతిలో విహితపరచబడిన ప్రక్రియ మరియు సదరు విచారణకు వర్తించునంత వరకు సదరు స్మృతి యొక్క 263 నుండి 265 వరకు గల పరిచ్చేదముల యొక్క నిబంధనల ప్రకారం సంక్షిప్త పద్దతిలో విచారణ జరుపవచ్చును. + +అయితే, ఈ ఉప-పరిచ్ఛేదము క్రింద సంక్షిప్త పద్ధతిన విచారణ జరుగుతున్న క్రమంలో, సంక్షిప్త పద్ధతిలో అట్టి కేసును విచారణ చేయుటకు అది అవాంఛనీయమైన దైన కేసు స్వభావం కలదని ప్రత్యేక న్యాయస్థానం భావించిన యెడల, అట్టి అపరాధమును విచారించుటకుగాను పరీక్షించిన ఎవరేని సాక్షిని తిరిగి పిలువవలెను మరియు సదరు స్మృతి యొక్క నిబంధనలచే నిబంధింపబడిన రీతిలో తిరిగి ఆకర్ణింపబడుటకుగాను కేసును ఉపక్రమించవలెను. + +అంతేకాక, ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద సంక్షిప్త విచారణలో ఏదేని దోష స్థాపన విషయంలో, ఐదు సంవత్సరములకు మించని కాలావధిపాటు కారాగారవాస శిక్షను జారీ చేయుట ప్రత్యేక న్యాయస్థానమునకు న్యాయసమ్మతమై ఉండవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0113.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0113.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8d080cdc7a1f213bf2d26d4218e24bf777179493 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0113.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +________________ + +111/G111, +(4) ప్రత్యేక న్యాయస్థానం, ఏదేని అపరాధమునకు ప్రత్యక్షంగాగాని లేక పరోక్షంగా గాని సంబంధం ఉన్న లేదా సంబంధం కలిగియుండి గోప్యంగా ఉంచిన ఎవరేని వ్యక్తి యొక్క సాక్ష్యమును పొందు ఉద్దేశంతో, అపరాధమునకు సంబంధించి అతనికి తెలిసియుండిన పరిస్థితులు పూర్తిగాను మరియు నిజంగాను వెల్లడి చేయాలనే షరతులపై అట్టి వ్యక్తికి మరియు దానిని చేయుటలో అసలు వ్యక్తిగాగాని లేదా దుషేరకుడుగా గాని సంబంధం ఉన్న ప్రతి ఇతర వ్యక్తికి క్షమాదానం చేయవచ్చును. మరియు క్రిమినలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1973 యొక్క 308వ పరిచ్ఛేదము నిమిత్తం అట్టి ఏదేని క్షమాదానం 307వ పరిచ్ఛేదము క్రింద సమర్పించినట్లుగా భావించబడవలెను. + +(5) ప్రత్యేక న్యాయస్థానము, విద్యుచ్ఛక్తి చౌర్యమునకు గాను డబ్బు రూపేణా విద్యుత్ చౌర్యము కనుగొనబడిన తేదీకి ముందు పన్నెండు మాసముల కాలావధికి లేదా నిర్ధారించబడిన చౌర్యము యొక్క ఖచ్చితమైన కాలావధికి, ఏది తక్కువ అగునో అది, వర్తించు టారిఫ్ రేటుకు రెండు రెట్లకు సమానమైన మొత్తము కంటే తక్కువగాని సివిలు దాయిత్వమును వినియోగదారుడు లేదా వ్యక్తిపై నిర్ధారించవలెను మరియు అట్లు నిర్ధారించ బడిన సివిలు దాయిత్వ మొత్తమును సివిలు న్యాయస్థానపు డిక్రీవ లెనే వసూలు చేయవలెను. + +(6) ప్రత్యేక న్యాయస్థానములచే చివరగా అట్లు నిర్ధారింపబడిన సివిలు బాధ్యత ఒక వేళ వినియోగదారుడు లేదా వ్యక్తిచే డిపాజిటు, చేయబడిన మొత్తము కంటే తక్కువ అయిన, వినియోగదారుడు లేదా వ్యక్తిచే బోర్డుకు లేదా లైసెన్సుదారుకు లేదా సందర్భానుసారంగా సంబంధిత వ్యక్తికి అట్లు డిపాజిటు చేయబడిన అధిక మొత్తమును, సదరు డిపాజిటు అయిన తేదీ నుండి చెల్లింపు జరిగిన తేదీ వరకు గల కాలావధికి భారతీయ రిజర్వు బ్యాంకు ప్రధాన ఋణాల పై ప్రస్తుతం ఇచ్చు రేటు చొప్పున వడ్డీతో కలుపుకొని ప్రత్యేక న్యాయస్థానము యొక్క ఉత్తర్వు అందిన తేదీ నుండి పదిహేను దినములలోపల బోర్డు లేదా లైసెన్సుదారుడు లేదా సందర్భానుసారంగా సంబంధిత వ్యక్తిచే వాపసు చేయబడవలెను. + +విశదీకరణ: - ఈ పరిచ్చేదము నిమిత్తము “సివిలు దాయిత్వము" అనగా 135 నుండి +140వ మరియు 150వ పరిచ్ఛేదములలో నిర్దేశించబడిన అపరాధము చేయుట వలన బోర్డు లేదా లైసెన్సుదారు లేదా సందర్భానుసారంగా సంబంధిత వ్యక్తిచే కలిగిన నష్టము లేదా చెఱుపు అని అర్ధము. + +155. ఈ చట్టములో వేరు విధంగా నిబంధించబడిననే తప్ప, క్రిమినలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1973ను ఈ చట్టపు నిబంధనలతో అసంగతముగా ఉన్నంత మేరకు ప్రత్యేక న్యాయ స్థానము సమక్షముననున్న ప్రొసీడింగులకు వర్తింపజేయవలెను. మరియు పైన పేర్కొనిన చట్టముల యొక్క నిబంధనల ప్రయోజనముల నిమిత్తం, ప్రత్యేక న్యాయ స్థానము \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0114.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0114.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..580737fd51dd0571218b897c0a4cf3c197ba0955 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0114.txt" @@ -0,0 +1,13 @@ +________________ +- - 114/0112 +సెషన్సు న్యాయస్థానముగా భావింపబడవలెను మరియు సెషన్సు న్యాయస్థానము యొక్క అన్ని అధికారములను కలిగియుండును. మరియు ప్రత్యేక న్యాయస్థానము సమక్షమున అభియోగమును నడుపు వ్యక్తి పబ్లికు ప్రాసిక్యూటరుగా భావింపబడవలెను. + +156. క్రిమినలు ప్రక్రియాస్మృతి, 1973 యొక్క 29 మరియు 30వ అధ్యాయములచే ఒసగబడిన అధికారములన్నింటిని వాటిని వర్తింపజేయదగినంత మేరకు ఉన్నత న్యాయస్థానము అధికరితా పరిధి యొక్క స్థానిక హద్దులలో యున్న ప్రత్యేక న్యాయస్థానము ఉన్నత న్యాయ స్థానపు అధికారితా పరిధి యొక్క స్థానిక హద్దుల లోపల కేసుల విచారణ జరుపుతున్న జిల్లా న్యాయస్థానము లేదా సందర్భానుసారంగా సెషన్ను న్యాయస్థానమువలె వినియోగించ వచ్చును. + +157. ప్రత్యేక న్యాయస్థానము, దరఖాస్తు పైగాని లేదా ఇతర విధంగాగాని మరియు న్యాయ విఘాతమును నివారించుటకుగాను 154వ పరిచ్ఛేదము క్రింద జారీ చేసిన తీర్పు లేదా ఉత్తర్వును పునర్విలోకనము చేయవచ్చును. అయితే, సంగతి విషయక సొరపాటు, ముఖ్య సంగతులు తెలియక పోవడం లేదా రికార్డును బట్టి తేటతెల్లమయ్యే తప్పు క్రింద అది జారీ చేయబడినట్టి ఉత్తర్వు అనే ఆధారముపై తప్ప, అట్టి పునర్విలోకన దరఖాస్తును స్వీకరించరాదు. + +అయితే, ప్రత్యేక న్యాయస్థానము, ప్రభావితమైన పక్షకారుల వాదనలు ఆకర్షించకుండా ఏదేని పునర్విలోకన దరఖాస్తును అనుమతించరాదు మరియు తన యొక్క పూర్వపు ఉత్తర్వు లేదా తీర్పును రద్దు చేయరాదు. + +విశదీకరణ:- ఈ భాగము నిమిత్తం “ప్రత్యేక న్యాయస్థానములు" అనగా 153వ పరిచ్చేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద సంఘటితము చేయబడిన ప్రత్యేక కోర్టులు అని అర్ధము; + +158. ఈ చట్టము క్రింద లేదా దానిచే ఏదేని విషయమును మధ్యవర్తిత్వం ద్వారా నిర్ధారించుటకు ఉత్తర్వు చేసిన యెడల, ఆ విషయమును, లైసెన్సుదారు యొక్క లైసెన్సులో ఇతరవిధంగా అభివ్య క్తముగా నిబంధించబడిననే తప్ప, ఇరు పక్షకారుల దరఖాస్తు పై ఆ విషయమై సముచిత కమీషనుచే నామనిర్దేశము చేయబడినట్టి వ్యక్తి లేదా వక్తులచే నిర్ధారించ వలెను; కాని అన్ని ఇతర విషయములలో మధ్యవర్తిత్వము మరియు సంధాన చట్టము, 1996 యొక్క నిబంధనలకు లోబడి మధ్యవర్తిత్వము ఉండవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0115.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0115.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3e2a4e74e57db9002e3049f6c386374b700314d0 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0115.txt" @@ -0,0 +1,7 @@ +________________ + +159. ఏ వ్యక్తి, విద్యుచ్ఛక్తి యొక్క ఉత్పాదకత, ప్రసారము, పంపిణీ, సరఫరా, లేదా ఉపయోగములో స్థానిక ప్రాధికార సంస్థలో నిహితమైయున్న లేదా దానిచే నియంత్రించ బడియున్న ఏదేని రైల్వే, రహదారి, విమానాశ్రయాలు, ట్రామ్ వే, కాలువ లేక జలమార్గం లేదా ఏదేని డాకు, రేవు లేదా ఓడ చేరు వంతెనలను ఏవిధంగానైనను హాని చేయరాదు లేదా ఏదేని రైల్వే, వాయు మార్గం. ట్రామ్ మార్గం, కాలువ లేదా జలమార్గం పై రాకపోకలకు అవరోధం కలిగించరాదు లేక జోక్యం చేసుకొనరాదు. + +160.(1) విద్యుచ్ఛక్తిని ఉత్పాదకత, ప్రసారము, పంపిణీ, సరఫరా లేదా ఉపయోగించుచున్న (ఇందు ఇటు పిమ్మట ఈ పరిచ్ఛేదములో "ఆపరేటరు" అని పిలువబడు) ప్రతియొక వ్యక్తి తన విద్యుత్ లైన్లు, విద్యుచ్ఛక్తి ప్లాంటు మరియు ఇతర పనులను నిర్మించుటలో, చేయుటలో మరియు ఉంచుటలోను మరియు తన వ్యవస్థ పనితీరులో టెలిగ్రాఫిక్, టెలిఫోను లేదా విద్యుత్ సిగ్నలింగు సందేశం నిమిత్తం ఉపయోగించిన ఏదేని వైరు లేదా లైను యొక్క పని లేదా అట్టి వైరు లేదా లైనులోని విద్యుత్ ప్రవాహంనకు చేర్చడం ద్వారా లేదా ఇతర విధంగా ఆట్లు హానికరం ప్రభావితము కాకుండునట్లు సరియైన, ముందు జాగ్రత్తలు తీసుకొనవలెను. + +(2) ఆపరేటరు ఉప పరిచ్చేదము (1) ఉల్లంఘన చేసినచో అతని విద్యుచ్ఛక్తి లైన్లు, విద్యుచ్ఛక్తి ప్లాంటు లేదా ఇతర పనులను నిర్మించిన, వేసిన లేదా ఉంచిన అతని యొక్క వ్యవస్థ పనితీరు విషయమై లేదా ఏదేని వైరు, లైను లేదా విద్యుచ్ఛక్తి ప్రవాహము వలన హానికరంగా లేదా హానికరంగా కాకుండా ప్రభావితమైన విషయమై ఆప రేటరు మరియు టెలిగ్రాఫు ప్రాధికార సంస్థ మధ్య ఏదేని భేదము లేదా వివాదము తలెత్తిన యెడల, ఆ విషయములను కేంద్ర ప్రభుత్వమునకు నిర్దేశించవలెను. మరియు కేంద్ర ప్రభుత్వము, అట్టి లైన్లు, ప్లాంటు లేదా పనుల నిర్మాణము తరువాత విద్యుత్ లైన్లు, విద్యుత్ ప్లాంటు లేదా ఆపరేటరు యొక్క పనులకు అనుచితమైనంత దగ్గరగా వైరు లేదా లైను ఉంచబడినాయని భావించిననే తప్ప, ఈ పరిచ్ఛేదము యొక్క నిబంధనలను అమలు చేయుటకుగాను అతని వ్యవస్థలో మార్పులు లేదా వ్యవస్థకు చేర్పులు చేయుటకు ఆప రేటరును ఆదేశించవచ్చును మరియు ఆప రేటరు తదనుసారంగా అట్టి మార్పులు లేదా చేర్పులు చేయవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0116.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0116.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..99b3776b6317055118efb9b2dbd9939d6299229c --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0116.txt" @@ -0,0 +1,15 @@ +________________ + +114 G114 +అయితే, విద్యుచ్ఛక్తి లైను లేదా విద్యుచ్ఛక్తి ప్లాంటు సరళిలో, దాని మొత్తము మరియు దానిచే విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారం చేసిన స్వభావం మార్పు చెందసంత వరకు, ఏదేని విద్యుచ్ఛక్తి లైను లేదా విద్యుచ్ఛక్తి ప్లాంటు యొక్క మరమ్మతు, నవీకరణ లేదా సవరణకు ఈ పరిచ్ఛేదములోనున్నదేదియు వర్తించదు. + +(3) ఈ పరిచ్ఛేదపు ఆవశ్యకతలను పాటించుటలో ఆప లేటరు వ్యతిక్రమణ చేసిన యెడల, దాని కారణముచే కలిగిన ఏదేని నష్టం లేదా చెరుపుకి అతను పూర్తి నష్ట పరిహారము ఇవ్వవలెను మరియు అట్టి నష్టపరిహారపు మొత్తమునుకు సంబంధించి ఏదేని బేధము లేదా వివాదము సంభవించిన యెడల, ఆ విషయమును మధ్యవర్తిత్వము ద్వారా నిర్ధారించవలెను. + +విశదీకరణ:- ఈ పరిచ్చేదము నిమిత్తం, టెలిగ్రాఫిక్, టెలిఫోనిక్ లేదా విద్యుచ్ఛక్తి సిగ్నలింగు సందేశమైనట్టి లైను, విద్యుచ్ఛక్తి లైను, విద్యుచ్ఛక్తి ప్లాంటు లేదా ఇతర పని లేదా దానికై చేసిన ఏదేని ఉపయోగముతో చేర్చుట లేదా ఇతరవిధంగా భంగకరమైన జోక్యము కలిగినచో, టెలిగ్రాఫిక్ లైను హానికరముగా ప్రభావితమైనదని భావించబడవలెను. + +161 (1) ఉత్పాదకత, ప్రసారము, పంపిణీ, సరఫరా లేదా విద్యుచ్చ క్తిని ఉపయోగించు +సందర్భంలో లేదా విద్యుచ్ఛక్తి లైన్ల యొక్క ఏదేని భాగం లేదా విద్యుచ్ఛక్తి ప్లాంటుకు సంబంధించి ఎవరేని వ్యక్తికి ఏదేని ప్రమాదము సంభవించిన యెడల మరియు ఆ ప్రమాద ఫలితంగా మానవుని లేదా జంతవుల ప్రాణానికి నష్టం లేదా మానవునికి లేదా జంతువుకి హాని జరిగినపుడు లేదా బహుశా జరగబోవునపుడు, అట్టి వ్యక్తి, సంఘటన విషయమును మరియు ప్రమాదము ద్వారా నిజంగా జరిగినట్టి ఏదేని నష్టము లేదా హాని విషయమును విహితపరచబడునట్టి ప్రరూపములో మరియు అట్టి సమయములోపల విద్యుచ్ఛక్తి ఇన్ స్పెక్టరుకు లేదా పైన పేర్కొనినట్టి ఇతర వ్యక్తి లేదా సముచిత ప్రభుత్వము సాధారణ లేక ప్రత్యేక ఉత్తర్వు ద్వారా ఆదేశించబడినట్టి ఇతర ప్రాధికారులకు తెలియజేయవలెను. + +(2) సముచిత ప్రభుత్వము సముచితమని భావించిన యెడల ఎవరేని విద్యుచ్ఛక్తి ఇన్ స్పెక్టరు లేదా ఈ విషయంలో తనచే నియమింపబడిన ఎవరేని ఇతర వ్యక్తిని,- + +(ఎ), అప్పుడప్పుడు లేదా ఉత్పాదకత, ప్రసారము, పంపిణీ, సరఫరా లేదా విద్యుచ్ఛక్తిని ఉపయోగించు సందర్భంలో ప్రజల భద్రతపై ప్రభావం చూపు ఏదేని ప్రమాదానికి కారణమైన విషయమై; లేదా - \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0117.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0117.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..36ea43811918038561d0586325a107bcebe35a79 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0117.txt" @@ -0,0 +1,15 @@ +________________ +115/6115 +(బి) ఈ చట్టపు నిబంధనలు లేదా దాని క్రింది చేయబడిన నియమములు మరియు +వినియమములు లేదా ఏదేని లైసెన్సు, ఆ నిబంధనలు ఎవరేని వ్యక్తి భద్రత పై ప్రభావము చూపునంత వరకు పాటించిన రీతి మరియు దాని విస్తరణ విషయమై + +పరిశీలించి మరియు నివేదించమని కోరవచ్చును. + +(3) ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద విచారణ జరుపు ప్రతి విద్యుచ్ఛక్తి ఇన్ స్పెక్టరు లేదా ఇతర వ్యక్తి, సాక్షులను హాజరుపరచుటకు, దస్తావేజులను మరియు ప్రధాన విషయములను తప్పనిసరిగ దాఖలు చేయుట నిమిత్తమై క్రిమినలు ప్రక్రియా స్మృతి, 1908 క్రింద సివిలు న్యాయ స్థానము యొక్క అధికారములను కలిగియుండును మరియు ఎవరేని భారత శిక్షా స్మృతి యొక్క 176వ పరిచ్ఛేదము క్రిందకు వచ్చు విద్యుచ్ఛక్తి ఇన్ స్పెక్టరు ద్వారా శాసనరీత్యా బద్దుడై ఉండునట్లుగా కోరవచ్చును. + +162.(1)సముచిత ప్రభుత్వము, అధి సూచన ద్వారా తగిన అర్హతలుగల వ్యక్తులను ప్రధాన విద్యుచ్ఛక్తి ఇన్-స్పెక్టరు లేదా విద్యుచ్ఛక్తి ఇన్ స్పెక్టర్లుగా నియమించవచ్చును మరియు అట్లు నియమింపబడినట్టి ప్రతి ఇన్ స్పెక్టరు, ఈ చట్టము క్రింద ప్రధాన విద్యుచ్ఛక్తి ఇన్ స్పెక్టరు లేదా విద్యుచ్ఛక్తి ఇన్ స్పెక్టరు యొక్క అధికారములను వినియోగించవలెను. మరియు కృత్యములను నిర్వర్తించవలెను. మరియు అట్టి ప్రాంతములలో లేదా పనుల తరగతి మరియు విద్యుచ్ఛక్తి అమరింపులకు సంబంధించి మరియు సముచిత ప్రభుత్వము ఆదేశించునట్టి ఆంక్షలకు లోబడి విహితపరచబడినట్టి ఇతర అధికారములను వినియోగించవలెను. మరియు అట్టి ఇతర కృత్యములను నిర్వర్తించవలెను. + +(2) ఈ చట్టములో లేదా దానిక్రింద చేసిన ఏదేని నియమములో విరుద్ధముగా అభివ్యక్తమైన నిబంధన లేనందున, ప్రధాన విద్యుచ్ఛక్తి ఇన్ స్పెక్టరు లేదా విద్యుచ్ఛక్తి ఇన్ స్పెక్టరు నిర్ణయము పై సముచిత ప్రభుత్వమునకు గాని లేదా సముచిత ప్రభుత్వము సాధారణ లేదా ప్రత్యేక ఉత్తర్వు ద్వారా ఆదేశించిన సముచిత కమీషనుకుగాని అప్పీలు చేయవచ్చును. + +163.(1) లైసెన్సుదారు లేదా లైసెన్సు ద్వారా ప్రాధికార మీయబడిన ఎవరేని వ్యక్తి, ఏ ఆక్రమణదారుడి ఏవేని ఆవరణలు లేక భూమి క్రిందగాని, పైనగాని, ప్రక్కనగాని, అడ్డముగా గాని, లోగాని, లేదా మీదగాని అతడిచే విద్యుత్ సరఫరా లైన్లు లేక ఇతర పనులు శాసనబద్ధంగా +ఉంచబడినాయో ఆ ఆక్రమణదారుడికి తమ ఉద్దేశమును తెలియజేయుట ద్వారా అతడిచే విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేసిన లేక విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేయబడిన ఏవేని ఆవరణలలో,- \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0118.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0118.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6204dfda9fbb86c2ddff32aaa7e18525613463de --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0118.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +________________ + +1161 G116 +(ఎ) లైసెన్సుదారుకు చెందిన విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా కొరకైన విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా లైన్ల, మీటర్ల, ఫిట్టింగుల, పనులు మరియు ఉపకరణాల తనిఖీ, పరీక్ష మరమ్మతు లేదా మార్పు చేయుటకు; లేదా + +(బి) సరఫరా చేయబడిన విద్యుచ్ఛక్తి పరిమాణ మొత్తమును లేదా సరఫరాలోని విద్యుచ్ఛక్తి పరిమాణమును కనుగొనుటకు; లేదా + +(సి) విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా అవసరం లేనియెడల లేదా అట్టి సరఫరాను తీసివేయుటకు మరియు తొలగించుటకు లైసెన్సుదారుకు ప్రాధికారమీయబడిన యెడల, లైసెన్సుదారుకు చెందిన ఏదేని విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా లైన్లు, మీటర్లు, ఫిట్టింగులు, పనులు లేదా ఉపకరణాలను తొలగించు నిమిత్తము ఏదేని యుక్తమైన సమయమున ప్రవేశించవచ్చును. + +(2) లైసెన్సుదారు లేదా పైన పేర్కొనిన విధంగా ప్రాధికార మీయబడిన ఎవరేని వ్యక్తి కూడా, ఇందునిమిత్తం కార్యపాలక మేజిస్ట్రేటు ద్వారా చేయబడిన ప్రత్యేక ఉత్తర్వును ను పురస్కరించుకొని మరియు ఆక్రమణదారుకు వ్రాతమూలకంగా ఇరవైనాలుగు గంటలకు తక్కువ కాని నోటీసును ఇచ్చిన తరువాత,- + +(ఎ) ఉప పరిచ్ఛేదము (1)లో నిర్దేశించిన ఏదేని ఆవరణ లేదా స్థలంలోనికి దానిలో పేర్కొనిన ఏదేని ప్రయోజనం నిమిత్తం ప్రవేశించవచ్చును. + +(బి) అతనిచే విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా చేయు విద్యుచ్ఛక్తి వైర్ల ఫిట్టింగులను, వినియోగదారుకు చెందిన విద్యుచ్ఛక్తి ఉపయోగము కొరకైన పనులు మరియు ఉపకరణాలను పరీక్షించు మరియు పరిశీలించు నిమిత్తం ఏదేని ఆవరణలో ప్రవేశించవచ్చును. + +(3) వినియోగదారుడు, ఉప-పరిచ్చేదము (1) లేదా ఉప పరిచ్ఛేదము (2) యొక్క నిబంధనలను పురస్కరించుకొని లైసెన్సుదారుని లేదా పైన పేర్కొనిన విధంగా ప్రాధికారమీయబడిన ఎవరేని వ్యక్తిని తన ఆవరణ లేదా స్థలములోనికి ప్రవేశించుట కొరకైన అనుమతిని నిరాకరించిన యెడల, సదరు లైసెన్సుదారు. లేదా వ్యక్తి అట్లు ప్రవేశించినపుడు, సదరు ఉప పరిచ్చేదముల ద్వారా నిర్వర్తించుటకుగాను అతనికి ప్రాధికారమీయబడిన ఏదేని చర్యను నిర్వర్తించుటకు అతనిని అనుమతించుటకు నిరాకరించిన లేదా అట్టి ప్రవేశము లేదా నిర్వర్తన కొరకుగాను సరియైన సదుపాయములు కలుగజేయుటలో వైఫల్యం చెందిన, లైసెన్సుదారు. వినియోగదారునిపై వ్రాతమూలకమైన నోటీసును తామీలు చేసిన ఇరవై నాలుగు గంటలు గడిచిన తరువాత, అట్టి నిరాకరణ లేదా వైఫల్యం కొనసాగునంత కాలం వినియోగదారునికి సరఫరాను నిలిపి వేయవచ్చును. అయితే అది ఎక్కువ కాలము అయి ఉండరాదు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0119.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0119.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1478b7aa904cb301920c2cae4827a48d3069318c --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0119.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ +________________ + +1171 G117 +164. సముచిత ప్రభుత్వము, వ్రాతమూలక ఉత్తర్వు ద్వారా, విద్యుచ్ఛక్తి ప్రసారము కొరకు విద్యుచ్ఛక్తి లైన్లు లేదా విద్యుచ్ఛక్తి ప్లాంటు ఏర్పాటు కొరకు, లేదా పనులను సముచిత రీతిలో సమన్వయపరచుట కొరకు అవసరమైన టెలిఫోనిక్ లేదా టెలిగ్రాఫిక్ సందేశముల కొరకు, ఎవరేని పబ్లికు అధికారి, లైసెన్సుదారు లేదా ఈ చట్టము క్రింద విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా వ్యవహారంలో నిమగ్నమైయున్న ఎవరేని ఇతర వ్యక్తికి, సముచిత ప్రభుత్వము విధించుట అవసరమని భావించబడినట్టి ఏవేని షరతులు మరియు నిర్బంధనలు మరియు భారత టెలిగ్రాఫ్ చట్టం, 1885 యొక్క నిబంధనలకు లోబడి, టెలిగ్రాఫ్ లైన్లను ఏర్పాటు చేయుటకు మరియు ప్రభుత్వము చే స్థాపించిన లేదా నిర్వహించిన లేదా స్థాపించబడు లేదా నిర్వహించబడు టెలిగ్రాఫ్ ప్రయోజనముల నిమిత్తం పదవులకు సంబంధించి ఆ చట్టము క్రింద టెలిగ్రాఫ్ ప్రాధికారి కలిగియున్న ఏవేని అధికారములను ప్రదత్తము చేయవచ్చును. + +165.(1) భూసేకరణ చట్టం, 1894 యొక్క 40వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) యొక్క ఖండము (బి) మరియు 41వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (5)లో, "పని" అను పదము నిర్మితమగు పని ద్వారా విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా లేదా సరఫరా చేయబడుటలో చేరియున్నదని భావింపబడవలెను; + +(2) సముచిత ప్రభుత్వము, ఈ విషయమై సముచిత కమీషను సిఫారసు పై, ఈ ప్రయోజనముల కొరకు ఏదేని స్థలమును పొందు వాంఛగల కంపెనీ కానట్టి ఎవరేని వ్యక్తి ఆ ఆ దరఖాస్తుమీద, తాను సబబని భావించినచో, సదరు వ్యక్తి కం పెనీ వలె దానిని అదే రీతిలో మరియు ఆవేషరతులలో అతడు భూసేకరణ చట్టం 1894 నిబంధనల క్రింద ఆర్జించవచ్చునని ఆదేశించవచ్చును. + +166.(1) కేంద్ర ప్రభుత్వము, దేశములోని విద్యుత్ విధానమును మృదువుగా, సమన్వయంతో అభివృద్ధి చేయుటకు గాను, కేంద్ర కమీషను చైర్ పర్సన్ మరియు దాని యొక్క సభ్యులు, ప్రాధికార సంస్థ యొక్క చైర్ పర్సను, ఉత్పాదక కంపెనీల ప్రతినిధులు మరియు అంతర్ రాజ్య విద్యుత్ ప్రసారములో నిమగ్న మైయున్న ప్రసార లైసెన్సుదారు లతో కూడియున్న సమన్వయ వేదిక నొకదానిని సంఘటితము చేయవలెను. + +(2) కేంద్ర ప్రభుత్వము, కేంద్ర కమీషను యొక్క చైర్ పర్సను మరియు రాజ్య కమీషనుల చైర్ పర్ససులతో కూడియున్న క్రమబద్ధీకరణదారుల వేదికనొక దానిని కూడా సంఘటితము చేయవలెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0120.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0120.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..373c794841bb430680fcce75a3e53e5ea7df01d5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0120.txt" @@ -0,0 +1,18 @@ +________________ + +- 118 G118 +(3) కేంద్ర కమీష ము యొక్క చైర్ పర్సన్ ఉప పరిచ్చేదము (2)లో నిర్దేశించిన క్రమబద్ధీకరణదారుల వేదిక చైర్-పర్సను అయి ఉండవలెను. + +(4) రాజ్య ప్రభుత్వము, రాజ్యములోని విద్యుత్ విధానమును మృదువుగా, సమన్వయంతో అభివృద్ధి చేయుటకు గాను, రాజ్య కమీషను చైర్-పర్సన్ మరియు దాని యొక్క సభ్యులు, ఉత్పాదకత, కంపెనీల ప్రతినిధులు, ఆ రాజ్యములో విద్యుచ్ఛక్తి ఉత్పాదన, ప్రసారము మరియు పంపిణీలో నిమగ్నమైయున్న ప్రసార లైసెన్సుదారులు మరియు పంపిణీ లైసెన్సుదారులతో కూడియున్న సమస్వయ వేదికనొకదానిని సంఘటితము చేయవలెను. + +(5)(ఎ) ప్రతి జిల్లాలో విద్యుదీకరణ విస్తరింపును సమన్వయించుటకు మరియు పునర్విలోకనము చేయుటకు; + +(బి) విద్యుత్ సరఫరా మరియు వినియోగదారుని సంతృప్తి యొక్క నాణ్యతను పునర్విలోకనము చేయుటకు; + +(సి) ఇంధన సామర్ధ్యాన్ని మరియు దాని యొక్క సంరక్షణను పెంపొందించుటకు + +ప్రతి జిల్లాలో సముచిత ప్రభుత్వముచే సంఘటితము చేయబడు ఒక కమిటీ ఉండవలెను. + +167. లైసెన్సుదారుకు చెందిన ఏవేని విద్యుచ్ఛక్తి లైన్లు లేదా విద్యుచ్ఛక్తి ప్లాంట్లను లైసెన్సుదారు యొక్క స్వాధీనములో లేని ఏదేని ఆవరణ లేదా స్థలములో గాని లేదా దానిపై గాని ఉంచిన యెడల, అట్టి విద్యుచ్ఛక్తి లైన్లు లేదా విద్యుచ్ఛక్తి ప్లాంటు, ఏ వ్యక్తి స్వాధీనములో ఉన్నవో ఆ వ్యక్తి పై ఏదేని సివిలు న్యాయస్థానపు ఏదేని ప్రక్రియ క్రింద లేదా ఏవేని దివాలా ప్రొసీడింగులలో అమలు చేయుటకు బాధ్యుడిగా తీసికొనబడరాదు. + +168. ఈ చట్టము లేదా దాని క్రింద చేసిన నియమములు లేదా వినియమములు క్రింద సద్భావముతో చేసిన లేదా చేయుటకు ఉద్దేశించిన దేనికైనను సముచిత ప్రభుత్వము లేదా అప్పీలు ట్రిబ్యునలు లేదా సముచిత కమీషను లేదా సముచిత ప్రభుత్వము యొక్క ఎవరేని అధికారి లేదా అపీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క ఎవరేని సభ్యుడు అధికారి లేదా ఇతర ఉద్యోగి లేదా సముచిత కమీషను యొక్క ఎవరేని సభ్యులు, అధికారి లేదా ఇతర ఉద్యోగులు లేదా మదింపు అధికారి లేదా ఎవరేని పబ్లికు సేవకుడు పై ఎట్టిదావా, అభియోగము లేదా ఇతర 'ప్రొసీడింగు వేయరాదు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0122.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0122.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cfba8e94235133653886a3923bed4234c512bde7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0122.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +________________ +120/G120 +(ఎ) రద్దు అయిన చట్టముల క్రింద సంఘటితము చేయబడిన రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి బోర్డు, ఈ చట్టపు నిబంధనల క్రింద నియత తేదీ లేదా రాజ్య ప్రభుత్వముచే అధిసూచించ బడినట్టి పూర్వపు తేదీ నుండి ఒక సంవత్సర కాలావధి కొరకు రాజ్య ప్రసార వినియోగము మరియు లైసెన్సుదారుగా" భావింపబడవలెను మరియు ఈ చట్టపు నిబంధనలు మరియు దానిక్రింద చేయబడిన నియమములు మరియు వినియమముల ప్రకారం రాజ్య ప్రసార వినియోగము మరియు లైసెన్సుదారు యొక్క కర్తవ్యములను మరియు కృత్యములను నిర్వర్తించవలెను: + +అయితే, రాజ్య ప్రభుత్వము, అధి సూచన ద్వారా, కేంద్ర ప్రభుత్వము మరియు రాజ్య ప్రభుత్వములచే పరస్పరం నిర్ణయించబడిన సదరు ఒక సంవత్సర కాలావధి దాటినట్టి తదుపరి కాలావధికి రాజ్య ప్రసార వినియోగము లేదా లైసెన్సుదారువలె వ్యవహరించు టకును కొనసాగించుటకు రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి బోర్డుకు ప్రాధికార మీయవచ్చును. + +(బి) రద్దయిన చట్టముల క్రింద మంజూరు చేయబడిన లైసెన్సులు, ప్రాధీకృతులు, ఆమోదములు, క్లియరెన్సులు మరియు అనుమతులు అన్నియు, నియత తేదీ లేదా సముచిత ప్రభుత్వముచే అధి సూచింపబడినట్టి పూర్వపు తేదీ నుండి ఒక సంవత్సరమునకు మించనట్టి కాలావధి కొరకు, అట్టి లైసెన్సులు, ప్రాధీకృతులు, ఆమోదములు, క్లియరెన్సులు మరియు సందర్భానుసారముగా అనుమతులకు సంబంధించి రద్దు అయిన చట్టములు అమలునందున్న విధంగా అమలులో ఉండుట కొనసాగించవచ్చును మరియు అటు తరువాత అట్టి లైసెన్సులు, ప్రాథీకృతులు, ఆమోదములు, క్లియ రెన్సులు మరియు అనుమతులు, ఈ చట్టము క్రింది లైసెన్సులు, ప్రాధీకృతులు, ఆమోదములు క్లియరెన్సులు మరియు అనుమతులుగా భావించవలెను మరియు అట్టి లైసెన్సులకు, ప్రాధీకృతులు, ఆమోదములు, క్లియ రెన్సులు మరియు అనుమతులన్నింటికి తదనుసారంగా ఈ చట్టపు నిబంధలన్నియు వర్తించును. + +(సి) విద్యుచ్ఛక్తి (సరఫరా) చట్టం, 1948 యొక్క 5వ పరిచ్చేదము క్రింద స్థాపించబడిన రాజ్య విద్యుచ్ఛక్తి బోర్డుల యొక్క అధీనస్థ సంస్థ ఖండము (ఎ)లో నిర్దిష్టపరిచిన కాలావధి ముగిసిన పిమ్మట ఈ చట్టపు భాగము 13 యొక్క నిబంధనలు ప్రకారం అంతరణ చేయవచ్చును + +(డి) రాజ్య ప్రభుత్వము, అధిసూచన ద్వారా ఈ చట్టములో ఉన్న ఏవేని లేదా అన్ని నిబంధనలు, ఆధిసూచనలో పొందుపరచబడిన నియత తేదీ నుండి ఆరు నెలలు మించనట్టి కాలావధి పాటు ఆ రాజ్యములో వర్తించకుండా ప్రఖ్యానించవచ్చును. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0123.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0123.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d9aa467b954736db7c1807d5544786b08a73202f --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0123.txt" @@ -0,0 +1,21 @@ +________________ +1211 G121 +173. ఈ చట్టము లేదా దానిక్రింద చేయబడిన ఏదేని నియమము లేదా వినియమములో సున్నదేదియు లేదా ఈ చట్టము, నియమము లేదా వినియమము మూలముగా ప్రభావము కలిగియున్న ఏదేని పత్రము, వినియోగదారుని సంరక్షణ చట్టం, 1986 లేదా ఇంధన శక్తి చట్టం, 1962 లేదా రైల్వేల చట్టం, 1989 యొక్క ఏవేని ఇతర నిబంధనలతో అసంగతము అయినంత మేరకు ప్రభావం కలిగియుండదు. + +174. 173వ పరిచ్చేదములో ఇతర విధముగా నిబంధించబడిననే తప్ప, ఈ చట్టపు నిబంధనలు, తత్సమయమున అమలునందున్న ఏదేని ఇతర శాసనము లేక ఈ చట్టము కాని ఇతర శాసనము మూలముగా ప్రభావము కలిగినట్టి ఏదేని పత్రములో ఇందుకు అసంగతముగా ఏ మున్నప్పటికిని అమలు కలిగియుండదు. + +175. ఈ చట్టపు నిబంధనలు తత్సమయమున అమలునందున్న ఏదేని ఇతర శాసనములకు అదనంగాను మరియు న్యూనత పరచనవిగాను ఉండును. + +176.(1) కేంద్ర ప్రభుత్వము, అధిసూచన ద్వారా ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనల అమలు కొరకై నియమములు చేయవచ్చును. + +(2) ప్రత్యేకించి మరియు పైన పేర్కొనిన అధికారము యొక్క వ్యాపకతకు భంగము కలుగకుండా, అట్టి నియమములు అన్నీ లేక ఈ క్రింది ఏవేని విషయములకు నిబంధనలు చేయవచ్చును. అవేవనగా:- + +(ఎ) 3వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప-పరిచ్ఛేదము (4) కు గల వినాయింపు క్రింద ప్రాధికార సంస్థ చే జాతీయ విద్యుచ్ఛక్తి విధాన ముసాయిదా పై ఆక్షేపణలు మరియు సలహాలను ఆహ్వానించవలసిన సమయము; + +(బి) 14వ పరిచ్ఛేదమునకు గల ఆరవ వినాయింపు క్రింద అదనపు ఆవశ్యకతలు (తగినంత మూలధనము, పరపతి యోగ్యత లేక ప్రవర్తన నియమావళితోకూడిన); + +(సి) 15వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద లైసెన్సు మంజూరు కై దరఖాస్తు కొరకు చెల్లించు ఫీజు: + +(డి) 26వ పరిచ్చేదవు. ఉప-పరిచ్చేదము (2) క్రింద జాతీయ లోడ్ డిస్పాచ్ కేంద్రము యొక్క సంఘటన మరియు కృత్యములు; + +(ఇ) 67వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద యజమాని లేదా ఆక్రమణదారు యొక్క అస్తి పై ప్రభావం చూపు లైసెన్సుదారుల చర్యలు: \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0124.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0124.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b46831561267875a49e0c7aeaf7219c9cfd6dcf2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0124.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +_______________ +-122/61220 +(ఎఫ్) 68వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (2) యొక్క ఖండము (సి) క్రింద విహితపరచబడినట్టి ఇతర విషయములు: + +(జి) 70వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (14) క్రింద ప్రాధికార సంస్థ యొక్క సమావేశములు హాజరు కొరకుగాను ఇతర సభ్యులకు చెల్లించవలసిన భత్యములు మరియు ఫీజు: + +(హెచ్) 70వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (15) క్రింద ప్రాధికార సంస్థ యొక్క ఛైర్-పర్సన్ మరియు సభ్యుల సర్వీసు, ఇతర సేవా నిబంధనలు మరియు షరతులు: + +(ఐ) 73వ పరిచ్చేదము క్రింద కేంద్ర విద్యుత్ ప్రాధికార సంస్థ యొక్క కృత్యములు మరియు విధులు; + +(జె) 89వ పరిచ్ఛేదవు. ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద చైర్ పర్సన్ మరియు కేంద్ర కమీషను సభ్యుని జీతభత్యములు మరియు ఇతర సేవా షరతులు; + +(కె) 89వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (3) క్రింద ఏ ప్రాధికారి సమక్షమున పదవీ మరియు రహస్య గోపనీయ ప్రమాణములను చేవ్రాలు చేయబడవలెనో ఆ ప్రాధికారి మరియు దాని యొక్క ప్రరూపము మరియు రీతి; + +(ఎల్) 90వ పరిచ్చేదము యొక్క ఉప-పరిచ్ఛేదము (2)కు గల వినాయింపు క్రింద కేంద్ర ప్రభుత్వముచే విహితపరచబడునట్టి ప్రక్రియ: + +(ఎమ్) 94వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) యొక్క ఖండము (జి) క్రింద విహిత పరచబడుటకు అవసరమైనట్టి ఏదేని ఇతర విషయము: + +(ఎన్) కేంద్ర కమీషను 100వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద తయారు చేయవలసిన తన వార్షిక లేక్కల వివరణ ప్రరూపము; + +(ఒ) కేంద్ర కమీషను, 101వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద తన వార్షిక నివేదికను తయారు చేయవలసిన ప్రరూపము మరియు సమయము; + +(పి) కేంద్ర కమీషను, 106వ పరిచ్ఛేదము క్రింద తన బడ్జెటును తయారు చేయవలసిన ప్రరూపము మరియు సమయము; + +(క్యూ) అట్టి ప్రరూపమును సత్యాపనచేయు ప్రరూపము మరియు రీతి మరియు 111వ +పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద అపీలు దాఖలుచేయుట కొరకైన ఫీజు: + +(ఆర్) 115వ పరిచ్ఛేదము క్రింద అప్పీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క చైర్ పర్సన్ మరియు అప్పీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క సభ్యులకు చెల్లించవలసిన జీత భత్యములు మరియు ఇతర సేవా నిబంధనలు మరియు షరతులు: \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0125.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0125.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6532c5d6dd0d7763e0c7d1814e75c3261c109857 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0125.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +________________ +...1231 G123 +(ఎస్) 119వ పరిచ్చేదపు ఉప సరిచ్ఛేదము (3) క్రింద అప్పీలు ట్రిబ్యునలు యొక్క అధికారుల మరియు ఉద్యోగుల జీతభత్యములు మరియు ఇతర సేవా షరతులు; + +(టి) 120వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్చేదము (2) యొక్క ఖండము. (ఐ), క్రింద అప్పిలేటు ట్రిబ్యునలు వినియోగించవలసియున్న 'సివిలు న్యాయస్థానపు అధికారములకు సంబంధించి అదనపు విషయములు: + +(యు) 127వ పరిచ్చేదపు, ఉప-పరిచ్చేదము (1) క్రింద అప్పీలు దాఖలు చేయవలసిన ప్రాధికారి: + +(వి) 143వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద న్యాయ నిర్ణయాధికారిచే విచారణ జరుగు రీతి: + +(డబ్ల్యూ) 161వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) నిమిత్తము ఎవరేని వ్యక్తికి లేక కేంద్ర +ప్రభుత్వమునకు నోటీసులు అందజేయ వలసిన ప్రరూపము మరియు సమయము; + +(ఎక్స్) 162వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద ఇన్ స్పెక్టర్లచే వినియోగించవలసిన అధికారములు మరియు నిర్వర్తించవలసిన కృత్యములు; + +(వై) 171వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద అందజేయవలసిన ప్రతి యొక్క నోటీసు, ఉత్తర్వు లేదా దస్తావేజు యొక్క బట్వాడా రీతి; + +(జెడ్) అవసరమైన లేదా విహితపరచబడునట్టి ఏదేని ఇతర విషయము. + +177. (1) ప్రాధికార సంస్థ అధిసూచన ద్వారా ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనలను సాధారణముగా అమలు చేయుటకై ఈ చట్టము మరియు నియమములకు సంగతమైన వినియమములను చేయవచ్చును. + +(2) ప్రత్యేకముగను మరియు ఉప-పరిచ్చేదము (1)లో ప్రదత్తము చేయబడిన సాధారణత అధికార వ్యాపకతకు భంగం లేకుండను ఈ క్రింది విషయములన్నింటి కొరకైనను లేదా వాటిలో వేటి కొరకైనను అట్టి వినియమములు చేయవచ్చును. అవేవనగా:- + +(ఎ) 34వ పరిచ్ఛేదము క్రింద గ్రిడ్ ప్రమాణాలు: + +(బి) 53వ పరిచ్చేదము క్రింద భద్రత మరియు విద్యుత్ సరఫరాకు సంబంధించి ఉపయుక్తమైన పరిమాణములు: + +(సి) 55వ పరిచ్ఛేదము క్రింద మీటర్ల ప్రతిష్ఠాపన మరియు నిర్వహణ: + +(డి) 70వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (9) క్రింద వ్యవహార లావాదేవీల కొరకైన నియమముల ప్రక్రియ; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0126.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0126.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f1cece9eff5b420e5690822806d2b31597c7e1d9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0126.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +________________ + +- 1241 G124 : +(ఇ) 73వ పరిచ్చేదపు ఖండము (బి) క్రింద విద్యుచ్ఛక్తి ప్లాంట్లు మరియు విద్యుచ్ఛక్తి లైన్ల నిర్మాణము మరియు గ్రిడ్ కు జోడించుట కొరకైవ సాంకేతిక ప్రమాణాలు: + +(ఎఫ్) 74వ పరిచ్ఛేదము క్రింద రాజ్య ప్రభుత్వము మరియు లైసెన్సుదారులు గణాంకముల, రిటర్నుల లేదా ఇతర సమాచారమును సమకూర్చవలసిన ప్రరూపము మరియు రీతి మరియు సమయము: + +(జి) నిర్దిష్టపరచు లేదా నిర్దిష్ట పరచవలసిన ఏదేని ఇతర విషయము; + +(3) ఈ చట్టము క్రింద ప్రాధికార సంస్థచే చేయబడిన వినియమములన్నియు పూర్వ ప్రచురణ షరతులకు లోబడి ఉండవలెను. + +178.(1) కేంద్రకమీషను, అధి సూచన ద్వారా ఈ చట్టము యొక్క నిబంధనలను సాధారణముగా అమలుకై ఈ చట్టము మరియు నియమములకు సంగతమైన వినియమము లను చేయవచ్చును. + +(2) ప్రత్యేకముగను మరియు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1)లో పేర్కొనిన సాధారణత: అధికార వ్యాపకతకు భంగం లేకుండగను ఈ క్రింది విషయాలన్నింటి కొరకైనను లేదా వాటిలో వేటి కొరకైనను అట్టి నినియమములు చేయవచ్చును. అవేవనగా:- + +(ఎ) 14వ పరిచ్ఛేదమునకు గల మొదటి వినాయింపు క్రింద నిర్దిష్ట పరచబడు కాలావధి; + +(బి) 15వ పరిచ్చేదపు ఉప పరిచ్చేదము (1) క్రింద దరఖాస్తు ప్రరూపము మరియు రీతి; + +(సి) 15వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద నోటీసు రీతి మరియు వివరములు: + +(డి) 16వ పరిచ్ఛేదము క్రింద లైసెన్సు షరతులు + +(ఇ) 18వ పరిచ్చేదవు ఉప-పరిచ్చేదము (2) యొక్క ఖండము (ఎ) క్రింద నోటీసు రీతి మరియు వివరములు: + +(ఎఫ్) 18వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్చేదము (2) యొక్క ఖండము. (సి) క్రింద లైసెన్సులో చేయవలసియున్న మార్పులు లేదా సవరణల ప్రచురణ: + +(జి) 28వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద గ్రిడ్ కోడు: + +(హెచ్) 28వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (4) క్రింద ఉత్పాదక కం పెనీలు లేదా ప్రసార వినియోగములు లేదా లైసెన్సుదారుల నుండి ఫీజు మరియు ఛార్జీల విధింపు మరియు వసూలు; \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0127.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0127.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..66d6babf247cc1aad8be7ab544a9492f2144c8f0 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0127.txt" @@ -0,0 +1,31 @@ +________________ +... 125 G 125 +(ఐ) 36వ పరిచ్ఛేదమునకు గల వినాయింపు క్రింద అంతరాగతమై ఉన్న ప్రసార సౌకర్యములకు సంబంధించిన రేట్లు, ఛార్జీలు మరియు నిబంధనలు మరియు షరతులు; + +(జె) 38వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) యొక్క ఖండము. (డి)లోని ఉప ఖండము (ii) క్రింద ప్రసార ఛార్జీలు మరియు సర్ ఛార్జీ చెల్లింపు: + +(కె) 38వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2)లోని ఖండము (డి) యొక్క ఉప ఖండము (ii)కు గల రెండవ వినాయింపు క్రింద సర్ ఛార్జీ మరియు ఎదురు సబ్సిడీల తగ్గింపు; + +(ఎల్) 40వ పరిచ్ఛేదపు ఖండము (సి) యొక్క ఉప ఖండము (ii) క్రింద ప్రసార ఛార్జీలు మరియు సర్ ఛార్జీల మరియు ఎదురు సబ్సిడీల తగ్గింపు; + +(ఎమ్) 40వ పరిచ్చేదపు ఖండము (సి) యొక్క ఉప ఖండము. (ii)కు గల రెండవ వినాయింపు క్రింద సర్-ఛార్జీల మరియు ఎదురు సబ్సిడీల తగ్గింపు; + +(ఎన్) 41వ పరిచ్ఛేదమునకు గల వినాయింపు క్రింద ప్రసార మరియు వీలింగు ఛార్జీల తగ్గింపు కోరకుగాను ఉపయోగింపబడు ఇతర వ్యాపారము నుండి వచ్చిన రెవిన్యూ యొక్క అనుపాతము; + +(ఓ) 52వ పరిచ్చేదము యొక్క ఉప పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద విద్యుచ్ఛక్తి వర్తకుని కర్తవ్యములు; + +(పి) 57వ - పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద లైసెన్సుదారు లేదా లైసెన్సుదారుల వర్గము యొక్క నిర్వర్తనా ప్రమాణాలు: + +(క్యు) 59వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద లైసెన్సుదారుచే ఏ కాలావధి లోపుగా సమాచారమును సమకూర్చవలసియున్నదో ఆ కాలావధి: + +(ఆర్) 61వ సరిచ్చేదములోని ఖండము (జి) క్రింద ఎదురు సబ్సిడీల తగ్గింపు కోరకైన రీతి: + +(ఎస్) 61వ పరిచ్ఛేదము క్రింద టారిఫ్ నిర్ధారణ కొరకు నిబంధనలు మరియు షరతులు: + +(టి) 62వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక కంపెనీ చే సమకూర్చవలసియున్న వివరములు; + +(యు) 62వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (5) క్రింద టారిఫ్ మరియు ఛార్జీల నుండి ఆశించిన రెవిన్యూ లెక్కింపు ప్రక్రియలు; + +(వి) 64వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్చేదము (1) క్రింద కేంద్ర కమీషనుకు దరఖాస్తు చేసుకొను రీతి మరియు దాని కొరకు చెల్లించవలసిన ఫీజు: + +(డబ్ల్యు) 64వ పరిచ్చేదము యొక్క ఉప పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద దరఖాస్తు యొక్క ప్రచురణ రీతి: \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0128.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0128.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6e18e7a8f7bcb543b4dfb97cd2b95a8b610e8090 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0128.txt" @@ -0,0 +1,22 @@ +________________ +- 1261 G126 +(ఎక్స్) 64వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప పరిచ్ఛేదము (3) క్రింద మార్పులు లేదా షరతులతో టారిఫ్ ఉత్తర్వు జారీ: + +(వై) 66వ పరిచ్ఛేదము క్రింద నిర్దిష్ట పరచబడిన వర్తకముతో కలుపుకొని విద్యుచ్ఛక్తిలో మార్కెటు అభివృద్ధి చేయు రీతి; + +(జెడ్) 91వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద కేంద్ర కమీషను యొక్క కార్యదర్శి అధికారములు మరియు కర్తవ్యములు; + +(జెడ్-ఎ) 91వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్చేదము (3) క్రింద కేంద్ర కమీషను యొక్క కార్యదర్శి, అధికారులు మరియు ఇతర ఉద్యోగుల సేవా నిబంధనలు ఆమె మరియు షరతులు: + +(జెడ్-బి) 92వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్చేదము (1) క్రింద వ్యాపార వ్యవహారము కొరకు +ప్రక్రియా నియమావళి: + +(జెడ్-సి) 128వ పరిచ్ఛేదము యొక్క ఉప పరిచ్ఛేదము (8) క్రింద లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక కంపెనీచే నిర్వహించవలసియున్న కనీస సమాచారము మరియు అట్టి సమాచారమును నిర్వహించవలసియున్న రీతి: + +(జెడ్-డి) 130వ పరిచ్చేదము క్రింద నోటీసు తామీలు మరియు ప్రచురణ చేయు రీతి: + +(జెడ్-ఇ) వినియమములచే నిర్దిష్ట పరచబడు లేదా నిర్దిష్ట పరచవలసిన ఏదేని ఇతర విషయము. + +(3) ఈ చట్టము క్రింద కేంద్ర కమీషను ద్వారా చేయబడిన వినియమములన్నియు పూర్వ ప్రచురణ షరతులకు లోబడి ఉండవలెను. + +179. కేంద్రప్రభుత్వముచే చేయబడిన ప్రతినియమము, ప్రాధికార సంస్థ చే చేయబడిన ప్రతి వినియమము మరియు కేంద్ర కమీషనుచే చేయబడిన ప్రతి వినియమము, దానిని చేసిన పిమ్మట వీలైనంత త్వరగా పార్లమెంటు అధివేశములోనున్న సమయమున మొత్తం ముప్పది దినముల కాలావధి పాటు దాని ప్రతియొక సదనము సమక్షమునను ఉంచవలెను. అట్టి కాలావధి ఒకే అధివేశనంలో గాని వరుసగా వచ్చు రెండు లేక అంత కెక్కువ అధివేశనములలోగాని చేరి యుండవచ్చును. మరియు పైన చెప్పిన ఆధివేశనమునకు లేక వరుసగా వచ్చు అధివేశనములకు వెనువెంటనే వచ్చు అధివేశనం ముగియుటకు పూర్వమే ఆ నియమములో లేదా వినియమములో ఏదేని మార్పు చేయుటకు ఉభయ సదనములు అంగీకరించినచో లేక నియమమును లేక వినియమమును చేయరాదని ఉభయసదనములు అంగీకరించినచో, అటు పిమ్మట ఆ నియమము లేక వినియమము అట్లు మార్పు చేసిన రూపంలో మాత్రమే ప్రభావం కలిగియుండును. లేక సందర్భానుసారముగా ప్రభావరహితమై యుండును. అయినప్పటికినీ ఏదేని అట్టి మార్పుగాని, రద్దుగాని అంతకు పూర్వం ఆ నియమము లేక వినియమము క్రింద చేసిన దేని శాసన మాన్యతకైనను భంగం కలిగించదు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0129.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0129.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..18510dea5b2a8beff4eae97f8bbbf428b3304803 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0129.txt" @@ -0,0 +1,33 @@ +________________ + +1271 G127 ...... +180 (1) రాజ్య ప్రభుత్వము, అధిసూచన ద్వారా, ఈ చట్టపు నిబంధనల అమలు కొరకై నియమములు చేయవచ్చును. + +(2) ప్రత్యేకముగను మరియు పైన పేర్కొనిన సాధారణత అధికార వ్యాపకతకు భంగం లేకుండగను ఈ క్రింది విషయాలన్నింటి కొరకైనను లేదా వాటిలో వేటికొరకైనను అట్టి నియమములు చేయవచ్చును, అవేననగా: - + +(ఎ) 15వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద లైసెన్సు మంజూరు కొరకు దరఖాస్తు చేసుకొనుటకు చెల్లించవలసిన ఫీజు; + +(బి) 67వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద ఇతర వ్యక్తుల ఆస్తి పై ప్రభావితమగు లైసెన్సుదారుల పనులు; + +(సి) 68వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) యొక్క ఖండము. (సి) క్రింద +విహితపరచబడినట్టి ఇతర విషయములు: + +(డి) 89వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద చైర్ పర్సను మరియు రాజ్య కమీషను సభ్యుల జీతభత్యములు మరియు ఇతర సేవా నిబంధనలు మరియు షరతులు: + +(ఇ) 89వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (3) క్రింద ఏ ప్రాధికారి సమక్షమున పదవీ మరియు రహస్య గోపనీయ ప్రమాణములను చేవ్రాలు చేయబడవలెనో ఆ ప్రాధికారి మరియు దాని యొక్క ప్రరూపము మరియు రీతి: + +(ఎఫ్) 94వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) యొక్క ఖండము (జి) క్రింద రాజ్య కమీషనుచే విహితపరచబడుటకు అవసరమైన ఏదేని ఇతర విషయము; + +(జి) 103వ పరిచ్చేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (3) క్రింద నిధికి వర్తింపచేయు రీతి; + +(హెచ్) 104వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద రాజ్య కమీషను తన వార్షిక లెక్కలను తయారు చేయవలసిన ప్రరూపము మరియు సమయము; + +(ఐ) 105వ పరిచ్చేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద రాజ్య కమీషను తన వార్షిక ఆ నివేదికను తయారు చేయవలసిన ప్రరూపము మరియు సమయము: + +(జె) 106వ పరిచ్ఛేదము క్రింద రాజ్య కమీషను తన బడ్జెటును తయారు చేయవలసిన ప్రరూపము మరియు సమయము; + +(కె) 126వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము. (2) క్రింద తాత్కాలిక మదింపు ఉత్తర్వును తామీలు చేయు రీతి; + +(ఎల్) 143వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద న్యాయ నిర్ణయాధికారిచే విచారణ జరుపు రీతి: + +(ఎమ్) 161వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద విద్యుచ్ఛక్తి ఇన్ స్పెక్టరుకు అందజేయవలసిన నోటీసు ప్రరూపము మరియు సమయము: \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0130.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0130.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2777bf15643ccc671a395c5785c26b33dc534888 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0130.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +________________ +. 128/ G128 +(ఎన్) 171వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము. (1) క్రింద ప్రతి నోటీసు, ఉత్తర్వు లేదా దస్తావేజును అంద చేయవలసిన రీతి; + +(ఓ) విహితపరచుటకు అవసరమైన లేదా విహితపరచదగు ఏదేని ఇతర విషయం . + +181.(1) రాజ్య కమీషనులు, అధిసూచన ద్వారా ఈ చట్టపు నిబంధనలు సాధారణ ముగా అమలు కొరకై, ఈ చట్టము మరియు నియమములకు సంగతమైన వినియమములను చేయవచ్చును. + +(2) ప్రత్యేకముగను, మరియు ఉప-పరిచ్చేదము (1)లో పేర్కొనిన అధికార వ్యాపకతకు భంగం లేకుండగను ఈ క్రింది విషయాలన్నింటి కొరకైనను లేదా వాటిలో వేటి కొరకైనను అట్టి వినియమములు చేయవచ్చును, అవేవనగా:- + +(ఎ) 14వ పరిచ్చేదమునకు గల మొదటి వినాయింపు క్రింద నిర్దిష్ట పరచబడు కాలావధి; + +(బి) 15వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద దరఖాస్తు ప్రరూపము మరియు రీతి: + +(సి) 15వ పరిచ్చేదపు ఉప పరిచ్చేదము (2) క్రింద ప్రచురించబడు. లైసెన్సు కొరకైన దరఖాస్తు రీతి మరియు వివరములు: + +(డి) 16న పరిచ్ఛేదము క్రింద లైసెన్సు షరతులు; + +(ఇ) 18వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (2) యొక్క ఖండము (ఎ) క్రింద నోటీసు ప్రరూపము మరియు వివరములు; + +(ఎఫ్) 18వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్చేదము (2) యొక్క ఖండము (సి) క్రింద లైసెన్సు చేయవలసిన మార్పులు లేదా సవరణల ప్రచురణ; + +(జి) 32వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (3) క్రింద ఉత్పాదక కం పెనీలు లేదా లైసెన్సుదారుల నుండి ఫీజు మరియు ఛార్జీల విధింపు మరియు వసూలు: + +(హెచ్) 36వ పరిచ్ఛేదమునకు గల వినాయింపు క్రింద అంతరాగతమైయున్న ప్రసార సౌకర్యములకు సంబంధించిన రేట్లు, ఛార్జీలు మరియు నిబంధనలు మరియు షరతులు; + +(ఐ) 39వ పరిచ్చేదపు ఉప పరిచ్చేదము (2) యొక్క (డి) యొక్క ఉప ఖండము (ii) క్రింద ప్రసార ఛార్జీలు మరియు సర్-ఛార్జీ, చెల్లింపు; + +(జె) 39వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్చేదము (2) యొక్క ఖండము (డి)లోని ఉప ఖండము(ii)కు రెండవ వినాయింపు క్రింద సర్-ఛార్జీ మరియు ఎదురు సబ్సిడీల తగ్గింపు: \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0131.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0131.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..342036e01fb55968ec880004c5ff0f24627a068c --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0131.txt" @@ -0,0 +1,36 @@ +________________ + +129/G129. +(కె) 39వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) యొక్క ఖండము (డి)లోని ఉప ఖండము (ii)కు గల నాల్గవ వినాయింపు క్రింద సర్-ఛార్జీ చెల్లింపు రీతి మరియు వినియోగము; + +(ఎల్) 40వ పరిచ్చేదపు ఖండము (సి) యొక్క ఉప-ఖండము (ii) క్రింద, ప్రసార ఛార్టీల మరియు సర్-ఛార్జీల చెల్లింపు; + +(ఎమ్) 40వ పరిచ్ఛేదపు ఖండము (సి) యొక్క ఉప ఖండము (ii)కు గల రెండవ వినాయింపు క్రింద సర్-ఛార్జీ మరియు ఎదురు సబ్సిడీల తగ్గింపు; + +(ఎన్) 40వ పరిచ్ఛేదపు ఖండము (సి) యొక్క ఉప ఖండము (ii)కు గల నాల్గవ వినాయింపు క్రింద సర్-ఛార్జీ చెల్లింపు రీతి; + +(ఓ) 41వ పరిచ్చేదమునకు గల వినాయింపు క్రింద ప్రసార మరియు వీలింగు ఛార్జీల తగ్గింపు కొరకు వినియోగించబడు ఇతర వ్యాపారము నుండి రెవిన్యూల యొక్క అనుపాతం; + +(పి) 42వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2)కు గల మూడవ వినాయింపు క్రింద సర్-ఛార్జీల మరియు ఎదురు సబ్సిడీల తగ్గింపు: + +(క్యూ) 42వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (4) యొక్క వీలింగు ఛార్జీల పై అదనపు ఛార్జీల చెల్లింపు; + +(ఆర్) 42వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (5) క్రింద మార్గదర్శకములు: + +(ఎస్) 42వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (7) క్రింద వ్యధల పరిష్కారమున కైన సమయము మరియు అట్టి రీతి: + +(టి) 43వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింది నిర్దిష్ట పరచబడిన ప్రయోజనముల నిమిత్తం రాజ్య కమీషనుచే నిర్దిష్ట పరచబడు కాలావధి; + +(యు) 45వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద విద్యుచ్ఛక్తి ఛార్జీలను నిర్ణయించవలసిన పద్దతులు మరియు సూత్రములు; + +(వి) 47వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద పంపిణీ లైసెన్సుదారుకు ఇవ్వవలసిన యుక్తమైన సెక్యూరిటీ; + +(డబ్ల్యు) 47వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (4) క్రింద సెక్యూరిటీ పై చెల్లించు వడ్డీ; + +(ఎక్స్) 50వ పరిచ్ఛేదము క్రింద విద్యుచ్ఛక్తి సరఫరా కోడ్: + +(వై) 51వ పరిచ్ఛేదమునకు వినాయింపు క్రింద వీలింగు ఛార్జీల తగ్గింపు కొరకు వినియోగించబడు ఇతర వ్యాపారము నుండి రెవిన్యూల యొక్క అనుపాతం; + +(జెడ్) 52వ పరిచ్చేదపు , ఉప పరిచ్చేదము (2) క్రింద విద్యుచ్ఛక్తి వర్తకుని మన కర్తవ్యములు: + +(జెడ్-ఎ) 57వ పరిచ్ఛేదపు , ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద లైసెన్సుదారు లేదా లైసెన్సుదారుల వర్గము యొక్క నిర్వర్తనా ప్రమాణాలు: \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0132.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0132.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f9c7f7a25f8a58ccca90a9ba0f1127af89ee96f3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0132.txt" @@ -0,0 +1,34 @@ +________________ +(జెడ్-బి) 59వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద లైసెన్సుదారుచే ఏ కాలావధి లోపల సమాచారము సమర్పించబడునో ఆ కాలావధి: + +(జెడ్-సి) 61వ పరిచ్ఛేదములోని ఖండము (జి) క్రింద ఎదురు సబ్సిడీల తగ్గింపు కొరకైన రీతి; + +(జెడ్-డి) 61వ పరిచ్ఛేదము క్రింద టారిఫ్ నిర్ధారణ కొరకు నిబంధనలు మరియు షరతులు; + +(జెడ్-ఇ) 62వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక కంపెనీచే సమకూర్చబడు వివరములు; + +(జెడ్-ఎఫ్) 62వ పరిచ్చేదపు ఉప పరిచ్చేదము (5) క్రింద టారిఫ్ మరియు ఛార్జీల నుండి ఆశిస్తున్న రెవిన్యూ లెక్కింపునకుగాను విధానములు మరియు ప్రక్రియలు: + +(జెడ్-జి) 64వ పరిచ్ఛేదపు ఉప పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద రాజ్య కమీషను సమక్షమున +దరఖాస్తు చేయు రీతి మరియు దానికై చెల్లించవలసిన ఫీజు: + +(జెడ్-హెచ్) 64వ పరిచ్చేదపు, ఉప పరిచ్ఛేదము (3) క్రింద మార్పులు లేదా షరతులతో +టారిఫ్ ఉత్తర్వు జారీ; + +(జెడ్-ఐ) 66వ పరిచ్చేదము క్రింద నిర్దిష్ట పరచబడిన వర్తకమును కలుపుకొని విద్యుచ్ఛక్తిలో మార్కెటు అభివృద్ధి చేయు రీతి; + +(జెడ్-జె) 91వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (1) క్రింద రాజ్య కమీషను కార్యదర్శి యొక్క అధికారములు మరియు కర్తవ్యములు: + +(జెడ్-కె) 91వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (2) క్రింద రాజ్య కమీషను యొక్క కార్యదర్శి, అధికారులు మరియు ఇతర ఉద్యోగస్తుల సేవా నిబంధనలు మరియు షరతులు; + +(జెడ్-ఎల్) 92వ పరిచ్చేదపు ఉప-పరిచ్చేదము (1) క్రింద వ్యాపార లావాదేవీల ప్రక్రియా +నియమావళి, + +(జెడ్-ఎమ్) 128వ పరిచ్ఛేదపు ఉప-పరిచ్ఛేదము (8) క్రింద లైసెన్సుదారు లేదా ఉత్పాదక +కంపెనీ నిర్వహించబడు కనీస సమాచారము మరియు అట్టి సమాచారము నిర్వహించవలసిన రీతి; + +(జెడ్-ఎన్} 130వ పరిచ్ఛేదము క్రింద నోటీసు తామీలు మరియు ప్రచురణ చేయు రీతి; + +(జెడ్-ఒ) 127వ పరిచ్చేదపు ఉప పరిచ్చేదము (1) క్రింద అపీలు దాఖలు చేయు ప్రరూపము, అట్టి ప్రరూపమును. సత్యాపన చేయవలసిన రీతి మరియు అప్పీలు దాఖలు కొరకైన ఫీజు, + +(జెడ్-పి) నిర్దిష్ట పరచుటకు అవసరమైన లేదా నిర్దిష్ట పరదగు ఏదేని ఇతర విషయము \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0133.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0133.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..11b37049e4e27c8c54b266dbfce3ca4f8adc4095 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0133.txt" @@ -0,0 +1,20 @@ +________________ +- 131/ 6131 2 +(3) ఈ చట్టము క్రింద రాజ్య కమీషనుచే చేయబడిన వినియమములన్నియు పూర్వ ప్రచురణ షరతులకు లోబడి ఉండవలెను. + +182. రాజ్య ప్రభుత్వముచే చేయబడిన ప్రతి నియమము మరియు రాజ్య కమీషనుచే చేయబడిన ప్రతి వినియమము, దానిని చేసిన పిమ్మట, రాజ్య శాసన మండలి శాసనమండలి ఉభయ సదనములు కలిగియున్న యెడల దాని ప్రతి యొక సదనము సమక్షమున లేదా అట్టి శాసన మండలి ఒక సదనమును కలిగియున్నచో ఆ సదనము సమక్షమున ఉంచనలెను. + +183.(1) ఈ చట్టపు నిబంధనలను అమలు జరుపుట యందు ఏదైన చిక్కు ఏర్పడినచో, +కేంద్రప్రభుత్వము, ప్రచురించిన ఉత్తర్వు ద్వారా, ఈ చట్టపు నిబంధనలకు అసంగతము కాకుండ ఆ చిక్కును తొలగించుటకై ఆవశ్యకమని తమకు తోచునట్టి నిబంధనలను చేయవచ్చును: + +అయితే, ఈ చట్టము ప్రారంభపు తేదీ నుండి రెండు సంవత్సరములు ముగిసిన పిమ్మట ఈ పరిచ్ఛేదము క్రింద ఏ ఉత్తర్వును చేయరాదు. + +(2) ఈ పరిచ్చేదము క్రింద చేసిన ప్రతి ఉత్తర్వు దానిని చేసిన పిమ్మట వెంటనే పార్లమెంటు ప్రతి యొక్క సదనముల సమక్షమున ఉంచవలెను. + +184. రక్షణ, అణు ఇంధనముతో వ్యవహరించు మంత్రిత్వ శాఖ లేదా కేంద్ర ప్రభుత్వ విభాగము లేదా అదేవిధమైన అట్టి ఇతర పోలిన మంత్రిత్వ శాఖలు, లేదా విభాగములు లేదా కేంద్ర ప్రభుత్వముచే అధి సూచించబడునట్టి మంత్రిత్వ శాఖలు లేదా విభాగముల నియంత్రణ క్రింద అధీనస్థలు, బోర్డులు లేదా సంస్థలకు ఈ చట్టపు నిబంధనలు వర్తించవు. + +185.(1) ఈ చట్టములో ఇతర విధముగా నిబంధించబడిన నే తప్ప, భారత విద్యుచ్ఛక్తి చట్టము, 1910, విద్యుచ్ఛక్తి (సరఫరా) చట్టము, 1948 మరియు విద్యుచ్ఛక్తి రెగ్యులేటరీ కమీషనుల చట్టము, 1998 ఇందుమూలముగా రద్దు చేయడమైనది. + +(2) అట్టి రద్దు ఉన్నప్పటికినీ, + +(ఎ) ఈ చట్టపు నిబంధనలకు అసంగతముగాకుండునంత వరకు, రద్దు చేయబడిన శాసనముల క్రింద చేసిన లేదా జారీ చేయబడిన ఏదేని నియమము, అధి సూచన, తనిఖీ, ఉత్తర్వు లేదా నోటీసు లేదా చేసిన ఏదేని నియామకము, స్థిరీకరణ. లేదా ప్రఖ్యాపన లేదా మంజూరు చేసిన ఏదేని లైసెన్సు, అనుమతి, ప్రాధికృతము లేదా మినహాయింపు లేదా వ్రాసిన ఏదేని దస్తావేజు లేదా పత్రము లేదా ఇచ్చిన ఏదేని ఆదేశముతో సహా చేసిన ఏదేని పని లేదా తీసుకొన్న ఏదేని చర్య లేదా చేయుటకు లేదా తీసుకొనుటకు ఉద్దేశించిన ఏదేని ఈ చట్టమునకు తత్తుల్యమైన నిబంధనల క్రింద పనిని లేదా చర్యను చేసినట్లు లేక తీసుకొన్నట్లు భావించవలెను: \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0134.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0134.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4384eca1412ab061052ab50d3479d15aa3519971 --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0134.txt" @@ -0,0 +1,16 @@ +________________ + +. 132/6132. +(బి) భారత విద్యుచ్ఛక్తి చట్టము, 1910 యొక్క 12 నుండి 18 వరకు గల పరిచ్చేదములలో యున్నట్టి నిబంధనలు మరియు దాని క్రింద చేసిన నియమములు ఈ చట్టము యొక్క 67 నుండి 69 వరకు గల పరిచ్చేదముల క్రింద నియమములు, చేయునంత వరకు అమలు కలిగి వుండవలెను; + +(సి) భారత విద్యుచ్ఛక్తి చట్టం, 1910 యొక్క 37వ పరిచ్ఛేదము క్రింద చేయబడిన భారత విద్యుచ్ఛక్తి నియమములు, 1956, ఈ చట్టము యొక్క 53వ పరిచ్ఛేదము క్రింద వినియములు చేయునంత వరకు, అట్టి రద్దుకు ముందు ఉన్నట్లే అమలులో కొనసాగవలెను: + +(డి) విద్యుచ్ఛక్తి (సరఫరా) చట్టం, 1948 యొక్క 69వ పరిచ్చేదపు ఉప పరిచ్చేదము (1) క్రింద చేసిన నియమములన్నియు, అట్టి నియమములు రద్దు చేయునంత వరకు లేదా సందర్భానుసారంగా మార్పు చేయునంత వరకు అమలులో కొనసాగవలెను. + +(ఇ) ఈ చట్టము ప్రారంభమునకు ముందు, అనుసూచిలో నిర్దిష్ట పరచబడిన శాసనముల క్రింద రాజ్య ప్రభుత్వముచే జారీ చేయబడిన అన్ని ఆదేశములు రాజ్య ప్రభుత్వముచే అట్టి ఆదేశములు జారీ చేయబడునంత కాలావధితోపాటు వర్తించుట కొనసాగవలెను. + +(3) ఈ చట్టపు నిబంధనలకు అసంగతము కాకుండ, అనుసూచిలో నిర్దిష్ట పరచ బడిన శాసనముల నిబంధనలు అట్టి శాసనములు వర్తించు రాజ్యములకు వర్తింప చేయవలెను. + +(4) కేంద్ర ప్రభుత్వము, అవసమని భావించినపుడు, అధి సూచన ద్వారా అనుసూచిని సవరించవచ్చును. + +(5) . ఉప-పరిచ్చేదము (2)లో, ఇతర విధముగా నిబంధించబడిననే తప్ప ఆ పరిచ్చేదములో రద్దుల ప్రభావానికి సంబంధించిన ప్రత్యేకమైన విషయముల ప్రస్తావన, సాధారణ ఖండముల చట్టం, 1897 యొక్క 6వ పరిచ్చేదపు సాధారణ వర్తింపునకు భంగము కలిగించదు లేదా ప్రభావము చూపదు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0135.txt" "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0135.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..85547e4a2558136ba1abab95be42d9e0aeef639b --- /dev/null +++ "b/\340\260\265\340\260\277\340\260\246\340\261\215\340\260\257\340\261\201\340\260\232\340\261\215\340\260\233\340\260\225\340\261\215\340\260\244\340\260\277_\340\260\232\340\260\237\340\261\215\340\260\237\340\260\256\340\261\201,_2003/page_0135.txt" @@ -0,0 +1,24 @@ +________________ + +. 1336133 + + + +1. ఒరిస్సా విద్యుచ్ఛక్తి సంస్కరణ చట్టం, 1995 (1996లోని 2వ ఒరిస్సా చట్టం) + +2. హర్యానా విద్యుచ్ఛక్తి సంస్కరణ చట్టం, 1997 (1998లోని 10వ హర్యానా చట్టం) + +3. ఆంధ్రప్రదేశ్ విద్యుచ్ఛక్తి సంస్కరణ చట్టం, 1998 (1998లోని 30వ ఆంధ్రప్రదేశ్ చట్టం) + +4. ఉత్తరప్రదేశ్ విద్యుచ్ఛక్తి సంస్కరణ చట్టం, 1999 (1999లోని 24వ ఉత్తరప్రదేశ్ చట్టం) + +5. కర్ణాటక విద్యుచ్ఛక్తి సంస్కరణ చట్టం, 1999 (1999లోని 25వ కర్ణాటక చట్టం) + +6. రాజస్థాన్ విద్యుచ్ఛక్తి సంస్కరణ చట్టం, 1969 (1999లోని 23వ రాజస్థాన్ చట్టం) + +7. ఢిల్లీ విద్యుచ్ఛక్తి సంస్కరణ చట్టం, 2000 (2001లోని 2వ ఢిల్లీ చట్టం) + +8. మధ్యప్రదేశ్ విద్యుచ్ఛక్తి సధార్ ఆధినియమ్, 2000 (2001 లోని 4వ మధ్యప్రదేశ్ చట్టం) + +9. గుజరాత్ విద్యుచ్ఛక్తి పరిశ్రమ (పునర్వ్యవ స్థీకరణ మరియు క్రమబద్దీకరణ) చట్టము, 2003 + (2003లోని 24వ గుజరాత్ చట్టం) \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/meta.json" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/meta.json" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d9aa91c359701edba00e650641c3fe2e480956c9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/meta.json" @@ -0,0 +1,248 @@ +{ + "status": "done", + "saved": 80, + "total_pages": 111, + "filename": "సతీ తులసి (నాటకం).djvu", + "pages": { + "4": { + "quality": 1 + }, + "5": { + "quality": 1 + }, + "6": { + "quality": 1 + }, + "7": { + "quality": 1 + }, + "8": { + "quality": 1 + }, + "9": { + "quality": 1 + }, + "10": { + "quality": 1 + }, + "11": { + "quality": 1 + }, + "12": { + "quality": 1 + }, + "13": { + "quality": 1 + }, + "14": { + "quality": 1 + }, + "15": { + "quality": 1 + }, + "16": { + "quality": 1 + }, + "17": { + "quality": 1 + }, + "18": { + "quality": 1 + }, + "19": { + "quality": 1 + }, + "22": { + "quality": 1 + }, + "23": { + "quality": 1 + }, + "24": { + "quality": 1 + }, + "26": { + "quality": 1 + }, + "27": { + "quality": 1 + }, + "28": { + "quality": 1 + }, + "29": { + "quality": 1 + }, + "31": { + "quality": 1 + }, + "32": { + "quality": 1 + }, + "34": { + "quality": 1 + }, + "35": { + "quality": 1 + }, + "37": { + "quality": 1 + }, + "39": { + "quality": 1 + }, + "40": { + "quality": 1 + }, + "41": { + "quality": 1 + }, + "42": { + "quality": 1 + }, + "44": { + "quality": 1 + }, + "45": { + "quality": 1 + }, + "47": { + "quality": 1 + }, + "48": { + "quality": 1 + }, + "50": { + "quality": 1 + }, + "52": { + "quality": 1 + }, + "53": { + "quality": 1 + }, + "55": { + "quality": 1 + }, + "56": { + "quality": 1 + }, + "57": { + "quality": 1 + }, + "58": { + "quality": 1 + }, + "60": { + "quality": 1 + }, + "62": { + "quality": 1 + }, + "63": { + "quality": 1 + }, + "67": { + "quality": 1 + }, + "68": { + "quality": 1 + }, + "69": { + "quality": 1 + }, + "70": { + "quality": 1 + }, + "71": { + "quality": 1 + }, + "72": { + "quality": 1 + }, + "74": { + "quality": 1 + }, + "76": { + "quality": 1 + }, + "77": { + "quality": 1 + }, + "78": { + "quality": 1 + }, + "79": { + "quality": 1 + }, + "80": { + "quality": 1 + }, + "81": { + "quality": 1 + }, + "82": { + "quality": 1 + }, + "84": { + "quality": 1 + }, + "86": { + "quality": 1 + }, + "88": { + "quality": 1 + }, + "90": { + "quality": 1 + }, + "91": { + "quality": 1 + }, + "93": { + "quality": 1 + }, + "94": { + "quality": 1 + }, + "95": { + "quality": 1 + }, + "96": { + "quality": 1 + }, + "99": { + "quality": 1 + }, + "101": { + "quality": 1 + }, + "102": { + "quality": 1 + }, + "103": { + "quality": 1 + }, + "104": { + "quality": 1 + }, + "105": { + "quality": 1 + }, + "106": { + "quality": 1 + }, + "107": { + "quality": 1 + }, + "108": { + "quality": 1 + }, + "109": { + "quality": 1 + }, + "110": { + "quality": 1 + } + } +} \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0004.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0004.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..da650d9fc1b075282abec00ebecdcf10bb2e7294 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0004.txt" @@ -0,0 +1,8 @@ +గురుశిష్య సంవాదము• +ఇది నాచే రచింపబడిన వేదాంతగ్రంధ రాజము . +ఇందనేక వేదాంతవిషయములు గలవు. +సుప్రసిద్ధ విద్వాంసులచే మన్ననలు దినది. +వలయు వారు: - +వె రు 1_1_0 +రంగా వెంకటరత్నం గ్రంధికర్ణ & బుక్కు సెల్లర్లు +REDE, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0005.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0005.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e6d59fc227da1836adb30626107f131a1f2b3050 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0005.txt" @@ -0,0 +1,12 @@ +కాశీ +సతీ తులసి, +తులసి మాధవము . +రామనారాయణకర్తలు, +ప్ర క ట న కర్త ర : +కంగా వెంకటరత్నం. +బుక్క సెల్లర్స్ జవాడ, +5వ కూర్పు 1000 పోతులు +శ్రీ పాండురంగ ముద్రాక్షరశాలయలకు, +ముద్రింపఁ బడి యె . +1930 +1-0-0- \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0006.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0006.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e36bb6884fb5811bd9f9b45c1eca9d7936666b02 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0006.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +ఈ నాట!మున వచ్చు పాత్రములు. +పురుషులు +బ్రహ్మ- +3. +సృష్టిక ర్త . +విష్ణుమూర్తి ---- +వైర నాధుడు. +పర మేశ్వరుడు.— +కై లాసపతి. +ఇంద్రుడు —— +అమ్మ నిభుడు. +జలంధరుడు-- +పరమేశ్వరుని కోపద్యాలనలన +జనించినవాడు, బృంద కు బతి. +బృంద తండ్రి. +మణికుండలుడు-- +నారదుడు -- +దేవమాని. +గాలవుడు — +ముని. +స్త్రీలు. +సతీ దేవి +పర మేశ్వరుని భార్య. +లక్ష్మి +విష్ణుమూర్తి భార్య· +జలంధరుని భార్య. +చారుమతి +గాలవుని భార్య. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0007.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0007.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..15a07ea70ad4b02fd16427e5464b666cf601032b --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0007.txt" @@ -0,0 +1,27 @@ +అ +సతీతు ల సి . +సి. +నాంది. +జ +శా॥ బృందఁగోరి విచారమందఁ దగునే శ్రీ విష్ణుండ వైయుండి; యీ +చందంబున్ వినిస౯ జనుల్ నగర్ చా +నందంబొప్పగఁ బల్కఁ గౌగిఁట రమా +విందుం డేలునుగాత సత్కృప మెయిల్ +(నాంద్యంతమున) +లింకయంచు మహా +నారిన్ గృపంజేర్చు, గో +వీక్షించుచున్ సభ్యుల · +సూత్రధారుఁడు __(ప్రవేశించి) పూజ్యలగునో సభస్తారులారా ! +శా, శ్రీకల్యాణ గుణాకరుండ మరసం సేవ్యుండు నిత్యుండు, గ్రీ +లాకారుం డఖిలాంతరంగు డమలుండాద్యుండనంతులకు, సు +శ్లోకుండా శ్రిత భక్తరక్షణుఁడు, (తైలోక్యప్రభుండైన, +క్ష్మీకాంతుండు నిరంతరంబుగు శుభ శ్రీలిచ్చి మిమ్మోముతన్ . +(సభ్యులపైఁ బుష్పములఁజల్లి తనలో) ఆహా ! సకలకలాపిశార +దులగు నీసభ్యులచే నేడొక నూతన నాటకము ప్రదర్శింపఁ జేయుట +కాజ్ఞాపింపఁబడితిని. ఇయ్యది నాకు సంతోషమేగాని యేనాటక ప్రద +ర్శనమున వీరిచి త్తము రంజిల్లఁ జేయుదునా యనిసంశయము గలుగు +చున్నది. కాలిమ్ము. (వక్కంజూచి) మారిషా ! +మారిషుఁడు—ప్రవేశించి) బావా! ఏమి సెలవు ? +సూత్ర—ఇంకను నేమి సెలవయనియడుగుచుంటివాళి కార్యభార మెంత +యోతల పైనుఁడ నీవిట్లు సోమరి వైయుండిన నేనేమందును +మారి__ బావా! నేను చేయవలసిన కార్యమేమి ? \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0008.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0008.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..75715b5f7a931b2542a56953e1ae9d91343450fc --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0008.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +ๆ +సతీ తులసీ. +సూత్ర_మారిషా! లతాంతనితాంత సౌరభాక్రాంత దిగంతమును, +నిరంతర దక్షిణవాత పూర్ణరోధోంతమును, కోకిల భృంగళుకారవ +చాలితదాంత సంతతిస్వాంతము నగువసంతము ప్రవేశించినది. +చూడుము. +చ. పరుషతమస్సమూహము ప్ర భాతపు వేళకు నొయ్యన జనం +గరహి సు రేడ్డిశాతటుల గాలుని నోదయ కాంతిపం క్తివై +ఖరిఁబరిశీర్ణ జీర్ణదళ . కాండము లైన మహీజశాఖిరో +ణ +త్కరములఁ బల్లవాంకురని కాయము రంజిలె మంజులాకృతిన్. +మారి..ఈవసంత కాలమెంతయు సౌఖ్యదాయకమైనది కదా ! +సూత్రఈవనంత రాత్రమున, నీసభ్యులకు నొక నూతని నాటక ప్రదర్శ +నమున సంతసము గూర్చదలఁచితిని. +బూరి—నాటక మేదో నిశ్చయించుకొంటివా ? +సూద్ర—అందుల కే నిన్ను ఁబిలిచితిని. +Q +మారి_బావా ! ఇంటబిడ సిడికొని యూరంతయు వెదకినట్లున్నది. +నీవు నాందియందు చక్కనికధనే సూచించితివి కదా ! +సూత్ర—మారిసా! ఇక్కధను జక్కగజ్ఞ ప్తికి దెచ్చితివి. అవి ధ ! “సతీ +తులసి" యను పేర నాటకముగ నిటీవలనే యొకకవి రచించినాడు. +అయ్యది యింతవఱకెవ్వరును బ్రదర్శించకపోవుటం జేసి, ప్రధము +ప్రదర్శనా గౌరవము) మనము దక్కించుకొందము. +మారి—ఆ క్యా! గ్రంథకర్త రచనా విశేషమునుబట్టి నాటక ప్రదర్శ +కులకును, ప్రదర్శకుల నైపుణిని బట్టి గ్రంథకర్తకును బేరువచ్చును. +అందుచే నీ నాటకము రచించిన వారెవరో తెలిసినగాని నేనేమియుఁ +జెప్పఁజాలను, +సూత్ర_సీవా విషయమున సందియమందఁ బనిలేదు. +చ|| తిరుపతివేంక టేశ్వర సుధీశులగొల్చి నివర్గళాద్భుతా +కరంసపుంజ మంజులవి కప్పుంచారు కథాసు వాధురం \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0009.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0009.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6908903cdbaacb2c857fb785833ecac4b65679e3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0009.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +ప్ర ధ న ము, +ధరబహుళప్రబంధకవి ! తారచనాచతురోకి సంపద +వరలు ప్రసిద్ధుఁడైన కవి! పర్యుడొకండు రచించె దీనిన్, +మారి—— పేరు రహస్యమైనదా యేమి ? +సూత్ర…అతడు మురుఁ "రపరిచితుండే +నీ, మొగమైనఁ జూపకే ! భూరి వెంకటగిరి, +1 +క్ష్మాపాలు సత్కృతిఁ గాంచినాడు +తిరువూరు నృపతికి శ్రీ దివ్యకవితీఁ జూపి, +బంగారు బిరుదంబు | బడసివాడు +అంకినీడ్భుపతి ! యాదరింపఁగ నెంత, +యైన విమల యశు | బందినాడు +సత్యవోల్వం శాబ్ధి ! చంద్రులు తగిన స, +త్కవివంచు మన్నింప దనరినాడు +తే.గీ. కోటగిరివంశ వా రాశి | కువలయాప +చేత బంగారు బిరుదంబు / జెందినాడు +మ రాజ | విమలవంశ +వినగ లేద ద్రోణను రాజ +వారి శశిని సీతారామ ! వరసుకవిని. +వార్ధి +2- +మారి——అవునవును జ్ఞ ప్తికి వచ్చినది. అనేక దృశ్యకావ్యముల కీతఁడు +క రయగుటయేగాక, ఈతని విరచితములగు కొన్ని వచన గ్రంధ +ములు పాఠ శాలలయం దుంచుటకుగూడ దొరతనము వారిచేనా మో +దింపఁబడినవి. +సూత్ర—నీకుఁ దెలియనిదేమున్నది సభికులంజూచి) పూజ్యులగు +నోసభాస్తారులారా ! గ్రంధకర్త తమతో నిట్లు విన్న వింపుమని +నా కాజ్ఞాపించినాడు. +సీ. సాంధ్ర భాషావిశే మరహస్య నిక్షేప, +కు యై యలరెడు కోమలాంగి +వేళ్ళజూపఁబడ తో । ప్పిన యకుంధతిరీతి +వర్తించు చుండిన వారిజాష్ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0010.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0010.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fabc987d963d5dd2f56e1020ddbd6b4fd83d8a9e --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0010.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +న లీతుల సి. +శ్రీ తినాధ చంద్రు” . స్తుతిఁగాంచి యశముతో, +వగ్గీల్లు చుఁడిన పద్మగంధి +Q3 +సర్వ మింతయు లేక కవుల కెల్ల విధేయ, +తనుజూపి చెలగెడి తలిపబోడి +శే గీ. మామక కవిత్వ కవ్యెక | మహినిమాకు +నూతనముగాదు; గావునఁ +భీతివిడచి +యీ "సతీతులసి'' ని మీకు నిడితి దీని +నాగరింపును వీతిమై నార్యులాగ. +(ఇచుక యూరకుండి) నావిన్నపముగూడ నొక్కింతవిషుఁడు. +సీ. సాధ్వియా బృంద పై సాహసఁ బున జలం, +ధరుడు జూపెడి నిరాదరణవిధము +గర్వించి యశడన్న • కాంతల బల్మిమై, +గూడగా వెంచిన కొంటెతనిము +ఎంతచేసినం గాని యింతి నానిని సత్తి, +. +శాంతితో ల్చెడి | సరళతయును +లోకరక్షకుడయ్యు లోలాక్షి బృందను, +విషుడు మోహించి నెలయునీతి +d +శ్రీ ఓ. పతి గతియింపఁగా నాబృంద, ప్రాణములను +బాసి, తులసియైన నిధంబు బరగ మీర +లిందు వీక్షించి యానంద +మందగలరు +ధన్య గుణులార యో సభా స్తారులార. + +( మారిషునిఁజూచి) మారిష! ఇంక మనమాలస్యము జేయక పాత్ర +లని సిద్ధము జేయుడము రమ్ము. +(నిష్క్రమింతురు.) +ఇది ప్రస్తావన- \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0011.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0011.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..fc87ea30c858026c592edc667481f98223e0548f --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0011.txt" @@ -0,0 +1,31 @@ +సతీ తులసి. +ప్ర ధ మాంకము . +ప్ర +గంగము:..(1,; [ఓర్వతగుహ క్వారమున ప్రవేశం: +r +పరమేశ్వరుఁడు ] +వర—(తనలో) మూడు మూర్తులకును మూల కారణమైన యీ యాది +శక్తి యెప్పటికి నపకువాలి చుకో! ఆమె తన తపమున కెవ్వరైన +భంగము గలిగి చెడ నేమోయని నన్ని య్యెడ నాతి జాగరూకతతో +నుండ మని చెప్పెను. ఇ. తవరకును నామెలేవలేదు. మింటఁ +మింటఁ బ్రభాక +రు-డు తనప్రచండకిరణములతో ప్రకాశించుచున్నాఁడు. అబ్బా! +వేడి యధికముగ న్నది. అటుపటుచూచి +చ|| మిహిరుని వేడికీస్ మిగుల +రుహములు పీచనోడి కాడు +మింటఁ జరింప నశక్యమై తనూ +రోజుచు బల్వడనొందుచుస్ ముహలు +ర్ముహ గుది తాస్థతో గ^ మున్ వెస నంటిన వానిఁ బిల్చుచుస్ +తాస్థణోగ^ • +విహగకులంబులెల్లఁ దగు వీధుల మీదికిఁజే కొయ్యనన్, +(ఇంద్రుడు ప్రవేశించును.) +- +శక్తిని +ఇందు)—(తనలో సృష్టిస్థితిలయంబులకు గారణంబైన యాదిశ +నొకసారి దర్శించి కృతార్థుఁడ నగుదుగాక - ఎదుటజూచి) కైలాస +పతి యగు పర మేశ్వరుఁడు గూడ నిచ్చటనే యున్నవాడు. ఈతని +దర్శనముగూడ నాకిచ్చిట లభించుట నా భాగ్యవిశేషమే. +పరమేశ్వరుని సమీపించి) +స్త్రీ, పరమపావనియంచు బిరుదంబు గాంచిన +గంగాఝరము మస్త కమున నమర +_D \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0012.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0012.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8a9fc54e741e432467f55fa35928698ffaa38483 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0012.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +న తీతు ల సి. +సళెఠభాగమునందు • సలఘు కుంకుమబొట్టు +గతిస్తున్న మూడవ కన్ను మెఱయ +వజ్రపంజరనిభ వక్ష స్థలంబున +రమణీయ సర్పహా | గంబు లలర +పగిడంపు కాంతికి వకఁబెట్టఁగజాలు +నరుణజటాసము . త్కరము దనర +తే.గీ. బాణిపోషిత హరిణ శా బకము జెలఁX +గన్నులకు బండువై యఖలమం • గళములకును +నాస్పదం బైన నీమూర్తి నా ర్తీ ధీరఁ +నార్తీ +గాంచినాడను ధన్యతఁ గాంచినాడు. +(పరమేశ్వరుని సమీపించి) రజతాద్రినిలయా ! శంకరా ! వంగ +నములు ) +పర__ఓహో! ఇంద్రుఁడా యేమి ! +తే.గీ. సుఖమె నీభార్యపౌలోమి • శుభమె మీ జ +యంతపుత్రుండు భద్రమే । చమరతకి +నీకు నిరతంబు మోదమే నాకలోక +సార్వభౌమ! వచింపుమా సంతసింతు. +ఇందు.—— దేవా! నీకరుణచే మేము సుఖముగనే యుంటిమి. +పర __మహేంద్రా ! +తే. గీ. అదె నభోమండలఁ బున నయ్యినుండు +చండకిరణుఁ డైయుండె, నీ • సమయమందు +నెడకుఁబోవుచు నియ్యెడ కేగుదెంచి +నావు, వినఁదలంతును గారణము బలారి +ఇంద్రు—మ హేశ్వరా ! నాకితర కార్య మేమియును లేదు. +నేనిక్క +డ కే యకు దెంచితిన. +పర_కారణము. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0013.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0013.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f61a6b8f623515bd927e07549a8632c6f8da3875 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0013.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +ప్రథమాంకము, +ఇంద్రు —ఆదిశ..ని దర్శించుటకు +పర అహహ (నవ్వుచున్నాఁడు) +ఇంద్రు_శంకరా! అట్లు నవ్వితి వేమి? +పర —మ జేమియును లేదు. ఆజగజ్జనని యోగసమాధియందున్న ది. +ఇంద్రు___తవమునుండి లేచిన పిదవనే దర్శించెదఁ గాక! +လ +వర____ఆమె తపమునుండి యెప్పటికి లేచునో తెలియదు అయినను +నామె యిప్పు డెవ్వరికిని దర్శనమీయదు కావున నీవాయాశ +యిప్పటికి విడిచి మఱియొక సమయమున రమ్ము. +ఇంద్రు_పర మేశ్వ రా!నీవట్లు జెప్పిన నేమందును. దయయుంచి నారా +నమ్మహా దేవి కెఱింగింపుము. +పర—ఆమె నీవిప్పుడెంత శ్రమపడినను దర్శన మొసంగిదు. +ఇంద్రు—ఏమిటి! ఆమెనాకు దర్శన మొసంగదా! +చ|| అమర విభుండనై విబుధు +కము రహీ నేలు నన్నిపు +లందఱు గొల్చుచునుండ వారిలో +గాంచకయుండునె యా విశక్తి కా +సమిత కృపారసంబున న యా రె యిటుల్ వచియింప నీకు న్యా +యమె కృప,దాల్చి చెప్పుము మ | దాగమనంబుకు నామెకీశ్వరా +పర—నీభాగ్యమునుబట్టి యామెనీకు దర్శన మొసఁగునని తలంచు +చుంటివా యేమి! గర్వాంధ కారమున మునిగియున్న నిన్ను +జూడనేమాడమ. +మ. అలఘు ప్రజ్ఞను యోగమార్గములసభ్యర్ధించు యోగీశ్వరా +వళి కై నిరతంబదృశ్యయగుచున్ భాసిల్లున దేవిఁ గ +న్నుల వీక్షింపఁగిఁజా వీపివుడు నిన్ను లక్ష్మీగ ర్వాబ్ధిలో +పలగ్రుంగం బొని ఓ యుండుటను +సంపదాంధుల కు నా యవీక్షించదు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0014.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0014.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9e2fb8c3c5dadcd5fd87dddf2c9b7a7994fb1a33 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0014.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +లో +స తీ తు ల సి. +లసి. +ఇంద్రు__ఉమాకళత్రా! నీవాక్యములు చిత్రముగనున్నవి. నీవు కేవల +మసూయాపరుఁడ వై యిట్లు వచించుచుంటివిగాని మఱియొండు +కాదు, సమస్త సౌఖ్యములకును మూలము సంపదయేగదా ! సంపద +లేనివాని బ్రదుకు నిర ర్దకము. +- +పర___ఆసంపదయే మానవుని గ్రుంగఁ జేయునది నీవరమర లో క విభుండ +వనుమాట యేగాని నీబ్రదుకునకుఁ బ్రతిదినమును గండమే. +తే.గీ. ఎప్పుడే కూరి దానవుం డెత్తి వచ్చి +రణముఖంబున గెల్చి సామ్రాజ్యలక్ష్మి +నపహరించునో యనుచు నీ • వాత్మయందు +జింతతోడటం దవు శచీకళత్ర +నాకట్టిచింత యేమియు లేదుక దా +ఇందు నిజమే. +సీ. వసియింప సౌధంబు • వర లకుండుట చేతి +వెలయు చుందువు నీవు వెడికొండ్ +కడుపు గూటికి లేని క్షణమునఁదిఁ దువా +హ్లాద మెసంగ హలాహలంబు +3 +ధరియింప్ హారము దొంకకుంట చేత +గళమునఁ దాల్తు పు . గ్రఫణీసుతి +దారిద్య్రబాధచే • ధసమున కాసించి +చేరినాడవల కు . బేగుమైతి +తే.గీ. యిట్టివాడవు నీవు నిన్నేల పరిహ +సింప వలదు నీస్థితినాకు ఇత్తమునకు +దుఃఖమైనను లేక సంతోష మైన +2 +ధనము లేనట్టి బదుకు వ్యర్ధముగా. +సీ. భిక్ష పాత్రయు . వెలయు కండటం చేత +బట్టినాడవుచేత । బ్రహ్మశింము, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0015.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0015.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4df65058c243def02b909585906ee958fa0fe9e4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0015.txt" @@ -0,0 +1,31 @@ +(2) +ప్ర్ర ధ మా ం శ ము. +గప్పుకొంటకు శాటి గానక దాల్చినా +వింపని భావించి, యేన్గుతోలు +విహరింప వని లేక విహరించుచుందువు +. +బహుభయంకర మైన వల్లకాట +వాహనంబులు లేక బహు మోదమని యెంచి +యెక్కుచుంటివిగా దె వృషభమూర్తి +తే. గీ, యిట్టి దేకద నీస్తితి యెవ్వరెర గ +రేల నాపయినసూ గువ • హించిపలి కె +దిట్లు పరశక్తి దర్శింప • నెంచునాకు +శొద్ది గొప్పలతో నేమి +కుధర వాస. +పర—ఓహో! మ హేంద్రా! నాస్థితిని నీవు వెక్కిరించు చుంటివిగా ! +నీ కెంత భాగ్యమున్నను నాకుఁదుల్యుడవు కావు. వెట్టివాడవై నీవు +నన్ను బరిహసించు చుంటివి. నీవాదిశక్తిని దర్శింపవచ్చితివి. ఇది +సమయముగాదని చెప్పితిని. దానికీ యనవసర వసంగ మేల +తొందరపడినచో గార్యమగునా ! +తే. గీ. ఎద్ది యెప్పుడుగాదగు . నద్దియప్పు +డగును నీ వెంత చేసిన నగునె చెపుమ +కొట్టిలేపిన యాకోడి ) కూసినంత +నర్ధనిశిఁ బ్రొద్దువోడుచునే । యమరనాధ, +ఇంకా శ్రమజెందక యిప్పటికి మరలిపోయి మఱియొక సమ +యమున రమ్ము. +ఇంద్రు—ఇట్లు జెప్పులకు నీచిత్తమెట్లు సమ్మతించినది. ఆ పరంజ్యోతి +నీయట్టి వారిని ద్విగరక్షణో ద్యోగమున +యిట్టిదిస భవించుచున్నది. +శే. గీ. అల్పుడవు నీకు నధికార మబ్బుకత్స +సిట్లు సాహసంబునఁ జేయ నెం చిన్నాపు +నియమించుటం జేసి \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0016.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0016.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1b5e4513240647e048f3815a798f66817ca6b348 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0016.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +న తీతు ల సి. +వేనునకంబెత్త నంబీయ • వెఱియగుచు +శిరమునంతయు గొరికిన కరణి సభవ +పర——మహేంద్ర! మితిమిరి మదీయ మహిమం బెరుంగక సంభా +పింపకుము. వినాశకాలమునకు విపరీతపు బుద్ధులు వుట్టు నన్నట్లు +నీకు బేటుకాల మానన్న మగుటచే నన్ను దూషించుచుంటివి +బ్రతుకదలంచిన వాడవేని వచ్చిన మార్గమునుబట్టి పొమ్ము. అది +శక్తి ఇదర్శించుటకిది సమయము కాదు, +ఇందుపోనిమ్ము. భగవతి సందర్శనము జేసికొనదలంచిన నాకు +నీ యజ్ఞతో నేమిపనియున్నది? నేనే లోని కేగి యద్దేవి తపమునుండి +లేచువరకును వేచియుండెద గాక (లోపలికి పోబోవును) +వర—(వారించి) ఔరా నీగర్వము +శా. ఏమేమీ కనుగాన కీకరణి, నీ వేయాదిశక్తిDXనం +గా మోదంబున బోవఁజూ చెపవె మమ్ము జూడ కొక్క.ంత, నా +సాకుర్ధ్యం బు +బు దలంప వేటికి, నినా శంబుక్ మదింగోరి యా +భీమోద్యత్ప్రళయాగ్ని మీద శలభం • బేదూక నుంకించు నే +ఇందులకుఁ దగిన ఫలమను భవించెదవుగాక! ఇదిగో! మదీయ +సిర్లిరోధ శోథారుణ వీక్ష ణంబులన క్ష్మీ ణ కూడారు శుక్షణిస్ఫులింగ +నికరంబుల గెఱిపి నిన్ను దగ్గము జేసెను గాక! కోపముతోఁ +జూచినంతనే యచ్చట యగ్ని జ్వాలలు వెడలును.) +ఇందు —(వడకుచు) హా ! పరిమేశ్వరా ! అపరాధిని రఖీంపుము +రక్షింపుము- ప్రర మేశ్వరుని పాదములపై బడి) +మ. సరసీజాతభవారి లేఖవరులు శ్రాంతంబు సేవింప బె +ల్లిరవైమించు మహానుభావుడవు నీ • విబ్బంగినాయందు, దు +గ్భరకోపంబునుబూని చూచిన నికక్ బ్రాణంబులు నిల్చునే +పరిరక్షింపవె నీకు మ్రొక్కెదను దేవి వా! శైలదానల్లభా! +బా \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0017.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0017.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cde74c4c931610b206df016d4ae1b1052d2588bc --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0017.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +ప్రథమాంకము. +శా. శ్రీవిష్ణుస్తుతపాక పద్ముడవునై చెలొందుచు భక్తు ల +గావం గంకణమున్ ధరించి, సతితోఁ ! గైలాసమందుండు, +దేవేశు నిను నే నెరింగియు మదాంధీభూతచిత్తుండ నే +యేవో మాటల నాడినాడ నిఁకఁ దండ్రీ! నన్ను రక్షింపవే +పర—(చేతులతో నింద్రుని లేవనెత్తుచు) మహేంద్రా! భయమువిడిచి +లెమ్ము. నీకభయమిచ్చితిని. +ఇందు — కరములు మోక్చి) +1 +మ. అపరాధంబని యైన యెంచక మదీ ! యంబైన దుర్బుద్ధిచే +విపరీతంబుగ నిన్ను బక్కతి భవ ! ద్విఖ్యాత కారుణ్యదృ +1 +ష్టిపథంబందున నన్ను నిల్పుచును రక్షింపందగు వేగ, నే +నపవిత్రుండః బవిత్రుజేయుము మహా ! త్మా! భ క్తరక్షామణీ. +దేవా! భవదీయ దివ్యమహిను నెఱింగియుండియు, మూఢుం +డనై యజ్ఞానంబునఁబడి నీయెడల సపరాధంబు గావించితిని, భవ +దీయ వీక్షణంబులనుండి వెలువడిన యగ్ని జ్వాల లింకను బ్రజ్వ +రిల్లుచునే యున్నవి. నాభయము బాపి రక్షింపుము. +వర — తే. గీ. చింత వడబోకు దీనికి స్వాంతమందు +- +జ్ఞానులకె యిట్టి దొక్కపు సంభవించు +నీవు ధన్యుడవైతివి . నేడు నాదు +కరుణఁగాంచి నాడవు గాన సురకులేంద్ర. +(అగ్ని జ్వాలల కై చూచి నా నేత్ర) మునుండి వెలువడిన యీ +యగ్నిజ్వాలలు నిరర్థకమై పోరాదు. కావున నేను వీనిని సముద్ర +మునఁ బడునట్లు వై చెద. ఈ జూ్వుల యొకని జన్మమునకుఁ గారణ +మగుఁ గాక, +(అగ్ని జ్వాలలను జేనతోఁబట్టి విసరి వేసి) +మహేంద్రా! ఇంక నీవరుగుము, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0018.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0018.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..972626d4ad28ef7e85ff84256982cadc90d622d5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0018.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +స తీతు ల సి. +ఇంద్రు___ (సమస్కరించి) దేవా! సెలవు గైకొనిద. (నిష్క్రమించును) +పర ఆదిశక్తి తపమున్నుఁడి లేచిన దేమో చూచెదఁ గాక . +(నిష్క్రమించుకు.) +రంగము: —2) [సముద్ర ముపై నొక శిశువు తేలి యాడుచుండును. +సాగరుఁడు - ప్రవేశించును.] +సాగ — శిశువుంజూచి) ఔరా! ఈబాలుఁ డెవ్వరోకదా! ఎవ్వడో +దేవాంశసంభూతుఁడై యుండును. కానిచో, జలంబున +డై +మూసుక +తేలుట యెట్లు సంభవించును. సాధారణముగ భూమిపై బ్రాహీన +విధముననే నీతఁడు జలము పై ఁ రుచున్నాఁడు. (ఇంచుక యూర +కుండి నేనీ శిశువు డీసెనగాక. శిశువును దీసి యెత్తుకొన్ని +మ॥ పరమాశ్చర్యము వీని నెమ్మొగ మహా +మహా శ్రీ పర్వేందు బింబంబునే +పరిహాసంబొన రించుఁ నేజముగనన్ బద్మాప్తుని మించు నె +వ్వనిసూనుండో గదా తలంపఁగను నీ భంగి౯ ననుంజేరె; స + +త్కగుణ వీనిని నెత్తి పెంచెదను వేడ్క దేవతల్ మెచ్చగఁస్. +ఈ బాలుఁ డొక యపూర్వ తేజశ్శాలి. భవదంశ సంభూతుఁడు +గాని సామాన్యుడు గాఁడు. +బ్రహ్మ, విష్ణు, పరమేశ్వరుడు, ఇంద్రుడు, ప్రవేశింతురు] +పర——(ఇందు నిజూచి) ఇంద్రా ! కంటివా ! ఆజ్వాల బాలుఁడుగా +బరిణమించి, సాగరుని హస్తమున నలంకరింపఁ బడినాడు. +బ్రహ్మ—అభవా! ఆబాలుని యపూర్వ తేజమిక్కడ ప్రకాశించు +చున్నది. +విష్ణు—మనమా సాగరుని సమీపించి బాలునిఁ జూతము. +అందుకు సాగరుని సమీపింతురు) \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0019.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0019.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0501b4d9e8845f17715327cee5876f203c3c4319 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0019.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +ప్ర ధ ర ంక ము. +సాగ —(తనలో)త్రిమూర్తులు నన్నుఁ గృతార్ధునిఁ జేయుటకుఁ గాలో +లిట్లు వచ్చుచున్నాను (బ్రహ్మాదుల ఐదు రేగి ముందు విష్ణుమూర్తి +నింగాంచి) +సీ. నీలనీరదగాత్ర నిర్జరవన చైత్ర, +శంకరి స్తుతి పాత్ర | సచ్చరిత్ర +వైజయంతీ దామ . ఎగ్జితసుత్రామ, +కల్యాణనామలో ! కాభి గ్రామ +శ్రీయుతవరకు శిఖిత ఏ క్ష +భక్తసంరక్ష కృపాపర జలకాక్ష, +సర్వలోకాధార | సుశ్రితము చార +నిగనూంత సంచార +సర్వికార +తే.గీ. సన్ను ధన్యుంజేయ మ సంబు నందు +Fంచి వీరితో గూడ వే తెంచినావు +పావనంబయ్యె నాజన్మ పరమపుడువ. +యోగిహృద్ధ్యేయజగ దైక ' భాగ య, +(పర మేశ్వరుని జేరి.) +ను, కరుణా మూర్తిని భూత నాయకుని సత్కైలాసవాసున్ స +సురసం సేవిత పాదపద్మ యుగభున్/శుద్ధాత్ము శైలాత్మజ +పరునిన్ బాపవిదూరు, భక్త సులభున్ ! భావోద్భవారిన్ నిసున్ +బరమా మోదముతో డఁచ వితిటనా ! భాగ్యంబు సామాన్యమే. +(బ్రహ్మనుజూచి) భారతీరమణా ! వేల్పుల పెద్దవగు నీవు గూడ +నియ్యెడ కరుదెంచుటంజేసి నేను గృతార్ధుఁడ నైతిని. (ఇంద్రుని +గాంచి) అమరేంద్రా ! నీరాక నాకెంతీయు మోదావహమయ్యె, +[అందఱినిఁజూచి,] +ఉ. ఓమహనీయులార, విబు +త్రేమను బూని నాపయిన +ధోత్రములార! త్వదాత్మలందు, న +వేడ్క ల రాగఁ గ వచ్చినారు నే \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0022.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0022.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0a9c4b9bc94424f80b93beef31f53d2dcf3bbbc3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0022.txt" @@ -0,0 +1,26 @@ +జలం + సతీతుల సి +€ 0 0 0 0 0 0 0 1 +గంగము:—(i) +ద్వి +తీయాంకము . +రంగము :(i) [తొందరగా జలంధరుఁడు ముందును. వెనుక +నారదుఁడను. బ్రవేశింతురు .] +ఉ॥ ఇష్టములేని పెండ్లి యది +యేటికి నాకును, నామెకెంతయో +కష్టముదోచియుండుటను +స్పష్టము సేయ నీగతి నొ +నష్టముగల్గునో యిక +గాదె తేదీయమనంబు నిప్పుడు +సర్చెను, దీని క తాన నాకు నీ +నాపురి కేడ సత్వరంబుగన్. +ఏమైననేమి? నేనామెను స్వీకరింప నప్పుడీ భయమేల ? నా +దారిని నేను బోయెద. తొందరగా నడచుచున్నాఁడు.) +నారఆ! ఆ! జలంధరా! నిలువుము నిలువుము. (జలంధరుని సరి +పించును) +జలం—మునీంద్రా ! నన్నా పవలదు. +నార సమ' స్తమును దెలిసిన నీవిట్లుఁ జేసిన నీ నేను పంగలను ? +మ॥ గళమఁదుజౌ పరిపుష్ప దామమిడఁ గా • గాంక్షించి యున్నంతనే +పడియెక్ గ్రిందికిజారి యందులకు భావఁబందు నిబ్భంగి నీ +పలుకన్ బూని వివాహ మొల్లననుచు బల్కంగా భావ్యంబేయా +పలుకుల్ విన్నను నవ్వమైన నిను నే ఔనంచు శ్లాఘింతురే \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0023.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0023.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8c939624d58f975e5d751c61742f95d08be61823 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0023.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +(8) +ద్వితీయంకము . +ఎట్టివారి కైనను నొగసమయమున పొరబాటు గలుగుచుండును. +బృంద యు దేశపూర్వకముగాఁ బూలహారము నేలఁ బడవై చినదని +నీవుతలచుట యెంతయు దోషము, అట్టియు దేశమున్న చో నీగళం +బునుఁ బూలహరము చేనలంకరించుట కామె యేల తలంచును +జలం _మునీంద్రా ! నీ వేల యీ లీ బలికి నాచి త్తమును మజలింపఁ +జూచెదవు! +తే. గీ. శుభసమయ మిది యంచు నా • సుదతి కెఱుక +లేక యున్న దె, యెఱిగియు +నర్చుటది నాకు నిపు డమం +లేదు యిట్లొ +గళముగాగ +దోచకుండునె యిందునా । దోస మేమి? +చేత దాల్చియున్న పూలకూల జాతి క్రిందఁబడుట కది సూది రూ +దారమా ! అయినను నిప్పుడా గర్జనభర్జనలే ? ఇట్టి యమంగళ +కార్యము జరుగుటంజేసి చూబృందను గ్రహించుటకు నా చిత్తము +సమ్మతింపదు. ఇంక నాకనుజ్ఞ నిమ్ము. రావురమునకు +పోయెదను. +మరలి +నార —జలంధ రా! ఏపనిఁ జేసినను జగము మెచ్చునట్లుండవలయుసు, +ఉ. గారము నీపయి నిలిపి ్మతలనాధుల నెల్ల దిర +స్కార మొనర్చి నిన్ను విభుగా వరియింపఁ గోరినట్టి మా +సారసనేత్రి కీగతి వి • చారము గూర్చుట ధర్మమానె ! నీ +వారువేల దీనిఁ బరి యాచక మా యిటునేయ భూవరా. +D +ఆ బృందకు నీయందుఁ జత్త ముండుట చేతనేకదా స్వయంవరా +ర్థమైవచ్చిన రాజుల నందఱను నొల్లక, నీగళంబుననే పుష్పదామము +వేయ నెం చెను ! అట్టిచో చేజాతి యీ పూదండ క్రిందపడి +నంతమాత్రమున నీగతిని నాస్వయంవర సభను విడిచివత్తు చా ? +నీయలుక మణికుండలున కెత విచారమునో కలు^ ఁ జేసెను గదా ! +బృంద పరితాపము చెప్పఁ దరముగాదు. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0024.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0024.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..760a0c6f410b7c35ab62d4d5ca3bdbc5e56d767b --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0024.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +సతీ తులసీ +మ. జలజాతాక్షినిఁ జర్మగంధి నవలన్ +విలసత్పూర్ణ శశాంక బింబవదన +గలకఁ భవదీయ దాస్యకలనా +గలికి౯ బృందను వేగ్రహించి సుయశః +శాతోదరి సుందర్ +విద్యుత్ప్రవాళాధరి౯ +కామక్ జగన్మోహినిన్ +కళ్యాణిఁ జేపట్టుమా. +జలం—శాపసోత్తమా ! నీవెంత చెప్పినను నా చిత్తమా +బృందను +గ్రహించుట కావఁతియు సమ్మతించుటలేదు. ఇష్టములేని పెండ్లి +వలన నెట్టిదొసగు కలుగునోకదా ! నాయందుఁ గరుణించి ఈ విష +యమునా నన్ను బలవంత పెట్టవలను. +డా! +నారి—ఓయీ ! వెట్టినాడా ! +తే. గీ, శకునములు స్వప్నములు గ్రహచారములును +వినుము నీవంటి వారినిఁ భీతిగొల్పఁ, +జాలవు, పిఱికివారల • స్వాంతములనె +కలఁచుచుండును నియ్యది తెలియవు'క్కొ. +దీని లన నీ కావం తీయు నశుభము గలుగదు. విశేషించి దీని +వలన నీకు యశము గలుగుననియే నేను నొక్కి వక్కాణింపఁ +గలను. +జలఁ— తాప సవుఁ గవా ! నాగళంబున నెలఁకరింపబడదగిన పుష్ప +హారము బృంద చేతినుండి జాఱుటం జేసి, ముంరేదియో కీడు నాకు +ఘటిల్లునని చిత్తమున బెంగనాటికొనినది. అట్టిచో దీసి నిప్పుడు +సంకుసేయ ముందు శుభంబే యెదవుసని నీవు చెప్పెడు మాట +లకు నాదిత్త మున నెట్లు ధైర్యము నిలుచురు ; ముందు వచ్చు +శుభమేమో తెలియదుగాని, యిప్పుడు జరిగిన కార్యమును +బట్టి మాత్రము కీడొదవునని తోచుచున్నది. ఇటువినుము. +తే. గీ, కానర్యాట్టి శుభ మొండు • గలుగుననుచు +కనులకును దోచు కీఁదు ర్కొనఁగలం డె \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0026.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0026.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..f44db771eb566f31b5c9283e222052cc6890e7bf --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0026.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +30 +స తీతు ల సి +రంగము: 2,[మందిరమున మణికుండలుఁడు బృండ జలంధరుఁడు] +మణి__(జలంధరునిఁ జూచి) జలంధరా ! స్వయంవరమందిరమున నా! +తనూజవలన జరిగిన యపరాధమును మఱచిపొమ్ము. (ఇంచుక +యూరకుఁ డి) +Q. +ఉ, మామక భాగధేయ గగి • మంబున సీవెలిజన్మమందె, నీ +తామరపాయ ణేక్షణకతంబుని దావతి బాంధవాను ) +నా నుతవైభవంబు వెన సర్వా దృతార్థుఁడనైతినింక నీ, +శ్యామను గూర్మినేలు కొనుమయ్య జబంధర భూమి నయకా +(?ృంక్షను జూచి) అమ్మా! బృందా | భవదీయపూర్వ ఫుణ్య +విశేషమన సీజబ౦ధకుఁడు నీకుఁ బ్రాణేశ్వరుండైనాడు. సకలమెఱిం +గిన నీకు నేనేవి యుఁ జెప్పనక్క బిలేదు. అయినను వాత్సల్యమునఁ +జేసి చెప్పుచుంటిని. +సీ. భయభక్తులను బూని పరిమాను రాగవై +చెలువుని కన్నుసె న్నల మెలంగి +చిత్తమం దేవేళ . బత్తి పెంపొందఁగా +వృద్ధులకును సేవ) వెలయఁజేసి +యాప్త బంధు జనాళినాదరంబునఁ గాంచి, +వృకుభాషణముల స మ్మద మొసంగి +గగ్వమింతయు లేక | కరుణతో సతిధుల +నిష్టమృష్టాన్న సం తృప్తి దేల్చి +తే.గీ. కరుణ వీడక సత్యంబు మరుపకుండ +నిట్టి సాధ్విలోకంబున . నెందు లేద +టంచుఁ బ్రజలెల్ల వినుతించు • నట్టిభంగి +నుభయకుల వవిత్రవగుచు . నొప్పుమమ్మ. +మః అనిశఁబున్ రమణప్రియా చరణ కా ర్యాయత్త చిత్తా బలె +యనువర్తించి జగంబులందున మహా ఖ్యాతిన్ బ్రవర్తించి \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0027.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0027.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dab79947d90710e430e78093a1d83e4d2ef72512 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0027.txt" @@ -0,0 +1,36 @@ +ద్వితీయాంకము +05 +యనఘస్వాంతలు భూరిశాంత లనసూ యారుంధతీ కాంతలం +గన! నీవట్లు సుకీర్తిఁ జేకొనఁ దగుం ! గా భర్త సేవారతిన్. +1 +మ, ఆర్యులటన్ని మేల్ వ్రతము లన్నను దేవతలన్న శాశ్వతై +శ్వర ములన్న నిర్మల య ! శబులటన్నను బంధులన్న +సత్కార్యములన్న భాగ్య సుకృ / ఈ బులటన్ని గుమారి నీరు, నీ +యాగి సుతు డె సర్వమని . యాత్మ దలంచి చరింపుముమ్మగో +చ|| సతివయి జన్మగోతము • యశఁ బదింపుము మావధూటి వై +బ +స్ధితనిజవల్ల భాలయము ) +వతినయిస్త్రాణ నాథుపర +గతి విలసిల్లిన వినుము +బృంద——తండ్రీ నీయుప దేశ +లిఖించుకొని యుందును. +మణి__జలంధరుని జూచి) +0. +చెన్ను వహింప నొనర్ప చుక్కలా +భావ కుతూహల మాచరింపు మీ +ఖ్యాతివహితువు లోకమందునస్ +వాక్యములు నాహృదయ ఫలకముస +సీ. జననమందిన దాదె జననిని నెన్నడు +విడనాడి యెఱుగని విద్రుమోష్టి +పురమును నేబాసి యరిగినప్పుడు నాదు +రాకకై వేచెడు • రాజవదన +యెండకన్న సనేమొ యెన్న డెరుంగక +సౌఖ్యంబు లందెడి జలజనయన +కోపంబు నొక్కింత చూపిన గన్ను") +నశ్రవుల్ నుంచెడి • యతివమిన్న +మాన్యచరిత +తే, శ్రీ, మామకతనూజి యీసతి +భార్యయయ్యెను నీకు నే శ్రీ భంగిదీని +7 +నరసి రక్షి తు వోకృపా కండపగుచు +భారమంతయు నీయదే • పార్థవేద') \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0028.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0028.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..857805850dcb2655d6a9241e2e733c79cf290ed9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0028.txt" @@ -0,0 +1,35 @@ +స తీతు ల సి. +ఉ. ఆకలి గొన్నఁదా పడుగ ( దన్నము కుత్తుక యెండి యుండినన్ +గై కొనబోదు దాహమును +మాకును జెప్ప చేమియును +వేకరణిన్ కృపాదసము +జలం—— తనలో, నాకీఠని +హార +గన్లోని పెద్దలే యివ్వగావలెన్ +మాన్య చరిత్ర! సుశీల నీమెనీ +నింపుచు నింపుగ నేలెదో కదా +పలుకులే వినబడు చుండుటలేదు పుష్ప +మీమె కరమునుండి పడినంతినే నాకీయువిధ యంనున్న +మోహమే పోయింది. ఆనారదుని వాక్యము నతిక మింప జాలక +మెసుగ్రహించితిని, ప్రకాశముగా, నృపాలాఇంక మేముపోయి +వచ్చెదము. +బృంద——తండ్రీ నాధుని వెటనరిగెదను (విచారించుకు). +మణికుమారీ చింతింపకుము లోకైక వీరుండగు జలంధరుడు +నీకు భర్తయయ్యె నీభాగ్యము వర్ణింపదరము కాదు. అప్పుడప్పుడు +నీకుశలవార్తలు దెప్పిచుకొను చుందుము మేమును వచ్చిచూచు +చుందుము. నీకిచ్చటనుండి కావలసిన యమూల్య వస్తుచయమును +బఁపుచుందుము. నీపతియనజ్ఞ వడసి తీసికొని వచ్చుచుందుము. +జలం - జేంద్రా! ఇంకమే మరి గె : ము . +మణి శుభమగుఁగాక. పోయిరండు. +- +- +(అలడలును నిష్క్రమింతుగు.) +ర:గము: —— 3. [వసము +3. ప్రణము - ప్రవేశము — బృంద] +. +— +బృంద — తనలో) ఎంతభాగ్యముండిననేమి ? ఎట్టిసౌఖ్యఃసులు గలుగు +చుండిన నేమి ? అగ్నిహోత్రుని సాక్షిగఁ గొన్న సతి పతిచే +నిరాకరింపఁ బడినప్పు డివియన్నియు నిరర్ధకములుగ దా ! అక్కటా +నాభర్త కృత్యములకు నేనేమని చింతింతురు? బ్రహ్మ వరప్రసా +దిత మహారాజ్య జలనంపన్నుఁడనియు, సుగుణమూర్తియనియు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0029.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0029.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..0833c333ce5bde078ec72a84021dcaea69c29ff0 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0029.txt" @@ -0,0 +1,36 @@ +ద్వి +తీయాంకము. +3 +దలంచి, మనసారచివాహమాడితిని గాని యిట్టగునవి) కలనైనఁ దలంప +నె తినిగదా ! + +తే గీ పెట్టి సౌందర్యముండిన నేమి? యెట్టిభోగ +తే +భాగ్యములుగల్గిన నేమి । భర్తచేత +జూడగాఁ బడనట్టి యా • సుదతి బ్రతుకు +కానఁ గాచిన వెన్నెల కరణిగాదె. +నాధునకు నాయందనురాగము లేక పోయినఁ బోవుగాక! పరసతుల +భంగము నేయు తలంపు మానుమని యెంత చెప్పిన్ నువినండయ్యె. +మునియాశ్రమ. బులఁ ప్రవేశించి వారాశ్రమమున లేని తరిని దత్ప +లేనితరిని +త్నుల బలిమిం బట్టదలచుచుండును. పరనారి కంటఁబడుట భయ +ముగానున్నది. ఈ దురుద్యోగమునుండి యాతిని చిత్తము ద్రిప్పుట +`కెంత ప్రయత్నించినను నాస్త్రయత్నము కొనసాగకయున్నది. +సీ॥ తనుఁ జేరి నామీద ) నెనరుంచుమని వేడ +వినఁడాయే, దాయఁగాఁ • గనుచు నన్ను +పరశాంత గవయుట పాపమంచును నెంచ +డౌయెగాఁ నేనెంత" " డౌసి పలుక +మౌనుల నేచుట మాను మంచును గోర +వరధర్మ +మాసడా యెముదంబు బూరుగాని +పథమంచు వర్తింపుమని పల్క +గొసఁడాయె నావల్కుఁగోపమూని +తే॥ గీ॥ ఎంత వేడినఁగాని కా సంతయైన +మనసు కరుగదు నామీద • మన్మనోవి +భునకు ; నేమి సేయుదు నేరి | బ్రోవ వే +దాన, బ్రాణేశ్వరుని మంచి దారిఁబెట్ట. +ఇడియంతయు న్నే తొలిజన్మమునఁ జేసిన పాపమావిధిముగఁ బరిణ +మించింది ఇంతకను భగవదాజ్ఞకు నాన్యధా జ +నేరదుకదా ! +శక్తిశించి, లేకుండ నా జీవితేశ్వరుని సన్మార్గము +బట్టఁజూచెదను \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0031.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0031.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a7627f3b0dd073b63a45c86e0bddb95f81caa757 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0031.txt" @@ -0,0 +1,31 @@ +14) +ద్వితీయాంకము. +అ +ఇదిగో ! ఈపక్కకువచ్చి, సకలసురముని రాజు పూజానిదాన +ములును, మిళింద ప్రజనిధానములును, స్వదర్శన ప్రభేదిత విర +హిలోక ప్రతాసమానములును నగు సూనంబులెట్లు మహిత +రుచుల నొప్పుచున్నవో చూడుము. +నవ_వాని కేమిగాని యిటు చూడుము. +మ. చపలాక్షీ ! ఘన సాధ్వివైన నినునో జన్ జూచి యుక్తాళ్యనీ +కపుగీతంబుల నియ్యశోకృతికా వారంబు నీకున్ బ్రవా +ళవు పూణిక్యమయంపు బాత్రికలఁగాం • క్షర సూన ప్రదీ +పవుబిండూనుచు మంగళారతులిడెభక్తివ వత్తిక్రియన్. +బృంద—సఖీ! ఆ కాసార తీరమున నా ఒక ప్రజమెట్లుండెనో చూడుము, +నవ— దేవీ! పరాంగనల గవయఁదలంచి చడియుఁజప్పుడు గాకుండ +ఇటునటు తారులాడు విటకాండ్ర చందమున, మీనంబులఁ బట్టు +కె యాబకములు దొంగతపము వేయుచున్నవి. +టకై +(విష్ణుమూర్తి స్త్ర వేశించును.) +విష్ణు—తనలో) ఈమె చెలికత్తె నన్నుఁదిలకించెనా యేమి? (వరికించి) +లేదు. లేదు. (ఇంచుక యూరకుండి) జగద్రక్షణ కార్యదీక్షా ధురం +ధరుఁడనైనా నాకీబృంద పై మోహము జనించుటకుఁ గారణము నేనే +యూహింపఁజాలక యున్నాను. +తే, గీ, సకలభువనముల శాసింప జాలునాకు +బృంద పై మోహమోరీతి +పొలయు ఓడ +హరియె +నే యటంచు! +జగము దీనిని విన్న చో నాగ +యిట్టి దుష్కార్య మొనరించె +చి త్తమును నీ యుద్యమమునుఁడి మఱలించుట కెంత ప్రయత్నిం +చినను మఱలకున్నది. (ఇంచుక యూగకుండి) బృందముహాసాధ్వి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0032.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0032.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d61fee8ac134519906385bab495849f8e849ea92 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0032.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +స తీ తు ల సి.. +నిరంతర పతిసేవాపరాయణ, జలంధరుడు విరించి వరసంజనిత బల +గర్వోదేకుఁడై చరించి చున్నను, నా మోయాతనిని 'దైవమువలెఁ +బూ౨౦ సుచున్నది. జలంధరుఁ డెట్టి దుష్కృత్యముల నేయుచున్న ను +నా బృంద మంగళ సూత్ర మహిమమున నాతడే విధమగుహొనియు +జెందకయున్నాఁడు. నేనీబృందకు నా యభీష్టము దెలి పెడ గాక +ఆమె యందులకు సమ్మతించెనేని నామోహాగ్ని చల్లారుటయేగాక +దుర్నీ తిపరుఁడైయున్న జలంధరుఁడు మరియును, దీనం జేసి దేవత +లకు హితము జేసిన వాడనగుదును. అట్లుగా దేని బృందసాధ్వీశిరో +మణియను విజయధ్వజముం జగంబున నిలిపిన వాడనగుదును . +ఏమైనను బృంద సౌందర్యము నాచిత్తమును సంపూర్తిగ నాకర్షిం +చినది. +తే.గీ. కొమ్మ గన్న, బమ్మకునైన రిమ్మతెగులు +గలుగుననుమాట నాయందె | నిలిచెనిపుడు +గాకయుండిన నేనేడ కలికి కొఱకు +హృదయమున మోహమూని చ । రించుట ఓడి? +ఆహా ! వైకుంఠ పురంబెక్కడ! ఈజలంధరుని పురంబెక్కడ! +బృందపైనున్న మోహము నన్నింత దూరములోని వచ్చినది. +బృంద — ( చెలిక త్తెనుఁజూచి) సఖీ! +బాలించి గృహమునకుఁ బోవుదమా! +నవమాలికా ! వనవిహారమిక +ఈమె వెంట +విష్ణు—తనలో) ఈమె గృహంబున కరుగునా యేమి ! ఈమె +జెలిక త్తెయుండఁగా నేనెట్లు సంభాషించుటకు సాహసింతును? +నవబృందా? గృహమున కరుగులకుఁ దొందరపడనేల; ఆ జాణి +పూవులం గోసికొనివత్తము. రమ్ము. (బృందతో నిష్క్రమించుకు) +విష్ణు (ఎద టఁ జూచి) అహ! ఏమి? ఈమె సౌంకర్యము జగన్మోహన +మైయున్నది. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0034.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0034.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..96103ce81f24fb49163a2cdb1aeb336f872c2dbd --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0034.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +స తీతు ల సీ +తే. గీ. కామ రహితుఁడయిన మోత కామియైన +నిర్మలాత్ముండె యైనను నిపుణుఁడైన +నమిత వేదాంత విద్యుడైన ననఘుడైన +నువిదఁ గాంచిన మోహంబు +నొందకున్నె +(పరికించి) అదిగో బృంద చెలిక పూవులంగో సికొని +_ D +నేమిమో చెప్పుచున్నది. ఇక నామె గృహంబున కేగునా యేసు! +(మరలఁజూచి) చెలిక త్తెతో మరల నీదియో పలుకుచున్నది. +( తెర లో ) +నవమాలికా! నీ వీపూవులంగొని గృహంబునకరుగుము. నేను భగ +వంతుండగు శ్రీమన్నా రాయణుని పూజార్ధమై ప్రత్యేక ము గ గొన్ని +పుష్పములు సంగ్రహించుకొని వచ్చెదను. +ఇష్ణు—(తనలో) అదిగో ఈమె చెలికత్తెను గృహమునకుఁ బంపివేసి +మదీయ పూజార్ధమై విరులం గోయ నీపక్కకు వచ్చుచున్నది +ఈమెంజేరి భాషించుట కిడి యెంతయు మంచి సమయము, +(బృంద - ప్రవేశించును.) +బృంద—(తనలో) నవమాలికను గృహంబునకు బంపితిని. విష్ణునకుఁ +బ్రీతియగు నాపుష్పములను గోసికొని నేను గూడ సత్వరంబుగ నరి +విష్ణు———(తనలో) +(పూవులు గోయుచుండును) +మ ఆకలంరోజ్వల గాత్రియై తనరు నీ యంభోజపత్రాక్ష మా +మక సమ్మోహ కలావి శేషమును బెం +నిఁక సందేహము నంతయు విడిచియీ +నుక మోహంబెఱిఁగించి సమ్ముదమువం +పంగానిటంజేరె నే +హెమాంగినింజేరి మా +భాసిల్ల గాఁ జూచెదకా +నేవీ,మె కుటఁబడెదఁ గాక (బృంద యెదుటకు బోవును) \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0035.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0035.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e526fcb815cd41a3dbab30b89f1ad50fa1649313 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0035.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +ద్వితీయాంకము . +బృంద—(విష్ణుమూర్తిని జూచి తనలో) ఎవ్వరీ పురుషుడు? శుద్ధాంత +అంత గు నేను విహరించు నీవనంబునఁ బ్రవేశించెను. చెలికత్తెను +గూడ గృహంబునకుఁ బంపితిని. (ఇంచుక యావలకుఁ బోయి +ఆహా! ఈమహాత్ముని తేజము వసంబంతయుఁ బ్రకాశింపఁ జేయు +చున్న ది. ఈదివ్యపురుషుండెవ్వడోక దా! ఆలోచించిచూడ నీమ హాను +భావుఁడు త్రిమూర్తులలోనొ: ,ఁడై యుండును. మదీయ పురా +కృతసుకృతంబునంజేసి శ్రీహరియె యిట్లు సాక్షాత్కరించి యుండె +నని తలంతు. (ఇంచుక యూరకుండి) నాహృదయమున నదియొక +విధమగు భయముగూడి జనించుచున్నది. ఏమైనను బరపురుషుఁ +డగు సీతనితో నెట్లు భాషింతును? నేనిఁత సత్వరముగ గృహమున +కరుగుటయే మంచిది. (పోబోవును) +m +విష్ణు—(ఎదురై) బృందా ! నిలువుము. నిలువుము. +బృంద—(ఇంచుక భయము నటించి) ఈమహాను భావుఁ డెవ్వడో నన్ను +నిలువరించినాడు. ఇప్పుడు నేనేమి సేయుదును? (ఆలోచించి) ఈపుణ్య +మూర్తియెవ్వరో యర సెరఁగాక! ఇంతమాత్రమున నా శీల మన +కేమి భంగ మొదవును (ప్రకాశముగా) +మ. కమలా కాంతు;డవో! ప్రభాకరుడవో కామారివో భారతీ +రమణీనాథుఁడవో శచీపతిలొ తా । రాభర్తవో నీదు తే +జము నిండెక్ దిశ లెల్ల యెవ్వడవు, యీ చందంబు వచ్చినా +• +వు! మహాత్మా!కరుణన్ వచింపుము నిను బొల్పారబ్రార్ధిం నెద* +విష్ణు తరుణీమణీ! ఇప్పుడు నీవు చెప్పినవారిలో నొక్కఁడను, +తే, గీ. భ క్తమానస పీఠి నివాసభూమి +భ క్తరక్షణ కార్యంబు . పరమ హితము +సఖిల దేవతాతతి నాకు నా ప్తసఖులు +గాగ జెలగుచుందును నేను కంబుకంఠి. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0037.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0037.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d9b2d3a6988463fea03f1460b3cbbfeedd054266 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0037.txt" @@ -0,0 +1,31 @@ +ద్వితీయాంకము . +(ప్రకాశముగాఁగరములుమోడ్చి.) +సీ. కలశవారాశి యే లలిత చరితునకుఁ, +బాపనంబైన న నివాసభూమి +వేయి జిహ్వలు గల్గి) వెలయ. శేషాహియే, +ధీరగుణుఁడు నిద్రించుపాన్ఫు +విడనాడ ఇప్పడు . వెంట నేయుండెడి, +పక్షీంద్రు డెవ్వాని . వాహనంబు +సకలజనితతి కై శ్వర్యమ్మునొసగెడి +యిందిరా జలజాక్షి యెవని దేవి +తే.గీ. వరి సురలుమును లెవ్వని వందిజలు +భక్త +రక్షణ మెవ్వాని | పరమహితము +నట్టి, లోకైకనాధుని +గాంచఁగఁటిని కన్నుల +నమలచరితు +కఱవుదీర +ვი +దేవా ! శ్రీమన్నా రాయణ | పరమనిష్టా గరిష్టులై ఘోరతపం +బొనర్చు మునీంద్రుల కయినను లభింపని నీదివ్యమంగళ విగ్రహ +సందర్శనము నేడు నాకు లభించినది. జగది క్షణుండవగు నిన్నుం +బూజించు క్రమము గూడ దెలియనియజ్ఞాను రాలను. నన్నెట్లురక్షిం +చెదవో ! +! +విష్ణుసతీమణీ! బృందా ! నేను భర్త సులభుఁడను. నీ పైన నాకున్న +యనురాగమే యిట్లు సాక్షాత్కరింప జేసినది. +బృంద — దేవా ! లక్ష్మీకళతా +మ. సరనీజాత భవాది శంకరులు నశ్రాంతంబు సేవింపఁ బె +ల్లిరవై మించు మహాను భావుడవు నీవిబ్భంగి సన్నంగనన్ +పరకారుణ్యము బూని నీదు నిజరూప స్ఫూర్తితో వచ్చుట +ద్ధిర భాగీరధి చౌటినేల కయిన ఓన్ బారిన ట్లకదా, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0039.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0039.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7a4e7f9a63bc19723fb2e13c2c7cfe4ec8f81337 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0039.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +(5) +విష్ణు +ద్వితీయాంకము . +33 +మః అతివా! సందియ మింతలేదు విను స త్యంబిద్ది లక్ష్మీసతీ +పతినైయుండి సమస్తలోకములు బెంపజాలి బృందారకుల్ +కుతుకంబూనుచు భ క్తిమై గొలువ వైకుంఠంబునం దుండు, నే +సతి మోదంబున వచ్చినాడ నిటు నీకై యొక్క కార్యార్థమై. +బృంద—_సుహాత్మా! నీవాక్యము నాకెంతయు వింతఁగొలుపుచున్నది. +దేవాది దేవుండ వగు నీవు నాకడకుఁ గార్యార్ధి నై వచ్చితినని పలికిన +నేమనఁగలను? +విష్ణు నారీమణీ! ఇది నిశ్చయమే! నేను నిన్ను యాదించుట కేవచ్చితిని. +బృంద——సమస్తయాచక జనచకోర చంద్రుఁడవగు నీ వొరులను +యాచించువాడవా ! ఇట్టి వి తగలదా ! +సీ॥ రత్నాకరము నీదు రమణీయ వాసంబు +జీవనం బెంతయో • చెలగుచుం +ఇందిరా దేవి నీ హృదయ మందుననిల్చె +ధనమున కేమియు దఱుగులేదు +భూ దేవి రెండవ • పూబోడి యగునీకు +గోరిన పంటల గురియుచుండు +నిఖిల బృందారకుల్ నీయాజ్ఞ నుందురు +వలసిన దంతీయు భక్తినిచ్చి +తే॥ గీ॥ అట్టి నీ వేడ! యొకులను యాచనంబు +సేయు టేడ! నీవాక్యముల్ • చిత్రమయ్యె +నెందుకీరీతి బల్కి తో యింతయైన +కారణ మెఱుంగ కుంటిని గమలనాభ. +విష్ణు—కుందరదనా ! నేను చెప్పిన మాటయం దసత్య మావంతయును +లేదు. నామనఁ బున కొకవిషయమైన కోరిక యెదవుటం జేసియే నీ +కడ కరుదెంచితిని. అక్కార్యము నీవలనఁ జక్క బడ వలయును, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0040.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0040.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..91eecabb4fcede805658ad585ae7ef605840d76f --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0040.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +స తీ తు ల సీ. +బృంద—(తనలో) భగవంతుడగు నీ శ్రీమన్నారాయణుని వాక్యముల +యందర్ధము నాకుఁ దెలియుట లేదు. ఒక వేళ నన్నుఁ బరీక్షింపఁ +దలంచి యేదియేని నెర వేర్చుట కశక్యమైన కోరిక గోరడుగదా ! +(ప్రకాశముగా) దేవా ! జగత్కర్తవగు నీకోరిక దీర్చుటకుఁ దగి +ఇంత శక్తు రాలనా ? నాయందు గరుణ యుండుటంజేసి యిట్లువచిం +చెదవుగాని, కాకున్న నేనెంతవానను. అయినను గృపాంతరంగం +డపై భవదభీష్టమెట్టిదో యానతిచ్చితివేని, నీకరుణకుఁ బాత్రనై +యశమందు భాగ్యము నాకుండునేని, చేయఁ జూచెదను. +విష్ణు—బృందా ! నా యభీష్టము నీవు దీర్పఁ దలంచినచో దీర్పఁగలవు; +కాని చెప్పుటకు నాచి త్తమే యొక్కి త వెనుదీయుచున్న ది. +బృంద—మహాత్మా ! భక్తులయందట్టి సందియము నీకుండఁగూడ +దుకదా ! +విష్ణు——(తనలో) ఇంకఁ గాలహరణం బొనరింపక నాయభి ప్రాయ +మెఱిఁగించెనగాక ! యోషామణీ! సన్ని య్యెడకు నాకర్షించి గొని +తెచ్చినది నీసౌందర్యమే కారణము. +తే. గీ. జగములందున నున్నట్టి సతులలోనే +నందమున మేటి నగుచును +నరునట్లు +గలికి నిన్ను సృష్టించె నా కమలభవుఁడు +భవ్యభవదీయ భాగ్యంబు బలుకవశమె. +బృంద——తనలో) ఈజగత్కర్త నా సౌందర్యమును గూర్చి పలుకు +చుండెనేమి? (అలోంచిచున్నది) +విష్ణు +• +మ. అనుమానింపక తెల్పుచుంటి విను ము ద్యద్రాజబిం బాస్య; నీ +ఘన సౌందర్యమె తెచ్చె నియ్యెడకు, జిక్కoగట్టి నన్నిపు, నీ +వనుమానింపక డెందమందు మనభీ పావాప్తిఁ జేర్చెదో +విని దోషంబిది యంచు లోఁడలఁతువో బింబోష్ఠి యేమందువో. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0041.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0041.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8ca992567dd7339ef32cad6dbd18f99242fbe450 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0041.txt" @@ -0,0 +1,36 @@ +ద్వితీయాంము. +తే. గీ. సకల జగములు రక్షింపఁ +నేనె నీదురూపముగాంచి +- +జాలినట్టి +నెలత మోహ +ముంది భవదీయ రక్షణం బందవచ్చి +నాడ, నెట్లాదరింతువో నాతిమిన్న. +1000 +బృంద — (తనలో) అక్కటా! సర్వజగన్ని యానకుండయిన +భగవంతుఁడు నన్ను మోహించెనుగదా ! ఇట్టి వింత యీతని +విషయమున మున్నెన్న డైనా వినియుంటి నా శ్రీమ న్నా రాయ +ణుండగు నితఃడెక్కడ? సామాన్య యువిడనగు నేనెక్కడ నన్ను +గామించుటేమి ? (ఇంచుకయూరకుండి) భగవంతుఁడగు నీతఁడు +మదీయ పాతివ్రత్యము పరీక్ష సేయదలంచి యిట్లు గోరియుంటినని +తలంచెదను. నేనీ మహానుభావునకు నేమని ప్రత్యుత్తర మిత్తును +(ఆలోచించి) కానిమ్ము. నాభక్తిఁ జూపుచు నెమ్మదిగా నిట్లు బలికెద +గాక! (ప్రకాశముగా) +సీ. శ్రీమద్వికుంఠవు +నిలయుండ వైయుండి; +ధర్మపద్ధతివీడి . తనరు జేమి +• +అక్షీణ లక్ష్మిక • టాడ దీక్షుడవ బ్ల్యు +నిట్టికోరిక మది . నెంచు టేసు +పదునాల్గు భువనముల్ పాలించు మేటివై +యీరీతిఁ బరసతి గోరు టేమి +సకలభ క్త జన ర క్షకుడవై, నెలత్త కై +మోహంబు నీభంగిఁ బొందు లేమి +తే. గీ. చిత్రముగతోచె నీదగు, చిత్తవృత్తి +నాగుణము బరీక్షింప, మ +దలఁచి యీవిధంబుననుఁ +నంబునందు +బల్కియుందు +వం తెగాని నివేడ యి ట్లక్ష గు ఓడ +భువన శాసనుడవై నీవు నా చిత్తము బరీక్షింప సిట్లు గోరికి +పని తలంచెదను. “కాకున్న చొ నీ వేడ యిట్టిబుద్ధిని బూను పేడ? \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0042.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0042.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2a010a7a0a07b1ef324729e6fcbaa1f0ad55c45a --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0042.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +కి +స తీతు ల సి. +ఎష్ణు—ఓరమణీ శిరోమణీ! నేనెట్టివాడనైననేమి ? నీసౌందర్యము నా +చిత్తము నాకర్షించినది. +శా. యోషా!దోషమటంచు లోఁకలప కే యోగీంద్ర మోక్షప్రదున్ +భాషేశాది సుర సవాభరణ విభ్రాజత్ముని నన్ను సం +తోషంబందగ జేయుమీ, యడియె సంతోషంబు నీకిచ్చు +కీషన్మాత్రము నింద రాదవని, లే నేనే నే రక్షింపఁగి౯ +నీ +బృందా -- ఈవిషయమున నీవు సందియ మంచవలదు. నీయశమున +కావంతయు భంగమురాని మార్గము నేనరసెగ. +బృదా—(తనలో) ఆహా ! ఏమి యీ వింత! ఈతండు నిశ్చయముగా +నాపై మోహమునందియే యిట్లు వచ్చినాఁడు. భగవంతుడగు +నీతః కే యిట్టిబుద్ధి పుట్టినచో నెవ్వరు మరల్పఁ గలరు! వినయవాక్య +ములచేత నీతని చిత్తమును ద్రిప్పివేసి యిమ్మహాత్ముని యుగ్రహ +మునకు బాత్రురాల నగుటకుఁ బ్రయత్నించెద. ప్రకాశముగా) +మ. అకటా! యేమని పల్కు దాన నిను దేవా! నన్ను నింతైన నెం +చక కామించితివయ్యమో యిది జనం. బాలించిన సంశయిం +పక నిన్ను౯ హరియే పరాంగనకునై భావంబులో నిట్లు రో +యక మోహంబును జెందెనేయనుచు నిందాడంగ నూహింపరే +నీవు మహాను భావుడవు సకల సృష్టిస్థితిలయంబులకు గార +ణుండవు, +నౌచునుండగా +మ, అమలమనీష నిక్ గొలుచు నమ్మహితాత్ములు పుత్ర మిత్రవ +ర్గముపయి మోహము విడిచి • రాజిలియోగులు +భ్రమఁగొని నీవెయిట్లు బర భామరతంబున కాసజెందెదే +సుమహిత సద్గుణాభరణ • చోద్యము నీదు చరిత్ర మెంతయున్ +ఏమహనీయుని కీర్తినోXక చమున విత తారివడ్వర్గ లతి కావి +తానము దెగునో, ఏశుభప్రదుని చింతనార్క ప్రభలచే సంసార \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0044.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0044.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cdca110e4b1d0b0a1cc55cef92b115bfe57641bf --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0044.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +35 +సతీ తుల సి. +"వేషముల్ వేతువు బృందారకుల్ వేడ +బహువిధంబుల నీవు శ్రీ భవ్య తేజ +తే, గీ, మోహమూ చెద వొకరిపై మోహముద +జేతు వింకొకరిని ఇట్లు జెలగుచుండు +నీ మహామహిమ. దెలియ నీరజాస +నాదులకునైన శక్యమా • హరి ముకుంద. +దేవా! నీయభీష మధర్మమైనదని చెప్ప సాహసించినందులకు +నన్ను మన్నింపుము, నేను పరమసాధ్విని. పశిపదాంబుజ సేవయే +సతికి భూషణమని యెఱింగినదానను. ఒకరిని సంతోషింపజేయు +టక్యుగాని లేక స్వార్ధము ము నపేక్షించిగాని నేను సాధ్వినై యుండు +దాననుగాను. పతిసేవ సనికి దైవచింతనకంటె నెక్కుడు మహిమ +గలగని నేను గుర్తెఱింగితిని. అట్టిచో నేనధర్మకార్యమాచరించితి నేని +నాయాశ్మ తిరుగ విముక్తి బొందుట కసాధ్యమగునంతటి ఘోరనర +కమునఁబడ గలదు. నా సాద్విత్వముచే నిదివఱ కార్జించిన యశము +మన్ను గలియును. సతికి పతివ్రతాత్వమే సర్వసంపదలనొసంగును. +అదియే సర్వాభీష్ట ఫలప్రదము. అదియే సకలాఘ విమోచనము +అదియే సజ్జన స్తవనీయమ అదియే సంతోషకారణము! వేయేల' +అదియే మోక్షసామ్రాజ్య సౌధారోహణమునకు సోపానము. కావున +నామనం బట్టి యధర్మోద్యోగమునఁ బ్రవేశ పెట్టి లోకులు నన్ను +నీచముగ జూచునట్లు జేయకుము. భగవంతా! నీపాదకమలములకు +నమస్కరించు చున్నాను. నాయందుఁ గృపాంతరంగుఁడవై సీబుద్దిని +మరల్చుకొని, బృంద మహాసాధ్వియను యశోడిండిమము జగమున +మ్రోగఁ జేయుము, +• +విష్ణు (తనలో) ఆహా! అమృతోపమానములగు నీమెవాక్యములు +నా కెంతయు మోదము గొలుపుచున్న విభేదా. సంపూర్తిగ నీమె +ఁగాని విడువరాదు. (ప్రకాశమ) బృందా \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0045.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0045.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..26ca6a29bc9cc0cb915a55c74a1befe74150d75c --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0045.txt" @@ -0,0 +1,33 @@ +ద్వితీయాంకము . +3 +నారాయణుండనగు నేను నిన్ను జేరియిట్లు వేడ, వలదని నిరాకరిం +చుట నీకు ధర్మమా ! +మ. తరుణీ యేమి వచించు నీకిపుడు సంతాపంబునుం గూర్చి యా +స్మరుఁ డుగుండయి వేడి తూపులడరిం పందచ్ఛితాస్త్రాలిఁ జె +చ్చెరఁ బాధింపగఁ నిట్లు వచ్చితిని రాజీవాక్షి నిన్వేడగాఁ +గగుణ జూడుము నన్ను, నీకును యశ: +కల్యాణముల్ జేకురున్ +బృంద —— మాధవా ! నాహృదయము నీకు విశదపరచితిని. ఇంకను +నీయనవసర ప్రసంగములో నేమిపని యున్నది. చతుర్దశ భువన +నాయకుండవగు నీకుఁ గూడ మదనావస్థయేనా మదనుండు నీ తని +యఁడే కదా! +బెర వారిని +విష్ణు—బృందా! మన్మధుడు తనయుండియిన నేమి వాడు తన వారిని +నొక్కరీతిగనే చూచుచు నీవిషయమున నాతుడు +నన్నుఁ దండ్రి నగుదుననియైన భావింపక బాధించుచున్నాడు. +ఒక్క మదనుండే కాదు. నా కుటుంబమున నున్న వారందఱును +నాకు విచారమును గూర్చువారే! +సీ, నా జ్యేష్ట పుత్రుండు సలు మొగంబుల వే +ల్పశాశ్వత కార్వముల్ +Tఁడవ పట్టిమా । రుండు స్త్రీ పురుషుల +సలుపుచుండు +మోహ సాగరమున ముంచుచుండు +నిందిరా దేవి నా యిల్లాలు నిరతంబు +జంచల వృత్తి ఁజ రించుచుండు +భూమి దేవి ద్వితీయ . పూబోణి యెప్పుడు +నిలచినచోటనే నిలిచియుండు +పాన్పుపాము +తే. గీ. వసతి రత్నాకరంబు, మేల్ +వాహనము సన్న గవిరోధి భళిర నాదు +చిత్ర సంసార కష్ట బుఁ జెప్పవశమె +తెలియకున్నదె నాకధ కలికిమిన్న \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0047.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0047.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e2793a4859f1c021d02d203a8297d209d632353d --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0047.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +(5) +ద్వితీయాంకము . +మ, సరసీజాక్షిరొ నాకు నీ వివుడు పూ జల్ సేతు వన్నందు కే +బరమా మోదముగల్గె; గాని వినుమా • భావోద్భవుం డేయు +కర బాణంబులకోర్వలేక నినుఁగాం • క్షంజేరి యాచించు శ్రీ +హరిసిన్ నన్ను నలంతిగాఁ దలఁచి యిట్లాడంగ నీకర్హమే. +బృందా! నీవునన్నుఁ గరుణింపవేని విరహాగ్నింబడి మ్రగ్గుటనిశ్చ +యము. నేనిట్లయితినేని, సర్వజగక్షోభము గూడ తటస్థించును. +ఇందులకుఁ గారణము నీవేయగుదువు. కావున నన్ను గటాక్షించి +కృతార్థురాలు వగుము, నాకు బ్రీతి సేయుట సర్వజగంబులకును +బ్రీతి సేయుట యగును. +బృంద—ముకుందా ! నీవెంత చెప్పినను నా చిత్త మధర్మోద్యోగమున +బ్ర వేశింపదు. భువన శాససుఁడ వయిన నీవిట్టి దుష్కార్యము సేయఁ +దలంచుట యధర్మమగును, +సీ. అఖిల జగంబుల నజునిచే సృష్టింప, +నొనరించు మహిమ యే । యూరుజేగ +భూరి చతుర్దశ భువన శాససమహా, +దక్షత యేమూల • దాగియుండె +అశ్రాంత పరమ భ +యౌఘసంరక్షణ, +బిరుద మేమహనీయు దరికిఁ జేరి +అమల భక్తముని గణామర పూజితో +చార ప్రభావ మెందడఁగియుండె +తే. గీ, ఆదినా J‘యణాఖ్య యెం దలరియుండె +విశ్వ సన్నుత గుణమెట • వెలుగుచుండె +వీనినెల్ల మఱచి యవి వేకి కరణి +సాధ్వీనగు నన్ను గోరుదే జలజనాభ! +ముకుందా ! మహోన్నతపదవి నధిష్ఠించి యుండినవాడ వగుటం +జేసి సిన్ను జగములెల్ల భగవంతునిగాఁ గొల్చుచున్నవి. నేనును +నీయందు నిర్మలమైన భక్తిఁ బూని చరించుచున్న దానినే ఇట్టి \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0048.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0048.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..834d214cf0f6023f3410c6e0ad49d02f34674f3f --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0048.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +శ +స తీతు ల సీ. +యధర్మ కార్యమునందు నీవు ప్రవేశించితి వేని, సీమహోన్నత పద +మునకు భంగము గలుగును. భక్తరక్షణ కార్యము మఱచి, యిట్టి +యధర్మపర్తనో ద్యోగమునఁ బ్రవేశింప దలంచిన నీతో నీవిషయ +మగు ప్రశంసనేయఁ జూలను గావున నేను గృహంబున కరిగెదను. +దేవా ! నేనిట్లు బలికితినని యాగ్రహింపకుము. నీదివ్యనామస్మరణ +మాత్రము నాచిత్త మెప్పుడుగు నెడి బాయదు. (పోఁబోవున) +విష్ణు—తనలో) ఆహా ! ఈమినిశ్చల హృదయ మెంతయుమతి కర్ణ +మైయున్నది. (ప్రకాశముగా) బృందా బృందా ! నీవు నన్ను మోహ +సాగరమునమంచి యరి గెదవా! +చ. అరుగగ నెంచెదే జలకు హారొ సన్నిటు ఘోరమోహసా +గరమున ముంచివేసి, త్రిజగంబుల కొజ్జగునేను నిన్ను నీ +కరణిని వేడుచుండఁ గనఁ గా మదినెంచకయింతగా, నిరా +దరణవహింతువే! భగవ దార్చిన యిట్టిదే ! భక్తురాలికిన్ +కుండెరవనా! నేను నిర్గుణుండనయ్యు, గుణము గలిగిన వాడనై +ప్రకాశించుచుందు 3. నిర్మోహమున నుండినను సమస్త జగముల +మోహింపఁ జేయుచుందును. రమణీ! నీచే నిరాకరింపబడి నే +నెట్లు తరలిపోవుదును! శ్రీహరి నగు నేను నీవిషయమున +రధసిద్ధి +సందళపోయినచో నాప్రభావమే ముండును ? +మనో +బృంద—ఏమీ మాధవా ! భగవంతుడవగు నీవు నీమహిమ పరదా +రల గూడు నిమి త్రమే వినియోగపఱుపఁ దలంచితివా ? అక్కటా +ఎంతసాహసము! నీహృదయము జగంబెఱుంగలేక పోయెనుగదా! +11 +సీ॥ తమకఁటె నిన్నెయుత్తముఁడని కాదెసు +రులు దైవముగ నిల్వఁ గలిగినారు +సర్వేశుఁడసి కాĒ.. సకల భక్తసమితి +భూరి భక్తిన నన్ను బొగిడినారు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0050.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0050.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1dee839af6c8a00c896128159195331b6b7765bc --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0050.txt" @@ -0,0 +1,24 @@ +మ rE +ట్స య క. ల + +అ + +శరర ప్రభా +రంగము:---|[గాౌబవాశ 9) మము ముందు జలంధరుడు ఏ) నెశము. | + +జలం-(కలలో) గాలవుని సతియగు చారుమతి సౌందర్య వంతులం +"జన్నికంగన్న కాంతలేయని వినియుంటినేగాని, యెన్నడును వీక్షించి +యుండలేదు ఇప్పుడు నే నెటయిన యూ ముని యాశమంబును +బ్రవేళించి యాకాంత నరయవలయును, నా యుద్యామచున కను +కూలముగ గాలవు డాశేమమున లేక యున్న చో నాభౌగ్యము +పండిన క్షే, (ఎదుటంజూచి, ఎవ్వరో సుదతీమణి యిట్లు వచ్చు చున్న ది, +ఎవ్వ. యుండును చారువుతియేమై యుండును, (పరికించి నా +యనుచరులు చెప్పిన మాటలబట్టి జూడగా సీమెయీ చారుమతి. + +యగునని తోచుచున్నది, +( తెరలో ) + +అమ్మా చారుమతీ ఛగవడారాధనకుం బువృముల దెచ్చు +టకు నివుచాడ నశ్చెదవా ! (ఇంచుక యూరకుండి ఏమను +చున్నావు నాధు డాశ్రమముస చేతు గావున నీవు పోయిర నా +నియా? సశే చేకు పోయివచ్చెదను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0052.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0052.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..b0ebb4ce8cffc5ac9168289034a81a7996ce5fed --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0052.txt" @@ -0,0 +1,26 @@ +సతీతులసి. +దిన్నవి దివ్యచంపకము తీరు కొణ తేరగు నాసికంబు నం +దెన్నఁగరాని సొంపుఁగల కింపుఁ బరాంగముల వహించి +జన్న గధాళధళ్యమును సన్న మొకప్చుచు విప్పుగు చ్చెరు +బన్నిన పావడం కలుగు, బయ్యెద గుత్తివు గైక కప్పులం +టన్నెరయించి మధ్యనిక టంబునఁ గాంచి థగించి మంచిరా +కన్నెలదీవిమించ కర కంకణము పచరించి భద్రముక్ +నెన్నెడఁగింకిణీరవవి . నిర్మల శైలినతికమించి, చం +చన్నితరానలోకన ర • సభ ముచే హరిణిన్హసించి, య +య్యన్ను ఆనున్న బిందెగొని యానిది కేగెడు నీరు దేరఁX. +(పరీక్షించి) లేదు. లేదు మరల నే కారణముచేతనో బించెనెక్కడ +బెట్టి యామె యిటెవచ్చుచున్నది నేను నెమ్మదిగా నీమె కంట- +బడెనఁగాక (ఇంచుక ముందునకుఁ బోవును) +(చారుమతి - ప్రవేశించును.) +చాకు—తనలో! పుష్పములకొఱ కరిగిన మైత్రేయి యింకను రాలే +చేమి కారణమో +(జి॰ంధరుఁడు - చారుమతి చూచునట్లు ముందుగవచ్చును) +చారు—(జలంధరునిఁ జూచి యించుక వెనక కేగి తనలో ఓహో +ఇ.ఎడీతడియ్యెడ కరుదెంచుట కేమి +ఈతఁడు జలంధరుఁడు +కారణ మోకదా! +జలం—చారుమతిని సమీపించగా నామె వెనుక కేగుటజూఁచి) తాప +సపత్నీ నన్ను ఁజూచినీవు భయము దెద వేల నేను పెరవాడను +గాను, జలంధరుఁడ, మునీంగుఁడాశ్రమముననున్న వాడే? +చాకు——(తనలో) మునిపత్నినగు నేనీతనితో మాటలాడి నందువలన +నేమిదోషము సంభవించును ప్రకాశముగా ] నృపాలా వారాశం \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0053.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0053.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..091a978bbef66ab999867a0952efff0945b19ac9 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0053.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +తృతీయాంకము . +૪ +మమునలేరు. సమిత్కుశఫలాహర ణార్థమై యరిగినారు. ఇప్పుడే +యరుదెంచి భూపాrండనగు నిన్నుఁదగిన విధంబున గౌరవింతురు. +అంతవఱకును నాశ్రమము విశ్రమించి యుఁడుము. +జల—తనాలో) ఆహా! ఈ యువతీమణి మృదుమధుర భాషణములు +నా కెరియు సంతసము గొలుపుచున్నవి. నేను నెమ్మదిగా నాయభి +ప్ర్రాయ మెఱి. గించితి నేని, యీమెతప్పక సమ్మతించు; నియేతో చు +చున్నది. ప్రకాశముగా, యోషామణీ! నీయాచరణంబునకు నేనెం +తయొ సంతసించితిని. కాని యొక విషయమువ మాత్రము నిన్నుఁ +జూచిన నాకు మిగుల విచారము గలుగుచున్నది. +చారు___రాజేంద్రా ! నీవు నన్ను జూచి విచారింపవలదు ఒక వేళ +మేము తాపసులముగదా నిన్ను బూజింప లేమని నీవనుమాన +మొదఁ బనిలేదు తపోగరిష్ఠుడగు మన్నాధుఁ డే తెంచి, భవత్సరి +జలం +వారంబునకును, నీకును గూడి విందు లిడఁగలఁడు. +ఉ. విందులొసంగ నేల, యర వింద దగ్గేక్షణ నాకు మీర్ లా ' +నందము మీఱ నిప్పుడు మ నంబున సంశయమెల్ల వీడినే +నిం దరుదెంచు కారణము నింపుగఁ జెప్పెదనీకు, దాని, నీ +వుందగ నాలకించి కృప బోచెదవో మఱిబ్రోవకుందువో. +మ. సురనారీ మణులన్ భుజంగ సతులన్ క్షోణీశశుద్ధాంత సుం +దరులన్ గారుడవంశ కన్యకల, గంధర్వాంగన శ్రేష్ఠలస్ +జర మోదంబున గఁటిగాని, విను మీక్షింపంగలేదెందు, నీ +సరియా కాంతను, నిశ్చయం బిదిసుమా శీతాంశు బింబాననా, +చారు—(శనలో) ఈశఁడవసరము లేని ప్రసంగములోనికి దిగుచు +న్నాడు. ఈతని +గుణములను గూర్చి మున్నొకసారి నేను విని +యన్నాను. అయినను భూపాలుఁడుగునా ! ఆశ్రమమునకు వచ్చి +నప్పుడు గౌరవించకపోవుట యుక్తము గాదని భాషించితిని, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0055.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0055.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..db2f277bb714e2aad309fef65db977ec77be2126 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0055.txt" @@ -0,0 +1,31 @@ +( 7 ) +తృతీయాంకము. +చితినేని నీవు తప్పక యంగీకరింతునని తలంచివచ్చితిని. ఎదుటఁ +జూపుచు) +తే॥ గీ॥ అదిగొ పరివార మున్నది యచట; రథము +నదిగొ యెక్కుమా యిక సంశయంబు విడిచి +మత్పురంబును జేర్తు; నా • మగువ నగుచు +సౌఖ్యములఁ బొందెదవు గాక జలజనయన. +చారు— (తనలో) ఆశ్రమమున నానాధుఁడులేని సంగతి నెఱింగియే +యీతఁడు నాయెడల ద్రోహబుద్ధినిఁ బూనివచ్చినాడు. హా! పర +మేశ్వరా ! సన్నీ దురాత్మునిబారినుండి రక్షింపుము. (ఇంచుక +యూరకుండి) దుష్టచిత్తుఁడగు నీతఁడు నే నేమి చెప్పినను వినఁడు. +వీనితోఁ గొంతవఱకుఁ గాలయాపన ము నేయుచునుంటి నేని +యింతలో నా చెలిక త్తెగాని నాధుఁడుగాని వచ్చును. ప్రకాశముగా) +జలంధ కా! నీ వీశ్వరుని నయనంబుల నుండి వెలువడిన కోపద్వాల +వలన జనించితివి - నీకుఁ దెలియని పరమధర్మము లెందును లేవు. +మ. చతుర భోధి పరీతభూవలయ జన్యాన్వయో త్తంస సం +నా +తతి నేవింపఁగఁ జక్రవర్తివయి పవ్య గ్రానదీ యో కృళీ +E +. +కృతగాత్రి మునిపత్ని నీగతి ధృతి . శ్రీహీన చిత్తుండవై +సతిగాఁగమ్మని కోరుచుంటి వకటా శ్లాఘింతురే ని౯ జనుల్ . +మ. క్షితిలో లేరె సతీమణుల్ నవవయ శ్రీరూపలావణ్య జృం +భీత లోభూవర, నీకుఁ గోరఁగఁదలం పేయున్న; నీవట్టిచో +వ్రతనై నారలు గట్టి తాపసకుటీరక్షోణి యందిట్లు సం +తతముక్ భర్తను గొల్చుచుకో దనరుని గామించుటల్ ధర్మమే +జలంరమణీ! కాముకులకు యుక్తాయుక్త విచారణముండదు. (ఇంచుక +యూరకుండి) ఇంక +ఇంక నేను కాలహరణమునకు దాళఁజాలను +(సమీపించు చున్నాఁడు) \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0056.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0056.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..5cb1287512f5ec397904193c71967191acab6cef --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0056.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +స తీతు ల సి, +చారు.—(తళలో, ఈతడంతకంతకు మీదకు వచ్చు చున్నాఁడు . +ఇచ్చట వీనిదుష్కృత్యమును వారించు వారెవ్వరును లేరు. (ప్రకా +శముగా) భూపాలా! ఇది నీకు ధర్మముగాదు. నేను తాపసపత్నిని. +సాధ్విని. పరాంగనారతము పాపమని యెఱింగియు నట్టి దురుద్యో +గమునఁ బ్రవేశించుట నీకీర్తిని బ్రాణములకుఁ గూడ హాని సంభ +వించును. నామాటవిని నన్ను నీ సోదరిగా భావించి వచ్చిన దారినిఁ +బొమ్ము. ఇట్టి దుర్వృత్తిం బ్రవేశించి, సాధ్వీమణుల నోటినుండి +వెఱువడు శాపాక్షర మహాగ్ని జ్వాలల కాహుఁతుడవు గాకుము. +జలం—తరుణీ ! నన్నీరీతి భయపెట్టఁ జూడకుము +కామించి వచ్చిన +సన్ను నీయంతట నీవాదరింతువేమోయని యింతవఱకును గాల +హరణమున కోర్చితిని. ఇంక నేనోర్వజాల నేనే నిన్ను బలవంతముగ +రధముపైఁ బెట్టుకొని కొనిపోయెద (పట్టుకొనఁ బోవుకు) +చాకు (కోపముతో) ఔరా ! ఏమి! నీసాహసము తావసపత్ని +నగు నన్ను బలవంతమునఁ గొనిపోయెదవుగా! నీకు వినాశ కాలము +సమీపించినది (నాధుని నుద్దేశించి) హా! నాధా! దుశ్శీలుఁడగు +జలంధరుఁడు బలవంతమున నన్ను ఁ గొనిపోవ దలంచుచున్నాఁడు. +సత్వరముగవచ్చి నన్ను ర ష ంపుము హా! మైత్రేయీ ! ఈసమయ +మున నీవైననున్నచో నీ దురాత్ముఁడిచ్చటకు రాకయుండునుగదా? +[ తెర లో ] +] +ఎవ్వఁడాదురాత్ముఁడు ! ఇదిగో వచ్చుచున్నాను +జలం= (ఎదుటఁజూచి) అక్కటా! కార్యమునకు భంగమైనది. అదిగో +గాలవుఁడే వచ్చుచున్నాఁడు. ఇంకనేచిచ్చట నిలచియుండరాదు. +మరియొక సమయమున నీమెనెట్లయినఁ గొనిపోయెదగాక. +(తొందరగాఁ బోవును) +చారు—(తనలో) అబ్బా : గండము గడచినది. ఈ నీచాత్ముఁడు +నాధుఁడు వచ్చుచుండుటఁజూచి యీ ప్రదేశము విడిచినాడు. +లేనిచో నాకెట్టిహాని సంభవించి యుండునోకదా ! \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0057.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0057.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..78c682a67cba6c6f66582020d10f4489709ba6d6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0057.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +తృతీయాంకము . +గాలవుఁడు—(ప్రవేశించి) ఎవ్వడా దురాత్ముఁడు ! +చారు——నా నా ! వచ్చితివా ! ఈసమయమున నీవు రానియెడల నేనెట్టి +రూపదను బొందియుండునో కదా! +గాల_అదియేమి ? +చారు——జలంధరు ఁడు... +గాల ఈదురాత్ముఁడు నేడు మన యాశ్రమమునకు వచ్చెనాయేమి +పరనారీ హరణమానసుండగు శాతడు నీకెట్టి హానియుఁ జేసియుండ +లేదుకదా ! +చారు.—నీరాక యా హానిని దప్పంచినది. ఆతడాశ్రమమునకు వచ్చి +యనినమాట లన్నియు సావకాశముగఁ జెప్పెదను +గాల—వానికి పినాశకాలము సమీపించినది. రమ్ము, +రంగము!—(8)! -(జలంధరుని మందిరము:- ప్ర వేశము +జలం—(తనలో) +(నిష్క్రమింతురు.) +దిరము:- ప్ర వేశము జలంధరుఁడు) +య్య తపత్రాణి చే +మ, అకటా! యేమియొనర్చు వాడ నిపుడు +తికిఁ జేకూరియుఁ దప్పిపోవుటను రా ॥ జీవాక్ష పుత్రుండు, మా +మక ధైర్యం బెడలింపసాగెను నికం • బద్మాక్షి నెబ్భంగి +' +తికి లభ్యంబగు నట్లు జేసి మదనో దేశంబు వారించెద ? +అనాడు గాలవుఁ డాసమయమునకు రాకయున్నచో చారు +మతిని గృహమునకుఁ జేర్చియే యుందును. (ఇంచుక యూర +నా +కుండి) మించిన దాని కిప్పుడు యోచించి నందువలనఁ బ్రయోజన +. +మేమియున్నది? ఎట్లయినను సమయము వేచియుండి, చారుమతిని +బంధించుకొని రమ్మని భటుల కాజ్ఞాపించితినిగదా! \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0058.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0058.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..87c1ee9cc231659d171af901807a7d74520e91bc --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0058.txt" @@ -0,0 +1,25 @@ +సతీ తులసి. +[ బృంద ప్ర వేశించును). +బృంద———(జలంధరుని సమీపించి) ప్రాణేశ్వరా ! నేడింత దీర్ఘాలోచన +తత్పకుఁడవై యుంటివేమి ? కారణ మెఱుగ దగునా ? +జలం_ప్ర్రవిషయమునందును జోక్యము గలిగించుకొనవలదని యెన్ని +సాకులు చెప్పినను నీ వేల వినవు ? +బృంద—నాధా ! ఆగ్రహింపవలదు రాజ కార్య వ్యవహారమైనచో +నే నా తెరువునకు రాను. కాని, నీచిత మితరాలోచన యందు +మగ్నమై యున్నదని తెలియుచున్నది. +జలం—మనస్సులోపల యూహగూడఁ గనిపెట్టఁ దగినంత సమర్థు +రాలవు. +బృంద—— నీచింత పరనారీహరణంబును గూర్చి కాకున్నచో నాకు +బెంగీ యుఁడదు. +జలం—అదియైన మాత్రము నీ కేలబెుగ ! +బృంద,—పరనారీ హరణము పాపమునకు మూలమని, +జలం—నీకు దెలిసిన మాత్రము ధర్మములు నాకుఁ దెలియవా ? +బృంద—ఆర్యపుత్రా ! నేనట్లుఁ జెప్పుటకు సాహసింపగలనా ? సర్వి +మెఱింగియుండియు నేనే కారణము చేతనో నాకు కొంతఁ గూర్చు +చుంటిని. +జల)_నేనేమి నీకుఁ జింతఁ గూర్చితిని +బృంద — +సీ. మనసార నీపాద • ఘనసేవఁ గొమ్మంచు, +నెన్నడైనను నాకు . నిచ్చినా నె +ముదమార నెపుడైన మృదు మధురప చో +సరణి నాకును జూపఁ జాలినావె \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0060.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0060.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..ef7013b8acac7b48f42ab4720be3ce080c45d80e --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0060.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +స తీతు ల సి +సీ. పరసతీ మణులపై భ్రాంతిని వీడు మా +యంచు వచించ నా లించినా వె +మునిపుంగవుల నేచఁ బోవలదంచును. +నావె +జెప్పుమాటను జెవిఁ • జేర్చినా వె +అమ్మ సంతతిఁగాంచి • హసియింప దగదంచు, +నెంత చెప్పిన గుర్తు నెఱిగినా వె +ధర్మమే జయమను | తాత్పర్యమును బూను, +మని చెప్పు నానుడి +నరసినా వె +తే.గీ. యిట్టివన్నియు వచియించి యెసఁగుకతన +నీకునాపై ససూయ జ • నించెఁగా దె +గాకయుండిన నాయందు గలిగినట్టి +దోష మేమి నీకును దోచ దో నిజేశ +మనోహరా! ఎంత భాగ్యముండిననేమి ఎట్టి భోగములు )డిన నేమి +ఘోర విపదాంబుధిఁ దరించుటకు నావయు సంతాపదావాగ్ని +ఘనవృష్టియు, బాపారణ్యమునకు నాలవిత్రంబును, మోక్ష +సంధానకర్త యునగు పతి సేవకు దూరమైన సతి ఋతు కేల! +1 తెరలో) +ఈదురాత్ముల బారినుండి నన్ను రక్షించు పుణ్యాత్ములు లేరా? +బృంద — (ఆలించి స్త్రీయార్త రవము వలెనున్న దే. +చారు—(జలంధరుని ను ద్దేశించి హా! సరసాలా! ఎంరదుష్కార్యము +జేయించితివి ఇట్టిదుష్కార్యమునందు వర్తించుచున్న నినుఁగాలు +డింకను గొనిపోవక యుండెనేమి? పతివ్రతా శిరోమణుల నీవిధం +బున జేయుట కేనానీవుజన్మించినది. +బృంద—(తనలో) పాపము ఈమెయెనగో సాధ్వి, నాధుని దురంత +కృశ్యములకు మేర లేకుండెను గదా! (ప్రకాశముగా) ప్రాణేశ్వరా +ఈమెయెవరు? \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0062.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0062.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..424fcf3a21abffe6eecc3cd41d23f05702298ed3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0062.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +XE +స తీతు ల సి. +తల్లీ! నీవు చింతింపకుము. నా కాఁధు డొనర్చిన యు రాధమును +సైపుము. నిన్ను మీయాశ్రమమునకు సుఖము గాఁ జేర్పించెదను. +రమ్ము. (చాగుమతిదీసుకొని లోనికిఁబోవును) +జలం —(తనలో) గాలవుఁడు వచ్చుట చేతనీ చారమతి యిప్పుడు దప్పించు +కొనినది. ఇప్పుడుబృ దయడుపడినది. ఈభటు మెను బృందయె +ఱుంగు నట్లు దెచ్చుటచే నిట్లయింది. +సేవ—(ప్ర వేశించి) మహారాజా! నారదమునీంద్రుఁడువచ్చి యున్నాడు. +జలం—(తనలో) ఈసమయ బుం నీ శ్రీఁడేల యగుదెంచెనోకదా! ప్రకా +శముగా) మునీందున కభ్యంతం మేమున్నది? శీఘ్రముగాలోనికిఁ +బ్రవేశ పెట్టుము. +నేప…_చిత్తము. (నిష్క్రమించి వెంటనే నారదునితోఁబ్ర వేశించును). +నార—(తనలో) ఈ జలంధరుని దుష్కృత్యము లంతకంతకు హెచ్చు +చున్నవి. తక్కిన విషయము లెట్లున్నను, బరవా రాగ మనము +అందులో మునిపత్నులను భంగ మొకరింప కలంచుట యెంతయు +ఘోరముగ 4 న్నది. కానిమ్ము, ఈతని దుష్కృత్యమునకు నేను +దోడై - ంకరునితోఁ గయ్యము సంభవించుపల్లఁ జేసెదను, దానం +జేసి కలహభో: క్తనగు నాకు సంతోష మొదవుట మేగాక, త్వరలోన +దుర్మార్గు డడుగటుటకూడ సంభవించును, +జలం —(ఆసనమునుండి లేచి) మునీంద్రా ! వందసములు. ఈ పీఠంబు +నలంకరింపుము. +సార — (ఆసీనుడై, జలఁధరా! నీకు ఁ ^శ మేక దా! +జలం__మునీంద్రా ! నీ టాక్షమునఁ గుళం ముగనే యుంటిని. (ఇంచుక +యూరకుండి) మహాత్మా! నీ రాకచే నేను ధన్యుడనైతిని. ఇప్పుడు +సిచ్చటికిఁ బోవుచు నిచ్చటి కరుదెంచితివో యానతిచ్చెదవా ! +నారి — నేనిప్పుడు కై లాసమునుండి వచ్చితివి. +- \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0063.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0063.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..420f48dbd860b73de89a603f2e38e63a1588727b --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0063.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +(8) +తృతీయాంకము. +A +జలం— కైలాసమున విశేషము లేమి ? +P +నార——నే నక్కడ కరిగిన సమయమునఁ బరమేశ్వరుఁడు లేడు. గంగా +పార్వతు లేకారణముననో గలహించుచుండిరి. +జలం—పర మేశ్వరు :జీ/కాలను తీయు నా సవతుల కయ్యము వారిం +చుట కే సరిపోవుచున్నది. ఇంతలను గెలహ కారణ మేమో నీకు ఁ +దెలిసెనా ? +నార__కలహ కారణ మేమో +నాకును దెలియలేదు గాని పర్యవసానము +మాత్రము దెలిసినది. గంగ పార్వతికి నీ వొకనిచే బట్టుబడుదువు గాక +యని శపించినది. +జలం__మునీంద్రా! తాను మహాసాధ్వానని యాపార్వతికి మిగులగర్వ +మున్నది. +నార — ఈసంగతి నీవు గూడ గ్రహించితివి క దా! ఆమె కొకసారి గర్వ +భృగము కావలెను. (ఇంచుకయూరకుండి) జలంధరా ! +తే॥గీ! అరయఁ బచ్చుక పైన బ్రహ్మాస్త్రమున్న +పగిది, మానుల భార్యలఁ బల్మి బట్ట +వలచుచుండెన పదియేటి . దర్పగుణము +బలముగల్గిన నా “సరి • బట్టుకుయ్య +ఇట్టికార్యం నీవు చేయుఁజాలితివేని నీయశము చతుర్దశభువనంబుల +యందును నిండును. +తా, +జలం_ తా . సోత్తమా! ఈసంగతి మంచిసమయమునం దెచ్చితివి. +నేనిప్పుడు పార్వతినిఁబట్టితి నేని యామెకు గర్వభంగమగుటయేగాక +గంగ యిచ్చిన శాపము గూడ నిజమగును, +సార— జలం ధ రా ! మాటలవలనఁ బ్రయోజనము లేదు. +జలం __ న్ ' 5 5 ! నేను కూ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0067.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0067.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..58fd5d2613dacd64b228705308db800fb61bb9da --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0067.txt" @@ -0,0 +1,11 @@ +తృతీయాంకము. +బృగ —హా నాథా ! నాథా ! (పరికించి) ఇంకెక్కడనాధుడు! ఈశడు +నామాట॰ఖ పెడ చెవి : బెట్టి శైలతనయార్ధమైయరిగినాడు. ఇప్పుడు +నేనేమి సేయుదును. ఎవ్వరిని వేడుకొందును. ఈశీఁ డట్టియ +కార్యము జేసెనేని తినేత్రు కోపాగ్ని జ్వాలలందుబడి భస్మముగాక +యుండునా! అక్కటా ఈతఁ డెట్టి నాహసకార్యము సేయనెంచెను! +ఇంచుక యూరకుండి) ఇప్పుడు నేను విచారించుచునున్నందువలన +బ్రయోజనములేదు. నేను గూడ నరిగి నాధుని యత్నమును గని +పెట్టుచు నాశక్తి కొంది వారింపఁ బ్రయత్నించెద గాక. +[నిష్కమించును] +ఇది తృతీయాంకము', \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0068.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0068.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9d44d32b47b6836aded78798b5cd7356869ecd43 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0068.txt" @@ -0,0 +1,22 @@ +సతీతులసికొ +చతురాంకము . +రంగము:—(1)[కై లాసపర్వతప్రాంతవనములో సతీదేవి- ప్రవేశము +నతి(తనలో) పర మేశ్వరుని భార్యనైన నాకుఁ గూడ సవతి పోరేక నా +మా కలహములుజూచి ప్రాణేశ్వరు శు పరిహాసము సేయుచుండును +ఇట్టి కలహములు స్త్రీలు తమలోదామే యంతరింపఁ జేసికొనవల +యును గాని మగవారికిఁ చెప్పుట యెంతయుఁ జులకన కదా! కలహ +సందర్భమున నాగంగనన్ను గూర్చి పలికినయావాక్యము నాహృన +యమున కొక్కింత యనుమానము గలిగించుచున్నది (ఆలోచించి) +రుద్రాణీనగు నన్న నెడు బట్లసాహసించును నాయనమాస మే +నన్ను బాధించుచున్నది గాని మరియొకటికాదు. (ఎదుటజూచి) నన్ని +చ్చట నుండుమని చెప్పిపోయిన చెలిక త్తెయింకను రాకయున్న రేమి! +వచ్చుచున్న దేమోచూచెదగాక. నిష్క్రమించును) +జలంధరుడు. ప్రవేశించును) +నేను +జలం—(తనలో) నే నిన్నటినుండి వేచియుండగా, నిప్పటికి +బార్వతి యొంటిరిగా నుండజూచు భాగ్యము గలిగినది. ఎదుట +జూచి) ఆదిగో. అయింతి పరికించి; ఈమె సౌందర్య మద్వితీయ +మైనది. +ఉ, వేయితలఁప నేమిటికి విశ్వపదార్ధములందు గల్లు బల్ +సోయగ మొక్క చోట నిడి చూడగ గోర్కె జనించియుండు వా +] \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0069.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0069.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..dc3a8575abb9aa5ef81f39d219730927bbd81c9f --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0069.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +చతుర్థా కము. +ర్థాంక +ణీయువతీప్రియుండు శశి నీరరుహద్యువమాన వస్తుల +త్యాయతబుద్ధిఁగూర్చి వెల ! యంగనుజేసెఁ దలోదరీమణిన్ . +23 +ఇట్టి నారీమణి లభించుట చేతనే ఈశ్వరుఁడు మహ దేవుడైనాఁడు. +(ఇంచుక యూరకుండి) నేపట్టాలోచించుచు నున్నందువలనఁ +బ్రయోజనము లేదు. ఆలస్యము జేసితి నేసి కార్యభంగమగును. సత్వ +రముగ నీమెను బట్టుకొని విమానము పైఁ బెట్టుకొని నిజనగరము +చేరెదను. (నిష్క్రమించును .) +సతి_ఆ! దురాత్మా! ఎవ్వడవు గానీవు! సాహసంబున నిన్ను (బట్టవచ్చి +తివి. అనిపలుకుచుఁ సతీ దేవియు వెంట జలంధరుఁడు ప్రవేశము] +జలం—సతీ దేవినిఁ జూచి ( +ఉ. ఏను జలంధరుండఁ రమ | శ్రీమణి నన్ను నెఱుంగనొక్కొ-: +మానితసుంద రాకృతిః శ్రీ మానసమందున జాలమె +జాలమెచ్చి; యా +సూసశరార్తికి మిగుల • సొక్కివిను గొని పోవఁగో ర్కె +నేనిట కేగు దెచ్చితిని . నిరిజపత్ర విశాలలోచనా, +సతీ —:కోపముతో) ఓరీ! మాతృద్రోహే! ఎట్టిసాహస కార్యము సేయ +నెంచితివిరా! తల్లినగు నిన్నే బల్బవచ్చితివికా! నీవిట్టి పరమపాతకుఁడ +వగుదువని తెలియక బ్రహ్మ రుద్రులు నిన్ను మహ దైశ్వర్యవంతు +నిగాఁ జేయాటం జేసి యిట్లు దుష్కృత్యములు నేయుచుఁటివి. +• +తే॥ గీ॥ తగని పురుషునకును దొడ్డ తనమ। గూర్ప +సగడు పడుటయె కాని పా దలఁతి తసము +పిల్లకుక్కను దోడ్తాచ్చ ఇల్లకి విడి +యా రతిచ్చిన నది దివ్వె లాక్పు కాదె +బాల్యమునందె సిను శ్రీహరిఁ జంపదలంచియు; బర మేశ్వరుని +మొగను జూని యూరకుండుటచేత నిట్టివాడవైతివి - కానిమ్ము - \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0070.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0070.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..edcef1449deeb47902a65c562ff9402886176819 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0070.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +ర +స తీతు ల సి. +నన్ను నేడిట్లు బట్టు +ಬ +రుద్రు కోపానం. జ్వాలల కాహుతికాఁగోరియే +టకు సాహసించితివి. +జలం_సుదతీమణీ! ఈ యన్తవస్త్ర సంభాషణతో నేనుపయున్నది? నే +నొకమాటఁ జెప్పెదను విన ము. +సీ ఆవాస మెన్నంగ భయంకరమైన +భూతలంబు లుండెడి ! ప్రేతభూమి +ఆహార మెంచింగ 1 న్యులెవ్వరు దరి +జేరగాఁ జాలని | ఘోరవిషము +వాహనంబు దలంపఁ బరిహాసమునుసేయ +నిరతంబుదఁయూచు ! వృషభమూర్తి +బిచ్చమెత్త గ నెంచి ( వేడ్క మై హస్తంబు +నక్ ధరించినది యా 1 నలువ శిరము +తే॥ గీ॥ పాములే నగలు, హితులు +ప్రమధగణము +గాగ జరియించుచుండు నీ కాంతుఁ డేమి +సౌఖ్యముల నీయఁజులును శ్రీ సారసాక్షి +గమ్ము పోదము నాదు పు శ్రీ రమ్మునకును. +బాగు సేయక లెమ్ము. (సమీపించును.) +సతి_తులువా! దూరముగా నుండుము. పరమేశ్వరుని మహామహిమ +నెఱుంగక యిట్టి యకార్యమును జేయవచ్చితిని. నిన్ను నేనేదగ్ధము +జేయగలుగుదును గాని, నాధునియాజ్ఞ లేక పోవుట చేతను, నీ +భార్యయు. సాధ్వీశిరోమణియు నగు బృగంజూచియుఁ గరుణించితిని. +ఇంతవరకును దాపసుల నేచుచుఁ దత్పత్నులఁ బలిమిబట్టుచు నా +ర్డిసిసి ఘోరపాపము చాలక నాకడకు కూడ వచ్చితివా? +- +సతీమణీ! నీవు నన్నట్లు తృణీకరించి పలుకవలదు నీ సౌందర్య +కీశ్వరుఁ డెతౠ దిగనివాడు. +మన \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0071.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0071.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a9f37b34231a6172a7efcfeb00b9152370c6b69a --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0071.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +(9) +చతురాంకము +తే॥ గీ॥ ఉవిడ జవ్వనివి సుఖ బులొల్ల కీవు +బడుగు జోగికి భార్యవై • బరగి తేల +రాత్రి ముఖమునఁ జుద్రతా । ప్రదీప్త +మైన శర్వని మరుణున కగునె చెపుము. +EX +ఈమాటలతో నేమి ప్రయోజనమున్నది? రమ్ము. నాపురమున +నన్ను కూడి సుఖించెదవు గాక! సమీపించును) +సతి—నీ కాయవుమూడినది. ఇంచుకకాల మిచ్చట నిలచియా డుము +పరి మేశ్వరుని మహిమ నీకుఁ దెలియును. +జలం__ఆతని మహిమ తెలియ కేమి ! +క॥ తనువు విరూపాక్షము, పు +టనఁ గనరా దేరికిని దిగంబరత నెరుం +గసగును, ధనమను మాటయె +గనరా దతని మహిమంబు • గాననె జగతి. +శ్రీకంఠునికి గట్టి పెట్టిస తల్లిదండ్రులు నీ కెంతయు శోకము గూర్చిరి +నిరంతరమును మణిసౌధంబులయందు మెలఁగుని చరణములాతనితో +పితృవను బున మెట్టుట కెట్లోచ్చుచుంటివి ? +క. శ్రీచందనాస్పదములగు +నీచులు శ్మశానధూళి • నెగడుట కంటే క్ +నీచం బొండు గలుగునె యా +. +హా! చఫలాక్షిరొ సుఖంబు నట్టిది యానీ. +సతి__ఓ ! మర్మతీ ! బీదయ, సంపద్దేతువుకు స్మశాన సంచారియు +జత్పతియునగు శివుని మహ త్తత్త్వమ నీబోటి మందు లెఱుంగఁ +'ఇంచుక యూరకుండి; నీతో నాకుఁ బనేమి ? (ఇంచుక +טים +నడి చును.) \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0072.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0072.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..7c45e85ebb68399fd10471209ed7e57b7552ed17 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0072.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +స తీతు ల సి, +జలం_శైలతనియా! నా బారిఁ బడిన నీ వెచ్చటి కరిగెపు నిలువుము. +నిన్నిప్పుడే నాపురికిఁజే ర్చెద. జలంధరుఁడు పట్టినపట్టు విడుచువాడు +చాడు. సమీపించి పట్టుకొనఁబోవును) +- +సతి — పరమేశ్వరుని నుద్దేశించి) హా! పరమేశ్వరా! నీ వెచటనుంటివి? +ఈ జలంధరుఁడు దుర్మార్గుడై నిన్ను బట్టఁదలంచుచున్నాడు. సత్వర +ముని వచ్చి రక్షింపుము. +జలం - +మ. జలజ తీ భవదీయ నాథుడ^. నా శంభుండె యేతెంచి యు +జ్వలదర్పంబున నిల్వనిమ్మ పుకు మీ +స్థలిక్ వానిని రూపుమాపి సురబృందం బెల్ల భీతిల్లగా +బలిసు౯ ని౯౯ 'నిపోదు నాదుపురికి +చ్చౌర్యంబున సంగర +బల్మాటలిం కేటికిక్ . +(పట్టుకొనబోవును.) +సతి..—శ్రప్పించుకొని అటు టు జూచుచు) ఓరీ! కలుషాంధ కారప్రమ +వ్యాపియా! దూరముగా నుండుము. +జ:)(___హిమగిరితన యా! నేను గుద్రునికి భయమందుదువనితలంచితి +వేమో "గ్గరకులోవులు) +( తెరలో) +చెలీ! పార్వతీ! పార్వతీ! ఇదియేమి, నిన్ను బట్టదలంచుచున్న యా +ది ~త్ముఁ డెవఁడు? పరమేశ్వరుడీ ప్రాంతము నందె యున్న వాడు +ని కెరింగించెదఁ గాక నీవు భయపడవలదు. +సతి… త్వలో) ఇ)క భయములేదు ఈదురాత్ముడు నాధుని క్రోధా +ఓహో! ఈమె చెలిక +భూ +ప్రాంతము వంశీయు +రాగలఁడు. +బోర్డు. ఈవార్త శివుః కెఱింగించిన నాడు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0074.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0074.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..cae9769647165c3980d4f4b2ece43bd277effaf0 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0074.txt" @@ -0,0 +1,33 @@ +E. +సతీ తుల సి. +భృక్కన్యను గూడ బట్టుటకు సాహసించితివిగా! ఇంతకును నిన్నన +వలసినబని యేమియు లేదు నా కారణంబున జనించిన నీ వనామకు +డవై యుండకుండ, నిన్నొక రాజుగా ఁ జేసి, వరంబులిచ్చి నందుకు +మాకుఁ గలిగిన ప్రతిఫల మిరియేకవా! +తే॥ గీ॥ ఎఱుకమాలిన వారల కెంత మేలు +గూరిచిన దానిఁ దెలియంగ లేదు జగతి +బిడ్డయం యెంచి మెడమీద | బెట్టుకొనిన +దేహమంతయు 3–మఁగా దే దురాత్మః +! +జలం — పర మేశ్వరునిఁజూచి) శంకరా నీ వాక్యముల కిచ్చట భయపడు +వారెవ్వరును లేరు. భాగ్యభోగంబులు లేక, జోగివలె నిరంతర +మును బేతభూమిని విహరించు నీ సౌందర్యపతియగు నెలనాగ +యే) ఈమెకు నాకొసగుము ఐల్లయినను నీ హిమాచలాత్మజను +గొనిపోవుట కే వచ్చితిని. నీవు మాటలతో నొసంగవేని నిన్ను రణ +బున నిర్జించియైనఁ దోడ్కోనిపోయెవరు. +) +చంచూసమ +పర—ఛీ! మానృద్రోహి! ఇట్టి యవ్యక్త పలా పంబులాడకుము +మ. సమణాటోప పతీంగపుంగవని వాని స్వర్ఘ, +క్షమునం కల్పకావిజృంభణనట . త్కాకోదరంబట్లు శౌ" +గ్యమదోఁ దేగడ వౌచు నన్నిపుడు జన్యక్షోణినిందాక జి +త్త మునం దెంచితివే దుర్మాత్మ యి: నీ దర్పంబు వారించెదక్ +నాపరాకమమునుగూర్చి నీ విదివఱ కెన్నఁడును +నీ +లేదు కాబోలు +జలం__వినియుఁడ కేని +మ, గరిమక్ నిన్నెదరించు వీరనరు +నరు దార భవదీయ శౌర్య మనివా +వినియుండ +క్కండైన లేకుంట చే +ర్యంబై సుధీణ్ముఖ్య భా \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0076.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0076.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..144f17506765929f1bc124bcd9158a7a9842557b --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0076.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +20 +స తీతు ల సి +జ్యాహుతిగా నొనర్చుచు రయంబున నీమెను గొంచుబోదు మ +త్సాహసవిక్రమక్రమము ! శౌర్యము జూడుమ భూతనాయకా, +పర—(కోపముతో) నీతో క్షణముగూడ నియవలయునా ! +మ॥ తరుణి౯ సాధ్విని లోకమాతను, సురేం! ప్రస్తుత్యపాదాంబుజ +బరిభావింపఁగఁ బాపమానసుడవై | భావించుటేగాక, సం +గరిము౯ జేయఁగ నెంచుచుంటివెభళీ 1 కష్టాత్మ నాతోడ, భీ +దరశక్తి E బొలియింతు నిన్నిపుడె లోకంబుల్ ముదంబందగి౯ +దుర్మదచిత్తుండవగు నిన్నిందను బ్రతుకలిచ్చితిని, లోకముల +కపకారము జేసినవాడనగుదురు, ఇదిగో ! శక్తి నిః బ్రయోగించి నీ +ప్రాణములు హరించెదగాక. +అంత తొందరగా బృంద ప్రవేశించును ] +బృంద——(పర మేశ్వరుని పాదములపై (బడి) +తే! గీ॥ శంక గాయ భక్త +జన వ | శంకరాయ +కంధరాయ మహానీల ! కంధరాయ +పురనిశాచర కర్కశ | పురహరాయ +పార్వతీరమణాయ తుభ్యంని మోస్తు. +1 +మ॥ నతసర్వామరశీర్ష సన్మకు టసం ! తానంబున వేలి కాం +తితతుల్ భానుని మించు తేజమున సందీపించుచు, వ్వి. సం +స్తుత వానామునిభక్త మానసగృహ స్తోమఁబుక్ దివ్వెలై +నుతినింగాంచెను నట్టి నీపదముల | గొల్తు సదా భక్తి తో. +1 +పరమేశ్వరా ! సర్వాంతరాళానువర్తీ! పుణ్యమూర్తి ! బుధ +త్రాణలోలా ! భవదీ యుసారవి దస్మరణము, ఖగేశ్వరుడహీ +(వ్రాతమును హరించుచుదమున, సమస్త పాపములకు నశింపఁ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0077.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0077.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8604ff86df34cd58584109c0e945b079ea71336b --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0077.txt" @@ -0,0 +1,33 @@ +చతు +కము +జేయును, ఆర్తనైన నేను నీ చరణంబు వేడుచుంటిని, నీవు కోపమున +గన్ను దెఱచి చూచితి వేని, యీత డెంతవాడు నా నాధుడు +సద్గుణమూర్తి యని నేను చెప్ప నాహసింపను నా సాధ్వీత్వము +దిలకించియైన నీతనిని రక్షించి నాకు బతిభిక్ష బెట్టుము. +శే. గీ. అతని జన్మకుఁ గారణం బనఘ నీవు +గావె ! నీకటాక్షంబున +వైభవంబును బొందుచు +గాదె యిట్టి +వరలుచుండె +నీవు పెట్టినదీపఁబు నీవు యార్ప +దలచు టియ్యది ధర్మమే • లలిత తేజ +(పార్వతినిఁ జూచి) హే ! జగజ్జననీ భవన్మహామహిమ నెఱుంగ +లేక, నీయడల స కార్యము సేయనించిన నా ప్ర్రాణేశ్వరుని గాపా +డుము. జలంధక్షుని సమీపించి) నాథా ! ఇది యేమి సాహసము +జగజ్జనని యగు సతీ దేవినిఁ బట్టసాహసించితివి ఒక్కసారి మహే +శ్వరుఁడు కోపదృష్టితోఁ జూచెనేని, లోకములాగునా ? +? +జాలు, సాహసము తొలుత చేసిన సావ సము చాలక, యే దేవాది +దేవుని మహితకరుణఁ గాంచఁగోరి మునీంద్రులు పరమ నిష్టాగరిష్టు +లై తపము సేయుచుందునో యట్టి భగవంతుఁడగు నీలగరునితో: +గయ్యముగూడ సేయనించితివా నాకు వైధవ్యదుష్టాలం కారము +గూర్పఁదలంచి యిట్టి సాహసోద్యోగమును బూనితివని తలంచి +దను, ప్రాణేశ్వరా ! ఇంకనైనఁ జేసిన యపరాధమును మన్నింపు +మని యీ పురాణదంపతులకు బ్రార్థింపుము. +జలం_రమణీ! ఈ సమయంబున నీవిక్కడి కేలవచ్చితివి? నా యుద్యమ +మున కేలభంగ మొడ వించెదవు ! రణమున కీపురహరుఁడేగాదు. +చతుర్దశభువనములును నొక్క పెట్టున వెత్తివచ్చినను వెనుదీయు +వాడను గా.: పొమ్ము, +శర—సృందా! గురుద్రోహియగు నీతనికి నాతో, గయ్యమొనర్చుట +కిచ్చ జనించినది కాబో . వాసమ్ము. మదీయు కోపాగ్ని కింధన +మఁగాక! \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0078.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0078.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..1a3c05139c0f55b51329c0d672cb48f338964fa4 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0078.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +౨ +స తీ తు ల సీ. +బృంక___తుమారభృత్కన్యకారమణా! నన్ను జూచియైన నీ నాగ్రహం +బును విడువుము పుత్రుడపరాధ మొనర్చిన నుండి రక్షించవల +యును గదా ! ఈతడేమి నీతో గయ్యమొనర్చు పేమి ! +సీ॥ భక్షింపవే లోక పరితాపమును వాప +'నాభీలహాలాహ లానలంబు +రక్షింపవే యార రక్షా యనుచునీ దు +పదములు సేవించు భర్త సమితి +శిక్షింపవే సుర శ్రేణికి సౌఖ్యంబు +నమరఁజేయగ దివు రాసురులను +. +వీలుంపవే శౌర్య విషదార్థమై భస్మ +మై పోవునట్లు గ +మాకుమారు +తే॥ గీ॥ నన్ను రక్షింప యింక ననాధనైన +బ్రతుకజాలను గాన నా భర్త చేసి +నట్టి దుష్కార్యమెంచకయాత్మలోన +భక్త జనమానసోల్లాస పార్వతీశ. +సతి—(పర మేశ్వరునిఁజూచి) నాధా! జలంధర్వుడు నాయెడల దుష్కల +త్యము సేయఁదలంచిన, సాధ్వీయగు బృందనుజూచి, యీతనిఁ +గరుణింపనగు. +పర——(బృందనుజూచి) బృందా ! నిన్ను జూచి, నీనాధునిరక్షించక దప్ప +దయ్యె. (జలంధరునీఁజూచి) జలంధరా! ఇట్టి యవివేక కార్యముల +నింక నెన్నడును సేయదలంపక యుండుము. బృందమంగళసూత్రమే +నేడుని గఁ కాచినదని తలంపుము, పొమ్ము, +బృంద ధన్యురాలనయితిని. పార్వతీ పరమేశ్వరులారా! నిరంతర +ముత్తు మీదివ్యనామ సేవ నాహృదయంబునఁ బాముకొని యుండు +నట్లనుగ్రహింపుడు. +సధీ! పోయిగమ్ము. శుభముఁ గాక ప్రగ మేశ్వరుని గాంచి) +ప్రాణేశ్వరా! ఇంకమసముగుడము. +(ఇరువురును నిష్క్రమింతురు.) \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0079.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0079.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..2e7496d659447bbd749cfc99c324067f90c0de51 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0079.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +(10) +చతుర్థాంకము . +23 +బృంద—నాథా! నేఁజెప్పిన మాటలు వినక పర మేశ్వరునిఁ బట్టఁ దలంచి +వచ్చితివి. పరమేశ్వరున కాగ్రహము పూర్తిగా వచ్చినచో నాగతి +యేనుగును? ప్రాణేశ్వరా! ఇంకను నీచి త్తెమునిట్టి యధర్మకార్యము +లందు బ్రవేశ పెట్టుచు నాకు ఎంత గూర్పక కరుణింపుము. రమ్ము, +జలం—(తనలో) ఆనాడు మునిపత్ని యగు చారుమతిని భంగము +సేయఁచరించ నడుపడినది. నే డీ సతీ దేవి విషయము" గూడ నట్లే +చేసినది. ఇది బ్రవికీయున్నంత వఱకు నా యువ మము లన్ని౦టికిని +భంగమొ పుచునే యుండును. కావున నేమాయోపాయముననో +దీనినిఁ గడి తీర్చవలయును. (ఆ 'చించి) సరే! ఇందుకు మంచియు +సాయమే తోచినది. ఈ పర్వతము పైనున్న చిత్రములఁ జూపుచు, +నామూలకు; దోడ్కొనిపోయి దీని పైనుండిసముద్రమునఁబడునట్లు +ద్రోసివే సెదను +(ఇరువురు నిష్క్రమింతురు +2. +రంగము. (2) (కొండపై జలఁధగుఁడు బృ,దయుఁ బ్రవేశము; +బృంద — నాధా! ఆలోచించుచుంటివేమి ? +- +జుం—శనలో, చిత్తమున నున్న కోపమానతయు బయలు పెట్ట +రాదు. (ప్రకాశముగా) రమణీ: ప్రకృతిసౌందర్యమున కద్భుతమందు +చున్నాను. ఇటుఁజూడుము. చిరత్నరత్నమయ నిశ్రేణికాశ్రేణీ +భ్రమదాభ్రతలోత్తుంగశృంగంబు లెట్లున్నవో గఁటివా ? అక్రించ +భాగిమ్నిపుము. ఘుమఘును పమళించు నితాంతవాసంతి కా +మల్లి కాడిపల్లి కామతల్లికల నల్లిబిల్లి గొని, మదనకదనంబున సద +మదంబులగు త్రి:శకటీవిటపటలంబునక ప్రయత్నంబున బ్రాప్తిం +చిన సంకేత సదనంబులనం దినరు పొవలెత చిత్రముగనున్నవో +బృంద నాధా ఇటు జూడము. తమచక్కదనమునకు విద్యాధరీకాం +తల మక్కు వ బడజేయుచు, దమకఱచిన యరగ సంతతులఁ బాఱ +వెచి, వాసిని మాటిమాటి రక్షణపక్ష విక్షేపణంబుల వాడంది +815 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0080.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0080.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a0acedff89dc809942206a254eab1be121cab612 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0080.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +సతీ తులసి. +జంచూవుటంబులఁ బొడిచియుఁ బరుష చరణాగ్రంబులు నడచియు +కరనఖరంబులఁజీరియు, దీఱని కినుకంతో వివిధగతులఁ జెలంగుబర్హి +గణము లెట్లున్నవో! +||లం——సహజ సౌందర్యమున కేదియు సాటిరాదుకదా! ఆవనంబున గల +మృగ సంతతుల పై నొకసారి దృష్టిఁ బఱపుము. +గండభేరుండముల్ గదురంతు లిడఁజూచి +సత్వరంబుగ బాఱు ) శరభచయము +శరభంబులేరెడి చప్పుడు విననచ్చి +తరులచాటున డాగు హరిగణంబు +హరిగణధ్వానంబు + నాలించి నిశ్చేష్ట +త వహించి నిలచు మత్తగజసమితి +మ త్తగజంబుల ) మార్గంబు నీక్షించి +శ్రీ ఫ్రంబుగా బాఱు +తే. గీ. చిఱుతగండుల చప్పుడు +చిరుతగండ్లు +చెవికిఁదగిలి +చెంగు చెంగునదాటు కురంగతతులు +గలిగి మిగుల చిత్రంబుగా • జెలగుచున్న +వా ! +నమ్మహావని,గంటి వా * యబనేత్రి! +ఇంకను మనమామూలనుండి చూచినచో మఱింత చక్కగఁగాని +పించును. రమ్ము. (ఇంచుక నడచుచున్నారు) +బృంద—(క్రిందకుఁజూచి) ఈ పర్వతాగ్రముననుండి, సముద్రమునకై +చూచినచోఁ గన్నులు తిరుగుచున్నట్లుండున. +లం———తరుణీ! ప్రభాకరబింబము జలములయం దెట్లు ప్రతిఫలించుచు +న్నదో చూచితివా ? +ృంద సముద్రమునుఁ జూచుచుండును) +లం—(తనలో) ఇదియే సమయము, \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0081.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0081.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9f0392214ba99a4ac77a4534e64bc26542113e43 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0081.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +చతుర్ధా ౦కము, +[బృందను సముద్రమునఁ బడునట్లు ద్రోయును.] +బృండ_హా! (అనుచు సముద్రమునఁ బడుచున్నది.) +-నేఁదలఁచిన బనియైనది. (నిష్క్రమించును.) +జలం. +తెరలేచును ) +) +సముద్రము :—(బృంద జలములలో నిటునటు గొట్టుకొనుచు +నుండఁగా విష్ణుమూర్తి - ప్రవేశించును.) +ગ +బృంద — (జలములందుండి) నారాయణ ! నారాయణ! +విష్ణు—(జలమునందున్ని బృందన జూచి తనతో) అక్కటా! దురాత్ముం +డగు జలంధరుఁడీ బృంద యెడల నెట్టిదుష్కృత్య మొనర్చినాఁడు ! +నేనిప్పుడీమెను రక్షించెదఁగాక. జలములలో దిగి) సాధ్వీమణీ! భయ +మందకుము. ఆ రరక్షణుడనైన నేను నిన్ను రక్షించుచున్నాను, +(బృందను దీసికొని యొడ్డునకు వచ్చును.) +- +బృంద —విష్ణుమూర్తిని జూచి) శాశ్వత సౌఖ్యమునందుటకై విధిప్రేరణ +ముననిందుఁబడిన నన్ను రక్షించితి వేల!మహాత్మా! కరుణాము లు డ +వైన నీవెవ్వరవో యెఱుంగవచ్చునా ' +విష్ణు—బృందా ! ఇంతలో - ముపా +తే. గీ. ఏను నీహృదయ +• చెప్పున +యు. టి; నీవు నామ్ లోని +నఖిల భక్తుల హృదయంబు ) +నన్నుఁ నెఱుకు టివె నీవు +బృంద—(తనలో) ఓహో! +సారి యీ మహానుభ వుండు తి. +' +నాకొసంగి, మదీయగుణపరీఔర్థమై నన్ను మోహింనట్లు నటి \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0082.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0082.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..92714fd580bd493b52d8857107f7d6d247854ef1 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0082.txt" @@ -0,0 +1,31 @@ +2E +సతీ తుల సి, +ఆ +బరీ +నాడు. భగవంతు . భక్తజనమానసంబుల ననేక విధంబుల ఁ +క్షీంచుదు:గు v గదా! | ప్రకాశముగా] ఆర్తరక్షామణీ ! భవదీయ +దివ్యమంగళ విగ్రహ మొకసారి దర్శించేయండియు, నేడజ్జా: బునఁ +బడి కనుగొనలేక పోయితిని. మన్నింపుము. +༧ +మళ్లీ కలనైన సుం భఁబుగారు భవదా కారంబు దర్శింప నా +నలిసి ప్రోద్భవ ముఖ్య దేవతల కై న నేడు మల్లో చనో +త్పలముల్ ధన్యతగాంచిమించగ భవద్భద్రాయితాస్యేందు మం +డలి వీక్షించితిఁ గ్రమ్మరన్ విమలపుణ్యం బెట్టిదో మాధవా. +సముద్రమునఁ బడిన నేను ప్రాణములు బాసియు టి నేనిసీనాన్ని +ధ్యమునుఁ జేరియుందునుగదా! నన్నేల రక్షించితివి ? +విష్ణు — భక్త రక్షణము నాయుద్యోగమేకదా! తనలో] ఈ మెదలంబు వం +బడుటకు కారణముకిగిన నేమని చెప్పునోఁ ప్రకాశముగా) నారీమణీ! +నీవీ జలరాసిం బడుటకుఁ గారణ మేమి ! +బృంద _భగవంతా ! నా పురాకృత ప్ర్రారబ్ధమని చెప్పటకంటే వేజే +మియుఁ జెప్పఁజాలను. +విష్ణు_పతీ నిరాదణమే కారణమని యూహించెదను. +బృంద—(మాటలాడక యూరకుండును.] +విషు నిరుత్తరు మంగీకార సూచికమా! +- +బృంద—— దేవా! ఇప్పుడీ యనవసరమైన సంగతియేల ? +విష్ణు—బృందా! నీభర్తచేసిన యకృత్యము నీవు చెప్పక దాచినచో +నాకుఁ దెలియ దనుకొంటివా ? +బృంద — సకలాంత ర్యామి వగు నీకుఁ దెలియని విషయ మేమున్నది? +విష్ణు—నీయు దట్టి నిరాదరణ భానము వహించిన పతినిఁ బట్టుకొని +యేల ప్ర్రాకులాడెడవు! జగన్ని యామకుఁడవగు నాయభీష్టము, దీర్చి +శుభంబుల బడయ తలంపవేల ? \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0084.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0084.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..09016748533047f94ac79dab1628e744b42b8ac0 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0084.txt" @@ -0,0 +1,33 @@ +సతీ తులసి +గాల_అతని దుష్కృత్యములన్నియు శ్రీమన్నారాయణు,డు చూచు +చుండియు నిట్లు శాంతివహించి యుండుటకుఁ గారణ మూహింప +జాలకయున్నాను. +దను +ఇంద్రు— తాపసోత్తమా ! అడుగనిదే యమ్మయైనను బెట్ట +సామెతీ నెఱుంగవా ! ఇంచుక యూరకుండి, ఇప్పుడు దానిం గూరి +యోచింపనేల భగవంతుడగు శ్రీవారికి జలంధరునిఁ గూర్చి విన్న +వింతము కగుణాసముద్రుండగు నాతం డెట్లు చేసినను సరే +- +గాల —- (ఎదుటఁ జూచి) భగవంతుఁడు మందిరమున లేడా యేమి అయి +నను నిట్లు బిలచిచూ చెదఁగా క +(ఎకుటఁ జూచుచు) +సీ. మా మొరాలింపవు మహనీయ వటపతి +సీము పైనిద్రకు . జేరినావొ +కరుణఁజూపింపవు కమలాలయా దేవి +నెడ బాయజాలక +కాపాడ నెంచవు • నీవదంబుల భక్తి +యెసఁగినా వొ +జింతించు వారికిఁ జిక్కినావ్ +రక్షింపఁజూడ వే రాక్షసాధమునైన +నాలమున, గూర్పి • నరిగిరావొ +తే. గీ, కాకయుండిన నారీతి గలుషచితుఁ +డై జలంధరుఁ డొనరించు • నట్టి కూర +కార్యములు, గాంచు చుండియు • గావని +సైచియుంటివి యిదియేమి +జలరుహాక్ష +ఇంద్రు—అడుగో శ్రీమన్నారాయణుఁడు. మనకు దర్శన మొసంగుట +కిట్లువచ్చుచున్నాడు. +- +విష్ణుమూర్తి ప్ర వేశించును +ఇంద్రు—(విష్ణుమూర్తి నిఁజూచి లక్ష్మీకళతా! వందనములర్పించు +చున్నాను \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0086.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0086.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..82788e482ff02439b0ed28e753609a18d32bbb44 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0086.txt" @@ -0,0 +1,35 @@ +g +సతీ తుల సి, +యిట్టి కార్యంబె చేసిన హీరునకును +వరమునీంద్రుల పత్ను లేపాటివారు +గొప్ప యెడల లోఁ గొనఁ గొట్టుమీ +నకుఁ గలప తెప్ప రయ జిం తికలు గావె. +ఇంద్రు—నారాయణ! ఆజలంధరుఁడు తాపసాశ్రమముందుఁ బ్రవే +శించి చేయుచున్న దుష్కృత ముల వచింప గలవికాదు. ఈమధ్య +తన దుండగములమరలోకము పైనఁ గూడ బ్రారంభించినాడు. +అమర్ కాంతలము గూడ బంధింప మొదలిడినాడు. ఒక్కఁడయ్యును +సంగరమునకు వెనుదీయడు. పరాజితుఁడు గాలు +గాల_— ద్రౌపసాశ)ములఁ వేశించి మునిపత్నుల బల్మిని గొసిపోవు +తరిని. మునులు కలుకవొడము బృంద సాధ్వీత్వమునకు భయమంది +శపియింపఁజాలక యున్నారు - ఇంతకు మున్ను సాధ్వీయగు బృందయా +తనికడ నున్నప్పుడు శయన్నంత వఱకెట్టి య కార్యములు జరుగ +కుండఁ జేయుచుండెను. ఇప్పుడాసాధ్వి దుర్మార్గుఁడగు జలంధరునిచే +సముద్రమునఁ ద్రోయంబడి, నీచే రక్షింపఁబడి బృందావనమునుండి, +నీయం దెఁజిత్త ముఁ జేర్చి, గ్రూరుండైనన దనవతి కెవ్వరివలనను హాని +కలుగకుండునుగాక యని నిరంతరతపోవ్రతయై యున్నది. +ఇంద్రు__భగవుతా! ఇంక నీవా జలంధరుని విషయమై ప్రయత్నించక +పోయిన, సాధ్వీమణుల మాచరక్షణమునకు మార్గము లేక యుండును +__మహే బ్రా! జలంధరుని దుష్కృత్వము లన్నియు +నారయుచునేయుంటిని బృంది మహాసాధ్వి. ఆమె సాధ్వీత్వమన +కొక్కింతయేని భంగము గలుగనిచో జలంధరుఁ డేహానియుఁ +విష్ణు__మహేంద్రా! +బొదడు. +నే +ఇంద్రు—— దేవా! +సక్షలా మరము నిజ న మై +నీప్ +g +కార్యభారమును +బూనవలెను. +విష్ణు——— తస లో] ఇదియు నొకమేటె. ప్రకాశముగా) లోకహితార్ధమై +యిక్కార్యంబునకుఁ గడంగె పెనుగాక! నారదుని జుచి) నారదా ! \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0088.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0088.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..54f195214c9575d76623f2ab762f24399205aff5 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0088.txt" @@ -0,0 +1,27 @@ +శ్రీ సతీ తుల సి +పంచమాంకము. +రంగము:—(బృందావనమున బృంద విచారముతోఁ బ్రవేశము) +బృంద—తనలో) ఆహా! విచారాక్రాంతచిత్తులకు నిద్రరాదుగదా +అకటా! నాస్థితి కేమని పగతుకు నాకిట్టిగతి సంభవించునని కల +నైనఁ దలంచియుంటినే. నాప్రాణేశ్వరునకు సన్మార్గమునవలంబింపు +మని చెప్పుటచేత నేనెంత విరోధినయితిని. లోకమా తీయగుపార్వ +తిని బట్టుటకు సాహసించి, రుద్రుని కోపానలజ్వాలల కాహుతియగు +టకు సంసిద్ధుఁడైయున్న యాతనిని రక్షించినందులకుఁ బ్రత్యుప +కారముగ నన్ను జలరాసిం బడర్రో చెను గదా! జలంధరు +శించి) హానాధా ! +సీ॥ పరకాంత గూడుట పాపమంచును దెల్పి, +తినిగాని మఱి యేమి +మునిపత్నులకుగాంచి +మఱియేమి +తెలుప లేదు +మోహమందుట గూడ +దంటిని నిం కేమి యనఁగలేదు +వరమునీంద్రులఁ గాంచి పరిహాసమొనరింప, +వలదంటి సౌండేమీ ' పలుక లేదు +భవదీయ పదసేవ వాంఛించితి నటంచు, +వేడితి మఱియెద్ది . వేడలేదు +తే॥ గీ|| కటాకటా సీకునై యింత కష్టపడెడు +సాధ్వినగు నాకు నీగతి తే స్వాంతమందు +దుఃఖమును గూర్చు టేగాక తోయరాసి +ద్రోచినాడ వేమందు నీందుష్కృతికిని. +నుద్దే \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0090.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0090.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..e8da9e692116b421be4268119779823ef513d4dd --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0090.txt" @@ -0,0 +1,31 @@ +సతీ తులసి. +వల్మీకముమీద బ్రత్యూషపర్వ సమయంబు విడి పోయిన నిర్మో +మనునట్టు తూర్పుదిక్కున: బాండిమద్యుతి జనించినది. ఇంక నేను +సూర్యోదయము గాకపూర్వమే కాలకృత్యముల నిర్వర్తించుకొని +స్నా సముఁ జేసి భగవదారాధనయందు జిత్తమును ప్రవేశపెట్టెదను +(విషమించును) +విష్ణుమూర్తి జలంధర రూపముతోఁ బ్రవేశించును, +విష్ణు- (తనలో) నారదుని ప్రేరేపణమున జుబంధగుకు +యుద్ధమున కరిగినాడు. ఇప్పుడు వారిరువురికులు +శివునితో +పోరు ఘోరమై +పద +యంకును, (అలోచించి) ఇంక నేనాలోచించ నేల ఈ వేషముతో +బృందం జేరెఁదగాక! తనభర్త దుర్మార్గుడయునను నాతని +చింతనము హృదయమునందువిడువక నిరంతర మునాతని క్షేమమునే +గోరు పరమసాధ్విని నెట్లు వంచింపగలనో తెలియరాదు. +(ఎదుటజూచి) అదిగో బృంద +తే, గీ, జాగ రారుణిలోచనా • బ్జములతోడ +దంతపదశోభితాములా • ధరముతోడ +పిరుదులంటెడు మేలైన కురులతోడ +నలరుబృంద మోమును జూడ , హర్ష మొదవె. +ఈమె యిప్పుడే స్నానమాచరించి భగవదారాధనయందుఁ +జిత్తముజేర్చుటకు దలంచుచు సూర్యోదయమునకు గాబోలు +నెదురు చూచుచున్నది, పరికించి ఆమె యిట్లే వచ్చుచున్నది. నేను +నెమ్మదిగా నెదుటబడి నాయుద్యోగమున వర్తించెద. ఆహా +తే. గీ. అఖలలో కాదినాధుండగు నైన నేనె +యొక్క యువిదపై సమ్మోహ మూనియిట్లు +దేవహిత మను వంకపై దెలివిమాలి +వచ్చితిని నీతలోదరి౯ +వంచనంబు +సేయ జనము లీకార్యమా క్షించినన్ను \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0091.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0091.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..be73ba63153a91db2f2bfd84972823fa752989c8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0091.txt" @@ -0,0 +1,33 @@ +పంచమాంకము: +గైనకయుఁద్రె చూదర్శ కంబుగాగ +కంచెయే చేను మేసిన +గలదె దిక్కు. +[ బృంద—ప్రవేశించును. ) +బృంద—(ఆ కాశ మువంక ( జూచుచు) +సీ॥ ఉగుమహోదయధరేశ్వరుఁడు ధరించెడి, +మహనీయకోటీర +మణి యనంగ +బలభిత్కుమారుని పాన్పుపై గట్టిన, +పింతైన పవడంపు బంతియ నగ +, +బ్రత్యూషతరుణి, శ్రీ రామకై యెత్తిన +దివ్యనీరాజన | దీపమనగ +దొలిదిక్కుపూబోడియళికభాగమునందు, +దీపించు కాశ్మీన • తిలకమసగ +తే॥ గీ॥ స్వతరుణారుణ కాంతులు • భాసిలంగ +సక లజగముల నానంద జలధిముంచ +నాత్మలోపల భావించి యా ప్రయోజ +మిత్రుఁడదిగొ పూర్వాద్రి • మీదఁ దోచె. +(ఇటునటు జూచి) ఆహా! ఏమి! ఈ పురుగులయొక్క విచిత్రగతులు! +సీ। లేమావిచిగురును లేమ నోటను బెట్టి +ముదమున వాదిస్తు భూరిపికము +జంట బాయ గలేక , సంతనమ్మున నంత +మధువు నర సెడి షట్పదమిధునము +మాటిమాటికి దన బోటినిఁ బిల్చుచు, +) +మించు హర్షమునఁ జ రించుకుళము +మించుహర్షమ +విడచిన నేహాని యడకునో యని మోడ +మెడఁగలిపితిరి గెడ్డి జక్కవలజోడు +డే॥ గీ॥ ప్రకృతి నింక నుండిన జీవరాసు లెల్ల +కలిత దాంపత్య సౌఖ్యంబు • గాంచుచుండ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0093.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0093.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..de8d6c61057d25aba38826630a8baf918dcebcd2 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0093.txt" @@ -0,0 +1,30 @@ +పంచమాంకము. +లేకున్న నేపీపాటికి స్వర్గ సౌఖ్యము ననుభవించుచునే యుందును. +ఇంతకును నీచరణంబుల గొలిచి శృతార్ధురాలనగుటకు గాబోలు +బ్రతికియుంటివి. +విష్ణు —(తనలో) ఈమె నన్నీ జలంధరునిగనే భావి చినది. ఇంతవఱ +కును నాప్రయత్న మనుకూలముగ వేయున్నది. (ప్రకాశముగా) +ఉ. నీవు మహాపతివ్రతవు • నిర్మలధర్మవివేకశీల స +ద్భావము నీదు సొమ్ము; జన వంద్యను నిన్నును నేనె యట్లు దు +ర్భావముఁబూని హింసలకు బాలొనరించితి; వాని సైచి; మో +దావహచిత్త మూని చరి • తార్ధుని, జేయుము సుందరీమణీ. +బృంద — మనోహ రా! నేను నీకరుణకు బాత్రురాలనేగాని వినుతికి ఁ +గానుఁ గడచినదానికి నీవుగాని నేనుగాని చింతించినందు వలనఁ +బ్రయోజనము లేదు. ఇంక మనమా సంగతి మరచిపోవలయును. +విష్ణు +మ॥ జలజాక్షీ ! భవదీయ వాక్యములనే +పలుభంగుల్ నిసుహింసఁబెట్టితి బరా +గలితో గ్రప్రధనంబుల౯ విబుధులక్ +వళి బాధించితీ వారిసన్నిధిఁ గటా +స్వాంత బుస దెంచకే +• బాతాక్షులం బట్టీతి +గారించితి; దావసా +బంధించి తత్పత్నుల. +ఇది యంతయు నట్లుండ, ముక్కంటిచే భస్మముగాకుండ నన్ను +రక్షించిన మహాసాధ్వీశిరోమణీవగు నిన్ను సముద్రమునఁ గూల +వైచితిని. ఈపాపములన్నియు : న్నే విధమునఁ గట్టి కుడుపునోకదా! +(విచారమునటి. చును) +బృంద—ననో! పాప మొనర్చి బశ్చాత్తాపమునొంది వారా +పాపము ననుభవిం వారిని చర్యులు చెప్పుదురు. +విష్ణు_భయాకలితచిత్తుండనగు నన్ను నీ భుజ పంజరమున జిక్కించు +కొని వెఱపు మాన్పుము. (కౌగిలించుకొనుచున్నాఁడు) \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0094.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0094.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4f92442366e014fa2ea5cef66a52917203c1135e --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0094.txt" @@ -0,0 +1,29 @@ +سس +స తీతు ల సీ. +బృంద_జీవి తేశ్వరా ! గతించినసంగతులఁ దలంచుకొని యేలవిచా +రించాడవు? +తే.గీ. నీపరిష్వంగ సౌఖ్యంబు నీ నిక్కముగను +వర్ణనమునేయఁ గవికైన • నశముగాద +టంచు, బలు గంగ నగుఁ గాదె యట్టియెడల +పదము లుండునె నాకుక్షిఁ బద్ద +బద్మనయన. +[జలంధరుని శిరము వారిముందుఁ బడును 6 ] +బృంద—(తొందరగా విష్ణుమూర్తి చేయి విడిపించుకొని జలంధరుని +శిరము జూచి) హా! ఇది యేమి? (మూర్ఛిల్లును.) +(విష్ణుమూర్తి నిజరూపము ధరించి నిలచును.) +విష్ణు—తనలో) ఈవ్యాపారము తుద కేమగునోక దా. +బృంద — (విష్ణుమూర్తి నిజూచి) హా కపటనాటక సూత్రధారీ! ఏంత +మోసము జేసితివి! (భర్త శిరమును బట్టుకొని) హా! ప్రాణేశ్వరా! +నీవీప్ర్రపంచమును ఏడిచిపోయితివా? +a +ఉ. అయ్యయొ జీవి తేశ, యిటు లైతివె యిందుల కేమిసేతు, నా +కెయ్యది యింకదిక్కు మఱి యెవ్వరి వేడుదు రక్త సికమై +యియ్యెడ నీశిరం ఒకట యీ దశ బొండఁగ గాంచియుండి యున్ +ప్రయ్యలుగాకయుంటి లల • నల్ కఠినాత్మలు గారె యాగ యన్ +హా మనోహరా! నా యెడల నీవు నిష్క రుణవహించి నన్ను బాసి +నను, నీపద సేవయె జేయుచు, నాసుమంగలత కేశధమగు భంగము +రాదు కదాయని తలంచితిని వంచకుడైన హరి భవదీయాకృతిఁ +దాల్చి వచ్చుట యెఱుంగక నీవేయని భావించి నీవాద దాస్యమ। +లభించెఁగదాయని యెంతయో సంతోషించితిని, అక్కటా! +నీకిట్టి దుర్దశ గలిగించిన దెవ్వరోకదా ! +విష్ణు——రణమున ముక్కంటిని దాకుటచే నీగతి బొందెను. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0095.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0095.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..d0a96a1a4eb6d9727ad833df72e83f639381378c --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0095.txt" @@ -0,0 +1,33 @@ +(12) +పంచమారకము . +しち +బృంద—(భ ర్త ను దేశించి) జీవితేశ్వరా ! ఇంక నేనెంత విచారించిన +నేమి ప్రయోజనము ! +సీ. ఐశ్వర్యమిచ్చిన హరుడాది దేవతల్ +భవదీయ చరణనేవకు లటంచు +నీ యకృత్యములకు నిత్యంబు భయమందు +దాప సేంద్రులు పాలి • కావుల-చు +సాధ్వీశిరోమణుల్ • సంయమీంద్రుల పడం +తులు వెలసతులతోఁ దుల్యులంచు +భారతీనాధకృపాలబ్ద విశ్రమ, +శౌర్యబలములు శా |శ్వత మటంచు +తే.గీ. గర్వమును బూని యట్లు లోకములయందు +మిన్ను మన్ను నెఱుంగక +తిరిగినందుకు, బాపమీ +మేనుమఱచి +కరణి నిన్ను +గట్టి కుడిపెను తప్పునే । కర్మఫలము. +సీ. నిరతంబు దేవతల్ సిఖిల మానవులకు +బూజార్హుఁ లను బుద్ధి • బూస లేక +యెచట ధర్మంబుండు • నచటనే జయముండు +ననెడి వాళ్ళంబును మరయలేక +తాపసోత్తములకు సంతాపింపఁజేయుట +యే నాశనం బని యెంచ లేక +సాధ్వీమణి తిరస్కారమే వంశఁబు +గడ తేర్చుననుమాటఁ | గాలేక +తే.గీ. గర్వమునఁ జరించినందుకఁ గలుష మిట్లు +.న +బండి కారణంబయ్యెభవ స్మృతికిని +నిందు కేమని పగతును నేది దిక్కు +యీ బ్రదు . కేలనాకు. +నీవు లేనట్టి \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0096.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0096.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..01489df536d411c94a182cddd67cd1a0c727875a --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0096.txt" @@ -0,0 +1,33 @@ +FO +స తీ తు ల సీ. +సీ॥ పరసతీసంగమ వాంఛ యొక్కటి చాలు, +సత్కులం బెల్ల ధ్వం ! సంబు సేయ +సంయమిశ్వం తీర / స్కార మొక్కటి చాలు, +సకలభాగ్యముల నా ! శనము సేయ +సాధుజన సమితి | సంతాప మొక్కటి చాలు +కలితపుణ్యము లక్ష ! గంటఁజేయ +దేవదూషణ దురు | దేశ మొక్కటిచాలు, +నిమిషంబులో పలు నీరు సేయ +తే.గీ. నక్కటా యివియన్ని నీయందు నమరి +యాండుటం జేసి యిట్టిచే • టొందనయ్యె +వగచి నందున కేమిలా • భంబుగలుగు +కర్మఫల మిట్లు నిన్నునుఁ గట్టికుడి పె +ನ +ప్రాణేశ్వరా! నేనింక శోకముమాని ధైర్యచిత్తనై నిన్న నుస +రించి కృతార్ధురాలని య్యెవగాక విష్ణుమూర్తి ని(జూచి) శ్రీహరీ! +నీవు నన్నిట్లు వంచించెదవని కల నెనఁ దలంచియుండలేదు. +చిత్తవృత్తి నెఱింగి యుండియు నిట్టి యకార్యమున కేల యుద్యో +గించితివి? ఇదియా నీ ధర్మరక్షణము ! +114 +నా +చం||అనిశము దీనసంతతిని నారని, వారల కోర్కెఁ దీర్చుచుకో +మనుచుటొ; దుష్టదైత్యుల గణంబున శౌర్యమున వధించుచున్ +ఘనమతి దేవతాతతినిఁ గాచుటొ; యక్కట యిట్లు సాథ్వినై +న ననుఁ గుయుక్తి మానహరణం బొనరింపగ నెంచుటోహరీ. +దీనివలన శ్రీహరి, వరాంగనాహరణమానసుఁ డని వచ్చునింద +కన్న, మరియొక లాభ మేమి యందఁ దలంచితివి? +విష్ణు__నారీమణీ! నిఖిలజగజ్జేగీయమానంబగు భవదీయ సౌందర్భము +నకుఁ జిక్కితి నను సంగతి నీవెఱింగి యుంటివి. అది యట్లుంచుము +ప్ర్రస్తుత మీూ కార్యము నిఖలామరము నిజనార్థమై నా చేఁ చేయుఁ +బడినది. తాపసపత్నుల బలిమిం బట్టుచు, దావసులకు సంతాపము +గలగఁజేయుచుఁ దేవతలకుఁ గూడి బాధగలిగించుచున్న నీ నాధు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0099.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0099.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..954d6213464eb5c3c044143fb49e7a78984df2e3 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0099.txt" @@ -0,0 +1,33 @@ +పంచమాంకము. +F3 +బ్రహ్మ —రహస్యముగా) మహే ! రోషా వేశంబున నీ సాధ్విజగ +త్కర్తయగు +గుముకుందుని బాషాణముగా జేసినది. మనము నెమ్మదిగా +నీమెకు బ్రసన్ను రాలుగఁ జేసికొనవలయును. లేకున్న భర్తృసంతాప +పీడితయగు నీమె యేమి చేసినను జేయగలదు. +ఇందు —(బృదను జూచి) +సి, వసియింపు మంచును • వక్షంబు ఇచ్చిన, +పతివీడ యంుందు • బరగులక్ష్మి +యర్ధశరీరంబు హకుఁడీయఁ; జూడక, +చండియై చరియించు • శైలతనయ +• +మొగమునఁదుంచి E మగనిని వీడి గో, +షజ్ఞ సన్నిధి నుండు • చాన వాణి +నె తినెక్కించుకొ నిన నాధువిడనాడి, +పంకమున బొదలు పనిత గు గ +తే. శ్రీ. నీకు సాటి రారించును నిక్కముగను +జాటి చెప్పెద వేయేల! సాధ్వి నీదు +దివ్యమహిమంబు గనులకుఁ దెల్లమయ్యె +హరిని శిలగాగ గావించి యలరినాను +బృంద _——(ఇంద్రునిఁజూచి) ఏమి నీ నక్క వినయము. అందిన జుట్టును, +నందకున్న గాళ్ళను బట్టుట యరు సామెత నీయందు నిజమగుచు +న్నది. భగవంతుండగు లక్ష్మీకళతునినన్ను వంచించు దురుద్యో +గమున వర్తించ నీవే ప్రేరేపించి మదీయ శాపమునకు బాత్రు +డగు నట్లు జేసితివి. తాఁ జెడిన కోతి వనం బెల్లఁ జెఱిచె నన్నట్లు +మొదటనుండియుఁ బరాంగనల వంచించు మా యోయోపాయదురంధ +రుఁడు నగు నీవిట్టి యువ దేశములనే యొకులకు గూడ జేయు +చుందువు. +ఉ. మాగుని బారికోడి యభి +కారముఁ బూని కూతనిడి +మానము గోల్పడి గ్రామకుక్కు టా +గౌతమపత్నికి జారుశీలకు \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0101.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0101.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4f676efef263af88f37e54021fede12a4091f083 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0101.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +సంచమాంకము. +F +సంభాషింపలజాక యున్న విధము తోచుచున్నది. ఇక నే నే +యామెను వేడుకొందుగాక, (బృందను సమీపించును.) +బృంద — గేవీ! పద్మాలయా! భగవంతుని యెడల నేను మహాపరాధ +మొనర్చితిని. నన్ను మన్నింపవలయును, +లక్ష్మీ—బృందా ! నీవు సాధ్వివి. సాధ్వీలోక తిరస్కారమువలన నా +నాధుఁ డట్లయ్యెషు; జరిగిన దానిం గూర్చి తలంపు, నా యందు +గరుణాంతరంగ వై పతిభిక్ష బెట్టాము. శ్రీహరి లేని వైకుంఠంబున +నే నెట్లుందును. అది యట్లుండ సకలజగంబులును సం తాపసాగ +రంబున మునుంగును. +బృంద — అమ్మా +చ. వనజ భవాది దేవగణ వందితుఁడీ హరియాటఁ దత్పదా +ర్చనమునికంటె నెందు నితి +రంబగు కృత్య మభీప్సిత" పపా +ఛసి ముది లేదు నిక్క మీద తల్లి! సమస్త మెఱింగియుండియున్ +వ; జదళాక్షు నీగతి నొనర్చతి జేర్చితి నీకు దు;ఖమున్. +జననీ! నామూలమున నీకుఁ గాని జగములకుగాని సంతాన +మొదవనేల? నాభర్త శిరముతో నగ్నింబ్ర వేశించెదగాక ! అంతట +నీ ప్రాణేశ్వరుండు నిజరూపము ధరించును. (బ్రహ్మేంద్రాదులను +జూచి) పితామహ ను హేంద్రు లార! నే ననలప వేశ మొనర్చుటకు +దగిన యత్నము గావింపుడు. +(బ్రహ్మేంద్రాదులు - నిష్కమి తుగు.) +బృంద—లక్ష్మీదేవి జూచి) జననీ! కని జ్జ నొసంగుము, సాధ్వి +మణులకు భర్తయే దైవము కావున నేను పతిమార్గము నను +సరించుచుంటిని. +లక్ష్మి- సాధ్వీ! సాధ్వులమని గర్వించు నారీమణులను డల లెత్త కుండ +జేసి, నన్నునఁ నాగజత. భారతిని గూడమించిన నీ పవిత్రచరి \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0102.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0102.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a74fa95778261905e385be3c0d895c7017fc117d --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0102.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +FE +నతితు ల సి. +త్రము, మహామహిమయునసమానము. అమ్మా! సాధ్వికిఁపతిభక్తికి +మించిన పుణ్యముకం టెఁ ప్రపంచమున మరియొండులేదు. సాధ్వీ +ప్రభావమునకు సాటియైనదిలేదు. తల్లీ! నీ చరిత్రము నారీమణుల +కెల్లరకును నాదర్శకమగుగాక! +బృంద—(పాషాణమైయున్న విష్ణుమూర్తింగాంచి కరములు మోడ్చి) +సీ॥ అభిలజగన్ని యామకుండవయిన, +మాధవా! నీ దివ్య మహిమలెన్న +భారతీపతికైన • వశముగా, గట్టిచో, +నజ్ఞాస్సిరాలనీ ననఁగ నెత +ప్రాణులు వేడ్కతోఁ ! బాత్రలుగాఁ జేసి, +జగ మను రంగ శంబునందు +నాటలాడించుచు నలరు మహామభా +వుడవైన నిన్ను సం పూర్ణకోప, +మున నట్లు శిలగఁ గమ్మని పల్కినంతనె; +బ్రాంద సాధ్వి యనెడి +నిలుపంగఁగాబోలు శిలరూపు నీవిధి +పేగుఁ జగతి +గరిమఁ గైకొంటివి గాక యున్న +లో కేశ్వరుఁడ వైన నీకు నే శాపంబు! +నొసఁగు టేమి - యది నీ హొలెదు టేమి +తే॥ గి॥ ఏ ననలమున జొచ్చెద ! నీవు తొంట +దివ్యరూపంబు ధరియించి తేజరిలుచు +సఖిలజగముల నేలుచు । నలరు మింక +1 +సాధుజనరక్ష! శ్రీవక్ష / జలరుహాక్ష! +(నిష్క్ర మించును) +లక్ష్మీ-అహా! ఈమెచరిత్రముసర్వజగ ద్విని ఆక బాత్రమైనది, (ఎదుటఁ +జూచి) అదిగో! బృందనాధుని శిరం బగ్నిం బడవైచి తాను గూడ +నందు బ్రవేశించినది. +శి) - విష్ణురూపముగా మాడును.) \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0103.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0103.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..68b2f2d3f9cc10a7ec1f3f49a739ecffa0e52852 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0103.txt" @@ -0,0 +1,15 @@ +(13) +విష్ణు +బృందా! బృందా! +పంచమాంక ము. +72 +లక్ష్మీ - ప్రాణేశ్వరా! ఏమిది? +విష్ణు— బృంద యెక్కడ? బృంద యెక్కడ? +లక్ష్మీ'అదిగో! శ్మశాన +శాన మునగతించిన నాథునితో నగ్నిం బ్రవేశించినది +విష్ణు—(ఎదుటఁ జూచి) హా! బృందా! బృందా! +(నిష్ర్కమించును) +లక్ష్మీ—అకటా! బృందపై నీ మహాన భావున శ్రీ పరితాపమేమి +నేనరిగి, నెమ్మదిగానాధుని వైకుంఠమునకు దోడ్కొనిపోయెదగాక +ఇది పంచమాంకము, +(నిష్ర్కమించును) \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0104.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0104.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..3e624fc74aa62737731b6dd90deb611040e296e6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0104.txt" @@ -0,0 +1,28 @@ +500 +స తీతు ల సి. +తే. గీ పూవుబోడి! శరత్కాల పూర్ణశశికి +వంకలంబెట్టు నీముఖ • పద్మ మటుల +నకట యగ్నిలో వేల్చుట కాత్మమెల్లు +సమ్మతించెనుతోచదు • సారసాశ్రీ, +) +చ. లలితమృణాలపల్లవి విలాసము మించెడు బాహుపల్లి యు +జ్వల దనలంబువో నిడఁగ స్వాంతము సమ్మతిబూనె చెట్లు +జలజముఖీమణీ! భువనజాలము లన్నియు వేడ్కఁగులలో +పల నిడుకొన్న నాకె బలు వంత ఘుటింప గజారు నెంతయున్. +తే. గీ. నేల నొక్కిఁత నడచిన నెలత! యగుణ +కాంతివహియించు భవదీయ చరణకమల +యుగ్మ మగ్నిలోఁ గాలుచు ! నుఁడఁ జూచి +యోర్చియుంటిని దుఃఖంబుఁ జేర్చి చదిని. +సాధ్వి వైన నీయశశ్చంద్రికలు చతుర్దశభువనములయందును గాయ +జేసికొంటివి నాచిత్త మునమాత్రము సంతాపము నాటితివి. +(బ్రహ్మయు. నింద్రుడు-వ వేళింతురు.) +ఇంద్రు—(బ్రహ్మను జూచి) దేవా! భారతీరమణా! శ్రీహరి స్థితి +యేరీతిని సన్నదో చూచితివా? +బ్రహ్మ —ఈమహాత్మునిదర్శించి సంభాషింతిముగాక (విష్ణుమూర్తిని +సమీపించి) +సీ॥ అలవికుంఠ నగరి నలరు చుండెను నీవు +ప్రేతభూమిని విహ ! రించు పేమి +సమ్మనల్ భజియింప సంతసించెడు నీవు +భూత భజనచేత ! బొలుచు ప్రేమి +ఫణిరాజశయ్య పైఁ ! బవ్వళించెడు నీవు +వల్ల కాటిని నిట్లు ! బండు మి \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0105.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0105.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4952d3e119a329b7d0afa9103347f926c35fd1f8 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0105.txt" @@ -0,0 +1,37 @@ +శతీతులసి ౧౦౧ + +భక్తుల దు; ఖంబు థీ ఖఇాపుచుంటడెడకు వీన్ర +భూరి దుః ఖాబ్దీలో 4 మునుగు కేమి + +కే! గీ] జలజవానిని రాణియె 9 యులరుచుండ +బృంద క పరితాఫంబు 4+ బాందు కేమి +రమా వేగ వె కుంఠఫు ౪ రమ్ము చేర +క్రమలడ శ నేత)! నన్నును $ గన్న తండి. + +ఇందు) + +నీ జలజాలయా దేవి 4 సతి. పద్శజుత్షు పట్టి +ఛారతికోడ; లీ; శ్యరుందు హితుడు +ఫణభోజను;డు తెజి | ఫణిరాజు తీల్చంబు +వందిజనములు తా $ పసగణంబు +కామో” నంద $ కసుదర్శనంబులా, +యుధ ములు ఘనశంఖ 4 మొతుబూర +యనుర సంతతిసేవ 4 కావళి; యులు న +సోమభాస్క్థ్రులు; కౌ 4 స్తుభము భూవ +dీ॥ నీ గాం; శ జాండంబు మేను; సం 4 (నంటు గృహము +భ కృచిత్తంబులు విహోర $ ననము; లిటు +జెలగుచుండిన నీవొక. ౪ కలికి ఖొజకు +దాపమందుట మిగుల చో 4 ద్భంఖు గాదె. + +దేవా! నీకై రమాదేవి మిగుల బెంగగొని సీన్ర శేకుంటచే + +వై కుంకంబు! (ద వేశింపకయున్నది. సత(ర నుణా విచ్చేసి మాకంద ఆ +కును ముదంబు గొల్బుము. + +బివూ-__కండీి! బృంద కై యింక బరీ తాపము విడువుము సీ పకి + +తాపమును చాపుటకు మేము సతీచేవివలన నొక బీజమును + +గహించి యో (ప్రదేశమున నాటిలిమి, అయ్యది బృంద వతికూవమెం + +తులసియనం బఆణగ. చానిం జాడను, 2 \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0106.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0106.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..8e9c87b12a19b646431fff61aef326adc64ac8e7 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0106.txt" @@ -0,0 +1,32 @@ +షష్ఠాంకము. +విష్ణు——బృందప్రతిరూపమా ఏది! ఏది! +( తెరలేచును) +తులసిభూజముండు కు] +బ్రహ్మ— దేవా! వీక్షింపుము. +విష్ణు — (సంతోషముతో 'ఆహా! +ఏమి! (బృంక నుద్దేశించి) హా! +బృందా! +తే॥ గీ పడతి! నాదు సంతాపంబు బాప నిట్టి +మాడ్కి సతి కృపన్ దులసిగా మాఱినావు +భళిర! నాకును బ్రియమైన వస్తువగుట +నీవు మునిజనామకులచే +నిఖిల జగము +లందు పూజల గొంతు వా •నంద మెసఁగ. +సీ। దినకరోదయమును గనినంతనే కడు +రాణించు పదా +పద్మాక • రంబుపగిది +సంపూర్ణ పూర్ణిమా • చందురాశను గాంచి, +వాసంతలక్ష్మీవి +వార్థరు +రు రాక్షకు +రంజిల్లు రత్నాక . రంబు మాడ్కి +లాసోదయంబున +వికసించు నుద్యాన వీధిభాతి +పరమ సంతోషంబు; +నొందుచు నుండు మ। యూరమట్లు +తే॥ గీ॥ నీ మహోదయంబున నాకు • నిక్కముగను +బరమహర్షంబు గలిగెఁ దా పంబు వాసె +సఖిల జగంబులఁ బూజలనందుచుండి +తులసి యకు పేర నొప్పుచుఁ జెలఁగుమింక. +బ్రహ్మేంద్రులారా ! ఈతులసీ మహోదయమున నేను స్వస్థ +చిత్తుంఁడ నైతిని. ఇంక నేను వైకుంఠమును ప్రవేశించెదను కానీ \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0107.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0107.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..a35e4cc63294870bf7539758266024af9b85bc53 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0107.txt" @@ -0,0 +1,25 @@ +షష్ఠాంకము +౧ంకే +మీరుమాత్ర మొక కార్యము సేయవలయును. ఈ తులసిని బృందా +వనమునఁ బ్రతిష్టింపుడు. +ఇంద్రు——ఆజ్ఞ నెరవేర్చెదము, +బ్రహ్మ —మహేంద్రా ! భగవంతుడగు శ్రీహరి స్వస్థచిత్తుడయినాడు +ఇంక మనకు గావలసిన దేమున్నది. +ఇంద్రు — +సీ॥ జలజాక్షియా బృంద సాధ్వీత్వ మతివల, +కాదర్శకంబౌచు . నలరుకాక +హరికిఁ బ్రీతియగుచు • నెలకు తులసి సమ. +గృహంబులందునఁ దనరుగాక +శ్రీనాధు ప్రీతి కై చిరభక్తి తులసిని +జేరి యందఱును బూ • జంత్రుగాక +తులసి నర్చించి, ని । స్తుల సౌఖ్యభోగసం +పదలు మానవులు గాం చెదరుగా క +తే॥ గీ॥ తులసి యుండు ప్రదేశమఁ దు హరిగూడ +యాండి భక్త జనుల బ్రోచు చుండుగాక + +పరమ పావనంబుగ నెంచ బడ్డాడు తులసి +దళము ప్రతివారు శిరముల ' దాల్తుగాక +బ్రహ్మ తథాస్తు +( తెరవాలును +ఇది షష్టాంతము . +సర్వము సంపూర్ణము. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0108.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0108.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..6a7903b26dacb73f58498b423da4edbd9e311f07 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0108.txt" @@ -0,0 +1,4 @@ +SREE +PANDURANGA PRESS, +นๆ +ELLORE. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0109.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0109.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..9a503c03b88231c1602e4de8b208a206a94699b0 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0109.txt" @@ -0,0 +1,157 @@ +1 +1 +1 +1 +0 +1 +1 +1 +1 +డిటో +1 +1 +D +1 +4 +రామదాసు రా॥ నా॥ +1 +చింతామణి కా॥ నా॥ +1 +2 +చింతామణి ॥ మా॥ +1 +0 +చింతామణి రా! నా|॥ +1 +I +వైరాగ్య చింతామణి బరో॥ +1 +. +ఆంధ్ర నాటకములు . +కృకాగా నాటకము +D +అవుశ బళ్ళెక డిటో +న్యాశుల్కము స| ౪|| +||0|| +తులసీదేవి ము|| 7 || +こ +బొబ్బిలియు - ము శ్రీ7 - !! + సఫు విజయము ఇ|| యొ|| +రాణా ప్రతాప్ శింగ్ +భవ రాముడను పే॥ శి] +_ +రామదాసు బళాం డిటో! +ర.. +4 | `యోపాఖ్యా-ము చి||ల|| +8 ప్రసన్న యాదడము డిలో +8 పౌరజాలె సహ ణము +ఐసు చద్రహాస డిటో +4 || పార్వతీపరిణయము డిబొ +డిటో +పాండవము రా॥ రా ॥ +రు. +80 +0 +0 +8 +పాండవ విజయము డిటో +సా.నవాఆశ్వమేధము డిటో +ఓ పతవస్త్రాపహ ణము +N పూ రామాయణము గూ॥ గో || 1 +ణ +సంప్రి రామాయణము కొ|| స|| +పూర్తి భారతము పిం॥ సః॥ +จ +80 +00 +0 8 +00 +0 6 +0 | స్వప్నవాసవదస్త +0 +6 +0 10 +0 || పాండవోద్యోగము డిటొ +0 ప్రాం=పవాసము ఢీలో +0 12 +0 12 +0 12 +0 12 +0 || జహ ్యశాపవిమోచనము +0 +12 +1 +D ++ +1 +4 +1 +4 +కఁరాధణగణము : పా॥ ల ॥ +1 +0 || సహాభార3ము సు॥ శిం॥ +1 +4 +గాధాకృష్ణ +సావి4 మైలనం వా ' +1 +D || సంగీరకృష్ణ లీల డిటొ +1 +1 +2. ఆర్దన ప్రతిజ్ఞ ప్ర|| వె. || +0 +12 +ప్రవ్నం చేది శ్రీ|| ప|| +న్యుహరిశ్చం యం బ|| ౨ || +బుద్ధమళీవిలాసము డిటో +ఉలి రరాఘము +సాత్రాజి యము +& +మహానంద బ|| కో॥ +ווי +0 12 +1 +1 +డిటో +1 +1 +జయంత జయపాలము +వేణీసఁహము వ॥ సు॥॥ +1 +D +డిటో +శకుంతల Sull పీఠి +0 +1 +2 +0 14 +3 +5 | భీష్మపణం = || కోణి +0 || మోహినీ రుక్మాంగద డేటొ +4 || రాణీసుయ : +'9.కాదహనము +6 || వేశ్యాహిలిబోధని డిటొ +12 వేశ్యామధురం పో I +0 12 +0 +13 +08 +0 10 +1 .0 +1 0 +పా II +012 +పా 1′1 +D +9 +0 8 +1 0 +శసంతల వ॥ సు॥ +ఆలీబాబా త్త నాటకం పో||రా|॥0 +శ్రీరామ పట్టాభి షేకి ము +వలయు వారు: +1 +మరావుల్లేలా జ॥ లక్ష +13 భక్తికి బీర్ కొ|| స|| +.0 || పాదుకాపట్టాభిషేకము ద్రో॥సీ॥ 0 12 +రంగా వెంకటరత్నం, బెజవాడ. \ No newline at end of file diff --git "a/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0110.txt" "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0110.txt" new file mode 100644 index 0000000000000000000000000000000000000000..4990b5599ba16b67ae0bc204601fd9208f0655a6 --- /dev/null +++ "b/\340\260\270\340\260\244\340\261\200_\340\260\244\340\261\201\340\260\262\340\260\270\340\260\277_(\340\260\250\340\260\276\340\260\237\340\260\225\340\260\202)/page_0110.txt" @@ -0,0 +1,148 @@ +ఆం ధ్ర నాటకములు. +ఆంధ్ర నా +రు. అ. +ఊర్వశీ శాపవిమోచనము అ॥సు॥ 1 +జయచంద్రచంద్ర లేఖావిజయం +హసన్ బకావళి +రు. ఆ +0 సశలవ నాటకం వి॥ ను॥ +0 12 +0 +10 +సాగఁగది: +డిటో +0 12 +1 +1 +1 +1 +0 +12 +గులేబ కావ ళి +శ్రీకృష్ణవిలా సము +^^్వభంగము +శ్రీరామాంజనేయము పి||చి॥ +సంపూర్ణ భాగవతము త॥ రా॥ +శ్రీకృష్ణ దేవరాయవిజయము +పావాస్ విజయనగ +విజయభాస్కరము జ॥ ల ॥ +డిటో +0 || సంపూర్ణోత రామాయణమురా|| న్నా 4 +10 లక్ష్మణమర్చా సో॥ గా +E +0 12 | సంగీతగుబకాళి చి॥మ| +D +12 +1 +0 +పాందవాడా 'వాసం సీ|| +చిత్తు చంద్ర్రాసుండేటో +'पै +8 పీస్పా నారాయణ గావు +ప్రభాకర +శారదవిజయం కో॥ స॥ +0 +20 +చంద్ర కాంతి +డిటో +0 12 +1 +U +12 +గాయమాముటల్ +శ్రీరామజన్: ము +శ్రీరాష్త్రవాసము +0 12 | శ్రీరామ్యోగము +0 22 +. +0 12 +0 +1 12 +' +1) +10 +S +G. . . . +0 సుమతీ దేవి బ పో +12 ||హమును గ్రా మసఁ గ్రామము +0 శస్త్రాంతల + | రా +దాని వీరికి డిటో +010 +1 +1 +1 0 +8 +0 +8 +10 +కి చీకి దాసీ యుము స||రా|| +మాలతీ మధుకరము బ॥స్పా || +స్త్రీ సాహుము j.|| పెం|| +సంగీతి సావిత్రి వ॥ మాఁ || +సత్యహరిశ్చంద్ర డిటో +సంగీతి స్ప్రహ్లాద డిగా +సంగీత స్త్రీ సాహసము +పద్మవ్యూహము +1 +0 +D +12 +1 +0 || ఆహ్యువిలాసము +1 +1 +0 +U +1 +1 +0 +చిత్రనళీయము +1 +4 +లవకుశ నా॥ స॥ +1 +రాధాకృష్ణ డిటో +1 +దత్తవిక్రయము డిట · +1 +0 1 +0 | వైద్య్ర పతాకము +' +౧Y 2012 +0 +8 +0 +0 12 +0 +12 +1 +) +1 +8 +0 +S +1 +0 +1 0 +U +1+ +1 +に +1 +1 +రుక్మిణీ : +సీతాకళ్యాణము సీ +సంగీష్ఠిులీల ౩ || మా|| +చి3:ళీయము నా|| క | +వి సవణము కా||కొం| +సుగ్రీపెపట్టాబి షేకం సో||రా +సీతాకళ్యాణము డిటో +భక్త తుకారాము త్యా॥ వే॥ +1 +0 +శ్రీ రామజననము డిటో +0 +0 10 +022 +వలయువారు: +రంగా వెంకటరత్నం, బెదవాడ. \ No newline at end of file