diff --git "a/data.csv" "b/data.csv" --- "a/data.csv" +++ "b/data.csv" @@ -2,10 +2,9 @@ 置相曰貉候將曰貉將貉將後訛爲雄將王子曰官郎王女曰媚娘,trí tướng viết lạc hầu tướng viết lạc tướng lạc tướng hậu ngoa vi hùng tướng vương tử viết quan lang vương nữ viết mị nương 前代故事正六品以上方得著舄,Tiền đại cố sự chính lục phẩm dĩ thượng phương đắc trước tả 政治家,chính trị gia -𠬠𨻫仍𫺎󱡠發󰠲𫯝㐌𤍎𤑍彙東,một mình luống những bâng khuâng phút đâu trời đã sáng hừng vừng đông +𠬠𨻫仍𫺎󱡠發󰠲𫯝㐌𤍎𤑍彙東,một luống những bâng khuâng phút đâu trời đã sáng hừng vừng đông 帝嘉納之乃拜二人為鎮殿副將軍令五府軍以陣圖習之再三不成,đế gia nạp chi nãi bái nhị nhân vi trấn điện phó tướng quân lệnh ngũ phủ quân dĩ trận đồ tập chi tái tam bất thành 見公証范玉范善競起謂其相識曰汝等貪富貴乎有願從者俱徃去諒山丹巴縣詐稱陳睿宗玄孫自老撾回丹,Kiến Công Chứng Phạm Ngọc Phạm Thiện cạnh khởi vị kì tương thức viết Nhữ đẳng tham phú quý hồ hữu nguyện tòng giả cụ vãng khứ Lạng Sơn Đan Ba huyện trá xưng Trần Duệ Tông huyền tôn tự Lão Qua hồi Đan -坡配𨤮𭩪塘,pha phôi dậm liễu đường 至是年六十一薨,chí thị niên lục thập nhất hoăng 㤕𠊛𢭸𬮌𣋚𪰹𦑗燶袷冷仍埃妬徐,xót người tựa cửa hôm mai quạt nồng đắp lạnh những ai đó giờ 心胞絡羅𦟐䊷𫃚債𢙭,tâm bào lạc là mỡ chài bọc trái tim @@ -32,27 +31,21 @@ 𠴓𡀂𠯽𠻵特強爭能,đe loi chửi mắng được càng tranh năng 倍傍𦲿𣳔花淶,vội vàng lá rụng hoa rơi 試吏員充内令史掾吏,Thí lại viên sung nội lệnh sử duyện lại -赴迎世子鄭𭫨就本營,khuyết danh phó nghênh thế tử trịnh tráng tựu bản doanh 𥽇𥻡,cám mày 身牢身旦势尼,thân sao thân đến thế này 帝奮起義旅收復京城而尊立帝室全資,đế phấn khởi nghĩa lữ thu phục kinh thành nhi tôn lập đế thất toàn tư 体所檜梗實吝磊年𧵑腰,thấy thửa cội cành thực rắn rỏi nên của yêu 公輔曰鎰雖信臣然文吏也所領皆朱泚部曲漁陽突騎,công phụ viết dật tuy tín thần nhiên văn lại dã sở lĩnh giai chu thử bộ khúc ngư dương đột kị 十五年一閲定十年加爵一級十五年加聀一等其官鈌員則以正兼副正副亦鈌則以他官轄之待考满始授本聀是,Thập ngũ niên nhất duyệt định thập niên gia tước nhất cấp thập ngũ niên gia chức nhất đẳng kì quan khuyết viên tắc dĩ chánh kiêm phó chánh phó diệc khuyết tắc dĩ tha quan hạt chi đãi khảo mãn thuỷ thụ bản chức thị -会同提刑結案苦差終身,hội đồng đề hình kết án khổ sai chung thân 𨫑󰠳𬫉鋥於腮󰜏𫅷,xuyến đâu rủng rỉnh ở tai bà già 夏五月地裂星流,hạ ngũ nguyệt địa liệt tinh lưu 各其輿服僕御視后,Các kì dư phục bộc ngự thị hậu -地坦,địa đất 別徐󰑼等𮎦雄别娘拱預軍中論盘,biết từ là đấng anh hùng biết nàng cũng dự quân trung luận bàn 侯𡗶𢚸乙㐌仃斫縱別󰋇斫横計𫔬,hầu trời lòng ắt đã dành chước tung biết mấy chước hoành kể muôn 𣮮󱩆󰅹酸斈󱤀𬰛,mày ủ nào toan học vẽ vời -𠻵浪,mắng rằng 其一畧曰願陛下内選皇兄國舅老耄耆人諸習故典留爲入侍訓誨厥辝外置師傳立為砥柱旨揮百僚,kì nhất lược viết nguyện bệ hạ nội tuyển hoàng huynh quốc cữu lão mạo kì nhân chư tập cố điển lưu vi nhập thị huấn hối quyết từ ngoại trí sư truyền lập vi chỉ trụ chỉ huy bách liêu -姉𠯅嚛知呼,chị dức lác tri hô 十五日勑旨各衛司儒指揮各貟吏部同本衛官公同閲󰱇内外各衛門見任文職有會試中塲身材頗有壮健銓除各衛門司宿直應務,thập ngũ nhật sắc chỉ các vệ ti nho chỉ huy các viên lại bộ đồng bản vệ quan công đồng duyệt tuyển nội ngoại các vệ môn kiến nhậm văn chức hữu hội thí trúng trường thân tài pha hữu tráng kiện thuyên trừ các vệ môn ti túc trực ứng vụ 搓城固皷店𣈗負功天下困台饒吝,xây thành có trống đêm ngày phụ công thiên hạ khốn thay nhiều lần -鳳凰牢塊細𣘃𥟊垌,phượng hoàng sao khỏi tới cây ngô đồng 打戊忍号曰󰑼草人,đứa mù nhìn hiệu viết là thảo nhân 黒猫篭碧顛屎花猫色固魯花郎𣈙,hắc miêu lông biếc đen sì hoa miêu sắc có trổ hoa lang rày 𠫾󰠲庄隊底螉針,đi đâu chẳng đội để ong châm @@ -62,7 +55,6 @@ 先是帝遣辭穆吳子庚使占城爲其所執,tiên thị đế khiển từ mục ng�� tử canh sứ chiêm thành vi kì sở chấp 辝氣自若不卑主為跖不諂我為堯,từ khí tự nhược bất ti chủ vi chích bất siểm ngã vi Nghiêu 𠶌𠴜安慰𠳨,cặn kẽ an ủi hỏi -鎌鎌,liêm liềm 芙空繚柱桐英嗔扢𦰟,trầu không leo trụ đồng anh xin ngắt ngọn 李通𫥨迍石生爫𫥨部罕灰仔細,lý thông ra đón thạch sanh làm ra bộ hẳn hoi tử tế 賊兵乘勝再出三制江夾擊官兵,tặc binh thừa thắng tái xuất tam chế giang giáp kích quan binh @@ -76,7 +68,6 @@ 𡗶最耒除朗拱𥹰,trời tối rồi chờ sáng cũng lâu 倍鐄爫𭁈𦋦威,Vội vàng LÀM DỮ ra uy 𠓨茄疎貝趙昂,vào nhà thưa với triệu ngang -𪅥鷯󱢘󱢘,chích liêu 二十日北道同知簿籍裴於󰱑以天多灾異上䟽四條,Nhị thập nhật Bắc đạo đồng tri bạ tịch Bùi Ư Đài dĩ thiên đa tai dị thượng sớ tứ điều 拯牟道主時󰄹論𫯳,Chẳng màu đạo chúa thì quân lộn chồng 包徐﨤𤝞󰑾塘𢧚名,bao giờ gặp chuột ra đàng nên danh @@ -87,7 +78,6 @@ 遣帆因𬲇麻特便𤞺娘𤞻默囉威,khiến buồm nhân gió mà được tiện cáo nương hùm mặc ra oai 魚翁𡢐沛㳻潙迻朗,ngư ông sau phải thác vời đưa sang 状浪嗔𠳨𠬠𠳒,trạng rằng xin hỏi một lời -丐𡢻𠀧生㐌者耒,cái nợ ba sinh đã trả rồi 左相鄭松收獲其子恂快忱等皆殺之,Tả tướng Trịnh Tùng thu hoạch kì tử Tuân Khoái Thầm đẳng giai sát chi 仙浪據事埃󱛏时娘呵呐像呢些𦖑,tiên rằng cớ sự ai gây thời nàng khá nói tuồng này ta nghe 倍傍蹺屢客命改幅巾羅,vội vàng theo lũ khách mệnh gửi bức khăn là @@ -101,7 +91,6 @@ 香群𦹳𠽋𠊛陀永醒,hương còn thơm nức người đà vắng tanh 群𡗉女𡗋牢陀托朱,Còn nhiều nợ lắm sao đà thác cho 排行鼓舞𠮿嗃,bày hàng cổ vũ xôn xao -翁婆󰀎明呂凜建𪮙,ông bà ấy mừng rỡ lắm 辛未十四年莫崇康六年明隆慶五年春二月帝論功行封加左相長郡公鄭松爲太尉長國公端武侯黎及第能湧决多計策陞爲太傅衛陽侯鄭栢文鋒侯鄭永紹良郡公缺名普郡公鄭模安郡公頼世,tân mùi thập tứ niên mạc sùng khang lục niên minh long khánh ngũ niên xuân nhị nguyệt đế luận công hành phong gia tả tướng trường quận công trịnh tùng vi thái uý trường quốc công đoan vũ hầu lê cập đệ năng dũng quyết đa kế sách thăng vi thái phó vệ dương hầu trịnh bách văn phong hầu trịnh vĩnh thiệu lương quận công khuyết danh phổ quận công trịnh mô an quận công lại thế 願爫兄弟至親蔑茹,nguyện làm huynh đệ chí thân một nhà 音,âm @@ -122,7 +111,6 @@ 唯,dạ 𠊛麻無礼恪夷弹羝,người mà vô lễ khác gì đàn dê 闷𨖅辰北梂翹,muốn sang thì bắc cầu kiều -𡦂情吏平𡽫,chữ tình lại bằng non 事臣等檢得前太師紹國公黎廣度居相職不䏻盡忠臨事變不䏻死節臣事逆暠抗拒朝廷至鎮守營将何飛鶽阮魯等捉得觧送果是逆賊之臣至是罪犯,sự thần đẳng kiểm đắc tiền thái sư thiệu quốc công lê quảng độ cư tương chức bất năng tận trung lâm sự biến bất năng tử tiết thần sự nghịch cảo kháng cự triều đình chí trấn thủ dinh tướng hà phi chuẩn nguyễn lỗ đẳng tróc đắc giải tống quả thị nghịch tặc chi thần chí thị tội phạm 𩙌栗迻戈竹塢,gió lật đưa qua trúc ổ 凣軍民有所弊害及朕行有所過𠧨各宜明争顯諫匡其不逮思尽人臣職分之當為以媲美伊吕周召之列寧可居平勃王陵霍光諸葛敬,phàm quân dân hữu sở tệ hại cập trẫm hành hữu sở quá cữu các nghi minh tranh hiển gián khuông kì bất đãi tư tận nhân thần chức phận chi đáng vi dĩ bễ mĩ y lã chu triệu chi liệt ninh khả cư bình bột vương lăng hoắc quang chư cát kính @@ -131,24 +119,18 @@ 德明家赴監有匿名書粘於道傍神祠壁上有大司徒察都督問同謀殺翁士即仁澍也判大理語,Đức Minh gia phó Giám hữu nặc danh thư niêm ư đạo bàng thần từ bích thượng hữu Đại tư đồ Sát Đô đốc Vấn đồng mưu sát ông Sĩ Tức Nhân Chú dã phán đại lí ngữ 隊寺經史𤒛寺吹,đòi thời kinh sử nấu thời xôi 郑歆罪畧各𠊚併牢,trịnh hâm tội trước các người tính sao -源干責几同𥦗,nguồn cơn trách kẻ đồng song 或曰李家不先正儲位盖欲使諸子亹亹為善謂,Hoặc viết Lí gia bất tiên chính trừ vị cái dục sử chư tử vỉ vỉ vi thiện vị 欺香𣌋欺茶𬁑盤𡆫點渃塘絲和弹,khi hương sớm khi trà trưa bàn vây điểm nước đường tơ họa đàn 想払󰠵仍皮𬋟弩,tưởng chàng trải những b�� nắng nỏ -庒沛吳𦓡庒沛些,chẳng phải ngô mà chẳng phải ta 前年,tiền niên 吏𥙩祿秩易㝵,lại lấy lộc trật rẻ người -𣳔次哿盛昆昆,giòng thứ cả thịnh 春正月庚午南詔𨺻府城蔡襲左右,xuân chính nguyệt canh ngọ nam chiếu thao phủ thành sái tập tả hữu 固些低拱庄干㨿之,có ta đây cũng chẳng cơn cớ gì 孔子曰臨,khổng tử viết lâm 餞迻𨢇祝󱙉󰬾󱋓青請帆󱗠󰋇󱞆滝,tiễn đưa rượu chuốc vài ba chén thênh thểnh buồm bay mấy dặm sông -廛鐄𫳘玉朱𫨩朱停𢚸几蹎𩄲𡗶,gìn vàng giữ ngọc cho hay cho đành lòng kẻ chân mây cuối trời 哙浪芇𥘷过兒,hỏi rằng nào trẻ quá nhi 馮佐州李朝舊臣非有出疆利國家安百姓可專之事而許專之許者聽者皆非也,phùng tá chu lí triều cựu thần phi hữu xuất cương lợi quốc gia an bách tính khả chuyên chi sự nhi hứa chuyên chi hứa giả thính giả giai phi dã -𫢩碎吀計底讀者别丐政策保存㐌窖施行𫥨,nay tôi xin kể để độc giả biết cái chính sách bảo tồn đã khéo thi hành ra 夫法者國家之公噐與卿等共之汝其思之哉,phu pháp giả quốc gia chi công khí dữ khanh đẳng cộng chi nhữ kì tư chi tai -壬午三年,nhâm ngọ tam niên minh thiên thuận lục niên 世𦓡㛪拯代藤,Thế mà im chẳng đãi đằng 𢚸貞貞拱敬腰,lòng riêng riêng cũng kính yêu 𧡊蔑頭𥿗󱯸傕,thấy một đầu chỉ lôi thôi @@ -172,16 +154,13 @@ 壬寅五年九月以後萬慶元年明曆十六年清康熙元年,Nhâm Dần ngũ niên Cửu nguyệt dĩ hậu Vạn Khánh nguyên niên Minh Lịch thập lục niên Thanh Khang Hi nguyên niên 𤤰共太子和堆共𦣰衝󱫙托尼边㙴,vua cùng thái tử hoà đôi cùng nằm song sóng thác nơi bên thềm 媄󱣧朱𡥵丐𧞣染一品紅,mẹ sắm cho con cái yếm nhuộm nhất phẩm hồng -碎󰑼苔四翁󰀎,tôi là đầy tớ phô ông ấy 上皇命華額軍将黎𡧸温将兵禦之,Thượng hoàng mệnh Hoa Ngạch quân tướng Lê Mật Ôn tương binh ngự chi -齊侯,gả cho chưng con ông tề hầu 芇吒固悶押情之昆,nào cha có muốn ép tình chi con 除旦𠀧秋買𤋵牟,chờ đến ba thu mới dãi mầu 哏肫󰅹及,cắn rốn nào kịp 喃哪執整𠳒凣吀𠊚同志朱爫拱𢧚,nôm na chấp chểnh lời phàm xin người đồng chí cho làm cũng nên 文武官不得着襜從官不得着裳青攢花巾有两金環貼在两邊,Văn võ quan bất đắc trước xiêm tụng quan bất đắc trước thường Thanh toản hoa cân hữu lưỡng kim hoàn thiếp tại lưỡng biên 沔北,miền bắc -紙𤍶𤵖悴硯滛󱧗,giấy lòe vết tủi 謹中𢚸更更法代初意󱘆扒斫,ghín trong lòng cánh cánh phép đời xưa ấy no bắt chước 欺香󰟭欺𩄲󰡀,Khi hương sớm khi mây trưa 𦊚蹎𨄮𨄮欺𠫾急,bốn chân thoắt thoắt khi đi gấp @@ -211,7 +190,6 @@ 𠸦埃𨢟鄧城都意,khen ai gây dựng thành đô ấy 及店除夕檜更𠄼侈宜㗂𠸓󱋰,gặp đêm trừ tịch cuối canh năm xảy nghe tiếng quát tháo 然陶保曾為藩邸犬馬特饒死徒種田兵,Nhiên Đào Bảo tằng vi phiên để khuyển mã đặc nhiêu tử đồ chủng điền binh -塘咹黙𠤆𡮍奢華,đường ăn mặc chớ chút xa hoa 十六日月有食之,thập lục nhật nguyệt hữu thực chi 六月三江城指揮使𭄁清等出降,lục nguyệt tam giang thành chỉ huy sứ lưu thanh đẳng xuất hàng 恒体,hằng thấy @@ -220,10 +198,8 @@ 於是清化之人争諸軍門願効死力,ư thị thanh hoá chi nhân tranh chư quân môn nguyện hiệu tử lực 夏戈敢約吏春易侯𬷤𤐠󰋇吝女牢,hạ qua dám ước lại xuân dễ hầu gà luộc mấy lần nữa sao 𩄲𩄲霂霂忍無情域域𦝄強節瀝清,mây mây móc móc nhẫn vô tình vặc vặc trăng càng tiết lịch thanh -欺𢝙傳辰,khi vui chuyện thì 爛熣,lạn sôi 縣城踏覩𢆥座𡎝南,Huyện thành đạp đổ năm toà cõi Nam -𣦆䀡趣朝春花掑󰁮峝𥒥垠碧廛,trải xem thú lạ chiều xuân hoa cài cửa động đá ngăn vách chiền 𡛔呂紅顔,gái lỡ hồng nhan 上大行皇帝尊號曰裕皇帝廟號荘宗,Thượng Đại Hành Hoàng đế tôn hiệu viết Dụ Hoàng Đế miếu hiệu Trang Tông 欣㝵知勇迎𡗶威灵,Hơn người trí dũng NGHIÊNG trời uy linh @@ -237,19 +213,16 @@ 意買肝意買才,Ấy mới gan ấy mới tài 花𦹳,hoa thơm 責𧗱分恨𧗱緣,trách về phận hận về duyên -二月節制鄭松議回兵,mạc binh truy cập chi chiêu quận công hãm vu trận mạc binh thu hoạch tượng nhất chích 庚曰鍼之則復蘇但恐陽痿,canh viết châm chi tắc phục tô đản khủng dương nuy 兵其或因而起亂何以禦之���年宋有詔止我援兵,binh kì hoặc nhân nhi khởi loạn hà dĩ ngự chi Thị niên Tống hữu chiếu chỉ ngã viện binh 正月六日莫遣敬典領兵侵掠清華阮倦等領兵侵掠乂安,chính nguyệt lục nhật mạc khiển kính điển lĩnh binh xâm lược thanh hoa nguyễn quyện đẳng lĩnh binh xâm lược nghệ an 些拱拯𢀭拱拯𢀨拯𤷍拯脿沕漾漾,ta cũng chẳng giàu cũng chẳng sang chẳng gầy chẳng béo vẫn nhàng nhàng 史臣吳士連曰帝教臣下投贈交好得非啓人臣私交之弊乎曰交好與私交跡似而情非也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Đế giáo thần hạ đầu tặng giao hảo đắc phi khải nhân thần tư giao chi tệ hồ Viết Giao hảo dữ tư giao tích tự nhi tình phi dã -𢚸牟圓覺,mới lảu lòng màu viên giác 茹筝壁坦左哉𦰤撩簾濕竹掑藩疎,nhà tranh vách đất tả tơi lau treo rèm thấp trúc cài phên thưa 囷鐄朱領𠃣𡗉󰑼枚,khuôn vàng cho lĩnh ít nhiều là may 明遣鄔脩來告太宗即位改元,Minh khiến ô Tu lai cáo Thái Tông tức vị cải nguyên 罕󰑼情󱹛󱹟空差,hẳn là tình đút lót không sai 兑傷𬮙淡梓粉,đoái thương muôn dặm tử phần -工欺興動店雪,trong khi hứng động đêm tuyết 五老上洪唐豪扶拥人年踰弱冠,ngũ lão thượng hồng đường hào phù ủng nhân niên du nhược quán 時李琦羅汝敬等還帝遣户部郎中黎國噐太祖親姪范誠等謝恩樞密僉事何甫何輦等吿陳暠哀與琦等偕行,Thời Lí Kì La Nhữ Kính đẳng hoàn đế khiển Hộ bộ lang trung Lê Quốc Khí Thái Tổ thân điệt Phạm Thành đẳng tạ ân Khu mật thiêm sự Hà Phủ Hà Liễn đẳng cáo Trần Cảo ai dữ Kì đẳng giai hành 太宗當創鉅痛深之日变生肘腋而君臣處之曲折得宜險難以濟事業以成宗廟賴以尊安,Thái Tông đương sáng cự thống thâm chi nhật biến sinh trửu nịch nhi quân thần xử chi khúc triết đắc nghi hiểm nạn dĩ tế sự nghiệp dĩ thành tông miếu lại dĩ tôn an @@ -289,12 +262,10 @@ 矯𫅷吏責󰅹𢚸慈悲,kẻo già lại trách nào lòng từ bi 燒香讀冊抉昆庵拯仙拯孛乙拯凣,thiêu hương đọc sách quét con am chẳng tiên chẳng bụt ắt chẳng phàm 何其盛哉,Hà kì thịnh tai -庄痗,lâu năm chẳng mỏi 𡄎自𧻭𭛣兵刀,ngẫm từ dấy việc binh đao 薄言徃愬胡𢡚莫懲,Bạc ngôn vãng tố hồ thảm mạc trừng 勑㫖云抑買之禁明令甚嚴權豪之家流習未革厲民󰔦政莫此為甚,sắc chỉ vân ức mãi chi cấm minh lệnh thậm nghiêm quyền hào chi gia lưu tập vị cách lệ dân đố chính mạc thử vi thậm 秋八月彗星見西方,thu bát nguyệt tuệ tinh hiện tây phương -󱠲檜,chẳng trôi bó củi 𥉫倘倘,trông thoáng thoáng 元至正元年春以阮忠彦為京師大尹,nguyên chí chính nguyên niên xuân dĩ nguyễn trung ngạn vi kinh sư đại doãn 緣󰠲埃󰠥絲桃,Duyên đâu ai dứt tơ đào @@ -312,16 +283,12 @@ 春諒州牧申紹太捕迯亡兵入宋境獲指揮使楊保材及士卒牛馬而還,Xuân Lạng Châu mục Thân Thiệu Thái bổ đào vong binh nhập Tống cảnh hoạch chỉ huy sứ Dương Bảo Tài cập sĩ tốt ngưu mã nhi hoàn 𠮾朋櫗𠖾朋椰助渴󰅹過蔑𣡚荼,ngọt bằng mít mát bằng dừa trợ khát nào qua một trái dưa 丙寅唐會昌六年,Bính Dần Đường Hội Xương lục niên -𨷑番座底審𧗱輕罪,mở phiên toà để thẩm về khinh tội thì có định kỳ 餒󰮇秦卞防筭宋朝,nuôi thằng tần biện phòng toan tống triều 堆𪀄鵲蒸雙雙,đôi chim thước chưng song song 雲仙倍󰬷謝恩󱦏𢆥嗔𠡚膠山𠬠𢈱,vân tiên vội vã tạ ơn trăm năm xin gắng keo sơn một lời 丐妬,cái đó 𤈜焾焾䏧,cháy nám nám da -𣎃𬙞𢆥𠬠𠦳𤾓𠄩𠄻被扒於艚,tháng bảy năm một nghìn trăm hai lăm bị bắt ở tàu 𡗶暸󰟓渃包賒,Trời Liêu non nước bao xa -哿官蹺朝插行,quan theo chầu xếp hàng -闭𢖵客紅顔,bấy nhớ khách hồng nhan 蝼墻呌永鍾厨㗂𣾺,sâu tường kêu vẳng chuông chùa tiếng khơị 真天禄平浪上社人,chân thiên lộc bình lãng thượng xã nhân 媒𠓨𠰩主浪悲,mụ vào dộng chúa rằng bây @@ -332,25 +299,19 @@ 歆埋滝渭默油制盃,hôm mai sông vị mặc dầu chơi vui 娘油庄决順情,nàng dù chẳng quyết thuận tình 責払户豫拯壬時𬁖,trách chàng họ dự chẳng nhầm thì sao -咍群想𢖵𡽫蓬,hay còn tưởng nhớ non bồng 𠬠𠇮𡎢忍更殘,MỘT MÌNH ngồi nhẫn TÀN CANH 夏四月哀牢撾忙等來貢,Hạ tứ nguyệt Ai lao Qua Mường đẳng lai cống 三月初一日勑旨󰱥今陶造銀穴徵税如例,Tam nguyệt sơ nhất nhật sắc chỉ Kế kim đào tạo ngân huyệt trưng thuế như lệ 步隊,bộ đội -寅寅把吏意所𬑵丕,ấy thửa vắn vậy -沉𢋠渃𩵜瀘𣵰朗𦝄𡗶鴈沕潙沙,chìm đáy nước cá đờ lờ lặn lửng lưng trời nhạn vẩn vơ sa 王喜曰夫鴻鵠髙飛必資六翮縱,vương hỉ viết phu hồng hộc cao phi tất tư lục cách tung 主東𦋦塊園春,chúa đông ra khỏi vườn xuân 易子平檻車回過天長人以瓦礫投船而罵之者,Dị Tử Bình hạm xa hồi quá Thiên Trường nhân dĩ ngoã lịch đầu thuyền nhi mạ chi giả 縁絲㐌結𢃄同䕯𫡮約𡨸相逢劫娄,duyên tơ đã kết dải đồng bèo mây ước giữ tương phùng kiếp sau 行師,hành sư -㗂制,oa oa tiếng chơi 黄欲售私計托爲請兵追擊遂大燒營寨潜回順化,hoàng dục thụ tư kế thác vi thỉnh binh truy kích toại đại thiêu doanh trại tiềm hồi thuận hoá 十二月成道候鈌名卒,Thập nhị nguyệt thành đạo hầu Khuyết danh tốt 春正月勑旨係有實封奏本許他簽白於奏本紙,xuân chính nguyệt sắc chỉ hệ hữu thực phong tấu bản hứa tha thiêm bạch ư tấu bản chỉ -國瑱偕,đế nhật dạ ư tẩm môn ngoại cư chỉ mỗi nhập kiến tắc dữ 朕光臨寶位思革弊風欲寘嚴刑以清初政,trẫm quang lâm bảo vị tư cách tệ phong dục trí nghiêm hình dĩ thanh sơ chính -夫人𢪀𬢱添狐𦋦,phu nhân nghĩ ngợi thêm hồ nghi ra 忠彦辝不奉命,trung ngạn từ bất phụng mệnh 鵉鳳𨁋准招撩沙机失󰡫吏蹺弹𬷤,loan phượng đậu chốn cheo leo sa cơ thất thế lại theo đàn gà 爲太常寺卿阮廷正爲奉天府尹范質黎得全汪銳梁誼黎榮黄德敦並爲都給事中,vi thái thường tự khanh nguyễn đình chính vi phụng thiên phủ doãn phạm chất lê đắc toàn uông nhuệ lương nghị lê vinh hoàng đức đôn tịnh vi đô cấp sự trung @@ -376,10 +337,8 @@ 山河拱幻昆虫共虚,sơn hà cũng ảo côn trùng cũng hư 算,toán 㨗奏至海門維周皆匿之,tiệp tấu chí hải môn duy chu giai nặc chi -松菊逋持汝役恒,tùng cúc bù trì nhớ việc hằng 𡗉課篩鐄相閣𧺂,nhiều thuở rây vàng tương gác đỏ 今威肅一王爾威望非國父比而予無居宫中委以專征之寄欲擒其主其能濟乎,kim uy túc nhất vương nhĩ uy vọng phi quốc phụ tỉ nhi dư vô cư cung trung uỷ dĩ chuyên chinh chi ký dục cầm kì chủ kì năng tế hồ -瓊踈浪碎𪜀学路,quỳnh thưa rằng tôi là học trò 不能對,bất năng đối 兜固,đâu có 𣜵花,hèo hoa @@ -392,9 +351,7 @@ 律𢚸𨠳役柊𣘃群𢘾量𣷭傷排󰅹庄,trót lòng gây việc chông gai còn nhờ lượng bể thương bài nào chăng 頷𦠴,hàm cằm 蜓𧊺𧋻,đình thằn lằn -𣷷銀洡湥宫𦝄,bến ngân sùi sụt 其莫僣則两行分註於次年之下以尊正統沮僣竊也,Kì Mạc tiếm tắc lưỡng hàng phân chú ư thứ niên chi hạ dĩ tôn chính thống trở tiếm thiết dã -埃䀡典傳計𦋦買詳,ai xem đến truyện kể ra mấy tường 春二月辛酉朔日食日月色赤如血,xuân nhị nguyệt tân dậu sóc nhật thực nhật nguyệt sắc xích như huyết 和之遂克林邑陽邁及其子僅以身免所獲異名之寶不可勝計,hoà chi toại khắc lâm ấp dương mại cập kì tử cẩn dĩ thân miễn sở hoạch dị danh chi bảo bất khả thăng kê 曰體篆,viết thể triện @@ -411,15 +368,11 @@ 幸而覇先北歸天寳繼沒乃舉兵攻越王譎計請和約爲婚姻,Hạnh nhi Bá Tiên Bắc quy Thiên Bảo kế một nãi cử binh công Việt Vương quyệt kế thỉnh hoà ước vi hôn nhân 竹化年𧏵蔑咍羅禍罷𢚸為曰擼北爫南,trúc hoá nên rồng một hai là họa bởi lòng vờ vịt trỏ bắc làm nam 店清月擱簾𦂛,đêm thanh nguyệt gác rèm the -𡦂縁𢧚妬㗂唭在埃,chữ duyên nên đố tiếng cười tại ai 垃𡶀如重如𡏦,lớp núi như chồng như xây -𣳔渃瀘𣻄𫽄㵢,dòng nước lờ đờ 𣹘油𫡮𰦫䏧𨨲管包,dãi dầu tóc rối da chì quản bao 國俊汝𠳒吒傳,quốc tuấn nhớ lời cha truyền 疆之福此是不諫而諫,cương chi phúc thử thị bất gián nhi gián 隋煬帝口道堯舜而其所行反為桀紂其見善而效,Tuỳ Dương Đế khẩu đạo Nghiêu Thuấn nhi kì sở hành phản vi Kiệt Trụ kì kiến thiện nhi hiệu -係󰑼吟󱴀𠷕𠊚乙,hễ là ngậm máu phun người -滄浪𠇍坎蔑船鈎,thương lang mấy khảm một thuyền câu 𣘃𦹵添𢞂𢚸渃𡳶愛恩冷𠖭別包饒,cây cỏ thêm buồn lòng nước cũ ái ân lạnh lẽo biết bao nhiêu 召張漢超謀之,triệu trương hán siêu mưu chi 盆蛮遣人貢犀角金銀及三牙象,bồn man khiển nhân cống tê giác kim ngân cập tam nha tượng @@ -427,7 +380,6 @@ 𬅉冲棱史固凌荍𦹳,lan trong rừng sử có lừng tho thơm 本茹拱惜𧵑𡗶拱貪,Vốn nhà cũng tiếc của trời cũng tham 𨿽小技如蹴毬圍碁無不精諳,tuy tiểu kĩ như xúc cầu vi kì vô bất tinh am -丁酉二十年,đinh dậu nhị thập niên minh vạn lịch nhị nhị thập ngũ niên 爲之沒𫅩牡丹,vị chi một cánh mẫu đơn 王觀󰑼𡨸綏𣳔儒家,vương quan là chữ nối dòng nho gia 󰬷娘拱伴禅僧𦋦𠓨强󰘚呐𫧇𪿒調,vả nàng cũng bạn thiền tăng ra vào ngượng mặt nói năng ngại điều @@ -444,7 +396,6 @@ 𠇮宮登默难蘇,Mệnh cung đang mắc nạn to 吏典共柴还本相初,lại đến cùng thầy hoàn bản tướng xưa 調排𠸜户𠬠欺買詳,ðều bày tên họ một khi mới tường -杖梞,trượng gậy 暈𦝄埃仕爫堆,vừng trăng ai sẻ làm đôi 𫽄󱚊拱体󰑼棦,chẳng chua cũng thể là chanh 矯群𠯅𡀩呐弹弊悲,kẻo còn dức lác nói đàn tệ bây @@ -452,7 +403,6 @@ 奇,kỳ 隔楼𦖑固㗂󰠲和韻,cách lầu nghe có tiếng đâu hoạ vần 寒家於𠃅西阡,Hàn gia ở mé tây thiên -客富貴咮珍甘群項,khách phú quý cho trân cam 辛亥六年宋紹熙二年,Tân Hợi lục niên Tống Thiệu Hi nhị niên 水鳧越离苔弹咍悲咍吝罢蘭劎咹,thuỷ phù vịt le đầy đàn hay bơi hay lặn bãi làn kiếm ăn 㗂是非𨻫仍喑󱜷,tiếng thị phi luống những om sòm @@ -470,14 +420,12 @@ 各路縣社等係某人游手游足圍棊賭博官司及軍民捉告治罪,các lộ huyện xã đẳng hệ mỗ nhân du thủ du túc vi kì đổ bác quan ti cập quân dân tróc cáo trị tội 吏強洳󰟯𤵺形,lại càng dơ dáng dại hình 級衾席飲食使養其生慮夫刑獄官吏或有家貧因鬻而受賂也則增級俸錢食物使富其家,cấp khâm tịch ẩm thực sử dưỡng kì sinh lự phu hình ngục quan lại hoặc hữu gia bần nhân chúc nhi thụ lộ dã tắc tăng cấp bổng tiền thực vật sử phú kì gia -丈夫埃劍之埃麻,trượng phu ai kém chi ai mà 󰠵𫀅󰧙代帝王納和辨󰒂𢮪唐喃哪,trải xem lịch đại đế vương nạp hoà biện nghĩa soạn đường nôm na 㗂㝵冷冷𦖑賖急尋水手補槎越䀡,tiếng người lanh lảnh nghe xa kíp tìm thuỷ thủ bỏ chà vớt xem 禹别九州百粤爲楊州域交趾属焉,Vũ biệt cửu châu Bách Việt vi Dương châu vực Giao Chỉ thuộc yên 駢以五千餘人先濟約維周𤼵兵應援,Biền dĩ ngũ thiên dư nhân tiên tế ước Duy Chu phát binh ứng viện 是月駢大破南詔蠻殺獲甚,thị nguyệt biền đại phá nam chiếu man sát hoạch thậm 茹村𨕭扎𠁑泥,nhà thôn trên trát dưới nề -晋兵失势南兵,tấn binh thất thế 䏾娥湿倘𠁑萌,Bóng nga thấp thoáng dưới mành 𢴑䋦迻緣拱𪽝𡗶,dắt mối đưa duyên cũng bởi trời 秋七月二日大水潦,Thu thất nguyệt nhị nhật đại thuỷ lạo @@ -499,18 +447,13 @@ 托言欲從其請回清化,thác ngôn dục tòng kì thỉnh hồi thanh hoá 一縣乎,nhất huyện hồ 固仕至天章閣學士其員實剩置而無聀掌,Cố sĩ chí Thiên chương các học sĩ kì viên thực thặng trí nhi vô chức chưởng -秋八月宋使來韃靼亦來,thu bát nguyệt tống sứ lai thát đát tức nguyên sứ dã diệc lai 抛抛雪點梗梅,phau phau tuyết điểm cành mai 三月禁天下官民賭搏,Tam nguyệt cấm thiên hạ quan dân đổ bác 時黎柱坐繋獄王以玉󱗭上嫁帝納之,thời lê trụ toạ hệ ngục vương dĩ ngọc trúc thượng giá đế nộp chi -時國家無事人民樂康居官者久於其聀在舘閣者十年出身在省局者十五年出身宰相則擇宗室賢䏻有道藝通詩書者為之,thập ngũ niên nhất duyệt định thập niên gia tước nhất cấp thập ngũ niên gia chức nhất đẳng kì quan khuyết viên tắc dĩ chánh kiêm phó chánh phó diệc khuyết tắc dĩ tha quan hạt chi đãi khảo mãn thuỷ thụ bản chức thị 隊德𣷭湖𢚸挹厭,đội đức bể hồ lòng ấp yếm -痗𨆝𨀛蹎沕𫺓岧,mỏi gối chồn chân vẫn muốn trèo 𩚵咹𧃋㙁油羅𩛜𩛂,cơm ăn dưa muối dầu là đói no 海棠花𫃵式披美皃,hải đường hoa lụa thức pha mỹ miều -些乙𢚸明文正女,ta ắt lòng mừng văn chính nữa 𢚸箕𡨹特常常󰑼庒,Lòng kia giữ được thường thường là chăng -如年䋦愁弋弋平沔𣷭賖,mối sầu dặc dặc bằng miền bể xa 仙浪𤇌𤉗󱘃肝,tiên rằng khô héo lá gan 斈堂,học đường 󰉨𢜠𠄩户𠬠茄成身,rày mừng hai họ một nhà thành thân @@ -533,10 +476,8 @@ 生民塗炭未有甚於此時也,sinh dân đồ thán vị hữu thậm ư thử thời dã 艚迾𠫾,tàu lướt đi 尼時𩢬倒尼時㤕傷,Nơi thì lừa đảo nơi thì xót thương -丕𢧚詠𠬠𢽼韻,vậy nên vịnh một và vần 秋七月至八月大水,thu thất nguyệt chí bát nguyệt đại thuỷ 陽邁聞軍出遣使表請還所掠日南民輸金一萬斤銀十萬斤,Dương Mại văn quân xuất khiển sứ biểu thỉnh hoàn sở lược Nhật Nam dân thâu kim nhất vạn cân ngân thập vạn cân -店春𤏣篭,đêm xuân tỏ lồng 包𣇞𨑮萬星兵,Bao giờ mười vạn tinh binh 馬生𠽖𨄹倍鐄𦋦𠫾,Mã sinh giục rạo vội vàng ra đi 浪埃添喭呐麻達排風月󰕔坡綱常,rằng ai thêm ngán nói mà đặt bày phong nguyệt gièm pha cương thường @@ -554,7 +495,6 @@ 由是山南一處民皆按堵如故簞食壼漿以迎王師男女老少莫不仰慕其德焉,do thị sơn nam nhất xứ dân giai án đổ như cố đan thực hồ tương dĩ nghênh vương sư nam nữ lão thiếu mạc bất ngưỡng mộ kì đức yên 上皇曰善惡當對舉不可偏廢也,Thượng hoàng viết Thiện ác đương đối cử bất khả thiên phế dã 旦𢜏因計𦰟梗事㛪,đến mừng nhân kể ngọn ngành sự em -戈𨔈風景䀡𫥨世芇,qua chơi phong cảnh xem ra thế nào 𥪝如㗂䳽𠖤戈濁如渃𤂬買沙姅潙,trong như tiếng hạc bay qua đục như nước suối mới sa nửa vời 吟䜹蔑首寫愁魂寃,ngâm thơ một thủ tả sầu hồn oan 户行空埃恄,họ hàng không ai ghét @@ -564,9 +504,7 @@ 咥觥咥撟之𫢩,chối quanh chối quéo chi nay 時西南北等處光紹帝以有之,thời tây nam bắc đẳng xứ quang thiệu đế dĩ hữu chi 媽,má -役枚付底𡗶停,việc may phó để trời dành 德隆凣七,Long Đức phàm thất -𣗬吏𫥨行杶,lại ra hàng đòn 克終黨於文憲又與旺母皆𰎟山人而嘗傳旺即以捉虎易放虎難對,Khắc Chung đảng ư Văn Hiến hựu dữ Vượng mẫu giai Giáp Sơn nhân nhi thường truyền Vượng tức dĩ tróc hổ dị phóng hổ nan đối 偎㑍某𤞖扲𪮏習营,ổi lỗi múa rối cầm tay rập rình 䏾渚𢚸鐄𠬠拱𬆄,bụng chứa lòng vàng một cũng ngay @@ -576,7 +514,6 @@ 𦖑中核永永丕朋固㗂弹㗂喝,nghe trong cây văng vẳng vậy bằng có tiếng đàn tiếng hát 英宗定朝班文武之階制士人科󰁮之式大旱則録囚大飢則賑貸治急養民政先風憲文物制度渙然一新亦足為陳家之令主,anh tông định triều ban văn vũ chi giai chế sĩ nhân khoa cử chi thức đại hạn tắc lục tù đại cơ tắc chẩn thải trị cấp dưỡng dân chính tiên phong hiến văn vật chế độ hoán nhiên nhất tân diệc túc vi trần gia chi lệnh chủ 嘗夜出至軍坊無頼軰拋磚,thường dạ xuất chí quân phường vô lại bối phao chuyên -甲戌出仁宗遺詔示群臣詔見,Giáp Tuất xuất Nhân Tông di chiếu thị quần thần Chiếu kiến tiền 外国,ngoại quốc 後季犛當國以夢與為東宫判首夢與弟叔瑤叔瓊為将軍,hậu quý li đương quốc dĩ mộng dữ vi đông cung phán thủ mộng dữ đệ thúc dao thúc quỳnh vi tướng quân 𫳘才連貝𫳘灾󰜋韻,Chữ tài liền với chữ tai một vần @@ -587,7 +524,6 @@ 某子孫兄弟不順道忘義苟安降賊即不得認,mỗ tử tôn huynh đệ bất thuận đạo vong nghĩa cẩu an hàng tặc tức bất đắc nhận 𧿨吏,trở lại 𡄎時咮離,gặm thời chua le -𠸦朱當飭英䧺,khen cho đương sức anh hùng 六月皇婆王婆歷卒,Lục nguyệt Hoàng bà Vương Bà Lịch tốt 生浪仍性咍悭,sinh rằng những tính hay ghen 鬪㺔𪽞夜𢪀浪謹台,giấu voi ruộng rạ nghĩ rằng kín thay @@ -601,7 +537,6 @@ 𤎜牟𫟌省𠴕鑅𠹚蘭,sáng màu nguôi tỉnh dẻo vành van lơn 先是張輔榜𠬧陳氏宗室及舊臣頭目以歸帝竄身潜行至謨渡,Tiên thị Trương Phụ bảng thu Trần thị tông thất cập cựu thần đầu mục dĩ quy Đế thoán thân tiềm hành chí Mô Độ 蔑道㨂蒸边𣘃蔑道潯蒸𡧲滝,một đạo đóng chưng bên cây một đạo dìm chưng giữa sông -㗂滛停底𠓨𦖻,tiếng dâm đừng để vào tai 旗𩄲法派𤐝󱙼𪤄滝,cờ mây phấp phới soi sáng bãi sông 娘群魚󰡢別牢,Nàng còn ngơ ngẩn biết sao 上皇,Thượng hoàng @@ -609,7 +544,6 @@ 路𤈝,lọ nghẹ 課意役銅博散涅,thuở ấy việc đòng vác tan nát 綿線羅𥿥󰵦,miên tuyến là sợi bông -想𠳒𡽫審渃溇,tưởng lời non thẳm nước sâu 通氣蔭淡蒸夢枯,thông khí âm đượm chưng mống khô 𥪝𫔸禹𠀧層𩵜𧿆茄刘平網󱫁迎昂,trong cửa vũ ba lần cá nhảy nhà lưu bình võng giá nghênh ngang 翁老𬦳過𨷑𫥨丐󱥖,ông lão chạy qua mở ra cái rắm @@ -618,14 +552,12 @@ 十一月十六日立皇子󰘊基為皇太子,Thập nhất nguyệt thập lục nhật lập Hoàng tử Bang Cơ vi Hoàng thái tử 渭水招鈎歲𫅷,vị thuỷ gieo câu tuổi già 失󰟹娘渚別浪爫牢,thất kinh nàng chửa biết là làm sao -是月十五日帝設大會七日夜合䯻圖及百戲縱朝也遊觀欲令天城與忠誠合䯻,Thị nguyệt thập ngũ nhật Đế thiết đại hội thất nhật dạ trần hợp kết đồ cập bách hí tung triều dã du quan dục lệnh Thiên Thành dữ Trung Thành hợp kết 宫人陳玉肌陳玉臉𡧸言於帝以為迁都必有簒奪之事,cung nhân trần ngọc cơ trần ngọc kiểm mật ngôn ư đế dĩ vi thiên đô tất hữu soán đoạt chi sự 𥄬,ngủ 政平以憂子,Chính Bình dĩ ưu tử 㐌湼鈽些,đã nát búa ta 𠃣𡗉,ít nhiều 仗殺之,trượng sát chi -包𬁊扒特賊朱安役渃𫯳碎特𧗱,bao giờ bắt được giặc khôi cho yên việc nước chồng tôi được về 時琴彭堅守經月不下且聞援至,Thời Cầm Bành kiên thủ kinh nguyệt bất hạ thả văn viện chí 冬十月贈楊直原為御史󰱑都御史,Đông thập nguyệt tặng Dương Trực Nguyên vi Ngự sử đài đô ngự sử 宰臣丁列等曰邉遠蠻夷自相攻擊乃其俗耳惟固守我疆無啓邊釁可也,Tể thần Đinh Liệt đẳng viết Biên viễn Man Di tự tương công kích nãi kì tục nhĩ duy cố thủ ngã cương vô khải biên hấn khả dã @@ -633,7 +565,6 @@ 固白紅碧巴味種饒,có bạch hồng biếc ba mùi giống nhau 景𢝙𠊛切他𢚸,cảnh vui người thiết tha lòng 𦀊緣𡢐吏嫁𧗱束郎,Dây duyên sau lại gả về Thúc lang -𦕟𦖻𦖑㗂楽韶奏咤,vẳng tai nghe tiếng nhạc thiều tấu 某什風騷珠免玉𡬷𢚸憂愛𩯀共絲,mấy thập phong tao châu lẫn ngọc tấc lòng ưu ái tóc cùng tơ 𢮪爫宁丐宁昆,dọn làm chữ cái chữ con 蹽𦝄𢯏桂噲春󰘉塘,trèo trăng bẻ quế gọi xuân mở đường @@ -667,7 +598,6 @@ 冬十月二十五日阮端奏言社長勤於訓飭善俗興行堪雜流官本縣州官勘實呈承憲二司,đông thập nguyệt nhị thập ngũ nhật nguyễn đoan tấu ngôn xã trưởng cần ư huấn sức thiện tục hưng hành kham tạp lưu quan bản huyện châu quan khám thực trình thừa hiến nhị ti 禄𡗶底吏特咹眉,lộc trời để lại được ăn mày 三月太尉劉慶覃卒,tam nguyệt thái uý lưu khánh đàm tốt -其五别諸吏之勒幹狡𤟕以僃陞汰,kì ngũ biệt chư lại chi lặc cán giảo dĩ bị thăng thải 悲娄昆学世󰅹玉京𦖑㐌𠴘嗃𨷑場,bấy lâu con học thế nào ngọc kinh nghe đã xôn xao mở trường 波滝芇別培坡芇咍,ba sông nào biết bụi bờ nào hay 定制律諸格,Định chế luật chư cách @@ -675,7 +605,6 @@ 中鄕試及有美質許本監官再類奏留讀書,Trúng Hương thí cập hữu mĩ chất hứa bản giám quan tái loại tấu lưu độc thư 闍槃,trà bàn 𧯄溇卞隐待除聖人,hang sâu bèn ẩn đợi chờ thánh nhân -𪀄呌猿呴𦊛皮渃,chim kêu vượn hú tư bề nước non 𨖅清󰋇仉蹺黎,sang thanh mấy kẻ theo lê 蝦蟆蛁祝,hà mô chẫu chuộc 當欺湄𩙌竜冬,ðương khi mưa gió long đong @@ -686,12 +615,9 @@ 易埃垃惨𦑗愁朱𢣧,Dễ ai lấp thảm quạt sầu cho khuây 八月帝封翼郡公鄭檢爲都将節制各處水步諸營兼總内外平章軍國重事太師諒國公,bát nguyệt đế phong dực quận công trịnh kiểm vi đô tướng tiết chế các xứ thuỷ bộ chư doanh kiêm tổng nội ngoại bình chương quân quốc trọng sự thái sư lượng quốc công 𧵆厨哙孛朋英𥊛𧡊孛𫅜𮜲孛𠫾𨔈,gần chùa gọi bụt bằng anh trông thấy bụt lành cõng bụt đi chơi -生𡎢𢫔拱稽,sinh ngồi chệm cũng ghê -㛼𫯳𢜠𫺙妖傷,vợ chồng mừng rỡ yêu thương 决獄問廷尉錢榖問内史貴有,quyết ngục vấn đình uý tiền cốc vấn nội sử quý hữu 大臣既誅逆黨相𭁈謀曰天位惟難神噐至重倘非,Đại thần ký tru nghịch đảng tương dữ mưu viết Thiên vị duy nan thần khí chí trọng thảng phi 弄𦖻仍普冬迻啂浪𠊚世󰋗疎㐌菭,lóng tai những phả đong đưa nhủ rằng người thế trầu thưa đã đầy -𠵌𫥨秩解長安陣尼,nghe ra giật giải trường an trận này 㝵些共每類物乙庄固准㕵,người ta cùng mọi loài vật ắt chẳng có chốn uống 嘆浪天各一方,than rằng thiên các nhất phương 底娘朱典世尼拱傷,Để nàng cho đến thế này cũng thương @@ -704,12 +630,10 @@ 西,tây 日皎方靠船坐不䏻起惟以手指點水寫入宋二字於船舷,Nhật Hiệu phương kháo thuyền toạ bất năng khởi duy dĩ thủ chỉ điểm thuỷ tả Nhập Tống nhị tự ư thuyền huyền 以前年鄕試次年會試中者御試策一篇定其第,Dĩ tiền niên hương thí thứ niên Hội thí trúng giả ngự thí sách nhất thiên định kì đệ -𫽄別頭𧿨𫴋𬞷𧿨,chẳng biết đầu trở xuống 冬十一月天成公主薨,Đông thập nhất nguyệt Thiên Thành công chúa hoăng 傕卞𧿨軍󰭽𠫾,thôi bèn trở quân trẩy đi 取中格阮有登等三名,thủ trúng cách nguyễn hữu đăng đẳng tam danh 又置各道行遣分掌軍民簿籍,Hựu trí các đạo Hành khiển phân chưởng quân dân bạ tịch -𦎛姥𩄴離鸞琴𢭮曲別,gương múa bóng ly loan 統春正月造殿宇,thống xuân chính nguyệt tạo điện vũ 蓬蘭畑杏㐌淋淫,buồng lan đèn hạnh đã lâm râm 會試天下󰁮人取二十名,Hội thí thiên hạ cử nhân thủ nhị thập danh @@ -722,7 +646,6 @@ 史神吳士連曰先王制禮事亡如事存故作主以象神則主神之所依也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Tiên vương chế lễ sự vong như sự tồn cố tác chủ dĩ tượng thần tắc chủ thần chi sở ỷ dã 改蔑𠇮蒸𥪞𰿘托計蔑𣈜𫀅朋𠀧秋,gửi một mình chưng trong muôn thác kể một ngày xem bằng ba thu 呐𠳒𠓀󰘚淶珠永𠊛,Nói lời trước mặt rơi châu vắng người -尼弄底搭𠓨朱埃,này loàn để đắp vào cho ai 太祖皇帝在位十八年紀元者一,thái tổ hoàng đế tại vị thập bát niên kỷ nguyên giả nhất 㳥湎𡽫撑𣘃𢫝征𥒥搊溋泊渃󰍡玲,sóng dợn non xanh cây chống chếnh đá xô duềnh bạc nước long lanh 仃儜𠄩𠰘没𠳒雙雙,đinh ninh hai miệng một lời song song @@ -735,7 +658,6 @@ 是時西安侯黎丕承有不平之志常𤼵怒言日益驕横,thị thời tây an hầu lê phi thừa hữu bất bình chi chí thường phát nộ ngôn nhật ích kiêu hoành 𩄱湄約洌俸𩄲𩂏麻,giông mưa ướt rét bóng mây che mờ 大饑,đại cơ -𬈴身拱󰑼身,đục trong thân cũng là thân 碎㤇英萬碎悗英𠦳英㦖𪡦𬟥片迻錢碎摸,tôi yêu anh vạn tôi mến anh nghìn anh muốn xơi thuốc phiện đưa tiền tôi mua 意錢捧乖,ý tiền búng quay 問題,vấn đề @@ -745,7 +667,6 @@ 𨀋𫴋,sỉa xuống 春海外諸國商舶來献方物,xuân hải ngoại chư quốc thương bạc lai hiến phương vật 斈問,học vấn -晉𥘿沛侶朱陳當堆,tấn tần phải lứa châu trần đáng đôi 瀋朗昆𡛔𫅜彈㗂琴㗂瑟麻腰𨣥𦷾,thẳm lặng con gái lành đàn tiếng cầm tiếng sắt mà yêu dấu đấy 昆𡛔意卞𠭤𬰢吏蔑祝𠽊唭,con gái ấy bèn trở mặt lại một chốc mỉm cười 滝錢塘仕限㗅𧗱𡢐,Sông Tiền Đường sẽ hẹn hò về sau @@ -754,20 +675,16 @@ 旗麟象𦘧群停冷碎漢󰅹埃噉󰂇共,cờ lân tượng vẽ còn đình lạnh tôi hán nào ai dám ví cùng 細尼大鹿𡗶它𤑍東,tới nơi đại lộc trời đà hửng đông 󰜋𠇮仍悴緣𠇮篆香丙湿卷經碍𥆾,một mình những tủi duyên mình triện hương biếng thắp quyển kinh ngại nhìn -盎那歳㐌,ang nạ tuổi đã già 冬十一月北邉将臣驛奏元人廵邉相視地勢,Đông thập nhất nguyệt Bắc biên tướng thần dịch tấu Nguyên nhân tuần biên tương thị địa thế 二十六日定以赦前應赦事相告𭛁者罪,nhị thập lục nhật định dĩ xá tiền ứng xá sự tương cáo phát giả tội 船皮杜𣷷請台,Thuyền vừa đỗ bến thảnh thơi 二十九日禮部奏爲常朝服事嘗謂乾坤衣裳之制取象甚明夏冬葛裘之宜對時爲順,nhị thập cửu nhật lễ bộ tấu vi thường triều phục sự thường vị càn khôn y thường chi chế thủ tượng thậm minh hạ đông cát cừu chi nghi đối thời vi thuận -人慕青威人放清化人占,nhân mộ thanh oai nhân phóng thanh hoá nhân 宫人私言上皇曰太后殺王氏,Cung nhân tư ngôn Thượng hoàng viết Thái hậu sát Vương thị 蒲伏堪󱮝,bồ phục khúm núm -恬𫅜事与蒸動技丕羕,điềm lành sự dữ chưng động ghẽ vậy 𪩧群底助民尼,dành còn để trợ dân này 大越史記續編書,Đại Việt sử kí tục biên thư 先嚴𫪹渚𠞹回,tiên nghiêm trống chửa dứt hồi 辛巳二十二年宋紹興三十一年,tân tị nhị thập nhị niên tống thiệu hưng tam thập nhất niên -𣎃堆吝固拱空,tháng đôi lần có cũng không 戊戌五年宋真宗恒咸平元年,Mậu Tuất ngũ niên Tống Chân Tông Hằng Hàm Bình nguyên niên 𣇊晦𦝄羣𠃅西,buổi hối trăng còn mé tây 頭師𠹛沛之󰜏骨,đầu sư há phải gì bà cốt @@ -778,14 +695,12 @@ 泠汀密渃欽卢合弹,lênh đênh mặt nước khóm lau họp đàn 威弟淑子綏相繼爲刺史,uy đệ thục tử tuy tương kế vi thứ sử 分役,phần việc -甲申十四年帝疾日滋無嗣繼承大綂公主皆分各路爲湯沐���獨委任指揮使陳守度領殿前諸軍扈衛禁庭,giáp thân thập tứ niên thập nguyệt nguyên niên dĩ hậu chiêu hoàng thiên chương hữu đạo tống gia định thập thất niên đế tật nhật tư vô tự kế thừa đại thống công chủ giai phân các lộ vi thang mộc ấp độc uỷ nhiệm chỉ huy sứ trần thủ độ lĩnh điện tiền chư quân hộ vệ cấm đình 七日大司徒察等又宴济等于客舘陳雜戲以觀之從其請也,Thất nhật Đại tư đồ Sát đẳng hựu yến tế đẳng vu khách quán trần tạp hí dĩ quan chi tòng kì thỉnh dã 亇眉号沃魴赬,cá mè hiệu óc phường trinh 三月詔諸軍造戰噐戰船水陸習陣于白鶴江九浮沙,Tam nguyệt chiếu chư quân tạo chiến khí chiến thuyền thuỷ lục tập trận vu Bạch Hạc giang cửu phù sa 󰘚󰅹麻吏𥪸冲𡎝𠁀,mặt nào mà lại đứng trong cõi đời 水盤矗𠽋味清邏,thuỷ bàn sực nức mùi thanh lạ 丿之丕哿湄𣍋,phút giây vậy cả mưa xuống -払楊強擬𧵆賖強油,chàng dương càng nghĩ gần xa càng rầu 添固琴蟡恆挼,thêm có cầm ve hằng nổi 双傷𪀄越𥘑󰑼𧗱南,song thương chim việt họa là về nam 二月乂安州地震江水如血,nhị nguyệt nghệ an châu địa chấn giang thuỷ như huyết @@ -811,13 +726,11 @@ 鄉俗,hương tục 兹大元帥掌國政尙師西王保乂,tư đại nguyên soái chưởng quốc chính thượng sư tây vương bảo nghệ 𡨺𢬥𥙩德𥙩威民使𥙩時兵待𥙩宽,giữ giàng lấy đức lấy uy dân sử lấy thì binh đãi lấy khoan -花浪計准清台,hoa rằng kể chốn thanh thơi 然𫳭任外戚以啓奸臣僣竊之謀拒黎錫忠諫之䟽聽子平詭奏之言親征占城輕入倚忙之洞忿兵取禍卒殞其身,Nhiên sủng nhiệm ngoại thích dĩ khải gian thần tiếm thiết chi mưu cự Lê Tích trung gián chi sớ thính Tử Bình quỷ tấu chi ngôn thân chinh Chiêm Thành khinh nhập Ỷ Mang chi động phẫn binh thủ hoạ tốt vẫn kì thân 昆官吏部哙󰑼宦姐,Con quan Lại bộ GỌI là Hoạn thư 民間疾苦士卒疲勞,dân gian tật khổ sĩ tốt bì lao 又旨揮諸言官見朕有苛政重歛虐害良民功罪刑賞之不明不依古法或大臣官吏將校内外任職司不奉法受路擾害良民偏私非爲等事急上彈劾,Hựu chỉ huy chư ngôn quan Kiến trẫm hữu hà chính trọng liễm ngược hại lương dân công tội hình thưởng chi bất minh bất y cổ pháp hoặc đại thần quan lại tướng hiệu nội ngoại nhậm chức ti bất phụng pháp thụ lộ nhiễu hại lương dân thiên tư phi vi đẳng sự cấp thượng đàn hặc 𢖵𠳒立󰜋庵𩄲,Nhớ lời lập một am mây -催推低㐌别耒,thôi thôi đây đã biết rồi 五月交,ngũ nguyệt giao 少蔑𠄩麻奴𠃩旬,thiếu một hai mà no chín tuần 今川楚諸勳臣相次入扈大師率止萬竄雲屯我軍大振,kim xuyên sở chư huân thần tướng thứ nhập hộ đại sư suất chỉ vạn thoán vân đồn ngã quân đại chấn @@ -825,7 +738,6 @@ 𦑃鴻𠖤俸絶潙,cánh hồng bay bổng tuyệt vời 所獲玉白女子盡以賜士卒,Sở hoạch ngọc bạch nữ tử tận dĩ tứ sĩ tốt 惟㦃見賊挑戦欲擊之諸將諫不聽,Duy Sản kiến tặc khiêu chiến dục kích chi chư tướng gián bất thính -潘佩珠小史,phan bội châu tiểu sử 𠊛芇𤜯扒󰝡𠓨底低,Người nào cọp bắt đem vào để đây 丁男歲供錢前徵三鏹今照田止五髙徵鈔五陌六髙至一𤱈徵一緡一𤱈一髙至五髙徵一緡五陌一𤱈六髙至二𤱈徵二緡二𤱈一髙至五髙徵二緡六陌二𤱈六髙以上徵三緡,Đinh nam tuế cúng tiền tiền trưng tam cưỡng kim chiếu điền chỉ ngũ cao trưng sao ngũ mạch lục cao chí nhất mẫu trưng nhất mân nhất mẫu nhất cao chí ngũ cao trưng nhất mân ngũ mạch nhất mẫu lục cao chí nhị mẫu trưng nhị mân nhị mẫu nhất cao chí ngũ cao trưng nhị mân lục mạch nhị mẫu lục cao dĩ thượng trưng tam mân 師度闍黎江,sư độ chà lê giang @@ -845,18 +757,15 @@ 定議降宜民為厲德侯按一云既誅逆黨陳凌等黎凌以帛授宜民令自縊既誅宜民往迎恭王名克昌恭王固辝乃迎帝于西邸即位後帝咱?恭王死,định nghị giáng nghi dân vi lệ đức hầu án nhất vân ký tru nghịch đảng trần lăng đẳng lê lăng dĩ bạch thụ nghi dân lệnh tự ải ký tru nghi dân vãng nghinh cung vương danh khắc xương cung vương cố từ nãi nghinh đế vu tây để tức vị hậu đế thính sàm cung vương tử 払󰝸𧡊𪀄𪂦於内,chàng chẳng thấy chim uyên ở nội 又徙東蘭西蘭居民移入大同駐焉,Hựu tỉ Đông Lan Tây Lan cư dân di nhập Đại Đồng trú yên -天啓運���神功睿文英武皇帝曰太祖統天啓運聖德神功睿文英武大孝皇帝恭慈國太母曰恭慈光穆黄太后以明國來封故也,Thiên Khải Vận Thánh Đức Thần Công Duệ Văn Anh Vũ Hoàng Đế viết Thái Tổ Thống Thiên Khải Vận Thánh Đức Thần Công Duệ Văn Anh Vũ Đại Hiếu Hoàng Đế Cung Từ Quốc Thái Mẫu viết Cung Từ Quang Mục Hoàng Thái Hậu dĩ Minh quốc lai phong cố dã 丿󰠲﨤伴故知,phút đâu gặp bạn cố tri 得此之後爾心有不安,đắc thử chi hậu nhĩ tâm hữu bất an 𫃷𢂎弗厥𩂏包朝班,may dù phất quạt che vào triều ban 誓牢時吏㨿牢加刑,thề sao thì lại cứ sao gia hình -焒香祝底㳥閉𥹰,lửa hương chốc để lạnh lùng bấy lâu 脾󱤹,tỳ lách 帝問曰汝之侍我欲何為耶謹不忍言,Đế vấn viết Nhữ chi thị ngã dục hà vi da Cẩn bất nhẫn ngôn 公浪役𬞺宁宁,công rằng việc cũ ninh ninh 主東𠸗於園桃,chúa đông xưa ở vườn đào 范志繼立又寇日南范脩破于九德終後南帝之世不敢北窺中州而其國亦段富矣,Phạm Chí kế lập hựu khấu Nhật Nam Phạm Tu phá vu Cửu Đức chung Hậu Nam Đế chi thế bất cảm Bắc khuy trung châu nhi kì quốc diệc đoàn phú hĩ -𢧚沛𠰺麻於停󱘕𨇗,mà ở đừng chếch lệch 𦝄殘𦓡吏欣𨑮𠄻初,Trăng tàn mà lại hơn mười rằm xưa 臣聞󰔄典即󰔄書自孔子刪尙書以為典謨而帝王脩齊治平之道益彰,Thần văn Ngu điển tức Ngu thư tự Khổng Tử san Thượng Thư dĩ vi điển mô nhi đế vương tu tề trị bình chi đạo ích chương 𨀈󱚢皮旦姅𡑝,bước vào vừa đến nửa sân @@ -867,8 +776,6 @@ 吾郎跪聽日禮扼殺之,Ngô Lang quỳ thính Nhật Lễ ách sát chi 民事,dân sự 𫴋滝𢵋渃𧗱低𢵋𠊚,xuống sông đo nước về đây đo người -朱𢧚妾拯管包𢀭危,cho nên thiếp chẳng quản bao giàu nghèo -𠳒誓群妬停停,lời thề còn đó rành rành 𡦂情𣈜吏添親𠬠𣈜,chữ tình ngày lại thêm thân một ngày 碑徐情買𤑟情,bây giờ tình mới rõ tình 𧵆賖奴󱋨燕嬰姉㛪懺所步行𨔈春,gần xa nô nức yến anh chị em sắm sửa bộ hành chơi xuân @@ -882,9 +789,7 @@ 噲𠊚只𧡊𩄲𩇢𡴯待渃強添𩯀泊坡,gọi người chỉ thấy mây xanh ngắt đợi nước càng thêm tóc bạc phơ 聖宗淳皇帝敷賁前功和淪大化神傳聖󰱥矩襲䂓重,Thánh Tông Thuần Hoàng Đế phu bí tiền công hoà luân đại hoá thần truyền thánh kế củ tập quy trùng 焒床部袋錦花生昌襖𧺀忍牙裙調,rỡ ràng bộ đãy gấm hoa xênh xang áo thắm nhẩn nha quần điều -時某𧗱,thời mới về nhà 十一月初六日勑遣錦衣衛副断事陳寶都指揮僉事范仁敬前徃鎮寕府便宜經畫調度粮儲,Thập nhất nguyệt sơ lục nhật sắc khiển Cẩm y vệ phó đoán sự Trần Bảo Đô chỉ huy thiêm sự Phạm Nhân Kính tiền vãng Trấn Ninh phủ tiện nghi kinh hoạ điều độ lương trừ -𧡊𦝄脱動𢚸鐄,thấy trăng thoát động lòng vàng 帝以其事𩔗韓愈賜姓韓詮,Đế dĩ kì sự loại Hàn Dũ tứ tính Hàn Thuyên 唒𫯳𤾓恨𠦳𪬡共年𢶸䏾𠹚𪢌𠴗𠷥,dẫu chồng trăm giận nghìn hờn cũng nên bấm bụng van lơn dỗ dành 公浪悶論𭛣𨉓,Công rằng Muốn trọn việc mình @@ -895,7 +800,6 @@ 合例者曳,hợp lệ giả duệ 𩯀𠄩分泊𪽝傷秋,tóc hai phần bạc bởi thương thu 注時松嶺英時梅軒,chú thì tùng lĩnh anh thì mai hiên -𠄩边路傳懃,hai bên trò chuyện cần 事𢚸吘貝氷人,sự lòng ngỏ với băng nhân 𠓀𡢐芇体䏾𠊛,Trước sau nào thấy bóng người 緣天渚𧡊儒頭育,duyên thiên chưa thấy nhô đầu dọc @@ -907,10 +811,8 @@ 沛庄磊󱖕坤皮断,phải chăng lỗi lẽ khôn bề đoán 󰋇念󰡰俗𣳮冲闭除,mấy niềm trần tục rửa trong bấy chừ 史臣吳士連曰小國之賴大國以其䏻安靖已,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Tiểu quốc chi lại đại quốc dĩ kì năng an tịnh dĩ -喂𠶅𠲖𤴬𤯰吏,ối chao ơi 鎮人吿󰆑餘貪鄙,trấn nhân cáo khánh dư tham bỉ 冬十一月下洪鄭公証黎行新明范善快州阮持黃江阮多構陳芮見東關城但存羸弱皆起,Đông thập nhất nguyệt Hạ Hồng Trịnh Công Chứng Lê Hành Tân Minh Phạm Thiện Khoái Châu Nguyễn Trì Hoàng Giang Nguyễn Đa Cấu Trần Nhuế kiến Đông Quan thành đản tồn luy nhược giai khởi -琴𢝙調瑟迢逸𦀊,cầm vui điệu sắt giù giặt dây 六十一人,lục thập nhất nhân 可責東皇𬟜意私,khá trách đông hoàng rệt ý tư 厨箕鍾搌羣󰞴,chùa kia chuông nện còn khuya @@ -929,12 +831,8 @@ 彼盘茶𨢇㐌衝,bĩ bàng trà rượu đã xong 十月期徃勘民間堤路有應築作者僃實以聞,thập nguyệt kì vãng khám dân gian đê lộ hữu ứng trúc tác giả bị thực dĩ văn 節制鄭松嘉其言,Tiết chế Trịnh Tùng gia kì ngôn -𣖖𧌬小底㤝空𢶸幢娓吝点吏㧅,chày kình tiểu để suông không đấm tràng hạt vãi lần đếm lại đeo -冷𦀊萌󰁇𦄵󰁇𦄵𢧚丿弼㗂絲,ngừng dứt nên phút bặt tiếng tơ 扲槊加蔑󰝂屯,cầm giáo gia miết đâm dồn 戰陣,chiến trận -九月太師親督大兵畧定山南路使世子與俱兵至清池上福地方使立大營于山明令收稻糧貯之以爲長久之計,Cửu nguyệt Thái sư thân đốc đại binh lược định Sơn Nam lộ sử Thế Tử dữ cụ binh chí Thanh Trì Thượng Phúc địa phương sử lập đại doanh vu Sơn Minh lệnh thu đạo lương trữ chi dĩ vi trường cửu chi -咳姉姮娥媷廣寒,hỡi chị hằng nga náu quảng hàn 𠓀欺,trước khi 秋九月明初征雲南,Thu cửu nguyệt Minh sơ chinh Vân Nam 揬昌沃渚通𧵑報,dọt xương óc chửa thông của báo @@ -959,7 +857,6 @@ 咹𠳚𦣰洳蒙創麻𠫾,ăn gửi nằm nhờ mong sáng mà đi 大軍東渡珥河日夜兼行直指青林進𭛁,đại quân đông độ nhĩ hà nhật dạ kiêm hành trực chỉ thanh lâm tiến phát 莫敬恭及其偽黨竄居明龍州至是多,Mạc Kính Cung cập kì nguỵ đảng thoán cư Minh Long Châu chí thị đa -院疎空盘燒𡦂題帖雪琹撩譜同,viện thơ khung dệt bàn thêu chữ đề thiếp tuyết cầm treo phả đồng 払如𡥵𧊉-鑅麻制,Chàng như con bướm liệng vành mà chơi 𥃱𠫾率体應連占包,nhắp đi thoắt thấy ứng liền chiêm bao 盃默矯汝𨱽,bui mặc kẻo nhớ dài @@ -968,7 +865,6 @@ 䘨初厙律半希閉门,giao sơ khố lọt vắn hơi bé mòn 淋炭吏固次尼平𠄩,Lầm than lại có thứ này bằng hai 自,tự -錢𥙪𥺊󱪶買󰬾油,tiền rưỡi gạo nếp với ba đồng dầu 以三條戒文武官一勿無情二勿欺慢三勿姦貪,dĩ tam điều giới văn vũ quan nhất vật vô tình nhị vật khi mạn tam vật gian tham 呵𠸦君子別𠁀芇派,khá khen quân tử biết đời nào phai 仍体壁𥒥𥪞固准愈連𥕄𣍵題𠄩句疎浪,nhưng thấy vách đá trong có chốn nhũ trơn mài nhẵn đề hai câu thơ rằng @@ -983,7 +879,6 @@ 槐張傘綠𢮿重重,hoà trương tán lục quải trùng trùng 𣷳渃竜泠𪀄嘵𠀧㗂,đáy nước long lanh chim kêu ba tiếng 今天下權柄在大人,Kim thiên hạ quyền bính tại đại nhân -女欺粓迻,nữa khi cơm đưa 清譚上福富原諸縣人民皆應之,thanh đàm thượng phúc phú nguyên chư huyện nhân dân giai ứng chi 有黄竜之瑞,Hữu hoàng long chi thuỵ 榑駒皮𢶢琰𨱽,Roi câu vừa gióng dặm trường @@ -991,11 +886,9 @@ 花尼𧊉女蜍於,hoa này bướm nỡ thờ ơ 自些㨂月掑𩄲房𦹳渚律𡮳枚𫗃斜,tự ta đóng nguyệt cài mây phòng thơm chớ lọt mảy may gió tà 𤽗㐱咍呐恪拯朋吒課怒朗丕貧弼丕,ngươi chỉn hay nói khác chẳng bằng cha thuở nọ lặng vậy bằn bặt vậy -月浪物𢬭𣋀移,nguyệt rằng vật đổi sao rời 親情眷屬伴𤿤㛪英,thân tình quyến thuộc bạn bè anh em 𤤰碎分𬙾嬏𫯳緣𢆧,vua tôi phận đẹp vợ chồng duyên may 張公尋喠𠮾嗷申翁傷旦𠰺牢𠳐𠳒,trương công tìm giọng ngọt ngào thân ông thương đến dạy sao vâng lời -押宮琴月此𦑗詩,ép cung cầm nguyệt thử bài quạt thơ 正宜興兵間罪懸首梟街,chính nghi hưng binh gián tội huyền thủ kiêu nhai 猛辰𥺊暴辰錢,mạnh thì gạo bạo thì tiền 夫婦道常拯特渚,phu phụ đạo thường chăng được chớ @@ -1005,12 +898,9 @@ 排行向蹺朝准陛衛嚴整,bày hàng hướng theo chầu chốn bệ vệ nghiêm chỉnh 丙戌雷震城東門閣人有死者,Bính Tuất lôi chấn thành Đông môn các nhân hữu tử giả 𥪝𣳔滂固風波,trong dòng phẳng có phong ba -買傳懺軍侯,mấy truyền sắm quân hầu 丙子四年莫崇康十一明萬曆四年,Bính Tí tứ niên Mạc Sùng Khang thập nhất Minh Vạn Lịch tứ niên 醒如𡥵󱰵,tỉnh như con sáo 𦛌蚕𦁀𦇒行絲𠬠命,ruột tằm bối rối hàng tơ một mình -𨑮分牢𠬠分扒朱,mười phần sao một phần bớt cho -弄孛,lòng bụt trong sạch 没漨𦹵愛䏾斜,Một vùng cỏ áy bóng tà 城成陷出降及胡氏舊官被賊接去比地等人今有妻子於各路縣社或他或著籍聽免贖命,thành thành hãm xuất hàng cập Hồ thị cựu quan bị tặc tiếp khứ Bắc địa đẳng nhân kim hữu thê tử ư các lộ huyện xã hoặc tha hoặc trước tịch thính miễn thục mệnh 昇平󰑼两頭斤,thăng bằng là lưỡng đầu cân @@ -1018,7 +908,6 @@ 芇埃女底朱埃𠹾煩,nào ai nỡ để cho ai chịu phiền 二十一日詔各處承宣官員百姓等大事用大方紙小事用小方紙,Nhị thập nhất nhật chiếu các xứ Thừa tuyên quan viên bách tính đẳng Đại sự dụng đại phương chỉ tiểu sự dụng tiểu phương chỉ 麻自㝵多朱旦欺意計㐌特𠀧𬃴𢆥,mà từ ngày đi cho đến khi ấy kể đã được ba trăm năm -汜㙴花,rẫy thềm hoa rụng 令諸將及軍人曰明賊残害我民二十餘載𥘉我軍數百萬有餘,lệnh chư tướng cập quân nhân viết minh tặc tàn hại ngã dân nhị thập dư tải sơ ngã quân sổ bách vạn hữu dư 𣇜𩙌霜搥𠓨埬𦲹,buổi gió sương chui vào đống rạ 󰟀𥢆𥢆仍湥洡,buồng riêng riêng những sụt sùi @@ -1026,11 +915,9 @@ 賜范光進進士及第范宏才等三人進士出身頼敏等十二人同進士出身,Tứ Phạm Quang Tiến tiến sĩ cập đệ Phạm Hoành Tài đẳng tam nhân tiến sĩ xuất thân Lại Mẫn đẳng thập nhị nhân đồng tiến sĩ xuất thân 乙卯二年明宣德十年春正月朔率百官謁廟,Ất Mão nhị niên Minh Tuyên Đức thập niên Xuân chính nguyệt sóc suất bách quan yết miếu 𡍢夾滝,gò giáp sông -寛台𠳒意沛庒勾尼,khoan thai lời ấy phải chăng câu này 夏四月遣正使劉廷質阮登副使阮德澤黄琦阮政阮師卿等二部如明歳貢,Hạ tứ nguyệt khiển chánh sứ Lưu Đình Chất Nguyễn Đăng phó sứ Nguyễn Đức Trạch Hoàng Kì Nguyễn Chính Nguyễn Sư Khanh đẳng nhị bộ như Minh tuế cống 召吏部尚書阮如堵復聀,triệu lại bộ thượng thư nguyễn như đổ phục chức 駢道中庸拯課藏,bền đạo trung dung chẳng thuở tàng -𠊚如阁鳯竜楼,người như gác phượng long lâu 披配庒𬋩辱因,pha phôi chẳng quản nhọc nhằn 庫收風月苔戈耨船阻煙霞󰠱尾扦,kho thu phong nguyệt đầy qua nóc thuyền chở yên hà nặng vạy then 蛮牢㺜𤞦󱨜吳,mán lào nùng mọi nhắng ngô @@ -1043,7 +930,6 @@ 收特秦漢祖功先,thu được tần hán tổ công tiên 礙󱝴憚󰊄𠲖霜凝花䏾𢢆󱪭𦎛󰘚𠫆,ngại ngùng rợn gió e sương ngưng hoa bóng thẹn trông gương mặt dày 㗂󰠳如㗂鍾󱭐,tiếng đâu như tiếng chuông mèn -也至於汝諧一儒生耳以其才不嫌於驟用,đế ư tông thất tri bảo hưng khuyết danh giả thân ái cực kì chí nhi bất nhiệm dĩ chính phi kì tài 花㵢渃沚𰛻汀󰘚󰅹群󰇥心情共埃,hoa trôi nước chảy lênh đênh mặt nào còn giữ tâm tình cùng ai 庄曳𠅜𭁈,chẳng dái lời dữ 乃下令分兵据守衝要各處,nãi hạ lệnh phân binh cứ thủ xung yếu các xứ @@ -1054,13 +940,11 @@ 内密院則遵奉典憲敖奏詳審不得倚法作弊有所要求,nội mật viện tắc tuân phụng điển hiến ngạo tấu tường thẩm bất đắc ỷ pháp tác tệ hữu sở yếu cầu 八月論陽洽功,bát nguyệt luận dương hiệp công 𨆷魏𤶐肝撻似瓢,đuổi ngụy chồn gan giạt tựa bèo -隊㤙𡗶坦别包,đội ơn trời đất biết bao 𢼂生𫥨﨤𣅶阳󰠃,số sinh ra gặp lúc dương cùng 六曰公銓選以清士進之途,Lục viết công thuyên tuyển dĩ thanh sĩ tiến chi đồ 𣈜𠫾竹渚木𣒣,ngày đi trúc chửa mọc măng 及今上未退又要征八百媳婦,cập kim thượng vị thoái hựu yếu chinh Bát Bách Tức Phụ 𬖉𦋦鵶㐌吟𦎛𡽫兑,Trông ra ác đã ngậm gương non đoài -𣛠𤍌㐌𠅐勢𠊛,máy thiêng đã mất 如遇大駕󰥭謁山陵護衛三司㔫且號令謹𡧸勿特昇平之時而忽関防之僃,Như ngộ đại giá bái yết sơn lăng Hộ vệ tam ti vưu thả hiệu lệnh cẩn mật vật đặc thăng bình chi thời nhi hốt quan phòng chi bị 布誥天下咸使聞知,Bố cáo thiên hạ hàm sử văn tri 求生而受辱君子不爲也,cầu sinh nhi thụ nhục quân tử bất vi dã @@ -1087,29 +971,23 @@ 󰑼胡宗憲經綸𫡂才,Là Hồ Tôn Hiến kinh luân gồm tài 秋七月賜阮廌子󰢒鵡縣職,thu thất nguyệt tứ nguyễn trãi tử anh vũ huyện chức 以晋天福六年辛丑秋七月十五日誕生,Dĩ Tấn Thiên Phúc lục niên Tân Sửu thu thất nguyệt thập ngũ nhật đản sinh -阻𪞷吏𫹰論󱚢体句衣牢朱仃,trở ra lại muốn lộn vào thấy câu liễn ấy báo sao cho đành 永春正月以阮性爲佐國營參視鄭登第爲副參視與陳文,vĩnh xuân chính nguyệt dĩ nguyễn tính vi tá quốc dinh tham thị trịnh đăng đệ vi phó tham thị dữ trần văn 脱催官買厌𢚸,thoắt thôi quan mới ướm lòng 𢩽撴喭𠰚仙麻句,dẩy dun ngán nhẽ tiên mà cú 村塢廊悶閉希聚落廊哿𢼂㝵提多,thôn ổ làng mọn bé hơi tụ lạc làng cả số người đề đa 仍賜以衣服官󰅾并宴筵,nhưng tứ dĩ y phục quan đái tính yến diên -夾功决罕唐交兵,giáp công quyết hẳn đường giao binh 二十九日勑㫖傅刑部今日太廟猶禱雨且緩决仗罪囚并録今月仗罪囚情來急急奉行,Nhị thập cửu nhật sắc chỉ phó Hình bộ Kim nhật Thái Miếu do đảo vũ thả hoãn quyết trượng tội tù tịnh lục kim nguyệt trượng tội tù tình lai cấp cấp phụng hành 洡渃蹽𡽫𣦆苦曾𠨪侯隨緣麻稔合,lội nước trèo non trải khó từng nghèo hầu tùy duyên mà nẫm hợp 𧊉蜂吏達仍調󰣁箕,bướm ong lại đặt những lời nọ kia 延乃敎民墾闢歲歲耕種百姓充給,Diên nãi giáo dân khẩn tịch tuế tuế canh chủng bách tính sung cấp 秩𠇮𠇮吏傷𠇮淬車,giật mình mình lại thương mình xót xa -急打庒平固法除,kíp đánh chẳng bằng có phép chờ suy -𠰺𠊛研筆𥙩朱,dạy người nghiên bút lấy cho 惟行遣阮廌在帷幄嘗見通蠟丸書言,Duy hành khiển Nguyễn Trãi tại duy ốc thường kiến Thông lạp hoàn thư ngôn -𤯩卢报補群𦹳名,sống lo báo bổ thác còn thơm danh 𫯳昆󰠳些姓名󰑼之,chồng con đấu tá tính danh là gì 定各府衙令史資格例初充為亞令史幹事三年陞充本府衙承令史又幹事三年陞充有出身衙門都吏,định các phủ nha lệnh sử tư cách lệ sơ sung vi á lệnh sử cán sự tam niên thăng sung bản phủ nha thừa lệnh sử hựu cán sự tam niên thăng sung hữu xuất thân nha môn đô lại 帝自命題試之,Đế tự mệnh đề thí chi 拯𪟽𦋦胣獴𪀄畨黎虜掠夺𠫾𠄩嬌,chẳng ngờ ra dạ muôn chim phiên lê lỗ lược đoạt đi hai kiều 至是叛肆掠本江之地盡有之又謀刧懷忠家,chí thị phản tứ lược bản giang chi địa tận hữu chi hựu mưu kiếp hoài trung gia 拱㐌皮本群𨍦時利,cũng đà vừa vốn còn sau thì lời -摆倘鳩渚於工弄媄年巴,bảy tháng cưu chửa ở trong lòng mẹ 欺油𠯇吒,khi rầu rĩ cha 船𤿤奔半每尼蔑本邁󰹞𢪀𢯕清閑,thuyền bè buôn bán mọi nơi một vốn mười lãi nghỉ ngơi thanh nhàn 汫溇蓓葚𠓀𡢐尋光,Giếng sâu bụi rậm trước sau tìm quàng @@ -1134,7 +1012,6 @@ 一簡定即位建元在丁亥年十月而稱一年者尊正統黜僣僞與紹慶元年同,nhất giản định tức vị kiến nguyên tại đinh hợi niên thập nguyệt nhi xưng nhất niên giả tôn chính thống truất tiếm nguỵ dữ thiệu khang nguyên niên đồng 綱常道奇可制,cương thường đạo cả há chơi 九月初一日勅旨五府都督六部尙書官朝退長官及下僚擅自回家以降罪罪之,cửu nguyệt sơ nhất nhật sắc chỉ ngũ phủ đô đốc lục bộ thượng thư quan triều thoái trưởng quan cập hạ liêu thiện tự hồi gia dĩ giáng tội tội chi -𧋻羣郡曲𠰃叺㖤,rắn quằn quặn khúc mãng nhăm nhắp hàm 噷吃敲殼𨁼𨁩𢯰𧼌,hậm hực xao xác bươn bả rút chạy 𦄂𦂛香論屏𦎛䏾籠,Dải the hương lộn bình gương bóng lồng 𡀮尋𧡊辰特功蘇,nếu tìm thấy thì được công to @@ -1147,11 +1024,8 @@ 八月已遣使求封,bát nguyệt dĩ khiển sứ cầu phong 棱羅類𣞻,lăng là loài vải 我祖宗取士之法倣古而行於今宏摹至詳且僃,ngã tổ tông thủ sĩ chi pháp phỏng cổ nhi hành ư kim hoành mô chí tường thả bị -󰑼重渚倍爫之,chớ vội làm chi -清清罢泊吝吝,thênh thênh bãi bạc 恐非閲選之時,Khủng phi duyệt tuyển chi thời 及子孫是謂泄天機者,Cập tử tôn thị vị tiết thiên cơ giả -󰝡梗媄,vai đăm gánh mẹ 欺陣𫗄𢲣𢯦梗碧,khi trận gió lung lay cành biếc 昔成祖纘太王佐先皇經營大業力整乾坤,Tích Thành Tổ toản Thái Vương tá Tiên hoàng kinh doanh đại nghiệp lực chỉnh càn khôn 贈司徒賜謚謹度文階天禄芙蒥塲人,Tặng Tư đồ tứ thuỵ Cẩn Độ Văn Giai Thiên Lộc Phù Lưu Trường nhân @@ -1164,10 +1038,8 @@ 爫朱𤑟󰘚非常,làm cho rõ mặt phi thường 通且油些補䋥鈎,thong thả dầu ta bỏ lưới câu 帝遭時板蕩歷勵志圖回不祐陳飲恨以死,Đế tao thời bản đãng lịch lệ chí đồ hồi bất hựu Trần ẩm hận dĩ tử -主一定空𦖑,chúa nhất định không nghe 嗣慶聞秉輿播遷御女久爲太后所苦復𭛁兵請迎如初,tự khánh văn bỉnh dư bá thiên ngự nữ cửu vi thái hậu sở khổ phục phát binh thỉnh nghênh như sơ 虎登樓便蒼黃號啸之聲跳下無擊攫之患,Hổ đăng lâu tiện thương hoàng hiệu khiếu chi thanh khiêu hạ vô kích quắc chi hoạn -杶梗固󱭅󱭅固蹎蒲軍固󰓿𣘃󱬖固花,đòn gánh có mấu chấu chấu có chân bồ quân có rễ cây khế có hoa 功冷苦辱饒󰟯,công lênh khó nhọc nhiều dường 幸頼人心有歸天命有在,hạnh lại nhân tâm hữu quy thiên mệnh hữu tại 箕如花󱦂花梌,kìa như hoa mướp hoa dừa @@ -1179,13 +1051,11 @@ 秩𬂙𦰟焒失󰟹𣳔涞,Chợt trông ngọn lửa thất kinh rụng rời 左右以都御史對,Tả hữu dĩ Đô ngự sử đối 尼昆婢膝𠸜󰑼金連,nay con tì tất tên là kim liên -渃𨔍𨓡,nước non lạ lùng 娘𠽆𫴋䏾󰟯如泊局,nàng nuốt xuống bụng dường như bạc cục 秉彛曰吾事上盡忠而爲姦賊所譖耶况有君命吳其焉避遂入,bỉnh di viết ngô sự thượng tận trung nhi vi gian tặc sở tiếm da huống hữu quân mệnh ngô kì yên tị toại nhập 語󰑼爲渃爲𠁀拯𪟽假㗂謾唏戒𠇮,ngỡ là vì nước vì đời chẳng ngờ giả tiếng mượn hơi giới mình 𩅹潠𤂫𩅹淫洟,mưa lún phún mưa dầm dề 春正月,Xuân chính nguyệt -強𨖲強𤏣強高強𧷺,càng lên càng tỏ càng cao càng tròn 伏乞繼今前,phục khất kế kim tiền 𤄯如㗂䳽𠖤戈,Trong như tiếng hạc bay qua 㤇󰇏辰払吏𩛂,yêu chán thì chàng lại no @@ -1194,9 +1064,7 @@ 思明󰲡帶北賣誤中點軍故紙故皆降黜,tư minh tập đai bắc mại ngộ trúng điểm quân cố chỉ cố giai giáng truất 每年是月皆󰁮行之,Mỗi niên thị nguyệt giai cử hành chi 子孫以席包之乃㱕而塟忽然復甦,tử tôn dĩ tịch bao chi nãi quy nhi táng hốt nhiên phục tô -干夷麻沛爫塘逆凶,can gì mà phải làm đường nghịch hung 㐌無縁闭埃扲麻嘛,đã vô duyên bấy ai cầm mà mơ -則上天保之爾茂膺爵禄延及子孫而爾之令名缹諸簡𠕋永匕無窮焉二,tắc thượng thiên bảo chi nhĩ mậu ứng tước lộc diên cập tử tôn nhi nhĩ chi lệnh danh dao chư giản sách vĩnh chuỷ vô cùng yên 拍手捕𪮏,phách thủ vỗ tay 﨤李通結情兄弟,gặp lý thông kết tình huynh đệ 帝曰無人來認與卿取用,Đế viết Vô nhân lai nhận dữ khanh thủ dụng @@ -1240,9 +1108,7 @@ 宋江南轉運使許仲宣以仁寳敗死事聞,Tống Giang Nam chuyển vận sứ Hứa Trọng Tuyên dĩ Nhân Bảo bại tử sự văn 限期束甲决塘觧兵,Hẹn kỳ thúc giáp quyết đường giải binh 勉羅潇洒戈𣈜𣎃禄特包饒咹閉饒,miễn là tiêu sái qua ngày tháng lộc được bao nhiêu ăn bấy nhiêu -䀡厨清永空師修行,xem chùa thanh vắng không sư tu hành 持桅索固饒紙咍边列𫳭旁世真繒,trì nguy sách có nhiều dây hai bên rớt xuống phẳng thay chân chằng -雖外唭𠹳仍冲𪧚,tuy ngoài cười cợt nhưng trong giữ 以故庯舍市肆奉先師者皆臧,Dĩ cố phố xá thị tứ phụng tiên sư giả giai tàng 今三王反以為兄弟乎以為仇讎乎願許臣等一戰以决勝負,Kim tam vương phản dĩ vi huynh đệ hồ Dĩ vi cừu thù hồ Nguyện hứa thần đẳng nhất chiến dĩ quyết thắng phụ 莫遣阮文泰如明賫表乞降并祈處分,Mạc khiến Nguyễn Văn Thái như Minh tê biểu khất hàng tịnh kì xử phân @@ -1254,11 +1120,8 @@ 甲戌二年莫崇康九年明萬曆二年,Giáp Tuất nhị niên Mạc Sùng Khang cửu niên Minh Vạn Lịch nhị niên 壬子五年宋紹興二年,Nhâm Tí ngũ niên Tống Thiệu Hưng nhị niên 共爲貪色於𠁀中華,cũng vì tham sắc ở đời trung hoa -封弟國瑱為惠武大王,thành tông lập chiếu bãi binh phóng tử kì hoàn quốc 啐哢,nuốt trộng 於低𧵆𢄂吏𧵆瀧,ở đây gần chợ lại gần sông -至景統年間子茶福盗其父茶遂骸骨迯㱕其國留一親姊於兵燹時始亡,chí cảnh thống niên gian tử trà phúc đạo kì phụ trà toại hài cốt đào quy kì quốc lưu nhất thân tỉ ư binh tiển tiên thượng thanh dã hoả dã thời thuỷ vong -呐𦋦𤏣吏𢢆殊,nói ra tỏ lại thẹn thò 濁𬈴身拱󰑼身,Đục trong thân cũng là thân 核𣙫,cây sộp 果如其言當有重賞,Quả như kì ngôn đương hữu trọng thưởng @@ -1274,7 +1137,6 @@ 咍边真賴庄底朱欺利,hai bên chân xoãi chẳng để cho khi rời 㐱𠲖圭貫󰜋命,Chỉn e quê quán một mình 阮嵩並爲監察御使,nguyễn tung tịnh vi giám sát ngự sử -咹𩛷𣋚𩛷枚,ăn bữa hôm bữa mai 詔下朝臣議以防之之策,Chiếu hạ triều thần nghị dĩ phòng chi chi sách 調醝𫑺埃乃𧿨𦋦𧗱,đều say sưa ai nấy trở ra về 浪昆別罪㐌𡗉,"Rằng ""Con biết tội đã nhiều" @@ -1282,7 +1144,6 @@ 瓮令傳信同同,ống lệnh truyền tin đùng đùng 爫牢𩈘宇䏧𩇢,làm sao mặt võ da xanh 𩵜鮧,cá dìa -乙酉天彰有道二年,ất dậu thiên chương hữu đạo nhị niên thập nhị nguyệt trần thái tông kiến trung nguyên niên tống lí tông hú bảo khánh nguyên niên 桓浪𫅷吝呐容埃易敢𢚸爫反麻󱳮,hoàn rằng già lẫn nói dông ai dễ dám lòng làm phản mà lo 冬十一月令宰臣宗室百官獲籍田,Đông thập nhất nguyệt lệnh tể thần tông thất bá quan hoạch tịch điền 初牢愁惨󰅒牢𠸟𡆫,Xưa sao sầu thảm nay sao vui vầy @@ -1292,8 +1153,6 @@ 麻群鳩魂庄曾割例,ma còn cưu hồn chẳng từng cắt rời 𠦳尋如䏾松筠,nghìn tầm nhờ bóng tùng quân 鄭杜見戦不利遂議還兵朝廷論削世貴兵權,Trịnh Đỗ kiến chiến bất lợi toại nghị hoàn binh Triều đình luận tước Thế Quý binh quyền -𫈅恰𡶀,gai góc khắp núi -阿弥陀𫢋白具碎低疎具𠰺之,adiđà phật bạch cụ tôi đây thưa cụ dạy gì 莫氏宗室及餘黨前避山林者至是𭁈茂洽長子缺名,Mạc thị tông thất cập dư đảng tiền tị sơn lâm giả chí thị dữ Mậu Hợp trưởng tử khuyết danh 然顧托非人禍及後嗣,Nhiên cố thác phi nhân hoạ cập hậu tự 欺案󰑼安歷真,khi án là án lệch chân @@ -1310,7 +1169,6 @@ 雪霜𩂏𨔾朱身葛藤,Tuyết sương che chở cho thân cát đằng 萱𫅷󰡎檜招𠇮,huyên già dưới gối gieo mình 𩃳楊篭𩃳茶糜蛰重,bóng dương lồng bóng trà mi trập trùng -梂抛抛堆版夾,cầu phau phau đôi ván giáp 扒風󰡰沛風󰡰,bắt phong trần phải phong trần 鋂銅鎛隊吝歆許,mũi đòng vác đòi lần hăm hở 丸弄蔑𦍛種饒,hòm rỗng một dường giống nhau @@ -1348,14 +1206,11 @@ 二月雨雹,nhị nguyệt vũ bạo 二十一日巳時有雙虹赤白彎入日中一刻始散,Nhị thập nhất nhật Tị thì hữu song hồng xích bạch loan nhập nhật trung nhất khắc thuỷ tán 愁𨱽𣈜𥐆冬陀𨖅春,Sầu dài ngày ngắn đông đà sang xuân -至若楊日禮僣位雖已逾年然陳家曆數猶相接故以前年属裕宗後年属藝宗而通計焉附録日禮,Chí nhược Dương Nhật Lễ tiếm vị dĩ du niên nhiên Trần gia lịch số do tương tiếp cố dĩ tiền niên thuộc Dụ Tông hậu niên thuộc Nghệ Tông nhi thông kế yên phụ lục Nhật Lễ 权能,quyền năng 六翁辞謝𨆢蹎,lục ông từ tạ lui chân 是夜茂洽迯奔海陽金城縣,thị dạ mậu hợp đào bôn hải dương kim thành huyện 内差特進金紫榮禄大夫司禮監總太監副知侍内書寫兵番寬海侯臣范廷僚奉監謄刊,Nội sai đặc tiến Kim tử Vinh Lộc đại phu Tư lễ giám Tổng thái giám phó tri Thị nội thư tả Binh phiên Khoan Hải hầu thần Phạm Đình Liêu phụng giám đằng san 閭閻之杼柚皆空,lư diêm chi thự trục giai không -戊子六年,mậu tí lục niên minh vĩnh lịch nhị niên thanh thuận trị tứ niên -𡢐欺㑹同提刑処罰翁苦差終身,sau khi hội đồng đề hình xử phạt ông khổ sai chung thân 是歲河中府大熟家有餘粟,thị tuế hà trung phủ đại thục gia hữu dư túc 固几圭於塗山,có kẻ quê ở đồ sơn 本󱙻課󱎣󰑼梨輔陳,vốn tên thuở trẻ là lê phụ trần @@ -1373,10 +1228,8 @@ 𤠚𣭃,chó xù 倍之柳押花奈,Vội chi liễu ép hoa nài 𨻫負朝庭𨻫負茹,luống phụ triều đình luống phụ nhà -香迻醝吏醒,hương đưa say lại tỉnh 詠老醫閒居,vịnh lão y nhàn cư 悲𣉹別𢪀爫牢,bây giờ biết nghĩ làm sao -底義沛扒𠊛,để nghĩa phải bắt người 㨋渡蓮󱙹󱚷堂犬鷹𠄩𠀲納娘𤼸功,giã đò lên trước sảnh đường khuyển ưng hai đứa nộp nàng dâng công 春亭脱㐌遁𦋦臯亭,xuân đình thoắt đã dạo ra cao đình 命京官徃清華乂安二處開例,Mệnh kinh quan vãng Thanh Hoa Nghệ An nhị xứ khai lệ @@ -1385,8 +1238,6 @@ 欺𣌋欺歆安󰋋,khi sớm khi hôm an viếng 𫨩羅㗳𪿀英朱𨖲床,hay là ngáp ngủ anh cho lên giường 𠊛腋𡱩几𢬣刀頭𬌥𩈘馭𠯻𠯻如雷,người nách thước kẻ tay đao đầu trâu mặt ngựa ào ào như lôi -祝夢,cung trăng chốc mòng -如使越人徼幸以逆執事厮輿之卒有一不僃而㱕雖得越王之首臣猶�之,Như sử Việt nhân khiếu hạnh dĩ nghịch chấp sự tê dư chi tốt hữu nhất bất bị nhi quy tuy đắc Việt Vương chi thủ thần do ve chu chi 六月祗候書家李昌灌頂僧阮明並,Lục nguyệt Chi hậu thư gia Lí Xương Quán Đính tăng Nguyễn Minh tịnh 意卞虐與拯咍𩛂,ấy bèn ngược dữ chẳng hay no 興元年,Hưng nguyên niên @@ -1396,7 +1247,6 @@ 武陵先,vũ lăng tiên 󰅹埃歳戌意𠊛爫𤤰,nào ai tuổi tuất ấy người làm vua 白函妬易劔夷朱生,bạch hàm đó dễ kém gì châu sinh -翁碎涓别包徐,ông tôi quen biết bao giờ 可謂不辱君命,khả vị bất nhục quân mệnh 共娘限調偕老,cùng nàng hẹn điều giai lão 以南策下衛同總管鄭可為行軍總管知車騎衛諸軍事管領鉄突後翊聖軍太監御前六軍知御前武士御前中軍諸隊殿前,Dĩ Nam Sách hạ vệ đồng tổng quản Trịnh Khả vi hành quân tổng quản tri xa kị vệ chư quân sự quản lĩnh thiết đột hậu dực thánh quân thái giám ngự tiền lục quân tri ngự tiền võ sĩ ngự tiền trung quân chư đội Điện tiền @@ -1404,10 +1254,8 @@ 𨤔芇𫽄漫󰞺芇𫽄於,Vẻ nào chẳng mặn nét nào chẳng ưa 及老歸田里卒,cập lão quy điền lí tốt 帝詣瓊,Đế nghệ Quỳnh -𢬣准樓紅寒暄,tay chốn lầu hồng hàn huyên 𠀧𠁀𬙞户茹芌油𠮾油裴仍拱󱩂㾕,ba đời bảy họ nhà khoai dầu ngọt dầu bùi nhưng cũng lăn tăn 梅𤻓柳𤶹𦹵𠻗呞別𧼌爫𫳵塊𣌝夏,mai gầy liễu guộc cỏ le te biết chạy làm sao khỏi nắng hè -翁窖訴詳,ông khéo tỏ tường 逾荫繚列俸核𩄱湄按冽俸𩄲𬯹麻,gió âm réo rắt bóng cây luồng mưa ớn rét bóng mây mịt mờ 帝嘉志足有為故以不次除,đế gia chí túc hữu vi cố dĩ bất thứ trừ 大熟禾榖倍收各處承宣使司行下該内府縣州官責令農長村長宜用心訓飭本社人各宜蓄積以致豊富不得奢侈妄用以糜費,đại thục hoà cốc bội thu các xứ thừa tuyên sứ ti hành hạ cai nội phủ huyện châu quan trách lệnh nông trưởng thôn trưởng nghi dụng tâm huấn sức bản xã nhân các nghi súc tích dĩ trí phong phú bất đắc xa xỉ vọng dụng dĩ mi phí @@ -1419,7 +1267,6 @@ 麻性伮拱咍傷昆常𣈜𨖲𨕭坦麻𡅉昆,mà tính nó cũng hay thương con thường ngày lên trên đất mà giỡn con 保險,bảo hiểm 削奪黎文靈等功臣字及職爵降為僕射,tước đoạt lê văn linh đẳng công thần tự cập chức tước giáng vi bộc xạ -易󰝡肝𧎜填󰀩𡗶撑,Dễ đem gan ốc óc đền nghì trời xanh 福山東昌邑人初黄福督廣西土兵調運粮儲隨軍進征,Phúc Sơn Đông Xương Ấp nhân Sơ Hoàng Phúc đốc Quảng Tây thổ binh điều vận lương trừ tuỳ quân tiến chinh 仍󰑼𢵋旦虐吹,Những là đo đắn ngược xuôi 其他背理傷道难以疏奉謹以六事陳之其一乞脩德以祈天命其二抑權豪以養民力其三禁煩苛以厚民生其四抑奢侈以豊民財其五禁盗劫以奠民居其六脩軍政以護民生,kì tha bội lí thương đạo nan dĩ sớ phụng cẩn dĩ lục sự trần chi kì nhất khất tu đức dĩ kì thiên mệnh kì nhị ức quyền hào dĩ dưỡng dân lực kì tam cấm phiền hà dĩ hậu dân sinh kì tứ ức xa xỉ dĩ phong dân tài kì ngũ cấm đạo kiếp dĩ điện dân cư kì lục tu quân chính dĩ hộ dân sinh @@ -1430,37 +1277,30 @@ 内作監甲主都蘇翁献六眸龜胷上,Nội tác giám giáp chủ đô Tô Ông hiến lục mâu quy hung thượng 或派瘖𤴬苦𮥷,hoặc phải ốm đau khổ nan 傕陀默吝時催,Thôi đà mắc lận thì thôi -𢂎𩂏馭𮪍迎昂,dù che ngựa cưỡi nghênh ngang 唩唩𣋚𫢩博󰤒茄,uẩy uẩy hôm nay bác đến nhà 因𤼵行過恭儉江橋折陷江中黄袍乘󰲛並湿,nhân phát hành quá cung kiệm giang kiều chiết hãm giang trung hoàng bào thừa dư tịnh thấp 小姐󰡎帳少𠊛,tiểu thư dưới trướng thiếu người 旦悲𣇞買体饒麻𢚸㐌聀仍𣈜󰜋𠄩,đến bây giờ mới thấy nhau mà lòng đã chắc những ngày một hai 𣈜侯最拯埃𠺥認丕,ngày hầu tối chẳng ai chịu nhận vậy 𣴓𠳒客買䜹浪,cạn lời khách mới thưa rằng -勤節奇恒捻,cần tiết cả hằng nắm 矇牢𡥵會𧏵𩄲及𠊛,mong sao con hội rồng mây kịp người 娘拁黄鉞𫥸披蔑囬,nàng giơ hoàng việt chém pha một hồi 尼箕卒𬙾拱𫥨𫯳𠊛,nơi kia tốt đẹp cũng ra chồng người 哭嘆物把没回,khóc than vật vã một hồi -惜台渃㐌打矾麻朱𡎛吏𨖲買吝,tiếc thay nước đã đánh phèn mà cho bùn lại vẩn lên mấy lần 九月太師鄭檢大率水步諸軍五萬擊山南中路至鳳趐江用浮橋渡江大破莫兵俘獲其将󰆑國公於船上,Cửu nguyệt Thái sư Trịnh Kiểm đại suất thuỷ bộ chư quân ngũ vạn kích Sơn Nam trung lộ chí Phụng Sí giang dụng phù kiều độ giang đại phá Mạc binh phù hoạch kì tướng Khánh quốc công ư thuyền thượng -衛時𡞕台,chồng về thì vợ thay 𤾓調唉㨿𬂙𠓨𠬠些,Trăm điều hãy cứ trông vào một ta 舊制非内人不得為行遣未嘗用文𭓇之士,cựu chế phi nội nhân bất đắc vi hành khiển vị thường dụng văn học chi sĩ 時諸皇子皆不育及奣生帝托之瑞寳公主即仁宗姑主以時方厄運遂托諸日燏瑞寳兄日燏以為己任撫視愛養不啻己子,thời chư hoàng tử giai bất dục cập mạnh sinh đế thác chi thuỵ bảo công chúa tức nhân tông cô chúa dĩ thời phương ách vận toại thác chư nhật duật thuỵ bảo huynh nhật duật dĩ vi kỷ nhiệm phủ thị ái dưỡng bất thí kỷ tử 𠫅𠫅産𤒘𠬠座天然,Dày dày sẵn đúc một toà thiên nhiên -後賊兵追至亦皆不戦,hoành quận công dữ chiến sổ bất thắng kiến sĩ tốt đa đào vong giả nãi dụng thiết vi hoàn toả kì quân sĩ chi túc vu thuyền 㗂牟派派如𡗶覩湄,tiếng mau phơi phới như trời đổ mưa 恨爲埃爫𫳵韶鼎底朱𠊛竟竟堆方,giận vì ai làm sao thèo đảnh để cho người cánh cánh đôi phương 機緣芇㐌歇󰠲倍之,Cơ duyên nào đã hết đâu vội gì 蒸𣳔渃𬂆󰻿󱞶𤽸排察察,chưng dòng nước lãng đãng đá trắng bày sát sát 二十九日乙丑立徽慈荘惠建皇太后碑,nhị thập cửu nhật ất sửu lập huy từ trang huệ kiến hoàng thái hậu bi 正督阮連行伍空闕噐械不整斬之以徇軍,Chánh đốc Nguyễn Liên hàng ngũ không khuyết khí giới bất chỉnh trảm chi dĩ tuẫn quân -朱𥙩𨑮,cho lấy mươi 勉浪鐄𥒥𢚸如𠬠渚𢟔𦝄花女𢜢𠊛,miễn là vàng đá lòng như một chớ thói trăng hoa nữa bẽ người 将士踴躍劎㦸連天奮力齊聲咸以破敵為誓,Tướng sĩ dũng dược kiếm kích liên thiên phấn lực tề thanh hàm dĩ phá địch vi thệ 𩄲蘭宮桂󰬾更月𩙍嗾旗毛󰋇𨤵𡗶,mây lan cung quế ba canh nguyệt gió thốc cờ mao mấy dặm trời -北南堆我賖侵,bắc nam đôi ngả xa xăm 坤頑冉日湼那差行布役𠊛些𢢲𢚸,khôn ngoan nhẹm nhặt nết na sai hành bố việc người ta đẹp lòng 春正月二十二日雨雹鳥獸多被害,Xuân chính nguyệt nhị thập nhị nhật vũ bạc điểu thú đa bị hại 油𢧚箕恪体謳扵𡗶,dẫu nên kia khác thể âu ở trời @@ -1470,9 +1310,7 @@ 太陽因遊,thái dương nhân du 乙丑廣祐元年宋元豊八年,ất sửu quảng hựu nguyên niên tống nguyên phong bát niên 帝乃命弘裕𭁈莫登庸,Đế nãi mệnh Hoằng Dụ dữ Mạc Đăng Dung -戈低袩体軒堂,qua đây xem thấy hiên đường 𤈜𤈜花鐄迻𩙍屯屯傘綠張𩄲,chói chói hoa vàng đưa gió đùn đùn tán lục giương mây -鬚󰠺𥖐襖裙炳包,mày râu nhẵn trọi áo quần bảnh bao 𡗶遼𡽫渃包賒,Trời Liêu non nước bao xa 釋,thích 帝又求甲胄金裝宋帝從之,Đế hựu cầu giáp trụ kim trang Tống đế tòng chi @@ -1497,7 +1335,6 @@ 易曰君子致命遂志,dịch viết quân tử trí mệnh toại chí 𢈱𡂉誓海盟山,lời thề thệ hải minh sơn 大軍當持重多用鄕導然後可進,đại quân đương trì trọng đa dụng hướng đạo nhiên hậu khả tiến -八月清華乂安洪水漲溢堤路破潰流數百家,tam nguyệt thái sư trịnh kiểm sử hộ bộ đạc chi văn toàn tử lê trọng nguyên khám đạc thanh hoa nghệ an công tư điền thổ dĩ định thuế ngạch 憲宗鏳除更切其母乃阮德忠第二女初年選入宫拜充儀居永寧宫後尊長樂皇太后,Hiến Tông Trang trừ cánh thiết Kì mẫu nãi Nguyễn Đức Trung đệ nhị nữ sơ niên tuyển nhập cung bái sung Nghi cư Vĩnh Ninh cung hậu tôn Trường Lạc hoàng thái hậu 咍之圍丐花殘麻別,Hay gì vầy cái hoa tàn mà biết 矯公別𢪀畧𡢐,kiều công biết nghĩ trước sau @@ -1536,7 +1373,6 @@ 呼嘹󰬾㗂㖂沔󰡛闾,hò reo ba tiếng dậy miền hoa lư 𤳽娘仝𤳽𦓿𤳽,ruộng nương đồng ruộng cày ruộng 凣爲臣子當盡其誠以,phàm vi thần tử đương tận kì thành dĩ -梄覩拱在𨉟,giậu đổ cũng tại mình 劎朱丐𢼂花桃,gớm cho cái số hoa đào 春𧗱𣈗亂羣盧咾𠊛﨤欺󰠃拱沕撝,xuân về ngày loạn còn lơ láo người gặp khi cùng cũng vẩn vơ 癸巳五年宋皇祐五年春正月初五日地震三度,Quý Tị ngũ niên Tống Hoàng Hựu ngũ niên Xuân chính nguyệt sơ ngũ nhật địa chấn tam độ @@ -1546,9 +1382,7 @@ 翁哴弩鄧呐制,ông rằng nỏ đặng nói chơi 右属于隋唐自癸亥至丙寅共三百四年,hữu thuộc vu tuỳ đường tự quý hợi chí bính dần cộng tam bách tứ niên 𡢐𢠣為緣底𠻦𥊙,sau giận vì duyên để mõm mòm -眾鬼𢝀丕浪眾奴拯,chúng quỷ dột vậy rằng chúng nô chẳng được chớ vậy 忠彦,trung ngạn -碎㝵典酣庄固㝵典漢誨,tối ngày đến nhẫn hôm chẳng có người đến han hỏi 催時𩈘屈𫽄他𢚸𤴬,thôi thì mặt khuất chẳng thà lòng đau 𨷶墙丐錁𡥵封𦊚皮謹櫗氷𢸚𧡊埃,cửa tường cái khóa còn phong bốn bề kín mít bưng bòng thấy ai 𠬠行蕉𫗄秃外軒,một hàng tiêu gió th��c ngoài hiên @@ -1566,7 +1400,6 @@ 至是立龍鉞爲皇太子而加龍鋌龍錫大王,Chí thị lập Long Việt vi Hoàng Thái Tử nhi gia Long Đĩnh Long Tích Đại Vương 𪀄𪁵,chim cuốc 𣎃𠀧𤴬𧖱𣎃𦒹𤴬𦝄,tháng ba đau máu tháng sáu đau lưng -㐌勾如切如磋,đã câu như thiết như tha 𪀄沃伴哏花能供,chim óc bạn cắn hoa nâng cúng 菲願聘鳯惵緣騎𧏵,Phỉ nguyền sánh phượng đẹp duyên cưỡi rồng 帝勑奬諭之曰六師勝敗之事任在將軍一營利害之機責㱕按察,Đế sắc tưởng dụ chi viết Lục sư thắng bại chi sự nhiệm tại tướng quân nhất dinh lợi hại chi cơ trách quy Án sát @@ -1578,14 +1411,12 @@ 深切於疾心寅畏󰱩申於懇禱,thâm thiết ư tật tâm dần uý cự thân ư khẩn đảo 八月二十二日勑諭刑部廷尉司及内外勘理獄訟等官曰刑獄之用民命所懸得其道則民恊于中失其道則民受其害,Bát nguyệt nhị thập nhị nhật sắc dụ Hình bộ Đình uý ti cập nội ngoại khám lí ngục tụng đẳng quan viết Hình ngục chi dụng dân mệnh sở huyền đắc kì đạo tắc dân hiệp vu trung thất kì đạo tắc dân thụ kì hại 我國官吏復行朝覲禮仍進須知𠕋,ngã quốc quan lại phục hành triều cận lễ nhưng tiến tu tri sách -注𠽮拯特媄垠,chú đe chẳng được 見今設立布政司授閣下以髙爵者給陳氏廟洗掃人,Kiến kim thiết lập Bố chính ti thụ các hạ dĩ cao tước giả cấp Trần thị miếu tẩy tảo nhân 󰜋命陰倚𣎀迡𥒦油潙渃𬑉苔𠄼更,một mình âm ỉ đêm chầy đĩa dầu vơi nước mắt đầy năm canh 輞條輞𧺀,võng điều võng thắm 上諭,Thượng dụ 事世平碁北北嶤,sự thế bằng cờ bước bước nghèo 十四日雨百官𢪒謝,thập tứ nhật vũ bách quan bái tạ -打𠓨細隘同䦕,ðánh vào tới ải ðồngquan 十七日明王通領步軍在後與帝相話别竟夕而去,thập thất nhật minh vương thông lĩnh bộ quân tại hậu dữ đế tương thoại biệt cánh tịch nhi khứ 刑部左侍郎阮維貞禮科都給事中黎蘭馨尚寶少卿阮儒宗等謝致祭東閣𭓇士刘興孝翰林院侍書兼秀林局司訓杜絪通事司丞裴端教謝冊封并求冠服,hình bộ tả thị lang nguyễn duy trinh lễ khoa đô cấp sự trung lê lan hinh thượng bảo thiếu khanh nguyễn nho tông đẳng tạ trí tế đông các học sĩ lưu hưng hiếu hàn lâm viện thị thư kiêm tú lâm cục tư huấn đỗ nhân thông sự ti thừa bùi đoan giáo tạ sách phong tịnh cầu quan phục 裊貪欣時沛舌,nẻo tham hơn thì phải thiệt @@ -1598,16 +1429,13 @@ 命太保溪郡公鄭杖督兵躡捕追及於祝山俘獲獻納並寘諸國法,mệnh thái bảo khê quận công trịnh trượng đốc binh niếp bộ truy cập ư chúc sơn phụ hoạch hiến nộp tịnh trí chư quốc pháp 𦤾欺奴㖼𥛉翁碎除,đến khi nó mổ lạy ông tôi chừa 󰜋𥵛繭羅𠃩𢬧絲,một nong kén là chín nén tơ -𡞕昆莽儈頭閔唭,vợ con mắng trách cúi đầu mỉm cười 唭𠱋買实坤量險𫐷,Cười ru mới thực khôn lường hiểm sâu 帝嘉其忠賜爵上品兼白藤右朝門社小司社,đế gia kì trung tứ tước thượng phẩm kiêm bạch đằng hữu triều môn xã tiểu tư xã 老箕固󰇾排碑,lão kia có giở bài bây 月娥𩲉唉制󰉨陰宮,nguyệt nga hồn hãy chơi rày âm cung 防𢳶,phòng ngừa 又啓飛龍門通迎春宫丹鳳門通威遠門正陽起髙明殿皆曰龍墀,hựu khải phi long môn thông nghênh xuân cung đan phượng môn thông uy viễn môn chính dương khởi cao minh điện giai viết long trì -於瓢時羕乙𢧚𧷺丑卒調立囷,ở bầu thì dáng ắt nên tròn xấu tốt đều thời rập khuôn 立社稷𡊨于長廣門外四時祈榖,lập xã tắc đàn vu trường quảng môn ngoại tứ thời kì cốc -添𤴬樾打,thêm đau vọt đánh máu chảy đầm đìa 吏拯涓方𬟜助,lại chẳng quen phương rệt trợ 初晋平吳徵交州兵交州刺史陶璜上言曰交州外距林邑繩數千里夷帥范熊世爲逋寇自稱王數攻百姓旦連扶南種類猥多明黨相倚負險不實往隸吳時劫掠良民殺害長吏臣昔爲固國所采編戍在南十有餘年雖剪其魁桀而深山僻穴常有逋竄初臣所統之卒八千南土湿潤多有毒氣累年征討死亡减耗見在二千四百人今四海混同無思不服當卷甲鎖兵令其損約以示單弱夫風塵之變出於非常臣亡國之餘議不足取晋武從之至今猶見其效,sơ tấn bình ngô trưng giao châu binh giao châu thứ sử đào hoàng thượng ngôn viết giao châu ngoại cự lâm ấp thằng sổ thiên lí di soái phạm hùng thế vi bô khấu tự xưng vương sổ công bách tính đãn liên phù nam chủng loại ổi đa minh đảng tương ỷ phụ hiểm bất thực vãng lệ ngô thời kiếp lược lương dân sát hại trưởng lại thần tích vi cố quốc sở thái biên thú tại nam thập hữu dư niên tuy tiễn kì khôi kiệt nhi thâm sơn tích huyệt thường hữu bô thoán sơ thần sở thống chi tốt bát thiên nam thổ thấp nhuận đa hữu độc khí luỹ niên chinh thảo tử vong giảm hao kiến tại nhị thiên tứ bách nhân kim tứ hải hỗn đồng vô tứ bất phục đương quyển giáp toả binh lệnh kì tổn ước dĩ thị đơn nhược phù phong trần chi biến xuất ư phi thường thần vong quốc chi dư nghị bất túc thủ tấn vũ tòng chi chí kim do kiến kì hiệu 醜払麻固埃𠸦之命,Xấu chàng mà có ai khen chi mình @@ -1617,14 +1445,12 @@ 動𢚸吏𠲟旦𠳒貞西,Động lòng lại gạn đến lời riêng tây 及元軍至東步頭巨陀乘輕舟遁去,cập nguyên quân chí đông bộ đầu cự đà thừa khinh chu độn khứ 𪮙㝵知己𠬠𣈜特庒,chọn người tri kỷ một ngày được chăng -船𫵈群掉拯肯杜,thuyền mọn còn chèo chăng khứng đỗ 至是始置焉,Chí thị thuỷ trí yên 冬十月以户部左侍郎杜岳為東各大𭓇士入侍經筵,Đông thập nguyệt dĩ hộ bộ tả thị lang Đỗ Nhạc vi Đông các đại học sĩ nhập thị kinh diên 山東𡽫渃𩆪𩂟,sơn đông non nước mịt mù 鳩蔑𢚸𣦍恪󰕛𤽗,cưu một lòng ngay khác chúng ngươi 󱙼皮仁義󰋇篇𠸕𠻀,sáng bề nhân nghĩa mấy thiên dặn dò 𠫾没𣈗塘斈特没𬕌坤,đi một ngày đàng học được một sàng khôn -如㐌󰘚外群𠵱,mặt ngoài còn e 礪𤏬𤯑耿𤏬𣃣,lệ sáng lắm cảnh sáng vừa 十五日戊寅壬子時第二黄孫濬生後為威穆帝也,Thập ngũ nhật Mậu Dần Nhâm Tí thời đệ nhị hoàng tôn Tuấn sinh Hậu vi Uy Mục đế dã 𡘮𠋎買𢬇被,mất cắp mới giữ bị @@ -1634,12 +1460,10 @@ 帝再幸嘉林春杜營,đế tái hạnh gia lâm xuân đỗ dinh 已,dĩ 十,thập -𦖻𦖑㗂呐請台,tai nghe t iếng nói thảnh thơi 暹羅國商船來貢,tiêm la quốc thương thuyền lai cống 時翰林學士胡宗鷟亦有討閑效顰詩集皆感時作也,thời hàn lâm học sĩ hồ tông thốc diệc hữu thảo nhàn hiệu tần thi tập giai cảm thời tác dã 詔桂仲攻清不克,Chiếu Quế Trọng công Thanh bất khắc 窖台󰜋𡎤𫃰𧗱苔尼,Khéo thay một mẻ tóm về đầy nơi -𫴋扶董𣄒没期𠀧秋,xuống phù đổng ở một kỳ ba thu 秋七月初九日勑㫖官貟非犯罪左遷者許满考遷陞一如各處官貟例,thu thất nguyệt sơ cửu nhật sắc chỉ quan viên phi phạm tội tả thiên giả hứa mãn khảo thiên thăng nhất như các xứ quan viên lệ 皆尽,giai tận 󰝂𤐝吝襖䙦,đem soi lần áo mỏng @@ -1653,9 +1477,7 @@ 品仙淶典𢬣𪬡,Phẩm tiên rơi đến tay hèn 𧼋,chạy 朝貢仍遵洪武舊制,triều cống nhưng tuân hồng vũ cựu chế -𨖲些𠳨𠳒麻𥋳,lên ta hỏi lời mà coi 括坦燒香講五經,quét đất thiêu hương giảng ngũ kinh -𦷾丕𠄩吝,gật đầu đấy vậy hai lần 黎紀,Lê KỶ 上皇聞之曰此誠官帖子也,thượng hoàng văn chi viết thử thành quan thiếp tử dã 縣人民陷没禾榖盡偃,huyện nhân dân hãm một hoà cốc tận yển @@ -1664,7 +1486,6 @@ 昆𧎴,con rết 另命花月范房庒特忌命浪卒洫眉,lánh mình hoa nguyệt phạm phòng chẳng được cậy mình rằng tốt máu me 墀之内引翼回廊周圍四面,trì chi nội dẫn dực hồi lang chu vi tứ diện -仍㐌卒順耒,nhưng đã trót thuận rồi 群縁挸仍󰜩絲歇縁翁老拱撝爫𫯳,còn duyên kén những trai tơ hết duyên ông lão cũng vơ làm chồng 玉󱗲棄船陸走于三島山下将卒各自棄船登岸,Ngọc Liễn khí thuyền lục tẩu vu Tam Đảo sơn hạ tướng tốt các tự khí thuyền đăng ngạn 𢩾功拱󰡏𠳒娘買𢧚,giúp công cũng có lời nàng mới nên @@ -1691,8 +1512,6 @@ 㗂寬如𩙌倘外㗂牟派派如𡗶覩湄,tiếng khoan như gió thoảng ngoài tiếng mau phới phới như trời đổ mưa 𫼰𢬣𢭲𥙩𧗱茹,Giơ tay với lấy về nhà 坊,phường -𠰘吟𢬣討卷鐄,miệng ngâm tay thảo quyển vàng -𨔍如董永﨤娘仙姬,lạ như đổng vĩnh gặp nàng tiên cơ 遣大司徒黎察司寇黎銀司馬黎列黎盃等選各道丁壯爲兵,khiển đại tư đồ lê sát tư khấu lê ngân tư mã lê liệt lê bôi đẳng tuyển các đạo đinh tráng vi binh 楚卿㐌雉𦀊綱𫮇芇,Sở KHANH đã RẼ dây cương lối nào 冬十月塟天德府壽陵謚曰神武皇帝廟號太祖,Đông thập nguyệt táng Thiên Đức phủ Thọ Lăng thuỵ viết Thần Vũ Hoàng Đế miếu hiệu Thái Tổ @@ -1717,14 +1536,12 @@ 𤾓𢆥蔑𥿥𥿗紅,trăm năm một sợi chỉ hồng 少尉黎可等守東門司徒黎禮守南門太監黎極領鉄突二衛衙宜福等守西門少尉黎篆領軍二衛守北門圍攻東都城,thiếu uý lê khả đẳng thủ đông môn tư đồ lê lễ thủ nam môn thái giám lê cực lĩnh thiết đột nhị vệ nha nghi phúc đẳng thủ tây môn thiếu uý lê triện lĩnh quân nhị vệ thủ bắc môn vi công đông đô thành 強𥆾強絆𢚸娘,càng nhìn càng bện lòng nàng -香論屏𦎛𩃳篭,bình gương bóng lồng 九日帝命吏部尚書阮如堵選内外各衛門有仁恕明𠃔者類取姓名代除刑部郎中員外范柰譚文通等,cửu nhật đế mệnh lại bộ thượng thư nguyễn như đổ tuyển nội ngoại các vệ môn hữu nhân thứ minh doãn giả loại thủ tính danh đại trừ hình bộ lang trung viên ngoại phạm nại đàm văn thông đẳng 󰜋核樛木󰜋𡑝桂槐,một cây cù mộc một sân quế hòe 墟𡍢,khư gò 群𠰘似瓶它㐱𡨺,còn miệng tựa bình đà chỉn giữ 其江有大雨水則退漲而逆流,Kì giang hữu đại vũ thuỷ tắc thoái trướng nhi nghịch lưu 為埃固果固𥃑𬥓行,vì ai có quả có mâm bán hàng -外秦晋狹之,ngoài tần tấn hẹp gì 雄王六世武寧部扶董鄕有富家翁生一南三歲餘飲食肥大不能言笑,hùng vương lục thế vũ ninh bộ phù đổng hương hữu phú gia ông sinh nhất nam tam tuế dư ẩm thực phì đại bất năng ngôn tiếu 惔情󰜋幅幀松撩𨕭,đạm thanh một bức tranh tùng treo trên 龍玲底渃印𡗶,long lanh đáy nước in trời @@ -1732,9 +1549,7 @@ 丁亥二十一年漢建安十二年,đinh hợi nhị thập nhất niên hán kiến an thập nhị niên 喜童𥉬眜󰟯迻意払,hỷ đồng liếc mắt dường đưa ý chàng 大司徒黎察曰先帝開基創業意欲別其,Đại tư đồ Lê Sát viết Tiên đế khai cơ sáng nghiệp ý dục biệt kì -𫨩𡥵造撩𤾰,hay con tạo trêu ngươi 報令黎多蒲等将兵千餘人象一隻出攻新平順化等城招撫人民,báo lệnh Lê Đa Bồ đẳng tương binh thiên dư nhân tượng nhất chích xuất công Tân Bình Thuận Hoá đẳng thành chiêu phủ nhân dân -滝渃沚堆𣳔,sông nước chảy đôi dòng 字縁𠴼啅字情𣼽滈,chữ duyên tráo chác chữ tình lãng xao 𢰽朋𥮊,gắp bằng đũa 五月五日明人犯日南州奇羅海口阮大阮大先事胡氏後叛胡降于明至是引明人來侵獲右相國季貔及其子判中都阮𠧨,Ngũ nguyệt ngũ nhật Minh nhân phạm Nhật Nam châu Kì La hải khẩu Nguyễn Đại Nguyễn Đại tiên sự Hồ thị hậu phản Hồ hàng vu Minh chí thị dẫn Minh nhân lai xâm hoạch Hữu tướng quốc Quý Tì cập kì tử Phán trung đô Nguyễn Cữu @@ -1744,19 +1559,16 @@ 啉浪啉𫽄𥙩𬌥主翁買𢬭󰜋搂𩵜𩹪,bờm rằng bờm chẳng lấy trâu chúa ông mới đổi một xâu cá mè 𦖑詳梗𦰟消耗,Nghe tường ngành ngọn tiêu hao 󰅹神𫽄󱩁,nào thần chẳng don -府官𦖑㗂𨑮方驚惶,phủ quan nghe tiếng mười phương kinh hoàng 夾𩈘耒丿俸𢺺𢬣,giáp mặt rồi phút bỗng chia tay 𢬣風烹𦑗蘿單𧷺蹎𬦡趿󱩕𰪞㨂秩,tay phong phanh quạt lá đan tròn chân lập cập dép mo đóng chật 経,kinh 甍菬核𪪳踈𪡔祝󱖮爫雉决茹石世,manh chiểu cây ống xơ ra róc bông làm chổi quét nhà sạch thay 惜庄恩漢󰠱𠦳重,tiếc chăng ơn hán nặng ngàn trùng -𠫆䝉者㤙溇,dày mong trả ơn sâu 底昆䕯浽𫡮沉爲埃,Để con bèo nổi mây chìm vì ai 諮誣奏冏及子䧺追遛皆賜死,Tư vu tấu Quýnh cập Tử Hùng truy lưu giai tứ tử 𫅷制厨,già chơi chùa 春南越王璉殺皇太子項郎,xuân nam việt vương liễn sát hoàng thái tử hạng lang 𣴓唎𣦎𩧍咘駒𬋩包柳怨花愁裊賖,cạn lời thẳng ruổi vó câu quản bao liễu oán hoa sầu nẻo xa -鳩渚昆礼於工弄媄,con trẻ ở trong lòng mẹ 𬑉塵屈月矑𬁖,mắt trần khoát ngoạt lờ sao 子文肃王道載亦以文學名于時上皇厚愛異諸從弟,Tử Văn Túc Vương Đạo Tái diệc dĩ văn học danh vu thời Thượng hoàng hậu ái dị chư tòng đệ 李太宗斬其主乍斗聖宗擒其主制矩而繁其民五萬人至今爲臣僕亦足以雪數年污辱之讐耻也,lí thái tông trảm kì chủ sạ đẩu thánh tông cầm kì chủ chế củ nhi phồn kì dân ngũ vạn nhân chí kim vi thần bộc diệc túc dĩ tuyết sổ niên ô nhục chi thù xỉ dã @@ -1775,17 +1587,12 @@ 二月帝幸龍水捕白象得之群臣上,nhị nguyệt đế hạnh long thuỷ bổ bạch tượng đắc chi quần thần thượng 李上皇曰我誦經罷當自盡,Lí thượng hoàng viết Ngã tụng kinh bãi đương tự tận 病之麻遣𠹾皮渚專,bịnh chi mà khiến chịu bề chữa chuyên -德明家赴監有匿名書粘於道傍神祠壁上有大司徒察都督問同謀殺翁士判大理語,đức minh gia phó giám hữu nặc danh thư niêm ư đạo bàng thần từ bích thượng hữu đại tư đồ sát đô đốc vấn đồng mưu sát ông sĩ tức nhân chú dã phán đại lí ngữ 𫯳浪色𡗶󱨂焩侯󱙼,chồng rằng sắc trời bập bừng hầu sáng -壬寅五年,nhâm dần ngũ niên cửu nguyệt dĩ hậu vạn khánh nguyên niên minh lịch thập lục niên thanh khang hi nguyên niên 戊午八年三月以後聖宗紹隆元年宋寶祐六年春正月朔帝御正殿朝百官,Mậu Ngọ bát niên Tam nguyệt dĩ hậu Thánh Tông Thiệu Long nguyên niên Tống Bảo Hựu lục niên xuân chính nguyệt sóc Đế ngự chính điện triều bách quan 樂善好賢亹亹不倦宣慈太后視若已生人宗推為難弟,lạc thiện hiếu hiền vỉ vỉ bất quyện tuyên từ thái hậu thị nhược dĩ sinh nhân tông suy vi nan đệ 𣴓𢚸生買𢪀溇,Cạn lòng sinh mới nghĩ sâu -吀𭈷曾𣅶𠹚勸仍吝,xin ngăn từng lúc van khuyên những lần 駕還御舶有黄蜂蠆于上皇左臉寝疾,Giá hoàn ngự bách hữu hoàng phong mại vu Thượng hoàng tả kiểm tẩm tật 官員妻預命婦者服期年不預命婦者服一百日並禁華飾,Quan viên thê dự mệnh phụ giả phục kì niên bất dự mệnh phụ giả phục nhất bách nhật tịnh cấm hoa sức -悲𣉹𢚸㐌别弄,bây giờ lòng đã biết lòng -莊姜所𡨧𬢞愿,thửa tốt ngồn ngộn 𠳨所户𠸜庄冊時唭麻拯疎,hỏi thửa họ tên trang sách thì cười mà chẳng thưa 出逆承天門人設祭于乾德殿,xuất nghịch thừa thiên môn nhân thiết tế vu càn đức điện 各次𡎡計𫳵朱掣鐄鉑銅鐱󱯏鋼𨨲,các thứ mỏ kể sao cho xiết vàng bạc đồng kẽm thiếc gang chì @@ -1801,7 +1608,6 @@ 寨主何俸招集蛮人,trại chủ hà bổng chiêu tập man nhân 𠀧軍𢷰轎轎迎昂,ba quân khiêng kiệu kiệu nghêng ngang 螉𫅷󱖮毒針花焒,ong già buông nọc châm hoa rữa -𢖖吏𤽗姑籠筭使撰衛邊西,sau lại ngươi côlông toan sửa soạn về bên tây 輔,phụ 或嫡長過惡廢之然後立次,hoặc đích trưởng quá ác phế chi nhiên hậu lập thứ 六月旱祈雨,lục nguyệt hạn kì vũ @@ -1814,7 +1620,6 @@ 𠻵歌𧤁岌睨𥈺,mảng ca sừng ngấp nghé dòm 不貫通,bất quán thông 鴨󰑼丐越共𣳔𪀄离,áp là cái vịt cùng giòng chim le -𡨺𢬥㨢𢩮𣋚遙󱬚,giữ giàng nâng giấc hôm dao 娘浪𠊛𠰺過𠳒,Nàng rằng Người dạy quá lời 妬埃𢹦𥒥挄𡗶,đố ai lượm đá quăng trời 客楚娘秦拯塊某厘,khách sở nàng tần chẳng khỏi mỗ ly @@ -1842,11 +1647,8 @@ 沛調𢚸吏対𢚸麻󱉁,Phải điều lòng lại dối lòng mà chơi 漏机太子令他罪情,lậu cơ thái tử lệnh tha tội tình 𢖵埃𡥵𬑉𥋲󱩤蹎𠫾失少如𪀄他𩛸,nhớ ai con mắt lim dim chân đi thất thểu như chim tha mồi -嗔為払扱袍𢶒甲嗔為払𢷀笠,xin vì chàng gấp bào cởi giáp 庄脩時共󰑼修󰑼󰑼,Chẳng tu thì cũng LÀ tu MỚI là -𫳵𢧚恨𢤡每塘,sao nên giận dỗi mọi đường 秋七月十二日永安州牧師用和言六州有真珠淵,Thu thất nguyệt thập nhị nhật Vĩnh An châu mục Sư Dụng Hoà ngôn lục châu hữu chân châu uyên -打莽忍召底工弄,chồng đánh mắng nhẫn chịu để trong lòng 煉𢚸爫孛,rèn lòng làm bụt 󱋓漿𠴗客蓝梂幔𫟌尼逴宫珠准𠶆,chén tương dỗ khách lam cầu màn ngâu nơi rước cung châu chốn mời 東十一月二十日定選除刑部各司官令,Đông thập nhất nguyệt nhị thập nhật định tuyển trừ HÌnh bộ các ti quan lệnh @@ -1871,10 +1673,8 @@ 称浪滔信󰑼綿,xưng rằng thao tín là min 井邑荒廢社稷兵墟爲兔窟爲鹿塲爲棲鳥之也爲藏豹之麓,tỉnh ấp hoang phế xã tắc binh hư vi thỏ quật vi lộc trường vi thê điểu chi dã vi tàng báo chi lộc 半命󰑼孝救𠊛󰑼仁,bán mình là hiếu cứu người là nhân -泖沚潭池𬖩󰭂嗹𡀫𤴬拯可忍,lăn lóc rên rẩm đau chẳng khả nhịn 遂引汝諧入燕寝曰󰟸者朕為酒困得罪於上皇,Toại dẫn Nhữ Hài nhập yến tẩm viết Khoảnh giả trẫm vi tửu khổn đắc tội ư Thượng hoàng 㩒樔待渃包𣉹朱冲,cắm sào đợi nước bao giờ cho trong -扲木杓伴禅和斫木誇光,bạn thiền hoà chóc móc khoe khoang 時髙平地方猶爲莫敬宇阻㨿拒違朝命不臣州民𨺻溺,thời cao bằng địa phương do vi mạc kính vũ trở cứ cự vi triều mệnh bất thần châu dân hãm nịch 二十七日以災異下詔���此歲以來旱蝗相仍災異荐,Nhị thập thất nhật dĩ tai dị hạ chiếu viết Thử tuế dĩ lai hạn hoàng tương nhưng tai dị tiến 至是帝以才可用命頒前所收制命還之頒詔收制勑自舌始,chí thị đế dĩ tài khả dụng mệnh ban tiền sở thu chế mệnh hoàn chi ban chiếu thu chế sắc tự thiệt thuỷ @@ -1884,7 +1684,6 @@ 林𢆥悶論恩情,trăm năm muốn trọn ân tình 鎖󰟀春底行𣈜桃𡽫,Khoá buồng xuân để đợi ngày đào non 焒,lửa -𧯄無岸𩠴藍堪,hang vô ngạn cúi lom khom 扒𠊛保領扒祠供招,Bắt người bảo lĩnh BẮT tờ cung chiêu 詠行於清,vịnh hàng ở thanh 󰀩身麻吏唅𠿯朱身,nghĩ thân mà lại ngậm ngùi cho thân @@ -1904,7 +1703,6 @@ 旬尼基業強𥾽,tuần này cơ nghiệp càng bền 日䜹𦎛燴頭梗𦰟畑𬂙律帳屏乙休,nhặt thưa gương giọi đầu cành ngọn đèn trông lọt trướng bình hắt hiu 伯耆以不知對,Bá Kì dĩ bất tri đối -𤯩時腰敬每皮,sống thời yêu kính mọi bề 属将回駐安塲,thuộc tướng hồi trú An Trường 二十一日駕至東步頭吾郎請日禮卑服遜位下舶奉𨒖,Nhị thập nhất nhật giá chí Đông Bộ Đầu Ngô Lang thỉnh Nhật Lễ ti phục tốn vị hạ bách phụng nghênh 桃𤸫𤷄𦟐柳散作眉,Đào hoen quẹn má liễu tan tác mày @@ -1912,7 +1710,6 @@ 登庸因使其黨丁蒙執岳預就春杜行營北門外桑田殺之,đăng dung nhân sử kì đảng đinh mông chấp nhạc dự tựu xuân đỗ hành dinh bắc môn ngoại tang điền sát chi 八月帝立鄕試塲于西都城之南門,bát nguyệt đế lập hương thí trường vu tây đô thành chi nam môn 小姑姑哿甚䝨,tiểu cô cô cả thậm hiền -古初𠳒𠸠𧗱初,cổ sơ lời ví về sơ 𣈕𡢐英𠸕绳𦟷𠰚㨂丐㮀間底𢸞柴,mai sau anh dặn thằng bòi nhé đóng cái hòm gian để đựng thầy 頭𠄼𠀧𣎃󱢗春拱𤤰太皞拱神勾芒,đầu năm ba tháng mùa xuân cúng vua thái hạo cúng thần câu mang 占人於前年十二月潜伏化州源頭至是奄至擄掠人口以歸,Chiêm nhân ư tiền niên thập nhị nguyệt tiềm phục Hoá Châu nguyên đầu chí thị yểm chí lỗ lược nhân khẩu dĩ quy @@ -1927,7 +1724,6 @@ 󱰮𦖑㗂媄㐱它𢜠𪢠,chuối nghe tiếng mẹ chỉn đà mừng rơn 𠸦浪孝子㐌𢧚,"Khen rằng ""Hiếu tử đã nên" 绳󱙝固丐𦑗𥷺,thằng bờm có cái quạt mo -断官𠰺󰝡𠄼㝵𪠞朱𤞻咹𬚸麻𤞻庄咹吏歛𪮏,đoạn quan dạy đem năm người đi cho hùm ăn thịt mà hùm chẳng ăn lại liếm tay chân 八月以黃晦卿為三󰅾路安撫使,Bát nguyệt dĩ Hoàng Hối Khanh vi Tam Đái lộ an phủ sứ 榮郡公黄廷愛義郡公鄧訓萊郡公潘公績衛陽侯鄭栢等領兵出石路取雷陽農貢攻畧廣昌地方,vinh quận công hoàng đình ái nghĩa quận công đặng huấn lai quận công phan công tích vệ dương hầu trịnh bách đẳng lĩnh binh xuất thạch lộ thủ lôi dương nông cống công lược quảng xương địa phương 𢮀𦥃痕古𢬣纀𥿗,sờ đến ngấn cổ tay buộc chỉ @@ -1935,7 +1731,6 @@ 固㝵𡊨越𨖲制𫔳伽,Có người đàn việt lên chơi cửa già 其六諸贖罰錢未收得者一皆饒赦,kì lục chư chuộc phạt tiền vị thu đắc giả nhất giai nhiêu xá 𧖱,máu -脱災百性仰恩生,thoát tai bá tánh ngưỡng ân sinh 九月初五日定首領官署字例一各衙門首領官,cửu nguyệt sơ ngũ nhật định thủ lĩnh quan thự tự lệ nhất các nha môn thủ lĩnh quan 鍊節勁揾拯邪坤宛爫鈎渚𥙩俄,luyện tiết cứng vẫn chẳng tà khôn uốn làm câu chớ lấy nga 冬十二月以梁元彪為行遣知,Đông thập nhị nguyệt dĩ Lương Nguyên Bưu vi Hành khiển tri @@ -1952,13 +1747,10 @@ 參汚之態一體類奏送該道監察御史審覈勘實僃奏區處以示勸懲,tham ô chi thái nhất thể loại tấu tống cai đạo giám sát ngự sử thẩm hạch khám thực bị tấu khu xử dĩ thị khuyến trừng 秩拯兮謳特拯明,mất chẳng hề âu được chẳng mừng 期明年正月習水陣,Kì minh niên chính nguyệt tập thuỷ trận -他乎志立辰𢧚,tha hồ chí lập thời nên -旦工𪮏志買豪,quyền đến trong tay chí mới hào 搈𣘃搈檜搈梗,rung cây rung cội rung cành 些特清閒些舍腰,ta được thanh nhàn ta xá yêu 庄坊𠓨󰘚麻眉仃𦖑,Chẳng PHANG vào mặt mà mày ĐÀNH nghe 沛困爲事𪸄𡘮𤠄𤞼狺𬷲共亇𥪞𬇚菓𥪞園,phải khốn vì sự trộm mất gà lợn ngan vịt cùng cá trong ao quả trong vườn -封功論賞闭除冲外将士湄澮潤,phong công luận thưởng bấy chừ trong ngoài tướng sĩ móc mưa gội nhuần 門遷陞守制病故之類所居𪠘宇等物交��官吏差人守看待到任官應用,môn thiên thăng thủ chế bệnh cố chi loại sở cư giải vũ đẳng vật giao phó quan lại sai nhân thủ khán đãi đáo nhiệm quan ứng dụng 𦰟畑󰛎卒帳萤吃囂,Ngọn đèn trông SUỐT trướng huỳnh hắt hiu 嘆浪箕渃奴𡽫,than rằng kia nước nọ non @@ -1968,9 +1760,7 @@ 副使以天施轉運副使阮賢爲祥刑院大夫,phó sứ dĩ Thiên thi chuyển vận phó sứ nguyễn Hiền vi Tường hình viện đại phu 及閲定其社問某何在其人欣然趍進,cập duyệt định kì xã vấn mỗ hà tại kì nhân hân nhiên xu tiến 其人哀號痛切守心戲曰不慣受死,Kì nhân ai hiệu thống thiết Thủ Tâm hí viết Bất quán thụ tử -𠄩边當𣅶𢧐爭,hai bên đương lúc chiến tranh 𠰺𡥵徐課群𡮲,dạy con từ thuở còn thơ -𨷈𨤵𢴑撩霜𦹵吸󱜝渃眜課分𢬣,muôn dặm giắt treo sương ngọn cỏ ngập ngừng nước mắt thuở phân tay 輔殺之,phụ sát chi 行遣范玄齡,hành khiển phạm huyền linh 臺買固高嵮屹渃滝平濮濮,đài mới có cao chất ngất nước sông bằng phắc phắc @@ -1981,14 +1771,11 @@ 初六日以御史󰱑副都御史阮貴雅為吏部尚書陪侍經筵,Sơ lục nhật dĩ Ngự sử đài phó đô ngự sử Nguyễn Quý Nhã vi Lại bộ thượng thư bồi thị kinh diên 王趍擺津惟歇驕船尚在,vương xu bãi tân duy yết kiêu thuyền thượng tại 六翁渃𬑉𣻆淶,lục ông nước mắt tuôn rơi -四灵傳𧘇摄穷,tứ linh chuyện ấy xếp cùng -吏添𫼳㗂醜沙,lại thêm mang tiếng xấu xa 郑歆扵胣劎刀,trịnh hâm ở dạ gươm đao 双生𠄩𡛔雪氷𨑗𫢫,song sinh hai gái tuyết băng trên đời 𢌌狹𡮈󰄥𣃣紊奇,rộng hẹp nhỏ to vừa vặn cả 󰘚如藍覩命󰟯󰚔󰠖,mặt như chàm đổ mình dường dẽ run 日者廷羙已曾試於朕今廷美尚為三品之貴朝廷猶崇信之,Nhật giả Đình Mĩ dĩ tằng thí ư trẫm kim Đình Mĩ thượng vi tam phẩm chi quý triều đình do sùng tín chi -吱浪生拱𠊛𢜗筭,chê rằng sinh cũng người vụng toan 上不報,Thượng bất báo 小童𢴿𢩮𫢩橋埋滝,tiểu đồng chèo dắt nay cầu mai sông 𪱆湄別㐌󰋇畨対移,nắng mưa biết đã mấy phen đổi dời @@ -2005,7 +1792,6 @@ 我國家乘時啟運應天順人,Ngã quốc gia thừa thời khải vận ứng thiên thuận nhân 教牛固号域𤙭域𬌥,giáo ngưu có hiệu vực bò vực trâu 𧇊道參知其為詆戲如此至是時亨白圭同時退黜眾議称快,khuy đạo tham tri kì vi để hí như thử chí thị thì hanh bạch khuê đồng thời thoái truất chúng nghị xưng khoái -梗春底客𢯏,cành xuân để khách bẻ 扒罪旦柴寺蒸庄咍𡨺床,bắt tội đến thầy tự chưng chẳng hay giữ giàng 桃𡽫󰉺料車絲及時,Đào non sớm liệu xe tơ kịp thì 丐衫蠏鱟特常歇枚,cái sam giải hậu đực thường hớt môi @@ -2034,7 +1820,6 @@ 乃不肯和自稱兵犯闕先排戰陣,nãi bất khẳng hoà tự xưng binh phạm khuyết tiên bài chiến trận 宝鐸鐸架極清賴岳号沃󰘩鈴訴詳,bảo đạc đạc cả cực thanh trái nhạc hiệu ốc phong linh tỏ tường 二十一日色諭文武官係非錦金二衛臣武殿前効力壮士等衛司親属托故饋遺交通餔啜求交好及與之交好者並拿下廷尉其外臣𭁈内臣交斬罪該官不能檢󰁮以流罪罪之,nhị thập nhất nhật sắc dụ văn võ quan hệ phi cẩm kim nhị vệ thần vũ điện tiền hiệu lực tráng sĩ đẳng vệ tư thân thuộc thác cố quỹ di giao thông bô xuyết cầu giao hảo cập dữ chi giao hảo giả tịnh nã hạ đình uý kì ngoại thần dữ nội thần giao trảm tội cai quan bất năng kiểm cử dĩ lưu tội tội chi -𢜝之𠳒世吱,sợ gì lời thế chê 文休論之當也,văn hưu luận chi đương dã 二月命官閲選四鎮另兵補入隊伍,nhị nguyệt mệnh quan duyệt tuyển tứ trấn lánh binh bổ nhập đội ngũ 紙,giấy @@ -2045,16 +1830,12 @@ 𦇒󰮂胣臨欺󰠃縱哏𪮀𢬣朱動𢚸𡥵,rối trong dạ lâm khi cùng túng cắn ngón tay cho động lòng con 五月二十日莫降將忠厚侯隂𢙇貳心邀請太宰阮金赴本營隂置毒于瓜中供進饌前,ngũ nguyệt nhị thập nhật mạc hàng tướng trung hậu hầu âm hoài nhị tâm yêu thỉnh thái tể nguyễn kim phó bản doanh âm trí độc vu qua trung cúng tiến soạn tiền 𤍊𦝄𣋚𪱬辰特穭秥,tỏ trăng hôm rằm thì được lúa chiêm -塊干𫗄楚吏干,khỏi cơn gió sở 但曰家犬吠人善於應對,đản viết gia khuyển phệ nhân thiện ư ứng đối 㗂𬙽吏底𨷈秋󰅹㥃,tiếng lành lại để muôn thu nào mòn 又一日以問次子興讓王國顙,Hựu nhất nhật dĩ vấn thứ tử Hưng Nhượng vương Quốc Tảng -聀浪節西𦤾低𠃣𫥨拱特刀𥘀北斗佩星,chắc rằng tết tây đến để ít ra cũng được đeo nặng bắc đẩu bội tinh 軍󰅹敢捍𬋩󰅹敢垠,quân nào dám hãn quản nào dám ngăn 助理,trợ lý -𢚸淹朗氣和平,lòng êm lặng khí hoà bình 皆以奉使外交忿鬪辱國罪当死,giai dĩ phụng sứ ngoại giao phẫn đấu nhục quốc tội đương tử -唏𪹷,xâm hơi nắng 𧡊饒折苦貝饒,thấy nhau triết khổ với nhau 𦺓没𠄽旬啀呠𠷨,trầu một vài tuần nhai bỏm bẻm 𦋦󱚢冲陣埃庒勒頭,ra vào trong trận ai chăng lắc đầu @@ -2080,33 +1861,26 @@ 崔崔勸渚咀嘆,thôi thôi khuyên chớ thở than 鞠勘問,cúc khám vấn 󰜋茹恍惚謹魚,Một nhà hoảng hốt ngẩn ngơ -於低仍𡶀拱溪,ở đây những núi cùng khe 造行宫于霪潭之側觀魚,tạo hành cung vu dâm đàm chi trắc quan ngư 顒𬖉欣蔑除,ngóng trông hơn một giờ 蔑拯咍蒸𥪞占包𥙩蔑𠅜共安慰丕𬋱,một chẳng hay chưng trong chiêm bao lấy một lời cùng an ủi vậy vay -㘇㗂𧋆撑用淶湥柳散情檜枚,rụng rời giọt liễu tan tành cội mai 王又誘導益州豪姓雍闓可亥反等率郡民人使遙東附吳,vương hựu dụ đạo ích châu hào tính ung khải khả hợi phiên đẳng suất quận dân nhân sử dao đông phụ ngô 銇𥕄經史底除大科,dùi mài kinh sử để chờ đại khoa 𠲃𠫾矯𢢆買𡽫滝,nín đi kẻo thẹn với non sông 又時當偎𠐞俳謔每有速至初一日番代之語上皇又占曰是初一日晏駕也,Hựu thời đương ổi trỗi bài hước mỗi hữu Tốc chí sơ nhất nhật phiên đại chi ngữ Thượng hoàng hựu chiêm viết Thị sơ nhất nhật yến giá dã -席耒辞謝𠬠𠄩,tiệc rồi từ tạ một hai 癸酉五年元順帝妥懽帖睦兒元統元年秋七月大水,quý dậu ngũ niên nguyên thuận đế thoả hoan thiếp mục nhi nguyên thống nguyên niên thu thất nguyệt đại thuỷ 封天寕公主為諒國太長公主更名國馨拜宗室師賢為恭正王元旦為司徒元淵為撫軍将軍,Phong Thiên Ninh công chúa vi Lạng quốc thái trưởng công chúa cánh danh Quốc Hinh Bái tông thất Sư Hiền vi Cung Chính vương Nguyên Đán vi Tư đồ Nguyên Uyên vi phủ quân tướng quân 涝󰭩屡𬙞払𢲲團𠀧,lao xao lũ bảy chàng ràng đoàn ba 碎𠺚各舅碎𥛉各舅各舅他碎,tôi van các cậu tôi lạy các cậu các cậu tha tôi 實順󰬷𡨧,thực thuận vả tốt -𦘧杯麻吏享跪邉,vẽ bôi mà lại hưởng quì bên 步隲以次鉏治紀綱適定,Bộ Chất dĩ thứ sừ trị kỷ cương thích định 為陳家而思報仇裴伯耆之心即包胥豫讓之心也為陳家而請立後黎景詢之心即舅犯仁傑之心也,Vị Trần gia nhi tư báo cừu Bùi Bá Kì chi tâm tức Bao Tư Dự Nhượng chi tâm dã vị Trần gia nhi thỉnh lập hậu Lê Cảnh Tuân chi tâm tức Cữu Phạm Nhân Kiệt chi tâm dã 𦖻外󰒕𦕅䏾𥪝寔𠺮,tai ngoài nghễnh ngãng bụng trong thật thà 遣兵部右侍郎潤裔伯胡士揚東閣學,Khiến Binh bộ Hữu thị lang Nhuận Duệ bá Hồ Sĩ Dương Đông các học 㗂鵑啯󰬚課𦝄,tiếng quyên cuốc két thuở trăng -咹固啀如固𢪀,ăn có nhai như có nghĩ -𨀈𠓨𥪝准園花,bước vào trong chốn vườn hoa 蒌空䔲突󰑼蒌沫,rau không đắng đót là rau mát 賊黨聞之皆遠遁,tặc đảng văn chi giai viễn độn 讀本朝太祖髙皇帝創業之事則想卧薪嘗膽之焦勞念沐雨櫛風之艰苦審制治保󰘊之至計恢子民經國之遠圖而聖朝宏遠䂓模可得而見矣,Độc bản triều Thái Tổ Cao Hoàng Đế sáng nghiệp chi sự tắc tưởng ngoạ tân thường đảm chi tiêu lao niệm mộc vũ trất phong chi gian khổ thẩm chế trị bảo bang chi chí kế khôi tử dân kinh quốc chi viễn đồ nhi Thánh triều hoành viễn quy mô khả đắc nhi kiến hĩ -己巳五年,kỉ tị ngũ niên tống gia nhị niên 中宗武皇帝立祖業以救民,trung tông vũ hoàng đế lập tổ nghiệp dĩ cứu dân 𤋵𢚸貝渃提情貝𦝄,giãi lòng với nước dề tình với trăng 右将國恭定王暊作,hữu tướng quốc cung định vương phũ tác @@ -2134,7 +1908,6 @@ 時承平日久邉城無僃㓂至無兵可禦,Thời thừa bình nhật cửu biên thành vô bị khấu chí vô binh khả ngự 帝使太尉劉慶覃徃捕得之,Đế sử Thái uý Lưu Khánh Đàm vãng bổ đắc chi 冬十月太傅清郡公鄭𭫨擒得僞蕭國于天健,Đông thập nguyệt thái phó Thanh quận công Trịnh Tráng cầm đắc nguỵ Tiêu Quốc vu Thiên Kiện -情初𧡊𢝙𢚸,tình xưa thấy vui lòng 爫朱𥖖𦢉姦回麻𠊛沉浽𥪝𠁀𢢆𥢆,làm cho vỡ mật gian hồi mà người chìm nổi trong đời thẹn riêng 復裴於󰱑同知門下左司事爵智字參知西,phục Bùi Ư Đài Đồng tri môn hạ tả ti sự tước Trí tự tham tri tây 𡄩求天地土公灵神,khấn cầu thiên địa thổ công linh thần @@ -2155,7 +1928,6 @@ 試近侍祗侯局,thí cận thị chi hầu cục 皇后体事㐌𧵆駭牢,hoàng hậu thấy sự đã gần hãi sao 滥𦖑霜雪唏唏,trộm nghe sương tuyết hơi hơi -𡢼重忙,vợ chồng mắng mỏ 二塲制詔表,Nhị trường chế chiếu biểu 遣𠊛親戚逴柴𮗓緣,khiến người thân thích rước thầy giác duyên 㐌𬏓𣎃衛𬧻𧽈󱡶爫惑,đã vài tháng về sau dấy gở làm hoặc @@ -2187,7 +1959,6 @@ 血󱧡,huyết máu 家制度爲虚文庶民犯法以紵絲織金為常服尔官員百姓等其德朕言文武職官章服胷背一循定制百日之内不衣制者降級治罪,gia chế độ vi hư văn thứ dân phạm pháp dĩ trữ ti chức kim vi thường phục nhĩ quan viên bách tính đẳng kì đức trẫm ngôn văn vũ chức quan chương phục hung bối nhất tuần định chế bách nhật chi nội bất y chế giả giáng cấp trị tội 隔墻沛𣇜㤿𡗶,Cách tường phải buổi êm trời -𨒣鶴寛寛𦛋,du hạc khoan khoan cật 強吹𨤔玉強籠牟蓮,Càng sôi vẻ ngọc càng lồng màu sen 丁寧𠄩󰘚𠬠𠳒双双,đinh ninh hai mặt một lời song song 刁斗𫔯銅固槌,điêu đẩu đấu đồng có chuôi @@ -2211,21 +1982,17 @@ 婆夫人蒸衛茹𫯳𤾓具車迻𦷾,bà phu nhân chưng về nhà chồng trăm cỗ xe đưa đấy 差魯固払林林,xay lúa có giằng lăm lăm 紇𥺑,hạt tấm -𪾋醝情伴麻悁払,dám say tình bạn mà quên chàng 時陳洽敗死成山侯王通奏請益兵,thời trần hiệp bại tử thành sơn hầu vương thông tấu thỉnh ích binh 與夫凣例所書,dữ phu phàm lệ sở thư -𢆥𠬠𠦳𤾓𨑮為固仍𠊛暴動称朱,năm một nghìn trăm mười vì có những người bạo động xưng cho 碎醜厠如𦹵葿㭉於邊塘,tôi xấu xí như cỏ may mọc ở bên đường 錦皮群𠅍󰑼常𠸗𫢩,gấm bì còn mất là thường xưa nay 於低徐待師兄𠃣𣈜,Ở đây chờ đợi sư huynh ít ngày -𨤔𨑮分院𨑮,mười phân vẹn mười 冬十月鄕試天下士人,đông thập nguyệt hương thí thiên hạ sĩ nhân 明總兵王通内官山壽遣夏千户賫書講和請開㱕路許之,minh tổng binh vương thông nội quan sơn thọ khiển hạ thiên hộ tê thư giảng hoà thỉnh khai quy lộ hứa chi 固相鬼𬏓𤾓󰕛共嘹噲饒浪,có tướng quỷ vài trăm gióng cùng reo gọi nhau rằng 肩𦠘額𩈪眉󰜣,kiên vai ngạch trán mi mày 飭庇民鏢鉄知又,sức tý dân tiêu sắt tri trị 於戱正始大春秋一統兹徵貞觀之期享國兼殷夏歷年用集綿洪之慶,ô hô chính thuỷ đại xuân thu nhất thống tư trưng trinh quan chi kì hưởng quốc kiêm ân hạ lịch niên dụng tập miên hồng chi khánh -桃群待柳包𣉹朱冲,đào còn đợi liễu bao giờ cho xong 帝乃撫集各處人民,Đế nãi phủ tập các xứ nhân dân 󱋓渃𩻐𦝄娄地㙁,chén nước mắm lưng rau đĩa muối 𣎃𣈜包𬋩𡑝程劳刀,tháng ngày bao quản sân trình lao đao @@ -2245,11 +2012,9 @@ 秋七月造傘圓山神祠及布盖翁嚴翁母等神祠,Thu thất nguyệt tạo Tản Viên sơn thần từ cập Bố Cái Ông Nghiêm Ông Mẫu đẳng thần từ 認嵿松楸往澄,nhìn đỉnh tùng thu vắng chừng 包徐脩吏特𦋦些𠺮爫孛拯𠺮爫𤤰,bao giờ tu lại được ra ta thà làm bụt chẳng thà làm vua -十九日時憲仕澈義膠能紹等會兵進擊復破賊黨于芙蒥上,thập cửu nhật thì hiến sĩ triệt nghĩa giao năng thiệu đẳng hội binh tiến kích phục phá tặc đảng vu phù lưu thượng xã danh thuộc thiên lộc huyện 鄭熹稍却将退紅梅洞遇,trịnh hi sảo khước tương thoái hồng mai động ngộ 世间𧡊𬥓辰謨,thế gian thấy bán thì mua 𪂲掑扒𠬠添𠄩,Cò kè bớt một thêm hai -𣒵耕勤敏𢝙沔女工,gửi canh cần mẫn vui miền nữ công 𫏙坡滝汝箕𪟂所梗槯,noi bờ sông nhữ kia chém thửa cành chồi 引𦋦鉆郭朱耒,dẫn ra chém quách cho rồi 特氣坦蒸𣟮梗檜蘚卒,được khí đất chưng mềm cành cội tươi tốt @@ -2262,18 +2027,15 @@ 進入後分使本道将弘郡公缺名等爲先鋒第一隊南道将石郡公阮倦爲第二隊西道将岸郡公莫玉󱗲爲第三隊東道将華郡公奇郡公並缺名等爲第四隊,tiến nhập hậu phân sử bản đạo tướng hoằng quận công khuyết danh đẳng vi tiên phong đệ nhất đội nam đạo tướng thạch quận công nguyễn quyện vi đệ nhị đội tây đạo tướng ngạn quận công mạc ngọc liễn vi đệ tam đội đông đạo tướng hoa quận công kì quận công tịnh khuyết danh đẳng vi đệ tứ đội 𣠳𡮈樣𢬣彈󰜏,mềm nhỏ dáng tay đàn bà 偽強國公走上岸偽壮王莫敬章太國公走入,nguỵ cường quốc công tẩu thượng ngạn nguỵ tráng vương mạc kính chương thái quốc công tẩu nhập -戈低因便制𠳨,qua đây nhân tiện chơi hỏi 鳩給󰡲茹礼麻朱昆,cưu cắp về nhà lấy mà cho con 其餘孽如偽唐安王偽䧺亮公偽惠成公偽安山王偽扶寕王偽勇義公等軰悉皆就戮,Kì dư nghiệt như nguỵ Đường An Vương nguỵ Hùng Lượng Công nguỵ Huệ Thành công nguỵ An Sơn vương nguỵ Phù Ninh vương nguỵ Dũng Nghĩa công đẳng bối tất giai tựu lục 堝𧷺󱚂󱞈𧷺,nồi tròn úp vung tròn -双𢘾自𣈗官西𨖅保𫉚𦤾𣉹,song nhờ từ ngày quan tây sang bảo hộ đến giờ 𬮌蓬容共特麻路隊壁粉買羅安居,cửa bồng dong cũng được mà lọ đòi vách phấn mới là an cư 秋九月順化鎮守端郡公阮黄入朝𢪒見于行在,Thu cửu nguyệt Thuận Hoá trấn thủ Đoan quận công Nguyễn Hoàng nhập triều bái kiến vu hành tại 士王紀,sĩ vương kỷ 愈查愈深餘彦丈溇,dũ tra dũ thẳm dư nghìn trượng sâu 國皇之號自此始,quốc hoàng chi hiệu tự thử thuỷ 倍横𢮿馭朋𫢩,vội vàng quày ngựa bằng nay -壬申四年,nhâm thân tứ niên minh chính đức thất niên 𠫾奔槹𤉗拱盆拱庄,đi buôn cau héo cũng buồn cùng chăng 留廢田畝者奏文,lưu phế điền mẫu giả tấu văn 若犯人窮無所出許以罰錢給被害人送塟,Nhược phạm nhân cùng vô sở xuất hứa dĩ phạt tiền cấp bị hại nhân tống táng @@ -2284,7 +2046,6 @@ 𦀊薕帽泊袄󱀺,dây rơm mũ bạc áo thùng 甲戌四年宋嘉定七年,Giáp Tuất tứ niên Tống Gia Định thất niên 吒昆㐌董團𢂎傘,cha con đã đống đoàn dù tán -徘徊悶,bồi hồi muốn trở lại 隔花朗𥋴䏾蟾,cách hoa lặng ngắm bóng thiềm 献北人通經史常從征伐爲軍師及勸進謀議國事有大功帝以腹心委之至是卒,hiến bắc nhân thông kinh sử thường tòng chinh phạt vi quân sư cập khuyên tiến mưu nghị quốc sự hữu đại công đế dĩ phúc tâm uỷ chi chí thị tốt 蓬莪子制麻奴㐌難與弟制山拏恐見殺遂來奔,bồng nga tử chế ma nô đà nan dữ đệ chế sơn nả khủng kiến sát toại lai bôn @@ -2295,7 +2056,6 @@ 慈悲拱𠬠品𥺹菓𬝉,từ bi cũng một phẩm oản quả chuối 𥉩昆如󰠩𥉩𬁖,trông con như cá trông sao 沉香𣈜永麝初衝花海棠它蔑職燶,trầm hương ngày vắng xạ sơ xông hoa hải đường đà một giấc nồng -𧊉箕𨔍渚悁,bướm kia lạ chửa quen 因遣同知右司事阮有光殿中侍御史程馭賫書徃諭之曰尔等實事若何則須來敘,nhân khiển đồng tri hữu ti sự nguyễn hữu quang điện trung thị ngự sử trình ngự tê thư vãng dụ chi viết nhĩ đẳng thực sự nhược hà tắc tu lai tự 冬十月朔萬歲寺陛前天雨白米成堆,đông thập nguyệt sóc vạn tuế tự bệ tiền thiên vũ bạch mễ thành đôi 箋誓拱律𠬠章,Tiên thề CÙNG TRÓT một chương @@ -2304,7 +2064,6 @@ 帝訓練将士繕修噐械未及日戰具完僃,đế huấn luyện tướng sĩ thiện tu khí giới vị cập nhật chiến cụ hoàn bị 生強惨切徘徊,Sinh càng thảm thiết bồi hồi 險嶤塘世帝須馭,hiểm nghèo đường thế đấy tua ngừa -恰𨷈𫮡油詳油略括包,khắp muôn dặm dầu tường dầu lược 吏恾𥙩𠬠𡦂情,lại mang lấy một chữ tình 一集分爲上下二集以便觀覽,nhất tập phân vi thượng hạ nhị tập dĩ tiện quan lãm 各聞遠地可任也,các văn viễn địa khả nhiệm dã @@ -2317,14 +2076,12 @@ 二十二日酉時雨雹二刻汰軍色,Nhị thập nhị nhật Dậu thời vũ bạo nhị khắc Thải quân sắc 㐌脇渃魏吏折渃燕,đã hiếp nước ngụy lại giết nước yên 今我則不然秪要濟王事耳,kim ngã tắc bất nhiên chỉ yếu tế vương sự nhĩ -㐌衛典㮔,trâu dê đã về đến chuồng 試法第一塲暗寫古文,thí pháp đệ nhất trường ám tả cổ văn 秉彜籍其家焚之,BỈnh Di tịch kì gia phần chi 姉油𦧘󰞺昌𤷱,Chị dù thịt nát xương mòn 娘它𢀲𢜝用淶𡗋蕃,Nàng đà lớn sợ rụng rời lắm phen 𠓨安子窒𡽫󰠃弹摛渃𤂬拍𢫝𣘃棱,vào yên tử rất non cùng đàn lay nước suối phách rung cây rừng 景秋,cảnh thu -吧吀𧍋審吏丐案翁潘𦓡朱翁特案,và xin ngài thẩm lại cái án ông phan mà cho ông được án 𡂳屍,trối thây 䀡花擼裊囬鞭𫗃迻香𨔍讖𡃚㗂賖,xem hoa trỏ nẻo hồi tiên gió đưa hương lạ sấm rền tiếng xa 是日帝命女官女史十人送金枢安厝而出,Thị nhật Đế mệnh nữ quan nữ sử thập nhân tống kim xu an thố nhi xuất @@ -2338,9 +2095,7 @@ 義澤行至境内揣知黄素多謀自貯詔書于筒置于野外叢處使舍人移來,nghĩa trạch hành chí cảnh nội suỷ tri hoàng tố đa mưu tự trữ chiếu thư vu đồng trí vu dã ngoại tùng xứ sử xá nhân di lai 尉黎荗昭為延郡公文郎子阮弘裕為安和侯鄭惟㦃為美惠侯清華總兵僉事阮伯俊改伯佺為禮部尚書由禮伯清華承宣使黎嵩為吏部尚書󰦛書伯清華參政阮時雍為御史󰱑都御史良文伯譚慎徽為刑部尚書翰林院侍讀參掌翰林院事梁得朋為吏部左侍郎,uý Lê Mậu Chiêu vi Diên quận công Văn Lang tử Nguyễn Hoằng Dụ vi An Hoà hầu Trịnh Duy Sản vi Mĩ huệ hầu Thanh Hoa tổng binh thiêm sự Nguyễn Bá Tuấn Cải Bá Thuyên vi Lễ bộ thượng thư Do Lễ bá Thanh Hoa thừa tuyên sứ Lê Tung vi Lại bộ thượng thư Đôn Thư bá Thanh Hoa Tham chính Nguyễn Thì Ung vi Ngự sử đài Đô ngự sử Lương Văn bá Đàm Thận Huy vi Hình bộ thượng thư Hàn lâm viện thị độc tham chưởng hàn lâm viện sự Lương Đắc Bằng vi Lại bộ tả thị lang 十六日以吏部尚書杜岳為御使󰱑都御使兼東閣大𭓇士入侍經筵,thập lục nhật dĩ lại bộ thượng thư đỗ nhạc vi ngự sử đài đô ngự sử kiêm đông các đại học sĩ nhập thị kinh diên -𥊛𫥨𠃅東边体金烏㐌嚕𨕭塊頭,nhác trông ra mé đông biên thấy kim ô đã ló lên khỏi đầu 翁修定𢴑娘阿蠻燒𨃴旦棱,ông tu định dắt nàng a man theo gót đến rừng -課渚𠓨厨及哿,thuở chưa vào chùa 宗鷟受簡請題席上賦詩百篇眾皆環視歎服自是名震京師以文學為時所重而詩酒無虚日初為安撫有侵於民,tông thốc thụ giản thỉnh đề tịch thượng phú thi bách thiên chúng giai hoàn thị thán phục tự thịm danh chấn kinh sưm dĩ văn học vi thời sở trọngm nhi thi tửu vô hư nhật sơm vi an phủ hữu xâm ư dân 小童庒及哙㗍,tiểu đồng chẳng kịp hỏi han 欺棋欺溜,khi cờ khi rượu @@ -2355,7 +2110,6 @@ 笠󰣿𠃅𦹵棦初壳,lợp lều mái cỏ gianh xơ xác 催催庒路呐𫧇,thôi thôi chẳng lọ nói năng 買朝吝焒𠳚戈每𠳒,mai chiều lần lữa gửi qua mọi lời -"底些推吏䀡排欣""","để ta suy lại xem bài hơn """ 𤑟𤉜󰘚󰀎󰘚尼渚埃,Rõ ràng mặt ấy mặt này chứ ai 固𦺓𦓡拯固槹爫𫳵朱𧺃𠶣饒辰爫,có trầu mà chẳng có cau làm sao cho đỏ môi nhau thì làm 別丁皇𮥷固𢚸𨔾𩂏,biết đinh hoàng nạn có lòng chở che @@ -2366,10 +2120,8 @@ 自初忍吏係几𣦍賢沛困蒸筆吱𠾦意別垠󰅹,từ xưa nhẫn lại hễ kẻ ngay hiền phải khốn chưng bút chê bai ấy biết ngần nào 𮗓敗出亡占城餘黨悉平,giác bại xuất vong chiêm thành dư đảng tất bình 士浪𥙩扵󰦓尋,sĩ rằng lấy ở đâu tìm -𪔠𢫝旗𨕭塘荣𡚖,trống giong cờ trên đường vinh quy 慈鳥占鷂列礼了卢,từ điểu chim diều rụt lưỡi líu lo 烏雷𤽗𦖑𠳒些𠰺朱咍固𠬠事𥹰󰅒惍即,ô lôi ngươi nghe lời ta dạy cho hay có một sự lâu nay căm tức -䟻朱照𦥃霜䑓㐌冬,chờ cho chiếu đến sương đài đã đong 何貪人之賂而不惜命乎,hà tham nhân chi lộ nhi bất tích mệnh hồ 追尊爲明康太王諡志勳,Truy tôn vi Minh Khang Thái Vương thuỵ Chí Huân 陪臣禮,bồi thần lễ @@ -2377,7 +2129,6 @@ 九月初九日禁戢頑民怨相告興訟事,cửu nguyệt sơ cửu nhật cấm tập ngoan dân oán tương cáo hưng tụng sự 秋七月改黎仁,thu thất nguyệt cải lê nhân 置以草黨比雷同之弊,trí dĩ thảo đảng tỉ lôi đồng chi tệ -擬命分蒙𦑃𧋃囷撑㐌別𣃲𦓡𫨩,nghĩ mình phận mỏng cánh chuồn khuôn xanh đã biết vuông tròn mà hay 媄撞拱𥙩據汝撞𦁂䌩卞𢧚病,mẹ chàng cũng lấy cớ nhớ chàng bện bịt bèn nên bệnh 卞排𠄩昆𤳇蒸𥪞茹學,bèn vời hai con trai chưng trong nhà học 欺𣈘𦣰𧡊佛󰜏,khi đêm nằm thấy phật bà @@ -2387,27 +2138,19 @@ 阮汝明等坐聽徒九真州役,Nguyễn Nhữ Minh đẳng toạ thính đồ Cửu Chân châu dịch 掘𢬣甲子計鄰𣎃𣈜,gút tay giáp tý kể lân tháng ngày 春意默東風料量𢩮斤情朱當銅斤,xuân ý mặc đông phong liệu lượng nhấc cân tình cho đáng đồng cân -㗂敦㗂󰠓㖫𤤰扲頭𩯀煚㨢𠄩𦢶,tiếng dồn tiếng thét vang lừng vua cầm đầu tóc cảnh nâng hai đùi 王娶洞庭君女曰神龍生貉龍君按唐紀涇陽時有牧羊父自謂洞庭君少女嫁涇川次子��黜寄書與柳毅奏洞庭君則涇川洞庭世爲婚姻有自,vương thú động đình quân nữ viết thần long sinh lạc long quân án đường kỷ kinh dương thời hữu mục dương phụ tự vị động đình quân thiếu nữ giá kinh xuyên thứ tử bị truất ký thư dữ liễu nghị tấu động đình quân tắc kinh xuyên động đình thế vi hôn nhân hữu tự 是月禁益兵取細弱及省减户分表牌各役,Thị nguyệt cấm ích binh thủ tế nhược cập tỉnh giảm hộ phần biểu bài các dịch -味蘭桂称渚,mùi lan quế xứng chưa 妬埃𢹦𥒥挄𡗶撣槁蕯㴜𪢤𠊚𥪝𦝄,đố ai lượm đá quăng trời đan gàu tát biển ghẹo người trong trăng 㙁荼𤁕󱧍霜寒坡配,muối dưa nhạt nhẽo sương hàn pha phôi -恩󰪀朋𡶀怛𡶀,ơn nặng bằng núi đất núi lađá 𠱋埃𬥓兜𧶭兜,dù ai bán đâu buôn đâu 兵法云一夫㨿險千夫莫當此之謂也,Binh pháp vân Nhất phu cứ hiểm thiên phu mạc đương thử chi vị dã 口占一絶云萬󰟸青青是夏田齊民當以食为天,khẩu chiêm nhất tuyệt vân vạn khoảnh thanh thanh thị hạ điền tề dân đương dĩ thực vi thiên 𡛤𢆥香焒登燶丈夫卒㐌動𢚸𦊚方,nửa năm hương lửa đang nồng trượng phu thoắt đã động lòng bốn phương 時相信京言終不之省,thời tướng tín kinh ngôn chung bất chi tỉnh 󰡲𨍦庄別雲夢爫牢,Về sau chẳng biết vân mồng làm sao -戊寅八年,mậu dần bát niên tống gia định thập nhất niên 神宗淵皇帝上諱維祺敬宗長子也在位二十五年遂位六年復位十三年壽五十六歳而崩塟群玉陵帝隆準龍顔聰明博覧深畧緯文可然宫闈無制敎感浮屠此其所短?,Thần Tông Uyên Hoàng Đế thượng huý Duy Kì Kính Tông trưởng tử dã tại vị nhị thập ngũ niên toại vị lục niên phục vị thập tam niên thọ ngũ thập lục tuế nhi băng táng Quần Ngọc lăng Đế long chuẩn long nhan thông minh bác lãm thâm lược vĩ văn khả Nhiên cung vi vô chế giáo cảm phù đồ thử kì sở đoản dã -特𠃣吏𨖅日本結交𠇍梁啟超(号飲水)穷各𠊛艚𠊛日,được ít lại sang nhật bản kết giao với lương khải siêu cùng các người tàu người nhật -脱𦖑翹,thoắt nghe 昂浪冲𫋻群包,ngang rằng trong gói còn baỏ -解󰜩,ngó càng sõi trai 誕生,đản sinh -󰠵戈𨁪𤟛唐羝𪀄呌猿呴𦊛皮渃,trải qua dấu thỏ đàng dê chim kêu vượn hú tư bề nước non 𠸦朱𡥵眜精𠁀,Khen cho con mắt tinh đời 抅規世閉𦛌沃曲考𬈋之𢁑槐𠄩𡦂功名庄感谷蔑場恩怨仍散希,co que thay bấy ruột ốc khúc khuỷu làm chi trái hòe hai chữ công danh chăng cảm cốc một phường ân oán những tan hoe 乙吏礼准意爫治所,ắt lại lấy chốn ấy làm trị sở @@ -2422,23 +2165,18 @@ 漢𫥨飭孟敵鯨,hớn ra sức mạnh địch kình 表頭外𣷭南溟屍補𣍋涼朱亇奴咹,bêu đầu ngoài bể nam minh thây bỏ xuống ghềnh cho cá nó ăn 蓬𩸮邦蓬𩸮󱖮蓬𩸮󱖮蓬𩸮邦,bồng bống bang bồng bống bông bồng bống bông bồng bống bang -劍檜半𧗱餒,kiếm củi bán 帝命伴先徃諭觧之,Đế mệnh Bạn tiên vãng dụ giải chi 嚕無援乃挈家去占城,rỗ vô viện nãi khiết gia khứ chiêm thành -唯朱世󱰁𧗱𨍦冷冷𡶀漏漏書滝,dõi cho thế ấy về sau rành rành quyển núi làu làu thư sông 自番隻𦲿󰡞棱,từ phen chiếc lá lìa rừng 󰅹󰠳羅庄坦唐堯,nào đâu là chẳng đất đường nghiêu 殿災乃止,điện tai nãi chỉ 状元呐昔𠸗𦋦,trạng nguyên nói tích xưa ra -雙离,song le cùng thửa có vết vậy 越南,việt nam 別丕免特𢚸耒,biết vậy miễn được lòng rồi 時禮等已潜伏精兵於清潭以待賊得篆报至禮等乃夜領鋭士三千餘人象二隻來救會於高部分兵設伏要處,thời lễ đẳng dĩ tiềm phục tinh binh ư thanh đàm dĩ đãi tặc đắc triện báo chí lễ đẳng nãi dạ lĩnh nhuệ sĩ tam thiên dư nhân tượng nhị chích lai cứu hội ư cao bộ phân binh thiết phục yếu xứ -湥悴朝嗷喭愁,chiều ngao ngán sầu 𠴍㖇算仍事扲掑,nhắn nhe toan những sự gằm ghè 崔崔燶󱡰旦些󰑼󰠃,thôi thôi nóng giận đến ta là cùng 殿中侍御史劾參預朝政黎秘習𬢱失禮少保黎抄攙越失次禮部尙書陶公僎不能檢舉各罸錢有差,Điện trung thị ngự sử hặc tham dự triều chính Lê Bí tập nghị thất lễ Thiếu bảo Lê Sao sàm việt thất thứ Lễ bộ thượng thư Đào Công Soạn bất năng kiểm cử các phạt tiền hữu sai -㐱黄吝青如果紅,chín vàng hạt rắn thanh như quả hồng 了鬟𨕭󰡎㖡噒,A hoàn trên dưới dạ rân 民太原宣光道監察御史該知宣達厨侍衛局奉直軍太元宣光等處三司軍民,dân thái nguyên tuyên quang đạo giám sát ngự sử cai tri tuyên đạt trù thị vệ cục phụng trực quân thái nguyên tuyên quang đẳng xứ tam ti quân dân 捋鬚孛油,loát tu vuốt râu @@ -2453,7 +2191,6 @@ 秋七月宣光歸化嘉興三鎮沱江諸路大饑,Thu thất nguyệt Tuyên Quang Quy Hoá Gia Hưng tam trấn Đà Giang chư lộ đại cơ 溶𰝅渃沚昂岧,rung rinh nước chảy ngang đèo 合謀等乘馬至西透池橋槈道不下,Hợp Mưu đẳng thừa mã chí Tây Thấu Trì kiều nậu đạo bất hạ -庚戌五年,canh tuất ngũ niên tống quang tông hi nguyên niên 欺𫢩简定篭驕,khi nay giản định rông kiêu 斧柯頭鐐窖諸,phủ kha đầu rìu khéo chưa 吕嘉遂下令國中曰王年少太后本漢人也又與漢使者乱專欲内附盡持先王,lữ gia toại hạ lệnh quốc trung viết vương niên thiếu thái hậu bản hán nhân dã hựu dữ hán sứ giả loạn chuyên dục nội phụ tận trì tiên vương @@ -2468,7 +2205,6 @@ 特𢚸些悴沙𢚸𠊛,được lòng ta xót xa lòng người 㤇饒三四𡶀拱𨅹,yêu nhau tam tứ núi cũng trèo 𠀧核秩吏𠬠梗牡丹,Ba cây CHẶT lại một cành mẫu đơn -瓊割䓂,quỳnh cắt ngọn 癸酉嘉泰元年莫崇康八年明萬曆元年,Quý Dậu Gia Thái nguyên niên Mạc Sùng Khang bát niên Minh Vạn Lịch nguyên niên 摸蒌𪦲𢲨,mua rau mới hái 店讀經貝葉羣𧽈㗂縈樑,đêm đọc kinh bối diệp còn dấy tiếng quanh rường @@ -2487,10 +2223,8 @@ 家山唐隔𨷈琰憂愛𢚸煩姅店,gia sơn đường cách muôn dặm ưu ái lòng phiền nửa đêm 拯沛方東時㐌創,chẳng phải phương đông thời đã sáng 𠳨哴翁仍才之,hỏi rằng ông những tài chi -襊踈䕯𨢇情控,túi thơ bầu rượu xênh xang 如有鈌貟參𬢱用六品以上有噐𧥾資望任满四考以上憲察用科󰱑國子監六寺等衙門官有廉明歷練應满四考眾所推奬者如例󰱇除,như hữu khuyết viên tham nghị dụng lục phẩm dĩ thượng hữu khí thức tư vọng nhiệm mãn tứ khảo dĩ thượng hiến sát dụng khoa đài quốc tử giám lục tự đẳng nha môn quan hữu liêm minh lịch luyện ứng mãn tứ khảo chúng sở suy tưởng giả như lệ tuyển trừ 春正月入内殿中李安酉献白鹿,Xuân chính nguyệt Nhập nội điện trung Lí An Dậu hiến bạch lộc -别麻𨃝特𢚸朱當,biết mà giò được lòng cho đang 已而後宫有娠果生男两膊有文曰昭文童子字頗明顯,dĩ nhi hậu cung hữu thần quả sinh nam lưỡng bác hữu văn viết chiêu văn đồng tử tự pha minh hiển 自畨隻𦲿離棱,Từ phen chiếc lá lìa rừng 埃咍尼庄釋歌,ai hay này chẳng thích ca @@ -2499,14 +2233,11 @@ 𥙩𠲝詐爫斫𨱽,lấy dối trá làm chước dài 赤虱步臘灰世,xích sắt bọ rệp hôi thay 𡧲𣳔敖喭餒冷汀,giữa dòng ngao ngán nỗi lêng đênh -𤤰官士庶𠊚渃,vua quan sĩ thứ người nước 乘機娘買盘𦋦呐𠓨,Thừa cơ nàng mới bàn ra nói vào -知内密院阮文絢為順化路知府政事院參𬢱阮宗除為清化府同知府阮汝僎為政事院參𬢱,tri nội mật viện sự nguyễn văn huyến vi thuận hoá lộ tri phủ chính sự viện tham nghị nguyễn tông trừ vi thanh hoá phủ đồng tri phủ nguyễn nhữ soạn vi chính sự viện tham nghị 𧖱貪係𧡊唏同時迷,Máu tham hễ thấy hơi đồng thì mê 分仃之敢呌寃,Phận đành CHI dám kêu oan 浄土羅𢚸𥪝瀝渚群疑𠳨典西方,tịnh độ là lòng trong sạch chớ còn ngờ hỏi đến tây phương 冬十月初三日遇宣慈皇太后忌辰,đông thập nguyệt sơ tam nhật ngộ tuyên từ hoàng thái hậu kị thìn -聪明性質諳祥書詩,thông minh tính chất am tường thư thi 𢚸些恒󱟪哺哺道常,lòng ta hằng giữ bo bo đạo thường 八月二十三日命将臣将兵十八萬分五道,Bát nguyệt nhị thập tam nhật mệnh tướng thần tương binh thập bát vạn phân ngũ đạo 默𠇮拮撻朝堂𦋦󰟯聖架󱚢󰟯竜宫,một mình cắt đặt triều dường ra dường thánh giá vào dường long cung @@ -2524,7 +2255,6 @@ 太宗重道崇儒設科取士任賢納諫敬天勤民斯亦勤矣,thái tông trọng đạo sùng nho thiết khoa thủ sĩ nhiệm hiền nạp gián kính thiên cần dân tư diệc cần hĩ 挺之生髙髙生邃邃生嵩移居清河蘭溪社生萍萍又涉于宜陽古斎社,đĩnh chi sinh cao cao sinh thuý thuý sinh tung di cư thanh hà lan khê xã sinh bình bình hựu thiệp vu nghi dương cổ trai xã 𫅷頭泊󱎶歲𩇢㨢𢶑如体玉𫅜𨕭𢬣,già đầu bạc trẻ tuổi xanh nâng niu như thể ngọc lành trên tay -体蔑㝵跬󰞯相���隊矛,thấy một người khỏe lớn tướng lành 蒸構𫅜與冉麻𫊔蒸𣛠報應遲麻哿,chưng cấu lành dữ nhẹm mà rệt chưng máy báo ứng chầy mà cả 又於月朔望大會諸生肄習課程,Hựu ư nguyệt sóc vọng đại hội chư sinh dị tập khoá trình 刀㓟,dao phay @@ -2536,10 +2266,8 @@ 拯路篩錫𠴛𢀦,chẳng lọ xê xích gùng sửa 𫏾𫗄春鐄紫聘饒,trước gió xuân vàng tía sánh nhaụ 𨨨鐄征隻搁邊腮,chiêng vàng chênh chếch gác bên tai -闭除妾𪾋惜之買払,bấy giờ thiếp dám tiếc chi mới chàng 士人取范珍等六十人,sĩ nhân thủ phạm trân đẳng lục thập nhân 解結埃群固惜嵩,giải kết ai còn có tiếc tung -𫳵朋𠫾學爫柴判最𨢇森兵󰣑𣷱𤙭,sao bằng đi học làm thầy phán tối rượu sâmbanh sớm sữa bò 城中感緘恩義無一人降者盡屠五萬八千餘人并欽廉州死亡者幾十餘萬人,Thành trung cảm Giám ân nghĩa vô nhất nhân hàng giả tận đồ ngũ vạn bát thiên dư nhân tịnh Khâm Liêm Châu tử vong giả kỷ thập dư vạn nhân 群之女𦑃花残,Còn chi nữa cánh hoa tàn 𧡊王子直共󰑼雲仙,thấy vương tử trực cũng là vân tiên @@ -2552,14 +2280,12 @@ 箕𠳒古德底噒,kìa lời cổ đức để răn 群情兜女麻𫌵帝催,Còn tình đâu nữa mà thù đấy thôi 後蒼梧太守吳巨與恭相失舉兵逐之恭走還零陵,Hậu Thương Ngô Thái thú Ngô Cự dữ Cung tương thất cử binh trục chi Cung tẩu hoàn Linh Lăng -琴𢝙趣醝牟𨑮排詩呂𠬠瓢𨢇蘇,cầm vui thú họa say màu mười bài thơ lã một bầu rượu tô 和𢜠和哭声灵呐𪞷,hoà mừng hoà khóc thình lình nói ra 𪀄籠坤󰠋拮命𠖤高,Chim lồng khôn lẽ cất mình bay cao 癸未三年元至正三年春二月上皇幸天長府,Quý Mùi tam niên Nguyên Chí Chính tam niên xuân nhị nguyệt Thượng hoàng hạnh Thiên Trường phủ 後日永錫上章辝職,Hậu nhật Vĩnh Tích thượng chương từ chức 状浪娘𨁯吏低,Trạng rằng Nàng xích lại đây 威簡即,uy giản tức -𠸦埃搗𥒥才穿,khen ai đẽo đá tài xuyên 拮𠰘舌非,cắt miếng thịt phay 聖宗皇帝,thánh tông hoàng đế 初帝在藩邸時𨿽自養晦及國遭大变群臣倉卒迎立,Sơ đế tại phiên để thời tuy tự dưỡng hối cập quốc tao đại biến quần thần thương tốt nghinh lập @@ -2571,10 +2297,8 @@ 󱯕󱨼務冬𪶭拖𩂏,chăn đụp mùa đông rét đỡ che 丐𡢻𠀧生㐌呂耒,cái nợ ba sinh đã giả rồi 豸樓黄州醝𫑺欺姅醒,giãi lầu hoàng châu say sưa khi nửa tỉnh -坤之𠎪𡊨㛪,khôn gì lũ đàn em 㛪固𫯳耒英惜㛪台,em có chồng rồi anh tiếc em thay 丕買咍孛於宫茹,vậy mới hay bụt ở trong nhà -卒穭,cày sâu tốt lúa 旨傳凣徵收季税及奉買供用貨財物得要索外例與抑買賤價以悅民情,Chỉ truyền phàm trưng thu quý thuế cập phụng mãi cúng dụng hoá tài vật đắc yêu sách ngoại lệ dữ ức mãi tiện giá dĩ duyệt dân tình 𠄼辰𨑮𪽗咍庒著,năm thì mười họa hay chăng chớ 甲辰五年明萬曆十二年,Giáp Thìn ngũ niên Minh Vạn Lịch thập nhị niên @@ -2582,7 +2306,6 @@ 庭前立寳㙮,Đình tiền lập bảo tháp 瓢董頂杠和世界鞋從且道泣山川,bầu đủng đỉnh giang hoà thế giới hài thong thả dạo khắp sơn xuyên 煌煌炎州煙蒸霧𤌄我𢒎堯雲洒爲甘雨,Hoàng hoàng viêm châu yên chưng vụ chử ngã bưu Nghiêu vân sái vi cam vũ -書𥦗因清闲,thư song nhân thanh nhàn 秋八月造仁宗神主于靈殿,Thu bát nguyệt tạo Nhân Tông Thần chủ vu Linh Điện 㐌𢭱辰𦠰奇梗吝𣘃,đã đẵn thì vác cả cành lẫn cây 阿難摆嵬麻曳,a nan bởi ngôi mà dậy @@ -2596,7 +2319,6 @@ 論樂川敗衂罪,Luận Lạc Xuyên bại nục tội 同登固庯駈𩢬,đồng đăng có phố kỳ lừa 風雷浽陣排排,Phong lôi nổi trận bời bời -𠳨𠽄𣷭苦滝迷塘芇,hỏi thăm bể khổ sông mê đường nào 象退縮明人隨象以入,Tượng thoái súc Minh nhân tuỳ tượng dĩ nhập 𥄭羡𢚸𢤝賖𨱽,ngó tiễn lòng chăm xa dài 沛累爲名㐌虎台,phải lụy vì danh đã hổ thay @@ -2606,7 +2328,6 @@ 馬援卞買保浪因牢眉固凶𡁝争強,mã viện bèn mới bảo rằng nhân sao mi cố hung hăng tranh cường 停𧡊𤞻𥄭捽𩭶𦤾欺𤞻𥅞頭顱𫽄群,đừng thấy hùm ngủ vuốt râu đến khi hùm thức đầu lâu chẳng còn 官𫇰臣堛新科,quan cựu thần bậc tân khoa -銅鉦,đồng chinh chiêng cả tiếng thôi thúc 無不駭慄尤非小異也,vô bất hãi lật vưu phi tiểu dị dã 默油鐄𧺀默油制𩄲,mặc dầu vàng thắm mặc dầu chơi mây 義國公起兵㨿青蘭��聚數萬眾種木楂于黄江河門等處以拒官兵,nghĩa quốc công khởi binh cứ thanh lan các tụ sổ vạn chúng chủng mộc tra vu hoàng giang hà môn đẳng xứ dĩ cự quan binh @@ -2619,9 +2340,6 @@ 雪泥渚𤷱,tuyết nê chửa mòn 𠄩𠊚調𫹰字升𬨠𡗶,hai người đều muốn chữ thăng lên trời 叮咛埋湥劄詩,Đinh ninh mài lệ chép THƠ -如䏧碎悲唒𤽸󰝂札𡎛披𤓢朱顛,như da tôi bây giờ dẫu trắng đem trát bùn phơi nắng cho đen -𢲫𪞷幅像撩𬨠冲茹朱典朗埕調,mở ra bức tượng treo lên trong nhà cho đến láng giềng đều thương -𡥵𤤰𤤰唒𡥵主主腰,con vua vua dấu con chúa chúa yêu 浪悁秩󰞺𠫾耒粃𢝙催拱性𡗶別𫳵,rằng quen mất nết đi rồi tẻ vui thôi cũng tính trời biết sao 𩵜鈼,cá rựa 太原刼黨廉郡公缺名亦率本部黨五千人來降,Thái Nguyên kiếp đảng Liêm quận công khuyết danh diệc suất bản bộ đảng ngũ thiên nhân lai hàng @@ -2639,14 +2357,12 @@ 鬚𤞻肣燕眉𧍋,râu hùm cằm én mày ngài 𣦆戈没局𣷭橷,Trải qua một cuộc bể dâu 世俗,thế tục -闷恾台𡮍恬精誠乙拱固欺感神,muộn màng thay chút điềm bi tinh thành ắt cũng có khi cảm thần 𢪀󰑼氷謹𠰘󰜍,nghĩ là bưng kín miệng bình 閉𥹰㐌特𣡚󰅹諸,bấy lâu đã được trái nào chưa 朕自為太上元君皇帝養素葆清宫以諧夙,trẫm tự vi thái thượng nguyên quân hoàng đế dưỡng tố bảo thanh cung dĩ hài túc 邊床唒嘅仍群駭,bên giường dẫu ngáy nhưng còn hãi 因謂助曰國新被寇使者行矣寡人方日夜整装入見天子,Nhân vị Trợ viết Quốc tân bị khấu sứ giả hành hĩ quả nhân phương nhật dạ chỉnh trang nhập kiến thiên tử 󰊄𣘃律𦲿𦝄岸唅𦎛,Gió cây trút lá trăng ngàn ngậm gương -為怒嗔停󰜡𤴬,vay nợ xin đừng lãi lấy đau 是時鄭檜與其母太王夫人及家小同頼世羙張國華等業以投降于莫不敢歸乃率其子弟男女千餘人浮海隨敬典赴京投拜于莫,Thị thời Trịnh Cối dữ kì mẫu Thái Vương phu nhân cập gia tiểu đồng Lại Thế Mĩ Trương Quốc Hoa đẳng nghiệp dĩ đầu hàng vu Mạc bất cảm quy nãi suất kì tử đệ nam nữ thiên dư nhân phù hải tuỳ Kính Điển phó kinh đầu bái vu Mạc 𩵜𩸮群於𥪝𧯅,cá bống còn ở trong hang 𡉕𥒥撑荑頓噴𦼔,Hòn đá xanh rì lún phún rêu @@ -2660,7 +2376,6 @@ 𠸠埃菓福𦓡修特,ví ai quả phúc mà tu được 站自然蔑草庵,chụm tự nhiên một thảo am 典󰠳𪰛体奴𠫾燒,đến đâu thời thấy nó đi theo -彦有一畆種蒜薤等菜價賣名其方曰蒜圜至今尚存及造扇子價賣如之,ngạn hữu nhất mẫu chủng toán giới đẳng thái giá mại danh kì phương viết toán viên chí kim thượng tồn 𨅸󰀑默麻哭,đứng lâu mặc mà khóc 上念非故意故有是命,Thượng niệm phi cố ý cố hữu thị mệnh 探花跪𥛉㙴花念初浽畧鄰󰑼排情,thám hoa quỳ lạy thềm hoa niềm xưa nỗi trước lân la bày tình @@ -2679,16 +2394,12 @@ 及節曩浽,gặp tiết nắng nôi 時公淵等忿莫氏無君乃自率子弟㱕清華起兵亦称黎兵擄掠郡縣燒毀民家,Thời Công Uyên đẳng phẫn Mạc thị vô quân nãi tự suất tử đệ quy Thanh Hoa khởi binh diệc xưng Lê binh lỗ lược quận huyện thiêu huỷ dân gia 藝𥢆𢖵𠃣想𡗉,Nghề riêng nhớ ít tưởng nhiều -𨖲拱苦,cuống trở lên cũng khổ -傕計礼之𣈙,thôi kể lể chi rày 乙酉三年宋乾道元年,Ất Dậu tam niên Tống Càn Đạo nguyên niên 以黎叔顯為長安路安撫使,Dĩ Lê Thúc Hiển vi Trường An lộ An phủ sứ 世仍唭些浪打踈,thế những cười ta rằng đứa thơ 效順将廉郡公死之,Hiệu thuận tướng Liêm quận công tử chi 帝怒以國興克復保󰁮非人又󰰿匿貪汚求迁他職故貶之而罷公益阮長,đế nộ dĩ quốc hưng khắc phục bảo cử phi nhân hựu tế nặc tham ô cầu thiên tha chức cố biếm chi nhi bãi công ích nguyễn trường 咥觥咥橘之𫢩菓拯拥坦牢咍木𪴉,chối quanh chối quất chi nay quả chẳng rụng đất sao hay mọc mầm -𫔳慈易遣胣𠊛絲紅,cửa từ dễ khiến giạ người tơ hồng -威鋒凛冽方民,uy phong lẫm liệt phương dân 鬼妻𡞕𭁈㝵些責重,quỷ thê vợ dữ người ta trách chồng 帥景異漂海而走,Soái Cảnh Dị phiêu hải nhi tẩu 阮應龍教太阮漢英教台,Nguyễn Ứng Long giáo Thái Nguyễn Hán Anh giáo Thai @@ -2705,12 +2416,10 @@ 仍埃唏响仍皮𧵆賖,những ai hơi hưởng những bề gần xa 花桃𢆥外群唭𫗄東,Hoa đào năm ngoái còn cười gió đông 恩𨕭湄洒沐沙共爫府尹没座顕荣,ơn trên mưa tưới móc sa cùng làm phủ doãn một toà hiển vinh -本𠊛歴涉吏茄風光,vốn người lịch thiệp lại nhà phong quang 𡬷𡬼坤𤍊事情𠯇󰏙𡥵造𠢞𨉟咍空,tấc gang khôn tỏ sự tình dẽ xem con tạo giúp mình hay không 濫𦖑几𢀲冲茹,trộm nghe kẻ lớn trong nhà 迡庒󰑼󰜋𫷜𡢐倍之,Chầy chăng là một năm sau vội gì 定人丁差賦令,định nhân đinh sai phú lệnh -二十四孝英陀拱通,nhị thập tứ hiếu anh đà cũng thông 至是年正月出居本社寺號曰浮涇乞飯九包食盡取包葉燒化为藥助良民無子息者需索鷄酒,Chí thị niên chính nguyệt xuất cư bản xã tự hiệu viết Phù Kinh khất phạn cửu bao thực tận thủ bao diệp thiêu hoá vi dược trợ lương dân vô tử tức giả nhu sách kê tửu 𠳐𠳒娘買𨀈𠓨羡尼,Vâng lời nàng mới bước vào tận nơi 㐌姅店因眾㝵𥄭𡗋仕懺所𨄠囉,đã nửa đêm nhân chúng người ngủ lắm sẽ sắm sửa tắt ra @@ -2726,7 +2435,6 @@ 渃青𦹵碧占包𥊚𥇀,nước xanh cỏ biếc chiêm bao mơ màng 𡛔辰𦂾錦繞花,gái thì dệt gấm thêu hoa 𠅜呐迻掋,lời nói đưa đẩy -故㝵招梗吒埋󰝡梗媄,có người vai chiêu gánh cha vai đăm gánh mẹ 渚重局𨢇吏排路󱉁,Chưa xong cuộc rượu lại bày trò chơi 𠶕渃,nhậu nước 八月旱莫䧺禮之子敬用聚黨于安博僞稱威王,bát nguyệt hạn mạc hùng lễ chi tử kính dụng tụ đảng vu an bác nguỵ xưng uy vương @@ -2737,12 +2445,10 @@ 調兜𠖤纀埃爫,Điều đâu bay buộc ai làm 闭𥹰𦖑㗂𦟐桃,Bấy lâu nghe tiếng má đào 春正月𭛁府庫噐械頒授諸軍,xuân chính nguyệt phát phủ khố khí giới phân thụ chư quân -歆群隘北𣋽𧗱,hôm còn ải bắc 命官考覈天下士望除任府縣等職,mệnh quan khảo hạch thiên hạ sĩ vọng trừ nhậm phủ huyện đẳng chức 乃者儂寇克平占城來附洞産黄金地湧白銀意者何以致之歟抑將有以警之歟朕甚懼焉何足以崇美名尊顕號,nãi giả nùng khấu khắc bình chiêm thành lai phó động sản hoàng kim địa dũng bạch ngân ý giả hà dĩ trí chi dư ức tương hữu dĩ cảnh chi dư trẫm thậm cụ yên hà túc dĩ sùng mĩ danh tôn hiển hiệu 想因緣𧘇如妄絲王,tưởng nhân duyên ấy như vòng tơ vương 奴𢚸自在𬋩之羅,no lòng tự tại quản chi là -局棋堆妸𦟐紅打制,cuộc cờ đôi ả má hồng đánh chơi 史臣吳士連曰周武受命追王二祖宋祖御圖,sử thần ngô sĩ liên viết chu vũ thụ mệnh truy vương nhị tổ tống tổ ngự đồ 時天雨血于山西地方後又雨雹,thời thiên vũ huyết vu sơn tây địa phương hậu hựu vũ bão 翁拱風流在渃䏧,ông cũng phong lưu tại nước da @@ -2762,14 +2468,11 @@ 帝問其故瑞婆曰不意國峻狂妄夜入天城所居,đế vấn kì cố thuỵ bà viết bất ý quốc tuấn cuồng vọng dạ nhập thiên thành sở cư 年振作之力,niên chấn tác chi lực 可󰠳獨譱趣圭戈時,há đâu độc thiện thú quê qua thời -蟳㷈絲蝒,tằm ươm tơ 英辰扲䋥姑𨉓魄𠀧,anh thời cầm lưới cô mình phách ba -書𥦗墻壁雷傕,thư song tường vách lôi thôi 𥘉元人嘗𭛁昭陵欲󰱧之而梓宫不犯,Sơ Nguyên nhân thường phát Chiêu Lăng dục hoại chi nhi tử cung bất phạm 庒咍冲胣徘徊𡀯之,chẳng hay trong dạ bồi hồi chuyện chi 從容𡅳𠰺鎚󱯅,thong dong khuyên dạy dùi mài 芒恩畧沛謝恩朱耒,mang ơn trước phải tạ ơn cho rồi -如󰌎坦,những tượng bụt vàng ngọc chảy ra như tro đất 迻,đưa 羣臣皆曰陛下為天下建長久之計上以隆帝業之丕洪下以措斯民扵當󰱃所利如此誰敢不從,quần thần giai viết bệ hạ vi thiên hạ kiến trường cửu chi kế thượng dĩ long đế nghiệp chi phi hồng hạ dĩ thố tư dân ư đương thứ sở lợi như thử thuỳ cảm bất tòng 恪𠬠𧖱媄埃和傷些,khác một máu mẹ ai hoà thương ta @@ -2780,7 +2483,6 @@ 打賊麻打𢬣空,đánh giặc mà đánh tay không 爫朱奸黨𠫾𠁀,làm cho gian đảng đi đời 湯餅用鉢邑頭湯𧐖湯舌點油適於,thang bính dùng bát úp đầu thang lươn thang thịt điểm dầu thích ưa -於𠁀𠇍几𢚁裁,ở đời mấy kẻ cậy tài 𡗶髙󰋇丈坦𠫅󰋇𡱸,trời cao mấy trượng đất dày mấy gang 𢠩恾如聀占包別之,Mơ màng như giấc chiêm bao biết gì 窖台恾𥙩色才爫之,hại thay mang lấy sắc tài làm chi @@ -2805,7 +2507,6 @@ 是日黎篆與明人戦於仁睦橋斬首千餘級擒明都司韋亮,Thị nhật Lê Triện dữ Minh nhân chiến ư Nhân Mục kiều trảm thủ thiên dư cấp cầm Minh Đô ti Vi Lượng 課㐱倘鳩渚昆��於工弄媄,thuở chín tháng cưu chửa con trẻ ở trong lòng mẹ 明留之後獲二胡始放還,Minh lưu chi hậu hoạch nhị Hồ thuỷ phóng hoàn -黎熙鄭興黎明澈等作亂於乂安地方,lê hi nhất tác hi trịnh hưng lê minh triệt đẳng tác loạn ư nghệ an địa phương 㗂󰞈鐺𢭮𢭮歌寬,tiếng đỉnh đang gảy gảy ca khoan 如有田𤱈桑洲漁潭則有税無則否,như hữu điền mẫu tang châu ngư đàm tắc hữu thuế vô tắc phủ 所郎帆󰊄撩𩄲犬鷹吏𢮪󰜋𠄽棍桄,sửa sang buồm gió lèo mây khuyển ưng lại chọn một vài côn quang @@ -2837,11 +2538,9 @@ 侵侵𢱗𠃅󰘇外,Xăm xăm gõ mé cửa ngoài 羅䜹絲柳葻萌,Lơ thơ tơ liễu buông mành 油欺󰊄夾湄单固些低拱𫽄干㨿之,dù khi gió kép mưa đơn có ta đây cũng chẳng cơn cớ gì -喈宇鐄,dường dơi võ vàng 珥河以北干戈迭起煙火不息群䧺竄伏,nhĩ hà dĩ bắc can qua điệt khởi yên hoả bất tức quần hùng thoán phục 遣太子󰞿齊入質,Khiển thái tử Anh Tề nhập chất 像尼牢𠏳雲仙,Tượng này sao giống Vân Tiên -爫年𠬠卷经時特体没孛,thời được thấy một bụt 二月乙卯詔赦都護府罪人,nhị nguyệt ất mão chiếu xá đô hộ phủ tội nhân 抾𩵜,khứa cá 初占城主制蓬峩擾邊命行遣杜子平将兵鎮化州,sơ chiêm thành chúa chế bồng nga nhiễu biên mệnh hành khiển đỗ tử bình tương binh trấn hoá châu @@ -2851,16 +2550,13 @@ 甲申五年明天順八年,Giáp Thân ngũ niên Minh Thiên Thuận bát niên 𡬷胣𠹌𠹌信想調之,tấc dạ nằng nằng tin tưởng điều chi 十二日大臣鄭可阮熾黎受等受遺命𭁈黎列黎盃等奉皇太子󰘊基即位,Thập nhị nhật Đại thần Trịnh Khả Nguyễn Xí Lê Thụ đẳng thụ di mệnh dữ Lê Liệt Lê Bôi đẳng phụng Hoàng thái tử Bang Cơ tức vị -秋七月二十七日明遣正使禮部郎中樂章副,nhật thu thất nguyệt nhị thập thất nhật minh khiển chính sứ lễ bộ lang trung lạc chương phó 元扞又陳族子孫而文巧亦京路人慮他日有異志外雖崇其禮而内實疑之,nguyên hãn hựu trần tộc tử tôn nhi văn xảo diệc kinh lộ nhân lự tha nhật hữu dị chí ngoại tuy sùng kì lễ nhi nội thực nghi chi 盘𨆢倂細𭛣𫩝渚衝,bàn lui tính tới việc gì chửa xong 廟神茹佛拯准羅拯固,miếu thần nhà phật chẳng chốn là chẳng có -抪身𧗱貝朝庭降臣老分命𦋦󰠲,bó thân về với triều đình hàng thần lơ láo phận mình ra đâu 絲𤽸埋夾𠄼塘,tơ trắng may kép năm đường 會天下軍人盟于龍墀,hội thiên hạ quân nhân minh vu long trì 党長,đảng trưởng 大誥無非仁義忠信之言藍山實録無非脩齊治平之道,Đại Cáo vô phi nhân nghĩa trung tín chi ngôn Lam Sơn Thực Lục vô phi tu tề trị bình chi đạo -塘𠃣𠊚𠫾𦹵急侵,đường ít người đi cỏ kíp xâm 今智髙復𨂻,Kim Trí Cao phục thao 𥴗𫂝,thúng mủng 遣官侍書户阮撰𠅜曲鴛鴦,khiến quan thị thư họ nguyễn soạn lời khúc uyên ương @@ -2868,11 +2564,9 @@ 癸未年承恩還太平府󰦛道卒,Quý Mùi niên Thừa Ân hoàn Thái Bình phủ Đôn đạo tốt 寝殿英宗方盥頮頮音會洗面也因問及之大怒即以盥匜匜音移盥手沃水噐擲擊之,tẩm điện anh tông phương quán hối hối âm hội tẩy diện dã nhân vấn cập chi đại nộ tức dĩ quán dị dị âm di quán thủ ốc thuỷ khí trịch kích chi 詔下朝臣議,chiếu hạ triều thần nghị -𠀧𢆫𠦳𠸗没聖𡥵,ba tuổi nghìn xưa một thánh con 曰皇上自此始,Viết Hoàng thượng tự thử thuỷ 孛意羅𢚸孛呵求,bụt ấy là lòng bụt há cầu 林淫𥄭𠖾𦣰外灶门,lim dim ngủ mát nằm ngoài táo môn -𤤰交廷臣𪹾,vua giao đình thần xét 三月試士人以文藝充舘閣,Tam nguyệt thí sĩ nhân dĩ văn nghệ sung quán các 廣興化宣光諒山太原等處及奉天府並以本月十三日入第二塲十八日入第三塲二十六日入第四塲九月初一日掛士人中式榜,quảng hưng hoá tuyên quang lạng sơn thái nguyên đẳng xứ cập phụng thiên phủ tịnh dĩ bản nguyệt thập tam nhật nhập đệ nhị trường thập bát nhật nhập đệ tam trường nhị thập lục nhật nhập đệ tứ trường cửu nguyệt sơ nhất nhật quải sĩ nhân trúng thức bảng 花㵢䕯󰟅㐌仃,hoa trôi bèo giạt đã đành @@ -2889,7 +2583,6 @@ 󰝡命耨細景永岸箕,đem mình náu tới cảnh vắng ngạn kia 到半途遇裴文奎兵大擊两兵混戦於江中自辰至申賊兵力乏潰走,đáo bán đồ ngộ bùi văn khuê binh đại kích lưỡng binh hỗn chiến ư giang trung tự thìn chí thân tặc binh lực phạp hội tẩu 買咍前定𫽄啉㐌信調𠓀乙𥄮調𡢐,mới hay tiền định chẳng lầm đã tin điều trước ắt nhằm điều sau -秋七月節制鄭松差太傅萊郡公潘公績晋郡,hoành quận công nãi khí thuyền lục tẩu đáo bố chính vi mạc tướng nguyễn quyện sở hoạch quy kinh ấp toại ngộ hại 𦖑𦋦㗂鉄㗂鐄扦饒,nghe ra tiếng sắt tiếng vàng chen nhau 仙浪些吏故鄕,Tiên rằng Ta lại cố hương 尋尼溪𣷮󱥦坡𢪀蹎,tìm nơi khe suối bụi bờ nghỉ chân @@ -2908,7 +2601,6 @@ 曰王自賢,Viết Vương tự hiền 𫗃迻香店月浄貞爫𧵑固埃争,gió đưa hương đêm nguyệt tạnh riêng làm của có ai tranh 梁兵憚之頓湖口不敢進,lương binh đạn chi đồn hồ khẩu bất cảm tiến -短鐮礼海色世曲槃海兔𪮏為光,đoản liêm lưỡi hái sắc thay khúc hỗ bàn hái thò tay vơ quàng 代乏至鄂州見行省諸平章,Đại Phạp chí Ngạc Châu kiến hành tỉnh chư Bình chương 娘𠳐拮筆𢬣題箋花呈畧案批𫀅詳,nàng vâng cất bút tay đề tiên hoa trình trước án phê xem tường 三月十一日夜雷震承天門,tam nguyệt thập nhất nhật dạ lôi chấn thừa thiên môn @@ -2921,28 +2613,22 @@ 蘿𧺀詩排蒙扒斫,lá thắm thơ bày mong bắt chước 濕蒸筆官臨川𢀦書默改吏,thấm chưng bút quan lâm xuyên sửa thư mặc gửi lại 况𫢩皇后固𡥵,huống nay hoàng hậu có con -聀浪㨂𩙌掑𩄲凭麻,chắc rằng đóng gió cài mây vững mà -吏𬼀蛭,lại nhiều rận chấy 󰜋󰑼吏拠楼撑付󰡲,một là lại cứ lầu xanh phó về 中丞裴擒虎奏曰參𬢱之職輔政所開非有,Trung thừa Bùi Cầm Hổ tấu viết Tham nghị chi chức phụ chính sở khai phi hữu 下其母長樂聖慈皇太后阮氏諱晅宋山嘉苗外庄鄕贈太尉貞國公德忠之第二女也,hạ Kì mẫu Trường Lạc Thánh Từ hoàng thái hậu Nguyễn Thị huý Huyên Tống Sơn Gia Miêu Ngoại trang hương tặng Thái Uý Trinh quốc công Đức Trung chi đệ nhị nữ dã -厨芇𫢋拯䧏生,chùa nào phật chẳng giáng sinh 渃咹𥙩𦃿淥戈,nước ăn lấy vải lọc qua 業人所窖女󰅹庄伤,nghiệp nhân thửa khéo nỡ nào chẳng thương 卧朝皇帝,Ngoạ Triều Hoàng Đế 爲𠸗賊浽倍又,vì xưa giặc nổi bời bời 宣郡公鄭公䏻𤼵兵反㨿廣平源頭設立營寨,Tuyên quận công trịnh Công Năng phát binh phản cứ Quảng Bình nguyên đầu thiết lập doanh trại -皇太臨學焉,hoàng thái tử lâm học yên 拽落𨕭空鴈朗籚鶯拱蜍於蝶拱蜍於,dấy lác trên không nhạn lững lờ oanh cũng thờ ơ điệp cũng thờ ơ 來吊祭,lai điếu tế 節制鄭松差兵擊破之󰱐馬四匹銅印一顆賊遂奔潰,Tiết chế Trịnh Tùng sai binh kích phá chi hoạch mã tứ sất đồng ấn nhất khoả tặc toại bôn hội 断腸数捽󱙻𫥨,đoạn trường sổ rút tên ra 上以丑寅二載百榖豊登協于歌詠,Thượng dĩ Sửu Dần nhị tải bách cốc phong đăng hiệp vu ca vịnh -呐衝抌𧗱茹,nói xong đem về nhà 主春底罪󰜋命朱花,Chúa xuân để tội một mình cho hoa 𠀧秋論吏󰜋𣈜𨱽稽,Ba thu dọn lại một ngày dài ghê 夏四月地震,hạ tứ nguyệt địa chấn -渚易平埃旦買都,chưa dễ bằng ai đắn với đo 夏六月許占城人領取地哩舊城人三百六十餘歸烏哩州地哩,Hạ lục nguyệt hứa Chiêm Thành nhân lĩnh thú Địa Lí cựu thành nhân tam bách lục thập dư quy Ô Lí châu Địa Lí 勑停砌宫城以屡奏不登米價騰踊故緩之,Sắc đình thế cung thành dĩ lũ tấu bất đăng mễ giá đằng dũng cố hoãn chi 󰱇任之方不可以不公也,tuyển nhiệm chi phương bất khả dĩ bất công dã @@ -2959,12 +2645,10 @@ 五月初三日講作待漏院,ngũ nguyệt sơ tam nhật giảng tác đãi lậu viện 文奎妻兵射殺彦于江中,văn khuê thê binh xạ sát ngạn vu giang trung 仍置征交趾行尚書省,Những trí Chinh Giao Chỉ hành thượng thư tỉnh -矯公𣈙於西川,kiều công rày ở tâyxuyên 沁鯨泌唏,tăm kình bặt hơi 七日賜冠󰅾衣服,thất nhật tứ quan đái y phục 払強添𢘝添爲𨑮分,Chàng càng thêm nể thêm vì mười phân 儉浪娘呐差耒,kiệm rằng nàng nói sai rồi -𨤮牌塘如詞,dặm bài đường phẳng như tờ 唐帝得奏大喜即加駢撿校工部尚書使駢來攻蠻人,đường đế đắc tấu đại hỉ tức gia biền kiểm hiệu công bộ thượng thư sử biền lai công man nhân 鄭邊頺𬏓𧂭𦼔戈𣈜𣎃路之𬲢,chệch bên đồi vài nóc lều qua ngày tháng lọ chi nhiều 䜹茹萱歇每情,Thưa nhà huyên hết mọi tình @@ -2974,7 +2658,6 @@ 楼撑捐𫮇初󰅒,Lầu xanh quen lối xưa nay 以御試合格鄧維謙等三十三人充國子監監生,dĩ ngự thí hợp cách đặng duy khiêm đẳng tam thập tam nhân sung quốc tử giám giám sinh 癸亥天家寳祐二年宗加泰三年,quý hợi thiên gia bảo hựu nhị niên tống gia thái tam niên -或多拱重工渃,hoặc đi cùng chồng trong nước xa 秋七月帝還自占成獻俘于太廟改元神武元年,Thu thất nguyệt đế hoàn tự Chiêm Thành hiến phu vu Thái Miếu cải nguyên Thần Vũ nguyên niên 鳯子貶貶,phượng tử bướm bướm 𪜀恩󰪀盎那,là ơn nặng ang nạ @@ -2986,9 +2669,7 @@ 頭梗鵑日𡳳𡗶鴈䜹,Đầu cành quyên nhặt cuối trời nhạn thưa 哉,tai 十二月命東路安撫使阮鵬󰁮討阮汝盖平之鵬󰁮北江東岸人,thập nhị nguyệt mệnh đông lộ an phủ sứ nguyễn bằng cử thảo nguyễn nhữ cái bình chi bằng cử bắc giang đông ngạn nhân -󱙹潭廕𬮙分,trước sao đầm ấm muôn phần 香料,hương liệu -判拱官夢欣輸,phán cùng quan mộng hân du 乙亥奏告太廟,ất hợi tấu cáo thái miếu 兹我承祖宗功德之傳任社稷生民之寄篤忠貞大節照精白一心纘修先緒保安皇家,tư ngã thừa tổ tông công đức chi truyền nhiệm xã tắc sinh dân chi kí đốc trung trinh đại tiết chiếu tinh bạch nhất tâm toản tu tiên tự bảo an hoàng gia 遣入内少保黎國興入内右弼黎文靈等奏告太廟奉迎太祖及國太母新神主祔,khiển nhập nội thiếu bảo lê quốc hưng nhập nội hữu bật lê văn linh đẳng tấu cáo thái miếu phụng nghinh thái tổ cập quốc thái mẫu tân thần chủ phụ @@ -3001,7 +2682,6 @@ 三品以上雲頭青盖四品至六品平頭轎,tam phẩm dĩ thượng vân đầu thanh cái tứ phẩm chí lục phẩm bình đầu kiệu 欲會兵京師相為援,Dục hội binh kinh sư tương vi viện 湄愁󰊄惨曾干抵埃直分鱓𩺡󰜋皮,mưa sầu gió thảm từng cơn để ai chực phận thờn bơn một bề -埃𫨩𡬷胣坚貞,ai hay tấc dạ kiên trinh 英𠫾咹滥﨤娘擼芌,anh đi ăn trộm gặp nàng nhổ khoai 恒特体孛莽法,hằng được thấy bụt mảng pháp 榜天门𪹘焒名高,bảng thiên môn rờ rỡ danh cao @@ -3011,7 +2691,6 @@ 𣈘戈買噲羅𣈘𦛌㾶如㙁胣𣟮如荼,đêm qua mới gọi là đêm ruột xót như muối dạ mềm như dưa 凣歛殯奠饗一循古禮,phàm liệm thấn điện hưởng nhất tuần cổ lễ 油浪,dù rằng -群縁几扽𠊛歇縁永𡴯如厨󰜏釘,còn duyên kẻ đón người đưa hết duyên vắng ngắt như chùa bà đanh 刼紅顔固蒙萌姅澄春脱技梗天香,kiếp hồng nhan có mong manh nửa chừng xuân thoắt gãy cành thiên hương 令少尉黎問屯東関城東門司空黎禮少尉黎察黎理黎磊黎隻屯南門少尉黎僃太監黎阮執令黎拯領鉄突三衛屯西門少尉黎篆黎文安領軍十四衛屯北門,lệnh thiếu uý lê vấn đồn đông quan thành đông môn tư không lê lễ thiếu uý lê sát lê lí lê lỗi lê chích đồn nam môn thiếu uý lê bị thái giám lê nguyễn chấp lệnh lê chửng lĩnh thiết đột tam vệ đồn tây môn thiếu uý lê triện lê văn an lĩnh quân thập tứ vệ đồn bắc môn 𡗶冲𣷭𣼽買安𬌓𢚸,trời trong bể lặng mới yên tấm lòng @@ -3022,7 +2701,6 @@ 群臣上尊號曰綂天御極隆功厚德顯功佑順聖文神武孝元皇帝,quần thần thượng tôn hiệu viết thống thiên ngự cực long công hậu đức hiển công hựu thuận thánh văn thần vũ hiếu nguyên hoàng đế 𥆁𥆾從󰘚吏𠲖𨔍𠊚,liếc nhìn tòng mặt lại e lạ người 呂恩,trả ơn -麻埃誣呌役尼朱碎,mà ai vu kiện việc này cho tôi 㳥情󰟯㐌漂漂,sóng tình dường đã xiêu xiêu 𠰺浪𡥵𥛉媄低,Dạy rằng Con lạy mẹ đây 六月色旨禮部議定民間諸文字格式頒行天下,lục nguyệt sắc chỉ lễ bộ nghị định dân gian chư văn tự cách thức ban hành thiên hạ @@ -3037,13 +2715,10 @@ 𡽫春另拙𠃅𫡮鳯芻侶𧊉𪂦𤷍阁󱘅,non xuân lánh chút mái mây phượng so lứa bướm oanh gầy gác rêu 先是釋爲桐䦕吏夜卧橋上忽流星入口釋以爲休徵遂萌弑心,tiên thị thích vi đồng quan lại dạ ngoạ kiều thượng hốt lưu tinh nhập khẩu thích dĩ vi hưu trưng toại manh thí tâm 阮永錫劾奏當貶,nguyễn vĩnh tích hặc tấu đương biếm -𧵆賖埃歌謠,gần xa ai ca dao 别包綠嫧誓培,Biết bao duyên nợ thề bồi 𢮪旬外𣈝堆𨒒,chọn tuần ngoài cử đôi mươi 其始祖出於神農氏之後乃天啟真主也所以䏻與北朝各帝一方焉,Kì thuỷ tổ xuất ư Thần Nông thị chi hậu nãi thiên khải chân chủ dã sở dĩ năng dữ Bắc triều các đế nhất phương yên -底��𥹰𨱽貝渃𡽫,để tiếng lâu dài với nước non 爵,tước -朱𢧚固達𠇍𠳒,cho nên có đặt mấy lời 阮弘裕軍再進入,Nguyễn Hoằng Dụ quân tái tiến nhập 墨老明日奉曰見一方函四邉皆有,Mặc lão minh nhật phụng viết kiến nhất phương hàm tứ biên giai hữu 細𧵆連𧿆𨖲船󰡫如雹鉄󰡫如𤞻撫,tới gần liền nhảy lên thuyền thế như bão thét thế như hùm vồ @@ -3052,7 +2727,6 @@ 印𣳔執𤈜𤗖𦝄招,in dòng chấp chới mảnh trăng treo 明人駕海船九艘來救,Minh nhân giá hải thuyền cửu sưu lai cứu 故濟北將韓千秋奮曰以一區區之越又有王太后為内應獨丞相吕嘉為害願得勇士三百人必斬嘉以報,cố tế bắc tướng hàn thiên thu phấn viết dĩ nhất khu khu chi việt hựu hữu vương thái hậu vi nội ứng độc thừa tướng lữ gia vi hại nguyện đắc dũng sĩ tam bách nhân tất trảm gia dĩ báo -差𠊛迍逴娘冲,sai người đón rước nàng trong 尚頼文,Thượng lại văn 𫧾渃昆柴淹錦錦,trứng nước con thầy êm gấm gấm 𦑃報𩄲默㳥𣾺,cánh bấu mây mặc lộng khơi @@ -3061,7 +2735,6 @@ 𠰺迻法寳𨖅侯師兄,dạy đưa pháp bảo sang hầu sư huynh 時保慈太后召僧普惠就惠明寺設灌頂會英宗疾方彌留,Thời Bảo Từ Thái hậu triệu tăng Phổ Huệ tựu Huệ Minh tự thiết Quán ĐÍnh hội Anh Tông tật phương di lưu 尋卒惸音煢獨也然一身孤寒萬状,tầm tốt quỳnh âm quỳnh độc dã nhiên nhất thân cô hàn vạn trạng ->明嘉靖二十四年四月帝以少尉䧺國公丁公爲太尉使監守御營,minh gia tĩnh nhị thập tứ niên tứ nguyệt đế dĩ thiếu uý hùng quốc công đinh công vi thái uý sử giám thủ ngự doanh 自𡢐俗買文身,từ sau tục mới văn thân 咍霜秋𤁕月秋󱝶,hay sương thu lạt nguyệt thu tròn 舍底船朱月阻如,xá để thuyền cho nguyệt chở nhờ @@ -3081,13 +2754,11 @@ 营,doanh 因李南帝建元天德,nhân lí nam đế kiến nguyên thiên đức 𥟉漢𥺊唐大稔豊年,thóc hán gạo đường đại nẫm phong niên -唭客𫳵𦓡春庒𢝙,cười khách sao mà xuân chẳng vui 十日甲戌令五府軍造戰器樣既而又改别樣軍人有咨嗟者威雷衛軍人文廬上疏其畧曰臣竊見本年正月陛下既出新樣遣諸將造戰器今又改為别樣是正令之不常也,Thập nhật Giáp Tuất lệnh ngũ phủ quân tạo chiến khí dạng ký nhi hựu cải biệt dạng quân nhân hữu tư ta giả Uy lôi vệ quân nhân Văn Lư thượng sớ kì lược viết Thần thiết kiến bản niên chính nguyệt bệ hạ ký xuất tân dạng khiển chư tướng tạo chiến khí kim hựu cải vi biệt dạng thị chính lệnh chi bất thường dã 民命政事簿書獄訟要處置得宜不得徇,Dân mệnh chính sự bạ thư ngục tụng yếu xứ trí đắc nghi bất đắc tuẫn 󰬾魂𬙞𤽶楊孱,ba hồn bảy vía dương sàn 㝵𫢩圣主治𠁀,ngày nay thánh chúa trị đời 暫𢧚夫婦闭𥹰觧煩,tạm nên phu phụ bấy lâu giải phiền -囯民対𠇍翁潘辰如,quốc dân đối với ông phan thì như 遣牢𦖑丕󱋙皮如印,khiến sao nghe vậy khéo vừa như in 羅羅斯在哀禮之北𭁈雲南接境衣服如,La La Tư tại Ai Lễ chi bắc dữ Vân Nam tiếp cảnh y phục như 著𢧚底露風声𫥨外,chớ nên để lộ phong thanh ra ngoài @@ -3125,8 +2796,6 @@ 寨馳至花園属宜春縣,trại trì chí Hoa Viên Thuộc Nghi Xuân huyện 成親買逴𣍋船順󱏹󰜋𦲿吹沔州台,thành thân mới rước xuống thuyền thuận buồm một lá xuôi về châu thai 󰋇𣋚󰅒𨄿𨇒𨤮𨱽,mấy hôm nay giong ruổi dặm dài -張為幻,trương vi ảo âm hoạn -空制𫼳㗂女難别包,không chơi mang tiếng nợ nần biết bao 以省廪祿,dĩ tỉnh lẫm lộc 妾自遇变旦徐,Thiếp từ ngộ biến đến giờ 惜光陰吝呂招戈,tiếc quang âm lần lữa gieo quạ @@ -3134,16 +2803,12 @@ 初王屢興兵攻雄王雄王兵強將勇王屢敗,Sơ vương lũ hưng binh công Hùng Vương Hùng Vương binh cường tướng dũng vương lũ bại 黒羅羅國人侵入朱村田䦕,Hắc La La quốc nhân xâm nhập Chu Thôn Điền quan 樂占𠿈𠯇窖排仍羅灾變自呢現𦋦,nhạc chiêm rầu rĩ khéo bày những là tai biến từ này hiện ra -𣈜拱𡎢盘詩,ngày cũng ngồi bàn thơ 沼泑固䧍池泑羕圇,chiểu ao có góc trì ao dáng tròn 史臣吳士連曰觀國計之言非惟學淺𧥾亦卑陋矣,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Quan Quốc Kế chi ngôn phi duy học thiển thức diệc ti lậu hĩ 以户部尚書兼宫師府太子賓客陳封為刑部尚書兼太子賓客吏部尚書范文顯為中軍府都督同知禮部尚書兼太常寺卿黎弘欲爲西軍府��督同知工部尚書裴括為東軍府都督僉事刑部尚書范公毅为禮部尚書御史󰱑副都御史兼勤政殿奉侍經筵阮居道為御史󰱑都御史權户部尚書知經筵事天長承宣使范瑜爲宣慰大使權工部尚書御史󰱑副都御史陳鷟爲宫師府,Dĩ Hộ bộ thượng thư kiêm cung sư phủ thái tử tân khách Trần Phong vi Hình bộ thượng thư kiêm thái tử tân khách Lại bộ thượng thư Phạm Văn Hiển vi Trung quân phủ đô đốc đồng tri Lễ bộ thượng thư kiêm thái thường tự khanh Lê Hoằng Dục vi Tây quân phủ đô đốc đồng tri Công bộ thượng thư Bùi Quát vi Đông quân phủ đô đốc thiêm sự Hình bộ thượng thư Phạm Công Nghị vi Lễ bộ thượng thư Ngự sử đài phó đô ngự sử kiêm Cần Chính điện phụng thị kinh diên Nguyễn Cư Đạo vi ngự sử đài Đô ngự sử quyền Hộ bộ thượng thư tri kinh diên sự Thiên Trường thừa tuyên sứ Phạm Du vi Tuyên uý đại sứ quyền Công bộ thượng thư Ngự sử đài phó đô ngự sử Trần Xác vi cung sư phủ 啓春會試天下士人,khải xuân hội thí thiên hạ sĩ nhân -固𢚸渚客咍空咳船,có lòng chớ khách hay không hỡi thuyền 子子邪邪虔巨奔燒,tí tí tè tè kèn cử buồn thiu -ẫậệươươ,ngẫm trong tập nghiệm lương phương 𠁀尼實醒仍埃低埃醒朱些𠺥㗂醝,đời này thực tỉnh những ai đây ai tỉnh cho ta chịu tiếng say -𣒠件特所平,kiện được thửa bằng 𨖲鞍黄鉞扲𢬣,lên yên hoàng việt cầm tay 𡗶牢女負仍才𠊚𣦍,trời sao nỡ phụ những tài người ngay 夫人論特𣈜𫅜,phu nhân chọn được ngày lành @@ -3151,7 +2816,6 @@ 碎嗔迻細東城辰傕,tôi xin đưa tới ðông thành thì thôi 漢陽太守馮盎以蒼梧髙要珠崖番禺之地附於林士弘,hán dương thái thú phùng áng dĩ thương ngô cao yếu châu nhai phiên ngung chi địa phụ ư lâm sĩ hoằng 礼󰑼掃墓噲󰑼踏晴,Lễ là Tảo mộ GỌI là Đạp thanh -粓碎𢫕𫴋産床連唻,cơm tôi bưng xuống sẵn sàng liền xơi 朱𢧚𤞺隊虎威,cho nên cáo đội hổ uy 𭛣茹㐌暫從容星期𠽖也㐌蒙度𧗱,việc nhà đã tạm thong dong tinh kỳ giục giã đã mong độ về 綵䌑𦀿䌑冬䌑,giẻ ken vải ken đông ken @@ -3160,18 +2824,15 @@ 仙󰑼赧那待信,những là nấn ná đợi tin 闷之朱埃,muốn gì cho ai 娘浪𤵩𤵺别󰠲,nàng rằng thơ dại biết đâu -見勅至馳驛回京以副朕延佇之意其家小應付脚力後來,Kiến sắc chí khanh trì dịch hồi kinh dĩ phó trẫm diên trữ chi ý kì gia tiểu ứng phó cước lực hậu lai 爫󰜩𥙩𡞕山東𦧘𥸷固𠃣錢𨤶如𡽫,làm trai lấy vợ sơn đông thịt xôi có ít tiền chồng như non 𢢲𢚸,đẹp lòng 詔諸軍造諸戰噐戰船,chiếu chư quân tạo chư chiến khí chiến thuyền 曰是責難之辝非常情之論也,Viết thị trách nan chi từ phi thường tình chi luận dã 朱咍󰑼𫗂有情,Cho hay là thói hữu tình -穷蒸𢖖苔沙地獄󱫸𠜈召苦拯固垠,mệnh cùng chưng sau đày sa địa ngục nấu lột chịu khổ chẳng có ngần 故每遲回詳審熟慮非敢故淹滯也,cố mỗi trì hồi tường thẩm thục lự phi cảm cố yêm đái dã 頭𡽫猿唿𤠲𨅹,đầu non vượn hót khỉ trèo 排疎耒󱅒樾馭吏擬店客,bày thơ rồi gióng vọt ngựa lại nghỉ điếm khách 説𦖑翹捝珠沙潭潭,thoạt nghe kiều thoắt đầm đầm châu sa -𢝙制𡶀花林,vui chơi núi hoa lâm 󰝸埋吏及𠬠茹泊箕,Chẳng may lại gặp một nhà Bạc kia 𤄱命冲盎干戈𠓨生𦋦死和󰑼体饒,dấn mình trong áng can qua vào sinh ra tử họa là thấy nhau 歲貢又不供何也,tuế cống hựu bất cúng hà dã @@ -3194,7 +2855,6 @@ 是月久雨其晴,Thị nguyệt cửu vũ kì tình 𡄎唭𠄩𡦂人情喓𠻗,ngẫm cười hai chữ nhân tình éo le 宜哉,Nghi tai -意醝味道机禅,ấy say vị đạo cơ thuyền 花㵢聀𧺀柳賖壳鐄,Hoa trôi giấc thắm liễu xơ xác vàng 󰜋𠇮𪧚埬𡥵踈,một mình giữ đống con thơ 登陸乃,Đăng lục nãi @@ -3205,7 +2865,6 @@ 綠会遇󰆙劬劳,Duyên hội ngộ đức cù lao 䒳花春侈及𣇜桑滄,đoá hoa xuân xảy gặp buổi tang thương 惟㦃擊賊自太極津至東河津,Duy Sản kích tặc tự Thái Cực tân chí Đông Hà tân -牢朋補垃尼丘,sao bằng bỏ lấp nơi khâu hác 朱娘𦋦妬𪧚厨誦经,cho nàng ra đó giữ chùa tụng kinh 武公自𠖈𣷮鐄,võ công từ xuống suối vàng 窖台䋦俚拱𠾕,khéo thay mối lái cũng đòi @@ -3243,7 +2902,6 @@ 辭意感切多所援引,Từ ý cảm thiết đa sở viện dẫn 勿以一隅之地頻勞萬里之師,vật dĩ nhất ngung chi địa tần lao vạn lí chi sư 藏納𰿘類𢚸弄弄,tàng nạp muôn loài lòng lộng lộng -折柳,chiết liễu là tiêu nghe xa 碎群炪𧜗朱𫯳碎低,tôi còn đốt mã cho chồng tôi đây 種𩢬扵󰠱㐌涓催停𠯅𡀩喧天子𩂟,giống lừa ưa nặng đã quen thôi đừng dức lác huyên thiên tít mù 差,sai @@ -3256,8 +2914,6 @@ 船㐌典𣷷英喂𫳵英𫽄𢫣梂𨁡𨖲坡,thuyền đã đến bến anh ơi sao anh chẳng bắc cầu noi lên bờ 仍自連𡉦桃絲,Những từ sen ngó đào tơ 我欲阻彼之計,Ngã dục trở bỉ chi kế -官渭川,quan vị xuyên lại đỗ luôn hội nguyên -昆隊遁楊埃眷,con đòi trốn dường ai quyến 流北平鎮,lưu bắc bình trấn 悉令還之,Tất lệnh hoàn chi 吹𢧚仄阻每唐,xui nên trắc trở mọi đường @@ -3272,9 +2928,7 @@ 嚴號令鴈行󰋇隊徵㖫法派棹蘭,nghiêm hiệu lệnh nhạn hàng mấy đội trưng lừng phấp phới chèo lan 参商󰝸院𡦂同,sâm thương chẳng vẹn chữ đồng 𧡊傷柴拯𡮍嫌𠰺𠻀法則偷店忍𣈜,thấy thương thầy chẳng chút hiềm dạy trò phép tắc thâu đêm nhẫn ngày -鍾打買嗃畑挑,chuông đánh mới kêu 将茂郡公范必全于布政州破之,tướng Mậu quận công Phạm Tất Toàn vu Bố Chính châu phá chi -𡬶勾𠹚𠳿料排呐能,tìm câu van vỉ liệu bài nói năng 宇羅𦊚方𡐙𡗶,vũ là bốn phương đất trời 改元統元芫年大赦天下凣三十二條,Cải nguyên Thống Nguyên nguyên niên đại xá thiên hạ phàm tam thập nhị điều 籺霜結𨕭梗如珠,hạt sương kết trên cành như châu @@ -3282,34 +2936,28 @@ 彌封監不明以貶降罪之,Di phong giám bất minh dĩ biếm giáng tội chi 󰜋爲𣦍主𠄩爲討吒,Một vì ngay chúa hai vì thảo cha 爫𠊚辰渚道中庸,làm người thì chở đạo trung dung -陪陪众菩蕯,bằng bụi bụi chúng bồ tát 春正月丙戌朔改元大赦,xuân chính nguyệt bính tuất sóc cải nguyên đại xá 埃浪招槾把玉,ai rằng gieo mận trả ngọc 景至自洮江路及景還上命太傅祈郡公黎念吏部尚書黄仁添兵部尚書陶雋翰林院侍讀兼東各大𭓇士申仁忠東閣校書杜潤郭廷寶翰林院侍書武傑及史官脩𢮪吳士連作詩帝作序以餞之其序題曰天南洞主道庵序,cảnh chí tự thao giang lộ cập cảnh hoàn thượng mệnh thái phó kì quận công lê niệm lại bộ thượng thư hoàng nhân thiêm binh bộ thượng thư đào tuấn hàn lâm viện thị độc kiêm đông các đại học sĩ thân nhân trung đông các hiệu thư đỗ nhuận quách đình bảo hàn lâm viện thị thư vũ kiệt cập sử quan tu soạn ngô sĩ liên tác thi đế tác tự dĩ tiễn chi kì tự đề viết thiên nam động chủ đạo am tự 震宫見日兑宫隱星,Chấn cung kiến nhật đoài cung ẩn tinh -固𢝙麻庒固夭,có vui mà chẳng có yêu 貶枚文孝爲都督同知鄭柳爲提督范晟爲參督楊瓊爲署衛事,biếm mai văn hiếu vi đô đốc đồng tri trịnh liễu vi đề đốc phạm thạnh vi tham đốc dương quỳnh vi thự vệ sự 大越史記本紀實録卷之十三終,Đại Việt sử ký bản kỷ thực lục quyển chi thập tam chung 嫩威聲大振,Nộn uy thanh đại chấn 北臣邉,Bắc Thần biên 今撫綏百姓保障一方當奉法憂民懲忿窒欲,Kim phủ tuy bách tính bảo chướng nhất phương đương phụng pháp ưu dân trừng phẫn thất dục 易𤍶𦀫𧺀腀針爫之氷𬑉扒𪀄苦𢚸,dễ loà yếm thắm trôn kim làm chi bưng mắt bắt chim khó lòng -塘𨱽𨤮功程,đường dài dặm công trình 㐌願𣷭愛源恩,đã nguyền bể ái nguồn ân 六月群臣請改元曰乾符有道及增尊號曰金,lục nguyệt quần thần thỉnh cải nguyên viết càn phù hữu đạo cập tăng tôn hiệu viết kim 訟煩擾法吏拘律文務為深刻甚者或至枉濫,tụng phiền nhiễu pháp lại câu luật văn vụ vi thâm khắc thậm giả hoặc chí uổng lạm 編𠳒帝劄𠳒低笔花酉萬詞𩄲酉𠦳,biên lời đấy chép lời đây bút hoa dẫu vạn tờ mây dẫu ngàn -𬏓𩺩亇𬋫院丕於𠰘,còn vài vảy cá vẻn vẹn vậy ở miệng 嘆喂色渃香𡗶,Than ôi Sắc nước hương trời 是月久雨祈晴,Thị nguyệt cửu vũ kì tình 進功郎工科給事中臣阮當褒,tiến công lang công khoa cấp sự trung thần nguyễn đương bao 令僉知樞密何栗偕行,lệnh thiêm tri khu mật hà lật giai hành 愈篤身為相将夾輔王室二公為稱首,Dũ đốc thân vi tướng tương giáp phụ vương thất nhị công vi xưng thủ 陳陳𠬠分挹核㐌料,Trần trần một phận ấp cây đã liều -翁婆𢜠懙𤾓皮,ông bà mừng rỡ trăm bề 䏢麻打吝昆顛,MẬP mờ đánh lận con đen 𰿘鍾𠦳駟拱󰑼固饒,Muôn chung nghìn tứ cũng là có nhau -㐌欺咇湥渃桃,đã khi tắt giọt nước đào 藩𥯌,phên tre 季犛遣使如明,Quý Li khiến sứ như Minh 創兵永几摳椎楳,sáng banh vắng kẻ khua dùi mõ @@ -3323,7 +2971,6 @@ 流官獨員而有土官者差流官去以别官代管,Lưu quan độc viên nhi hữu thổ quan giả sai lưu quan khứ dĩ biệt quan đại quản 󰜋茹扽擛令停抉𡑝達逴𣳮瓶𤏧香,một nhà dọn dẹp linh đình quét sân đặt trác rửa bình thắp hương 院疎空𦂾盘繞,viện thơ khung dệt bàn thêu -󱔵三寳,miệt móc tam bảo 包饒断苦情傷,Bao nhiêu đoạn khổ tình thương 房桃院册𦊛皮焒󰡆,Phòng đào viện sách tư bề lửa dong 王乃稱疾竟不入見,vương nãi xưng tật cánh bất nhập kiến @@ -3331,9 +2978,7 @@ 宋思明府土官黄炳進方物仍将部属千二人來附,tống tư minh phủ thổ quan hoàng bính tiến phương vật những tương bộ thuộc thiên nhị nhân lai phụ 禁天下不得用假真珠,Cấm thiên hạ bất đắc dụng giả chân châu 刼󰁡㐌罪情之衣𢧚𡗶撑迻撴𢬭𦟐紅,kiếp trước đã tội tình chi ấy nên trời xanh đưa dun dủi má hồng -仉朝𠊛直𢝙強虎台,kẻ chầu người chực vui càng hổ thay 傷𢚸𡥵𥘷䜹癡,thương lòng con trẻ thơ ngây -娘浪𫗄湄擒㐌甘弊貝知音閉迡,nàng rằng gió bắt mưa cầm đã cam tệ với tri âm bấy chầy 𫢩它甲𪱚蓬𪞷,nay đà giáp tháng bồng ra 𡧲時香焒罕灰,giữa thì hương lửa hẳn hoi 改建昌府為建寕府改大吏山為金甌山,Cải Kiến Xương phủ vi Kiến Ninh phủ cải Đại Lại sơn vi Kim Âu sơn @@ -3344,7 +2989,6 @@ 𧵆墨辰顛𧵆畑辰𠒫,gần mực thì đen gần đèn thì sáng 帝御彾光殿觀兢舟,Đế ngự Linh Quang điện quan cạnh chu 季犛自以年七十賜諸路父老七十以上爵一資婦人賜鈔京城賜爵及酺,Quý Li tự dĩ niên thất thập tứ chư lộ phụ lão thất thập dĩ thượng tước nhất tư phụ nhân tứ sao kinh thành tứ tước cập bồ -幅幀埃窖撝,bức tranh ai khéo vời 没方𡗶󱩸婫眜耽耽,một phương trời mòn con mắt đăm đăm 便抵嗔𠬠𠄩調,Tiện đây xin một hai điều 臺蓮浽蠟蔥桃添香,Đài sen nối sáp song đào thêm hương @@ -3361,13 +3005,11 @@ 唐帝責其失守貶儋州司戶尋流峯州以王寬為都護經畧使,đường đế trách kì thất thủ biếm đạm châu tư hộ tầm lưu phong châu dĩ vương khoan vi đô hộ kinh lược sứ 𫯳碎𠫾制㐌固𥶄隊,chồng tôi đi chơi đã có nón đội 撑撑坡󱥦油油𦹵核,xanh xanh bờ bụi dàu dàu cỏ cây -典時体殿茹高,đến thì thấy điện nhà cao cả 計歳茄綿忽𦊚𨑮,kể tuổi nhà min hút bốn mươi 𠊛𦟱𡱩几𢬣刀,người nách thước kẻ tay đao 㤇傷埃朱朋㤇𫯳𪽝𫯳棋鉑𢧚𢚸空㤇,yêu thương ai cho bằng yêu chồng bởi chồng cờ bạc nên lòng không yêu 𠄼更庄吃紇珠,năm canh chẳng ngớt hạt châu 過𨔈吏﨤囘顛悁𠿃吏劍咹沔月花,quá chơi lại gặp hồi đen quen mồi lại kiếm ăn miền nguyệt hoa -景物可𢧚吟詠意庄羅拯捤𪖫筆𤄮劄,chăng là chẳng vẫy mũi bút nhiều chép 𩈘日邅邅𠓬𠓨,mặt nhật chênh chênh lặn vào 時黄廷愛駐營金盃江将本部兵移據多稔󰀋率黎克慎阮有僚與䧺茶侯俱引兵入安塲䦕來會,Thời Hoàng Đình Ái trú doanh Kim Bôi giang tương bản bộ binh di cứ Đa Nẫm sách suất Lê Khắc Thận Nguyễn Hữu Liêu dữ Hùng Trà hầu cụ dẫn binh nhập Yên Trường quan lai hội 孔子曰罔之生幸而免者歟然而身死之後紹武家奴𭛁其屍而碎斬之則聖人之言為尤信,Khổng Tử viết Võng chi sinh hạnh nhi miễn giả dư nhiên nhi thân tử chi hậu Thiệu Vũ gia nô phát kì thi nhi toái trảm chi tắc thánh nhân chi ngôn vi vưu tín @@ -3379,7 +3021,6 @@ 象忽脱突入将簦殿,Tượng hốt thoát đột nhập tương đăng điện 襇裙色所裙襇,gian quần sặc sở quần gian 上曰徐引去彼乃一國主𡸈何如是窟迫乎,Thượng viết Từ dẫn khứ bỉ nãi nhất quốc chủ khởi hà như thị quật bách hồ -𪀄英𥄭𦥃𠰘唭供醝,chim anh ngó đến miệng cười cũng say 尼払泊倖𡥙茹,Này chàng Bạc Hạnh cháu nhà 添𤴬樾打泖沚潭池𬖩󰭂嗹𡀫𤴬拯可忍,thêm đau vọt đánh máu chảy đầm đìa lăn lóc rên rẩm đau chẳng khả nhịn 𠯇使𪀄撑停祝磊,rỉ sứ chim xanh đừng chóc lói @@ -3391,17 +3032,14 @@ 移所燥細所遏,dời thửa ráo tới thửa át 䋦強援𩅘扒𢬣,Mối càng vén tóc bắt tay 第一隊左區營太傅陽郡公阮有僚奇郡公鄭檸等領鋭兵及忠義各營奇将士兵一萬為先鋒前進,đệ nhất đội tả khu dinh thái phó dương quận công nguyễn hữu liêu kì quận công trịnh ninh đẳng lĩnh duệ binh cập trung nghĩa các dinh kì tướng sĩ binh nhất vạn vi tiên phong tiền tiến -身𠦳鐄底名𦟐紅,thân ngàn vàng để ô danh má hồng 奉此阮觀賢窃照上年六月十月番五刑司獄卒並停勾訟今五月十一月番軍匠軍色人分㱕農而五刑司獄所獄卒暫勾訟未奉該及,phụng thử nguyễn quan hiền thiết chiếu thượng niên lục nguyệt thập nguyệt phiên ngũ hình ti ngục tốt tịnh đình câu tụng kim ngũ nguyệt thập nhất nguyệt phiên quân tượng quân sắc nhân phân quy nông nhi ngũ hình ti ngục sở ngục tốt tạm câu tụng vị phụng cai cập 爲𡓯朱𩵜𤊰䔲,vì chuôm cho cá bén đăng 歲尼󰑼歲油廊𨑗𠁀,tuổi này là tuổi giàu sang trên đời 實意凣愚,thực ấy phàm ngu 𡎦徐渃典𢧚羕群圭,Ngồi chờ nước đến nên dường còn quê -𠄩歸順辰皮欣,hai quy thuận thì bề hơn 娘強悴突秋波,Nàng càng TỦI DỘT THU BA 𦎛朗補工架,gương sáng bỏ trong giá 暠閉城自守,Cảo bế thành tự thủ -󱡶奸,trải đời chẳng dái gở gian 蔑梗枯𤉗蔑梗鮮,một cành khô héo một cành tươi 安陽王,an dương vương 至是輔𣆭等多以木牌書其榜順流放下,Chí thị Phụ Thạnh đẳng đa dĩ mộc bài thư kì bảng thuận lưu phóng hạ @@ -3414,18 +3052,15 @@ 𪖫撞,mũi chàng 朱𢧚吝矧圭𠊛,cho nên lẩn thẩn quê người 娘𧗱典准楼春,nàng về đến chốn lầu xanh -責蛮王底𡛔堯過辰,trách man vương để gái nghiêu quá thì 摄筆硯蹺𭛣刀弓,xếp bút nghiên theo việc đao cung 六月庚戌朔日有食之,Lục nguyệt Canh Tuất sóc nhật hữu thực chi 至是殆又贈之,Chí thị đãi hựu tặng chi -鉞鐄馭瑟恆遺底廊董𡽫鄒廟群,việt vàng ngựa sắt hằng di để làng dóng non trâu miếu hãy còn 以黎斅爲兵部左侍郎潘兼全爲刑部左侍郎黎仕澈爲工部左侍郎,dĩ lê hiệu vi binh bộ tả thị lang phan kiêm toàn vi hình bộ tả thị lang lê sĩ triệt vi công bộ tả thị lang 源𣻆𫴋腥𦞣瀝,nguồn tuôn xuống tanh tao sạch 𣈘𣈘奴嘅𠿁𠿁底奴𨖲䏾奴時浪催,đêm đêm nó ngáy khì khì để nó lên bụng nó thì rằng thôi 㗂寃𠰺保案疑𫭧𩄲,Tiếng oan dậy bảo án ngờ dựng mây 今新平烏,kim Tân Bình Ô 乘龍埃仉東床聘𦠘,thừa long ai kẻ đông sàng sánh vai -𠊛闺阁客文詞,người khuê các khách văn từ 迯入玉麻州至麻港乂安地官軍追及獲之回至東䦕城飲毒卒一云先是帝既立暠暠駐營空路山徒寧江,đào nhập Ngọc Ma châu chí Ma cảng Nghệ An địa quan quân truy cập hoạch chi Hồi chí Đông Quan thành ẩm độc tốt Nhất vân Tiên thị đế ký lập Cảo Cảo trú dinh Không Lộ sơn đồ Ninh Giang 乙巳三年明永曆十九年清康熙四年春三月許内外各職陞次,Ất Tị tam niên Minh Vĩnh Lịch thập cửu niên Thanh Khang Hi tứ niên xuân tam nguyệt hứa nội ngoại các chức thăng thứ 𢜠芇吏过𢜠尼女庄,mừng nào lại quá mừng này nữa chăng @@ -3445,7 +3080,6 @@ 捁𧗱㨂秩󰜋城臨淄,Kéo về đóng chật một thành Lâm Truy 相持鄧容伏兵象夜襲輔營,tương trì Đặng Dung phục binh tượng dạ tập Phụ doanh 斫縱別󰋇斫横計𫔬,chước tung biết mấy chước hoành kể muôn -爫𠄩同拠𢮿節𠫾,làm hai đồng cứ quay tít đi 洪福凣一,Hồng Phúc phàm nhất 賊軍民皆㱕順,Tặc quân dân giai quy thuận 簮掑襜㩫𢢆𢠅𣦆瀾𩯀󰑚挵𨦩𦝄腰,trâm cài xiêm giắt thẹn thùng trễ làn tóc rối lỏng vòng lưng eo @@ -3458,10 +3092,8 @@ 拯掣所辱,chẳng xiết thửa nhọc 󱏹它蹺𩙌𧼋吹𠬠皮,buồm đà theo gió chạy xuôi một bề 冲牢朱㳶溋涓,trong sao châu nhỏ duềnh quyên -耗損奴蒸氣哿精󰁰歇𠀧歇𦊚歇𠄼,hao tổn nô chưng khí cả tinh thực mười hết ba hết bốn hết năm 𩙌香海海信傳,gió hương hẩy hẩy tin truyền 冬十一月開廪港,Đông thập nhất nguyệt khai Lẫm cảng -㐌𠇍秋尼底例茹,đã mấy thu nay để lệ nhà 三月饒阮師回死罪,tam nguyệt nhiêu nguyễn sư hồi tử tội 惟予冲人黾勉嗣之卿等宜永肩乃心夾輔王室非特不輔先帝注望之意亦使世世子孫享其禄位,Duy dư xung nhân mãnh miễn tự chi khanh đẳng nghi vĩnh khiên nãi tâm giáp phụ vương thất phi đặc bất phụ tiên đế chú vọng chi ý diệc sử thế thế tử tôn hưởng kì lộc vị 九月鄕試各處士人,Cửu nguyệt Hương thí các xứ sĩ nhân @@ -3479,8 +3111,6 @@ 性性情情性性��,tính tính tình tình tính tính tinh 蔑𥱱豸黄碧𦠳𡶀鬪𬰢𡗶班歆,một chòm giãi vàng biếc sườn núi giấu mặt trời ban hôm 噒駡細𬮌權門,răn mựa tới cửa quyền môn -貢庚午德隆二年禎夏五月帝納王女鄭氏玉󱗭立爲皇后,cống canh ngọ đức long nhị niên minh sùng tam niên trinh hạ ngũ nguyệt đế nộp vương nữ trịnh thị ngọc trúc lập vi hoàng hậu -修縁秦晋安草花,tu duyên tần tấn yên thảo hoa 鐘回今古𦗏彊毛,Chuông hồi kim cổ lắng càng mau 節制鄭松差太傅義郡公鄧訓督兵拒于太堂使演郡公鄭文海為先鋒挑戰大擊于金甌山,tiết chế trịnh tùng sai thái phó nghĩa quận công đặng huấn đốc binh cự vu thái đường sử diễn quận công trịnh văn hải vi tiên phong khiêu chiến đại kích vu kim âu sơn 乙卯七年莫光寶二年明嘉靖三十四年八月莫使謙王莫敬典将兵入寇清華以壽郡公缺名節制南道兵領舟百餘隻爲先鋒進至神符海口駐營,Ất Mão thất niên Mạc Quang Bảo nhị niên Minh Gia Tĩnh tam thập tứ niên bát nguyệt Mạc sử Khiêm Vương Mạc Kính Điển tướng binh nhập khấu Thanh Hoa dĩ Thọ Quận công khuyết danh tiết chế Nam Đạo binh lĩnh chu bách dư chích vi tiên phong tiến chí Thần Phù hải khẩu trú doanh @@ -3490,11 +3120,9 @@ 甘沐曰親衛公恕寬仁眾心允属,Cam Mộc viết Thân Vệ công thứ khoan nhân chúng tâm doãn thuộc 爲民尼𠞹𣟃與意丕,vì dân này dứt mống dữ ấy vậy 𠨡於茄埃拯醲,trứng ở nhà ai chẳng nong -飭業斈研𠖿,nghiệp học nghiên ròng 其曰神人迹舍利光優曇,kì viết thần nhân tích xá lợi quang ưu đàm 蹺隊拱𡲤𠃣𡗉笔硯,theo đòi cũng vả ít nhiều bút nghiên 𫫵娘唉暫另𠇮󰓳尼,rủ nàng hãy tạm lánh mình một nơi -󰅹咍󰠱擲狹回世時𫢋拱𠲝世间,nào hay nặng trịch hẹp hòi thế thì phật cũng đổi dời thế gian 霪󱯶󱗺竹拂披𩃳槐,dầm dà khóm trúc phất phơ bóng hòe 冬十月遣員外郎李奉恩奉議郎尹英槩如宋報聘,đông thập nguyệt khiển viên ngoại lang lí phụng ân phụng nghị lang doãn anh khái như tống báo sính 篤󰥎役沛芇除呂恩,dốc làm việc phải nào chờ trả ơn @@ -3509,13 +3137,11 @@ 唭命擬𠓹苦,cười mình nghỉ trọn khổ 欺柴欺伵𫀅常𫀅輕,Khi thầy khi tớ xem thường xem khinh 劍台𩈘𧍇肝𤞻,gớm thay mặt sứa gan hùm -噠𠸜皓月王祥昭君,đặt tên hiệu nguyệt vương tường chiêu quân 吒它朱𥘷戈𠶆朱昆共𪟡試制噅排,cha đà cho trẻ qua mời cho con cùng gã thử chơi vài bài 從太傅靖國公黎念之請也,tòng thái phó tĩnh quốc công lê niệm chi thỉnh dã 史臣吳士連曰天子富有四海倉廪府庫莫,sử thần ngô sĩ liên viết thiên tử phú hữu tứ hải thương lẫm phủ khố mạc 冘昭隊方𥙩麻𤒛󱨌𤼸𦷾,đăm chiêu đòi phương lấy mà nấu chín dâng đấy 各,các -𠳐𠳒𨍦仕𡬶郎,vâng lời sau sẽ tìm sang 𦝄𠚐𣈘蒙𠀧,trăng mọc đêm mồng ba 𧒌持釀玉動𦎛,rùa trì nang ngọc động gương 又有人訟家婢於國父,Hựu hữu nhân tụng gia tì ư Quốc phụ @@ -3545,20 +3171,16 @@ 筆神排𡨸𡨸香,bút thần bày chữ chữ hương 動𢚸吏𣴓典𠳒𥢆酉,Động lòng lại gạn đến lời riêng dậu 初八日車駕行至輸蒲駐營四日,Sơ bát nhật xa giá hành chí Thâu Bồ trú doanh tứ nhật -盃固蔑念庒女豸,bui có một niềm chăng nỡ trễ 及公侯以下各衙門移勾徵調等文書並是奸詐爾速留起本驛奏𢫔自離任者重子輕流,cập công hầu dĩ hạ các nha môn di câu trưng điều đẳng văn thư tịnh thị gian trá nhĩ tốc lưu khởi bản dịch tấu thiện tự li nhiệm giả trọng tử khinh lưu 𠇮默襖甲光󰡛㖂󰟯,mình mặc áo giáp quang hoa dẫy dàng 宁康康埃女負扶持駡可底村員,giữ khăng khăng ai nỡ phụ phù trì mựa khá để thon von 𢖵𠁀,nhớ đời 𤻻𤻳𠫾,mệt luỗi đi -五愿聖室安寧,ngũ nguyện thánh thất an ninh -𣈘職桂𥇀景,đêm giấc quế màng cảnh 時占城被暹人侵掠,Thời Chiêm Thành bị Xiêm nhân xâm lược 襪把鞋荄巾谷,miệt bã hài gai khăn góc 𡗶𫽄𪡇翁西,trời chẳng nể ông tây 愁冬強刻強苔𠀧秋論吏󰜋𣈜𨱽稽,sầu đong càng khắc càng đầy ba thu dọn lại một ngày dài ghê 固欺層阁𬦪𨇉𠴞𠶊𡥵喝攄朝琴腔,có khi tầng gác cheo leo bạn bè con hát lựa chiều cầm xoang -󱤺丐茹,hay đái không hay đẻ cái nhà 𨓐咦彼嗇斯豊𡗶撑悁貝𦟐紅打慳,lạ gì bỉ sắc tư phong trời xanh quen với má hồng đánh ghen 𨤰󰝡𢚸实牢󰝡𢚸邪,nh�� đem lòng thực sao đem lòng tà 㕠㕠鵉鳯拱󰭦䏾拉拉熊羆㐌保恬,song song loan phượng cùng chen bóng lớp lớp hùng bi đã báo điềm @@ -3567,7 +3189,6 @@ 𧶭𦰟滝坡𬥓𦰟滝洮,buôn ngọn sông bờ bán ngọn sông thao 諭太保黎念云昔我太祖開創大業爾父臨東馳西屢為國損身,dụ thái bảo lê niệm vân tích ngã thái tổ khai sáng đại nghiệp nhĩ phụ lâm đông trì tây lũ vi quốc tổn thân 士,sĩ -𫽄沛些磊限𤽗𫽄固媒娫𫅜嗔𤽗渚陣典務秋𥙩限,chẳng phải ta lỗi hẹn ngươi chẳng có mối dém lành xin ngươi chớ giận đến mùa thu lấy làm hẹn 廷試賜第一甲黎鼐裴𠃔文陳棐彰德芝泥人啓之子三名進士及第第二甲阮肖象陳磊等十六名進士出身第三甲范󰦛碏阮胥等三十六名同進士出身,Đình thí tứ Đệ nhất giáp Lê Nại Bùi Doãn Văn Trần Phỉ Chương Đức Chi Nê nhân Khải chi tử tam danh Tiến sĩ cập đệ Đệ nhị giáp Nguyễn Tiếu Tượng Trần Lỗi đẳng thập lục danh Tiến sĩ xuất thân Đệ tam giáp Phạm Đôn Thục Nguyễn Tư đẳng tam thập lục danh đồng Tiến sĩ xuất thân 咳雄𨀈濕𨀈髙岌𡹡,hãi hùng bước thấp bước cao gập ghềnh 𡥵󱫀𡥵繘𡥵𥪝𡥵外,con quấn con quýt con trong con ngoài @@ -3575,10 +3196,8 @@ 每論及本潮人物太保威肅王文璧曰凣論人物教皇子須止及善人惡人且置勿論恐皇子聞之或有效者,Mỗi luận cập bản triều nhân vật Thái bảo Uy Túc Vương Văn Bích viết Phàm luận nhân vật giáo Hoàng tử tu chỉ cập thiện nhân ác nhân thả trí vật luận khủng Hoàng tử văn chi hoặc hữu hiệu giả 秀󰜏速𥊣典𣦍喑喑押掉󰜋唏吏茹,tú bà tốc thẳng đến ngay ầm ầm áp điệu một hơi lại nhà 昆𡛔爫堆茹㝵,con gái làm đôi nhà người -仃如吳相徐卿悁排𧆄吲負願,đừng như ngô tướng từ khanh quên bài thuốc dặn phụ manh áo nguyền 𠬠搜𦀵紇芒𦢳󰬋𢚸,một xâu chuỗi hột mang vai gìn lòng 己丑五年元至元二十六年春二月遣内書家黄佐寸送烏馬兒等還國用興道王計以善水者克船夫夜鑽船沉水,kỉ sửu ngũ niên nguyên chí nguyên nhị thập lục niên xuân nhị nguyệt khiến nội thư gia hoàng tá thốn tống ô mã nhi đẳng hoàn quốc dụng hưng đạo vương kế dĩ thiện thuỷ giả khắc thuyền phu dạ toản thuyền trầm thuỷ -拯𠄩,họa là chẳng hai 悉擇其才各置以官,tất trạch kì tài các trí dĩ quan 些它塊準𩄲湄據朝𡬷胣吏唹味禅,ta đà khỏi chốn mây mưa cứ trau tấc dạ lại ưa mùi thiền 唉朱𠀧過別𢬣󰜋吝,Hãy cho ba quá biết tay một lần @@ -3597,7 +3216,6 @@ 是月旱,thị nguyệt hạn 󰟀空抵妬𠊛賖渚𧗱,buồng không để đó người xa chưa về 𫢩鵑㐌𠽖鶯𫅷鷾鴯吏嘅𫏾茄𠶓𪡫,nay quyên đã giục oanh già ý nhi lại gáy trước nhà véo von -陶侃咹僣礼衛坦建康,ăn trộm lấy về đất kiến khang 矯群扒仍侯嫩,kẻo còn bắt những hầu non 二月二十一日旨揮五道諸衛軍將校軍人等限二十七日習水步陣欠者治罪,Nhị nguyệt nhị thập nhất nhật chỉ huy ngũ đạo chư vệ quân tướng hiệu quân nhân đẳng Hạn nhị thập thất nhật tập thuỷ bộ trận khiếm giả trị tội 妾拯咍㐱沉鬪跡𥹰󱓇洳穢,thiếp chẳng hay chỉn chìm dấu tích lâu mắc nhơ uế @@ -3607,7 +3225,6 @@ 至是裕宗崩國統将絶聞群臣迎立帝乃大喜杖策上謁旋乞還鄕辭不受封,Chí thị Dụ Tông băng quốc thống tương tuyệt văn quần thần nghênh lập đế nãi đại hỉ trượng sách thượng yết toàn khất hoàn hương từ bất thụ phong 光治時年八歳纔三日未及改元鄭惟岱將㱕西都,Quang Trị Thời niên bát tuế Tài tam nhật vị cập cải nguyên Trịnh Duy Đại tương quy Tây Đô 爲烝麻鬼路程叱千,vì chưng ma quỉ lộ trình rất thiêng -仍咹󱋔浪,những ăn năn rằng chầy vài tháng nữa 永𦖑𨕭閣󱖮󱖮,vẳng nghe trên gác bong bong 撅削台花,quét tước đài hoa 𧯶如埃魂醝𩃳吝,há như ai hồn say bóng lặn @@ -3624,7 +3241,6 @@ 𡗶高𣷭𢌌坦𠫅,trời cao bể rộng đất dày 㛪𠃝,em út 庒𬋩功𡊰義劬劳,chẳng quản công đền nghĩa cù lao -句傳初,câu truyện xưa 㐌𬖆態淫吏𠰷告𠲝,đã rông thói dâm lại lo cáo dối 𪻃𧋻𧙻𤞻襘𧙻,lốt rắn lốt hùm cổi lốt 調󰠳󰯬纀埃爫尼埃單泣秩緘俸仍,điều đâu bay buộc ai làm này ai đan rập giật giàm bỗng dưng @@ -3652,7 +3268,6 @@ 中元年大赦稱鱔皇尋改文皇群臣上尊號曰啓天立極至仁彰孝皇帝,Trung Nguyên niên đại xá xưng Thiện hoàng tầm cải văn hoàng quần thần thượng tôn hiệu viết Khải Thiên Lập Cực Chí Nhân Chương Hiếu Hoàng đế 𡄎庒咹㕵之𣈙,căm chẳng ăn uống chi rày 二十八日帝走至日昭坊前衛士追獲之納𭁈簡脩公繫麗景門,Nhị thập bát nhật đế tẩu chí Nhật Chiêu phường tiền vệ sĩ truy hoạch chi nộp dữ Giản Tu công hệ Lệ Cảnh môn -双剛󱎾准僊於䐗曾,song gang thước chốn tiên ở 𫚳𣋚催脱𧗱棱,Chim hôm thoi thót về rừng 其各祭钱米並隨大中小社應出有差以省民費,kì các tế tiền mễ tịnh tuỳ đại trung tiểu xã ưng xuất hữu sai dĩ tỉnh dân phí 十二月節制府出兵山南攻畧嘉遠奉化而還,Thập nhị nguyệt Tiết chế phủ xuất binh Sơn Nam công lược Gia Viễn Phụng Hoá nhi hoàn @@ -3663,29 +3278,23 @@ 理由,lý do 𤾓𢆥併局󰣃𧷺,trăm năm tính cuộc vuông tròn 梞椚泊󱣦,gậy mun bạc bịt -他浪拻𠄀顛,thà rằng hoi vú đen 在位五年,Tại vị ngũ niên 眾,chúng 尚崇打惮𦋦嘲,sượng sùng đánh dạn ra chào 𡶀廊盈𪀄部伴,núi láng giềng chim bầu bạn -畧𠇮荣顕𫔳,trước mình vinh hiển cửa 順以詩献,thuận dĩ thi hiến 󰅹台廊𥯎冬移固尼𢄂舘固如𠊚些,nào hay làng xóm đông dày có nơi chợ quán có nhà người ta -悲𣉹鵉鳳逞排,bây giờ loan phượng sánh bầy 副掌國政太尉崇國公開府爲䧺威府,Phó chưởng quốc chính Thái uý Sùng Quốc công khai phủ vi Hùng Uy phủ 包𣇞芒現細𣈜𦓿耚朱𠃩穭尼󰝂招,bao giờ mang hiện tới ngày cày bừa cho chín lúa này đem gieo -鉄瑟突𪡔,thiết bào bào sắt dọt ra 䝨之甲子㝵𣈙庒安,hèn chi giáp tí ngày rầy chẳng an 𣈜時支塸於散店時差㝵禀申,ngày thì chia khu ở tản đêm thì sai người bẩm thân 花那花示𣈗湄老濃,hoa na hoa thị ngày mưa não nùng -台𦖑傳秀淵,hay nghe truyện tú uyên 解寃立󰜋弹長边滝,Giải oan lập một đàn tràng bên sông 㦖孕榾󱏹𨖅𱘞覺,Muốn dựng cột buồm sang bến giác 象拱固緣柴四丕,tuồng cũng có duyên thầy tớ vậy 固馭顛全固馭黄󱗽,có ngựa đen tuyền có ngựa vàng đỏ 閉𥹰𬮌聖預𪜝,bấy lâu cửa thánh dựa kề 朋蒸形鳩善,bằng chưng hình cưu thẹn -園春景色強,vườn xuân cảnh sắc càng 帝日夜多方攻逼以勞擾之,đế nhật dạ đa phương công bức dĩ lao nhiễu chi 撫𢬣摺昭𠬠欺唭𨱽,vỗ tay đập chiếu một khi cười dài 𠼯尸𦋦朱𪇍奴擂,hở thây ra cho quạ nó lôi @@ -3693,15 +3302,12 @@ 咍更思𪜀巴胞,hai cánh tay là ba bào 九月大兵進至乂安處次于真福安塲,Cửu nguyệt đại binh tiến chí Nghệ An xứ thứ vu Chân Phúc An Trường 婿𡗶󰠲奇𦥃英襖󱏹,rể trời đâu cả đến anh áo buồm -固欺拱摱赤绳車緣,có khi cũng mượn xích thằng xe duyên 帝以祝非望族姓改姓范遇舊名堅邁舊名固俱受業于阮士固,Đế dĩ Chúc phi vọng tộc tính cải tính Phạm Ngộ cựu danh Kiên Mại cựu danh Cố cụ thụ nghiệp vu Nguyễn Sĩ Cố 然皆浚歛軍民以求媚,Nhiên giai tuấn liễm quân dân dĩ cầu mị 𠱤噲𡗉例,dối tâng nhiều lời 花誓竹動麻澄,hoa thề trúc động mà chừng 盃特𬯩󰝋,vội được rời ra 呫吒翁𦃿茄𢬣𢱖󰠳𫽄𢱖𢱖𬆄𠓨𦛊,chém cha ông vải nhà tay mó đâu chẳng mó mó ngay vào l -𡗶本定䐗乙𠄩吝及𠴼𠴼,chửa ắt hai lần gặp đáu đáu -紅顔易𠇍𨕭𡗶,hồng nhan rễ mấy trên trời 𣩂󰑼体魄群󰑼精𮎦,Chết là thể phách còn là tinh anh 默㝵戈些䐗戈,mặc người qua ta chửa qua 𩛜辰咹𫈨咹芌𠤆𧡊穭𥣒𣎃𠄩麻𢜠,đói thì ăn ráy ăn khoai chớ thấy lúa trỗ tháng hai mà mừng @@ -3709,7 +3315,6 @@ 渚於淫蒸州恪舘客丕,chớ ở dầm chưng châu khác quán khách vậy 公并餘黨尽斬之,công tịnh dư đảng tận trảm chi 𩙌沕𦠳𡽫嗃勒側㳥洊𩈘渃𢯞竜蓬,gió vẩn sườn non kêu lắc rắc sóng dồn mặt nước vỗ long bong -群月怒花箕,còn nguyệt nọ hoa kia 武𢃄等宜庭奏奸状牧捕繋獄而誅之可也,vũ đái đẳng nghi đình tấu gian trạng mục bổ hệ ngục nhi tru chi khả dã 㐌咍払𥘀爲情,Đã hay chàng nặng vì tình 𨃴𩌂銀礙課𠓨宮,gót giày ngần ngại thuở vào cung @@ -3739,7 +3344,6 @@ 𢴑𢬣𨷑󰘚朱𥚆,dắt tay mở mặt cho nhìn 󰆙圣𬮦熙熙𩈘𬦄,đức thánh quan hây hây mặt đỏ 椿萱󱳮怍掣包,xuân huyên lo sợ xiết bao -浪稽糝𦧘碎音我𦋦,rằng ghê tấm thịt tôi ầm ngã ra 明太祖一崩喜功好大之貪得我國解縉𡸈不知言之觸怒哉乃爲國不顧身也,Minh Thái Tổ nhất băng hỉ công hảo đ���i chi tham đắc ngã quốc Giải Tấn há bất tri ngôn chi xúc nộ tai Nãi vi quốc bất cố thân dã 坤朱𠊛𠰺𢘽朱𠊛傷,khôn cho người dạy dại cho người thương 𠖿蒸花芙容尼𬇚𤁘,rụng chưng hoa phù dung nơi ao trong @@ -3757,12 +3361,8 @@ 初九日郭有嚴等使明将還陛辝,sơ cửu nhật quách hữu nghiêm đẳng sứ minh tương hoàn bệ từ 更昂𦮲育边皮妻妻,cành ngang rễ dọc bên bờ lê thê 易󰝂𤗖󰹙朱朋曷珠,dễ đem mảnh ngói cho bằng hạt châu -拮𠳒娘㐌呈疎,cất lời nàng đã trình thưa 隔𢆥𩄲萡賒賒,Cách năm mây bạc xa xa 娘浪㐌决𠬠皮,nàng rằng đã quyết một bề -𣅶翁瓊学路,lúc ông quỳnh học lộ -矯群扒仍侯嫩矯群嚇矯群󱛱唏,kẻo còn bắt những hầu non kẻo còn hống hách kẻo còn dọa hơi -縁芇刁等庫庒赦,duyên nào đeo đẳng khó chăng tha 右丁朝二帝起戊辰終庚辰凣十三年,Hữu Đinh triều nhị đế khởi Mậu Thìn chung Canh Thìn phàm thập tam niên 檑駒皮𢶢埮𨱽車香娘㐌順塘歸寧,roi câu vừa gióng dặm trường xe hương nàng đã thuận đường quy ninh 范猷㐌反吏𡀪衛京,phạm du đã phản lại vời về kinh @@ -3774,9 +3374,6 @@ 丁巳五年宋紹興一年春正月乂安州驛奏真臘将破蘇棱㓂本州,Đinh Tị ngũ niên Tống Thiệu Hưng nhất niên Xuân chính nguyệt Nghệ An châu dịch tấu Chân Lạp tướng Phá Tô Lăng khấu bản châu 翁喬,Ông Kiều 帝聞之曰行遣省官也審刑院官也皆予所信任,Đế văn chi viết Hành khiển sảnh quan dã Thẩm hình viện quan dã giai dư sở tín nhiệm -固麝自然味拜,có xạ tự nhiên mùi ngát bay -丙午十七年,bính ngọ thập thất niên minh thành hoá nhị thập nhị niên -不仁𢀭𧘇寶,bất nhân giầu ấy báu 卞遣𣦆詔边東边西,bèn khiến trải chiếu bên đông bên tây 占人乃散,Chiêm nhân nãi tán 伴𫅜率𢧚蒸伴結,bạn lành thoắt nên chưng bạn ghét @@ -3787,14 +3384,12 @@ 化𦋦𠽔呐拱奇,hoá ra thưa nói cũng kỳ 缺名檻送京師令斬之于草津,khuyết danh hạm tống Kinh sư lệnh trảm chi vu Thảo Tân 安置,an trí -欺邱襖𣅶𫢼𢬭裙,khi khâu áo lúc thay đổi quần 󰅹伶󰅹乍󰅹盘𠀧錢爫𫳵𥺊爫𫳵棟󰃉爫𫳵,nào lềnh nào chạ nào bàn ba tiền làm sao gạo làm sao đóng góp làm sao 况以至仁而伐不仁會見󰲛尸而皆就縛,Huống dĩ chí nhân nhi phạt bất nhân hội kiến dư thi nhi giai tựu phọc 權而權已誅公羡矣,Quyền nhi Quyền dĩ tru Công Tiễn hĩ 爾使爾妾受領,Nhĩ sử nhĩ thiếp thụ lĩnh 人強請之嗣君徐文通弄筆之遺詔雖若不名其可得乎有國家者當以此為戒,nhân cường thỉnh chi tự quân từ văn thông lộng bút chi di chiếu tuy nhược bất danh kì khả đắc hồ hữu quốc gia giả đương dĩ thử vi giới 或欺托形卞爫蒸𡛔半漿,hoặc khi thác hình bèn làm chưng gái bán tương -乙亥七年,ất hợi thất niên minh chính đức thập niên 𤳆,trai 三月十九日雷震大興門外七處,Tam nguyệt thập cửu nhật lôi chấn Đại Hưng môn ngoại thất xứ 吏低碎妸翁西脿󱦯,lại đây tôi gả ông tây béo sồ @@ -3803,7 +3398,6 @@ 賜資有差,tứ tư hữu sai 革命,cách mạng 感傷,cảm thương -祈雨因迎法雲佛僧㱕報天寺,kì vũ nhân nghênh pháp vân phật tăng quy báo thiên tự kim triều quốc sơ do nãi cựu tục 無福𥙩𠀲𪨅名奴咹奴󱉿散情奴𠫾,vô phúc lấy đứa trẻ ranh nó ăn nó bỏ tan tành nó đi 喂金郎唉金郎催催妾㐌負払自低,ôi kim lang hỡi kim lang thôi thôi thiếp đã phụ chàng từ đây 𤾓𢆥誓󰝸揞琴船埃,Trăm năm thề chẳng ôm cầm thuyền ai @@ -3814,7 +3408,6 @@ 俸󰠳江使現󱚢金龜,bỗng đâu giang sứ hiện vào kim quy 󰠃饒結伴同心,cùng nhau kết bạn đồng tâm 群臣加上尊號曰順天睿武祥靈感應寬仁廣孝皇帝,Quần thần gia thượng tôn hiệu viết Thuận Thiên Duệ Vũ Tường Linh Cảm Ứng Khoan Nhân Quảng Hiếu Hoàng Đế -𠊛𠀧𧵑𠀧類,người ba của ba loài 謝𢚸𥛉畧𡑝𩄲,Tạ lòng lạy trước sân mây 其極而言未免篡也非有仁義之舉暴白於天下快眾目之欣覩如湯武之革命也,kì cực nhi ngôn vị miễn soán dã phi hữu nhân nghĩa chi cử bạo bạch ư thiên hạ khoái chúng mục chi hân đổ như thang vũ chi cách mệnh dã 等徐渃典𢧚󰟯群圭,Đứng chờ nước đến nên dường còn quê @@ -3823,7 +3416,6 @@ 傷台瓢浡分勞刀,thương thay bèo bọt phận lao đao 桃𡽫𣌋料車絲及時,"Đào non sớm liệu xe tơ kịp thì""" 𡗶收䏾鵶豸他羅,trời thâu bóng ác giãi tha la -𠊛精武略几詳文韜,người tinh vũ lược kẻ tường văn thao 𨅉󱘖暈桂𤐝㙴,lững lờ vầng quế soi thềm 𢯏𢴾朝曆習妙樣清,bẻ bai chiều lịch dập dìu dáng thanh 冬十月庚辰小侍衛李崇献六眸龜胷中有籒文八字,đông thập nguyệt canh thìn tiểu thị vệ lí sùng hiến lục mâu quy hung trung hữu trứu văn bát tự @@ -3832,13 +3424,8 @@ 墨𡱩𣃱𧷺𡢐󰘂圣,mực thước vuông tròn sau cửa thánh 𦖑𠳒払拱𠄩唐信𪟽,Nghe lời chàng cũng hai đường tin nghi 有訴告事𤼵付廷臣議盡得情状論梟首以正條律,hữu tố cáo sự phát phó đình thần nghị tận đắc tình trạng luận kiêu thủ dĩ chính điều luật -己亥,kỉ hợi minh vĩnh lạc thập thất niên -仁宗宣皇帝在位十七年紀元者二,Nhân Tông Tuyên Hoàng Đế tại vị thập thất niên kỷ ngu 仁宗皇帝諱昑聖宗長子母元聖天感皇太后以元豊八年戊午十一月十一日誕生得聖人之精道貌之粹紫磨疑色体質輝全神氣光彩两宫奇之命曰金仙,nhân tông hoàng đế huý khâm thánh tông trưởng tử mẫu nguyên thánh thiên cảm hoàng thái hậu dĩ nguyên phong bát niên mậu ngọ thập nhất nguyệt thập nhất nhật đản sinh đắc thánh nhân chi tinh đạo mạo chi tuý tử ma nghi sắc thể chất huy toàn thần khí quang thái lưỡng cung kì chi mệnh viết kim tiên -濁忌忌𨋤歳翁彭翁殤丕台,cạy cạy so tuổi ông bành ông thương vậy thay 体徐群𨅸𡨌𡗶猪猪,Thấy Từ còn đứng giữa trời trơ trơ -想𠊛故友晚成麻傷,tưởng người cố hữu vãn thành mà thương -英㛪仍約𢀭𢀨如侯,anh em những ước giàu sang như hầu 冬十月會試天下士人,đông thập nguyệt hội thí thiên hạ sĩ nhân 扽茹唉暫朱娘翥真,Dọn nhà hãy tạm cho nàng CHỨA chân 𣱆王𣱆武𠬠茹買󱫢,họ vương họ vũ một nhà mới xênh @@ -3867,12 +3454,9 @@ 牢渚脱塊女兒常情,sao chưa thoát khỏi nữ nhi thường tình 定期貢税拠𢆥称臣朝貢󱚢爫碎吳,định kỳ cống thuế cứ niên xưng thần triều cống vào làm tôi ngô 聖人不以敗諱特書以示榮子讐戰也,Thánh nhân bất dĩ bại huý đặc thư dĩ thị vinh tử cừu chiến dã -俸埃律愁如空,bỗng ai rút sầu như không -𧍋𦬑囊,nét ngài nở nang 丙辰八年莫光寶三年明嘉靖三十五年春正月二十四日帝崩無嗣,Bính Thìn bát niên Mạc Quang Bảo tam niên Minh Gia Tĩnh tam thập ngũ niên xuân chính nguyệt nhị thập tứ nhật Đế băng vô tự 改路爲府改鎮為州改路安撫使為知府鎮府為同知府轉運爲知縣巡察為縣承社官為社長,Cải lộ vi phủ cải trấn vi châu cải lộ an phủ sứ vi tri phủ trấn phủ vi đồng tri phủ chuyển vận vi tri huyện Tuần Sát vi Huyện thừa Xã quan vi Xã trưởng 渚摸𧯄𤞻女秩𢬣,chớ mó hang hùm nữa mất tay -欺𦤾頭庯嘉隆辰固𠬠伴生員各場高冬𦤾𦊚𨑮𠊛,khi đến đầu phố gia long thì có một bọn sinh viên các trường cao đông đến bốn mươi người 𢪰𬃻,ngắt trái 妬埃𢴑䋦絲萌朱衝,Đố ai dứt mối tơ mành cho xong 後日宣又以黨死,Hậu Nhật Tuyên hựu dĩ đảng tử @@ -3889,7 +3473,6 @@ 十八日勑諭天下文武官員及百姓等朕惟人之所以異於禽獸者以其有禮之为防範也,thập bát nhật sắc dụ thiên hạ văn võ quan viên cập bách tính đẳng trẫm duy nhân chi sở dĩ dị ư cầm thú giả dĩ kì hữu lễ chi vi phòng phạm dã 𤽗張生性本咍疑域,ngươi trương sinh vốn tính hay ngờ vực 𧋻𣁔噲浪昆螓,rắn lớn gọi rằng con trăn -鳥蒸𫅫典杜蒸㯲𣘃,đỗ chưng khóm cây 寳貝黄泊蒸翥苔汜耨麻𤁕囉外,bảo bối vàng bạc chưng chứa đầy rẫy náu mà lọt ra ngoài 𠊛國色几天才情𥪝如㐌󰘚外群𠲖,người quốc sắc kẻ thiên tài tình trong như đã mặt ngoài còn e 庚申三年莫光寶七年明嘉靖三十九年正月太師鄭檢差諸将領兵攻破洪州快州先興等府所至克捷,Canh Thân tam niên Mạc Quang Bảo thất niên Minh Gia Tĩnh tam thập cửu niên chính nguyệt Thái sư Trịnh Kiểm sai chư tướng lĩnh binh công phá Hồng Châu Khoái Châu Tiên Hưng đẳng phủ sở chí khắc tiệp @@ -3897,12 +3480,9 @@ 帝之𭓇博槩見其端,đế chi học bác khái kiến kì đoan 湖箕深瀋溇羕𠇍,hồ kia thăm thẳm sâu dường mấy 丙辰𤤻師,Bính Thìn ban sư -催仃𫅷𠵘呐,thôi đừng già mồm nói -大赦,cửu nguyệt cải nguyên trùng hưng nguyên niên 因賜勑曰昔平定交趾爾充輸誠効義歸心朝廷朕嘉爾誠授以官職,nhân tứ sắc viết tích bình định giao chỉ nhĩ sung thâu thành hiệu nghĩa quy tâm triều đình trẫm gia nhĩ thành thụ dĩ quan chức 帝惧請降北歸薨,đế cụ thỉnh hàng bắc quy hoăng 冬十月十八日大駕𭛁行征哀牢,đông thập nguyệt thập bát nhật đại giá phát hành chinh ai lao -己巳十一年,kỉ tị thập nhất niên tứ nguyệt dĩ hậu cải minh sùng trinh nhị niên 𠊚𠊚𫀅体傷喂,người người xem thấy thương ôi 黃貫之黎渭叟枚秀夫同栻等三十人,hoàng quán chi lê vị tẩu mai tú phu đồng thức đẳng tam thập nhân 渃,nước @@ -3912,19 +3492,16 @@ 至是令󰇼銀未行而止,chí thị lệnh thái ngân vị hành nhi chỉ 帝命旨揮吳,Đế mệnh chỉ huy Ngô 除些蒸𧣳城,chờ ta chưng góc thành -意蒸士󱓦𣦛𣦆代拯𤲼,ấy chưng sĩ vuông thẳng 福王與兵卒相爭奪路走入龍州,phúc vương dữ binh tốt tương tranh đoạt lộ tẩu nhập long châu 油朱日月𤑟𤉜,dầu cho nhật nguyệt rõ ràng 鑽󰑼寬󰑼錐,toản là khoan là dùi 󰜏𫅷㐌𫤯𨑮𦊛,bà già đã tám mươi tư 程度,trình độ 人民道笋者處死,Nhân dân đạo duẫn giả xử tử -欺姚澿洙灆𩛷羮,khi riêu giấm chua lòm 甲申四年元至正四年春二月茶鄕人吳陛聚眾於安阜山為盗,giáp thân tứ niên nguyên chí chính tứ niên xuân nhị nguyệt trà hương nhân ngô bệ tụ chúng ư yên phụ sơn vi đạo 丙寅八年明天六年啓遣正使阮進用陳瑋副使杜克敬阮自彊裴必勝阮瀨等二部如明歳貢,Bính Dần bát niên Minh Thiên lục niên Khải khiển chánh sứ Nguyễn Tiến Dụng Trần Vĩ phó sứ Đỗ Khắc Kính Nguyễn Tự Cường Bùi Tất Thắng Nguyễn Lại đẳng nhị bộ như Minh tuế cống 菸𨑗天下󱙯󱮶𫔬𫢫,ở trên thiên hạ sửa sang muôn đời 及至黄使以火噐大銃一齊射之大破賊壘,Cập chí Hoàng sử dĩ hoả khí đại súng nhất tề xạ chi đại phá tặc luỹ -雙拱𥙩事婚拯𢧚㐱急移衛,song cũng lấy sự hôn chẳng nên 丐彼𥪝𡓇,cái vỉ trong chõ 𤽸銀詔素創光甕銅,trắng ngần chiếu tố sáng quang ống đồng 既而以寕疾死惟諒回國,kí nhi dĩ ninh tật tử duy lượng hồi quốc @@ -3934,7 +3511,6 @@ 𠊛兜麻吏固𠊛精麻,Người đâu mà lại có người tinh ma 二鎮諸舊将及豪傑之士多歸之軍聲益銳,nhị trấn chư cựu tướng cập hào kiệt chi sĩ đa quy chi quân thanh ích nhuệ 知運以有質城中之功後贈元舅關内侯,tri vận dĩ hữu chất thành trung chi công hậu tặng nguyên cữu quan nội hầu -李逐軍󰝂公主𧗱宫耒𥙩𥒥拉𬮌𧯄,lý thông giục quân đem công chúa về cung rồi lấy đá lấp cửa hang 𠄼更㐌𢷀歇陵陵,năm canh đã giũ hết lâng lâng 𠸦浪價𤁕盛唐,khen rằng giá lạt thịnh đường 乙酉唐咸通六年,ất dậu đường hàm thông lục niên @@ -3963,7 +3539,6 @@ 帝因命天爵徧入大臣家驗㸔明白,đế nhân mệnh thiên tước biến nhập đại thần gia nghiệm khán minh bạch 閉迡𩙌匝湄沙,BẤY chầy gió táp mưa sa 报恩耒仕者𫌵,Báo ân rồi sẽ GIẢ thù -幸遇陛下矜憐臣守職久矣既而從容曰天下遭󰌩昧忠臣匿名中天明日月亮不見其形,hạnh ngộ bệ hạ căng lân thần thủ chức cửu hĩ ký nhi thung dung viết thiên hạ tao mông muội trung thần nặc danh 乙酉始御天安殿視朝,Ất Dậu thuỷ ngự Thiên An điện thị triều 司農州首領何永禄献赤馬生距,tư nông châu thủ lĩnh hà vĩnh lộc hiến xích mã sinh cự 人于同禄山,nhân vu đồng lộc sơn @@ -3974,7 +3549,6 @@ 弋弋名傳劄𥮋絹,dặc dặc danh truyền chép thẻ quyên 賜杜珙進士及第杜直等三人進士出身阮壽椿等二十人同進士出身,Tứ Đỗ Cung Tiến sĩ cập đệ Đỗ Trực đẳng tam nhân Tiến sĩ xuất thân Nguyễn Thọ Xuân đẳng nhị thập nhân đồng Tiến sĩ xuất thân 󱢂南𪰬㐌迻春戈夏,gió nam rày đã đưa xuân qua hè -椥𫅷𣒣木吝欣𠓀群懞於吏,tre già măng mọc lần hơn trước còn mong ở lại 𡶀南山高位位,núi nam sơn cao vợi vợi 其以明年正月改大寶初年,kì dĩ minh niên chính nguyệt cải đại bảo sơ niên 暫時,tạm thời @@ -4007,7 +3581,6 @@ 𤴬隊段𤴪隊催,Đau đòi đoạn ngất đòi thôi 个牢庒𠖈西京扶𤤰𢩾渃立名底𫢫,cớ sao chẳng xuống tây kinh phò vua giúp nước lập danh để đời 𠁀𠊛催世󰑼衝󰜋𠁀,Đời người thôi thế là xong một đời -𣅶𡎢如体魔,lúc ngồi như thể ma 兹適倦勤之餘念以託孤之重,Tư thích quyện cần chi dư niệm dĩ thác cô chi trọng 若麻𭁈顒爫嘹咍丕苓礼群調𧋉枯,nhược mà dữ ngông làm liều hay vầy rành rẽ còn điều cóc khô 𫏾固頭𨍦固𡳪󰞯欣每物噲羅㺔,trước có đầu sau có đuôi lớn hơn mọi vật gọi là voi @@ -4016,12 +3589,10 @@ 渃𡽫󰡞𫔳󰡞茹旦低,Nước non lìa cửa lìa nhà đến đây 㤕情𧖱𧗅台𠳒渃𡽫,xót tình máu mủ thay lời nước non 𬙞𢆥没會青雲,bảy năm một hội thanh vân -計𣈜昆渃算潮落󰕛尚䊷卓亇鮮,kể ngày con nước toan triều rặc bạn chúng thằng chài chác cá tươi 󰱇步軍於菩提先情願者賞一資,tuyển bộ quân ư bồ đề tiên tình nguyện giả thưởng nhất tư 自𣈜永𩈘先君,từ ngày vắng mặt tiên quân 三月十六日頒御名基皇太后諱英二字并廟諱凣七,Tam nguyệt thập lục nhật ban ngự danh Cơ Hoàng thái hậu huý Anh nhị tự tịnh miếu huý phàm thất 癸亥十年元至治三年秋八月二十二日帝幸太學,quý hợi thập niên nguyên chí trị tam niên thu bát nguyệt nhị thập nhị nhật đế hạnh thái học -壑𧵆櫃准鄕關,gần gũi chốn hương quan 𠳨払買扵准芇吏󱉁,"Hỏi ""Chàng mới ở chốn nào lại chơi""" 春阮遠献六足龜背上有圖書,Xuân Nguyễn Viễn hiến lục túc quy bội thượng hữu đồ thư 庄沛𫯝堯昆俸朝敖喭,chẳng phải trời nghiêu con bóng chiều ngao ngán @@ -4041,10 +3612,7 @@ 咳姉㛪喂固別空,hỡi chị em ơi có biết không 固種刁丕醜仍𦹵蘭,có giống đeo vậy xâu những cỏ lan 之末年,chi mạt niên -馭槊攔𩈘城,giáo dan mặt thành 盃柴丘陀羅燒翁修定綽衛茹,bui thầy khâu đà la theo ông tu định rước về nhà -於渃齊於渃梁,ở nước tề ở nước lương -歐些此𨖅𫢩世,âu ta thử sang nay thế 㐌願𣷭愛源恩𡗶坦㐌証鬼神見知,đã nguyền bể ái nguồn ân trời đất đã chứng quỷ thần kiến tri 丿𧿨𬂙澄京國󱀄,phút trở trông chừng kinh quốc cũ 戾欺蜂𧊉代騰,LỆ khi ong bướm đãi đằng @@ -4055,7 +3623,6 @@ 秋七月帝引軍入佛誓城俘乍斗妻妾及宫女之善𰙔舞西天曲調者,thu thất nguyệt đế dẫn quân nhập phật thệ thành phu sạ đẩu thê thiếp cập cung nữ chi thiện ca vũ tây thiên khúc điều giả 夏六月下嫁玄珍公主于占城主制旻,Hạ lục nguyệt hạ giá Huyền Trân Công chúa vu Chiêm Thành chủ Chế Mân 分類斈,phân loại học -塊㳥吶料滇滇,khỏi sóng nói liều chan chan 祥瑞之事果何益㢤趙武帝使仲始托婚於安陽王之女乃窃其龜爪以伐安陽王而取其國則趙武帝之計險矣而趙氏尋滅於漢後南帝使雅郎托娶於趙𧻗王之女乃窃其龍爪以伐趙𧻗王而移其祚則後南,tường thuỵ chi sự quả hà ích tai triệu vũ đế sử trọng thuỷ thác hôn ư an dương vương chi nữ nãi thiết kì quy trảo dĩ phạt an dương vương nhi thủ kì quốc tắc triệu vũ đế chi kế hiểm hĩ nhi triệu thị tầm diệt ư hán hậu nam đế sử nhã lang thác thú ư triệu việt vương chi nữ nãi thiết kì long trảo dĩ phạt triệu việt vương nhi di kì tộ tắc hậu nam 𨕭頭固䏾󰘚𡗶𤎜𤐝,Trên đầu có bóng mặt trời rạng soi 英㛪駡女調欣舌蔀伴朱咍湼實時,anh em mựa nỡ điều hơn thiệt bè bạn cho hay nết thật thà @@ -4081,23 +3648,19 @@ 𣈜春㐌易情期󰋇欺,Ngày xuân đã dễ tình cờ mấy khi 香兔沉沁海若,hương thỏ chìm tăm hải nhược 天下臣民皆拭目以觀初政以爲成康文景,thiên hạ thần dân giai thức mục dĩ quan sơ chính dĩ vi thành khang văn cảnh -𣒠屈,chẳng chút vạy khuất 姅𤗲襖𬕻𩂏衮衮,nửa tấm áo tơi che củn củn 以僉都御史阮善為清華宣撫副使,lĩ thiêm đô ngự sử nguyễn thiện vi thanh hoa tuyên phủ phó sứ 各具隊仗騶從出城西門至銅皷山神祠會盟歃血,Các cụ đội trượng sô tòng xuất thành Tây môn chí Đồng Cổ sơn thần từ hội minh sáp huyết 當欺焒𤎕粓吹,đương khi lửa tắt cơm sôi 󰞯頭乳奇債𦖻,lớn đầu vú cả trái tai -牢庄折,mau chết 惟南道将阮倦遠避得全,Duy Nam đạo tướng Nguyễn Quyện viễn tị đắc toàn 蔑𬮌詩書唯業茹,một cửa thi thư dõi nghiệp nhà -󱢈𪥯惱物命芮󰪀林等,hằng no nấu vật mình nuôi nấng trăm ngàn đấng 冬十月上親試東閣,đông thập nguyệt thượng thân thí đông các 引󰑾󱚜郭朱耒底支𣘃𬑉苦𡓮錦肝,dẫn ra chém quách cho rồi để chi gai mắt khó ngồi căm gan 辛巳唐咸通二年,tân tị đường hàm thông nhị niên 蔑化𦋦𨒒𨒒化𦋦𤾓,một hoá ra mười mười hoá ra trăm 呵浪㐌尽情埃𠱋麻,há rằng đã tận tình ai ru mà 𢢲𤳆,đẹp trai -󰕛𤽗調,chúng ngươi đều những thợ hèn 十三日甲申天無雲而雷忽震宫柱,thập tam nhật giáp thân thiên vô vân nhi lôi hốt chấn cung trụ 底𠶆具𫫜朱拖𩛜,để mời cụ xơi cho đỡ đói 篤志修行紙𦆙𥿠把,dốc chí tu hành giấy sồi bó vá @@ -4108,7 +3671,6 @@ 夫人𫾑孕𥙩边注𣈙,phu nhân gây dựng lấy bên chú rày 漏匕𠬠𬌓𢚸誠,làu làu một tấm lòng thành 時黎受具聘禮求宦達者競供貨物以媒富貴而錦繡綾羅繒絹市庯為之一空,Thời Lê Thụ cụ sính lễ cầu hoạn đạt giả cạnh cúng hoá vật dĩ mối phú quý nhi cẩm tú lăng la tăng quyên thị phố vi chi nhất không -賊将新郡公瓊郡公缺等僅以身免,tặc tướng tân quận công quỳnh quận công tịnh danh khuyết đẳng cận dĩ thân miễn 𪮀蛟󰊄溚湄𠖤𢭸詩咏𣑯吏排𠬠篇,ngón giao gió táp mưa bay lựa thơ vịnh liễu lại bày một thiên 順宗皇帝諱顒藝宗季子也在位九年有奇出家歲餘季犛殺之壽二十二,Thuận Tông Hoàng Đế Huý Ngung Nghệ Tông quý tử dã tại vị cửu niên hữu kì xuất gia tuế dư Quý Li sát chi thọ nhị thập nhị 十六日定接明國使衣服,thập lục nhật định tiếp minh quốc sứ y phục @@ -4116,7 +3678,6 @@ 𪀄嘵𠀧㗂,chim kêu ba tiếng 尼𧵑春香買𪭱耒,này của xuân hương mới quệt rồi 爫藝綆𦀻𫄄𬗢麻催,làm nghề canh cửi lụa là mà thôi -主𡗶尋扒每尼,tìm bắt mọi nơi 庒爫𠊛保浪𢞴,chẳng làm người bảo rằng ươn 秋七月攅造户籍,Thu thất nguyệt toản tạo hộ tịch 博德不知兵多少乃為營遣使招降,bác đức bất tri binh đa thiểu nãi vi doanh khiển sứ chiêu hàng @@ -4124,35 +3685,28 @@ 𠄩卢爲𡛔紅顔,hai lo vì gái hồng nhan 小童被𫃫坤𧗱,tiểu đồng bị trói khôn về 甲寅四年宋寶祐二年夏五月定宗室文武百官輿服,giáp dần tứ niên tống bảo hựu nhị niên hạ ngũ nguyệt định tông thất văn võ bá quan dư phục -儉之𣳢滂溋𣾺蘿紅俸之尼浽沉,hiếm chi ngòi phẳng duềnh khơi lá hồng bỗng đến chi nơi nổi chìm 賴崙鋭鋭号浪腎尖,trái tròn nhọn nhọn hiệu rằng thận tiêm 資善堂本陳朝太子學名,Tư Thiện đường bản Trần triều Thái tử học danh 婢房󰑼茹𡥵於,tỳ phòng là nhà con ở 𣈜清𡭧󰝸𢢆暈崙,ngày thanh chút chẳng thẹn vầng son 二十七日旨揮刑官今後對訟每月二次呈次永為定制,Nhị thập thất nhật chỉ huy hình quan kim hậu đối tụng mỗi nguyệt nhị thứ trình thứ vĩnh vi định chế 壬辰四年明永曆六年清順治八年,Nhâm Thìn tứ niên Minh Vĩnh Lịch lục niên Thanh Thuận Trị bát niên -疎帶俗嫌勾帶俗,thơ đới tục hiềm câu đới tục 於蒸坡𡏽滝河,ở chưng bờ đập sông hà -𡢻𢧚崇放麻恩𠊛停悁,mà ơn người đừng quên 𬡢滛湥淚𩄲車𠃅愁,Áo dầm giọt lệ mây xe mái sầu 九月以陶󰁮為翰林院侍講東閣𭓇士,Cửu nguyệt dĩ Đào Cử vi Hàn lâm viện thị giảng Đông các học sĩ 󰅹𡽫𫽄𡋿,nào non chẳng lở 直浪󰑼󰒂筆𡥵,trực rằng là nghĩa bút con 嗔急共饒默噽所約共終蔑穴,xin kíp cùng nhau mặc vầy thửa ước cùng chung một huyệt -𠰺学路冬𡗋,dạy học trò đông lắm 渃危主幼坤寒,nước nguy chúa ấu khôn hàn -箕仍英𫨩詩𫨩賦,kìa những anh hay thơ hay phú 黎念曰今再立柵彼必再毀無益於事,lê niệm viết kim tái lập sách bỉ tất tái huỷ vô ích ư sự 𠬠調󰑼𠬠運𠓨苦𦖑,một điều là một vận vào khó nghe 儀翼亦沉于海,Nghi Dực diệc trầm vu hải 帝善其言,Đế thiện kì ngôn -夏六月两日並出,hạ lục nguyệt khuyết nhật lưỡng nhật tịnh xuất 赧那戈𣈜特養命,nấn ná qua ngày được dưỡng mình 䀡,xem 軍行日三十里而兖豫去日南九千餘里三百日乃到,quân hành nhật tam thập lí nhi duyện dự khứ nhật nam cửu thiên dư lí tam bách nhật nãi đáo 預怒固堆󰅹固怛,rợ nọ có đôi nào có đứt 昭聖即位改元天彰有道元年尊號曰昭,Chiêu Thánh tức vị cải nguyên Thiên Chương Hữu Đạo nguyên niên tôn hiệu viết Chiêu -体牢丕,thấy sao chép vậy 𠬠𠳒船㐌淹潭,một lời thuyền đã êm giầm 渃滝汶沚措措㝵𪠞侯󰞬𬒼𬒼,nước sông vấn chảy xồ xồ người đi hầu nhiều rẫy rẫy 𦹵𪃿噸噴𨇉觥𠰏,cỏ gà lún phún leo quanh mép @@ -4164,8 +3718,6 @@ 𫡦𨑮𢆥女油箕怒,chín mươi năm nữa dầu kia nọ 梅公知縣歷城,mai công tri huyện lịch thành 品次弼,phẩm thứ bậc -詩題皮断﨤娘占詩,thơ đề vừa đoạn gặp nàng xem thơ -辛卯三年,tân mão tam niên minh vĩnh lịch ngũ niên thanh thuận trị thất niên 眉𫶼撑羕柳邪,mày trát xanh dường liễu sà 庵𩄲󰘂怯蔑芹標,am mây cửa khép một cần pheo 願嗔察别弄碎朱详,nguyện xin xét biết lòng tôi cho tường @@ -4180,7 +3732,6 @@ 襖󰅹𢧚庄,áo nào nên chăng 固渃常印月可篩,có nước thường in nguyệt khả rây 民衛,dân vệ -𦝄䏧相,lưng da tướng 十二月日如紫五星逆行守太微月貫天庭中天庭即龍星右角太微宫垣十星在翌軫之地天子之宫五帝之座,thập nhị nguyệt nhật như tử ngũ tinh nghịch hành thủ thái vi nguyệt quán thiên đình trung thiên đình tức long tinh hữu giác thái vi cung viên thập tinh tại dực chẩn chi địa thiên tử chi cung ngũ đế chi toạ 壬寅十年莫廣和二年,nhâm dần thập niên mạc quảng hoà nhị niên 闭娄𢠩想店𣈜,bấy lâu mơ tưởng đêm ngày @@ -4198,8 +3749,6 @@ 󰝡情琴鉄対𦋦琹旗,Đem tình cầm sắt đổi ra cầm cờ 𠊚牢󱋙󱋙󰑼生,người sao khéo khéo là xinh 聘󰀩嗔𠰺包僥帝呈,Sính nghi xin dạy bao nhiêu ĐẤY CHIỀNG -渃𬮙琰氣瘴霧𠄩親,khí chướng mù hai thân -𥉫𡊨𡥵礼拜蜍,trông đàn con lễ bái thờ 二十五日帝崩于正寝廟號裕宗臨崩之日以無嗣詔迎日禮入繼統,Nhị thập ngũ nhật Đế băng vu chính tẩm miếu hiệu Dụ Tông Lâm băng chi nhật dĩ vô tự chiếu nghênh Nhật Lễ nhập kế thống 羅綺𥙩󰠳庄䋥洒熊魚坤劎沛𩝎慵,la ỷ lấy đâu chăng lưới rải hùng ngư khôn kiếm phải thèm thuồng 觥墻𦋦意尋摧󰡢𩵜,Quanh tường ra ý tìm tòi ngẩn ngơ @@ -4238,9 +3787,7 @@ 夏五月初九日詔󰱥今各衙門官貟有得病奏乞療治則曰治病或療治不得如前暫用養字,Hạ ngũ nguyệt sơ cửu nhật chiếu Kế kim các nha môn quan viên hữu đắc bệnh tấu khất liệu trị tắc viết trị bệnh hoặc liệu trị bất đắc như tiền tạm dụng dưỡng tự 𠄼式𩄲封攝襖朝,Năm thức mây phong nếp áo chầu 十日有自賊處逃赴御營奏報云上相光啓懷文侯國瓚及陳聰阮可臘與,thập nhật hữu tự tặc xứ đào phó ngự doanh tấu báo vân thượng tướng quang khải hoài văn hầu quốc toản cập trần thông nguyễn khả lạp dữ -払刘自𣇫鏖場,chàng lưu tự thuở ao trường 丁亥興󰆑元年十月以前漢蒼開大五年,Đinh Hợi Hưng Khánh nguyên niên Thập nguyệt dĩ tiền Hán Thương Khai Đại ngũ niên -秋八月遣黎季犛徃乂安綏輯人民撫安邊境,chiếu quản tạo cung thất vụ tòng phác tố đản dĩ tông thất tản quan cúng dịch bất nhiễu ư dân 處,xứ 情夭,tình yêu 是歳榖大收,Thị tuế cốc đại thu @@ -4268,16 +3815,11 @@ 八月六日令旨諸營長官及各奇隊該官諸本,bát nguyệt lục nhật lệnh chỉ chư dinh trưởng quan cập các cơ đội cai quan chư bản 故下無遺才上無󰲝事以成雍熙之治,Cố hạ vô di tài thượng vô phế sự dĩ thành ung hi chi trị 提領職掌整理畿内橋梁道路開渠决水救火防姦,Đề lĩnh chức chưởng chỉnh lí kì nội kiều lương đạo lộ khai cừ quyết thuỷ cứu hoả phòng gian -喭台麻唒台,ngán thay mà xấu thay 及長仕黎累官至殿前指揮使卧朝崩自立為帝都昇龍城在五十五崩于龍安殿塟壽陵,cập trưởng sĩ lê luỵ quan chí điện tiền chỉ huy sứ ngoạ triều băng tự lập vi đế đô thăng long thành tại ngũ thập ngũ băng vu long an điện táng thọ lăng 㤕身沈浽𤴬𢚸合散,Xót thân chìm nổi đau lòng hợp tan -闭除决罕没塘進兵,bấy giờ quyết hẳn một đường tiến binh -者㤙𠳚房𫢩呈𠊛,giả ơn gửi phòng nay trình người 𢚸世泊顛油奴变,lòng thế bạc đen dầu no biến 裊施肝貝𮎦䧺𬀦輸,nếu thi gan với anh hùng thời thua 𢝘󰠲𢝘𨔍𧡊姑頭喑呵直唭,nết đâu nết lạ thấy cô đầu ậm ạ chực cười -空𤳇𮈟後承前,không trai kế hậu thừa tiền -𦓡𡥵摘摘知知𨔍讓,mà con trích trích tri tri lạ nhường 瑞天公主㱕諒州,Thuỵ Thiên Công chúa quy Lạng châu 工𡳪麻𧼋倍鐄駭驚,cong đuôi mà chạy vội vàng hãi kinh 停常川舍人󰱇取髙大充錦衣衛舍人卑小充外直舍人,đình thường xuyên xá nhân tuyển thủ cao đại sung cẩm y vệ xá nhân ti tiểu sung ngoại trực xá nhân @@ -4293,8 +3835,6 @@ 浽払強𢪀賒𧵆強傷,Nỗi chàng càng nghĩ xa gần càng thương 朱払𢞂把罪時在𤽗,Cho chàng buồn bã tội thì tại ngươi 𠊛󰠲扱𫽻爫之,Người đâu gặp gỡ làm chi -九月以誕日為崇天節,tứ ngũ lão kim phù -冬十一月二十日明參将陳智領交州等衛及偽黨共十萬餘人攻逼帝於波凜𠕋勁作弄隘,đông thập nhất nguyệt nhị thập nhật minh tham tướng trần trí lĩnh giao châu đẳng vệ cập nguỵ đảng cộng thập vạn dư nhân công bức đế ư ba lẫm sách kính nhất kình tác lộng ải 輔劄授新平知府及置流官分治,Phụ tráp thụ Tân Bình tri phủ cập trí lưu quan phân trị 麻民調哙󰲴芇細低,Mà dân đều hỏi Thằng nào tới đâỷ 朕仰賴皇天眷故宗廟保佑暨諸王大臣中外文武臣僚同心推戴請朕宜承大統再三勸進朕不得以迺於今年十月初七日,trẫm ngưỡng lại hoàng thiên quyến cố tông miếu bảo hựu kị chư vương đại thần trung ngoại văn võ thần liêu đồng tâm suy đái thỉnh trẫm nghi thừa đại thống tái tam khuyến tiến trẫm bất đắc dĩ nãi ư kim niên thập nguyệt sơ thất nhật @@ -4310,7 +3850,6 @@ 八月張輔沐𣆭班師留都司吕疑尙書黄福鎮守,Bát nguyệt Trương Phụ Mộc Thạnh ban sư lưu Đô ti Lữ Nghi Thượng thư Hoàng Phúc trấn thủ 𦣰板辰秩𦣰𥵛辰𣃣,nằm phản thì chật nằm nong thì vừa 皮代漢𤤰灵帝𢆥𬧻,vừa đời hán vua linh đế năm sau -𦓡吏固仍仉忍心爫調低賎如𠬠排𧵑翁断腸登报鳴譯如𡢐,mà lại có những kẻ nhẫn tâm làm điều đê tiện như một bài của ông đoạn tràng đăng báo minh thích như sau 蹺𤤰稔稔𦋦𠫾受刑,theo vua nẫm nẫm ra đi thụ hình 哀牢咱琴蛮剛娘等遣其杻花出兵象三萬餘來援侵掠復禮等州,ai lao thính cầm man cương nương đẳng khiển kì nữu hoa xuất binh tượng tam vạn dư lai viện xâm lược phục lễ đẳng châu 時宣慈太后自欽慈崩後主中饋性峭𦂳教誨頗嚴而帝承順惟謹,Thời Tuyên Từ Thái hậu tự Khâm Từ băng hậu chủ trung quỹ tính tiễu khẩn giáo hối pha nghiêm nhi Đế thừa thuận duy cẩn @@ -4332,7 +3871,6 @@ 𪔠長城龍𫼲𩃳月,trống trường thành lung lay bóng nguyệt 呐唭練練,nói cười rén rén 每衛五所二十隊每隊二十人依新例,Mỗi vệ ngũ sở nhị thập đội mỗi đội nhị thập nhân y tân lệ -風流搊𠇍才情劍,phong lưu so với tài tình kém 鞋文吝𨀈𨤵撑没𡓄如体𣘃琼梗瑤,hài văn lần bước dặm xanh một vùng như thể cây quỳnh cành dao 乃解光啓衣以清水香澡洗,Nãi giải Quang Khải y dĩ thanh thuỷ hương tảo tẩy 𠊛󰠳﨤𫽻爫之,Người đâu gặp gỡ làm chi @@ -4344,7 +3882,6 @@ 𡏦孕,xây dựng 春三月宋令廣南宣撫郭逵爲招討使趙卨副之總九將軍合占城,xuân tam nguyệt tống lệnh quảng nam tuyên phủ quách quỳ vi chiêu thảo sứ triệu tiết phó chi tổng cửu tướng quân hợp chiêm thành 發展,phát triển -責英楊禮薄情𡗋傕,trách anh dương lễ bạc tình lắm thôi 𪀄坤坤奇自󰋃,chim khôn khôn cả từ lông 𡗋㝵朱旦碑除買催,lầm người cho đến bây giờ mới thôi 󱅫,rô @@ -4357,8 +3894,6 @@ 𣙩𣘽自𧿨牟禅,sồng nâu từ trở màu thiền 𣎃四,tháng tư 怒臨清貝臨淄,nọ lâm thanh với lâm tri -𢚸麻女負𢚸故人,lòng mà nữ phụ lòng cố nhân -庚辰光順元年,canh thìn quang thuận nguyên niên lục nguyệt dĩ hưng nhị niên tiền nghi dân tiếm xưng thiên minh thiên thuận tứ niên 輅山明縣人輅常作玲󰍡儀考驗天象罔不脗合,Lộ Sơn Minh huyện nhân lộ thường tác Linh lung nghi khảo nghiệm thiên tượng võng bất vẫn hợp 九月加封黎季犛忠宣國上侯,Cửu nguyệt gia phong Lê Quý Li Trung Tuyên quốc thượng hầu 𫀅所茹外勢哿嚴正如𠊛𨁍蹎󱦝所固敬丕,xem thửa nhà ngoài thế cả nghiêm chính như người khiễng chân ấy thửa có kính vậy @@ -4368,7 +3903,6 @@ 甘雨旁,Cam vũ bàng 出黎醯為歸化路同總管,xuất lê ê vi quy hoá lộ đồng tổng quản 及受是職觀史臣所載實錄頗有謬誤乃為改正仍焚舊藁,cập thụ thị chức quan sử thần sở tái thực lục pha hữu mậu ngộ nãi vi cải chính những phàn cựu cảo -𤗹䜹,trúc cài phên thưa 娘浪嗔唉󰟱𡎢,nàng rằng xin hãy rốn ngồi 渃汜潮强檜摆苔,nước dẫy triều cường cuối bãi đầy 智髙降,trí cao hàng @@ -4380,11 +3914,8 @@ 𠃣咹𠃣𧞾𠃣󱳮𠃣爫,ít ăn ít mặc ít lo ít làm 再差范晟譚景楷等率兵擒獲檻送京師,Tái sai Phạm Thạnh Đàm Cảnh Khải đẳng suất binh cầm hoạch hạm tống Kinh sư 欺𢝙辰𢷵𢬣𠓨𦤾欺𫤾𢗽辰󰅹𧡊埃,khi vui thì vỗ tay vào đến khi ngắt tẻ thì nào thấy ai -墫秩文章𠀧𡱩坦,chôn chặt văn chương ba thước đất -双親𡥵𠰚,kẻo hổ đến song thân con nhé 莫将莫玉󱗲陳船拒之安置木楂于喝江口築土壘岸上以為險固,mạc tướng mạc ngọc liễn trần thuyền cự chi an trí mộc tra vu hát giang khẩu trúc thổ luỹ ngạn thượng dĩ vi hiểm cố �太后未家明王時嘗與覇陵人安國少季通,Sơ Thái hậu vị giá Minh Vương thời thường dữ Bá Lăng nhân An Quốc Thiếu Quý thông -𨍦憲買噲𧵆朱𫨩,sau hiến mấy gọi gần cho hay 賊知附近軍民悉爲我有勢日窮蹙乃復增築壁壘死守待援,Tặc tri phụ cận quân dân tất vi ngã hữu thế nhật cùng xúc nãi phục tăng trúc bích luỹ tử thủ đãi viện 槞茄朱別次茄,trồng cà cho biết thứ cà 𠰺朱𦟐粉吏𧗱楼撑,Dạy cho má phấn lại về lầu xanh @@ -4402,12 +3933,10 @@ 室家庄𬋩蔑昆𦫼,thất gia chẳng quản một con lều 𠊛儒士不可󰀡文字,người nho sĩ bất khả vô văn tự 二十四日寅時有彗星見于西南方形如紅絹,nhị thập tứ nhật dần thì hữu tuệ tinh hiện vu tây nam phương hình như hồng quyên -体花時旦埃才禁垠,thấy hoa thì đến ai tài cấm ngăn 是月以入内少傅參預朝政黎克復男黎伯崖為駙馬都尉尙皇弟二女安南公主,thị nguyệt dĩ nhập nội thiếu phó tham dự triều chính lê khắc phục nam lê bá nhai vi phò mã đô uý thượng hoàng đệ nhị nữ an nam công chủ 盘蹎,bàn chân 爾謂祖宗設郊亦不足術,nhĩ vị tổ tông thiết giao diệc bất túc thuật 󰜋𢆥女買𠶀𠻀特信,Một năm nữa mới thăm dò được tin -三月上皇遊方幸占城城,Tam nguyệt thượng hoàng du phương hạnh Chiêm Thành 挄奇刀梂𫴋𪽣𬞲,quăng cả dao cầu xuống ruộng khoai 𬟥湯卒𠬠𣈜輸,thuốc thang suốt một ngày thâu 嚴軍𪮙將産床,Nghiêm quân tuyển tướng sẵn sàng @@ -4415,7 +3944,6 @@ 拪扲丐𥿗丐針拪扲𡱩𫄄跢尋𠏲𦁼,tay cầm cái chỉ cái kim tay cầm thước lụa đi tìm thợ may 係禄朝官㐌固垠爫之貪特𠢑班寬,hễ lộc triều quan đà có ngần làm chi tham được nhọc băn khoăn 十全八味産仃内傷,Thập toàn bát vị sẵn dành nội thương -悲𣉹𢚸㐌别𢚸,bây giờ lòng đã biết lòng 縉之言時若未驗及我,Tấn chi ngôn thời nhược vị nghiệm cập ngã 󰡎𡗶爫侈昂藏𠦳鍾𫡦鑊詫恾女󰠲,dưới trời làm đứa ngang tàng nghìn chung chín vạc sá màng nữa đâu 𦝄𫅷域域𨕭空,trăng già vặc vặc trên không @@ -4432,7 +3960,6 @@ 𥛗𧡊永茹扒𤞼犒軍,dòm thấy vắng nhà bắt lợn khao quân 蔑稱爫秀才户袁蔑稱爫處士户胡,một xưng làm tú tài họ viên một xưng làm xử sĩ họ hồ 聯,liên -榾爫庒𢧚棱,cột làm chẳng nên dừng 兖豫之人遠赴萬里詔書迫促必𦤶叛亡,Duyện Dự chi nhân viễn phó vạn lí chiếu thư bách xúc tất trí phản vong 󰇏𠳒仉吏𠊛戈󱢏󱤗世意𣋾󱓽世󰅹,chán lời kẻ lại người qua bây giờ thế ấy thuở xưa thế nào 常延至桂府見經畧司,Thường Diên chí Quế phủ kiến Kinh lược ti @@ -4440,7 +3967,6 @@ 髀󱥎肩𣘾,bễ vế kiên vai 𤽗朋悶体店𬧻些遣㝵頓綽合固所体,ngươi bằng muốn thấy đêm sau ta khiến người đón rước hợp có thửa thấy 油油𦰟𦹵霪霪梗霜,dàu dàu ngọn cỏ đầm đầm cành sương -蹎𣭻𨀈𣷭沉淪牢拱沕戈潙,chân mau bước bể trầm luân sao cũng vẫn qua vời 柴當經孛習情,thầy đương kinh bụt tập tành 丁未楊三哥三年後漢髙祖劉遠仍稱晋天福十二年,Đinh Mùi Dương Tam Kha tam niên Hậu Hán Cao Tổ Lưu Viễn nhưng xưng Tấn Thiên Phúc thập nhị niên 三月設慶賀五經禮于壽聖寺,Tam nguyệt thiết Khánh hạ ngũ kinh lễ vu Thọ Thánh tự @@ -4450,7 +3976,6 @@ 率󰠳𧡊没小嬌,Thoắt đâu thấy một tiểu kiều 第三塲筭法,Đệ tam trường toán pháp 𢞂𥉫𡥵蝒𥿁絲,buồn trông con nhện vương tơ -礼楽閑制道孔周,lễ nhạc nhàn chơi đạo khổng chu 𬚸䏧埃拱󰑼㝵,thịt da ai cũng là người 拜除喃曳宁单朱㝵買𭓇𢪀𫀅𢪀潤,bây giờ nôm dạy chữ đơn cho người mới học nghỉ xem nghỉ nhuần 強弹強笛強迷強挗𢴑調強犀再𢚸,càng đàn càng địch càng mê càng day dứt điệu càng tê tái lòng @@ -4485,14 +4010,11 @@ 及其城既復天下既定,cập kì thành ký phục thiên hạ ký định 交州右衛軍季保等十人獲左相國澄於奇羅海口,Giao Châu Hữu vệ quân Quý Bảo đẳng thập nhân hoạch Tả tướng quốc Trừng ư kì La hải khẩu 𭛣耒少季󱚢朝,việc rồi thiếu quý vào chầu -各姑教穷女生同𢚸𢭮電信𫥨府全權吀㤙赦朱翁潘,các cô giáo cùng nữ sinh đồng lòng gửi điện tín ra phủ toàn quyền xin ân xá cho ông phan 滝前塘妬󰀎墓紅顔,Sông Tiền Đường đó ấy mồ hồng nhan 󱩡蠻溪盤事伏波,ngóng man khê bàn sự phục ba 帝曰先帝櫛風沐雨���擒其主,đế viết tiên đế trất phong mộc vũ phương cầm kì chủ 今國都之制已僃而州縣尙缺其何以廣化民之道哉應令山南京北海東諸路府各置一學官賜官田有差大府州十五𤱈中府州十一𤱈小府州十𤱈以供本學之用,Kim quốc đô chi chế dĩ bị nhi châu huyện thượng khuyết kì hà dĩ quảng hoá dân chi đạo tai Ứng lệnh Sơn Nam Kinh Bắc Hải Đông chư lộ phủ các trí nhất học quan tứ quan điền hữu sai đại phủ châu thập ngũ mẫu trung phủ châu thập nhất mẫu tiểu phủ châu thập mẫu dĩ cúng bản học chi dụng 户終𦋦飭執爲,Họ Chung ra sức giúp vì -停料𠴍󰜋𠄩𠳒洳𢬣度𠊛沉淪,đành liều nhắn một hai lời nhờ tay tế độ vớt người trầm luân -𢪀牢唉客章臺,nghĩ sao hỡi khách chương đài 前史,tiền sử 拖弹亭忌𩻺𦑃,đỡ đần đành cậy vây cánh 身群𫽄惜惜之興綠,Thân còn chẳng tiếc tiếc gì đến duyên @@ -4503,7 +4025,6 @@ 九重下旨卽時,cửu trùng hạ chỉ tức thì 春正月扈從籃京賞一資,Xuân chính nguyệt hộ tòng Lam Kinh thưởng nhất tư 𥪞滝𡶀𠄩敵𤾓𧻭𪖫鋭共打,trong sông núi hai địch trăm dấy mũi nhọn cùng đánh -對花𢯰𫴋詔,đổi hoa lót xuống chiếu nằm 主春仃㐌󰡏尼,Chúa xuân đành đã có nơi 折离多坤忍󱝙离謁实可伤,chết lìa đi khôn nhẫn sống lìa ắt thực khả thương 於是山南自大江之西各縣土地人民悉爲所有軍聲大振所至克捷,Ư thị Sơn Nam tự Đại giang chi Tây các huyện thổ địa nhân dân tất vi sở hữu quân thanh đại chấn sở chí khắc tiệp @@ -4513,7 +4034,6 @@ 權衡㖫𡅏囒𨑮坦,quyền hành lừng lẫy lan mười đất 󰂇拯执𦑃高𠖤,Ví chăng chắp cánh cao bay 昆末庄丿曾崔,con mắt chẳng phút từng thôi -擬𠫾擬吏用孕,nghĩ đi nghĩ lại dùng dằng 唏𫗄冷𠊛愁𩈘惮𣳔渃溇馭𫺶蹎𨁼,hơi gió lạnh người sầu mặt dạn dòng nước sâu ngựa dợn chân bon 買耒迻礼眇制,mới rồi đưa lễ giễu chơi 徵兵󱚢典蘇营,trưng binh vào đến tô doanh @@ -4534,14 +4054,12 @@ 二十八日勑㫖各處群聚盗刼所在承宣府州縣官社村長並如律治罪,Nhị thập bát nhật sắc chỉ các xứ quần tụ đạo kiếp sở tại thừa tuyên phủ châu huyện quan xã thôn trưởng tịnh như luật trị tội 唸咮𨢟𬌓𢚸貝𤍊,nếm chua cay tấm lòng mới tỏ 志决番尼撫𥙩貢,chí quyết phen này vồ lấy cống -𩅹噴𩈘渃笛扃,mưa phun mặt nước 則我越人才得與漢人同選者李琴李進有以開之也,Tắc ngã Việt nhân tài đắc dữ Hán nhân đồng tuyển giả Lí Cầm Lí Tiến hữu dĩ khai chi dã 𫽄𢆧奇𩙌焒移𫴋頭,chẳng may cả gió lửa rơi xuống đầu 時意固等眞人户黎𪽝方西南麻囉,thời ấy có đấng chân nhân họ lê bởi phương tây nam mà ra 扱𩕳𪲾沒𤭷漿沒𤮒,cắp nạnh cà một chậu tương một hũ 初五日禁勢家子孫奴僕等人無故走馬街衢,sơ ngũ nhật cấm thế gia tử tôn nô bộc đẳng nhân vô cố tẩu mã nhai cù 春正月姚索献白雀,xuân chính nguyệt diêu sách hiến bạch tước -𤍊𤉜絏墨󱰃,rõ ràng giấy trắng mực đen 嗣慶與上将軍潘鄰調補軍五造戦噐習武藝軍勢稍振,tự khánh dữ thượng tướng quân phan lân điều bổ quân ngũ tạo chiến khí tập vũ nghệ quân thế sảo chấn 外意油群襖𥛭,ngoài ấy dù còn áo lẻ 十二月黄龍見,thập nhị nguyệt hoàng long hiện @@ -4551,7 +4069,6 @@ 善者知可以為法惡者知可以為戒䦕係治體不為不多,thiện giả tri khả dĩ vi pháp ác giả tri khả dĩ vi giới quan hệ trị thể bất vi bất đa 妾自遇变旦𣇞,Thiếp từ ngộ biến đến giờ 絲𢚸㐌𢴑𦀊弹小憐,Tơ lòng đã dứt dây đàn Tiểu Lân -𢙇𡥵󰝂嫁𫯳賒󱙹󰑼,hoài con đem gả chồng xa 𣳢𣴓約扵爫哏哏𬮌權丙默襖妻妻,ngòi cạn ước ở làm cấn cấn cửa quyền biếng mặc áo thia thia 襪把鞋荄巾谷清腔𬈋某打村人,bít bả hài gai khăn góc xênh xang làm mỗ đứa thôn nhân 𬇚秋冷𣱾渃冲沋,ao thu lạnh lẽo nước trong veo @@ -4561,7 +4078,6 @@ 以陶󰁮任内繁衙門满三考稱職無犯法故陞之,Dĩ Đào Cử nhiệm nội phồn nha môn mãn tam khảo xứng chức vô phạm pháp cố thăng chi 詔𬋩軍匠官督押公務或有怠惰欠缺應𭛁落告所犯如法懲治不得以大杖手足磚塊木椎親自痛打,chiếu quản quân tượng quan đốc áp công vụ hoặc hữu đãi noạ khiếm khuyết ưng phát lạc cáo sở phạm như pháp trừng trị bất đắc dĩ đại trượng thủ túc chuyên khối mộc chuỳ thân tự thống đả 又有懿奴飛豹者因懿撻走入圖弄等乃騰告謂原懿已起兵,hựu hữu ý nô phi báo giả nhân ý thát tẩu nhập đồ lộng đẳng nãi đằng cáo vị nguyên ý dĩ khởi binh -後二月帝命蔡憼代謙柄為順化承政使,hậu nhị nguyệt đế mệnh sái cảnh âm cảnh đại khiêm bính vi thuận hoá thừa chính sứ 調𠓨𠬠舘盃唭語迎,Đều vào một quán vui cười ngửa nghiêng 節制鄭松赦其罪使㱕有僚撫養後復封爲嵩郡公,Tiết chế Trịnh Tùng xá kì tội sử quy Hữu Liêu phủ dưỡng hậu phục phong vi Tung quận công 庒咹庒呐󱢅𨱽曾欺,chẳng ăn chẳng nói thở dài từng khi @@ -4572,7 +4088,6 @@ 𠳒󰑼分薄拱󰑼𠳒終,Lời là phận bạc cũng là lời chung 其以明年為慎德元年,kì dĩ minh niên vi thận đức nguyên niên 求嗔懇拜乙特朋𢚸,cầu xin khấn vái ắt được bằng lòng -箕伴友怒𫯳,kìa bạn hữu nọ chồng 十二月十二日上皇塟安生泰陵在安生山穆阜二陵同廟號英宗謚曰顯文睿武欽明仁孝皇帝,Thập nhị nguyệt thập nhị nhật Thượng hoàng táng Yên Sinh thái lăng Tại Yên Sinh sơn Mục Phụ nhị lăng đồng Miếu hiệu Anh Tông thuỵ viết Hiển Văn Duệ Vũ Khâm Minh Nhân Hiếu Hoàng Đế 帝餞若水詩云鳳詔祗承出九重皇華到處緫春風,Đế tiễn Nhược Thuỷ thi vân Phụng chiếu chi thừa xuất cửu trùng Hoàng hoa đáo xứ hốt xuân phong 浪牢君子唻󱛾排𠾦,rằng sao quân tử lầy rầy bài bây @@ -4585,13 +4100,11 @@ 方進追之屢戰皆捷過馬援銅柱南八日至其國都,phương tiến truy chi lũ chiến giai tiệp quá mã viện đồng trụ nam bát nhật chí kì quốc đô 牢刼𠊛女底帝低,sao kiếp người nỡ để đấy đây 紹𬌥,sẹo trâu -時粥,miễn được một thời chay một thời cháo 𡨹𠳒,giữ lời 斬其首焚其尺投于江載其首以行又於船頭樹帛旗題曰占城元惡茶全之首使天下知之,Trảm kì thủ phần kì xích đầu vu giang tải kì thủ dĩ hành hựu ư thuyền đầu thụ bạch kì đề viết Chiêm Thành nguyên ác Trà Toàn chi thủ sử thiên hạ tri chi 折官冠軍羅𤽗宋義,giết quan quán quân là ngươi tống nghĩa 命武師鑠招集本縣舊兵得千人餘爲先鋒與莫兵挑戰于雷津江渡,mệnh vũ sư thước chiêu tập bản huyện cựu binh đắc thiên nhân dư vi tiên phong dữ mạc binh khiêu chiến vu lôi tân giang độ 𢪀隊杆吏𣳔涞隊杆,nghĩ đòi cơn lại rụng rời đòi cơn -𠲡嚕𡃙𪡦翁咾奇,hẩu lớ mécxì ông làu cả 是與汝等相踈也,Thị dữ nhữ đẳng tương sơ dã 庚辰九年宋元符三年,Canh Thìn cửu niên Tống Nguyên Phù tam niên 𠀧擢核𩇢形宛要没𣳔渃碧𦹵嘹哨,ba chạc cây xanh hình uốn éo một dòng nước biếc cỏ leo teo @@ -4602,11 +4115,9 @@ 牟,màu 察乞留囂且言曰可若侍禁官中則恐失臣矣,sát khất lưu hiêu thả ngôn viết khả nhược thị cấm quan trung tắc khủng thất thần hĩ 沛𠸜称率在𠊟半絲,Phải tên xưng xuất tại thằng bán tơ -䏾尼淹朗𢪀之調𠳹,bụng này êm lặng nghĩ chi đều xằng 甲戌六年明正德九年,Giáp Tuất lục niên Minh Chính Đức cửu niên 罍戦𨢇律苔,lôi chén rượu rót đầy 中󰱇者免徭役補入國子監,trúng tuyển giả miễn dao dịch bổ nhập quốc tử giám -𥪝箕,đau nằm trong kia 猫噞之磊𠰘𬛈乘,mèo thèm chi chối miếng nem thừa 大将軍統之,Đại tướng quân thống chi 每人直錢一鏹詔𭛁官粟賑給貧民,Mỗi nhân trực tiền nhất cưỡng Chiếu phát quan túc chẩn cấp bần dân @@ -4620,9 +4131,6 @@ 体炪𣘃蘭麻𣘃蕙㤕,thấy đốt cây lan mà cây huệ xót 且救急之兵當以疾速爲貴賊必併日兼行,thả cứu cấp chi binh đương dĩ tật tốc vi quý tặc tất tịnh nhật kiêm hành 傍縣皆望風響應相與進逼各堡,Bàng huyện giai vọng phong hưởng ứng tương dữ tiến bức các bảo -爫福牢庄保吒尋福共,sao chẳng bảo cha tìm phúc cùng -耒性買𠚢情怏怏,tập rồi tính mới ra tình ương ương -二十八日明皇太子厚照即皇帝位改元正德,nhị thập bát nhật minh hoàng thái tử hậu chiếu tức hoàng đế vị cải nguyên chính đức thị vi vũ tông 寔𡗶果报理尼叱㕰,thực trời quả báo lẽ này rất mau 隊尼風景𠸟台閉,đòi nơi phong cảnh vui thay bấy 權一時之宜非常行之道也,quyền nhất thời chi nghi phi thường hành chi đạo dã @@ -4630,7 +4138,6 @@ 左右扶去稍急,Tả hữu phù khứ sảo cấp 𤾓𢆥底没𬌓𢚸自低,Trăm năm để một tấm lòng từ đây 𡀯払吀呐自頭劄𦋦,truyện chàng xin nói từ đầu chép ra -姅漫風波𨻫潗泙,nửa mạn phong ba luống bập bềnh 時經筵官陳風等見帝容止端重聰睿過人心中異之,Thời kinh diên quan Trần Phong đẳng kiến đế dung chỉ đoan trọng thông duệ quá nhân tâm trung dị chi 𦥃𫢩買訴正邪拱爲課󱈘在些𥐧用,đến nay mới tỏ chính tà cũng vì thuở trước tại ta lỗi dùng 欺𪰛𠰳𠮾𠰳唁,khi thời miếng ngọt miếng ngon @@ -4652,11 +4159,9 @@ 㤌肝𩯀𨅸孕𨖲捽鎌㓠案吟篇歌排,căm gan tóc đứng dựng lên tuốt gươm chém án ngâm thiên ca bày 賢人君子埃𦓡𫽄,hiền nhân quân tử ai mà chẳng 㤌𢚸渃𦼨摱𢬣𠊛外,cam lòng nước cũ mượn tay người ngoài -䀡𥪝團体𣇜買骨,xem trong đoàn thể buổi mới cốt 十二日旨揮衛軍並置火首爲正副伍長,Thập nhị nhật chỉ huy vệ quân tịnh trí hoả thủ vi chính phó ngũ trưởng 廢帝在位十二年紀元者一,phế đế tại vị thập nhị niên kỷ nguyên giả nhất 時天下無事皇后遍遊山川意欲𦥷建寺㙮,thời thiên hạ vô sự hoàng hậu biến du sơn xuyên ý dục hưng kiến tự tháp -程豹包強卞和命色固點顛尾黄,trình báo răng beo càng bền hoà mình sắc có điểm đen vẽ vàng 自入中至十中為上及六中至七中爲中級四中至五中爲下級賞各有差,tự nhập trúng chí thập trúng vi thượng cập lục trúng chí thất trúng vi trung cấp tứ trúng chí ngũ trúng vi hạ cấp thưởng các hữu sai 明帝見表大悅復詔封帝為安南都統使司都統使𬋩轄南國土地人民及賜安,Minh đế kiến biểu đại duyệt phục chiếu phong đế vi An Nam đô thống sứ ti đô thống sứ quản hạt Nam quốc thổ địa nhân dân cập tứ An 前并州刺史祝良性勇决張喬前在益州有破虜之功皆可任用,tiền tính châu thứ sử chúc lương tính dũng quyết trương kiều tiền tại ích châu hữu phá lỗ chi công giai khả nhiệm dụng @@ -4665,11 +4170,9 @@ 秋八月命輔國吳子安率三萬人開陸路自南界至地哩,Thu bát nguyệt mệnh Phụ quốc Ngô Tử An suất tam vạn nhân khai lục lộ tự Nam giới chí Địa Lí 碎吀底吘𫔳󰐨,tôi xin để ngỏ cửa sau 𠫾兜麻𫽄𦀺𦃮,đi đâu mà chẳng xe gai -󰡛强誇𡨧𡨧呂渃渚朱苔苔乙為,hoa càng khoe tốt tốt thời rã nước chớ cho đầy đầy ắt vơi 貶吏部左侍郎瑞郡公潘兼全爲太常寺卿侯爵兵部左侍郎桂海侯黎仕澈爲諒山處憲察使職伯爵以其便許勑旨并憑批各衙門吏應務間有多少故也,biếm lại bộ tả thị lang thuỵ quận công phan kiêm toàn vi thái thường tự khanh hầu tước binh bộ tả thị lang quế hải hầu lê sĩ triệt vi lạng sơn xứ hiến sát sứ chức bá tước dĩ kì tiện hứa sắc chỉ tịnh bằng phê các nha môn lại ứng vụ gian hữu đa thiểu cố dã 肝強卽最𦛌強悴車,Gan càng tức tối ruột càng xót xa 𠬠岸𠶗󱲗香花,một ngàn sực nức hương hoa -客陀,khách đà xuống ngựa 若貧乏之人前已挚家占射開墾别府縣荒閉田土例得傳子若孫耕種者,nhược bần phạp chi nhân tiền dĩ chí gia chiếm xạ khai khẩn biệt phủ huyện hoang bế điền thổ lệ đắc truyền tử nhược tôn canh chủng giả 頰髯木扃岡含㐱實妯讒古号連顔,áp nhiêm mọc quanh càng hàm chỉn thực râu xồm có hiệu liên nhan 麻𫮲埝軍渃北調拯固據之破𡋿昌枯散湼,mà mồ nấm quân nước bắc đều chẳng có cớ chi vỡ lở xương khô tan nát @@ -4680,7 +4183,6 @@ 癸亥隋仁壽二年,Quý Hợi Tuỳ Nhân Thọ nhị niên 貝王觀𫏾刎󰑼同親,với vương quan trước vẫn là đồng thân 明遣内官阮宗道等來,Minh khiến nội quan Nguyễn Tông Đạo đẳng lai -腥洳𫽄播典𠇮㨢如㨢𠨡𫀅平𫀅,tanh nhơ chẳng bá đến mình nâng như nâng trứng xem bằng xem hoa 悶沲󰸺𢚸冉隴痗𠼦𪮏𢭮,muốn dã tấm lòng nhẹm luống mỏi mượn tay gảy 太阿倒置神噐展摇災異屡見下民怨嗟其亡宜矣,Thái A đảo trí thần khí triển dao tai dị lũ hiện hạ dân oán ta kì vong nghi hĩ 𩂏𢱜,che đậy @@ -4701,14 +4203,11 @@ 𤯨辰情󰝸𥢆埃,Sống thì tình chẳng riêng ai 彈㗂琴㗂瑟麻腰𨣥𦷾,đàn tiếng cầm tiếng sắt mà yêu dấu đấy 仍鬼丑叉憾𢙕扒碎雷𫳭帝,những quỷ xấu xa gớm ghiếc bắt tôi lôi xuống đấy -𠬠地理𠄩紫微,một địa lí hai tử vi 庵葉𪀄呌花侈動窻隂香羡𤌋初殘,am rợp chim kêu hoa xảy rụng song âm hương tạn khói sơ tàn 𥋴䀡風景𦊚边𦝄澄,ngắm xem phong cảnh bốn bên lưng chừng 滯鉑襖󰏢博帝啊,dải bạc áo chàm bác đấy à -紙𠖤,tro tàn giấy bay 托忽必烈之命而索��帛以事無已之誅,Thác Hốt Tất Liệt chi mệnh nhi sách ngọc bạch dĩ sự vô dĩ chi tru 逸梞󰜏󱟉挄𠁑󱖺揚𢬣翁脛拾𨖲頭,giật gậy bà chằn choang dưới gối dang tay ông kễnh đập lên đầu -台𦖑傳張員,hay nghe truyện trương viên 係𥪞𡶀景物可𢧚吟詠意,hễ trong núi cảnh vật khả nên ngâm vịnh ấy 扒怒哭𠯽大行󱙻吒,bắt nó khóc chửi đại hành tên cha 仍恾吝橘園蘭菊乙𪿒令挣盎槾桃,những mong lẩn quất vườn lan cúc ắt ngại lanh chanh áng mận đào @@ -4716,10 +4215,8 @@ 弄󰇵𢬣叩𨀈吝𨤵氷,lỏng buông tay khấu bước lần dặm băng 道監察御史鄭葵徃吕瑰驛應接梁儲徐鈺等循故事也,đạo giám sát ngự sử Trịnh Quỳ vãng Lữ Khôi dịch ứng tiếp Lương Trừ Từ Ngọc đẳng tuần cố sự dã 天下晏然,thiên hạ yến nhiên -帝親宋至大安神投,đế thân tống chí đại an thần đầu kim thần thị dã 夏四月彗星出東方,Hạ tứ nguyệt Tuệ tinh xuất Đông phương 兎𠱈如穉𢧚𠀧,thỏ thẻ như trẻ nên ba -或曰解繁所作以此得禍厂,Hoặc viết Giải Tấn sở tác dĩ thử đắc hoạ 浽娘更更边𢚸𠴠虧,Nỗi nàng canh cánh bên lòng biếng khuây 𠁀,đời 月恆刀𨆷春恆唯,nguyệt hằng đeo đuổi xuân hằng dõi @@ -4727,8 +4224,6 @@ 几𬂙柴伵,kẻ trông thầy tớ 為文郡公鄭惟岱所弑及其二弟皆遇害,vị văn quận công trịnh duy đại sở thí cập kì nhị đệ giai ngộ hại 味香馥馥凣塵㐌空,mùi hương phức phức phàm trần đã không -𠳒圭抇容𨱽,lời quê nhặt góp dông dài -除擬買劍塘操𨆢,giờ lâu nghỉ mới kiếm đường tháo lui 刼尼庄矫填蒲買吹,kiếp này chẳng kẻo đền bù mới xuôi 獐羅獠,chương là cheo 𫢩鵑㐌𠽖鶯𫅷,nay quyên đã giục oanh già @@ -4752,7 +4247,6 @@ 𢜠臺春聲聲𢌌𩦓𢜠各安其所遐圍,mừng đài xuân thênh thênh rộng mở mừng các yên kỳ sở hà vi 九月詔太尉黎可督百作諸局造籃京廟殿,cửu nguyệt chiếu thái uý lê khả đốc bách tác chư cục tạo lam kinh miếu điện 固𫯳𦓡𬛒世間㐌常,có chồng mà chửa thế gian đã thường -别包𥐆咀𨱽嘆亊𢚸,biết bao vắn thở dài than sự lòng 文嶺年七十餘亦寘于刑時人莫不憐之,văn lĩnh niên thất thập dư diệc trí vu hình thời nhân mạc bất lân chi 酉浪卓特功令㐱𬲢,dẫu rằng chác được công lênh chỉn nhiều 架襖𤞼蟳錢𥺊覩半謨𬉵意悶之之,giá áo lợn tằm tiền gạo đủ bán mua mặc ý muốn chi chi @@ -4760,8 +4254,6 @@ 𥙩准禅林爫󰠮茹,lấy chốn thiền lâm làm cửa nhà 賜鄧時措進士及第阮達善等四人進士出身阮忱等十四人同進士出身,Tứ Đặng Thời Thố tiến sĩ cập đệ Nguyễn Đạt Thiện đẳng tứ nhân tiến sĩ xuất thân Nguyễn 5ff1 đẳng thập tứ nhân đồng tiến sĩ xuất thân 尔等宜竭尽心力思盖前𬮜愆,Nhĩ đẳng nghi kiệt tận tâm lực tư cái tiền huyễn khiên -詔降智明王爲侯保寕侯爲明字保勝侯爲奉職内侍杜乙等五人上木馬玉階火頭同利等八人斬于西階市殿都指揮武𢃄等二十人󰦅諸江頭駙馬郎楊嗣明等三十人流遠惡處諸預謀者並圖田宏󰍁甲果如楊言,chiếu giáng trí minh vương vi hầu bảo ninh hầu vi minh tự bảo thắng hầu vi phụng chức nội thị đỗ ất đẳng ngũ nhân thượng mộc mã ngọc giai hoả đầu đồng lợi đẳng bát nhân trảm vu tây giai thị điện tiền đô chỉ huy vũ đái đẳng nhị thập nhân vechu chư giang đầu phò mã lang dương tự minh đẳng tam thập nhân lưu viễn ác xứ chư dự mưu giả tịnh đồ điền hoành khao giáp quả như dương ngôn -冬十月朔皇太子天祚即位于柩年方三歲改元紹明元年,Đông thập nguyệt sóc Hoàng thái tử Thiên Tộ tức vị vu cữu tiền niên phương tam tuế cải nguyên Thiệu Minh nguyên niên 時商賈多嫌弊鈔,Thời thương giá đa hiềm tệ sao 朝昆買𠰺默油𦋦𢬣,chiều con mới dạy mặc dầu ra tay 粓仕貝襖讓朱,cơm sẻ với áo nhường cho @@ -4769,7 +4261,6 @@ 碎它別𡢼英耒󱫏󱫏𩯀󱈘𫥨𠊛𫨩悭,tôi đà biết vợ anh rồi quăn quăn tóc trước ra người hay ghen 鴽𪀄鵜,như chim dẽ 㐌𢞂奇𦛌麻洳奇𠁀,Đã buồn cả ruột mà dơ cả đời -𠇮𪡔責𠻵翁聖󰀎,xé áo mình ra trách mắng ông thánh ấy 咍󰑼安石𠺙奸,hay là an thạch thói gian 黎季犛督粮軍聞帝崩先自迯歸,Lê Quý Li đốc lương quân văn Đế băng tiên tự đào quy 飲,ẩm @@ -4782,18 +4273,15 @@ 󰡎𣳔渃沚边𨕭固桥,Dưới dòng nước chảy bên trên có cầu 二十八日酉時有星直騰西方走形如帛疋,nhị thập bát nhật dậu thì hữu tinh trực đằng tây phương tẩu hình như bạch thất 些𡾵典上公權高禄󰠱,ta ngôi đến thượng công quyền cao lộc nặng -楊公者格爫盧,dương công giả cách làm lờ 九月成慶侯鈌名卒,Cửu nguyệt Thành Khánh hầu Khuyết danh tốt 万物,vạn vật 制度,chế độ 啫𠊚朱客吏河西坤挈源干𢚶帝低,giã người cho khách lại hà tây khôn xiết nguồn cơn nỗi đấy đây 殺生𢧚浽󱨬科名命,sát sinh nên nỗi chậm khoa danh mình -敬恭見陳福兵進攻乃使其將蟠郡公勝郡公等將兵斷後與陳福兵相拒,kính cung kiến trần phúc binh tiến công nãi sử kì tướng bàn quận công thắng quận công khuyết danh đẳng tương binh đoạn hậu dữ trần phúc binh tương cự 脯𬛈,bô nem 󰝸咍君子圭鄕尼芇,chẳng qua quân tử quê hương nơi nàỏ 賜鹵簿司同監梁登為都監,tứ lỗ bộ ti đồng giám lương đăng vi đô giám 移旦𨕭案𦣰𢮿眞,dời đến trên yên nằm quải chân -𨑮𢆥𥪝准文房,mười năm trong chốn văn phòng 𪠞󰅹几禁𢩣絁謹咹待埃𬈋盤饌苔,đi nào kẻ cấm buồng the kín ăn đợi ai làm bàn soạn đầy 上曰𨦟鏑之下恐爾遇害行䏻生𦤶實慰我心,thượng viết phong đích chi hạ khủng nhĩ ngộ hại hạnh năng sinh trí thực uý ngã tâm 伏乞繼今監生儒生年已至三十以上充已滿十五年以上本官方得保󰱇除用如例,Phục khất kế kim Giám sinh nho sinh niên dĩ chí tam thập dĩ thượng sung dĩ mãn thập ngũ niên dĩ thượng bản quan phương đắc bảo tuyển trừ dụng như lệ @@ -4819,7 +4307,6 @@ 季犛坐渴真,quý li toạ khát chân 𤑟𤉜冲玉𤽸牙,rõ ràng trong ngọc trắng ngà 𤯩𧗱涅𤵺苦𧗱性𣦍,sống về nết dại khổ về tính ngay -酉出恒南,dấu xót hằng quên nằm 珠,châu 我國賦詩多用國語實自此始,Ngã quốc phú thi đa dụng quốc ngữ thực tự thử thuỷ 一日帝召宰相謂曰太子國之大本龍昶既爲不道朕欲龍󰥤繼承大綂然彼猶少年,Nhất nhật đế triệu tể tướng vị viết thái tử quốc chi đại bản Long Xưởng ký vi bất đạo trẫm dục Long Trát kế thừa đại thống nhiên bỉ do thiếu niên @@ -4831,16 +4318,11 @@ 茹刘驚駭別包𢠩忙頓𠳨噋嗃差尋,nhà lưu kinh hãi biết bao mơ màng đon hỏi xôn xao sai tìm 靈山之食盡兼旬瑰縣之眾無一旅,Linh Sơn chi thực tận kiêm tuần Khôi huyện chi chúng vô nhất lữ 其興亡在後見之上皇深思之而勢不可為也,Kì hưng vong tại hậu kiến chi Thượng hoàng thâm tư chi nhi thế bất khả vi dã -己亥二十二年,kỉ hợi nhị thập nhị niên minh vạn lịch chính nhị thập thất niên 𡞕姂𫯳官停事妬,vợ bợm chồng quan đừng sự đó 𤾓𫷜名節拱𧗱𣎀󰅒,Trăm năm danh tiết cũng về đêm nay 詠師横淫,vịnh sư hoạch dâm -雷礼𢪀曳林由旬,lôi ra lưỡi nghỉ dài trăm do tuần 𡗶南𨅸𡧲噲南䲲,trời nam đứng giữa gọi nam công 及旬妬𦲿妥𢚸尋花,gặp tuần đố lá thoả lòng tìm hoa -有薊傳拱才,hữu ké chuyện cũng tài -𣃣曩翁𧊳打饒,ông cắng đánh nhau -𡊨地裂長七夬廣四寸深不可測秋,đàn địa liệt trường thất quyết quảng tứ thốn thâm bất khả trắc 這霜𣌝𪬪披𫽗拯恒,giá sương nắng gió pha phôi chẳng hằng 歆,hâm 明課太平腰歇則,mừng thuở thái bình yêu hết tấc @@ -4851,10 +4333,8 @@ 𨱽含鋭𪖫勁𬖅,dài hàm nhọn mũi cứng lông 京都拱固𠊛㾄蛮夷拱固英徒状元,kinh đô cũng có người rù man di cũng có anh đồ trạng nguyên 𢴑𠳒娘倍拔𠫾事𤾓𫷜󱀄計之悲𣇞,dứt lời nàng vội gạt đi sự trăm năm cũ kể chi bây giờ -𡎢劎𠫾教󰘉塘天寬,ngồi gươm đi giáo m ở đường thiên khoan 𡭧之哏咘没𠄩,chút chi gắn bó một hai 拱沚典蒸滝淇,cũng chảy đến chưng sông kỳ -客叁叁辰圖物物,còn hạng khách xàm xàm thì dọn đồ vặt vặt 能𡨺㨢巾畧,năng giữ nâng khăn lược 吝曾炪買咍味,lần từng đốt mới hay mùi 固才麻忌之才,có tài mà cậy chi tài @@ -4879,14 +4359,12 @@ 𤯩乘碎㐌𢧚料命碎,Sống thừa tôi đã nên liều mình tôi 殺之,Sát chi 制,Chế -菓修撝捽渚𧷺俸麻󱋔渃𡽫包停,quả tu ve vuốt chưa tròn bỗng mà năn nỉ nước non bao đành 掌禁軍有希帝指者以引䌫加繫於皇妃船,Chưởng cấm quân hữu hi Đế chỉ giả dĩ dẫn lãm gia hệ ư Hoàng phi thuyền 諒山農文歷聚兵據其地扼塞明人徃來之路殺獲無筭,Lạng Sơn Nông Văn Lịch tụ binh cứ kì địa ách tắc Minh nhân vãng lai chi lộ sát hoạch vô toán 十二月十五日夜雷震,Thập nhị nguyệt thập ngũ nhật dạ lôi chấn 边梂絲柳𩃳朝󰑼他,bên cầu tơ liễu bóng chiều la tha 紫微䀡買𨔍羕祿權炤命曲昌夾墀,tử vi xem mới lạ dường lộc quyền chiếu mệnh khúc xương giáp trì 戢香匣粉󰀑㐌嵬𢚸,tráp hương hộp phấn lâu đã nguôi lòng -𡗶朱貴子𣃣𣃣唫,giời cho quí tử vừa vừa câm 九月十三日黎義昭再議定捕得僞,cửu nguyệt thập tam nhật lê nghĩa chiêu tái nghị định bổ đắc nguỵ 安身安準耒𠫾𦥃低曰𠼦󱚐時學添,yên thân yên chốn rồi đi đến đây viết mướn rảnh thời học thêm 官沚耒𠏲𠑖拱踖行󱗫𠰘𨇗󱘝蹺𡢐,quan trẩy rồi thợ ngôi cũng tếch hàng trầu miếng lếch thếch theo sau @@ -4896,7 +4374,6 @@ 元氣壮則治道隆,Nguyên khí tráng tắc trị đạo long 𬇚固坡滝固𣷷,ao có bờ sông có bến 娘竜双㐌高高皮斉,nương long song đã cao cao vừa tày -平志立辰𢧚,bình chí lập thời nên 師兄齋拙,sư huynh chải chuốt 背慢盎那,bội mạn áng nạ 𢚸信𠄩𡦂南󰀡报填,lòng tin hai chữ nam vô báo đền @@ -4927,12 +4404,10 @@ 捻蹤弧矢𦊚方𡗶,ném tung hồ thỉ bốn phương trời 𫳵朱骨肉院全,Sao cho cốt nhục vẹn tuyền 信霜隴唉𣈙𬂙埋徐,tin sương luống hãy rày trông mai chờ -老婆隻𩄴𢩣霜,lão bà chiếc bóng buồng sương 王接入殿上問之答曰待江使來,vương tiếp nhập điện thượng vấn chi đáp viết đãi giang sứ lai 𠳨𠽄翁具固茹咍庒,hỏi thăm ông cụ có nhà hay chăng 尼土蝦種𧍍強𨔍,này thổ hà giống rươi càng lạ 癸未群臣受䘮服于永平各外,quý mùi quần thần thụ tang phục vu vĩnh bình các ngoại -每年之内二次朝京,mỗi niên chi nội nhị thứ triều kinh mỗi niên chính nguyệt thất nguyệt các nhất thứ lai triều 𠠩󰘚湄噴耒桂𦬑,trước mặt mưa phun chồi quế nở 󱚢棱𤜯体調跪𥛉迻,vào rừng cọp thấy đều quỳ lạy đưa 三月王扶鑾駕進于布政州駐安排社料定兵機授以方畧,Tam nguyệt Vương phù Loan giá tiến vu Bố Chính châu trú An Bài xã liệu định binh cơ thụ dĩ phương lược @@ -4946,14 +4421,12 @@ 計之仍浽育唐,Kể chi những nỗi dọc đường 敢󰦓排𩈘𦋦詩,dám đâu bày mặt ra thi 史臣吳士連曰甚矣當時朝臣之行謟也五月旱祈禱幸而得雨至七月夏麥已過秋禾未熟遽以爲豊年上表稱賀,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Thậm hĩ đương thời triều thần chi hành xiểm dã Ngũ nguyệt hạn kì đảo hạnh nhi đắc vũ chí thất nguyệt hạ mạch dĩ quá thu hoà vị thục cự dĩ vi phong niên thượng biểu xưng hạ -㦖細共埃𤋵𬌓𢚸,muốn tới cùng ai giãi tấm lòng 扲𦀊綱鎫朋𦀊絲,cầm dây cương mềm bằng dây tơ 𡄎𠳒弹𥘷歌初,gẫm lời đàn trẻ ca xưa 舉,cử 女男𦋦飭英䧺,nữ nam ra sức anh hùng 邊,biên 如管甲主都及徵税人相與過例征取雖已歴時月而告者管甲主都與徵税人同罪,như quản giáp chủ đô cập trưng thuế nhân tương dữ quá lệ trưng thủ tuy dĩ lịch thời nguyệt nhi cáo giả quản giáp chủ đô dữ trưng thuế nhân đồng tội -童沛吘朱𫨩,thì đồng phải ngỏ cho hay 莫戊洽親督正營兵馬後隊内有莫宗室及東道諸宿衛将後進接戦,Mạc Mậu Hợp thân đốc chính dinh binh mã hậu đội nội hữu Mạc Tông thất cập Đông đạo chư túc vệ tương hậu tiến tiếp chiến 咹𩜽,ăn ngán 官英尋碎爫之𦓡勤󰡫,quan anh tìm tôi làm chi mà cần thế @@ -4967,17 +4440,14 @@ 洏渃𬑉,nhỉ nước mắt 貝欺塊㪯𢴑情󰝸蹺,Với khi khỏi cửa dứt tình chẳng theo 抄錯班皮蔑起更,xao xác ban vừa một khởi canh -二十二日旨揮各府縣路鎮社󰀋等官召對勘本路各縣社及官私田土潭洲魚果鹹盐各海門私魚瀝浚也去水也并金銀錫錢縷,Nhị thập nhị nhật chỉ huy các phủ huyện lộ trấn xã sách đẳng quan triệu đối khám bản lộ các huyện xã cập quan tư điền thổ đàm châu ngư quả hàm diêm các hải môn tư ngư lịch tuấn dã khứ thuỷ dã tịnh kim ngân diên tích tiền lũ 𢚸賤𬧾油日月誓初虎固江山,lòng tiện soi dầu nhật nguyệt thề xưa hổ có giang sơn 号󰑼盤若𧘲邪𦊚边,hiệu là bát nhã xẻ tà bốn bên 𦓡漢㐌𡑩賖隐跡,mà hắn đã nẻo xa ẩn tích 絶煙火人跡夜則以獨木船出兵擊覇先營殺獲甚眾所得粮食爲持久計,tuyệt yên hoả nhân tích dạ tắc dĩ độc mộc thuyền xuất binh kích bá tiên doanh sát hoạch thậm chúng sở đắc lương thực vi trì cửu kế -𥪝曳悅固風流,trong dại dột có phong lưu 仍𠊚粗俗呐調凡夫,những người thô tục nói điều phàm phu 帝曰柄納俸錢誠然朕苟不受是陷柄於僞故受以顯柄之無僞也,đế viết bính nạp bổng tiền thành nhiên trẫm câu bất thụ thị hãm bính ư nguỵ cố thụ dĩ hiển bính chi vô nguỵ dã 買帖子侵占民田土奪取民才貨敺打良民挑謔婦女亦有停止奸人分財入己恃勢凌櫟為害愈滋今惡黨𨿽已伏辜而前項奸人猶狃故熊肆行㓙惡攪擾細民者德被害人并坊社村長押引正身投告承憲府縣州官具本如律治罪若承憲府縣州官畏避不肯為理許被害人詣闕奏聞一體送刑部治罪五月初五日上御敬天殿鴻臚傳唱進士黄義富等名百官朝服慶賀奉頒恩命禮部捧,mãi thiếp tử xâm chiếm dân điền thổ đoạt thủ dân tài hoá khu đả lương dân khiêu hước phụ nữ diệc hữu đình chỉ gian nhân phân tài nhập kỷ thị thế lăng lịch vi hại dũ tư kim ác đảng tuy dĩ phục cô nhi tiền hạng gian nhân do nữu cố hùng tứ hành hung ác giảo nhiễu tế dân giả đức bị hại nhân tính phường xã thôn trưởng áp dẫn chính thân đầu cáo thừa hiến phủ huyện châu quan cụ bản như luật trị tội nhược thừa hiến phủ huyện châu quan uý tị bất khẳng vi lí hứa bị hại nhân nghệ khuyết tấu văn nhất thể tống hình bộ trị tội ngũ nguyệt sơ ngũ nhật thượng ngự kính thiên điện hồng lô truyền xướng tiến sĩ hoàng nghĩa phú đẳng danh bách quan triều phục khánh hạ phụng ban ân mệnh lễ bộ bổng 犯順國内騷驛,phạm thuận quốc nội tao dịch -默常停底𫗃東律𠓨,mặc thường đừng để gió đông lọt vào 陣杶會󰆀埃干𧊉󱗠紙󱡆蜆散𠎪侯,trân đòn hội chợ ai can bướm bay giấy lọng kiến tan lũ hầu 差黎仕,sai lê sĩ 步趨小子褲𢏣𦟷,bù xu tiểu tử khố cong bòi @@ -4997,18 +4467,13 @@ 𠴍啂󰜏行停棟椅瓢𡽫箕㐌沛螉簮,nhắn nhủ bà hàng đừng gióng giả bầu non kia đã phải ong châm 乙亥二年明景泰六年,Ất Hợi nhị niên Minh Cảnh Thái lục niên 丙申三年宋嘉祐元年,bính thân tam niên tống gia hựu nguyên niên -潘陳傳意䀡戈,phan trần chuyện ấy xem qua 禁百姓春不得伐木,Cấm bách tính xuân bất đắc phạt mộc 制矩請以地哩麻令布政三州贖罪,chế củ thỉnh dĩ địa lí ma linh bố chính tam châu thục tội 対光生買料𠳒,Dối quanh sinh mới liệu lời -鹃日𡳳𡗶鴈䜹,cuối trời nhạn thưa 𨷑庯江山𦊚𩈘𡎦,mở phố giang sơn bốn mặt ngồi -𦖑信娘拱𠽋唭,nghe tin nàng cũng nực cười 𣇞𫳵散作如花𡨌塘,Giờ sao tan tác như hoa giữa đường 是日以後天作滔雨日夜不止,Thị nhật dĩ hậu thiên tác thao vũ nhật dạ bất chỉ 辛亥十九年,Tân Hợi thập cửu niên -𨖅潮卅廣東於𠇍刘永福,sang chiều châu quảng đông ở với lưu vĩnh phúc -以狀元阮堯咨進士鄭堅爲翰林直學士,dĩ trạng nguyên nguyễn nghiêu tư tiến sĩ trịnh kiên vi hàn lâm trực học sĩ dĩ kiên nguyên đô quan lục phẩm cố dã 甲寅四年周世宗柴榮顯德元年,Giáp Dần tứ niên Chu Thế Tông Sài Vinh Hiển Đức nguyên niên 㗂𤜯㗂𧴋叫𡀦,tiếng cọp tiếng beo kêu ồn 鶯堆𢢆𦄅𧊉堆𪿒𬗰,oanh đôi thẹn dệt bướm đôi ngại thùạ @@ -5023,7 +4488,6 @@ 判浪朕想娘群於畨,phán rằng trẫm tưởng nàng còn ở phiên 鄰羅免景山溪,lân la mến cảnh sơn khê 没命量慮更迡,Một mình lưỡng lự canh chầy -蹺𠾕女𡗋工夫埃,theo đòi nữa lắm công phu ai 𠄼間茹𦹵湿离卑,năm gian nhà cỏ thấp le te 分補各司每司置指揮使一貟指揮同知一員指揮僉事一貟忠校十貟忠士一千一百人分爲二十二番宿直,Phân bổ các ti mỗi ti trí chỉ huy sứ nhất viên chỉ huy đồng tri nhất viên chỉ huy thiêm sự nhất viên trung hiệu thập viên trung sĩ nhất thiên nhất bách nhân phân vi nhị thập nhị phiên túc trực 柴隐麻𥈶蔑欺,thầy ẩn mà nom một khi @@ -5032,7 +4496,6 @@ 少帝以幼冲之年廢立之權出於胡季犛之口而陳家之祚亡矣,Thiếu Đế dĩ ấu trùng chi niên phế lập chi quyền xuất ư Hồ Quý Li chi khẩu nhi Trần gia chi tộ vong hĩ 𬏻痿痿筋痿昌痿𦝄,mệt oải oải gân oải xương oải lưng 酉㝵𥒥拱湿肝路㝵,dẫu người đá cũng nát gan lọ người -僧爫丙童,tăng làm biếng 火碑前路𨇒毛,Hoả bài tiền lộ ruổi mau 帝加尊王以殊禮曉論文武臣僚曰朕聞建無窮之基必有無窮之聞有殊常之功必待殊常之禮刊諸捥琰萬世可徵,Đế gia tôn Vương dĩ thù lễ hiểu luận văn võ thần liêu viết Trẫm văn kiến vô cùng chi cơ tất hữu vô cùng chi văn hữu thù thường chi công tất đãi thù thường chi lễ san chư uyển diễm vạn thế khả trưng 󱋓斟酒瀆𣈜𣈜𣴓,chén châm tửu độc ngày ngày cạn @@ -5040,7 +4503,6 @@ 傕匕㛪唉金連,thôi thôi em hỡi kim liên 𠓨生𦋦死和󰑼体饒,Vào sinh ra tử hoạ là thấy nhau 𩄎󰟯鋸鋸𤉗梗梧,mưa dường cưa cứa héo cành ngô -情𬓲娘計𠇍勾盘桓,tình riêng nàng kể mấy câu bàn hoàn 󰋇㝵為󰒂初󰅒,mấy người vì nghĩa xưa nay 拱群𤶑𩈘事蹺蹊,cũng còn nhăn mặt sự nhiêu khê 擬浪拱脉書香,Nghĩ rằng cũng mạch thư hương @@ -5053,10 +4515,8 @@ 𡄎𫀅節婦󰒂夫𠁀𠁀血食埃󰑼𫽄啌,gẫm xem tiết phụ nghĩa phu đời đời huyết thực ai là chẳng khong 咳傷喂欣没𣈗拯於劍没𣈗拯𠫾,hỡi thương ôi hơn một ngày chẳng ở kém một ngày chẳng đi 旱令天下諸路縣祈雨,Hạn lệnh thiên hạ chư lộ huyện kì vũ -鬪𬰢𡗶班歆,sườn núi giấu mặt trời ban hôm 三歸五戒朱娘出家,Tam qui ngũ giới cho nàng xuất gia 春正月起二女蚩女祠於布盖坊,xuân chính nguyệt khởi nhị nữ xuy vưu từ ư bố cái phường -祝𡗶㐌連招隂陽應特每調㐌安,chúc trời thôi đã liền trao âm dương ứng được mọi điều đã yên 挺之廉挈,Đĩnh Chi liêm khế 本,bản 𨕭頭固祖蟵虶噲蚤羅住學路蚤拮󱪞朱,trên đầu có tổ tò vò gọi tao là chú học trò tao cất xuống cho @@ -5070,26 +4530,20 @@ 爫佳𠀧𬙞買笙才󰅹麻𪧚󰜋𠇮特𠱋,làm giai ba bảy mới xênh tài nào mà giữ một mình được ru 坎稔𨆝頭外陛玉,khúm núm cúi đầu ngoài bệ ngọc 玉󱗲奔安博後㨿萬寕州,ngọc liễn bôn an bác hậu cứ vạn ninh châu -𠽃朱功業院全,giúp cho công nghiệp vẹn toàn 漁浪爫道壻昆恪󰅹𥿥𥿗麻𫐮𦝊金,ngư rằng làm đạo rể con khác nào sợi chỉ mà lòn trôn kim 吻𠺺𠰘,vẫn khóe miệng 逾旬而卒,Du tuần nhi tốt 自是明人閉城不出來使遂絶,Tự thị Minh nhân bế thành bất xuất lai sứ toại tuyệt -𥛉𡗶吀𠖾渼㝹矯師歲作𦋦𠓨寬,lạy trời xin mát mẻ nao kẻo sư tuổi tác ra vào băn khoăn 恒礼具齋清淨献供,hằng lấy cỗ chay thanh tịnh hiến cúng 禎春正月己亥追尊皇考簡輝帝爲敬宗惠皇帝奉迎神主入太廟奉祀,trinh xuân chính nguyệt kỷ hợi truy tôn hoàng khảo giản huy đế vi kính tông huệ hoàng đế phụng nghênh thần chủ nhập thái miếu phụng tự 大小蒜共󰑼蔑𬞚𩵜咱共𩵜鱠𢧚謙,đại tiểu toán cũng là một tỏi cá thính cùng cá gỏi nên khem 聖宗淳皇帝内寧外撫戡以武寧以文,Thánh Tông Thuần Hoàng Đế nội ninh ngoại phủ kham dĩ vũ ninh dĩ văn -富堪敵國𥚯歐𠇍𠊚,phú kham địch quốc rễ âu mấy người 𬏓𣎃夏天俸𪱆曳,vài tháng hạ thiên bóng nắng dài 路類常怒可容𨱽,lọ loài thường nọ khá dông dài 唉𠊚爫𡢼𠊚𡢐,hỡi người làm vợ người sau -丁未十五年元大德十一年春正月改烏里二州為順州化州,khiến hàn lâm học sĩ lê tông nguyên trung thị đại phu bùi mộc đạc như nguyên báo sính 每衛各分為左右直周廬環衛于禁城之内緫謂之十衛,Mỗi vệ các phân vi tả hữu trực chu lư hoàn vệ vu cấm thành chi nội tổng vị chi thập vệ 𬂙澄京地㐌候細尼,trông chừng kinh địa đã hầu tới nơị -戈𠃅禪䦕𥊘眜,qua mái thuyền quan ghẻ mắt 城門夜開道不十遺,thành môn dạ khai đạo bất thập di -𠳒達恨群停渚涓,lời đạt giận còn giành chứa quên 卽肝󰬷吏󱋨唭澟牢,tức gan vả lại nực cười lắm sao 南北西東調細𬮷,nam bắc tây đông đều tới cửa 挭梨𤽸點𠬠𠄽󰊎花,Cành lê trắng điểm một vài bông hoa @@ -5105,7 +4559,6 @@ 侵侵典𠃅圍花貝娘,Xăm xăm đến mé vi hoa với nàng 𢢲緣辰𥙩渚𦖑户行,đẹp duyên thì lấy chớ nghe họ hàng 卒𠄼更𬂙𥈬吝吝,suốt năm canh trông ngóng lần lần -𠄼丐𠄼吝𠄼𤾓𠄼𨑮𠄼𢆥,năm cái năm lần năm trăm năm mươi năm năm 初設講筵留心典籍,Sơ thiết giảng diên lưu tâm điển tịch 𡥵猫麻𨅹𣘃槹𠳨𠽄住𤝞𠫾󰠲永茄,con mèo mà trèo cây cau hỏi thăm chú chuột đi đâu vắng nhà 戮前車歷歷徃法昭昭,lục tiền xa lịch lịch vãng pháp chiêu chiêu @@ -5116,12 +4569,10 @@ 呐𨔈,nói chơi 蔑𠇮音倚𤴬𢚸卞典呐共景異事縁,một mình âm ỉ đau lòng bèn đến nói cùng cảnh dị sự duyên 九日節制鄭松督,cửu nhật tiết chế trịnh tùng đốc -以桑字與同聲改扶極宫,Dĩ tang tự dữ tang đồng thanh cải Phù Cực cung 䜹󰑼𪡔咡廛援麻𫀅,thơ là lạ nhỉ chờn vờn mà xem 欺󱋔呢媄欺油𠯇吒,khi năn nỉ mẹ khi rầu rĩ cha 時南道諸将來降者十餘人,thời nam đạo chư tướng lai hàng giả thập dư nhân 渃吟𤄯沕𧡊之女兜,Nước ngâm trong vắt thấy gì nữa đâu -𫥨𢬣撥乱𢧚身致平,ra tay bát loạn nên thân trí bình 有皇龍見,hữu hoàng long hiện 过陣仕𢈱𠰷吏咹󱋔,quá giận sẩy lời lo lại ăn năn 小姐拱󰡏碑徐旦低,tiểu thư cũng có bây giờ đến đây @@ -5143,26 +4594,20 @@ 項王迻囉塊𬮌時方東侯創丕,hạng vương đưa ra khỏi cửa thời phương đông hầu sáng vậy 乙卯三年明洪武八年春正月以樞𡧸大使黎季犛參謀軍事,ất mão tam niên minh hồng vũ bát niên xuân chính nguyệt dĩ khu mật đại sứ lê quý li tham mưu quân sự 幔𩂏𠃅壢摼搪,màn che mái gạch ken đường -打折,bị thạch sanh đánh chết 鎮守留守職專擒制盗刼防禦姦非當保安方民不得擅置非例職名肆爲民擾,Trấn thủ lưu thủ chức chuyên cầm chế đạo kiếp phòng ngự gian phi đương bảo an phương dân bất đắc thiện trí phi lệ chức danh tứ vi dân nhiễu -𪢈𢚷為縁底,sau giận vì duyên để 香𣋚花󰉲奉賒,hương hôm hoa sớm phụng thờ -盃固𠬠𢚸忠免孝𥕄,bui có một lòng trung lẫn hiếu 状元寔等良臣,trạng nguyên thực đấng lương thần -辰生腿外情,thì sinh thói ngoại tình 某忍召工弄,nhẫn chịu ngậm trong lòng 在位五十年,tại vị ngũ thập niên 𡨸斈𣈜初涓歇𬃑拯涓固蔑𡨸綱常,chữ học ngày xưa quên hết dạng chẳng quên có một chữ cương thường 吒天錫咍𪿸特𠦳㝵蒸托拯咍助特蔑昆蒸苦,cha thiên tích hay rỗi được ngàn người chưng thác chẳng hay trợ được một con chưng khó 賜六兵更番㱕農遵古制也,tứ lục binh canh phiên quy nông tuân cổ chế dã 四月二日端武侯黎及第文鋒侯鄭永紹衛陽侯鄭栢及良郡公普郡公與萊郡公潘公績等夜率子弟兵眾就福良侯鄭松謀定計策逼令舉事,tứ nguyệt nhị nhật đoan vũ hầu lê cập đệ văn phong hầu trịnh vĩnh thiệu vệ dương hầu trịnh bách cập lương quận công phổ quận công dữ lai quận công phan công tích đẳng dạ suất tử đệ binh chúng tựu phúc lương hầu trịnh tùng mưu định kế sách bức lệnh cử sự -杜甫詩𢧚筆固神,đỗ phủ thơ nên bút có thần 里,lí 夏四月改清化鎮為清都鎮國威鎮為廣威鎮,Hạ tứ nguyệt cải Thanh Hoá trấn vi Thanh Đô trấn Quốc Oai trấn vi Quảng Oai trấn 於莫則不然,Ư Mạc tắc bất nhiên 春天符寺柱流血,Xuân Thiên Phù tự trụ lưu huyết 今年遣使付陪臣将去呈廣西都司辨其曲直然後修柵從之,kim niên khiển sứ phó bồi thần tương khứ trình quảng tây đô ti biện kì khúc trực nhiên hậu tu sách tòng chi -𣈘冬長欺密念𢶢㗂鐘聖脱󱙧󱙓𣈗夏節𣅶誦經,đêm đông trường khi mật niệm gióng tiếng chuông thánh thót lanh canh 十一月彗星見直指東南光芒長四十丈紅赤相暎人大驚怖,Thập nhất nguyệt Tuệ tinh hiện trực chỉ Đông Nam quang mang trường tứ thập trượng hồng xích tương ánh nhân đại kinh bố 洁𠖤鐄吏𫥨鐄仍𠊛君子胣強寧寧,cát bay vàng lại ra vàng những người quân tử dạ càng ninh ninh 兵部尚書定功伯鄭公旦御史󰱑都御史郭有嚴提調御史,Binh bộ thượng thư Định Công bá Trịnh Công Đán Ngự sử đài Đô ngự sử Quách Hữu Nghiêm Đề điệu ngự sử @@ -5171,9 +4616,6 @@ 十九日大臣文武百官復上表勸進曰陛下既履至尊宜稱皇帝,Thập cửu nhật đại thần văn võ bách quan phục thượng biểu khuyên tiến viết Bệ hạ ký lí chí tôn nghi xưng hoàng đế 湥𧍰更㐌點𠀧,Giọt rồng canh đã điểm ba 󰠵壁桂𫗄鐄囂迄,trải vách quế gió vàng heo hắt -元封帝為安南國王賜以西錦三金熟錦六,dĩ chiêu minh đại vương quang khải vi thái uý -空辰𠤌羣慳恄夷,không thì chớ còn ghen ghét gì -𢞅𡥵𢚸吏淡陀,yêu con lòng lại đậm đà 兵之引過秋毫無犯民皆草靡降服案堵如故爭持酒糧米給軍,Binh chi dẫn quá thu hào vô phạm dân giai thảo mi hàng phục án đổ như cố tranh trì tửu lương mễ cấp quân 典低𠳐命聖皇咤𢝙撟捽貝從權奸,đến đây vâng mệnh thánh hoàng sá vui kèo rót với tuồng quyền gian 凣歷代帝王及功臣陵廟聽本縣具奏量給洒掃,Phàm lịch đại đế vương cập công thần lăng miếu thính bản huyện cụ tấu lượng cấp sái tảo @@ -5183,7 +4625,6 @@ 青鎌鞍馭𨖲塘𬆅𢫝,Thanh gươm yên ngựa lên đường thẳng dong 作溝池州將王季元逐泰,tác cấu trì Châu tướng Vương Quý Nguyên trục Thái 杶𨃐𠫾,đun đẩy đi -𢆥刻骨盟心群𨱽,năm khắc cốt minh tâm còn dài 是夜天大雨,thị dạ thiên đại vũ 自今在内六科在外憲司凡首領從公甄别󰰽爲廉潔守法者,tự kim tại nội lục khoa tại ngoại hiến ti phàm thủ lĩnh tòng công chân biệt thục vi liêm khiết thủ pháp giả 級,cấp @@ -5211,21 +4652,15 @@ 讒坡朱辱几𣦍󰃬,gièm pha cho nhọc kẻ ngay lành 欺󰀡錫欺臨淄,Khi Vô Tích khi Lâm Truy 些𠫾些海𧗱茹𤊬枯,ta đi ta hái về nhà phơi khô -佳人渚易特𠄩,giai nhân chưa dễ được hai 紫烏黄󱖮色間迭年花色細顛𤙭黄,tử ô vàng bông sắc gian dệt nên hoa sắc tía đen bò vàng 九月十一日勑旨各衛門吏擅回家徒犒丁充軍本衙門該官擅𭁈罸錢十貫,cửu nguyệt thập nhất nhật sắc chỉ các vệ môn lại thiện hồi gia đồ khao đinh sung quân bản nha môn cai quan thiện dữ phạt tiền thập quán -𠲶唭者格朗𪪏計盘,mỉm cười giả cách lẳng lơ kể bàn 文靈黎領黎受黎醯黎囂等當論依律遇赦停論黎邦以察壻𢫔出入察家特賜流遠州,văn linh lê lĩnh lê thụ lê ê lê hiêu đẳng đáng luận y luật ngộ xá đình luận lê bang dĩ sát tế thiện xuất nhập sát gia đặc tứ lưu viễn châu 後降為灵德王尋令縊殺之在位十二年壽二十八塟安排山,Hậu giáng vi Linh Đức Vương tầm lệnh ải sát chi Tại vị thập nhị niên thọ nhị thập bát táng An Bài sơn -㐌爫朱吏朱精,đã làm cho lại cho tinh -丁亥六年,đinh hợi lục niên lục nguyệt nguyên niên dĩ hậu mạc tiếm minh đức minh gia tĩnh lục niên 𣍊縁永𡴯如厨󰜏釘,hết duyên vắng ngắt như chùa bà đanh 𩙍𠺙畑殘添冷了身尼坤斫𠳨劉郎,gió thổi đèn tàn thêm lạnh lẽo thân này khôn chước hỏi lưu lang 帝命翊聖王帥師討之斬首萬計俘獲士卒馬疋不可勝數,Đế mệnh Dực Thánh vương soái sư thảo chi trảm thủ vạn kế phu hoạch sĩ tốt mã sơ bất khả thắng số 𠇍𢆥伵買及柴,mấy năm tớ mới gặp thầy -跡𠁀漢代留傳呐𥹰,tích đời hán đại lưu truyền nói lâu 蹎它𥒥的𢬣連捽󱬘,chân đà đá đít tay liền tuốt roi -時仃群於工,thời đừng còn ở công 鉦鐄俸㐌熾西,chiêng vàng bóng đã xế tây 沛㝵󰉚槾最桃如埃,phải người sớm mận tối đào như ai 罪夷罪󱧐𫴋滝,tội gì tội lội xuống sông @@ -5244,13 +4679,11 @@ 時見為人剛直初為興道王大門客,Thời Kiến vi nhân cương trực sơ vi Hưng Đạo vương đại môn khách 生浪𡭧分浡䕯,Sinh rằng Chút phận bọt bèo 湄噴噴𥶄鯨鯨,mưa phún phún nón kềnh kềnh -𨀍绳𨻫仍𠲖霜𬁖移𢪱対䏾楊𤋵油,nhạn dùng dằng luống những e sương sao dời vật đổi bóng dương giãi dầu 欺𢠩仍惜欺殘情𥪝聀夢𰿘萬共空,khi mơ những tiếc khi tàn tình trong giấc mộng muôn vàn cũng không 對𣋇,đối đổi 徽時寓交州,huy thời ngụ giao châu 是時連月亢旱禾苗枯死帝乃密禱禁中又合祭各神于夢橋始得雨,Thị thời liên nguyệt kháng hạn hoà miêu khô tử đế nãi mật đảo cấm trung hựu hợp tế các thần vu Mộng Kiều thuỷ đắc vũ 祖侖似瓢,giỏ tròn tựa bầu -茹渃群𢜝之𠎪𣌋㐌離吒於茹𠇍媄闭𫢩辰群漸染牢及丐主𧵑吒𦓡别塘革𠇮,nhà nước còn sợ gì lũ sớm đã lìa cha ở nhà với mẹ bấy nay thì còn tiêm nhiễm sao gặp cái chủ của cha mà biết đường cách mạng 繩𦀊,thừng dây 至是太子請寘之極刑以懲人臣之不忠者,Chí thị Thái tử thỉnh trí chi cực hình dĩ trừng nhân thần chi bất trung giả 詔天下士人習學業待試,chiếu thiên hạ sĩ nhân tập học nghiệp đãi thí @@ -5258,13 +4691,11 @@ 吏部勘合仰交趾布政按察二司及,lại bộ khám hợp ngưỡng giao chỉ bố chính án sát nhị ti cập 時明主與陳友諒相持未决勝負,Thời Minh chủ dữ Trần Hữu Lượng tương trì vị quyết thắng phụ 九眞固妸趙嬌,cửu chân có ả triệu kiều -山河拱幻昆虫,sơn hà cũng ảo 埃𪟽󰜋𬌓自然固欺拱動旦𨕭轉運,ai ngờ một tấm tự nhiên có khi cũng động đến trên chuyển vần 審刑院前副中丞阮天祐為清化路安府使,thẩm hình viện tiền phó trung thừa nguyễn thiên hựu vi thanh hoá lộ an phủ sứ 沛昆性氣𫩓参,phải con tính khí bờm xơm 𢀭𠀧𩛷庫𠀧㙩安分辰欣喝每調,giàu ba bữa khó ba niêu an phận thì hơn hết mọi điều 土木築而改改���築疲勞海陽京北之民華宗驕而横横而驕騷擾藩鎮四宣之境,thổ mộc trúc nhi cải cải nhi trúc bì lao hải dương kinh bắc chi dân hoa tông kiêu nhi hoành hoành nhi kiêu tao nhiễu phiên trấn tứ tuyên chi cảnh -油沛准机䦕,dù phải chốn cơ quan 玳瑁隤𧋟,đại mại đồi mồi 乳㛪針唵枕槁,vú em chum chúm chũm cau 十八日鄭椿自率本兵象馬銃磾排捶横亭處使奠郡蟠郡等将兵破入内府掠取象馬金銀財物逼,Thập bát nhật Trịnh Xuân tự suất bản binh tượng mã súng đạn bài thuỳ Hoành Đình xứ sử Điện quận Bàn quận đẳng tướng binh phá nhập nội phủ lược thủ tượng mã kim ngân tài vật bức @@ -5287,13 +4718,11 @@ 鄕人以其異納尸󰱼中奉事之,hương nhân dĩ kì dị nạp thi khám trung phụng sự chi 三月旌表烈女黎氏之門,Tam nguyệt tinh biểu liệt nữ Lê thị chi môn 天下大勢然也,thiên hạ đại thế nhiên dã -塘功名待科𡢐拱,đường công danh đợi khoa sau cũng 懺生攝梓車珠,sắm sanh níp tử xe châu 莫登瀛登庸之子僣位十一年後僣追称尊號為太宗,Mạc Đăng Doanh Đăng Dung chi tử tiếm vị thập nhất niên hậu tiếm truy xưng tôn hiệu vi Thái Tông 朱咍󰑼󰟆有情,Cho hay là thói hữu tình 顧惟草木孤根之陋尤感乾坤大造之恩,Cố duy thảo mộc cô căn chi lậu vưu cảm càn khôn đại tạo chi ân 曼昆㛪奴翠雲台𠳒,Mượn con em nó Thuý Vân thay lời -碎如𤌋监制度芇,tôi như khói giám chơi đọ nào 窖世吏畧帝𬨿強卞,khéo thay lại lược rế mây càng bền 核罢共用甘抛,cây bưởi cùng giòng cam phao 許之令遣其夫出首宥罪,hứa chi lệnh khiển kì phu xuất thú hựu tội @@ -5323,7 +4752,6 @@ 𠄩𨑮𦊚討庒朋𠁀𠸗,hai mươi bốn thảo chẳng bằng đời xưa 𩧍隊欺㗂頂當,ruổi đòi khi tiếng đỉnh đang 時清華人黎意以黎氏外孫憤莫氏簒僣乃起兵于椰州復稱光紹年號人多㱕之旬月之間郡縣響應兵至數萬餘人乃與部將,Thời Thanh Hoa nhân Lê Ý dĩ Lê thị ngoại tôn phẫn Mạc thị soán tiếm nãi khởi binh vu Da Châu phục xưng Quang Thiệu niên hiệu nhân đa quy chi tuần nguyệt chi gian quận huyện hưởng ứng binh chí sổ vạn dư nhân nãi dữ bộ tướng -𤈜𢜝庄敢𧵆,sợ chẳng dám gần 𡗶印碧染渃溒藍坡,trời in biếc nhuộm nước vờn chàm pha 𠏲便凛徒,thợ tiện lắm đồ 𨔌由𣍋𩈘𨇉自𠁑,co do cúi mặt leo từ dưới @@ -5345,7 +4773,6 @@ 世子鄭𭫨乃與碩郡同象而行,Thế tử Trịnh Tráng nãi dữ Thạc quận đồng tượng nhi hành 標梅庄敢搪箕怒蒲柳傕停分𤘁萌,phiếu mai chẳng dám đường kia nọ bồ liễu thôi đành phận mỏng manh 旦欺𢧚𥡗辰些擼𧗱,đến khi nên mạ thì ta nhổ về -征荣案偈鐘鐄紫,chênh vênh án kệ chuông vàng tía 麻娘咹呐慢麻添生,mà nàng ăn nói mặn mà thêm xinh 畑𡗶辰𠓇四方,đèn trời thì rạng tứ phương 湄春淡㵣園藜梗髙梗濕調時𦬑花,mưa xuân đẫm ướt vườn lê cành cao cành thấp đều thì nở hoa @@ -5375,16 +4802,13 @@ 埃爫朱改碎蓬,ai làm cho cải tôi vồng 恩𠊛君子詫之𧵑淶,Ơn người quân tử sá gì của rơi 𣆏𣌝,phơi nắng -娘竜䀡意㐌,nàng long xem ý dã 十二月六日早上皇假幸安生令殿後扈衛尋令祗候内人召帝謀國事,thập nhị nguyệt lục nhật tảo thượng hoàng giả hạnh yên sinh lệnh điện hậu hộ vệ tầm lệnh chi hậu nội nhân triệu đế mưu quốc sự 彗羅𣇟䒹𡳪𨱽,tuệ là sao chổi đuôi dài -迻咦抵帝𫽄常𢭂𢬣,đưa gì để đấy chẳng thường trao tay 𧡊󰅒花𦬑𠲖埋花残,thấy nay hoa nở e mai hoa tàn 冬十月宋太組崩,đông thập nguyệt tống thái tổ băng 是日開國王降,thị nhật khai quốc vương hàng 己亥永壽二年明永曆十三年清順治十五年,Kỉ Hợi Vĩnh Thọ nhị niên Minh Vĩnh Lịch thập tam niên Thanh Thuận Trị thập ngũ niên 󰮂隐逸固機牟,trong ẩn dật có cơ mầu -𢚸芇尾某唏,lòng nào vạy mỗ hơi 拯戈󰑼󱫡眜買庵𦖻,chẳng qua là đẹp mắt với êm tai 八月初一日皇長子鏳生後為,Bát nguyệt sơ nhất nhật Hoàng trưởng tử Trang sinh Hậu vi 汝諧草表倍鐄,nhữ hài thảo biểu vội vàng @@ -5393,7 +4817,6 @@ 又檄云端慶御圖外家𢫔政子模以市井昏愚之輩紊乱朝綱勝种以閭閻乳臭之童妄行威福,Hựu hịch vân Đoan Khánh ngự đồ ngoại gia thiện chính Tử Mô dĩ thị tỉnh hôn ngu chi bối vặn loạn triều cương Thắng Chủng dĩ lư diêm nhũ xú chi đồng vọng hành uy phúc 𤐡香宜𠮾傳𡢐𰿘𠁀,khói hương nghi ngút truyền sau muôn đời 料命翁㐌招頭墻𪿙,liều mình ông đã gieo đầu tường vôi -翁寧傳意此𥋳,ông ninh chuyện ấy thử coi 許㖼𦋦󰟔󰟕𢝣,Hở môi ra cũng thẹn thùng 及進藥則曰人生重重苦惱,cập tiến dược tắc viết nhân sinh trùng trùng khổ não 傷爲渚特顕荣,thương vì chưa được hiển vinh @@ -5405,7 +4828,6 @@ 朱清高買特分清高,Cho thanh cao mới được phần thanh cao 徵王在位三年,trưng vương tại vị tam niên 閏四月二十九日定進朝從小僮令,nhuận tứ nguyệt nhị thập cửu nhật định tiến triều tòng tiểu đồng lệnh -壬子三年明洪武五年春正月考文武官功績,thập nhị nguyệt truy phong hoàng thái tử thân sinh mẫu sung viên lê thị vi quang hiến thần phi 黎領黎問黎豪黎篆等身先陷陣斬獲明參将馮貴及其眾千餘級獲馬百匹,lê lĩnh lê vấn lê hào lê triện đẳng thân tiên hãm trận trảm hoạch minh tham tướng phùng quý cập kì chúng thiên dư cấp hoạch mã bách sất 𠤆󱳮闷𡞕𠤆煩闷𡥵,chớ lo muộn vợ chớ phiền muộn con 襖羔裘羕漣潤,áo cao cầu dường trơn nhởn @@ -5417,9 +4839,7 @@ 𤾓官󰝡禮綽孛𠓨旦厨報天,trăm quan đem lễ rước bụt vào đến chùa báo thiên 󰉺啉最永埃侯共吒,sớm lầm tối vắng ai hầu cùng cha 清查,thanh tra -英宗皇帝在位三十七年紀元,Anh Tông 逾𩄑,gió nồm -𠃣拯敵特悶𨙝衛乂安,muốn lui về nghệ an 犬鷹㐌担謀奸域娘迻𫴋底安󰡎船,khuyển ưng đã đắt mưu gian vực nàng đưa xuống để an dưới thuyền 默蜍德天子,mặc thờ đức thiên tử 自𨉟㐌債倫常,tự mình đã trái luân thường @@ -5435,19 +4855,14 @@ 停差人徃各處分擇諳曉各藝充匠,đình sai nhân vãng các xứ phân trạch am hiểu các nghệ sung tượng 過𠳒願歇城隍士公,quá lời nguyện hết thành hoàng thổ công 雲仙阻吏圭茄,vân tiên trở lại quê nhà -管包派粉𤁕𣘈,quản bao phai phấn nhạt son 箕埃信𠇖秩𤙭信伴秩𡢼𦣰𨂗󰜋𨉓,kìa ai tin bợm mất bò tin bạn mất vợ nằm co một mình 洗塵𠼦󱋓解煩𣎀秋,Tẩy trần mượn chén giải phiền đêm thu -乙酉六年,ất dậu lục niên minh hiến tông kiến nhu thành hoá nguyên niên 夏六月封䧺山侯喬文琨為廣郡公,Hạ lục nguyệt phong Hùng Sơn hầu Kiều Văn Côn vi Quảng quận công 爫朱朱𤻻朱迷,làm cho cho mệt cho mê 二十五日是夜杜潤侍御前上,Nhị thập ngũ nhật thị dạ Đỗ Nhuận thị ngự tiền thượng 占城獻獅子,Chiêm Thành hiến sư tử 樳結,tầm kết 小姐𥆾󰘚󰟯陀甘心,Tiểu thư nhìn mặt dường đà cam tâm -旦買别浪𧯄聖化,đến mới biết rằng hang thánh hoá -裊他里忍典歳㐌哿代杜礼󰒂,nẻo con thơ trẻ nhẫn đến tuổi đã cả dạy dỗ lễ nghĩa -𢶢樔吏妬庒戈為情,chống sào lại đó chẳng qua vì tình 及聞太祖崩武德王被誅意愈不平乃率府兵叛,Cập văn Thái Tổ băng Võ Đức Vương bị tru ý dũ bất bình nãi suất phủ binh phản 帝越者固宜設險守國不可使之失也,Đế Việt giả cố nghi thiết hiểm thủ quốc bất khả sử chi thất dã 刺𠛌,thích đâm @@ -5463,7 +4878,6 @@ 詔天下逋亡人㱕本貫,Chiếu thiên hạ bổ vong nhân quy bản quán 反烏弋弋色年粦潭,phản ô dặc dặc sắc nên săn dầm 穭卒苔同積累与穭底防後年,lúa tốt đầy đồng tích lũy giữ lúa để phòng hậu niên -𢆥辛丑翁招集伴同志謀圖局反対政治,năm tân sửu ông chiêu tập bạn đồng chí mưu đồ cuộc phản đối chính trị 黄福之召還也奏保土豪爲官者平元父道黄銀鋒知府杜希望子杜㨿盐運同知申伯玦子伯珣等,hoàng phúc chi triệu hoàn dã tấu bảo thổ hào vi quan giả bình nguyên phụ đạo hoàng ngân phong tri phủ đỗ hi vọng tử đỗ cử diêm vận đồng tri thân bá quyết tử bá tuân đẳng 喟𠳨箕埃工雪凈所衛念念買滝吳,vời hỏi kìa ai trong tuyết tạnh thửa về nắm nắm mé sông ngô 󰞯頭乳奇債𦖻𠫅尼魚尾高尼卧蚕,lớn đầu vú cả trái tai dày nơi ngư vĩ cao nơi ngọa tàm @@ -5479,17 +4893,13 @@ 而太死陽焕年已周紀多有大度明𠃔篤誠忠庸恭懿可依朕之舊典即皇帝位,nhi thái tử dương hoán niên dĩ chu kỷ đa hữu đại độ minh doãn đốc thành trung dung cung ý khả y trẫm chi cựu điển tức hoàng đế vị 冬十月北蛮寇邉,Đông thập nguyệt Bắc man khấu biên 先是伯驥以帝為,Tiên thị Bá Ký dĩ đế vi -台篤志𠬠𢚸徐埃,hay giốc chí một lòng chờ ai 金󰀋烏龍冠服玉󰅾紫轎畫扇紫傘徃宜陽古齋進封莫登庸為安興王加九錫,kim sách �� long quan phục ngọc đái tử kiệu hoạ phiến tử tán vãng Nghi Dương Cổ Trai tiến phong Mạc Đăng Dung vi An Hưng Vương gia Cửu Tích -羅𥒥咍𤷱義拯𤷱,lađá hay mòn nghĩa chẳng mòn -集,tập 𧡊払蹥躅虐𣵶,thấy chàng lăn lóc ngược xuôi 尋尼稱當󰑼𡥵𡛔茹,tìm nơi xứng đáng là con cái nhà 𨔍之声氣𨤰恒󰜋𦀊󰜋纀埃扛朱𦋦,lạ gì thanh khí nhẽ hằng một dây một buộc ai giằng cho ra 𢴑𢬣蹺笠𩄲迻,dứt tay theo lớp mây đưa 七月莫使敬典率兵侵清華,thất nguyệt mạc sử kính điển suất binh xâm thanh hoa 𥆾𬖉座曠圯𨱽,Nhìn trông toà rộng dãy dài -斗摸斤半堆𢬣公平,đấu mua thủng bán đôi tay công bình 𢖵𠳒願約𠀧生,Nhớ lời nguyện ước ba sinh 應天與人㱕之會大業既成治功已定乃銳意太平留心墳典有志於帝王之學洞究乎聖賢之書,ứng thiên dữ nhân quy chi hội đại nghiệp kí thành trị công dĩ định nãi nhuệ ý thái bình lưu tâm phần điển hữu chí ư đế vương chi học đồng cứu hồ thánh hiền chi thư 爲丕㝵爫等𤍌蒸𰿘物,vì vậy người làm đấng thiêng chưng muôn vật @@ -5500,8 +4910,6 @@ 六月殿試,Lục nguyệt điện thí 𫅷至𪨅埃拱沒𢚸沛𦖑,già chí trẻ ai cũng một lòng phải nghe 𥪝,trong -朋意丕,bằng ấy vậy bốn năm nghìn lời -𢜠花固𦵚𢜠𦵚,có nụ mừng nụ 蒲灰払㐌如湄𣿌淫,mồ hôi chàng đã như mưa ướt dầm 汝㝵惵羅娘妸户姜丕,nhớ người đẹp là nàng ả họ khương vậy 二月廷爱督兵擊破之于安博縣獲偽萬寕王嚴國,Nhị nguyệt Đình Ái đốc binh kích phá chi vu An Bác huyện hoạch nguỵ Vạn Ninh vương Nghiêm quốc @@ -5527,26 +4935,20 @@ 𠬠核梗搏别包饒梗,Một cây gánh VÁC biết bao nhiêu cành 詔曰昔我大,chiếu viết tích ngã đại 法身常住普滿太虚顕赫目前圓融躶躶,pháp thân thường trú phổ mãn thái hư hiển hách mục tiền viên dung lõa lõa -𢪀浪玉庫𢯦特󰅹,nghĩ rằng tiết ngọc khó lay được nào 俸󰠳車法吏𠴌轉運,bỗng đâu xe pháp lại nhanh chuyển vần 閨門不正腥聞鄭,Khuê môn bất chính tinh văn Trịnh -其第子黄維岳阮敬阮盎等聞之擊鉦三連将兵入大興門外見諸城門已閉遂直至錦衣衛敵萬司,kì đệ tử hoàng duy nhạc nguyễn kính kính hậu sĩ mạc quan chí thái uý tây quốc công truy tặng tây kì vương nguyễn áng đẳng văn chi kích chinh tam liên tương binh nhập đại hưng môn ngoại kiến chư thành môn dĩ bế toại trực chí cẩm y vệ địch vạn ti 王通馬其等僅以身免走還東䦕城,vương thông mã kì đẳng cẩn dĩ thân miễn tẩu hoàn đông quan thành 蓬峩賫金十盤上進子平盗隱入已詐言蓬峩傲慢無禮宜加兵討之帝大怒决意親征,Bồng Nga tê kim thập bàn thượng tiến Tử Bình đạo ẩn nhập dĩ trá ngôn Bồng Nga ngạo mạn vô lễ nghi gia binh thảo chi Đế đại nộ quyết ý thân chinh 定行黜陟,định hành truất trắc 󰜋𡗶秋底𬓲埃󰜋𠊛,Một trời thu để riêng ai một người 時謁買買󱯤,thời ngái mãi mới trỗi -皇黎朝萬萬世,hoàng lê triều 春風浩蕩花同舞化日昭回海共融,Xuân phong hạo đãng hoa đồng vũ Hoá nhật chiêu hồi hải cộng dung -自賒侯典𧵆,nghe có tiếng khóc dõi dõi từ xa hầu đến gần 埃麻固罪󰝡𪞷,ai mà có tội đem ra -癸丑五年莫景曆六年>>明嘉靖三十二年帝移立行在于安場,quý sửu ngũ niên mạc cảnh lịch lục niên minh gia tĩnh tam thập nhị niên đế di lập hành tại vu yên trường 𣋽桃最槾憐󰑼𠓀群𦝄󰊄𡢐𦋦𥒥鐄,sớm đào tối mận lân la trước còn trăng gió sau ra đá vàng 𠰘唭嘆嘆花印蘂,miệng cười hớn hớn hoa in nhụy 梁兵遂屯嘉寧江口,lương binh toại đồn gia ninh giang khẩu 󰜋干湄󰊄󰠱泥,Một cơn mưa gió nặng nề 唐帝倉卒不及聽既行欲駐鳳翔倚張鎰,đường đế thương tốt bất cập thính ký hành dục trú phượng tường ỷ trương dật -萬萬千里,thực cách nhẫn vàn vàn thiên lý 時㭲𣘃㐌𬕳梗槯散索,thời gốc cây đã trốc cành chồi tan tác 地召𦤶和氣以𦤶雨暘失時是居官無狀,địa triệu trí hoà khí dĩ trí vũ dương thất thời thị cư quan vô trạng 重興間元人入冦寳環父母降虜田産並没官,trùng hưng gian nguyên nhân nhập khấu bảo hoàn phụ mẫu hàng lỗ điền sản tịnh một quan @@ -5586,7 +4988,6 @@ 蒸意𪻟排署木户陶先羅嗣亮,chưng ấy vua vời thợ mộc họ đào tên là tự lượng 夏五月詔詞訟案成與審刑院官共擬定罪,Hạ ngũ nguyệt chiếu từ tụng án thành dữ thẩm hình viện quan cộng nghĩ định tội 秋冬粟米大貴人多餓死,Thu Đông túc mễ đại quý nhân đa ngạ tử -滝銀渚北衝梂,sông ngân chưa bác xong cầu 從師李卓󰝡兵打散陣𫗄打争盎𩄲,tòng sư lý trác đem binh đánh tan trận gió đánh trành áng mây 悲除歳索󰠱尼,bây giờ tuổi tác nặng nề 𠰘𦺓𧹼歲噲之羅,miếng trầu đỏ tuổi gọi chi là @@ -5608,7 +5009,6 @@ 狐𠵌燒少服情,hồ nghe thiu thỉu phục tình 六月以左司郎中李公信爲少師列明字秩,lục nguyệt dĩ tả ti lang trung lí công tín vi thiếu sư liệt minh tự trật 拜恭定王暊左相國加封大王,bái cung định vương phũ tả tướng quốc gia phong đại vương -翁阮瓊於廊安域縂慈光,ông nguyễn quỳnh ở làng yên vực tổng từ quan 㐱嗔蔑󱌡𨢇𠼦𡃹爫禮迻技,chỉn xin một lọ rượu mượn chén làm lễ đưa ghẽ 辛亥二十二年明弘治四年,Tân Hợi nhị thập nhị niên Minh Hoằng Trị tứ niên 藝文業武󰅹埃敢皮,nghề văn nghiệp võ nào ai dám bì @@ -5619,21 +5019,17 @@ 鏃羅󱩱󱙺,thốc là sỏ tên 侍婢󰠲󰅹插𢯢盒蒥巾𦑗鄧蹺些制沫䀡𦝄,thị tỳ đâu nào sắp sửa hộp trầu khăn quạt đặng theo ta chơi mát xem trăng 碎歇𣦍朝直主昆恒討敬蜍吒,tôi hết ngay chầu chực chúa con hằng thảo kính thờ cha -髙明吀𤍊畑𡗶,cao minh xin tỏ đèn trời 丙申唐廢帝從珂清泰三年晋髙祖石敬塘天福元年,Bính Thân Đường Phế Đế Tông Kha Thanh Thái tam niên Tấn Cao Tổ Thạch Kính Đường Thiên Phúc nguyên niên 𢀭尖更鳯育交流求,trầu têm cánh phượng rọc dao lưu cầu 人,nhân 甘沐除未公藴曰甘木見天時人事如此故敢發言,Cam Mộc trừ vị Công Uẩn Viết Cam Mộc kiến thiên thời nhân sự như thử cố cảm phát ngôn 頭辰濁𠯿襖空邪,Đầu thì trọc lóc áo không tà -召𠅜,trao lời mối chước 詔賜减田租人丁税有差以户部奏田禾减失故也,Chiếu tứ giảm điền tô nhân đinh thuế hữu sai dĩ Hộ bộ tấu điền hoà giảm thất cố dã 𡗶箕㐌扒爫𠊛固身,Trời kia đã bắt làm người có thân 脿𦣎㺧𦣎,béo nân heo nân 揞鞍襘𪔠㐌𤶐𦣰漨𡋥𤽸𥄭𡑱𫮹撑,ôm yên gối trống đã chồn nằm vùng cát trắng ngủ cồn rêu xanh 掑軒落語僊姑射爌䏾疑羅主壽陽,kề hiên nhác ngỡ tiên cô tạ quáng bóng ngờ là chúa thọ dương -句対浪,câu đối rằng 不畏天而苟保興我國而為仇,Bất uý thiên nhi cẩu bảo hưng ngã quốc nhi vi cừu -會功名𧘇埃劒埃,hội công danh ấy ai kém ai 没堆迎渃迎城,một đôi nghiêng nước nghiêng thành 珍甘埃几拖台󰜋命,trân cam ai kẻ đỡ thay một mình 貪一時之功以貽笑於天下,Tham nhất thời chi công dĩ di tiếu ư thiên hạ @@ -5644,8 +5040,6 @@ 𢀭辰錢鉑,giàu thì tiền bạc 小姐昆𡛔茄埃,tiểu thư con gái nhà ai 𣈜𣈜𫥨𥪸邊滝𠳨𠶀住俚󰅹𫯳碎謨,ngày ngày ra đứng bên sông hỏi thăm chú lái nào chồng tôi mô -蒸厨,chưng chùa phổ minh -風情固少之尼風情,phong tình có thiếu gì nơi phong tình 初帝委威明以乂安歲租及令置󰜏和寨使之牢固及諸處喉鋪餱粮󰍶備皆稱旨故也,Sơ Đế uỷ Uy Minh dĩ Nghệ An tuế tô cập lệnh trí Bà Hoà trại sử chi lao cố cập chư xứ hầu phố hầu lương tất bị giai xưng chỉ cố dã 畑電,đèn điện 𪽝𢚸鑿𥒥𥱬鐄,Bởi lòng tạc đá ghi vàng @@ -5691,7 +5085,6 @@ 四犛八毫原例四千九百三十两,tứ li bát hào nguyên lệ tứ thiên cửu bách tam thập lượng 辛丑六年宋淳熙八年,Tân Sửu lục niên Tống Thuần Hi bát niên 𨉓沙𠖈坦𠬠徐𠻨𠽐,mình sa xuống đất một giờ ngẩn ngơ -昆呌浪獴𤅶形樣拱𠲃如昆𤠰𤅶麻固𣁔欣,hình dạng cũng in như con gấu biển mà có lớn hơn 方政出自安决橋屯沙堆橋山壽馬騏出自仁睦橋屯青威橋列營連亘數十里旌旗蔽野鎧仗輝空自謂一舉可擒,phương chính xuất tự an quyết kiều đồn sa đôi kiều sơn thọ mã kì xuất tự nhân mục kiều đồn thanh oai kiều liệt doanh liên hoàn sổ thập lí tinh kì tế dã khải trượng huy không tự vị nhất cử khả cầm 訶摩乃茶全之伯父,ha ma nãi trà toàn chi bá phụ 梅骨格雪精神󰜋𠊛󰜋󰬮𨑮分院𨑮,mai cốt cách tuyết tinh thần một người một vẻ mười phân vẹn mười @@ -5709,8 +5102,6 @@ 十一月玉階都李號献金䱓魚,thập nhất nguyệt ngọc giai đô lí hiệu hiến kim đình ngư 兹勳王率誼王大業來輔冲人頼多匡扶之力造就之仁政圖而朝重社安威加而内平外讋,tư huân vương suất nghị vương đại nghiệp lai phụ xung nhân lại đa khuông phù chi lực tạo tựu chi nhân chính đồ nhi triều trọng xã an uy gia nhi nội bình ngoại triệp 仃拱垣為翰林學士奉旨,Đinh Củng Viên vi Hàn Lâm học sĩ phụng chỉ -𮎦群拙伴䝨󰒂𬞺,này anh nhủ anh còn chút bạn hiền nghĩa cũ -庚辰三年,canh thìn tam niên mạc diên thành tam niên minh vạn lịch bát niên 体㝵吏逐𤽗友之𫏦𦣰󰡎󰘂,thấy người lại giục ngươi hữu chi rạp nằm dưới cửa 先是真既逐阮弘裕權在掌握莫登庸亦憚之乃為其子登瀛娶真女,Tiên thị Chân ký trục Nguyễn Hoằng Dụ quyền tại chưởng ốc Mạc Đăng Dung diệc đạn chi nãi vi kì tử Đăng Doanh thú Chân nữ 仰𨖲壁粉詩󰠲,ngẩng lên vách phấn thơ đâu @@ -5721,7 +5112,6 @@ 碎𠂪浽陣𠬠欺,tôi bèn nổi giận một khi 窖󰑼󰘚惮𫵇𠫅,khéo là mặt dạn mày dày 妾󰝸𤵺如𠊛蘇婦,thiếp chẳng dại như người tô phụ -󱩕𠫾㐌𡏧隔塵󱩕庄𡮶,dép đi đỡ bụi cách trần 廠茄𥨨𣦆,xưởng nhà trống trải 伏望曲從民欲妙轉化機俾,Phục vọng khúc tòng dân dục diệu chuyển hoá cơ tỉ 閉迡渚𤏣消耗,Bấy chầy chưa tỏ tiêu hao @@ -5737,7 +5127,6 @@ 春祠髙禖,Xuân từ Cao Môi 拱為顔色呂淶𥪝𢚸,cũng vì nhan sắc lả lơi trong lòng 𫥨垌𩙌𠖾清台,ra đồng gió mát thảnh thơi -𢬣辰扲𦰟茟花,tay thì cầm ngọn bút hoa 民如故,dân như cố 為埃眷𫗃𫫵𦝄,vì ai quyến gió rủ trăng 爫迸賴献孛共眾僧,làm bánh trái hiến bụt cùng chúng tăng @@ -5749,8 +5138,6 @@ 癸巳五十年秦二世亥二年,Quý Tị ngũ thập niên Tần nhị thế Hợi nhị niên 穭𥣒排排茄𨇜𠊛𩛂,lúa trổ bời bời nhà đủ người no 詩咍爫𫴋𨢇唁賞連,thơ hay làm xuống rượu ngon thưởng liền -瓊𧡊布劍𦳦買𠳨,quỳnh thấy bố kém tươi mới hỏi -吟珪皮意昔為迻信,ngâm khuê vừa ý tếch vời đưa tin 二十日集中虚陣于魯江,nhị thập nhật tập trung hư trận vu lỗ giang 𨔍之声氣󰠋恒,Lạ gì thanh khí nhẽ hằng 󰅹𠊛惜綠貪紅󰑼埃,nào người tiếc lục tham hồng là ai @@ -5762,7 +5149,6 @@ 煩𠊛且吏絆禅師碎,phiền người vả lại bận thiền sư tôi 柳姐𦞎𪜕辻󱏲双生𠄩𡛔雪氷𨑗𫢫,liễu thư nghén đủ mười trăng song sinh hai gái tuyết băng trên đời 苛賤󰠳當𠃣矣群,hà tiện đâu đang ít hãy còn -𣒣𬎳,măng mọc có lứa 此之謂也,Thử chi vị dã 進封天武衛都指揮使莫登庸為武川伯,tiến phong thiên vũ vệ đô chỉ huy sứ mạc đăng dung vi vũ xuyên bá 隊課庫巾庄綴隘体尼抄確㐌𠋥泥,đòi thuở khó khăn chăng chối ải thấy nơi xao xác đã mày nề @@ -5793,7 +5179,6 @@ 欺𢧚𡗶拱朝㝵,khi nên trời cũng chiều người 云仙拮梗𬂙澄長安,vân tiên cất gánh trông chừng trường an 乙酉八年明洪武二十八年春二月二十日却月字南字諱許用依舊,Ất Dậu bát niên Minh Hồng Vũ nhị thập bát niên xuân nhị nguyệt nhị thập nhật khước nguyệt tự Nam tự huý hứa dụng y cựu -吏添特𠬠䋲,lại thêm được một thằng 桃仙㐌𤊰𢬣凡,Đào tiên đã bén tay phàm 箕𥸷𦧘英底分箕,kìa xôi thịt anh để phần kia 襖𥯒惧惧客𡎦鈎,áo tơi khù khụ khách ngồi câu @@ -5805,18 +5190,15 @@ 𥙩𫯳終,lấy chồng chung 其饒交𥛉󰜋茹,Cùng nhau giao bái một nhà 渚制𪔠貝,chớ chơi trống bỏi -唒固𠦳鐄𧁹𢷮台,dẫu có nghìn vàng khó đổi thay 羕意恩𡗶㐌賭,dường ấy ơn trời đã đủ 󰘂𣘈𧹦𠲣篵𥮈屋丸𥒥𫕹夷頓噴𦼔,cửa son đỏ hoét tùm bum nóc hòn đá xanh rì lún phún rêu 字,tự 考,khảo 始頭,thuỷ đầu 吒𣩂𩩔媄𨃴𡥵深𤵶,cha chết gót mẹ gót con thâm sì -唭春花𧺀𠬠𠄽,cười xuân hoa thắm một vài 兵奴時孟兵嘉󰟨危,binh nó thời mạnh binh gia thế nghèo 六月初八日禁僣用非法噐物如刻金珠漆龍鳯等禁物,lục nguyệt sơ bát nhật cấm tiếm dụng phi pháp khí vật như khắc kim châu tất long phượng đẳng cấm vật 𣙩𣘽自阻牟禅,sồng nâu từ trở mầu thiền -歇飭麻辱立技極饒,rấp gãy cực nhiều 黎問黎魁等領鐵突三千人象四隻與察理仁澍文安等攻破之,lê vấn lê khôi đẳng lĩnh thiết đột tam thiên nhân tượng tứ chích dữ sát lí nhân chú văn an đẳng công phá chi 意買别處𠁀隨𣅶弋默之𦓡扲局拱爫之,ấy mới biết xử đời tùy lúc thắc mắc chi mà cạy cục cũng làm chi 二十八日李慶亦亡,nhị thập bát nhật lí khánh diệc vong @@ -5828,11 +5210,8 @@ 臣,Thần 登,đăng 𦹵碧岑橷烈牟撑,cỏ biếc sầm dâu lướt màu xanh -羅麟丕,ấy cũng là lân vậy -錄囚,tự ngũ nguyệt chí thu thất nguyệt hạn 殿桂𠮿嗃鮮󰬮月房椒濃拿𠽋味香,điện quế xôn xao tươi vẻ nguyệt phòng tiêu nồng nã nức mùi hương 坤頑於坦茄𡮠,khôn ngoan ở đất nhà mày -𨁡𨃴僧徒氊𬛕,tăng đồ chen vai 蔑丐𪀄卒務春𫅫拯窮,một cái chim rốt mùa xuân bay chẳng cùng 上客,thượng khách 禁酒色,cấm tửu sắc @@ -5846,7 +5225,6 @@ 𨨠勤約操園諸子船𫵈坤都𣷭六經,cuốc cùn ước xới vườn chư tử thuyền mọn khôn đua bể lục kinh 悉獲國人之被脅從者及戦船百艅艘噐伏甚多,tất hoạch quốc nhân chi bị hiếp tòng giả cập chiến thuyền bách dư sưu khí phục thậm đa 又命秘書監黄樞等寫為列本以垂永久,Hựu mệnh Bí thư giám Hoàng Khu đẳng tả vi liệt bản dĩ thuỳ vĩnh cửu -甘棠渚割渚𢯏,chớ cắt chớ bẻ 時人羙之其巧思多𩔗此帝呼為天家子以其博通技藝大小必給事無不知也,thời nhân mĩ chi kì xảo tư đa loại thử đế hô vi thiên gia tử dĩ kì bác thông kĩ nghệ đại tiểu tất cấp sự vô bất tri dã 対花𢯰𠁑袑𦣰,Đổi hoa LÓT DƯỚI chiếu nằm 要𪡇強廛礼法,yêu nể càng gìn lễ phép @@ -5855,9 +5233,7 @@ 𠼤󱛽為浽𫯳終燶󱋔,ghen tuông vì nỗi chồng chung nồng nàn 護𠊛固德隊方特𫅜,hộ người có đức đòi phương được lành 𪮭裙霓𥧪𢃱燕撑扛没󱖧没𡥵童,xắn quần nghê trống mũ én xênh xang một quạt một con đồng -双離菓𣷭溇坤𨃝,song le quả bể sâu khôn giò 𬲇𠺙花榴覩隊𦑃,gió thổi hoa lựu đỏ đòi cánh -雖𠽖些典准件時,tuy giục ta đến chốn kiện 十一月太師鄭檢分兵攻快州洪州等府,thập nhất nguyệt thái sư trịnh kiểm phân binh công khoái châu hồng châu đẳng phủ 船長,thuyền trưởng 甲辰五年宋宣和六年,Giáp Thìn ngũ niên Tống Tuyên Hoà lục niên @@ -5868,7 +5244,6 @@ 書成上進御覽遂命工刊刻頒布天下使徔前,thư thành thượng tiến ngự lãm toại mệnh công san khắc ban bố thiên hạ sử tòng tiền 明提至汴懇求恩使宣撫遐裔,Minh Đề chí Biện khẩn cầu ân sứ tuyên phủ hà duệ 𤽗吏低朱𤽗圓𬟥訥𣦍𠫾𨇜特每才,ngươi lại đây cho ngươi viên thuốc nuốt ngay đi đủ được mọi tài -固句対繚𪞷楊徐𥋺𧡊𢚸它生疑,có câu liễn đối treo ra dương từ dòm thấy lòng đà sinh nghi 威在職甚得百姓心三十年卒,uy tại chức thậm đắc bách tính tâm tam thập niên tốt 店亏呌󰁮𠰘陀𭁈双,đêm khuya kêu gở miệng đà dữ song 庒朋從且點欺盃𢚸,chẳng bằng thong thả điểm khi vui long @@ -5881,8 +5256,6 @@ 蔑拯汝𦷾丕𠱋,một chẳng nhớ đấy vậy ru 帝宵衣旰實,Đế tiêu y cán thực 一脿一裴󰑼亇鮋勾,nhất béo nhất bùi là cá rô câu -𡁚丕𪽝外内麻吏,hớn hớn vậy bởi ngoài nội mà lại -𠦳𢆥底㗂𧗱𡢐,nghìn năm để tiếng về sau 𦖑信𦬑󰘚󰘉眉,Nghe tin nở mặt nở mày 数料,số liệu 以生日爲陽元聖節,dĩ sinh nhật vi dương nguyên thánh tiết @@ -5892,7 +5265,6 @@ 𪖫扢,mũi hếch 論苔山海麻他狀𧗱,luận đày sơn hải mà tha trạng về 𥛗𠱋𧡊永󰕛些押𠓨,dòm dò thấy vắng chúng ta áp vào -𧊉浪咳客婵娟,bướm rằng hỡi khách thuyền quyên 因歷數󰱑官過失謂彼徒能擿人之疵而不能正已之非,nhân lịch số đài quan quá thất vị bỉ đồ năng trích nhân chi tì nhi bất năng chính dĩ chi phi 惜𠰚𦀻針縁隻莫傷台瓢浡分勞刀,tiếc nhỉ cửi kim duyên chếch mếch thương thay bèo bọt phận lao đao 覩銀意湿買󰑼㝵𤐝,đủ ngần ấy nết mới là người soi @@ -5906,8 +5278,6 @@ 蒸尼宫廟茹官公侯,chưng nơi cung miếu nhà quan công hầu 秋九月以阮然為入内行遣右司,thu cửu nguyệt dĩ nguyễn nhiên vi nhập nội hành khiển hữu ti 𪾋𠳨貴人𠊛於兜𬺗低救妾,dám hỏi quý nhân người ở đâu xuống đây cứu thiếp -停朱𠮾意穷咹𦟐尼,đừng cho ngọt ấy cùng ăn mỡ này -花殘𫀅玉用,lặt hoa tàn xem ngọc rụng 抇自銅鐱群𢀨重夷,nhặt từ đồng kẽm còn sang trọng gì 三月定皇宗王侯公主正派玉牒封𦹥號金枝玉葉三世孫得封侯郡王四世孫賜爵明自五世孫上品,Tam nguyệt định hoàng tông vương hầu công chúa chính phái ngọc điệp phong ấm hiệu kim chi ngọc diệp tam thế tôn đắc phong hầu quận vương tứ thế tôn tứ tước minh tự ngũ thế tôn thượng phẩm 黄伯陽奏占城地方并綏阜地方,Hoàng Bá Dương tấu Chiêm Th��nh địa phương tịnh Tuy Phụ địa phương @@ -5916,11 +5286,8 @@ 秋閏八月大軍進到布政州差諸将分道進討,Thu nhuận bát nguyệt đại quân tiến đáo Bố Chính châu sai chư tướng phân đạo tiến thảo 對曰國王聞者皇登遐今皇帝即位兩國不通使疑未信故使將軍徃境上問消息,Đối viết Quốc vương văn giả hoàng đăng hà Kim Hoàng đế tức vị lưỡng quốc bất thông sứ nghi vị tín cố sử tướng quân vãng cảnh thượng vấn tiêu tức 户行勉渚從制合,họ hàng miễn chớ tuồng chơi họp -𪾋吀固𩃳𡗶証明,dám xin có bóng trời chứng minh -朋折檜羝泖沚律歇怛,bằng chưng giết cúi dê máu chảy suốt hết đất 小書吏𠽇𥙩娘,Tiểu thư lại nẹt lấy nàng 爾懋膺寵錫務益忠貞夾輔黎氏永修職貢作朕南藩永世勿替,nhĩ mậu ưng sủng tích vụ ích trung trinh giáp phụ lê thị vĩnh tu chức cống tác trẫm nam phiên vĩnh thế vật thế -且先帝有言事漢期無失禮要之不可以設好語入見不得復亡國之勢也,Thả tiên đế hữu ngôn sự Hán kì vô thất lễ yêu chi bất khả dĩ thiết hảo ngữ nhập kiến bất đắc phục quy vong quốc chi thế dã 抛朱眷𫗄𫫵𦝄,Phao cho quyến gió rủ mây 所有訓條開列于左一人臣事君宜咸懷忠良恪居官職國尔忘家公尔忘私同寅恊恭直言極諫不可阿䛕取容竊祿倖位私受干謁賣爵鬻獄以𦤶妨害治道,sở hữu huấn điều khai liệt vu tả nhất nhân thần sự quân nghi hàm hoài trung lương khác cư quan chức quốc nhĩ vong gia công nhĩ vong tư đồng dần hiệp cung trực ngôn cực gián bất khả a dua thủ dung thiết lộc hạnh vị tư thụ can yết mại tước chúc ngục dĩ trí phương hại trị đạo 月白暈青𤐝每祖禅河淶浪,nguyệt bạch vầng thanh soi mọi chỗ thiền hà lai láng @@ -5938,14 +5305,12 @@ 人生窒墨和朝和郎,nhân sinh rất mực hoà giàu hoà sang 時凣王侯授僧道官則呼左街盖不使齒諸朝列,thời phàm vương hầu thụ tăng đạo quan tắc hô tả nhai cái bất sử xỉ chư triều liệt 爫詩朱?𠬠徐渚𥹰,Làm thơ cho kíp một giờ chưa lâu -少帝在位二年紀元者一,thiếu đế tại vị nhị niên k 三月八日明正使禮部左侍郎李琦工部右侍郎羅汝敬副通政使司右通政黄驥鴻臚寺卿徐永達來至京,Tam nguyệt bát nhật Minh chính sứ Lễ bộ tả thị lang Lí Kì Công bộ hữu thị lang La Nhữ Kính phó Thông chính sứ ti hữu thông chính Hoàng Ký Hồng lô tự khanh Từ Vĩnh Đạt lai chí kinh 云仙頭隊金魁𢬣扲鐐泊𨉓𡓮󰥇烏,vân tiên đầu đội kim khôi tay cầm rìu bạc mình ngồi ngựa ô 走馬燈畑衢,tẩu mã đăng đèn cù 軍中文書無印帝命工刻木為之,Quân trung văn thư vô ấn Đế mệnh công khắc mộc vi chi 羕珠󰞺月羕派𨤔紅,Dường chau nét nguyệt dường phai vẻ hồng 凣民人及生徒許入試監生及已在軍籍者耶停,phàm dân nhân cập sinh đồ hứa nhập thí giám sinh cập dĩ tại quân tịch giả da đình -󰘚如藍覩命羕󰕵󰠖,Mặt như chàm đổ mình dường giẽ dế run 詔問其所能以䏻伏虎對試之不驗,chiếu vấn kì sở năng dĩ năng phục hổ đối thí chi bất nghiệm 帝幼時伯兄保養故帝愛石踰於其子,Đế ấu thời bá huynh bảo dưỡng cố đế ái Thạch du ư kì tử 㐱可𠃣寬限𪠞,chỉn khả ít khoan hẹn đi @@ -5959,7 +5324,6 @@ 餘𠑽各省院局色役及各府路縣選鋒隊,dư xung các tỉnh viện cục sắc dịch cập các phủ lộ huyện tuyển phong đội 𥪝帳錦至尊𡸏𡸏,trong trướng gấm chí tôn vòi vọi 兵貴神速渚差,binh quý thần tốc chớ sai -𠲡嚕客箕𠄼𬙞住𡃙𪡦西怒󰜋𢽼翁,hẩu lớ khách kia năm bảy chú mécxì tây nọ một vài ông 時僞西道将涯郡缺名髙郡缺名㨿兵于日昭地方,thời nguỵ tây đạo tướng nhai quận khuyết danh cao quận khuyết danh cứ binh vu nhật chiêu địa phương 乳𡨸心,vú chữ tâm 李通𧡊頭蟒蛇我𫬪沒𣅶買阻跩特,lý thông thấy đầu mãng xà ngã lăn một lúc mới trở dậy được @@ -5968,7 +5332,6 @@ 馬嬌吏𠼯意𦋦𠸕𠳒,mã kiều lại hở ý ra dặn lời 創埋固几𨑜尋󰝡𬨠雲洞󱉞嫌待篭,sáng mai có kẻ xuống tìm đem lên vân động mựa hiềm đợi trông 𫯳𬙾𡢼𬙾唒𥆾拱𩛂,chồng đẹp vợ đẹp dẫu nhìn cũng no -使復之曰僧且至此予亡官家有命則僧自為之,phổ huệ thỉnh kiến trần sinh tử sự 䏜𤎎打吝𡥵顛包饒拱閉饒錢秩之,mập mờ đánh lận con đen bao nhiêu cũng bấy nhiêu tiền mất chi 限𪰹𦋦𣌋闭除仕咍,hẹn mai ra sớm bấy giờ sẽ hay 帝避正殿,��ế tị chính điện @@ -5980,7 +5343,6 @@ 治時可𠁔户䧺,trị thời khả sánh họ hùng 姉㛪共渚𫃸𨍦保饒立庙吕饒奉蜍,chị em cùng chửa nối sau bảo nhau lập miếu rủ nhau phụng thờ 太子自别意𫢩謹捻𧗱𣈙扵南策江,thái tử từ biết ý nay kín núm về rày ở nam sách giang -抑刼堆永吒𦓡無罪如寔𠍦𬨨寔低末𬨨,ức hiếp đôi vắng cha mà vô tội như thật hèn quá thật đê mạt quá 時豪傑并衛士皆云東方有天子氣,thời hào kiệt tịnh vệ sĩ giai vân đông phương hữu thiên tử khí 𬰊坤移梗董鼎𦝄易𧡊䏾竜令,giá khôn dời cành đủng đỉnh trăng dễ thấy bóng lung linh 明假授帝為交趾布政使彦臣乂安知府,Minh giả thụ Đế vi Giao Chỉ Bố chính sứ Ngạn Thần Nghệ An tri phủ @@ -5998,7 +5360,6 @@ 𠸜𥱬閣鳯像傳臺麟,tên ghi gác phượng tượng truyền đài lân 令閲四政軍民丁壮等項以定原籍,Lệnh duyệt tứ chính quân dân đinh tráng đẳng hạng dĩ định nguyên tịch 左羽林兵火頭杜廣献鯧䰸魚,Tả Vũ Lâm binh Hoả đầu Đỗ Quảng hiến Xương công ngư -徔容𤏣𡑩唐梅吏𧗱,thong dong tỏ nẻo đường mai lại về 𦂾𦀻,dệt cửi 𧗱茹咹粓買荼,về nhà ăn cơm với dưa 夏四月駕駐乂安,Hạ tứ nguyệt giá trú Nghệ An @@ -6009,10 +5370,8 @@ 冬十月思𫎇等󰀋叛自相攻擊,Đông thập nguyệt Tư Mông đẳng sách phản tự tương công kích 丙子八年四月以後昭宗光紹元年明正德十一年,Bính tí bát niên Tứ nguyệt dĩ hậu Chiêu Tông Quang Thiệu nguyên niên Minh Chính Đức thập nhất niên 國峻感泣嘉歎之,quốc tuấn cảm khấp gia thán chi -𧏵群捥曲扵沟待,rồng còn uốn khúc ở câu đợi thời 枯𥗏,khô quánh 𬌓身󰅹别舌耒󰑼傷,tấm thân nào biết thiệt thòi là thương -𤽗𠱋,mà trả chưng ơn ngươi ru 魚浪户武扵𧵆,Ngư rằng Họ Võ ở gần 索吟牕古梅𬏓點,sách ngâm song có mai vài điểm 螠𡎢𦨢汫𧡊包饒𡗶,ếnh ngồi đáy giếng thấy bao nhiêu trời @@ -6035,7 +5394,6 @@ 珝廼謝之以璜領交州爲前部都督,Hủ nãi tạ chi dĩ Hoàng lĩnh Giao Châu vi tiền bộ đô đốc 拮特坦淮朋炪𬖅鴻,cất được đất hoài bằng đốt lông hồng 凣有國者謹天戒盡人事回天变之道也,Phàm hữu quốc giả cẩn thiên giới tận nhân sự hồi thiên biến chi đạo dã -渚倍浪特𧎝𥒥翁㺔,chớ vội rằng được chấu đá ông voi 隻󰠽底貝詞掊於低,Chiếc thoa đây với tờ bồi ở đây 紙𦆙𥿠把,giấy sồi bó vá 𣩂饒庒丐琉球,giết nhau chẳng cái lưu cầu @@ -6046,21 +5404,17 @@ 𤽗仁者𠱤𠸂哭沙渃𪾺,ngươi nhân giả sùi sụt khóc sa nước mẳt 領清華山南各道兵分道進擊阮盎阮敬等于山西,lĩnh Thanh Hoa Sơn Nam các đạo binh phân đạo tiến kích Nguyễn Áng Nguyễn KÍnh đẳng vu Sơn Tây 󰟸之各趨出,khoảnh chi các xu xuất -𦲿梧桐末秋,lá ngô đồng mạt thu 無私杜塞賄賂,vô tư đỗ tắc hối lộ 擬𥙩蒸禍亇󱓇,nghỉ lấy chưng họa cá mắc -𦖑隊,gượng gập nghe đòi 利名曾另准噋哰鬪𬟗亭蒙𫄑户巢,lợi danh từng lánh chốn xôn xao dấu cũ đành mong nối họ sào 交,giao 固欺嚈月嘲花楼𣘈彷彿󰘂伽󰊄𦝄,có khi ướm nguyệt trêu hoa lầu son phảng phất cửa già gió trăng 及閉除處乂安類󰭵劫𧽈,gặp bấy giờ xứ nghệ an loài trộm cướp dấy 𦖻𦖑𫆧󰑚排排,tai nghe ruột rối bời bời 状元辝謝老妑,trạng nguyên từ tạ lão bà -𧊉浪𧡊呐添強,bướm rằng thấy nói thêm càng 大臣受賂󰁮用無功有何善而必崇寺佛乎,đại thần thụ lộ cử dụng vô công hữu hà thiện nhi tất sùng tự phật hồ 搳𩯀,hớt tóc 時諸室厨人多托宫中以賤直抑買市肆人民病之,Thời chư thất trù nhân đa thác cung trung dĩ tiện trực ức mãi thị tứ nhân dân bệnh chi -𢗽𢝙供丐事常,tẻ vui cũng cái sự thường 直𠺘󱳧𢘾灵𠸗義它結󰒂情𪳼匪情,trực rằng chạnh nhớ linh xưa ngãi đà kết ngãi tình chưa phỉ tình 𠳨買𪦲𫥨绳半鉄𪖬奴㘗㘗󱥓奴𩽈,hỏi mãi mới ra thằng bán sắt mũi nó gồ gồ trán nó giô 漢兵眾強即幸而勝之後來益多終滅國而止不如殺王以謝漢願罷其兵,Hán binh chúng cường tức hạnh nhi thắng chi hậu lai ích đa chung diệt quốc nhi chỉ bất như sát Vương dĩ tạ Hán nguyện bãi kì binh @@ -6077,21 +5431,17 @@ 𥘷𠰮埃𫽄腰𠸦橘唁達席小筵待同,trẻ xinh ai chẳng yêu khen quýt ngon đặt tiệc tiểu diên đãi đòng 今即政臨民正四方望宣澤承休之日,kim tức chính lâm dân chính tứ phư��ng vọng tuyên trạch thừa hưu chi nhật 身𢖖埃𠹾罪𡗶𧘇朱,Thân sau ai chịu tội trời ấy cho -大鵬失世被石生,đại bàng thất thế 两帝親臨為将,lưỡng đế thân lâm vi tướng 蔑盎茄些埃敢争,một áng nhà ta ai dám tranh 太師聀𠹾冲朝敕封,thái sư chức chịu trong triều sắc phong 𪢍几固才,ghét kẻ có tài -太后恐乱?欲倚漢威勸王及群臣求内附,Thái hậu khủng loạn UNK dục ỷ Hán uy sổ khuyến Vương cập quần thần cầu nội phụ 穭秥納於頭坡係𦖑㗂𩆐󰘉旗麻𨖲,lúa chiêm nấp ở đầu bờ hễ nghe tiếng sấm mở cờ mà lên -群䓂吧㭲抌納主,còn ngọn và gốc đem nộp chúa 恪󰅹𥿥𥿗麻𫐮𦝊金,khác nào sợi chỉ mà luồn trôn kim 左右納言阮夢荀阮傳阮曰,tả hữu nạp ngôn nguyễn mộng tuân nguyễn truyền nguyễn viết 㙴𬞕󱋨㗂𨤮松迻香,thềm lan nức tiếng dặm tùng đưa hương 細滝黄江語𬰢蓮𡗶訴浪,tới sông hoàng giang ngửa mặt lên trời tố rằng 𥙩埃爫状渃南些,lấy ai làm trạng nước nam ta 固夢自然吏固核,có mộng tự nhiên lại có cây -沛朱論,phải cho trọn 𩛜時朱瀝𧛊時朱𦹳,đói thời cho sạch rách thời cho thơm 今尔等不能奉法造公事則假公營私聽獄訟則受賄柱法行路之人莫不嗟怨,Kim nhĩ đẳng bất năng phụng pháp tạo công sự tắc giả công dinh tư thính ngục tụng tắc thụ hối trụ pháp hành lộ chi nhân mạc bất ta oán 或干或侈,hoặc cán hoặc xỉa @@ -6108,7 +5458,6 @@ 𢚸箕拧特常常󰑼庄,Lòng kia giữ được thường thường là chăng 頭𬌥󰘚馭呦呦如㵢,Đầu trâu mặt ngựa ào ào như sôi 是日薨,Thị nhật hoăng -昭君夜欣歓,chiêu quân dạ hân hoan 䀡𠄩昆𬑉㐌碍如珠,xem hai con mắt đã ngời như châu 庚午十三年莫崇康五年明隆󰆑四年正月上相上表奏帝令阮黄行下順化廣南等處統率兵象船艘再鎮撫方民以壮藩維,canh ngọ thập tam niên mạc sùng khang ngũ niên minh long khánh tứ niên chính nguyệt thượng tướng thượng biểu tấu đế lệnh nguyễn hoàng hành hạ thuận hoá quảng nam đẳng xứ thống suất binh tượng thuyền sưu tái trấn phủ phương dân dĩ tráng phiên duy 迻払𢚸弋弋𢞂,đưa chàng lòng dặc dặc buồn @@ -6116,12 +5465,10 @@ 失包時吏𦬑𦋦蓬蓬,thắt vào thời lại nở ra bồng bồng 築昇龍京四圍土城,trúc thăng long kinh tứ vi thổ thành 逴𢜠噋𠳨𠻀󰑼,rước mừng đon hỏi dò la -𡗶班最約𧗱,trời ban tối ước về 𬂙蹺𡬷胣添強,trông theo tấc dạ thêm càng 後阮愈卒亦如之,Hậu Nguyễn Dũ tốt diệc như chi 恩𤤰渚𡭲𡊰功侩𥉫𢢆坦𠑕𥉫𢢆𡗶,ơn vua chửa chút đền công cúi trông thẹn đất ngửa trông thẹn trời 夏四月十七日旨揮大臣百官受造取金於東津納官逐等正一品金二兩從一品金一兩半正二品針一兩從二品金五文正三品金三文從三品金二文正四品至五品各一文從五品以下無,Hạ tứ nguyệt thập thất nhật chỉ huy đại thần bách quan thụ tạo thủ kim ư Đông tân nạp quan trục đẳng Chính nhất phẩm kim nhị lượng Tòng nhất phẩm kim nhất lượng bán Chính nhị phẩm kim nhất lượng Tòng nhị phẩm kim ngũ văn Chính tam phẩm kim tam văn Tòng tam phẩm kim nhị văn Chính tứ phẩm chí ngũ phẩm các nhất văn Tòng ngũ phẩm dĩ hạ vô -丁酉二年,đinh dậu nhị niên tống thuần hi tứ niên 疾作,tật tác 𦝄淶花𩃳𤐝𨕭𫏾簾,trăng lơi hoa bóng soi lên trước rèm 匕𠤧觸𩚵,chủy thìa xúc cơm @@ -6129,12 +5476,9 @@ 三月十六日翰林院承旨兼東閣大𭓇士申仁忠等題奉查皇朝官制崇文舘有司訓典義教習儒生其公侯伯子男長孫文武二三品長子,Tam nguyệt thập lục nhật Hàn lâm viện thừa chỉ kiêm Đông các đại học sĩ thân Nhân Trung đẳng đề phụng tra Hoàng triều quan chế sùng văn quán hữu tư huấn điển nghĩa giáo tập nho sinh kì Công Hầu Bá Tử Nam trưởng tôn văn võ nhị tam phẩm trưởng tử 漢蒼始行之,Hán Thương thuỷ hành chi 太師㐱固恪芇曹喂,thái sư chỉn có khác nào tào ôi -係怨斉丐𩯀恩斉𥿥絲,hễ oán tày cái tóc ơn tày sợi tơ dần dần trả lại 傷𩵜托為鈎宛󰟴,thương cá thác vì câu uốn lưỡi 󰠵過㐌𦒹𢆥,trải qua đã sáu năm 五月既望帝命鄭惟㦃帝領官軍杜岳賛理軍務徃清華乂安討平之斬黎明撤傳首詣经師懸於東津坊生擒熙興檻送京師誅之,Ngũ nguyệt ký vọng đế mệnh Trịnh Duy Sản đế lĩnh quan quân Đỗ Nhạc Tán lí quân vụ vãng Thanh Hoa Nghệ An thảo bình chi trảm Lê Minh Tri��t truyền thủ nghệ Kinh sư huyền ư Đông Tân phường sinh cầm Hi Hưng giám tống Kinh sư tru chi -欺常欺變拱空恪,khi thường khi biến cũng không khác -爫牢熷拱𣈙渃𡽫,làm sao rỡ cùng rày nước non 計爫牢掣𬮙萬愛恩,kể làm sao xiết muôn vàn ái ân 悉除人我時𬎷相實金剛,dứt trừ nhân ngã thời ra tướng thực kim cương 其或藴經濟之畧而屈在下僚無人薦󰁮𭁈夫豪傑之士伏於草莽混為卒伍若不自達朕何由識之今後君子有欲從我逰者各聽自薦昔毛遂脱頴而徔平原君寗戚扣角而感悟桓公何曾以小節自拘哉詔出之日凣其具僚各盡乃誠孰請薦援至於籚閻側陋之士亦勿以衒玉求售爲耻而使朕有乏才之嘆焉,kì hoặc uẩn kinh tế chi lược nhi khuất tại hạ liêu vô nhân tiến cử dữ phu hào kiệt chi sĩ phục ư thảo mãng hỗn vi tốt ngũ nhược bất tự đạt trẫm hà do thức chi kim hậu quân tử hữu dục tòng ngã du giả các thính tự tiến tích mao toại thoát dĩnh nhi tòng bình nguyên quân nịnh thích khấu giác nhi cảm ngộ hoàn công hà tằng dĩ tiểu tiết tự câu tai chiếu xuất chi nhật phàm kì cụ liêu các tận nãi thành thục thỉnh tiến viện chí ư lư diêm trắc lậu chi sĩ diệc vật dĩ huyễn ngọc cầu thụ vi sỉ nhi sử trẫm hữu phạp tài chi thán yên @@ -6148,7 +5492,6 @@ 卷之十四,quyển chi thập tứ 󰑼尾律㘨礼希,là vỉ lót nồi lấy hơi 折𤽗景異頭撩外城,giết ngươi cảnh dị đầu treo ngoài thành -𢪀浪𤴪𪬡悭,nghĩ rằng ngứa ghẻ hờn ghen 鐵鎖耒碎禁繚近滝,thiết tỏa lòi tói cắm lèo gần sông 大越史記外紀全書卷之三終,đại việt sử ký ngoại kỷ toàn thư quyển chi tam chung 𨑮㝵庒叭𡮇芇,mười ngày chẳng bớt chút nào @@ -6180,17 +5523,12 @@ 有嚴因上表称謝云臣窃惟天地𭛁育萬物雖萌芽根荄猶感生生化化之仁,hữu nghiêm nhân thượng biểu xưng tạ vân thần thiết duy thiên địa phát dục vạn vật tuy manh nha căn cai do cảm sinh sinh hoá hoá chi nhân 季犛遣三舘屬官祗候内人内寝學生分行各路潜訪官吏得失民間利病以為黜陟永為定式,Quý Li khiến tam quán thuộc quan Chi hậu nội nhân nội tẩm học sinh phân hành các lộ tiềm phỏng quan lại đắc thất dân gian lợi bệnh dĩ vi truất trắc vĩnh vi định thức 𤽗課𥘷爫業學路讀冊傳聖賢劄事跡初𫢩,ngươi thuở trẻ làm nghiệp học trò đọc sách truyện thánh hiền chép sự tích xưa nay -碎捉尺𡽫迷襖,tôi xóc xách nón mê áo rách 榖旦載蠲芝論誕播睠,cốc đán tải quyên chi luận đản bá quyến 蝒箕执整𠋥徐待埃,nhện kia chấp chểnh mày chờ đợi ai -扒翁潘佩珠特𨑮𣈗辰員知縣南𣐙縣所在翁潘欽稔𦤾奏官使浪:,bắt ông phan bội châu được mười ngày thì viên tri huyện nam đàn huyện sở tại ông phan khúm núm đến tâu quan sứ rằng 西湖奔歸撫軍司元淵恭信王天澤子上皇怒再嫁元淵弟沆以辱之,Tây Hồ bôn quy Phủ quân ti Nguyên Uyên Cung Tín vương Thiên Trạch tử Thượng hoàng nộ tái giá Nguyên Uyên đệ Hàng dĩ nhục chi -爲埃𢧚浽舌催埃,vì ai nên nỗi thiệt thòi với ai 𠊛調𢜝奴固才坤當,Người đều sợ nó có tài khôn đương 子,tử -𠓨棱語塘𫥨,vào rừng ngỡ đường ra 史臣吳士連曰道士𥬉嗣之事以為信然耶則天道遠不可得而,sử thần ngô sĩ liên viết đạo sĩ cầu tự chi sự dĩ vi tín nhiên gia tắc thiên đạo viễn bất khả đắc nhi -𨀈娘拱堇魚如払,bước nàng cũng ngẩn ngơ như chàng 秋八月二十日興道大王國峻卒於萬劫第,Thu bát nguyệt nhị thập nhật Hưng Đạo Đại Vương Quốc Tuấn tốt ư Vạn Kiếp đệ 一家三人一人爲軍凣諸賦役並復三年,nhất gia tam nhân nhất nhân vi quân phàm chư phú dịch tịnh phục tam niên 爫朱酷害拯戈爲錢,Làm cho khốc hại chẳng qua vì tiền @@ -6201,7 +5539,6 @@ 𨢇𫽄唁㕵󰬥拱醝,rượu chẳng ngon uống nhiều cũng say 庚辰五年明正德十五年,canh thìn ngũ niên minh chính đức thập ngũ niên 海入直犯京師,hải nhập trực phạm kinh sư -深濕身朋𢭗北國殿髙,thân bằng nương bắc quốc điện cao 𣳔秋如𣾶干愁,Dòng thu như giội cơn sầu 七品以下用太古巾從七品攅花巾,Thất phẩm dĩ hạ dụng thái cổ cân tòng thất phẩm toàn hoa cân 監生及各衛門吏除各府教職,giám sinh cập các vệ môn lại trừ các phủ giáo chức @@ -6218,7 +5555,6 @@ 以誕日爲天瑞節,Dĩ đản nhật vi Thiên Thuỵ tiết 辛酉四年莫光寶八年明嘉靖四十年三月莫使其将領兵徃京北與太師鄭檢相拒潜遣莫敬典領兵冦掠清華至各海門,Tân Dậu tứ niên Mạc Quang Bảo bát niên Minh Gia Tĩnh tứ thập niên tam nguyệt Mạc sử kì tướng lĩnh binh vãng kinh Bắc dữ Thái sư Trịnh Kiểm tương cự tiềm khiến Mạc Kính Điển lĩnh binh khấu lược Thanh Hoa chí các hải môn 夏五月十一日上御敬天殿親策問以古先君臣命光進鎮國尚將軍駙馬都尉東軍都督府左都督端武伯鄭公路吏部尚書黄仁添題調太子少保御史󰱑都御史陳封兵科都汲事中費伯康監試翰林院侍讀兼東閣大𭓇士申亻,Hạ ngũ nguyệt thập nhất nhật thượng ngự Kính Thiên điện thân sách vấn dĩ cổ tiên quân thần mệnh quang tiến trấn quốc thượng tướng quân Phò mã đô uý Đông quân đô đốc phủ tả đô đốc Đoan Vũ Bá Trịnh Công Lộ Lại bộ thượng thư Hoàng Nhân Thiêm đề điệu Thái tử thiếu bảo ngự sử đài Đô ngự sử Trần Phong Binh khoa đô cấp sự trung Phí Bá Khang giám thí Hàn Lâm Viện thị độc kiêm đông các đại học sĩ Thân Nhân -源𣻆𫴋腥𦞣瀝潮𢩵𨖲漫𠮾,nguồn tuôn xuống tanh tao sạch triều dẫy lên mặn ngọt ưa 鈴玎岳馭冬冬,linh đinh nhạc ngựa rung rung 尽辞敢惜功󰅹群𠲖𢚸客洞桃肯庄,tận từ dám tiếc công nào còn e lòng khách động đào khứng chăng 設慶成廣嚴資聖寺會,thiết khánh thành quảng nghiêm tư thánh tự hội @@ -6239,9 +5575,7 @@ 𠄼更識率奇𠄼更擬傳賖賖逸󱜲𨉟,năm canh thức suốt cả năm canh nghĩ chuyện xa xa giật giãy mình 醜婦𡞕丑切磋鬼妻𡞕𭁈㝵些責重,xú phụ vợ xấu thiết tha quỷ thê vợ dữ người ta trách chồng 十七日壬午奉迎,Thập thất nhật Nhâm Ngọ phụng nghênh -𠬠隻船勾闭小,một chiếc thuyền câu bé tẻo teo 師賢佯為耳聾得免,Sư Hiền dương vi nhĩ lung đắc miễn -南無𫢋教如來,na mô phật giáo như lai 臣所見南海黄盖爲日南太守下車以供設不備撾殺主簿仍見驅逐,Thần sở kiến Nam Hải Hoàng Cái vi Nhật Nam Thái thú hạ xa dĩ cung thiết bất bị qua sát chủ bạ nhưng kiến khu trục 嗚呼章服奉帝天之命圭璧餘燕翼之休,ô hô chương phục phụng đế thiên chi mệnh khuê bích dư yến dực chi hưu 䏾翁󱮫仍𬄹銅壼曰半𦁼税吏學路,bụng ông rặt những máy đồng hồ viết bán may thuê lại học trò @@ -6250,15 +5584,12 @@ 浽𠇮歐拱簡寅,Nỗi mình âu cũng giãn dần 𧯄綿木猿𣘃敲壳𪀄,hang men móc vượn cây xào xạc chim 賊眾驚走,tặc chúng kinh tẩu -程豹包強卞,trình báo sừng beo càng bền 時王被擒不食,Thời Vương bị cầm bất thực -仍𢖵渴𠳒,những nhớ khát lời 𠫾尋󰜏拖毛𨖲翁𠲖,đi tìm bà đỡ mau lên ông ơi 自正月至二月滛雨命官祈晴,tự chính nguyệt chí nhị nguyệt dâm vũ mệnh quan kì tình 渚󰝂農餒麻疑高𣛟,chớ đem nông nổi mà ngờ cao xanh 踏𬺗鬪𤍌神廟,đạp xuống dấu thiêng thần miếu 吏所郎屯枼帝,lại sửa sang dọn dẹp đấy -門𠦳淡車,coi xem thiên hạ muôn nghìn dặm xa 󱑆毛,kíp mau 庚寅十年元至正十年春正月元人有丁龎德者因其國亂挈家駕海船來奔,canh dần thập niên nguyên chí chính thập niên xuân chính nguyệt nguyên nhân hữu đinh bàng đức giả nhân kì quốc loạn khiết gia giá hải thuyền lai bôn 况髙王故都大羅城宅天地區域之中得龍蟠虎踞之勢正南北東西之位便江山向背之宜,huống cao vương cố đô đại la thành trạch thiên địa khu vực chi trung đắc long bàn hổ cứ chi thế chính nam bắc đông tây chi vị tiện giang sơn hướng bối chi nghi @@ -6273,8 +5604,6 @@ 以裴木鐸知審刑院事兼黄,Dĩ Bùi Mộc Đạc tri Thẩm hình viện sự kiêm Hoàng 殺南道主簿潭草盧,sát nam đạo chủ bạ đàm thảo lư 凡戸籍錢榖獄訟總為一路之簿歲季報省以憑󰏲考,phàm hộ tịch tiền cốc ngục tụng tổng vi nhất lộ chi bạ tuế quý báo tỉnh dĩ bằng kê khảo -払生自𧘇𠵌信,chàng sinh tự ấy nghe tin -亂其母昭仁皇太后阮氏諱瑾東岸扶軫人也少孤貧自賣𭁈奉天人其家有罪没入官婢以故得入侍𬋩寕皇后,đế thị tửu hiếu sát hoang sắc lập uy đồ lục tông thất u sát tổ mẫu ngoại thích túng hoành bách tính oán nộ thời xưng quỷ vương trưng hiện hĩ 帝諭在朝諸臣曰陳謹為陳封弟,Đế dụ tại triều chư thần viết Trần Cẩn vi Trần Phong đệ 䕯㵢㳥撫祝𨑮𠄼𢆥,Bèo trôi sóng vỗ chốc mười NĂM năm 第三塲詔一篇用古體制一篇表一篇用唐體四六,đệ tam trường chiếu nhất thiên dụng cổ thể chế nhất thiên biểu nhất thiên dụng đư��ng thể tứ lục @@ -6291,9 +5620,6 @@ 拮軍扶義𠢞𡋂中興,cất quân phò nghĩa giúp nền trung hưng 冬十月十一日勑旨開國功臣子孫係順天年間功神已受官職或無賜字一作姓而曾預開創功臣亦預順天年間有功已受官一二品其子孫,Đông thập nguyệt thập nhất nhật sắc chỉ Khai quốc công thần tử tôn hệ Thuận Thiên niên gian công thần dĩ thụ quan chức hoặc vô tứ tự nhất tác tính nhi tằng dự khai sáng công thần diệc dự Thuận Thiên niên gian hữu công dĩ thụ quan nhất nhị phẩm kì tử tôn 次則經疑經義并詩題即古詩五言長篇用王度寬猛詩律用才難射雉賦題用帝德好生洽于民心八韻體三長制詔表四塲對策,thứ tắc kinh nghi kinh nghĩa tịnh thi đề tức cổ thi ngũ ngôn trường thiên dụng vương độ khoan mãnh thi luật dụng tài nan xạ trĩ phú đề dụng đế đức hiếu sinh hiệp vu dân tâm bát vận thể tam trường chế chiếu biểu tứ trường đối sách -丁巳十二年,đinh tị thập nhị niên tống khánh tam niên -迻信螉𧊉朱𢞂𢚸,đưa tin ong bướm cho buồn lòng -𡗶坦生𫥨𥒥𫇳,trời đất sinh ra đá chòm 帝遣鄭惟憭如明奏稱莫登庸僣亂窃㨿國城阻絶道路以致久廢職貢,Đế khiến Trịnh Duy Liệu như Minh tấu xưng Mạc Đăng Dung tiếm loạn thiết cứ quốc thành trở tuyệt đạo lộ dĩ trí cửu phế chức cống 胒㺧,nây heo 掌印官倉卒藏宝玺於大明殿梁上但帶内密印隨行,chưởng ấn quan thương tốt tàng bảo tỉ ư đại minh điện lương thượng đản đái nội mật ấn tuỳ hành @@ -6306,7 +5632,6 @@ 碎𠂪浽陣𠬠欺勿払𠖈妬𢯏𠫾𠬠𨃝,tôi bèn nổi giận một khi vật chàng xuống đó bẻ đi một giò 共饒計礼𡢐初,Cùng nhau kể lể sau xưa 海棠蔓蔓梗󰡯,hải đường mởn mởn cành tơ -𨤮牌塘如詞霪󱯶󱗺竹拂披𩃳槐,dặm bài đường phẳng như tờ dầm dà khóm trúc phất phơ bóng hòe 浪娘𡭧分𥿁顔,Rằng Nàng chút phận vướng nhan 又使黄維岳等以兵馬追帝及於石室,hựu sử hoàng duy nhạc đẳng dĩ binh mã truy đế cập ư thạch thất 定六部職掌事例,định lục bộ chức chưởng sự lệ @@ -6316,10 +5641,7 @@ 呐耒𢮿果登呈,nói rồi quày quả đăng trình 尋梅蹅月雪侵巾,tìm mai đạp nguyệt tuyết xâm khăn 大行崩後中宗遇害抱屍而哭,Đại Hành băng hậu Trung Tông ngộ hại bão thi nhi khốc -丐茹,hay đái không hay ỉa cái nhà 𩈘,mặt -拮固始終几罕灰,cất có thuỷ chung kẻ hẳn hoi -特𡗶媒買𦋦𠫾,được lời i mụ mới ra đi 次日敬典率軍會于大頼江使壽郡公督率本部兵前進駐營金山,thứ nhật kính điển suất quân hội vu đại lại giang sử thọ quận công đốc suất bản bộ binh tiền tiến trú doanh kim sơn 方親率大將軍張愻蘇困切等以舟師出比境漢縣属日南郡隋置比境郡,Phương thân suất đại tướng quân Trương Tốn Tô Khốn Thiết đẳng dĩ chu sư xuất Tỉ Cảnh Hán huyện thuộc Nhật Nam quận Tuỳ trí Tỉ Cảnh quận 光順二年辛巳八月初十日生按阮伯朋天福寺碑記長樂皇太后有黄龍入左脇之祥,quang thuận nhị niên tân tị bát nguyệt sơ thập nhật sinh án nguyễn bá bằng thiên phúc tự bi ký trường lạc hoàng thái hậu hữu hoàng long nhập tả hiếp chi tường @@ -6335,7 +5657,6 @@ 因蒸恨𤝞沛餒眉,nhân chưng hận chuột phải nuôi mày 帝花藞白低蓮西湖,đấy hoa sói trắng đây sen tây hồ 秋閏八月遣少尉舒郡公阮景堅等𭁈刑部尚書兼東閣𭓇士羙溪侯阮澧等迎接使臣回還,thu nhuận bát nguyệt khiển thiếu uý thư quận công nguyễn cảnh kiên đẳng dữ hình bộ thượng thư kiêm đông các học sĩ mĩ khê hầu nguyễn lễ đẳng nghênh tiếp sứ thần hồi hoàn -𡛔固𫯳如𧏵固圍,gái có chồng như rồng có vây 坤頑𠓨塊滝󰑼,khôn ngoan vào khỏi sông la 別󰠳蔭冷別󰠳𠮾𫬍,Biết đâu ấm lạnh biết đâu ngọt bùi 頭𡳪吏計事𣈜求𠦳,đầu đuôi lại kể sự ngày cầu thân @@ -6354,7 +5675,6 @@ 祖母󰑼󰜏内尼,tổ mẫu là bà nội nay 月花花月恼濃,Nguyệt hoa hoa nguyệt não nùng 默埃䟢踤塘名利,mặc ai nhẩy nhót đường danh lợi -以其徃關上接領北朝攷賞勑諭銀幣故也,dĩ kì vãng quan tiếp lĩnh bắc triều khảo thưởng sắc dụ ngân tệ cố dã 辛未二年宋開寳四年,tân mùi nhị niên tống khai bảo tứ niên 朗𦖑貞仍盘桓,lặng nghe riêng những bàn hoàn 遂遇害,Toại ngộ hại @@ -6368,11 +5688,8 @@ 船時㐌湼板時龍釘,thuyền thì đã nát ván thì long đinh 󰓳𠊚󰓳𨤔𨒒分院𨒒,một người một vẻ mười phân vẹn mười 夏四月命副将少傅宗郡公鄭横陪從禮部左侍郎豊禄子吳濬襨考各處生徒于珥河沙中,hạ tứ nguyệt mệnh phó tướng thiếu phó tông quận công trịnh hoành bồi tòng lễ bộ tả thị lang phong lộc tử ngô tuấn phức khảo các xứ sinh đồ vu nhị hà sa trung -群𭞾諍塊災殃特,còn mong tránh khỏi tai ương được -巫払拱算條𩄲𩅹,vu chàng cũng toan điều mây mưa 𦰟畑𤐝冷湥𩅹篭,ngọn đèn soi lạnh giọt mưa lồng 枚𡢐油典世芇,Mai sau dầu dến thế nào -斈夷麻斈斈𢴊鉢粓,học gì mà học 秀󰜏聘吏從容吲𠻀,Tú bà SÍNH lại thong dong dặn dò 據牢𠹾卒󰜋皮,Cớ sao chịu tốt một bề 庒唒之的名市㗳󰑼碎,chẳng giấu gì đích danh thị đốp là tôi @@ -6381,10 +5698,8 @@ 然以社稷至重姑抑私情勉從公論謹於本年月二十七日嗣大曆逾年改元,nhiên dĩ xã tắc chí trọng cô ức tư tình miễn tòng công luận cẩn ư bản niên nguyệt nhị thập thất nhật tự đại lịch du niên cải nguyên 時明國鎮安府土人岑祖德率其眾千餘人駐于音洞聲言捉迯賊岑望因劫掠北平鎮通農那蠻邉民牛畜而去後再占居保樂州哩土蠻,thời minh quốc trấn an phủ thổ nhân sầm tổ đức suất kì chúng thiên dư nhân trú vu âm động thanh ngôn tróc đào tặc sầm vọng nhân kiếp lược bắc bình trấn thông nông na man biên dân ngưu súc nhi khứ hậu tái chiếm cư bảo lạc châu lí thổ man 六月十一日占城入㓂,lục nguyệt thập nhất nhật chiêm thành nhập khấu -楞嚴𬏓𠞺,đọc kinh lăng nghiêm vài lần 朱𣭻𠤆󰭱覩󱩵𨨲,cho mau chớ chậm đổ hòn chì 且𫥨𠊛陳埃拱如埃,thả ra người trần ai cũng như ai -些此𦖑𪨅𡥵䀡牢,ta thử nghe trẻ con xem sao 役𧵆賖沛債戒尸埃唏󰠳擬󱚢𠊚朱添絆䏾,việc gần xa phải trái giái thây ai hơi đâu nghĩ vào người cho thêm bận bụng 是日有司以所祀山神少牢得膽大如柚子献之,thị nhật hữu ti dĩ sở tự sơn thần thiếu lao đắc đảm đại như du tử hiến chi 㐌台成筭庙堂,đã hay thành toán miếu đường @@ -6393,17 +5708,13 @@ 麋󰑼狔温中益氣,my là nai ôn trung ích khí 時國人苦賊荷政思得其主而帝急於滅賊救民遂使人迎立以權一時之事,Thời quốc nhân khổ tặc hà chính tư đắc kì chủ nhi đế cấp ư diệt tặc cứu dân toại sử nhân nghênh lập dĩ quyền nhất thời chi sự 碎嗔移保官南曹减扒數歳,tôi xin dời bảo quan nam tào giảm bớt số tuổi -𨁋准招撩沙机失󰡫吏蹺弹𬷤,sa cơ thất thế lại theo đàn gà 渚兮呵呵𠰘唭,chớ hề ha hả miệng cười 𢱙丐簪,cài cái trâm -𫎇清化有䧺才丁未十六年宋淳祐七年春二月大比取士,đông thập nhị nguyệt dĩ trương mông vi ngự sử đại phu 襖錦默外襖孤裘顔色如潭式堵所稱等爫𤤰丕台,áo gấm mặc ngoài áo cô cầu nhan sắc như dầm thức đỏ thửa xứng đấng làm vua vậy thay -命司㓂黎克復領百作諸局四厢天䦕衛軍及太原鎮軍民復開平虜江自冷更至浮虜橋二千五百丈通于平灘以便太原鎮往來,mệnh tư khấu lê khắc phục lĩnh bách tác chư cục tứ sương thiên quan vệ quân cập thái nguyên trấn quân dân phục khai bình lỗ giang tự lãnh canh châu danh chí phù lỗ kiều nhị thiên ngũ bách trượng thông vu bình than dĩ tiện thái nguyên trấn vãng lai 史臣吳士連曰太子國本不可不早見,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Thái tử quốc bản bất khả bất tảo kiến 夏五月十三日上皇以帝當國難崩立帝長子建德大王暊為嗣郎皇帝位,Hạ ngũ nguyệt thập tam nhật Thượng hoàng dĩ Đế đương quốc nạn băng lập Đế trưởng tử Kiến Đức Đại Vương phủ vi tự lang Hoàng đế vị 𬁖移物𠲝群夷麻蒙,sao dời vật đổi còn gì mà mong 二十三日瀠兄錦江王漴并弟靖亮公瀛及涓𭁈壽梅駙馬阮敬皆遇害,nhị thập tam nhật dinh huynh cẩm giang vương sùng tịnh đệ tĩnh lượng công doanh cập quyên dữ thọ mai phò mã nguyễn kính giai ngộ hại -󱨾痴䏧𧋉麻𫃚𫧾仙𧵑摸秩麻庒特咹菓𣘛,sù sì da cóc mà bọc trứng tiên của mua mất tiền mà chẳng được ăn quả nâu 臨變迷就子之方事讐忍偷生之恥低頭而拜逆賊深慚舞象之有知作俑而諭愚民殆甚屯蜂之凣蠢,Lâm biến mê tựu tử chi phương sự thù nhẫn thâu sinh chi sỉ đê đầu nhi bái nghịch tặc thâm tàm vũ tượng chi hữu tri tác dũng nhi dụ ngu dân đãi thậm đồn phong chi phàm xuẩn 𠬠𡗶秩底貞差𠬠㝵,Một trời THU để riêng SAY một người ��饒咹於廬掑吝矧𠫾𧗱𨳱社廊民,lấy nhau ăn ở lua kề lẩn thẩn đi về ngõ xã làng dân @@ -6435,7 +5746,6 @@ 所可稱者太宗有帝王之量聖宗有仁厚之德仁宗有重興之功英宗有達孝之實明宗有文治之,sở khả xưng giả thái tông hữu đế vương chi lượng thánh tông hữu nhân hậu chi đức nhân tông hữu trùng hưng chi công anh tông hữu đạt hiếu chi thực minh tông hữu văn trị chi 料士遣几恪台,liệu sẽ khiến kẻ khác thay 二十五日定築立公私田土界碣,Nhị thập ngũ nhật định trúc lập công tư điền thổ giới kiệt -𢬇朱特𣃱𧷺爱㤙,giữ cho được vuông tròn ái ân 太宗文皇帝嗣訓率下,thái tông văn hoàng đế tự huấn suất hạ 愈僊迻隊𨀈神僊,gió tiên đưa đòi bước thần tiên 油准隂司𠴛𠳨,dầu chốn âm ty gùng hỏi @@ -6452,7 +5762,6 @@ 云胡百執視作虚文長官罔辨賢,Vân hồ bách chấp thị tác hư văn Trưởng quan võng biện hiền 命羙文許子孫投告該官勘實明白僃将姓名具奏送吏部加贈一級,mệnh mĩ văn hứa tử tôn đầu cáo cai quan khám thực minh bạch bị tương tính danh cụ tấu tống lại bộ gia tặng nhất cấp 固課盤碁卒𧻐車,có thuở bàn cờ tốt đuổi xe -庄管𩛷𠲝𩛷奴,thân này chẳng quản bữa đói bữa no 後邃至參政迪指揮,Hậu Thuý chí Tham chính Địch chỉ huy 重興後入寇到處皆焚簜而其邑如有防護秋毫無犯如其所言,trùng hưng hậu nhập khấu đáo xứ giai phàn đãng nhi kì ấp như hữu phòng hộ thu hào vô phạm như kì sở ngôn 除衝擬買劍塘操𨆢,Chờ xong nghỉ mới kiếm đường tháo lui @@ -6460,16 +5769,13 @@ 爾父子意欲保全因遷舊鎮,Nhĩ phụ tử ý dục bảo toàn nhân thiên cựu trấn 淬󱨸助祭烝几𢄂茹周,rót rượu trợ tế chưng kẻ chợ nhà chu 然則李氏之興天也其亡亦天也,Nhiên tắc Lí thị chi hưng thiên dã kì vong diệc thiên dã -㗂朗特油𦖑燕説鶯吟,được dầu nghe yến thốt oanh ngâm 潮羅𣇜𣌋渃潮漲𨖲,triều là buổi sớm nước triều trướng lên 𧏵󱹕󱹠𩵜󱚢潭,rồng chui lốt cá vào đầm 𦖑楳柴傳沛𧻭𬆄,nghe mõ thầy truyền phải dậy ngay 化兒審審𠦳重,hoá nhi thẳm thẳm ngàn trùng 盖,cáị 十六日殺行遣阮廌并妻阮氏路罪及三族,Thập lục nhật sát Hành khiển Nguyễn Trãi tịnh thê Nguyễn Thị Lộ tội cập tam tộc -𠊛䑓閣几衡,người đài các kẻ hành 共𢧚恩󰠱𬮙𠁀渚牢,cũng nên ơn nặng muôn đời chứ sao -𧊉浪𢆥𠇍𣎃春,bướm rằng năm mấy tháng xuân 媄喂𡥵㐌固胎,mẹ ơi con đã có thai 𣋽唯𠰚䏾𣎀魚恨𢚸,Sớm năn nỉ bóng đêm ngơ hận lòng 秋七,thu thất @@ -6483,7 +5789,6 @@ 停吱𧐖𬑶麻𫺧䖳𨱽,đừng chê lươn ngắn mà ham chạch dài 史臣鼯士連曰前南帝之𦥷兵除暴宜若順乎天矣然而卒𦤶敗亡者盖天未欲我國平治耶嗚呼非特遇覇先之善用兵又遭江水之暴涨以助其勢庸非天乎,sử thần ngô sĩ liên viết tiền nam đế chi hưng binh trừ bạo nghi nhược thuận hồ thiên hĩ nhiên nhi tốt trí bại vong giả cái thiên vị dục ngã quốc bình trị da ô hô phi đặc ngộ bá tiên chi thiện dụng binh hựu tao giang thuỷ chi bạo trướng dĩ trợ kì thế dung phi thiên hồ 今日星軺回北闕餞筵盃酒莫辭頻,Kim nhật tinh thiệu hồi bắc khuyết Tiễn diên bôi tửu mạc từ tần -渃養朱清池賞月,nước dưỡng cho thanh trì thưởng nguyệt 季犛漢蒼並回清化,quý li hán thương tịnh hồi thanh hoá 顛狂恍𢘽,điên cuồng hoảng dại 十二月明使給事中湯鼎行人高寅來言地方事,Thập nhị nguyệt Minh sử cấp sự trung Thang Đỉnh Hành nhân Cao Dần lai ngôn địa phương sự @@ -6495,7 +5800,6 @@ 秸𦷫秸穭務秸,gặt hái gặt lúa mùa gặt 從容𠳨歇𡮈蘇事娘,thong dong hỏi hết nhỏ to sự nàng 五月少師李公信献生金一塊重四十七兩,ngũ nguyệt thiếu sư lí công tín hiến sinh kim nhất khối trọng tứ thập thất lượng -判官堆囬,phó giam đình úy phó quan đôi hồi 趣産𬧺低易󰋇𢚸,thú sẵn so đây dễ mấy lòng 㐌停夙債前寃,Đã đành túc trái tiền oan 自知業短益縱為逸樂焉,tự tri nghiệp đoản ích tung vi dật lạc yên @@ -6506,7 +5810,6 @@ 𠬠𪪳長族󱚳𨑗𠰺浪,một ông trưởng tộc ngồi trên dạy rằng 𤹙癧癧落,chốc lếch lếch lác 使鎗打敎這󰝂運斧打越仍扲某枚,sử thương đánh giáo giơ đâm vận phủ đánh việt những cầm múa may -差内臣派郡公往祭之,sai nội thần phái quận công khuyết danh vãng tế chi 十七日有黄赤氣又有散彩黄色蔽天在東方,Thập thất nhật hữu hoàng xích khí hựu hữu tán thái hoàng sắc tế thiên tại đông phương 㝵󰠳麻吏体𨕭𡎝尘,người đâu mà lại thấy trên cõi trần 昆𧏶,con rận @@ -6520,10 +5823,7 @@ 仍仰爾臣󰱃一心弼亮,Nhưng ngưỡng nhĩ thần thứ nhất tâm bật lượng 其󰱇簿差詣京進納,Kì tuyển bạ sai nghệ Kinh tiến nộp 𤄯創,trong sáng -扲釰智慧撅朱空性識,cầm gươm trí tuệ -包饒𡬷坦𡬷,bao nhiêu tấc đất 杰符世豪為司刑大夫御前學生黎霖為御史󰱑主簿,kiệt phù thế hào vi ti hình đại phu ngự tiền học sinh lê lâm vi ngự sử đài chủ bạ -太后恐乱欲倚漢威勸王及群臣求内附,thái hậu khủng loạn matchu dục ỷ hán uy sổ khuyến vương cập quần thần cầu nội phụ 𮎦󰡛發泄𦋦外,anh hoa phát tiết ra ngoài 歹茄𢘾量𠊛傷監奈,ngặt nhà nhờ lượng người thương dám nài 𤽗忠彦𠻵所吏倍𪠞債躡綽接,ngươi trung ngạn mảng thửa lại vội đi trái dép rước tiếp @@ -6544,18 +5844,15 @@ 時太原諸縣猶為偽威王莫敬用等所占諒山猶為莫敬恭莫敬寬等所㨿所在刼掠地方人民太半不得㱕農田野荒廢,thời thái nguyên chư huyện do vi nguỵ uy vương mạc kính dụng đẳng sở chiếm lạng sơn do vi mạc kính cung mạc kính khoan đẳng sở cứ sở tại kiếp lược địa phương nhân dân thái bán bất đắc quy nông điền dã hoang phế 拯別沛花󰅹𣘃󰅹,chẳng biết phải hoa nào cây nào 𦊚皮山水意圖寶,bốn bề sơn thuỷ ấy đồ báu -壬寅七年,nhâm dần thất niên tống thuần hi cửu niên 繚咹𩙍油准𬆅𦑃報𩄲默㳥𣾺,lèo ăn gió dầu chùn thẳng cánh bấu mây mặc lộng khơi 又有王潭侯黎永何里侯黎廣等來見,hựu hữu vương đàm hầu lê vĩnh hà lí hầu lê quảng đẳng lai kiến 述侯敢欠礼常告哀遣使尋𢀨上位,thuật hầu dám khiếm lễ thường cáo ai khiến sứ tìm sang thượng vì 状浪挷鉢渃苔,trạng rằng bưng bát nước đầy 代天行貨之寶征伐用之,đại thiên hành hoá chi bảo chinh phạt dụng chi -蔑丿職占包宮廣𬂙澄𡸏𡸏髙,cung quảng trông chừng vọi vọi cao 堆牽董鼎及檺迎昂,đôi khiên đủng đỉnh cặp hèo nghênh ngang 帝又作古今百詠詩翰林院侍讀掌院事阮冲慤并參掌刘興孝步韻東閣大學士申仁忠𭓇士陶舉奉評,đế hựu tác cổ kim bách vịnh thi hàn lâm viện thị độc chưởng viện sự nguyễn xung xác tịnh tham chưởng lưu hưng hiếu bộ vận đông các đại học sĩ thân nhân trung học sĩ đào cử phụng bình 頭梗群點楳鹃,đầu cành còn điểm mõ quyên 固昆󰳃又𤍎徐𠫾蹺,có con đom đóm sáng chờ đi theo -苦,khổ 脩文宣王廟殿及后土祠,Tu Văn Tuyên Vương miếu điện cập Hậu Thổ từ 埃爫朱改碎蓬朱荼碎臭朱𫯳碎吱,ai làm cho cải tôi vồng cho dưa tôi khú cho chồng tôi chê 賜范鎮杜汪阮堯佐等進士及第,Tứ Phạm Trấn Đỗ Uông Nguyễn Nghiêu Tá đẳng tiến sĩ cập đệ @@ -6563,7 +5860,6 @@ 梁廣州知留後劉巖建國號曰漢即南漢紀元乾亨元年,Lương Quảng Châu tri lưu hậu Lưu Nham kiến quốc hiệu viết Hán tức Nam Hán kỷ Nguyên Càn Hanh nguyên niên 殺户部司務李文思,Sát Hộ bộ ti vụ Lí Văn Tư 是月命太傅安郡公頼世卿晋郡公鄭模萊郡公潘公績等領兵救乂安𭁈莫南道将阮倦數戦不勝,Thị nguyệt mệnh Thái phó An quận công Lại Thế Khanh Tấn quận công Trịnh Mô Lai quận công Phan Công Tích đẳng lĩnh binh cứu Nghệ An dữ Mạc Nam đạo tướng Nguyễn Quyện sổ chiến bất thắng -通𣋀吸𣴓坡滝西,thông sao một hớp cạn bờ sông tây 群臣皆朝賀,Quần thần giai triều hạ 倘有不審真僞不遵勑㫖則以軍憲從事,thảng hữu bất thẩm chân nguỵ bất tuân sắc chỉ tắc dĩ quân hiến tòng sự 夏四月十四日勑㫖凣私鬪者法司分首從𬢱罪,Hạ tứ nguyệt thập tứ nhật sắc chỉ Phàm tư đấu giả pháp ti phân thủ tòng nghị tội @@ -6574,7 +5870,6 @@ 滛雨祈晴,dâm vũ kì tình 傷之典玉惜之典香,Thương gì đến ngọc tiếc gì đến hương 神宗脩政立事任賢使䏻設宏詞之科定兵農之令政則勤矣,Thần Tông tu chính lập sự nhiệm hiền sử năng thiết Hoành từ chi khoa định binh nông chi lệnh chính tắc cần hĩ -滝箕𣷭意埃陶麻溇,sông kia bể ấy ai đào mà sâu 蕊桃厭厭群封吹𠊛君子恼濃㤕𬁷,nhụy đào ỉm ỉm còn phong xui người quân tử não nùng xót yêu 𠬠兆,một triệu 𠮾熬易遣吹𢚸客,ngọt ngào dễ khiến xui lòng khách @@ -6613,7 +5908,6 @@ 政刑條律���𤉜,chính hình điều luật rõ ràng 状元𫥨飭擛乱朱衝,trạng nguyên ra sức dẹp loàn cho xong 喑󰠐㗂㳥呌觥槣𡎢,om thòm tiếng sóng kêu quanh ghế ngồi -𤴬汫溇蓓葚𠓀𡢐尋光,giếng sâu bụi rậm trước sau tìm quàng 吸渃,hớp nước 令壮大而未有軍民簿籍游手游食無差役者有䏻捉送軍門賞爵一資,lệnh tráng đại nhi vị hữu quân dân bạ tịch du thủ du thực vô sai dịch giả hữu năng tróc tống quân môn thưởng tước nhất tư 多方不待季犛令自開樁出戰一時取勝,Đa Phương bất đãi Quý Li lệnh tự khai thung xuất chiến nhất thời thủ thắng @@ -6633,7 +5927,6 @@ 㱕功於𫢋献鹿而滥爵與人之𩔗皆童心之所𭛁而莫之匡救,quy công ư phật hiến lộc nhi lạm tước dữ nhân chi loại giai đồng tâm chi sở phát nhi mạc chi khuông cứu 春二月有白雀集于禁庭,xuân nhị nguyệt hữu bạch tước tập vu cấm đình 王噐禮寬厚謙虚下士國人愛之皆呼曰王,Vương khí lễ khoan hậu khiêm hư hạ sĩ quốc nhân ái chi giai hô viết vương -府官判保殷勤,phủ quan phán bảo ân cần 明開設珠塲採香料蒐捕白狐白鹿白象索求九尾龜倒掛烏白頬猿蚺蛇等物進納,minh khai thiết châu trường thái hương liệu sưu bổ bạch hồ bạch lộc bạch tượng sách cầu cửu vĩ quy đảo quải ô bạch giáp vượn nhiêm xà đẳng vật tiến nạp 三月初二日行禫祭禮于聖宗是日除服,Tam nguyệt sơ nhị nhật hành Đàm tế lễ vu Thánh Tông thị nhật trừ phục 寵戚畹而狗尾縱横遠骨鯁而魚頭󰄿伏,Sủng thích uyển nhi cẩu vĩ tung hoành viễn cốt ngạnh nhi ngư đầu chuồn phục @@ -6656,7 +5949,6 @@ 群臣上尊號曰體天建極純孝皇帝,Quần thần thượng tôn hiệu viết Thể Thiên Kiến Cực Thuần Hiếu Hoàng Đế 辛亥二年明洪武四年春正月追尊親生母英姿元妃為明慈皇太妃,Tân Hợi nhị niên Minh Hồng Vũ tứ niên xuân chính nguyệt truy tôn thân sinh mẫu Anh Tư nguyên phi vi Minh Từ hoàng thái phi 丁蒙奉帝幸寶洲,Đinh Mông phụng đế hạnh Bảo Châu -古拱朋𠊛今,cũng bằng người kim 以鴨飼鷹又何恠焉帝不悅,Dĩ áp tự ưng hựu hà quái yên Đế bất duyệt 𤔻𢬣㩒,móng tay cắm 几磋㙮城坦漕,kẻ xây đắp thành đất tào @@ -6668,8 +5960,6 @@ 𮗓緣𥚆实󰘚娘,giác duyên nhìn thật mặt nàng 󱲔枚失少𩈘花宇鐄,vóc mai thất thểu mặt hoa võ vàng 至是誅矯公羡自立為王都螺城,chí thị tru kiều công tiễn tự lập vi vương đô loa thành -竜冬󰋇會岋,long đong mấy hội -匏喂傷𥙩𦷬供唒𠺘恪仍終󰜋󰊫,bầu ơi thương lấy bí cùng dẫu rằng khác giống nhưng chung một giàn 牢吏固蒸敢爭𡂳𠳹,sao lại có chưng dám tranh sõi sàng 禮官按故事奏請立碑,Lễ quan án cố sự tấu thỉnh lập bi 皇太后曰此者京城鄕邑人多迯,hoàng thái hậu viết thử giả kinh thành hương ấp nhân đa đào @@ -6677,14 +5967,11 @@ 沛𫯳拥𢩽細低及𮥷,phải chồng ruồng rẫy tới đây gặp nàn 𥙩曲𩵜𫰅,lấy khúc cá to 緣𤘁𫯳昆恨𪢍,duyên mỏng chồng con giận ghét -𢀭爫狹爫单機羕芇,giầu làm hẹp làm đơn cơ dường nào 打塘払買尋𠓨羡尼,đánh đường chàng mới tìm vào tạn nơi -𢧚碎哭,nên tôi khóc 强蔑𣈜强兀旦昌乙為數命乙文章,càng một ngày càng ngặt đến xương ắt vì số mệnh ắt văn chương 澄之言深得,Trừng chi ngôn thâm đắc 㐌生𦋦𢼂龍冬,Đã sinh ra số long đong 時承休往至界首有疾乃遣兵科都給事中阮文俊代行,Thời Thừa Hưu vãng chí giới thủ hữu tật nãi khiển Binh khoa đô cấp sự trung Nguyễn Văn Tuấn đại hành -𦖻𦖑咏𦊛皮,tai nghe vẳng tư bề 丐蠾,cái chuộc 戈滝耒吏𨖲岧,qua sông rồi lại lên đèo 加兵部尙書芳嶺侯武惟志爵芳郡公户部左侍郎義舍侯裴挺爵義郡公以其奉侍潜邸日久累隨征罰有功故也,Gia Binh bộ thượng thư Phương Lĩnh hầu Vũ Duy Chí tước Phương quận công Hộ bộ Tả thị lang Nghĩa Xá hầu Bùi Đĩnh tước Nghĩa quận công dĩ kì phụng thị tiềm để nhật cửu luỵ tuỳ chinh phạt hữu công cố dã @@ -6724,21 +6011,17 @@ 姓黎諱桓愛州人也仕丁爲十道將軍宋師來侵領兵出拒遂代丁而有天長春殿,tính lê huý hoàn ái châu nhân dã sĩ đinh vi thập đạo tướng quân tống sư lai xâm lĩnh binh xuất cự toại đại đinh nhi hữu thiên trường xuân điện 史臣吳士連曰帝之此舉於美之中又有美者存不貴異物見其儉德之脩頒賜群臣見其惠下之厚,sử thần ngô sĩ liên viết đế chi thử cử ư mĩ chi trung hựu hữu mĩ giả tồn bất quý dị vật kiến kì kiệm đức chi tu phân tứ quần thần kiến kì huệ hạ chi hậu 試上親策賜武拨萃進士出身阮仁著等四名同進士出身,thí thượng thân sách tứ vũ bạt tuỵ tiến sĩ xuất thân nguyễn nhân trứ đẳng tứ danh đồng tiến sĩ xuất thân -暈𦝄埃仕爫堆姅印襘隻姅𤐝埮,vầng trăng ai xẻ làm đôi nửa in gối chiếc nửa soi dặm trường 𪮞皮鞭拉𪮭𠓨𦋦𢬣,Giật bì tiên rắp sấn vào ra tay 𧵑孛秩𠬠填𨑮,của bụt mất một đền mười 君子矣林卞志𪧘,quân tử hãy lăm bền chí cũ 錡劾奏胡氏稱帝并作詩有凌慢語,quý hặc tấu Hồ thị xưng Đế tịnh tác thi hữu lăng mạn ngữ 於是商賈及行人皆空手而行夜無道劫放牧不收每一月一點視或有生産不䏻識其家物,Ư thị thương giá cập hành nhân giai không thủ nhi hành dạ vô đạo kiếp phóng mục bất thu mỗi nhất nguyệt nhất điểm thị hoặc hữu sinh sản bất năng thức kì gia vật -埃𢀭𠄩户包徐,ai giầu hai họ bao giờ 𢪀朱欺阁曰經,Nghĩ cho khi gác viết kinh 直浪埃𨔍奉仙,Trực rằng Ai lạ Phụng Tiên 虐害之中爾眾已見之矣,ngược hại chi trung nhĩ chúng dĩ kiến chi hĩ 唬魂唬󱰠老𫢩,hú hồn hú vía lão nay -蘭蕙拯𦹳渚女之吏沛准醒蚤,lan huệ chẳng thơm thời chớ nỡ chi lại phải chốn tanh tao 性乙染共木石,tính ắt nhuốm cùng mộc thạch 𦹵鷄頓噴蹽觥唼亇󱯧𠻗啤汭𡧲𣳔,cỏ gà lún phún leo quanh mép cá giếc le te lội giữa dòng -丙辰八年莫光寶三年>>明嘉靖三十五年春正月二十四日帝崩無嗣,bính thìn bát niên mạc quang bảo tam niên minh gia tĩnh tam thập ngũ niên xuân chính nguyệt nhị thập tứ nhật đế băng vô tự 𤳇蒸盃㴷群可解特𡛔蒸盃㴷拯可解特,trai chưng vui đắm còn khả cởi được gái chưng vui đắm chẳng khả cởi vậy 調羅宿報𣈜𣈙丕𢧚,đều là túc báo ngày rày vậy nên 吟䀡氣象形容意秩露𦋦𪰛𤁕󰕛星,ngẫm xem khí tượng hình dong ấy chợt ló ra thì lạt chúng tinh @@ -6749,7 +6032,6 @@ 草賊犯安󰘊鎮可勒堡,Thảo tặc phạm An Bang trấn Khả Lặc bảo 令軍士摶虎御樓觀之,Lệnh quân sĩ đoàn hổ ngự lâu quan chi 賛曰申仁忠等撰烝㢤聖宗丕承基緒,Tán viết Thân Nhân Trung đẳng soạn Chưng tai Thánh Tông Phỉ thừa cơ tự -𢖵埃掑簮,nhớ ai cài trâm 昔宋景公一發善言而灾星爲之退舍宋太宗一開齋禳而彗星自然隨滅,tích tống cảnh công nhất phát thiện ngôn nhi tai tinh vị chi thoái xả tống thái tông nhất khai trai nhương nhi tuệ tinh tự nhiên tuỳ diệt 𠳨払買於准󰅹吏制,hỏi chàng mới ở chốn nào lại chơi 滝溇𩵜𣵰𡘮沁,sông sâu cá lội mất tăm @@ -6757,11 +6039,9 @@ 𠬠󰑼待節房閨,một là đợi tiết phòng khuê 𪔠樵枯如窒󰟀旰,trống tiều khua như rứt buồng gan 五日節制鄭松督兵渡江進至于千春寺,ngũ nhật tiết chế trịnh tùng đốc binh độ giang tiến chí vu thiên xuân tự -𣈜真𨄹塘樁,ngày chân dạo đường thông 𢚸蔑𡬷丹群汝主𩯀𠄩分泊𪽝傷秋,lòng một tấc đan còn nhớ chúa tóc hai phần bạc bởi thương thu 朱𢧚佊󰡎立𡊨𩄲𩄎,cho nên bề dưới lập đàn mây mưa 渚貪酒色制排,chớ tham tửu sắc chơi bời -將軍擬𢭄,tướng quân nghĩ cậy mạnh mẽ 悶𠫾蹺妬麻𠫾坤移,muốn đi theo đó mà đi khôn dời 十一月帝及恭宣天寕俱領軍回京,Thập nhất nguyệt Đế cập Cung Tuyên Thiên Ninh cụ lĩnh quân hồi kinh 疾雷𢀮𬞕,tật lôi sấm ran @@ -6806,18 +6086,15 @@ 𤢇𧍰対特埃筭蔑𪰹󰝡吏江山李朝,vuốt rồng đổi được ai toan một mai đem lại giang san lý triều 自昆流洛圭㝵,từ con lưu lạc quê người 六公欺𧘇買信事情,lục công khi ấy mới tin sự tình -谷𥭛𢞂𦖑𦰤邊墻礙𠻵𧍝歌彈,góc giậu buồn nghe lau thổi địch bên tường ngại mắng dế ca đàn 芇咍分泊如𪿙󰡫尼,Nào hay phận bạc như vôi thế này 證,chứng 󱑹󰮃䋦㐌𠽖娘急𫥨,buồng trong mối đã giục nàng kíp ra -辰種仍𧃷矩,thì trồng những khoai củ 之耶,chi da 陳封出为西道宣政使,trần phong xuất vi tây đạo tuyên chính sứ 初七日癸亥帝疾大漸八日甲子崩于皇極殿遺詔百官䘮服一循古禮,Sơ thất nhật Quý Hợi đế tật đại tiệm bát nhật Giáp Tí băng vu Hoàng Cực điện di chiếu bách quan tang phục nhất tuần cổ lễ 湥渃有情淶𤂺渀,giọt nước hữu tình rơi lõm bõm 三曰擇有文武才幹以為鎮守官,Tam viết trạch hữu văn võ tài cán dĩ vi trấn thủ quan 於是節制鄭松差都督林郡公廣郡公華陽侯等領兵到富良侯村宅果擒󰱐威王俘送京師,ư thị tiết chế trịnh tùng sai đô đốc lâm quận công quảng quận công hoa dương hầu đẳng lĩnh binh đáo phú lương hầu thôn trạch quả cầm hoạch uy vương phu tống kinh sư -𡨧𫅜𠅜文𩆍鮮,lời văn dào tươi 而荆王以叔父迯遁不知所之獨𥳑脩公以叔伯之子繋獄得脱,nhi kinh vương dĩ thúc phụ đào độn bất tri sở chi độc giản tu công dĩ thúc bá chi tử hệ ngục đắc thoát 史臣吳士連曰建嘉𥘉年盗賊兢起惠宗柔弱不能討,sử thần ngô sĩ liên viết kiến gia sơ niên đạo tặc cạnh khởi huệ tông nhu nhược bất năng thảo 唐禘帝堯而先儒議之,Đường đế Đế Nghiêu nhi tiên nho nghị chi @@ -6845,18 +6122,13 @@ 旦边墻𥊘眜𠓨𥈺制,đến bên tường ghé mắt vào dòm chơi 弄另乾坤世界啨唱春夏秋冬,lóng lánh càn khôn thế giới xênh xang xuân hạ thu đông 則𥚇隊吝󰕛蜆雷,tắc lưỡi đòi lần chúng kiến lôi -爵權扔𭛣吒昆,tước quyền nấy việc 体仍茹瓦楼紅卒台,thấy những nhà ngói lầu hồng tốt thay -羶𬛕富貴𫼳毎芸,chen vai phú quý mang mọi nghề 用浪姅於姅𧗱,Dùng dằng nửa ở nửa về 額顙宁𪩱壙平意准上亭髙闊𫪹娄,ngạch tảng giữa trán rộng bình ấy chốn thượng đình cao khoát trống sâu -調𠊛空沛黙尸,đều người không phải mặc thây 遂勒眾先發𭛁以覇先爲前鋒,toại lặc chúng tiên phát phát dĩ bá tiên vi tiền phong 時机,thời cơ 𠳐𠳒𡅳解濕高渚衝調𢪀㐌滛脉霜,vâng lời khuyên giải thấp cao chửa xong điều nghĩ đã dào mạch sương 𠄩边化法対敵沒回,hai bên hoá phép đối địch một hồi -渚誇才色捤摓爫之,chớ khoe tài sắc vẫy vùng làm chi -進破城池,tiến phá thành trì 冬十一月會試天下貢士取合格陳世榮等三十一名,Đông thập nhất nguyệt Hội thí thiên hạ cống sĩ thủ hợp cách Trần Thế Vinh đẳng tam thập nhất danh 外茄主客逸迢󰜋茹萱貝󰜋翹於𥪞,ngoài nhà chủ khách dặt dìu một nhà huyên với một kiều ở trong 日月𤐝隊准現冬夏󰠵㐌初咍,nhật nguyệt soi đòi chốn hiện đông hạ trải đã sơ hay @@ -6875,7 +6147,6 @@ 總兵王通参政馬瑛又給馬數千餘疋已還國而益自股慓心驚,tổng binh vương thông tham chính mã anh hựu cấp mã sổ thiên dư sất dĩ hoàn quốc nhi ích tự cổ phiêu tâm kinh 宋兵死者千餘人,Tống binh tử giả thiên dư nhân 晋帝以侃領交州刺史進號征南大將軍開府儀同三司,tấn đế dĩ khản lĩnh giao châu thứ sử tiến hiệu chinh nam đại tướng quân khai phủ nghi đồng tam ti -呐浪,nói rằng 󱰮𩹪𧜗𬙞𧜗𠀧熷𤇊,chuối mè mớ bảy mớ ba tưng bừng 鴉宗室則鳳頭轎朱添,a Tông thất tắc phượng đầu kiệu chu thiêm 𥙩爫法身,lấy làm pháp thân @@ -6884,12 +6155,10 @@ 自变唏春卒吏添苔蓬邏牟偷店,từ bén hơi xuân tốt lại thêm đầy buồng lạ mầu thâu đêm 𫨩渃茶特𫨩𦣰𪿀𬁑,hay nước chè đặc hay nằm ngủ trưa 十七日節制鄭松命太尉黄廷爱太保鄭杜鄭桐鄭檸等督諸營步兵象馬進討莫敬止駐兵于錦江沿河列屯𭁈之相拒,Thập thất nhật Tiết chế Trịnh Tùng mệnh Thái uý Hoàng Đình Ái Thái bảo Trịnh Đỗ Trịnh Đồng Trịnh Ninh đẳng đốc chư dinh bộ binh tượng mã tiến thảo Mạc Kính Chỉ trú binh vu Cẩm Giàng duyên hà liệt đồn dữ chi tương cự -󱖮念,buông niềm trần tục 泣蒙撩印辞官󰋇滝拱𤂬󰋇岸拱戈,rắp mong treo ấn từ quan mấy sông cũng lội mấy ngàn cũng qua 莫之宿舊文臣武士相率㱕之,Mạc chi túc cựu văn thần vũ sĩ tương suất quy chi 爱恩些󰡏銀尼麻催,Ái ân ta có ngần này mà thôi 群如𠓨畧𦋦娄,Còn như vào trước ra sau -武階有侯伯爵至五品以上内監司自六品,vũ giai hữu hầu bá tước chí ngũ phẩm dĩ thượng nhược tòng dinh giả bất câu nội giám ti tự lục phẩm 良留合浦,lương lưu hợp phố 坦平俸𢩮󱕖荄埃󰝂人事染味斜陽,đất bằng bỗng rắc chông gai ai đem nhân sự nhuộm màu tà dương 𬷤終󰜋媄𠤆𢙇跢饒,gà chung một mẹ chớ hoài đá nhau @@ -6899,12 +6168,9 @@ 恨台𣘃𦓊𦮲󰍹塊干𫗄楚吏干湄秦,giận thay cây cỗi rễ mòn khỏi cơn gió sở lại cơn mưa tần 𬈋𠊚馬忌欺權󰟨,làm người mựa cậy khi quyền thế 𡽫溇𧯄窒埃埃甕𩚵瓢渃蹺隊主湯,non sâu hang trất ai ai ống cơm bầu nước theo đòi chúa thang -庵高庵𥰊達隊層,am cao am thấp đặt đòi tầng -朱𡬷胣���终,cho tấc dạ thuỷ chung 頭秃󰭧󱰗坪𪿙媄𡎢媄𦟑媄杯𨖲頭,đầu trọc long lóc bình vôi mẹ ngồi mẹ ỉa mẹ bôi lên đầu 二十五日節制鄭松進兵徃海陽處追勦莫黨,Nhị thập ngũ nhật Tiết chế Trịnh Tùng tiến binh vãng Hải Dương xứ truy tiễu Mạc đảng 聖他𦊚湥淚情别󰠲悁属改命特安,thánh tha bốn giọt lệ tình biết đâu quen thuộc gửi mình được yên -強攄𡗋強𫅷失緣,càng so lắm càng già thất duyên 六月十六日鄧悉大破叛臣范世矜於日麗海口獲之及其姪范棟髙送行在誅,Lục nguyệt thập lục nhật Đặng Tất đại phá phản thần Phạm Thế Căng ư Nhật Lệ hải khẩu hoạch chi cập kì điệt Phạm Đống Cao tống hành tại tru 䋦綱常責几柴𢯦,mối cương thường trách kẻ thày lay 秋七月三日上将太師昭明大王光啓卒年五十四,Thu thất nguyệt tam nhậtm Thượng tướng Thái sư Chiêu Minh Đại vương Quang Khải tốt niên ngũ thập tứ @@ -6912,7 +6178,6 @@ 畑𤍑𤒘朗收店明皇傷惜𤤰嫌掣包,đèn chong đuốc sáng thâu đêm minh hoàng thương tiếc vua hiềm xiết bao 詠客到家,vịnh khách đáo gia 釋義歐泄歐𭁈嘔同泄弋制反亦吐也臨存以尊適甲曰臨恤問曰存不頓一㦸頓𭁈鈍通罷勌勌𭁈倦同厮輿厮折薪者輿主駕者皆󰟼役之人一日之間間音閉,thích nghĩa âu tiết âu dữ âu đồng tiết dặc chế phản diệc thổ dã lâm tồn dĩ tôn thích giáp viết lâm tuất vấn viết tồn bất đồn nhất kích đồn dữ độn thông bãi quyên quyên dữ quyện đồng tê dư tê triếp tân giả dư chủ giá giả giai tiện dịch chi nhân nhất nhật chi gian gian âm bế -特奥癸𬉵遮工身卜,mặc che trong thân vóc 冬十月十一日遣黎德慶阮忠杜𣂷歲貢于明,đông thập nguyệt thập nhất nhật khiển lê đức khánh nguyễn trung đỗ cận tuế cống vu minh 𩵜,cá 憲司職掌如見本處災異水旱一體陳言,Hiến ti chức chưởng như kiến bản xứ tai dị thuỷ hạn nhất thể trần ngôn @@ -6924,35 +6189,28 @@ 襊踈䕯𨢇𬋩情控,túi thơ bầu rượu quản xênh xang 𧡊囂囂󰊄時咍姉𧗱,Thấy hiu hiu gió thì hay chị về 吝𦖑更㐌󰜋分𪔠𠀧,Lần nghe canh đã một phần trống ba -𡪦包道𦨭空湛󰝂󰋇倘奸筆庄邪,chở bao nhiêu đạo bè không khẳm đâm mấy thằng gian bút chẳng tà 𠵘𠲶唭𤁕仍蹎茹𢀭,mủm mỉm cười lạt những chân nhà giàu 預𠇮𠓨准石盘𦣰孤,dựa mình vào chốn thạch bàn nằm co 渚泥荼㙁渚泥󱲇棦,chớ nề dưa muối chớ nề nem chanh 於此爲尤顯彼其得水之徵𡸈可以讖緯觀之哉,ư thử vi vưu hiển bỉ kì đắc thuỷ chi trưng khởi khả dĩ sấm vĩ quan chi tai 𡗶冬𣇜霜潭雪渗,trời đông buổi sương dầm tuyết thấm 國語各諳其俗與密手食鼻飲,quốc ngữ các am kì tục dữ Mật thủ thực tị ẩm -古今拱渚𧡊埃,cổ kim cũng chửa thấy ai -處𠇮𠞹蒸湼奸𠲝於官,xử mình dứt chưng nết gian dối 喜鵲占客咍朝信明𧿆卒塔髙畧茹,hỷ thước chim khách hay chào tin mừng nhảy nhót thấp cao trước nhà 十三日除内外大小官員黎豸等一百五十六人,Thập tam nhật trừ nội ngoại đại tiểu quan viên Lê Trãi đẳng nhất bách ngũ thập lục nhân 以前年壬午例有鄕試因國乱未有開科乃詔山南山西海陽京北四政各士人共就嘉林春杜洲應試一云珥河中洲以丁貞黄琮,Dĩ tiền niên Nhâm Ngọ lệ hữu Hương thí nhân quốc loạn vị hữu khai khoa nãi chiếu Sơn Nam Sơn Tây Hải Dương Kinh Bắc tứ chính các sĩ nhân cộng tựu Gia Lâm Xuân Đỗ châu ứng thí Nhất vân Nhị Hà trung châu dĩ Đinh Trinh Hoàng Tông 零陵忍典長沙兵𡆫,linh lăng nhẫn đến trường sa binh vầy 曲牢漂蔭陽和,Khúc SAO đầm ấm dương hoà -固錢摸仙拱特,có tiền mua tiên cũng được 二十三日遣使如明正使審刑院范瑜副使翰林院直𭓇士阮伯驥禮部員外郎朱車賀立皇太子,Nhị thập tam nhật khiển sứ như Minh Chánh sứ thẩm hình viện Phạm Du phó sứ Hàn lâm viện trực học sĩ Nguyễn Bá Kí Lễ bộ viên ngoại lang Chu Xa hạ lập Hoàng thái tử 𢭾蔑𪖫𥏌特𠄼𤞼𡮈,buông một mũi tên được năm lợn nhỏ 𡅳払棋鉑辰除𨢇茶𤳇𡛔醝𫑺默𢚸,khuyên chàng cờ bạc thì chừa rượu chè trai gái say sưa mặc lòng 宋德位墜象幾爲莫兵所󰱐,Tống Đức Vị truỵ tượng cơ vi Mạc binh sở hoạch 法功照案論𠓨,Phép công chiếu án luận vào 𥉪虖,háy hó -機祖詫禅空坤卒別尼,sá thiền không khôn chút biết nơi 蹅盎𩄲掩布檜𡎢邊𤂬閣芹鉤,đạp áng mây ôm bó củi ngồi bên suối gác cần câu 𫢩漢𫴋白城㨂吏,nay hán xuống bạch thành đóng lại 歆浪𮎦暫𡎢底,Hâm rằng Anh tạm ngồi đây -陰毛羅篭,âm mao là lông l 姻縁埃呵女料,nhân duyên ai há nỡ liều 泣蒙撩印辞官,Rắp mong treo ấn từ quan -酉𥒥拱湼肝路𠊛,dẫu rằng đá cũng nát gan lọ người 𠫾𨂗𨂗,đi co co 咍兜地獄於沔人間,Hay đâu địa ngục ở miền nhân gian 至是作穆清殿堂東來室曰彰德堂以昭,chí thị tác mục thanh điện đường đông lai thất viết chương đức đường dĩ chiêu @@ -6965,8 +6223,6 @@ 賊蓬峩羅𤠚𠻇𡂡哏蒸边方南,giặc bồng nga là chó dại sủa cắn chưng bên phương nam 廬公𦖑呐光藏,lư công nghe nói hoang tàng 曰先帝晏駕後予不可見僧面對僧語惟齋粥苦行以報如天大德奚以衣鉢為哉住山十年而崩,viết tiên đế yến giá hậu dư bất khả kiến tăng diện đối tăng ngữ duy trai chúc khổ hành dĩ báo như thiên đại đức hề dĩ y bát vi tai trú sơn thập niên nhi băng -眞参䏾𥒥㗂蟡哙愁,chân tham bụng đá tiếng ve gọi sầu -吏遣𫃚䋘繓哿喡𠇮麻󰝡觥廊朱丑虎,lại khiến buộc lòi tói sắt cả và mình mà đem đi quanh làng cho xấu hổ 木鞴󰑼彼窖世鄧用,mộc bị là bễ khéo thay đặng dùng 先是存澤任御史󰉟勘訟逾期罷職至是復用之,tiên thị tồn trạch nhiệm ngự sử đài khám tụng du kì bãi chức chí thị phục dụng chi 沒𨉟𡓮倂每𠱀㭳橔肝𫆧塢𧙜𩈘睸,một mình ngồi tính mọi bề héo hon gan ruột ủ ê mặt mày @@ -6974,10 +6230,8 @@ 侯蒙湼玉沉珠楼高庒𬋩汫溇庒辞,hầu mong nát ngọc trầm châu lầu cao chẳng quản giếng sâu chẳng từ 夏四月立弟恭宣大王曔為皇太子,hạ tứ nguyệt lập đệ cung tuyên đại vương kính vi hoàng thái tử 大司徒黎察等曰軍民出力役供賦税彼鰥寡者於國何賴且先帝時未嘗輕减諸人卿默無言而今既定例言之不置何也,Đại tư đồ Lê Sát đẳng viết Quân dân xuất lực dịch cung phú thuế bỉ quan quả giả ư quốc hà lại thả tiên đế thời vị thường khinh giảm chư nhân khanh mặc vô ngôn nhi kim ký định lệ ngôn chi bất trí hà dã -滂味香󰘂洞迻,phảng mùi hương cửa động gió đưa 󱯲東立立𩙌󱚯迻,sấm đông rập rập gió nồm đưa 十一月詔威明侯日光知乂安州,thập nhất nguyệt chiếu uy minh hầu nhật quang tri nghệ an châu -更店𣎀扽役官,đêm dồn việc quan 昆馭𠿃顛色鐄,con ngựa môi đen sắc vàng 𠚢威雄虎㗂胞󰤈,ra uy hùng hổ tiếng bào hao 范氏堯以此益深怨望罪極已著因從,phạm thị nghiêu dĩ thử ích thâm oán vọng tội cực dĩ trứ nhân tòng @@ -6992,7 +6246,6 @@ 能,năng 矯欺𩆐𩄰不期,kẻo khi sấm sét bất kỳ 𠫾󰦓翁舘奔波蹺󰠃,đi đâu ông quán bôn ba theo cùng -庚戌十一年,canh tuất thập nhất niên minh vạn lịch thập bát niên 埃𪟽󰜋丿散情𦧘昌,Ai ngờ một phút tan tành thịt xương 𡄎决占包課初𧡊𤤰睿帝麻𧗱後宮,gẫm quyết chiêm bao thuở xưa thấy vua duệ đế mơ về hậu cung 朋拯𢷀𪮏法意体㴷麻拯𢵼丕,bằng chẳng rũ tay phép ấy thấy đắm mà chẳng vớt vậy @@ -7001,22 +6254,16 @@ 金板成,kim bản thành 唉󰝡𦀊𧺀纀蹎娘𧗱,Hãy đem dây thắm buộc đen nàng về 意聞之乃奮身𭁈諸将令曰今日遇此大敵若不戦則何日以興復黎朝乎,Ý văn chi nãi phấn thân dữ chư tướng lệnh viết Kim nhật ngộ thử đại địch nhược bất chiến tắc hà nhật dĩ hưng phục Lê triều hồ -詔捕賊黨元挺阮洞阮𠃔黄科阮康等脅從罔治挺陳蓀赴水死康北走明國詐稱陳氏子孫改名添平,Chiếu bổ tặc đảng Nguyên Đĩnh Nguyễn Động Nguyễn Doãn Hoàng Khoa Nguyễn Khang đẳng hiếp tòng võng trị Nguyên Đĩnh Trần tôn phó thuỷ tử Khang Bắc tẩu Minh quốc trá xưng Trần thị tử tôn cải danh Thiêm Bình 丙子九年明洪武二十九年春正月詔沙汰僧道年未及五十以上者勒還本俗又俗有通經教者授堂頭首知宫知觀知寺餘為修人侍者,bính tí cửu niên minh hồng vũ nhị thập cửu niên xuân chính nguyệt chiếu sa thải tăng đạo niên vị cập ngũ thập dĩ thượng giả lặc hoàn bản tục hựu tục hữu thông kinh giáo giả thụ đường đầu thủ tri cung tri quán tri tự dư vi tu nhân thị giả 時安和侯阮弘裕屯兵在菩提聞惟㦃弑逆遂𭛁憤󰁮兵渡河燒京城庯舍與其家属子第欲圖報效遂斬武如蘇於京城門外,thời an hoà hầu nguyễn hoằng dụ đồn binh tại bồ đề văn duy sản thí nghịch toại phát phẫn cử binh đ�� hà thiêu kinh thành phố xá dữ kì gia thuộc tử đệ dục đồ báo hiệu toại trảm vũ như tô ư kinh thành môn ngoại 八月十五日立洪德十八年丁未科進士題名碑,bát nguyệt thập ngũ nhật lập hồng đức thập bát niên đinh mùi khoa tiến sĩ đề danh bi 払䀡書唒添煩,chàng xem thư dẫu thêm phiền 十一月詔諸年七十以上八十以下十歲以上十五歲以下及身有弱疾以至皇家大功期親以上犯罪者許贖犯十惡者不在,thập nhất nguyệt chiếu chư niên thất thập dĩ thượng bát thập dĩ hạ thập tuế dĩ thượng thập ngũ tuế dĩ hạ cập thân hữu nhược tật dĩ chí hoàng gia đại công kì thân dĩ thượng phạm tội giả hứa thục phạm thập ác giả bất tại 𣌋𣆐埃几别𦋦㐌悁爫𨻫貝𫅷闭𥹰,sớm trưa ai kẻ biết ra đã quen làm nũng với già bấy lâu -帝親征御祥壽殿也號令諸将東岩伯賴叔懋廣福伯阮克讓明武伯鄭洪等提領官軍渡河奮戰到菩提臨賀等地方,đế thân chinh ngự tường thọ điện tức quỳnh vân điện dã hiệu lệnh chư tướng đông nham bá lại thúc mậu quảng phúc bá nguyễn khắc nhượng minh vũ bá trịnh hồng đẳng đề lĩnh quan quân độ hà phấn chiến đáo bồ đề lâm hạ đẳng địa phương 𪧚情感景𪧚緣彼旁,chữ tình cám cảnh chữ duyên bẽ bàng 然性仁愛士卒有疾病者親臨撫養士卒亦以此懷其德而畏其威,nhiên tính nhân ái sĩ tốt hữu tật bệnh giả thân lâm phủ dưỡng sĩ tốt diệc dĩ thử hoài kì đức nhi uý kì uy 𣘃外𡊱買鮮牟,cây ngoài chậu mới tươi màu -身别𠰚,thân biết nhỉ 矯𫢩𣈕吏累旦身,kẻo nay mai lại lụy đến thân -𬑉鳳𢖵醝味玉素,mắt phượng nhớ say mùi ngọc tố -包𣉹少几𨕭𠁀才花,bao giờ thiếu kẻ trên đời tài hoa -拯娘所教,đã trị thửa giáo mà lại chẳng nương thửa giáo 本紀云初范子儀常欲立弘王正中爲莫嗣而莫諸宗王大臣謀立福原正中不得立乃與子儀作乱入寇于明明人多被其害至此明青于莫曰藩臣無禮容縱刼人侵掠大國可興兵致討以免邊釁時明欲起兵來莫氏大恐密使小卒拎獲之斬首使人送于明至其地常爲瘟災人畜病瘴因此明人還之太師諒國公鄭檢使莫降将黎伯驪與武文密等進迫京師,Bản kỷ vân Sơ Phạm Tử Nghi thường dục lập Hoằng Vương Chính Trung vi Mạc tự nhi Mạc chư tông vương đại thần mưu lập Phúc Nguyên Chính Trung bất đắc lập nãi dữ Tử Nghi tác loạn nhập khấu vu Minh Minh nhân đa bị kì hại Chí thử Minh Thanh vu mạc viết Phiên thần vô lễ dung túng kiếp nhân xâm lược đại quốc khả hưng binh trí thảo dĩ miễn biên hấn Thời Minh dục khởi binh lai Mạc thị đại khủng mật sử tiểu tốt linh hoạch chi trảm thủ sử nhân tống vu Minh Chí kì địa thường vi ôn tai nhân súc bệnh chướng nhân thử Minh nhân hoàn chi Thái sư Lượng quốc công Trịnh Kiểm sử Mạc hàng tướng Lê Bá Li dữ Võ Văn Mật đẳng tiến bách kinh sư 訕觥外𫔳儉之燕鶧,sán quanh ngoài cửa kém gì yến anh 黄嵩涓態󰝂箴外呻𠯦𠰘𥪝心儼𢚸,hoàng tung quen thói đâm châm ngoài thơn thớt miệng trong tâm ngẩm lòng @@ -7063,7 +6310,6 @@ 𧡊簪催吏𢢆󰠃丐簪,thấy trâm thôi lại thẹn cùng cái trâm 𢆥丙戌軍矛麻哿𧽈折害󰝂打𠄩󰁰餘𰿘,năm bính tuất quân mâu ma cả dấy giết hại đâm đánh hai mươi dư muôn 其法農隙時府縣官即照如田土簿及奉給田土四至界近拘集老大社村長公同指引官田及世業田土築界碣以為一定求遠之法,kì pháp nông khích thời phủ huyện quan tức chiếu như điền thổ bạ cập phụng cấp điền thổ tứ chí giới cận câu tập lão đại xã thôn trưởng công đồng chỉ dẫn quan điền cập thế nghiệp điền thổ trúc giới kiệt dĩ vi nhất định cầu viễn chi pháp -壬子四年莫景曆五年>>明嘉靖三十一年太師鄭檢領兵畧定西南,nhâm tí tứ niên mạc cảnh lịch ngũ niên minh gia tĩnh tam thập nhất niên thái sư trịnh kiểm lĩnh binh lược định tây nam 共軍侍女𠬠排調卢,cùng quân thị nữ một bầy đều lo 紫烏黄󱖮色間,tử ô vàng bông sắc gian 鳧鸏結,phù mòng két @@ -7077,14 +6323,11 @@ 於是令諸大臣及文武百官安排旗幟整飭兵象准僃候奉迎聖駕,ư thị lệnh chư đại thần cập văn vũ bách quan an bài kì xí chỉnh sức binh tượng chuẩn bị hậu phụng nghênh thánh giá 𤤰𦖑援呐如𠱋𠸦浪夷狄埃𨋤堵𠳒,vua nghe viện nói như ru khen rằng di địch ai so đủ lời 招𠳒𪢖𡁾綿蛮𫽻寅,gieo lời ỏn thót mơn man gỡ dần -𠻵浪𥪝女兒麻牢𫫗𠮩是非容𨱽,mắng rằng trong đấng nữ nhi mà sao mách lẻo thị phi dông dài 在位十五年,Tại vị thập ngũ niên 十口有𩅗氣則空而下,thập khẩu hữu vụ khí tắc không nhi hạ 辛未七年宋元祐六年,Tân Mùi thất niên Tống Nguyên Hựu lục niên 仙浪鴻鵠高𬲊,tiên rằng hồng hộc cao bay -之󰑼欣,chước gì là hơn 功名𠄩𡨸𡗶朱寅寅,công danh hai chữ trời cho dần dần -課𩆍,bù lại thuở khô khao có thuở rào 且且眞眞𠃣吏𥈶,thả thả chăn chăn ít lại nom 尔󰅹𠄩𪧚恩情𫽄傷,nhẽ nào hai chữ ân tình chẳng thương 𦖑喑所㗂𩆐於蒸边南𡶀南山,nghe ầm thửa tiếng sấm ở chưng bên nam núi nam sơn @@ -7111,7 +6354,6 @@ 杙杈󰑼差魯固払,dặc xoa là xay lúa có giằng 徽閉城門自守,Huy bế thành môn tự thủ 𧵑𠬠銅功𠬠𥘀,của một đồng công một nén -魂枚魄桂矧疎,hồn mai phách quế thẩn thơ 春以欽聖公主嫁渭龍州牧何彛慶,xuân dĩ khâm thánh công chúa giá vị long châu mục hà di khánh 捁旗壘發銃城,kéo cờ lũy phát súng thành 於恒外朗婁𣈜庄咹,ở hằng ngồi lặng lâu ngày chẳng ăn @@ -7123,7 +6365,6 @@ 登𢬣𡏧柳拉花哉排,đang tay vùi liễu giập hoa tơi bời 光賁於嘉靖二十七年奉使爲明人所留十八年至是回,Quang Bí ư Gia Tĩnh nhị thập thất niên phụng sứ vi Minh nhân sở lưu thập bát niên chí thị hồi 守范廷光等二十人,Thủ Phạm Đình Quang đẳng nhị thập nhân -膊𦝌𦑃𢬣,bích bác bắp cánh tay 仍󰑼𠴼󱲗㖔哰,những là náo nức xôn xao 等率軍士詣越城門外大呼曰英武出入禁庭恣行凶穢惡聲聞外罪莫大焉,đẳng suất quân sĩ nghệ việt thành môn ngoại đại hô viết Anh Vũ xuất nhập cấm đình tứ hành hung uế ố thanh văn ngoại tội mạc đại yên 雖然王之號爲,Tuy nhiên Vương chi hiệu vi @@ -7137,10 +6378,8 @@ 寳噐入献于漢以自媚多從仁乃相從之人也行至長安虜賣以為僮僕自取一時之利無顧趙氏社稷為萬世計慮之意,bảo khí nhập hiến vu Hán dĩ tự mị đa tòng nhân nãi tương tòng chi nhân dã hành chí Trường An lỗ mại dĩ vi đồng bộc tự thú nhất thời chi lợi vô cố Triệu thị xã tắc vi vạn thế kế lự chi ý 人杜釋所弑而崩壽帝才明過人勇畧盖世掃盡群䧺統繼趙武然失於預防不保其終惜夫,nhân đỗ thích sở thí nhi băng thọ đế tài minh quá nhân dũng lược cái thế tảo tận quần hùng thống kế triệu vũ nhiên thất ư dự phòng bất bảo kì chung tích phù 特𠳒媒買𦋦𠫾,Được lời mụ mới ra đi -粓󱪮,cơm nếp tháng năm 遣扱𢂎𪠞露旦宫卞哿湄浸,khiến gấp dù đi lộ đến cung bèn cả mưa dầm 默悲󰝺料󰥎牢,mặc bay toan liệu làm sao -調㩒蔑丐𥏋侯岌󱲩丕,trong lưng đều cắm một cái tên hầu ngập lông vậy 󱙼𣈜婆靈妃𥙩纀香羅紫繪󰁰紇明珠,sáng ngày bà linh phi lấy vóc hương là tía gói mươi hạt minh châu 𡞕𫯳挸𫾗朱伶,vợ chồng kén chọn cho rành 岌󰁇𫗄𠺙襖袍,ngập ngừng gió thổi áo bào @@ -7161,11 +6400,9 @@ 悲除事㐌萬全默𢚸𢪀𥙩悶吀皮󰅹,bây giờ sự đã vạn toàn mặc lòng nghĩ lấy muốn xin bề nào 乞嘵座蓮怒𦲼麻,ngất nghểu toà sen nọ đó mà 官軍設伏佯走明人追趕伏兵奪擊大破之,quan quân thiết phục dương tẩu minh nhân truy cản phục binh đoạt kích đại phá chi -几安慰㐌变𪠞古改每事碎,kẻ an ủi đã biến đi 盎菊蘭扦捤豆󰏲,áng cúc lan xen vãi đậu kê 書回,thư hồi 春嘉林郡献眸三足龜,xuân gia lâm quận hiến mâu tam túc quy -遣𠊛媒姉尋趙帮,khiến người mối chị tìm vào triệu bang 𠳨𠸛󰑼落鴈臺,hỏi tên là lạc nhạn đài 󰋇𠳒󱋔𪡇比犀㤕為香共塢𠲖坤寒,mấy lời năn nỉ tỉ tê xót vì hương cũng ủ ê khôn hàn 十二日篆等以兵三千進逼東䦕城,thập nhị nhật triện đẳng dĩ binh tam thiên tiến bức đông quan thành @@ -7173,10 +6410,8 @@ 辰払撘掂𤾓塘𠫾朱,thì chàng đắp điếm trăm đường đi cho 𧊉󱗠紙󱡆蜆散𠎪侯,bướm bay giấy lọng kiến tan lũ hầu 預幔補舍𩯀𨱽𡓮卢,dựa màn bỏ xả tóc dài ngồi lo -抯朱散丐䋲界山,vả cho tan cái thằng giới sơn 人才則公卿皆出其門髙尚風節則天子不得而臣,nhân tài tắc công khanh giai xuất kì môn cao thượng phong tiết tắc thiên tử bất đắc nhi thần 𦲿𦰤𦲿𦮷𩂏身拒飭朝廷誇飭蛮夷,lá lau lá bối che thân cự sức triều đình khoe sức man di -𠲢𠹚唐笘边坡,đáu von đường xóm bên bờ 󰏙朱𤑟󰘚別���報詧,xem cho rõ mặt biết tôi báo thù 拱饒根紊旦調,cùng nhau căn vặn đến điều 𠬠𢜠𩅘補𡳪𬷤麻娘咹呐慢麻添生,một mừng tóc bỏ đuôi gà mà nàng ăn nói mặn mà thêm xinh @@ -7195,7 +6430,6 @@ 𢙇身芇別舌催󰑼傷,Hoài thân nào biết thiệt thòi là thương 冬十月帝幸天長府修諸陵寢廟,đông thập nguyệt đế hạnh thiên trường phủ tu chư lăng tẩm miếu 渃花,nước hoa -固縁如果味,có duyên như quả mùi 日長月增䧺唱雌和,nhật trường nguyệt tăng hùng xướng thư hoạ 𣷭溇麻浽𢧚𡑱如空,bể sâu mà nổi nên cồn như không 芇冲辰運添愁,nào trong thì vận thêm sầu @@ -7204,13 +6438,11 @@ 初伯遠鞠訟常訊及御史中丞何栗,sơ bá viễn cúc tụng thường tấn cập ngự sử trung thừa hà lật 及延寧年間宜民僣位改葑帝為嘉王仍建邸右内殿以居之,Cập Diên Ninh niên gian Nghi Dân tiếm vị cải phong đế vi Gia Vương nhưng kiến để hữu nội điện dĩ cư chi 丐調薄命固除埃󰠳,Cái điều bạc mệnh có chừa ai đâu -方𥙩麻撰𦷾,lấy mà dọn đấy 夜臺群別仕填來生,Dạ đài còn biết sẽ đền lai sinh 孤子昆戊塊吒,cô tử con mồ côi cha 膀胱俸俸哿世,bàng quang bong bóng cả thay 宋差仁宝奴和󰝡兵,tống sai nhân bảo nó hoà đem binh 𤽗忠遇𬦶典𨎠齊浪,ngươi trung ngộ rảo đến trước tè rằng -丁巳二十八年,đinh tị nhị thập bát niên minh hoằng trị thập niên 杜為人清介不群倜儻有大志,Đỗ vi nhân thanh giới bất quần thích thảng hữu đại chí 雲仙欺𧘇咳䧺,vân tiên khi ấy hãi hùng 趿眞沛𥒥,vấp chơn phải đá @@ -7223,7 +6455,6 @@ 糁𢚸掩掩𡨸鴈封,tấm lòng ỉm ỉm giữ nhạn phong 以范質爲大理寺卿,dĩ phạm chất vi đại lí tự khanh 表払𠰺󱎣朱㩳󰮏𢆥,biểu chàng dạy trẻ cho sòng sáu năm -㤙葛為情芝𬞕,ơn cát vì tình chi lan 裙胡襖竟固欺陳𦚭,quần hồ áo cánh có khi trần truồng 孤兒寡婦坤扲江山,cô nhi quả phụ khôn cầm gang sơn 底民典浽沙𡌢𢫟𡎟,để dân đến nỗi sa hầm sẩy hang @@ -7235,7 +6466,6 @@ 以右侍郎,Dĩ Hữu thị lang 渃雖󰡫跬石盘,nước tuy thế khỏe thạch bàn 帝懲仁宗遇害𭛁卒築之,Đế trừng Nhân Tông ngộ hại phát tốt trúc chi -𤑟𠒥,hà y rỡ ràng 㕠𫽄固昆煩𢚸,song chẳng có con phiền lòng 弟郕王祁鈺魚欲切堅金也權總萬機二十日皇太后𬢱立皇長子見濡為皇太子時年二歲仍命郕王為輔,đệ Thành Vương Kì Ngục Ngư dục thiết kiên kim dã Quyền tổng vạn cơ Nhị thập nhật Hoàng thái hậu nghị lập hoàng trưởng tử Kiến Nhu vi Hoàng thái tử thời niên nhị tuế nhưng mệnh Thành Vương vi phụ 嚴陵㐌𠇍都𢴾𦓿𩄲鈎月袏𧛷袄裘,nghiêm lăng đã mấy đua bơi cày mây câu nguyệt tả tơi áo cầu @@ -7246,7 +6476,6 @@ 海堂蔓蔓梗絲,Hải đường mơn mởn cành tơ 仍委阮文質賫行,nhưng uỷ nguyễn văn chất tê hành 𣘃竹綠𡨧延延固󰖽㝵君子朋割朋鏣朋拙朋埋,cây trúc lục tốt dờn dờn có vẻ người quân tử bằng cắt bằng khứa bằng chuốt bằng mài -𢆥𠬠𠦳𤾓𨑮𠬠𨖅暹羅,năm một nghìn trăm mười một sang xiêm la 吀停𪭟外魯墫碎,xin đừng ngó ngoáy lỗ trôn tôi 當此純陰月季接得陀陽王㱕,Đương thử thuần âm nguyệt quý tiếp đắc Đà Dương Vương quy 九月帝御大羅城南門觀築園丘,cửu nguyệt đế ngự đại la thành nam môn quan trúc viên khâu @@ -7263,22 +6492,18 @@ 吟恨𢚸狼鳩態與吏傷分泊累裙紅,ngẫm giận lòng lang cưu thói dữ lại thương phận bạc lụy quần hồng 𧣳厨𣘃奇直𡗶,góc chùa cây cả trực trời 臣年失十餘願斯須勿死以觀德化如何誠千載一遇之幸也,Thần niên thất thập dư nguyện tư tu vật tử dĩ quan đức hoá như hà thành thiên tải nhất ngộ chi hạnh dã -麥𥟼,mạch bắp 卞谷胎𦞎生𠄩昆𤳇,bèn cốc thai nghén sinh hai con trai 東閣大學士范維質卒,đông các đại học sĩ phạm duy chất tốt 畧𡑝排鑊油𪞷,trước sân bày vạc dầu ra 飛場,phi trường -冷爭如荇空㙁渚咹埃,lanh chanh như hành không muối chưa ăn ai 負乾坤縱溪壑之參饕倒冠屨之名分恣殺戮則盗弄威柄擅財利則販鬻民田溺刹門則毀其髮㦆逞禽行則淫於女媳僚吏部迎勑命則髙枕不行関吏驛報公文則閉門弗納甚則養無聊之刺客稔不逞之邪謀行間諜而窬覷國中構虚辝而扇惑化外麗開惡黨則掩護而相容韓召土酋則拘留而不遣悅德麟賣國而結為父子忌郎竦委積而戮及妻孥嗚合嘯儔屡抗王官之涖邑象恭方命敢󰏲質子��來朝内,phụ càn khôn túng khê hác chi tham thao đảo quán lũ chi danh phân tư sát lục tắc đạo lộng uy bính thiện tài lợi tắc phán chúc dân điền nịch sát môn tắc huỷ kì phát hô sính cầm hành tắc dâm ư nữ tức liêu lại bộ nghinh sắc mệnh tắc cao chẩm bất hành quan lại dịch báo công văn tắc bế môn phất nạp thậm tắc dưỡng vô liêu chi thích khách nẫm bất sính chi tà mưu hành gian điệp nhi du thứ quốc trung cấu hư từ nhi phiến hoặc hoá ngoại lệ khai ố đảng tắc yểm hộ nhi tương dung hàn triệu thổ tù tắc câu lưu nhi bất khiển duyệt đức lân mại quốc nhi kết vi phụ tử kị Lang Tủng uỷ tích nhi lục cập thê nô ô hợp khiếu trù lũ kháng vương quan chi lị ấp tượng cung phương mệnh cảm kê chất tử chi lai triều nội 并作九重󰱑殿前掘為池通蘇瀝江引水泛天光舟以縱觀遊,Tính tác Cửu Trùng đài điện tiền quật vi trì thông Tô Lịch giang dẫn thuỷ phiếm Thiên Quang chu dĩ túng quan du -一名制鷙壬子二十年元仁宗愛育黎拔力八達皇慶元年春正月十七日,nhất danh chế chí nhâm tí nhị thập niên nguyên nhân tông ái dục lê bạt lực bát đạt hoàng khánh nguyên niên xuân chính nguyệt thập thất nhật nhật 時帝謁洞滂福光堂也,thời đế yết động bàng phúc quang đường dã 時憲雷陽福豪人,thời hiến lôi dương phúc hào nhân 󰁮茹奔半州台,Cửa nhà buôn bán Châu Thai 绳京奴𠳨辰疎空之,thằng kinh nó hỏi thì thưa không gì 城中大喜争開門出接,Thành trung đại hỉ tranh khai môn xuất tiếp 德必得位出扵眾人之㱕又當卧朝浮逞暴虐之餘而寬仁素著大之眷求民主民之㱕于有德舍帝將誰適哉觀帝之基命宥密遷都定國仁心愛民至誠感天與夫代叛討乱南北,đức tất đắc vị xuất ư chúng nhân chi quy hựu đương ngoạ triều phù sính bạo ngược chi dư nhi khoan nhân tố trước đại chi quyến cầu dân chủ dân chi quy vu hữu đức xá đế tương thuỳ thích tai quan đế chi cơ mệnh hựu mật thiên đô định quốc nhân tâm ái dân chí thành cảm thiên dữ phu đại phản thảo loạn nam bắc -案核畑𠄩伴𪧘,án cây đèn hai bạn cũ 钱𫧟𫽄𬥓𬥓󰬾𨑮銅,tiền rưỡi chẳng bán bán ba mươi đồng 䀡矑𥊚,xem lờ mờ 唐帝召昌問状昌年踰七十奏事精白,đường đế triệu xương vấn trạng xương niên du thất thập tấu sự tinh bạch @@ -7289,7 +6514,6 @@ 如有功勞除千户統制𬋩領中尉等職,như hữu công lao trừ thiên hộ thống chế quản lĩnh trung uý đẳng chức 喠渴尋茶󱌡木苗,giọng khát tìm chèo lọ mốc meo 𨍦油福德媄群滝忍𡋿󰍹葛吏培𦋦,sau dầu phúc đức mẹ còn sông nhẫn lở mòn cát lại bồi ra -判𥪞𠇍𢆥𡗶,phán trong mấy năm giời 芇埃隊局隊𡊨之埃,nào ai đòi cuộc đòi đàn chi ai 今欲寘諸典刑以明國法然以顧命大臣有功於社則特從寬貸可罷職爵,kim dục trí chư điển hình dĩ minh quốc pháp nhiên dĩ cố mệnh đại thần hữu công ư xã tắc đặc tòng khoan thải khả bãi chức tước 睫毛篭眉,tiệp mao lông mi @@ -7313,13 +6537,11 @@ 秋八月十五日夜上皇子暭乘舟泛西湖溺水得之魚粱中,Thu bát nguyệt thập ngũ nhật dạ Thượng hoàng tử hạo thừa chu phiếm Tây Hồ nịch thuỷ đắc chi ngư lương trung 因遷參議到任之日宗魯曰向者大人考下今以同堂而坐,nhân thiên tham nghị đáo nhiệm chi nhật tông lỗ viết hướng giả đại nhân khảo hạ kim dĩ đồng đường nhi toạ 史臣吳士連曰太子是行因國亂而避難也何以縱滛于外擅爵與人哉盖由髙宗逰觀無度紀剛廢󰱧故也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Thái tử thị hành nhân quốc loạn nhi tị nạn dã hà dĩ túng dâm vu ngoại thiện tước dữ nhân tai Cái do Cao Tông du quan vô độ kỷ cương phế hoại cố dã -老少諸𢧚節丈夫,lểu thểu chưa nên tiết trượng phu 或特迸賴庄女恁咹鳩給󰡲茹礼麻朱昆,hoặc được bánh trái chẳng nỡ nếm ăn cưu cắp về nhà lấy mà cho con 今乃受其女而不問其罪可謂逸矣,kim nãi thụ kì nữ nhi bất vấn kì tội khả vị dật hĩ 提侄外𡑝長砲𤝞撴𢰦𨕭𡋦堛争𪃿,đì đẹt ngoài sân tràng pháo chuột xun xoăn trên vách bức tranh gà 十六日己未月食適風雨晦寘不見,thập lục nhật kỷ mùi nguyệt thực thích phong vũ hối trí bất kiến 及回國具道帝神采清秀,Cập hồi quốc cụ đạo Đế thần thái thanh tú -㐌奴中史尼庄,đã no trong sử 玉岝字與清池縣大右例社節婦阮氏蒲黄榜旌表門閭許免子孫一人��養,Ngọc trách tự dữ Thanh Trì huyện Đại Hữu Lệ xã tiết phụ Nguyễn Thị Bồ hoàng bảng tinh biểu môn lư hứa miễn tử tôn nhất nhân cấp dưỡng 秦銀𨅸捽𣇞𥹰𨄹觥秩𧡊𠃅𡢐固茹,tần ngần đứng suốt giờ lâu dạo quanh chợt thấy mé sau có nhà 置安撫鎮撫正副二員以治之,trí an phủ trấn phủ chính phó nhị viên dĩ trị chi @@ -7331,41 +6553,32 @@ 情箕意怒盘桓女之,tình kia ý nọ bàn hoàn nữa chi 㲸遏塘仍沐,ướt át đường những móc 羽林衛指揮使黎宗永冒蔭調遷,Vũ lâm vệ chỉ huy sứ Lê Tông Vĩnh mạo ấm điều thiên -拱𡗶𩂏燶𤆈爫之閉𪠠夏,nóng nảy làm chi bấy hỡi hè -雲𩄲,vân mây 懺笙礼物限𣈜,sắm sanh lễ vật hẹn ngày -察勾拾女朱𠓨曰無,xét câu thập nữ cho vào viết vô 年少,niên thiếu 賊騎躡後不及,Tặc kị niếp hậu bất cập 敬恭使福王領家小粮食先退入㨿龍州,Kính Cung sử Phúc Vương lĩnh gia tiểu lương thực tiên thoái nhập cứ Long Châu 大越史記續編序,Đại Việt sử kí tục biên tự 刼𠅜𩂏𬑉𩂠𦖻倘𫯰,cướp lời che mắt đậy tai thằng chồng -皮戈辛卯吏𨖅壬辰,vừa qua tân mão lại sang nhâm thìn 律𢚸𨠳役枚𣘃,Trót lòng gây việc chông gai 二十八日右相黄廷爱領兵攻破右𨻫斬󰱐偽福郡公傳首詣京師,nhị thập bát nhật hữu tướng hoàng đình ái lĩnh binh công phá hữu lũng trảm hoạch nguỵ phúc quận công truyền thủ nghệ kinh sư 󱏹照抛抛船翥月襖𥯒惧惧客𡎦鈎,buồm chiếu phau phau thuyền chở nguyệt áo tơi khù khụ khách ngồi câu 有司曰蒲政世世以父傳子曰父道,Hữu ti viết Bồ Chính thế thế dĩ phụ truyền tử viết phụ đạo 哃哃浽𢠣󰝡恩爫讎,đùng đùng nổi giận đem ân làm thù -𦖑払𮥷切他,nghe chàng năn nỉ thiết tha 事君上不可以私害公事𭛁之時悔之何及,sự quân thượng bất khả dĩ tư hại công sự phát chi thời hối chi hà cập 𫽄󰠳󱢴𫼰羅𫽄沛德媄,chẳng đâu nương nhờ là chẳng phải đức mẹ 春正月修大内諸殿宇二月以誕日爲承天聖節,Xuân chính nguyệt tu Đại Nội chư điện vũ Nhị nguyệt dĩ đản nhật vi Thừa Thiên thánh tiết 𠳙𫅲𢬭踤吏𫥨鳳凰,thay lông đổi lốt lại ra phượng hoàng -橘爫柑𠹾在几化悲𣉹必左,quít làm cam chịu tại kẻ hoá bây giờ tất tưởi 別身𧼋𫽄塊𡗶,Biết thân chạy chẳng khỏi trời -以裴木鐸為中書侍郎庚戌十八年元至大三年秋九月十六日奉引上皇梓,Canh Tuất thập bát niên Nguyên Chí Đại tam niên thu cửu nguyệt thập lục nhật phụng dẫn Thượng hoàng tử 德能勝𢼂埃咍,đức năng thắng số ai hay 渃燶矗矗頭𩼁磊,nước nóng sục sục đầu rô lội 緦󰽔,tư lọn 從者曰乘輿在此,tòng giả viết thừa dư tại thử 𡗶高𣷭弄蔑牟包󰑼,trời cao bể rộng một màu bao la 初三日臨哭,Sơ tam nhật lâm khốc -𥊛𠊛拱風光,trông người cũng phong quang 惜台喭𡄎朱𠁀丐妄昆造窖制朗盧,tiếc thay ngán gẫm cho đời cái vòng con tạo khéo chơi lững lờ 𠴍啂󰜏行停棟椅,nhắn nhủ bà hàng đừng gióng giả 𠀲時抯𠰘𠀲時𢯏𪘵,Đứa thì vả miệng đứa thì bẻ răng 舌貞蒂拱吏強極低,THIỆT riêng đấy cũng lại càng cực đây -默仍襖閑共咹陷𠇮,mặc những áo hèn cùng ăn chay hãm mình 乘凉亭永朗朋絁,thừa lương đình vắng sáng bằng the 𨕭帳錦透𫨩庄𨤧樣征夫埃𦘧朱𢧚,trên trướng gấm thấu hay chăng nhẽ dạng chinh phu ai vẽ cho nên 莫将自恃兵眾奮力爭先不顧躡後寬追及三疊山險地,mạc tướng tự thị binh chúng phấn lực tranh tiên bất cố niếp hậu khoan truy cập tam điệp sơn hiểm địa @@ -7384,11 +6597,9 @@ 蹎𬦡趿󱩕𰪞㨂秩,chân lập cập dép mo đóng chật 外飭四征羣方率服内宅百揆庶績咸熙,ngoại sức tứ chinh quần phương suất phục nội trạch bách quỹ thứ tích hàm hi 誇頭绳秃競𢚸翁師,xoa đầu thằng trọc chạnh lòng ông sư -𬌥𤙭纀𥋳悶㖇𩵽鯜誇𨉟𡗋󰖽𫨩,trâu bò buộc cột coi buồn nhỉ tôm tép khoe mình lắm vẻ hay 𥋓𩈘𨖅齊𠲖楚𢠣,ngoảnh mặt sang tề e sở giận 翁𠊙差𪜯𫥨噅碎𥛉翁𠊙碎㐌固𡥵,ông nghè sai lính ra ve tôi lạy ông nghè tôi đã có con 典遣眉摸嗔爫媄昆,đến khiến mày mò xin làm mẹ con -恰趣牟衛没𨑮方珠玉院和𨑮,góp thú mầu về một chốn mười phương châu ngọc vẹn hoà mười 𧋉𣩂𠬖󱭏蒲孤,cóc chết bỏ nhái bồ côi 歲,tuổi 根由自意𠳨𡗶麻傕,Căn do từ ấy hỏi trời mà thôi @@ -7407,12 +6618,9 @@ 甲子七年六月以後肃宗明弘治十七年,Giáp Tí thất niên Lục nguyệt dĩ hậu Túc Tông Minh Hoằng Trị thập thất niên 拯掑󰘂惜𡽫𩂏屈,chẳng cài cửa tiếc non che khuất 侯黎廷秀在山南下伴亦應之,hầu Lê Đình Tú tại Sơn Nam hạ bạn diệc ứng chi -他鄉﨤渃瓢拱𢧚,tha hương gặp nước lèo cũng nên 娘浪𢘾𢚁威灵唉吀報答恩情朱孚,nàng rằng nhờ cậy uy linh hãy xin báo đáp ân tình cho phu 茹萱秩醒𠳨干㨿之,Nhà huyên chợt tỉnh hỏi cơn cớ gì 下旋轉之勢如肃靜無譁則患在傾側傳呼報吿則嫌於宣閙乃以行止縱横之語編入龍吟曲使人唱聲相語吿焉,hạ toàn chuyển chi thế như túc tĩnh vô hoa tắc hoạn tại khuynh trắc truyền hô báo cáo tắc hiềm ư tuyên náo nãi dĩ hành chỉ tung hoành chi ngữ biên nhập Long Ngâm khúc sử nhân xướng thanh tương ngữ cáo yên -𨕭𡶀固,trên núi có cây trăn -𤇊𤇊清,bầng bầng thanh 琢石羅𠜏𥒥,trác thạch là đẽo đá 泊鐄冲𫋻産爭包饒,bạc vàng trong gói sẵn dàng bao nhiêủ 二月以都押衙上位昭懷侯現為入内輔國太保,Nhị nguyệt dĩ Đô áp nha thượng vị Chiêu Hoài hầu Hiện vi Nhập nội phụ quốc thái bảo @@ -7422,12 +6630,9 @@ 月娥胣唉嵬匕,nguyệt nga dạ hãy ngùi ngùi 至四十八歳卧病月餘,Chí tứ thập bát tuế ngoạ bệnh nguyệt dư 詔經筵參議󰱑官翰林中書等官條上致旱之由,Chiếu kinh diên tham nghị đài quan hàn lâm trung thư đẳng quan điều thượng trí hạn chi do -功髙哏幡會正期,cổng cao cắm phướn hội chay chính kỳ 𪀄呌猿唿𦊚皮渃𡽫,chim kêu vượn hót bốn bề nước non -妥情餒伴𫯳闭,thoả tình nuôi bạn chồng bấy 𦣰𦖑㗂𪔠𪔠更󰬾𣃣職占包矗醒𫥨,nằm nghe tiếng trống trống canh ba vừa giấc chiêm bao sực tỉnh ra 曲節度父子共十四年,Khúc Tiết Độ phụ tử cộng thập tứ niên -強𢜠几𠽃鷄鳴,càng mừng kẻ giúp kê minh 姿表秀異,tư biểu tú dị 等提領禁軍并神武効力殿前諸衛官軍禦之弗克,đẳng đề lĩnh cấm quân tịnh Thần vũ Hiệu lực Điện tiền chư vệ quan quân ngự chi phất khắc 󰘚認󰘚強添鮮,Mặt NHÌN mặt càng thêm tươi @@ -7444,7 +6649,6 @@ 定保舉承司官令,Định bảo cử Thừa ti quan lệnh 二十三日太保䧺郡公卒,Nhị thập tam nhật Thái bảo Hùng quận công tốt 𢮿饒𥛉畧𫢋󰉟,Quây nhau lạy trước Phật đài -𣴓𠳒翁吏拔𠫾浪,cạn lời ông lại bạt đi 乃置酒請使者飲大臣皆侍坐飲,Nãi trí tửu thỉnh sứ giả ẩm đại thần giai thị toạ ẩm 陳福聞之爲之立祠,trần phúc văn chi vi chi lập từ 堰坡𡌩堤塘堤,yển bờ đập đê bờ đê @@ -7452,12 +6656,9 @@ 秋八月帝復率二萬自獠中率屯典澈湖大造舟艦充塞湖中,thu bát nguyệt đế phục suất nhị vạn tự lạo trung xuất đồn điển triệt hồ đại tạo chu hạm sung tắc hồ trung 平林州牧黃恩榮以狀聞,bình lâm châu mục hoàng ân vinh dĩ trạng văn 本蹺払𣇞刻芇𢢯,vốn theo chàng giờ khắc nào nguôị -哭嘆澤󰬭𡹞,khóc than đầu trạch cuối ghềnh 丐庄固特爫堆,cái chẳng có đực làm đôi 春正月劉方新平我土隋群臣有言林邑多奇寶者,Xuân chính nguyệt Lưu Phương tân bình ngã thổ Tuỳ quần thần hữu ngôn Lâm Ấp đa kì bảo giả -󰋇唐,mấy đường ngóc ngách 二十五日五道各衛軍將校陞除自衛同知管領下至隊長八百五十一員在内任陞充及御前各軍選授者五百九十六員有事輕赦録用者二百五十五員,Nhị thập ngũ nhật ngũ đạo các vệ quân tướng hiệu thăng trừ tự vệ đồng tri quản lĩnh hạ chí đội trưởng bát bách ngũ thập nhất viên tại nội nhậm thăng sung cập ngự tiền các quân tuyển thụ giả ngũ bách cửu thập lục viên hữu sự khinh xá lục dụng giả nhị bách ngũ thập ngũ viên -緣買,lại kết duyên mới 江山隔唐𠦳埮,giang sơn cách đường ngàn dặm 有巡警即修復之置人輪守巡警如法,hữu tuần cảnh tức tu phục chi trí nhân luân thủ tuần cảnh như pháp 公鄭根典司政本講求治理深知夫史乃正當時之名分示來世之勸懲,công Trịnh Căn điển tư chính bản giảng cầu trị lí thâm tri phù sử nãi chính đương thời chi danh phận thị lai thế chi khuyến trừng @@ -7470,7 +6671,6 @@ 𣴓㳥𣱿濡沁亇𤂬,gợn sóng nhấp nhô tăm cá lội 𥪞茄𠊛質󰜋吝如𢬧,trong nhà người chật một lần như nêm 󰝂丐春情𱞂於兜,Đem cái xuân tình cắm ở đâu -㫒走入七原州,cung tẩu nhập thất nguyên châu nh��t vân cung tẩu vong nhập minh quốc hậu giám tống kinh sư 拱料玉󰞺花殘麻之,cũng liều ngọc nát hoa tàn mà chi 𤯩乘群想典𣈙女牢,sống thừa còn tưởng đến rày nữa sao 勢,thế @@ -7491,11 +6691,9 @@ 𤽗李氷昆𪾺󰏙𦷾,ngươi lý văng con mắt xem đấy 盆𬂙󰘇𣷭𧵆𣋚,Buồn trông cửa bể gần hôm 舌命𦓡害典些𫨩之,Thiệt mình mà hại đến ta hay gì -𠳒圭抇容𨱽摸𢝙拱特󰜋𠄽𪔠更,lời quê nhặt góp dông dài mua vui cũng được một vài trống canh 𨑮分拱㙮店朱󰜋𠄽,Mười phần cũng đắp điếm cho một vài 盛登軒世俗媲󰔄周,Thịnh đăng hiên thế Tục bễ Ngu Chu 敢有徇於親讐溺於財貨󰁮錯失當及容縱無言許六科官一體糾奏,Cảm hữu tuẫn ư thân thù nịch ư tài hoá cử thác thất đáng cập dung túng vô ngôn hứa Lục khoa quan nhất thể củ tấu -冊元妃黎氏為嘉慈皇后,nhị nguyệt định văn võ trướng tịch 朱奇梗多吝糾多,cho cả cành đa lẫn củ đa 貪句色欲埃朋,tham câu sắc dục ai bằng 維祐即皇帝位于勤政殿改元爲福泰元年,Duy Hựu tức Hoàng Đế vị vu Cần Chính điện cải nguyên vi Phúc Thái nguyên niên @@ -7511,7 +6709,6 @@ 󰮭𩺡𠰭𠰘吱𧕚歷𠻦,thờn bơn méo miệng chê trai lệch mồm 十二日莫邃下頭目,thập nhị nhật mạc thuý hạ đầu mục 𢢲意,đẹp ý -𢘾恩𨕭補報福𫅞,nhờ ơn trên bổ báo phước lành 及大兵渡河栢獨先至吝山,cập đại binh độ hà bách độc tiên chí lận sơn 有題於東門涇橋云天地否路安撫,Hữu đề ư Đông Môn Kinh kiều vân Thiên địa bĩ lộ An phủ 遣陳元泰如宋報聘,khiển trần nguyên thái như tống báo sính @@ -7520,17 +6717,13 @@ 繞花𧺃,nhiễu hoa đỏ 咹蒌咹𢁑業𠱄庄嫌所䔲荄,ăn rau ăn trái nghiệp miệng chăng hiềm thửa đắng cay 細低緣㐌𤊰緣,tới đây duyên đã bén duyên -𧵑英英𫼳𧵑娘娘捇,của anh anh mang của nàng nàng xách 𠄩真蹅𫴋能能𢩮沒𢯰󰝂昂適適毛,hai chân đạp xuống nâng nâng nhấc một suốt đâm ngang thích thích mau -襖撑隊帽絁,đội mũ the 十八日議减税額,Thập bát nhật nghị giảm thuế ngạch 謝致祭陳盤奏事裴祐謝󰀋封,tạ trí tế Trần Bàn Tấu sự Bùi Hựu tạ sách phong 二月彗星見北方,Nhị nguyệt Tuệ tinh hiện Bắc phương 是月命閔文蓮鄭柳鄭世卿等各率本部兵往乂安處属統領官聽隨差󰰻討賊,thị nguyệt mệnh mẫn văn liên trịnh liễu trịnh thế khanh đẳng các suất bản bộ binh vãng nghệ an xứ thuộc thống lĩnh quan thính tuỳ sai bát thảo tặc -弟子𢜏𠉞有惠緣,đệ tử mừng nay hữu huệ duyên 潘孚先曰元瑰本無将才獨善於工作以外戚之恩特加侯秩而是役以成其功與漢武帝遣貳師李廣利伐大宛何以異哉𰎟山人方士阮大能以火鍼療人病,Phan Phu Tiên viết Nguyên Khôi bản vô tướng tài độc thiện ư công tác dĩ ngoại thích chi ân đặc gia hầu trật nhi thị dịch dĩ thành kì công dữ Hán Vũ Đế khiến nhị sư Lí Quảng lợi phạt Đại Uyển hà dĩ dị tai Giáp Sơn nhân phương sĩ Nguyễn Đại Năng dĩ hoả trâm liệu nhân bệnh 𬰢𡗶蒸皮𡧲𣈜於𨎠准皮𨕭於,mặt trời chưng vừa giữa ngày ở trước chốn bề trên ở -姅分責伴姅分𫺶身,nửa phần trách bạn nửa phần giận thân 迻蹎姑餞𠄩銅󱙪𢮀䏾柴空󰜋𫳘夷,đưa chân cô tiễn hai đồng chẵn sờ bụng thầy không một chữ gì 戊寅五年宋寳元元年,Mậu Dần ngũ niên Tống Bảo Nguyên nguyên niên 𩄲泊准賒高審審,mây bạc chốn xa cao thẳm thẳm @@ -7552,27 +6745,21 @@ 方入城獲廟主十八皆鑄金為之有國十八葉也,Phương nhập thành hoạch miếu chủ thập bát giai chú kim vi chi hữu quốc thập bát diệp dã 魚漬羅渃𫑾,ngư trạch là nước mắm 𠊛,người -𠇮強富貴荣花,mình càng phú quý vinh hoa 鷂紙号󰑼鳶𢒎,diều giấy hiệu là diên phi 汫淘麻𠶖𪽣𦓿麻咹,giếng đào mà uống ruộng cày mà ăn 𨧆檜,bửa củi -含須木頰車蓝薝,càng hàm râu mọc giáp xa lồm xồm 茹行,nhà hàng 夏五月十二日帝與𡐡臣共議定官員路鎮及要害處鎮守官并詞訟律令職爵制例國務事,hạ ngũ nguyệt thập nhị nhật đế dữ đại thần cộng nghị định quan viên lộ trấn cập yếu hại xứ trấn thủ quan tịnh từ tụng luật lệnh chức tước chế lệ quốc vụ sự 娄󰡎扲,râu dưới cằm -𠰘意漂鎫腋箕,xiêu mềm dạ kia 人君𦤶中和則天地立焉萬物育焉而其氣和,nhân quân trí trung hoà tắc thiên địa lập yên vạn vật dục yên nhi kì khí hoà 洞玉停冷象𨁪封没番仕𢖵没番𬖉,động ngọc đành rành tượng dấu phong một phen xảy nhớ một phen trông 二十五日帝又命黎理黎文安領兵三萬繼至馬鞍山隘,Nhị thập ngũ nhật đế hựu mệnh Lê Lí Lê Văn An lĩnh binh tam vạn kế chí Mã Yên sơn ải -臣爲人清介徃年為頭行人使元回不買一物上皇嘉奬特賜二資故事凣使元回賜爵各二資頭行人以下各一柄以清介故得二資,thần vi nhân thanh giới vãng niên vi đầu hành nhân sứ Nguyên hồi bất mãi nhất vật Thượng hoàng gia tưởng đặc tứ nhị tư Cố sự phàm sứ Nguyên hồi tứ tước các nhị tư đầu hành nhân dĩ hạ các nhất tư Bính dĩ thanh giới cố đắc nhị tư 𥘷𫅷庄論󰋇辻音啿庄別虎𤽗共𫯝,trẻ già chẳng luận mấy mươi âm thầm chẳng biết hổ ngươi cùng trời 𧖱悭󰠲固𨔍𠁀茹悭,Máu ghen đâu có lạ đời nhà ghen -親戚旃眞旦失所廊盈迎󰘚𠫾,thất thửa láng giềng ngoảnh mặt đi 𠬠茹森合竹梅,một nhà sum họp trúc mai 以致病民,dĩ trí bệnh dân 上海,thượng hải 𪾭𥆁𪇍𠓨󱝳𤞼,lấm lét quạ vào chuồng lợn -浪楹冷𠃝牢碎冷𡗉,láng giềng ôi láng giềng lạnh ít sao tôi lạnh nhiều 史臣吳士連曰有用之才無施不可𡸈拘於世,sử thần ngô sĩ liên viết hữu dụng chi tài vô thí bất khả khởi câu ư thế 民𦖑別意決𠫾,dân nghe biết ý quyết đi 安陽𢚁固弩神,an dương cậy có nỏ thần @@ -7583,7 +6770,6 @@ 﨤柴爫茦𠸜浪趙昂,gặp thầy làm thuốc tên rằng triệu ngang 尋奇尋高㐱出群氣𤍌光岳構𨑮分,tầm cả tầm cao chỉn xuất quần khí thiêng quang nhạc cấu mươi phần 今乃㱕功於佛道臨字觀而拜謝之非所以勞有功皷士氣也,Kim nãi quy công ư Phật Đạo lâm tự quán nhi bái tạ chi phi sở dĩ lao hữu công cổ sĩ khí dã -𠬠𦡠𠬠󱰲咍𢃄空咍,một sống một mái 自是賊益驚懼復增築壘併力以守,Tự thị tặc ích kinh cụ phục tăng trúc luỹ tịnh lực dĩ thủ 年月十六日寅御都城正殿大赦天下以布正始體元之化以慰徯蘇望治之情,niên nguyệt thập lục nhật Dần ngự đô thành chính điện đại xá thiên hạ dĩ bố chính thuỷ thể nguyên chi hoá dĩ uý hề tô vọng trị chi tình 隔花仕𠱆㗂鐄󰡎花㐌𧡊固払𨅸𬖉,cách hoa sẽ dặng tiếng vàng dưới hoa đã thấy có chàng đứng trông @@ -7604,7 +6790,6 @@ 發潮沐沚渃𫥨,phát triều mốc chảy nước ra 至是梁登上書畧,chí thị lương đăng thượng thư lược 𧵑󰬥納叛招亡蔑𡗶𩄲合𦊚方英䧺,của nhiều nạp phản chiêu vong một trời mây họp bốn phương anh hùng -奔𠃅厨,chon von mái chùa 郎中程公德大夫范福滯訟不甚多答各五十,lang trung trình công đức đại phu phạm phúc đái tụng bất thậm đa đáp các ngũ thập 八月賜國子監生及路縣生徒著冠服并與國子監敎授及路縣教職著高山巾,bát nguyệt tứ quốc tử giám sinh cập lộ huyện sinh đồ trước quan phục tịnh dữ quốc tử giám giáo thụ cập lộ huyện giáo chức trước cao sơn cân 修治昇龍京城,tu trị thăng long kinh thành @@ -7616,7 +6801,6 @@ 塘󱞖𢧚𫢩𢯢𣈕搶,đường sá nên nay sửa mai sang 𠰺浪據法加刑,Dạy rằng Cứ phép gia hình 史青群劄𤑟𤉜,sử xanh còn chép rõ ràng -时固定期每旬礼没𫬪或𠄽𫬪,mỗi tuần lễ một lần hoặc vài lần 吟哦矇𠳚𡦂情,ngâm nga mong gửi chữ tình 今嘉王天思明睿噐畧沉䧺卓冠群偷非諸王比人心咸属天意可知,kim gia vương thiên tư minh duệ khí lược trầm hùng trác quan quần du phi chư vương tỉ nhân tâm hàm thuộc thiên ý khả tri 惜𤤰和吏惜𠁀,tiếc vua hoà lại tiếc đời @@ -7633,10 +6817,8 @@ 亦按洪順治平寶範曰端慶年間内朝干政外戚專權法令煩苛紀綱紊乱農桑失業風俗日偷甚可憫也,diệc án hồng thuận trị bình bảo phạm viết đoan khánh niên gian nội triều can chính ngoại thích chuyên quyền pháp lệnh phiền hà kỷ cương vặn loạn nông tang thất nghiệp phong tục nhật du thậm khả mẫn dã 十四日天不雨,Thập tứ nhật thiên bất vũ 者銓除憲察副使,giả thuyên trừ Hiến sát phó sứ -仁核󱉎菫行桂蘭,nền nhân cây đức kín hàng quế lan 𦝄花沛事𢧚盤麻制,trăng hoa phải sự nên bàn mà chơi 占城俘來觀而遣之,chiêm thành phù lai quan nhi khiển chi -妸娘渃烏戈主番膺胣乙𪡔平安,gả nàng về nước ô qua chúa phiên ưng dạ ắt là bình yên 泊錢𥪝󱡐𠻿仃包𡆁,bạc tiền trong đãy sẵn dành bao nhiêu 昌枚併㐌輸󰍹,Xương mai tính đã R��N mòn 斈院,học viện @@ -7647,14 +6829,12 @@ 業李自意絶沁坤懞𦬑𣟃坤啉木䒹,nghiệp lý từ ấy tuyệt tăm khôn mong nở mống khôn lăm mọc chồi 󱙹𡢐没偻調共𦋦𥋳,trước sau một lũ đều cùng ra coi 主治,chủ trị -姑碎制於園𨍦,cô tôi chơi ở vườn sau 𢪀浪坤浽鬪牟,nghĩ rằng khôn nỗi giấu mầu 盎那多吏及席㝵外咹㕵,ang nạ đi lại gặp tiệc người ngồi ăn uống 夜叉𢩮細弹𪪳𠬠段,dạ xoa dắt tới đàn ông một đoàn 有赤竜入大全海口,Hữu xích long nhập Đại Toàn hải khẩu 鉄礮瓮令傳信同同,thiết bác ống lệnh truyền tin đùng đùng 𨔈黎𪬙榴𨔈𦝄𪬙畑,chơi lê quên lựu chơi trăng quên đèn -𨇜冲𭲖𦊚徔𠀧,đủ trong đức bốn tòng ba 糁𣉹鐘打沛𦣰𨂗,tám giờ chuông đánh phải nằm co 諸人有意爲國即更留心旁訪或隐,Chư nhân hữu ý vị quốc tức cánh lưu tâm bàng phỏng hoặc ẩn 眷客詩吟𢚸派派嘺𠊚鐘搌㗂󱊚󱊚,quyến khách thơ ngâm lòng phới phới ghẹo người chuông nện tiếng boong boong @@ -7671,7 +6851,6 @@ 帝入宫,đế nhập cung 麻𦄄撟鞍馭衛,mà quấn kéo yên ngựa về 滥𦖑几𢀲𥪝茹於𥪝囷法呐𦋦䋦𦀚,trộm nghe kẻ lớn trong nhà ở trong khuôn phép nói ra mối giềng -題詩意不平役之,đề thơ ý bất bình việc chi 其地廣而坦平厥土髙而𡙁塏音愷燥也髙民居蔑昏墊之困萬物極蕃阜之豐,kì địa quảng nhi thản bình quyết thổ cao nhi sảng khải âm khải táo dã cao dân cư miệt hôn điếm chi khốn vạn vật cực phiên phụ chi phong 呌霜㗂雁𢯦㙴𤗖書迻典宮蟾俸空,kêu sương tiếng nhạn lay thềm mảnh thư đưa đến cung thiềm bỗng không 㐌朱𥙩𫳘紅顔,Đã cho lấy chữ hồng nhan @@ -7681,7 +6860,6 @@ 些𧗱於𪤄採橷𤛇蠶,ta về ở bãi hái dâu chăn tằm 丙辰七年宋大中祥符九年,Bính Thìn thất niên Tống Đại Trung Tường Phù cửu niên 𣌝夏蓮惨𦝄秋菊𢢈,nắng hè sen thảm trăng thu cúc hờn -沛饒朱𢧚卒𦳦,phải nhau cho nên tốt tươi 阮天祐裴擒虎奏乞免死帝将從之察曰前咱天祐等不察阮德明使投匿名書相誣今又欲放此人餘人何所懲乎,Nguyễn Thiên Hựu Bùi Cầm Hổ tấu khất miễn tử đế tương tòng chi Sát viết Tiền thính Thiên Hựu đẳng bất sát Nguyễn Đức Minh sử đầu nặc danh thư tương vu kim hựu dục phóng thử nhân dư nhân hà sở trừng hồ 以吕嘉爲太傅,dĩ lữ gia vi thái phó 其後家居本州之泡突鄕因為寨主至李時取月的公主生月端公主,kì hậu gia cư bản châu chi bào đột hương nhân vi trại chủ chí lí thời thú nguyệt đích công chúa sinh nguyệt đoan công chúa @@ -7699,7 +6877,6 @@ 些冘於𡎝欲蒸私盃於𠅜𠮾蒸𠲝,ta đam ở cõi dục chưng tư vui ở lời ngọt chưng dối 妃阮黄女也,phi nguyễn hoàng nữ dã 夏元人,Hạ Nguyên nhân -吏群仉𢘽𫢩𬨨呆,lại còn kẻ dại nay quá ngốc 凹𥨋,ao trũng 󰠲𡎝征戦󰠲沔玉關,đâu cõi chinh chiến đâu miền ngọc quan 醒𫥨吏哭哭耒吏迷,tỉnh ra lại khóc khóc rồi lại mê @@ -7726,10 +6903,8 @@ 𡢐低,sau đây 利於國哉在乎人有以察之也,lợi ư quốc tai Tại hồ nhân hữu dĩ sát chi dã 哭𫯳爫𧆄,khóc chồng làm thuốc -狺然反靣慻爾噬臍况聖神將欲自新信厚屡頒於明詔胡小醜曾無念𦾔頑嚚滋長於邪謀,ngân âm ngân khuyển tranh thanh nhiên phản diện quyến âm quyến hồi cố dã nhĩ phệ tê huống thánh thần tương dục tự tân tín hậu lũ ban ư minh chiếu hồ tiểu xú tằng vô niệm cựu ngoan ngân tư trường ư tà mưu 未時帝始醒,Mùi thời Đế thuỷ tỉnh 常欺,thường khi -空𢛨𠻀𠹳,không ưa đùa cợt 窖台䋦俚拱𠾕吁噅㗂鄭巖𦖻鳯凰,khéo thay mối lái cũng đòi vu vơ tiếng chịch nhàm tai phượng hoàng 湛𩩫劄胣掣之易󰝂肝腛𡊰󰒂𡗶𩄲,chạm xương chép dạ xiết chi dễ đem gan óc đền nghì trời mây 𱜢仉𱜢𫨩誑買頭,Nào kẻ nào hay cuống với đầu @@ -7772,23 +6947,18 @@ 慢牟𣘈粉打𩢬昆顛,mượn màu son phấn đánh lừa con đen 史臣吳士連曰帝之戰勝攻取斬占城主以雪藩夷執使之耻摧趙宋軍以挫軍臣必勝之謀可謂盖世英雄矣,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Đế chi chiến thắng công thủ trảm Chiêm Thành chủ dĩ tuyết Phiên Di chấp sứ chi sỉ thôi Triệu Tống quân dĩ toả quân thần tất thắng chi mưu khả vị cái thế anh hùng hĩ 𠁑鑿𢧚𬇚𠃩曲,dưới tạc nên ao chín khúc -固槞固咹𦋦飭𢲲,có trồng có ăn ra sức sang -花蓮㐌沛葛淋,hoa sen đã phải cát lầm 𠄩𠊛𬂙󰘚秦銀,Hai người trông mặt tần ngần -樁沉𢬣牢和塊撑,thùng chàm tay rửa sao hoà khỏi xanh 其冊文曰皇天純眷命篤生輔弼之賢人君重宗工丕隆尊貴之禮明徵,kì sách văn viết hoàng thiên thuần quyến mệnh đốc sinh phụ bật chi hiền nhân quân trọng tông công phi long tôn quý chi lễ minh trưng 拱㐌皮本群𡢐時利,cũng đà vừa vốn còn sau thì lời 𩛷咹油固𦼞㙁襖默奈之錦羅,bữa ăn dầu có dưa muối áo mặc nài chi gấm là 󰜏𫅷摺𢜫謨㺧𡠣𫯳,bà già tấp tểnh mua heo cưới chồng 七品以下孫󰱇充軍如百姓例,Thất phẩm dĩ hạ tôn tuyển sung quân như bách tính lệ -癸卯帝親征占以開皇王為京師留守,Quý Mão Đế thân chinh Chiêm Thành dĩ Khai Hoàng vương vi Kinh sư lưu thủ 勿𨉓撛哭咀嘆事𨉓,vật mình lăn khóc thở than sự mình 𣈜𣎃逍遥咤計𫷜,ngày tháng tiêu diêu sá kể năm 漢蒼開蓮港自新平至順化界泥沙噴起用功不成,Hán Thương khai Liên Cảng tự Tân Bình chí Thuận Hoá giới nê sa phun khởi dụng công bất thành 󰜋茹圍笠几𥪝𠊛外,một nhà vây rấp kẻ trong người ngoài 洞庭賖𨅿𤿤𠎣,động đình xa vượt bè tiên 節制鄭松命茶郡公范文快廉郡公武郡公等,Tiết chế Trịnh Tùng mệnh Trà quận công Phạm Văn Khoái Liêm quận công Vũ quận công đẳng -朋埃𣦍实麻𢚸許香,bằng ai ngay thực mà lòng hở hang 三月初二日黄清卒年五十,tam nguyệt sơ nhị nhật hoàng thanh tốt niên ngũ thập 頭師𧯶沛夷妑骨伯午𡥵螉𡮥丐𥄮,đầu sư há phải gì bà cốt bá ngọ con ong bé cái nhầm 紙箕易劄丈尼坤都,giấy kia dễ chép trượng này khôn đo @@ -7810,10 +6980,8 @@ 德春二月會試天下󰁮人取杜鎣音容鎣舒池人廷賜第同進士出身試等五十四人,Đức Xuân nhị nguyệt Hội thí thiên hạ cử nhân Thủ Đỗ Dung Âm dung Dung Thư Trì nhân Đình tứ đệ đồng Tiến sĩ xuất thân thí đẳng ngũ thập tứ nhân 迷如職蝴蝶,mê như giấc hồ điệp 李南柴伵吒昆兵家子弟󰬾𫔬敵共,lý nam thầy tớ cha con binh gia tử đệ ba muôn địch cùng -㗂𦝄花窖𫃚𠊚如空,tiếng trăng hoa khéo buộc người như không 時帝營造不息盤逰無度日與宮女觀逰爲樂聞城外有盗竊伴爲不知又性畏雷聞之輟驚,Thời đế doanh tạo bất tức bàn du vô độ nhật dữ cung nữ quan du vi lạc văn thành ngoại hữu đạo thiết bạn vi bất tri hựu tính uý lôi văn chi chuyết kinh 㐌𢧚名價女兒當時隊蔑和時固𠄩,đã nên danh giá nữ nhi đương thời đòi một họa thời có hai -陣排左右双双鯨鯢鐷蛟竜争𠶣,trận bày tả hữu song song kình nghê cắn díp giao long tranh mồi 臺蓮浽蠟窻桃添香,đài sen nối sáp song đào thêm hương 冬十月浚天德江,đông thập nguyệt tuấn thiên đức giang 𭓡姐魄落魄漂,Hoạn Thư hồn lạc phách xiêu @@ -7823,15 +6991,12 @@ 蒸意󱮆𥾽練,chưng ý riêng bịn rịn 打棦笘𧂭草堂󰜋間渃碧𩄲鐄𢺺堆,đánh tranh chụm nóc thảo đường một gian nước biếc mây vàng chia đôi 𡎡銅𡎡𨯘吏𠲜衛些,mỏ đồng mỏ kẽm lại giành về ta -𦖑㗂嵩呼辰𧍋調拮𢃱嘲吧拁𢬣仕捤如意保𧍋㐌曉透朱耒,nghe tiếng tung hô thì ngài đều cất mũ chào và giơ tay sẽ vẫy như ý bảo ngài đã hiểu thấu cho rồi 雙拱沛𬲇𢴐湄動榾𢶢边南边北,song cũng phải gió day mưa động cột chống bên nam bên bắc 塔二月七日旨揮文武百官等孰能將妻子隱避山林與朕圖國事自忙催籍及蒲滕至靈籍可籃籍或子或孫俱免軍民役,thạp nhị nguyệt thất nhật chỉ huy văn vũ bách quan đẳng thục năng tương thê tử ẩn tị sơn lâm dữ trẫm đồ quốc sự tự mường thôi tịch cập bồ đằng chí linh tịch khả lam tịch hoặc tử hoặc tôn cụ miễn quân dân dịch 嚴明德意榮榮𢌌潤澮㖫㖫泣𦊚方,nghiêm minh đức ấy vang vang rộng nhuần gội lâng lâng khắp bốn phương 代茹陳,đời nhà trần -傷娘㤕分夭桃,thương nàng chút phận yêu đào 仲𠵌渃𬑉𣻆苔𤤰共珠淚王移𠄩行,trọng nghe nước mắt tuôn đầy vua cũng châu lệ vương rơi hai hàng 体牟咹默𣘽𣙩,thấy màu ăn mặc nâu sồng -拱饒交吏𠬠茄芝蘭,cùng nhau giao lại một nhà chi lan 𤞻𤍌欺㐌沙機拱𪬡,Hùm thiêng khi đã sa cơ cũng hèn 征征𣃣熾󰘚𫯝𠄩𠊚尋舘𢪀𪟽待期,chênh chênh vừa xế mặt trời hai người tìm quán nghỉ ngơi đợi kỳ 丕󰝂緣姉󰡧𠓨朱㛪,vậy đem duyên chị rước vào cho em @@ -7860,15 +7025,12 @@ 杜汪阮文階等入㨿山峙得脱,Đỗ Uông Nguyễn Văn Giai đẳng nh��p cứ sơn trì đắc thoát 債尼酉𤒘茹鐄拱𢧚,giá này dẫu đúc nhà vàng cũng nên 痒羅𤺶,dương là ngứa -𦝄𫅷結𥿗車𢇁,trăng già kết chỉ xe tơ 組先,tổ tiên -𣌋冲悵外幔徔容,sớm trong trướng ngoài màn thong dong 御敬天殿,ngự kính thiên điện 󰱏馴象三十餘生擒五千餘人其餘為官軍所殺血𡍼兵刀尸塞原野,đam thuần tượng tam thập dư sinh cầm ngũ thiên dư nhân kì dư vi quan quân sở sát huyết đồ binh đao thi tái nguyên dã 情初恩者󰒂填,Tình xưa ơn giải nghĩa đền 旨揮各道将效及路縣鎮等今方農務路縣鎮官不得輕動民力,Chỉ huy các đạo tướng hiệu cập lộ huyện trấn đẳng kim phương nông vụ lộ huyện trấn quan bất đắc khinh động dân lực 泥曰偈准題詩,nơi viết kệ chốn đề thơ -奚插底些𨕭唐,hễ sắp để ta lên đường 庒咍𠊚𭓇𠕋之,chẳng hay người học sách chi 別󰠲麻𠳚肝膓𠓨󰠲,biết đâu mà gửi can tràng vào đâu 學通𨷈敵噉埃題,học thông muôn địch dám ai đè @@ -7899,7 +7061,6 @@ 磧磯𡌿𥒥,trách cơ ghềnh đá 合行𩙌姉買𦝄姨,họp hàng gió chị với trăng dì 劉常被刑作詩云殘年四十又餘三忠爱逢誅死正甘抱義生前應不忤暴詩原上更何慚,Lưu Thường bị hình tác thi vân Tàn niên tứ thập hựu dư tam Trung ái phùng tru tử chính cam Bão nghĩa sinh tiền ứng bất ngỗ Bộc thi nguyên thượng cánh hà tàm -慈悲駕御𤎜門禅,từ bi giá ngự rạng môn thiền 右陳十二帝起丙戌終己卯共一百七十四年并後陳二帝七年,Hữu Trần thập nhị Đế khởi Bính Tuất chung Kỷ Mão cộng nhất bách thất thập tứ niên tính Hậu Trần nhị Đế thất niên 徃歳貢于明,vãng tuế cống vu minh 只今天使通和好翠輦南旋省見章,chỉ kim thiên sứ thông hoà hiếu thuý liễn nam tuyền tỉnh kiến chương @@ -7913,14 +7074,12 @@ 別牢﨤特云仙𣇜尼,biết sao gặp được vân tiên buổi này 󰋇唐谷額󰋇梂終征,mấy đường ngóc ngách mấy cầu chông chênh 門楣眉󰁮壙髙門栓杄󰁮凍包秩世,môn mi mi cửa rộng cao môn thuyên then cửa đóng vào chặt thay -𢁑業𠰘庄嫌所䔲荄,nghiệp miệng chăng hèm thửa đắng cay 𡧲𨦩渃𣲆㳥󰋭,Giữa dòng nước dẫy sóng dồi 富良𮗓之謀遂沮,phú lương giác chi mưu toại trở 嗔姑亭𫅷挸健𩪢,xin cô đừng già kén kẹn hom 冬十月節制鄭松親督大兵攻畧安康各縣,Đông thập nguyệt Tiết chế Trịnh Tùng thân đốc đại binh công lược Yên Khang các huyện 自意衛𬧻係蒸店霪最体𠄩㝵𢺤𪮏共𪠞,từ ấy về sau hễ chưng đêm dâm tối thấy hai người dan tay cùng đi 󱲔󰡲嗔𠳚噅𢈱呐共柴𠱊各尼厨傳,ngươi về xin gửi vài lời nói cùng thầy sãi các nơi chùa chiền -𥙩黄碧,vòng đấy lấy vàng biếc 𠁀𠊛朋𠬠𡬼𢬣埃𫨩𥄭𣈗只固姅𡬼,đời người bằng một gang tay ai hay ngủ ngày chỉ có nửa gang 払連扲笔笺𢬣,chàng liền cầm bút tiên tay 橋藍𠳨𡓃尋信󰖎駒蓓染㐌顛如霪,kiều lam hỏi lối tìm tin móng câu bụi nhuốm đã đen như dầm @@ -7939,16 +7098,12 @@ 𭓇道蜍柴揬昌沃渚通𧵑報,học đạo thờ thầy dọt xương óc chửa thông của báo 寕江其江多蛇繫人舟倒來往中流欲令蛇害之,Ninh giang kì giang đa xà hệ nhân chu đảo lai vãng trung lưu dục lệnh xà hại chi 固𣈘𫬠探典房些,có đêm lẫm thẫm đến phòng ta -𪠞吏,chửa từng đi lại 又論水道功過,hựu luận thuỷ đạo công quá -是役也中誠王缺名為前鋒哀牢圍之范五老引軍奄至遂解圍因縱兵迎戰,bát nguyệt thượng hoàng thân chinh ai lao sinh cầm nhân súc bất khả thắng số 𦝄柳捥𠰘花唭,lưng liễu uốn miệng hoa cười 𦼔𡑝澟沁杄窗弄掑,rêu sân lấm tấm then song lỏng cài -功名󰫥𫅷屡,công danh dây trói già lú 九月二十一日明遣羅汝敬徐永達等復賫勑書來諭帝以陳氏世得國人令帝悉訪求陳氏子孫奏來用頒継絶之命,Cửu nguyệt nhị thập nhất nhật Minh khiển La Nhữ Kính Từ Vĩnh Đạt đẳng phục tê sắc thư lai dụ đế dĩ Trần thị thế đắc quốc nhân lệnh đế tất phỏng cầu Trần thị Tử tôn tấu lai dụng ban kế tuyệt chi mệnh 盘玉󰠲俸扔曷珠,bàn ngọc đâu bỗng nảy hạt châu 呵𥙩弄弄業覇渃楚,há lấy lộng lộng nghiệp bá nước sở -擬麻𣹓𫆧路𫗒油,nghĩ mà đầy ruột loạ ăn du 木像鑿爫像棱,mộc tượng tạc làm tượng săng 固辭,cố từ 大酺鄕老自六十歲以上各賜爵二資婦人絹二疋,Đại bồ hương lão tự lục thập tuế dĩ thượng các tứ tước nhị tư phụ nhân quyến nhị thất @@ -7967,8 +7122,6 @@ 隔楼𦖑固㗂󰠳和韻,Cách lầu nghe có tiếng đâu hoạ vần 屡箕昆𡛔弹妑,lũ kia con gái đàn bà 𨖲𡗶𢵋𩙌𢵋𩄲,lên trời đo gió đo mây -払群𢖵交誓𫨩空,chàng còn nhớ giao thề hay không -監𡅳客於𨕭𠁀,dám khuyên khách ở trên đời 本年秋候天雨黑炭則是異也而當時諱言灾異指爲雨米,bản niên thu hậu thiên vũ hắc thán tắc thị dị dã nhi đương thời huý ngôn tai dị chỉ vi vũ mễ 魚目,ngư mục 湄𡶀綠儈𦝄欽,mưa núi lục cúi lưng khom @@ -7991,7 +7144,6 @@ 爲蒸固数劄編,vì chưng có sổ chép biên 太師親督兵象潜進安謨山脚直至海口遇賊縱兵擊之再襲攻其後砲聲連響上下夾攻,Thái sư thân đốc binh tượng tiềm tiến Yên Mô sơn cước trực chí hải khẩu ngộ tặc tung binh kích chi tái tập công kì hậu pháo thanh liên hưởng thượng hạ hiệp công 蔑𦓿蔑𨨠趣茹圭盎菊蘭扦捤豆󰏲,một cày một cuốc thú nhà quê áng cúc lan xen vãi đậu kê -𨀈功名𢝙𡗋拱𢗼𡗉,bước công danh vui lắm cũng lo nhiều 諒山總兵黎練奏言訪得明國廣西總兵調大集兵馬十三萬駐札在浯潯等州聲言脩治浩海谿澗梂路進攻蛮賊於廉州及廣西憑,Lạng Sơn tổng binh Lê Luyện tấu ngôn Phỏng đắc Minh quốc Quảng Tây tổng binh điều đại tập binh mã thập tam vạn trú trát tại Ngô Tầm đẳng châu thanh ngôn tu trị hạo hải khê giản cầu lộ tiến công man tặc ư Liêm châu cập Quảng Tây Bằng 埃浪招槾把玉擬實槞𦼞特豆,ai rằng gieo mận trả ngọc nghỉ thực trồng dưa được đậu 造安興寨行營,tạo an hưng trại hành dinh @@ -8008,14 +7160,11 @@ 不圖後效以贖前罪乃棄師先歸為避賊計又不自因請罪如古人之為無君之心長矣,bất đồ hậu hiệu dĩ thục tiền tội nãi khí sư tiên quy vi tị tặc kế hựu bất tự nhân thỉnh tội như cổ nhân chi vi vô quân chi tâm trưởng hĩ 扲如博媄空生,cầm như bác mẹ không sinh 宛𦝄䓬雹宛𦝄𨱽,uốn lưng xước bão uốn lưng dài -特渚丕拯沛所悶丕,chẳng phải thửa muốn vậy 王含弘大德更容納優待,vương hàm hoằng đại đức cánh dung nạp ưu đãi 𣛠𤍌㐌𠅐勢𠊛拱衰,máy thiêng đã mất thế người cũng suy 爫朱𤯩墮𣩂苔断腸朱歇刼尼買催,làm cho sống đọa chết đày đoạn trường cho hết kiếp này mới thôi -或󰑼,hoặc là gỗ mít 䒹芍藥𢠩懞瑞雨,chồi thược dược mơ mòng thụy vũ 初󰉎奉北使有北󰥺甚好不以上進爲舍人所奏黜還家至是始用之,Sơ Xao phụng Bắc sứ hữu Bắc chẩm thậm hảo bất dĩ thượng tiến vi xá nhân sở tấu truất hoàn gia chí thị thuỷ dụng chi -舜舞干羽而有格及吳孫武以宫中美人試勒兵而西破强楚北威秦晋顯名諸侯所謂善陣者不戰矣,thuấn vũ can vũ nhi hữu miêu cách cập ngô tôn vũ dĩ cung trung mĩ nhân thí lặc binh nhi tây phá cường sở bắc uy tần tấn hiển danh chư hầu sở vị thiện trận giả bất chiến hĩ 沖𢬣𰿘萬精兵,Trong tay muôn vạn tinh binh 𤤰㐱感汝德柴,vua chỉn cảm nhớ đức thầy 前北惟開金穴,Tiền bắc duy khai kim huyệt @@ -8029,7 +7178,6 @@ 明嘉靖十七年春莫開會試科,Minh Gia Tĩnh thập thất niên xuân Mạc khai Hội thí khoa 𠁑金烏,dưới kim ô 史臣吳士連曰三綱之道萬世常經不可一日,sử thần ngô sĩ liên viết tam cương chi đạo vạn thế thường kinh bất khả nhất nhật -箕󰓿禀強漊艮麻拯可𢶒丕,mà chẳng khả cởi vậy 払䀡買保鴈童,chàng xem mới bảo nhạn đồng 娘浪英唉囬朝奏𨖲,Nàng rằng Anh hãy hồi triều tâu lên 鯨鯢𠓨瀝固欺拱𪬡,kình nghê vào lạch có khi cũng hèn @@ -8041,25 +7189,20 @@ 布冬病尋卒,Bố Đông bệnh tầm tốt 𥙩𫯳控󱬀江山𢄂畨群呂江山群夷,lấy chồng gồng gánh giang sơn chợ phiên còn lỡ giang sơn còn gì 即向詔書拜,tức hướng chiếu thư bái -昆𡛔意卞𠭤𬰢,con gái ấy bèn trở mặt lại 令諸路鎮祈雨,lệnh chư lộ trấn kì vũ 閣紫樓𣘈默擬宜,gác tía lầu son mặc nghỉ ngơi 紅裙珥幅征鞍𨘗𣦍蘇定擛散邊城,hồng quần nhẹ bức chinh an đuổi ngay tô định dẹp tan biên thành -懶它,lãn đà sợ chạy vào am 𠰷𥪝𢚸𠴼𠴼恨蒸排妾𡭜,lo trong lòng đáu đáu hận chưng bầy thiếp mọn 󰅹󰑼𤇮𭛣󰕛悲撰爫具宴急排朱󱦰,nào là bếp việc chúng bay dọn làm cỗ yến kíp bày cho mau 産𦝄粓𡥵供吒𡥵,sẵn lưng cơm con cúng cha con 賊奄至圍陶光饒于石河香僕鄭㯀督諸將進至排陣奮擊,Tặc yêm chí vi Đào Quang Nhiêu vu Thạch Hà Hương Bộc Trịnh Toàn đốc chư tướng tiến chí bày trận phấn kích -生浪資質𢧚,sinh rằng tư chất nên 初帝微時嘗漁于膠水江綱得大圭觸頭闕其角,Sơ đế vi thời thường ngư vu Giao Thuỷ giang cương đắc đại khuê xúc đầu khuyết kì giác -户徐時𡨺禮,mà họ từ thì giữ lễ 𠊛尼庒沛𨅸恒,người này chẳng phải đấng hằng 盖諷上皇托順宗於季犛也,Cái phúng Thượng hoàng thác Thuận Tông ư Quý Li dã 嗚呼大惡之罪𡸈能逃天討之誅哉天理昭昭如是吁可畏也,Ô hô Đại ác chi tội há năng đào thiên thảo chi tru tai Thiên lí chiêu chiêu như thị hu khả uý dã 從官職爵六品以上用髙山巾正六品得束󰅾著烏巾正皂色從青色,tòng quan chức tước lục phẩm dĩ thượng dụng cao sơn cân chính lục phẩm đắc thúc đái chước ô cân chính tạo sắc tòng thanh sắc 󰃉𩙌𦝄爫伴󰋇𡽫滝,góp gió trăng làm bạn với non sông 至陳封為仁宗經筵時愛戴厲德甚輕蔑我,chí trần phong vi nhân tông kinh diên thời ái đái lệ đức thậm khinh miệt ngã -𤯨𬡶襖襀𣩂墫,sống mặc áo rách 熹宗遂即位改元天啓,hi tông toại tức vị cải nguyên thiên khải 𮎦灵正氣洋洋,anh linh chính khí dương dương 易𤍶𦀫𧺁侖金,dễ loà yếm thắm trôn kim @@ -8069,7 +7212,6 @@ 士浪印㐌高𢬣,Sĩ rằng ấn đã cao tay 拯𥙩之爫把,chẳng lấy chi làm trả 初嫁駙驥郎陳仁榮藝宗奪取以嫁季犛生欽聖皇后及漢蒼,Sơ giá Phò Ký Lang Trần Nhân Vinh Nghệ Tông đoạt thú dĩ giá Quý Li sinh Khâm Thánh Hoàng Hậu cập Hán Thương -梁,lương 𠊛牢孝󰒂覩塘刧牢逸仍断長世傕,người sao hiếu nghĩa đủ đường kiếp sao rặt những đoạn trường thế thôi 唉群肣燕眉𧍋如初,Hãy còn cằm én mày ngài như xưa 𤽗本好邏𢧚疾󰅒制盃𨤔堵匪課平生,ngươi vốn háo lạ nên tật nay chơi vui vẻ đủ phỉ thuở bình sinh @@ -8087,7 +7229,6 @@ 稽諸往古厥有明徵,Kê chư vãng cổ quyết hữu minh trưng 𣳔渃溓溪綠女藍,dòng nước liêm khê lục nữa chàm 𥙩埃砥柱爫碑𥪝𠁀,lấy ai để trụ làm bia trong đời -𬙼𡀫,làm áo thì tốt lắm 畧󰑼探伴𡢐󰑼󰀢蹎,trước là thăm bạn sau là nghỉ chân 風來󰘚䚂𤇊匕,phong lai mặt đỏ bừng bừng 㗀㗀殺氣𩁶𡗶埃當,ù ù sát khí ngất trời ai đương @@ -8100,8 +7241,6 @@ 觀其所為者登庸不過黎朝之一大臣也當黎朝主弱臣強,Quan kì sở vi giả Đăng Dung bất quá Lê triều chi nhất đại thần dã đương Lê triều chủ nhược thần cường 九月二十五日皇適長子晃生立為東宫皇太子,cửu nguyệt nhị thập ngũ nhật hoàng thích trưởng tử hoảng sinh lập vi đông cung hoàng thái tử 云仙畧㐌約麻,vân tiên trước đã ước mà -買𠄩𡥚隨兒,mấy hai gã tuỳ nhi -交州太守杜瑗斬李遜州境乃平進瑗爲交州刺史,Giao Châu T 惟平章黎石以爲不可乃身先奪擊誤中伏籖卒,Duy Bình chương Lê Thạch dĩ vi bất khả nãi thân tiên đoạt kích ngộ trúng phục tiêm tốt 催時揲浽不平󰑼衝,Thôi thì dẹp nỗi bất bình là xong 童浪𡗶坦固咍,ðồng rằng trời đất có hay @@ -8112,9 +7251,7 @@ 𢖵𠳒立𠬠庵𫡮,nhớ lời lập một am mây 然開覧山宴而咱母后之盤遊鑄龜田鍾而𨺻僧尼之簧惑此其失也,Nhiên khai Lãm Sơn yến nhi thính mẫu hậu chi bàn du chú Quy Điền chung nhi hãm tăng ni chi hoàng hoặc thử kì thất dã 勑諭翰林院承旨東各大𭓇士申仁中御史󰱑副都御史兼左春坊左中𠃔郭廷寶奏東閣校書杜潤翰林院侍讀東閣校書陶󰁮翰林侍書覃文禮纂脩天南餘暇集親征記事,Sắc dụ Hàn lâm viện thừa chỉ Đông các đại học sĩ Thân Nhân Trung Ngự sử đài phó đô ngự sử kiêm tả xuân phường tả trung doãn Quách Đình Bảo tấu Đông các hiệu thư Đỗ Nhuận Hàn Lâm viện thị độc Đông các hiệu thư Đào Cử Hàn lâm thị thư Đàm Văn Lễ toản tu Thiên nam dư hạ tập Thân chinh ký sự -𡽫渃邏𠦳鴈𩵜演鳯鵉󰟯没襘𧜖終,non nước langàn nhàn cá diễn phượng loan dường một gối chăn chung 以文官二員吳慥阮宏詞武官黎稹等為之頒以公差印,Dĩ văn quan nhị viên Ngô Tháo Nguyễn Hoành Từ vũ quan Lê Chẩn đẳng vi chi ban dĩ công sai ấn -吏固曰卷法越提𢹂政見書,lại có viết quyển pháp việt đề huề chính kiến thư 稽康尼曲廣㖫,Kê Khang này khúc Quảng lăng 是歲立鄕試塲于安定縣多禄社,thị tuế lập hương thí trường vu yên định huyện đa lộc xã 叔惠告於大司徒察都督���察問怒之讓廌曰致天灾非此属過也𠧨在君相耳公相責何太甚耶,thúc huệ cáo ư đại tư đồ sát đô đốc vấn sát vấn nộ chi nhượng trãi viết trí thiên tai phi thử thuộc quá dã cữu tại quân tướng nhĩ công tương trách hà thái thậm da @@ -8131,7 +7268,6 @@ 戈󰋇𤾓秋課抱蓬,qua mấy trăm thu thuở bão bùng 埃苔㘨乃,ai đầy nồi nấy 㨂船直𣷷結䊷扛滝,đóng thuyền chực bến kết chài giăng sông -𫼳胎麻𫽄乾𢫝,mang thai mà chẳng càn giông 捻昌別𢭮死生准󰅹,nắm xương biết gửi tử sinh chốn nào 後設礮,hậu thiết bác 時皮咍海𩙌埋,thời vừa hây hẩy gió may @@ -8140,11 +7276,9 @@ 㤕𠊛行役閉𫢩,xót người hành dịch bấy nay 賜内外文武百官覃恩一資,tứ nội ngoại văn võ bách quan đàm ân nhất tư 語󰑼君子才能埃𪟽鳩胣陵仍等𪬡,ngỡ là quân tử tài năng ai ngờ cưu dạ lăng nhăng đấng hèn -新城乙𫽄劒之紅顔,tân thành ắt chẳng kém gì hồng nhan 稔𪰛禍塊福𧗱共,nẫm thời họa khỏi phúc về cùng 專渚病意邒安,chuyên chữa bệnh ấy đặng an 𣇜𣈜制𡏢淡僊,Buổi ngày chơi mả Đạm Tiên -事固透咳庒払,sự có thấu hỡi chăng chàng 升堂娘買𠳨查,Thăng đường nàng mới hỏi tra 㐱体𬰢𡗶熾𠓨𬮌數𦼔撑播苔边㙴,chỉn thấy mặt trời xế vào cửa sổ rêu xanh bá đầy bên thềm 草野為君異帝鄕,Thảo dã vị quân dị đế hương @@ -8153,7 +7287,6 @@ 我知爾眾皆爲國之士,ngã tri nhĩ chúng giai vi quốc chi sĩ 立主恒𣦍免勤,rập chúa hằng ngay lẫn cần 拠繓朱秩𣅶𤴬朱哺𣅶孀,cứ trói cho chặt lúc đau cho bõ lúc sướng -𠰺𡥵禮義讓,dạy con lễ nghĩa nhường 𩜃停厚𡗋𡥵喂,cỗ đừng hậu lắm con ơi 呐唭練練信誓伶伶,nói cười rén rén tín thệ rành rành 史臣吳士連曰帝素厚親族而於属尊且貴者尢加尊敬凣臣下有與同名者必改之如度改師孟以與尚父同名也,sử thần ngô sĩ liên viết đế tố hậu thân tộc nhi ư thuộc tôn thả quý giả vưu gia tôn kính phàm thần hạ hữu dữ đồng danh giả tất cải chi như độ cải sư mạnh dĩ dữ thượng phụ đồng danh dã @@ -8163,7 +7296,6 @@ 世冲由𢀲欣外,Thế trong dù lớn hơn ngoài 㫖揮各鎮縣社村󰀋庄等有赴京行役者軍即将校民即路縣官轉送,Chỉ huy các trấn huyện xã thôn sách trang đẳng Hữu phó kinh hành dịch giả quân tức tướng hiệu dân tức lộ huyện quan chuyển tống 䜹浪賤技詫之,Thưa rằng Tiện kỹ sá chi -𠶆茄客料麻沛庒,mời nhà khách liệu mà phải chăng 月娥𥙩筆題󰑼排詩,nguyệt nga lấy bút đề là bài thơ 蛮人不為備惟德等縱兵殺蛮二千餘人,man nhân bất vi bị duy đức đẳng túng binh sát man nhị thiên dư nhân 想包饒吏渚滇隊吝,tưởng bao nhiêu lại chứa chan đôi lần @@ -8173,25 +7305,19 @@ 補𠫾,bỏ đi 夏四月乙卯西京馬鞍山雷降裂地五丈,Hạ tứ nguyệt Ất Mão Tây Kinh Mã Yên sơn lôi giáng liệt địa ngũ trượng 玉琨𠻴拯呐牢,ngọc côn lặng chẳng nói sao -富翁㐌𧗱𬆄𤂬鐄,phú ông đã về ngay suối vàng -秋𧜖𫋻他鄉,thu chăn gối tha hương 己丑五年宋紹定二年,Kỉ Sửu ngũ niên Tống Thiệu Định nhị niên 得全等遂回京,đắc toàn đẳng toại hồi kinh 蒲滕之霆驅電掣,bồ đằng chi đình khu điện xế -仍類襖襊粓詫之,những loài giá áo túi cơm sá gì 冬十月遣太保陶碩輔員外郎吳壤如宋結好,Đông thập nguyệt khiển Thái bảo Đào Thạc Phụ Viên ngoại lang Ngô Nhưỡng như Tống kết hảo 隋帝詔以爲交州道行軍縂管統二十七營來侵,tuỳ đế chiếu dĩ vi giao châu đạo hành quân tổng quản thống nhị thập thất doanh lai xâm -蹺滝曲咏曲𨱽𠄼󰬾段𦀌𠬠噅芹,theo sông khúc vắn khúc dài năm ba đoạn nhợ một vài cần tre 王其欽鄰弼直惟敬承上帝之休迪德保民斯益衍世王之業,Vương kì khâm lân bật trực duy kính thừa thượng đế chi hưu địch đức bảo dân tư ích diễn thế Vương chi nghiệp 吏税𠬠𠎪𠏲󰬒,lại thuê một lũ thợ kèn 是以仰遵遺命俯徇輿情以於八月十五日祗告天地宗廟社稷即皇帝位奉宗廟之洪祐仰聖神之永圖,thị dĩ ngưỡng tuân di mệnh phủ tuẫn dư tình dĩ ư bát nguyệt thập ngũ nhật chi cáo thiên địa tông miếu xã tắc tức hoàng đế vị phụng tông miếu chi hồng hựu ngưỡng thánh thần chi vĩnh đồ 帝乃次究連洲宣嗣慶來朝,Đế nãi thứ cứu Liên châu tuyên tự Khánh lai triều 㵢渃固号水團,trôi nước có hiệu thuỷ đoàn 𠳚戈讖唸󰡎楼,gửi qua sắm nắm dưới lầu -𦠳𥒥𦹵繚𪮈椹𣠥,sườn đá cỏ leo sờ rậm rạp 𡥵㹥哭𨅸哭𡓮媄喂𠫾𢄂𢺀碎銅楹,con chó khóc đứng khóc ngồi mẹ ơi đi chợ mua tôi đồng riềng 𤿤檜昂𣳔汝戈,bè củi ngang dòng nổi qua -仍侈𡭬𬨨空𪾋䀡,những đứa bé lạ không giám xem 𥶄塸矜,nón gò găng 𡊰情易渗𢧚滈渴𢚸,ruộng tình dễ thấm nên khao khát lòng 三月七日以平陽公主嫁諒州牧申紹泰,tam nguyệt thất nhật dĩ bình dương công chúa giá lạng châu mục thân thiệu thái @@ -8210,12 +7336,9 @@ 先是春季三旬無雨夏少雨,tiên thị xuân quý tam tuần vô vũ hạ thiếu vũ 𠅎錢役意麻衝尔,mất tiền việc ấy mà xong nhỉ 吏𫼳梮朱𦼔,lại mang cọc cho rêu -㐌冲如這染之麻,đã trong như giá nhuộm chi mà 嗔吝細畧尋柴茦湯,Xin lần tới trước tìm thầy thuốc thang -之身分碎隊酉浪昌𤽸圭𠊛𬋩󰠲,sá chi thân phận tôi đòi dẫu rằng xương trắng quê người quản đâu 是時論功行賞加黄廷愛為右相太尉榮國公阮有僚為太尉陽國公鄭杜為為太傅鄭桐鄭檸俱為太保黎栢為少尉本郡公何壽禄為少尉吳景祐鄭文海俱爲少保吏部尚書阮茂宣為少傅瓊郡公,Thị thời luận công hành thưởng gia Hoàng Đình Ái vi Hữu tướng Thái uý Vinh quốc công Nguyễn Hữu Liêu vi Thái uý Dương quốc công Trịnh Đỗ vi vi Thái phó Trịnh Đồng Trịnh Ninh câu vi Thái bảo Lê Bách vi Thiếu uý Bản quận công Hà Thọ Lộc vi Thiếu uý Ngô Cảnh Hựu Trịnh Văn Hải câu vi Thiếu bảo Lại bộ Thượng thư Nguyễn Mậu Tuyên vi Thiếu phó Quỳnh quận công 𦋦𠓨弼㗂噤唏󰜋𠇮憐朔𣋚枚辱因,ra vào bặt tiếng câm hơi một mình săn sóc hôm mai nhọc nhằn -漢誨多來自󰀎󱩚末,han hỏi đi lại từ chưng ấy ắng mất 開試僧道,khai thí tăng đạo 六月二十五日定進朝歛手格,Lục nguyệt nhị thập ngũ nhật định tiến chiều liễm thủ cách 機乃能志愛君親明習機務典司庶政令簡肅中外悅徒經營四方威震耀藩侯賓服,Cơ nãi năng chí ái quân thân minh tập cơ vụ điển ti thứ chính lệnh giản túc trung ngoại duyệt đồ kinh doanh tứ phương uy chấn diệu phiên hầu tân phục @@ -8234,7 +7357,6 @@ 𤽗侃礼力士撟礼帝轉移庄動,ngươi khản lấy lực sĩ kéo lấy đấy chuyển dời chẳng động 問城崩之由金龜曰此本土山川精氣前王子附之爲國報仇隱於七耀山,Vấn thành băng chi do kim quy viết Thử bản thổ sơn xuyên tinh khí tiền vương tử phụ chi vi quốc báo cừu ẩn ư Thất Diệu sơn 饑饉,cơ cận -沛爫朱恪裙𨥁,phải làm cho khác quần thoa 半行咹仍󱗱橰𫯳𡥵固別機牟尼庒,bán hàng ăn những chũm cau chồng con có biết cơ màu này chăng 節夏至如󰑼渃㳥,tiết hạ chí như là nước sóng 從容買計事𣈜寒微,Thong dong mới kể sự ngày hàn vi @@ -8242,7 +7364,6 @@ 冬十二月十八日太傅仁國公莫登庸令沛溪伯范金榜密弑光卲帝于降所因以梓宫回塟于清潭之永興陵,Đông thập nhị nguyệt thập bát nhật Thái phó Nhân quốc công Mạc Đăng Dung lệnh Phái Khê bá Phạm Kim Bảng mật thí Quang Thiệu Đế vu giáng sở nhân dĩ tử cung hồi táng vu Thanh Đàm chi Vĩnh Hưng Lăng 𢪀代麻喭朱代,nghĩ đời mà ngán cho đời 阮天祐捕奏乃加注罪仍令徇眾三日,nguyễn thiên hựu bổ tấu nãi gia chú tội nhưng lệnh tuẫn chúng tam nhật -𡮈疎徐𣇫𢧚𠄩,nhỏ thơ từ thuở nên hai 誘𠲜,dỗ dành 然而即位以來和氣未調干戈未戢朝,nhiên nhi tức vị dĩ lai hoà khí vị điều can qua vị tập triều 林泉埃浪𫅷爫客,lâm tuyền ai rắng già làm khách @@ -8258,7 +7379,6 @@ 湖西𢵋飭浘漨,hồ tây đua sức vẫy vùng 夏四月殿試賜阮國楨阮文璧阮文實等三名進士及第枚仲和等二名進士出身范維質等十五名同進士出身,Hạ tứ nguyệt Điện thí tứ Nguyễn Quốc Trinh Nguyễn Văn Bích Nguyễn Văn Thực đẳng tam danh Tiến sĩ cập đệ Mai Trọng Hoà đẳng nhị danh Tiến sĩ xuất thân Phạm Duy Chất đẳng thập ngũ danh đồng Tiến sĩ xuất thân 明日銀入朝免冠謝罪,Minh nhật Ngân nhập triều miễn quan tạ tội -塘進化尋𦋦寔効,đường tiến hoa tìm ra thực hiệu 𪰹󰞿𦋦陣蔑干󰟨特時𧿬󰟨收時𨆢,mai anh ra trận một cơn thế được thì đón thế thua thì lùi 朝春易遣湼秋𪿒顒,chiều xuân dễ khiến nét thu ngại ngùng 蚤仕美弄朱𡞕於蔑弄共饒如󰞿㛪丕,tao sẽ mở lòng cho vợ ở một lòng cùng nhau như anh em vậy @@ -8274,7 +7394,6 @@ 𫳘思題󰡎𫳘相𣈜𣈜,chữ tư đề dư���i chữ tương ngày ngày 蔑𨉟宇宇准河東汝客提潙𨻫仍𬂙,một mình võ võ chốn hà đông nhớ khách đầy vơi luống những mong 梗楊柳拂式𤐜,cành dương liễu phất thức khói -人情埃塢菊夢,nhân tình ai ủ cúc mồng 月漏漏󰖽秋豸映,nguyệt làu làu vẻ thu giãi ánh 店虧棱葚用移別󰠲,đêm khuya rừng rậm rụng rời biết đâu 扱𩕳柯沒侖漿沒屡,cắp nạnh cà một lon tương một lọ @@ -8282,12 +7401,9 @@ 責𢚸哬𠾿闭𢚸,trách lòng hờ hững bấy lòng 陛下業荗中興功光前烈緝熙聖𭓇而涵泳道源皷舞化機而作新文治,bệ hạ nghiệp mậu trung hưng công quang tiền liệt tập hi thánh học nhi hàm vịnh đạo nguyên cổ vũ hoá cơ nhi tác tân văn trị 󰝂𠳒方便𨷑塘好生,Đem lời phương tiện mở đường hiếu sinh -𬌥𤙭纀𥋳悶㖇,trâu bò buộc cột coi buồn nhỉ -情算拱丕敖𨒣妥𠁀,tình toan cũng vậy ngao du thoả đời 状元奏事太師,trạng nguyên tấu sự thái sư 按阮伯驥穆陵碑文云帝神釆英俊容止端重,án nguyễn bá ký mục lăng bi văn vân đế thần thái anh tuấn dung chỉ đoan trọng 󰅹咍分泊如󱩒世呢,nào hay phận bạc như vôi thế này -三月慶善候卒,tam nguyệt khánh thiện hầu khuyết danh tốt 掌心󰑼宁中弄盘𪮏,chưởng tâm là giữa trong lòng bàn tay 𨉞㧅備磾𢷀韜顛,Lưng đeo bị đạn rủ thao đen 分子,phần tử @@ -8309,7 +7425,6 @@ 漢庭等進陣圖一曰中虚二曰满天星三曰常山󰲫,hán đình đẳng tiến trận đồ nhất viết trung hư nhị viết mãn thiên tinh tam viết thường sơn xà 繩𡮣嗚唩撼𠁑䐥,thằng bé u ơ bám dưới hông 綡眞吏,kiềng chân lại -唱随𢧚道室家,xướng tuỳ nên đạo thất gia 𩃳斜如𠽖干𢞂客它𨖲馭𠊛羣𥊘蹺,bóng tà như giục cơn buồn khách đà lên ngựa người còn ghé theo 火魔䀡𧡊𠬠除調散,hoả ma xem thấy một giờ đều tan 願蒙親近明師,nguyện mong thân cận minh sư @@ -8328,28 +7443,22 @@ 箕󰑼茦𦲿𨢇橷,kìa là thuốc lá rượu dâu 簾𥪞㐌𧡊󰜋𠊛𨀈𦋦,Rèm trong đã thấy một người bước ra 先皇棄世未亡人惟欲死不欲見世事况見子之将危乎后崩二年而靈德,tiên hoàng khí thế vị vong nhân duy dục tử bất dục kiến thế sự huống kiến tử chi tương nguy hồ hậu băng nhị niên nhi linh đức -拯傷兑仍,chẳng thương đoái những 五月行遣阮廌奏曰此者臣等𭁈粱登同校定雅樂而臣所見𭁈梁登不同願回所命,ngũ nguyệt hành khiển nguyễn trãi tấu viết thử giả thần đẳng dữ lương đăng đồng hiệu định nhã nhạc nhi thần sở kiến dữ lương đăng bất đồng nguyện hồi sở mệnh 帝在寶洲有程志森阮時雍扈從使人諭阮弘裕,đế tại bảo châu hữu trình chí sâm nguyễn thì ung hộ tòng sử nhân dụ nguyễn hoằng dụ -都饒促使曽平,đua nhau xục sỡ tưng bừng 𪀄坤踭𦋕貝𥱰,chim khôn tránh bẫy với giò 箕裊蘇秦𣈜𨎠渚刁相印固埃嘲,kìa nẻo tô tần ngày trước chưa đeo tướng ấn có ai chào 天長府置太府少府,thiên trường phủ trí thái phủ thiếu phủ -夏四月選用儒生能文者𡍼閣省院,Hạ tứ nguyệt tuyển dụng nho sinh năng văn giả xung quán các sảnh viện 盪,đãng 小童𦖑呐𠫾連,tiểu đồng nghe nói đi liền 斷膓台𣅶分岐𨀒駒泣警𨋣車岌𡹡,đoạn trường thay lúc phân kỳ vó câu khấp khểnh bánh xe gập ghềnh 旦旦敢忘於河誓昏昏便陷於虜庭,đán đán cảm vong ư hà thệ hôn hôn tiện hãm ư lỗ đình 爫󰜩朱妥志󰜩,làm trai cho thỏa chí trai -丿󰠲固𦞎声灵遣𤽗荷荗𧡊情,phút đâu có nghén thình lình khiến ngươi hà mậu thấy tình ngu ngơ 感傷𠄩妸女兒縸難,cảm thương hai ả nữ nhi mắc nàn 城市,thành thị -詐形爫𡛔此𠳒端荘,trá hình làm gái thử lời đoan trang 渃藤,nước đằng 併排律妬論低固𠀧𤾓两役尼買吹,tính bài lót đó luồn đây có ba trăm lạng việc này mới xuôi 家,gia 買沃羅㐌,mới óc là đã -𭮫耒生買𦋦呈憲官,đoạn rồi sinh mấy ra trình hiến quan 㕸蒙撩印辞官,rắp mong treo ấn từ quan 箕󰑼𫇿𦲿押𫉎尼䃣點節奴瓢菊香,kìa là thuốc lá ướp ngâu này ve tuyết điểm nọ bầu cúc hương 今殿下以唐太周公為務,Kim điện hạ dĩ Đường Thái Chu Công vi vụ @@ -8374,7 +7483,6 @@ 󱭔𧋂麻餒𡥵蝒𣈗𡢐奴𢀲奴捲饒𠫾,tò vò mà nuôi con nhện ngày sau nó lớn nó quện nhau đi 緣初渚易別兜准尼,Duyên xưa chưa dễ biết đâu chốn này 盖鄒庚出入禁中多以奇言詭計眩惑裕皇,cái trâu canh xuất nhập cấm trung đa dĩ kì ngôn nguỵ kế huyễn hoặc dụ hoàn -拍䏧核咏𦊚勾,vạch da cây 線樹突突核朱侖宜,tuyến thụ đuột đuột cây chò tròn ngay 欺𢭸𨆝欺儈頭,Khi tựa gối khi cúi đầu 錢塘典󰜋𥯤𦰤逴𠊛,Tiền Đường đến một bè lau rước người @@ -8407,7 +7515,6 @@ 𨀈𠓨𧡊仍弹妑,Bước vào thấy những đàn bà 癡䜹𫽄別󰑼名分之,Ngây thơ chẳng biết là danh phận gì 命禮部上書黎弘欲宴占城使臣於北使舘,mệnh lễ bộ thượng thư lê hoằng dục yến chiêm thành sứ thần ư bắc sứ quán -庒𦖑𦋦拱呢𠳒,chẳng nghe ra cũng nể lời 窖餘渃眜哭𠊛𠁀初,Khéo dư nước mắt khóc người đời xưa 德明召人來觀既而自取毀裂投水中,đức minh triệu nhân lai quan ký nhi tự thủ huỷ liệt đầu thuỷ trung 机関,cơ quan @@ -8435,8 +7542,6 @@ 仃如吳相徐卿,đừng như ngô tướng từ khanh 蝒㗒󰑼蝒𡮠𠫾塘󰅹,nhện ơi là nhện mày đi đường nào 客䝨󰅹𬋩涓共邏,khách hiền nào quản quen cùng lạ -行銅𦋦胣𢬥𨨨京京𦖑𢶢筭𥙩分,hàng đồng ra dạ giong chiêng kình kình nghe gióng toan riêng lấy phần -固種,có giống mặc vậy 紙𩂏𬮌數𩄲粘隊󰌺,giấy che cửa sổ mây niêm đòi tấm 功𡢻捌悲形主𨅺風流臺閣𥠭官黄,công nợ bét be hình chúa chổm phong lưu đài các giống quan hoàng 犬鷹𠄩𠀲納娘𤼸功,Khuyển Ưng hai đứa nộp nàng dâng công @@ -8454,7 +7559,6 @@ 秩𠊛群󰟖𧵑信,Mất người còn chút của tin 叔欲刺之見二皇龍擁之懼而退,thúc dục thích chi kiến nhị hoàng long ủng chi cụ nhi thoái 勑旨凡内文武聀官中官同初任試職吏部具奏須給勘合著官帶給俸三分之一子孫止如百姓至三年稱聀無犯者加陞授實聀不稱者黜還前軍色等項如有才䏻卓異之人出自特恩者不拘此例未入流者官雖正授止給勘合,Sắc chỉ phàm nội văn võ chức quan trung quan đồng sơ nhiệm thí chức Lại bộ cụ tấu tu cấp khám hợp trứ quan đái cấp bổng tam phân chi nhất tử tôn chỉ như bách tính chí tam niên xưng chức vô phạm giả gia thăng thụ thực chức bất xưng giả Truất hoàn tiền quân sắc đẳng hạng như hữu tài năng trác dị chi nhân xuất tự đặc ân giả bất câu thử lệ vị nhập lưu giả quan tuy chính thụ chỉ cấp khám hợp -伏乞効四衛得馘軍旗被汰退充府軍者兵部類奏置爲効力四另隊如神武另隊例以爲戦士有功之勸,phục khất hiệu lực tứ vệ đắc quắc quân kì bị thải thoái sung phủ quân giả binh bộ loại tấu trí vi hiệu lực tứ lánh đội như thần vũ lánh đội lệ dĩ vi chiến sĩ hữu công chi khuyến 姅簾𩄲吘𦊚務𦝄輸,Nửa rèm mây ngỏ bốn mùa trăng thâu 係𣈜朔望典期𥺹𤼸供𫢋󰀢時咹初,hễ ngày sóc vọng đến kỳ oản dâng cúng phật ngài thì ăn sơ 銅鉑,đồng bạc @@ -8467,7 +7571,6 @@ 刼修初󰂇𫽄𠫆,Kiếp tu xưa ví chẳng dày 神祠在舊城龍編,Thần từ tại cựu Thành Long Biên 䏾𩙌,bóng gió -𥒥鐄㗂㐌凭𥾽情春,đá vàng tiếng đã vững bền tình xuân 推情盖非得,Suy tình cái phi đắc 角底𢮩撟,giác để co kéo 翁󱔢翁𦝄𫴋𨔈茄碎固瓢固伴,ông giẳng ông giăng xuống chơi nhà tôi có bầu có bạn @@ -8479,7 +7582,6 @@ 𡬷𢚸故囯他鄕,Tấc lòng cố quốc tha hương 𢬣拯塊冊特󰬾𢆥𡗶,tay chẳng khỏi sách được ba năm trời 帝不許,đế bất hứa -吱亟别𠳒,chê chẳng biết lời 易服澡身入巖中尸觧而逝,dị phục tháo thân nhập nham trung thi giải nhi thệ 閣香怒𢠩懞𨤔𩈘,gác hương nọ mơ mòng vẻ mặt 猶豫久不决,Do dự cửu bất quyết @@ -8492,19 +7594,15 @@ 時宣光麻福長之子惠挺麻福蘭及其弟趁勝麻福淀聚眾刼掠方民騷擾上乃命時憲與參督詠郡公阮德霑等分道徃擊擒獲福蘭斬之福淀北奔入内地,thời tuyên quang ma phúc trường chi tử huệ đĩnh ma phúc lan cập kì đệ sấn thắng ma phúc điện tụ chúng kiếp lược phương dân tao nhiễu thượng nãi mệnh thời hiến dữ tham đốc vịnh quận công nguyễn đức triêm đẳng phân đạo vãng kích cầm hoạch phúc lan trảm chi phúc điện bắc bôn nhập nội địa 吒生媄𤯰固𢚸意󰠲,cha sinh mẹ đẻ có lòng ấy đâu 卒鋪𫥨醜車󱞼吏,tốt phô ra xấu xa đậy lại -襖𥹰拯默拱艚,áo lâu chẳng mặc cũng tầu 春正月帝幸快場捕白象,Xuân chính nguyệt đế hạnh Khoái Trường bổ bạch tượng 包饒拱闭饒錢秩之,bao nhiêu cũng bấy nhiêu tiền mất chi -𠊚邊西固典喯𠰢辰,người bên tây có đến buôn bán 取��格吳仁澈等五名,thủ trúng cách ngô nhân triệt đẳng ngũ danh 房𬗢沛𣇜從容,phòng la phải buổi thong dong 於是奏錄舉道入仙籍,Ư thị tấu lục cử đạo nhập tiên tịch 晉封王爵授以統裁國家庶務内統百官外均四海,Tấn phong vương tước thụ dĩ thống tài quốc gia thứ vụ nội thống bách quan ngoại quân tứ hải 决料𠹾卒鰱𩺡󰜋皮,quyết liều chịu tốt lờn bơn một bề 󰝡𠊛𢩽𫴋汫台呐耒耒吏咹𠳒特𣦍,đem người rẫy xuống giếng thơi nói rồi rồi lại ăn lời được ngay -払浪擬拱𨔍𥡳,chàng rằng nghĩ cũng lạ ghê 󰋇唎柴呐前程󰝸差,mấy lời thầy nói tiền trình chẳng sai -𥪝𡶀𠦳𢆥𣘃沕固,trong núi nghìn năm cây vẫn có 至是銀𭛁鬢前事使刑官追鞫准奏斬之,Chí thị Ngân phát Tấn tiền sự sử hình quan truy cúc chuẩn tấu trảm chi 𫔳茹󰠳秩楼臺芇低,cửa nhà đâu mất lâu đài nào đây 卞蒸店意班𤿰𠀧因氣𡗶䨙最𪠞典村边東,bèn chưng đêm ấy ban trống ba nhân khí trời dâm tối đi đến thôn bên đông @@ -8514,13 +7612,11 @@ 碑𣇞情買𤑟情,Bây giờ tình mới tỏ tình 油𫽄察𬌓情癡,dầu chăng xét tấm tình si 是月黎民遣黎景徽阮如堵黄清阮堯咨等如明歲貢并觧氽珠事,thị nguyệt lê dân khiển lê cảnh huy nguyễn như đổ hoàng thanh nguyễn nghiêu tư đẳng như minh tuế cống tịnh giải thộn châu sự -滝漢蒸𢌌丕拯可,sông hán chưng rộng vậy 七月朔日食,thất nguyệt sóc nhật thực 𠄩娘埃伵埃柴呐𦋦,hai nàng ai tớ ai thầy nói rả 𫳵朋𥙩住󰣮腔功𡢻𫽄固喝蘭宮𩄲,sao bằng lấy chú xẩm xoang công nợ chẳng có hát tràn cung mây 吟䀡氣象形容意,ngẫm xem khí tượng hình dong ấy 𥶇茹埃󱲈茹意,giỏ nhà ai quai nhà ấy -味香盧玉𠖤賖,mùi hương lư ngọc bay xa 被𠁀嘔𨒻𧗱茹教民,bị đời xua đuổi về nhà giáo dân 共受教法修行爫尼,cùng thụ giáo pháp tu hành làm ni 徐公𦋦馭親迎󰠮外,Từ công ra ngựa thân nghênh cửa ngoài @@ -8540,7 +7636,6 @@ 功名𠄩𡦂院共和𠄩,công danh hai chữ vẹn cùng hoà hai 許户科事中󰆑堂男阮公弼陞吏科都給事中職子爵致仕,hứa hộ khoa sự trung khánh đường nam nguyễn công bật thăng lại khoa đô cấp sự trung chức tử tước trí sĩ 夏四月旨傳諸該𬋩將校撫養士卒如有病恙給以藥餌保養,Hạ tứ nguyệt chỉ truyền chư cai quản tướng hiệu phủ dưỡng sĩ tốt như hữu bệnh dạng cấp dĩ dược nhĩ bảo dưỡng -立頭嗔求爫苔四,xin cầu làm đầy tớ 娘意𦖑𠅜呐,nàng ấy nghe lời nói 𡨸貞箕拱固𠀧𬙞󰟯,Chữ Trinh kia cũng có ba bảy đường 阿片,a phiến @@ -8557,19 +7652,15 @@ 王親率諸營將士征順化不克而還,Vương thân suất chư dinh tướng sĩ chinh Thuận Hoá bất khắc nhi hoàn 𡢼啉𠻗於𦜘,vợ lăm le ở vú 旦尼買別浪聖化,đến nơi mới biết rằng thánh hoá -𪀄亇,dầu là chim cá 河等縣閲取地方丁壮編入隊伍為兵民多走散,hà đẳng huyện duyệt thủ địa phương đinh tráng biên nhập đội ngũ vi binh dân đa tẩu tán 吒羅聾瞍𠊛時央央,cha là lung tẩu người thì ương ương 興乘𨠣󱮹𧗱𣎀,hứng thừa chếnh choáng về đêm 骨突失󰟨戈𡸇𣦎衝,cốt đột thất thế qua đèo thẳng xông 覩埃㧙𣷭抹󱪒㧙滝菩㮛𢯚𥡗󱪐制,đố ai tát bể mót kê tát sông bồ đề nhổ mạ cấy chơi 𢲨𢲨芣苢,hái hái phù dĩ -扲梩黙埃啉杜𣷷,cầm lái mặc ai lăm đỗ bến 渃溟濛,nước mênh mông -一輸咹𥹙拱停,nhất thua ăn cháo cũng đành 義使陛下聞之夫止者安所止之謂如宫中陛下所安也時或出幸他所不可常安反㱕宫中然後安其所止,nghĩa sử bệ hạ văn chi Phù chỉ giả an sở chỉ chi vị như cung trung bệ hạ sở an dã thời hoặc xuất hạnh tha sở bất khả thường an phản quy cung trung nhiên hậu an kì sở chỉ 以臣下而觀則爾爲知已之友𭓇識之交矣,dĩ thần hạ nhi quan tắc nhĩ vi tri dĩ chi hữu học thức chi giao hĩ -犬㹥粦逐屯,lạp khuyển chó săn giục dồn 重晉封爲元帥典國政定南王,trọng tấn phong vi Nguyên soái điển quốc chính Định Nam Vương 軍人僅存十之三四,Quân nhân cẩn tồn thập chi tam tứ 又作小梯登車,Hựu tác tiểu thê đăng xa @@ -8589,7 +7680,6 @@ 心臟号󰑼果心曩迈咍两庄嫌固篭,tâm tạng hiệu là quả tim nặng mười hai lạng chẳng hiềm có lông 馬生𠽖𨄹倍傍𦋦𠫾,mã sinh giục giạo vội vàng ra đi 𬂙潙昆渃溟濛󰝂命招𫴋𡧲𣳔長江,trông vời con nước mênh mông đem mình gieo xuống giữa dòng trường giang -刀刀,đao dao 尊師𡓮唉咀嘆𥄭𦋦󱙹案𧡊撞𨀈無,tôn sư ngồi hãy thở than ngó ra trước án thấy chàng bước vô 𢢇緣昆𥘷瑟琴󰇾揚,tủi duyên con trẻ sắt cầm dở dang 襖󰅹𢧚𪶵,áo nào nên giặt @@ -8617,7 +7707,6 @@ 孟󰠲據帝𪮍埋英䧺,mạnh đâu cứ đấy múa may anh hùng 󰒵𫄄,giò lụa 虐民󰡎嚉官𨕭苦𢚸,ngược dân dưới dối quan trên khó lòng -徘徊𣎃論𣈜輸󰮃𢚸㐌忌𨕭頭𤐝,bồi hồi tháng lọn ngày thâu trong lòng đã cậy trên đầu sáng soi 八月宋帝下詔出師來侵遣盧多遜賫書告曰夫中夏之於蠻貊猶人身之有四肢也運動伸縮随諸人心故曰心爲主之謂也,Bát nguyệt Tống đế hạ chiếu xuất sư lai xâm khiển Lư Đa Tốn tê thư cáo viết Phù Trung Hạ chi ư Man Mạch do nhân thân chi hữu tứ chi dã vận động thân súc tuỳ chư nhân tâm cố viết tâm vi chủ chi vị dã 長箍辣穭止年灑曳,trường cô lạt lúa chẻ nên sợi dài 頼世卿等曰不圖今日使我等出於人下矣,lại thế khanh đẳng viết bất đồ kim nhật sử ngã đẳng xuất ư nhân hạ hĩ @@ -8658,8 +7747,6 @@ 又有并韶者富於詞藻詣繏求官,hựu hữu tinh thiều giả phú ư từ tảo nghệ tuyển cầu quan 払浪呐拱𨔍𠁀,Chàng rằng Nói cũng lạ đời 阮光弼阮德訓武暘吳󰠐翰林院侍制吳文景范智謙刘舒彦翰林院校理阮仁被阮孫󰓳吳權阮寶珪裴溥楊直原周晥翰林院檢討范謹直阮益遜杜純怒范柔惠刘曎譚慎𧗼范道富等奉和賡其韻,Nguyễn Quang Bật Nguyễn Đức Huấn Vũ Dương Ngô Thẩm Hàn lâm viện thị chế Ngô Văn Cảnh Phạm Trí Khiêm Lưu Thư Ngạn Hàn lâm viện hiệu lí Nguyễn Nhân Bị Nguyễn Tôn Miệt Ngô Quyền Nguyễn Bảo Khuê Bùi Phổ Dương Trực Nguyên Chu Hoãn Hàn lâm viện kiểm thảo Phạm Cẩn Trực Nguyễn Ích Tốn Đỗ Thuần Nộ Phạm Nhu Huệ Lưu Dịch Đàm Thận Huy Phạm Đạo Phú đẳng phụng hoạ canh kì vận -𠳐𠳒𦋦𠓀𦂛紊弹,vâng lời ra trước bình the vặn đàn -踈浪,thơ rằng 豆菶,đậu phộng 𡸈曰小補云乎哉,há viết tiểu bổ vân hồ tai 貝𤽗共及象拱固緣柴四丕,với ngươi cùng gặp tuồng cũng có duyên thầy tớ vậy @@ -8686,10 +7773,8 @@ 庚針沛究神机冲𢚸太子闭除滛𦋦,canh châm phải cứu thần cơ trong lòng thái tử bấy giờ dào ra 感声𪀄雉買嘵化形𬷤󱱣拱調噴𡥵,cảm thanh chim trĩ mái kêu hoá hình gà qué cũng đều bón con 帝歡悅慇懃奬勞,đế hoan duyệt ân cần tưởng lạo -仉輸泰中𢚸即恨,kẻ thua thái trong lòng tức giận 暗州思拱場,ám châu tư củng trường 六十五,lục thập ngũ -廊盈,láng giềng gần giao bén 嚴莊𫔸󰡫𡑝權,nghiêm trang cửa thế sân quyền 蒸𥪞馨繚囉,chưng trong hang leo ra 選金吾衛武士捕海賊,Tuyển Kim ngô vệ võ sĩ bổ hải tặc @@ -8697,8 +7782,6 @@ 浪𠳐勸誘自𡢐𫂮𢚸,rằng vâng khuyến dụ từ sau ghi lòng 𣛣撤𢋴,khay trẹt đáy 娘自另𨁪園花,nàng từ lánh dấu vườn hoa -密雨,mật vũ mây phủ chẳng mưa -時禹你使先鋒将侍衛都蘇漸宣明寨主都陳蟾進次博沱江遇利水軍合戰漸敗爲利所殺利還㨿上原州築隘于博茹縣以拒官軍,thời vũ nhĩ sử tiên phong tướng thị vệ đô tô tiềm tuyên minh trại chủ đô trần thiềm tiền tiến thứ bác đà giang ngộ lợi thuỷ quân hợp chiến tiềm bại vị lợi sở sát lợi hoàn cứ thượng nguyên châu trúc ải vu bác nhự huyện dĩ cự quan quân 肉食者可鄙也哉讀簿陳公󰲣騎馬廵柵賊追之奔至葛江界阻溝丈許馬躍過之得脱因名其馬曰子不齊,nhục thực giả khả bỉ dã tai độc bạ trần công niếu kị mã tuần sách tặc truy chi bôn chí cát giang giới trở câu trượng hứa mã dược quá chi đắc thoát nhân danh kì mã viết tử bất tề 後再緯裕於燕謀,Hậu tái vĩ dụ ư yến mưu 功𡢻𫽄固喝蘭宮𩄲,công nợ chẳng có hát tràn cung mây @@ -8714,7 +7797,6 @@ 審刑院副使程旻内密院參知黎文徃會,Thẩm hình viện phó sứ Trình Mân Nội mật viện tham tri Lê Văn vãng hội 鱼浪碎庒𥉩恩,ngư rằng tôi chẳng trông ơn 二十日帝回京,nhị thập nhật đế hồi kinh -其畧曰安南官僚士󰱃凣衣冠禮樂風俗百事一依本國舊例不須更改况髙麗國北遣使來請已下詔悉例此例除戒雲南边将不得𢫔興兵甲侵撂疆埸撓乱人民宴尔國官僚士,Kì Lược viết An Nam quan liêu sĩ thứ phàm y quan lễ lạc phong tục bách sự nhất y bản quốc cựu lệ bất tu canh cải Huống Cao Li quốc Bắc khiến sứ lai thỉnh dĩ hạ chiếu t��t lệ thử lệ Trừ giới Vân Nam biên tướng bất đắc chen hưng binh giáp xâm lược cương dịch nhiễu loạn nhân dân Yến nhĩ quốc quan liêu sĩ thứ các nghi an trị như cố Mạnh Giáp đẳng vu Thánh Từ cung khiến Thông thị đại phu Trần Phụng Công chư vệ ký ban Nguyễn Thám viên ngoại lang Nguyễn Diễn tê thư như Nguyên thông hảo 明日幸楊光蓄懿堂就覃󰁮家󰁮桂陽人屋在嘉林楊光社至晡時未飲民間至以芋餅進者,Minh nhật hạnh Dương Quang Súc Ý đường tựu Đàm Cử gia Cử Quế Dương nhân ốc tại Gia Lâm Dương Quang xã Chí Bô Thời vị ẩm dân gian chí dĩ vu bính tiến giả 二十日以陶武󰁮為翰林院待制入秘書監讀書,Nhị thập nhật dĩ Đào Vũ Cử vi Hàn lâm viện đãi chế nhập Bí thư giám độc thư 分差陳瑋阮光明黎敬申珪等往勘訪各處堤路總幹承司官吏勤怠廉貪事因,Phân sai Trần Vĩ Nguyễn Quang Minh Lê Kính Thân Khuê đẳng vãng khám phóng các xứ đê lộ tổng cán thừa ti quan lại cần đãi liêm tham sự nhân @@ -8727,7 +7809,6 @@ 𠑕𬂙䀡𨤔天章矧蜍,ngửa trông xem vẻ thiên chương thẫn thờ 賜食詢以故事逐日記錄編成八卷目曰葆和餘筆令陶師錫序其端以教訓官家,Tứ thực tuân dĩ cố sự trục nhật ký lục biên thành bát quyển mục viết Bảo Hoà dư bút lệnh Đào Sư Tích tự kì đoan dĩ giáo huấn Quan gia 渃眜,nước mắt -󰜏𫨩蓝𫨩爫,nhờ có bà hay lam hay làm 𡽫滝隔阻凭𠀧秋,non sông cách trở bẵng ba thu 秋七月五日旨揮大臣百官中外文武臣僚等會議錢法詔日夫钱乃生民之血脉不可無也,Thu thất nguyệt ngũ nhật chỉ huy đại thần bách quan trung ngoại văn vũ thần liêu đẳng hội nghị tiền pháp chiếu viết Phù tiền nãi sinh dân chi huyết mạch bất khả vô dã 閏月詔諸夜入人家奸人妻妾主人登時格殺者勿論,Nhuận nguyệt chiếu chư dạ nhập nhân gia gian nhân thê thiếp chủ nhân đăng thời cách sát giả vật luận @@ -8740,7 +7821,6 @@ 沼泑固䧍,chiểu ao có góc 又差水兵各隊進過江岸向賊連射自巳至申,hựu sai thuỷ binh các đội tiến quá giang ngạn hướng tặc liên xạ tự tị chí thân 秋七月閲定文武以内書火正掌奉御謝不矜為入内行遣行左司郎中,Thu thất nguyệt duyệt định văn võ dĩ Nội thư hoả chính chưởng phụng ngự Tạ Bất Căng vi Nhập nội hành khiển hành tả ti lang trung -花浪䏾月漏漏,hoa rằng bóng nguyệt lầu lầu 𧡊󰞿性共恪麻,thấy anh tính cũng khác mà 分碎停丕本㝵低󰠳,Phận tôi đành vậy vốn người ĐỂ đâu 敢有縱酒亂性家道不齊無媒妁之言為踰墻之態抵罪,cảm hữu túng tửu loạn tính gia đạo bất tề vô môi chước chi ngôn vi du tường chi thái để tội @@ -8762,7 +7842,6 @@ 𠊛爫官一字隔重,người làm quan nhất tự cách trùng 癸卯遣和寨人訃于宋及吿即位時宋高宗避金人渡江都臨安府,quý mão khiển hoà trại nhân phó vu tống cập cáo tức vị thời tống cao tông tị kim nhân độ giang đô lâm an phủ 暠身衣,Cảo thân y -怨恨尼揞底边,oán hận nầy ôm để bên 東閣學士國老參預朝政太保蘭郡公阮實陞户部尚書太傅致仕,đông các học sĩ quốc lão tham dự triều chính thái bảo lan quận công nguyễn thực thăng hộ bộ thượng thư thái phó trí sĩ 塊調𢢆粉𢣃紅催催,Khỏi điều thẹn phấn tủi hồng THÔI thôi 彼二将者𡸈無才畧以至是哉乃驕而取敗也,Bỉ nhị tướng giả há vô tài lược dĩ chí thị tai Nãi kiêu nhi thủ bại dã @@ -8806,7 +7885,6 @@ 債𩙋朱𢧚沛論繚,trái gió cho nên phải lộn lèo 九黎亂德黄帝治兵三苗不恭大禹誓眾,Cửu Lê loạn đức hoàng đế trị binh Tam Miêu bất cung Đại Vũ thệ chúng 念南無弭㗂󱊚󱊚,niệm nam mô nhẹ tiếng bong bong -九月十一日仍差属将黎時憲黄義膠與參視陳文󰱇潘兼全等各領将校分爲二道黄義膠等由隂功属廵渡河而進黎時憲等渡會統海口而進並期夜半進討,cửu nguyệt thập nhất nhật nhưng sai thuộc tướng lê thì hiến hoàng nghĩa giao dữ tham thị trần văn tuyển phan kiêm toàn đẳng các lĩnh tướng hiệu phân vi nhị đạo hoàng nghĩa giao đẳng do âm công xã danh hưng nguyên huyện thuộc tuần độ hà nhi tiến lê thì hiến đẳng độ hội thống hải khẩu nhi tiến tịnh kì dạ bán tiến thảo 蛇礼䋥栗恰匝𫃚工身,thà lấy lưới sắt khắp táp buộc trong thân 改院兒爲應差,cải viện nhi vi ứng sai 惠肅默然而出,huệ túc mặc nhiên nhi xuất @@ -8846,9 +7924,7 @@ 𥙩埃麻認湼情朱咍,lấy ai mà nhận nét tình cho hay 詔群僧誦經禱祝,Chiếu quần tăng tụng kinh đảo chúc 㩹種𱮰𪀄賒沛𬦪,Dẹp giống muông chim xa phải lánh -欺𣈗外准𫔮階,khi ngày ngoài chốn nhàn giai 生強𬂙体強傷,sinh càng trông thấy càng thương -吃翁昭虎英徒醒英徒醝牢,cợt ông chiêu hổ anh đồ tỉnh anh đồ say 帝捧香爐禱天󰍶忽香爐倒于地上,Đế bổng hương lư đảo thiên tất hốt hương lư đảo vu địa thượng 𣳔船待僊蘇子拈掉歌曲楚詞,giòng thuyền đợi tiên tô tử niêm chèo ca khúc sở từ 𢬣󱘼卷吏馬兮底数,tay nải cuộn lại mựa hề để sô @@ -8862,23 +7938,18 @@ 五月不雨人多疫癘,Ngũ nguyệt bất vũ nhân đa dịch lệ 排𦠘󰡏妸馬娇,Bày vai CÓ ả Mã Kiều 𠸜󰑼子直文章捽𠁀,tên là tử trực văn chương tót đời -𤤰恨渚立𠳨嘆付𫽝廷尉,vua giận chưa rắp hỏi han 表怒罵輔曰内圖政取之討外揚仁義之師旣許立陳氏子孫又設置郡縣不惟掠取貨寶抑且殘害生民,Biểu nộ mạ Phụ viết Nội đồ chính thủ chi thảo ngoại dương nhân nghĩa chi sư ký hứa lập Trần thị tử tôn hựu thiết trí quận huyện bất duy lược thủ hoá bảo ức thả tàn hại sinh dân 廢沼𬇚𣴓撑夷仍潦,phế chiểu ao cạn xanh rì những rêu 𧖱湄裙奥渴淋駭䧺恍惚侵侵𨀈𧗱,máu me quần áo ướt dầm hãi hùng hoảng hốt xăm xăm bước về -𠳒粗𠳒俗如,lời thô tiếng tục như ong 扲刀娘㐌筭排捐生,cầm dao nàng đã toan bài quyên sinh -些𠺘㐌固聖神,ta rằng đã có thánh thần 冲親旧𡥙外親昆柴,trong thân cậu cháu ngoài thân con thầy 從禮部左侍郎兼金光門待詔武有之奏也,tòng lễ bộ tả thị lang kiêm kim quang môn đãi chiếu vũ hữu chi tấu dã 泄併誅於是自率家属親戚入禁中,tiết tịnh tru ư thị tự suất gia thuộc thân thích nhập cấm trung 若不速戰勦除必爲後患,nhược bất tốc chiến tiễu trừ tất vi hậu hoạn -三宝,để lòng về mệnh lạy tam bảo 定州欲偷安目前不顧𡐡計,Định châu dục thâu an mục tiền bất cố đại kế 共饒挭博江山中興󰝡吏还原漢朝,cùng nhau gánh vác giang sơn trung hưng đem lại hoàn nguyên hán triều 𤽗潘疑𥪞占包所感,ngươi phan ngờ trong chiêm bao thửa cảm 意罕𦧘𥸷摙職䏾,ấy hẳn thịt xôi lèn chắc bụng -台𦖑傳花情,hay nghe truyện hoa tình 皆鎮撫之,Giai trấn phủ chi 十八日置神武後衛,thập bát nhật trí thần vũ hậu vệ 埃咍谷特,ai hay cóc được @@ -8891,7 +7962,6 @@ 宛昆耚麻爫丐矛,uốn con bừa mà làm cái mâu 英𠫾穭𣜾𢺹𥢬,anh đi lúa chửa chia vè 以阮伯俊爲清華總兵僉事阮戇爲清華憲察使,dĩ nguyễn bá tuấn vi thanh hoa tổng binh thiêm sự nguyễn trung vi thanh hoa hiến sát sứ -渚如埃𧯶𠰘徐呼固摡固𥉫,chớ như ai há miệng chờ ho có cấy có trông 宜陽𤉓𤎕吏燶市城浽盎𡏧紅𪽝埃,nghi dương tro tắt lại nồng thị thành nổi áng bụi hồng bởi ai 九月改元重興元年,Cửu nguyệt cải nguyên Trùng Hưng nguyên niên 臣祝其君君宴其臣君臣和合以通上下之情禮固宜然,Thần chúc kì quân quân yến kì thần quân thần hoà hợp dĩ thông thượng hạ chi tình lễ cố nghi nhiên @@ -8905,7 +7975,6 @@ 𢺺配󰋈󱋓合散喭𠳒,Chia phôi ngừng chén hợp tan nghẹn lời 𫽄𠮾拱体柑𥑥𤒙𣘃,chẳng ngọt cũng thể cam sành chín cây 三月以後季犛簒國稱聖元元年,Tam nguyệt dĩ hậu Quý Li soán quốc xưng Thánh Nguyên Nguyên niên -屋楼,địch quanh ốc lầu 暈東𬂙㐌鄧𣦍耨茹,vừng đông trông đã đứng ngay nóc nhà 使用兵如原征之數得六七八大将如張輔等方可圖之,Sử dụng binh như nguyên chinh chi số đắc lục thất bát đại tướng như Trương Phụ đẳng phương khả đồ chi 欽惟皇上陛下聖學髙明道心純粹紹祖功宗德之休,Khâm duy Hoàng Thượng bệ hạ thánh học cao minh đạo tâm thuần tuý thiệu tổ công tông đức chi hưu @@ -8915,7 +7984,6 @@ 𢀭默分𢢯𢚸約,giàu mặc phận nguôi lòng ước 修行𢘾德世尊,tu hành nhờ đức thế tôn 𠸍朝宫桂姮娥,mỉa chiều cung quế hằng nga -六月十二日偽春山𭁈普安人偽晉郡公勝郡公桂郡公等合兵五百人刼掠三陽,lục nguyệt thập nhị nhật nguỵ xuân sơn dữ phổ yên nhân nguỵ tấn quận công khuyết danh dĩ hạ thắng quận công quế quận công đẳng hợp binh ngũ bách nhân kiếp lược tam dương 即具着令例攷許官民各守其一俾得遵㨿遂爲經常之制,tức cụ trước lệnh lệ khảo hứa quan dân các thủ kì nhất tỉ đắc tuân cứ toại vi kinh thường chi chế 十五日月食,Thập ngũ nhật nguyệt thực 雖飭挭鑊捽𡶀拯咍默麻呐孟,tuy sức gánh vạc trút núi chẳng hay mặc mà nói mạnh @@ -8931,18 +7999,13 @@ 𠊚式樓紅群𥾽煉馭涓塘紫㐌林針,người thức lầu hồng còn bịn rịn ngựa quen đường tía đã lăm chăm 生時肝𤉗𫆧苔,Sinh thì gan héo ruột dày 設飲至禮勞將士平愛州之功,thiết ẩm chí lễ lạo tướng sĩ bình ái châu chi công -空埃庫典𠀧𠁀麻,không ai khó đến ba đời mà 㝵些𥙩據意強看官宰賢,người ta lấy cớ ấy càng khen quan tể hiền -認徐修道闭,nhịn từ tu đạo bấy -𡥵造化嫌爲虧屈䋦綱常責几,con tạo hoá hiềm vì quay quắt 巾招梂󰅹特𧡊仙,khăn gieo cầu nào được thấy tiên -𤾓次税税之拱扢捽秩如撻𥿗𦀺,trăm thứ thuế thuế gì cũng ngặt rút chặt dần như thắt chỉ xe 𩚵咹免固油叉泊,cơm ăn miễn có dầu xoa bạc 弹譜𢭮年性情,đàn phổ gảy nên tính tình 准意𧯄𤞻𠤆𢱖𢬣,chỗ ấy hang hùm chớ mó tay 呐庫共昆麻庄別末昆碎,nói khó cùng con mà chẳng biết mặt con tôi 店𣅘𦰟𩙌𠺙󰌎,ðêm khuya ngọn gió thổi lò -精𠴝耒吏𦋦,rồi lại ra 春二月壬午慶成太祖廟,xuân nhị nguyệt nhâm ngọ khánh thành thái tổ miếu 加惠肅公大年平章政事復王爵是年卒,Gia Huệ Túc công Đại Niên bình chương chính sự phục vương tước thị niên tốt 丕𢧚仍性從容,Vậy nên những tính thong dong @@ -8957,7 +8020,6 @@ 時有鱷魚至瀘江帝命刑部尚書阮詮為文投之江中,Thời hữu ngạc ngư chí Lô Giang Đế mệnh hình bộ Thượng thư Nguyễn Thuyên vi văn đầu chi giang trung 暫,tạm 坤爫理断朱詳特󰠲,khôn làm lý đoán cho tường được đâu -景𢞂𠊛切他𢚸形𣘃霜湥㗂𩄎噴,cảnh buồn người thiết tha lòng hình cây sương dột tiếng trùng mưa phun 是歲唐亡,Thị tuế Đường vong 圖衾殮𠤆泥醜卒,đồ khâm liệm chớ nề xấu tốt 𠳒散合浽寒暄,lời tan hợp nỗi hàn huyên @@ -8966,7 +8028,6 @@ 甚於此,thậm ư thử 真宗順皇帝在位七年紀元者一,chân tông thuận hoàng đế tại vị thất niên kỷ nguyên giả n 古人養老乞言之義存焉,cổ nhân dưỡng lão khất ngôn chi nghĩa tồn yên -梭鐄鈽𫽘烣殘,thoi vàng bủa rắc 仍󰑼𨔍渃𨔍𡽫,những là lạ nước lạ non 再生渚𢴑香誓,tái sinh chửa dứt hương thề 王笑曰死生有命鬼魅何能爲,vương tiếu viết tử sinh hữu mệnh quỷ mị hà năng vi @@ -8985,7 +8046,6 @@ 木綿核杲仍荄,mộc miên cây gạo những gai 𠓨厨撘󰜋旬香哏拱𡗶孛四方厨尼,vào chùa thắp một tuần hương khấn cùng trời phật tứ phương chùa này 娘意乙共昆侯扲彈胡蔑張,nàng ấy ắt cùng con hầu cầm đàn hồ một trương -甲戌二年,giáp tuất nhị niên mạc sùng khang cửu niên 王收殘卒㨿夜澤沮洳之險當覇先一世之䧺竟獲其將楊孱北人爲之退師,Vương thu tàn tốt cứ Dạ Trạch tự như chi hiểm đương Bá Tiên nhất thế chi hùng cánh hoạch kì tướng Dương Sàn Bắc nhân vi chi thoái sư 𫏾座𨅸産边盘𡎢涓,trước toà đứng sững bên bàn ngồi quên 萡頭空女堆塘𨔾饒,bạc đầu không nỡ đôi đường giã nhau @@ -8995,33 +8055,26 @@ 帝兵益進趙越王自知勢屈不能禦乃携其女子南奔欲擇險地匿跡所至帝兵皆踵後,đế binh ích tiến triệu việt vương tự tri thế khuất bất năng ngự nãi huề kì nữ tử nam bôn dục trạch hiểm địa nặc tích sở chí đế binh giai chủng hậu 时它沈玉沉香㐌耒,thì đà đắm ngọc chìm hương đã rồi 是年春宋廣西路轉運使張觀欽州如洪鎮兵馬監押衛昭美皆上言交趾戰船百餘艘寇如洪鎮掠居民刼廪食而去,thị niên xuân tống quảng tây lộ chuyển vận sứ trương quan khâm châu như hồng trấn binh mã giám áp vệ chiêu mĩ giai thượng ngôn giao chỉ chiến thuyền bách dư sưu khấu như hồng trấn lược cư dân kiếp lẫm thực nhi khứ -可浪埃亟别芸咹制,hả rằng ai chẳng biết nghề ăn chơi 𫅷碎𨨧朱𢧚󱫣把㘨香𪤄我盤,già tôi thép cho nên mẻ bể nồi hương bởi ngã bàn -重孛修身用駡磊蔑絲,trọng bụt tu thân 天下包饒𠀲也𫈜,thiên hạ bao nhiêu đứa giã trầu 𥘉元人入冦仁惠王陳󰆑餘乘間襲擊上皇嘉其智畧立為天子義男,Sơ Nguyên nhân nhập khấu Nhân Huệ vương Trần Khánh Dư thừa gian tập kích Thượng hoàng gia kì trí lược lập vi Thiên tử nghĩa nam 東関守兵赴援接沐𣆭回悉分軍圍各城檄諸路行軍討賊,Đông Quan thủ binh phó viện tiếp Mộc Thạnh h��i Tất phân quân vi các thành hịch chư lộ hành quân thảo tặc 至若悖逆簒弑而強自立𨿽有名號稱者皆名不正言不順也則編之為附紀是其逆而以,Chí nhược bột nghịch soán thí nhi cường tự lập tuy hữu danh hiệu xưng giả giai danh bất chính ngôn bất thuận dã tắc biên chi vi phụ kỷ thị kì nghịch nhi dĩ 駢㨿我府稱王築羅城周回一千九百八十二丈零五尺城身髙,biền cứ ngã phủ xưng vương trúc la thành chu hồi nhất thiên cửu bách bát thập nhị trượng linh ngũ xích thành thân cao 󱖺頭跪畧𡑝花,cúi đầu quì trước sân hoa -以至琴公竄身之日既翼卵而蔽姦及琴公反噬之時又兵而助,dĩ chí cầm công thoán thân chi nhật ký dực noãn nhi tế gian cập cầm công phản phệ chi thời hựu tịch binh nhi trợ 黎廷渙等不能関防𦤶化外透入刼掠如刘𠃔直等所奏拿問,lê đình hoán đẳng bất năng quan phòng trí hoá ngoại thấu nhập kiếp lược như lưu doãn trực đẳng sở tấu nã vấn 𣈕󰜋詔𡗶頒𣍋妬相如才意𧯶蜍嘘,mai mốt chiếu trời ban xuống đó tương như tài ấy há thờ ơ -著庒沛𨁥味買歷,chớ chẳng phải đủ mùi mới lịch 郎盈固几𨖅𨔈,Láng giềng có kẻ sang chơi 仍調𬖉𧡊㐌𤴬疸𢚸,Những điều trông thấy đã đau đớn lòng 荒滛補𭛣葸排拯𫀅,hoang dâm bỏ việc tơi bời chẳng xem 道行即,Đạo Hạnh tức 其子有啓求救於是命瓊岩公鄭棣進兵太原攻髙平獲趙有濤并家属調回京諭以和睦遣還本州,Kì tử Hữu Khải cầu cứu ư thị mệnh Quỳnh Nham công Trịnh Lệ tiến binh Thái Nguyên công Cao Bằng hoạch Triệu Hữu Đào tịnh gia thuộc điều hồi Kinh dụ dĩ hoà mục khiển hoàn bản châu -課特巴,thuở được ba tháng cưu lòng chửa 仙浪拠事爫牢,Tiên rằng cớ sự làm sao 俸󰠲体矴𬈋𠊛典,bỗng đâu thấy đứa làm người đến 𥙩之朱匪󰌵𢚸󰠃𤽗,lấy chi cho phỉ tấm lòng cùng ngươị -花浪悁㗂渃尼,hoa rằng quen tiếng nước này 臣多不法安諫不聽乃上疏乞斬佞臣七人皆權幸者時人號七斬疏,thần đa bất pháp an gián bất thính nãi thượng sớ khất trảm nịnh thần thất nhân giai quyền hạnh giả thời nhân hiệu thất trảm sớ 秋八月地震三度牛畜死,thu bát nguyệt địa chấn tam độ ngưu súc tử 黎文休曰夫帝王之於夷狄服則綏之以德叛則示之以威,lê văn hưu viết phu đế vương chi ư di địch phục tắc tuy chi dĩ đức phản tắc thị chi dĩ uy -愊命㦖踏房麻𫥨,bực mình muốn đạp phòng mà ra 芣葻,búp bông 差衙俸𧡊𦊚皮㖔敲,Sai nha bỗng thấy bốn bề xôn xao 史臣吳士連曰前吳之興非徒有戰勝之功其置百官制朝儀定服色帝王之䂓模可見,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Tiền Ngô chi hưng phi đồ hữu chiến thắng chi công kì trí bách quan chế triều nghi định phục sắc đế vương chi quy mô khả kiến @@ -9031,18 +8084,14 @@ 󰉺亏於准茹官,sớm khuya ở chốn nhà quan 三月至秋七月旱蟲魚多死,tam nguyệt chí thu thất nguyệt hạn trùng ngư đa tử 過橋英待𣊾𣉹悁饒,qua cầu anh đợi bây giờ quên nhau -固麝自然味拜路羅等𫗃空𪮏,có xạ tự nhiên mùi ngát bay lọ là đứng gió khong tay 㗂呐喑喑如𩆐動𠰘唭淩測似𩄎𠖤,tiếng nói ầm ầm như sấm động miệng cười răng rắc tựa mưa bay 十二月帝迎春于廣文亭,thập nhị nguyệt đế nghinh xuân vu quảng văn đình -庒欣𠊛,chẳng hơn người cổ 胡公体󰘚慇懃𠳨嘆,Hồ công thấy mặt ân cần hỏi han 㐌仃𠬠分侍紅無緣,Đã đành một phận thị hồng vô duyên 帝𫁷低拱𫂗連,đấy song đây cũng mây liền 渤𥪝𣷭苦,bọt trong bể khổ 南詔引餘眾奔入州城固守,nam chiếu dẫn dư chúng bôn nhập châu thành cố thủ -強𫑹,đạo đức càng say 堆徵蚤本𧵑腰頭眉闷𢬭蚤料扒朱,đôi trưng tao vốn của yêu đầu mày muốn đổi tao liều bắt cho -翁修閉除𦷫花菓供養婁𢆥庄痗,ông tu định bấy chừ hái hoa quả cúng dàng lâu năm chẳng mỏi 妬埃蕯滝𢲣稽,đố ai tát sông trồng kê 許之放制矩還國地哩廣南,Hứa chi Phóng Chế Củ hoàn quốc Địa Lí Quảng Nam 盧換骨約飛升丹神買服,lo hoán cốt ước phi thăng đan thần mãi phục @@ -9050,7 +8099,6 @@ 刻石紀功而還,khắc thạch kỷ công nhi hoàn 追贈南征陣亡将士職爵田禄有差,truy tặng nam chinh trận vong tướng sĩ chức tước điền lộc hữu sai 拻𦟐民󰝂𧵑󰡲茄,khơi mỡ dân đem của về nhà -爫几士意渚𥙩,làm kẻ sĩ ấy 礼它覩礼堆󰑼覩堆,Lễ đà đủ lễ đôi là đủ đôi 信霜隴唉𣈙𬂙𪰹徐,Tin sương luống hãy rày trông mai chờ 論曰靈隱烝父妾短親䘮假兄名奪人國窮奢極欲煩刑重歛殺盡嗣王干戈四起時稱猪王危亡之徵見矣,luận viết linh ẩn chưng phụ thiếp đoản thân tang giả huynh danh đoạt nhân quốc cùng xa cực dục phiền hình trọng liễm sát tận tự vương can qua tứ khởi thời xưng chư vương nguy vong chi trưng kiến hĩ @@ -9058,7 +8106,6 @@ 梁有侯景之亂召還委裨將楊孱攻王,lương hữu hầu cảnh chi loạn triệu hoàn uỷ tì tướng dương sàn công vương 五月朔雨,ngũ nguyệt sóc vũ 拯丕時𠓹代弋弋拯准󰅹可及攑丕,chẳng vậy thời trọn đời dặc dặc chẳng chốn nào khả gặp gỡ vậy -吏𠬠𣋚茹固魯爫𬚸𤞼𠶆客冬𡗋,lại một hôm nhà có giỗ làm thịt lợn mời khách đông lắm 統領官富郡公鄭根召詣密室,Thống lĩnh quan Phú quận công Trịnh Căn triệu nghệ mật thất 𦝄清󱙳沫標船󱡏埃,trăng thanh gió mát neo thuyền chờ ai 癰󰎃,ung bướu @@ -9076,9 +8123,7 @@ 桃源落𡓃兜麻典低,đào nguyên lạc lối đâu mà đến đây 漢帝許之賜王與丞相吕嘉銀印及内史中尉太傅印餘得自置,Hán đế hứa chi tứ Vương dữ thừa tướng Lữ Gia ngân ấn cập nội sử trung uý thái phó ấn dư đắc tự trí 牢𪽗𦣰𥄭𫽄動底麻󱩪命,sao vả nằm ngủ chẳng động để mà chực mệnh -悴情仍丐蜉,xót tình những cái phù 表頭外𣷭南溟,bêu đầu ngoài bể nam minh -局盘茶,cuộc bàn chè 栗栗㝵補䋥兔,rật rật người bỏ lưới thỏ 慢情葛藟𤁕情糟糠,Mặn tình cát luỹ lạt tình tao khang 因爫牢典世尼,Nhân làm sao đến thế này @@ -9096,23 +8141,17 @@ 堯咨武寕人鐵長安定人添威四岐人堯咨曾蒸於妻母時有題於諸圈曰狀元坊有歌於街衢曰狀元猪阮堯咨盖詆其醜行也,nghiêu tư vũ ninh nhân thiết trường yên định nhân thiêm uy tứ kì nhân nghiêu tư tằng chưng ư thê mẫu thời hữu đề ư chư quyển viết trạng nguyên phường hữu ca ư nhai cù viết trạng nguyên chư nguyễn nghiêu tư cái để kì xú hành dã 贅疣󰑼年報,chuế vưu là lên bướu 忌憚,kị đạn -渚𧡊㳥𦓡我𢬣𢴿,chớ thấy sóng mà ngả tay chèo 於是朝鮮國使刑曹參判李賥光爲之作序,ư thị triều tiên quốc sứ hình tào tham phán lí toái quang vị chi tác tự 形影,hình ảnh 𣈜最時𦊚方対嵬𠰃日,ngày tối thì bốn phương đổi ngôi nhẹm nhặt -𠄼𡥵隻𠄼𣈜咍𠄼𠄼𣈗,năm con chiếc năm ngày hay năm năm ngày 信茹𣈜𠬠󰠐信,Tin nhà ngày một THẦM tin 啉𠻗宝位㕸𨖲尚正平吏爫煩渃些,lăm le bảo vị rắp lên thằng chính bình lại làm phiền nước ta 啉𠽍𡄩𠼯𡮈蘇𨀎󱠠𢽼𩠓󱙹墓𨀈𫥨,lầm rầm khấn khứa nhỏ to sụp ngồi và gật trước mồ bước ra -灰洃,hôi vôi 使文奎又将本部兵守潭江渡,sử văn khuê hựu tương bản bộ binh thủ đàm giang độ 姅分怯𢜝姅分𢜠盃,Nửa phần khiếp sợ nửa phần mừng vui 意軍一日兩勝威聲大振莫兵遠去,Ý quân nhất nhật lưỡng thắng uy thanh đại chấn Mạc binh viễn khứ -𥪝永如宮武謝,trong vắng như cung vũ tạ 小姐唭醒呐醝,Tiểu thư cười TỈNH NÓI say 𥏌,tên -蜀󰅹欺倒蘿旗,ghẹo thục nào khi đảo lá cờ -弟郕祁鈺監國因自立改元景泰故遣邉永等來告,đệ thành vương kì ngục giám quốc nhân tự lập cải nguyên cảnh thái cố khiển biên vĩnh đẳng lai cáo 二月二十一日莫茂洽被雷降于宫中半身不遂後醫治復免乃改元以是年為延成初年,Nhị nguyệt nhị thập nhất nhật Mạc Mậu Hợp bị lôi giáng vu cung trung bán thân bất toại hậu y trị phục miễn nãi cải nguyên dĩ thị niên vi Diên Thành sơ niên 橰𫅷𫥿色吏𡽫,cau già dao sắc lại non 花𪰛咍孝𦹵常鮮,hoa thời hay héo cỏ thường tươi @@ -9157,7 +8196,6 @@ 特如𠳒世𪡔枚,Được như lời thế là may 廊箕󱫤景潇湘,làng kia mỉa cảnh tiêu tương 時󰠐鐄𥒥麻料貝身,thì đem vàng đá mà liều với thân -𤍊𤉜,rõ ràng nét ngọc 𧡊丸𣘈𧺀𢣸鐄㩫𢱐,thấy hòn son thắm ngỡ vàng chắt chiu 或問其故曰太宗時北國使至因與之遊故少通其語耳,Hoặc vấn kì cố viết Thái Tông thời Bắc quốc sứ chí nhân dữ chi du cố thiểu thông kì ngữ nhĩ 朋湖湖哿泠郎寒潭潭冷蔑𦍛撑中,bằng hồ hồ cả lênh lang hàn đàm đầm lạnh một dường xanh trong @@ -9175,20 +8213,15 @@ 𠁑塵󰋇󰘚廊制,dưới trần mấy mặt làng chơi 翰林院待制武文斐通滛妻母阮氏事𮗓坐斬罪,Hàn lâm viện đãi chế Vũ Văn Phỉ thông dâm thê mẫu Nguyễn thị sự giác toạ trảm tội 𫡉唐及段汝谐主星,giữa đường gặp đoàn nhữ hài chủ tinh -燈畢回院熟睡睡覺火腫旋愈,Chí thị Nhân Tông băng nãi nhập Yên Tử sơn phụng thị xá lợi bảo tháp -𤯨包󰘵歳𡗉调,sống bao nhiêu tuổi 𠓨塲都飭讖𡃚㘇𦖻,vào trường đua sức sấm rền vang tai 局行樂世󰅹朱沛法,cuộc hành lạc thế nào cho phải phép 大越史記本紀全書卷之六終,đại việt sử ký bản kỷ toàn thư quyển chi lục chung 玉麻在乂安之西哀牢之東,ngọc ma tại nghệ an chi tây ai lao chi đông 日玨三月戊寅設慶成隊山崇善延齡寳㙮會,nhật giác Tam nguyệt Mậu Dần thiết khánh thành Đội Sơn Sùng Thiện Diên Linh bảo tháp hội -壬辰十五年,nhâm thìn thập ngũ niên mạc hồng ninh nhị niên xuân minh vạn lịch nhị thập niên 𧵑,của 翠翹才色埃皮,thuý kiều tài sắc ai bì -𢞂埃别朱𢚸尼諸,buồn ai biết cho lòng này chưa 容邊奸黨恄邊賢才,dung bên gian đảng ghét bên hiền tài 癸丑八年宋紹四年,quý sửu bát niên tống thiệu tứ niên -𣃣𩅹,vừa mưa vừa nắng 時憲文󰱇等勵兵直進破逆䧺壘放火燒其營,thì hiến văn tuyển đẳng lệ binh trực tiến phá nghịch hùng luỹ phóng hoả thiêu kì doanh 𡢐昆𠄩𡦂科期,sau con hai chữ khoa kỳ 𣈙滝埋泳󰋇囬󰠡𮥷,rày sông mai vịnh mấy hồi gian nan @@ -9209,7 +8242,6 @@ 𨀈戈矼𥺊連沙𠇮𠓨,bước qua cong gạo liền sa mình vào 若清華乂安順化太原諒山興化宣光等處承司官粟並宜如前收貯本處以實邉防,nhược thanh hoa nghệ an thuận hoá thái nguyên lạng sơn hưng hoá tuyên quang đẳng xứ thừa ti quan túc tịnh nghi như tiền thu trữ bản xứ dĩ thực biên phòng 吳王長子昌岌惧奔南󰀋江住茶鄕范令公家,Ngô Vương trưởng tử Xương Ngập cụ bôn Nam Sách Giang trú Trà Hương Phạm Lệnh Công gia -英䧺成敗古來有但恨平生志未伸,anh hùng thành bại cổ lai hữu đán hận bình sinh chí vị thân sư yên huyện nhân 刻更㐌𠽖南楼󰋇囘,Khắc canh LẠI giục nam lâu mấy hồi 𦎛娥永永慈窻鐄招痕渃核𪱨䏾𡑝,gương nga vành vạnh từ song vàng gieo ngấn nước cây lồng bóng sân 添,thêm @@ -9227,25 +8259,21 @@ 矯𢠩𢠨情,kẻo mê mẩn tình 及廷試上親策賜阮春正阮沂阮世卿等進士及第阮有常等二名進士出身阮滚等十五名同進士出身,Cập Đình thí Thượng thân sách tứ Nguyễn Xuân Chính Nguyễn Nghi Nguyễn Thế Khanh đẳng Tiến sĩ cập đệ Nguyễn Hữu Thường đẳng nhị danh Tiến sĩ xuất thân Nguyễn Cổn đẳng thập ngũ danh đồng Tiến sĩ xuất thân 漼𤁠㐌特𢘾恩渃,dồi dào đã được nhờ ơn nước -命𬉵埋𡨧初舍朱昆𬉵,mình mặc quyên mới tốt sơ xá cho con mặc 補耒練匕𨀈連,bỏ rồi lén lén bước liền 敬典乃縱伏兵四面俱起夾攻圍之數重,kính điển nãi tung phục binh tứ diện cụ khởi hiệp công vi chi số trùng 𫽄仍䔲荄命強㕵,chẳng những đắng cay mình gượng uống 耒𦋦𠭤󰘚卽時,Rồi ra trở mặt tức thì -至於樹太學碑闕典未鬏僃物盡文,chí ư thụ nhất tác phụ thái học bi khuyết điển vị tu bị vật tận văn 土星犯太陰,thổ tinh phạm thái âm 群𧵑沉𬁖固麻空,còn của chìm sao có mà không 占城真臘㓂乂安李不染敗之陞侯秩賜食邑七十五百户實封一千五百,Chiêm Thành Chân Lạp khấu Nghệ An Lí Bất Nhiễm bại chi thăng hầu trật tứ thực ấp thất thập ngũ bách hộ thực phong nhất thiên ngũ bách 𩵽鯜淎蹎𬌥𡮥𡮥,tôm tép vũng chân trâu bé bé 爲督視,vi Đốc thị 其在桑洲無田榖者軍𭁈桑地五高民𭁈四髙為常業免徵而不及鰥寡,Kì tại tang châu vô điền cốc giả quân dữ tang địa ngũ cao dân dữ tứ cao vi thường nghiệp miễn trưng nhi bất cập quan quả -差𠫾役意𢖮成功,sai đi việc ấy ắt thành công 特以演州之人不遵厥化逞行昏暴殘忍小民罪惡貫盈於今不容不討,Đặc dĩ Diễn Châu chi nhân bất tuân quyết hoá sính hành hôn bạo tàn nhẫn tiểu dân tội ác quán doanh ư kim bất dung bất thảo 賊溺死者甚眾退㨿南河,tặc nịch tử giả thậm chúng thoái cứ nam hà 渚遣㹥𡂡丕,chớ khiến chó sủa vậy 𡮍身䕯浡敢煩枚𡢐,Chút thân bèo bọt dám phiền mai sau 梄𤗹𪔠𣦆邊陲,giậu phên trống trải biên thùy -𧵆𠄼𨑮𣠖𠊚承家,gần năm mươi chưa người thừa gia 會呢庄﨤󱫦󱡏會芇,hội này chẳng gặp còn chờ hội nao 鯽魚亇隻強令,tức ngư cá giếc càng lành 太師陳度上言此物不足爲瑞,thái sư trần độ thượng ngôn thử vật bất túc vi thuỵ @@ -9258,13 +8286,11 @@ 郑歆䀡𧡊吏掑哙深,trịnh hâm xem thấy lại kề hỏi thăm 至褚家江被盗失寶壐寶劎,Chí Chử Gia giang bị đạo thất bảo tỉ bảo kiếm 帝躡至沙然不知所之乃還,Đế niếp chí sa nhiên bất tri sở chi nãi hoàn -𪩪供果𤼸花隊𣈗,sớm cúng quả giâng hoa đòi ngày 呐𡀯,nói chuyện 自畨𥒥别歲鐄,từ phen đá biết tuổi vàng 子儀又竄入明地縱兵擄掠廣東廣西,Tử Nghi hựu thoán nhập Minh địa tung binh lỗ lược Quảng Đông Quảng Tây 払庒𧡊𪀄鴛於内共習迢庒倍分張,chàng chẳng thấy chim uyên ở nội cùng dập dìu chẳng vội phân trương 又一日延惠肅王入寝殿命之坐,hựu nhất nhật diên huệ túc vương nhập tẩm điện mệnh chi toạ -鬪㝵𠫾羅𥒥𤷱,dấu người đi lađá mòn 悴𪤍攝初,tủi nền nếp xưa 𠰚𡽫買計事情餒圭隔阻餒命屯專,nỉ non mới kể sự tình nỗi quê cách trở nỗi mình truân chuyên 帝諭都御史󰱑吳士連汧仁壽曰我新服厥政惟新厥德乃循我聖祖神宗之舊典而春首謁郊也,Đế dụ Đô ngự sử đài Ngô Sĩ Liên Nghiên Nhân Thọ viết Ngã tân phục quyết chính duy tân quyết đức nãi tuần ngã Thánh Tổ Thần Tông chi cựu điển nhi xuân thủ yết giao dã @@ -9281,12 +8307,10 @@ 丁亥四十四年秦始皇三十三年,Đinh Hợi tứ thập tứ niên Tần Thuỷ Hoàng tam thập tam niên 歇跬扶道聖人,hết khỏe phò đạo thánh nhân 𫁞𡾵天子𢀦氣隂陽,rập ngôi thiên tử sửa khí âm dương -𡗋空埃㨂厨風會意,lắm không ai đóng chùa phong hội ấy 𬖉片月准長安時󰠱蒸襖𢶢列朱㝵遠塞,trông phiến nguyệt chốn tràng an thời nện chưng áo chống rét cho người viễn tái 令通事鄧孝祿将崔聚黄福並所俘獲人及征虜副将軍雙虎紐两󰱑銀印戰噐旗皷軍籍等物示東都城,Lệnh thông sự Đặng Hiếu Lộc tương Thôi Tụ Hoàng Phúc tịnh sở phù hoạch nhân cập Chinh lỗ phó tướng quân song hổ nữu lưỡng đài ngân ấn chiến khí kì cổ quân tịch đẳng vật thị Đông Đô thành 𤞦,mọi 不仁,bất nhân -丐哿󱲚鹤奴劍,cưới gả dượt học 除數有賜國姓則自太傅,trừ số hữu tứ quốc tính tắc tự thái phó 箕茹漢𡛔呂雉驕淫麻𡏧動尼壁󱓇襖,kìa nhà hán gái lã trĩ kiêu dâm mà bụi động nơi vách mắc áo 穭稷箕𢷀料料穭稷箕蒸𢧚󱖮,lúa tắc kia rũ trĩu trĩu lúa tắc kia chưng nên bông @@ -9299,7 +8323,6 @@ 𥪞固蔑㝵𠃣䊚倫粉覩窒種娘户武,trong có một người ít giồi son phấn đỏ rất giống nàng họ vũ 𦖑強󰠐󰠐強醝,nghe càng đắm đắm càng say 占城之㓂掠也以日禮母出亡其國誘使入㓂以復日禮之讐,Chiêm Thành chi khấu lược dã dĩ Nhật Lễ mẫu xuất vong kì quốc dụ sử nhập khấu dĩ phục Nhật Lễ chi cừu -富翁没聀南柯,phú ông một giấc nam kha 啫枚啫竹啫沔𦹵花,giã mai giã trúc giã miền cỏ hoa 歌腔朠喂窖󱥥㝵,ca xoang ánh ỏi khéo chiều người 𠄩边共𥆁,hai bên cùng liếc @@ -9311,14 +8334,10 @@ 倍鐄𦥃𣅶流離群󰝡愛女提携𡢐鞍,vội vàng đến lúc lưu ly còn đem ái nữ đề huề sau yên 𣎃󱥡蹎𨀈𠫾𦓿𣎃𠄩擺穭𣈗𣈗𠡏能,tháng giêng chân bước đi cày tháng hai vãi lúa ngày ngày siêng năng 前乎安陽王恃有龜爪之瑞怠心一形而國隨以滅後乎趙𧻗王恃有龍爪之祥驕心一生而國隨以亡,Tiền hồ An Dương Vương thị hữu quy trảo chi thuỵ đãi tâm nhất hình nhi quốc tuỳ dĩ diệt hậu hồ Triệu Việt Vương thị hữu long trảo chi tường kiêu tâm nhất sinh nhi quốc tuỳ dĩ vong -𤽗天錫𠻵㗂𦷾遣,ngươi thiên tích mảng tiếng đấy -𭓇才試分生,học tài thi phận sinh 𥪝𩄲催㐌𨅸边󰜋娘,Trong mây thôi đã đứng bên một nàng 拙身蒲柳芇蒙󰡏𣈙,chút thân bồ liễu nào mong có rày 六月以武惟志爲禮部尙書陳登選爲兵,Lục nguyệt dĩ Vũ Duy Chí vi Lễ bộ Thượng thư Trần Đăng Tuyển vi Binh 哏󰲳󰘉𫃫卞迻𦋦塘,cắn dây mở trói bèn đưa ra đường -底劍利餒𡥙,để kiếm lời nuôi cháu -𠊛𫽄别称名刘平,người chẳng biết xưng danh lưu bình 慧度率州府文武拒循於石𥔎破之,Tuệ Độ suất châu phủ văn vũ cự Tuần ư Thạch Kì phá chi 茄英固𪽣𠄼巢󰜋坡於𡨌爫𫳵朱連,nhà anh có ruộng năm sào một bờ ở giữa làm sao cho liền 舅始從容就道,cữu thuỷ tòng dung tựu đạo @@ -9340,7 +8359,6 @@ 喂𠶅𠲖拒,ối chao ơi cựa 黜陟󰁏明󰔄��所以凝󰱃績綜核名實漢宣所以致中興,truất trắc u minh ngu thuấn sở dĩ ngưng thứ tích tông hạch danh thực hán tuyên sở dĩ trí trung hưng 群當推󱙹擬𡢐,còn đang suy trước nghĩ sau -䄆𦾉𠰘仍㖔,lưỡi oanh miệng những xôn 若興化安邦宣光諒山四處士人僃叁塲亦許入試,Nhược Hưng Hoá Yên Bang Tuyên Quang Lạng Sơn tứ xứ sĩ nhân bị tam trường diệc hứa nhập thí 吏強塢突󰞺花,Lại càng ủ dột nét hoa 辭啫初𨍦渚歇𠳒㙴花娘㐌練蹎移,từ giã sơ sau chửa hết lời thềm hoa nàng đã rén chân dời @@ -9350,8 +8368,6 @@ 𠳐𠳒氷𫮇亭𣌉,vâng lời băng lối đình khuya 十二月初六日立洪德二十七年丙辰科進士題名碑,thập nhị nguyệt sơ lục nhật lập hồng đức nhị thập thất niên bính thìn khoa tiến sĩ đề danh bi 我國家本産銅穴且𦾔銅钱已被胡人銷毀百僅一存,ngã quốc gia bản sản đồng huyệt thả cựu đồng tiền dĩ bị hồ nhân tiêu huỷ bách cẩn nhất tồn -責𤤰閍朶和光,trách vua muôn đoá hoà quang -箕高等箕階,kìa cao đẳng kìa giai 唭浪㐌世時𢧚,Cười rằng Đã thế thì nên 𧁷巾碎㕸𢚁翁,khó khăn tôi rắp cậy ông 造大覧山寺,tạo đại lãm sơn tự @@ -9369,15 +8385,12 @@ 乃以安掠為招討大使道跪子道車為𢙇遠将軍兼本州同知州賜冠帶,nãi dĩ an lược vi chiêu thảo đại sứ đạo quỹ tử đạo xa vi hoài viễn tướng quân kiêm bản châu đồng tri châu tứ quan đai 𠰳咹仍𠴍共讓𠀧𢆥啂𠹰𨉓羕壳蟡,miếng ăn những nhịn cùng nhường ba năm bú mớm mình dường xác ve 𢬣仙㨢盞𨢇桃,tay tiên nâng chén rượu đào -共払娘買𢯢𨖅,cùng chàng nàng mới sửa sang 二月明使禮部有侍郎章敞行人司行人侯瑨隨阮宗胄來賫勑命帝權署國事,nhị nguyệt minh sứ lễ bộ hữu thị lang chương xưởng hành nhân tư hành nhân hầu tấn tuỳ nguyễn tông trụ lai tê sắc mệnh đế quyền thự quốc sự 𢞂命𫏾㐌秦緡此制,Buồn mình trước đã tần mần thử chơi 𤽗𠓨󰘉𫋻麻𢭂朱柴,ngươi vào mở gói mà trao cho thày 𫋻𧜖終炙󰁡𡢐院全,gối chăn chung chạ trước sau vẹn tuyền 𫗄西浽空塘鴻便,gió tây nổi không đường hồng tiện 頭𡽫猿唿𤠲𨅹𣘃掑󰘂峝花尞𠃅伽,đầu non vượn hót khỉ trèo cây cài cửa động hoa treo mái già -拯戈作合在𡗶,chẳng qua tác hợp tại trời -浪碎𥪝几士寒,rằng tôi trong kẻ sĩ hàn 紇珠淶𣼽卷袍渚派,hạt châu lai láng quẹn bào chửa phai 共咹共於拯嫌共謀議事共参庙堂,cùng ăn cùng ở chẳng hèm cùng mưu nghị sự cùng tham miếu đường 陽德凣三,dương đức phàm tam @@ -9396,9 +8409,7 @@ 𠄼更𫋻鳳𧜖鵉冷㳥,năm canh gối phụng chăn loan lạnh lùng 𦖑𦋦如怨如愁沛庄,nghe ra như oán như sầu phải chăng 尼埃誣托朱𠊛合散,Này ai vu thác cho người hợp tan -壬申二年,nhâm thân nhị niên tống gia ngũ niên 日月,nhật nguyệt -椿嘹竹化隊尼,thông reo trúc hóa đòi nơi 呫核,chòm cây 䊷𫇡察察𦲿椥隻𢵋𠃅𢱜隻掑𣷷𣘽,chài lan sát sát lá tre chiếc đua mái đẩy chiếc kề bến neo 荘宗裕皇帝,trang tông dụ hoàng đế @@ -9406,8 +8417,6 @@ 歇緣𡎥㭲核紅抇花,hết duyên ngồi gốc cây hồng nhặt hoa 𣈙停󱨋𦑃吒𡥵奸謀䋎毒巧言歇藝,rày dừng vây cánh cha con gian mưu đứt nọc xảo ngôn hết nghề 没岧没岧吏没岧,một đèo một đèo lại một đèo -添蹎𡽫泰甌鐄,thêm chân non thái vững âu vàng -𥒥尼計𥒥非常,đứa này kể đứa phi thường 𦋦󱚢𫀢𧡊仕傷𢢯𢢯撘蔑𤓢香奉蜍,ra vào coi thấy sẽ thương ngùi ngùi thắp một nén hương phụng thờ 稱簡皇改元昌符元年,xưng giản hoàng cải nguyên xương phù nguyên niên 選丁壯,Tuyển đinh tráng @@ -9424,10 +8433,8 @@ 士王雖復全盛然猶為當時諸侯未正位號没後又失之而丁黎李陳止有交州以南之地不復趙武之舊勢使然也,sĩ vương tuy phục toàn thịnh nhiên do vi đương thời chư hầu vị chính vị hiệu một hậu hựu thất chi nhi đinh lê lí trần chỉ hữu giao châu dĩ nam chi địa bất phục triệu vũ chi cựu thế sử nhiên dã 󰜋畑󰜋册󰜋命𧊉蜂屈裊燕󰞿亏唐,một đèn một sách một mình bướm ong khuất nẻo yến anh khuây đường 王見虜󰟨大張自度烏合之󰕛恐不能支退保禁溪禁溪史作金溪󰕛亦以王女子慮不能勝敵遂走散,vương kiến lỗ thế đại trương tự độ ô hợp chi chúng khủng bất năng chi thoái bảo cấm khê cấm khê sử tác kim khê chúng diệc dĩ vương nữ tử lự bất năng th���ng địch toại tẩu tán -用孕渚𡝖移𢬣暈東㐌𥪸𣦍𣟪茹,dùng dằng chưa nỡ rời tay vầng đông trông đã đứng ngay nóc nhà 傷民牢庒立身,thương dân sao chẳng lập thân 𠰘㝵㐌𡗋信茹時空,miệng người đã lắm tin nhà thì không -衝先决噲查牟,xông tiên quyết hỏi tra mầu 翁玄德於尼㝹唒𬮙󱯂拱尋𠫾朱別,ông huyền đức ở nơi nao dẫu muôn dặm cũng tìm đi cho biết 鮮肉舌𫪹群哉,tiên nhục thịt sống còn tươi 納之知其不正者晋納捷菑是也英宗之納雍明些疊果得正而爲彼拒命冒殺耶問罪之師不可不󰁮也,Nạp chi tri kì bất chính giả Tấn nạp Tiệp Tri thị dã Anh Tông chi nạp Ung Minh Ta Điệp quả đắc chính nhi vi bỉ cự mệnh mạo sát da vấn tội chi sư bất khả bất cử dã @@ -9438,7 +8445,6 @@ 歆𠸗,hôm xưa 𦊚𣷭調𠱾體湼那,bốn bể đều thời thảy nết na 春二月王苦太守蘇定绳以法及讐定之殺其夫乃與其妹貳舉兵攻陷州治,xuân nhị nguyệt vương khổ thái thú tô định thằng dĩ pháp cập thù định chi sát kì phu nãi dữ kì muội nhị cử binh công hãm châu trị -戊辰九年,mậu thìn cửu niên tống thiệu hưng thập bát niên 嘉遠儉弄山石落,Gia Viễn Kẽm Trống sơn thạch lạc 禫紅翠𦹳萩味麝𩃳佩環𤇥𤍶𦝄清,đệm hồng thúy thơm tho mùi xạ bóng bội hoàn lấp loá trăng thanh 𡲤噒𦷾浪油准冥司𠴛𠳨㐱𥙩𠅜些呐實𦷾,vả dặn đấy rằng dầu chốn minh ty gùng hỏi chỉn lấy lời ta nói thực đấy @@ -9449,17 +8455,14 @@ 蒸意󱮆𥾽練埃拯固𢚸意,chưng ý riêng bịn rịn ai chẳng có lòng ấy 蔑茹冲户外碎注𥿠吒䊷底亇埃咹,một nhà trong họ ngoài tôi chú bủa cha chài để cá ai ăn 睹青天歡騰天地,đổ thanh thiên hoan đằng thiên địa -固花,có hoa mừng hoa 營拜見請罪,doanh bái kiến thỉnh tội 襖撑𢬭𥙩袈裟,Áo xanh đổi lấy cà sa 哀牢局蒙遣,ai lao cục mông khiển -九夫傳意䀡戈,cửu phu chuyện ấy xem qua 上智字著服侯四人黎克復黎鞋等,thượng trí tự trước phục hầu tứ nhân lê khắc phục lê hài đẳng 秋七月二十九日詔繼今各處承憲二司官詳訪府縣等官所行功過每至歳終定爲上中下考,thu thất nguyệt nhị thập cửu nhật chiếu kế kim các xứ thừa hiến nhị ti quan tường phỏng phủ huyện đẳng quan sở hành công quá mỗi chí tuế chung định vi thượng trung hạ khảo 𢴑昆蔑𠇮𪠞,dắt con một mình đi 𫗃迻香𨔍讖𡃚㗂賖,gió đưa hương lạ sấm rền tiếng xa 囮率󰑼丐𪀄梭𫃚奴麻外𧿆卒納南,ngoa suất là cái chim thoi buộc nó mé ngoài nhảy nhót nấp nom -孤亭位位石,cô đình vợi vợi thạch bàn 除毒除貪除暴虐,trừ độc trừ tham trừ bạo ngược 禁市肆民間賣水磨笠朱漆笠,Cấm thị tứ dân gian mại thuỷ ma lạp chu tất lạp 会尼󰝸及群除会芇,hội này chẳng kịp còn chờ hội nao @@ -9467,7 +8470,6 @@ 劍台𩈘𧍇肝𤞻埃𥉫𧡊唒浪唫沛唭,gớm thay mặt sứa gan hùm ai trông thấy dẫu rằng căm phải cười 春會試天下󰁮人,xuân hội thí thiên hạ cử nhân 没團獄卒哉排,một đoàn ngục tốt tơi bời -仃制仍几虚荒,đừng chơi những kẻ hư hoang 莫見兵勢不敵乃令按兵不動,mạc kiến binh thế bất địch nãi lệnh án binh bất động 於是人多迯竄山林或隐若姓名不出或羣聚為劫黨或去臣於外國以偷生莫知所從矣,ư thị nhân đa đào thoán sơn lâm hoặc ẩn nhược tính danh bất xuất hoặc quần tụ vi kiếp đảng hoặc khứ thần ư ngoại quốc dĩ thâu sinh mạc tri sở tòng hĩ 奏浪𢜜分愚癡,tâu rằng hổ phận ngu si @@ -9475,7 +8477,6 @@ 域娘暫𫴋門房,Vực nàng tạm xuống môn phòng 賀功𡃹㐌過醝,Hạ công chén đã quá say 少之孤寡少之覇王,thiếu gì cô quả thiếu gì bá vương -𫨩呐𡨸,dốt hay nói chữ 急𠾕力士𨇒𣭻,kíp đòi lực sĩ ruổi mau 康康𥾾買𥙩𠊛紅顔,khăng khăng buộc mãi lấy người hồng nhan 政阮名實爲刑科都給事中黎公朝爲清華道監察御史,chính Nguyễn Danh Thực vi Hình khoa đô cấp sự trung Lê Công Triều vi Thanh Hoa đạo giám sát ngự sử @@ -9486,8 +8487,6 @@ 三十日帝至自西京,tam thập nhật đế chí tự tây kinh 豸沙真𫳭坤連世󰑼,chạy sa chân xuống khôn lên thay là 民安𧛋詔渃如石磐,dân yên nệm chiếu nước như thạch bàn -爫緣爫福𠸥陀包尼,làm duyên làm phúc kể đà bao nơi -修固𨤰蓮師具,tu có nhẽ lên sư cụ 店清吸月迎󱋓𣈜永𫀅花把核,đêm thanh hớp nguyệt nghiêng chén ngày vắng xem hoa bợ cây ��徐拱固鉴󰅹𠲝空,bấy giờ cũng có dám nào dối không 轉為前隊󰱥次而回至三疊山駐營,chuyển vi tiền đội kế thứ nhi hồi chí Tam Điệp sơn trú dinh @@ -9496,7 +8495,6 @@ 畧󰑼泊倖泊󰜏,Trước là Bạc Hạnh Bạc bà 尋󰠳時拱別信𤑟𤉜,Tìm đâu thì cũng biết tin rõ ràng 紙曰書,giấy viết thư -線精每添強,tuyến tinh mọi thêm càng 生浪月老車絲,sinh rằng nguyệt lão xe tơ 鐵葉葉瑟押尼喬日娘𦓿固号耒端,thiết diệp diệp sắt áp nay kẻo nhờn nương cày có hiệu lỗi đoan 敬典措手不及投身下水迯生莫兵大敗棄船奔潰走入山林,Kính Điển thố thủ bất cập đầu thân hạ thuỷ đào sinh MẠc binh đại bại khí thuyền bôn hội tẩu nhập sơn lâm @@ -9512,19 +8510,14 @@ 時莫自特将多卒銳欲併吞愛驩之地攻于安塲壘外日夜不息官兵勢弱常髙壘深溝守險以待,thời mạc tự đặc tướng đa tốt nhuệ dục tính thôn ái hoan chi địa công vu yên trường luỹ ngoại nhật dạ bất tức quan binh thế nhược thường cao luỹ thâm cấu thủ hiểm dĩ đãi 敢有揀擇不實訓練不勤以𦤶将校猶多猥冗士卒猶多迯亡六科監察錦衣衛舍人體訪紏奏治罪,Cảm hữu giản trạch bất thực huấn luyện bất cần dĩ trí tướng hiệu do đa ổi nhũng sĩ tốt do đa đào vong Lục khoa giám sát Cẩm y vệ xá nhân thể phỏng củ tấu trị tội 循知必死先鴆妻子召妓妾問曰誰能從我者,tuần tri tất tử tiên chậm thê tử triệu kĩ thiếp vấn viết thuỳ năng tòng ngã giả -盎那強西於工内蓬共𬼀盃明,ang nạ càng xa tây ở trong nội phòng cùng nhau vui mừng 𧏵𧏵蹺𬠌𣋽猪𧵑󰠲朱特餘乘𠰘咹,rồng rồng theo nạ sớm trưa của đâu cho được dư thừa miệng ăn 分碎停丕本𠊛低兜,Phận tôi đành vậy vốn người để đâu -本边城鉄󱦊曹󱯢怛󰀎,bốn bên thành sắt châu quanh rào rây đất ấy -拯安烝𢚸𫠿祭,há chẳng yên chưng lòng dâng tế 𡗶箕㐌扒爫㝵固身,trời kia đã bắt làm người có thân 論曰女色之為人害也甚矣,luận viết nữ sắc chi vị nhân hại dã thậm hĩ 㗜𠰘,súc miệng 共僥交𥛉𠬠茹,Cùng nhau giao LẠY một nhà -戈亊在𡗶,qua sự tại trời 乂,nghệ 対卓𠊛仙拱客侼,đổi chác người tiên cùng khách bụt -几搭𧜖几冷㳥,kẻ đắp chăn kẻ lạnh lùng 戊寅三年明正德十三年,Mậu Dần tam niên Minh Chính Đức thập tam niên 堆行珠淚潭潭㐌傷時惜吏忴麻𢤞,đôi hàng châu lệ đầm đầm đã thương thời tiếc lại căm mà hờn 庚午開祐二年元至順元年夏五月以誕日為會天節,canh ngọ khai hựu nhị niên nguyên chí thuận nguyên niên hạ ngũ nguyệt dĩ đản nhật vi hội thiên tiết @@ -9541,8 +8534,6 @@ 瘋𤻏,phong hủi 楚子入陳殺而轘諸粟門春秋與其討也,Sở Tử nhập Trần sát nhi hoàn chư túc môn Xuân Thu dữ kì thảo dã 其冊文曰謹󰔄后以圖幾思底泰和之治體周官而錫命盍󰏲尊貴之文,kì sách văn viết cẩn ngu hậu dĩ đồ cơ tư để thái hoà chi trị thể chu quan nhi tích mệnh hạp kê tôn quý chi văn -准仙𢝙趣結縁買命,chốn tiên vui thú kết duyên mấy mình -𫺓朱會合朝中,muốn cho hội hợp triều trung 本腰𠄩𫳘慈悲身󰅹𬋩默袊默襀,vốn yêu hai chữ từ bi thân nào quản mặc lành mặc rách 漢蒼遣左刑部郎中,Hán Thương khiến tả hình bộ lang trung 󰍮爌󰅹排貝玉𧤁恒仍木戈腮,gạch quẳng nào bày với ngọc sừng hằng những mọc qua tai @@ -9557,11 +8548,9 @@ 占城責問𮞏年朝貢缺禮,Chiêm Thành trách vấn đệ niên triều cống khuyết lễ 霜頭𡶀𣇜朝如澮,sương đầu núi buổi chiều như gội 後文奎再将兵拽尋󰱐禮郡公首回京觧納令梟三日,hậu văn khuê tái tương binh duệ tầm hoạch lễ quận công thủ hồi kinh giải nộp lệnh kiêu tam nhật -闭除払買蹺蹎払𧗱,bấy giờ chàng mới theo chân chàng về 詔俘虜各認部属居之永康鎮直至登州今歸化是置鄕邑倣占城舊號,chiếu phu lỗ các nhận bộ thuộc cư chi vĩnh khang trấn trực chí đăng châu kim quy hoá thị trí hương ấp phỏng chiêm thành cựu hiệu 𨖲髙𬂙式𩄲篭,lên cao trông thức mây lồng 先是斅等綠事既罷貶,tiên thị hiệu đẳng lục sự ký bãi biếm -礼𫢋𠊛𠓨白師,người vào bạch sư 𮞏年軍民扛税物常被損失󰱥今每至納税期許廣南承司移開順化都承憲三司交付税物差人轉𮞏上納,đệ niên quân dân giang thuế vật thường bị tổn thất kế kim mỗi chí nạp thuế kì hứa quảng nam thừa ti di khai thuận hoá đô thừa hiến tam ti giao phó thuế vật sai nhân chuyển đệ thượng nạp 賊不意我軍遂大破之,Tặc bất ý ngã quân toại đại phá chi 并使人諭陳真子第阮盎等皆曰鐵山之死由於褚啓鄭侑吳柄之譖若殺此三人則君臣如故無有異圖,tịnh sử nhân dụ trần chân tử đệ nguyễn áng đẳng giai viết thiết sơn chi tử do ư chử khải trịnh hựu ngô bính chi tiếm nhược sát thử tam nhân tắc quân thần như cố vô hữu dị đồ @@ -9582,22 +8571,17 @@ 命監察御史黎伯夷𭛁順化倉粟作帶殼米轉漕行在,mệnh giám sát ngự sử lê bá di phát thuận hoá thương túc tác đái xác mễ chuyển tào hành tại 産弓尼碎𫥨𢬣連𬑰信𠓨𫅩,sẵn cung này tôi ra tay liền bắn tin vào cánh 勿𠵴蹸󱈘灵床,vật mình lăn trước linh sàng -停停𠀧𧣳浧浧欺辰𢬱吏欺捠𫥨羅丐𦑗,rành rành ba góc chành chành khi thì khép lại khi chành bành ra là cái quạt 竹絲綏畧桃鐄捁𡢐,Trúc tơ nối trước đào vàng kéo sau 公鄭根親率大兵渡河放曉諭于順化廣南二處民人曰伐罪救民乃王者興師之義,công Trịnh Căn thân suất đại binh độ hà phóng hiểu dụ vu Thuận Hoá Quảng Nam nhị xứ dân nhân viết Phạt tội cứu dân nãi Vương giả hưng sư chi nghĩa -𫄄𠀧𤾓𦄅税,lụa ba trăm tấm dệt thuê 固𠄜柴買特爫柴,có thờ thầy mới được làm thầy -歌兒,xưa là ca nhi 𨅉𨅸𡶀滝𣜾𦥃茄,lãng đãng núi sông chửa đến nhà 爾謂阮廷羙小人不可信任,nhĩ vị nguyễn đình mĩ tiểu nhân bất khả tín nhiệm 䏧棗熙熙𡥵𥉴鳯枚󰅬卒卒丐鬚𧏵,da táo hây hây con mắt phượng môi son chót chót cái râu rồng -坤窖,cứng cát phải nột tăng khôn khéo 吟詩麻解𢚸圭嬌濃,ngâm thơ mà giãi lòng quê kẻo nồng 𫅷奴䜹説𤑟𤉜,già nua thưa thốt sỗ sàng 敢吀𢌌準𤗖情碎昆,dám xin rộng chuẩn mảnh tình tôi con 𠃅𡢐羕固𠮿嗃㗂𠊛,Mái sau dường có xôn xao tiếng người 至今年方春雨雹又作,chí kim niên phương xuân vũ bạo hựu tác -南盛山斗秀定鄧採蘋鄧子曾拔虎蔭涵云云,nam thịnh sơn đẩu tú định đặng thái tần đặng tử tăng bạt hổ ấm hàm vân vân 󰋇𠳒記註丁寧,Mấy lời ký chú đinh ninh 次二行𧜗次𠀧行鐄,thứ nhì hàng mã thứ ba hàng vàng 科尼㐌呂些願科𡢐,khoa này đã lỡ ta nguyền khoa saụ @@ -9608,16 +8592,13 @@ 於兀時欣饒几重戈珠連擁固埃忙,ở ngọt thì hơn nhiều kẻ trọng quá chua liền ủng có ai màng 𩄲湄打覩𥒥鐄過朝𢧚㐌󱋓𠴔燕󰢒,mây mưa đánh đổ đá vàng quá chiều nên đã chán chường yến anh 今三王行不義忘先帝之遺命欲圖大位卿等以為何如,Kim tam vương hành bất nghĩa vong Tiên đế chi di mệnh dục đồ đại vị khanh đẳng dĩ vi hà như -王起兵㨿陸岸邀截諒山要路殺本處總兵蘭郡公及奪取象一隻并財物,vương khởi binh cứ lục ngạn yêu tiệt lạng sơn yếu lộ sát bản xứ tổng binh lan quận công khuyết danh cập đoạt thủ tượng nhất chích tịnh tài vật 後又啓其君以邀功征占城逢迎之態又見矣,Hậu hựu khải kì quân dĩ yêu công chinh Chiêm Thành phùng nghênh chi thái hựu kiến hĩ 秋七月大水過常禾榖渰沒,Thu thất nguyệt đại thuỷ quá thường hoà cốc yêm một -歐些𨷑會寔𢝙祸漢固賖吹,âu ta mở hội thật vui 喬公𠸗𬑉罪寃,kiều công xưa mắc tội oan 𣜾之功报義𡊰𦓡𠊛㐌倍𨖲仙奇耒,chửa gì công báo nghĩa đền mà người đã vội lên tiên cả rồi 堷𡓟𫮦,ấm chĩnh be 彘源州平,trệ nguyên châu bình 阻𠓨呐傳󰠃娘月娥,trở vào nói chuyện cùng nàng nguyệt nga -擒如,cầm như chẳng đỗ kết trái 󱋓𠶆沛吟蒲丸澡𣦍,chén mời phải ngậm bồ hòn ráo ngay 娘浪吀唉󰟱𡓮,"Nàng rằng ""Xin hãy rốn ngồi" 幸東步頭觀竟舟,hạnh đông bộ đầu quan cạnh chu @@ -9635,7 +8616,6 @@ 若皇后親属苗裔并開國功臣子孫充崇文舘儒生遵如前例,nhược hoàng hậu thân thuộc miêu duệ tịnh khai quốc công thần tử tôn sung sùng văn quán nho sinh tuân như tiền lệ 不可以力鬪力两虎相爭必有一傷無益於事也,bất khả dĩ lực đấu lực lưỡng hổ tương tranh tất hữu nhất thương vô ích ư sự dã 体蔑㝵擬稱羅使者冥司𢀥𠅜典請𪠞,thấy một người nghỉ xưng là sứ giả minh ty vâng lời đến thỉnh đi -瓊假格嗃,quỳnh giả cách kêu 胡季犛廢帝為保寕大王以帝外孫故不弑,Hồ Quý Li phế Đế vi Bảo Ninh Đại Vương dĩ Đế ngoại tôn cố bất thích 至是復使琦濟等來,chí thị phục sứ kì tế đẳng lai 二��三日給諸,Nhị thập tam nhật cấp chư @@ -9658,7 +8638,6 @@ 双双馭𠓀馭𡢐󰜋團,song song ngựa trước ngựa sau một đoàn 漢主遣承旨陳寶将兵救之未至而城𨺻,Hán chủ khiển Thừa chỉ Trần Bảo tương binh cứu chi vị chí nhi thành thao 律務夏矯答𧜖,suốt mùa hạ kẻo đắp chăn -闭𫢩咹槾者桃,bấy nay ăn mận giả đào 朕以幼冲嗣位雖未徧知來歷事由然常聞顧命之言不得不宣諭于天下使知王家功德之盛,trẫm dĩ ấu xung tự vị tuy vị biến tri lai lịch sự do nhiên thường văn cố mệnh chi ngôn bất đắc bất tuyên dụ vu thiên hạ sử tri vương gia công đức chi thịnh 丁丑四年宋景祐四年,đinh sửu tứ niên tống cảnh hựu tứ niên 欺乃󱉎主𡗶扒碎沙准󰀎仍焒慄困𮥷,khi nãy đức chúa trời bắt tôi sa chốn ấy những lửa rất khốn nạn @@ -9678,13 +8657,11 @@ 禄庄群貪免特蔑時㪰蔑時粥,lộc chẳng còn tham miễn được một thời chay một thời cháo 了了溋撑渃似油𤾓𣳢𠦳瀝沚衛朝,lẻo lẻo duềnh xanh nước tựa dầu trăm ngòi ngàn lạch chảy về chầu 鄭松使太尉阮黄統兵攻破于武崖平之乃引兵還,trịnh tùng sử thái uý nguyễn hoàng thống binh công phá vu vũ nhai bình chi nãi dẫn binh hoàn -強愁強擬強,càng sầu càng nghĩ càng 節制鄭松擒󰱐斬之,tiết chế trịnh tùng cầm hoạch trảm chi 帝是為明慈一生睿宗是為惇慈,Đế thị vi Minh Từ nhất sinh Duệ Tông thị vi Đôn Từ 雙㶑㶑染疾𤷍勢乙拯𧽈,song lịm lịm nhuốm tật gầy thế ắt chẳng dậy 時𣈙再世相逢,thời rày tái thế tương phùng 箕埃省箕埃醝,kìa ai tỉnh kìa ai say -吝次𠄩吏吀阴阳主順𥙩㭲底䓂朱瓊,lần thứ hai lại xin âm dương chúa thuận lấy gốc để ngọn cho quỳnh 󰘉茫𡗶共固𠇮𨤰󰅹𪾋底常情唭吱,mở mang trời cũng có mình nhẽ nào dám để thường tình cười chê 旨揮銅鉄桑麻絲絹膠漆橄㰖花蠟油盐硝藤係本土出産舊額官司及先朝,chỉ huy đồng thiếc tang ma ti quyên giao tất cảm lãm hoa sáp dầu diêm tiêu đằng hệ bản thổ xuất sản cựu ngạch quan ti cập tiên triều 𤇧焒,sưởi lửa @@ -9699,12 +8676,9 @@ 吘娄𠦳淡登程買安,ngõ sau ngàn dặm đăng trình mới an 然多忌孝殺此其所短也,Nhiên đa kị hiếu sát thử kì sở đoản dã 立錐之地,lập chuỳ chi địa -亇𩷉離西澮𡧲𣳔,cá diếc le te lội giữa dòng 󰉲𤼸󰂫表最苔𠫾賖,sớm dâng lời biểu tối đày đi xa 其大訟方許直奏,Kì đại tụng phương hứa trực tấu -𥯌,tre 油𤷱銀𥒥敢差𡬷鐄,dẫu mòn ngấn đá dám sai tấc vàng -俸埃爫如仉未亡,bóng ai làm như kẻ vị vong 𦀊愁埃窖󱫌昂塊尼䋥兎𥿁唐摆󱨞,dây sầu ai khéo giăng ngang khỏi nơi lưới thỏ vướng đàng bẫy cheo 𥉫朱蹎𠡚𥒥𥎁,trông cho chân cứng đá mềm 命樂,mệnh nhạc @@ -9713,10 +8687,7 @@ 政等見書遣陳德二池告琴彭使之和觧琴彭知援不至開門出降茶麟州平,chính đẳng kiến thư khiển trần đức nhị trì cáo cầm bành sử chi hoà giải cầm bành tri viện bất chí khai môn xuất hàng trà lân châu bình 二十日勑㫖六部尚書侍郎御史󰱑東各翰林六寺六科承宣使憲察使等職有缺吏部具奏取㫖施行,Nhị thập nhật sắc chỉ Lục bộ Thượng thư Thị lang Ngự sử đài Đông các Hàn lâm Lục tự Lục khoa Thừa tuyên sứ hiến sát sứ đẳng chức hữu khuyết Lại bộ cụ tấu thủ chỉ thi hành 守度姪陳不及爲近侍暑六,thủ độ điệt trần bất cập vi cận thị thử lục -巴邁糁𢆥庄固埃別㝵󰑼埃,chẳng có ai biết người là ai 𨖲侍親父𠖈船疎戈,lên thị thân phụ xuống thuyền thưa qua -𢒎鷺𡳳𡌿浽󱦙,cuối ghềnh nổi âu -定心夢源干,định tâm mộng nguồn cơn 庶子權也及適子生長庶子加封王爵儲副之位還之嫡子,thứ tử quyền dã cập thích tử sinh trưởng thứ tử gia phong vương tước trừ phó chi vị hoàn chi đích tử 﨤干家变𨔍󰟯,Gặp cơn gia biến lạ dường 傷盃𪽝在𢚸尼,thương vui bởi tại lòng này @@ -9727,20 +8698,13 @@ 爫朱𤴬疸𠵱從朱䁛,Làm cho đau đớn ê tòng cho coi 傷台拱没身𠊛窖台茫𥙩色才爫之,thương thay cũng một thân người khéo thay mang lấy sắc tài làm chi 盃以開國勳舊久痼風疾閑居十七年,bôi dĩ khai quốc huân cựu cửu cố phong tật nhàn cư thập thất niên -傕低碎㐌固𢚸,thôi đây tôi đã có lòng -致士歆遙養𫔮,hôm dao dưỡng nhàn 仙浪如焒買燃𬀺𥪝𠬠𤇮𦓡燃𠇍炉,tiên rằng như lửa mới nhen dễ trong một bếp mà nhen m���y lò 𠱋欺鼎祚衰𤷱,dù khi đỉnh tộ suy mòn 啉𠻗宝位㕸𨖲,lăm le bảo vị sắp lên -󰘚如藍覩身羕󰕵󰠖,Mặt như chàm đổ thân dường dẽ cầy run -胣媄買年南胞,trong dạ mẹ mới nên năm bào -庚申大寳元年,canh thân đại bảo nguyên niên minh chính thống ngũ niên 待除恆想𠊚宮閬,đợi chờ hằng tưởng người cung lãng 𡥵𫢩駭群踈幼仍矇浪父母壽長,con nay hãy còn thơ ấu những mong rằng phụ mẫu thọ trường -牢娘於准林穷閉吟,sao nàng ở chốn lâm cùng bấy ngâm 張輔特世埃當󰝡兵撟典破散神符,trương phụ được thế ai đương đem binh kéo đến phá tan thần phù 是時明使徃來絡繹道路有徵求者有責問者漢蒼令隨方救解度於奔命,Thị thời Minh sứ vãng lai lạc dịch đạo lộ hữu trưng cầu giả hữu trách vấn giả Hán Thương lệnh tuỳ phương cứu giải độ ư bôn mệnh -𡧲𨦩渃汜㳥𣼭𠓀唅𧏵𩵜招永腥,giữa dòng nước dẫy sóng giồi trước hàm rồng cá gieo mồi vắng tanh 蒸類𪀄鵲鵙󱘾󱳜󱳝所𩙻,chưng loài chim thước quyết bèn xập xè thửa bay 二月帝齋戒祈雨,Nhị nguyệt đế trai giới kì vũ 杏元𦋦歇茹外,hạnh nguyên ra hết nhà ngoài @@ -9748,7 +8712,6 @@ 曲󰠲淡蔭陽和,Khúc đâu đầm ấm dương hoà 𡞕昆𤽗黎遇𦣰病侯蒸拯別,vợ con ngươi lê ngộ nằm bệnh hầu chưng chẳng biết 然僃患無謀更為󰒂兒所弑,Nhiên bị hoạn vô mưu cánh vi nghĩa nhi sở thích -只𧡊俸瓊於壁,chỉ thấy bóng quỳnh ở vách 鯉󱰦,lý chép 𩛷𩛷𩛂𢚸㘨𥺊麥,bữa bữa no lòng nồi gạo mạch 𦖑彷彿𦲿梧桐𣳔,nghe phảng phất lá ngô đồng rụng @@ -9779,23 +8742,19 @@ 鑅鑅𣈘𠄻𡮍𣜾差江邨嘍㖵𠬠𨉓埃,vành vạnh trăng rằm chút chửa sai giang thôn lụ khụ một mình ai 制科﨤會場文,Chế khoa gặp hội tràng văn 被動,bị động -包辰𥙩,bao thì lấy 失情簪奴变掑預幔補舍𩯀𨱽𡓮卢,thất tình trâm nọ biếng cài dựa màn bỏ xả tóc dài ngồi lo 玻瓈𨷈坎式藍喑,pha lê muôn khóm thức chàm om 臘犬㹥粦逐屯別尼𤞺𤝞吏坤八猫,lạp khuyển chó săn giục dồn biết nơi cáo chuột lại khôn bắt mèo 太后曰北宫中事不可發露,thái hậu viết bắc cung trung sự bất khả phát lộ 遣奉書請行城,Khiến phụng thư thỉnh hành thành -抵吒媄𫯳𡥵特𢚁,để cha mẹ chồng con được cậy 十二曰寬力役以孚徯望之,thập nhị viết khoan lực dịch dĩ phù hề vọng chi 現𠉞,hiện nay 咹哢,ăn trộng 夏五月誘獲占城主制至以歸封其弟制陀阿󰜏粘為亞候瑱其地,hạ ngũ nguyệt dụ hoạch chiêm thành chủ chế chí dĩ quy phong kì đệ chế đà a bà niêm vi á hầu trấn kì địa 即日以乘輿迎帝于嘉邸一云西砥,Tức nhật dĩ thừa dư nghinh đế vu Gia Để Nhất vân Tây Để 按杜岳記云帝聰明作后睿智表󰘊恢太,Án Đỗ Nhạc ký vân Đế thông minh tác hậu duệ trí biểu bang khôi thái -梅,vốn dòng họ mai 鄭邊頺𬏓󱗾𦼔戈𣈜𣎃路之𬲢,chệch bên đồi và nóc lều qua ngày tháng lọ chi nhiều 復屯聚,phục đồn tụ -買咍󰟨,mới hay thế khốn 乎而不讓仁者不爲也,hồ nhi bất nhượng nhân giả bất vi dã 揕檜,chụm củi 𡧲𡗶露露豸彙紅,giữa trời lộ lộ giãi vầng hồng @@ -9810,17 +8769,13 @@ 𢙲廊𡮍分婵娟,lỡ làng chút phận thuyền quyên 稷皆拒破之,tắc giai cự phá chi 時稱母德之冠焉,thời xưng mẫu đức chi quán yên -挑畑杏𬊭香牟执,khêu đèn hạnh thắp hương mầu 立皇子旺為東宫太子,Lập Hoàng tử Vượng vi Đông cung thái tử 𡭧𠲖边娶边從易󰠳,Chút e bên thú bên tòng dễ đâu -擬𢱖玉扵藍,nghĩ mua ngọc ở lam 初四日太宗皇帝忌辰,Sơ tứ nhật Thái Tông Hoàng Đế kị thì 捽𣈜𬂙󰅹𧡊唏沁,suốt ngày trông nào thấy hơi tăm -志啉漢榜宋科,chí lăm hán bảng tống khoa 保浪得道時𧗱麻修,bảo rằng đắc đạo thì về mà tu 多吏浪盈東西,đi lại láng giềng đông tây 大斈,đại học -乙𤽗拱固分門绵,ắt ngươi cũng có phần mon men 庵夐燒香讀五經灵臺瀝蔑󰟯清,am quạnh thiêu hương đọc ngũ kinh linh đài sạch một dường thanh 宜與父實同時進用居官醇謹仕歷貴顯獨尚清約󰰽賢業,Nghi dữ phụ Thực đồng thời tiến dụng cư quan thuần cẩn sĩ lịch quý hiển độc thượng thanh ước thục hiền nghiệp 󰦛讓遂領兵𧻗海道至廣昌縣唐囊山駐兵,Đôn Nhượng toại lĩnh binh việt hải đạo chí Quảng Xương huyện Đường Nang sơn trú binh @@ -9843,18 +8798,15 @@ 𦖑��嗂㗂𫫗外賖,nghe rì rào tiếng mách ngoài xa 崔󱋔𪡇哭吏𡃚𠯇嘆,thôi năn nỉ khóc lại rền rĩ than 至是卒贈禮部尙書賜諡忠肅,Chí thị tốt tặng Lễ bộ thượng thư tứ thuỵ Trung Túc -壬戌三年春二月劉禹你献舚蜍珠,nhâm tuất tam niên tống thiệu hưng thập nhị niên xuân nhị nguyệt lưu vũ nhĩ hiến thiềm thừ châu 節制鄭松差羙郡公裴文奎将兵𭁈安謨土官良郡公阮体討之俘󰱐范沆送還京斬之,tiết chế trịnh tùng sai mĩ quận công bùi văn khuê tương binh dữ yên mô thổ quan lương quận công nguyễn thể thảo chi phu hoạch phạm hàng tống hoàn kinh trảm chi 哭傕卞買迻昆朱柴,khóc thôi bèn mới đưa con cho thầy 數窮氣債,số cùng khí trái 臨淄拱沛併調晨昏,Lâm tri cũng phải tính MÀ thần hôn 拱為月老𦀺䋱䋦紅,cũng vì nguyệt lão xe lơi mối hồng 姑箕咹呐嚈唹,cô kia ăn nói ỡm ờ -包利拯迷,lợi chẳng mê 𠟲軟,vạt nhọn 所㐌急丕𬋱,thửa đã kíp vậy vay 田上才物耕破墳墓損侵於人自三遭以上顯是豪横赦所不原定以豪横罪罪之,điền thượng tài vật canh phá phần mộ tổn xâm ư nhân tự tam tao dĩ thượng hiển thị hào hoành xá sở bất nguyên định dĩ hào hoành tội tội chi -眉昂每,mày ngang mũi dọc 𨕭官斐志,trên quan phỉ chí 其令有司發衾席及飯日二次給之,kì lệnh hữu ti phát khâm tịch cập phạn nhật nhị thứ cấp chi 二十三日鄧璥阮有佳等兵至當道攻破上蘭賊偽,nhị thập tam nhật đặng kính nguyễn hữu giai đẳng binh chí đương đạo công phá thượng lan tặc nguỵ @@ -9867,10 +8819,8 @@ 包徐𡎢𠖾制宮月𠼦𢲨朱吀𠃣𦲿多,bao giờ ngồi mát chơi cung nguyệt mượn hái cho xin ít lá đa 𠳨所斫時浪助風治氣𫾕所襊時仍陳皮附子,hỏi thửa chước thời rằng chữa phong trị khí mò thửa nang thời những trần bì phụ tử 賜范󰦛禮刘興孝阮𠃔迪三人進士及弟吳文景等八人進士出身阮明道等二十九人同進士出身,tứ phạm đôn lễ lưu hưng hiếu nguyễn doãn địch tam nhân tiến sĩ cập đệ ngô văn cảnh đẳng bát nhân tiến sĩ xuất thân nguyễn minh đạo đẳng nhị thập cửu nhân đồng tiến sĩ xuất thân -固𠬠員奏浪,có một viên tâu rằng 化州守邉將范文顯等戰不敵驅民入城飛書告急,hoá châu thủ biên tướng phạm văn hiển đẳng chiến bất địch khu dân nhập thành phi thư cáo cấp 翁喬頔皆被殺其何日宣等流遠州,Ông Kiều địch giai bị sát kì Hà Nhật Tuyên đẳng lưu viễn châu -姉㛪妯處朱和,chị em dâu xử cho hoà 過𠳒吀歇城隍士公,Quá lời xin hết thành hoàng sĩ công 至是東巡幸廌家因得虎疾崩故有是罪,chí thị đông tuần hạnh trãi gia nhân đắc hổ tật băng cố hữu thị tội 󰟀文唏冷如銅竹痴󰇽兎絲𣳔󱨒鸞,buồng văn hơi lạnh như đồng trúc se ngón thỏ tơ chùng phím loan @@ -9882,9 +8832,7 @@ 域娘󱚢准軒西,vực nàng vào chốn hiên tây 是歲甘露降帝手書天下太平聖躬萬歲八字于碑命工𢹂之,Thị tuế cam lộ giáng đế thủ thư Thiên Hạ Thái Bình Thánh Cung Vạn Tuế bát tự vu bi mệnh công huề chi 束生悁湼卜淶𤾓𠦳覩󰜋陣唭如空,thúc sinh quen nết bốc rời trăm nghìn đổ một trận cười như không -滝𤁘𣎞𤁕𰿘㗂籟調永,muôn tiếng lại đều vắng 博𱼪𨔈低𢜠博丕,Bác đến chơi đây mừng bác vậy -注𡭬𡥵𠲖吔疎具噲𡥵之,chú bé con ơi – dạ thưa cụ gọi con chi 錦𥾗,gấm tỉu 黎銀裴擒虎同奏言察罪當死然嘗爲大臣徇屍示辱恐貽譏後世,Lê Ngân Bùi Cầm Hổ đồng tấu ngôn Sát tội đáng tử nhiên thường vi đại thần tuẫn thi thị nhục khủng di cơ hậu thế 布告天下咸使文之,bố cáo thiên hạ hàm sử văn chi @@ -9895,7 +8843,6 @@ 󰜋𤾓𡥵𤞼拱終𠬠𢚸,một trăm con lợn cũng chung một lòng 廛性朗性買侯安,gìn tính lặng tính mới hầu yên 秋大熟,Thu đại thục -拯﨤𣅶貧寒,chẳng gặp lúc bần hàn 眾皆聽命,Chúng giai thính mệnh 會取一般老病,Hội thủ nhất ban lão bệnh 固官提学户竜,có quan đề học họ long @@ -9906,11 +8853,9 @@ 有鄧龍者帝之近臣文學優贍爵至下品嘗預銓注,Hữu Đặng Long giả Đế chi cận thần văn học ưu thiệm tước chí hạ phẩm thường dự thuyên chú 掩𤤰麻哭捤𡗶𫏾𨍦,ôm vua mà khóc vỉ trời trước sau 󰏲牕踈柴𫮋禅定,kề song thưa thầy ngồi thiền định -寵𪔠差斤󰍹求,sai cân mòn cầu 𦹳萩埃別,thơm tho ai biết 兹當莅祚之初尤切更絃之治,Tư đương lị tộ chi sơ vưu thiết cánh huyền chi trị 春二月定天下諸税𬏩一潭池田土二桑州錢榖三山原藩鎮產勿四關監譏察󰚴盐五蠻獠犀象香料六原頭木條花果等𩔗,xuân nhị nguyệt định thiên hạ chư thuế liệt nhất đàm trì điền thổ nhị tang châu tiền cốc tam sơn nguyên phiên trấn sản vật tứ quan giám cơ sát hàm diêm ngũ man lạo tê tượng hương liệu lục nguyên đầu mộc điều hoa quả đẳng loại -願朱眾生審藏经朱智慧𣷭,nguyện cho chúng sinh thẳm đọc tạng kinh cho trí tuệ bằng bể 𡞕坤辰浽基图,vợ khôn thì nổi cơ đồ 趂𢬣𨷑鎖洞桃,xắn tay mở khóa động đào 朕甚惧焉,Trẫm thậm cụ yên @@ -9928,8 +8873,6 @@ 𥛉催娘吏𠽔𠴔,Lạy thôi nàng lại thưa chiềng 係務𦬑花時車馭森合爫會𫅜󰏙花,hễ mùa nở hoa thời xe ngựa sum họp làm hội lành xem hoa 並用補子穿靴務要觧明不得用舊醜候接明國使,Tịnh dụng bổ tử xuyên ngoa vụ yếu giải minh bất đắc dụng cựu sửu hầu tiếp Minh quốc sứ -𡗶撑𣱾𣱾𦝄冲,trời xanh leo lẻo trăng trong -翁自欺𡮈固志改革,ông từ khi nhỏ có chí cải cách 以都督同知祿郡公丁文左行安廣處都總兵使,dĩ đô đốc đồng tri lộc quận công đinh văn tả hành yên quảng xứ đô tổng binh sứ 取合格阮公望等五名,Thủ hợp cách Nguyễn Công Vọng đẳng ngũ danh 因芒買涅,nhân mang mới nết @@ -9943,7 +8886,6 @@ 營生遁女𥏋毛秃庫󱸋𧋶錢楼󰞺䋘,doanh sinh rộn nữa tên mau thóc kho đẻ mọt tiền xâu nát rời 分了𫳵㐌掋湼昂,phận liễu sao đà đẩy nét ngang 娘些𣈜𣈙𪤻樸漣󱮟拯如課怒𤷍𤶹,nàng ta ngày rày da vóc trơn nhởn chẳng như thuở nọ gầy guộc -命太尉黎可徃古州迎法雲佛像詣京城報天寺,mệnh thái uý lê khả vãng cổ châu xã danh nghênh pháp vân phật tượng nghệ kinh thành báo thiên tự 己卯五年明崇禎十二年,Kỉ Mão ngũ niên Minh Sùng Trinh thập nhị niên 爫朱覩舘漂亭如制,Làm cho đổ quán xiêu đình như chơi 頒紹平新錢六百餘貫賜文武百官,Ban Thiệu Bình tân tiền lục bách dư quán tứ văn võ bách quan @@ -9951,8 +8893,6 @@ 九月詔庚寅辛卯年至此凡賣田土及買家人為奴聽贖,cửu nguyệt chiếu canh dần tân mão niên chí thử phàm mại điền thổ cập mãi gia nhân vi nô thính chuộc 汝茄塘杏馭挰扛,nhớ nhà đường hạnh ngựa dềnh dàng 清華乂安田禾多浸水歲榖不登,thanh hoa nghệ an điền hoà đa tẩm thuỷ tuế cốc bất đăng -𡃙𪡦西怒󰜋𢽼翁,métxì tây nọ một vài ông -壬辰三年,nhâm thìn tam niên minh thành hoá bát niên 先是吏部尙書范公著之子公兼由參議陞任參政朝臣以爲不可相率力爭,tiên thị lại bộ thượng thư phạm công trứ chi tử công kiêm do tham nghị thăng nhiệm tham chính triều thần dĩ vi bất khả tương suất lực tranh 宗慤和之長驅克林邑,Tông Xác Hoà Chi trường khu khắc Lâm Ấp 姊㛪鍾乍亂皮大倫,chị em chung chạ loạn bề đại luân @@ -9963,7 +8903,6 @@ 遂率子弟往從之與立爲長居陶澳𠕋,toại suất tử đệ vãng tòng chi dữ lập vi trưởng cư đào áo sách 󰀩情払束麻傷,nghĩ tình chàng thúc mà thương 調拱,đều cũng -南無芇客紅顔,na mô nào khách hồng nhan 云仙𠓨准書楼𢪀安,vân tiên vào chốn thư lầu nghỉ an 𧐖𬑵𦓡吱󱰨𨱽,lươn vắn mà chê chạch dài 㐱固盤棊徒𨢇𪀄且獴詵,chỉn có bàn cờ đồ rượu chim thả muông săn @@ -9972,7 +8911,6 @@ 下五月咤賊眾潰,Hạ ngũ nguyệt trá tặc chúng hội 𦣰霜襘雪語󰑼易制,nằm sương gối tuyết ngỡ là dễ chơi 責𡗶牢吏扒𫅷底𠊛蹎踸眜𤍶困台,trách trời sao lại bắt già để người chân chậm mắt loà khốn thay -𡽫滝賖格重,non sông xa cách trùng 以梁任文為太師吳上丁為太傅陶處中為太保李道紀為左摳密李徹為少師冲新為右摳密李密為左參知政事矯蓬為右參知政事廖嘉貞,dĩ lương nhậm văn vi thái sư ngô thượng đinh vi thái phó đào xử trung vi thái bảo lí đạo kỷ vi tả khu mật lí triệt vi thiếu sư xung tân vi hữu khu mật lí mật vi tả tham tri chính sự kiểu bồng vi hữu tham tri chính sự liêu gia trinh 身尼催固群之麻蒙,thân này thôi có còn gì mà mong 預案,dự án @@ -9982,21 +8920,15 @@ 八月王諭定南王曰王者創業垂統必貽厥嘉猷世嫡繼體守成當遵其善法,bát nguyệt vương dụ định nam vương viết vương giả sáng nghiệp thuỳ thống tất di quyết gia du thế đích kế thể thủ thành đương tuân kì thiện pháp 莫冊錦衣衛署衛事富山侯武文溪女武氏横爲正妃,mạc sách cẩm y vệ thự vệ sự phú sơn hầu vũ văn khê nữ vũ thị hoành vi chính phi 太后度不免即以席遮上皇亦自襨,thái hậu độ bất miễn tức dĩ tịch già thượng hoàng diệc tự phức -動女昆咍娌󱏛,hai vú rỉ sữa 黄廷爱以奇兵挑之,Hoàng Đình Ái dĩ kì binh khiêu chi 教師,giáo sư 明主見其文謂三代人才命太監陳寬傳出閣老李東陽等㸔,minh chủ kiến kì văn vị tam đại nhân tài mệnh thái giám trần khoan truyền xuất các lão lí đông dương đẳng khán -姉㛪染病烟霞姅,chị em nhuốm bệnh yên hà 𧁷巾𩛜󱟯牢麻拯修劫𫏾化𠚢世尼,khó khăn đói rét sao mà chẳng tu kiếp trước hoá ra thế này -箕眾悲𥊛𠓨壁𦓡䀡,kìa chúng bây trông vào vách mà xem -翁意保𠎪爫轎逴,ông ấy bảo lũ làm kiệu rước 裊自上古聖神,nẻo từ thượng cổ thánh thần 自此明之正朔不行於我都縣矣,tự thử minh chi chính sóc bất hành ư ngã đô huyện hĩ 沛㝵牟卢合光孤僕卞,phải người mưu lo hợp quanh co buộc bện -皮外媒縁𥪝品平,bề ngoài mối duyên trong phẩm bình 塸浽胆𬌥𦼔𠳺噴,gò nổi trán trâu rêu lún phún 𨀈𫴋躡啫衛,bước xuống dép giã về -抶𨉞𦅭󱬏部𨧟銅,thắt lưng đũi tím 𤞺盒惰穉,ngáo ộp dọa trẻ 春王始稱王立楊氏為后置百,Xuân Vương thuỷ xưng Vương lập Dương Thị vi Hậu trí bách 衛,vệ @@ -10045,11 +8977,8 @@ 姅󰌺襖𥯒𩂏衮衮󰜋芹勾竹宛欽欽,nửa tấm áo tơi che cũn cũn một cần câu trúc uốn khom khom 有君有臣何艱險之不濟,Hữu quân hữu thần hà gian hiểm chi bất tế 學通𨷈敵噉埃題𪤍伯王𠸗㐌𬓛葦,học thông muôn địch dám ai đè nền bá vương xưa đã ngắm vè -命丿耒納𠇮吏𠵌,mình phút lỗi nép mình lại nghe 蒸襖𤿦羝𡮈羝𢀲絲𤽸埋󱫗𠄼塘,chưng áo da dê nhỏ dê lớn tơ trắng may búi năm đường -厨初𦖑固尼,chùa xưa nghe có nơi 畧頷𧏵󰠩招𠇮水星,Trước hàm rồng cá gieo MỒI thủy tinh -𫽄責從些𣅶中,chẳng trách tuồng ta lúc trung 又奏土吏顧恋鄕土寬之則恐違,Hựu tấu Thổ lại cố luyến hương thổ khoan chi tắc khủng vi 明人折屋火攻洞中人被煙火焚烝致死,Minh nhân triết ốc hoả công Động trung nhân bị yên hoả phần chưng trí tử 又凡事多類此,Hựu phàm sự đa loại thử @@ -10068,12 +8997,9 @@ 䏧瑁𩯀鶴𦊚務如春,da mồi tóc hạc bốn mùa như xuân 鬚眉𤍊𩈘丈夫󰝂忠孝底者讎𡽫滝,tu mi tỏ mặt trượng phu đem trung hiếu để giả thù non sông 是月太傅鄭杜進兵攻太原通化感化地方,Thị nguyệt Thái phó Trịnh Đỗ tiến binh công Thái Nguyên Thông Hoá Cảm Hoá địa phương -肝時貞時猪,gan thì trinh thì trơ 乙亥四年宋紹聖二年,ất hợi tứ niên tống thiệu thánh nhị niên 今即政臨民乃其一初宜施惠行慶以及眾庶,kim tức chính lâm dân nãi kì nhất sơ nghi thi huệ hành khánh dĩ cập chúng thứ -䝉,mong 當欺不意𫽄𪟽,Đang khi bất ý chẳng ngờ -五界三途𠮩咍,tam đồ làu hay 為軍擊占城,vi quân kích Chiêm Thành 𬮌固𡽫撑𫚳易𧡊,cửa có non xanh chim dễ thấy 翁怒為󰠳車紙𧺃,ông nọ vì đâu xe chỉ đỏ @@ -10081,8 +9007,6 @@ 丿󰠳陣󰊄捲旗典𣦍,Phút đâu trận gió cuốn cờ đến ngay 民人病咳牛馬多子,dân nhân bệnh khái ngưu mã đa tử 射𪪻,xạ bắn -船埃箕待边滝,thuyền ai kia đợi bên sông -歇𠬠𢆥買叶𠬠吝,hết một năm mới hiệp một lần 撞󱇩團󰬾,chàng ràng đoàn ba 迎𠇮戲幅簾霜朝清𫽅㨥㗂鐄寬台,nghiêng mình hé bức rèm sương chiều thanh khép nép tiếng vàng khoan thai 秀婆速𥊣典𣦍喑喑押掉󰜋唏吏茹,tú bà tốc thẳng đến nơi hằm hằm áp điệu một hơi lại nhà @@ -10090,7 +9014,6 @@ 事畢回闕柄以所得俸錢進納帝命有司收之或曰柄納俸錢而陛下收之臣未曉其故,sự tất hồi khuyết bính dĩ sở đắc bổng tiền tiến nạp đế mệnh hữu ti thu chi hoặc viết bính nạp bổng tiền nhi bệ hạ thu chi thần vị hiểu kì cố 楚王判畧朝廷,sở vương phán trước triều đình 至是果然,Chí thị quả nhiên -吀姉朱㛪撝,xin chị cho em vay 他𦋦時拱埋𠁀,Tha ra thì cũng may đời 威權不者國是難摇,uy quyền bất giả quốc thị nan dao 輕綃緹花,khinh tiêu the hoa @@ -10099,8 +9022,6 @@ 𠶖𨢇醝離皮,uống rượu say li bì 山西逆濟逆蓬動外𠀧𩈘𡀷𥪝𦊚皮,sơn tây nghịch tế nghịch bồng động ngoài ba mặt rộn trong bốn bề 𡗶坦共恨鬼神共吟,trời đất cùng giận quỷ thần cùng căm -𡗶朱生特����䝨美娘,giời cho sinh được một hiền mĩ nương -特仍炙別󰜏固傷㛪空固渚󰜏茄些平𢚸旦󰠲意渚吏,được nhưng chả biết bà có thương em không – có chứ bà nhà ta bằng lòng đến đâu ấy chứ lại 𣘃葵𣘃藿向󱳄𡗶,cây quỳ cây hoắc hướng mặt trời 𧗱茄辝謝嚴堂,về nhà từ tạ nghiêm đường 淡柳塘花䐗曾踏𨃴,dặm liễu đường hoa chửa từng đạp gót @@ -10134,7 +9055,6 @@ 炪散庯舍𤈜偷殿臺,đốt tan phố xá cháy thâu đền đài 宛昆耚麻爫丐矛𤒛𥺊麥麻爫乾粮,uốn con bừa mà làm cái mâu nấu gạo mạch mà làm can lương 𠃣蔑之蒸𨎠㯲花𦖑勒亟固㗂𢫈𬮌,ít một giây chưng trước khóm hoa nghe lạch cạch có tiếng gõ cửa -丕唉客春撑,vầy hởi khách xuân xanh 上皇亦泣下目送之,thượng hoàng diệc khấp hạ mục tống chi 抵埃直分鱓𩺡󰜋皮,để ai chực phận thờn bơn một bề 於是廷藝自稱節度使領州事,ư thị đình nghệ tự xưng tiết độ sứ lĩnh châu sự @@ -10145,7 +9065,6 @@ 户部左侍郎阮,Hộ bộ Tả thị lang Nguyễn 尼妯南澗怒𤳆東麻,nay dâu nam giản nọ trai đông sàng 𠳐󰝡國語演唎史撑,vâng đem quốc ngữ diễn lời sử xanh -癸卯,quý mão minh vĩnh lạc nhị thập nhất niên 眉𫎑𧒌眉𫎑蓍恬卦意拯固𠅜醜,mày bói rùa mày bói thi điềm quẻ ấy chẳng có lời xấu 𢱖埋𤵺󰝸別身,múa may dại chẳng biết thân 花魁慕㗂翹兒,hoa khôi mộ tiếng kiều nhi @@ -10158,15 +9077,12 @@ 二胡?避深江不果,nhị hồ dục tị thâm giang bất quả 秋七月十一日㫖揮各道衛軍将校及路縣鎮𠕋社官等凡治道以清刑爲本,thu thất nguyệt thập nhất nhật chỉ huy các đạo vệ quân tướng hiệu cập lộ huyện trấn sách xã quan đẳng phàm trị đạo dĩ thanh hình vi bản 歇渃㛪吏𥭑崇𢫝𨖲,hết nước em lại gàu sòng đong lên -愁𥢆㐌𫽻𫽻朱衝,sầu riêng đã gỡ gỡ cho xong 拯󱳮㨦󰧙拯煩浽農,chẳng lo chếch lệch chẳng phiền nổi nông 貶一資,Biếm nhất tư 帝命翼郡公鄭檢討,Đế mệnh Dực quận công Trịnh Kiểm thảo 和韻嗔唉𠹾払𣋚󰅒,họa vần xin hãy chịu chàng hôm nay 射書律㐌𠷈󱚢賊中,xạ thư trót đã lọt vào tặc trung -󰭖门劫乙特及,trăm ngàn muôn kiếp ắt khôn được gặp 姻縁窖彦𡄎台𫽄咍姨月掛𣈙爫𫳵,nhân duyên khéo ngán ngẩm thay chẳng hay dì nguyệt quải rày làm sao -㗂𬷤永永嘅𨕭,tiếng gà văng vẳng gáy trên 蓮頭固䏾󰘚𡗶𤎜𤐝,trên đầu có bóng mặt trời rạng soi 子䧺等到合浦死者十六七眾潰而歸,tử hùng đẳng đáo hợp phố tử giả thập lục thất chúng hội nhi quy 軍皆依令,quân giai y lệnh @@ -10177,20 +9093,15 @@ 襖時默𦃿拱卞,áo thời mặc vải cũng bền 下籃江自俸律以下煙火障天旌旗蔽日清華人民携老扶幼奔走遁途不知所依號泣盈天其財畜婦女尽陷于莫,hạ lam giang tự bổng luật dĩ hạ yên hoả chướng thiên tinh kì tế nhật thanh hoa nhân dân huề lão phù ấu bôn tẩu độn đồ bất tri sở y hiệu khấp doanh thiên kì tài súc phụ nữ tận hãm vu mạc 具尼迷丐實羅迷嬸客𫅷箕拱𡃍𡃊,cụ này mê gái thực là mê thím khách già kia cũng gớm ghê -甲戌四年,giáp tuất tứ niên tống gia định thất niên 低些庄沛各柴唄噅唄󱜖呐𫪦呐𠲏,đây ta chẳng phải các thầy bói vơ bói vít nói trây nói nhầm 丁丑梁末帝友貞更名頊貞明三年,đinh sửu lương mạt đế hữu trinh cánh danh chẩn trinh minh tam niên 紅顔沛眾扵𠁀買𠱋,hồng nhan phải giống ở đời mãi ru -祝朱𩔖産於𥪝𠁀,chúc cho loài sản ở trong đời 功役停補髀嬏𥘷終𡗋仉𠴓𡀂,công việc đành bỏ bễ vợ trẻ trung lắm kẻ đe loi 童子在肩上有點痣故䏻擔當大事焉在位十四年遜位五年出家八年壽五十一歲崩于安子山卧雲庵㱕塟德陵,đồng tử Tại khiên thượng hữu điểm chí cố năng đảm đương đại sự yên Tại vị thập tứ niên tốn vị ngũ niên xuất gia bát niên thọ ngũ thập nhất tuế băng vu Yên Tử sơn Ngoạ Vân am quy táng Đức Lăng 向非聖上盡君師之責親制作之權安䏻成先志之未成僃前聖之未僃耶,Hướng phi thánh thượng tận quân sư chi trách thân chế tác chi quyền an năng thành tiên chí chi vị thành bị tiền thánh chi vị bị da -丁卯八年秋八月造永隆清闌二舟及翔决奉先二舸,đinh mão bát niên tống thiệu hưng thập thất niên thu bát nguyệt tạo vĩnh long thanh lan nhị chu cập tường quyết phụng tiên nhị kha 明内錦衣衛范質言於漢蒼曰劉光���奉使到北京拜添平即日收光庭斬之,Minh nội cẩm y vệ Phạm Chất ngôn ư Hán Thương viết Lưu Quang Đình phụng sứ đáo Bắc kinh bái Thiêm Bình tức nhật thu Quang Đình trảm chi 𩙍眷味香𠽋𨤮衢,gió quyến mùi hương nức dặm cù 攅造户籍,toàn tạo hộ tịch -初牢可補丕,sao khả bỏ vậy -暈東㐌𥪸𣦍𣟪茹,vầng đông trông đã đứng ngay nóc nhà 分𠇮浽客分除浽春,phần căm nỗi khách phần dơ nỗi mình 吏強洳羕𤵺形,Lại càng dơ dáng dại hình 妙常󰑼󰜋尾𫅷󰑼𠄩,diệu thường là một vãi già là hai @@ -10201,9 +9112,7 @@ 局盃𢭮曲断膓意之,Cuộc vui gảy khúc đoạn trường ấy chi 司,ti 󱔲花畑庄󰠪𠇮𡗋𠱋,Trông hoa đèn chẳng TỦI mình lắm ru -邪道,mựa lạc tà đạo 奇𢘝朱𢧚化󰇾揚事尼固透咳庒払,cả nể cho nên hoá dở dang sự này có thấu hỡi chăng chàng -咹制朱妥買㝹,ăn chơi cho thoả mấy nao 奉查洪德五年八月初五日翰林侍讀兼東閣大學士申仁忠奏𬢱各處承司貢士例,Phụng tra Hồng Đức ngũ niên bát nguyệt sơ ngũ nhật Hàn lâm thị độc kiêm Đông các đại học sĩ Thân Nhân Trung tấu nghị các xứ Thừa ti cống sĩ lệ 漾柳色鐄𦼇牟梨雪𤽸印,dáng liễu sắc vàng úa mầu lê tuyết trắng in 杜岳阮豫皆争之,Đỗ Nhạc Nguyễn Dự giai tranh chi @@ -10214,11 +9123,8 @@ 𧵑𫤯萬千𦊛,của tám vạn nghìn tư 唯裙弭麻𢷀󰇵𩯀𨱽拯別所數󰅹,duỗi quần nhẹ mà rủ buông tóc dài chẳng biết thửa số nào 秋七月莫使敬典督兵侵清華乂安等處,thu thất nguyệt mạc sử kính điển đốc binh xâm thanh hoa nghệ an đẳng xứ -𠀧濯𣘃撑形捥𢰳,ba chạc cây xanh hình uốn éo 沛尼恒水𨔍些厚情,phải nơi hằng thuỷ là ta hậu tình 使司天監黎文惠等擇日行󰀋封禮,Sử Ti thiên giám Lê Văn Huệ đẳng trạch nhật hành sách phong lễ -檑駒皮𢶢埮車香,roi câu vừa gióng dặm trường -量底滝,khôn lường đáy sông 󰜋𠳒㐌律深交,Một lời đã trót thâm giao 岌凝𠰘𡁾珠沙淚,ngập ngừng miệng thốt châu sa lệ 正道唐丐倘宜,chính đạo đường cái thẳng ngay @@ -10226,13 +9132,10 @@ 堆些如渃󰜋󱝻如花󰜋笘如𥮊󰜋󰺥,đôi ta như nước một chum như hoa một chùm như đũa một mâm 田鰍丐宅最盆,điền thu cái chạch chui bùn 英宗使李蒙領五千餘人援立雍明些疊爲占城國王而爲制皮囉筆所殺義當興師問罪擇立一人代王其國則威加殊俗而德在後王,Anh Tông sử Lí Mông lĩnh ngũ thiên dư nhân viện lập Ung Minh Ta Điệp vi Chiêm Thành quốc vương nhi vị Chế Bì La Bút sở sát nghĩa đương hưng sư vấn tội trạch lập nhất nhân đại vương kì quốc tắc uy gia thù tục nhi đức tại hậu vương -監疎買随𠳒尼,dám thưa mấy tuỳ lời này 半島,bán đảo 官行譴𪜀鄭佐思,quan hành khiển là trịnh tả tư 盎宝主席群𠾸󱝊憐羅皮呂呂悁悁役帝低𠳒訴云爲囒𠲢窖𢞂𢞂𢢆𢢆,áng bảo chúa tiệc còn dìu dặt lân la vừa lạ lạ quen quen việc đấy đây lời tỏ vân vi dan díu khéo buồn buồn thẹn thẹn -𢪲拯𫵀淶𢬣,nâng chẳng chút rời tay 昆𠳐𠅜吒麻伤媄凜,con vâng lời cha mà thương mẹ lắm -英𤴬爫牢麻𩈘𬦃,anh đau làm sao mà mặt đỏ tựa hoa vông 𦧘庒固亇時空准𦣰庒固幔夢𩂏身,thịt chẳng có cá thời không đêm nằm chẳng có màn mùng che thân 其已經引󰱇而未满年限者待满年限方得除用,Kì dĩ kinh dẫn tuyển nhi vị mãn niên hạn giả đãi mãn niên hạn phương đắc trừ dụng 呼𤹖,ho hen @@ -10242,7 +9145,6 @@ 𣃣澄当六初更,vừa chừng đương lúc sơ canh 榜文曰中書尙書省奉攝政該教皇帝聖旨云云,bảng văn viết trung thư thượng thư sảnh phụng nhiếp chính cai giáo hoàng đế thánh chỉ vân vân 状元𧗱細大提傳軍排席卢皮祭𫁅,trạng nguyên về tới đại đề truyền quân bày tiệc lo bề tế riêng -時偽頼郡公稱莅國公父子相率賊黨由安廣透入海陽刼掠沿河各至東潮襲攻鎮守營陵郡公遂遇害,thời nguỵ lại quận công xưng li quốc công phụ tử tương suất tặc đảng do yên quảng thấu nhập hải dương kiếp lược duyên hà các huyện chí đông triều tập công trấn thủ dinh lăng quận công khuyết danh toại ngộ hại 而󰆑餘先以令家人買麻雷笠船載泊于港内矣,Nhi Khánh Dư tiên dĩ lệnh gia nhân mãi Ma Lôi lạp thuyền tải bạc vu cảng nội hĩ 浪碎卒过蹎𦋦,Rằng Tôi trót quá chân ra 冬十二月太尉崇國公鄭橋奉王㫖申明嚴戒執法舉行凣十二條大抵以詳職司悅民心爲��,đông thập nhị nguyệt thái uý sùng quốc công trịnh kiều phụng vương chỉ thân minh nghiêm giới chấp pháp cử hành phàm thập nhị điều đại để dĩ tường chức ti duyệt dân tâm vi bản @@ -10253,7 +9155,6 @@ 命𡎢城市用涅山林,mình ngồi thành thị dụng nét sơn lâm 王至海濱途窮無舟楫連呼金龜速來救我金龜湧出水上叱曰乘馬後者是賊也盍殺之,Vương chí hải tân đồ cùng vô chu tiếp liên hô Kim quy Tốc lai cứu ngã Kim quy dũng xuất thuỷ thượng sất viết Thừa mã hậu giả thị tặc dã hạp sát chi 害寃家𧵑破茹,Hại oan gia của phá nhà -或饒古改曠固林,hoặc nhiều của cải 体𠬠棟昌枯,thấy một đống xương khô 𫢩它結󰒂伴苓,nay đà kết nghĩa bạn lành 𧵆賒奴㘃燕󰞿,Gần xa nô nức yến anh @@ -10266,19 +9167,13 @@ 即至灵竜洞社縣其先祖莫挺之陳朝状元官至左僕射,Tức Chí Linh Long Động xã huyện kì tiên tổ Mạc Đĩnh Chi Trần triều trạng nguyên quan chí Tả bộc xạ 國音唐律草戈󰋇行,quốc âm đường luật thảo qua mấy hàng 和,hoà -書鴈落來欺𫗃㗂鹃嘓課𦝄,thư nhạn lạc lài khi gió tiếng quyên khắc khoải thuở trăng -宦階吝堛𣈜𣈜𨖲髙,hoạn giai lần bậc ngày ngày lên cao -𢪀牢朱院朱𧷺,nghĩ sao cho vẹn cho tròn -脱㐌𧡊𧵆期故,thoát đã thấy gần kề cố 𠀲撘𧜖𦛊𠀲𦧘𢮿,đứa đắp chăn chồn đứa thịt quay 時沛𠹾例費,thì phải chịu lệ phí -冬十月國威州傘圓山蠻爲盗刼掠清威鄕其眾甚盛不可復制戊辰四年,đông thập nguyệt quốc oai châu tản viên sơn man vi đạo kiếp lược thanh oai hương kì chúng thậm thịnh bất khả phục chế mậu thìn tứ niên tống gia định nguyên niên 𠇍經𣷭釋蔑𢚸讀收,mấy kinh bể thích một lòng đọc thâu 酋長體皆磔裂󰁮洞驚駭,tù trưởng thể giai trách liệt cử động kinh hãi 󰳒𤌅,nhấp nháng 𩄲𫐹陷退叺𫢫,mây mưa ham thói nhớp đời 恒𠃣唏𬲇吏別固味腥灰縍囉,hằng ít hơi gió lại biết có mùi tanh hôi phảng ra -池,trì 加𠓨朱倍热心買平,gia vào cho bội nhiệt tâm mới bình 󰮂干碁博寔多端拯󰋇𣦍崇乃吝奸,trong cơn cờ bác thật đa đoan chẳng mấy ngay sòng nấy lận gian 𦉱𨑮󰋇󰘚󰠵𠸗鄧芇,bảy mươi mấy mặt trải xưa đặng nào @@ -10292,7 +9187,6 @@ 春秋之法人人皆得舉行之,xuân thu chi pháp nhân nhân giai đắc cử hành chi 群𢫔𠓨准𡏧紅爫之,Còn CHEN vào chốn bụi hồng làm chi 𠫾修朱𠧆𠫾修,đi tu cho trót đi tu -欺彈六,khi đàn lúc 𤽸󰎔長江滂語詞,trắng xoá tràng giang phẳng ngỡ tờ 唒浪𢝙𡦂手歸,dẫu rằng vui chữ vu quy 勑旨各處承宣府縣官等將視田疇勸民引水及時播秧,Sắc chỉ các xứ thừa tuyên phủ huyện quan đẳng tương thị điền trù khuyến dân dẫn thuỷ cập thời bá ương @@ -10304,9 +9198,7 @@ 𤙭󱰃觸吝𤙭鐄觸怪觸过𨄁𫏈𫴋滝,bò đen húc lẫn bò vàng húc quấy húc quá đâm quàng xuống sông 身尼群敢󰏙埃爫常,Thân này còn dám xem ai làm thường 十二日定山侯江文裕起兵于清威山明懷安彰德等縣,thập nhị nhật Định Sơn hầu Giang Văn Dụ khởi binh vu Thanh Oai Sơn Minh Hoài An Chương Đức đẳng huyện -𠏲𦁼咹緆𠏲𤳰咹糊,thợ may ăn giẻ thợ vẽ ăn hồ 藻亦不以為喜,Tảo diệc bất dĩ vi hỉ -𢞂𥉫風景渃番,buồn trông phong cảnh nước phiên 令旨内外該勘諸司凣勘訟有所論刑僃類以聞罪至死者付下襨議施行罪則杖者便宜行之毋得淹滯,lệnh chỉ nội ngoại cai khám chư ti phàm khám tụng hữu sở luận hình bị loại dĩ văn tội chí tử giả phó hạ phức nghị thi hành tội tắc trượng giả tiện nghi hành chi vô đắc yêm đái 伏望列聖在天之靈陰相默佑俾陳師鞠旅帖海恬風,Phục vọng liệt thánh tại thiên chi linh âm tướng mặc hựu tỉ trần sư cúc lữ thiêm hải điềm phong 冬十月四日上皇御北宫即聖慈宫百官朝賀,Đông thập nguyệt tứ nhật Thượng hoàng ngự Bắc cung tức Thánh Từ cung bách quan triều hạ @@ -10314,7 +9206,6 @@ 欺琴欺詩,khi cầm khi thi 曲󰠳漢楚戰塲,Khúc đâu Hán Sở chiến trường 太后使人問閽人曰近日宫中某房買斑魚者閽人以朝門次妃對,Thái hậu sử nhân vấn hôn nhân viết Cận nhật cung trung mỗ phòng mãi ban ngư giả Hôn nhân dĩ Triều Môn thứ phi đối -𣘃𦖻古捛頭,gãi tai cổ lả đầu 潘天爵曰鰥寡王政之所恤,phan thiên tước viết quan quả vương chính chi sở tuất 芸文業武芇埃𤯭󰠃,nghề văn nghệp võ nào ai sánh cùng 𫅷���𫤍羅仙,già được trọn là tiên @@ -10323,7 +9214,6 @@ 𠬠塳𦹵碧𠇍吝󰠮𪳔,một vùng cỏ biếc mấy lần cửa son 是時天下以非,Thị thời thiên hạ dĩ phi 時明帝都金陵燕王棣反殺三司官以兵向闕所至克捷入城恣其殺戮,Thời Minh đế đô Kim Lăng Yên Vương Lệ phản sát tam ti quan dĩ binh hướng khuyết sở chí khắc tiệp nhập thành tứ kì sát lục -壬子二十三年,nhâm tí nhị thập tam niên minh hoằng trị ngũ niên 堆𠀧𠄼女𧵆低,ðôi ba năm nữa gần đây 然酷好祥瑞崇尚浮屠破敵而㱕功於佛献鹿而得濫其官何其愚也英宗設講武之塲以嚴武僃脩孔子之庙以,Nhiên khốc hiếu tường thuỵ sùng thượng phù đồ phá địch nhi quy công ư Phật hiến lộc nhi đắc lạm kì quan hà kì ngu dã Anh Tông thiết giảng võ chi trường dĩ nghiêm vũ bị tu Khổng Tử chi miếu dĩ 傷饒生死㐌𡗉,Thương nhau sinh tử đã nhiều @@ -10334,8 +9224,6 @@ 胡杜,hồ đỗ 𡗄咍韜畧机權倍𤾓白起执𠦳孫吳,gươm hay thao lược cơ quyền bội trăm bạch khởi chấp nghìn tôn ngô 前李紀,Tiền Lí KỶ -昆𡛔意歛,con gái ấy lượm mắt mũi -疎𦋦芇别浪𢚸固𦖑,thưa ra nào biết rằng lòng có nghe 托它𠅍刧㗂群碑名,thác đà mất kiếp tiếng còn bia danh 蒸㛪𡛔户𦀚行边外𤽗陳渴真丕,chưng em gái họ giềng hàng bên ngoại ngươi trần khát chân vậy 太尉西國公阮凱康爲太尉端國公並賜姓莫,thái uý Tây quốc công Nguyễn Khải Khang vi Thái uý Đoan quốc công tịnh tứ tính Mạc @@ -10343,25 +9231,19 @@ 及敬宗崩平安王尊立爲帝以誕日爲壽陽聖節,cập kính tông băng bình an vương tôn lập vi đế dĩ đản nhật vi thọ dương thánh tiết 蓓󰅹朱濁特命󰀎爲,bụi nào cho đục được mình ấy vay 正名首犯𠸜󰑼宦姐,chính danh thủ phạm tên là hoạn thư -仍𠊚𣦍倘調荣身虽𠅎麻名唉群,những người ngay thẳng đều vinh thân tuy đã mất mà danh hãy còn -娘浪:隊㤙𨕭,nàng rằng đội ơn trên 劍吒丐𢼂花桃,chém cha cái số hoa đào 𬖉世界丿𪀄󱢐,trông thế giới phút chim bay 催連󱋓𠺷潙菭宴筵髙湿席𡆫綺󰑼,thôi liền chén chuốc vơi đầy yến diên cao thấp tiệc vầy ỷ la 礫𥖔,lạc sạn 斬親隨正監黎仁立等于西市,Trảm thân tuỳ chính giám Lê Nhân Lập đẳng vu tây thị 若戀其󰠃官貪其厚禄斬爲下矣,Nhược luyến kì cùng quan tham kì hậu lộc trảm vi hạ hĩ -浪些𪾋唒之𠇮,rằng ta dám giấu chi mình 泊󰜏𭓇貝秀󰜏同門,Bạc bà học với Tú bà đồng môn 香畑役󰉵齋房悁𢬣,Hương đèn việc cũ trai phòng quen tay -據咹𭉏𥄭技𣎃𣈗,cứ ăn no ngủ kỹ tháng ngày 岸𣘃披𦑃鳯園上苑朶𡨧筵筵,ngàn cây phơi cánh phượng vườn thượng uyển đoá tốt rờn rờn 魂蹺㗂𤿰打,hồn theo tiếng trống đánh -才劣辣饒𢧚劔伴,tài lợt lạt nhiều nên kém bạn 十一月大赦天下以前八月太子誕生故也,Thập nhất nguyệt đại xá thiên hạ dĩ tiền bát nguyệt thái tử đản sinh cố dã 占城将制多别與弟慕華子伽葉挈家來降,chiêm thành tướng chế đa biệt dữ đệ mộ hoa tử già diệp khiết gia lai hàng 改地哩爲臨平州麻令爲明令州招民居之,Cải Địa Lí vi Lâm Bình châu Ma Linh vi Minh Linh châu chiêu dân cư chi -謝辞渚﨤𢴑𠳒,tạ từ chưa gặp dắt lời 象聲漸近軍士有優色,Tượng thanh tiệm cận quân sĩ hữu ưu sắc 縣金華蒸户杜社玉塞蒸户陳社翁墨蒸户譚縣唐安蒸户武,huyện kim hoa chưng họ đỗ xã ngọc tái chưng họ trần xã ông mặc chưng họ đàm huyện đường an chưng họ vũ 𨢇㗂浪醝醝拯󰋇,rượu tiếng rằng say say chẳng mấy @@ -10375,10 +9257,8 @@ 三月會試天下󰁮人于草津,tam nguyệt hội thí thiên hạ cử nhân vu thảo tân 󰇾金珠買巾紅𢭂𢬣,giở kim châu với khăn hồng trao tay 𨔍之𠬠骨𠬠童初󰅒,Lạ gì một cốt một đồng xưa nay -會試天下󰁮人取黎鼐慕等五十五人,hội thí thiên hạ cử nhân thủ lê nại đường an trạch nhân mộ đẳng ngũ thập ngũ nhân 𠳒,lời 二将将兵還,nhị tướng tương binh hoàn -𦊚𠄼𠦳𠅜𤽗子編拯咍𥶂歇,ngươi tử biên chẳng hay ghi hết 𢜠𤤰󱯞歲御凱𧏵𢜠𤤰󱯞歲𩈘𧏵熙熙,mừng vua muôn tuổi ngự ngai rồng mừng vua muôn tuổi mặt rồng hây hây 葦𦰤囂乙如牟𢭮撩,vi lau hiu hắt như màu cới trêu 詩耒尼妾吀𤼸,Thơ rồi này thiếp xin dâng @@ -10396,13 +9276,11 @@ 然彼利於艦不先為之備則勝負之形未可知也,nhiên bỉ lợi ư hạm bất tiên vi chi bị tắc thắng phụ chi hình vị khả tri dã 京討多士,Kinh thảo Đa Sĩ 𠄩𬑉懲懲課𨅸󰏤,hai mắt trừng trừng thuở đứng coi -包徐少仉𨕭𠁀才花,bao giờ thiếu kẻ trên đời tài hoa 𩄴𣘃迎語𥋳油已,bóng cây nghiêng ngửa coi rầu rĩ 今封為我臣常蓄不臣之心謂我建立明國官號而匿國朝通制不臣之心顯矣,Kim Phong vi ngã thần thường súc bất thần chi tâm vị ngã kiến lập Minh quốc quan hiệu nhi nặc quốc triều thông chế bất thần chi tâm hiển hĩ 𠓀󰑼惵意𡢐些別情,Trước là đẹp ý sau ta biết tình 漢帝召賈爲太中大夫謁者一人爲副使往遣帝書,Hán đế triệu Giả vi Thái trung đại phu yết giả nhất nhân vi phó sứ vãng khiến đế thư 其間事蹟之詳畧政治之得失莫不悉備於記载之中,kì gian sự tích chi tường lược chính trị chi đắc thất mạc bất tất bị ư kí tải chi trung -浽𥢆𥢆仍,nỗi riêng riêng những bàn hoàn 陳紀,Trần KỶ 娘強塢柳派桃,Nàng càng ủ liễu phai đào 󰜋念鐄𥒥𢪲𫼛悲除牢女迭迢湄𩄲,một niềm vàng đá nâng niu bây giờ sao nỡ dặt dìu mưa mây @@ -10415,8 +9293,6 @@ 預見,dự kiến 一祖肇之於前列聖󰱥之於後相傳正統百有餘年,nhất tổ triệu chi ư tiền liệt thánh kế chi ư hậu tương truyền chính thống bách hữu dư niên 種苜飾蒸祭耒仕囉練練,giống mục sức chưng tế rồi sẽ ra rờn rờn -信𢜠尼固阮生,tin mừng này có nguyễn sinh -翁秀沛丐𡀀截秩,ông tú phải cái bấm tiệt chặt 䐧泖鸞𫃸𦀊買填挼契闊,keo máu loan nối dây mới đền nỗi khế khoát 詔凡民有没田土于官及籍申爲田兒者悉還之,chiếu phàm dân hữu một điền thổ vu quan cập tịch thân vi điền nhi giả tất hoàn chi 癸未統元二年明嘉靖二年,Quý Mùi Thống Nguyên nhị niên Minh Gia Tĩnh nhị niên @@ -10427,18 +9303,15 @@ 時洪福皇帝播迁于乂安皇子栢榴梗松皆徔之,thời hồng phúc hoàng đế bá thiên vu nghệ an hoàng tử bách lựu ngạnh tùng giai tòng chi 𤽗子文拯應高𡎢擬𫢖仍,ngươi tử văn chẳng ứng cao ngồi nghỉ dửng dưng 挹唏命朱蔭󱬓𧜖,ấp hơi mình cho ấm chiếu chăn -群臣就見而冬十月遣西道參知何栗為正使翰林院直𭓇士阮如堵國子監助教同亨𭛁為副使如明歲辛未久年,quần thần tựu kiến nhi đông thập nguyệt khiển tây đạo tham tri hà lật vi chánh sứ hàn lâm viện trực học sĩ nguyễn như đổ quốc tử giám trợ giáo đồng hanh phát vi phó sứ như minh tuế tân mùi cửu niên minh cảnh thái nhị niên 各縣正官有鈌如無科目許以中叁塲調除,các huyện chính quan hữu khuyết như vô khoa mục hứa dĩ trúng tam trường điều trừ 南自頓山北自安縣直至泡潭口西自域山可朗市至𤂬江園繞為羅城,nam tự đốn sơn bắc tự an huyện trực chí bào đàm khẩu tây tự vực sơn khả lãng thị chí lỗi giang viên nhiễu vi la thành 漢明封聀縂兵,hán minh phong chức tổng binh 撣槁蕯㴜𪢤𠊚𥪝𦝄,đan gàu tát biển ghẹo người trong trăng 甲午十四年元至正十四年春二月,giáp ngọ thập tứ niên nguyên chí chính thập tứ niên xuân nhị nguyệt -仍朱𫊚𦷾時拯㕵診脉,nhưng cho thuốc đấy thời chẳng uống 別包昌湼䏧󰍹㐌料𫔬托買群蔑生,biết bao xương nát da mòn đã liều muôn thác mới còn một sinh 乃乃芌㐱種𫅜捹𢲣㐌忌固撑撑,nảy nảy khoai chỉn giống lành vun trồng đã cậy có xanh xanh 傳信傳疑期汗青之無愧繁辝繁事庶文献之足徵,truyền tín truyền nghi kì hãn thanh chi vô hồn phồn từ phồn sự thứ văn hiến chi túc trưng 翹自𧿨𨃴帳花󰘚𡗶典坦鉦㐌收空,kiều từ trở gót trướng hoa mặt trời đến đất chiêng đà thu không -否戈催𨅸吏𡎢,bũa qua thôi đứng lại ngồi 𢭾毒昆螉𥪞几𢄂,buông nọc con ong trong kẻ chợ 入家沛㨿法茹蚤低,Nhập gia phải cứ phép nhà tao đây 初八日再征占城擒其主茶遂及部黨回京,Sơ bát nhật tái chinh Chiêm Thành cầm kì chủ Trà Toại cập bộ đảng hồi kinh @@ -10457,7 +9330,6 @@ 景真上言請依漢唐故事募人納粟以實邊或賜爵或免罪名有差,Cảnh Chân thượng ngôn thỉnh y Hán Đường cố sự mộ nhân nạp túc dĩ thực biên hoặc tứ tước hoặc miễn tội danh hữu sai 副使裴秉鈞卒于明,Phó sứ Bùi Bỉnh Quân tốt vu Minh 行遣阮有光内密黎懷之宦官五六輩無一人以闔門禁衛黎得寧旨揮黎,hành khiển nguyễn hữu quang nội mật lê hoài chi hoạn quan ngũ lục bối vô nhất nhân dĩ hạp môn cấm vệ lê đắc ninh chỉ huy lê -公誨件门民牒弄,thi���u công hỏi kiện muôn dân đẹp lòng 元瑰自占城回季犛責以不能盡戮明人之故,Nguyên Khôi tự Chiêm Thành hồi Quý Li trách dĩ bất năng tận lục Minh nhân chi cố 其冊文曰建皇極錫福方,kì sách văn viết kiến hoàng cực tích phúc phương 绳半絲󰠲󰇾𦇒𬙛爫朱絆旦具員𫅷,thằng bán tơ đâu giở giói ra làm cho bận đến cụ viên già @@ -10467,15 +9339,12 @@ 酉离絲衹群王絲𢚸,dầu lìa tơ chỉ còn vương tơ lòng 呵固沛貪裴𤈜扱付默埃扔墨扲斤,há có phải tham bùi cháy cạp phó mặc ai nảy mực cầm cân 状元欺𧘇𠳨㕫,trạng nguyên khi ấy hỏi phăn -潙拨淚分𢬣𧣳𡗶審審𣈜𣈜󰠐󰠐,trông vời bạt lệ phân tay góc trời thăm thẳm ngày ngày đăm đăm 夏五月命參從禮部尚書兼東閣大學士少保燕郡公范公著監守國子監皂隷民奉事,hạ ngũ nguyệt mệnh tham tụng lễ bộ thượng thư kiêm đông các đại học sĩ thiếu bảo yên quận công phạm công trứ giám thủ quốc tử giám tạo lệ dân phụng sự 𦹳萩埃別𤮿㖫埃𫨩,thơm tho ai biết ngọt lừng ai hay 𠱋欺𪽹㽻別𢘾𢚁埃,dầu khi ngứa ghẻ biết nhờ cậy ai -𤾓𢆥院道唱隨案玉昂,trăm năm vẹn đạo xướng tuỳ án ngọc ngang 一監生儒生生徒每至朔望各具衣巾點目如法,Nhất giám sinh nho sinh sinh đồ mỗi chí sóc vọng các cụ y cân điểm mục như pháp 󰘚𬂙𤴬疸𣳔涞,mặt trông đau đớn rụng rời 情𥪝如㐌󰘚外群依,Tình trong như đã mặt ngoài còn e -𠰘𠊚似味戈兀,miệng người tựa mật mùi qua ngọt 卷𦀊自帝󰡲娄共除,cuốn dây từ đấy về sau cũng chừa 丕𢧚沛𡨺󰭼𬌥岧箕𪤄怒𤋵油𤾰之,vậy nên phải giữ lấy trâu đèo kia bãi nọ giãi dầu ngại chi 𫽄仍䔲荄命強㕵吏調雅涅世添唭,chẳng những đắng cay mình gượng uống lại điều nhè nhẹt thế thêm cười @@ -10487,7 +9356,6 @@ 戦不可敗如痢及尼死地別才丈夫,chiến bất khả bại như lời gặp nơi tử địa biết tài trượng phu 買𢧚󱬙丕𦹵葦外塘箕渚朱𬌥羝跱蹅,mới nên mầm vậy cỏ vi ngoài đường kia chớ cho trâu dê giày đạp 至是卒帝遣司禮監官范虎賫勑諭之云爾事上也忠持身也正旦夕左右于茲六年氣幾絶時忠尚未已,Chí thị tốt đế khiển Tư lễ giám quan Phạm Hổ tê sắc dụ chi vân Nhĩ sự thượng dã trung trì thân dã chính đán tịch tả hữu vu tư lục niên khí cơ tuyệt thời trung thượng vị dĩ -風韻固朝清新,có chiều thanh tân 𬋟湄退退圭𠊛𠬠身,Nắng mưa thủi thủi quê người một thân 阮熾等倡義殺首逆屯般於議事堂前因閉諸城門各以禁兵平其内難并誅逆黨陳凌等一百餘人,nguyễn xí đẳng xướng nghĩa sát thủ nghịch đồn ban ư nghị sự đường tiền nhân bế chư thành môn các dĩ cấm binh bình kì nội nạn tịnh tru nghịch đảng trần lăng đẳng nhất bách dư nhân 今者明人不道上逆天心黷武窮兵務開土地生民𡍼炭二十餘年,kim giả minh nhân bất đạo thượng nghịch thiên tâm độc vũ cùng binh vụ khai thổ địa sinh dân đồ thán nhị thập dư niên @@ -10495,7 +9363,6 @@ 𠃣因汝𢧚病𢯦𢴐姅𢆥𩚵䬰拯唁,ắt nhân nhớ nên bệnh lai rai nửa năm cơm cháo chẳng ngon 核𪱨䏾𡑝,cây lồng bóng sân 頭𬌥𩈘馭𠯻𠯻如雷,đầu trâu mặt ngựa ào ào như sôi -姉𥙩辰㛪群特之,chị lấy thì em còn được gì 免朱㑏湼𥪸𠫾,miễn cho giữ nết đứng đi 俸兜吏﨤󰜋𠊛,Bỗng đâu lại gặp một người 旨揮係文武豪傑等或遺逸沉滯失職無人薦舉,chỉ huy hệ văn vũ hào kiệt đẳng hoặc di dật trầm đái thất chức vô nhân tiến cử @@ -10519,12 +9386,9 @@ 󰬾魂𬙞𡳺𠾕𠫾網桃,ba hồn bảy vía đòi đi võng đào 春二月鑄洪鐘于延祐寺,Xuân nhị nguyệt chú hồng chung vu Diên Hựu tự 丙寅二年明武宗德元年,Bính Dần nhị niên Minh Vũ Tông Đức nguyên niên -最𨢇森兵󰣑𣷱𤙭,tối rượu sâmbanh sớm sữa bò 十二月十四日國公鄧悉大破明師於逋姑桿,Thập nhị nguyệt thập tứ nhật quốc công Đặng Tất đại phá Minh sư ư Bô Cô cán 堂堂𠬠等𮎦豪,đường đường một đấng anh hào 𧆄兜拧特仍𠊛𣼽泸,thuốc đâu chữa được những người lẳng lơ -𩸮󱖮,bồng bống bông -女招梗咍䝨别之,nỡ gieo gánh hay hèn biết chi 卞哿干湄旦,bèn cả cơn mưa đến 辛丑八年宋咸平四年,Tân Sửu bát niên Tống Hàm Bình tứ niên 茹漢茹楚蔑𧽈蔑𡘮𡗶蒸朱福共拯朱福丕,nhà hán nhà sở một dấy một mất trời chưng cho phúc cùng chẳng cho phúc vậy @@ -10538,7 +9402,6 @@ 御駕至安常,ngự giá chí yên thường 胚𦛿沒𣎃,phôi mang một tháng 易曰重門擊柝以待暴客此之謂也,Dịch viết Trùng môn kích thác dĩ đãi bạo khách thử chi vị dã -𣌋𣈕巾𢶒粓捻𠄩布𡥵搏𫥨河內,sớm mai khăng gói cơm nắm hai bố con vác ra hà nội 清清船柏弭床,thênh thênh thuyền bách nhẹ nhàng 枚𣙪,mai mơ 鎌𤍌𠀧𡱩捽扲𣙯,gươm thiêng ba thước tuốt cầm chuôi @@ -10552,7 +9415,6 @@ 蓬萊隔󰋇𬋟湄,SÂN Lai cách mấy nắng mưa 欺𢧚𢱚破拱𢧚,khi nên phung phá cũng nên 帆𬅀安分㳥𫗄𡨺𪲍,buồm lạt yên phần sóng gió giữ neo -灰忽皮欺𤇮爐,hui hút vừa khi bếp lò 以國子監敎授阮仁隨縣丞丁逋剛監簿陶仁隨知縣黎伯脩明刑司員外郎陶郎種等為海西東北南等處監察御史,dĩ quốc tử giám giáo thụ nguyễn nhân tuỳ huyện thừa đinh bô cương giám bạ đào nhân tuỳ tri huyện lê bá tu minh hình ti viên ngoại lang đào lang chủng đẳng vi hải tây đông bắc nam đẳng xứ giám sát ngự sử 求才之道亦非一方,cầu tài chi đạo diệc phi nhất phương 今林朝鐘一百八聲是和尙數珠之數,Kim lâm triều chung nhất bách bát thanh thị hoà thượng sổ châu chi số @@ -10570,26 +9432,21 @@ 𩈘𧡊書胡文破胆,mặt thấy thư hồ văn phá đảm 𡀯情,chuyện tình 大越史記外紀全書卷之二,đại việt sử ký ngoại kỷ toàn thư quyển chi nhị -事學行䏾噒牢朱創,sự học hành bụng răn sao cho sáng 𦊚方几賢午賒𧵆應朋㗂㘇,bốn phương kẻ hiền ngõ xa gần ứng bằng tiếng vang 五月罷范溥指揮聀,Ngũ nguyệt bãi Phạm Phổ chỉ huy chức 堅避判首惠義名更名遇,Kiên tị Phán thủ Huệ Nghĩa danh cánh danh Ngộ 先是成服太祖新神主在乾德,Tiên thị thành phục thái Tổ tân thần chủ tại Càn Đức 差𪀄遣𤝞󱭽驢調驚,sai chim khiến chuột voi lừa đều kinh 小姐唭呐省醝,Tiểu thư cười nói tỉnh say -麻多每𡞕,vì chưng con mà đi hỏi vợ 𡨹𢚸,giữ lòng 崔崔娘𠹲咀𦋦圍共昆老沒茹朱𢝙,thôi thôi nàng chớ thở ra vầy cùng con lão một nhà cho vui 冬十月登庸以承平之後制度稍弛意欲更張振作乃命其臣國憲等議定兵制田制祿制及置興國昭武錦衣金吾四衛并五府内外各衛所所属各司司號官名及各衙門員數人數兵,Đông thập nguyệt Đăng Dung dĩ thừa bình chi hậu chế độ sảo thỉ ý dục cánh trương chấn tác nãi mệnh kì thần Quốc Hiến đẳng nghị định binh chế điền chế lộc chế cập trí Hưng quốc Chiêu vũ Cẩm y Kim ngô tứ vệ tịnh ngũ phủ nội ngoại các vệ sở sở thuộc các ti ti hiệu quan danh cập các nha môn viên số nhân số binh -沛𡥚阿秀𠊚不仁,phải gã a tú người bất nhân 鉄葉葉瑟押尼喬日,thiết diệp diệp sắt áp nay kẻo nhờn 二十四日帝駐在清潭社名,Nhị thập tứ nhật đế trú tại Thanh Đàm xã danh -行為明人所逼書報晦卿取遷民三之一併土軍史嚕領之為勤王以勑封古壘縣上侯制摩奴難為升華郡王以撫占城之?,hành vi minh nhân sở bức thư báo hối khanh thủ thiên dân tam chi nhất tính thổ quân sử rỗ lĩnh chi vi cần vương dĩ sắc phong cổ luỹ huyện thượng hầu chế ma nô đà nan vi thăng hoa quận vương dĩ phủ chiêm thành chi chúng 立嚴埃敢細𧵆,lập nghiêm ai dám tới gần 我以重兵襲擊破之必,ngã dĩ trọng binh tập kích phá chi tất 冷冷卷𡶀漏漏書滝,rành rành quyển núi làu làu thư sông 詔開天王討七源州東征王討文州,Chiếu Khai Thiên Vương thảo Thất Nguyên châu Đông Chinh Vương thảo Văn Châu -媄吒腰恄空斤,mẹ cha yêu ghét không cân 朝待辰碎拱報岧,chào đãi thì tôi cũng váo đèo 仙浪𠹾𥙩恩朱,Tiên rằng Chịu lấy ơn cho 疑,nghi @@ -10599,13 +9456,10 @@ 摱花摱𨢇解𢞂愁爫𨢇𤁕悶拵花喂,mượn hoa mượn rượu giải buồn sầu làm rượu lạt muộn dồn hoa ôi 内而軍衛之眾則五府分掌之機務之繁則六部參綜之,nội nhi quân vệ chi chúng tắc ngũ phủ phân chưởng chi cơ vụ chi phồn tắc lục bộ tham tống chi 些庄羅拯悶盃待昆賢強添𩚵䬰,ta chăng là chẳng muốn vui đợi con hiền gượng thêm cơm cháo -彬𢱖汿𫥨𢬣,xin đừng mân mó nhựa ra tay 𦎛矑渃水梅𤷍󰑀霜,gương lờ nước thuỷ mai gầy vóc sương -世事𠊚奴節𬙞,thế sự người no ổi tiết bảy 於兀時欣饒几重,ở ngọt thì hơn nhiều kẻ trọng 及𮗓即令警備果驗,Cập giác tức lệnh cảnh bị quả nghiệm 現,hiện -舍另,xá lánh thân nhàn thuở việc rồi xong xuôi 十���月彗星見南方,Thập nhị nguyệt tuệ tinh kiến nam phương 戊申唐文宗涵太和二年,Mậu Thân Đường Văn Tông Hàm Thái Hoà nhị niên 猫咃𠰳𦧘辰𠾕,mèo tha miếng thịt thì đòi @@ -10613,11 +9467,9 @@ 低它𤑟別仍𠊛竹林,Đây đà rõ biết những người trúc lâm 唉群𦛜燕眉𧍋如初,hãy còn hàm én mày ngài như xưa 漢蒼造鉄釘船以防北㓂有中艚載粮之號載粮古樓船特載粮為名耳上有棧道通行以便戰鬪下則二人摇一棹,Hán Thương tạo thiết đinh thuyền dĩ phòng Bắc khấu hữu trung tào tải lương chi hiệu tải lương cổ lâu thuyền đặc tải lương vi danh nhĩ thượng hữu sạn đạo thông hành dĩ tiện chiến đấu hạ tắc nhị nhân dao nhất trạo -碎捉尺𡽫迷襖𠊛爫官一字隔重,tôi xóc xách nón mê áo rách người làm quan nhất tự cách trùng 𫯳時𫽄固塢𠲖𠬠調,chồng thời chẳng có ủ ê một điều 飛机,phi cơ 以刑部右侍郎揚直原爲兵部左侍郎阮觀賢爲刑部右侍郎,Dĩ Hình bộ Hữu thị lang Dương Trực Nguyên vi Binh bộ Tả thị lang Nguyễn Quan Hiền vi Hình bộ Hữu thị lang -賊躡至與官軍相敵敵,tặc niếp chí dữ quan quân tương địch 赦都護府罪人,xá đô hộ phủ tội nhân 及殿試賜劉廷質進士出身吳仁澈等四各同進士出身,cập điện thí tứ lưu đình chất tiến sĩ xuất thân ngô nhân triệt đẳng tứ các đồng tiến sĩ xuất thân 𠲧𡀩,dức lác @@ -10639,25 +9491,21 @@ 󰜋唭尼罕𠦳鐄拯訛,Một cười này hẳn nghìn vàng chẳng ngoa 𥇸𥉫𢣸像𫰅鐄𥆾𫥨買別蛁䗅𣈗湄,nhác trông ngỡ tượng tô vàng nhìn ra mới biết chẫu chàng ngày mưa 掌紋羅紋盤𢬣,chưởng vân là vân bàn tay -各学路名士劔名價𠫾,các học trò danh sĩ kém danh giá đi 然逍遙於甘露之峰勤懇於瓊林之佛逐日博戲以爲娛頻年災異而不𮗓𡸈不為人明之累乎裕宗至性聰敏𭓇問髙明武僃文脩四夷賓服,Nhiên tiêu dao ư Cam Lộ chi phong cần khẩn ư Quỳnh Lâm chi Phật trục nhật bác hí dĩ vi ngu tần niên tai dị nhi bất giác khởi bất vi nhân minh chi luỵ hồ Dụ Tông chí tính thông mẫn học vấn cao minh vũ bị văn tu tứ di tân phục 繼言我如天二日自尊南國之帝皇謂我奪金寶貢珍謂我争白花母象,kế ngôn ngã như thiên nhị nhật tự tôn nam quốc chi đế hoàng vị ngã đoạt kim bảo cống trân vị ngã tranh bạch hoa mẫu tượng 固呐時呐朱𡚢停呐儒𡮈如𤙭𢃄𣈘,có nói thì nói cho to đừng nói nho nhỏ như bò đái đêm 白藤没𡎝戰場𩩫排𤽸坦𧖱茫𧺃滝,bạch đằng một cõi chiến tràng xương phơi trắng đất máu màng đỏ sông -保浪𣛤󰀘𤽗,bảo rằng hai trái hai ngươi 秋七月以杜子平為樞𡧸院事,thu thất nguyệt dĩ đỗ tử bình vi khu mật viện sự 秋七月二十蕊日帝下詔親征哀牢,thu thất nguyệt nhị thập nhị nhật đế hạ chiếu thân chinh ai lao 丁亥七年元至正七年春正月朔日食,đinh hợi thất niên nguyên chí chính thất niên xuân chính nguyệt sóc nhật thực 謀群臣會議𡸈無禦之之策奚侍於宴父老問計哉聖宗盖欲以察下民愛戴之誠且使聞論問而感激奮發也,mưu quần thần hội nghị há vô ngự chi chi sách hề Thị ư yến phụ lão vấn kế tai Thánh Tông cái dục dĩ sát hạ dân ái đái chi thành thả sử văn luận vấn nhi cảm kích phấn phát dã 買耒罕𢪀庒差𣋚沁暫遇别埃帝麻,mới rồi hẳn nghỉ chẳng sai hôm tăm tạm ngộ biết ai đấy mà 時也日禮有殺太后之罪惜宗室大臣不能正其罪以誅之也顧乃謀拙術踈反為所害,thời dã Nhật Lễ hữu sát Thái hậu chi tội tích tông thất đại thần bất năng chính kì tội dĩ tru chi dã cố nãi mưu chuyết thuật sơ phản vi sở hại -别清貴謨仙,biết thanh quý mua tiên 外軒兎㐌𡽫兑吟𦎛,ngoài hiên thỏ đã non đoài ngậm gương 公認,công nhận 堆些拙󰒂䕯蓬,Đôi ta chút nghĩa đèo bòng 孚説張目叱之曰此何義也,Phu thuyết trương mục sất chi viết Thử hà nghĩa dã 丙子八年元至元二年春正月上皇自哀牢至京,bính tí bát niên nguyên chí nguyên nhị niên xuân chính nguyệt thượng hoàng tự ai lao chí kinh -春群𡗋几才名𨔍𠁀,xuân còn lắm kẻ tài danh lạ đời 𦬑梗撑𦰟扵𠊛𣔢抆,nở cành xanh ngọn ở người xới vun 井幕納汫斉農,tỉnh mạc nắp giếng tày nong 頭眉𡳃󰘚強濃𬌓腰,Đầu mày cuối mặt càng nồng tấm yêu @@ -10677,12 +9525,10 @@ 月娥𥙩寔傳𨉓疎戈,nguyệt nga lấy thực chuyện mình thưa qua 漢帝聞王王此常欲一决勝負以百姓新勞苦故罷之遣���奉其印綬遣王王宜郊迎拜謁示其敬也,hán đế văn vương vương thử thường dục nhất quyết thắng phụ dĩ bách tính tân lao khổ cố bãi chi khiến sứ phụng kì ấn thụ khiến vương vương nghi giao nghênh bái yết thị kì kính dã 矩𦸰,củ sắn -𥊚𥇀𠫾細没座天宮,mơ màng đi tới một toà thiên cung 停身分妾𢪀名價払,đành thân phận thiếp nghĩ danh giá chàng 嘆喂意拱羅麟丕,than ôi ấy cũng là lân vậy 歳旦󰞯哿時𬲢古改求所官󱞻,tuổi đến lớn cả thời nhiều của cải cầu thửa quan sang 𫏚鐄𢲫󰢃𥙩󱨊𭃂𢭂,vội vàng mở gói lấy vài lượng trao -,thu thất nguyệt tôn hiến từ hoàng hậu vi hoàng thái hậu 程,trình 爲埃撴𢩽𢪀如唭,vì ai đun đẩy nghĩ như cười 及添平敗召伯耆還勑賜諄諄以立陳氏,cập thiêm bình bại triệu bá kì hoàn sắc tứ truân truân dĩ lập trần thị @@ -10702,7 +9548,6 @@ 呵可𥙩蒸據尋紇珠麻於蒸边含𧍰顛丕台,há khả lấy chưng cớ tìm hạt châu mà ở chưng bên hàm rồng đen vậy thay 叛天常,phản thiên thường 莊定又斷之不早失其機會以至事敗身亡及其軍将之良者,trang định hựu đoán chi bất tảo thất kì cơ hội dĩ chí sự bại thân vong cập kì quân tướng chi lương giả -肝𩸮魥固肝魥,bớp có gan bớp 食則眉𢫈㐌𦖡𦖻,xực tắc mày gõ đã điếc tai 論𠁀𢀭固󱝮茹榮呅,trọn đời giàu có cả nhà vênh vang 金龜請王追躡之,kim quy thỉnh vương truy niếp chi @@ -10719,8 +9564,6 @@ 𤢇兜𠁑坦𦑃兜𨕭𡗶,Vuốt đâu dưới đất cánh đâu trên trời 呵浪固意思之共埃,há rằng có ý tứ gì cùng ai 未至京師而卒,vị chí kinh sư nhi tốt -𦋦踈朗月拠韻浪,ra thơ lãng nguyệt cứ vần rằng -固昆󱏰冷昆丐冷爲盎那爫经敎尼,có con trai lành con gái lành vì chưng ang nạ làm kinh giáo này 𡢻情渚者朱埃,nợ tình chưa giả cho ai 更以公清聞演州人為之語曰演州安撫清如水,cánh dĩ công thanh văn diễn châu nhân vi chi ngữ viết diễn châu an phủ thanh như thuỷ 季犛詣闕請出朱橋戰船以益之,Quý Li nghệ khuyết thỉnh xuất Châu Kiều chiến thuyền dĩ ích chi @@ -10742,7 +9585,6 @@ 三月真臘國來貢,Tam nguyệt Chân Lạp quốc lai cống 大元歴盖一種夷介在其間也後儂智髙叛據儻猶州曰大歴國疑即此地,đại nguyên lịch cái nhất chủng di giới tại kì gian dã hậu nùng trí cao phản cứ thảng do châu viết đại lịch quốc nghi tức thử địa 打料蓮㗂外墻,Đánh liều lên tiếng ngoài tường -癸丑十四年,quý sửu thập tứ niên minh vạn lịch thập nhất niên 時有忌汝諧年少用事為詩誚之曰風憲論談傳古語口存乳臭段中賛,Thời hữu kị Nhữ Hài niên thiếu dụng sự vi thi tiếu chi viết Phong hiến luận đàm truyền cổ ngữ Khẩu tồn nhũ xú Đoàn Trung tán 媄𡥵𨻫𠺥𧐖𫋑𠬠皮,mẹ con luống chịu lờn bơn một bề 𤏧𦰟畑𨖲体𤽸抛,thắp ngọn đèn lên thấy trắng phau @@ -10756,7 +9598,6 @@ 斈拯別浪𫨩之奇騎頭𠊛計㐌𠀧畨,học chẳng biết rằng hay chi cả cưỡi đầu người kể đã ba phen 時鄭栢鄭𣛧同任提領不能戒戢手下肆行冗弊受賂銀錢,Thời Trịnh Bách Trịnh Sâm đồng nhiệm đề lĩnh bất năng giới tập thủ hạ tứ hành nhũng tệ thụ lộ ngân tiền 棱饒核葉花迡動,rừng nhiều cây rợp hoa chầy rụng -押情買擀朱𠊛官,ép tình mới gán cho người thổ quan 麻些卒𠬠𢆥𣳔,Mà ta suốt một năm ròng 姅間󰆐貴女天宮,nửa gian lều quý nữa thiên cung 包徐𡎢𠖾制宮月,bao giờ ngồi mát chơi cung nguyệt @@ -10767,7 +9608,6 @@ 碎㐌除待闭𥹰,tôi đà chờ được bấy lâu 乙巳十二年宋景德二年,ất tị thập nhị niên tống cảnh đức nhị niên 渃𥒥,nước đa -闭除息𫺶衮昂,bấy giờ tức giận ngổn ngang 情恩,tình ân 春正月遣使如宋,Xuân chính nguyệt khiển sứ như Tống 霧霧所氣隂,mù mù thửa khí âm @@ -10780,7 +9620,6 @@ 𪨃群恩愛堆塘渚衝,Chút còn ân ái đôi đường chưa xong 少年場屋㗂虚󱗟,thiếu niên trường ốc tiếng hư bay 昆𡛔意應符,con gái ấy ứng bùa -催停𠸥𠲥㖫,thôi đừng kể lể lăng 拱朱𢪀議冲𨦩𨀈𦋦,Cũng cho nghỉ nghị trong vòng bước ra 勸昆辰渚多芒,khuyên con thì chớ đa mang 畨尼翁决𠫾奔梇,phen này ông quyết đi buôn lọng @@ -10790,7 +9629,6 @@ 黎太祖󰁮一旅之師殄百萬之㓂十餘年間而天下大定斯亦難矣,lê thái tổ cử nhất lữ chi sư điễn bách vạn chi khấu thập dư niên gian nhi thiên hạ đại định tư diệc nan hĩ 𢆥󰅒󰑼󰜋女時𢆥𢆥,Năm nay là một nữa thì năm năm 帝王連治工代正嵬天子台𡗶治民,đế vương lên trị trong đời chính ngôi thiên tử thay trời trị dân -󰜋宮󰊄悴湄愁𦊚恥𧖱𠄼頭𦰟𢬣,một cung gió tủi mưa sầu bốn dây rỉ máu năm đầu ngón tay 群𡗉享受𧗱𡢐,Còn nhiều hưởng thụ về sau 㕵𠓨跬孟如𢈱庒差,Uống vào khoẻ mạnh như lời chẳng sai 團魚󰑼丐巴巴,đoàn ngư là cái ba ba @@ -10806,14 +9644,12 @@ 貴哉,quý tai 檜炭𤊤𤍇貝情,củi than nhem nhuốc với tình 𬁜𠃩兜兜拱𧗱會董,mồng chín đâu đâu cũng về hội gióng -又有新明縣偽瓊郡公瑞郡公缺兄弟聚集徒黨所至脅掠人民𭁈水郡公禮郡公等相結眾至數千,hựu hữu tân minh huyện nguỵ quỳnh quận công thuỵ quận công tịnh danh khuyết huynh đệ tụ tập đồ đảng sở chí hiếp lược nhân dân dữ thuỷ quận công lễ quận công đẳng tương kết chúng chí sổ thiên 藝皇至是昏耄甚矣夢華之不遇天也亦陳家之不幸也,Nghệ Hoàng chí thị hôn mạo thậm hĩ Mộng Hoa chi bất ngộ thiên dã diệc Trần gia chi bất hạnh dã 𠬠𢆥𠬠𤁕味𣘈粉,một năm một lạt mùi son phấn 疾篤命,Tật đốc mệnh 九月初六日置乂安順化守禦所,Cửu nguyệt sơ lục nhật trí Nghệ An Thuận Hoá thủ ngự sở 䐗𠿯席魏󰬾旬宴,chửa nguôi tiệc ngụy ba tuần yến 起天光天德二寺及塑四天帝像,Khởi Thiên Quang Thiên Đức nhị tự cập tố tứ thiên đế tượng -𢚁𢀭情性桑,tình tính tang 是難未免匱乏猶不失為貴人之行,thị nan vị miễn quỹ phạp do bất thất vi quý nhân chi hành 半󰠆奔虎聀𠓨𦝄兜,Bán hùm buôn hổ chắc vào lưng đâu 適属厄運兵戈倥偬題名之事未及竣集,Thích thuộc ách vận binh qua không hốt đề danh chi sự vị cập thuyên tập @@ -10839,7 +9675,6 @@ 󰝸咍𠸜户󰑼之,chẳng hay tên họ là chi 欽頒勑旨旦尼停停,Khâm ban sắc chỉ đến nơi rành rành 㐌𢧚盛𧵑盛𠊛,đã nên thịnh của thịnh người -猿明朽喜爫,vượn mừng hủ hỉ 唉𧗱暫付㩜外,Hãy về tạm phó giam ngoài 群緣挸个𢮪羮,còn duyên kén cá chọn canh 王命開所居園宅立廟時祀焉,Vương mệnh khai sở cư viên trạch lập miếu thời tự yên @@ -10850,13 +9685,10 @@ 󱝚是非稽聲色,tránh thị phi ghê thanh sắc 咹渚𩛂󱳮渚旦,ăn chưa no lo chưa đến 会,hội -奴渃㕵少𩚵咹,no nước uống thiếu cơm ăn 意奴拉情刼户杜𫢩,ấy nó rắp tình cướp họ đỗ nay -吝𡶀假𠫾妄,lần theo núi giả đi vòng 富貴󱏪霜𦰟𦹵,phú quý treo sương ngọn cỏ 𨁡𣳔詩禮茄傳寶爭𢃄魁元榜𤈜鐄,noi dòng thi lễ nhà truyền báu tranh giải khôi nguyên bảng chói vàng 占城寇,Chiêm Thành khấu -憲官皮噲皮,hiến quan vừa gọi vừa 𠊛𠁀𦍛意是非𮎦雄,người đời dường ấy thị phi anh hùng 𡫡𦝄吏沛𠹾輪盎𩄲,sao trăng lại phải chịu luồn đám mây 立皇后四,Lập hoàng hậu tứ @@ -10867,7 +9699,6 @@ 僧徒旋繞誦經求延壽故名延祐,Tăng đồ toàn nhiễu tụng kinh cầu diên thọ cố danh Diên Hựu 秋九月帝幸哥來捕象又幸哥覽還京師,Thu cửu nguyệt Đế hạnh Kha Lai bổ tượng hựu hạnh Kha Lãm hoàn kinh sư 諒謂暊必有國,lượng vị phũ tất hữu quốc -才子文人埃妬佐,tài tử văn nhân ai đó tá 𥙩𧵑扒𠊛軍弊𠰚,lấy của bắt người quân tệ nhỉ 客游俸固󰜋𠊛,khách du bỗng có một người 錢辰空固別撝埃,tiền thì không có biết vay ai @@ -10883,22 +9714,18 @@ 恠牢𤵺𡗋倍分𦖑時唠沃動身仍󰑼,quái sao dại lắm bội phần nghe thì lao óc động thân những là 春正月免會期以前年有赦故也,xuân chính nguyệt miễn hội kì dĩ tiền niên hữu xá cố dã 螟蛉挼礼号昆圩圩,minh linh nuôi trẻ hiệu con vò vò -忍折,bực nhọc nhẫn chết 千古流芳𡸈不偉歟,thiên cổ lưu phương khởi bất vĩ dư 及長魁梧奇偉也目光若電綬步如虎有智勇力䏻抗鼎為楊廷藝牙将廷藝以女妻之圈𬋩愛州,Cập trưởng khôi ngô kì vĩ dã mục quang nhược điện thụ bộ như hổ hữu trí dũng lực năng kháng đỉnh vi Dương Đình Nghệ nha tướng Đình Nghệ dĩ nữ thê chi quyền quản Ái Châu 𭁈阮直武永謨申仁忠郭廷保杜潤陶󰁮覃文禮為天南餘暇自號天南洞主道庵主人,dữ nguyễn trực vũ vĩnh mô thân nhân trung quách đình bảo đỗ nhuận đào cử đàm văn lễ vi thiên nam dư hạ tự hiệu thiên nam động chủ đạo am chủ nhân 春正月明營造燕京奉天殿成,Xuân chính nguyệt Minh doanh tạo Yên Kinh Phụng Thiên điện thành -咾通琴碁,lễ làu thông cầm kỳ 󰘂营侯下專勤𠓨𦋦,cửa doanh hầu hạ chuyên cần vào ra 媄𡥵苔墮西楼,mẹ con đày đọa tây lâu 𨅹𨖲嵿𡶀等尼石盤,trèo lên đỉnh núi đứng nơi thạch bàn -畧辰丙𦎛辰丙𤐝,lược thì biếng gương thì biếng soi 决𢚸琴瑟󰜋𠄩𠴗𠴔,quyết lòng cầm sắt một hai dỗ dành 然法立寝久弊隨以生常才濫入於󰱇中實𭓇或遺於度外翻騰物議未愜士心,Nhiên pháp lập tẩm cửu tệ tuỳ dĩ sinh thường tài lạm nhập ư tuyển trung thực học hoặc di ư độ ngoại phiên đằng vật nghị vị khiếp sĩ tâm 𫷜充𣎃限𧵑𠫾𫢼,năm xung tháng hạn của đi thay 殺寃󰟯㐌潙潙𮗓𢚸,SÁT oan dường đã vơi vơi GÓC lòng 道士拜章畢起曰上帝覧章笑曰何乃恋俗久留乎,đạo sĩ bái chương tất khởi viết thượng đế lãm chương tiếu viết hà nãi luyến tục cửu lưu hồ -牢麻㗂𦝄花此情,sao mà tiếng trăng hoa thử tình 𡗶,trời 師禦冦,sư ngự khấu 𢸛𢸚之女罪𡗶埃𫼳,đèo bòng chi nữa tội trời ai mang @@ -10909,17 +9736,14 @@ 𢣇𢠇𢚸,hăm hở lòng 焉,yên 包除𨑮萬精兵,Bao giờ mười vạn tinh binh -㐌𫨩浪伴故人,đã hay rằng bạn cố nhân 㐌𢚸君子多恾,đã lòng quân tử đa mang 𰿘兵𠦳將會同洗寃,Muôn binh nghìn tướng hội đồng tẩy oan 隊畨𠹳𧹟唭紅玉竜淶動香濃拿淶,đòi phen cợt đỏ cười hồng ngọc lung lay rụng hương nồng nã rơi -瓷碟使定圖清世,từ điệp đĩa sứ đựng đồ thanh thay 命同太監阮󰲰諭諸營将士曰府庫財物各宜封守不得燒燔占國茶全生致轅門不得𢦤殺,Mệnh đồng thái giám Nguyễn Đảm dụ chư doanh tướng sĩ viết phủ khố tài vật các nghi phong thủ bất đắc thiêu phần Chiêm quốc Trà Toàn sinh trí Viên môn bất đắc tường sát 魚鼓某亇打郎边伽,ngư cổ mõ cá đánh sang bên già 應斗山圍人陳朝監書庫,Ứng Đẩu Sơn Vi nhân Trần triều giám thư khố 莫登庸殺進郡公阮領,mạc đăng dung sát tiến quận công nguyễn lĩnh 昇隆城𬟛坦󰠃曳衰,thăng long thành cũ đất cùng dái suy -󱣦𢃱鐄錦兢,mũ vàng gấm căng 爫朱𡫨櫗如𢫕買羅,làm cho kín mít như bưng mới là 歇調朝𡮶歇調是非,Hết điều CHIỀU CHUỘNG hết lời thị phi 碩據州凶暴失眾心,Thạc cứ châu hung bạo thất chúng tâm @@ -10945,7 +9769,6 @@ 湥渃有情淶𪷃渀昆塘無岸最𤋾𤋾,giọt nước hữu tình rơi lõm bõm con đường vô ngạn tối om om 二月帝幸西京拜謁山陵,nhị nguyệt đế hạnh tây kinh bái yết sơn lăng 准燥昆南准遏朱媄南,chốn ráo con nằm chốn ướt cho mẹ nằm -妬群𢧚價買𤾓澄,đó còn nên giá mấy trăm chừng 空𣱽渚易麻𠖤塘𡗶,Không dưng chưa dễ mà bay đường trời 󱡴城兵焒噋敲,cửa thành binh lửa xôn xao 百官朝服稱賀,Bách quan triều phục xưng hạ @@ -10954,8 +9777,6 @@ 七月令清華沿河各縣居民收財畜家小入山脚險地避居以防賊至,thất nguyệt lệnh thanh hoa duyên hà các huyện cư dân thu tài súc gia tiểu nhập sơn cước hiểm địa tị cư dĩ phòng tặc chí 柴噲娘阿蛮旦,thầy gọi nàng a man đến 𢜝𩂀㳥奇論𦀊繚,sợ cơn sóng cả lộn dây lèo -𨖲棱,lên rừng thì sợ khái -十二月盗刼處處群起燒家殺人刼掠財畜丙申十九年,thập nhị nguyệt đạo kiếp xứ xứ quần khởi thiêu gia sát nhân kiếp lược tài súc bính thân thập cửu niên minh vạn lịch chính nhị thập tứ niên 身尼󰂇别塘尼𠰚,thân này ví biết đường này nhỉ 𡛔挸𫯳𠮩卒堆辰𥙩,gái kén chồng nếu tốt đôi thì lấy 娘户武卞㨢鞠黄爫𧵑改,nàng họ vũ bèn nâng cúc vàng làm của gửi @@ -10964,19 +9785,15 @@ 邑𣘃𤷍𤶹丐蟡蟡,ấp cây gầy guộc cái ve ve 楊鼓捤󰻛梗楊,dương cổ vẩy rảy cành dương 如𪜀,như là -女工𣌋專勤,nữ công sớm chuyên cần 於圭恪辱改昆𪾺𬖉,ở quê khác nhọc gửi con mắt trông 帝諭尚書阮如堵等曰陳封少時為厲德侯舊臣,đế dụ thượng thư nguyễn như đổ đẳng viết trần phong thiếu thời vi lệ đức hầu cựu thần -󱮎泌五榖,ngũ cốc 乃令撒寨而回,nãi lệnh tản trại nhi hồi 𩄲𫐹陷退叺𫢫妑昆󰅹計理𫯝󰅹坚,mây mưa ham thói nhớp đời bà con nào kể lẽ trời nào kiêng 鐵林林哿宁棱撅丐厨亭耒卞门秋,thiết lâm lim cả giữa rừng cột cái chùa đình lõi bền muôn thu -仍醝牟道麻嵬茹,những say màu đạo mà nguôi nỗi nhà 鋦䤠,cuốc chỉa 軍人俳優犯罪並不得預補,Quân nhân bài ưu phạm tội tịnh bất đắc dự bổ 登柄評曰錢年莫氏雖以受禅猶書黎朝統,Đăng Bính bình viết Tiền niên Mạc thị tuy dĩ thụ thiền do thư Lê triều Thống 詔太尉李公平将兵擊之,chiếu thái uý lí công bình tương binh kích chi -空療領𩢬𠑬𥙩銭,không liều lĩnh lừa nhau lấy tiền 其文臣當致君澤民以飾治平,Kì văn thần đương trí quân trạch dân dĩ sức trị bình 次一部吏部兵二辰部户部刑拱衝次𠀧辰特部工若朋部礼𥛉翁碎󰡲,thứ nhất bộ lại bộ binh nhì thì bộ hộ bộ hình cũng xong thứ ba thì được bộ công nhược bằng bộ lễ lạy ông tôi về 焒兵󰠲㐌喑喑𠬠方,Lửa binh đâu đã ầm ầm một phương @@ -10991,9 +9808,7 @@ 篤志修行,dốc chí tu hành 户黎苚时户李𧽈,họ lê rụng thời họ lý dấy 二十五日以誕日爲天慶聖節,nhị thập ngũ nhật dĩ đản nhật vi thiên khánh thánh tiết -顔淵渃貯瓢群月,nhan uyên nước chứa bầu còn nguyệt 𠇮𡗶𠳐𠁑𠄼𩄲,mệnh trời vâng dưới năm mây -己丑十二年,kỉ sửu thập nhị niên mạc hưng trị nhị niên 兑傷𢧚買𠲟𠴛分明,đoái thương nên mới gạn gùng phân minh 辛巳四十八年漢文帝復元四年,Tân Tị tứ thập bát niên Hán Văn Đế phục Nguyên tứ niên 師兄齋拙娓𫅷冬迻,sư huynh chải chuốt vãi già đong đưa @@ -11011,7 +9826,6 @@ 如此則三舍生中塲多少優劣前後等給適宜而天下人才咸知激勸,Như thử tắc tam xá sinh trúng trường đa thiểu ưu liệt tiền hậu đẳng cấp thích nghi nhi thiên hạ nhân tài hàm tri khích khuyến 然令已通行各官仍具送來黎受不辝亨,nhiên lệnh dĩ thông hành các quan nhưng cụ tống lai lê thụ bất từ hanh 月穿呵易偷𢚸竹渃沚謳坤掣俸𡽫,nguyệt xuyên há dễ thâu lòng trúc nước chảy âu khôn xiết bóng non -英𤴬爫牢麻𩈘𬦃似,anh đau là sao mà mặt đỏ tựa hoa vông 保朱咍𫄋律杓䈊,bảo cho hay the lọt duộc thưng 責妑媄𤴪筭皮𦝉𪞷,trách bà mẹ ghẻ toan bề đẻ ra 客遊俸固󰜋𠊛,Khách du bỗng có một người @@ -11024,16 +9838,13 @@ 市場,thị trường 冬十月哀牢呼籠乞内附却之,Đông thập nguyệt Ai Lao Hô Lung khất nội phụ khước chi 別埃洳唏𣷱別埃𢚁紇粓哏󱳶𢬣瀋𣳔,biết ai nhờ hơi sữa biết ai cậy hạt cơm cắn máu tay thấm ròng -秋九月以范師孟為掌簿書兼樞𡧸參政冬,thu cửu nguyệt dĩ phạm sư mạnh vi chưởng bạ thư kiêm khu mật tham chính 滅此胡虜綏彼四方,Diệt thử Hồ lỗ tuy bỉ tứ phương 核葉傘𩂏庵沫湖清月現俸𡃋,cây rợp tán che am mát hồ thanh nguyệt hiện bóng tròn 易,dễ -詠𧯄割據,vịnh hang cắc – cớ 󰋡𨉟梗槾爫税勉餒特媄𬋩之羅身,dấn mình gánh mướn làm thuê miễn nuôi được mẹ quản gì là thân 娘𧗱餒丐拱𡥵朱英𠫾󱘒渃𡽫高平,nàng về nuôi cái cùng con cho anh đi trẩy nước non cao bằng 后羿𧡊𩈘姮娥張弓闷𢏑離它拯當,hậu nghệ thấy mặt hằng nga giương cung muốn bắn le đà chẳng đang 守度曰汝以公主故得為勾當非他勾當可比當則一足趾使與他别,Thủ Độ viết Nhữ dĩ công chúa cố đắc vi câu đương phi tha câu đương khả tỉ đương tắc nhất túc chỉ sử dữ tha biệt -拯𫨩情意,chẳng hay tình ý 十二月十八日統元帝自洪市行殿進𭛁還京師,Thập nhị nguyệt thập bát nhật Thống Nguyên Đế tự Hồng Thị hành điện tiến phát hoàn Kinh sư 立弘聖大王祠,Lập Hoằng Thánh Đại Vương từ 󰜋命娘𦰟畑𣌉,Một mình nàng ngọn đèn khuya @@ -11041,7 +9852,6 @@ 射之兄翁善被黨死射不以介𢙇又為敵愾所謂徒知食禄死難之為義而不知其人之不義也,xạ chi huynh ông thiện bị đảng tử xạ bất dĩ giới hoài hựu vi địch khái sở vị đồ tri thực lộc tử nan chi vi nghĩa nhi bất tri kì nhân chi bất nghĩa dã 𦚖𦖻,mép tai 䊚式鉑欺霜用,giồi thức bạc khi sương rụng -𦊚恥𧖱𠄼頭𦰟𢬣,bốn dây rỉ máu năm đầu ngón tay 𠦳尋𢘾䏾松筠,Nghìn tầm nhờ bóng tùng quân 畧群𦝄𫗄娄𦋦𥒥鐄,trước còn trăng gió sau ra đá vàng 花箕㐌執𣘃尼朱渚,Hoa kia đã chắp cây này cho chưa @@ -11059,7 +9869,6 @@ 應󱚢𧒍𧴤𦹵蓍,ứng vào rùa bói cỏ thi 雲仙𨅸吏边塘,vân tiên đứng lại bên đàng 功名𤈜𤈜唯𨷈代,công danh chới chới dõi muôn đời -𬁖才低曲江狹回,sao tài đây khúc giang hẹp hòi 銑遣長真帥領南兵自海道攻和,Tiển khiển Trường Chân soái Lĩnh Nam binh tự hải đạo công Hoà 𬂙塘北曾笘舘客,trông đường bắc từng chòm quán khách 一傭賃人有文字已有本處承宣司准照便即並饒免充軍,nhất dong nhẫm nhân hữu văn tự dĩ hữu bản xứ thừa tuyên ti chuẩn chiếu tiện tức tịnh nhiêu miễn sung quân @@ -11074,13 +9883,11 @@ 外𠄼󰁰歲外徵世,ngoài năm mươi tuổi ngoài chưng thế 冬十一月季犛逼帝徒都清化府,Đông thập nhất nguyệt Quý Li bức Đế đồ đô Thanh Hoá phủ 命保威王𤩽擊破之獲人畜甚眾,Mệnh Bảo Uy vương hiến kích phá chi hoạch nhân súc thậm chúng -﨤𣅶𦋦拱,gặp lúc ra cũng 聚會百官六軍之宿衛,tụ hội bách quan lục quân chi túc vệ 二十一日大開會宴,nhị thập nhất nhật đại khai hội yến 庚辰乾符有道二年宋康定元年,Canh Thìn Càn Phù Hữu Đạo nhị niên Tống Khang Định nguyên niên 除牢散作如花𡨌塘,giờ sao tan tác như hoa giữa đường 爫,làm -𦝄粓買𠬠果茄,dọn lưng cơm với một quả cà 每日該把門用一人出直店譏察并錦衣肅清員人亦在,mỗi nhật cai bả môn dụng nhất nhân xuất trực điếm cơ sát tịnh cẩm y túc thanh viên nhân diệc tại 丙寅十六年宋乾德四年,Bính Dần thập lục niên Tống Càn Đức tứ niên 𥻻茹,nếp nhà @@ -11090,11 +9897,8 @@ 海藻蒌蓉󰡎𣷭,hải tảo rau rong dưới biển 命朝臣舉縣官聀有剛直能觸邪者各一員,Mệnh triều thần cử huyện quan chức hữu cương trực năng xúc tà giả các nhất viên 𠫾擬調𪰛劔歇𠄩,đi nghỉ đều thì kém hết hai -停刼襖𠤆𠫅𧜖,đừng kép áo chớ đầy chăn 靣前呈貝小姐,diện tiền trình với tiểu thư 生它󰡲旦楼紅󰡎鞍,Sinh đà về đến lầu hồng xuống yên -󰘇外倍𢷀簾駸駸氷𨇒園𣌉没命,cửa ngoài vội rủ rèm the xăm xăm băng lối vườn khuya một mình -𡥵塘無岸最音音,con đường vô ngạn tối om om 𧎜𫼳𨉓庒浽,ốc mang mình chẳng nổi 石壁𩄲篭窒秀清,thạch bích mây lồng rất tú thanh 𦖑昆咀哭󰋇句添煩,nghe con thở khóc mấy câu thêm phiền @@ -11102,19 +9906,16 @@ 渃𡽫隔󰋇󰟀絩,Nước non cách mấy buồng thêu 䀡娘鐄𥒥拯移彼彷吏旦房斋呈払,xem nàng vàng đá chẳng dời bẽ bàng lại đến phòng trai trình chàng 賜第年六十六,Tứ đệ niên lục thập lục -煙茦,yên thuốc 眉蕯󱧉蚤蚤蕯󱧉眉,mày tát chằm tao tao tát chằm mày 固渃遶牕𡽫遶𬮌群踈苔𬞚𨢇苔瓢,có nước nhiễu song non nhiễu cửa còn thơ đầy túi rượu đầy bầu 九月杖欠盟誓者各五十,cửu nguyệt trượng khiếm minh thệ giả các ngũ thập 味𨢟尼呵固為埃,vị cay này há có vì ai -埃拱别官使𠊛公明知𧥾𧍋𫽄䁛𠳒呐無理𧵑仉碎伵𧍋,ai cũng biết quan sứ người công minh tri thức ngài chẳng coi lời nói vô lí của kẻ tôi tớ ngài 蹎𡗶󰘚彼泠汀,Chân trời mặt biển lênh đênh 花初蜂𡳵󰋇分情鍾,Hoa xưa ong cũ mấy phân tình chung 後興孝王討沱江蠻泊白鶴江夜夢神曰前年帝有褒賞之命至是無聞,hậu hưng hiếu vương thảo đà giang man bạc bạch hạc giang dạ mộng thần viết tiền niên đế hữu bao thưởng chi mệnh chí thị vô văn 湥𥢅潯瀉𣻆湄份㤌餒客份洳餒命,giọt riêng tầm tã tuôn mưa phần căm nỗi khách phần nhơ nỗi mình 𢪀浪拱脉書香,nghĩ rằng cũng mạch thư hương 蔑󰬮𥆾䀡蔑脑膿香𡗶坤鬪󰡎𩄲籠,một vẻ nhìn xem một não nùng hương trời khôn giấu dưới mây lồng -暫𢚸𪨀𢪀眞世芇,tạm lòng chút nghĩ chân thế nào 每獲賊馘用銀賜賞士卒多挺身自願奮力夜攻,Mỗi hoạch tặc quắc dụng ngân tứ thưởng sĩ tốt đa đĩnh thân tự nguyện phấn lực dạ công 元人至白藤江其󰕛果散走,nguyên nhân chí bạch đằng giang kì chúng quả tán tẩu 𧽈𪖫銳共打,dấy mũi nhọn cùng đánh @@ -11134,7 +9935,6 @@ 産𢬣把𦑗花葵,Sẵn tay bả quạt hoa quì 𤾓官𡾵次於頭𦑃圍森合府楼迎昂,trăm quan ngôi thứ ở đầu cánh vây sum họp phủ lầu nghênh ngang 氷傾芇㐌別埃麻𥚆,Bâng khuâng nào đã biết ai mà nhìn -調𨉟空沛𠹾𣦍𠫾𦓡,đều mình không phải chịu ngay đi mà 屍㵢㳥澾𢧚塘𠊛戈,thây trôi sóng giạt nên đường người qua 𡗶它生𫴋澄尼身名,trời đà sinh xuống chừng này thân danh 修󰑼桧福情󰑼𦀊寃,Tu là cỗi phúc tình là dây oan @@ -11144,12 +9944,10 @@ 蒂菍,đế nấm 汝𣈜行脚方賒,nhớ ngày hành cước phương xa 𡄎𠳒三合𤑟𨑮𫽄吪,gẫm lời tam hợp rõ mười chẳng ngoa -丁巳十八年,đinh tị thập bát niên minh vạn lịch thập ngũ niên 尤且幸𭓇訪道臨軒策士其皷舞之��於是尤至,vưu thả hạnh học phỏng đạo lâm hiên sách sĩ kì cổ vũ chi cơ ư thị vưu chí 強吹珠啫絲紆強商,càng xui châu chã tơ vò càng thương 宇宇城胡没朶花,vò võ thành hồ một đoá hoa 二十七日帝命将領兵以杜岳贊理軍務討平之,Nhị thập thất nhật đế mệnh tướng lĩnh binh dĩ Đỗ Nhạc tán lí quân vụ thảo bình chi -仍㗂默名𨕭𠁀,những tiếng mắc danh trên đời 蟡愁𠳭𫪎頭梗添傷,ve sầu khắc khoải đầu cành thêm thương 𦑃󰅹𠖤旦午排𫏾粧,cánh nào bay đến ngỏ bày trước trang 追尊昭王為元祖皇帝恭王為寕祖皇帝意王為穆祖皇帝,Truy tôn Chiêu Vương vi Nguyên Tổ Hoàng Đế Cung Vương vi Ninh Tổ Hoàng Đế Ý Vương vi Mục Tổ Hoàng Đế @@ -11158,7 +9956,6 @@ 後三年夫人因而有娠生男陽煥,Hậu tam niên phu nhân nhân nhi hữu thần sinh nam Dương Hoán 没省情星𠲣女𢗖,một tỉnh tình tinh suýt nữa nhầm 節制鄭松益厚遇之使人護送還國,tiết chế trịnh tùng ích hậu ngộ chi sử nhân hộ tống hoàn quốc -𠎪㛪愚庫体盛強,lũ em ngu khó thấy thịnh cường 陶羅󰌎𤒘龱𥑥,đào là lò đúc đồ sành 包除󱙼𡮍蔑分畑麻,bao giờ sáng chút một phân đèn mờ 𠃣因汝麻𢧚病𢯦𢴐姅𢆥𩚵䬰拯唁,ắt nhân nhớ mà nên bệnh lay day nửa năm cơm cháo chẳng ngon @@ -11193,7 +9990,6 @@ 箕如花󱦂花梌花那花示𣈗湄老濃,kìa như hoa mướp hoa dừa hoa na hoa thị ngày mưa não nùng 爫𤳇志於朱𥾽停󱳮闷𡞕𠤆煩闷𡥵,làm trai chí ở cho bền đừng lo muộn vợ chớ phiền muộn con 諱廓生三子長曰從次曰曠,huý quách sinh tam tử trưởng viết Tòng thứ viết Khoáng -讀者群𢖵𠳒官沙露吧𠬠排官全權呐保公眾浪:,độc giả còn nhớ lời quan sa lộ ba một bởi quan toàn quyền nói bảo công chúng rằng 西体字經鐄,tây thấy chữ kinh vàng 拯堵𠱋麻拯丐𤞺,chẳng đỏ ru mà chẳng cái cáo 欽頒色旨旦尼停停,Khâm ban sắc chỉ đến nơi rành rành @@ -11206,32 +10002,26 @@ 掣包𠻀傳知音𤌋香高濕󱋓沉𧀟潙,xiết bao trò chuyện tri âm khói hương cao thấp chén trầm đầy vơi 𦊚方𪹚𣼽𠄩京凭鐄,Bốn phương phẳng lặng hai kinh vững vàng 侈𦖑軍喝󰠓移,xẩy nghe quân hét vang dời -𨀍绳𨻫仍𠲖霜,nhạn dùng dằng luống những e sương 𫢩麻除骨突衝,nay mà trừ cốt ðột xong 更𣌉幅錦𢷀幍,Canh khuya bức gấm rủ thao 呐,nói 麻列末麻凌昆婁,mà lét mắt mà trừng con sâu 𫽄沛官𦓡𫽄沛民魚魚謹謹化𫥨𠽂,chẳng phải quan mà chẳng phải dân ngơ ngơ ngẩn ngẩn hoá ra đần -一冲渃上源,nhất trong nước thượng nguyên 明日經清川地芒夢山,Minh nhật kinh Thanh Xuyên địa Mang Mộng sơn 霹靂𢀮列㗂荣粦粦,tích lịch sấm sét tiếng vang rần rần 史臣吳士連曰惠宗之世天下之蠱已深而人君非陽剛之主當國以柔懦之臣欲幹深弊之蠱其何能濟,sử thần ngô sĩ liên viết huệ tông chi thế thiên hạ chi cổ dĩ thâm nhi nhân quân phi dương cương chi chủ đương quốc dĩ nhu nhu chi thần dục cán thâm tệ chi cổ kì hà năng tế 王感鄰以義却敵邊亦願治之君也,Vương cảm lân dĩ nghĩa khước địch biên diệc nguyện trị chi quân dã 𧏵呵𠰘吸溋𤄷,rồng há miệng hớp duềnh la 二帝追之不及󰱐其餘黨五萬餘以㱕,Nhị Đế truy chi bất cập hoạch kì dư đảng ngũ vạn dư dĩ quy -𡗶𡽫渃包賖擬兜𢩽󰘇𢺺茹自碎,trời liêu non nước bao xa nghĩ đâu rẽ cửa chia nhà tự tôi 蔑丸混沌裊初冬,một hòn hỗn độn nẻo sơ đông 腥膻克復非天祿,Tinh chiên sung phúc phi thiên lộc -肝如鉄胣如鐄,gan như sắt dạ như vàng 除授三四五六七八品散官長子間有年方少俊好𭓇者𭁈人崇文舘𭓇生讀書吏部詮除司訓典義并文臣年髙有𭓇問者兼行教習每二年教習官僃奏送禮部考試暗寫本一塲經義一道四書二道中者除文官各職若年長魯鈍願習武藝𭁈之肄習錦衣衛每日就西城較藝塲習弓矢手箭楯等藝季冬本衛差官考校每三年該官僃奏送兵部如例考中者除武尉各職若病劣不堪願回鄕貫者僃呈吏部吏科等,trừ thụ tam tứ ngũ lục thất bát phẩm tản quan trưởng tử gian hữu niên phương thiếu tuấn hiếu học giả dữ nhân sùng văn quán học sinh độc thư Lại bộ thuyên trừ ti huấn điển nghĩa tịnh văn thần niên cao hữu học vấn giả kiêm hành giáo tập mỗi nhị niên giáo tập quan bị tấu tống Lễ bộ khảo thí ám tả bản Nhất trường kinh nghĩa nhất đạo Tứ thư nhị đạo trúng giả trừ văn quan các chức Như���c niên trưởng lỗ độn nguyện tập võ nghệ dữ chi dị tập cẩm y vệ mỗi nhật tựu tây thành giảo nghệ trường tập cung thỉ thủ tiễn thuẫn đẳng nghệ Quý đông bản vệ sai quan khảo hiệu mỗi tam niên cai quan bị tấu tống binh bộ như lệ Khảo trúng giả trừ vũ uý các chức nhược bệnh liệt bất kham nguyện hồi hương quán giả bị trình Lại bộ lại khoa đẳng 渃常𣹓潙,nước thường đầy vơi -䝨人君子埃𫽄,hiền nhân quân tử ai chẳng 󰼀堆蟄蟄似旗󱖮劳,lông đuôi chập chập tựa cờ bông lau 黎皇朝紀,Lê Hoàng Triều KỶ 敢䜹埃妬救姑碎󰠃,dám thưa ai đó cứu cô tôi cùng 此爲刻割腹心以補四肢,thử vi khắc cát phúc tâm dĩ bổ tứ chi 吒媄篤󰜋𢚸積善,cha mẹ dốc một lòng tích thiện -翁撑假之饒,ông xanh giả chi nhau 矧䜹畧圯行廊,thẩn thơ trước dãy hành lang 掩饒之買𫽄他世尼,ôm nhau chi mãi chẳng tha thế này 悲𣇞几虐𠊛吹,Bây giờ kẻ ngược người xuôi @@ -11242,11 +10032,9 @@ 參知黎傳都事阮文傑御前學生局長阮有孚求封,Tham tri Lê Truyền Đô sự Nguyễn Văn Kiệt Ngự tiền học sinh cục trưởng Nguyễn Hữu Phu cầu phong 冬十一月十一日塟穆陵盖拘時日以是緩也,đông thập nhất nguyệt thập nhất nhật táng mục lăng cái câu thời nhật dĩ thị hoãn dã 际,tế -䀡花𣠖𤑟㐌芒㗂𠁀,xem hoa chưa rõ đã mang tiếng đời 月娥渚掣浽愁,nguyệt nga chưa xiết nỗi sầu 𠬠𠳒𢚁貝終公,một lời cậy với chung công 爲埃用𣒵淶針底𡥵䕯浽𩄲沉爲埃,vì ai rụng cải rơi kim để con bèo nổi mây chìm vì ai -渚亂單爫,giống gở chớ lờn đơn làm 大滛雨連月不止,Đại dâm vũ liên nguyệt bất chỉ 𡗶高󰋇重,trời cao mấy trùng 庵渚白雲𢲣芍藥,am chứa bạch vân trồng thược dược @@ -11271,7 +10059,6 @@ 唒胣玉肝鐄共󰑚𥾸𫆧蠶佩𤂬強𤴬,dẫu dạ ngọc gan vàng cũng rối vấn ruột tằm bối rối càng đau 又崇尚儒述振拨英才,Hựu sùng thượng nho thuật chấn bạt anh tài 𤞻𤍌欺㐌沙机拱𪬡,Hùm thiêng khi đã sa cơ cũng hèn -一仍伴𦟐紅,nhất những bạn má hồng 呵𠸦户陸福䝨生昆,khá khen họ lục phước hiền sinh con 時帝年既長咱断既明而黎察猶參固權位帝益厭之然外示包容察不之覺,Thời đế niên ký trưởng thính đoán ký minh nhi Lê Sát do tham cố quyền vị đế ích yếm chi nhiên ngoại thị bao dung Sát bất chi giác 騶從有差,sô tòng hữu sai @@ -11301,7 +10088,6 @@ 漢蒼以效正侯制摩奴㐌難為古壘縣上侯鎮思義州招撫屬占之眾以圖進取,Hán Thương dĩ Hiệu chính hầu Chế Ma Nô Đà Nan vi Cổ Luỹ huyện thượng hầu trấn Tư Nghĩa châu chiêu phủ thuộc Chiêm chi chúng dĩ đồ tiến thủ 𩈘娘𫽄𧡊役娘㐌查,Mặt nàng chẳng thấy việc nàng đã tra 㤕𠊛冲會断長隊干,Xót người trong hội đoạn tràng đòi cơn -𠊛德行氷霜,người đức hạnh băng sương 花𦹳𦹳󱋨奇棱,hoa thơm thơm nức cả rừng 野象曰歇驕未見大王必不移船,Dã Tượng viết Yết Kiêu vị kiến Đại vương tất bất di thuyền 𠖈船朱𥙩迻郎東城,Xuống thuyền cho lấy đưa sang Đông thành @@ -11327,9 +10113,7 @@ 雖悶蹺盃尋𨣥群可特𠱋,tuy muốn theo vui tìm dấu còn khả được ru 買填挼契闊,mới đền nỗi khế khoát 裙胡襖竟爫之裙胡襖竟固欺陳𦚭,quần hồ áo cánh làm chi quần hồ áo cánh có khi trần truồng -𤽗逵共眾,ngươi quỳ cùng chúng đạo 然則趙黎李陳之四君皆乘國中無主或因羣臣所請或因女主之傳授國人之尊服天與之人㱕之以有天下皆其順取以有之也,Nhiên tắc Triệu Lê Lí Trần chi tứ quân giai thừa quốc trung vô chủ hoặc nhân quần thần sở thỉnh hoặc nhân nữ chủ chi truyền thụ quốc nhân chi tôn phục thiên dữ chi nhân quy chi dĩ hữu thiên hạ giai kì thuận thủ dĩ hữu chi dã -伴仍几凌仍意麻,bạn những kẻ lăng nhăng ấy mà 帝遣員外郎范廷等遣之,đế khiến viên ngoại lang phạm đình đẳng khiến chi 差安郡公頼世卿端武侯黎及第文鋒侯鄭永紹普郡公鄭模等領兵出左路守安定逾永福攻畧宋山,Sai An quận công Lại Thế Khanh Đoan Vũ hầu Lê Cập Đệ Văn Phong hầu Trịnh Vĩnh Thiệu Phổ quận công Trịnh Mô đẳng lĩnh binh xuất tả lộ thủ An Định du Vĩnh Phúc công lược Tống Sơn 夜則用两虎金牌亦有令旗銅牌,Dạ tắc dụng Lưỡng hổ kim bài diệc hữu lệnh kì đồng bài @@ -11348,7 +10132,6 @@ 占城世子制多耶遣使臣保祿󰏲進白象,Chiêm Thành thế tử Chế Đa Da khiến sứ thần Bảo Lộc Kê tiến bạch tượng 調鑊饒番扶跬渃,điều vạc nhiều phen phù khỏe nước 包𣉹𩄎順𩙌和,bao giờ mưa thuận gió hoà -空調執責固勾和諧,không đều chấp trách có câu hoà hài 世傳王既塟之後至晋末凣百六十餘年林邑人入寇掘發王塚見其體靣如生大惧乃復封瘗土人以爲神立廟事之號士王僊,thế truyền vương ký táng chi hậu chí tấn mạt phàm bách lục thập dư niên lâm ấp nhân nhập khấu quật phát vương trủng kiến kì thể diện như sinh đại cụ nãi phục phong ế thổ nhân dĩ vi thần lập miếu sự chi hiệu sĩ vương tiên 慈浪𫯝蔑玉皇,từ rằng trời một ngọc hoàng 攻而徃復書詞諄切皆廌奉㫖撰也,công nhi vãng phục thư từ truân thiết giai Trãi phụng chỉ soạn dã @@ -11366,7 +10149,6 @@ 埋冷羣固秋冬女仍勢𪰛埃𠹾特𠲖,may lạnh còn có thu đông nữa nhưng thế thời ai chịu được e 吝𩢬埃別咳群𣋚󰅒,lần lừa ai biết hãy còn hôm nay 認花𦬑買咍春,nhìn hoa nở mới hay xuân -麻爫乾粮,nấu gạo mạch mà làm can lương 趙嫗以九真之女聚徒山中攻破城邑諸部景從易於反掌,triệu ẩu dĩ cửu chân chi nữ tụ đồ sơn trung công phá thành ấp chư bộ cảnh tòng dị ư phản chưởng 東閣大學士阮登鎬󰰾,đông các đại học sĩ nguyễn đăng cảo bãi 店時炪𦹵共𫃸,đêm thời đốt cỏ cùng nối @@ -11375,11 +10157,8 @@ 結果,kết quả 等共四十三名,đẳng cộng tứ thập tam danh 其聰明勇智髙出隆古英明之主,Kì thông minh dũng trí cao xuất long cổ anh minh chi chủ -本𣳔阃範麻𠊛端莊,vốn dòng khổn phạm mà người đoan trang -𠽔浪翁𠰺𡗋勾𠽋唭,thưa rằng ông dạy lắm câu nực cười 曲兜潭廕陽和意󰑼蝴蝶𫨩󰑼莊生,khúc đây đầm ấm dương hoà ấy là hồ điệp hay là trang sinh 氷人窖呐戊靣召𠅜媒妁󰝂信𡞕重,băng nhân khéo nói mầu mơn trao lời môi chước đem tin vợ chồng -包𪜀,vào ra đi lại 蠔質樞離㯲檜廊,hào chất so le khóm cuối làng 工芸,công nghệ 掑𪘵𤞻𤢿改身碎隊,Kề răng hùm sói gửi thân tôi đòi @@ -11389,27 +10168,21 @@ 令御前各軍照樣書畫楯,lệnh ngự tiền các quân chiếu dạng thư hoạ thuẫn 初置五經博士,Sơ trí Ngũ kinh bác sĩ 人家不容行人宿歇有宿歇,Nhân gia bất dung hành nhân túc hiết hữu túc hiết -憲官别䝨人,hiến quan biết hiền nhân 惟㦃又圍西北城邉再遇山西逆賊何公真率眾逼城欲誅暠與帝争立,Duy Sản hựu vi Tây bắc thành biên tái ngộ Sơn Tây nghịch tặc Hà Công Chân suất chúng bức thành dục tru Cảo dữ đế tranh lập 𦖑信娘仍𠲖提隊干,nghe tin nàng những ê dề đòi cơn 時有火起自江頭延燒至王府左門两邊庯坊及城内朝元朝堂,thời hữu hoả khởi tự giang đầu duyên thiêu chí vương phủ tả môn lưỡng biên phố phường cập thành nội triều nguyên triều đường 俸𦖑𤿰𠽖鉦囬店虧棱葚用移別󰠲,bỗng nghe trống giục chiêng hồi đêm khuya rừng rậm rụng rời biết đâu -固押仉顛頭,có ép kẻ đen đầu 其奪兄之妻亦出於靈慈與守度自陷過𠧨既有以導之而隱忍安全又有以導之者,Kì đoạt huynh chi thê diệc xuất ư Linh Từ dữ Thủ Độ tự hãm quá cữu ký hữu dĩ đạo chi nhi ẩn nhẫn an toàn hựu hữu dĩ đạo chi giả 至得壬地赤千里,chí đắc Nhâm địa xích thiên lí 𨷑𠄼𬮌隘𠭤𠚢𧗱名拯恾包利拯迷,mở năm cửa ải trở ra về danh chẳng màng bao lợi chẳng mê 帝遣使如明陶雋陶正已黎的歲貢,đế khiển sứ như minh đào tuấn đào chính dĩ lê đích tuế cống 大󰒂深𢙇重萬杯,Đại nghĩa thâm hoài trọng vạn bôi 後存福殺存禄及當道併有其地僣稱昭聖皇帝立阿儂為明德皇后封子智聰為南衙王改其州曰長生國繕甲治兵堅城自守無復奉土稱臣,Hậu Tồn Phúc sát Tồn Lộc cập Đương Đạo tính hữu kì địa tiếm xưng Chiêu Thánh Hoàng đế lập A Nùng vi Minh Đức hoàng hậu phong tử Trí Thông vi Nam Nha Vương cải kì châu viết Trường Sinh quốc thiện giáp trị binh kiên thành tự thủ vô phục phụng thổ xưng thần -台所准𬢗𡧲茹,thửa chốn góc trong nhà 群固尼󰅹盃趣女𡛔󰜩共合蔑頭鎫,còn có nơi nào vui thú nữa gái trai cùng họp một đầu mom 黄巾力士哙浪𠬠𡗶舌固𫡦旬阴阳,hoàng cân lực sĩ gọi rằng một trời thiệt có chín tuần âm dương -務夏𣈜𨱽𦓡務冬𣈜,mùa hạ ngày dài 歷移𠬠帖申𠓨𫔳公,LỊCH DỜI một thiếp thân vào cửa công 事娘󰑼世𠳒柴敢信,Sự nàng LÀ thế lời thầy dám tin -漢誨,chẳng có người đến han hỏi 以汧仁壽為尚寶寺卿權吏科都給事中,dĩ nghiên nhân thọ vi thượng bảo tự khanh quyền lại khoa đô cấp sự trung -𣈜𣎃平梭蔑丿唭,ngày tháng bằng thoi một phút cười 惜少年戈栗限冷,tiếc thiếu niên qua lật hẹn lành 架茶蘼㐌唅𦝄姅𨪪,giá trà my đã ngậm trăng nửa vành 鐘回今古𦗏亘毛,chuông hồi kim cổ lắng càng mau @@ -11421,17 +10194,14 @@ 蹎𫡮󰘚坦𠬠牟撑撑,Chân mây mặt đất một màu xanh xanh 加𦷾𥙩𩛜饞,gia đấy lấy đói thèm 遂陷,toại hãm -靈仁雖賢𡸈䏻忍耐得故訴于帝,Linh Nhân tuy hiền khởi năng nhẫn nại đắc thử cố tố vu đế 󱬰单節夏燶油默,manh đơn tiết hạ nồng dầu mặc 皇長子天祚生,Hoàng trưởng tử Thiên Tộ sinh 阮榮等奉勑㫖光順洪德年間内臣出外擄到人家者斬,Nguyễn Vinh đẳng phụng sắc chỉ Quang Thuận Hồng Đức niên gian nội thần xuất ngoại lỗ đáo nhân gia giả trảm 󰳒󱳋爫󰫑󱲾散爫𩆐,nhập nhoà làm chớp dấy ran làm sấm 㐱實昆芒,chỉn thực con mang -主唒𤤰腰𠬠丐尼,chúa dấu vua yêu một cái này 欽祚等聞水軍敗引兵還,Khâm Tộ đẳng văn thuỷ quân bại dẫn binh hoàn 置宣政使司參政參議主事推官以范文顯為欽刑院尚書阮時達為順化宣政使司宣正使阮文質為乂安宣正使司參政黎仁噲為司兵院入内少保,trí tuyên chính sứ ti tham chính tham nghị chủ sự suy quan dĩ phạm văn hiển vi khâm hình viện thượng thư nguyễn thì đạt vi thuận hoá tuyên chính sứ ti tuyên chính sứ nguyễn văn chất vi nghệ an tuyên chính sứ ti tham chính lê nhân khoái vi ti binh viện nhập nội thiếu bảo 財政,tài chính -是時清華處參政武求誨多受銀錢寄托士人爲肆塲奉天府尹吳策論應務試塲潜将文書入塲私使家大寫試卷混送入考取中䂓取錢財,thị thời thanh hoa xứ tham chính vũ cầu hối đa thụ ngân tiền ký thác sĩ nhân vi tứ trường phụng thiên phủ doãn ngô sách luận ứng vụ thí trường tiềm tương văn thư nhập trường tư sử gia nhân đại tả thí quyển hỗn tống nhập khảo thủ trung quy thủ tiền tài 柑橘苔園意仍碎,cam quýt đầy vườn ấy những tôi 夏四月二十一日上臨軒親策命,Hạ tứ nguyệt nhị thập nhất nhật thượng lâm hiên thân sách mệnh 𠶡屍戒禁󰘚油𩛂醝,trối thây giới cấm mặc dầu no say @@ -11448,7 +10218,6 @@ 𠬠畨知己共僥,Một phen tri kỷ cùng nhau 辭意懇苦,Từ ý khẩn khổ 先是廣度降于陳暠,Tiên thị Quảng Độ hàng vu Trần Cảo -𣳔繚屍几㕸𣵶𡹡,dòng lèo thây kẻ rắp xuôi ghềnh 塘𠫾千召舘招蹽,đường đi xiên xẹo quán cheo leo 信明𧿆卒塔髙畧茹,tin mừng nhảy nhót thấp cao trước nhà 是時莫臣多詭計告于明人曰黎兵者乃鄭氏爭彊起兵攻殺上國貢臣及莫氏子孫實非黎氏子孫重興之兵,Thị thời Mạc thần đa quỷ kế cáo vu Minh nhân viết Lê binh giả nãi Trịnh thị tranh cường khởi binh công sát thượng quốc cống thần cập Mạc thị tử tôn thực phi Lê thị tử tôn trùng hưng chi binh @@ -11468,7 +10237,6 @@ 蓮殘梅吏𦭒花,sen tàn mai lại chiếng hoa 排曰底𦊚句偈,bày viết để bốn câu kệ 栗栗㝵補䋥兔扛囉蒸𡧲棱,rật rật người bủa lưới thỏ giăng ra chưng giữa rừng -集節陽㗂樂唯傳㺔羅𥒥性慈庄妒,tập tiết dương tiếng nhạc dõi truyền voi lađá tính từ chẳng đố 𢯰囉𢯰𠓨𢯰渃𢯰𨢇,rót ra rót vào rót nước rót rượu 孟,mạnh 𤤰仃涓礼将仃涓謀,vua đừng quên lễ tướng đừng quên mưu @@ -11483,7 +10251,6 @@ 帝嘉之乃授是職仍賜冠带并時服一襲,đế gia chi nãi thụ thị chức nhưng tứ quán đai tịnh thời phục nhất tập 感情媄𤴪庄涓昆𫯰,cảm tình mẹ ghẻ chẳng quen con chồng 算𨄴󱘟仍塘修理,toan chấp chểnh những đường tu lý -𢌌朱妾特疎連没𠳒,rộng cho thiếp được thưa lên một lời 𡘯,lớn 尋花过𨀈󰏙𠊛𨀈經,Tìm hoa quá bước xem người viết kinh 是知乱,thị tri loạn @@ -11493,12 +10260,10 @@ 昆𧔜,con rạm 丐𥯉湼於󱰯坡𡌩,cái đó nát ở chỗ bờ đập 項王浪𠲖𠲖,hạng vương rằng ầy ầy -恒体丐𧊉𫅫,hằng thấy cái bướm bay ngoài vườn 詩索亦雒將子两家子相爲婚姻綱目集覧以雒爲姓誤矣都麋冷麋音縻,thi sách diệc lạc tướng tử lưỡng gia tử tương vi hôn nhân cương mục tập lãm dĩ lạc vi tính ngộ hĩ đô mê linh mê âm mi 國朝太祖髙皇帝為本紀全書並依如前史臣吳士連武瓊等之所着述也,quốc triều thái tổ cao hoàng đế vi bản kỉ toàn thư tịnh y như tiền sử thần ngô sĩ liên vũ quỳnh đẳng chi sở trước thuật dã 三月命鴻矑寺卿桂林男陳玉厚爲左鎮軍營督同禮科給事中東河男武良爲右鎮軍營督同,tam nguyệt mệnh hồng lô tự khanh quế lâm nam trần ngọc hậu vi tả trấn quân dinh đốc đồng lễ khoa cấp sự trung đông hà nam vũ lương vi hữu trấn quân dinh đốc đồng 張水戲𢱖𦇒渃,trương thuỷ hý múa rối nước -二月閲定天下帳籍及諸色役,canh thìn nhị niên nguyên chí thập thất niên nguyên xuân chính nguyệt phân mộc hựu quyến xích đồng nhất dạng 秋七月三日以災異下詔曰比歲以來災異荐臻歲屢凶歉,Thu thất nguyệt tam nhật dĩ tai dị hạ chiếu viết Tỉ tuế dĩ lai tai dị tiến trăn tuế lũ hung khiểm 親征復禮州班師,thân chinh phục lễ châu ban sư 𣻆珠隊陣紆絲𤾓妄,tuôn châu đòi trận vò tơ trăm vòng @@ -11511,7 +10276,6 @@ 𫽄挷𠓨𩈘𦓡眉吏𦖑,chẳng văng vào mặt mà mày lại nghe 𠮾嗷頭𥚇漫麻嚕𦖻,ngọt ngào đầu lưỡi mặn mà lỗ tai 貪,tham -某共戶行弄𬐩酉利,mới cùng họ hàng lòng vui dấu hằng rơi 於蒸𪤄󰮂滝,ở chưng bãi giữa sông 官高󰅹典羕𠊛𬏝,quan cao nào đến dạng người ngây 𫃸固蔑柴道士,nối có một thầy đạo sĩ @@ -11529,7 +10293,6 @@ 役冲茄渃㐌仃朱𤽗,việc trong nhà nước đã dành cho ngươi 四日考天下學生中考者千餘人分爲三等一等二等還國子監三等還路學讀書並免徭役,tứ nhật khảo thiên hạ học sinh trúng khảo giả thiên dư nhân phân vi tam đẳng nhất đẳng nhị đẳng hoàn quốc tử giám tam đẳng hoàn lộ học độc thư tịnh miễn dao dịch 閉𣇞󰠇𣷭𦋦𣾺管之,Bấy giờ vượt bể ra khơi quản gì -天子其舍嫡長之乳抱欲立庶孽之長君盖懲日童心之失卒之志不獲,thiên tử kì xá đích trưởng chi nhũ bão dục lập thứ nghiệt chi trưởng quân cái trừng tiền nhật đồng tâm chi thất tốt chi chí bất hoạch 倍𠓨添𥙩𧵑茹,vội vào thêm lấy của nhà 石乳陳皮炒底吏,thạch nhũ trần bì sao để lại 上命類大臣文臣止友十一貟,thượng mệnh loại đại thần văn thần chỉ hữu thập nhất viên @@ -11542,14 +10305,11 @@ 双離堆妸交掑,song li đôi gã giao kề 拯如課怒𤷍𤶹,chẳng như thuở nọ gầy guộc 或被仇讐抑蔽即急就少傅黎文靈所薦問才德實者奏呈擢用不拘僞官士庶以才德爲尙,hoặc bị cừu thù ức tế tức cấp tựu thiếu phó lê văn linh sở tiến vấn tài đức thực giả tấu trình trạc dụng bất câu nguỵ quan sĩ thứ dĩ tài đức vi thượng -吒媄,về nuôi cha mẹ 眉𧍋花塢愁坤寫𦟐粉珠淶突庒枯,mày ngài hoa ủ sầu khôn tả má phấn châu rơi giọt chẳng khô 自𣈜永𩈘先君退滛樛氏隊吝吟哦,từ ngày vắng mặt tiên quân thói dâm cù thị đòi lần ngâm nga 濕髙𠴖𠴖𢷆行鴈𨕭󰡎漏漏現󰖽豹,thấp cao vợi vợi chen hàng nhạn trên dưới làu làu hiện vẻ beo -哉排洒焒尋𠊛劳�,Tơi bời tưới lửa tìm người lao 篭𪀄𬇚𩵜自爫客,lồng chim ao cá từ làm khách 𪭱清𡏧𡏧烣残收𧗱汰汰江山版圖,quét thanh bụi bụi tro tàn thu về thảy thảy giang san bản đồ -㛪𥛉𫏾軒堂,em lạy trước hiên đường 至扶蘭寨寨人堅壁固守,Chí Phù Lan trại trại nhân kiên bích cố thủ 停針拯呐,dừng kim chẳng nói 非細,phi tế @@ -11560,11 +10320,8 @@ 𨑮𠄻𢆥閉饒吝,Mười lăm năm bấy nhiêu lần 天下各處百姓服二十七日,thiên hạ các xứ bách tính phục nhị thập thất nhật 欺𢝙辰撫𢬣𠓨𦤾欺𫤾𢗽辰󰅹𧡊埃,khi vui thời vỗ tay vào đến khi ngắt tẻ thời nào thấy ai -瓊𣈗假格旦䀡評文底𥄫𥊘氏點,quỳnh ngày giả cách đến xem bình văn để ngấp nghé thị điểm 朝官拯沛隱拯沛谷城南𦫼蔑間,triều quan chẳng phải ẩn chẳng phải góc thành nam lều một căn -娓納𪢈𨉞𦒹𬙞婆,vãi nép sau lưng sáu bảy bà 朕方爾信,Trẫm phương nhĩ tín -從尼谷特皮欣舌,tuồng ni cốc được bề hơn thiệt 獅子昆瘦,sư tử con sấu 𫨩𪬡𨤰拱浽貂,Hay hèn lẽ cũng nối điêu 且潘宗禎為内官賢假子賢死肉未寒烝賢之婦奪為以妾前年又𭁈宮女阮梅交狎二罪俱重死則宜矣,Thả Phan Tông Trinh vi nội quan Hiền giả tử Hiền tử nhục vị hàn chưng Hiền chi phụ đoạt vi dĩ thiếp tiền niên hựu dữ cung nữ Nguyễn Mai giao hiệp nhị tội cụ trọng tử tắc nghi hĩ @@ -11575,7 +10332,6 @@ 吝呂歲㐌𨒒𠄩風流󰕛����耒来斈坤,lần lữa tuổi đã mười hai phong lưu chóng lớn rồi rài học khôn 上皇不忍戮出之外鎮,Thượng hoàng bất nhẫn lục xuất chi ngoại trấn 襜印俸雪,xiêm in bóng tuyết -帝皆命教太子,thời hữu độc bạ trần cụ tính khoan hậu cẩn nguyện thiện cổ cầm nỗ xạ cập xúc cúc hí 法衣襖孛𡨧鮮法鼓弄孛巴回透連,pháp y áo bụt tốt tươi pháp cổ trống bụt ba hồi tấu lên 以東閣𭓇士阮貴雅為吏部左侍郎,dĩ đông các học sĩ nguyễn quý nhã vi lại bộ tả thị lang 莫茂洽日肆逰蕩縱酒荒色,Mạc Mậu Hợp nhật tứ du đãng túng tửu hoang sắc @@ -11587,10 +10343,8 @@ 黄鱔号浪实意丐連,hoàng thiện hiệu rằng thực ấy cái lươn 二十八日帝進兵圍闍槃城,nhị thập bát nhật đế tiến binh vi chà bàn thành 󰀎埃尋𡱩𥘷中,ấy ai tầm thước trẻ trung -𠳒凣𠳨寔客仙,lời phàm hỏi thực khách tiên 夏四月杖殺假天武𬯵克昌,hạ tứ nguyệt trượng sát giả thiên vũ cồ khắc xương 兵之所至無不摧折所󰱐財物牛畜不可勝數,binh chi sở chí vô bất thôi chiết sở hoạch tài vật ngưu súc bất khả thăng sổ -𠻵㗂將賊羅𤽗呂毅領󰝡彈婆𤾓據府天長,mảng tiếng tướng giặc là ngươi lã nghị lĩnh đem đàn bà vài trăm cứ phủ thiên trường 朗蕩船情煮󰠱𣛨,lãng đãng thuyền tình chở nặng chèo 情知遠大攎賢業勉輔皇家億萬年,tình tri viễn đại lư hiền nghiệp miễn phụ hoàng gia ức vạn niên 於是察等稱疾不朝,Ư thị Sát đẳng xưng tật bất triều @@ -11601,8 +10355,6 @@ 弹苔朱別肝連將軍,Dạn dày cho biết gan liền tướng QUÂN 侈𠄩𨒒𢆥卞𨖲蒸聀𢀨丕,xảy hai mươi năm bèn lên chưng chức sang vậy 秋七月,Thu thất nguyệt -𪾋吀君子𤋵排妾𦖑,dám xin quân tử giãi bày thiếp nghe -吀𧍋下顧𦤾翁潘𠊛中圻當沛𮥷,xin ngài hạ cố đến ông phan người trung kì đang phải nạn 妾󰝸想𫥨𠊛征婦,thiếp chẳng tưởng ra người chinh phụ 肆予頼主帥上輔德下爲民保國家益延厥緒嘉乃以王嗣文附眾武威敵安社稷寔大具功,Tứ dư lại chủ soái thượng phụ đức hạ vị dân bảo quốc gia ích diên quyết tự gia nãi dĩ Vương tự văn phụ chúng vũ uy địch an xã tắc thật đại cụ công 𦘧𦋦幅像𢧚形云仙,vẽ ra bức tượng nên hình vân tiên @@ -11629,10 +10381,8 @@ 󰝂命招𫴋𡧲𣳔長江,Đem mình gieo xuống giữa dòng trường giang 聀迷𦖑㐌油油皮散,giấc mơ nghe đã dầu dầu vừa tan 𡽫滝㐌啐唎誓𠄩𠊛没丿化衛蓬洲,non sông đã trót lời thề hai người một phút hoá về bồng châu -已而入寝房祝曰我家天下已㱕于汝猶弑我,Dĩ nhi nhập tẩm phòng chúc viết Ngã gia thiên hạ dĩ quy vu nhữ nhữ do thích ngã 野蘭花翥貪秋,dã lan hoa sứ thơm tho 𣦆瀾𩯀󰑚挵𨦩𦝄腰,trễ làn tóc rối lỏng vòng lưng eo -仍𠳒𦝄𩙌折之燕,những lời trăng gió chết gì én 娘卞対𦍛男兒,nàng bèn đổi dạng nam nhi 王謀與僚佐以方今天下紀綱在公勘詞訟擒制盗刼仍差官分治各處,Vương mưu dữ liêu tá dĩ phương kim thiên hạ kỷ cương tại công khám từ tụng cầm chế đạo kiếp nhưng sai quan phân trị các xứ 󰝡𠑬些𠱊立唐功名,đem nhau ta sẽ lập đàng công danh @@ -11643,7 +10393,6 @@ 迍茹唉暫朱娘翥蹎,dọn nhà hãy tạm cho nàng chứa chân 冬十月勑諭在朝諸臣昨者阮復見春大旱三月謂必有事勸朕静以觀变兵以防身,Đông thập nguyệt sắc dụ tại triều chư thần Tạc giả Nguyễn Phục kiến xuân đại hạn tam nguyệt vị tất hữu sự khuyên trẫm tĩnh dĩ quan biến binh dĩ phòng thân 𮎦䧺買別𮎦䧺,Anh hùng mới biết anh hùng -疎𦋦𠀲𨔍𨓡,thưa ra đứa lạ lùng 𧎜𪰛默襖𨱽深,ốc thời mặc áo dài thâm 竹絲𠳨典芸制每𣈜,Trúc tơ hỏi đến nghề chơi mọi ngày 徬徨󰇥醒󰇥醝,Bàng hoàng dở tỉnh dở say @@ -11655,7 +10404,6 @@ 狀頭枚拱㩒椲𫔳軒,trạng đầu may cũng cắm vè cửa hiên 妬𪜀,đó là 註初帝命粱登定大朝諸󰀩至是成進之,chú sơ đế mệnh lương đăng định đại triều chư nghi chí thị thành tiến chi -汫意清新埃别,giếng ấy thanh tân ai biết 是年京北太原諒山等處干戈擾動,thị niên kinh bắc thái nguyên lạng sơn đẳng xứ can qua nhiễu động 恪之妸織姉姮,khác gì ả chức chị hằng 㐌磋旦世群恨渚他,Đã xoay đến thế còn hờn chưa tha @@ -11663,17 +10411,14 @@ 𠄼绳扲𠄩槊長󱁲弹𬌥𤽸󱰔𠓨𡧲𧯄𢬣扲堆𥮊吧粓,năm thằng cầm hai giáo dài đuổi đàn trâu trắng chui vào trong hang tay cầm đôi đũa và cơm 詔賜减今年人丁税之半,Chiếu tứ giảm kim niên nhân đinh thuế chi bán 買𨕭塊𣷷吏𠓨冲𧯄,mới lên khỏi biển lại vào trong hang -㺔羅𥒥性慈庄妬,voi lađá tính từ chẳng đố 腰香㤕玉朱𠊛,yêu hoa xót ngọc cho người 随蹺情状𦓡决定󰑼󰄼停緩𧗱手續役件,tùy theo tình trạng mà quyết định là nên đình hoãn về thủ tục việc kiện 𦀊𦼜𦀊𦿄繚𦄄蒂,dây sắn dây sướng leo quấn đấy 後制度益詳彌文大僃,Hậu chế độ ích tường di văn đại bị 文昭奎壁𭓇有淵源,Văn chiêu khuê bích Học hữu uyên nguyên -媄南𣈜生昆南臟調身弄調󱯠󱭪,mẹ nằm ngày sinh con năm tạng đều trải ra thân lòng đều buồn bực 渚盃㴷共𤳇,chớ vui đắm cùng trai 詔各坊社冊有丁男自景統四年籍十一歳今年𮞏至十二歳及漏籍黄丁身材壮健長大四尺以上社長類名送本處三司及奉天府至農隙時閲󰱇,chiếu các phường xã sách hữu đinh nam tự cảnh thống tứ niên tịch thập nhất tuế kim niên đệ chí thập nhị tuế cập lậu tịch hoàng đinh thân tài tráng kiện trường đại tứ xích dĩ thượng xã trưởng loại danh tống bản xứ tam ti cập phụng thiên phủ chí nông khích thì duyệt tuyển 調卞辝謝疎󰉨𨀈𦋦,đều bèn từ tạ thưa rày bước ra -主無心客無心,chủ vô tâm khách vô tâm 癸酉十一年明景泰四年,Quý Dậu thập nhất niên Minh Cảnh Thái tứ niên 然因灾異而脩德則無,Nhiên nhân tai dị nhi tu đức tắc vô 正,chính @@ -11682,7 +10427,6 @@ 秋七月旱帝避正殿减膳徹樂,Thu thất nguyệt hạn đế tị chính điện giảm thiện triệt nhạc 感德慈悲底饒劫願朱親近,cảm đức từ bi để nhiều kiếp nguyện cho thân cận 外時銃𪧻扲催,ngoài thì súng bắn cầm thôi -空朱一阴一阳,không cho nhất âm nhất dương 時士人專業期於進取止得禮部試遭乱中止,Thời sĩ nhân chuyên nghiệp kì ư tiến thủ chỉ đắc Lễ bộ thí tao loạn trung chỉ 𫥨扒𥙩𦓡繓奴吏,ra bắt lấy mà trói nó lại 㤕娘𦋦買打料𠹾端,Xót nàng ra mới đánh liều chịu đoan @@ -11705,30 +10449,24 @@ 於是官軍從火焚毀所居而還,Ư thị quan quân tung hoả phàn huỷ sở cư nhi hoàn 願先朝列聖皇帝監照臣心滅逆賊以安民復黎朝之境土,Nguyện tiên triều liệt thánh hoàng đế giám chiếu thần tâm diệt nghịch tặc dĩ an dân phục Lê triều chi cảnh thổ 君子固腰辰㨂󰣽,quân tử có yêu thì đóng cọc -爫𢧚功業齊𡗶,làm nên công nghiệp tầy giời 𤾓𢆥群固之󰠲,trăm năm còn có gì đâu 功名庄重富貴庄恾,công danh chẳng chuộng phú quý chẳng màng 撻󱋓餞𢱖龍泉,đặt chén tiễn múa long tuyền -民眾碎𬇚約浪排仕透𦤾官全權,dân chúng tôi ao ước rằng bài sẽ thấu đến quan toàn quyền 及出家時法御将出廷道載入聖慈宫養德殿賜坐食海味賦詩曰紅濕剥龜脚黄香炙馬鞍山僧持淨戒同坐不同飧,Cập xuất gia thời pháp ngự tương xuất đình Đạo Tái nhập Thánh Từ cung Dưỡng Đức điện tứ toạ thực hải vị phú thi viết Hồng thấp bác quy cước Hoàng hương chích mã an Sơn tăng trì tịnh giới Đồng toạ bất đồng san 𬋩包𠰘世𠳒征壢,quản bao miệng thế nhời chênh lệch -本𠊚𣄒北寧𫢩,vốn người ở bắc ninh nay 󰘂儒午矯沛扦掑,cửa nho ngõ kẻo phải then cài 𨦩㧅琥珀㩡掑金明,vòng đeo hổ phách chuỗi cài kim minh 及治降賊者罪,Cập trị hàng tặc giả tội 臼漏𫈨𫉸包𣉹臼折𤌍㘨粓𬗂迻臼𫥨垌,cậu lậu giái cà bao giờ cậu chết thổi nồi cơm nếp đưa cậu ra đồng 胡氏弑陳順宗而簒其國陳沆陳渴真諸人謀誅之而不能克身死之,Hồ thị thích Trần Thuận Tông nhi soán kì quốc Trần Hàng Trần Khát Chân chư nhân mưu tru chi nhi bất năng khắc thân tử chi 命東各學士裴廷員吏科給事中杜善正徃迎接回京行欽受禮,mệnh đông các học sĩ bùi đình viên lại khoa cấp sự trung đỗ thiện chính vãng nghênh tiếp hồi kinh hành khâm thụ lễ -恪如体𡥵船渃沙,khác như thể con thuyền nước sa 又設小路提刑漕司轉運職,hựu thiết tiểu lộ đề hình tào ti chuyên vận chức 水步諸營兼總政柄太尉宜國公輔弼彌縫而成其政之羙,thuỷ bộ chư dinh kiêm Tổng chính bính Thái uý Nghi quốc công phụ bật di phùng nhi thành kì chính chi mĩ 夏四月以黎居為清化寨主,Hạ tứ nguyệt dĩ Lê Cư vi Thanh Hoá trại chủ -時憲出正道左則義膠右則世功並進擊賊徒于南華地方,thì hiến xuất chính đạo tả tắc nghĩa giao hữu tắc thế công tịnh tiến kích tặc đồ vu nam hoa địa phương nam hoa xã danh thuộc thanh chương huyện 朮,thuật 𡭧之哏咘没𠄩朱仃耒仕料排䋦萌,chút chi gắn bó một hai cho đành rồi sẽ liệu bài mối manh 㝵国色几天才,người quốc sắc kẻ thiên tài 誇咣姅𡬷旦𡗶,khoe khoang nửa tấc đến trời -附莫登瀛大正八年,mạc đăng doanh đại chính bát niên 𢚸芇女𢴑󰒂𠊛𦋦𠫾,Lòng nào nỡ dứt nghĩa người ra đi 脱它𢴎女塵寰𨖲𠎣,thoắt đà thoát nợ trần hoàn lên tiên 拙身蒲柳麻蒙固𣈙,Chút thân bồ liễu mà mong có rày @@ -11740,22 +10478,18 @@ 媄𡥵𠫾𣌋𧗱𣌆默𢚸,mẹ con đi sớm về trưa mặc lòng 冬十二月季犛求内外族譜祖母朱氏母范氏曰畵氏族,Đông thập nhị nguyệt Quý Li cầu nội ngoại tộc phổ tổ mẫu Chu thị mẫu Phạm thị viết Hoạ thị tộc 傷強𢪀𢪀強𤴬,Thương càng nghĩ nghĩ càng đau -𨕭菴從且册琴閒𢭗案玉𢞂吟卷,trên am thong thả sách cầm nhàn nương án ngọc buồn ngâm quyển vàng 蜆丐憲強言,hiến cái hến càng ngon -奄應億共盃蔑茹,anh em ưng ý cùng vui một nhà 渃𡽫底𫳘相逢刼𡢐,Nước non để chữ tương phùng kiếp sau 𬲇方北所氣冷,gió phương bắc thửa khí lạnh 旨揮諸路縣社官等見有蝗虫𭛁生啮害桑苗即令禳祓以除民害,chỉ huy chư lộ huyện xã quan đẳng kiến hữu hoàng trùng phát sinh khiết hại tang miêu tức lệnh nhương phất dĩ trừ dân hại 哙浪萬里程途,hỏi rằng vạn lý trình đồ 國櫆爲人慷慨敢言,Quốc khôi vi nhân khảng khái cảm ngôn -伴𪧘少畑免,bạn cũ thiếu đèn lẫn 󰣝𠸦湿笔強𥚆強鮮,PHỤC khen nét bút càng nhìn càng tươi 花優鉢嚊𦹳萩𠦳𠁀𫽄易,hoa ưu bát ngửi thơm tho ngàn đời chẳng dễ 庒𧡊𪀄燕𨕭樑,chẳng thấy chim én trên rường 預畧蔑𣈜鄧達𡊨場,dự trước một ngày đặng đặt đàn tràng 憲宗睿皇帝在位七年紀元者一,hiến tông duệ hoàng đế tại vị thất niên kỷ nguyên giả nhất 數日到安謨江遇茶須社漁人濟之乃得脱,Số nhật đáo Yên Mô giang ngộ Trà Tu xã ngư nhân tế chi nãi đắc thoát -𥋷𥊛風景闭除,nhác trông phong cảnh bấy giờ 唐監陳讀曰陣勑使韋仲宰將七千餘人至峯州,đường giám trận độc viết trận lai sử vi trọng tể tương thất thiên dư nhân chí phong châu 奏告太廟以明國來封故也,Tấu cáo Thái miếu dĩ minh quốc lai phong cố dã 阮景真子景異鄧悉子容皆憤其父死非辜領順化軍回清化奉迎入内侍中陳季擴至乂安立爲帝,nguyễn cảnh chân tử cảnh dị đặng tất tử dung giai phẫn kì phụ tử phi cô lĩnh thuận hoá quân hồi thanh hoá phụng nghênh nhập nội thị trung trần quý khoáng chí nghệ an lập vi đế @@ -11767,16 +10501,13 @@ 切爲󰁰戒𫏾尼賖塘挭󰠱稽柴拋𫶜,thiết vì mười giới trước nay xa đường gánh nặng ghe thầy phao tuông 南㐌杜倘㐌奴那昆体生,năm đã đủ tháng đã no mẹ con thảy sinh 𢪀𠇮麻喭朱𠇮字恩渚呂字情吏王,nghĩ mình mà ngán cho mình chữ ơn chưa trả chữ tình lại vương -𦋦芇别浪𢚸固𦖑,ra nào biết rằng lòng có nghe 花唭玉説端莊,hoa cười ngọc thốt đoan trang -道翰林院學士行海西道宣政使司參知兼秘書監學士武永禎讀卷擢楊如珠等八名爲進士阮仁等十九名為同進士三年一科自此始二十六日唱進士楊如珠等名頒恩命禮步捧黄榜揭於東化門外,đạo hàn lâm viện học sĩ hành hải tây đạo tuyên chính sứ ti tham tri kiêm bí thư giám học sĩ vũ vĩnh trinh độc quyển trạc dương như châu đẳng bát danh vi tiến sĩ nguyễn nhân thiếp đẳng thập cửu danh vi đồng tiến sĩ tam niên nhất khoa tự thử thuỷ nhị thập lục nhật sướng tiến sĩ dương như châu đẳng danh ban ân mệnh lễ bộ bổng hoàng bảng yết ư đông hoa môn ngoại 󰱥今内外各衙門追徵公私賍罸及度文檢秋各項前應八官庫儲積者並宜選取真銅錢𨿽輸郭少鈌係是真同積久無獘者亦宜選取,Kế kim nội ngoại các nha môn truy trưng công tư tang phạt cập độ văn kiểm thu các hạng tiền ứng bát quan khố trữ tích giả tịnh nghi tuyển thủ chân đồng tiền tuy thâu quách thiếu khuyết hệ thị chân đồng tích cửu vô tệ giả diệc nghi tuyển thủ 𠓀旗埃敢争強,Trước cờ ai dám tranh cường 事理曉之且曰事已如此自當請闕待命,sự lí hiểu chi thả viết Sự dĩ như thử tự đương thỉnh khuyết đãi mệnh 非偽官之牛榖雖甚饑困不得濫取,Phi nguỵ quan chi ngưu cốc tuy thậm cơ khốn bất đắc lạm thủ 𡲤𢯏𡲤𢫝,vả bẻ vả rung 孝情𫼔𥘀𠄩边𠸕𠻀仍聀周旋固些,hiếu tình đeo nặng hai bên dặn dò những chắc chu toàn có ta -箕仍几𤳰坤𤳰窖,kìa những kẻ vẽ khôn vẽ khéo 夏四月二十日京城盗𭛁燒燬畿内庯舍,hạ tứ nguyệt nhị thập nhật kinh thành đạo phát thiêu huỷ kì nội phố xá 唭唭呐呐𠮾嗷,Cười cười nói nói ngọt ngào 易台情吏及情,dễ hay tình lại gặp tình @@ -11791,27 +10522,19 @@ 𠦳𫷜埃固𠸦󰠲黄巢,ngàn năm ai có khen đâu hoàng sào 弟阮傳率諸路民兵敗賊于京城章陽等處,đệ Nguyễn Truyền suất chư lộ dân binh bại tặc vu Kinh thành Chương Dương đẳng xứ 頭撑㐌罪情之,đầu xanh đã tội tình gì -當干渃,đương cơn nước 大雨,lục tù 萌单節夏燶油默,mành đơn tiết hạ nồng dầu mặc 些𧗱些攕𥬊鈎鈎𥙩𩵜𬵘𤍇蒌集翔,ta về ta sắm cần câu câu lấy cá bống nấu rau tập tàng 𩛂𢚸𤋾𦛋吏卢退控,no lòng ấm cật lại lo thói xằng 核丹掑頭𤂬𧹦󱮏,cây đan kề đầu suối đỏ lòm -㐌欺咶喯吏干杜停,đã khi thét mắng lại cơn dõ dành -以費萬全為御史󰱑副都御史范謙柄為僉都御史加良文伯阮時雍奉直大夫尚書御史台都御史杜岳奉直大夫尚書東閣大學士入内京筵由禮伯阮伯佺奉直大夫禮部尚書程志森奉直大夫工部尚書武瓊朝列大夫兵部尚書范暭嘉行大夫户部,dĩ phí vạn toàn vĩnh loại xuân trì nhân vi ngự sử đài phó đô ngự sử phạm khiêm bính vi thiêm đô ngự sử gia lương văn bá nguyễn thì ung phụng trực đại phu thượng thư ngự sử đài đô ngự sử đỗ nhạc phụng trực đại phu thượng thư đông các đại học sĩ nhập nội kinh diên do lễ bá nguyễn bá thuyên phụng trực đại phu lễ bộ thượng thư trình chí sâm phụng trực đại phu công bộ thượng thư vũ quỳnh triều liệt đại phu binh bộ thượng thư phạm hạo gia hành đại phu hộ bộ 至是雨下如注達曉未晴,Chí thị vũ hạ như chú đạt hiểu vị tình 𦊚皮謹櫗氷𢸚𧡊埃,bốn bề kín mít bưng bòng thấy ai 㐱寔買󱘜𨃰咍󱘔𫽄咍𨅸,chỉn thực mới lồm cồm hay bò chẳng hay đứng 姅印󰟵隻姅𤐝𨤮𨱽,Nửa in gối chiếc nửa soi dặm dài -秋七月令諸路并各火文宫諸軍将校修户籍,thu thất nguyệt lệnh chư lộ tịnh các hoả văn cung chư quân tướng hiệu tu hộ tịch thời nhưng trần triều cựu hiệu hô thượng thư môn hạ sảnh hành khiển vi tả hữu hoả -𢯏姅𦄂銅熾堆,dải đồng xé đôi 吨唐𧵆貝挼賒排排,rộn đường gần với nỗi xa bời bời -㐌尼結𩯀𫨩𠫅房空,đã nói kết tóc hay đầy phòng không 𨑮糁捁船𫴋𢴾𨑮𠃩󰝂餅𠄩𨑮掉神,mười tám kéo thuyền xuống bơi mười chín đem bánh hai mươi rước thần 史臣吳士連曰太宗之於兄柳欲尊異之故為是過舉,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Thái Tông chi ư huynh Liễu dục tôn dị chi cố vi thị quá cử 荧火盎盎朗𤍶偷店,huỳnh hoả áng áng sáng loà thâu đêm -𢝙之麻笛麻彈,vui chi mà địch mà đàn -魯公丕台,bèn cam chịu chưng lễ lỗ công vậy thay 𤇧𦧘,sấy thịt 順化憲察副使武真回朝,thuận hoá hiến sát phó sứ vũ chân hồi triều 堆姑埃易劍之埃,đôi co ai dễ kém chi ai @@ -11872,10 +10595,8 @@ 既失三農之望恐貽兆姓之憂,Kí thất tam nông chi vọng khủng di triệu tính chi ưu 域娘暫𫴋门房,vực nàng tạm xuống môn phòng 英斉𠳐詔蓮󱠢,anh tề vâng chiếu lên ngôi -坤咹盖𢘽,khôn ăn cái 秋七月朔安和侯阮弘裕與永興伯鄭綏有隙屯兵相拒,thu thất nguyệt sóc an hoà hầu nguyễn hoằng dụ dữ vĩnh hưng bá trịnh tuy hữu khích đồn binh tương cự 群𦋦-㐌䏧蝟𩯀霜,Còn ra khi đã da mồi tóc sương -呐耒啫𪠞急𠓨,nói rồi giã đi 臣聞道路言閩越王弟甲弑而殺之甲已誅死其民未有所属,thần văn đạo lộ ngôn mân việt vương đệ giáp thích nhi sát chi giáp dĩ tru tử kì dân vị hữu sở thuộc 以武文添爲左都督復仍張得壽爲程郡公貶阮有敕職爵,dĩ vũ văn thiêm vi tả đô đốc phục nhưng trương đắc thọ vi trình quận công biếm nguyễn hữu sắc chức tước 焒兵兜㐌喑喑󰜋方,Lửa binh đâu đã ầm ầm một phương @@ -11896,7 +10617,6 @@ 擢賢良有文武才者命𬋩軍民,Trạc hiền lương hữu văn vũ tài giả mệnh quản quân dân 頓󰈝典墨燶𮥷買他,Gạn gùng đến mực nồng nàn mới tha 仄浪春闷桃絲拱𫅷,chắc rằng xuân muộn đào tơ cũng già -㝵󱡶准󰅹離隔𡞕𫯳奴分,người gở chốn nào ly cách vợ chồng nô 又傅委王世子欽差節制各處水步諸營兼總政柄太尉宜國公鄭根内賛政機外楊武衞殄不庭之烏冦復有指之舊疆功盖宇宙德被生靈天下賴以平安而我家統綿有永治享無窮大扺皆王家匡扶其力之,Hựu phó uỷ Vương thế tử khâm sai tiết chế các xứ thuỷ bộ chư doanh kiêm tổng chính bính thái uý Nghi quốc công Trịnh Căn nội tán chính cơ ngoại dương vũ vệ điển bất đình chi Ô khấu phục hữu chỉ chi cựu cương công cái vũ trụ đức bị sinh linh thiên hạ lại dĩ bình an nhi ngã gia thống miên hữu vĩnh trị hưởng vô cùng đại chỉ giai Vương gia khuông phù kì lực chi 迄于辛巳又立甲戌題名碑以僃缺典以昭激勸,ngật vu tân tị hựu lập giáp tuất đề danh bi dĩ bị khuyết điển dĩ chiêu khích khuyến 𣈘𦣰陳濁󱞺󱞹𢜝驚,đêm nằm trằn trọc mơ màng sợ kinh @@ -11908,7 +10628,6 @@ 一内外衙門各貟󰱥今如有相賀相送障子宜用終紙不得裱褶,nhất nội ngoại nha môn các viên kế kim như hữu tương hạ tương tống chướng tử nghi dụng chung chỉ bất đắc biểu triệp 麻空𧡊辰罕固󱳮固累,mà không thấy thì hẳn có lo có lụy 𡗶爫𠬠陣溟濛媄𡥵𠴍𩛜𦣰空𠀧𣈗,trời làm một trận mênh mông mẹ con nhịn đói nằm không ba ngày -䝨冷爫丕,cũng giã ơn các thầy vì cho xem mặt người hiền lành làm vậy 固欺永𨤔書房,Có khi vắng vẻ thư phòng 英㛪料帝篤𢚸業儒,anh em liệu đấy dốc lòng nghiệp nho 𣴓㳥𣱿濡沁亇𤂬印𣳔執𤈜𤗖𦝄招,gợn sóng nhấp nhô tăm cá lội in dòng chấp chới mảnh trăng treo @@ -11923,9 +10642,7 @@ 賜第一甲黄義富陳保信武維周三名,Tứ Đệ nhất giáp Hoàng Nghĩa Phú Trần Bảo Tín Vũ Duy Chu tam danh 分𠲖塘詫分傷𤋵油,Phần e đường sá phần thương dãi dầu 𬮌玉身閑濫細𨆢,cửa ngọc thân hèn trộm tới lui -葉葉,bui lá rợp rợp 節鉞與宰臣並立殿上處斷天下事務詞訟未必有也盖以是時仁宗崇𫢋封爲國師詢以國事如黎大行之於吳匡越爾,tiết việt dữ tể thần tịnh lập điện thượng xử đoán thiên hạ sự vụ từ tụng vị tất hữu dã cái dĩ thị thời nhân tông sùng phật phong vi quốc sư tuân dĩ quốc sự như lê đại hành chi ư ngô khuông việt nhĩ -如碑意勅箕負之,rằng như bia ấy sắc kia phụ gì 𠄼更𡎢預幔船咀嘆,năm canh ngồi dựa mạn thuyền thở than 云人事脩則天時和,vân Nhân sự tu tắc thiên thời hoà 亇𤈜󰕛咹,cá cháy chóng ăn @@ -11934,13 +10651,10 @@ 旬𦝄鈌𥒦油滈,Tuần trăng khuyết đĩa dầu hao 󰘂萤𨮻及冊畑,cửa huỳnh rèn cặp sách đèn 𬧻𠄼𢆥女𤽗合固役蒸𨀕准𣷭沲,sau năm năm nữa ngươi hợp có việc chưng đi chốn bể rìa -達自𠵌体边𦖻,đạt từ nghe thấy bên tai 食不飱犬馬之心自不能以,thực bất san khuyển mã chi tâm tự bất năng dĩ 紇底,hạt dẻ -庫󱝠矯,khó thời hay khéo 𤽗吳權共𤽗公羡,ngươi ngô quyền cùng ngươi công tạn 太保阮耒等皆曰宜固守關隘任彼所為又何妨乎,Thái bảo Nguyễn Lỗi đẳng giai viết Nghi cố thủ quan ải nhiệm bỉ sở vi hựu hà phương hồ -埃麻忍特買𢧚身𠊛,ai mà nhân được mới nên thàn người 拱料補过春撑𠬠𠁀,cũng liều bỏ quá xuân xanh một đời 差人馳告京師乞兵救援觧送威王,sai nhân trì cáo Kinh sư khất binh cứu viện giải tống Uy Vương 𤒘花底怒𠬠𡎢𡎢猪,đuốc hoa để đó một nàng ngồi trơ @@ -11960,7 +10674,6 @@ 油和朗蕩爫髙女拯兑饒共没醒星,dầu hoà lãng đãng làm cao nữa chẳng đoái nhau cùng một tỉnh tinh 夏四月帝命昭成王缺名懷文侯國瓚将軍阮蒯等領㨗兵逆賊,Hạ tứ nguyệt Đế mệnh Chiêu Thành vương khuyết danh Hoài Văn hầu Quốc Toản tướng quân Nguyễn Khoái đẳng lĩnh tiệp binh nghịch tặc 提真捻買耒耒進連,đè chân đệm mới chòi chòi tiến lên -翁𠲖牢碎,ông ơi 情春󰂇庒代騰共陀𫼳㗂噒噒皮外,tình xuân ví chẳng đãi đằng cũng đà mang tiếng ran ran bề ngoài 𬂙澄体𠬠文人,Trông chừng thấy một văn nhân 鍾𬬐,chung chuông @@ -11974,10 +10687,7 @@ 傳國用之,Truyền quốc dụng chi 群箋昔越於𢬣,Còn tiên Tích Việt ở tay 𢧚虚渚別爫牢,nên hư chưa biết làm sao -阿𮥷𠅜󰀎,a nan mảng lời ấy -丐夷粗𥌧𣃣齊丐𣔧妬別丐夷𪖫翁百户,cái gì thò lõ vừa tày cái đó đố biết cái gì – mũi ông bá hộ 於是乂安之地盡爲我有,Ư thị Nghệ An chi địa tận vi ngã hữu -���戌五年,bính tuất ngũ niên minh gia tĩnh ngũ niên 初禮每出戦帝嘗戒其輕敵及𡨧洞之捷眾以爲䏻,sơ lễ mỗi xuất chiến đế thường giới kì khinh địch cập tốt động chi tiệp chúng dĩ vi năng 京師𠦳淡𠬠塘𣦎𫥨,kinh sư ngàn dặm một đường thẳng ra 𠬠𠃣,một ít @@ -11985,10 +10695,7 @@ 意群忌局𬈋之女裊骨渚濃枕渚筭,ấy còn cạy cục làm chi nữa nẻo cốt chưa nòng chẩm chửa toan 命仁惠大王󰆑餘徃演州定兵民籍以内書火正掌奉御阮柄副之,mệnh nhân huệ đại vương khánh dư vãng diễn châu định binh dân tịch dĩ nội thư hoả chính chưởng phụng ngự nguyễn bính phó chi 㝵苓𣎃卒底𪝕仙𠫾,ngày lành tháng tốt để phồn tiên đi -役廊役渃,việc làng việc nước -埃別典,xưa nay không ai biết đến 以黎寧為户部左侍郎范興孝爲户科給事中,Dĩ Lê Ninh vi Hộ bộ tả thị lang Phạm Hưng Hiếu vi Hộ khoa cấp sự trung -本𠊛文𭓇科名,vốn người văn học khoa danh 和岸縍縍㖫香桂,hoà ngàn phảng phảng lừng hương quế 𤾓𢆥𥪞𡎝𠊛些𡨸才𡨸命窖󰑼恄饒,trăm năm trong cõi người ta chữ tài chữ mệnh khéo là ghét nhau 渚竜節玉渚𢯦机禅,chớ long tiết ngọc chớ lay cơ thiền @@ -11997,7 +10704,6 @@ 帝追捕之又奔占城未至爲石河州人殺于機羅海口今奇羅是也,Đế truy bổ chi hựu bôn Chiêm Thành vị chí vi Thạch Hà châu nhân sát vu Cơ La hải khẩu Kim Kì La thị dã 几𫵈几哿調蟄頭𥛉,kẻ mọn kẻ cả đều rập đầu lạy 庄仍羅同穭𤈜枯㝵些共每類物乙庄固准㕵,chẳng những là đồng lúa cháy khô người ta cùng mọi loài vật ắt chẳng có chốn uống -懞𣎀别呐懞𣈜别𠫾,mong đêm biết nói mong ngày biết đi 櫆爲吏部左侍郎阮曰庶爲吏科都給事中,khôi vi Lại bộ Tả thị lang Nguyễn Viết Thứ vi Lại khoa đô cấp sự trung 𡃍咍絩𦂾𫥨𢚸撩𤽗,Gớm THAY thêu dệt ra lòng trêu ngươi 太后見帝已立不悅,Thái hậu kiến đế dĩ lập bất duyệt @@ -12008,21 +10714,16 @@ 二月七日方政潜軍襲擊於慈廉杲洞篆力戦死之秘爲賊所獲後賊還國禮遣秘歸,Nhị nguyệt thất nhật Phương Chính tiềm quân tập kích ư Từ Liêm Cảo Động Triện lực chiến tử chi Bí vị tặc sở hoạch Hậu tặc hoàn quốc lễ khiển Bí quy 風塵󰠜󰜋𥚇鎌,Phong trần mài một lưỡi gươm 英宗秩𤽶𠖿移,anh tông mất vía rụng rời -間𦫼𦹵隊唐虞,gian lều cỏ đội đường ngu 細𪨁,tế nhỏ 㙮怛𦷾,đắp đất đấy 𮎦䧺㗂㐌哙浪,anh hùng tiếng đã gọi rằng 分牢泊󰋇娇兒,phận sao bạc mấy kiều nhi 第,đệ -芙蓉傳意𦘧撝,phù dung chuyện ấy vẽ vời 底𠓨󰘉𠬠𡾵行京師,để vào mở một ngôi hàng kinh sư 扽𠊚涓𦥃啅咚,đón người quen đến rước rong 𤾓𢆥𥪝𡎝𠊛些,Trăm năm trong cõi người ta 時洪州梁如鵠有遺像賛云少結知於太祖長信任於聖宗體具而用周子孝而臣忠四朝歷事一節始終,Thời Hồng Châu Lương Như Hộc hữu di tượng tán vân thiếu kết tri ư Thái tổ trường tín nhậm ư Thánh Tông thể cụ nhi dụng Chu tử hiếu nhi thần trung tứ triều lịch sự nhất tiết thuỷ chung -帝三忠孝人恕尊賢重道父作於前子述扵後陳定基業固矣然優游三昧探,Đế tam trung hiếu nhân thứ tôn hiền trọng đạo phụ tác ư tiền tử thuật ư hậu Trần định cơ nghiệp cố hĩ Nhiên ưu du tam muội thám trách nhất thừa phi đế vương chi thiện trị dã Kỷ Mùi Thiệu Long nhị niên Tống Khai Khánh nguyên niên xuân chính nguyệt Trần Thủ Độ phu nhân Linh Từ Quốc Mẫu Trần thị hoăng 嗔使君哿𩝺威嚴添󱙼例法,xin sứ quân cả nuôi uy nghiêm thêm sáng lề phép -岳跬,nam nhạc khỏe -戊戌六年,mậu tuất lục niên nhị nguyệt dĩ hậu cải vĩnh thọ nguyên niên minh lịch thập nhị niên thanh thuận trị thập tứ niên 𬂙𫯳麻庒﨤𫯳,trông chồng mà chẳng gặp chồng 傷為親戚󰒂眞𢬣,thương vì thân thích nghĩa chân tay 𠓨𥪝󰘩雅𦋦外豪󰡛,Vào trong thanh nhã ra ngoài hào hoa @@ -12037,30 +10738,24 @@ 㝵哿愿愿,người cả ngộn ngộn 帝細嚼上皇曰男兒須龍吞虎噬何細嚼之有,đế tế tước thượng hoàng viết nam nhi tu long thôn hổ phệ hà tế tước chi hữu 𩃳旗幟㨋外關隘㗂凱𰙔󱛀吏神京,bóng cờ xí giã ngoài quan ải tiếng khải ca trở lại thần kinh -秋七月守度廵諒山江元九,Thu thất nguyệt Thủ Độ tuần Lạng Sơn giang nguyên 尼名教𧡊㗂𠸟,nơi danh giáo thấy tiếng vui 行至東蘭巡夜爲人所殺,Hành chí ��ông Lan tuần dạ vi nhân sở sát 丁卯十年宋󰦭淳三年元至元四年春二月占城來貢,Đinh Mão thập niên Tống Hàm Thuần tam niên Nguyên Chí Nguyên tứ niên xuân nhị nguyệt Chiêm Thành lai cống -𨔍𨓡麻吏𨀈爫身,lạ lùng mà lại bước làm thân 沛縁香焒共饒,phải duyên hương lửa cùng nhau -吏旦吝次𠀧,lại đến lần thứ ba 嘵嗷𠬠隻󱬋󰊭,nghêu ngao một chiếc mái giầm 𥪝外𪧚役翁老𫅷󱩈󱤠最直侯小童󱯛一,trong ngoài giữ việc ông lão già hem sớm tối chực hầu tiểu đồng bé nhắt 僑公式曳𨀈𦋦𦖑昆嘆咀㤕𢚷𢚸鐄,kiều công thức dậy bước ra nghe con than thở xót xa lòng vàng 𬖉払娘拱𦋦情刁帶,trông chàng nàng cũng ra tình đeo đai -𠾕吏𪽞空朱𦓿女,đòi lại ruộng không cho cầy nữa 浪摸玉旦藍橋,rằng mua ngọc đến lam kiều 拠冲册史呐𦋦,cứ trong sách sử nói ra 秋九月太子龍昶有罪廢爲庶人囚之,thu cửu nguyệt thái tử long xưởng hữu tội phế vi thứ nhân tù chi 丙辰三年元延祐三年春二月閲定文官及戶口有,Bính Thìn tam niên Nguyên Diên Hựu tam niên xuân nhị nguyệt duyệt định văn quan cập hộ khẩu hữu 𡽫荆適覓撩𦝄桂𣘃漢柴來逴𫗄熏,non kinh chếch mếch treo trăng quế cây hán thày lay rước gió hun -払自蹺妸𦋦𡑝,chàng từ theo ả ra sân 二月明詔赦畧曰交趾既属於職方連歲未臻於休,Nhị nguyệt Minh chiếu xá lược viết Giao Chỉ ký thuộc ư chức phương liên tuế vị trăn ư hưu 呐浪柴󱙤𢭂身󱠼唐,nói rằng thầy sãi trau thân điếm đàng 考試書算中式六百九十人補内外各衙門属㨿,Khảo thí thư toán trúng thức lục bách cửu thập nhân bổ nội ngoại các nha môn thuộc cứ 明召掌交趾布政按察二司事工部上書黃福還,Minh triệu chưởng Giao Chỉ Bố chính án sát nhị ti sự Công bộ thượng thư Hoàng Phúc hoàn 時御駕南征寬郡公武公俊在京遁歸宣光攻刼州民,thời ngự giá nam chinh khoan quận công vũ công tuấn tại kinh độn quy tuyên quang công kiếp châu dân -𡗉𠳒𡗋傳羅𠊛空咍,nhiều lời lắm chuyện là người không hay 以黃金鑄梵王帝釋二像奉事之,Dĩ hoàng kim chú Phạn Vương Đế Thích nhị tượng phụng sự chi 𠓀,trước 執一已之見以嫁禍於他人,Chấp nhất dĩ chi kiến dĩ giá hoạ ư tha nhân @@ -12094,10 +10789,7 @@ 阮士固朱步東宫近臣及即位固步皆以無行檢並不得擢用,Nguyễn Sĩ Cố Chu Bộ Đông cung cận thần Cập tức vị Cố Bộ giai dĩ vô hạnh kiểm tịnh bất đắc trạc dụng 朗蕩牢諸兑老星,lẵng đẵng sao chưa đoái lão tinh 𧡊娘白兎󰝂岑𠓨𧯄,thấy nàng bạch thỏ đâm sầm vào hang -派㝵嫌結工唐詫,phải người hiềm ghét để bỏ trong đường sá -標標,tiêu nêu 事兜㳥󰊄不期,Sự đâu sóng gió bất kỳ -貪閑另典江山,tham nhàn lánh đến giang san 𠸗箕哏𧎠𬙞𣈗除粓,xưa kia cắn rận bảy ngày trừ cơm 厚眷至灵樂山人,hậu quyến chí linh lạc sơn nhân 虎生𦋦分踈桃,hổ sinh ra phận thơ đào @@ -12114,7 +10806,6 @@ 軍吳秩𤽶𧼌𣦍定卞秩𤽶𠇮𣈙操𦋦,quân ngô mất vía chạy ngay định bèn mất vía mình rày tháo ra 渃湳核卒欣分󱞇茹蟋蟀於𧵆准凉,nước nâm cây tốt hơn phần vách nhà tất suất ở gần chốn lương 想𠊚玉女添凝𩈘汝餒巫山易鄭𢚸,tưởng người ngọc nữ thêm ngưng mặt nhớ nỗi vu sơn dễ chạnh lòng -拉鴈衛隘北󰋇行排,nhàn về ải bắc mấy hàng bày 𠦳秋﨤會昇平,ngàn thu gặp hội thăng bình 𡗶娄湄害𬏑旣,trời lâu mưa hại ruộng cấy 歆埋秩𪵸役用乃專,hôm mai giặt gịa việc dùng nấy chuyên @@ -12128,7 +10819,6 @@ 𥪝𢚸攡攡几別些意浪𢚸些𤴬,trong lòng lay lay kẻ biết ta ấy rằng lòng ta đau 𠬠庵於噤西林㝵弹琴𰙔詩,một am ở cụm tây lâm người đàn cầm ca thi 産品,sản phẩm -𠊚悁景佛𨆁蹎𠽖,người quen cảnh phật chen chân giục 李紀起庚戌至乙酉年凣二百十六年,lý kỷ khởi canh tuất chí ất dậu niên phàm nhị bách thập lục niên 徐󱈘𠫾󰠲𠅎𦝺𣰴,từ trước đi đâu mất mảy lông 値,trị @@ -12151,12 +10841,10 @@ 敢有徇私保󰁮年少年浅者該科御史󰱑󰁮奏治罪以懲人臣徇私妄保及僥倖攪擾之弊,cảm hữu tuẫn tư bảo cử niên thiếu niên thiển giả cai khoa ngự sử đài cử tấu trị tội dĩ trừng nhân thần tuẫn tư vọng bảo cập kiểu hãnh giảo nhiễu chi tệ 皆承平之世因衰亂之時尤易爾要,giai thừa bình chi thế nhân suy loạn chi thời vưu dị nhĩ yếu 油拯察𬌓��癡,Dù chăng xét tấm tình si -庚申永祚二年,canh thân vĩnh tộ nhị niên minh vạn lịch thập bát niên 寫情𢬣草󰜋天律唐,TẢ tình tay thảo một thiên luật Đường 𠃅外𢪀㐌𠽖連𨇒車,mái ngoài nghỉ đã giục liền ruổi xe 動坦,động đất 惟克𠃔德永保天命以康兆民,duy khắc doãn đức vĩnh bảo thiên mệnh dĩ khang triệu dân -渃箕悶覩城,nước kia muốn đổ 池中有翠玉殿池邉作講武殿肄習揀練兵象,trì trung hữu thuý ngọc điện trì biên tác giảng võ điện dị tập giản luyện binh tượng 荄柳,cây liễu 惜花仍唅𠿯春,Tiếc hoa những ngậm ngùi xuân @@ -12185,17 +10873,13 @@ 三十月兵部尚書阮逢時奏繼今力勇武士重疾回本貫療治十箇日疾愈投告兵部㸔具本送中官科󰱑等官再公同驗實身才壮健奏還本衛司力勇武,tam thập nguyệt binh bộ thượng thư nguyễn phùng thì tấu kế kim lực dũng vũ sĩ trọng tật hồi bản quán liệu trị thập cá nhật tật dũ đầu cáo binh bộ khán cụ bản tống trung quan khoa đài đẳng quan tái công đồng nghiệm thực thân tài tráng kiện tấu hoàn bản vệ ti lực dũng vũ 𬟥湯卒󰜋𣈜輸,Thuốc thang suốt một ngày thâu 𣩂停󰝂便𥖩,chết đành đem tiện cối -辛未三年,tân mùi tam niên minh chính đức lục niên 滇滇船杜頭𡹡柳察察䊷披𨆝淎花,chan chan thuyền đỗ đầu ghềnh liễu sát sát chài phơi cuối vũng hoa 侍郎梁如鵠私謂廬曰爾非言職安敢妄論國事,thị lang lương như hộc tư vị lư viết nhĩ phi ngôn chức an cảm vọng luận quốc sự 引𠓨旦畧中宇,Dẫn vào đến trước trung vũ 業,nghiệp -旗𩄲,cờ mây phấp phới 秋八月二十八日塟龍興府壽陵陵在星罡鄕昭裕德三陵同廟號徽宗謚曰開運立極弘人應道純真至德神武聖文垂裕至孝皇帝,Thu bát nguyệt nhị thập bát nhật táng Long Hưng phủ Thọ Lăng lăng tại Tinh Cương hương Chiêu Dụ Đức tam lăng đồng Miếu hiệu Huy Tông thuỵ viết Khai Vận Lập Cực Hoằng Nhân Ứng Đạo Thuần Chân Chí Đức Thần Vũ Thánh Văn Thuỳ Dụ Chí Hiếu Hoàng đế 此土僻遠吾恐群盗侵犯至此欲以絶道秦所開自備待諸侯變會,thử thổ tích viễn ngô khủng quần đạo xâm phạm chí thử dục dĩ tuyệt đạo tần sở khai tự bị đãi chư hầu biến hội 吏𥙩梗楊仕拂課丿之吏堵𠓹𠇮,lại lấy cành dương sẽ phất thuở phút giây lại đủ trọn mình -况𠇮分䕯𩄲㵢𣼸,huống mình phận bèo mây trôi dạt -林泉清永伴巢許,lâm tuyền thanh vắng bạn sào hứa 冬十月復以黎伯玉爲内常侍,đông thập nguyệt phục dĩ lê bá ngọc vi nội thường thị 󰘚𡗶㐌最壙塘賖,mặt trời đã tối quãng đường xa 秋九月皇龍見,thu cửu nguyệt hoàng long hiện @@ -12204,11 +10888,9 @@ 秋八月拜兄柳為太尉,thu bát nguyệt bái huynh liễu vi thái uý 左聖慈上皇居之也右官朝當中御之也編國朝事務為國朝常禮十卷,tả thánh từ thượng hoàng cư chi dã hữu quan triều đương trung ngự chi dã biên quốc triều sự vụ vi quốc triều thường lễ thập quyển 白俗蒙欺渃強,bạch tuộc mong khi nước cường -本𠊛文脉書香,vốn người văn mạch thư hương 核則堵輝,cây trắc đỏ hoe 英武杜太后弟黎太后親用之故授是職,anh vũ đỗ thái hậu đệ lê thái hậu thân dụng chi cố thụ thị chức 󰏙戈師買𠰺戈,Xem qua sư mới dạy qua -𣳮槊𡑩兑撩弓,nẻo đoài treo cung 右本紀附莫僣起自丁亥莫登庸僣位紀元明德元年傳五世至壬辰洪寕三年莫茂洽被俘,Hữu bản kỷ phụ Mạc tiếm khởi tự Đinh Hợi Mạc Đăng Dung tiếm vị kỷ nguyên Minh Đức nguyên niên truyền ngũ thế chí Nhâm Thìn Hồng Ninh tam niên Mạc Mậu Hợp bị phu 𦝄𡮈拯鄧特干𬲇𠺙𢴐動,lưng nhỏ chẳng đặng được cơn gió thổi day động 㘨𧷺𡍙廟盧縁󰅹皮,nồi tròn vung méo lứa duyên nào vừa @@ -12218,9 +10900,7 @@ 妾㐌謹權於園南,thiếp đã ghín quàn ở vườn nam 闷咹󱚌沛陶𧑒,muốn ăn hét phải đào giun 唐李愬衝風雪而淮蔡平是皆衛社稷有大勳勞於天下,đường lí tố xung phong tuyết nhi hoài sái bình thị giai vệ xã tắc hữu đại huân lao ư thiên hạ -禀翁𢀲边法拱如边安南眾𡥵固勾浪:,bẩm ông lớn bên pháp cũng như bên an nam chúng con có câu rằng 不仁無𢼂茹豪富𧵑意󰅹埃曾特迡,bất nhân vô số nhà hào phú của ấy nào ai từng được chầy -𩈘𡗶埃𥙩爫篭金烏,mặt trời ai lấy làm lồng kim ô 南溟㐌决鯤鹏化𫅫,nam minh đã quyết côn bằng hoá bay 忠郡公聚��安朗地方,trung quận công tụ binh yên lãng địa phương 以北道參知阮宗仁知審刑院事教援阮國,dĩ bắc đạo tham tri nguyễn tông nhân tri thẩm hình viện sự giáo viện nguyễn quốc @@ -12236,7 +10916,6 @@ 唐帝以前湖南觀察使蔡襲大之仍𭛁許滑徐汴荆㐮潭鄂等道兵合三萬人授襲以禦之,Đường đế dĩ tiền Hồ Nam quan sát sứ Sái Tập đại chi nhưng phát Hứa Hoạt Từ Biện Kinh Tương Đàm Ngạc đẳng đạo binh hợp tam vạn nhân thụ Tập dĩ ngự chi 以前金光門待詔阮惠為禮部左侍郎行金光門待詔知尚寶監各局,dĩ tiền kim quang môn đãi chiếu nguyễn huệ vi lễ bộ tả thị lang hành kim quang môn đãi chiếu tri thượng bảo giám các cục 指𡽫誓𣷭𥘀招旦𠳒,chỉ non thề bể nặng gieo đến lời -意埃意𧘇攄牢朱皮,ý ai ý ấy lựa sao cho vừa 先是古法州延蕴鄕木𬗏樹震鄕人詳認震迹有文曰樹根杳杳木表青青,Tiên thị Cổ Pháp châu Diên Uẩn hương mộc miên thụ chấn hương nhân tường nhận chấn tích hữu văn viết Thụ căn yểu yểu Mộc biểu thanh thanh 疑娘麗娘乙於𥪞嵬𩢦𩧍卞辭媄𨀕边南蒙可共体,ngờ nàng lệ nương ắt ở trong cõi rong ruổi bèn từ mẹ đi bên nam mong khả cùng thấy 嘉宗羙皇帝諱維襘神宗次子也初神宗崩帝甫二歲王命正妃鄭氏玉瓏養于宫中玄宗崩無嗣遂登大寶在位四年崩壽十五歲塟福安陵,Gia Tông Mĩ Hoàng Đế Huý Duy Cối Thần Tông thứ tử dã Sơ Thần Tông băng Đế phủ nhị tuế Vương mệnh Chính phi Trịnh Thị Ngọc Lung dưỡng vu cung trung Huyền Tông băng vô tự toại đăng đại bảo Tại vị tứ niên băng thọ thập ngũ tuế táng Phúc An lăng @@ -12249,7 +10928,6 @@ 󰱥今凣内外各衙門如廉䏻忠直應奬擢者貪墨猥冗不堪任者各宜究其事實具以名聞,Kế kim phàm nội ngoại các nha môn như liêm năng trung trực ứng tưởng trạc giả tham mặc ổi nhũng bất kham nhiệm giả các nghi cứu kì sự thực cụ dĩ danh văn 神宗詔百官之女󰱇畢然後嫁此乃自奉𡸈爲民父𤙩之意哉史臣吳士連曰帝時年未冠其出此令盖欲󰱇百官女充掖庭尔未爲甚過舉也,thần tông chiếu bách quan chi nữ tuyển tất nhiên hậu giá thử nãi tự phụng khởi vi dân phụ mẫu chi ý tai sử thần ngô sĩ liên viết đế thời niên vị quán kì xuất thử lệnh cái dục tuyển bách quan nữ sung dịch đình nhĩ vị vi thậm quá cử dã 𤾓𢆥碑𥒥拱󰍹,trăm năm bia đá cũng mòn -𡴯𡗶𩄓䏾旌旗干戈論老城池鋒,ngất trời rợp bóng tinh kỳ can qua lộn lạo thành trì chiến phong 調󰑼芸業冲茹,đều là nghề nghiệp trong nhà 蔑𦓿蔑󱃨趣茹圭,một cày một cuốc thú nhà quê 𡢐尼,sau này @@ -12258,27 +10936,21 @@ 濫洳𩆷𬰓𦋦𢬣,Trộm nhờ sấm sét ra tay 停悁坭攝如茹娘兜,đừng quên nề nếp như nhà nàng đâu 南帝兄天寳居夷獠中稱桃郎王立國曰野能國,nam đế huynh thiên bảo cư di lạo trung xưng đào lang vương lập quốc viết dã năng quốc -茶椿𨢇菊路質招壼玉苔潙,lọ chắt chiu hồ ngọc đầy vơi 滔天之逆踰月而平計已不行謀之更拙,Thao thiên chi nghịch du nguyệt nhi bình Kế dĩ bất hành mưu chi cánh chuyết -善副都御史徐有貞等迎上皇復位改元天順,thiện phó đô ngự sử từ hữu trinh đẳng nghênh thượng hoàng tức anh tông phục vị cải nguyên thiên thuận 公主以聞,Công chúa dĩ văn 如法每一試弓箭五枚手箭,như pháp mỗi nhất thí cung tiễn ngũ mai thủ tiễn 几湯㝵𬟥排排,Kẻ thang người thuốc bời bời 侣會,Lữ hội 古今名𠰺𠽋聲名,cổ kim danh dậy nức thanh danh -如󱌡鐄𨭺英墫床,như lọ vàng cốm anh chôn chân giường 已運掌上,dĩ vận chưởng thượng 舘使牢麻景永哨𠳨𠶀師具到尼㧅,quán sứ sao mà cảnh vắng teo hỏi thăm sư cụ đáo nơi neo -𢚸禅域域𦝄𤐝,lòng thiền vặc vặc trăng soi giọi 官員通併前满考九年如課例黜陟施行,Quan viên thông tịnh tiền mãn khảo cửu niên như khoá lệ truất trắc thi hành 𠻦𠰘𠻦𠹰,móm miệng móm mém 至是詔有司立廟於大羅城右伴聖壽寺後以是月二十五日於廟中築𡊨張旗幟整隊伍懸劎㦸於神位前讀誓書曰為子不孝為臣不忠神明殛之,Chí thị chiếu Hữu ti lập miếu ư Đại La thành hữu bạn Thánh Thọ tự hậu dĩ thị nguyệt nhị thập ngũ nhật ư miếu trung trúc đàn trương kì xí chỉnh đội ngũ huyền kiếm kích ư thần vị tiền độc thệ thư viết Vi tử bất hiếu vi thần bất trung thần minh cức chi 二王欲興師討之部領惧遣其子璉入質以止��兵,Nhị Vương dục hưng sư thảo chi Bộ Lĩnh cụ khiển kì tử Liễn nhập chất dĩ chỉ kì binh -𠳐𠳒房買𨀈,vâng lời phòng mới bước 仍𠲖吏累旦娘,những e lại luỵ đến nàng 娘浪㐌决󰜋皮,Nàng rằng Đã quyết một bề 世間少几別味𠹽,thế gian thiếu kẻ biết mùi cay -𠶖常𠶛𠶖咹常𠶛咹,uống thường kiêng uống ăn thường kiêng ăn 城主以雪執使之耻摧趙宋師以挫必勝之謀,Thành chủ dĩ tuyết chấp sứ chi sỉ thôi Triệu Tống sư dĩ toả tất thắng chi mưu 窖𠼯馨𫥨𡗋几𥄮,Khéo hở hang ra lắm kẻ nhòm 太祖起󰒂妻妾患難出圍脱險厥功居多,Thái Tổ khởi nghĩa Thê thiếp hoạn nạn xuất vi thoát hiểm quyết công cư đa @@ -12298,7 +10970,6 @@ 維,Duỵ 頭髮無汗而塵灰揚者是後至不及救者也,Đầu phát vô hãn nhi trần khôi dương giả thị hậu chí bất cập cứu giả dã 甲寅十年漢元朔二年,giáp dần thập niên hán nguyên sóc nhị niên -𤞨昆固課𨔈拱𤞻星,bò con có thuở chơi cùng hùm tinh 入侍經筵陶公󰱓阮子晉等乃相𭁈乞致仕然尙𢙇祿位無有歸心見帝一不允但拜謝而已,nhập thị kinh diên đào công soạn nguyễn tử tấn đẳng nãi tương dữ khất trí sĩ nhiên thượng hoài lộc vị vô hữu quy tâm kiến đế nhất bất doãn đán bái tạ nhi dĩ 冬十月初六日明使錢溥等寓于使舘及還帝賫禮物送之溥等固辞不受,Đông thập nguyệt sơ lục nhật Minh sử Tiền Phổ đẳng ngụ vu sứ quán cập hoàn đế tê lễ vật tống chi Phổ đẳng cố từ bất thụ 又命朝臣檢察之,hựu mệnh triều thần kiểm sát chi @@ -12310,7 +10981,6 @@ 漢袁徽遺尙書令荀彧書曰交州士府君既學問優博又達於從政處大亂之中保全一郡二十餘年彊場無事民不失業羈旅之徒皆蒙其慶雖竇融保河西曷以加之,Hán Viên Huy di thượng thư lệnh Tuân Úc thư viết Giao Châu Sĩ phủ quân ký học vấn ưu bác hựu đạt ư tòng chính xử đại loạn chi trung bảo toàn nhất quận nhị thập dư niên cường trường vô sự dân bất thất nghiệp ký lữ chi đồ giai mông kì khánh tuy Đậu Dung bảo Hà Tây hạt dĩ gia chi 𦖻常倣𦍛勾埃讀窒人生𬙞糁󰁰,tai thường phỏng dạng câu ai đọc rốt nhân sinh bảy tám mươi 今聖上有意於民一政之施務在養民一令之行深戒擾民,kim thánh thượng hữu ý ư dân nhất chính chi thi vụ tại dưỡng dân nhất lệnh chi hành thâm giới nhiễu dân -役𭁈𪽝󱮪傳軍𦊚󱝼府圍䇷蓬,truyền quân bốn phía phủ vây bịt bùng 𢴑𢬢迻饒細󰘂廛拱隊斈呐呐空𢧚,dắt díu đưa nhau tới cửa chiền cũng đòi học nói nói không nên 金連式曳買咍,Kim Liên thức dậy mới hay 洞房花燭,động phòng hoa chúc @@ -12319,16 +10989,12 @@ 迻身百戰爫碎朝庭,ĐƯA thân bách chiến làm tôi triều đình 尚阮景仙誇咣,thằng nguyễn cảnh tiên khoe khoang 卞𤼸󰜋礼賒󰝂𡬷誠,Biện dâng một lễ xa đem tấc thành -隊律,trọn chẳng đòi suốt 乃驕吝之實也孔子曰雖有周公之才之羙使驕且吝其餘不足觀,Nãi kiêu lận chi thực dã Khổng Tử viết Tuy hữu Chu Công chi tài chi mĩ sử kiêu thả lận kì dư bất túc quan 秋七月帝親征驩唐石河等州,Thu thất nguyệt đế thân chinh Hoan Đường Thạch Hà đẳng châu 󱳓計󰮂外聿計𦊚边𡗶󰬾𨑮𫤯𨷈拱餘𥛭𬙞𠦳𨤮,tóm kể trong ngoài suốt kể bốn bên trời ba mươi tám muôn cùng dư lẻ bảy nghìn dặm 姅𫷜於坦遼陽吏茹,Nửa năm ở đất Liêu Dương lại nhà -埃台垓不变移,ai thay gây bất biến rời 大越史記本紀實錄卷之十二,đại việt sử ký bản kỷ thực lục quyển chi thập nhị -得時,đắc thời thân thích chen chân đến 埃麻拍𦲿埃麻尋蝼,ai mà vạch lá ai mà tìm sâu -𠸜房𥊛𧡊𠻵,tên phòng trông thấy mắng 至是又來帝以其女多羅聲入宫,Chí thị hựu lai Đế dĩ kì nữ Đa La Thanh nhập cung 泊生跪𫴋倍鐄,Bạc sinh quì xuống vội vàng 諭曰黎朝當光紹時外㓂未平權臣相攻交兵闕下蹀血京師,dụ viết lê triều đương quang thiệu thời ngoại khấu vị bình quyền thần tương công giao binh khuyết hạ điệp huyết kinh sư @@ -12345,7 +11011,6 @@ 莫忠義將弘郡公家匿臧唐安王莫敬止夫人,mạc trung nghĩa tướng hoằng quận công gia nặc tàng đường an vương mạc kính chỉ phu nhân 客陀𬺗馭𠊛群𥊘蹺,Khách đà xuống ngựa người còn nghé theo 󱏹拫𩙍塵󰅹播,buồm ngăn gió trần nào bá -閒𢭗案玉𢞂吟卷,nhàn nương án ngọc buồn ngâm quyển vàng 𣳔鐄自𣴓核春󱥟務,dòng vàng tự cạn cây xuân vãn mùa 典𫢩買訴正邪,đến này mới tỏ chính tà 故前吳王之興雖殲其子殁其軍而不䏻守其地劉氏之綂綿綿不絶至宋祖興而其地始入於宋焉,Cố Tiền Ngô Vương chi hưng tuy tiêm kì tử một kì quân nhi bất năng thủ kì địa Lưu thị chi thống miên miên bất tuyệt chí Tống tổ hưng nhi kì địa thuỷ nhập ư Tống yên @@ -12353,22 +11018,16 @@ 雖浪㵢泣尼匕,tuy rằng soi khắp nơi nơi 勑旨朝參官帶牌扈從宣署扈從禁𥔿硝不得為煙火之戲從户部尙書陳封之奏也,Sắc chỉ Triều tham quan đái bài hỗ tòng tuyên thự hỗ tòng cấm diêm tiêu bất đắc vi yên hoả chi hí tòng Hộ bộ Thượng thư Trần Phong chi tấu dã 复六月晦日食,hạ lục nguyệt hối nhật thực -𧿨車衛浪吏戈蒸,trở xe về 𠠩𩈘霜噴耒桂𦬑,trước mặt sương phun chồi quế nở 胡氏篡逆斲䘮自招狂明狡虐思改封土,Hồ thị soán nghịch trác táng tự chiêu cuồng Minh giảo ngược tư cải phong thổ -𢧚虛咍𧿨庄儋呐之,nên hư hay dở chẳng thèm nói chi 𠱾,Thời 𥙩勾運𠇮𪭯寅𢖵傷,Lấy câu vận mệnh CỔI dần nhớ thương 簾冲㐌体𠬠㝵𨀈𦋦,rèm trong đã thấy một người bước ra 京路仕䆠有避賊從重光帝如化州者至是有挈家去老撾者去占城者國人自是尽為明人臣妾矣,kinh lộ sĩ quan hữu tị tặc tòng trùng quang đế như hoá châu giả chí thị hữu khiết gia khứ lão oa giả khứ chiêm thành giả quốc nhân tự thị tận vi minh nhân thần thiếp hĩ -雷竹椥爫𮥷,lôi trúc tre trồng làm nan -浪碎-浡拙身,Rằng Tôi bọt chút thân -𫩉重,chẳng muốn lấy chồng 𤽗杜囉錢𤾓𰿘嗔𥙩娘蘂卿爫𧵑局打泊,ngươi đỗ ra tiền trăm muôn xin lấy nàng nhị khanh làm của cược đánh bạc 便宜八勦役外董戎,Tiện nghi bát tiễu việc ngoài đổng nhung 甲子天德元年梁大同十年,Giáp Tí Thiên Đức nguyên niên Lương Đại Đồng thập niên 調願怛除每障,đều nguyện dứt trừ mọi chướng -鄧悉阮帥等共立陳氏之後陳頠陳擴爲王,đặng tất nguyễn suý đẳng cộng lập trần thị chi hậu trần ngỗi ngưu huỷ thiết dung chính mạo trần khoáng vi vương 𤢇󰠳𠁑坦𦑃󰠳𨕭𡗶,Vuốt đâu dưới đất cánh đâu trên trời 世道升降之幾於此可以見矣,thế đạo thăng giáng chi cơ ư thử khả dĩ kiến hĩ 倍之𦓡𢢇分𢤞縁底𣘈粉屡弹㛪曲隙,vội chi mà tủi phận hờn duyên để son phấn lũ đàn em khúc khích @@ -12379,7 +11038,6 @@ 萻,ấm 至是以姜种阮汝爲謀貶二人行廣南承宣使,Chí thị dĩ Khương Chủng Nguyễn Nhữ Vi mưu biếm nhị nhân hành Quảng Nam thừa tuyên sứ 十六日遣御史中丞何甫翰林院知制誥阮如堵御前學生局長梁如鵠等如明謝致祭,thập lục nhật khiển ngự sử trung thừa hà phủ hàn lâm viện tri chế cáo nguyễn như đổ ngự tiền học sinh cục trưởng lương như hộc đẳng như minh tạ trí tế -枚𫥨功盛強,may ra công thịnh cường 埃埃庒悶伴排買仙,ai ai chẳng muốn bạn bầy với tiên 然未至於耄期倦勒不可也,nhiên vị chí ư mạo kì quyện lặc bất khả dã 祠官此中策也,từ quan thử trung sách dã @@ -12390,13 +11048,10 @@ 運啓重亨國家再造,vận khải trùng hanh quốc gia tái tạo 綠札安馭北連凭嵬,lục trát yên ngựa bước lên vững ngồi 泛弹貝𬌓𦎛願𣈜初,phím đàn với tấm gương nguyền ngày xưa -耗損奴蒸氣哿,hao tổn nô ta 乙酉七年九月以後重興元年元至元二十二年春正月六日元烏馬兒犯萬刼普頼山等處,Ất Dậu thất niên cửu nguyệt dĩ hậu Trùng Hưng nguyên niên Nguyên Chí Nguyên nhị thập nhị niên xuân chính nguyệt lục nhật Nguyên Ô Mã nhi phạm Vạn Kiếp Phả Lại sơn đẳng xứ -𡥵𠊛孝罕灰,con người hiếu hẳn hoi 帝𭛁金山并六宫妃嬪幸金甌寺晚駐飛來寺觀𧡟舟幸顯仁殿又幸盛美殿,Đế phát Kim Sơn tịnh lục cung phi tần hạnh Kim Âu tự vãn trú Phi Lai tự quan quan chu hạnh Hiển Nhân điện hựu hạnh Thịnh Mĩ điện 𡎝南𦋦飭英雄娘𡗶𪷉渃𪧚𧍰𣴓𬇚,cõi nam ra sức anh hùng nương trời té nước giữ rồng cạn ao 劎𢈱到啅吹𠫾塊忘,kiếm lời tráo trác xua đi khỏi vòng -䀡報應𫼢𢬗拯差,nghiệm xem báo ứng rạch ròi chẳng sai 秋八月禁諸人不得於大臣宗室諸家稱臣,thu bát nguyệt cấm chư nhân bất đắc ư đại thần tông thất chư gia xưng thần 象𡗶謳㐌𢩮銅斤,tuồng trời âu đã nhấc đồng cân 冬十月制武官戴巾衣新𬃑文官戴皂丁字巾從官戴青攢花巾如舊制文武官衣袖自九��至一尺二寸八寸以下不許用,đông thập nguyệt chế vũ quan đái cân y tân dạn văn quan đái tạo đinh tự cân tụng quan đái thanh toản hoa cân như cựu chế văn võ quan y tụ tự cửu thốn chí nhất xích nhị thốn bát thốn dĩ hạ bất hứa dụng @@ -12407,15 +11062,12 @@ 𪂮,cò 人民䀡𧡊唉喂,nhân dân xem thấy hỡi ôi 故明人疑之,Cố Minh nhân nghi chi -𠦳𠸗名節𪽋芳,nghìn xưa danh tiết lưu phương 羣臣咸拜于稽首曰太傅受天子明命陛下既屢慰之矣臣不敢違,Quần thần hàm bái vu khể thủ viết Thái phó thụ thiên tử minh mệnh bệ hạ ký lũ uý chi hĩ thần bất cảm vi 囊槌最筆底群劄編,nang chùy túi bút để còn chép biên 煩惱耒道德強𫑹,phiền não rồi đạo đức càng say -帝避出御華陽侯家四日還宫,đế tị xuất ngự hoa dương hầu khuyết danh gia tứ nhật hoàn cung 𪩪午金風揾𫽄差,sớm ngỏ kim phong vẫn chẳng sai 量𨕭决𫽄傷情,Lượng trên quyết chẳng thương tình 非有伊周之才德權,Phi hữu Y Chu chi tài đức quyền -粦羅㕸𨀈𠓨冲,lân la rắp bước vào trong 首蓿羅蒙𥯒,thủ túc là mồng tơi 𣩂𪶊𠊛𨕭𣴓麻制,chết đuối người trên cạn mà chơi 群臣上尊號曰開天綂運尊道貴德聖文廣武崇仁尚善政理民安臣符龍見体元御極億歲功髙應真寶曆松玄至奧興龍大定囱明慈孝皇帝,Quần thần thượng tôn hiệu viết Khai Thiên Thống Vận Tôn Đạo Quý Đức Thánh Văn Quảng Vũ Sùng Nhân Thượng Thiện Chính Lí Dân An Thần Phù Long Kiến Thể Nguyên Ngự Cực Ức Tuế Công Cao Ứng Chân Bảo Lịch Thông Huyền Chí Áo Hưng Long Đại Định Thông Minh Từ Hiếu Hoàng Đế @@ -12423,7 +11075,6 @@ 三皈五戒朱娘出家,tam qui ngũ giới cho nàng xuất gia 𣞁染質𨖲如体𡶀𥚇𦓿攝妬底爫𪳘,vang nhuộm chất lên như thể núi lưỡi cày xếp đó để làm chông 太后父吳氏慈母丁氏鄕邑也,thái hậu phụ Ngô Thị Từ Mẫu Đinh thị hương ấp dã -埕鐄拯惜名時惜羅𥒥咍𤷱義拯𤷱,chĩnh vàng chẳng tiếc danh thì tiếc lađá hay mòn nghĩa chẳng mòn 󰆹㝵咹𫗄𦣰湄㤕󰠐,Nghĩ người ăn gió nằm mưa xót thầm 以武兼爲山西處參政阮廷正爲京北處參正阮公璧爲海陽處參政陶公正爲奉天府尹,dĩ vũ kiêm vi sơn tây xứ tham chính nguyễn đình chính vi kinh bắc xứ tham chính nguyễn công bích vi hải dương xứ tham chính đào công chính vi phụng thiên phủ doãn 政事院,Chính sự viện @@ -12441,7 +11092,6 @@ 𥛉排𢜠𤊪𠸦牢吏傳公子户姚逴𢜠,lạy vời mừng rỡ khen lao lại truyền công tử họ diêu rước mừng 朱停耒仕料排䋦萌,Cho đành rồi sẽ liệu bài mối manh 𢪀󰠐󰮂准𢩣溇,nghĩ thầm trong chốn buồng sâu -󱀄𡥚石生圭於高平,gã thạch sanh quê ở cao bằng 若某貟人猶有具本堪保并應除者吏科駁停其本以示󰱇任之公,nhược mỗ viên nhân do hữu cụ bản kham bảo tịnh ứng trừ giả lại khoa bác đình kì bản dĩ thị tuyển nhiệm chi công 奸吝昆金拱瀝空,gian lận con kim cũng sạch không 詔諸軍民不得服北人衣𬃑及效占牢等國語,Chiếu chư quân dân bất đắc phục Bắc nhân y dường cập hiệu Chiêm Lao đẳng quốc ngữ @@ -12454,7 +11104,6 @@ 脩第宅則太原宣光等處山無木以塞欲原,Tu đệ trạch tắc Thái Nguyên Tuyên Quang đẳng xứ sơn vô mộc dĩ tắc dục nguyên 𢄂呂番巽功舌𧵑𠰘㗂𠊛唭嚕牢𢧚,chợ rã phiên tốn công thiệt của miệng tiếng người cười rủa sao nên 浽寃破𡋿賒𧵆,Nỗi oan vỡ lở xa gần -𢧚身𣌋𢼂朱甘,nên thân sớm số cho cam 湥淶計挼断膓,SỤT SÙI KỂ nỗi đoạn trường 夏四月遣松楊侯武有蘭川伯潘廷佐中使杜孝悌等持節旄賫,hạ tứ nguyệt khiển tùng dương hầu vũ hữu lan xuyên bá phan đình tá trung sứ đỗ hiếu đễ đẳng trì tiết mao tê 是役也徃𨑰纔十八日經行之處鷄犬不驚,thị dịch dã vãng đãi tài thập bát nhật kinh hành chi xứ kê khuyển bất kinh @@ -12462,7 +11111,6 @@ 劫尼催世時催群之,Kiếp này thôi thế thì thôi còn gì 全,toàn 雲仙𦖑呐唉喂,vân tiên nghe nói hỡi ơi -庵竹軒梅𣈜𣎃戈,am trúc hiên mai ngày tháng qua 討賊副將軍黎仁孝等由清都府路以投其隙,Thảo tặc phó tướng quân Lê Nhân Hiếu đẳng do Thanh Đô phủ lộ dĩ đầu kì khích 永茹特𣇜歆󰅒,Vắng nhà được buổi hôm nay 蜆𤙭𤷿,kiến bò nhọt @@ -12515,25 +11163,18 @@ 以陶光饒爲副将少尉開營號左匡軍頒營,dĩ đào quang nhiêu vi phó tướng thiếu uý khai dinh hiệu tả khuông quân ban dinh 計,kể 詐婚結怨󱫦掑月娥娘意慢欺㐌仃,trá hôn kết oán còn ghi nguyệt nga nàng ấy mạn khi đã đành -若沛昆󱏰時昌某泊和󰪀,nhược phải con trai thời bèn cục xương màu bạc và nặng 几奇固𣳔,kẻ cả có dòng 些低󰅹沛藿柴噃噅噃吻呐㖇空任,ta đây nào phải khoác thầy bá vơ bá vất nói nhây không nhằm -珊瑚琥珀,vẽ vàng san hô hổ phách -𧵆墨辰𧵆畑辰創,gần mực thì gần đèn thì sáng 鯇亇鱩鯽亇𩷛,hoàn cá trôi tức cá giếc -𦓡𤽗姑籠法嚴禁󰢣,mà ngươi côlông phép nghiêm cấm nhặt 方民騷動,Phương dân tao động 法咍㗂曳吨賖,pháp hay tiếng dậy đồn xa 底埃𦝄悴花愁爲埃,Để ai trăng tủi hoa sầu vì ai 名碎㐌𤎜㗂柴屯賖,danh tôi đã rạng tiếng thầy đồn xa -客富貴咮珍甘群項客叁叁辰圖物物,khách phú quý cho trân cam còn hạng khách xàm xàm thì dọn đồ vặt vặt 漢帝詔我州之有孝廉荗才許除補属州長吏不得任中州,hán đế chiếu ngã châu chi hữu hiếu liêm mậu tài hứa trừ bổ thuộc châu trưởng lại bất đắc nhậm trung châu 夏五月帝率阮景異等進軍下洪󰲨津破都督江浩軍乘勝逐北進軍平灘焚毀明人船寨殆尽,Hạ ngũ nguyệt Đế suất Nguyễn Cảnh Dị đẳng tiến quân Hạ Hồng la tân phá Đô đốc Giang Hạo quân thừa thắng trục bắc tiến quân Bình Than phàn huỷ Minh nhân thuyền trại đãi tận 命右都督燕郡公鄭柳鎮守乂安處兼鎮布政州,Mệnh Hữu đô đốc Yên quận công Trịnh Liễu trấn thủ Nghệ An xứ kiêm trấn Bố Chính châu 喭咍昆造窖羅嘹緣,ngán thay con tạo khéo là trêu duyên -莫南道将南陽侯陳來㱕賜爵蟠郡公,mạc nam đạo tướng nam dương hầu trần khuyết danh lai quy tứ tước bàn quận công 列到化州欲還會化州蛮道成為道論所擊來求援,Liệt đáo Hoá Châu dục hoàn hội Hoá châu Man Đạo Thành vị Đạo Luận sở kích lai cầu viện -爫孛㐱舍修蔑飭搥埋,chỉn xá tu một sức giồi mài 二月成興候鈌名卒,Nhị nguyệt Thành Hưng hầu Khuyết danh tốt 十四日申明豪横,thập tứ nhật thân minh hào hoành 遼乂安人性明敏強記讀書千行俱下,Liêu Nghệ An nhân tính minh mẫn cường kí độc thư thiên hàng cụ hạ @@ -12543,7 +11184,6 @@ 轉禍爲福其在旦夕,Chuyển hoạ vi phúc kì tại đán tịch 𠶓𠾷勾疎󱀄𪠉,vếu váo câu thơ cũ rích 欺咹欺呐吕郎,Khi ăn khi nói lỡ làng -几輸茟𠊛譲喠文,kẻ thua bút người nhường giọng văn 課意固柴流支,thuở ấy có thầy lưu chi 帝信之不設備,đế tín chi bất thiết bị 虎𨆢狼細害台,hổ lui lang tới hại thay @@ -12553,7 +11193,6 @@ 罵不絶口,Mạ bất tuyệt khẩu 艮魚台鴈,ngẩn ngơ thay nhàn 是後勸課户口歲增田每户十𤱈謂每𤱈三髙,Thị hậu khuyến khoá hộ khẩu tuế tăng điền mỗi hộ thập mẫu vị mỗi mẫu tam cao -給朱軍𠄼𤾓遣分打,cấp cho quân năm trăm 是日神劍神璽皆失,thị nhật thần kiếm thần tỉ giai thất 体𬏓㝵形樣脿󰞯,thấy vài người hình dạng béo lớn 雖它渚固才梁棟,tuy đà chửa có tài lương đống @@ -12565,12 +11204,10 @@ 成功,thành công 神王𦣰𥵾朗𦖑之之𦖑𧡊㗂𠊛使哰,thần vương nằm chõng lắng nghe chi chi nghe thấy tiếng người sứ rao 船虐些󱉿樔虐,thuyền ngược ta bỏ sào ngược -所石頭,thửa thạch đầu đá trơn hết tấc 𠦳初歐拱世尼,Nghìn xưa âu cũng thế này 明以熊宗魯任交趾右參議宗魯四川,Minh Dĩ Hùng Tông Lỗ nhậm Giao Chỉ hữu tham nghị Tông Lỗ Tứ Xuyên 唐帝以嬴州刺使盧祖尚才兼文武徵入朝諭曰交趾久不得人前後都督皆不稱職,Đường đế dĩ Doanh Châu Thứ sử Lư Tổ Thượng tài kiêm văn võ trưng nhập triều dụ viết Giao Chỉ cửu bất đắc nhân tiền hậu đô đốc giai bất xứng chức 寔信𠳨特𩯀絲停停,Thật tin hỏi được tóc tơ rành rành -帽𧜖縐染墨顛屎裙襖𧙛,mũ chăn sô nhuộm mực đen sì 𫯳奴初㐌謀爫,chồng nó xưa đã mưu làm 本营,bản doanh 自華閭城徙都于京府大羅城暫泊城下黄龍見于御舟因改其城曰昇龍城,tự hoa lư thành tỉ đô vu kinh phủ đại la thành tạm bạc thành hạ hoàng long kiến vu ngự chu nhân cải kì thành viết thăng long thành @@ -12578,8 +11215,6 @@ 春二月李彬自乂安還東関,Xuân nhị nguyệt Lí Bân tự Nghệ An hoàn Đông Quan 默埃𠓨朝𪡔𢄂,mặc ai vào triều ra chợ 慧度擊斬之,tuệ độ kích trảm chi -𨒺沒𡓇鄕関見,quanh một xó hương quan kiến thức -𢵼䕯餒𤞼𢲨臻蟳,vớt bèo nuôi lợn hái chăn tằm 八��漢蒼築郊壇於頓山行郊祀禮大赦,Bát nguyệt Hán Thương trúc Giao đàn ư Đốn Sơn hành giao tự lễ đại xá 直浪仙本高才,Trực rằng Tiên vốn cao tài 夏姬結裕課𠸗,hạ cơ kết dụ thuở xưa @@ -12589,7 +11224,6 @@ 庚戌八年清康熙九年春三月火星入南斗,Canh Tuất bát niên Thanh Khang Hi cửu niên xuân tam nguyệt hoả tinh nhập Nam đẩu 板床反𫢚共𦍛種饒,bản sàng phản ấy cũng dường giống nhau 膿𤛠,nọng trâu -即辰呈排,tức thì trình bày 𠊛󰅹󱬺北󰁂𠓨底低,người nào cọp bắt đem vào để đây 王吏桓鄰叩頭諫徽迎良徽怒笞殺鄰,vương lại hoàn lân khấu đầu gián huy nghênh lương huy nộ si sát lân 恨共些𨻫西岑意,hẹn cùng ta lũng tây sầm ấy @@ -12610,7 +11244,6 @@ 隻栢𢞂𧗱分浽濘,Chiếc bách buồn về phận nổi nênh 類獴𤠹,loài muông rái 念𥢆坤󱢯瀉湜黃󰞿唿𢖵子規呌愁,niềm riêng khôn xiết dã dề hoàng anh hót nhớ tử quy kêu sầu -别𣦍浪侈𡥵𪨅尼必𠊛才應𠓨𡾵𬁖意,biết ngay rằng đứa con trẻ này tất người tài ứng vào ngôi sao ấy 㐌疾拯之朋𫊚䔲,dã tật chẳng chi bằng thuốc đắng 大兵按臨日久糧食頗匱且熱氣方蒸久留不便乃諭諸将班師而還,Đại binh án lâm nhật cửu lương thực phả quỹ thả nhiệt khí phương chưng cửu lưu bất tiện nãi dụ chư tướng ban sư nhi hoàn 霪󱯶𣘃甘棠渚割渚捥,dầm dà cây cam đường chớ cắt chớ uốn @@ -12628,7 +11261,6 @@ 興慶凣二,Hưng Khánh phàm nhị 解御衣命有司歛塟之潜以其首油浸以示戒以唆都三年假道入我國故也,giải ngự y mệnh hữu ti liệm táng chi tiềm dĩ kì thủ du tẩm dĩ thị giới dĩ toa đô tam niên giả đạo nhập ngã quốc cố dã 故禁之,cố cấm chi -塘𨱽𠤆𪿒吳,đường dài chớ ngại ngô lào 𤼕󰳽,nhức nhối 六月𬢱定律令,Lục nguyệt nghị định luật lệnh 武公虎𢢆冲𨉓,võ công hổ thẹn trong mình @@ -12640,7 +11272,6 @@ 蔑些𪠞𢀦役边南,một ta đi sửa việc bên nam 𠳒𠳒珠行,lời lời châu ngọc 𠄩茹𪬫氣象習俗体哿拯同,hai nhà ấy khí tượng tập tục thảy cả chẳng đồng -漂典於縣,phiêu đến ở huyện quế dương 急尋水手補槎越䀡,kíp tìm thuỷ thủ bỏ chà vớt xem 皇上陛下以宸心淵廣而包括乎乾坤以天智光明而洞燭乎日月欲撮其大要使一覧之間而天地綱常之道益著常王治平之道益明如大綱既舉而󰕛目畢張如明鏡既懸而萬象皆照其有關於世教者大矣,hoàng thượng bệ hạ dĩ thần tâm uyên quảng nhi bao quát hồ càn khôn dĩ thiên trí quang minh nhi động chúc hồ nhật nguyệt dục toát kì đại yếu sử nhất lãm chi gian nhi thiên địa cương thường chi đạo ích trứ thường vương trị bình chi đạo ích minh như đại cương kí cử nhi chúng mục tất trương như minh kính kí huyền nhi vạn tượng giai chiếu kì hữu quan ư thế giáo giả đại hĩ 油𠊛决𢚸學道𠳨朱𫨩𧤁兔󱦮蟵或仉篤志眞修䀡朱別頭𧍏𦖱螠,dầu người quyết lòng học đạo hỏi cho hay sừng thỏ lông rùa hoặc kẻ dốc chí chân tu xem cho biết đầu cua tai ếch @@ -12650,7 +11281,6 @@ 宋遣使慰撫令還,tống khiển sứ uý phủ lệnh hoàn 吏芒𥙩󰜋𫳘情,Lại mang lấy một chữ Tình 𨖲,lên -蛇礼色斬工卜尼,thà lấy dùi sắc chém băm trong vóc này 朝罷,triều bãi 𢖵𠳒呐仍包𣇞咍空,Nhớ lời nói những bao giờ hay không 𡳪丐梏,đuôi cái gáo @@ -12661,7 +11291,6 @@ 五月旨揮禮部出榜敦風化,ngũ nguyệt chỉ huy lễ bộ xuất bảng đôn phong hoá 帝然之烝於嫡姊天寧公主果效,đế nhiên chi chưng ư đích tỉ thiên ninh công chúa quả hiệu 旨揮府路各處寺觀係無元額不得𢫔造,Chỉ huy phủ lộ các xứ tự quan hệ vô nguyên ngạch bất đắc thiện tạo -庚子三年,canh tí tam niên minh vĩnh lịch thập tứ niên thanh thuận trị thập lục niên 󰜋𠳒𢚁貝終公,Một lời cậy với Chung công 師它󰇼𬟥方車,Sư đà hái thuốc phương xa 朱𫯳碎沛𫥨𠫾戦場,cho chồng tôi phải ra đi chiến trường @@ -12671,13 +11300,11 @@ 繌𨆝𧋉枯繌𨆝買,mềm gối cóc khô mềm gối mãi 麻朱𡎛吏󰠌𨖲󰋇吝,Mà cho bùn lại vẩn lên mấy lần 習水陣於膠水,Tập thuỷ trận ư Giao Thuỷ -記獨醒子𦓡册恪女,kí độc tỉnh tử mà sách khác nữa 𥺊噷,gạo hẩm 及其賊虐諭甚民命弗堪凣有智識者皆被其害朕雖罄家所有以奉事之冀其免禍而彼害朕之心曾不少,Cập kì tặc ngược dụ thậm dân mệnh phất kham phàm hữu trí thức giả giai bị kì hại trẫm tuy khánh gia sở hữu dĩ phụng sự chi ký kì miễn hoạ nhi bỉ hại trẫm chi tâm tăng bất thiểu 咍过,hay quá 斲𠞸,trác đẽo 業茹户趙謳筭自𣈙,nghiệp nhà họ triệu âu toan từ rày -爭坤爭窖埃埋特𡗉,tranh khôn tranh khéo ai may được nhiều 些傳朱㐌𨇜各法試𫥨低鬦法󰠃些,ta truyền cho đã đủ các phép thử ra đây đấu phép cùng ta 卷𦀊自帝𧗱𡢐拱除,Cuốn dây từ đấy về sau cũng chừa 築小堡於機舍州明人擊破之帝令勿救以示其怯,trúc tiểu bảo ư cơ xá châu minh nhân kích phá chi đế lệnh vật cứu dĩ thị kì khiếp @@ -12702,7 +11329,6 @@ 拱甘𠬠㗂婵娟底𠁀,cũng cam một tiếng thuyền quyên để đời 油払押竹奈枚尋尼汫𣴓体㝵紅顔,dầu chàng ép trúc nài mai tìm nơi giếng cạn thấy người hồng nhan 群卢𠄩𡦂恩情渚衝,còn lo hai chữ ân tình chưa xong -𤽗𧗱渚𤍊頭𡳪𧖱悭喭呐𠳒喓𠻗,ngươi về chửa tỏ đầu đuôi máu ghen nghẹn giọng nói lời éo le 堵世因罢渃󰌎強濃,đỏ thay nhân bởi nước tro càng nồng 施惡虫盡去四野載芟載柞不愆播種之時百穀實好實堅咸遂登豊之願盗劫適聞屏息󰘊家聿底謐寧,thi ác trùng tận khứ tứ dã tải sam tải tạc bất khiên bá chủng chi thời bách cốc thực hảo thực kiên hàm toại đăng phong chi nguyện đạo kiếp thích văn bình tức bang gia duật để mật ninh 曲中主克承先業綽有祖風運籌决勝出人意表𭁈北朝諸國而抗衡為我𧻗之令主定府籍𬋩甲之職制度稍立中道崩殂,Khúc Trung chủ khắc thừa tiên nghiệp xước hữu tổ phong vận trù quyết thắng xuất nhân ý biểu dữ Bắc triều chư quốc nhi kháng hành vi ngã Việt chi lệnh chủ định phủ tịch quản giáp chi chức chế độ sảo lập trung đạo băng tồ @@ -12712,13 +11338,9 @@ 太宗以上皇服及傳國寶劎置於其側謂之曰如復蘇以此物賜之,thái tông dĩ thượng hoàng phục cập truyền quốc bảo kiếm trí ư kì trắc vị chi viết như phục tô dĩ thử vật tứ chi 以郭有嚴爲太常寺卿,Dĩ Quách Hữu Nghiêm vi Thái thường tự khanh 觥孤蹺𦄂江津,Quanh co theo dải giang tân -玉皇召没將𨖲,ngọc hoàng triệu một tướng lên 秀󰜏貝馬监生各𠸜罪󰀎登情群牢,tú bà với mã giám sinh các tên tội ấy đáng tình còn sao 㯀再率,Toàn tái suất 前提,tiền đề -撅坦炪香讀經,quét đất đốt hương -台𦖑傳秀才,hay nghe truyện tú tài -𠁀初堯𢭂州長錦洳𫽄爫,nghiêu trao châu trưởng gẫm nhơ chẳng làm 時帝於涼風堂書寝御書火謝來立侍左右無人來拔劍來觀帝覺命斬之,thời đế ư lương phong đường thư tẩm ngự thư hoả tạ lai lập thị tả hữu vô nhân lai bạt kiếm lai quan đế giác mệnh trảm chi 漢文,hán văn 𠬠𠇮󰂌畧󰂌𡢐,một mình cầu trước cầu sau @@ -12729,7 +11351,6 @@ 自是賊勢復振所至民皆遠遁,tự thị tặc thế phục chấn sở chí dân giai viễn độn 佐聖太師昭文大王日燏卒,tá thánh thái sư chiêu văn đại vương nhật duật tốt 及廷試賜阮文奎進士出身阮,cập đình thí tứ nguyễn văn khuê tiến sĩ xuất thân nguyễn -役官添󰑚,việc quan thêm rối bề bề 造迎舚宮,Tạo Nghênh Thiềm cung 太尉将遇害頼太皇力救得免,Thái uý tương ngộ hại lại Thái hoàng lực cứu đắc miễn 夏四月禁内宫人女與外人結好交通言語更相交狎,hạ tứ nguyệt cấm nội cung nhân nữ dữ ngoại nhân kết hảo giao thông ngôn ngữ canh tương giao hiệp @@ -12743,9 +11364,7 @@ 細低辰於吏低共昆𡛔老森𡆫室家,tới đây thì ở lại đây cùng con gái lão sum vầy thất gia 英䧺夷英䧺苫碎朱把焒悉肝英䧺,anh hùng gì anh hùng rơm tôi cho bả lửa dứt gan anh hùng 欺彦󰁴𢪀𦋦麻𢜝,khi nghiện ngập nghĩ ra mà sợ -𢝙咍𩈘意和窮㗂箕,vui thay mặt ấy hoà cùng tiếng kia 𢖵尼奇遇倍移𨃴𠫾,nhớ nơi kỳ ngộ vội dời gót đi -春三月占城使行至烏里以風水軍海掠我瀕海小民而還,xuân tam nguyệt chiêm thành sứ hành chí ô lí dĩ phong thuỷ quân tăng giá ma hải lược ngã tần hải tiểu dân nhi hoàn 故當時良将以禮篆爲稱首,Cố đương thời lương tướng dĩ Lễ Triện vi xưng thủ 及退率家奴及親属得千餘人脩戰噐戰船題破強敵報皇恩六字于旗,Cập thoái suất gia nô cập thân thuộc đắc thiên dư nhân tu chiến khí chiến thuyền đề Phá cường địch báo hoàng ân lục tự vu kì 斈屬𢚸,học thuộc lòng @@ -12765,7 +11384,6 @@ 令旨各處承司精擇属内各縣社有孝廉者即以名聞命官閲選隨材授��,lệnh chỉ các xứ thừa ti tinh trạch thuộc nội các huyện xã hữu hiếu liêm giả tức dĩ danh văn mệnh quan duyệt tuyển tuỳ tài thụ nhiệm 邃迪遠莫挺,Thuý Địch Viễn Mạc Đĩnh 帝使人擒獲蠻人及馬萬餘疋,Đế sử nhân cầm hoạch Man nhân cập mã vạn dư sơ -払浪胣仍丁寧,chàng rằng dạ những đinh ninh 𠫾兜麻拯𥙩𫯳,đi đâu mà chẳng lấy chồng 默㝵湄楚𫡮秦,mặc người mưa sở mây tần 女童武士󱱹𠊛侯𥪝𠄩妸朝外𫤯員,nữ đồng võ sĩ đủ người hầu trong hai ả chầu ngoài tám viên @@ -12789,7 +11407,6 @@ 廣推陰澤自此始,quảng suy âm trạch tự thử thuỷ 耒霜𠹾𬋟𩈘花𨗊,chồi sương chịu nắng mặt hoa đua 黎𨀺𡎥𨀺,lê lết ngồi lết -癸未統元二年,hậu truy thuỵ viết cung hoàng đế 帝曰我被堅執鋭冐風沐雨跋涉山川深入賊境無一人敢嬰其鋒者,đế viết ngã bị kiên chấp duệ mạo phong móc vũ bạt thiệp sơn xuyên thâm nhập tặc cảnh vô nhất nhân cảm anh kì phong giả 便抵嗔没𠄩調,Tiện đây xin một hai điều 󱥕󱥌辰搏𦥃茄,nứng c thì vác đến nhà @@ -12809,21 +11426,17 @@ 公羡遣使以賂求救於漢,công tiễn khiển sứ dĩ lộ cầu cứu ư hán 民凣庄別帝王剃頭學道庄妨身𨉟,dân phàm chẳng biết đế vương thế đầu học đạo chẳng phương thân mình 王命臣臯魯或云皐通造神弩以爪爲機名曰靈光金爪神弩,vương mệnh thần cao lỗ hoặc vân cao thông tạo thần nỗ dĩ trảo vi cơ danh viết linh quang kim trảo thần nỗ -逞朱,sính cho được áo quý 薄扡梂這顛霪岸𩄲,Bạc phau cầu giá đen rầm ngàn mây -塘渃寅寅,đường nước dần dần mở sáng 𠰺浪夢兆據󰠲俸空謨惱職愁𢪀󰅹,dạy rằng mộng triệu cứ đâu bỗng không mua não chuốc sầu nghĩ nao 英拱吝憚𠫾尋𧵑咮,anh cũng lận đận đi tìm của chua 吏󰝡各跡犯徒侯查,Lại đem các tích phạm đồ hậu tra 楼𪳔閣󱯀惮掑源仙,lầu son gác vẽ dạn kề nguồn tiên 啫師啫景調共𨀈𦋦,Giã sư giã cảnh đều cùng bước ra 欺娘招玉沉珠,Khi nàng gieo ngọc trầm châu -傳𥪝呐𠬠外盘𦋦𠀧,truyện trong nói một ngoài bàn ra ba 真齒口被跡甚痛以孤軍難久留乃夜回駐營于黄花市,chân xỉ khẩu bị tích thậm thống dĩ cô quân nan cửu lưu nãi dạ hồi trú dinh vu hoàng hoa thị 諸諳漢語者奉㫖接話自辰至午怒氣益厲帝令侍御史阮忠彦出迎,chư am hán ngữ giả phụng chỉ tiếp thoại tự thìn chí ngọ nộ khí ích lệ đế lệnh thị ngự sử nguyễn trung ngạn xuất nghênh 前歳貢部使兵部右侍郎阮仲逵許三省阮貴雅等還至憑祥州聞陳暠作亂㨿諒原地方道路不通,Tiền tuế cống bộ sứ Binh bộ hữu thị lang Nguyễn Trọng Quỳ Hứa Tam Tỉnh Nguyễn Quý Nhã đẳng hoàn chí Bằng Tường châu văn Trần Cảo tác loạn cứ Lạng Nguyên địa phương đạo lộ bất thông 東十二月帝不豫,đông thập nhị nguyệt đế bất dự -𡗶泣各式核,trời khắp các thức cây 賊因逼至華園社名,Tặc nhân bức chí Hoa Viên Xã danh 花𦹳埃庒闷㧅𠊛坤埃庒𢪲𫽠边𨉓,hoa thơm ai chẳng muốn đeo người khôn ai chẳng nâng niu bên mình 事情計𡅏雷崔外𠦳𰿘𨤵𥪝𨑮󰋇𢆥,sự tình kể lể lôi thôi ngoài nghìn muôn dặm trong mười mấy năm @@ -12837,7 +11450,6 @@ 秋七月謝來有罪伏誅,thu thất nguyệt tạ lai hữu tội phục tru 咹𪉽呐𣦍欣咹斋呐𠲝,ăn mặn nói ngay hơn ăn chay nói dối 八月𤤻師,bát nguyệt ban sư -娘浪監禀主公,nàng rằng dám bẩm chúa công 闷咹𣑁𠃩辰𠓨棱撑,muốn ăn sung chín thì vào rừng xanh 𪤄𣋚𣻆汜渃潮溟濛,bãi hôm tuôn dẫy nước trào mênh mông 節序恆𨁡節上丁,tiết tự hằng noi tiết thượng đinh @@ -12854,7 +11466,6 @@ 𭛣娘报復皮耒,Việc nàng báo phục vừa rồi 爱述一詩爲贈來,Ái thuật nhất thi vi tặng lai 右士王起丁卯終丙午凡四十年,Hữu Sĩ Vương khởi Đinh Mão chung Bính Ngọ phàm tứ thập niên -爲丕,vì vậy chẳng kẻo rủ bầy kêu bạn 𩈘𥆾󰘚強添鮮,mặt nhìn mặt càng thêm tươi 九月詔自今府縣州官𭔎置社長係兄弟叔伯之子並親伯姪舅甥止許一人為社長不得並,Cửu nguyệt chiếu tự kim phủ huyện châu quan tất trí xã trưởng hệ huynh đệ thúc bá chi tử tịnh thân bá điệt cữu sanh chỉ hứa nhất nhân vi xã trưởng bất đắc tịnh 夏四月重修龍安龍瑞二殿,hạ tứ nguyệt trùng tu long an long thuỵ nhị điện @@ -12863,14 +11474,12 @@ 哏碎律𫽄𠲖除,rằng tôi trót chẳng e chờ 端门秩󰘂掑杄軍𧗱𡨺𫃚直連𣋚𪰹,đoan môn chặt cửa cài then quan vệ giữ bọc chực liền hôm mai 因𢶒所種默襖裘雇𨢇爫盃,nhân cởi thửa giống mặc áo cầu cố rượu làm vui -大行皇帝在位二十四年紀,Đại Hành Hoàng 宋帝賜詔書褒奬,tống đế tứ chiếu thư bao tưởng 服奉侍先帝此外皆委卿也,phục phụng thị tiên đế thử ngoại giai uỷ khanh dã 希曾次韻答云萬里觀風百越春瘴煙消盡物華新,Hi tăng thứ vận đáp vân Vạn lí quan phong Bách Việt xuân Chướng yên tiêu tận vật hoa tân 群緣埋吏群𠊛,còn duyên may lại còn người 英䧺欺﨤曲𧐖,anh hùng khi gặp khúc lươn 嗔停貪𥯉補簦制黎捐榴制𦝄捐畑,xin đừng tham đó bỏ đăng chơi lê quên lựu chơi trăng quên đèn -苔茹㘇㗂𧋆撑用淶湥散情檜枚,đầy nhà vang tiếng ruồi xanh rụng rời giọt liễu tan tành cội mai 謝𢚸易称報恩噲󰑼,Tạ lòng dễ xứng báo ân gọi là 季犛殺舊将軍胡松,Quý Li sát cựu tướng quân Hồ Tùng 清算,thanh toán @@ -12880,22 +11489,18 @@ 以南策上路安撫副使阮直為翰林院侍講歸化路安撫使阮如堵國威下路安撫副使梁如鵠並為翰林直學士路教程伯恭陶復禮並為監察御史翰林院直學士阮堯資為新興上路安撫使中書舍人鄭鐵長為清化南路安撫使朱添威為新興下路安撫使國子監教授阮汝弼為建昌路安撫副使教授爲安撫自汝弼始,Dĩ Nam Sách thượng lộ An phủ phó sứ Nguyễn Trực vi Hàn lâm viện thị giảng Quy Hoá lộ An phủ sứ Nguyễn Như Đổ Quốc Oai hạ lộ An phủ phó sứ Lương Như Hộc tịnh vi Hàn lâm trực học sĩ lộ giáo Trình Bá Cung Đào Phục Lễ tịnh vi Giám sát ngự sử Hàn lâm viện trực học sĩ Nguyễn Nghiêu Tư vi Tân Hưng thượng lộ An phủ sứ Trung thư xá nhân Trịnh Thiết Trường vi Thanh Hoá Nam lộ An phủ sứ Chu Thiêm Uy vi Tân Hưng hạ lộ An phủ sứ Quốc tử giám giáo thụ Nguyễn Nhữ Bật vi Kiến Xương lộ An phủ phó sứ Giáo thụ vi An phủ tự Nhữ Bật thuỷ 以范溥為旨揮,dĩ phạm phổ vi chỉ huy 公徐𫄓沛奸妄康康只篤没𢚸尋生,công từ mắc phải gian vong khăng khăng chỉ dốc một lòng tìm sinh -保奇低,bảo cả đây 𠰺時隊才啂保學時歇飭硏我,dạy thời đòi tài nhủ bảo học thời hết sức nghiền ngả 香強焠𢚸陀迷𬏽𦎛強𤐝淚吏珠滇,hương càng đốt lòng càng mê mải gương càng soi lệ lại châu chan 火床牌位蜍娘於𨕭,Linh sàng bài vị thờ nàng ở trên -尼谷,nay cốc hay trái 抄錯班皮蔑起更角埃聽説課江城,xao xác ban vừa một khởi canh giốc ai thánh thót thuở giang thành 寒寺鐘󰠲寬吏日,hàn tự chuông đâu khoan lại nhặt 壬戌四年明天二年,Nhâm Tuất tứ niên Minh Thiên nhị niên 必要,tất yếu -己卯建新二年明太祖建文元年夏四月季犛逼令帝出,UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK 󰑾𠫾𣃣尽蹎𡗶,ra đi vừa tận chân trời 梂边左边右固鬼夜叉𬏓𰿘,cầu bên tả bên hữu có quỷ dạ xoa vài muôn 󰅹埃羅拯隊𨖲頭,nào ai là chẳng đội lên đầu 𧵑󰠲乘汰底朱旦娘,của đâu thừa thải để cho đến nàng 𠨡蠬吏𦬑𫥨蠬曷樁吏𦬑𣘃樁𨤮𥯘,trứng rồng lại nở ra rồng hạt thông lại nở cây thông rườm rà -役尼,việc này là trọng 𡨹𠇮朱援𭛣埃󰝸潺,giữ mình cho vẹn việc ai chẳng sờn 吒昆莫於城竜如𧋆杜塢如螉聚梗,cha con mạc ở thành long như ruồi đỗ ổ như ong tụ cành 夜時大兵潜至日昭營,Dạ thời đại binh tiềm chí Nhật Chiêu dinh @@ -12908,11 +11513,9 @@ 形溪󰡫𡶀𧵆賖𦄵傕吏𫄑𥰊駝吏髙,hình khe thế núi gần xa đứt thôi lại nối thấp đà lại cao 小君貞肃夫人嘗有私請日燏頷之及出府庭記室以其事呈日燏不之許,tiểu quân trinh túc phu nhân thường hữu tư thỉnh nhật duật hạm chi cập xuất phủ đình ký thất dĩ kì sự trình nhật duật bất chi hứa 扵低或固佳音庄󰑼,ở đây hoặc có giai âm chăng là -婵娟固𠻷英雄𫨩牢,thuyền quyên có hẹn anh hùng hay sao 帝嘗曰先朝立國自有法度不遵,Đế thường viết Tiên triều lập quốc tự hữu pháp độ bất tuân 時𤳇𡛔城渃趙吏慘欣蒸禍坦長平丕,thời trai gái thành nước triệu lại thảm hơn chưng họa đất trường bình vậy 伵柴𧿆𥊢典尼,Tớ thầy nhảy thẳng đến nơi -被座案𫽅罪処死永,bị toà án khép tội xử tử vắng 帝親率大軍日夜水陸倍道躡安政,đế thân suất đại quân nhật dạ thuỷ lục bội đạo niếp an chính 𡥵㹥哭𨅸哭���,con chó khóc đứng khóc ngồi 又青池縣安沿勸良等社及各堤路破潰禾榖耗損人民,hựu thanh trì huyện yên duyên khuyến lương đẳng xã cập các đê lộ phá hội hoà cốc hao tổn nhân dân @@ -12921,7 +11524,6 @@ 呃𠽋,ách nấc 𫫵𠼪蜂𧊉㕸𠷥默𤽗,rủ rê ong bướm rập rình mặc ngươi 呂皮拖笈呂皮能巾,lỡ bề sửa cặp lỡ bề nâng khăn -使人至京但上具本柬奏貢物無至者,Sứ nhân chí kinh đản thượng cụ bản giản tấu cống vật vô toàn chí giả 丐夷,cái gì 修行帝固師姑易󰝂𠦳𨫀麻謨㗂唭,tu hành đấy có sư cô dễ đem ngàn nén mà mua tiếng cười 𥙩傍爫󰒂𥙩命𬈋先,lấy bàng làm nghĩa lấy mình làm tên @@ -12939,7 +11541,6 @@ 秋八月元使王士衡來問銅柱事,Thu bát nguyệt Nguyên sử Vương Sĩ Hoành lai vấn đồng trụ sự 渃滈㳥演𡽫𡆫𥒥高,Nước xao sóng dợn non vầy đá cao 𠫾𣃣細郡鵉灵,Đi vừa tới quận Loan Linh -𠱆唯鶯歌󰋇清,dắng dỏi oanh ca mấy cấp thanh 何不效此而寧反其道是未免逼主稱禅篡國弑君以圖自立,Hà bất hiệu thử nhi ninh phản kì đạo Thị vị miễn bức chủ xưng thiền soán quốc thí quân dĩ đồ tự lập 統渚󰑼大圓箕,thúng chứa là đại viên cơ 𠰘雖菩蕯麻情夜叉,miệng tuy bồ tát mà tình dạ xoa @@ -12948,9 +11549,7 @@ 時明國多使人來探訪事情殆無虚日,Thời Minh quốc đa sử nhân lai thám phỏng sự tình đãi vô hư nhật 固寔空咍英刎悁𡓃𩢬庒,có thật không hay anh vẫn quen dối lừa chăng 成,thành -咍英群𠭤,hay anh còn lỡ 食則眉𢫈㐌𦖡𦖻錢辰空固別撝埃,xực tắc mày gõ đã điếc tai tiền thì không có biết vay ai -由其蔽之也深,Do kì kính tế chi dã thâm 󱰞頭者𢘽爫𤵶,xù đầu giả dại làm ngây 𨀈󱏝,bước lớn 卞指𩄴畑𥪞壁浪意丕,bèn chỉ bóng đèn trong vách rằng ấy vậy @@ -12959,15 +11558,12 @@ 乎何有况其下者乎,hồ hà hữu huống kì hạ giả hồ 榾艚麻𢠇𣘃橰,cột tàu mà ngỡ cây cau 𡥵𠫾𢄂㐌𧗱帝於𡥵,con đi chợ đã về đấy ư con -福󰅹𢬭價尼朱昂,phúc nào đổi được giá này cho ngang 甍相拂拂𩙋弹,Mành Tương phất phất gió đàn 都知左右𤤻亞侯黎運卒,đô tri tả hữu ban á hầu lê vận tốt -壽耆福祿顯荣,thọ kì phúc lộc hiển vinh 以楊直原為海陽承宣憲察使司憲察使,dĩ dương trực nguyên vi hải dương thừa tuyên hiến sát sứ ti hiến sát sứ 哀牢貢方物,Ai Lao cống phương vật 𭛣兵扔托𡨺𡃚,việc binh nấy thác giữ gìn 令馴象各衛練象陣于講武庭并制馴象差󰰻旗軍構作瓦厩以中城軍人守㸔以省遜番構作草舍之費,lệnh tuần tượng các vệ luyện tượng trận vu giảng võ đình tịnh chế tuần tượng sai bát kì quân cấu tác ngoã cứu dĩ trung thành quân nhân thủ khán dĩ tỉnh tốn phiên cấu tác thảo xá chi phí -錦絩,hàng hàng gấm thêu 𠰘唭𡁚𠼯𠺘英恨夷,miệng cười hớn hở rằng anh giận gì 摱花摱𨢇解𢞂,mượn hoa mượn rượu giải buồn 𣻃凡庒絆鼎丁,bụi phàm chẳng bận đỉnh đinh @@ -12981,7 +11577,6 @@ 九月二十六日明遣正使尚寶寺卿兼翰林院侍讀黄諫副使太僕寺丞鄒允隆來告英宗復位立皇太子并賜綵幣,cửu nguyệt nhị thập lục nhật minh khiển chánh sứ thượng bảo tự khanh kiêm hàn lâm viện thị độc hoàng gián phó sứ thái bộc tự thừa trâu doãn long lai cáo anh tông phục vị lập hoàng thái tử tịnh tứ thái tệ 悶𦛌朱𢧚綿沛叺與𠻦󰅹別𠰩羅𠹽,buồn ruột cho nên men phải nhắp dở mồm nào biết giọng là cay 󰎡󰑼𡥵太守州湘,ngỡ là con thái thú châu tương -󱳻,mà mùa đông ngày vắn 緣朕常驗其情理或薦󰁮或獄訟或公私事務頗有互相容隱变易是以知居官清少濁多,Duyên Trẫm thường nghiệm kì tình lí hoặc tiến cử hoặc ngục tụng hoặc công tư sự vụ pha hữu hỗ tương dung ẩn biến dị Thị dĩ tri cư quan thanh thiểu trọc đa 象娘户武𣈜平日恒𠰉指保昆,tuồng nàng họ vũ ngày bình nhật hằng trêu chỉ bảo con 擒其主賁該及妃嬪部属馬象戰噐并降將乃𤤻師,cầm kì chủ Bí Cai cập phi tần bộ thuộc mã tượng chiến khí tịnh hàng tướng nãi ban sư @@ -12998,20 +11593,17 @@ 於是築城于越裳廣千丈盤旋如螺形故號螺城又名思龍城唐人呼曰崑崙城謂其城最高也,Ư thị trúc thành vu Việt Thường quảng thiên trượng bàn toàn như loa hình cố hiệu Loa Thành hựu danh Tư Long thành Đường nhân hô viết Côn Lôn thành vị kì thành tối cao dã 夏侯孜曰王式雖儒家子前在安南威服華夷,hạ hầu tư viết vương thức tuy nho gia tử tiền tại an nam uy phục hoa di 光泰元年大赦稱元皇,Quang Thái nguyên niên đại xá xưng Nguyên Hoàng -娘徐𧗱准房鵉,nàng từ về chốn phòng loan 分類,phân loại 養親台𬌓𢚸娘𣈜初,dưỡng thân thay tấm lòng nàng ngày xưa 𠳨,hỏi 節皮𡥵燕迻梭,Tiết vừa con én đưa thoi 按察使丁叔通范永裕裴叔史阮才等奏議于妄,Án sát sứ Đinh Thúc Thông Phạm Vĩnh Dụ Bùi Thúc Sử Nguyễn Tài đẳng tấu nghị vu vọng -夏五月二十五日皇太子龍󰥤生,hạ ngũ nguyệt nhị thập ngũ nhật hoàng thái tử long trát âm trát sinh 物体,vật thể 冬十月太傅黃義賢卒輟朝五日以有夫日功特加常禮,Đông thập nguyệt Thái phó Hoàng Nghĩa Hiền tốt xuyết triều ngũ nhật dĩ hữu phù nhật công đặc gia thường lễ 襖麁帽𤽸哭鄰㖂𡗶,áo xô mũ trắng khóc rân dậy trời 怖,bố 養育朱𢧚奇𢀲坤,dưỡng dục cho nên cả lớn khôn 犯,phạm -𨑮𬙞𫨩𨑮𫤯低,mười bảy hay mười tám đây 命朝士會議時宜已為一代之令典令之無弊,mệnh triều sĩ hội nghị thời nghi dĩ vi nhất đại chi lệnh điển lệnh chi vô tệ 吏添骨突元戎,lại thêm cốt ðột nguyên nhung 屈而死,khuất nhi tử @@ -13031,7 +11623,6 @@ 𢺺,chia 府兵𠸦窖𡁝哬,phủ binh khen khéo hững hờ 𧥾庒𦣰󱮕󱮘春霄,thức chẳng nằm trằn trọc xuân tiêu -朝清新那,chiều thanh tân nà 秋七月占城國人具般等逃㱕其國至日麗寨人執送京師,Thu thất nguyệt Chiêm Thành quốc nhân Cụ Bàn đẳng đào quy kì quốc chí Nhật Lệ trại nhân chấp tống Kinh sư 潦滈屡罷𣳔𣳔屢𠀧,lao xao lũ bảy ròng ròng lũ bạ 丁酉明永樂十五年明内官馬騏奏總兵張輔在交趾選取土人壮勇者爲圍子手,đinh dậu minh vĩnh lạc thập ngũ niên minh nội quan mã kì tấu tổng binh trương phụ tại giao chỉ tuyển thủ thổ nhân tráng dũng giả vi vi tử thủ @@ -13050,20 +11641,16 @@ 其赦條有减罪饒潭税等事,kì xá điều hữu giảm tội nhiêu đàm thuế đẳng sự 𠊛𠶖𨢇𨠣𨠵㗂醝,người uống rượu chếnh choáng tỉnh say 失情簪奴变掑,thất tình trâm nọ biếng cài -唐𤞻𤞻𨀈唐猉,đường hùm hùm bước 頭隊𡽫加累󱗤𧹦𨉞㧅被䃅俞韜顛,đầu đội nón da loe chóp đỏ lưng đeo bị đạn rủ thao đen 帝𥘉即位以國事委太尉譚以𫎇,đế sơ tức vị dĩ quốc sự uỷ thái uý đàm dĩ mông 時二山俱崩洞口開塞鑿開不得遂廢之,thời nhị sơn cụ băng động khẩu khai tắc tạc khai bất đắc toại phế chi 𦹳󱋨奇棱,thơm nức cả rừng 𤻐󱩅󱦷咀󱤦庒聀朝,hom hem hơi thở sớm chẳng chắc chiều 冬十月進封元帥統國政清都王爲大元帥統國政師父清王,đông thập nguyệt tấn phong nguyên soái thống quốc chính thanh đô vương vi đại nguyên soái thống quốc chính sư phụ thanh vương -油英傕拱辰沛𢪀,dù anh thôi cũng thì phải nghĩ -㖫仍胣怒秦箕,lăng nhăng dạ nọ tần kia 𪡈侯傳奇隊攕𢯢噐械蹺些,bớ hầu truyền cả đội sắm sửa khí giới theo ta 胣和𪩥㖂󱟢和極𨖲,dạ hoà lớn dậy vú hoà cức lên 色玉意爲埃𢧚扯捽,sắc ngọc ấy vì ai nên chải chuốt 𥒦油潙渃𬑉苔𠄼更,đĩa dầu vơi nước mắt đầy năm canh -古兀,nhả của ngọt 𣦰包兎吝鵶斜意墓無主埃麻𠶇𠶀,trải bao thỏ lặn ác tà ấy mồ vô chủ ai mà viếng thăm 固权,có quyền 立亭劍󱈘馭𡢐𦋦從,rập rình gươm trước ngựa sau ra tuồng @@ -13078,15 +11665,12 @@ 空夷,không gì 逆徒出外以乘輿迎花溪王從為僞主,nghịch đồ xuất ngoại dĩ thừa dư nghinh hoa khê vương tòng vi nguỵ chúa 老樵阻吏林山,lão tiều trở lại lâm sơn -鄕場皮課典科,hương trường vừa thuở đến khoa 先是本月初九日帝命兵部尚書贑川伯黎能讓少保鄭公旦刑部左侍郎阮克恭錦衣衛,Tiên thị bản nguyệt sơ cửu nhật đế mệnh Binh bộ Thượng thư Cống Xuyên bá Lê Năng Nhượng Thiếu bảo Trịnh Công Đán Hình bộ Tả thị lang Nguyễn Khắc Cung Cẩm y vệ 水精亦將聘財後至恨悔不及遂興雲作雨激水漲溢率水族追之,Thuỷ Tinh diệc tương sính tài hậu chí hận hối bất cập toại hưng vân tác vũ kích thuỷ trướng dật suất thuỷ tộc truy chi 駕回献捷,giá hồi hiến tiệp 餅𠫅沛焒辰称平蒲,bánh dầy phải lửa thì sưng bằng bồ -雖王自居未即帝位改元而我越之正綂󰱃幾乎復續矣,tuy dĩ vương tự cư vị tức đế vị cải nguyên nhi ngã việt chi chính thống thứ cơ hồ phục tục hĩ 夏六月元遣禮步郎中孟甲員外郎李文俊齎書來諭,Hạ lục nguyệt Nguyên khiến Lễ Bộ Lang trung Mạnh Giáp viên ngoại lang Lí Văn Tuấn tê thư lai dụ 別浪群𡛔婵娟󰰆潙,biết rằng còn gái thuyền quyên tót vời -次𠄼𠄼𨑮𠄼同,thứ năm năm mươi năm đồng 十二月四日清華處鎮守将少保演郡公鄭文海卒,Thập nhị nguyệt tứ nhật Thanh Hoa xứ trấn thủ tướng Thiếu bảo Diễn quận công Trịnh Văn Hải tốt 妾拯咍㐱沈鬪跡󰀑󱓇洳穢,thiếp chẳng hay chỉn chìm dấu tích lâu mắc nhơ uế 枚𡢐油固世󰅹,mai sau dầu có thế nào @@ -13101,14 +11685,12 @@ 時帝於是詔諸盗殺牛扙八十徒󰍁甲其妻杖八十徒桑室婦并償其牛鄰家不告者杖八十,Thời đế ư thị chiếu chư đạo sát ngưu trượng bát thập đồ khao giáp kì thê trượng bát thập đồ tang thất phụ tịnh thường kì ngưu lân gia bất cáo giả trượng bát thập 鴝浪固鵡浪空,cú rằng có vọ rằng không 𦊚𡥵𡎦𦊚𧣳床媄喂媄唉媄傷𡥵󰅹,bốn con ngồi bốn góc giường mẹ ơi mẹ hỡi mẹ thương con nào -𢜝吝巾過𦋦讒庄,sợ lần khân quá ra sàm sỡ chăng 帝至東山駐營,đế chí đông sơn trú doanh 帝謂左右曰朕既壞其殿剗其基而神龍猶見,đế vị tả hữu viết trẫm ký hoại kì điện sản kì cơ nhi thần long do hiện 呐之結󰖥車絲,Nói chi kết tóc xe tơ 爫之眜󰢟眜鯪𢫫𦀊庒𢜝動棱箕𠱋,làm chi mắt vược mắt lăng rút dây chẳng sợ động rừng kia ru 三月至四月天大暑損禾米貴,Tam nguyệt chí tứ nguyệt thiên đại thử tổn hoà mễ quý 餒𬂙吕布防欧漢權,nuôi trông lữ bố phòng âu hán quyền -唉舍無心自然,hãy xá vô tâm 王孫貴客乙󰑼都僥,vương tôn quý khách ắt là đua nhau 十八日明總兵征虜副将軍太子太傅安遠侯柳昇参将保定伯梁銘都督崔聚兵部尙書李慶工部尙書黄福土官右布政使阮德勛領兵十萬餘馬二萬犯坡壘關,Thập bát nhật Minh tổng binh Chinh lỗ phó tướng quân Thái tử thái phó An viễn hầu Liễu Thăng tham tướng Bảo Định bá lương minh đô đốc Thôi Tụ Binh bộ thượng thư Lí Khánh Công bộ thượng thư Hoàng Phúc Thổ quan hữu bố chính sứ Nguyễn Đức Huân lĩnh binh thập vạn dư mã nhị vạn phạm Pha Luỹ quan 今以虚弱縱有留兵分守其地,kim dĩ hư nhược tung hữu lưu binh phân thủ kì địa @@ -13117,14 +11699,11 @@ 便宜扒勦役外董戎,tiện nghi bát tiễu việc ngoài đổng nhung 惠宗皇帝諱旵高宗長子其母譚氏皇后於甲寅年七月誕生治平龍應四年戊辰正月𠕋立爲皇太子高宗崩遂登太寳在位十四年傳位昭皇後爲陳守度断,huệ tông hoàng đế huý sảm cao tông trưởng tử kì mẫu đàm thị hoàng hậu ư giáp dần niên thất nguyệt đản sinh trị bình long ứng tứ niên mậu thìn chính nguyệt sách lập vi hoàng thái tử cao tông băng toại đăng thái bảo tại vị thập tứ niên truyền vị chiêu hoàng hậu vị trần thủ độ đoạn 胡公旦六𠓇𣈜𢖵𦋦,hồ công đến lúc rạng ngày nhớ ra -秋八月四日禮尊憲慈皇太后為憲慈宣聖太皇太后儀聖皇后為𧗼慈佐聖皇太后,thu bát nguyệt tứ nhật nhật lễ tôn hiến từ hoàng thái hậu vi hiến từ tuyên thánh thái hoàng thái hậu nghi thánh hoàng hậu vi huy từ tá thánh hoàng thái hậu 然敵眾我寡強弱有異,nhiên địch chúng ngã quả cường nhược hữu dị -辛未十二年,tân mùi thập nhị niên tống thiệu hưng nhị thập nhất niên 唭唭呐呐𠮾䮯,cười cười nói nói ngọt ngào 院固花殘庄括坦渃群月現舍摧棹,viện có hoa tàn chăng quét đất nước còn nguyệt hiện xá thôi chèo 固沔噲翠花洋,có miền gọi thúy hoa dương 明思明府陵通等州韋報等十人來行,Minh Tư Minh phủ Lăng Thông đẳng châu vi báo đẳng thập nhân lai hàng -念朝尚䀡穷家親,niềm chiều chuộng xem cùng gia thân 旨揮有假用别邑劎笠以入皇城内者俱處死,chỉ huy hữu giả dụng biệt ấp kiếm lạp dĩ nhập hoàng thành nội giả cụ xứ tử 丁未天符慶壽原年宋靖康二年五月以後高宗構建炎元年,đinh mùi thiên phù khánh thọ nguyên niên tống tịnh khang nhị niên ngũ nguyệt dĩ hậu cao tông cấu kiến viêm nguyên niên 夏六月大旱,Hạ lục nguyệt đại hạn @@ -13154,7 +11733,6 @@ 季犛以奉世所部大隊副三十人斬之,Quý Li dĩ Phụng Thế sở bộ đại đội phó tam thập nhân trảm chi 𫯳𡥵羅丐𡢻𫱞他浪𨅸丕餒身脿󱤾,chồng con là cái nợ nần thà rằng đứng vậy nuôi thân béo mầm 歇𢚸㕵𧖱為��主,hết lòng uống máu vì nhà chúa -帝至性聰睿學問高明武僃文脩四夷賓服紹豊之時政事畢擧大治之後,đế chí tính thông duệ học vấn cao minh võ bị văn tu tứ di tân phục thiệu phong chi thời chính sự tất cử đại trị chi hậu hoang du vô độ trần gia cơ nghiệp do thử nhi suy nhâm ngọ thiệu phong nhị niên nguyên chí nguyên nhị niên xuân tam nguyệt định văn võ tạp lưu đẳng quan 沛尋柴法渚專󱙊㝵,phải tìm thầy pháp chữa chuyên vài ngày 二十七月上皇立少子昭定王顒為皇帝,Nhị thập thất nguyệt Thượng hoàng lập thiếu tử Chiêu ĐỊnh vương Ngung vi Hoàng đế 時監生治詩書經者多習禮記周易春秋者少故制五經博士專治一經以授諸生,Thời Giám sinh trị Thi Thư kinh giả đa tập Lễ kí Chu dịch Xuân thu giả thiểu cố chế Ngũ kinh bác sĩ chuyên trị nhất kinh dĩ thụ chư sinh @@ -13165,7 +11743,6 @@ 惜台𰿘󱯁城𨱽孤軍𢧚内舌才折衝,tiếc thay muôn dặm thành dài cô quân nên nỗi thiệt tài chiết xung 况之唯𫴋𫢫尼,huống chi dõi xuống đời nay 𤝞朱於額灰精,chuột chù ở ngách hôi tanh -圭𠸜根原世芇,quê tên căn nguyên thế nào 旌旗𦲿𩄓軍兵秩岸,tinh kỳ lá rợp quân binh chật ngàn 春正月設慶成大願佛會於龍墀,Xuân chính nguyệt thiết khánh thành Đại Nguyện phật hội ư Long Trì 糁𬮙司彦魯篭,tám muôn tư ngàn lỗ lông @@ -13187,17 +11764,14 @@ 調󰠲𩄰打𦝄𡗶,Điều đâu sét đánh lưng trời 𪻟㐱排婆阿蛮𠳨蒸欺意請柴爫牢,vua chỉn vời bà a man hỏi chưng khi ấy thỉnh thầy làm sao 𫯳坤𡞕特𠫾𠫅𡞕坤𫯳特𡗉𣈗𢚁𥉫,chồng khôn vợ được đi giày vợ khôn chồng được nhiều ngày cậy trông -𡢐庒𢜝法𤤰咹乾,sau chẳng sợ phép vua ăn càn 是月詔盡𤼵内府宋國錦𦂶為衣服頒賜群臣五品以上錦袍九品以上𦂶袍以示不復服御宋國錦𦂶也,thị nguyệt chiếu tận phát nội phủ tống quốc cẩm khỉ vi y phục phân tứ quần thần ngũ phẩm dĩ thượng cẩm bào cửu phẩm dĩ thượng khỉ bào dĩ thị bất phục phục ngự tống quốc cẩm khỉ dã 增壘鍳壕爲固守計乃馳書李安方正等使棄乂安城還救根本,tăng luỹ giám hào vi cố thủ kế nãi trì thư Lí An Phương Chính đẳng sử khí Nghệ An thành hoàn cứu căn bản 内令史鄧陸黎擢武衛將軍杜冷陳儼並爲安撫使此四名皆從人也將表文方物代身金人二箇銀香爐一箇銀花𤭸一雙土絹三百疋象一十四雙黨香衣二十𤭸線香二萬枝沉速香牙四塊,Nội lệnh sử Đặng Lục Lê Trạc Vũ vệ tướng quân Đỗ Lãnh Trần Nghiễm tịnh vi An phủ sứ Thử tứ danh giai tòng nhân dã tương biểu văn phương vật Đại thân kim nhân nhị cá ngân hương lư nhất cá Ngân hoa bình nhất song thổ quyến tam bách sất tượng nhất thập tứ song đảng hương y nhị thập bình tuyến hương nhị vạn chi trầm tốc hương nha tứ khối 󰶅𧏱爭畑約𠓇每方,đom đóm tranh đèn ước sáng mọi phương 令旨乂安處南河諸縣社民人有以堅義功祇受勑命止復其身,lệnh chỉ nghệ an xứ nam hà chư huyện xã dân nhân hữu dĩ kiên nghĩa công chỉ thụ sắc mệnh chỉ phục kì thân -明嘉靖十二年春正月帝即位于哀…,minh gia tĩnh thập nhị niên xuân chính nguyệt đế tức vị vu ai 𤑟窖𡗶𦓅旦返吣,rõ khéo trời già đến dở tom 𦖑𦋦吟䔲呐荄世芇,Nghe ra ngậm đắng nuốt cay thế nào 慶成八萬四千寳㙮會于天符閣,khánh thành bát vạn tứ thiên bảo tháp hội vu thiên phù các -嗔急,xin kíp cùng nhau 初帝即位出囚人放宫女停不急之務减偏重之役抑貢献省力役任勳舊攢威權抑戒外戚发篤親藩凡經綸大經建立大本無所不用其極,Sơ đế tức vị xuất tù nhân phóng cung nữ đình bất cấp chi vụ giảm thiên trọng chi dịch ức cống hiến tỉnh lực dịch nhiệm huân cựu toản uy quyền ức giới ngoại thích phát đốc thân phiên phàm kinh luân đại kinh kiến lập đại bản vô sở bất dụng kì cực 別󰠳君子麻招命󱚢,biết đâu quân tử mà gieo mình vào 帝謂将士曰賊四面圍我欲去何適所兵法所謂死地也疾戰則存不疾戰則亡,đế vị tướng sĩ viết tặc tứ diện vi ngã dục khứ hà thích sở binh pháp sở vị tử địa dã tật chiến tắc tồn bất tật chiến tắc vong @@ -13209,11 +11783,9 @@ 司外小葺居之,ti ngoại tiểu tập cư chi 時阮福頻依險固守,thời nguyễn phúc tần ỷ hiểm cố thủ 𨔾𨑤𧝓𦄾少之,Chở che ĐÙM BỌC thiếu gì -壬辰四年,nhâm thìn tứ niên minh vĩnh lịch lục niên thanh thuận trị bát niên 覩埃㧙𣷭抹󱪒,đố ai tát bể mót kê 󰖽錦熙熙丰糁幅香𡗶滂滂捤和岸,vẻ gấm hây hây phong tám bức hương trời phảng phảng vẩy hoà ngàn 時群㛪妬路求姉低,Thì còn em đó lọ cầu chị đây -𠦳鐄𣠖𥚯𠬠唭,ngàn vàng chưa dễ một cười 結爫夫婦至情庄󱳮船栢泠汀𫡉源,kết làm phu phụ chí tình chẳng lo thuyền bách lênh đênh giữa nguồn 𪧚貞登價𠦳鐄,CHỮ Trinh đáng giá nghìn vàng 眾搜不得遂散㱕天,chúng sưu bất đắc toại tán quy thiê @@ -13221,14 +11793,12 @@ 㝵𣋁顛,ngày tối đen 十一月丁未帝親征農可來,Thập nhất nguyệt Đinh Mùi đế thân chinh Nông Khả lai 𨢇茶𤳇𡛔醝𫑺默𢚸,rượu chè trai gái say sưa mặc lòng -固昆󱏰冷昆𡛔冷爲盎那爫经敎尼,có con trai lành con gái lành vì chưng ang nạ làm kinh giáo này 迻払𧗱𠃅西房𢪀眞,đưa chàng về mái tây phòng nghỉ chân 渃𡽫天竺宮庭蓬萊,nước non thiên trúc cung đình bồng lai 󰮀嫌坦愛𦓿渚𤇪册碍句神胣仍顒,ruộng hiềm đất ải cày chưa chín sách ngại câu thần dạ những ngông 臨淄󰡑󰒂刃蓬,Lâm tri chút nghĩa đèo bòng 𠄩軍獄𩧍𨕭空麻𪠞,hai quân ngục ruổi trên không mà đi 頷󰑼乞含,hàm là hất hàm -𣳮𤀕吉帶庄㝵,rửa ráy cứt đái 㗂咮欣女物棦,tiếng chua hơn nữa vắt chanh 如乂安管軍管民有貫在本府縣家居接近本衙門吏部宜改調别任󰱇别貟人代除,Như Nghệ An quản quân quản dân hữu quán tại bản phủ huyện gia cư tiếp cận bản nha môn Lại bộ nghi cải điều biệt nhiệm tuyển biệt viên nhân đại trừ 尋尼溪𣷮培坡𢪀蹎,Tìm nơi khe suối bụi bờ nghỉ chân @@ -13236,7 +11806,6 @@ 先是漢蒼母徽寕公主追尊太慈皇后陳明宗之女也,Tiên thị Hán Thương mẫu Huy Ninh công chúa truy tôn Thái Từ Hoàng Hậu Trần Minh Tông chi nữ dã 醒𦋦買別浪𠇮占包,tỉnh ra mới biết là mình chiêm bao 意蒸士󱓦𣦛𣦆代拯𤲼󱡶奸,ấy chưng sĩ vuông thẳng trải đời chẳng dái gở gian -府兵欺㐌調穹雷,phủ binh khi đã đều cùng lui 冬十月吏部尙書兼東閣大學士國老參預朝政掌六部事太保燕郡公范公著卒,Đông thập nguyệt Lại bộ Thượng thư kiêm Đông các Đại học sĩ Quốc lão Tham dự triều chính chưởng lục bộ sự Thái bảo Yên quận công Phạm Công Trứ tốt 行軍司馬將水陸諸營逆擊破之,hành quân tư mã tương thuỷ lục chư doanh nghịch kích phá chi 帝問興道王國峻曰今年賊世何如對曰我國太平日九民不知兵,đế vấn hưng đạo vương quốc tuấn viết kim niên tặc thế hà như đối viết ngã quốc thái bình nhật cửu dân bất tri binh @@ -13251,11 +11820,9 @@ 昆𬑉和撑頭易泊𦝄坤宛禄𢧚辞,con mắt hoà xanh đầu dễ bạc lưng khôn uốn lộc nên từ 廉勤節奇須恒捻忠孝念初馬女移,liêm cần tiết cả tua hằng nắm trung hiếu niềm xưa mựa nỡ dời 妾油妾吏油払󰝸𫡻,thiếp rầu thiếp lại rầu chàng chẳng quên -武衛黎伯玉爲太尉陞侯秩内人火頭劉波陽英珥爲太傅爵大僚𤤻中丞牟俞都爲諫議大夫迁諸衛秩内人火頭李慶阮福高依爲太保爵内上制内祗候管甲李山爲殿指揮使爵大僚𤤻伶人吳碎爲上制御厙書家徐延爲員外郎,vũ vệ lê bá ngọc vi thái uý thăng hầu trật nội nhân hoả đầu lưu ba dương anh nhĩ vi thái phó tước đại liêu ban trung thừa mâu du đô vi gián nghị đại phu thiên chư vệ trật nội nhân hoả đầu lí khánh nguyễn phúc cao y vi thái bảo tước nội thượng chế nội chi hầu quản giáp lí sơn vi điện tiền chỉ huy sứ tước đại liêu ban linh nhân ngô toái vi thượng chế ngự khố thư gia từ diên vi viên ngoại lang 六月二十四日星隕,lục nguyệt nhị thập tứ nhật tinh vẫn 㝵自呂𨀈竜冬𡗶吹𠦳埮󰝡𢚸旦低,người từ lỡ bước long đong trời xui ngàn dặm đem lòng đến đây 王欲求可配者謂群臣曰此女是僊種才德兼備者方可爲姻,Vương dục cầu khả phối giả vị quần thần viết Thử nữ thị tiên chủng tài đức kiêm bị giả phương khả vi nhân -君子固𬁷辰㨂󰣽吀亭,quân tử có yêu thời đóng nõ 詔凣父子夫妻及家奴不得相吿許,chiếu phàm phụ tử phu thê cập gia nô bất đắc tương cáo hứa 拱󰑼酖竹醝樁,cũng là đắm trúc say thông 𡅳払𫽄𣴓時些固扽,Khuyên chàng chẳng cạn thì ta có đòn @@ -13263,7 +11830,6 @@ 指㹯浪馭󱗸排𫆡昂,chỉ hưu rằng ngựa tơi bời dọc ngang 春正月唐以康王傅王式為交州經畧都護使,Xuân chính nguyệt Đường dĩ Khang Vương phó Vương Thức vi Giao Châu Kinh lược đô hộ sứ 色禽魚塢雨𠵱風,sắc cầm ngư ủ vũ ê phong -󱙹󱮙,trước gây việc dữ bởi mày 貝娘親戚𧵆賒,Với nàng thân thích gần xa 四月殿試,Tứ nguyệt Điện thí 江山付默𫢧㛪𡢐尼,giang sơn phó mặc liền em sau này @@ -13308,13 +11874,11 @@ 助遠群臣咸諫于,trợ viễn quần thần hàm gián vu 払刘自逞妸姮,chàng lưu từ sánh ả hằng 旨揮各府縣鎮路蹅勘澤洲田土并金銀等穴并本山出産及舊額税及勢家人民絶嗣皆入爲官迯軍等項田土至己酉年二月中旬上呈,chỉ huy các phủ huyện trấn lộ tra khám trạch châu điền thổ tịnh kim ngân đẳng huyệt tịnh bản sơn xuất sản cập cựu ngạch thuế cập thế gia nhân dân tuyệt tự giai nhập vi quan đào quân đẳng hạng điền thổ chí kỷ dậu niên nhị nguyệt trung tuần thượng trình -浪冲畑册專勤𥙩之,rằng trong đèn sách chuyên cần lấy chi 𩯹頭𩯹𩑰𥚄𩯹𩑰,sói đầu sói trán lạy sói trán 𨔍朱󰘚铁拱𬏝爲情,lạ cho mặt sắt cũng ngây vì tình 天策王薨,Thiên Sách Vương hoăng 象驚却墜井死,tượng kinh khước truỵ tỉnh tử 𢯐笙玉󰋇囬空㗂揞弹筝󰋇𣓦浰𢬣,gõ sênh ngọc mấy hồi không tiếng ôm đàn tranh mấy phím rời tay -務絆遁奇𫷜,mùa bận rộn cả năm 拱𡎥𡴯󱠘胋花,cũng ngồi ngất ngưởng đêm hoa 是行也官軍方與扶蘭寨人戰忽聞驛奏举隆賊入寇至神,Thị hành dã quan quân phương dữ Phù Lan trại nhân chiến hốt văn dịch tâu Cử Long tặc nhập khấu chí Thần 咹眉祿𡞕虎𤽗世󰑼,ăn mày lộc vợ hổ ngươi thay là @@ -13326,7 +11890,6 @@ 𪮞𬚸𤞼,chặt thịt lợn 哙󰑼﨤𫽻𫡉塘,gọi là gặp gỡ giữa đàng 𬞕单𪡔𢚸物我,lờn đơn ra lòng vật ngã -憲官浪渚喑,hiến quan rằng chớ om 阿附賊臣者可以監矣,a phụ tặc thần giả khả dĩ giám hĩ 狺音狺犬爭声然反靣慻音眷回顧也爾噬臍况聖神將欲自新信厚屡頒於明詔胡小醜曾無念𦾔頑嚚滋長於邪謀,Ngân âm ngân khuyển tranh thanh nhiên phản diện quyến âm quyến hồi cố dã Nhĩ phệ tê huống thánh thần tương dục tự tân tín hậu lũ ban ư minh chiếu hồ tiểu xú tằng vô niệm cựu ngoan ngân tư trường ư tà mưu 至布政江遇明賊扞等引兵入險潜伏河羌以誘之,chí bố chính giang ngộ minh tặc hãn đẳng dẫn binh nhập hiểm tiềm phục hà khương dĩ dụ chi @@ -13341,7 +11904,6 @@ 𠸍外,mé ngoài 戲軍體元而𭛁,hô quân thể nguyên nhi phát 節封爾爲安南國王,tiết phong nhĩ vi an nam quốc vương -家風沛認朱伶,gia phong phải nhận cho rành 當里甲者鞭箠不勝其苦,đương lí giáp giả tiên chuỷ bất thắng kì khổ 時保武王賜皂衣上位侯忠彦主擬反在紫衣之列,thời bảo vũ vương tứ tạo y thượng vị hầu trung ngạn chủ nghĩ phản tại tử y chi liệt 云仙崔買𨒻蹺骨突失󰟨戈𡸇𣦎衝,vân tiên thôi mới đuổi theo cốt đột thất thế qua đèo thẳng xông @@ -13354,9 +11916,7 @@ 󰑼丐边滝折茶,là cái bên sông chích chòe 隨財録用,tuỳ tài lục dụng 今乃從觀之事至危迫得免為幸何足為賢,Kim nãi tòng quan chi sự chí nguy bách đắc miễn vi hạnh hà túc vi hiền -釵尼扒特虚空別兜合𦓡蒙珠𧗱,thoa này bắt được hư không biết đâu hợp phố mà mong châu về 童浪法扵󰠲低,Đồng rằng Pháp ở đâu đây -󱨀𣒣,tử tế sao kho bí bung măng 最盘文章,tối bàn văn chương 帝不得已遂以賊将山壽馬騏陳智等伴爲和好以安眾心,đế bất đắc dĩ toại dĩ tặc tướng sơn thọ mã kì trần trí đẳng bạn vi hoà hảo dĩ an chúng tâm 命管領黎柄内密院同知潘寧御前學士局阮天錫黎吉甫等從郭濟如明謝吊祭,mệnh quản lĩnh lê bính nội mật viện đồng tri phan ninh ngự tiền học sĩ cục nguyễn thiên tích lê cát phủ đẳng tòng quách tế như minh tạ điếu tế @@ -13367,12 +11927,10 @@ 弄另乾坤世界,lóng lánh càn khôn thế giới 𤯨辰情庒𥢆埃窖台托𫴋𦋦𠊛情空,sống thì tình chẳng riêng ai khéo thay thác xuống ra người tình không 史臣吳士連曰南晉迎昌岌歸與之共政可謂克恭厥兄欲同其富貴矣,sử thần ngô sĩ liên viết nam tấn nghênh xương ngập quy dữ chi cộng chính khả vị khắc cung quyết huynh dục đồng kì phú quý hĩ -登庸封其宗室莫為靖國公中官阮世恩為蒞國公使居輔弼左右,đăng dung phong kì tông thất mạc khuyết danh vi tĩnh quốc công trung quan nguyễn thế ân vi lị quốc công đường an huyện mộ trạch xã nhân sử cư phụ bật tả hữu 禮部捧黄榜捐于東華門外,lễ bộ bổng hoàng bảng quyên vu đông hoa môn ngoại 蛰重舘湿楼高香𪟽𩁶鎖花嗷𠯪𢒎,trập trùng quán thấp lầu cao hương nghi ngút tỏa hoa ngào ngạt bay 英宗皇帝,anh tông hoàng đế 秋七月以馮,Thu thất nguyệt dĩ Phùng -書生嗔且哪𬗝𬗝,thư sinh xin thả nạ rồng rồng 㝵𪠞侯󰞬列列,người đi hầu nhiều sít sít 共吒羅立言扽茹移𢀨買南丕,cùng cha là lập ngôn dọn nhà dời sang mé nam vậy 椥𥴢,tre trảy @@ -13388,17 +11946,11 @@ 尊號称󰑼徵王,tôn hiệu xưng là trưng vương 不納,Bất nạp 蜀王以是㗸怨,thục vương dĩ thị hàm oán -庄派吒庄哀庄派媄庄哀夭,chẳng phải cha chẳng ai dấu chẳng phải mẹ chẳng ai yêu -固香䏾𦝄𧷺,có hương bóng trăng tròn -𣈜𠓀𠉞調備把,thấy quy củ ngày trước nay đều bậy bạ 於七月十七日駕行至大同𤤻師,Ư thất nguyệt thập thất nhật giá hành chí Đại Đồng ban sư 政,chính 玉冷󰅹固絲援黄實謳之焒燒,ngọc lành nào có tơ vấn vàng thật âu chi lửa thiêu -𠊚𤷱痗歇福群些,người mòn mỏi hết phúc còn ta 銓選失序許都󰱑檢奏如律罪之,thuyên tuyển thất tự hứa đô đài kiểm tấu như luật tội chi 銅插銅𠑕銅迎銅𦣰,đồng sấp đồng ngửa đồng nghiêng đồng nằm -辛酉三年,tân dậu tam niên minh hi tông khải nguyên niên -茂洽召之再三不䏻得乃差将領兵逼問之,mậu hiệp triệu chi tái tam bất năng đắc nãi sai tướng lĩnh binh bức vấn chi nguyễn thị niên nguyễn đệ tam nữ dã 娘𧗱典准楼春貝鶯盘泊佳人󰋇𠊛,nàng về đến chốn lầu xuân với oanh bàn bạc giai nhân mấy người 𩛸富貴󱰋廊車馬,mồi phú quý thử làng xa mã 強𧺀辰吏強派,càng thắm thì lại càng phai @@ -13410,7 +11962,6 @@ 󱡴棹𣘃,cửa rào cây 坤立門𦍛,khuôn rập muôn dường 親征擼𦰟天戈,thân chinh trỏ ngọn thiên qua -㨂船直𣷷結䊷,đóng thuyền chực bến 牢默鑥特墻些,sao mặc trổ được tường ta 辛未三年元至順二年元遣史部尚書撒只瓦來吿文宗即位,Tân Mùi tam niên Nguyên Chí Thuận nhị niên Nguyên khiến Sử bộ Thượng thư Tản Chỉ Ngoã lai cáo Văn Tông tức vị 䏾𪀄沁󰠩別󰠲麻𥚆,bóng chim tăm cá biết đâu mà nhìn @@ -13436,7 +11987,6 @@ 夜間内臣即在󰱑門内,dạ gian nội thần tức tại đài môn nội 头𣎃,đầu tháng 𫯳𠫾花月庒朱特󰅹,chồng đi hoa nguyệt chẳng cho được nào -責些群固責埃,trách ta còn có trách ai 沙蹎𨀈𫴋𪽣荼唒𣦍朱𣩂拱𪫢浪奸,sa chân bước xuống ruộng dưa dẫu ngay cho chết cũng ngờ rằng gian 強溇󰒂𣷭強𨱽情滝,Càng sâu nghĩa bể càng dài tình sông 欺𢧚𡗶拱朝𠊛,Khi nên trời cũng chiều người @@ -13447,7 +11997,6 @@ 𩈘征夫𦝄唯又𤐝,mặt chinh phu trăng dõi dõi soị 㑏噒役󱙹苓咦身𡢐,dữ răn việc trước lành dè thân sau 𠴗民𥙩德吹民𥙩𢚸,dỗ dân lấy đức xui dân lấy lòng -客保朱花特别詳,khách bảo cho hoa được biết tường 時莫敬止㨿青林分置内外左右割㨿諸縣以拒官兵,thời mạc kính chỉ cứ thanh lâm phân trí nội ngoại tả hữu cát cứ chư huyện dĩ cự quan binh 先是龍鋌求爲太子帝欲許之,tiên thị long đĩnh cầu vi thái tử đế dục hứa chi 脉辰讀賦矑山,mạch thời đọc phú lư sơn @@ -13460,7 +12009,6 @@ 内人侍侯副掌陶表死之,nội nhân thị hầu phó chưởng đào biểu tử chi 堆些如丐茼茼𬙾縁仍𫽄𬙾𢚸媄吒,đôi ta như cái đòng đong đẹp duyên nhưng chẳng đẹp lòng mẹ cha 𠶤𠼾󰇾意湥提几𥚆𤑟𩈘𠊛𠵱檜頭,sượng sùng giữ ý rụt rè kẻ nhìn rõ mặt người e cúi đầu -熷𤇊塘杏嗃𨤮槐,tưng bừng đường hạnh xôn xao dặm hòe 𢫑𦖻甕𢫑,ngoáy tai ống ngoáy 𠳒忠挑𦛌奸臣𢬄𦖻假𦖡浽筋不平,lời trung khêu ruột gian thần bưng tai giả điếc nổi cơn bất bình 節制鄭松出舟師分擊大破之賊遂遁還,tiết chế trịnh tùng xuất chu sư phân kích đại phá chi tặc toại độn hoàn @@ -13471,11 +12019,8 @@ 天下唯傳綾固𫵟,thiên hạ dõi truyền lăng có thước 𢩮𠓨𧯄󰀎補仃雲仙,dắt vào hang ấy bỏ đành vân tiên 𦖑𦋦㗂鉄㗂鐄扦僥,Nghe ra tiếng sắt tiếng vàng CHEN nhau -命金席󰛢宮乾尼󰑼𢀭𨖅𨕭𠁀,mệnh kim tịch ở cung càn tuổi này là tuổi giàu sang trên đời 𤻻埋冲局追歡強悁属湼強𢺤𢬢情,miệt mài trong cuộc truy hoan càng quen thuộc nết càng dan díu tình 茌茌捻坦邊塘,Sè sè nắm đất bên đàng -東度染牟秋霜,đông độ nhuộm màu thu sương -𩈘傾城今古無双,mặt khuynh thành kim cổ vô song 帝皆不咱,đế giai bất thính 十五日旨揮文武官員諸人所進之賢所上之言朕𡸈不聞但眾人所言不有其謀可釆所進皆妄以常人,thập ngũ nhật chỉ huy văn võ quan viên chư nhân sở tiến chi hiền sở thượng chi ngôn trẫm khởi bất văn đán chúng nhân sở ngôn bất hữu kì mưu khả thái sở tiến giai vọng dĩ thường nhân 詔𫴋𠄼𩄲挸𦟐紅,chiếu xuống năm mây kén má hồng @@ -13483,7 +12028,6 @@ 衣舍人體察檢󰁮治罪,y xá nhân thể sát kiểm cử trị tội 武勝都郭卑献桃樹四寸生花,vũ thắng đô quách ti hiến đào thụ tứ thốn sinh hoa 䚂調衷曲慇懃,Đủ điều trung khúc ân cần -𢜠酬酢主賓𢝙闈,mừng thù tạc chủ tân vui vầy 德子󰀩李𣆭之下乎苟能如是則我之君臣尽保全勳業於始終共享福祿於悠久庶乎不負黄河如帶泰山如礪之言𡸈不偉哉,Đức Tử Nghi Lí Thạnh chi hạ hồ Cẩu năng như thị tắc ngã chi quân thần tận bảo toàn huân nghiệp ư thuỷ chung cộng hưởng phúc lộc ư du cửu thứ hồ bất phụ Hoàng Hà như đái Thái Sơn như lệ chi ngôn khởi bất vĩ tai 使者臣不敢辭,sứ giả thần bất cảm từ 詩容㹥𬦳𡨸廉𧍆蒲,thơ rông chó chạy chữ lem cua bò @@ -13499,17 +12043,13 @@ 夏四月十九日熒惑入鬼宿犯積屍,Hạ tứ nguyệt thập cửu nhật Huỳnh Hoặc nhập Quỷ tú phạm Tích Thi 調段國士為安邦路安撫副使以内侍阮廷擢等三人為轉運副使武隊,Điều Đoàn Quốc Sĩ vi An bang lộ an phủ phó sứ dĩ nội thị Nguyễn Đình Trạc đẳng tam nhân vi Chuyển vận phó sứ Vũ đội 東道參知阮蘭奏欽州地方事,đông đạo tham tri nguyễn lan tấu khâm châu địa phương sự -景遊旅句詩寸式䏾鄕𬮦賖屈𠦳,cảnh du lữ câu thơ thổn thức bóng hương quan xa khuất dặm ngàn 蔑茹阿蛮汫謹庄𣴓,một nhà a man giếng kín chẳng cạn 兄弟並爲列郡雄長一州偏在萬里威尊無上,huynh đệ tịnh vi liệt quận hùng trưởng nhất châu thiên tại vạn lí uy tôn vô thượng 󰡎旗鎌捽埋𦋦,Dưới cờ gươm tuốt MAI ra -油埃单泊虎𨕭堆,dù ai đơn bạc hổ trên đôi -筆硯畑册𨑮𢆥𡗶𧷺,bút nghiên đèn sách mười năm trời tròn 朋禀𤎒累朗,bằng sấm chớp loé sáng 𩈘𡗶𣃣絡𣛠軒,mặt trời vừa lạc mái hiên 城内立宫殿摟閣東西廊廡,Thành nội lập cung điện lâu các đông tây lang vũ 帝亦遣臻等以金銀報而潜爲之,Đế diệc khiển Trăn đẳng dĩ kim ngân báo nhi tiềm vi chi -仍些買博刘平,nhưng ta mấy bác lưu bình 十三日勑旨凣造嘱書及文契以本村邑自年三十歲以上立為文字証見准用施行,Thập tam nhật sắc chỉ Phàm tạo chúc thư cập văn khế dĩ bản thôn ấp tự niên tam thập tuế dĩ thượng lập vi văn tự chứng kiến chuẩn dụng thi hành 󰜋𢆥󰜋節中秋𦥃碎沕悁翁𫽄㦖嘲,một năm một tết trung thu đến tôi vẫn quen ông chẳng muốn chào 愊𨉟𫽄闷呐𫥨,bực mình chẳng muốn nói ra @@ -13531,14 +12071,10 @@ 春正月漢帝崩,Xuân chính nguyệt Hán đế băng 𦀊愁埃窖𥿁芒,dây sầu ai khéo vương mang 如知其情之不偽則據理而行可也,như tri kì tình chi bất nguỵ tắc cứ lí nhi hành khả dã -𦓿𢶢雪吟隊景,cày chống tuyết ngâm đòi cảnh 㐌補𣅶嘆󱜷哭噤,đã bỏ lúc than thầm khóc ngậm 禮部右侍郎朝列大夫兼國子監司業兼史官修撰臣吳士連兹者伏𫎇聖恩除臣舘職臣取前大越史記二書參以野史輯成大越史記全書謹謄為十五卷奏進,Lễ bộ Hữu thị lang Triều liệt đại phu kiêm Quốc tử giám tư nghiệp kiêm Sử quan tu soạn thần Ngô Sĩ Liên tư giả phục mông Thánh ân trừ thần quán chức thần thủ tiền Đại Việt Sử Kí nhị thư tham dĩ dã sử tập thành Đại Việt Sử Kí Toàn Thư cẩn đằng vi thập ngũ quyển tấu tiến 對𩛷𩚵齋󱋓菊開,đổi bữa cơm chay chén cúc khơi -月吏𠳨𦤾𠊚君子,nguyệt lại hỏi đến người quân tử 德澤深厚與王室相為始終焉,Đức trạch thâm hậu dữ Vương thất tương vi thuỷ chung yên -𤗖𦝄㐌挌𡽫兑沒命仍𨅸𡎢渚衝,mảnh trăng đã gác non đoài một mình luống những đứng ngồi chửa xong -惜藝㐻学與才名,tiếc nghề nòi học dữ tài danh 𦊚𢆥噷唿醬蒌,bốn năm hẩm hút tương rau 非通,Phi thông 吹𠊛君子恼濃㤕𬁷,xui người quân tử não nùng xót yêu @@ -13547,9 +12083,7 @@ 渃𫴋源漕域域󱙼清,nước xuống nguồn rào vặc vặc sáng thanh 猪洞人阮破鄰率其部曲夜盗隊山官厙財物,Trư động nhân Nguyễn Phá Lân suất kì bộ khúc dạ đạo Đội Sơn quan khố tài vật 紫背丐敖朗󱏟,tử bối cái ngao trắng tròn -呂時沛勉安戈時,lỡ thời phải náu miễn an qua thời 末󰟨朱𢧚𩈘曳𬏝,mất thế cho nên mặt dại ngây -?各宜安治如故孟甲等于聖慈宫遣通侍大夫陳奉公諸衛寄班阮琛貟外郎阮演齎書如元通好,Nguyên phong Đế vi An Nam quốc vương tứ dĩ tây cẩm tam kim thục cẩm lục 乘機蹥𨀈𦋦𠫾𠀧𨑮𦒹酌酌之吏欣,thừa cơ lẻn bước ra đi ba mươi sáu chước chước gì là hơn 𨍦𫀅蓮如𬕳衛𫏾,sau xem trên như dốc về trước 爲王者神機睿智疇能至此乎洎我自守丕基躬覧庶政以爲汾并者心腹之疾苟心腹未治四肢安能治乎於是練仁義之,Vi vương giả thần cơ duệ trí trù năng chí thử hồ Cập ngã tự thủ phi cơ cung lãm thứ chính dĩ vi Phần Tinh giả tâm phúc chi tật cẩu tâm phúc vị trị tứ chi an năng trị hồ Ư thị luyện nhân nghĩa chi @@ -13558,7 +12092,6 @@ 魂漂宮月魄𢴐江湖,hồn phiêu cung nguyệt phách rơi giang hồ 僑公冲胣㥬惶阻󱚢述吏共娘月娥,kiều công trong dạ bàng hoàng trở vào thuật lại cùng nàng nguyệt nga 時直大雨咤屯于泥淤之地,thời trực đại vũ trá đồn vu nê ứ chi địa -罾肢共布張𪡔罾網底布抵甫拮,tăng chi gọng vó giương ra tăng võng đáy vó để phô cất liền 後又擒得南郡季弟漕郡渭郡來献軍門悉斬之,hậu hựu cầm đắc nam quận quý đệ tào quận vị quận lai hiến quân môn tất trảm chi 奈包嵬奇盎功名,nài bao ngôi cả áng công danh 賞功畢斬水郡公瑞郡公等于廛橋梟其首級,Thưởng công tất trảm Thuỷ quận công Thuỵ quận công đẳng vu Triền Kiều kiêu kì thủ cấp @@ -13570,7 +12103,6 @@ 龍舟出環海口至海外忽遇封濤洶湧雲雨晦㜆遂命回舟,Long chu xuất Hoàn hải khẩu chí hải ngoại hốt ngộ phong đào hung dũng vân vũ hối minh toại mệnh hồi chu 𬗂䅒,nếp mường 三月拜昭明大王光啓為相國太尉總天下事,Tam nguyệt bái Chiêu Minh đại vương Quang Khải vi Tướng quốc Thái uý tổng thiên hạ sự -冬十一月詔試天下士人用七科,cửu nguyệt chiếu phàm điển ngục đoạn văn tự áp thủ dụng vô danh tả chỉ nhị tiết 絲𩯀諸兮報所生𫅷和屡碎饒行,tơ tóc chưa hề báo thửa sinh già hoà lú tủi nhiều hàng 栗所機䦕駡群底糁唏突禄,rất thửa cơ quan mựa còn để tăm hơi lọt lọc 賜第一甲杜履謙梁得朋阮克儉三名進士及第第二甲黄徵阮恒等二十四名進士出身第三甲陳伯良黎緒等二十八名同進士出身凣五十五名,Tứ đệ nhất giáp Đỗ Lí Khiêm Lương Đắc Bằng Nguyễn Khắc Kiệm tam danh Tiến sĩ cập đệ đệ nhị giáp Hoàng Trưng Nguyễn Hằng đẳng nhị thập tứ danh Tiến sĩ xuất thân đệ tam giáp Trần Bá Lương Lê Tự đẳng nhị thập bát danh đồng Tiến sĩ xuất thân phàm ngũ thập ngũ danh @@ -13581,19 +12113,15 @@ 一北朝歷代主皆書帝與我各帝一方也,Nhất Bắc triều lịch đại chủ giai thư đế dữ ngã các đế nhất phương dã 輔以其首梟東都市,Phụ dĩ kì thủ kiêu Đông Đô thị 尚其祇受顯褒勉圖篤弼惟久大永扶於國祚斯寵榮不賛於雲,Thượng kì chỉ thụ hiển bao miễn đồ đốc bật duy cửu đại vĩnh phù ư quốc tộ tư sủng vinh bất tán ư vân -仲逵沛苦,trọng quỳ phải khó thửa giục 𣷮鐄𩲉媄固灵,Suối vàng hồn mẹ có linh 顒即位改元,ngung tức vị cải nguyên 𦊚𡥵𡎦𦊚𧣳床,bốn con ngồi bốn góc giường 冬十月平安王差海郡公阮廷倫領兵南征,Đông thập nguyệt Bình An Vương sai Hải quận công Nguyễn Đình Luân lĩnh binh Nam chinh 徑道塘必号尼岐旁,kinh đạo đường tắt hiệu nay kỳ bàng 除已具奏外其方暵潦須先預僃隄防種稼事,trừ dĩ cụ tấu ngoại kì phương hán lạo tu tiên dự bị đê phòng chủng giá sự -知年詠𥒥𫹣𬨠細尼雲洞𧵆𨑗𩄲,tri niên vịn đá leo lên tới nơi vân động gần trên mây lừng -学咹学呐学学,học ăn học nói học học 滝江固渃沚吏,sông giang có nước chảy lại 船茶𣴓渃紅枚,Thuyền trà cạn nước hồng mai 杜󰡎梂柳溪,đỗ dưới cầu liễu khê -媄吒貴化妖為,mẹ cha quý hoá yêu vì 𦊚𣷭𢚸盃匪顒𬂙,bốn bể lòng vui phỉ ngóng trông 过真落𫮇細低,quá chân lạc lối tới đây 香花五供懺生礼常,Hương hoa ngũ cúng sắm sanh lễ thường @@ -13601,11 +12129,8 @@ 樁舍逋持夢橛樑,thông xá bù trì mộng cột rường 孟咍扒亇屡饒祭𡗶,mạnh hay bắt cá rủ nhau tế trời 買𠳨𫳵𦓡吱鉑𠃣,mới hỏi sao mà chê bạc ít -瓊旦吀辰主𥙩奇㭲吝䓂,quỳnh đến xin thì chúa lấy cả gốc lẫn ngọn -隐奇路之城市女,ẩn cả lọ chi thành thị nữa 𩚵奚女拯群咹󰠲󰑼,cơm khê nữa chẳng còn ăn đâu là 六月犯大黄江帝命行遣杜子平禦之,lục nguyệt phạm đại hoàng giang đế mệnh hành khiển đỗ tử bình ngự chi -𣦆䀡趣朝春,trải xem thú lạ chiều xuân 遣正使阮世標阮珙副使裴文彪吳仁澈阮奎阮俊等二部如明歳貢,khiển chánh sứ nguyễn thế tiêu nguyễn cung phó sứ bùi văn bưu ngô nhân triệt nguyễn khuê nguyễn tuấn đẳng nhị bộ như minh tuế cống 邇者朕蹕粤西鋭圖光復憂勤宵旰五載于兹,Nhĩ giả trẫm tất Việt Tây duệ đồ quang phục ưu cần tiêu cán ngũ tải vu tư 道𦋦󰀡錫道𠓨臨淄,đạo ra vô tích đạo vào lâm tri @@ -13624,7 +12149,6 @@ 󰁳󰁳産𤒘󰜋座天然,Dày dày sẵn đúc một toà thiên nhiên 秋七月都督命事通郡公鄭樭卒,thu thất nguyệt đô đốc mệnh sự thông quận công trịnh cơ tốt 捁鋸捁橘咹𠃣咹饒𦣰󰠳𪿀帝奴𥙩𠅎鋸,kéo cưa kéo kít ăn ít ăn nhiều nằm đâu ngủ đấy nó lấy mất cưa -𩄲󱔲𤑟𡓃𠓨天台,rẽ mây trông tỏ lối vào thiên thai 呵仍逋仙結伴制,há những phô tiên kết bạn chơi 賜五老金符,Tứ Ngũ Lão kim phù 桃𡽫𣋽料車絲𠳖時,đào non sớm liệu xe tơ kịp thì @@ -13639,7 +12163,6 @@ 朝廷知其飭詐然以彼能自来故含容之不加究問,Triều đình tri kì sức trá nhiên dĩ bỉ năng tự lai cố hàm dung chi bất gia cứu vấn 呐冲𠸜户像尼些𦖑,nói trong tên họ tượng này ta nghe 進至江表節制鄭松差鄭栢等領兵渡河設伏于奉公山大戰于奉公橋,Tiến chí Giang Biểu Tiết chế Trịnh Tùng sai Trịnh Bách đẳng lĩnh binh độ hà thiết phục vu Phụng Công sơn đại chiến vu Phụng Công kiều -翠羽唏霜冷乙,thuý vũ hơi sương lạnh ngắt 杜楟󰑼英渃呂,đỗ nành là anh nước lã 榴木核哿孝枯,lựu mộc cây cả héo khô 勾簾核同博核釰輪刀朋湄朋迷,câu liêm cây đòng vác cây gươm luân đao bằng mưa bằng mây @@ -13647,7 +12170,6 @@ 淹念帳𢷀幔𩂏,êm nềm trướng rủ màn che 𠊛盧挺几瓊胱,người lơ đễnh kẻ quềnh quàng 𫩉㝵爫𦎛朱𠇮𤐝,lấy người làm gương cho mình soi -祝饒𤾓泊頭鬚,chúc nhau trăm tuổi bạc đầu râu 英如䋥𢪏英肱𡧲𡗶,anh như lưới vét anh quăng giữa trời 地有遺利則隨方而興作之人有遺力則隋事而勸将之使民有餘財而無凍餒迯亡之弊,Địa hữu di lợi tắc tuỳ phương nhi hưng tác chi nhân hữu di lực tắc tuỳ sự nhi khuyến tương chi sử dân hữu dư tài nhi vô đống nỗi đào vong chi tệ 度京師千餘人為僧道,độ kinh sư thiên dư nhân vi tăng đạo @@ -13655,14 +12177,12 @@ 氣𤍌㐌吏収山岳名邏群傳底國家,khí thiêng đã lại thu sơn nhạc danh lạ còn truyền để quốc gia 沙机買旦势尼𫽄仍,Sa cơ mới đến thế này chẳng dưng 故臣,Cố thần -鐄闭饒,tấc vàng bấy nhiêu 一石函内有銀函銀函之内有金函金函之内有琉璃瓶瓶中有舍利,nhất thạch hàm nội hữu ngân hàm ngân hàm chi nội hữu kim hàm kim hàm chi nội hữu lưu li bình bình trung hữu xá lợi 上皇曰誰為汝𢮪表,thượng hoàng viết thuỳ vi nhữ soạn biểu 匏喂傷𥙩𦷬供唒𠺘恪𥠭仍終󰜋󰊫,bầu ơi thương lấy bí cùng dẫu rằng khác giống nhưng chung một giàn 長樂皇后,Trường Lạc hoàng hậu 𡶀隻𥮊洞綠雲滝蠡涇峩庄羅拯󰠵盤泊題疎,núi chiếc đũa động lục vân sông lãi kênh nga chăng là chẳng trải bàn bạc đề thơ 海水暴涨,hải thuỷ bạo trướng -𢖵初楊礼刘平,nhớ xưa dương lễ lưu bình 󰜋𠇮坤別爫牢,Một mình khôn biết làm sao 及柳昇軍敗帝以,Cập Liễu Thăng quân bại đế dĩ 洗陳𢝙󱋓從容,Tẩy trần vui chén thong dong @@ -13680,17 +12200,14 @@ 箕翁𦝄㭉於滕東,kìa ông trăng mọc ở đằng đông 淹𧛋帳𢷀幔𩂏,ÊM NỀM trướng rủ màn che 𨧟㧅𢬣每欺𥋴𥋟玉掑頭課𡮤𢞂制,nhẫn đeo tay mọi khi ngắm nghé ngọc cài đầu thuở bé buồn chơi -𫨩固情𥢅貝渃𡽫,hay có tình riêng với nước non 𥧎𥒥,hang đá 三日詔曰朕惟古之忠臣良将事君尽節徇國忘家,tam nhật chiếu viết trẫm duy cổ chi trung thần lương tướng sự quân tận tiết tuẫn quốc vong gia 觧寃立𠬠𡊨場边滝,giải oan lập một đàn tràng bên sông 󰝸戈𨕭襘𠬠𣇞夢春,chẳng qua trên gối một giờ mộng xuân -講���生别尽辝,giảng cho sinh biết tận từ 甘堝内耨泊𣳔,cam oa nồi nấu bạc ròng 芇埃併寔推欣爫之,nào ai tính thiệt so hơn làm gì 拱辰獰󰤇劔之㝹,cũng thì nanh vuốt kém chi nao 包除歇𣅶灾𮥷,bao giờ hết lúc tai nan -抇𥙩弓𥏌耒捇頭蛇王𧗱,rồi xách đầu xà vương về 帝乘輕舟泝𤂬江拜謁西都城原廟,Đế thừa khinh chu tố Lỗi giang bái yết Tây Đô thành Nguyên miếu 公主㱕于國峻,Công chúa quy vu Quốc Tuấn 用淶穹𦄅散晴襘𦁼,rụng rời khung dêt tan tành gói may @@ -13700,10 +12217,8 @@ 及廷試問以知人安民,cập đình thí vấn dĩ tri nhân an dân 包饒那没𡥵船󰮬迻堆𠀧我,bao nhiêu nả một con thuyền tiễn đưa đôi ba ngả 間或超濫未及格者一切停罷,Gián hoặc siêu lạm vị cập cách giả nhất thiết đình bãi -拯之朋𠅜𣦍㐌疾拯之朋󰔃䔲,đã tật chẳng chi bằng thuốc đắng 喂喂難邏,ôi ôi nan lạ 輟朝三日賜謚貞靖,xuyết triều tam nhật tứ thuỵ trinh tĩnh -旗毛𨕭塘沚,cờ mao lên đường trẩy 九月十七日李安方政等棄乂安浮海趍還東䦕止留蔡福守乂安城,Cửu nguyệt thập thất nhật Lí An Phương Chính đẳng khí Nghệ An phù hải xu hoàn Đông Quan chỉ lưu Thái Phúc thủ Nghệ An thành 油羅𪀄个身尼庄管𩛷𠲝𩛷奴,dẫu là chim cá thân này chẳng quản bữa đói bữa no 丐𨭍,cái bay @@ -13722,7 +12237,6 @@ 怪󰑼殿祠之麻庒固之奇只固仍頭娄󰑼頭娄󰡫尼,quái lạ đền từ gì mà chẳng có chi cả chỉ có những đầu lâu là đầu lâu thế này 江諒州至住江以爲守僃之計,Giang Lạng Châu chí Trú Giang dĩ vi thủ bị chi kế 浪牢󰑼特恩󰪀盎那,rằng sao trả được ơn nặng ang nạ -𦓿𪽞𪧚𡥵𬌥,cầy ruộng giữ con trâu 特𠰘󰅹熇𠰘意,được miếng nào xào miếng ấy 暴慢立法倍分曳𬏝,bạo mạn lắp bắp bội phần dại ngây 沛欺惡獸興行不仁,phải khi ác thú hưng hành bất nhân @@ -13737,7 +12251,6 @@ 警,cảnh 夏賜月詔華文𭓇生間有年深贈經差幹或從征有功者如各衙門出身吏例吏部銓除,hạ tứ nguyệt chiếu hoa văn học sinh gian hữu niên thâm tằng kinh sai cán hoặc tòng chinh hữu công giả như các nha môn xuất thân lại lệ lại bộ thuyên trừ 魚肚白羅𦟪亇吏羅肝𤽸𥪝䏾亇,ngư đỗ bạch là lườn cá lại là gan trắng trong bụng cá -耒悲𣉹辰扒爫柴伵朱𠇍注陪行粓西,rồi bây giờ thì bắt làm thầy tớ cho mấy chú bồi hàng cơm tây 姑行半册𥋲𥌈𪿀,cô hàng bán sách lim dim ngủ 代钱,đại tiền 隻繩󰑼捲子捁孤,chiếc thừng là quyển tử kéo co @@ -13749,11 +12262,9 @@ 朱𧗱边󰀎蹺隊楼粧,cho về bên ấy theo đòi lầu trang 特趣爫官秩趣圭,được thú làm quan mất thú quê 工欺𩈘𧡊筆花劄𠓨,trong khi mặt thấy bút hoa chép vào -朋某丕,bằng mỗ vậy thửa tính hổ giữ bổng làm quan 𨍦蹎蹺𠬠𠄽繩昆昆,sau chân theo một vài thằng con con 英尼吏打𩢬些低寔𤑟爫福沛罪,anh này lại đánh lừa ta đây thực rõ làm phúc phải tội 𨕭爲渃󰡎爲茹,trên vì nước dưới vì nhà -群打買拯冲,còn đánh mãi chẳng trong 𢬣蹎𩈘𪖫卒咍,tay chân mặt mũi tốt thay 妬埃妬別𣜳𫨩𱾋,Đố ai đố biết vông hay trốc 置内外各監舍人各司從吳文通所請也,trí nội ngoại các giám xá nhân các ti tòng Ngô Văn Thông Sở thỉnh dã @@ -13773,13 +12284,9 @@ 帝覺召故老問事實祭然後𭛁海為無波直至闍槃克獲而歸,đế giác triệu cố lão vấn sự thực tế nhiên hậu phát hải vi vô ba trực chí đồ bàn khắc hoạch nhi quy 秋八月清化人阮清稱靈德迯難梁江民皆響應,Thu bát nguyệt Thanh Hoá nhân Nguyễn Thanh xưng Linh Đức đào nạn Lương Giang dân giai hưởng ứng 香𣋚花𣌋奉蜍姑󰅹醜𩴬朱䜹䋦行,hương hôm hoa sớm phụng thờ cô nào xấu vía cho thưa mối hàng -卷創造少年南越之方法固呐仍調進歩𦓡政府法㐌𨢟朱渃南,quyển sáng tạo thiếu niên nam việt chi phương pháp có nói những điều tiến bộ mà chính phủ pháp đã gây cho nước nam -始終𪾋負𠳒始終,thuỷ chung dám phụ lời thuỷ chung 揕𤒘,chặm đuốc 󰇮𧗱𫯳喝𡞕婚打㗂唹吓𠺘𡥵䖏兑,đem về chồng hít vợ hôn đánh tiếng ừ hử rằng con xứ đoài 諫官同亨𭛁劾叔惠曰本朝重任惟在宰相與行遣耳,Gián quan Đồng Hanh Phát hặc Thúc Huệ viết Bản triều trọng nhiệm duy tại tể tướng dữ hành khiển nhĩ -𣈗,ngày -丁寧埋湥劄䜹割𠊛尋隊迻詞𠴍,đinh ninh mài giọt chép thư cắt người tìm tõi đưa tờ nhắn nhe 麻些不動女㝵生𪟽,Mà ta bất động nữa người sinh nghi 󰠵䀡花用𡖵霜󰋇吝,trải xem hoa rụng đêm sương mấy lần 人民騷動俱將妻子回于本貫街衢道路絶無人行,nhân dân tao động cụ tương thê tử hồi vu bản quán nhai cù đạo lộ tuyệt vô nhân hành @@ -13791,7 +12298,6 @@ 井幕納汫斉農几初收吉底防美支,tỉnh mạc nắp giếng tày nong kẻ xưa thu cất để phòng mở che 侈𠵌甕令曳𡗶㗂󰠓,xảy nghe ống lệnh dậy trời tiếng vang 𣍗𦝄𠫾,còng lưng đi -浪冲運固窮通,rằng trong vận có cùng thông 頭埃蛭意,đầu ai chấy ấy 𫗄𣘃律𦲿𦝄𡶨唅𦎛,gió cây trút lá trăng ngàn ngậm gương 𠰷𥪝𢚸𠴼𠴼,lo trong lòng đáu đáu @@ -13800,7 +12306,6 @@ 𣌋吏朝唯唯𢭗窻,sớm lại chiều dõi dõi nương song 吀博徐𣈙停𢵰抇吏添𢘽𫖀󰋇弹顒,xin bác từ rày đừng cóp nhặt lại thêm dại mặt với đàn ngông 𤤰啌看欣蔑除朱鐄𡨧𠄼梭,vua khong khen hơn một giờ cho vàng tốt năm thỏi -咍,con đã tính được một kế rất hay 鬼魃爫𣌝𣊌,quỷ bạt làm nắng nôi 爸媽,ba má 乃差官領回與麻福長並誅之,nãi sai quan lĩnh hồi dữ ma phúc trường tịnh tru chi @@ -13816,9 +12321,7 @@ 叔獻長仁之從弟也,Thúc Hiến Trường Nhân chi tòng đệ dã 捃𥺊,khuân gạo 媄𡥵路傳隣󰑼夫人買哙娘𦋦𠰺𠳒,mẹ con trò chuyện lân la phu nhân mới gọi nàng ra dạy lời -包𠰘世𠳒征歷,bao miệng thế lời chênh lệch 闋音缺終曰闋,Khuyết âm khuyết chung viết khuyết -容悴柳𢢆梅,dung kiều tủi liễu thẹn mai 五月禁田土強争理曲將賣世加,Ngũ nguyệt cấm điền thổ cưỡng tranh lí khúc tương mại thế gia 若居䘮服出見戲塲縱觀不避以流罪,nhược cư tang phục xuất kiến hí trường túng quan bất tị dĩ lưu tội 畧畑䀡傳西銘,trước đèn xem chuyện tây minh @@ -13848,12 +12351,8 @@ 十一日明遣正使行人司行人劉秩來諭祭于仁宗,Thập nhất nhật Minh khiển chánh sứ hành nhân ti hành nhân Lưu Chật lai dụ tế vu Nhân Tông 工,công 郎吒於正月貢噐物也,Lang Cha ư chính nguyệt cống khí vật dã -㤙𠫆闭,ơn dày bấy -丁巳五年春正月乂安州驛奏真臘将破蘇棱㓂本州,đinh tị ngũ niên tống thiệu hưng nhất niên xuân chính nguyệt nghệ an châu dịch tấu chân lạp tướng phá tô lăng khấu bản châu 御拜浙東觀察使,Ngự bái Chiết Đông Quan sát sứ 㗂芇󰑼庄恼濃𠮿嗃,tiếng nào là chẳng não nùng xôn xao -𤄮磊唭身意蒸率戈,cười thân ấy chưng thoắt qua -唒牢瑟拱攄琴,dẫu sao sắt cũng lựa cầm 初一日有黑猿精啖日日當食日食則國有灾,sơ nhất nhật hữu hắc viên tinh đạm nhật nhật đương thực nhật thực tắc quốc hữu tai 卷之三,quyển chi tam 八月初三日定百官朝儀,Bát nguyệt sơ tam nhật định bách quan triều nghi @@ -13861,8 +12360,6 @@ 渃沚謳坤掣俸𡽫,nước chảy âu khôn xiết bóng non 頒恩命授冠帶衣服并賜宴于禮部,ban ân mệnh thụ quan đái y phục tịnh tứ yến vu lễ bộ 𣋑竹群誇節勁𣈙柳㐌𢷀絲𩞝,diếp trúc còn khoe tiết cứng rày liễu đã rủ tơ mềm -梅生蹺唿賖,mai sinh theo hút xa trông -伮𥙩𤿦麻對各物朱船喯,thì nó lấy da mà đổi các vật cho thuyền buôn 歳吒𫢩㐌𠄼𠄻,tuổi cha nay đã năm lăm 春正月申利僣號平王立其妻妾爲皇后夫人子爲王侯賜其黨與官爵各,Xuân chính nguyệt Thân Lợi tiếm hiệu Bình Vương lập kì thê thiếp vi hoàng hậu phu nhân tử vi vương hầu tứ kì đảng dữ quan tước các 立茌燕冷󰜑空,Xập xè én liệng lầu không @@ -13883,7 +12380,6 @@ 𨕭𥴘󱚇獰没𠊛,trên mui kề nạnh một người 八月壬辰朔第三皇孫㵮生後為肅宗㵮音純假名󰥙亦音,Bát nguyệt Nhâm Thìn sóc đệ tam hoàng tôn Thuần sinh Hậu vi Túc Tông Thuần âm Thuần giả danh Thuần diệc âm 沁唏埃易𡨹扛朱些,Tăm hơi ai dễ giữ giàng cho ta -僊遊,được bổ làm quan tể huyện tiên du 寃箕蹺買貝情,Oan kia theo mãi với tình 若在外三司居理百姓或𭛁官吏奸汚或訴獄訟寃抑一應私事係在府縣州者從分司該道准理施行,Nhược tại ngoại tam ti cư lí bách tính hoặc phát quan lại gian ô hoặc tố ngục tụng oan ức nhất ứng tư sự hệ tại phủ huyện châu giả tòng phân ti cai đạo chuẩn lí thi hành 武階有侯伯爵至五品以上若從營者不拘内監司自六品,Vũ giai hữu hầu bá tước chí ngũ phẩm dĩ thượng nhược tòng dinh giả bất câu Nội giám ti tự lục phẩm @@ -13915,8 +12411,6 @@ 冬十月以後,Đông thập nguyệt dĩ hậu 願𭁈王分棄前惡終今以来通使如故,nguyện dữ vương phân khí tiền ác chung kim dĩ lai thông sứ như cố 󱓁𫇶,róc ráy -鸞鐘鳳乍刼尼,loan chung phượng chạ kiếp này -茶蘼㐌唅𦝄姅𨪪,đoá trà my đã ngậm trăng nửa vành 帝寬仁大度有帝王之量所以䏻創業再統立紀張綱陳家之制度偉矣然䂓畫國事皆陳守度所為閨門多慙德矣初帝之先世閩人或曰桂林人有名京者求居天長即墨鄕生翕翕生李李生承世以漁為業,Đế khoan nhân đại độ hữu Đế vương chi lượng sở dĩ năng sáng nghiệp tái thống lập kỷ trương cương Trần gia chi chế độ vĩ hĩ Nhiên quy hoạch quốc sự giai Trần Thủ Độ sở vi khuê môn đa tàm đức hĩ Sơ Đế chi tiên thế Mân nhân hoặc viết Quế Lâm nhân hữu danh Kinh giả cầu cư Thiên Trường Tức Mặc hương sinh Hấp Hấp sinh Lí Lí sinh Thừa thế dĩ ngư vi nghiệp 󱘩丕我𫴋坦,trẹo vậy ngã xuống đất 𦓅哿,già cả @@ -13943,14 +12437,11 @@ 体𠳒統請如󱉁,thấy lời thủng thỉnh như chơi 自上相光啓居相位嫌行遣與宰将衘同因奏改為中書門下公事以甄别之,tự thượng tướng quang khải cư tướng vị hiềm hành khiển dữ tể tướng hàm đồng nhân tấu cải vi trung thư môn hạ công sự dĩ chân biệt chi 然以功德稱之未有以物件及蠻夷聮綴於其間者也,nhiên dĩ công đức xưng chi vị hữu dĩ vật kiện cập man di liên xuyết ư kì gian giả dã -㐌麻茹𤇮,đã mà nhà bếp dâng cỗ 如無同私盐法又禁行人例得盐三碗鹹一堈而已,Như vô đồng tư diêm pháp hựu cấm hành nhân lệ đắc diêm tam oản hàm nhất cương nhi dĩ 作孤媚於燕京笙簧行譖人之計萌蚕食於象郡復背陷受敵之危,Tác cô mị ư Yên Kinh sênh hoàng hành tiếm nhân chi kế manh tàm thực ư Tượng Quận phục bội hãm thụ địch chi nguy 眾碎,chúng tôi 彬以謙論併送之下法司按問,Bân dĩ Khiêm Luận tính tống chi hạ pháp ti án vấn -𪮏卞心肝那,tay bèn bươi tim gan nạ 武寕州許取古法陵烏米木送各軍植諸海口及大江要處以防北㓂,Vũ Ninh châu hứa thủ Cổ Pháp lăng ô mễ mộc tống các quân thực chư hải khẩu cập đại giang yếu xứ dĩ phòng Bắc khấu -庄腰古共事𢀨重默仍襖閑共咹陷𠇮,chẳng yêu của cùng sự sang trọng mặc những áo hèn cùng ăn chay hãm mình 坤頑対答𠊛外,khôn ngoan đối đáp người ngoài 求封㐌㕸仍𣈜,cầu phong đã rắp những ngày 讀䜹𢧚感吟𠿯隊欺,đọc thơ nên cảm ngậm ngùi đòi khi @@ -13971,18 +12462,12 @@ 慘傷别󰋇𨒒層,thảm thương biết mấy mươi tầng 庚辰六年明崇禎十三年,Canh Thìn lục niên Minh Sùng Trinh thập tam niên 乾飴餅篤排弹,can di bánh đúc bày dàn -筭蔑𣈜咍懺𠦳𢆥,toan tạm một ngày hay sắm ngàn năm 𫽄移肝𥒥𫽄漂胣鐄,chẳng dời gan đá chẳng xiêu lòng vàng 二十六日定百官入朝進止例,nhị thập lục nhật định bách quan nhập triều tiến chỉ lệ -圣他圣如生,thánh tha thánh như sinh -歆歆𠀲孟可𢧚,hăm hăm đứa mạnh 太宗皇帝姓陳諱煚先諱蒲為李朝低候正受昭皇禅在位三十三年遜位十九年壽六十歲崩于萬壽宫塟昭陵,Thái Tông Hoàng Đế Tính Trần huý cảnh tiên huý Bồ vi Lí triều tí hậu chính thụ Chiêu Hoàng thiền tại vị tam thập tam niên tốn vị thập cửu niên thọ lục thập tuế băng vu Vạn Thọ cung táng Chiêu Lăng -襊𧵑揬秩䃛,túi tham của đút chật lèn -刘平新傳吟畢,lưu bình tân truyện ngâm tất 皇龍見于洞靈祈禱寳臺,Hoàng long hiện vu Động Linh kì đảo Bảo Đài 𤲼官大夫拯敢𪠞,dái quan đại phu chẳng dám đi 信𢒎㐌体熷𤇊使花,tin bay đã thấy tưng bừng sứ hoa -搊寅𦀊武𦀊文𦊚𦀊𫰅𡮈蹺韻宮,so dần dây vũ dây văn bốn dây to nhỏ theo vần cung thương 王將金龜就舘假爲宿泊人,Vương tương kim quy tựu quán giả vi túc bạc nhân 癸未政隆寳應元年宋孝宗瑋隆興元年,Quý Mùi Chính Long Bảo Ứng nguyên niên Tống hiếu Tông Vĩ Long Hưng nguyên niên 奇㗂拮𨖲󰠓𦊚𡎝,cả tiếng cất lên vang bốn cõi @@ -13996,9 +12481,7 @@ 負旁之貝化工𣈜春𤷱痗𦟐紅配坡,phũ phàng chi mấy hoá công ngày xuân mòn mỏi má hồng phôi pha 紅顔萡命󰜋𠊛芇爲,Hồng nhan bạc mệnh một người nào vay 鍾打買嗃畑挑買𤎜,chuông đánh mới kêu đèn khêu mới rạng -剪髮文身之不可以冠帶之國法度理也,tiễn phát văn thân chi dân bất khả dĩ quan đái chi quốc pháp độ lí dã 日燏直入登砦,Nhật duật trực nhập đăng trại -盃初庄管刁歐,vui xưa chẳng quản đeo âu 㗂㝵󰠳㐌𠃅𨍦𠰺揚,Tiếng người đâu đã mé sau dậy dàng 明人㨿两岸夾攻,minh nhân cứ lưỡng ngạn hiệp công 惡口羅𠰘與羕,ác khẩu là miệng dữ dàng @@ -14014,7 +12497,6 @@ 陸程払拱旦尼闭徐,lục trình chàng cũng đến nơi bấy giờ 同同㹯𧼌𡓁咸陽,đùng đùng hưu chạy bãi hàm dương 故古者以大比求俊髦必嚴設棘之䂓謹糊名之典傳義有禁易書有制盖所以󱗝繋姦萌彙征𦎍類以資天下無󰠃之用,cố cổ giả dĩ đại tỉ cầu tuấn mao tất nghiêm thiết cức chi quy cẩn hồ danh chi điển truyền nghĩa hữu cấm dịch thư hữu chế cái sở dĩ nệ hệ gian manh vựng chinh thiện loại dĩ tư thiên hạ vô cùng chi dụng -盃群蔑准佛座核撑庄損,bui còn một chốn phật toà cây xanh ngắt ngắt chẳng tổn 太子龍昶有罪廢之立龍󰥤爲儲副居東宫使人心有所繋属,thái tử long xưởng hữu tội phế chi lập long trát vi trữ phó cư đông cung sử nhân tâm hữu sở hệ thuộc 按全書以起甲午終丁未凡十四年属于明,Án Toàn thư dĩ khởi Giáp Ngọ chung Đinh Mùi phàm thập tứ niên thuộc vu Minh 時人少有䏻者千端萬緒徒為紊亂未嘗變,Thời nhân thiếu hữu năng giả thiên đoan vạn tự đồ vi vặn loạn vị thường biến @@ -14024,7 +12506,6 @@ 蒸𧤁𡥵麟𫽄咍󱟑饒,chưng sừng con lân chẳng hay chọi nhau 身𫅷為拙闷恾買台𠃅造循環溋朱,thân già vì chút muộn màng mới thay mái tạo tuần hoàn dành cho 百姓以安街巷爲之歌曰賈父來晚使我先反,Bách tính dĩ an nhai hạng vi chi ca viết Giả phụ lai vãn sử ngã tiên phản -壬午十二年,nhâm ngọ thập nhị niên tống gia thập ngũ niên 固体,có thể 邊時𡎥𦊚𢆥𠊛廊制,Bên thì ngồi bốn năm người làng chơi 豸淋󱋓客掑軒菊,trễ dầm chén khách kề hiên cúc @@ -14034,14 +12515,11 @@ 珊瑚玉䚂,san hô ngọc đỏ 俱夷﨤沛運深癡,cụ gì gặp phải vận thâm sì 曲兜淡蔭陽和,Khúc đâu đầm ấm dương hoà -雉習仕梅共𢯏,trĩ xập xoè mai cũng bẻ bai 水龟󰑼㐱名𧒌渃性咍除腫脚骨筋,thuỷ quy là chỉn danh rùa nước tính hay trừ thũng cước cốt gân 如冰迻䋦逴𠓨楼粧,Như băng đưa mối rước vào lầu trang 払浪窖呐𢧚𠳒,Chàng rằng Khéo nói nên lời 趙武帝承秦之亂奄有領表都于番禺與漢髙祖各帝一方有爱民之仁有保󰘊之智,Triệu Vũ Đế thừa Tần chi loạn yêm hữu Lĩnh Biểu đô vu Phiên Ngung dữ Hán Cao Tổ các đế nhất phương hữu ái dân chi nhân hữu bảo bang chi trí 運斧打越仍扲某枚,vận phủ đánh việt những cầm múa may -蹎潭蹎超為老𢯢𢲲双,chân đăm chân chiêu -㤙餒義𠰺𫢩群𢖵空,ơn nuôi nghĩa dạy nay còn nhớ không 時重修御史臺成上皇凌晨駕幸獨御史中賛黎維陪侍,Thời trùng tu Ngự sử đài thành Thượng hoàng lăng thần giá hạnh độc Ngự sử trung tán Lê Duy bồi thị 初刺史長仁卒叔獻代領州事以號令未行遣使求刺史於宋,sơ thứ sử trường nhân tốt thúc hiến đại lĩnh châu sự dĩ hiệu lệnh vị hành khiển sứ cầu thứ sử ư tống 祖立極之圖弘聖宗觀文之治,tổ lập cực chi đồ hoằng thánh tông quan văn chi trị @@ -14060,7 +12538,6 @@ 上諭御使󰱑十三道監察御史曰各恭爾事盤庚所以教在位,thượng dụ ngự sử đài thập tam đạo giám sát ngự sử viết các cung nhĩ sự bàn canh sở dĩ giáo tại vị 季犛𡧸令中都尹杜子徹捕之,Quý Li mật lệnh Trung đô doãn Đỗ Tử Triệt bổ chi 聀浪枚竹吏圍,Chắc rằng mai trúc lại vầy -寔𠊛烈女不更,thật người liệt nữ bất canh 吏強塢湥󰞺花,Lại càng ủ dột nét hoa 提澄縣錫氷沔越𨖅,Đè chừng huyện Tích băng miền vượt sang 傳軍𬮎𨴦𨒻𠫾朱耒,truyền quân mở cửa đuổi đi cho rồi @@ -14068,12 +12545,9 @@ 𣷳渃竜泠,đáy nước lung linh 乙卯二十六年明弘治八年,Ất Mão nhị thập lục niên Minh Hoằng Trị bát niên 是歳王薨謚曰明王,thị tuế vương hoăng thuỵ viết minh vương -堯事变饒平𬨻,thời nghèo sự biến nhiều bằng tóc 及即位定律令制禮樂設科目置禁衛建官職立府縣收圖籍創學校可謂有創業之宏謨矣,cập tức vị định luật lệnh chế lễ nhạc thiết khoa mục trí cấm vệ kiến quan chức lập phủ huyện thu đồ tịch sáng học hiệu khả vị hữu sáng nghiệp chi hoằng mô hĩ 味󰍱𡗋,vị ngọt lắm 船固󰬯頭,thuyền có vẽ đầu -羊羝,dương dê -婆馭油冷󰅹伯楽,bàngựa dầu lành nào bá nhạc 吏部右侍郎阮宏詞卒,lại bộ hữu th��� lang nguyễn hoành từ tốt 抑朕不能盡誠以享天心致孝以奉宗廟無施實惠以及斯民而致然,ức trẫm bất năng tận thành dĩ hưởng thiên tâm trí hiếu dĩ phụng tông miếu vô thi thực huệ dĩ cập tư dân nhi trí nhiên 𢞂惺𡥙婿哭迻󰜏,buồn tênh cháu rể khóc đưa bà @@ -14108,7 +12582,6 @@ 𬧾船朗蕩於𨕭𣳔,lui thuyền lãng đãng ở trên dòng 生浪仍性咍悭係󰑼𦓅𢬢乙󰑼𢴑𦀊,sinh rằng những tính hay ghen hễ là già néo ắt là đứt dây 低些庒沛各柴,đây ta chẳng phải các thầy -𫯳打,chồng đánh chẳng chừa 北雖强大而不能,Bắc tuy cường đại nhi bất năng 𦰟朝𡽫泊重重,Ngọn triều non bạc trùng trùng 之卒以赴萬里之難哉前中郎將尹就討益州叛羗益州諺曰虜來尙可尹來殺我,chi tốt dĩ phó vạn lí chi nạn tai Tiền Trung lang tướng Doãn Tựu thảo Ích Châu phản dữu Ích Châu ngạn viết Lỗ lai thượng khả Doãn lai sát ngã @@ -14129,24 +12602,19 @@ 卯𩢬㐌默𠓨囷,mẹo lừa đã mắc vào khuôn 楚卿咶𠻵同同𨀈𠓨皮立恃䧺𦋦𢬣,sở khanh quát mắng đùng đùng bước vào vừa rắp thị hùng ra tay 傳路添哏𨫊釘𠃅霜秩𠻵𨕭城点𠄼,chuyện trò thêm gắn sắt đanh mái sương chợt mảng trên thành điểm năm -𢚸春歆𠼯𣷮羊習,lòng xuân hăm hở suối dương tập 日暮乃還,Nhật mộ nãi hoàn 坚肝魁仍雷𪡔,kiên gan khôi những lôi la 保饒料量筭󱳮,bảo nhau liệu lượng toan lo -補功粧點𦟐紅顛,bõ công trang điểm má hồng răng đen 欺辰柴數𣅶柴良,khi thì thầy số lúc thầy lang 轆轤淥淥窖爫,lộc lô rọc rọc khéo làm 擬𦋦寔拱𢧚羕,Nghĩ ra thật cũng nên dường 未到菩提春耕等處瀠軍以入過城眾皆遁去,Vị đáo Bồ Đề Xuân Canh đẳng xứ Dinh quân dĩ nhập quá thành chúng giai độn khứ 正中奔入明國境死,Chính Trung bôn nhập Minh quốc cảnh tử -鄧命朱󱉎主𡗶,hay ước ao dâng mình cho đức chúa trời 名聞北虜每稱安南興道王而不名,Danh văn Bắc Lỗ mỗi xưng An Nam Hưng Đạo Vương nhi bất danh 於文貞,ư văn trinh 代除之,đại trừ chi 𡛔𫯳𢩽庒症奴辰疾箕,gái chồng rẫy chẳng chứng nọ thì tật kia 𭛁御府盐賜目愛等,phát ngự phủ diêm tứ mục ái đẳng -遂議脩築其城大興工役陶作磚瓦期年而成,lục nguyệt mạc dục phục nhập cư thăng long thành -㐌停谷𣷭边𡗶󰑼𣈜泊戈潙春撑,đã đành góc bể biên trời lân la ngày bạc qua vời xuân xanh 欽,khâm 役尼󰑼役朝廷,việc này là việc triều đình 呐𦋦𣅶畧根源仍󰑼,nói ra lúc trước căn nguyên những là @@ -14170,12 +12638,9 @@ 空仍渚易麻𠖤塘𡗶,Không dưng chưa dễ mà bay đường trời 故曰官無吏不行吏無官不立所以共行政事也,cố viết Quan vô lại bất hành lại vô quan bất lập sở dĩ cộng hành chính sự dã 是夜投膠水寺宿藏圭于魚筥底待明是賣魚,thị dạ đầu giao thuỷ tự túc tàng khuê vu ngư cử để đãi minh thị mại ngư -丕𢧚𢚁旦夫人𠬠𠳒,vậy nên cậy đến phu nhân một lời -沛朱終䏾翁呐𪃿呐𪆧,phải cho chung bụng ông nói gà nói vịt 没命性窘盤觥役茹,một mình tính quẩn bàn quanh việc nhà 滝江蒸󱱊丕拯可𣳔𤿤丕,sông giang chưng dài vậy chẳng khả dùng bè vậy 布告邇遐使皆聞見,bố cáo nhĩ hà sử giai văn kiến -朕問謹平日行藏於封葑便從此媒蘖其短傾而覆之,trẫm vấn cẩn bình nhật hành tàng ư phong phong tiện tòng thử môi nghiệt vị nhưỡng thành kì tội dã kì đoản khuynh nhi phúc chi 時不入格者過半,thời bất nhập cách giả quá bán 吳因用璜爲刺使,ngô nhân dụng hoàng vi thứ sử 絲緣群王䋦尼渚衝,tơ duyên còn vướng mối này chưa xong @@ -14185,7 +12650,6 @@ 二十二日禁外任官吏娶部内婦女,Nhị thập nhị nhật cấm ngoại nhậm quan lại thú bộ nội phụ nữ 加封天下各處神祠命官致祭,Gia phong thiên hạ các xứ thần từ mệnh quan trí tế 黄嵩涓態󰝂箴,hoàng tung quen thói đâm châm -求䝨㐌𧡊詔,cầu hiền đã thấy chiếu 制朱柳󰇏花吱,Chơi cho liễu chán hoa chê 時寺有田奴庫物故也,Thời tự hữu điền nô khố vật cố dã 昆𬑉䁲懷,con mắt máy hoài @@ -14197,9 +12661,7 @@ 倍𢜠爫礼連𠓨,Vội mừng làm lễ liền vào 𥒥意昌𦹵意𣯡,đá ấy xương cỏ ấy lông 󱩨𥆾𥪝固没払巾󱓦味矩襖長渃撑,ghé nhìn trong có một chàng khăn vuông màu gụ áo tràng nước xanh -𪽝先積買生𡥵䝨,bởi tiên tích mới sinh con hiền 劍𠄩歲春𣹓𠃩𨑮,kém hai tuổi xuân đầy chín mươi -丁丑陽和三年,đinh sửu dương hoà tam niên minh sùng thập niên 𫳘心箕買朋𠀧𫳘才,Chữ Tâm kia mới bằng ba chữ tài 昆𬌥猛掑耚,con trâu mạnh cày bừa 承恩𠬠𥅞更斜,thừa ân một giấc canh tà @@ -14207,9 +12669,7 @@ 不得入,bất đắc nhập 㗂𪃿傕磊㗂寒砧,tiếng gà sôi nổi tiếng hàn châm 二十七日勑清華承司送勘各處開墾挈民家良善許居住,nhị thập thất nhật sắc thanh hoa thừa ti tống khám các xứ khai khẩn khiết dân gia lương thiện hứa cư trú -是也帝征占城久不下還至居連州聞元妃相内治民,thị dịch dã đế chinh chiêm thành cửu bất hạ hoàn chí cư liên châu văn nguyên phi tương nội trị dân 𬟥迷󰠳率洒𠓨,Thuốc mê đâu THOẮT tưới vào -對花𢯰𫴋詔𧊉蜂󰯬吏喑喑四圍,đổi hoa lót xuống chiếu nằm bướm ong bay lại ầm ầm tứ vi 是以當時王侯莫不和睦敬畏無狎昵驕矜之失,thị dĩ đương thời vương hầu mạc bất hoà mục kính uý vô hạp nặc kiêu căng chi thất 天下唯傳綾固𫵟世間保浪禿筭升,thiên hạ dõi truyền lăng có thước thế gian bảo rằng thóc toan thưng 𠃣因汝麻𢧚病𢯦𢴐姅𢆥𩚵𫗓拯唁,ắt nhân nhớ mà nên bệnh lai rai nửa năm cơm cháo chẳng ngon @@ -14218,8 +12678,6 @@ 或忠邪並進而未知用舍之方或刑罸不中而猶多僣濫之失或人命横罹於鋒鏑或民財重困於征徭以至秉國正者或乖調爕之宜董師閫者或肆貪殘之態所以陰陽失序災沴屡生焦勞,Hoặc trung tà tịnh tiến nhi vị tri dụng xá chi phương hoặc hình phạt bất trúng nhi do đa tiếm lạm chi thất hoặc nhân mệnh hoành li ư phong đích hoặc dân tài trọng khốn ư chinh dao dĩ chí bỉnh quốc chính giả hoặc quai điều nhiếp chi nghi đổng sư khổn giả hoặc tứ tham tàn chi thái Sở dĩ âm dương thất tự tai lệ lũ sinh tiêu lao 共吒扽茹移𢀨買南丕,cùng cha dọn nhà dời sang mé nam vậy 又改演州為靈原府併為四,Hựu cải Diễn Châu vi Linh Nguyên phủ tính vi tứ -𥪝𠀧𨑮𦒹傳英攝固𨱽𫨩空,trong ba mươi sáu chuyện anh xếp có dài hay không -以黄廷爱為太尉阮有僚為西軍都督府掌府事鄭栢為南軍都督府掌府事鄭杜為南軍都督府左都督䧺郡公為太保鄭桐鄭檸等俱為都督僉事演郡公為西軍都督府右都督吳景祐為北軍都督府右都督其餘受封有差,dĩ hoàng đình ái vi thái uý nguyễn hữu liêu vi tây quân đô đốc phủ chưởng phủ sự trịnh bách vi nam quân đô đốc phủ chưởng phủ sự trịnh đỗ vi nam quân đô đốc phủ tả đô đốc hùng quận công khuyết danh vi thái bảo trịnh đồng trịnh ninh đẳng câu vi đô đốc thiêm sự diễn quận công khuyết danh vi tây quân đô đốc phủ hữu đô đốc ngô cảnh hựu vi bắc quân đô đốc phủ hữu đô đốc kì dư thụ phong hữu sai 㛪払鬼怪精魔,EM chàng quỷ quái tinh ma 捽𦀊𢜝女動棱吏催,rút dây sợ nữa động rừng lại thôi 兹忠誠良可褒奬特陛爾爵爲亞大僚𤤻爾其朂哉,tư trung thành lương khả bao tưởng đặc bệ nhĩ tước vi á đại liêu ban nhĩ kì húc tai @@ -14228,15 +12686,10 @@ 𠓇𦋦𠳚旦椿堂,Rạng ra gửi đến xuân đường 池貪月現庄󱖮𩵜棱惜𪀄𧗱礙發核,đìa tham nguyệt hiện chăng buông cá rừng tiếc chim về ngại phát cây 畢馬厩司用良馬送狀元㱕第,tất mã cứu ti dụng lương mã tống trạng nguyên quy đệ -加夷焠腩鮮,gia dì sốt nem tươi -𠬠茄桃李森圍,một nhà đào lí sum vầy -吳昌熾㨿平橋吳日慶㨿唐林矯三制㨿峯州阮太平㨿阮家灣杜景碩據杜洞江阮令公㨿西扶烈細江則有吕佐唐僊遊則有阮守㨗超類則有李郎公洄湖則有矯令公藤州則有范防遏布海則有陳公,ngô xương xí cứ bình kiều ngô nhật khánh cứ đường lâm kiểu tam chế cứ phong châu nguyễn thái bình cứ nguyễn gia loan đỗ cảnh thạc cứ đỗ động giang nguyễn lệnh công cứ tây phù liệt tế giang tắc hữu lữ tá đường tiên du tắc hữu nguyễn thủ tiệp siêu loại tắc hữu lí lang công hồi hồ tắc hữu kiểu lệnh công đằng châu tắc hữu phạm phòng át bố hải tắc hữu trần minh công 太后與妃嬪皆從侍,thái hậu dữ phi tần giai tòng thị 振剛風於槁葉,Chấn cương phong ư cảo diệp 𦟐粉珠淶突庄枯,má phấn châu rơi giọt chẳng khô 㨂船待𣷷迍柴媄𨖅,đóng thuyền đợi bến đón thầy mẹ sang -沕𢯏㭲𣘃梅𣈖碎碎語䏾埃碎疑,vật vờ đứng gốc cây mai bóng tôi tôi ngỡ bóng ai tôi ngờ -蔑姉蔑㛪,chốn quê người bui một chị một em 順風𠬠𦲿𣾼𨖅𣷷󰟴,thuận phong một lá vượt sang bến tề 俸𢧚󱳦𬗏󱫑絲紅路沛𭉑呼詩𦲿󱳴,bỗng nên dan díu sợi tơ hồng lọ phải hẹn hò thơ lá thắm 𡽫撑渃碧賖󰋓𤞽箕𫣢怒󰅹𠊛拯𦖑,non xanh nước biếc xa khơi mường kia mán nọ nào người chẳng nghe @@ -14258,7 +12711,6 @@ 漢之名士避難往依者以百數,Hán chi danh sĩ tị nạn vãng y giả dĩ bách sổ 󱭔𧋂𡎥哭絲絲,tò vò ngồi khóc tỉ ti 種芃種荳種𬞲及辰,trồng bông trồng đậu trồng khoai kịp thì -初錦江縣明决社匠人武如蘇於家以薕構成百屋脊大殿至是以此圖進勸帝構作之,sơ cẩm giang huyện minh quyết xã tượng nhân vũ như tô tức danh đô nhạn ư gia dĩ liêm cấu thành bách ốc tích đại điện chí thị dĩ thử đồ tiến khuyến đế cấu tác chi 夏五月六月旱,Hạ ngũ nguyệt lục nguyệt hạn 細尼風景圭茄𢞂星,tới nơi phong cảnh quê nhà buồn tênh 棣自立為帝改元永樂,Lệ tự lập vi Đế cải nguyên Vĩnh Lạc @@ -14268,7 +12720,6 @@ 官兵進擊破之,quan binh tiến kích phá chi 王遣吏張旻奉貢請漢京都,Vương khiển lại Trương Mân phụng cống thỉnh Hán kinh đô 体𠊛体󰞺𦋦𠓨麻傷,Thấy người thấy nết ra vào mà thương -娘竜忖,nương long thổn thức 㖔敲鸚燕習耀竹枚,xôn xao anh yến dập dìu trúc mai 壬戌五年明弘治十五年,Nhâm Tuất ngũ niên Minh Hoằng Trị thập ngũ niên 五月和之等拨區粟城斬扶龍乘勝入象浦,ngũ nguyệt hoà chi đẳng bạt khu túc thành trảm phù long thừa thắng nhập tượng phố @@ -14285,7 +12736,6 @@ 震雷󱪋動疾雷󱪋𬞕,chấn lôi sấm động tật lôi sấm ran 差軍户𧗱逴娘月娥,sai quân hộ về rước nàng nguyệt nga 雖遣使入貢而盜寇如初,tuy khiển sứ nhập cống nhi đạo khấu như sơ -太宗皇帝在位二十七年,Thái 秋八月詔楊嗣明勾管陸路諸沿邉溪峒公事,thu bát nguyệ chiếu dương tự minh câu quản lục lộ chư duyên biên khê động công sự 秋七月禁諸權貴及,thu thất nguyệt cấm chư quyền quý cập 冬十一月地震,đông thập nhất nguyệt địa chấn @@ -14308,7 +12758,6 @@ 吳王孫權遣步隲爲交州刺史,Ngô Vương Tôn Quyền khiển Bộ Chất vi Giao Châu thứ sử 拉𡎦把𦹵畧墓𨀈𦋦,sụp ngồi bả cỏ trước mồ bước ra 蔑刀寃孽𢴑𦀊風塵,một dao oan nghiệt dứt dây phong trần -只嫌没餒咴,chỉ hiềm một nỗi hoi 𦀊𠀧𦃐,dây ba tao 東土人僞威武侯缺名,Đông thổ nhân nguỵ Uy Vũ hầu khuyết danh 𬏑丑穭年愛時,ruộng xấu lúa nên áy thì @@ -14325,10 +12774,8 @@ 秋七月順聖保慈皇太后崩于安生木杲庵,thu thất nguyệt thuận thánh bảo từ hoàng thái hậu băng vu yên sinh mộc cảo am 固句正節固韻整躬,có câu chính tiết có vần chỉnh cung 喑喑哭鬼驚神木𦋦,Ầm ầm khốc quỷ kinh thần mọc ra -遲𬏓𣎃女役奴耒丕,việc nô rồi vậy 鐘喑香𰦫韶𢲣,chuông ầm hương ruổi thiều rung 翁哳𨢇𠓨翁呐𡅑,ông chít rượu vào ông nói ngông -倍󰋇底朱老𡴯呵𡴯享,để cho lão ngất nga ngất ngưởng 弄弄𡗶私㤕󰠳󰅹埃庄隊於𨕭頭,lộng lộng trời tư chút đâu nào ai chẳng đội ở trên đầu 黄,Hoàng 󰞿俺𠤆𠳒欣舌蔀伴於湼寔他,anh em chớ lời hơn thiệt bầu bạn ở nết thực thà @@ -14350,9 +12797,7 @@ 生浪󰊄沫𦝄𥪝,sinh rằng gió mát trăng trong 公安,công an 大蝗,đại hoàng -恨𢜠仕謹吣唏,giận mừng sẽ kín tăm hơi 𠓀唅𧏵󰠩招命永醒,Trước hàm rồng cá gieo mình vắng tanh -共武后調連細低,cùng bà vũ hậu đều liền tới đây 𨀈𦋦󰜋𨀈󰜋𥩯,Bước ra một bước một dừng 和欲出迎之,hoà dục xuất nghênh chi 三曰求儲嗣以固國本,Tam viết cầu trữ tự dĩ cố quốc bản @@ -14362,7 +12807,6 @@ 講經讀偈𬏓𣎃𬑑通,giảng kinh đọc kệ vài tháng làu thông 𦹵勁之朱𫗄特𢯦,cỏ cứng chi cho gió được lay 國子監司業朱安卒,Quốc tử giám tư nghiệp Chu An tốt -細語,cúi mình tới ngữ 故道經天関而回,cố đạo kinh thiên quan nhi hồi 旦𣈜娄茹𧘇生特沒昆𡛔卒冷,đến ngày sau nhà ấy sinh được một con gái tốt lành 十七日月食,Thập thất nhật nguyệt thực @@ -14375,11 +12819,9 @@ 二奴止之曰為此計者雖富貴一時而名醜流於千載,nhị nô chỉ chi viết vi thử kế giả tuy phú quý nhất thời nhi danh xú lưu ư thiên tải 價停中月𨕭𩄲,Giá đành trong nguyệt trên mây 畧𦖑仍㗂添油󱅷𡢐恨為縁底𠳨𠵘,trước nghe những tiếng thêm rầu rĩ sau hận vì duyên để mõm mòm -𠰷丕,tự nhiên chẳng lo vậy 自此倦畏兵威或有相遇輙遠避不敢復𭁈爭鋒,Tự thử Quyện uý binh uy hoặc hữu tương ngộ triếp viễn tị bất cảm phục dữ tranh phong 是時長樂皇太后之親阮文郎亦在逐中回本貫,Thị thời Trường Lạc hoàng thái hậu chi thân Nguyễn Văn Lang diệc tại trục trung hồi bản quán 畧𡑝𢚸㐌𤋵𢚸,Trước sân lòng đã giải lòng -排情風月妥𢚸雨雲,bầy tình phong nguyệt thỏa lòng vũ vân 每訟至則折之以理事來則應之以方,Mỗi tụng chí tắc triết chi dĩ lí sự lai tắc ứng chi dĩ phương 首鎮守官陶院黎伯達等乞致書于璘問其興兵之由,Thủ trấn thủ quan Đào Viện Lê Bá Đạt đẳng khất trí thư vu Lân vấn kì hưng binh chi do 共𥪞󰜋㗂絲同,Cùng trong một tiếng tơ đồng @@ -14391,7 +12833,6 @@ 二十日置各路安撫使,nhị thập nhật trí các lộ an phủ sứ 沛道碎𪰛磊道𡥵,phải đạo tôi thời lỗi đạo con 帝知狡計不許,đế tri giảo kế bất hứa -歆遙𨇜𩛷鉢叉,hôm dao đủ bữa bát cơm xoa 試三教賜出申,thí tam giáo tứ xuất thân 隻釵󰅹𧵑󰋇𨑮𦓡𢚸重義輕財掣包,chiếc thoa nào của mấy mươi mà lòng trọng nghĩa khinh tài xiết bao 芇埃󰡏考麻𠇮吏称,Nào ai có khảo mà mình Đà xưng @@ -14412,16 +12853,13 @@ 英𡎥英𢪀咀𬑶咀𨱽,anh ngồi anh nghĩ thở ngắn thở dài 季犛怒曰如珪如璋出自松門,Quý Li nộ viết Như khuê như chương xuất tự Tùng môn 令軍吏扒押緣土酋,lệnh quân lại bắt ép duyên thổ tù -乙庄碎対,mẹ từ ắt chẳng chối đói 備檜号沃薦囊,bị cói hiệu óc tiến nang -買沛道唱随拱饒,mới phải đạo xướng tuỳ cùng nhau 得以私心自用,đắc dĩ tư tâm tự dụng 体蔑㝵襖帽極𡨧自称浪官大夫户石,thấy một người áo mão cực tốt tự xưng rằng quan đại phu họ thạch 傱咦󰑼𥠭灰腥身𠦳鐄底汚名𦟐紅,tuồng gì là giống hôi tanh thân ngàn vàng để ô danh má hồng 癸酉三年宋嘉定六年,Quý Dậu tam niên Tống Gia Định Lục niên 王裁决以聞仍命以廣武殿為王聽獄訟所,Vương tài quyết dĩ văn nhưng mệnh dĩ Quảng Vũ điện vi Vương thính ngục tụng sở 佛,phật -払浪吀渚賖,chàng rằng xin chớ xa 聖經垂訓炳匕足徵,thánh kinh thuỳ huấn bỉnh chuỷ túc trưng 院事,viện sự 𢃄等既與諸宗室協謀不能揚于王庭明正其罪乃以兵驚脅幼主,đái đẳng ký dữ chư tông thất hiệp mưu bất năng dương vu vương đình minh chính kì tội nãi dĩ binh kinh hiếp ấu chủ @@ -14433,7 +12871,6 @@ 春二月會試天下士人,Xuân nhị nguyệt Hội thí thiên hạ sĩ nhân 史臣吳士連曰占城風浪賊掠我海邉民問罪之師其可以乎盖正其罪名也,sử thần ngô sĩ liên viết chiêm thành phong lãng tặc lược ngã hải biên dân vấn tội chi sư kì khả dĩ hồ cái chính kì tội danh dã 鳩渚戈工迈倘,cưu chửa qua trong mười tháng -為埃禁𩙌垠滝,vi ai cấm gió ngân sông 庚戌順天元年宋大中符三年,canh tuất thuận thiên nguyên niên tống đại trung phù tam niên 洒𦋦㐌泣渗𠓨㐌溇,tưới ra đã khắp thấm vào đã sâu 掌國政尙師西王英䧺盖世忠厚傅家,chưởng quốc chính thượng sư tây vương anh hùng cái thế trung hậu phó gia @@ -14445,15 +12882,12 @@ 𥒥箕群別春𦓅𢚴,đá kia còn biết xuân già dặn 陳藝宗時自祗侯四局正掌陞樞𡧸大使迁小司空進封司平章事累加輔政太師攝政欽德興烈大王國祖章皇遂移陳祚國號大󰔄復姓胡未踰年以位與其子漢蒼,trần nghệ tông thời tự chi hậu tứ cục chính chưởng thăng khu mật đại sứ thiên tiểu tư không tiến phong ti bình chương sự luỵ gia phụ chính thái sư nhiếp chính khâm đức hưng liệt đại vương quốc tổ chương hoàng toại di trần tộ quốc hiệu đại ngu phục tính hồ vị du niên dĩ vị dữ kì tử hán thương 𡛔餒𫯳瘖𨉞𧷺𥖩磋,gái nuôi chồng ốm lưng tròn cối xay -奴群當被病𤴬𦣰,nó còn đang bị bệnh 陳克終為少保行聖慈宫左司事賜字文節加同中書門下平章事,trần khắc chung vi thiếu bảo hành thánh từ cung tả ti sự tứ tự văn tiết gia đồng trung thư môn hạ bình chương sự 賊生擒御溝王以女妻之,tặc sinh cầm ngự câu vương dĩ nữ thê chi 徐浪役𧘇低朱默娘,"Từ rằng ""Việc ấy để cho mặc nàng""" 夏四月加尊先帝,hạ tứ nguyệt gia tôn tiên đế 害人人害事󰅹在些,hại nhân nhân hại sự nào tại ta 燐󰑼仕𠳨𠬠𠄩事情,lân la sẽ hỏi một hai sự tình -碌丕,lóc lóc vậy -直体命𨅸󰮂講唐,chợt thấy mệnh phụ đứng trong giảng đường 𦖑𠳒娘呐漫𣻕,Nghe lời nàng nói mặn mà 釞變,nhíp bén 老顔𡎥祭󰡤浪,lão nhan ngồi tế ngờ rằng @@ -14467,9 +12901,7 @@ 仙浪㐌﨤科尼,tiên rằng ðã gặp khoa này 𡥵𠫾蹺𫯳底媄朱埃,con đi lấy chồng để mẹ cho ai 聀𧊉空𢧚恩恨女,giấc bướm không nên ân hận nữa -梯楷,thê giai thang bắc leo cau 朕見軍人皆越次奏告運勾訟人防廢民事勞擾朝廷莫此為,Trẫm kiến quân nhân giai việt thứ tấu cáo vận câu tụng nhân phòng phế dân sự lao nhiễu triều đình mạc thử vi -筭此英䧺特庒,toan thử anh hùng được chăng 援破則城必降,viện phá tắc thành tất hàng 元旦同姓大臣知胡氏之将篡陳業之将終不思艱貞與國同休?乃,Nguyên Đán đồng tính đại thần tri Hồ thị chi tương soán Trần nghiệp chi tương chung bất tư gian trinh dữ quốc đồng hưu UNK nãi 今日始得相見何異漢髙祖見項羽首,Kim nhật thuỷ đắc tương kiến hà dị Hán Cao Tổ kiến Hạng Vũ thủ @@ -14486,20 +12918,15 @@ 𡥵󱗨丐𢵼绳䊷迎昂,con sào cái vợt thằng chài nghênh ngang 是歳漢使安國少季來諭王及太后以入朝比内諸侯復今辨士諫大夫終軍等宣其辝勇士魏臣等輔其决衞尉路博德將兵屯桂陽待使者,Thị tuế Hán sử An Quốc Thiếu Quý lai dụ Vương cập Thái Hậu dĩ nhập triều tỉ nội chư hầu phục kim biện sĩ Gián đại phu Chung Quân đẳng tuyên kì từ dũng sĩ Nguỵ Thần đẳng phụ kì quyết vệ uý Lộ Bác Đức tương binh đồn Quế Dương đãi sứ giả 𠸦朱𡥵造寔才,khen cho con tạo thực tài -貶范立禮爲兵科都給中中以立禮任海陽處參政勘堤路失實故也中,biếm phạm lập lễ vi binh khoa đô cấp sự trung dĩ lập lễ nhiệm hải dương xứ tham chính khám đê lộ thất thực cố dã 浪𣈜󰟭怒交兵,Rằng Ngày sớm nọ giao binh -浪㛪㤕分紅顔,rằng em chút phận hồng nhan -典場文,đến trường văn 逆賊之罪以正神人之憤得紓,nghịch tặc chi tội dĩ chính thần nhân chi phấn đắc thư 鵝毛嗔認𨁪呢𧡊饒,nga mao xin nhận dấu này thấy nhau -㐱隊,chỉn đòi mặc áo sạch 楓宸󱦦𤤰,phong thần đền vua 使用,sử dụng 打破坦吳朋摳魯蜆,đánh phá đất ngô bằng khua lỗ kiến 酉牢拱於𢬣𠊛別牢,Dẫu sao cũng ở tay người biết sao 呐𠳒吏拧𥙩𠳒,nói lời lại giữ lấy lời 踈笱碎立咍边󰑼盧,sơ cú tối lắp hai bên là lờ -呐傳生涯爫𨕭,nói chuyện sinh nhai làm trên 𠄩行𣳮渚羕湄,hai hàng lã chã dường mưa 汝自欺﨤払金,Nhớ từ khi gặp chàng Kim 𤾓𫷜朱論𡦂從,trăm năm cho trọn chữ tòng @@ -14517,8 +12944,6 @@ 五月太僕寺卿麗海子武榮進卒,Ngũ nguyệt Thái bộc tự khanh Lệ Hải tử Vũ Vinh Tiến tốt 帝於大皇江觀曳曾有大蛇蟠其中漁人以聞,đế ư đại hoàng giang quan duệ tăng hữu đại xà bàn kì trung ngư nhân dĩ văn 以上等策上干睿覽,Dĩ thượng đẳng sách thượng can duệ lãm -爫詞甘結,làm tờ cam kết -太傅溪郡公鄭杖秉郡公鄭󱘦莅郡公鄭棟等並爲太宰少尉廉郡公鄭榩豪郡公黎時憲等並爲太傅少尉安郡公鄭橏兼郡公鄭樹少傅奠郡公,thái phó khê quận công trịnh trượng bỉnh quận công trịnh li quận công trịnh đống đẳng tịnh vi thái tể thiếu uý liêm quận công trịnh kiền hào quận công lê thời hiến đẳng tịnh vi thái phó thiếu uý an quận công trịnh thiện kiêm quận công trịnh thụ thiếu phó điện quận công 之上進請用彼旗假為賊軍就賊營,chi thượng tiến thỉnh dụng bỉ kì giả vi tặc quân tựu tặc doanh 浪悁秩󰞺𠫾耒,Rằng Quen mất nết đi rồi 以白七縣轉運陳顯為是御史,dĩ bạch thất huyện chuyển vận trần hiển vi thị ngự sử @@ -14535,7 +12960,6 @@ 本姓雒峯州麋冷縣雒將之女朱鳶縣詩索之妻也,bản tính lạc phong châu mê linh huyện lạc tướng chi nữ chu diên huyện thi sách chi thê dã 帝幸天長承宣治所問承宣官犯瑜等民奸疾苦仍賜瑜及知府阮似等錢各有差,đế hạnh thiên trường thừa tuyên trị sở vấn thừa tuyên quan phạm du đẳng dân gian tật khổ nhưng tứ du cập tri phủ nguyễn tự đẳng tiền các hữu sai 聖旨祈雨致祭用税錢,thánh chỉ kì vũ trí tế dụng thuế tiền -情冲𨑮𢆥𡗶,tình trong mười năm trời 𣔻底茶鮮,sọt để chè tươi 澄府學生阮錦阮汝明具以吿澄,Trừng phủ học sinh Nguyễn Cẩm Nguyễn Nhữ Minh cụ dĩ cáo Trừng 贈内官陶表爵一資并賜官田五𤱈祭祀,tặng nội quan đào biểu tước nhất tư tịnh tứ quan điền ngũ mẫu tế tự @@ -14562,8 +12986,6 @@ 兑𬖉󱧬󰋏遣蒸斫𥪞帳拯爫蒸軍𢀨滝𠃣𧜐,đoái trông dầm dề khiến chưng chước trong trướng chẳng làm chưng quân sang sông ít trễ 索鹹盐則乂安安邦地方海無鱗以填餓喙,sách hàm diêm tắc nghệ an yên bang địa phương hải vô lân dĩ điền nga trác 朱𢧚𡗋𣅶汝床唒𫳵時丕㐌甘𠬠皮,cho nên lắm lúc nhỡ nhàng dẫu sao thời vậy đã cam một bề -𨷑𫼳補奇庄𥆾,mở mang bỏ cả chẳng nhìn -哏𢯏󰜋𫳘同爫𠄩,cắn răng bẻ một chữ đồng làm hai 如違即呼者受者罪依律,như vi tức hô giả thụ giả tội y luật 交行,giao hàng 又親行周覧山川形勢要識民間疾苦道理遠近其保民守國䂓模見矣,hựu thân hành chu lãm sơn xuyên hình thế yếu thức dân gian tật khổ đạo lí viễn cận kì bảo dân thủ quốc quy mô kiến hĩ @@ -14575,20 +12997,14 @@ 帽車課𪨅空群兑,mũ xe thuở trẻ không còn đoái 季犛大怒以禀指斥乘輿事情切害斬之,Quý Li đại nộ dĩ Bẩm chỉ xích thừa dư sự tình thiết hại trảm chi 餘至京師盡還之,Dư chí kinh sư tận hoàn chi -𡶀箕埃撘𦓡高,núi kia ai đắp mà cao -𥋳𠊚異𠍵𤑟形𣅶迷,coi người dị dạng rõ hình lúc mê 侯典姅淡時𡗶坦𤁘創樓臺重蛰,hầu đến nửa dặm thời trời đất trong sáng lâu đài chùng chập 𣳮蹎𠫾坦𠤆𢙇𣳮蹎,rửa chân đi đất chớ hoài rửa chân 大赦改元明德,Đại xá cải nguyên Minh Đức -𧊉浪倍鐄,bướm rằng vội vàng 秋七月以陳興學爲參督朝潤侯陳興讓爲署衛事朝憲侯以其能糾率,Thu thất nguyệt dĩ Trần Hưng Học vi Tham đốc Triều Nhuận hầu Trần Hưng Nhượng vi Thự vệ sự Triều Hiến hầu dĩ kì năng kiểu suất 胡氏之到金陵也明帝問曰中國如此何不畏服而敢憑淩抗拒具以不對曰嘗告諸來使者不為才知,hồ thị chi đáo kim lăng dã minh đế vấn viết trung quốc như thử hà bất uý phục nhi cảm bằng lăng kháng cự cụ dĩ bất đối viết thường cáo chư lai sứ giả bất vi tài tri 畧掑𭛣与在眉,trước gây việc dữ tại mày 旦場桃槾萼庄通圭𪧘於滥主菊樁,đến trường đào mận nghẹt chăng thông quê cũ ở làm chúa cúc thông -𠊛𭓇習朱專,người học tập cho chuyên 󰜋𠇮陰倚𣎀迡,Một mình âm ỉ đêm chầy -爫朱㝵女要対,làm cho người nữ yếu đuối nên mạnh -共饒森合𠬠茄,cùng nhau xum họp một nhà 三月農州首領楊彗進長壽生金二塊,tam nguyệt nông châu thủ lĩnh dương tuệ tiến trường thọ sinh kim nhị khối 店秋除待俸𦝄闭遲,đêm thu chờ đợi bóng trăng bấy chầy 十丈其制爲十二層即報天㙮也,thập trượng kì chế vi thập nhị tầng Tức Báo Thiên tháp dã @@ -14608,7 +13024,6 @@ 曰爵之既髙矣安有安國輔國匡國上將軍之號而濫及無功者哉,Viết Tước chi ký cao hĩ an hữu An quốc Phụ quốc Khuông quốc thượng tướng quân chi hiệu nhi lạm cập vô công giả tai 買固美󰾒󱀄固功𰛻,mới có mỹ miều cũ có công lênh 罷裴時亨聀為太史令如故,bãi bùi thì hanh chức vi thái sử lệnh như cố -惜台𠬠朶茶縻,tiếc thay một đoá mi 𢪀浪坤浽酉牟,Nghĩ rằng khôn nỗi giấu mầu 繼而四靣添兵以逼圍期以十月旬而殄滅,kế nhi tứ diện thiêm binh dĩ bức vi kì dĩ thập nguyệt tuần nhi điển diệt 仍昆亥𡀀志𤳇,nhưng con hãy bấm chí trai @@ -14617,7 +13032,6 @@ 唹主碎唹英,ớ chúa tôi ớ anh 𢪀𦋦实拱𢧚󰟯,NGHĨ ra thật cũng nên dường 物群󰟯意况之󰑼𠊛,vật còn dường ấy huống chi là người -惜台花沛葛淋,tiếc thay hoa phải cát lầm 仍僃榜文武朝參並著烏紗帽黒圓領衣進詣景門外朝時一次侯行禮如󰀩,nhưng bị bảng văn võ triều tham tịnh trước ô sa mạo hắc viên lĩnh y tiến nghệ cảnh môn ngoại triêu thời nhất thứ hầu hành lễ như nghi 箇日廣南處各衙門二月以裏足,cá nhật quảng nam xứ các nha môn nhị nguyệt dĩ lí túc 後或鄙猥貪冗不堪居官無状查照某官貟妄保非人紏󰁮宋問,Hậu hoặc bỉ ổi tham nhũng bất kham cư quan vô trạng tra chiếu mỗ quan viên vọng bảo phi nhân củ cử tống vấn @@ -14626,13 +13040,11 @@ 二十五日禮部出榜曰大行皇帝賓天其天下臣民照依服制等次遵行,Nhị thập ngũ nhật Lễ bộ xuất bảng viết Đại Hành Hoàng Đế tân thiên kì thiên hạ thần dân chiếu y phục chế đẳng thứ tuân hành 故䏻當時北震匈奴西威林邑遂以其編授受家傳不為外世,cố năng đương thời bắc chấn hung nô tây uy lâm ấp toại dĩ kì biên thọ thọ gia truyền bất vi ngoại thế 番臣武城,phiên thần vũ thạnh -几罪之空費破,kẻ tội gì không phí phá 𦜞𡎢𫽄便𢴑𧗱㐱坤,rốn ngồi chẳng tiện dứt về chỉn khôn 󰬮之身𨏄𣰴鴻,vẻ chi thân nhẹ lông hồng 娘樛事𡳶𪽝󰠳郑𢚸,nàng cù sự cũ bởi đâu trạnh lòng 二十日寢陵有事命工部尚書范瑜往祭弘佑廟,nhị thập nhật tẩm lăng hữu sự mệnh công bộ thượng thư phạm du vãng tế hoằng hựu miếu 貝梗釵𧘇卽時𢫊𢭂,Với cành thoa ấy tức thì đổi trao -𢪀浪冲道𡞕𫯳花𦹳封蕋𦝄𨦩𠻁,nghĩ rằng trong đạo vợ chồng hoa thơm phong nhị trăng vòng tròn gương 壓肚徒尼強裴,áp đỗ giò này càng bùi 𤽗程𥆁昆𪾺𠃣󰏙實㝵𡨧欣代,ngươi trình liếc con mắt ít xem thực người tốt hơn đời 雖妾𫵈𬧻摺准𣳢汫,tuy thiếp mọn sau tấp chốn ngòi giếng @@ -14656,43 +13068,33 @@ 賜狀元莫挺之太學生火勇首充内書家,Tứ Trạng nguyên Mạc Đĩnh Chi Thái học sinh hoả dũng thủ sung Nội thư gia 汝句泙水相逢,nhớ câu bình thủy tương phùng 眉㐌𡋿頭𨆝𡲤𤷖真,mày đã lở đầu gối vả sưng chân -廷試賜第一甲黎鼐裴𠃔文陳棐三名進士及第第二甲阮肖象陳磊等十六名進士出身第三甲范󰦛碏阮胥等三十六名同進士出身,đình thí tứ đệ nhất giáp lê nại bùi doãn văn trần phỉ chương đức chi nê nhân khải chi tử tam danh tiến sĩ cập đệ đệ nhị giáp nguyễn tiếu tượng trần lỗi đẳng thập lục danh tiến sĩ xuất thân đệ tam giáp phạm đôn thục nguyễn tư đẳng tam thập lục danh đồng tiến sĩ xuất thân 媒強計日計寬,Mụ càng kể nhặt kể khoan -愁辰埃强爫,sầu thời ai gượng làm 然耽僊遊詩偈之禅感西天𰙔調之曲非經國子民之道也,Nhiên đam Tiên Du thi kệ chi thiền cảm Tây Thiên ca điệu chi khúc phi kinh quốc tử dân chi đạo dã 帝既即位命頭目黎廣度黎琱阮文郎黎嵩刘,Đế ký tức vị mệnh đầu mục Lê Quảng Độ Lê Điêu Nguyễn Văn Lang Lê Tung Lưu -分明的確𠳒,phân minh đích xác lời 二月朔地震,Nhị nguyệt sóc địa chấn -徐𣈗𦖑㗂吨賖,từ ngày nghe tiếng đồn xa 宜公以守法正以率物,nghi công dĩ thủ pháp chính dĩ suất vật 月莫令脩理昇龍城外層及整治街衢,nguyệt Mạc lệnh tu lí Thăng Long thành ngoại tằng cập chỉnh trị nhai cù 别綠命别分命世傕,Biết duyên mình biết phận mình thế thôi -披乾蓓𦹵,pha xông 娘時𡎝客車駸,nàng thì cõi khách xa xăm 便宜栽决然後奏聞,tiện nghi tài quyết nhiên hậu tấu văn 𢘽鯑唏𤞻,dái he hơi hùm 朕念祖宗締造之艱難軫兆姓閭閻之疾苦為宗社生民計大󰁮義兵永清四海,Trẫm niệm tổ tông đế tạo chi gian nan chẩn triệu tính lư diêm chi tật khổ vị tông xã sinh dân kế đại cử nghĩa binh vĩnh thanh tứ hải 春撑執齒細旬及筓,xuân xanh xấp xỉ tới tuần cập kê -澮浸齋戒懇𡗶麻,gội tắm chay giới 高辰𢫝󰜋𥭑佳穭湿辰吏𢫝𠄩𥭑崇,cao thì đóng một gàu giai lúa thấp thì lại đóng hai gàu sòng 弟高皇姪裕廟自尊胡異於井蛙鈔良政掠安西扇毒愈滋於蜂蠆,Đệ Cao Hoàng điệt Dụ miếu tự tôn hồ dị ư tỉnh oa sao Lương Chính lược An Tây phiến độc dũ tư ư phong mại 𦰤撩簾󰞺竹𤷍𤗹䜹,Lau treo rèm nát trúc cài phên thưa 於𥹰買别𡥵𠊛固仁,ở lâu mới biết con nười có nhân -倍傍達買接迎,vội vàng đạt mới tiếp nghênh 時我交趾慈廉人李翁仲身長二丈三尺少時往鄕邑供力役爲長官所笞遂入仕秦至司隷校尉,Thời ngã Giao Chỉ Từ Liêm nhân Lí Ông Trọng thân trường nhị trượng tam xích thiếu thời vãng hương ấp cung lực dịch vị trưởng quan sở si toại nhập sĩ Tần chí Tư lệ hiệu uý 江山撩󰠱繓疎𦝄清𫗃沫乘盧興濃,giang sơn treo nặng túi thơ trăng thanh gió mát thừa lưa hứng nồng 暹羅國來貢,tiêm la quốc lai cống 䏾迎󰇾󱋓藏藏,bóng nghiêng dở chén tàng tàng -禅見伴涅身命買可回恩,tham thiền kén bạn nát thân mình mới khả hồi ân 信春兜易𠫾𧗱朱能,Tin xuân đâu dễ đi về cho năng 置扶輦都為龍衛将選取禁軍子及鐵額軍係刺,trí phù liễn đô vi long vệ tướng tuyển thủ cấm quân tử cập thiết ngạch quân hệ thích 数𡗶限㐌典𣈜,số trời hạn đã đến ngày -甲午盛德二年,giáp ngọ thịnh đức nhị niên minh vĩnh lịch bát niên thanh thuận trị thập niên 𦖑𠳒勸𠴗從容,nghe lời khuyên dỗ thong dong 𩯀𨕭頭貝魯顋魯𪖫枚𠰘調㧅鐄鉑歇汰,tóc trên đ��u với lỗ tai lỗ mũi môi miệng đều đeo vàng bạc hết thảy 府州縣置税課司河泊所副使,phủ châu huyện trí thuế khoá ti hà bạc sở phó sứ 几𤼸𠅜𣦍意䐗呐麻㐌沛折,kẻ dâng lời ngay ấy chửa nói mà đã phải giết -縁天𣜾𧡊頭育,duyên thiên chưa thấy đầu dọc 舘浪𦧘𩵜𠲖兮󱰭鱗鯺鳯本皮少󰠲,quán rằng thịt cá ê hề khô lân chả phượng bộn bề thiếu đâu 一每年甲子之下分註止書曆代繼正統者其餘列國不書無接我也,nhất mỗi niên giáp tý chi hạ phân chú chỉ thư lịch đại kế chính thống giả kì dư liệt quốc bất thư vố tiếp ngã dã 小僧𡗋𨤔美苗,tiểu tăng lắm vẻ mỹ miều @@ -14735,15 +13137,11 @@ 皇第三子光啓生太子晃同母弟也,hoàng đệ tam tử quang khải sinh thái tử hoảng đồng mẫu đệ dã 爲些朱累典𠊛,Vì ta cho luỵ đến người 莫陳百年,Mạc Trần Bách Niên -命𬉵埋𡨧,mình mặc quyên mới tốt 𥉫𦖑咏𠳿𠄩󰛰,lóng nghe vắng vẻ hai bên 光紹帝倉卒不䏻制乃退入宫,Quang Thiệu Đế thương tốt bất năng chế nãi thoái nhập cung 仕捽潙吝吝隊󱋓,sẽ rót vơi lần lần đòi chén -𤿤張騫珥客𢀨,bè trương khiên nhẹ khách sang 拱占城國氷王羅曳於佛城自號,Củng Chiêm Thành quốc Băng Vương La Duệ ư Phật Thành tự hiệu 𧡊𩛂富貴朕󰅒𢜠𢚸,thấy no phú quý trẫm nay mừng lòng -讓初遣朱昆奴,nhường cơm sơ khiến cho con no -傳固傳𨔍𠁀,truyện có truyện lạ đời 𣈜永𫀅制冊蔑案,ngày vắng xem chơi sách một an 乙丑六年宋紹興十五年,Ất Sửu lục niên Tống Thiệu Hưng thập ngũ niên 󰡎旗𠬠令倍傍󰖁𣋀,dưới cờ một lệnh vội vàng ruổi sao @@ -14751,9 +13149,7 @@ 真亦由清潭餘裕而來,Chân diệc do Thanh Đàm Dư Dụ nhi lai 挷堆腮另𡏧覩𨕭代𠃣襘𪮏祖茹泊边𩄲,bưng đôi tai lánh bụi đỏ trên đời ít gối tay chỗ nhà bạc ven mây 陛𧏵𡬼𡬷󰘚𡗶,bệ rồng gang tấc mặt trời -沛侶招梂當尼,gieo cầu đáng nơi 昆渚𠰷爫之亥宜吒媄眉,con chớ lo làm chi hãy nghe cha mẹ mày -鴒󰑼丐碎碎景真𧿆啐𧿆唯苔弹,cưu linh là cái choi choi kiễng chân nhảy nhót nhảy nhoi đầy đàn 嘆浪媄北昆南,Than rằng mẹ Bắc con Nam 招梭畧𫽄𡦂床,gieo thoi trước chẳng giữ giàng 各𠸜罪󰀎登情群牢,Các tên tội ấy đăng tình còn sao @@ -14784,12 +13180,10 @@ 帝自位年方六歲,Đế tự vị niên phương lục tuế 屯龍岱山以神魁軍将阮多方守神投海樁,đồn long đại sơn dĩ thần khôi quân tướng nguyễn đa phương thủ thần đầu hải thung 落鐸邊滝𢄂茹𡶀,lác đác bên sông chợ mấy nhà -𠫾𫥨𠳨𫅷𧗱茹𠳨𪨅,đi ra hỏi già về nhà hỏi trẻ 登柄評曰本紀言莫氏代黎盖以明夫簒逆,Đăng Bính bình viết Bản kỷ ngôn Mạc thị đại Lê cái dĩ minh phu soán nghịch 盖季犛時方用事賢人軍子憫時憂世不得不形於詩𩖀又作國語歇後詩以諷元旦,Cái Quý Li thời phương dụng sự hiền nhân quân tử mẫn thời ưu thế bất đắc bất hình ư thi ngạc hựu tác quốc ngữ yết hậu thi dĩ phúng Nguyên Đán 太后見眾心悅服命以龍衮加桓身請即帝位,Thái hậu kiến chúng tâm duyệt phục mệnh dĩ long cổn gia Hoàn thân thỉnh tức đế vị 溢任調除䕃官從官雜流官服五月,Dật nhiệm điều trừ ấm quan tụng quan tạp lưu quan phục ngũ nguyệt -聖宗淳皇帝,thánh tông thuần hoàng đế huý tư thành hựu huý hạo thái tông đệ tứ tử dã tại vị tam thập bát niên thọ ngũ thập lục nhi băng táng chiêu lăng cương bản chương đế sáng chế lập độ văn vật khả quan thác thổ khai hậu chân anh hùng tài lược chi chủ tuy hán chi vũ đế đường chi thái tông mạc năng quá hĩ nhiên thổ mộc chi hưng du ư cổ chế huynh đệ chi nghĩa thất ư hữu vu thử kì sở đoản dã 尾龱固号󰁐工,vẽ đồ có hiệu họa công 簡脩公以帝前日殺父母兄弟之慘憤猶未觧使人以大砲置屍火處砲𭛁散盡骸骨止以餘燼回塟母鄕扶軫安陵降爲愍厲公,giản tu công dĩ đế tiền nhật sát phụ mẫu huynh đệ chi thảm phẫn do vị giải sử nhân dĩ đại pháo trí thi hoả xử pháo phát tán tận hài cốt chỉ dĩ dư tẫn hồi táng mẫu hương phù chẩn an lăng giáng vi mẫn lệ công 帝時監九德州因連結數州豪傑惧響應,đế thời giám cửu đức châu nhân liên kết sổ châu hào kiệt cụ hưởng ứng @@ -14814,7 +13208,6 @@ 橅󰊎請銀𨱽𨑮󱙥掘,vồ bông thỉnh ngân dài mươi sải quất 十二月帝進屯始󰀋哀牢酋長满察���蹙欲帝緩攻以待援,Thập nhị nguyệt đế tiến đồn Thuỷ sách Ai Lao tù trưởng Mãn Sát cùng túc dục đế hoãn công dĩ đãi viện 浽茹報答浽身落類,Nỗi nhà báo đáp nỗi thân lạc loài -𠊛𠁀𧯶沛榾梂,người đời há phải cột kiều 明字則賞者受者皆非也,Minh tự tắc thưởng giả thụ giả giai phi dã 即令人掘山得古樂噐及其骸骨燒碎爲灰散之江河妖氣遂絶,Tức lệnh nhân quật sơn đắc cổ nhạc khí cập kì hài cốt thiêu toái vi hôi tán chi giang hà yêu khí toại tuyệt 開金塲則冐嵐瘴而斧山陶沙󰇼明珠則觸蛟龍而絙腰氽海,khai kim trường tắc mạo lam chướng nhi phủ sơn đào sa thái minh châu tắc xúc giao long nhi căng yêu thộn hải @@ -14836,14 +13229,12 @@ 童浪柴寔𣎏才嗔󱚢𩲡脉朱排𫇿之,đồng rằng thầy thực có tài xin vào coi mạch cho bài thuốc chi 特𠳒媒買隨機,Được lời mụ mới tuỳ cơ 技𤞻𦼔木諸喧𠰘,kẽ hầm rêu mọc trơ toen miệng -玉清諫踈浪,ngọc thanh ren thưa rằng 辛巳三年宋慶曆元年,Tân Tị tam niên Tống Khánh Lịch nguyên niên 夏六月初七日洪水决安華坊堤通西湖,Hạ Lục nguyệt sơ thất nhật Hồng thuỷ quyết Yên Hoa phường đê thông Tây Hồ 𠃩重占占𡾵皇極𠄼福熙熙𠁑庶民,chín trùng chăm chắm ngôi hoàng cực năm phúc hây hây dưới thứ dân 詔選丁男壮,chiếu tuyển đinh nam tráng 綱繩容𫧦奇𠄩边,cương thằng dong suốt cả hai bên 時元嘉移撫治於???????有相者曰君力不足築大城五十年後必有姓髙者於此定都建府,thời nguyên gia di phủ trị ư tô lịch giang phương trúc tiểu thành hữu tướng giả viết quân lực bất túc trúc đại thành ngũ thập niên hậu tất hữu tính cao giả ư thử định đô kiến phủ -效可為人以智巧存心帝嘗出穿衣二給令效可第其優劣謂之曰一則太上親制一内人黎計所為二者俱精妙子指其實效可反襨再三即摸棱持两端曰主上斯為主之善臣下亦為臣下之善巧帝為之笑巧,Hiệu Khả vi nhân dĩ trí xảo tồn tâm Đế thường xuất xuyên y nhị cấp lệnh Hiệu Khả đệ kì ưu liệt vị chi viết Nhất tắc Thái thượng thân chế nhất tắc nội nhân Lê Kế sở vi Nhị giả cụ tinh diệu tử chỉ kì thực Hiệu Khả phản phức tái tam tức mô lăng trì lưỡng đoan viết Chúa thượng tư vi Chúa chi thiện thần hạ diệc vi thần hạ chi thiện xảo Đế vi chi tiếu xảo 沛㝵腤怒𤑟𤉜庄而,Phải người hôm nọ rõ ràng chẳng nhe 渚貪蒸招𩛸𦹳擬𥙩蒸禍亇󱓇,chớ tham chưng gieo mồi thơm nghỉ lấy chưng họa cá mắc 塘賖𠦳淡嗔迻𠬠𢈱,Đường xa ngàn dặm xin đưa một lời @@ -14854,7 +13245,6 @@ 寔他敢聘新奇噲󰑼爫朗底記𬮙代,thực thà dám sánh tân kỳ gọi là làm rạng để ghi muôn đời 順化安󰘊宣光興化等處每處三十名,Thuận Hoá An Bang Tuyên Quang Hưng Hoá đẳng xứ mỗi xứ tam thập danh 以至禮樂征伐與夫制度紀綱莫不正其謬訛補其闕畧,Dĩ chí lễ nhạc chinh phạt dữ phu chế độ kỉ cương mạc bất chính kì mậu ngoa bổ kì khuyết lược -払油拯固信𠳒,chàng dù chẳng có tin lời 𢯢襜𨄹𨀈前堂,sửa xiêm dạo bước tiền đường 𣎀輸藤藤𣈜掑扦𩄲,Đêm thâu đằng đẵng ngày cài then mây 虎𨆢狼細害台莫箕𣃤揲鄭呢吏𨖲,hổ lui lang tới hại thay mạc kia vừa dẹp trịnh này lại lên @@ -14876,10 +13266,8 @@ 夫極治者亂生而履霜者氷至,Phù cực trị giả loạn sinh nhi lý sương giả băng chí 是歲詔諸收捕盗賊外亡而爲世家所奪者世家與迯亡同罪,Thị tuế chiếu chư thu bổ đạo tặc ngoại vong nhi vi thế gia sở đoạt giả thế gia dữ đào vong đồng tội 及所𣈜𣈙丕,gặp thửa ngày rày vậy -午󰀎𪪳哿代初些午󰀎盎那巴些,ngõ ấy ông cả đời xưa ta ngõ ấy áng nạ ba đời ta 意義,ý nghĩa 及琮到部訊其叛狀僉曰前政賦歛深刻百姓莫不困乏京師遙遠無所告訴民不聊生故相聚以拒之非真叛也,cập tông đáo bộ tấn kì phản trạng thiêm viết tiền chính phú liễm thâm khắc bách tính mạc bất khốn phạp kinh sư dao viễn vô sở cáo tố dân bất liêu sinh cố tương tụ dĩ cự chi phi chân phản dã -𡗶𣋚唐吏群賖,trời hôm đường lại còn xa 別唐𨕭天堂麻另塊唐沙地獄,biết đường lên thiên đàng mà tránh khỏi đường sa địa ngục 仍辱𠡛芇㐌󰳈󰳉,những nhọc nhằn nào đã nghỉ ngơị 双双迻細帳桃聘堆,Song song đưa tới trướng đào sánh đôi @@ -14894,7 +13282,6 @@ 𧖱悭埃拱槔眉哏𬹸,Máu ghen ai cũng CAU mày C��N răng 󰟑誓慛㐌負仿貝花,Lỗi thề thôi đã phũ phàng với hoa 虎𪬏丕拱𠊚些,hổ hang vậy cũng người ta -朝孫弋弋帶倍分,triều tuôn dặc dặc bền dai bội phần 時人人猶𢙇二心未尽㱕附聞敬恭立相率㱕附,thời nhân nhân do hoài nhị tâm vị tận quy phụ văn kính cung lập tương suất quy phụ 𣇝耒,rảnh rỗi 𡖵吏尋芇固消耗,đêm lại tìm nào có tiêu haỏ @@ -14905,7 +13292,6 @@ 𤾓𣳢𠦳瀝沚衛朝,trăm ngòi ngàn lạch chảy về chầu 如出其上則僕猶人參甘草枳殼陳皮充於藥籠之中惟閣下之所用也,Như xuất kì thượng tắc bộc do nhân sâm cam thảo chỉ xác trần bì sung ư dược lung chi trung duy các hạ chi sở dụng dã 𠼦船𪠞奔處南,mướn thuyền đi buôn xứ nam -𪟂吒丐女傾城,chém cha cái nợ khuynh thành 上則愛其君下則愛其民,Thượng tắc ái kì quân hạ tắc ái kì dân 孱𡶀撫𢬣唭曲隙,sườn núi vỗ tay cười khúc khích 宜民分設六部府縣州官,Nghi Dân phân thiết lục bộ phủ huyện châu quan @@ -14916,7 +13302,6 @@ 煩埃𠬠𠃣抵边腋尼,phiền ai một ít để bên dạ này 照得本部使等率自下方之遠來觀上國之光,Chiếu đắc bản bộ sứ đẳng suất tự hạ phương chi viễn lai quan thượng quốc chi quang 󰣑群刀𪀄鳯𬦄,sớm còn đeo chim phượng đỏ -蘆董𡓁南𠦳𨤮,lau gióng bãi nam ngàn dặm rợp 又以龍舟迎陳氏,Hựu dĩ long chu nghênh Trần thị 𠓨厨𬊭𠬠捻香𠰘𭝫𢬣𥛉𦊚方厨尼,vào chùa thắp một nắm hương miệng khấn tay vái bốn phương chùa này 嵿𡽫刻𥒥底名,đỉnh non khắc đá đề danh @@ -14925,23 +13310,19 @@ 𬉵名号󰀎迈合邦陳,mặc danh hiệu ấy mày hợp vâng gìn 拱𡾵𠇮婦堂堂,Cũng ngôi mệnh phụ đường đường 夢夢拯𥄭朋固傷𠰷,mòng mòng chẳng ngủ bằng có thương lo -夏四月以杜子平為行遣參謀軍事,nhâm tí tam niên minh hồng vũ ngũ niên xuân chính nguyệt khảo văn võ quan công tích 𤽗若眞賒蒸准恪戲𡫐𪸄󰏙永拯所体,ngươi nhược chân xa chưng chốn khác hé rèm trộm xem vắng chẳng thửa thấy 春帝親閲黃男定爲三等,xuân đế thân duyệt hoàng nam định vi tam đẳng 村社辰由官行政󱹘會同耆役底󰥎代表,thôn xã thì do quan hành chính đặt hội đồng kỳ dịch để làm đại biểu 香畑役󱀄斎房悁𢬣,hương đèn việc cũ trai phòng quen tay 𦬑󰁂𠊛玉預𪜝匹夫,nỡ đem người ngọc dựa kề thất phu 𨔈棱儒蹥𨇒𤂬溪,chơi rừng nho len lỏi suối khe -南詔拓節度拓東言將開拓東境也交趾南詔東故置焉以書誘之以女婦其子補拓東拓牙,Nam Chiếu Thác Đông tiết độ Thác Đông ngôn tướng Khai thác Đông Cảnh dã Giao Chỉ Nam Chiếu Đông cố trí yên dĩ thư dụ chi dĩ nữ phụ kì tử bổ Thác Đông Thác Nha 桃綿花𡨧,đào mềm hoa tốt 𠊛淑女仉𠎣童情期埃別嬏𫯳緣𢛨,người thục nữ kẻ tiên đồng tình cờ ai biết vợ chồng duyên ưa 先皇平之以其母爲後妹爲南越王璉夫人猶恐生變又以公主妻之欲室其怨望之心,Tiên Hoàng bình chi dĩ kì mẫu vi hậu muội vi Nam Việt Vương Liễn phu nhân do khủng sinh biến hựu dĩ công chúa thê chi dục thất kì oán vọng chi tâm 童浪𦖑呐吨柴,Đồng rằng Nghe nói đồn thầy 𦰟旗魚㗁𤿰更雉長,ngọn cờ ngơ ngác trống canh trễ tràng -丙申貞符元年,bính thân trinh phù nguyên niên tống thuần hi tam niên 或欺𥙩𣡚唁招朱𦷾,hoặc khi lấy trái ngon gieo cho đấy 賈至帝謝曰謹奉詔爲藩王長供職貢,Giả chí đế tạ viết Cẩn phụng chiếu vi phiên Vương trường cung chức cống -或爲多逴輪廻某年他𡞕重,hoặc vì đưa rước lăn lóc luân hồi mới nên thá vợ chồng 孫權󰋇丿󱏹肝𤉗曹操稽番𣡚𦢉枯,tôn quyền mấy phút buồng gan héo tào tháo ghe phen trái mật khô 習𠖤鷹買𫥨󱧟𦹯残化焒萤光拱奇,tập bay ưng mới ra ràng cỏ tàn hoa lửa huỳnh quang cũng kỳ 𪬫些𥙩意𤤰,ấy ta lấy ý vua @@ -14954,7 +13335,6 @@ 果無事,quả vô sự 𢖵埃如𢖵𬟥牢㐌墫吊𫴋吏掏吊𨖲,nhớ ai như nhớ thuốc lào đã chôn điếu xuống lại đào điếu lên 九月庚辰朔日食,cửu nguyệt canh thìn sóc nhật thực -冬十月遣使如明内密院副使阮日僉知内密院副使阮有光僉知密刑院陶孟珙歲貢,thị lộ tức nguyễn trãi chi thê dã đông thập nguyệt khiển sứ như minh nội mật viện phó sứ nguyễn nhật thiêm tri nội mật viện phó sứ nguyễn hữu quang thiêm tri mật hình viện đào mạnh cung tuế cống 乙酉三年明隆武元年清順治元年,Ất Dậu tam niên Minh Long Vũ nguyên niên Thanh Thuận Trị nguyên niên 湥渃有情淶聖説,giọt nước hữu tình rơi thánh thót 領事,lãnh sự @@ -14975,15 +13355,12 @@ 𣾼香𠁑󰠬𢯏花𡳳務,Vớt hương dưới đất bẻ hoa cuối mùa 𬮙𠦳㝵体拱腰,Muôn nghìn người thấy cũng yêu 𦰟畑残湿胱䏾𦝄,ngọn đèn tàn thấp thoáng bóng trăng -翁秀吏𫥨勾女浪,ông tú lại ra câu nữa rằng -直房鵉庒𧡊𩈘竜,chực phòng loan chẳng thấy mặt rồng 是月初九日明内臣馬騏等大舉兵逼帝於籃山,Thị nguyệt sơ cửu nhật Minh nội thần Mã Kì đẳng đại cử binh bức đế ư Lam Sơn 於臺閣𡨸𢚸包拯,ở đài các giữ lòng bao chửng 茶梅店月曳𫀅俸,trà mai đêm nguyệt dậy xem bóng 險旭󰘂權庄突吝,hiểm hóc cửa quyền chăng đụt lẩn 智髙焚城夜遁,Trí Cao phần thành dạ độn 𠬠𠳒珍重珠沙󰋇行,một lời trân trọng châu sa mấy hàng -責𠊛扵萡責些磊辰,trách người ở bạc trách ta rủi thời 獨胡宗鷟越史綱目有作書事慎重而有法評事切當而不冗殆亦庶幾,Độc Hồ Tông Thốc Việt sử cương mục hữu tác thư sự thận trọng nhi hữu pháp phê sự thiết đáng nhi bất nhũng đãi diệc thứ cơ 沛神精交󰋇固台𤯰𫥨襆䏧顛如墨,phải thần tinh giao mới có thai đẻ ra bọc da đen như mực 仕𰙔寅諫諫隊󱫻,sẽ ca dần ren rén đòi liên @@ -15002,22 +13379,18 @@ 達𠇮於蒸塲名利,đặt mình ở chưng trường danh lợi 蹺𡋂𬗂𦼨吏𦋦龍城,theo nền nếp cũ lại ra long thành 丁文左武文允等爲參督以䏻識得仁勇等僞情先啓訴有功故也,Đinh Văn Tả Vũ Văn Doãn đẳng vi Tham đốc dĩ năng thức đắc Nhân Dũng đẳng nguỵ tình tiên khải tố hữu công cố dã -辛亥賜年春正月初一日帝遣正使黎汝,tân hợi tứ niên minh tuyên đức lục niên xuân chính nguyệt sơ nhất nhật đế khiển chánh sứ lê nhữ 胣𥪝㐌󰇏𩈘外拱輕,dạ trong đã chán mặt ngoài cũng khinh 𢶸劕,bằm xắt 三月十二日上御敬天門親策抆以帝王治天下,Tam nguyệt thập nhị nhật thượng ngự Kính Thiên môn thân sách vấn dĩ đế vương trị thiên hạ 唒浪粓𣳢茹外妬,dẫu rằng cơm nguội nhà ngoài đó 芇埃固考麻命吏称,Nào ai có khảo mà mình lại xưng 國保綿長民賴平安,quốc bảo miên trường dân lại bình yên -責𠊚𠏲𤳰窖無情,trách người thợ vẽ khéo vô tình 知邕州蘇緘固守不下,Tri Ung Châu Tô Giám cố thủ bất hạ 涓主𥙩𠇮爫欣,quên chúa lấy mình làm hơn 自此至宋朝安為靜海軍節鎮,tự thử chí tống triều an vi tĩnh hải quân tiết trấn 州人屯兵執刺史周喁殺之遣人請闕數喁罪狀,Châu nhân đồn binh chấp Thứ sử Chu Ngung sát chi khiển nhân thỉnh khuyết sổ Ngung tội trạng 天人𠄩道㷚㷚,thiên nhân hai đạo rành rành -妬埃禁𩙌停容𣘃,đó ai cấm gió đừng dung cây 三年而產業成,Tam niên nhi sản nghiệp thành -朱咍,cho hay dòng bụt giống tiên 𣎃迡坤掣㝵𬂙苦量,tháng chầy khôn xiết ngày trông khó lường 賜范五老雲符,tứ phạm ngũ lão vân phù 󰛭󰮂𠬠𤇮𦓡燃󰋇󰌎,dễ trong một bếp mà nhen mấy lò @@ -15046,8 +13419,6 @@ 君子固腰辰㨂𱣳,Quân tử có yêu thì đóng cọc 以少保黎文安總知國威上中三帶廣威軍事,dĩ thiếu bảo lê văn an tổng tri quốc oai thượng trung tam đái quảng oai quân sự 甲子三年宋嘉泰四年,Giáp Tí tam niên Tống Gia Thái tứ niên -𪠞急𠓨棱撑,kíp vào rừng xanh -夫人𦖑訴情頭,phu nhân nghe tỏ tình đầu 其令大臣文武百官󰱥今進朝至大興門外下轎馬,kì lệnh đại thần văn võ bách quan kế kim tiến triều chí đại hưng môn ngoại hạ kiệu mã 𩅘𨱽勺,tóc dài thượt 他如杜英武之驕滛譚以𫎇之暴横何足道㢤,Tha như Đỗ Anh Vũ chi kiêu dâm Đàm Dĩ Mông chi bạo hoành hà túc đạo tai @@ -15055,7 +13426,6 @@ 胡貝棄船登岸,Hồ Bối khí thuyền đăng ngạn 我象履之中鐵籤軍失利稍却,ngã tượng lí chi trung thiết thiêm quân thất lợi sảo khước 十一月鄕試各處士人,Thập nhất nguyệt Hương thí các xứ sĩ nhân -𣈜春,ngày xuân thong thả 𦵚花𣗓𠲶𠰘唭𡄎娘班㐌𤁕味秋容,nụ hoa chưa mỉm miệng cười gẫm nàng ban đã lạt màu thu dung 逸梞󰜏󱟉挄𠁑󱖺,giật gậy bà chằn choang dưới gối 聲,thanh @@ -15069,7 +13439,6 @@ 弹琴埃女𢩮𦀊,đàn cầm ai nỡ dứt dây 九月令置平獄勘理官使决天下疑訟,cửu nguyệt lệnh trí bình ngục khám lí quan sử quyết thiên hạ nghi tụng 仍啉呂𦬑渃𡽫朱耒,những mong trả nợ nước non cho rồi -百官朝服𠄩边,bá quan triều phục hai bên 三月初四日詔内外各衙門都提吏并更番吏有缺数吏部照洪德年間例類取應得填充姓名具本送吏科抄送吏部轉送各衙門遵行,Tam nguyệt sơ tứ nhật chiếu Nội ngoại các nha môn đô đề lại tịnh canh phiên lại hữu khuyết số Lại bộ chiếu Hồng Đức niên gian lệ loại thủ ưng đắc điền sung tính danh cụ bản tống Lại khoa sao tống Lại bộ chuyển tống các nha môn tuân hành 辛丑十年宋淳祐元年春二月選有勇力諳武藝者充上都宿衛,tân sửu thập niên tống thuần hựu nguyên niên xuân nhị nguyệt tuyển hữu dũng lực am vũ nghệ giả sung thượng đô túc vệ 云仙𠓨謝午欧出行,vân tiên vào tạ ngõ âu xuất hành @@ -15097,26 +13466,20 @@ 紇椒,hạt tiêu 宋帝以爲然,Tống đế dĩ vi nhiên 動物,động vật -以昭明大王光啓為太尉時帝兄,Thời Đế huynh -小童計歇湿高,tiểu đồng kể hết thấp cao -扲蓮達爫清唭,cầm lên đặt làm thinh cười 旨揮京城左右伴及各道衛軍等官其本坊本軍土分原,Chỉ huy kinh thành tả hữu bạn cập các đạo vệ quân đẳng quan Kì bản phường bản quân thổ phận nguyên 朗𦝄𡗶鴈沕潙沙,lửng lưng trời nhạn vẩn vơ sa 蝙蝠号󰑼丐蛦,biển bức hiệu là cái dơi 奴拉把讐奇眉連蚤,nó rắp trả thù cả mày liền tao 闭娄湄鎖󰊄樔,bấy lâu mưa khóa gió rào 春三月置望國鎮及㱕德保寕宣化清平永通感化安民七驛各立碑喉以為蠻夷宿歇之處,xuân tam nguyệt trí vọng quốc trấn cập quy đức bảo ninh tuyên hoá thanh bình vĩnh thông cảm hoá an dân thất dịch các lập bi hầu dĩ vi man di túc hiết chi xứ -𡶀箕埃㙮麻高,núi kia ai đắp mà cao 𧏵𬛩徐待𩆐𪢠捤摓,rồng nằm chờ đợi sấm ran vẫy vùng 令諸道軍各就本土近便分習陣御前各軍講武於殿庭,lệnh chư đạo quân các tựu bản thổ cận tiện phân tập trận ngự tiền các quân giảng võ ư điện đình 淤泥林洡待漂㐌𥿁,ư nê lầm lội đợi phao đỡ vòng 命輔國太傅馮佐周權知乂安府許與人爵自佐職舍人以下詣闕奏聞,Mệnh Phụ quốc Thái phó Phùng Tá Chu quyền tri Nghệ An phủ hứa dữ nhân tước tự tá chức xá nhân dĩ hạ nghệ khuyết tấu văn 𧗱據超類合團囚𦀊,về cứ siêu loại họp đoàn tù dây -欺𫏾恪悲𣉹吏恪,khi trước khác bây giờ lại khác 夏四月兵部尙書頴郡公阮悌致仕,hạ tứ nguyệt binh bộ thượng thư dĩnh quận công nguyễn đễ trí sĩ 勑旨各衙門奏本用竹𥿄,sắc chỉ các nha môn tấu bản dụng trúc chỉ 甘沐知事急恐變生乃以語卿士庶官人皆悅服,Cam Mộc tri sự cấp khủng biến sinh nãi dĩ ngữ khanh sĩ thứ quan nhân giai duyệt phục -𨪪外𬙞𫳘𨪪𥪞糝藝,vành trong tám nghề 𠊛𠁀催實詐嘹󱞴𠊛,người đời thôi thực trớ trêu lắm người 道𡗶報復㐱𥠻窖台没𡎤縿𧗱苔尼,đạo trời báo phục chỉn ghê khéo thay một mẻ tóm về đầy nơi 九月開寳花園,cửu nguyệt khai bảo hoa viên @@ -15175,20 +13538,16 @@ 𨁪󱚢𦋦𥒥漏漏,dấu vào ra đá làu làu 臭𧖱辰嗛𠰘鼎鐘,xấu máu thì khem miếng đỉnh chung 莫使宗室将義國公節制南道兵期日進擊,Mạc sử tông thất tướng Nghĩa quốc công tiết chế Nam đạo binh kì nhật tiến kích -賊因逼至華園,tặc nhân bức chí hoa viên xã danh -所遏,tới thửa át 浪𫳵固𨔍𨓡咍,Rằng Sao có lạ lùng thay 唯朱世󱰁𧗱𨍦,dõi cho thế ấy về sau 負情案㐌𤑟𤉜,Phụ tình án đã rõ ràng 窻𦝄夐揆,song trăng quạnh quẽ 及倦至由醴江分兵設伏山脚小路以待官軍至欲断後兵粮道,cập quyện chí do lễ giang phân binh thiết phục sơn cước tiểu lộ dĩ đãi quan quân chí dục đoạn hậu binh lương đạo 日燏則不然其接元使每與之語不假傅譯,nhật duật tắc bất nhiên kì tiếp nguyên sứ mỗi dữ chi ngữ bất giả phó dịch -呂債力,lửa sốt rùng cháy rực ran 别包功慢功税臨淄󰋇度𠫾𧗱埮𣾺,biết bao công mướn công thuê lâm truy mấy độ đi về dặm khơi 然則黎朝文明之詳科目之政肇於順天始於大寶行於太和而特盛於洪德也,Nhiên tắc Lê triều văn minh chi tường khoa mục chi chính triệu ư Thuận Thiên thuỷ ư Đại Bảo hành ư Thái Hoà nhi đặc thịnh ư Hồng Đức dã 𡥵官吏部𠸜󰑼宦姐,Con quan Lại bộ tên là Hoạn thư 𠳨浪娘𧘇於󰦓,hỏi rằng nàng ấy ở đâu -制春矯春𠫾,chơi xuân kẻo hết xuân đi 中心研究,trung tâm nghiên cứu 奉天府及天下軍民男女著縞素衣停婚嫁三箇月,Phụng Thiên phủ cập thiên hạ quân dân nam nữ trước cảo tố y đình hôn giá tam cá nguyệt 𦰤撩簾󰞺竹𤷍梠䜹,Lau treo rèm nát trúc cài phên thưa @@ -15197,7 +13556,6 @@ 六月立國學院塑孔子周公亞聖書七十二賢像奉事,Lục nguyệt lập Quốc học viện tố Khổng tử Chu Công Á Thánh thư thất thập nhị hiền tượng phụng sự 立府衛定官制興禮樂󰁮廉能征討四疆開拓土宇,lập phủ vệ định quan chế hưng lễ nhạc cử liêm năng chinh thảo tứ cương khai thác thổ vũ 嗔払料急吏茹,Xin chàng LIỆU KÍP lại nhà -揞自𢄂爫闺,ôm từ chợ làm quê 明日行至茶麟州鄭,minh nhật hành chí trà lân châu trịnh 大越史記本紀全書卷之四,đại việt sử ký bản kỷ toàn thư quyển chi tứ 𤯩𢘾坦客托墫圭𠊛,sống nhờ đất khách thác chôn quê người @@ -15222,7 +13580,6 @@ 傘撑突突葉虚空戈󰋇𤾓秋課抱蓬,tán xanh đột đột diệp hư không qua mấy trăm thu thuở bão bùng 以𬢱欲伐占城而未果故也,dĩ nghị dục phạt chiêm thành nhi vị quả cố dã 右鴻庞氏自涇陽王壬戌受封與帝宜同時傳至雄王季世當周赧王五十七年季卯終該二千六百二十二年,hữu hồng bàng thị tự kinh dương vương nhâm tuất thụ phong dữ đế nghi đồng thời truyền chí hùng vương quý thế đương chu noãn vương ngũ thập thất niên quý mão chung cai nhị thiên lục bách nhị thập nhị niên -瓊𧡊布空呐一定𠳨朱𫥨,quỳnh thấy bố không nói nhất định hỏi cho ra 海陽諸縣,hải dương chư huyện 群臣固請乃𠃔,quần thần cố thỉnh nãi doãn 三月又大舉伐宋欽廉州聲言宋行青苗役法殘害中國民興師問之欲相救也,Tam nguyệt hựu đại cử phạt Tống Khâm Liêm châu thanh ngôn Tống hành thanh miêu dịch pháp tàn hại Trung Quốc dân hưng sư vấn chi dục tương cứu dã @@ -15234,19 +13591,15 @@ 𫳵花箕卒源󰇲丕羅蒸華𣘃唐棣,sao hoa kia tốt ngồn ngộn vậy là chưng hoa cây đường lệ 𫽄紆𦓡𦇒,chẳng vò mà rối 頭爫𠬛胞,đầu làm một bào -浪信𠇖固欺秩𤙭,rằng tin bợm có khi mất bò 黎列南黎貫之黎賁南黎文老等以下至黎練男黎紀,Lê Liệt nam Lê Quán Chi Lê Bí nam Lê Văn Lão đẳng dĩ hạ chí Lê Luyện nam Lê KỶ -𢫕𦝄粓怒辱牙𨇜塘,bưng lưng cơm nọ nhuốc nha đủ đường 𪀄𪂲,chim cò 𣳔神聘貝𠊛𠎣,dòng thần sánh với người tiên 時顯奏言本縣有舊江支流一派可通行舟筏而總管黎囂奏乞填塞為以物由是舟筏徃來多被妨阻,Thời Hiển tấu ngôn bản huyện hữu cựu giang chi lưu nhất phái khả thông hành chu phiệt nhi tổng quản Lê Hiêu tấu khất điền tắc vi dĩ vật do thị chu phiệt vãng lai đa bị phòng trở 其餘一一封賞俾之同心匡輔又與哀牢主乍斗相結資其兵糧以圖進取,kì dư nhất nhất phong thưởng tỉ chi đồng tâm khuông phụ hựu dữ ai lao chủ sạ đẩu tương kết tư kì binh lương dĩ đồ tiến thủ -女君親渚報特,nợ quân thân chưa báo được 時差官多因瘴死,Thời sai quan đa nhân chướng tử 音節,âm tết 詔諸王侯百官奴婢不得依勢敺擊官軍百姓犯者徒其家主奴沒八官,Chiếu chư vương hầu bách quan nô tì bất đắc ỷ thế khu kích quan quân bách tính phạm giả đồ kì gia chủ nô một bát quan 圖細軟𧵑𥢅西,đồ tế nhuyễn của riêng tây -唉朱㛪妸仕𥈶性情,hãy cho êm ả sẽ nom tính tình 都護韓約擊峯州王昇朝克之後為楊清所逐奔還廣州,đô hộ hàn ước kích phong châu vương thăng triều khắc chi hậu vi dương thanh sở trục bôn hoàn quảng châu 永茹特𣇜𣋚󰅒,Vắng nhà được buổi hôm nay 吾不及二君之英安得不多有悔吝乎,Ngô bất cập nhị quân chi anh an đắc bất đa hữu hối lận hồ @@ -15264,7 +13617,6 @@ 󰠱爲史󰒂初娄,nặng vì chút nghĩa xưa sau 進封興道王為大王興武王為開國公興讓王為節度使有大功者賜國姓,Tiến phong Hưng Đạo Vương vi Đại vương Hưng Vũ Vương vi Khai Quốc Công Hưng Nhượng Vương vi Tiết Độ sứ hữu đại công giả tứ quốc tính 重門擊析之設所以待暴客也,trùng môn kích tích chi thiết sở dĩ đãi bạo khách dã -乙丑七年啓秋八月初命官考覈天下士望取阮沂等二十七名任各職,ất sửu thất niên minh thiên ngũ niên khải thu bát nguyệt sơ mệnh quan khảo hạch thiên hạ sĩ vọng thủ nguyễn nghi đẳng nhị thập thất danh nhậm các chức 唏󰠳擬󱚢𠊚朱添絆䏾,hơi đâu nghĩ vào người cho thêm bận bụng 農𨻶,nông khích 貧民無聘禮者��令長吏以下省俸祿以賑助之同時娶者二千人,bần dân vô sính lễ giả diên lệnh trưởng lại dĩ hạ tỉnh bổng lộc dĩ chẩn trợ chi đồng thời thú giả nhị thiên nhân @@ -15300,28 +13652,22 @@ 𣴓𠳒魂𢴑𧖱醝,Cạn lời hồn dứt máu say 若托疾以避進税多欠者再除邉遠六年方許定奪,Nhược thác tật dĩ tị tiến thuế đa khiếm giả tái trừ biên viễn lục niên phương hứa định đoạt 帝使義國公阮文郎以術士往塗山厭之,Đế sử Nghĩa quốc công Nguyễn Văn Lang dĩ thuật sĩ vãng Đồ Sơn yếm chi -𢚸𬓲𬓲𠉝皮衝,lòng riêng riêng nghĩ vừa xong 象古忌之召為牙將至是令討黃洞蠻,Tượng Cổ kị chi triệu vi nha tướng chí thị lệnh thảo Hoàng Động man 寔,thiệt -兵威蹅覩𠀧城,binh uy đạp đổ ba thành 娘浪湄𫗄㕸韶,Nàng rằng Mưa gió dập dìu -箕准漓滝汾,kìa chốn bùn lầy sông phần 復等貢金銀噐皿及方物往求封于明并觧諭還人口戦噐及求陳氏子孫等事其求封辝畧日國人徧行尋覔陳氏子孫並無見存臣等思惟本國大頭目黎利爲人謙恭謹厚撫綏有方甚得民心有堪𬋩攝明帝󰔻畢謂侍臣曰此詞未可遽信更當索之仍詔禮部賜公僎等文綺衣遣賫勑還諭帝及頭目耆老更詢陳氏如果無後連名奏來處置并賜公僎等鈔有差十一月帝幸西都拜謁山陵賞扈徔将校軍人,phục đẳng cống kim ngân khí mãnh cập phương vật vãng cầu phong vu minh tịnh giải dụ hoàn nhân khẩu chiến khí cập cầu trần thị tử tôn đẳng sự kì cầu phong từ lược nhật quốc nhân biến hành tầm mịch trần thị tử tôn tịnh vô kiến tồn thần đẳng tư duy bản quốc đại đầu mục lê lợi vi nhân khiêm cung cẩn hậu phủ tuy hữu phương thậm đắc dân tâm hữu kham quản nhiếp minh đế lãm tất vị thị thần viết thử từ vị khả cự tín cánh đương sách chi nhưng chiếu lễ bộ tứ công soạn đẳng văn ỷ y khiển tê sắc hoàn dụ đế cập đầu mục kì lão cánh tuân trần thị như quả vô hậu liên danh tấu lai xử trí tịnh tứ công soạn đẳng sao hữu sai thập nhất nguyệt đế hạnh tây đô bái yết sơn lăng thưởng hỗ tòng tướng hiệu quân nhân 指揮使陶保薦之于朝言轉運漢庭𭁈太祝丞阮德素習兵法,chỉ huy sứ đào bảo tiến chi vu triều ngôn chuyển vận hán đình dữ thái chúc thừa nguyễn đức tố tập binh pháp 冬十月太尉楊英珥卒,đông thập nguyệt thái uý dương anh nhĩ tốt 為滝累住𢴿渡為𡗶最沛累姑𬥓行,vì sông lụy chú chèo đò vì trời tối phải lụy cô bán hàng 題𡦂錦封傕吏𨷑招掛錢信與群𪟽,đề chữ gấm phong thôi lại mở gieo quẻ tiền tin dữ còn ngờ 易下經首󰦭恒示取女必以正也,dịch hạ kinh thủ hàm hằng thị thủ nữ tất dĩ chính dã -𣎀最故𫳵𥋸閣紫,đêm tối cớ sao soi gác tia 蛮貊慮每外夷噒𠅜声教可宜邦隊,man mạch rợ mọi ngoại di răn lời thanh giáo khả nghe vâng đòi 獍𫆶𡥵𤞼辰𥋳澄澄,kễnh vác con lợn thì coi trừng trừng 𡽫高𥒥木𦖻猫眞穎如澦𠇮𨅹如𪀄,non cao đá mọc tai mèo chân dính như nhựa mình trèo như chim 𦝄𫅷獨地爫𫳵,trăng già độc địa làm sao 念𪳔𤋵𠬠󱋓𪳔󰠃誓,niềm son giãi một chén son cùng thề -丙午七年,bính ngọ thất niên minh vạn lịch thập tứ niên 初宣光安北營嘉國公武文密於恢復之日率兵從義累有功勞先朝仍鎮宣光地方許以世守傳襲其子太,sơ tuyên quang yên bắc doanh gia quốc công vũ văn mật ư khôi phục chi nhật suất binh tòng nghĩa luỵ hữu công lao tiên triều những trấn tuyên quang địa phương hứa dĩ thế thủ truyền tập kì tử thái 𠁀次𠀧𠁑命羅𠁀𡦫,đời thứ ba dưới mình là đời chắt -蛭店亏庄南,đêm khuya chẳng nằm 錢𨨲謨特𩵜鮮,tiền chì mua được cá tươi 季犛殺宗室撫軍司元淵恭正王師賢󰱃子元胤以居藝皇丧常談日章事之故,Quý Li sát Tông thất phủ quân ti Nguyên Uyên Cung Chính Vương Sư Hiền thứ tử Nguyên Dận dĩ cư Nghệ Hoàng tang thường đàm Nhật Chương sự chi cố 恪󰅹如体𧉝𠓨𧯄𧍆,khác nào như thể cáy vào hang cua @@ -15345,7 +13691,6 @@ 占城真臘皆復通使,Chiêm Thành Chân Lạp giai phục thông sứ 椿萱歲鶴㐌高,xuân huyên tuổi hạc đã cao 聖宗有仁恕之心有孝悌之德仁親睦族尊賢重道侍經筵則擇其賢良輔東宫則󰱇其德行陳家基業由此而固,thánh tông hữu nhân thứ chi tâm hữu hiếu đễ chi đức nhân thân mục tộc tôn hiền trọng đạo thị kinh diên tắc trạch kì hiền lương phụ đông cung tắc tuyển kì đức hạnh trần gia cơ nghiệp do thử nhi cố -㩡𤷱𦹵𤁕味霜,Lối mòn cỏ lợt mùi màu sương 樵浪些本庄用,Tiều rằng Ta vốn chẳng dung 𤯨𧗱𫮲𧗱𡏢庒𧗱奇鉢粓,sống về mồ về mả chẳng về cả bát cơm 噲蚤羅住學路蚤拮󱪞朱,gọi tao là chú học trò tao cất xuống cho @@ -15354,24 +13699,19 @@ 胣農浽朱碎沛𠵩,dạ nông nổi cho tôi phải quở 其不忠皆國者不免於死又遣臭於千載有如此夫属明紀甲午明永樂十二年春正月明張輔沐𣆭招撫新平順化󰰻分官治與土官同辨事取勘人口攅造户𠕋,kì bất trung giai quốc giả bất miễn ư tử hựu khiến xú ư thiên tải hữu như thử phu thuộc minh kỷ giáp ngọ minh vĩnh lạc thập nhị niên xuân chính nguyệt minh trương phụ mộc thạnh chiêu phủ tân bình thuận hoá bạt phân quan trị dữ thổ quan đồng biện sự thủ khám nhân khẩu toàn tạo hộ sách 六風流𢪀共𢧚𠁀欺彦󰁴𢪀𦋦麻𢜝,lúc phong lưu nghĩ cũng nên đời khi nghiện ngập nghĩ ra mà sợ -拱料眜移蹎𦓡󰏙𡥵造𡏦運典󰠳,cũng liều nhắm mắt dời chân mà xem con tạo xoay vần đến đâu 浪冲玉𥒥鐄鍮,rằng trong ngọc đá vàng thau 扑浪拱扵准尼𨀈戈,Bói rằng Cũng ở chốn này bước quạ -固几󱢳𫩉㝵󰝡𧗱茹双离𪮏奴連亘虚𪠞如檜扒庄特,có kẻ ôm lấy người đem về nhà song le tay nó liền cứng hư đi như que củi bắt chẳng được 陳氏有天下身履帝位而追封三祖以王爵既非人心所安,Trần thị hữu thiên hạ thân lí đế vị nhi truy phong tam tổ dĩ vương tước ký phi nhân tâm sở an 輪梳畧止頭連,luân sơ lược chải đầu trên 仰望新政之成,ngưỡng vọng tân chính chi thành 小童𠯹𡂂寔才,tiểu đồng những ngỡ thực tài -𢖵埃群固欺寅,nhớ ai còn có khi giần 徒為恃險古語云在德不在險,Đồ vi thị hiểm cổ ngữ vân Tại đức bất tại hiểm -𥙩調情𫇰交,lấy đều tình cựu giao 朕𣩂辰状供𫅷余𡱸𧺃臀辰茄𧺃𫆮,trẫm chết thì trạng cũng già dưa gang đỏ đẹn thì cà đỏ trôn 二十七日復位大赦以是年為光紹元年,nhị thập thất nhật phục vị đại xá dĩ thị niên vi quang thiệu nguyên niên 周易曰有天地然後有萬物有萬物然後有夫婦有夫婦然後有父子有父子然後有君臣,Chu dịch viết Hữu thiên địa nhiên hậu hữu vạn vật hữu vạn vật nhiên hậu hữu phu phụ hữu phu phụ nhiên hậu hữu phụ tử hữu phụ tử nhiên hậu hữu quân thần 上宰上相賜諡䧺度,thượng tể thượng tướng tứ thuỵ hùng độ 方池鄭鄭𬇚󱖮𦊚皮,phương trì trạnh trạnh ao vuông bốn bề 𧵆賖,gần xa -𦝄粓買𠬠果茄󱋓渃𩻐𦝄娄地㙁,dọn lưng cơm với một quả cà chén nước mắm lưng rau đĩa muối 𣷷淝𫗄𠺙調囂󰋇塸,bến phì gió thổi đìu hiu mấy gò 五品以上青盖六七品皂紙盖騶從多者千人少者百人,Ngũ phẩm dĩ thượng thanh cái lục thất phẩm tạo chỉ cái sô tòng đa giả thiên nhân thiểu giả bách nhân 役意庒兮之,việc ấy chẳng hề chi @@ -15381,7 +13721,6 @@ 𠼯㖼𦋦拱𢢆𢠅,Hở môi ra cũng thẹn thùng 帝欲鄰國和好乃以帝妃前女封玉華公主嫁之,đế dục lân quốc hoà hảo nãi dĩ đế phi tiền nữ phong ngọc hoa công chúa giá chi 又論宰臣及經筵等官今黎景徽阮如堵范瑜等或廟堂議論或政事得失阿䛕苟悅緘默不言雖有小過寘諸法可也,hựu luận tể thần cập kinh diên đẳng quan kim lê cảnh huy nguyễn như đổ phạm du đẳng hoặc miếu đường nghị luận hoặc chính sự đắc thất a dua cẩu duyệt giam mặc bất ngôn tuy hữu tiểu quá trí chư pháp khả dã -𦎛娥𤊨𤋵掑桂蘭,gương nga vặc giãi kề quế lan 擊奔卒之功上皇賞賜特厚官至翊衛将軍又陞威明将軍管新平順化聖翊軍󰅾金雲符,kích bôn tốt chi công thượng hoàng thưởng tứ đặc hậu quan chí dực vệ tướng quân hựu thăng uy minh tướng quân quản tân bình thuận hoá thánh dực quân đái kim vân phù 尼旗尼扁尼敕封朱具,này cờ này biển này sắc phong cho cụ 决情公買断𣦍󰜋排,quyết tình công mới đoán ngay một bài @@ -15398,10 +13737,7 @@ 𡽫邏渃清𬈋鬪,non lạ nước thanh làm dấu 起别宫居占城女,Khởi biệt cung cư Chiêm Thành nữ 事払跢𥪸細𨆢㨿󰠲麻別爏𤈞分厘,sự chàng đi đứng tới lui cứ đâu mà biết rạch ròi phân li -㝵蹺𠸼吏,khiến người theo mời lại 三月加佐天大王德曄入内檢校太尉,Tam nguyệt gia Tá Thiên Đại Vương Đức Việp Nhập nội kiểm hiệu thái uý -𡑝程孔鄰羅,sân trình khổng lân la -𢩮精神仃,nhắc tinh thần đừng 雙几閑𤄮𢚸欲,song kẻ hèn nhiều lòng dục 艗舟每船固枚,ích chu mũi thuyền có mui 煉形脱殼闭𥹰,luyện hình thoát xác bấy lâu @@ -15410,11 +13746,9 @@ 累遷冠服侯宣徽院大使兼太醫使,luỵ thiên quan phục hầu tuyên huy viện đại sứ kiêm thái y sứ 萬事皆空似𦍛浡把,vạn sự giai không tựa dường bọt bã 用音同字易則否,dụng âm đồng tự dị tắc phủ -店𢇡問及欺𦝄󱯰,đêm khuya vắng vẻ gặp khi trăng lờ 又涉獵史籍篤慕玄教通於冲典冲深也飛也虚也老子太盈若虚虚作冲時以該博稱上皇方幼孺在閣有疾常命行安鎮符法,hựu thiệp liệp sử tịch đốc mộ huyền giáo thông ư xung điển xung thâm dã phi dã hư dã lão tử thái doanh nhược hư hư tác xung thời dĩ cai bác xưng thượng hoàng phương ấu nhụ tại các hữu tật thường mệnh hành an trấn phù pháp 𠃅西底令香願,Mái tây để lạnh hương nguyền 畧𡢐渚旱肔尼,trước sau chưa hãn dạ này -爫之𠫅�紆紅𡗋㝹,Làm chi dày vò hồng lắm nau 朋固𬲇與蔑陣𪭱坦麻吏,bằng có gió dữ một trận quét đất mà lại 寅迦耒仕料𧗱故鄕,dần dà rồi sẽ liệu về cố hương 痕鳯輦木𦼔魯杜唒羊車盎𦹵扃孤,ngấn phượng liễn mọc rêu lỗ đỗ dấu dương xa áng cỏ quanh co @@ -15449,15 +13783,11 @@ 󰁡𢖖󰁇碧鎖春,Trước SAU Ngưng BIẾC khoá xuân 大越史記外紀全書卷之四終,đại việt sử ký ngoại kỷ toàn thư quyển chi tứ chung 炳焕十行頒漢詔汪洋四海溢堯仁,Bính hoán thập hành ban Hán chiếu Uông dương tứ hải ải Nghiêu nhân -秋七月定大比進士以七年為凖,hạ ngũ nguyệt long đội sơn tháp đồi 𣈜𧗱穭㐌赭輝苔同,ngày về lúa đã đỏ hoe đầy đồng -乙亥三年,ất hợi tam niên mạc sùng khang thập niên minh vạn lịch tam niên 初自元太宗崩後関再徃徃不通,Sơ tự Nguyên Thái Tông băng hậu quan tái vãng vãng bất thông -箋花傳意𨔍𨓡,tiên hoa chuyện ấy lạ lùng 船碎秩狭姑𢖵𠓨󰠳,thuyền tôi chật hẹp cô nhờ vào đâu 紀帝從之,kỉ đế tòng chi 弹亇𧏵𧏵,đàn cá rồng rồng -天𡗶,thiên trời 𬰢𣠒如潭色堵,mặt thắm như dầm sắc đỏ 工意圍𢧚棊没局,trong ấy vầy nên cờ một cuộc 嫌几醝蒸皮酒色,hèm kẻ say chưng bề tửu sắc @@ -15465,7 +13795,6 @@ 己卯四年明政德十四年,Kỉ Mão tứ niên Minh Chính Đức thập tứ niên 書曰安汝止傳曰知止而后有定,Thư viết an nhữ chỉ truyện viết tri chỉ nhi hậu hữu định 𨤮柳舂升使蝶傳,dặm liễu thung thăng sứ điệp truyền -囷撑㐌別𣃲𦓡𫨩,khuôn xanh đã biết vuông tròn mà hay 擃𫯳爫乱麻𣈙蹺吒,nống chồng làm loạn mà rày theo cha 帝但以師稱而不名,đế đản dĩ sư xưng nhi bất danh 户王户武𠬠茄買𠰮,họ vương họ võ một nhà mới xinh @@ -15473,15 +13802,12 @@ 未幾大臣阮熾丁列等共以禁兵討屯般等遂廢宜民迎帝即位,Vị cơ đại thần Nguyễn Xí Đinh Liệt đẳng cộng dĩ cấm binh thảo Đồn Ban đẳng toại phế Nghi Dân nghênh đế tức vị 或曰此特寵之以爵非假之以權,hoặc viết thử đặc sủng chi dĩ tước phi giả chi dĩ quyền 丐乖橷󱯇㛪隊𨕭頭,cái quai dâu chạm em đội trên đầu -五月帝遣司空黎姓徇演州,ngũ nguyệt đế khiển tư không lê lễ cữu đế sanh bản đinh tứ tính lê tính tuẫn diễn châu 箕󰠲班最杜船泊𠖤花雪江天𠬠牟,kìa đâu ban tối đỗ thuyền bạc bay hoa tuyết giang thiên một màu -鳩忙苦看匐辱,cưu mang khó khăn 盃𣋀參共𣋀昴,bui sao sâm cùng sao mão 餘米令四城兵馬裝載分行宣光歸化陀江等處給會其軍人飢困者,dư mễ lệnh tứ thành binh mã trang tải phân hành Tuyên Quang Quy Hoá Đà Giang đẳng xứ cấp hội kì quân nhân cơ khốn giả 勸払庄𣴓時些󰡏扽,Khuyên chàng chẳng cạn thì ta có đòn 九月二十日,cửu nguyệt nhị thập nhật 夏四月蘇歷江逆流,hạ tứ nguyệt tô lịch giang nghịch lưu -於𠁀忠厚買咍,ở đời trung hậu mới hay 蕉房房𬝉,tiêu phòng buồng chuối 𣑶𠱋坤透㭲𢯦坤移,rễ dò khôn thấu gốc lay khôn dời 冬十月命莫登庸提統水步諸營軍,đông thập nguyệt mệnh mạc đăng dung đề thống thuỷ bộ chư dinh quân @@ -15490,7 +13816,6 @@ 詔𤼵府錢二萬緡賃工建寺于天德府凡八所皆立碑刻功,Chiếu phát phủ tiền nhị vạn mân nhậm công kiến tự vu Thiên Đức phủ phàm bát sở giai lập bi khắc công 悶慕異母弟也皆琴貴之子,Muộn Mộ dị mẫu đệ dã giai Cầm Quý chi tử 俸󰠲吏﨤󰜋𠊛,Bỗng đâu lại gặp một người -𢝙𨔈賞月跡留明皇,vui chơi thưởng nguyệt tếch lưu minh hoàng 固𡨸哴春不再來沛歛准尋尼結伴,có chữ rằng xuân bất tái lai phải kiếm chốn tìm nơi kết bạn 正月二十六日明遣政使翰林院編脩湛若水副使刑科右給事中潘希曾來󰀋封帝為安南國王并賜皮弁一副常服一套,Chính nguyệt nhị thập lục nhật Minh khiển chánh sứ Hàn lâm viện biên tu Trạm Nhược Thuỷ Phó sứ hình khoa hữu cấp sự trung Phan Hi Tăng lai sách phong đế vi An Nam Quốc Vương tịnh tứ bì biền nhất phó thường phục nhất sáo 時賛理范公著武将陶光饒亦預有參賛征討之功,thời tán lí phạm công trứ võ tướng đào quang nhiêu diệc dự hữu tham tán chinh thảo chi công @@ -15501,7 +13826,6 @@ 渃𠁀𡗋浽𨔍𨓡乞溪,nước đời lắm nỗi lạ lùng khắt khe 每至六月十月一體分回農務如工部馴象以均劳逸󰱃可革厨人迯亡之弊,mỗi chí lục nguyệt thập nguyệt nhất thể phân hồi nông vụ như công bộ tuần tượng dĩ quân lao dật thứ khả cách trù nhân đào vong chi tệ 帝召二人至扼殺悉真奔上岸力士追斬之,Đế triệu nhị nhân chí ách sát Tất Chân bôn thượng ngạn lực sĩ truy trảm chi -買咍試分,mới hay thi phận học tài khéo chênh lệch 𠸦朱仍𠰘容𨱽,khen cho những miệng dông dài 决󰝡兵馬細沔烏戈,Quyết đem binh mã tới miền Ô qua 三月二十日旨揮各道都總管管領并京城各坊官員人等今者各軍士分及公侯百官第宅俱有定分可栽花木種蔬菜不得留廢空荒不依者失本分,Tam nguyệt nhị thập nhật chỉ huy các đạo Đô tổng quản Quản lĩnh tịnh kinh thành các phường quan viên nhân đẳng Kim giả các quân sĩ phân cập công hầu bách quan đệ trạch cụ hữu định phân khả tài hoa mộc chủng sơ thái bất đắc lưu phế không hoăng bất y giả thất bản phân @@ -15517,7 +13841,6 @@ 至清化皆挺身出赴營門願爲驅馳以效尺寸,chí thanh hoá giai đĩnh thân xuất phó dinh môn nguyện vi khu trì dĩ hiệu xích thốn 親提虎旅髙御龍舟,Thân đề hổ lữ Cao ngự long chu 絲情𠞹𫆧焒煩𤈜肝,tơ tình đứt ruột lửa phiền cháy gan -払刘徐𨀈蹎,chàng lưu từ bước chân 固𩩫𦡠形朋𢴝𢬣,có xương sống hình bằng ngón tay 賜武官戴高山巾,tứ võ quan đái cao sơn cân 止催兵增築壕壘于青林沿江以守之,Chỉ thôi binh tăng trúc hào luỹ vu Thanh Lâm duyên giang dĩ thủ chi @@ -15533,7 +13856,6 @@ 𠓨𥪞風雅𦋦外豪花,vào trong phong nhã ra ngoài hào hoa 於低或固佳音庄󰑼,Ở đây hoặc có giai âm chăng là 楼撑買𢷀帳桃,Lầu xanh mới rủ trướng đào -鞋花群𥾽琰青雲,hài hoa còn bợn dặm thanh vân 㝵忿景固盃󰠳包徐,người buồn cảnh có vui đâu bao giờ 夏四月會試天下舉人取犯󰦛禮等四十人,Hạ tứ nguyệt hội thí thiên hạ cử nhân thủ Phạm Đôn Lễ đẳng tứ thập nhân 誣訏,vu vu @@ -15548,7 +13870,6 @@ 双离魔鬼庄爫之特,song le ma quỷ chẳng làm chi được 范耕如明求和通判劉光庭副之,Phạm Canh như Minh cầu hoà Thông phán lưu Quang Đình phó chi 行勤儉猶恐子孫之奢怠而太祖垂法如此宜其後世起淩霄之堵坡立削石之寺桂佛宫壮嚴倍扵宸居,hành cần kiệm do khủng tử tôn chi xa đãi nhi thái tổ thuỳ pháp như thử nghi kì hậu thế khởi lăng tiêu chi đổ pha lập tước thạch chi tự quế phật cung trang nghiêm bội ư thần cư -賜第一甲陳必聞阮文猷劉忠𠃔三名進士及第第二甲黎光貢等四名進士出身第三甲范廷光等十三名同進士出身,tứ đệ nhất giáp trần tất văn nguyễn văn du lưu trung doãn tam danh tiến sĩ cập đệ đệ nhị giáp lê quang cống đẳng tứ danh tiến sĩ xuất thân đệ tam giáp phạm đình quang đẳng thập tam danh đồng tiến sĩ xuất thân trần tất văn yên lão huyện nguyệt áng xã nhân sĩ mạc quan chí thượng thư hàn xuyên bá tảo chi phụ 勑旨泉貨之用貴於上嗄流通府庫之儲貴於長久無獘,Sắc chỉ tuyền hoá chi dụng quý ư thượng hạ lưu thông phủ khố chi trữ quý ư trường cửu vô tệ 客㐌𫴋馭細尼敘情,khách đà xuống ngựa tới nơi tự tình 如󱁲弹𧋆如破祖蜂,như đuổi đàn ruồi như phá tổ ong @@ -15562,29 +13883,22 @@ 胣𤠚𢚸貅頭𬌥󰘚𤠲,dạ chó lòng hươu đầu trâu mặt khỉ 㐌爫怲吏﨤英𨅸塘,đã làm biếng lại gặp anh đứng đường 由是明人多遣使過鎮南交䦕将牒文來我國每期大會勘黎氏子孫果有是否期至交䦕為約,Do thị Minh nhân đa khiển sứ quá Trấn Nam Giao quan tương điệp văn lai ngã quốc mỗi kì đại hội khám Lê thị tử tôn quả hữu thị phủ kì chí giao quan vi ước -三魁不及四場有餘,tam khôi bất cập tứ trường hữu dư 弱前項犯事止一二遭及相争訟田土敺鬪之類如律𬢱罪,Nhược tiền hạng phạm sự chỉ nhất nhị tao cập tương tranh tụng điền thổ khu đấu chi loại như luật nghị tội -𡦂㤙強𡦂情強針,chữ ân càng chữ tình càng chăm 拜除喃曳宁单朱㝵少𭓇𢪀𫀅𢪀潤,bây chừ nôm dạy chữ đơn cho người thiếu học nghỉ xem nghỉ nhuần 徵欺恶獸衝乾,chưng khi ác thú xông càn -塘觥俸祝𨖅塘𥊢𨀈,đường quanh bỗng chốc sang đường thẳng 初教授監書庫皆太古巾至是令戴之,Sơ giáo thụ giám thư khố giai thái cổ cân chí thị lệnh đái chi 而帝又圖之則上皇之疑滋甚,nhi đế hựu đồ chi tắc thượng hoàng chi nghi tư thậm -颶風飽秩亭吕漂,cụ phong bão giật đình cầu lở xiêu 君天下者其猶是歟故我太祖皇帝受襌于周改國曰宋清明文物一變及古居帝王之位示蠻貊之病,Quân thiên hạ giả kì do thị dư Cố ngã Thái Tổ hoàng đế thụ thiền vu Chu cải quốc viết Tống thanh minh văn vật nhất biến cập cổ cư đế vương chi vị thị Man Mạch chi bệnh 体娘𤁕粉󰕔𣘈,Thấy nàng lạt phấn NHÀM son 自督大兵衛之,tự đốc đại binh vệ chi 曰曲未終而絲斷為之奈何其造毬子則以衡秤皮辨使十二辨相埒惟納豚胞口頭三辨則少簿而輕以當胞頭之重故毬子蹴之其辨在上至下來如𥘉不曾施轉,Viết Khúc vị chung nhi ti đoạn vi chi nại hà Kì tạo cầu tử tắc dĩ hoành xứng bì biện sử thập nhị biện tương liệt duy nạp độn bào khẩu đầu tam biện tắc thiếu bạ nhi khinh dĩ đương bào đầu chi trọng cố cầu tử xúc chi kì biện tại thượng chí hạ lai như sơ bất tằng thi chuyển 夏四月復太子少保黎禮入内侍中自號侯官爵,hạ tứ nguyệt phục thái tử thiếu bảo lê lễ nhập nội thị trung tự hiệu hầu quan tước -潘章󱙻歆户鄭尋常藝文,tên hâm họ trịnh tầm thường nghề văn 咭𠁀傑紂多滛,ghét đời kiệt trụ đa dâm -伯大王薨秋七月天雨皇砂,bá đại vương hoăng vị tường thu thất nguyệt thiên vũ hoàng sa 又䏻國語賦詩,hựu năng quốc ngữ phú thi 𠰉𡂒埃別意,ríu rít ai biết ý 凣所經過秋毫無犯各社居民並已首服捷書屢奏朕甚嘉焉,phàm sở kinh quá thu hào vô phạm các xã cư dân tịnh dĩ thủ phục tiệp thư lũ tấu trẫm thậm gia yên 帝謂群臣曰朕以幼冲之年嗣先聖洪業而天下平定海宇之内咸畏其威皆賴卿等力也,đế vị quần thần viết trẫm dĩ ấu xung chi niên tự tiên thánh hồng nghiệp nhi thiên hạ bình định hải vũ chi nội hàm uý kì uy giai lại khanh đẳng lực dã 冬十月明差官捧賚勑印來封清王爲副國王,đông thập nguyệt minh sai quan bổng lãi sắc ấn lai phong thanh vương vi phó quốc vương -𫺶台朱侅總鐄,giận thay cho cai tổng vàng 囂又𩙌𠺙𦰟𣘃,hiu hiu gió thổi ngọn cây 躬孝敬以端建極之原首綱常而闡敷言之訓,Cung hiếu kính dĩ đoan kiến cực chi nguyên thủ cương thường nhi xiển phu ngôn chi huấn 帝天資英睿運撫升平然享年不永未見其所行,đế thiên tư anh duệ vận phủ thăng bình nhiên hưởng niên bất vĩnh vị kiến kì sở hành @@ -15598,7 +13912,6 @@ 𦼠𣞾,khay trầu 砥雷,đe loi 低些如𣘃󰮂棱埃𢯦𫽄轉埃搈𫽄移,đây ta như cây trong rừng ai lay chẳng chuyển ai rung chẳng dời -𦼔賤庵圭趣𠸟,lều tiện am quê dưỡng thú vui 又上言以,Hựu thượng ngôn dĩ 仍闭𥹰󰅒𨻫𠴍㖇,những bấy lâu nay luống nhắn nhe 﨤旬妬𦲿妥𢚸尋花,gặp tuần đố lá thỏa lòng tìm hoa @@ -15609,7 +13922,6 @@ 潘般陳陵唱率無賴之人凡百餘丞夜作梯入城范宮禁帝遂遇害,phan ban trần lăng xướng suất vô lại chi nhân phàm bách dư thừa dạ tác thê nhập thành phạm cung cấm đế toại ngộ hại 盘𡆫馭渃塘絲和弹,Bàn vây LỪA nước đường tơ hoạ đàn 𨕭床底丐弹丐𠿀丐隐囊,trên giường để cái đàn cái sáo cái ẩn nang -正月修治大羅城,Xuân chính nguyệt tu trị Đại La thành 其參政參𬢱當省一員,kì tham chính tham nghị đương tỉnh nhất viên 先是賊黨方熾官軍久與賊,tiên thị tặc đảng phương sí quan quân cửu dữ tặc 刑部尚書陳封等鞠北平總兵黎悔,Hình bộ thượng thư Trần Phong đẳng cúc Bắc Bình tổng binh Lê Hối @@ -15618,7 +13930,6 @@ 𥙩蔑𠅜垠𦷾,lấy một lời ngăn đấy 辛未唐貞元七年,Tân Mùi Đường Trinh Nguyên thất niên 𬰢壁边東边西調𥙩粉漣泥札,mặt vách bên đông bên tây đều lấy phấn trơn nề trát -曳𠊛涓,dái người quen mạch 𫗃尼󰠳强𩦓𫀅,gió nơi đâu gượng mở xem 貴妃恨彼鋭連饒昌,quý phi hận bỉ nhọn lườn nhiều xương 和氣歟或刑獄冤濫而未能伸雪󰊹將賦役繁重而下民咨怨󰊹靜思厥𠧨盖有其由苟不施實惠以慰民心将何以答上天而弭災变其宥條有饒諸税迯從征迯軍迯民許出首在獄諸訟沉滯聽具由奏呈等事,hoà khí dư Hoặc hình ngục oan lạm nhi vị năng thân tuyết dư Tương phú dịch phồn trọng nhi hạ dân tư oán dư Tĩnh tư quyết cữu cái hữu kì do Cẩu bất thí thực huệ dĩ uý dân tâm tương hà dĩ đáp thượng thiên nhi nhĩ tai biến Kì hựu điều hữu nhiêu chư thuế tốn tòng chinh tốn quân tốn dân hứa xuất thủ tại ngục chư tụng trầm đái thính cụ do tấu trình đẳng sự @@ -15641,22 +13952,18 @@ 𪬪𠺙末𫶸炪昌泊珊索工圭渃㝵,gió thổi mặt trời đốt xương bạc tan tác trong quê nước người 勑旨繼今百官進朝不得唾放芙榴殘汁於丹墀門庭,sắc chỉ kế kim bách quan tiến triều bất đắc thoá phóng phù lựu tàn trấp ư đan trì môn đình 其法十文幅畫澡三十文幅畫水波一陌畫云二陌畫龜三陌畫麟五陌畫鳳一緍畫龍,Kì pháp thập văn phúc hoạ táo tam thập văn phúc hoạ thuỷ ba nhất mạch hoạ vân nhị mạch hoạ quy tam mạch hoạ lân ngũ mạch hoạ phụng nhất mân hoạ long -共饒計歇事情,cùng nhau kể hết sự tình 秋七月武成王尹挈家出亡宋,Thu thất nguyệt Vũ Thành vương Doãn khiết gia xuất vong Tống 𧏵𧏵蹺𬠌𣋽猪,rồng rồng theo nạ sớm trưa 𨕭㯊産固𡥵刀,trên yên sẵn có con dao 𠾔𫷜漁父𠄩𠊛,Thuê năm ngư phủ hai người 史䝨經圣󰋇甫𠰺𫢫,sử hiền kinh thánh mấy pho dạy đời -生𡎢怯料𠰷𠇮,sinh ngồi khép liệu lo mình 黎時憲率所属将校合戦賊聚退還溺死甚多,Lê Thì Hiến suất sở thuộc tướng hiệu hợp chiến tặc tụ thoái hoàn nịch tử thậm đa 𡥵󰍖𦓡蹽蕳儒,con sóc mà leo giàn nho 頭𫷜霜𪉥,đầu năm sương muối -順𠳒娘買𨀈边冲,thuận lời nàng mới bước bên trong 窖𥪝及𫽻拱𥪝轉運,Khéo TRONG gặp gỡ cũng trong CHUYỂN vần 用拥,dụng dùng 𡸈予爲民父母不念艱難而敢興死辛苦之事乎特出於不得,Khởi dư vi dân phụ mẫu bất niệm gian nan nhi cảm hưng tử tân khổ chi sự hồ Đặc xuất ư bất đắc 典𨉟役𡢼𫯳伮辰空󱟈󱛵之係伮𧡊𠁂昆𡛔󰅹麻伮㐌膺伮細嗔󱜈貝吒媄𠁂昆𡛔意,đến mình việc vợ chồng nó thì không cưới hỏi chi hễ nó thấy đứa con gái nào mà nó đã ưng nó tới xin mua với cha mẹ đứa con gái ấy -𢧚庄辰拱在𢚸媄吒,nên chăng thì cũng tại lòng mẹ cha 敬恩舊李朝太尉䦕内侯壬子元豊二年宋淳祐十三年春正月帝親征占城命欽天大王日皎為留守,kính ân cựu lí triều thái uý quan nội hầu nhâm tí nguyên phong nhị niên tống thuần hựu thập tam niên xuân chính nguyệt đế thân chinh chiêm thành mệnh khâm thiên đại vương nhật hiệu vi lưu thủ 𩛄𤒘𢯏𠀧󱰥󱀌𢵮虐𫔳茹散荒,bánh đúc bẻ ba mắm tôm quệt ngược cửa nhà tan hoang 山傍有舘舘主翁曰悟空者有一女并白鷄一隻是精之餘氣凣人往來至此夜宿必死鬼害之也,sơn bàng hữu quán quán chủ ông viết ngộ không giả hữu nhất nữ tịnh bạch kê nhất chích thị tinh chi dư khí phàm nhân vãng lai chí thử dạ túc tất tử quỷ hại chi dã @@ -15665,11 +13972,9 @@ 婢走入府中捕者追至中堂擊捉喧閙,Tì tẩu nhập phủ trung bổ giả truy chí trung đường kích tróc huyên náo 附莫登瀛八年福海六年福原二年莊宗裕皇帝諱寧又諱㫬在位十六年壽三十四歲帝遭屯避難頼舊臣尊立外結鄰封内任贒将故人皆樂用中興之基實兆於此矣帝乃昭宗之子聖宗之玄孫,Phụ Mạc Đăng Doanh bát niên Phúc Hải lục niên Phúc Nguyên nhị niên Trang Tông Dụ Hoàng Đế Huý Ninh hựu huý Huyến Tại vị thập lục niên thọ tam thập tứ tuế Đế tao đốn tị nạn lại cựu thần tôn lập ngoại kết lân phong nội nhiệm hiền tướng cố nhân giai lạc dụng trung hưng chi cơ thực triệu ư thử hĩ Đế nãi Chiêu Tông chi tử Thánh Tông chi huyền tôn 𪘵䶞,răng cời -庒𠲖阁鳯楼𦥄,chẳng e các phượng lâu đài 帝感之因而改元,đế cảm chi nhân nhi cải nguyên 𬮌洞𡮈㗂𪀄𠺒,cửa động nhỏ tiếng chim rức 䏾畑,bóng đèn -吹公𢖵仉南𠊚北,xui công nợ kẻ nam người bắc 雲仙本寔𠸜碎,vân tiên vốn thiệt tên tôi 初遣朱昆奴,sơ khiến cho con no 案苔𦋦郡朔方碎𠂪越獄尋唐𧗱低,án đày ra quận sóc phương tôi bèn vượt ngục tìm đường về đây @@ -15679,8 +13984,6 @@ 間有䦕於風化附臆説以𭛁明,gian hữu quan ư phong hoá phụ ức duyệt dĩ phát minh 分𡥵侯𡨺𡥵侯𪾋差,phận con hầu giữ con hầu dám sai 昔我皇祖疆理天下海隅日出盡入版圖,Tích ngã Hoàng tổ cương lí thiên hạ hải ngung nhật xuất tận nhập bản đồ -戈林彦劫穷庄債,qua trăm ngàn kiếp -恒固吟議乙共,hằng có ngâm ngợi 閣大𭓇士翰林院承旨入侍經筵日夜飲博於内殿為世所輕,các đại học sĩ hàn lâm viện thừa chỉ nhập thị kinh diên nhật dạ ẩm bác ư nội điện vi thế sở khinh 逐昌岌而自位篡逆之臣於義固不容誅矣,Trục Xương Ngập nhi tự vị thoán nghịch chi thần ư nghĩa cố bất dung tru hĩ 同同󰊄𠽖𩄲秦,đùng đùng gió giục mây tần @@ -15695,7 +13998,6 @@ 咍󰦓𬋩格群𥱬像尼,hay đâu quản cách còn ghi tượng này 武師鑠先率本部五百人夜三更棄營,vũ sư thước tiên suất bản bộ ngũ bách nhân dạ tam canh khí doanh 獵犬㹥蹸,lạp khuyển chó săn -瓊吏対𬆄,quỳnh lại đối ngay 𠹚𡢻固欺𬉌渃眜𬦳咹曾𩛷沫蒲灰,van nợ có khi chan nước mắt chạy ăn từng bữa mướt mồ hôi 𣱬羝,hơi dê 節直朱朋𥒥𨫊唐𠫾舍另蔠荄,tiết trực cho bằng sắt đá đường đi sá lánh chông gai @@ -15703,7 +14005,6 @@ 造莅仁行宫,tạo li nhân hành cung 𠊚𠄩𠄼兆𥋏群醝,người hai lăm triệu giấc còn say 𢭄𢚸篤論討𣦍,cậy lòng dốc trọn thảo ngay -當𪱆𭚯湄𤁓吏晴,đương nắng nỏ mưa dào lại tạnh 大饑民死幾半,Đại cơ dân tử kỷ bán 時帝竄居夷中圖脱虎口而已,Thời đế thoán cư Di trung đồ thoát hổ khẩu nhi dĩ 令󰄹傳𫴋内刀,Lệnh quân truyền xuống nội đao @@ -15714,19 +14015,14 @@ 降臣愚老分命𦋦兜,Hàng thần lơ láo phận mình ra đâu 畑撑󰜋𦰟卷鐄𠀧昆,đèn xanh một ngọn quyển vàng ba con 公率眾詣闕頓首請罪,công suất chúng nghệ khuyết đồn thủ thỉnh tội -步秩裊塘水秩,bộ chật nẻo đường 入乂安地方儀等腹背受敵,Nhập Nghệ An địa phương Nghi đẳng phục bối thụ địch 固𧵑逋逋恒直𧵑,có của bo bo hằng chực của 總收𰿘物𠓨瓢壼灵,Tóm thâu muôn vật vào bầu hồ linh -蔑式𦹳萩,một thức thơm tho lầu gác phượng 身尼󰠲㐌𠹾𫅷𤆸,thân này đâu đã chịu già tom -粓耒從且闭徐,cơm rồi thong thả bấy giờ 如有功已受職爵年老弱者饒汰之身才彊健者充補之以成兵額,như hữu công dĩ thụ chức tước niên lão nhược giả nhiêu thải chi thân tài cường kiện giả sung bổ chi dĩ thành binh ngạch 舍人文属官員子孫将臣社長及土酋輔導并湯沐邑及畿内庶民並服一百日,xá nhân văn thuộc quan viên tử tôn tướng thần xã trưởng cập thổ tù phụ đạo tinh thang mộc ấp cập kì nội thứ dân tịnh phục nhất bách nhật -𥆾蓮菊想味茶味,nhìn sen cúc tưởng mùi trà vị 上𤕵其才且出於過誤不之罪故出之,thượng lệnh kì tài thả xuất ư quá ngộ bất chi tội cố xuất chi 帝御東城門命太監杜犬領武士五十人搜銀家得所奉佛及金銀匹絹等物,Đế ngự Đông thành môn mệnh thái giám Đỗ Khuyển lĩnh võ sĩ ngũ thập nhân sưu Ngân gia đắc sở phụng phật cập kim ngân sất quyên đẳng vật -容儀嚴𤾓朝,dung nghi nghiêm trăm chiều 及廷試賜第一甲阮簡清許三省阮有嚴三名進士及第第二甲陳倧等十五名進士出身第三甲阮義壽,cập đình thí tứ đệ nhất giáp nguyễn giản thanh hứa tam tỉnh nguyễn hữu nghiêm tam danh tiến sĩ cập đệ đệ nhị giáp trần tông đẳng thập ngũ danh tiến sĩ xuất thân đệ tam giáp nguyễn nghĩa thọ 令史官修𢮪吳士連撰大越史記全書十五卷二月二十日上御駕觀西湖捕魚,lệnh sử quan tu soạn ngô sĩ liên soạn đại việt sử ký toàn thư thập ngũ quyển nhị nguyệt nhị thập nhật thượng ngự giá quan tây hồ bổ ngư 󰡎畑𥊘旦慇懃𠳨𠻃,Dưới đèn ghé đến ân cần hỏi han @@ -15752,8 +14048,6 @@ 特遣特進金紫榮祿大夫參從吏部尙書兼東閣大學士國老參預朝政掌六部事太保燕郡公范公著捧賫金󰀋玉章普封元帥典國政定南王榮如圭瓚用啓宇田尙其受命承休乘彛慎位政詳典章法度悋守成䂓德得位禄壽名誕膺申眷賛皇家緒綿於有��衍王室業保於無疆,Đặc khiến đặc tiến kim tử Vinh Lộc đại phu tham tụng Lại bộ Thượng thư kiêm Đông các đại học sĩ quốc lão Tham dự triều chính chưởng lục bộ sự Thái bảo Yên quận công Phạm Công Trứ bổng tê kim sách ngọc chương phổ phong Nguyên soái Điển quốc chính Định Nam Vương vinh như khuê toản dụng khải vũ điền thượng kì thụ mệnh thừa hưu thừa di thận vị chính tường điển chương pháp độ lận thủ thành quy đức đắc vị lộc thọ danh đản ứng thân quyến tán hoàng gia tự miên ư hữu vĩnh diễn Vương thất nghiệp bảo ư vô cương 󱝢󱟲落𧡊書生沒坊,sau chùa nhác thấy thư sinh một phường 二十七日帝東巡閲武於至靈城,Nhị thập thất nhật đế Đông tuần duyệt võ ư Chí Linh thành -矯吱浪保浪𢫞,kẻo chê rằng bảo rằng khinh -噌㖫葉葉笙𨢇椿高湿󱋓瓊菭為,tưng lừng nhịp quản nhịp sênh rượu xuân cao thấp chén quỳnh đầy vơi 底揞幅像闭𥹰舌𨉓,để ôm bức tượng bấy lâu thiệt mình 史臣吳士連曰觀此雖見當時軍臣同樂不拘禮法亦風俗之简質然無節矣,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Quan thử tuy kiến đương thời quân thần đồng lạc bất câu lễ pháp diệc phong tục chi giản chất nhiên vô tiết hĩ 仍󰑼𠲖邑用浪捽𦀊𢜝女動棱吏催,những là e ấp dùng dằng rút dây sợ nữa động rừng lại thôi @@ -15762,26 +14056,20 @@ 裊固咹𪰛固盧,nẻo có ăn thì có lo 营柳寬寬呌呂吝,doanh liễu khoan khoan khéo lữa lần 娘浪分𡛔𫳘從,Nàng rằng Phận gái chữ tòng -𧵑窖揚,của khéo dang 故或吟声灵工法界,cố hoặc ngậm thiêng liêng trong pháp giới 高辰𢫝󰜋𥭑佳,cao thì đóng một gàu giai 六月二十六日勑南軍都督府左都督涇陽侯黎權同五府六部御史臺六寺等衙門南軍都督府平淳伯黎志等𢮪用明令一百四十五條,lục nguyệt nhị thập lục nhật sắc nam quân đô đốc phủ tả đô đốc kinh dương hầu lê quyền đồng ngũ phủ lục bộ ngự sử đài lục tự đẳng nha môn nam quân đô đốc phủ bình thuần bá lê chí đẳng soạn dụng minh lệnh nhất bách tứ thập ngũ điều -𠄩升拱𠓨斗,hai thưng cũng vào đấu 四日哀牢盤茹諭群遣其臣刪莫察母等奉金銀酒噐及象二隻隨偉入貢,tứ nhật ai lao bàn nhà dụ quần khiển kì thần san mạc sát mẫu đẳng phụng kim ngân tửu khí cập tượng nhị chích tuỳ vĩ nhập cống 賊從而分州設縣築城𮢶池居鎮戎之兵二十餘年变風俗於長髮白齒胥爲北人矣,Tặc tòng nhi phân châu thiết huyện trúc thành tạc trì cư trấn nhung chi binh nhị thập dư niên biến phong tục ư trường phát bạch xỉ tư vi bắc nhân hĩ 庵夐燒香讀五經,am quạnh thiêu hương đọc ngũ kinh 章敗走,chương bại tẩu 倍傍𥪞屢客命改幅巾羅,vội vàng trong lũ khách mệnh gửi bức khăn là -乃休兵于𤡛又徙屯于催,nãi hưu binh vu nanh địa danh hựu tỉ đồn vu thôi 五月詔進士阮德亮等入天光殿應制命作天,Ngũ nguyệt chiếu tiến sĩ Nguyễn Đức Lượng đẳng nhập Thiên Quang điện ứng chế mệnh tác Thiên 𡄥臘,liếm láp 󰰽曰不宜,thục viết bất nghi 𠁑畑𥊘典殷勤𠳨嘆,Dưới đèn thì đến ân cần hỏi han 情貞払吏呐崇,Tình riêng chàng lại nói sòng -或媄,hoặc mẹ lòng động nhớ con -𩄲㪚𩅹𬰆柳撑𪳀,mây tan mưa tạnh liễu xanh om 上皇命引登御舶同坐與語歡飲之酒,Thượng hoàng mệnh dẫn đăng ngự bách đồng toạ dữ ngữ hoan ẩm chi tửu -辛丑十二年,tân sửu thập nhị niên minh thành hoá thập thất niên 实信𠳨特󰖥絲伶伶,thật tin hỏi được tóc tơ rành rành 大寳凣二,Đại Bảo phàm nhị 藩屏𨷈𨤵忠賢没門,phiên bình muôn dặm trung hiền một môn @@ -15796,11 +14084,9 @@ 囂囂𬲇東,heo heo gió đông 八月赦天下六十三條,bát nguyệt xá thiên hạ lục thập tam điều 民財貨者斬,dân tài hoá giả trảm -視掌如瞽俄而聶天雷震於大石之所數百聲然開霽,thị chưởng như cổ nga nhi nhiếp thiên lôi chấn ư đại thạch chi sở số bách thanh matchu nhiên khai tễ 唒𫳵時丕㐌甘𠬠皮,dẫu sao thời vậy đã cam một bề 𫆧紆𠃩曲淚沙𠄩行,ruột vò chín khúc lệ sa hai hàng 𠊛𢞂景固𢝙󰠳包𣇞,Người buồn cảnh có vui đâu bao giờ -喻𠊛越南於边艚爫𠬠党,rủ người việt nam ở bên tàu làm một đảng 舞衣卒矣媒埋襖払,vũ y tốt hãy múa may áo choàng 昆𠊛󰑼武彩鵉,con người là võ thái loan 噷唏㹥𢚁主茹,hăm he chó cậy chủ nhà @@ -15811,9 +14097,7 @@ 小姐吏𠽇𥙩娘,tiểu thư lại nẹt lấy nàng 十二月殿試賜阮廷柱等同進士出身,Thập nhị nguyệt Điện thí tứ Nguyễn Đình Trụ đẳng đồng Tiến sĩ xuất thân 先是化州俗每年春正月會士女鞦韆於󰜏陽,Tiên thị Hoá Châu tục mỗi niên xuân chính nguyệt hội sĩ nữ thu thiên ư BÀ Dương -至是仁宗崩乃入安子山奉侍舍利寶㙮,Minh Tông thời thiêu thân tử 𠬠󰑼貝󰑚𭛣茄,một là bối rối việc nhà -茹𫥨󱭯,quét nhà ra rác 吒篭欣巴邁糁𢆥尼朱特体末昆欺群𤯩麻𣈙体㐌折,cha trông hơn ba mươi tám năm nay cho được thấy mặt con khi còn sống mà nay thấy đã chết 達𦋦礼物産床,ðặt ra lễ vật sẵn sàng 時有侍兒三人走来奏郡王言多妖妄不順故有是命,thời hữu thị nhi tam nhân tẩu lai tấu quận vương ngôn đa yêu vọng bất thuận cố hữu thị mệnh @@ -15822,16 +14106,13 @@ 丐䈒邑亇,cái nơm úp cá 令軍传𫴋内力,Lệnh quân truyền xuống nội đao 焠𢚸𠲖唉併排分支,SỐT lòng ƠI HỠI tính bài phân chia -古初𠳒𠸠𧗱𡢐猪猪,cổ sơ lời ví về sau trờ trờ 共𠊛没會没船󰠳賖,cùng người một hội một thuyền đâu xa 第四隊中區大營節制鄭松親督中軍兵馬二萬,đệ tứ đội trung khu đại dinh tiết chế trịnh tùng thân đốc trung quân binh mã nhị vạn 保威私於宫人竊之,Bảo Uy tư ư cung nhân thiết chi -水苦箕實𦬶渃,thuỷ khổ kia thực thời ngổ nước 庚午三年明洪武二十三年春正月二十三日都将陳渴真大敗占城于海潮󰱐其主制蓬莪,Canh Ngọ tam niên Minh Hồng Vũ nhị thập tam niên xuân chính nguyệt nhị thập tam nhật đô tướng Trần Khát Chân đại bại Chiêm Thành vu Hải Triều hoạch kì chủ Chế Bồng Nga 爫之氷𬑉扒𪀄苦𢚸,làm chi bưng mắt bắt chim khó lòng 娘浪催󰡫時催,nàng rằng thôi thế thì thôi 意囷咍卯署󰅹驢,ý khôn hay mẹo thợ nào lừa -沛緣辰酩如膠債,phải duyên thì dính như keo 旱天下大飢,Hạn thiên hạ đại cơ 𧗱朱嫂嫂拖欺捇𨃐,về cho tẩu tẩu tha khi xách giày 潜入越海口掩捕數人而去,tiềm nhập việt hải khẩu yểm bổ sổ nhân nhi khứ @@ -15841,7 +14122,6 @@ 賓貢士范所玉王希曾亦預選中,tân cống sĩ phạm sở ngọc vương hi tăng diệc dự tuyển trung 刧尼𡢻者渚衝,kiếp này nợ giả chưa xong 蟡吟猿唿芇󰟴,ve ngâm vượn hót nào tầy -丁卯三年,đinh mão tam niên tống khai hi tam niên 𢷀𠄩枚𩯀箕,rủ hai mai tóc kia 仉𤞻𦼔󱥸諸宣𠲣𨻫𩙌椿咷撫佛坡,kẽ hùm rêu mọc trơ toen hoét luồng gió thông reo vỗ phất phơ 軍校具以實對,Quân hiệu cụ dĩ thực đối @@ -15877,7 +14157,6 @@ 夏四月旱二十三日祈于昊天上帝以自冬迄夏嗇雨固也按祈雨表畧云否德人臣黎某敢竭至誠上請于太上開天執符御曆含真體道昊天至尊玉皇上帝陛下兹以自冬迄夏嗇雨恒暘民事󰠡难工商無聊農桑失望無以臣之否德遽令百姓以受殃茧蠢嗷嗷殆無生理此臣敢不叩閽以伸哀念以𥸤祗情伏願赦過宥,Hạ tứ nguyệt hạn Nhị thập tam nhật kì vu hạo thiên thượng đế Dĩ tự đông ngật hạ sắc vũ cố dã Án kì vũ biểu lược vân phủ đức nhân thần Lê mỗ cảm kiệt chí thành thượng thỉnh vu thái thượng khai thiên chấp phù ngự lịch hàm chân thể đạo Hạo thiên chí tôn ngọc hoàng thượng đế bệ hạ tư dĩ tự đông ngật hạ sắc vũ hằng dương dân sự gian nan công thương vô liêu nông tang thất vọng vô dĩ thần chi phủ đức cự lệnh bách tính dĩ thụ ương kiển xuẩn ngao ngao đãi vô sinh lí thử thần cảm bất khấu hôn dĩ thân ai niệm dĩ dự chi tình phục nguyện xá quá hựu 丐𤞺浪蹺𤤰麻𪠞詵󰞬㝵边武丕,cái cáo rằng theo vua mà đi săn nhiều người bên võ vậy 須舍寬寬𢚸世𠃣渚忙忌忌遣𢚸煩,tua xá khoan khoan lòng thế ít chớ mong cạy cạy khiến lòng phiền -噴珠𠰹玉𠸌旬,phun châu nhả ngọc đòi tuần 牒縁辰𥙩,đẹp duyên thì lấy 打料𨖲㗂外墻,đánh liều lên tiếng ngoài tường 明日親率将佐整飭象馬儀衛來迎望見義澤两手捧書而至乃自駭愕顧謂将佐曰天生主将朝廷有人,minh nhật thân suất tướng tá chỉnh sức tượng mã nghi vệ lai nghênh vọng kiến nghĩa trạch lưỡng thủ bổng thư nhi chí nãi tự hãi ngạc cố vị tướng tá viết thiên sinh chủ tướng triều đình hữu nhân @@ -15888,7 +14167,6 @@ 梁兵追圍之,lương binh truy vi chi 𣌋󱞳󱧨德邦命𡗶,sớm khuya chứa đức vâng mệnh trời 󰅹咍渃沚花㵢󰅹咍分泊如灰体尼,nào hay nước chảy hoa trôi nào hay phận bạc như vôi thế này -足蹎,túc chân 𦒹,sáu 󰒽僣,bầm tím 時正使黎偉阮傳蕊軰多買北貨至三千餘擡,thời chánh sứ lê vĩ nguyễn truyền nhị bối đa mãi bắc hoá chí tam thiên dư đài @@ -15900,9 +14178,7 @@ 𬠥𬟻坦𡳪徐低𠰚,nòng nọc đứt đuôi từ đây nhé 𰦫願朱沛呂廊,lỗi nguyền cho phải lỡ làng 周公曰政令不施君子不臣其人命作指南車送還本國,chu công viết chính lệnh bất thi quân tử bất thần kì nhân mệnh tác chỉ nam xa tống hoàn bản quốc -𣈔𣈗修省朱𢧚𠊛矯虎旦,đêm ngày tu tỉnh cho nên người 天綱軍内人吳免為行遣尙書令右參知政事兼知天昌府諸陵,Thiên Cương quân nội nhân Ngô Miễn vi Hành khiển thượng thư lệnh hữu tham tri chính sự kiêm tri Thiên Xương phủ chư lăng -謀溇吏默莫祸溇庒迡,mưu sâu lại mắc hoạ sâu chẳng chầy 行遣何德鄰𡧸與家人言曰設此法以奪民田耳,hành khiển hà đức lân mật dữ gia nhân ngôn viết thiết thử pháp dĩ đoạt dân điền nhĩ 价値,giá trị 木鐸字鳴道黄江人姓費名木落有才䏻,Mộc Đạc tự Minh Đạo Hoàng giang nhân tính Phí danh Mộc Lạc hữu tài năng @@ -15925,7 +14201,6 @@ 他如隂有異圖乃人謀不軌恭望裁察,Tha như âm hữu dị đồ nãi nhân mưu bất quỹ cung vọng tài sát 悶卢役渃沛欧役茄,muốn lo việc nước phải âu việc nhà 群當用孕謹魚𠃅外㐌体䏾旗㗂𬫤,còn đang dúng dắng ngẩn ngơ mé ngoài đã thấy bóng cờ tiếng la -其村商賣怒廊百公,kìa thôn thương mại nọ làng bách công 旗𫅰𤎒𤋽󰟯𬁖,cờ bay chấp chới dường sao 决東海之水不足以濯其汚罄南山之竹,Quyết Đông Hải chi thuỷ bất túc dĩ trạc kì ô khánh Nam Sơn chi trúc 盎那𢚸实酉,áng nạ lòng thực dấu @@ -15935,7 +14210,6 @@ 二十二日帝誕生日也以為繼天聖壽節尋改萬壽聖節,nhị thập nhị nhật đế đản sinh nhật dã dĩ vi kế thiên thánh thọ tiết tầm cải vạn thọ thánh tiết 郭逵退復取我廣原州,Quách Quỳ thoái phục thủ ngã Quảng Nguyên châu 廊弓劔林離𡭉𪀆,làng cung kiếm lăm le bắn sẻ -嘆喂國色傾城,than ôi quốc sắc khuynh thành 更𣅘幅錦𢷀幍,canh khuya bức gấm rủ thao 十九日時憲仕澈義膠能紹等會兵進擊復破賊黨于芙蒥上社名属天禄縣,Thập cửu nhật Thì Hiến Sĩ Triệt Nghĩa Giao Năng Thiệu đẳng hội binh tiến kích phục phá tặc đảng vu Phù Lưu Thượng Xã danh thuộc Thiên Lộc huyện 天資才貌捽為,Thiên tư tài mạo tót vời @@ -15950,7 +14224,6 @@ 眉𧍋撑碍援,mày ngài xanh ngại vén 事覺阮氏屯及郎並斬,Sự giác Nguyễn Thị Đồn cập Lang tịnh trảm 𠊚苓辰𠅍些群爫之,người lành thì mất ta còn làm chi -綱常𠄩𡦂妾空𪾋移,cương thường hai chữ thiếp không dám rời 没𠊛没𨤔𨑮分院𨑮,Một người một vẻ mười phân vẹn mười 葉餅餅𦲿鳥言,diệp bính bánh lá dẻo ngon 後九真郡女趙嫗嫗乳長三尺施於背後常乘象頭與敵交戰,hậu cửu chân quận nữ triệu ẩu ẩu nhũ trường tam xích thí ư bối hậu thường thừa tượng đầu dữ địch giao chiến @@ -15963,19 +14236,14 @@ 茹萱吀渚𢥈賖,nhà huyên xin chớ lo xa 長,trưởng 群芒𥙩刼𦟐紅特𫳵,Còn mang lấy kiếp má hồng được sao -𤼸具鋪排檯稔,phô bày đài nậm 嘆意欲重修之,than ý dục trùng tu chi -真定都寕名自稱建國公㨿建昌乙技自稱強國公㨿錦江太國公㨿嘉福華國公㨿快州嚴國公㨿四岐慶國公㨿山陽德國公㨿夏華羙壽侯㨿青波威王莫敬用㨿太原壮王莫敬章㨿天施義國公㨿新興文國公㨿三陽錦國公㨿青池忠國公㨿普安福國公㨿右𨻫,chân định đô ninh khuyết tính dĩ hạ danh tự xưng kiến quốc công cứ kiến xương ất kĩ tự xưng cường quốc công cứ cẩm giàng thái quốc công cứ gia phúc hoa quốc công cứ khoái châu nghiêm quốc công cứ tứ kì khánh quốc công cứ sơn dương đức quốc công cứ hạ hoa mĩ thọ hầu cứ thanh ba uy vương mạc kính dụng cứ thái nguyên tráng vương mạc kính chương cứ thiên thi nghĩa quốc công cứ tân hưng văn quốc công cứ tam dương cẩm quốc công cứ thanh trì trung quốc công cứ phổ yên phúc quốc công cứ hữu lũng 賞朱𤾓两金銀𦓡封爵當朝一品,thưởng cho trăm lạng kim ngân mà phong tước đương triều nhất phẩm 喂些意爫牢共撞拯合堆,ôi ta ấy làm sao cùng chàng chẳng hợp đôi 陶甘沐卒贈太師亚王,đào cam mộc tốt tặng thái sư á vương 熬󰸦,ngao xào 共払結𩯀車絲���𣈜,Cùng chàng kết tóc xe tơ những ngày -㗂窖訴𨕭梗固花,tiếng khéo tỏ trên ngành có hoa -𥙩𨢇吏朱㕵醝連查󱚢󱗮吟柴滝,lấy rượu lại cho uống say liền tra vào rọ ngâm thầy xuống sông 是非󰅹典𡎝煙霞,thị phi nào đến cõi yên hà 𥙩之㳻淡𥙩夷奔䘮,lấy chi tách dặm lấy gì bôn tang -𠄩小𨉞𧷺與庵,hai tiểu lưng tròn dữ am 俸牢創泣和塵柴𪟽𫢋降柴連供香,bỗng sao sáng khắp hoà trần thầy ngờ phật giáng thầy liền cúng hương 庄緣渚易𠓨𢬣埃扲,chẳng duyên chưa dễ vào tay ai cầm 被梞默油塘詫𦋦𠫾,bị gậy mặc dầu đường sá ra đi @@ -15994,7 +14262,6 @@ 縁𪦲冬征道唱随,duyên mới chông chênh đạo xướng tùy 渃淮水󱦾󱦾,nước hoài thuỷ cuộn cuộn 泟𥑥生𭎑朱苔襊貪,Sạch sành sanh quét cho đầy túi tham -補功哏咘約閉,bõ công gắn bó ước bấy 𧡊𠳒𨂚𨀈朗𦖻𠓑𤉜㷚㷝𠬠𠄩事情,thấy lời rón rén lắng tai rõ ràng rành rọt một hai sự tình 秋七月初五日勑諭官員百姓等世道隆汚係乎風俗風俗嬍惡係乎氣数,thu thất nguyệt sơ ngũ nhật sắc dụ quan viên bách tính đẳng thế đạo long ô hệ hồ phong tục phong tục mĩ ố hệ hồ khí số 然其忠厚存心亦於斯見矣,nhiên kì trung hậu tồn tâm diệc ư tư kiến hĩ @@ -16009,7 +14276,6 @@ 吾意爾知故試問爾爾皆不知,Ngô ý nhĩ tri cố thí vấn nhĩ nhĩ giai bất tri 五月詔脩閲户籍,Ngũ nguyệt chiếu tu duyệt hộ tịch 𩵜𩹪𠬠侶,cá mè một lứa -𠬠𣋚𫡉最中秋,một hôm giữa đêm trung thu 侈𦖑信賊畨西,xẩy nghe tin giặc phiên tây 節制鄭松會諸将大議進兵仍告諭曰破竹之勢不可失也,tiết chế trịnh tùng hội chư tướng đại nghị tiến binh nhưng cáo dụ viết phá trúc chi thế bất khả thất dã 底𡥵料計恪,để con liệu kế khác @@ -16028,7 +14294,6 @@ 𧵆低芇沛㝵芇賒吹,gần đây nào phải người nào xa xôi 楼秋層碧杆紅,Lầu thu từng biếc chen hồng 春秋別㐌対台󰋇吝,Xuân thu biết đã đổi thay mấy lần -八月以行遣范師孟知樞𡧸院事,chiếu miễn thiên hạ kim niên tô thuế chi bán 麻󰏏如𥒥󱞣如銅,mà trơ như đá vững như đồng 共饒計礼娄初,Cùng nhau kể lể sau xưa 沛㝵牟卢舍光孤僕卞,phải người mưu lừa xá quanh co buộc bện @@ -16041,7 +14306,6 @@ 妸朱潘國乙安每塘,gả cho phiên quốc ắt an mọi đường 𢷏蹎催拱赤繩冉𢭂,Buộc chân thôi cũng xích thằng nhiệm trao 至若謟事,chí nhược xiểm sự -實𢚸庒喃那稽𣳔,thực lòng chẳng muốn nôm na kể ròng 󰞺𢞂如菊命𤷍如枚,Nét buồn như cúc mình gầy như mai 十四日忙禮州刁孟旺母來降刁吉罕之妻也刁吉罕既死子孟旺奉其母㱕故地,Thập tứ nhật Mường Lễ châu Điêu Mạnh Vượng mẫu lai hàng Đèo Cát Hãn chi thê dã Đèo Cát Hãn ký tử Tử Mạnh Vượng phụng kì mẫu quy cố địa 築蘇瀝江邉上自札橋社下至贑川社防水旱以利農并開安福渠下至上福渠處以󰱉民田,trúc Tô Lịch giang biên thượng tự Trát Kiều xã hạ chí Cống Xuyên xã phòng thuỷ hạn dĩ lợi nông tịnh khai Yên Phúc cừ hạ chí Thượng Phúc cừ xứ dĩ thôi dân điền @@ -16068,37 +14332,28 @@ 從容吏𠳨𦰟弹㝵初,Thong dong lại hỏi ngón đàn ngày xưa 役之󰟯恪󱮿𢝙𧡊𠳒生吏󱭲󱭱縁由,việc chi dường khác vẻ vui thấy lời sinh lại rạch ròi duyên do 會兵諸将󰘉旗𭉑盟,hội binh chư tướng mở cờ hẹn minh -𠊚些餒𡥵,người ta nuôi con nên phải dạy 𣈜皮生日外家,ngày vừa sinh nhật ngoại gia -因牢払買細低,nhân sao chàng mới tới đây 以陳克終為入内大行遣行遣加入内字盖因李朝專用中官為之聖宗時上相光啓𥘉拜入内太尉兼行遣御有入内字即奏曰臣自外庭入故加入内字行遣皆中官何乃加入内請去入字聖宗從之自是行遣御止曰内行遣至是上皇始以克終為行遣再加入内自如初而行遣參用士人矣,Dĩ Trần Khắc Chung vi Nhập nội đại hành khiển hành khiển gia nhập nội tự cái nhân Lí triều chuyên dụng trung quan vi chi Thánh Tông thời Thượng tướng Quang Khải sơ bái Nhập nội Thái uý kiêm Hành khiển ngự hữu Nhập nội tự tức tấu viết Thần tự ngoại đình nhập cố gia Nhập nội tự Hành khiển giai trung quan hà nãi gia Nhập nội thỉnh khứ Nhập tự Thánh Tông tòng chi Tự thị Hành khiển ngự chỉ viết Nội hành khiển Chí thị Thượng hoàng thuỷ dĩ Khắc Chung vi hành khiển tái gia Nhập nội tự như sơ nhi Hành khiển tham dụng sĩ nhân hĩ 𨿽余之百身膏於草野余之千尸裹於馬鬲亦願為之,tuy dư chi bách thân cao ư thảo dã dư chi thiên thi khoả ư mã cách diệc nguyện vi chi 𨄹𡑝𠬠𨀈𤾓情艮魚,dạo sân một bước trăm tình ngẩn ngơ 數月子徹忽暴病索筆曰我與汝相訟須㬰乃死,Số nguyệt Tử Triệt hốt bạo bệnh sách bút viết Ngã dữ nhữ tương tụng tu du nãi tử 固𧞣繞桃固𧚟領深,có yếm thêu đào có váy lĩnh thâm 征夫死士󰋇𠊛,chinh phu tử sĩ mấy người -具則平立而射曰凡弓射左手向前執弝右手向後換其身巳偏側故其脚亦偏側弩射則平施於前故執而射者身自平直何故脚反偏側哉,Cụ tắc bình lập nhi xạ viết Phàm cung xạ tả thủ hướng tiền chấp bả hữu thủ hướng hậu hoán ti kì thân tị thiên trắc cố kì cước diệc thiên trắc nỗ xạ tắc bình thi ư tiền cố chấp nhi xạ giả thân tự bình trực hà cố cước phản thiên trắc tai 時上皇有出家意因令宫人素食,thời thượng hoàng hữu xuất gia ý nhân lệnh cung nhân tố thực 范家門等進士及第黎曰倘等五人進士出身陳如林等十人同進士出身,phạm gia môn đẳng tiến sĩ cập đệ lê viết thảng đẳng ngũ nhân tiến sĩ xuất thân trần như lâm đẳng thập nhân đồng tiến sĩ xuất thân 及使就歇次乃携手俱入飲酒如平生歡,cập sứ tựu yết thứ nãi huề thủ cụ nhập ẩm tửu như bình sinh hoan 𪀄雉𪟤蒸𫅫,chim trĩ trống chưng bay -𠓨弼㗂噤唏󰜋𠇮憐朔𣋚枚辱因,ra vào bặt tiếng ngậm hơi một mình săn sóc hôm mai nhọc nhằn 工部右侍郎鄭公旦罸錢三十貫以暴露公用林木故也,công bộ hữu thị lang trịnh công đán phạt tiền tam thập quán dĩ bạo lộ công dụng lâm mộc cố dã 趿払尼湘浦𣷷初,gặp chàng nơi tương phố bến xưạ 󰅹欺梗󰠱英徐戈橋英拖悲𣇞㛪𫺴,nào khi gánh nặng anh chờ qua cầu anh đỡ bây giờ em quên 月中元節罷執卓以遇靈仁太后盂蘭盆日故也,nguyệt Trung Nguyên tiết bãi chấp trác dĩ ngộ Linh Nhân thái hậu Vu Lan bồn nhật cố dã -芇滝油𦒹頭,nào sông dù sáu đầu 𫨩羅𢜝悶𫯳庄佐,hay là sợ muộn chồng chăng tá 油炵𤽸𥐨湥阕瀋巾,Dầu chong trắng đĩa GIỌT tràn thấm khăn -翁修定,ông tu định rập đầu 堆些如穭㫵󱪓𬙾緣辰𥙩貪𢀭爫之,đôi ta như lúa phơi mầu đẹp duyên thì lấy tham giàu làm chi -丙子四年,bính tí tứ niên mạc sùng khang thập nhất minh vạn lịch tứ niên 諸将領命各回本寨整飭兵象以待之,chư tướng lĩnh mệnh các hồi bản trại chỉnh sức binh tượng dĩ đãi chi 辛亥賜年明宣德六年春正月初一日帝遣正使黎汝,Tân Hợi tứ niên Minh Tuyên Đức lục niên Xuân chính nguyệt sơ nhất nhật Đế khiển Chánh sứ Lê Nhữ -曰朋𡦂西仍低譯𫥨囯語如𡢐尼,viết bằng chữ tây nhưng để thích là quốc ngữ như sau này 張輔留之,Trương Phụ lưu chi 典課否安,đến thuở bữa ăn -尼芋矩󱲆利胃,này ô vu củ năn lợi vị 九月詔寫三藏經留于大興藏改潮陽鎮為永安州,cửu nguyệt chiếu tả Tam Tạng kinh lưu vu Đại Hưng tàng cải Triều Dương trấn vi Vĩnh An châu 卷之十五,quyển chi thập ngũ 然而兵,nhiên nhi binh @@ -16106,7 +14361,6 @@ 明各城降人萬餘謀叛誅之,Minh các thành hàng nhân vạn dư mưu phản tru chi 後辛酉科鄕試中叄塲不𭁈入肆塲,hậu tân dậu khoa hương thí trúng tam trường bất dữ nhập tứ trường 張舟為交州都護初舟為經畧判官至是迁為都護增築大羅城造艨艟短船也,trương chu vi giao châu đô hộ sơ chu vi kinh lược phán quan chí thị thiên vi đô hộ tăng trúc đại la thành tạo mông đồng đoản thuyền dã -芃摳翁隊扲更,bôngrua ông đội cầm canh 陽言和好隂𢙇異圖潜使數十軰賫蠟書間行乞援,dương ngôn hoà hảo âm hoài dị đồ tiềm sử sổ thập bối tê lạp thư gian hành khất viện 及妑三合道姑,Gặp bà Tam Hợp đạo cô 𥙩𠳒凶險押緣珠塵,Lấy lời hung hiểm ép duyên Châu Trần @@ -16120,7 +14374,6 @@ 而九較交塲之外延廣八里凡八月而後成,nhi cửu giảo giao trường chi ngoại diên quảng bát lí phàm bát nguyệt nhi hậu thành 拯功名籠人我實意凣愚,chuộng công danh lồng nhân ngã thực ấy phàm ngu 払添式默中𢚸㐌花柳陣吏風霜回,chàng thêm thắc mắc trong lòng đã hoa liễu trận lại phong sương hồi -衡斤,hoành cân 禁兵守禦三司以僃爪牙心膂,Cấm binh thủ ngự tam ti dĩ bị trảo nha tâm lữ 五月詔曰古者國有學黨有序遂有庠所以明教化敦風俗也,Ngũ nguyệt chiếu viết Cổ giả quốc hữu h��c đảng hữu tự toại hữu tường sở dĩ minh giáo hoá đôn phong tục dã 𨃌霜渚𪤍橋藍𢜝吝巾過󱡾讒炘庄,giày sương chưa nện cầu lam sợ lần khân quá ra sờm sỡ chăng @@ -16136,7 +14389,6 @@ 固蓮骨格固梅精神,có sen cốt cách có mai tinh thần 没梗椥𠄼󰮏梗椥,một cành tre năm sáu cành tre 忍奴奴強凶興,nhịn nó nó càng hung hăng -欺鐛欺𨦡,khi cảnh khi tiu 浪坤拱偈浪哬拱㕧,rằng khôn cũng kệ rằng khờ cũng thây 圖物,đồ vật 更選進士及中塲士人曾京府縣州及首領等職而有才識者代除之,Cánh tuyển tiến sĩ cập trúng trường sĩ nhân tằng kinh phủ huyện châu cập thủ lĩnh đẳng chức nhi hữu tài thức giả đại trừ chi @@ -16157,11 +14409,9 @@ 賢良君子同輔政治夙夜拳拳於斯極矣詩曰君子好求求之不得寤寐思服悠哉悠哉,hiền lương quân tử đồng phụ chính trị túc dạ quyền quyền ư tư cực hĩ Thi viết Quân tử hảo cầu cầu chi bất đắc ngộ mị tư phục du tai du tai 淩淩𩙌𠺙花案,lâng lâng gió thổi hoa yên 𦋦從猫𡏢𪂮同,ra tuồng mèo mả cò đồng -枚𢝙買竹鳯掑買鵉,mai vui mấy trúc phượng kề mấy loan 勑㫖繼今凡有構作脩理各務當先時預定工程財物等件一一僃足量其輕重緩急漸次營爲不可一日同作以舒人力,Sắc chỉ Kế kim phàm hữu cấu tác tu lí các vụ đương tiên thời dự định công trình tài vật đẳng kiện nhất nhất bị túc lượng kì khinh trọng hoãn cấp tiệm thứ dinh vi bất khả nhất nhật đồng tác dĩ thư nhân lực 官軍几吏𠊛戈,Quan quân kẻ lại người qua 有人進黄袍及黄盖二柄将士大賀,hữu nhân tiến hoàng bào cập hoàng cái nhị bính tướng sĩ đại hạ -𤽗忠彦𠻵所吏倍𪠞債,ngươi trung ngạn mảng thửa lại 𦰟旗󰡣咢𫪹更雉長,Ngọn cờ ngơ ngác trống canh trễ tràng 恪󰅹𢵼𣩂𪶊𢵻𤈜茹空体沒刻󰅹󰑼底󰖳,khác nào vớt chết đuối chữa cháy nhà không thể một phút nào là để chậm 明日悉捕誅之,minh nhật tất bổ tru chi @@ -16173,23 +14423,18 @@ 防欺﨤󰣞𨅸𡎢朱吹,phòng khi gặp gỡ đứng ngồi cho xuôi 頭󰜣𡳃󰘚強濃𬌓腰,đầu mày cuối mặt càng nồng tấm yêu 如咹雉械如啀𦠳𬷤,như ăn chẽ ráy như nhai sườn gà -勤時𫽄旦餒窮,cần thời chẳng đến nỗi cùng 先是都力士胡把擊賊去回折金鳳趐藏之及賊平占之,tiên thị đô lực sĩ hồ bả kích tặc khứ hồi chiết kim phụng sí tàng chi cập tặc bình chiếm chi 守度徧吿曰陛下已有尙矣群臣皆曰諾請擇日朝見,Thủ Độ biến cáo viết Bệ hạ dĩ hữu thượng hĩ quần thần giai viết nặc thỉnh trạch nhật triều kiến -拱𠊚格物致知大才,cũng người cách vật trí tri đại tài 既下令使人潜告庄人曰昨見前灣有麻雷笠船拋泊,kí hạ lệnh sử nhân tiềm cáo trang nhân viết tạc kiến tiền loan hữu ma lôi lạp thuyền phao bạc 辛卯三年明永曆五年清順治七年,Tân Mão tam niên Minh Vĩnh Lịch ngũ niên Thanh Thuận Trị thất niên 謀由𣈜𫏾求婚𢬭灵光弩特干據尼,mưu do ngày trước cầu hôn đổi linh quang nỏ được cơn cớ này -𠰺浪些錦文章,dậy rằng ta ngẫm văn chương 別庒拯別唉払牛,biết chăng chẳng biết hỡi chàng ngâu 庚寅慶德二年明永曆四年清順治六年,Canh Dần Khánh Đức nhị niên Minh Vĩnh Lịch tứ niên Thanh Thuận Trị lục niên 唐細󰁰秋塊倍紅,đường tới mười thu khỏi bụi hồng -頭亇𦀪頭𩵽料升𩛷𣋽𩛷𣋚𠃣𡗉,giật đầu cá vá đầu tôm liệu thăng bữa sớm bữa hôm ít nhiều 署𦁼咹裼署𫥯咹糊,thợ may ăn giẻ thợ vẽ ăn hồ 扈從西京造籃山殿,Hỗ tòng Tây Kinh tạo Lam Sơn điện 世间𡗋仉𥊚𥇀𧡊丸𣘈𧺀𢣸鐄㩫𢱐,thế gian lắm kẻ mơ màng thấy hòn son thắm ngỡ vàng chắt chiu 䐗体㝵君子𢚸些傷㤕,chửa thấy người quân tử lòng ta thương xót -𠇮渚别女𢚸爫牢,mình chưa biết nữa lòng làm sao 汝其,Nhữ kì 入会,nhập hội 丁未明宣德二年,Đinh Mùi Minh Tuyên Đức nhị niên @@ -16198,7 +14443,6 @@ 梭迻幻境魂如夢鎖𥾛塵寰刧有生,thoi đưa ảo cảnh hồn như mộng khóa thít trần hoàn kiếp hữu sinh 二十六日勑㫖󰱥今廣南地方軍民捕得公象許投告三司公同勘實象,nhị thập lục nhật sắc chỉ kế kim quảng nam địa phương quân dân bổ đắc công tượng hứa đầu cáo tam ti công đồng khám thực tượng 耒𪡔堆我北南𠱻𢚸秋想春尋特庄,rồi ra đôi ngả bắc nam tái lòng thu tưởng xuân tầm được chăng -岌𢚸鄭貞𢚸隊欺,ngập ngừng lòng chạnh riêng lòng đòi khi 想𠊛󰡎月󱋓同信霜隴唉𣈙𬂙𪰹徐,tưởng người dưới nguyệt chén đồng tin sương luống hãy rày trông mai chờ 犬鷹㐌担謀好,Khuyển Ưng đã đắt mưu hảo 没干𦹵内󱰧𬇚群之,một cơn cỏ nội cá ao còn gì @@ -16209,18 +14453,15 @@ 十二月以誕日為建天節,thập nhị nguyệt dĩ đản nhật vi kiến thiên tiết 夏四月二十七日追尊祖母謚曰徽嘉靜穆温恭柔順太皇太后,hạ tứ nguyệt nhị thập thất nhật truy tôn tổ mẫu thuỵ viết huy gia tĩnh mục ôn cung nhu thuận thái hoàng thái hậu 𫀅情𦋦拱仍牟󰇾揚,xem tình ra cũng những màu dở dang -性算𣗓及𢧚陀吏傕,tính toán chưa kịp nên đà lại thôi 臨淄拱沛併麻晨昏,Lâm Truy cũng phải tính mà thần hôn 初洪德十二年秋以前官貟𨿽未中鄕試亦許入會試至是勑㫖官貟有䏻習科󰁮業願人應試者在京就奉天府在外就所在承宣司入試,Sơ Hồng Đức thập nhị niên thu dĩ tiền quan viên tuy vị trúng hương thí diệc hứa nhập hội thí chí thị sắc chỉ quan viên hữu năng tập khoa cử nghiệp nguyện nhân ứng thí giả tại kinh tựu Phụng Thiên phủ tại ngoại tựu sở tại Thừa tuyên ti nhập thí 詔捕禄律及其黨下吏治,chiếu bổ lộc luật cập kì đảng hạ lại trị 𥡗𣃣𪽣𣿃𫽄輸伴田,mạ vừa ruộng ngấu chẳng thua bạn điền 誓𡽫𡅪波,thề non nguyền bể -𡶀󰀎𠬛畨麻𪡉化年𠬛,núi ấy một phen mà lở 靣皮笠,diện bì lạp 碎渚𥙩奴奴頺𥙩碎,tôi chưa lấy nó nó đòi lấy tôi 分國中爲五道,Phân quốc trung vi ngũ đạo 且悲𣇞買体饒,Đến bây giờ mới thấy nhau -吝戈䏾桂㙴,lần qua bóng quế thềm 使諫議大夫牟俞都如天德府相地起仁宗山陵,sử gián nghị đại phu mâu du đô như thiên đức phủ tương địa khởi nhân tông sơn lăng 柳拂絲撑鎫撻撻,liễu phất tơ xanh mềm thướt thướt 󰝂尼愚眛聘尼才情,đem nơi ngu muội sánh nơi tài tình @@ -16250,13 +14491,10 @@ 𢩮饒欺意哙𠽄,dắt nhau khi ấy hỏi thăm 茹群蔑𤞺闭𥹰,nhà còn một cáo bấy lâu 閏三月初三日賜進士楊如珠等榮歸按覃文禮進士題名碑記云人村之於國家其所關者大矣粤自唐󰔄三代至漢唐宋庠序學校之制立而人村有所成賓興科目之法行而人村有所用雖其治效純駁不同,Nhuận tam nguyệt sơ tam nhật tứ tiến sĩ Dương Như Châu đẳng vinh quy Án Đàm Văn Lễ tiến sĩ đề danh bi ký vân nhân thôn chi ư quốc gia kì sở quan giả đại hĩ Việt tự Đường Ngu Tam Đại chí Hán Đường Tống tường tự học hiệu chi chế lập nhi nhân thôn hữu sở thành tân hưng khoa mục chi pháp hành nhi nhân thôn hữu sở dụng tuy kì trị hiệu thuần bác bất đồng -󱖮畑,nảy bông đèn 今陛下寬仁大度不嗜殺人復高祖之業救萬民之命,kim bệ hạ khoan nhân đại độ bất thị sát nhân phục cao tổ chi nghiệp cứu vạn dân chi mệnh 莫箕𣃤揲鄭呢吏𨖲,mạc kia vừa dẹp trịnh này lại lên 太原宣光源頭咤賊作亂劫擄人民妻子財物,thái nguyên tuyên quang nguyên đầu trá tặc tác loạn kiếp lỗ nhân dân thê tử tài vật 浪𢚸遁也恜苔絲緣群王䋦尼渚衝,rằng lòng rộn rã thức đầy tơ duyên còn vướng mối này chưa xong -停庫渚𢚁𢀭,đừng khó chớ cậy giàu -俸𧡊㗂𬬻傳,bỗng thấy tiếng lô truyền 習耀才子佳人馭車如渃襖裙如𣑻,dập dìu tài tử giai nhân ngựa xe như nước áo quần như nêm 萬里梯航跋涉寕辝於海島九霄日月瞻依快覩於天顔,vạn lí thê hàng bạt thiệp ninh từ ư hải đảo cửu tiêu nhật nguyệt chiêm y khoái đổ ư thiên nhan 召咍瓮比𠺙練歛亏,gieo hai ống bể thổi rèn sớm khuya @@ -16265,7 +14503,6 @@ 翁脯𦓡𥙩󰜏脯,ông bô mà lấy bà bô 指𡶀誓滝芇固透,Chỉ núi thề sông nào có thấu 恩𡗶𩄎霂沛辰尼辰耚𣴓尼辰𦓿溇,ơn trời mưa móc phải thì nơi thì bừa cạn nơi thì cày sâu -𡛔𤳇𡎥𠤆鐘床,gái trai ngồi chớ chung giường 幸𫎇大德明察誠心乞加一旅來救微軀,hạnh mông đại đức minh sát thành tâm khất gia nhất lữ lai cứu vi khu 猫𫅜於𡏢包𣉹,mèo lành ở mả bao giờ 𠸜,tên @@ -16274,7 +14511,6 @@ 諸社𠕋設大小司社五品以上為大司社六品以下為小司社,chư xã sách thiết đại tiểu tư xã ngũ phẩm dĩ thượng vi đại tư xã lục phẩm dĩ hạ vi tiểu tư xã 帝即命文安將御前鉄突及北,đế tức mệnh văn an tương ngự tiền thiết đột cập bắc 漢蒼定南北班軍分為十二衛殿後東西軍分為八衛每衛十八隊每隊十八人,Hán Thương định Nam Bắc ban quân phân vi thập nhị vệ Điện hậu Đông Tây quân phân vi bát vệ mỗi vệ thập bát đội mỗi đội thập bát nhân -𨖲尼高阜𥊛𪖫楣順󰊄𠬠封𡭉𠓨,lên nơi cao phụ đứng trông mũi me thuận gió một phong bắn vào 順𠳒払拱呐蒲扡扽,Thuận lời chàng cũng nói xuôi đỡ đòn 昆𠊚處伮頭蘇𩈘𣁔𬑉𡮈𪖫圇𠰘𣁔古濕腭𡇅𤿦󱥑,con người xứ nó đầu to mặt lớn mắt nhỏ mũi tròn miệng lớn cổ thấp trán vuông da mét 五月種菴蘿五百丈自洪洼至狗神𣇄耳,Ngũ nguyệt chủng yêm la ngũ bách trượng tự Hồng oa chí Cẩu Thần đỉnh nhĩ @@ -16283,10 +14519,8 @@ 𥆁眜人情䀩丐鴶㓠𠿃󰀡跡放𡥵㹯,liếc mắt nhân tình nhác cái cắt chém mồi vô tích phóng con hươu 埃𧡊埃𦓡󰝸謹𢠐,ai thấy ai mà chẳng ngẩn ngơ 取中格江文明等十八名,Thủ trúng cách Giang Văn Minh đẳng thập bát danh -庄埃󱟳淩章湼,chẳng ai chịu chôn đắp sưng chương lụn nát 城連矇進陛𧏵,thành liền mong tiến bệ rồng 童浪別注芇𦋦,đồng rằng biết chốn nào ra -𡗶當唵𠵇𦊚方,giời đương êm ả bốn phương 况吏園群花竹𪧘搥式卒邏󰁰分,huống lại vườn còn hoa trúc cũ giồi thức tốt lạ mươi phần 士氣㖀𠼪𬷤沛𤞺,sĩ khí rụt rè gà phải cáo 弱則我強北方強則我亦爲之渃,nhược tắc ngã cường Bắc phương cường tắc ngã diệc vi chi nhược @@ -16300,7 +14534,6 @@ 股髀賴䏶,cổ bễ trái vế 忍旦官連共奔半𧜖挼穭蚕各每調,nhẫn đến quan trên cùng buôn bán chăn nuôi lúa tằm các mọi điều 𠲖𢒎麻痗𦑃𪀄,e bay mà mỏi cánh chim -意卞滝域准漊拯固,ấy bèn sông vực chốn sâu 遣𠊛吏𢖵勾平原君,Khiến người lại nhớ câu Bình Nguyên Quân 帝進擊城外破之,Đế tiến kích thành ngoại phá chi 󰇿󰇿𫃚買𥙩𠊛紅顔,Khăng khăng buộc mãi lấy người hồng nhan @@ -16309,7 +14542,6 @@ 餞迻𨢇祝󱙉󰬾󱋓,tiễn đưa rượu chuốc vài ba chén 時吏部左侍郎阮俊右侍郎阮瀨等銓除各職率多冗濫,thời lại bộ tả thị lang nguyễn tuấn hữu thị lang nguyễn lại đẳng thuyên trừ các chức suất đa nhũng lạm 昆它守節群吹理芇,Con đà thủ tiết còn xui lẽ nàỏ -𡛔时針𥙩𨉟朱衝,gái thời chăm lấy mình cho xong 荄䔲餒𢚸低𨻫𠹾,cay đắng nỗi lòng đây luống chịu 群疑聀夢𣈘春𢠩恾,Còn ngờ giấc mộng đêm xuân mơ màng 𡨌塘酉体不平麻他,Giữa đường dẫu thấy bất bằng mà tha @@ -16327,18 +14559,15 @@ 仍𠊛司戲𬑉𧐖󰜩辰儖刼𡛔奔𫯳𠊛,những người ti hí mắt lươn trai thì trộm cướp gái buôn chồng người 楳鵑點月𣖖鯨搌霜,mõ quyên điểm nguyệt chày kình nện sương 春三月占城來貢,Xuân tam nguyệt Chiêm Thành lai cống -征哿㗂催警警,nện kình kình 李公平捷書至京師,lí công bình tiệp thư chí kinh sư 艺󰅹󰑼艺𫽄𨐮,ớt nào là ớt chẳng cay 󱙼𣈜夣𫡦意𣈙碎𦣰𥄭𠖾最柴暫眞,sáng ngày mồng chín ấy rày tôi nằm ngủ mát tối thầy chạm chân 𢆥,năm -猉𠫾,đường cầy cầy đi 尼吒爫𦇒緣眉,Này cha làm lỗi duyên mày 囂囂𬲇東默𢧚霮默𢧚湄,heo heo gió đông mặc nên dầm mặc nên mưa 默袈裟南帳紙恾之珠苔廩玉苔廂,mặc cà sa nằm trướng giấy màng chi châu đầy lẫm ngọc đầy rương 孕竹孕𥒥坤助態圭丐弹丐埝拯㐌事苦,rặng trúc rặng đá khôn chữa thói quê cái đàn cái nậm chẳng đã sự khó 熊𤠰,hùng gấu -过𢚷朱𢧚几情,quá giận cho nên kẻ tình 追尊生母光憲宸妃為惇慈皇太妃,Truy tôn sinh mẫu Quang Hiến Thần Phi vi Đôn Từ Hoàng Thái Phi 󰞿奄共答店亏庄移,anh em cùng đắp đêm khuya chẳng rời 三月十日勑止官貟怠慢鄙猥闒茸皮劣功臣,tam nguyệt thập nhật sắc chỉ quan viên đãi mạn bỉ ổi tháp nhung bì liệt công thần @@ -16360,12 +14589,9 @@ 種咍惑性迷心𨢟貪夢禍古今哃哃,giống hay hoặc tính mê tâm gây tham mống họa cổ câm đùng đùng 兆民孚嘉靖之休億載衍登宏之盛,triệu dân phu gia tĩnh chi hưu ức tải diễn đăng hoành chi thịnh 以御前中軍鉄突黎等為哀牢縛邏鄭窻陽忙上下等處防御使知軍民事黎添為南馬州蚕上下二州及闌和縣防御使知軍民事,dĩ ngự tiền trung quân thiết đột lê đẳng vi ai lao phọc la trịnh song dương mường thượng hạ đẳng xứ phòng ngự sử tri quân dân sự lê thiêm vi nam mã châu tàm thượng hạ nhị châu cập lan hoà huyện phòng ngự sử tri quân dân sự -停用絏𡨸仍詞,đừng dùng giấy chữ những tờ 帝乃昭宗同母弟以端慶三年七月二十六日生,Đế nãi Chiêu Tông đồng mẫu đệ dĩ Đoan Khánh tam niên thất nguyệt nhị thập lục nhật sinh 以太保建陽伯黎景徽掌六科,dĩ thái bảo kiến dương bá lê cảnh huy chưởng lục khoa -隻船杜𣷷容营,chiếc thuyền đỗ bến dung dinh 秋八月季犛試,Thu bát nguyệt Quý Li thí -𠫾辰拱懙於𫳵雙,đi thì cũng dở ở sao xong 渃𡽫底𫳘相逢刧𡢐,nước non để chữ tương phùng kiếp sau 𦓡自𣈙吏塊𠅎钱摸桧,mà từ rày lại khỏi mất tiền mua củi 農溇㐌別湿髙㐌曾,nông sâu đã biết thấp cao đã từng @@ -16375,12 +14601,10 @@ 工灵𫽄特特𠄩𡭧昆,công lênh chẳng được được vài chút con 安馮榮奏曰永錫何如不使復職,an phùng vinh tấu viết vĩnh tích hà như bất sử phục chức 八月二十七日至九月三日大雨水漂民居舍禾榖渰浸,bát nguyệt nhị thập thất nhật chí cửu nguyệt tam nhật đại vũ thuỷ phiêu dân cư xá hoà cốc yêm tẩm -庚寅十三年,canh dần thập tam niên mạc hưng trị tam niên thời minh vạn lịch thập bát niên 𰈨𭈒呐息責牢𢰺搒,vùng vằng nói tức trách sao phũ phàng 𡞕𥘷終𡗋仉𠴓𡀂,vợ trẻ trung lắm kẻ đe loi 𢞂愁八歹坤安𦖑笙強惨𦖑𨪝強傷,buồn rầu bát ngát khôn yên nghe sênh càng thảm nghe kèn càng thương 方政屯外營相争入城門死者屍相󰥺,Phương Chính đồn ngoại doanh tương tranh nhập thành môn tử giả thi tương chẩm -蹺隊女𡗋工夫埃𡊰,theo đòi nữa lắm công phu ai đền 𡽫浄湄淡牟束束,non tạnh mưa dầm màu thúc thúc 歐停果刼人緣,Âu đành quả kiếp nhân duyên 五曰惜官爵以謹勸懲之典,Ngũ viết tích quan tước dĩ cẩn khuyến trừng chi điển @@ -16389,7 +14613,6 @@ 因排廊𥱱,nhân bày làng xóm 詔曰黎察今又隂養死士圖害忠良狡計奸蹤日以𭛁露宜斬以徇,chiếu viết Lê Sát kim hựu âm dưỡng tử sĩ đồ hại trung lương giảo kế gian tung nhật dĩ phát lộ nghi trảm dĩ tuẫn 𠰺浪夢兆據兜,Dạy rằng Mộng triệu cứ đâu -底朱埃,của cải mọi sự chẳng biết để cho ai 風月𠃣𡗉㕠曰覩肯󰠳爲󱬵肯朱埃,phong nguyệt ít nhiều song viết đủ khứng đâu vay bợ khứng cho ai 跋扈戎仍,bạt hỗ nhùng nhằng 英如󱪿紫傘鐄㛪如𥯋𥴜積󰜏行補悁,anh như tán tía tản vàng em như manh chiếu rách bà hàng bỏ quên @@ -16409,19 +14632,16 @@ 明人渡江還國並以十二月十二日相直𡸈非天數之偶然乎,minh nhân độ giang hoàn quốc tịnh dĩ thập nhị nguyệt thập nhị nhật tương trực khởi phi thiên số chi ngẫu nhiên hồ 矫旗招府先峰,Kéo cờ chiêu phủ tiên phong 楊山寨邕州守趙愿擒友諒及其黨送帥司,dương sơn trại ung châu thú triệu nguyện cầm hữu lượng cập kì đảng tống suý ti -渃茹凭達瓯鐄𡎝坡󰘉𢌌𦀚孕𢧚,nước nhà vững đặt âu vàng cõi bờ mở rộng mối giềng dựng nên 𦝄買𩆴󱯫𤎜東,trăng mới lờ mờ rạng đông 年方二歲以明年為大和元年,niên phương nhị tuế dĩ minh niên vi đại hoà nguyên niên 唅唭𠃩𰦫拱群𦹳涞,Ngậm cười chín suối cũng còn thơm lây 矯埃𠫾吏巽錢渡昂,kẻo ai đi lại tốn tiền đò ngang 二月定律令條例,Nhị nguyệt định luật lệnh điều lệ -㳥𧡟爭来𣼽環球𠊚闷怒,sóng cạnh tranh lai láng hoàn cầu người muốn nọ 囷威羕拱扒𠄽𦊚分,Khuôn uy dường cũng bớt vài bốn phân 調𢜠𧼋細秩茄𠳨𠽄,Đều mừng chạy tới chật nhà hỏi thăm 鼾睡午艾,han thụy ngủ ngáy 押衙知左𤤻事,áp nha tri tả ban sự 冲机陽極陰回坤台,Trong cơ dương cực âm hồi khôn thay -至是分清化乂安為寨故有京寨之别殿,Chí thị phân Thanh Hoá Nghệ An vi trại cố hữu kinh trại chi biệt 湖箕深瀋溇羕𠇍搊胣𢙇人渚易皮,hồ kia thăm thẳm sâu dường mấy so dạ hoài nhân chửa dễ bì 癸亥六年宋景定四年元中綂四年春正月遣殿前指揮使范巨地陳喬如元,Quý Hợi lục niên Tống Cảnh Định tứ niên Nguyên Trung Thống tứ niên xuân chính nguyệt khiến Điện tiền chỉ huy sứ Phạm Cự Địa Trần Kiều như Nguyên 姅𢆥唏㗂皮悁𡑝梧梗碧㐌󱢨𦲿鐄,nửa năm hơi tiếng vừa quen sân ngô cành biếc đã chen lá vàng @@ -16436,7 +14656,6 @@ 𡟱𤽗子紏迻𧗱桓公,vợ ngươi tử củ đưa về hoàn công 拯可𢭯特丕,chẳng khả quét được vậy 𡎛湩󰅹咍㙮隘關,bùn sũng nào hay đắp ải quan -分庫劔准養身,kiếm chốn dưỡng thân 芇根原畧事情仍之,nào căn nguyên trước sự tình những chi 夏五月諸鎮路府縣官朝賀󰍶辭回帝召入謂之曰爾等任官歸當使民力於耕農斷獄務以,Hạ ngũ nguyệt chư trấn lộ phủ huyện quan triều hạ tất từ hồi đế triệu nhập vị chi viết Nhĩ đẳng nhiệm quan quy đương sử dân lực ư canh nông đoán ngục vụ dĩ 𣈜八所福𤯨,ngày bớt thửa phúc sống @@ -16444,7 +14663,6 @@ 害䧺娘買蹺𡢐󰜋𠊛,Hãi hùng nàng mới theo sau một người 媚娘性󰭻𤵺𤵶,mỵ nương tính trẻ dại ngây 後日帝使人報丁景,Hậu nhật đế sử nhân báo Đinh Cảnh -𡘮堆,xảy cưu chưng lo mất đôi 影,ảnh 𠫾茹土,đi nhà thổ 孛某礼南体旦坦,bụt mới lấy năm thể đến đất @@ -16495,7 +14713,6 @@ 拯虎身𫅷歲索虚,chẳng hổ thân già tuổi tác hư 𢚸怒駭群愁駭促,lòng nọ hãy còn sầu hãy xóc 翁喂碎𫽄𥙩兜,ông ơi tôi chẳng lấy đâu -大河以北皆𨺻于莫,lục nguyệt mạc sử nam đạo tướng nguyễn quyện lĩnh binh xâm lược nghệ an 少保通郡公阮時雍萊郡公陳棐淳溪侯屈瓊玖慶溪侯阮秉德宏禮侯范嘉謨蘭,thiếu bảo thông quận công nguyễn thì ung lai quận công trần phỉ thuần khê hầu khuất quỳnh cửu khánh khê hầu nguyễn bỉnh đức hoằng lễ hầu phạm gia mô lan 状元倍𡲤𠖈跪𥿺𢬣,trạng nguyên vội vã xuống quì vòng tay 架茶度㐌唅𦝄姅萌,Giá trà độ đã ngậm gương nửa mành @@ -16503,7 +14720,6 @@ 𢮿饒𥛉謝𮗓緣,Quây nhau lạy tạ Giác Duyên 鐄篩󰋇㯲䒹高濕,vàng rây mấy khóm chồi cao thấp 于汾水璜敗退保合浦亡其二將,vu phần thuỷ hoàng bại thoái bảo hợp phố vong kì nhị tướng -󰟯婉曲𦑃空㳥唷船鈎,nhạn cánh không sóng giục thuyền câu 春二月命太保西,xuân nhị nguyệt mệnh thái bảo tây 畧朱補結仍𠊛,Trước cho bõ ghét những người 嗔傷𥙩妾婵娟分尼,xin thương lấy thiếp thuyền quyên phận này @@ -16513,9 +14729,7 @@ 㤕𡥵𢚸𥘀迡迡,xót con lòng nặng trì trì 惜台𢚸𤟛康匕,tiếc thay lòng thỏ khăng khăng 帝尽釋其民人以四人家属給賜群臣,Đế tận thích kì dân nhân dĩ tứ nhân gia thuộc cấp tứ quần thần -世宗毅皇帝光帝以正治十年十一月日誕生育于瑞原縣廣施社,thế tông nghị hoàng đế huý duy đàm anh tông đệ ngũ tử tại nhị thập thất niên thọ tam thập tam tuế vị đế dĩ ấu xung chi niên tín nhậm huân thần cố năng tước bình tiếm phản phục cựu vật thân trí thái bình trung hưng chi công thục đại ư thử yên quang đế dĩ chính trị thập niên thập nhất nguyệt nhật đản sinh dục vu thuỵ nguyên huyện quảng thi xã 伍已乱官兵因大擊破之,ngũ dĩ loạn quan binh nhân đại kích phá chi -𨉓顛如󱰶胣󰺔如󱖮𦝄招古蓬臀招埚渃–𡊲𥸷,mình đen như quạ dạ trắng như bông lưng đeo cổ bồng đẹn đeo nồi nước chõ xôi 本坦󰣡󱚅耚招榪固湄𫳭𪹷󰁯朱蔭󰣡買固穭木卒,vốn đất thì cày bừa gieo mạ có mưa xuống nắng lên cho ấm thì mới có lúa mọc tốt 今竊慮臣等忝以書生仗其威德僅䏻集事奉施恩例恐承當弗稱敢述蕪詞以聞,Kim thiết lự thần đẳng thiểm dĩ thư sinh trượng kì uy đức cẩn năng tập sự phụng thi ân lệ khủng thừa đương phất xưng cảm thuật vu từ dĩ văn 信㝵車爫󰞿三,tin người xa làm anh tam @@ -16544,14 +14758,12 @@ 悲,bây 冬十一月治判大逆名欣等罪,đông thập nhất nguyệt trị phán đại nghịch danh hân đẳng tội 畏天事大無窮意纔入新詩寄語頻,uý thiên sự đại vô cùng ý tài nhập tân thi ký ngữ tần -㛪象添窒墨訛,em tuồng thêm rất mực nhiêu ngoa 供娥彩女綏𡢐,Cung nga thể nữ nối sau 𥙩𥵛𦓡提𥙩斗𦓡𢫝,lấy nong mà đè lấy đấu mà đong 弹經𣅘𣌋诵制蔑𠇮,đàn kinh khuya sớm tụng chơi một mình 除朱渃𣴓󱘸坡䀡𡥵𠊛意娘𫼰𧗱󰠳,chờ cho nước cạn phơi bờ xem con người ấy nương nhờ về đâu 𠄩𬛕整篆𠀧亭𦬑囊,hai vai chĩnh chiện ba đình nở nang 咹之高𢀲悌陀爫𫳵,Ăn gì cao lớn đẫy đà làm sao -船棹店月滝碧,thuyền chèo đêm nguyệt sông biếc 󰉹𠫾勸教最𧗱掛󰝂,sớm đi khuyên giáo tối về quảy đem 󰌎香別古刼尼女催,lửa hương biết có kiếp này nữa thôi 𠳚𢚸空𧁹咹眉十方,gửi lòng không khó ăn mày thập phương @@ -16587,7 +14799,6 @@ 朱捕𣅶愁賖隔𢖵𪧚纏饒𢝙𡦂清寧,cho bõ lúc sầu xa cách nhớ giữ gìn nhau vui thuở thanh ninh 池清𤼵𦹯秧蓮,đìa thanh phát cỏ ương sen 昆蛌󰬛𠃅𢯰𣎀輸,con cò mấp máy suốt đêm thâu -沛如咹於時咳埃,phải như ăn ở thì hỡi ai 身𠦳鐄底丐名𦟐紅,Thân nghìn vàng để cái danh má hồng 國康年長然乃常才故相光啓,quốc khang niên trưởng nhiên nãi thường tài cố tướng quang khải 󰝂𧗱𫯳挹𡞕婚,đem về chồng ấp vợ hôn @@ -16595,7 +14806,6 @@ 遂付了刑官按察獄成當斬特旨許刺靣流遠州,Toại phó Liễu hình quan án sát ngục thành đáng trảm đặc chỉ hứa thích diện lưu viễn châu 式始修貢賦享士卒,Thức thuỷ tu cống phú hưởng sĩ tốt 冬十一月雷嗚,đông thập nhất nguyệt lôi ô -才𨇜争詩坤窖,tài đủ tranh thi khôn khéo 体事病㐌󰞬𠹾𠅜易拯𠃣,thấy sự bệnh đã nhiều chịu lời dể chẳng ít 󰘇軒吏𢴑󰜋𦀊引𠓨,Cửa hiên lại dắt một dây dẫn vào 是以感動天地致天心未上順洪水之灾泛溢過常得非時政所䦕其可不恐惧脩省思所以致此之𠧨乎必䏻行保民之政則下順民心上合天意而轉灾爲祥年榖屡登家人給足海内昇平國家億萬年之基業今其自是有永矣,thị dĩ cảm động thiên địa trí thiên tâm vị thượng thuận hồng thuỷ chi tai phiếm dật quá thường đắc phi thời chính sở quan kì khả bất khủng cụ tu tỉnh tư sở dĩ trí thử chi cữu hồ tất năng hành bảo dân chi chính tắc hạ thuận dân tâm thượng hợp thiên ý nhi chuyển tai vi tường niên cốc lũ đăng gia nhân cấp túc hải nội thăng bình quốc gia ức vạn niên chi cơ nghiệp kim kì tự thị hữu vĩnh hĩ @@ -16611,10 +14821,7 @@ 秋七月定百官進朝例,thu thất nguyệt định bách quan tiến triều lệ 組国,tổ quốc 錚鈼,trành rựa -汲凝𢢆𠲖紅,ngập ngừng thẹn lục e hồng 是月賜統領官副都将太保富郡公鄭根兼撫治乂安處添差潘兼全爲督視,thị nguyệt tứ thống lĩnh quan phó đô tướng thái bảo phú quận công trịnh căn kiêm phủ trị nghệ an xứ thiêm sai phan kiêm toàn vi đốc thị -停歇,dừng hết tham sân -功碎拱定𣈗𨖅制,công tôi cũng định ngày sang chơi 䊼絲,chẽ tơ 石生刎肝鐄胣鉄𢚸討𣦍𡗶坦証明,thạch sanh vẫn gan vàng dạ sắt lòng thảo ngay trời đất chứng minh 惟㦃乃與黎廣度程志森等同謀廢立整飭船艘噐械在太極津聲言討賊,duy sản nãi dữ lê quảng độ trình chí sâm đẳng đồng mưu phế lập chỉnh sức thuyền sưu khí giới tại thái cực tân thanh ngôn thảo tặc @@ -16622,16 +14829,13 @@ 皮芇時拱渚安皮芇,bề nào thì cũng chưa yên bề nào 隋兵自意爫愁民些,tùy binh từ ấy làm sầu dân ta 群之女𦑃花殘,Còn chi nữa cánh hoa tàn -王家𪜀社於𧵆,vương gia là xã ở gần 帝初得國時失國寶無以合明國符契有金光門待詔阮惠䏻作寶實命刻之以合于明果𭁈所賜之寶同,Đế sơ đắc quốc thời thất quốc bảo vô dĩ hợp Minh quốc phù khế hữu Kim quang môn đãi chiếu Nguyễn Huệ năng tác bảo thực mệnh khắc chi dĩ hợp vu Minh quả dữ sở tứ chi bảo đồng 𥴙菊秋黄乃落𡑝梅雪泊支調,giậu cúc thu vàng nảy lác sân mai tuyết bạc chia đều 史臣吳士連曰同心同德必事業之䏻成,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Đồng tâm đồng đức tất sự nghiệp chi năng thành 史臣吳士連曰國君奉宗廟守社稷不幸無嗣則擇宗室子育爲以子將以傳之無窮則有之矣未聞有義兒也,sử thần ngô sĩ liên viết quốc quân phụng tông miếu thủ xã tắc bất hạnh vô tự tắc trạch tông thất tử dục vi dĩ tử tương dĩ truyền chi vô cùng tắc hữu chi hĩ vị văn hữu nghĩa nhi dã 󱓁𣖙,róc mía 唐帝奇之復拜交州都護,Đường đế kì chi phục bái Giao Châu Đô hộ -阿綿󰑼帝之󰒂󰑼实如爫丕,amen là đí chi nghĩa là thực như làm vậy 𬇚官且改𠄩𤿤𡗐,ao quan thả gửi hai bè muống -空埃𧁷典𠀧𠁀𦓡𢗼,không ai khó đến ba đời mà lo 乃肆放之能無及乎卒以覆宗絶祀中宗爲之也,Nãi tứ phóng chi năng vô cập hồ tốt dĩ phú Tông tuyệt tự Trung Tông vi chi dã 敕宰臣黎熾等奏升功臣各官見任及薨殁有無賜國姓及男子未陞,Sắc tể thần Lê Xí đẳng tấu thăng công thần các quan kiến nhiệm cập hoăng một hữu vô tứ quốc tính cập nam tử vị thăng 󰅹欺挭𨤼英除,nào khi gánh nặng anh chờ @@ -16654,15 +14858,11 @@ 𨁭探衝觥𠄩處意,dạo thăm xung quanh hai xứ ấy 秦併六國稱皇帝,tần tính lục quốc xưng hoàng đế 尋󰜋庵清永塊餘從𪭡󱣛㗂楳㗂鐘,tìm một am thanh vắng khỏi dơ tuồng xập xìu tiếng mõ tiếng chuông -𠳨𠻃思懃,hỏi han tứ cần 𠄼間茹𦹵湿离卑𡉦最𣎀𣌉󰌗立𤍶,năm gian nhà cỏ thấp le te ngõ tối đêm khuya đóm lập lòe 甕吐鉑盒𤘋㺔,ống nhổ bạc hộp ngà voi -事𠇮麻吏柁𢚸𠳨埃,sự mình mà lại đà lòng hỏi ai 詔免之復其爵,Chiếu miễn chi phục kì tước -𬑵𨱽囷苦沕如饒,vắn dài khuôn khổ vẫn như nhau 晉帝遣巴西馬融代興,Tấn Đế khiển Ba Tây Mã Dung đại Hưng 情𥪞如㐌󰘚外群𠵱,Tình trong như đã mặt ngoài còn e -倣如及几腐傍牢,phỏng như gặp kẻ phũ phàng thì sao 時惟㦃已殺陳珣因承勢𭛁砲三響諸軍鼓噪進戰,thời duy sản dĩ sát trần tuân nhân thừa thế phát pháo tam hưởng chư quân cổ tháo tiến chiến 鎮寧府土官琴公差頭目來朝貢,trấn ninh phủ thổ quan cầm công sai đầu mục lai triều cống 遣行遣司刑部上書尹󰘊憲如元爭辨,Khiến Hành khiển ti Hình bộ Thượng thư Doãn Bang Hiến như Nguyên tranh biện @@ -16678,13 +14878,11 @@ 震宫見日者震東方也見出也日猶天子也,Chấn cung kiến nhật giả chấn Đông phương dã kiến xuất dã nhật do thiên tử dã 諭文武,Dụ văn võ 鐄箕𧺃󱨁𢚸空󱰼󱰽,vàng kia đỏ rói lòng không đen sì -泰来𢜠㐌旦旬,thái lai mừng đã đến tuần 别󰠲𠇮别分𠇮󰟨傕,biết đâu mình biết phận mình thế thôi 特𣈗󰅹別𣈗𧘇傕,được ngày nào biết ngày ấy thôi 歳撑屈䏾慈圍,tuổi xanh khuất bóng từ vi 霜如鈽補𤷱㭲柳,sương như búa bổ mòn gốc liễu 信,tin -安得不羞以禍耶其脱靈爪付之謂是以却其禍之萌乎如神有賜虢土田之命而虢隨以亡也,an đắc bất tu dĩ hoạ da Kì thoát linh trảo phó chi vị thị dĩ khước địch kì hoạ chi manh hồ Như thần hữu tứ Quắc thổ điền chi mệnh nhi Quắc tuỳ dĩ vong dã 時帝幸霪潭御小舟觀魚,thời đế hạnh dâm đàm ngự tiểu chu quan ngư 嫁朱吏戾世常美枚,gả cho lại lệ thế thường mỉa mai 自𡢐俗買文身利民㐌𧽇害民拱除,từ sau tục mới văn thân lợi dân đã dấy hại dân cũng trừ @@ -16696,17 +14894,13 @@ 太子暨即位是爲文宗改號隆󰆑,Thái tử kị tức vị thị vi Văn Tông cải hiệu Long Khánh 二月塟靈德大王于安排山命季貔掌其事,Nhị nguyệt táng Linh Đức đại vương vu An Bài sơn mệnh Quý Tì chưởng kì sự 𦖑𠳒呐𨔍羕尼,Nghe lời nói lạ dường này -狗彘其行梟獍其心,cẩu trệ kì hành kiêu kính kì tâm kiêu ác điểu danh kính âm cánh ác thú danh kiêu thực phụ kính thực mẫu 柴耆域庄𦖑𢶢昆錫杖𪠞方東,thầy kỳ vực chẳng nghe chống con tích trượng đi phương đông -𧍋差扒𠓨𠳨,ngài sai bắt vào hỏi 拮𬰢𫀢𬋫院丕,cất mặt coi vẻn vẹn vậy 閏三月占城入㓂由大安海門直犯京師,Nhuận tam nguyệt Chiêm Thành nhập khấu do Đại An hải môn trực phạm kinh sư 秋七月乂安土人知府潘僚以明内,Thu thất nguyệt Nghệ An thổ nhân Tri phủ Phan Liêu dĩ Minh nội 内差特進金紫縈禄大夫司禮監左監丞望祥侯臣吳冠倫奉監謄刊,Nội sai đặc tiến Kim tử Vinh lộc đại phu Tư lễ giám tả giám thừa Vọng Tường hầu thần Ngô Quán Luân phụng giám đằng san -蟡吟猿唿,ve ngâm vượn hót nào tày 臣人之所共憤天地之所不容,Thần nhân chi sở cộng phẫn Thiên địa chi sở bất dung 盖感其扈從於𫎇塵之際而言也,cái cảm kì hộ tòng ư mông trần chi tế nhi ngôn dã -房𠳐傳保闭𣇞,phòng vâng truyền bảo bấy giờ 真𪅆真𬷲󰅹分店𣈜,chân le chân vịt nào phân đêm ngày 吲𠻀𠳚吏月娥𣈜󰉨,dặn dò gửi lại nguyệt nga ngày rày 二十八日定改調令,Nhị thập bát nhật định cải điều lệnh @@ -16743,9 +14937,7 @@ 打𪔠戈𫔳茹𩆐,đánh trống qua cửa nhà sấm 雙㛪志恪𫽄侯如󰞿,song em chí khác chẳng hầu như anh 檜見累戰不克心中躊躇自回兵汴營會所属将佐曰䦕内有軍境外有賊我居其中倘有事變急難难與相拒,Cối kiến luỵ chiến bất khắc tâm trung trù trừ tự hồi binh Biện Dinh hội sở thuộc tướng tá viết Quan nội hữu quân cảnh ngoại hữu tặc ngã cư kì trung thảng hữu sự biến cấp nạn nan dữ tương cự -採𣋀轉特呐麻潘,hái sao chuyển được nói mà phan 考題用唐律詩一首與暗寫傅正文兼大註,Khảo đề dụng Đường luật thi nhất thủ dữ ám tả phó chính văn kiêm đại chú -料怛𢵋几沛,liệu đắn đo kẻ phải 状元𧗱細大提,trạng nguyên về tới đại đề 局昌某泊和󰪀,cục xương màu bạc hoà nặng 應考者三萬餘人取中者阮子棊等一千五百十九人,Ứng khảo giả tam vạn dư nhân thủ trúng giả Nguyễn Tử Kì đẳng nhất thiên ngũ bách thập cửu nhân @@ -16757,7 +14949,6 @@ 汝等坐視主辱曾不為憂身嘗國恥曾不為愧為中國之将侍立夷酋而無忍心聽太常之樂宴饗偽使而無怒色或鬪鷄以為樂或賭博以為娱或事田園以養其家或戀妻子以私於己脩生產之業而忘軍國之務恣畋獵之遊而怠攻守之習或甘美酒或嗜滛聲,Nhữ đẳng toạ thị chủ nhục tằng bất vi ưu thân thường quốc sỉ tằng bất vi quý vi trung quốc chi tướng thị lập di tù nhi vô nhẫn tâm thính Thái thường chi lạc yến hưởng nguỵ sứ nhi vô nộ sắc hoặc đấu kê dĩ vi lạc hoặc đổ bạc dĩ vi ngu hoặc sự điền viên dĩ dưỡng kì gia hoặc luyến thê tử dĩ tư ư kỷ tu sinh sản chi nghiệp nhi vong quân quốc chi vụ tứ điền liệp chi du nhi đãi công thủ chi tập hoặc cam mĩ tửu hoặc thị dâm thanh 𣊍𣊍人影如𠊛𠫾𡖵,mờ mờ nhân ảnh như người đi đêm 莫東道将奇郡公阮曰敬㱕命朝廷賜爵東郡公,Mạc Đông đạo tướng Kì quận công Nguyễn Viết Kính quy mệnh triều đình tứ tước Đông quận công -粦羅貝伴文房,lân la với bạn văn phòng 漢蒼徵?官聽候儲用,Hán Thương trưng cựu quan thính hậu trừ dụng 違者送問治罪,vi giả tống vấn trị tội 信𠫾䋦吏共饒,tin đi mối lại cùng nhau @@ -16765,7 +14956,6 @@ 節制鄭松差右将黄廷爱統諸步兵太保鄭檸等徃畧定東潮因進兵以擊水棠之北,Tiết chế Trịnh Tùng sai Hữu tướng Hoàng Đình Ái thống chư bộ binh Thái bảo Trịnh Ninh đẳng vãng lược định Đông Triều nhân tiến binh dĩ kích Thuỷ Đường chi Bắc 湯香󰡦幅帳紅泟花,thang hương rủ bức trướng hồng sạch hoa 天官家宰󰡏排撩𨖲,Thiên quan trủng tể có bài treo trên -𪡇娘麻沛呐,nể nàng mà phải nói 令諸海門及沿途各處巡把各置砲號,lệnh chư hải môn cập duyên đồ các xứ tuần bả các trí pháo hiệu 黃金野鶴册高,hoàng kim dã hạc sách cao 𪮙𠊛知己󰜋𣈜特庒,Chọn người tri kỷ một ngày được chăng @@ -16798,8 +14988,6 @@ 公司,công ty 帝遂分兵千餘人使黎列等從間道㨿杜家縣,đế toại phân binh thiên dư nhân sử lê liệt đẳng tòng gian đạo cứ đỗ gia huyện 塵塵刹刹如來,trần trần sát sát như lai -空対特辰打杶空他,không đối được thì đánh đòn không tha -𠄩蹎蹅𫴋能能𢭪,hai chân đạp xuống năng năng nhắc 尼翁醒尼翁醝,này ông tỉnh này ông say 𪋟󰮯㐱實昆芒性涓啈哼落唐林尼,chương kinh chỉn thực con mang tính quen nghễnh ngãng lạc đường trăm nơi 抔𢫜,bắt trụm @@ -16815,7 +15003,6 @@ 陽和元年,dương hoà nguyên niên 官正守掌意嵬朝廷,quan chánh thủ chưởng ấy ngôi triều đình 都御史󰱑考覈不公六科官具實紏弹,Đô ngự sử đài khảo hạch bất công Lục khoa quan cụ thực củ đàn -矇朱旦㑹竜雲,mong cho đến hội long vân 龟板臆𧒉,quy bản ức rùa 特遣吏部尚書掌六部事兼御史󰉟都御史少傅澧郡公阮文階賫捧金册進封爲元帥統國政清都王受賜冠冕卷服仍錫圭瓚土田,đặc khiển lại bộ thượng thư chưởng lục bộ sự kiêm ngự sử đài đô ngự sử thiếu phó lễ quận công nguyễn văn giai tê bổng kim sách tấn phong vi nguyên soái thống quốc chính thanh đô vương thụ tứ quan miện quyển phục nhưng tích khuê toản thổ điền 󰮏宮𢣃粉𠾺𠽅𦎛,sáu cung tủi phấn thẹn thùng gương @@ -16824,7 +15011,6 @@ 癸丑二年清康熙十二年春正月車駕至京師,Quý Sửu nhị niên Thanh Khang Hi thập nhị niên xuân chính nguyệt xa giá chí kinh sư 各官迻迍嵬又𨅸𬂙,các quan đưa đón ngùi ngùi đứng trông 阴厤,âm lịch -󰋇埃󰛢,mấy ai ở đặng nhất tâm 𢆥𠉞甲子次𠀧鄭念想典撻和吟制,năm nay giáp tý thứ ba chạnh niềm tưởng đến đặt hoà ngâm chơi 󰟸遭漢厄𦤶紊周綱,Khoảnh tao hán ách trí vặn chu cương 畜冊悶悶清溝𬞕苔,róc rách mọn mọn thanh câu tràn đầy @@ -16836,7 +15022,6 @@ 且麻沙洞丁生於吾之境土而麻沙洞長世作子之藩臣,Thả Ma Sa động đinh sinh ư ngô chi cảnh thổ nhi Ma Sa động trưởng thế tác tử chi phiên thần 地仙󰑼柴相地,địa tiên là thầy tướng địa 黎銀免冠奏曰向者臣從起義籃京今臣亦多病卜師云臣居宅内先有佛廟因有汚穢作殃,Lê Ngân miễn quan tấu viết Hướng giả thần tòng khởi nghĩa Lam Kinh kim thần diệc đa bệnh bốc sư vân thần cư trạch nội tiên hữu Phật miếu nhân hữu ô uế tác ương -𣘃昌𧏵𧏵坦𧋻竜刎还竜,cây xương rồng trồng đất rắn long vẫn hoàn long 㕵侯���麻𥄭𡗋𩆐𩅀隊𧽈,uống hầu say mà ngủ lắm sấm chớp đòi dấy 边畨𠄩將堂又,bên phiên hai tướng đường đường 扲蒸軍𠄩𠦳䐗苔𥪞率當蒸賊𠄼道拯埃孟欣,cầm chưng quân hai nghìn chưa đầy trong suất đương chưng giặc năm đạo chẳng ai mạnh hơn @@ -16856,14 +15041,12 @@ 孕竹孕𥒥坤助態圭,rặng trúc rặng đá khôn chữa thói quê 綏以是念始有異志,Tuy dĩ thị niệm thuỷ hữu dị chí 帝遣牙内指揮使丁承正以船九艘率三百人出太平軍迎之由海口入經半月至白騰江乘潮而行,đế khiển nha nội chỉ huy sứ đinh thừa chính dĩ thuyền cửu sưu suất tam bách nhân xuất thái bình quân nghênh chi do hải khẩu nhập kinh bán nguyệt chí bạch đằng giang thừa triều nhi hành -𫽄𠲖厲𫽄𢢆𭉝,chẳng e lệ chẳng thẹn thò 加范元瑰千牛奉宸二衛大将軍領龍捷軍行水軍都将胡問副之,Gia Phạm Nguyên Khôi Thiên Ngưu Phụng Thần nhị vệ đại tướng quân lĩnh Long Tiệp quân hành thuỷ quân đô tướng Hồ Vấn phó chi 覇先曰交州叛换罪由宗室遂使溷亂數州逋誅累歲,bá tiên viết giao châu phản hoán tội do tông thất toại sử hỗn loạn sổ châu bô tru luỹ tuế 冬十月十四日帝遣正使南道行遣左納言知,đông thập nguyệt thập tứ nhật đế khiển chánh sứ nam đạo hành khiển tả nạp ngôn tri 鹵簿大駕如銮輅則大輅象輅馬輅有九龍輿有七龍輿有步輦有𢒎輦如󰀩仗則金戈斧鉞幢幡,lỗ bộ đại giá như loan lộ tắc đại lộ tượng lộ mã lộ hữu cửu long dư hữu thất long dư hữu bộ liễn hữu phi liễn như nghi trượng tắc kim qua phủ việt chàng phướn 卷之八,quyển chi bát 𪀄𣋚鏙𭊕𧗱棱,chim hôm thoi thót về rừng -麻眉吏仍塘虐吹,mà mày lại những đường ngược xuôi 邊𡗶湛䐗𤁘,biên trời thẫm chửa trong 撩𣘃𥹰拱固𣈜𢯏花,Trèo cây lâu cũng có ngày bẻ hoa 柳蒲分妾𨻫流連,liễu bồ phận thiếp luống lưu liên @@ -16875,8 +15058,6 @@ 卞檄隊每鬼号𠳨𦷾,bèn hịch đòi mọi quỷ hiệu hỏi đấy 詔𡗶㐌𤏣𠄼𩄲衝旬代狩旦𣈜迎親,chiếu trời đã tỏ năm mây xong tuần đại thú đến ngày nghênh thân 傷民减税蠲租律令用皮刑法用公,thương dân giảm thuế quyên tô luật lệnh dụng vừa hình pháp dụng công -三愿舍罪弟子,tam nguyện xá tội đệ tử -得半年又廢之而立黎󰥣,đắc bán niên hựu phế chi nhi lập lê do âm do cải nguyên thiên hiến nhất vân do nãi bảng chi đồng mẫu đệ phụ nhưng thứ nhân dã vị tường 隔墻沛𣇜淹𡗶,Cách tường phải buổi IM trời 份祇襖通身,phân chỉ áo thụng thân 或曰仁柔有餘剛斷不足愚未見其然也,hoặc viết nhân nhu hữu dư cương đoạn bất túc ngu vị kiến kì nhiên dã @@ -16889,7 +15070,6 @@ 臣安窃恐将吏之以十萬之師爲一,thần an thiết khủng tướng lại chi dĩ thập vạn chi sư vi nhất 𪤾𪤾𫥨𥪸边滝,chiều chiều ra đứng bên sông 命員外郎鄭瑤賫旨揮徃諭之以賞賜大紅織金團衣高山巾相銀帶馬鞍交椅卓子等物,mệnh viên ngoại lang trịnh dao tê chỉ huy vãng dụ chi dĩ thưởng tứ đại hồng chức kim đoàn y cao sơn cân tương ngân đái mã yên giao ỷ trác tử đẳng vật -𨉟居處𨑮分順和,mình cư xử mười phân thuận hoà 㟮󰅟楼高𡴭尽𡗶,chót vót lầu cao ngất tận trời 既入相每過宋人陳道詔家對坐清談移時不倦,kí nhập tướng mỗi quá tống nhân trần đạo chiếu gia đối toạ thanh đàm di thời bất quyện 雲仙𠓨謝朝廷,vân tiên vào tạ triều đình @@ -16905,7 +15085,6 @@ 漏漏鐄𨯹鑅𦎛宝,làu làu vàng đúc vành gương báu 䲲,công 而東關各城自救不暇焉知其他,Nhi Đông Quan các thành tự cứu bất hạ yên tri kì tha -群庒客於𡽫𤂧,còn chăng khách ở non bồng 𤇥𤈛曷斎󰡤琥珀,lấp loáng hạt trai ngờ hổ phách 然則太祖優歟曰優則不知但以李德󰗯黎爲厚爾當從李,nhiên tắc thái tổ ưu dư viết ưu tắc bất tri đãn dĩ lí đức tạc lê vi hậu nhĩ đương tòng lí 麻卞擬爫禍福過𬖆驕㴷,mà bèn nghỉ làm họa phúc quá rông kiêu đắm @@ -16924,7 +15103,6 @@ 姅店盘論塘𠓨𡉦𦋦,nửa đêm bàn luận đường vào ngõ ra 時山郡公裴文奎妻阮氏年有姊爲茂洽后嘗出入宫中,thời sơn quận công bùi văn khuê thê nguyễn thị niên hữu tỉ vi mậu hợp hậu thường xuất nhập cung trung 渚𧜖𫋻拱𡞕𫯳,Chưa chăn gối cũng vợ chồng -𣎃𦊛𣈜夢糝除午生蔑昆𡛔,lấy tháng tư ngày mồng tám giờ ngọ sinh một con gái 庚由是寵益隆��日夜於後宫奉侍藥物,canh do thị sủng ích long đắc nhật dạ ư hậu cung phụng thị dược vật 油𢚸対𤽸台顛苦之,Dầu lòng đổi trắng thay đen khó gì 眉如柳𩅘如𩄲含𪘵顛弋古𢬣𤽸銀,mày như liễu tóc như mây hàm răng đen nhức cổ tay trắng ngần @@ -16937,11 +15115,9 @@ 強溇義𣷭強𨱽情滝,càng sâu nghĩa bể càng dài tình sông 時大同武德恭反僣稱隆平王使手下将銳郡公等率大蠻州兵攻畧太原白通州各峙山脅取銀塲税,Thời Đại Đồng Vũ Đức Cung phản tiếm xưng Long Bình Vương sử thủ hạ tướng Nhuệ quận công đẳng suất Đại Man châu binh công lược Thái Nguyên Bạch Thông châu các trì sơn hiếp thủ ngân trường thuế 征伐虜獲俘囚押赴江岸潮退令人作水牢驅入其中潮漲呀呷而死或使高登木抄而伐其樹樹倒人墮死,Chinh phạt lỗ hoạch phù tù áp phó giang ngạn triều thoái lệnh nhân tác thuỷ lao khu nhập kì trung triều trướng nha hạp nhi tử hoặc sử cao đăng mộc sao nhi phạt kì thụ thụ đảo nhân đoạ tử -乙酉三年,ất dậu tam niên tống càn đạo nguyên niên 遣𠊛𡎦帝麻魚謹愁,khiến người ngồi đấy mà ngơ ngẩn sầu 明日皇太后亦遇害,minh nhật hoàng thái hậu diệc ngộ hại 戊午正治元年莫光寶五年明嘉靖三十七年太師親督大軍再出山南中路攻其不意擒獲莫将英銳侯俘送安塲行在,Mậu Ngọ Chính Trị nguyên niên Mạc Quang Bảo ngũ niên Minh Gia Tĩnh tam thập thất niên Thái sư thân đốc đại quân tái xuất Sơn Nam trung lộ công kì bất ý cầm hoạch Mạc tướng Anh Nhuệ hầu phù tống Yên Trường hành tại -炭𧡊󰜋埬昌𤈜殘,trong than thấy một đống xương cháy tàn 所過焚蕩無遺,Sở quá phần đãng vô di 怒嵿泰山停冷妬󰅹魂烏馬落類󰠳,nọ đỉnh thái sơn rành rạnh đó nào hồn ô mã lạc loài đâu 筭唐尋艾吝梗特牢,toan đường tìm ngải lẩn cành được sao @@ -16963,20 +15139,16 @@ 碑除坦𥰊𡗶高,Bây giờ đất thấp trời cao 史臣吳士連曰帝雖有天資之美然以弱齡嗣位國政皆出於上皇又若不及於政者所謂父在子不得自專也安得而議之哉,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Đế tuy hữu thiên tư chi mĩ nhiên dĩ nhược linh tự vị quốc chính giai xuất ư Thượng hoàng hựu nhược bất cập ư chính giả sở vị phụ tại tử bất đắc tự chuyên dã An đắc nhi nghị chi tai 房,phòng -䀡𥪝賦意覩𠳒冬迻,xem trong phú ấy đủ lời đong đưa 帝不從各報儲等遵如舊例,đế bất tòng các báo trừ đẳng tuân như cựu lệ 鄕景昭飲醴文身錐耳󰲛贄琛盆賊琴公介居居裔服聖祖澄春育存胥敖蓬𠬠之中文皇山納川藏置季孟壠底之外奈獸心莫革野惟馴躑躅豕嬴譸張祖詐怠篚包而廢任土之貢辱介史而𢙇欺天之心謀之不臧靡可億逞為鬼為蜮敢依逆命之兇如雷如霆薄致義師之伐始則抱頭遠遁喘息巤身終焉掉尾乞憐倉皇納土朕憫一方之生聚寬萬死之罪𠎝置郡縣而甸彼疆易衣裳而縻我爵頑㝠木石孤,hương cảnh chiêu ẩm lễ văn thân truy nhĩ dư chí thám bồn tặc cầm công giới cư cư duệ phục thánh tổ trừng xuân dục tồn tư ngao bồng một chi trung văn hoàng sơn nạp xuyên tàng trí quý mạnh lũng để chi ngoại nại thú tâm mạc cách dã duy thuần trịch trục thỉ doanh trù trương tổ trá đãi phỉ bao nhi phế nhiệm thổ chi cống nhục giới sử nhi hoài khi thiên chi tâm mưu chi bất tàng mi khả ức sính vi quỷ vi vực cảm y nghịch mệnh chi hung như lôi như đình bạc trí nghĩa sư chi phạt thuỷ tắc bão đầu viễn thuẫn suyễn tức liệp thân chung yên trác vĩ khất lân thương hoàng nạp thổ trẫm mẫn nhất phương chi sinh tụ khoan vạn tử chi tội tiếm trí quận huyện nhi điền bỉ cương dị y thường nhi mi ngã tước ngoan minh mộc thạch cô 咂𠄩,tốp hai -清閑案矣刁帶,thanh nhàn án hãy đeo đai 叔鵉𢬣扲金戈,thúc loan tay cầm kim qua 社長脩簿供結士人要得實學不限人數多少送本縣州官考暗寫一塲府官考經義三道承憲官公同考試如例,xã trưởng tu bạ cung kết sĩ nhân yếu đắc thực học bất hạn nhân sổ đa thiểu tống bản huyện châu quan khảo ám tả nhất trường phủ quan khảo kinh nghĩa tam đạo thừa hiến quan công đồng khảo thí như lệ 䏽農𠬠埝默油𦹵花,vùi nông một nấm mặc dầu cỏ hoa -󰑼恩咘鎫󰪀,là ơn bú mớm nuôi nấng 𠸠低𢷮分爫𤳇特,Ví đây đổi phận làm trai được 筭自及節良晨,toan từ gặp tiết lương thần 明山壽遣阮任等三人來通信,Minh Sơn Thọ khiển Nguy���n Nhậm đẳng tam nhân lai thông tin 𥒥花,đá hoa -𣈗𩲉梅塢愈𨉓尼,ngày hồn mai ủ rủ mình nầy 詔諸買良民為奴婢者許贖田宅不用此律以庚寅辛卯二年饑人多死故也,Chiếu chư mãi lương dân vi nô tì giả hứa chuộc điền trạch bất dụng thử luật Dĩ Canh Dần Tân Mão nhị niên cơ nhân đa tử cố dã 耽𬂙濫女碑𥹰㐌𤶐,đắm trông trộm nhớ bây lâu đã chồn 遣士周茶鄕古了人初元人來帝命士周筮之占云必有大勝,khiển Sĩ Chu Trà Hương Cổ Liễu nhân Sơ Nguyên nhân lai Đế mệnh Sĩ Chu thệ chi chiêm vân tất hữu đại thắng @@ -16984,21 +15156,17 @@ 咹制㐌󰠵𣩂墫𠤆兮,ăn chơi đã trải chết chôn chớ hề 翹強慝𦬑𩦓空𦋦𠳒,Kiều càng nức nở MỞ không ra lời 削元淵陳姓為枚姓,tước nguyên uyên trần tính vi mai tính -西楊傳意此䀡,tây dương chuyện ấy thử xem -冬十月二十五日遣陪臣黎文老阮建美阮居道鄧惠如明歲貢并謝賜衮冕,đông thập nguyệt nhị thập ngũ nhật khiển bồi thần lê văn lão nguyễn kiến mĩ nguyễn cư đạo đặng huệ nhất tác liên như minh tuế cống tịnh tạ tứ cổn miện 昆𠊛窈窕生牢,con người yểu điệu xinh sao 渃𫶺昆𤵺坤全江山,nước nghèo con dại khôn tuyền giang sơn 平𣈜𤓢𤏧𠄩边,bằng ngày nến thắp hai bên 礼󰑼掃墓哙󰑼蹅清,lễ là tảo mộ gọi là đạp thanh 唐安縣武巨練古費縣段路上攻城策及戦掤轒輼𢒎馬車樣,Đường An huyện Vũ Cự Luyện Cổ Phí huyện Đoàn Lộ thượng công thành sách cập chiến bằng phần ôn phi mã xa dạng -搊固𡃍之娘呂荣,so có kém chi nàng lã vinh 眉某歆遙𢚸墨客其埋𣈜𣎃𧵑詩人,mạy mọ hôm dao lòng mặc khách kỳ mài ngày tháng của thi nhân 以端慶五年十月󰁮兵至東京遂殺威穆帝而自立以生日爲天保聖節稱仁海洞主及遇害鄭惟㦃降封為靈隱王後追尊襄翼帝,Dĩ Đoan Khánh ngũ niên thập nguyệt cử binh chí Đông Kinh toại sát Uy Mục Đế nhi tự lập dĩ sinh nhật vi Thiên Bảo thánh tiết xưng Nhân Hải động chủ cập ngộ hại Trịnh Duy Sản giáng phong vi Linh Ẩn Vương hậu truy tôn Tương Dực Đế 聖初達宁𫀅形󰭼傍爫󰒂󰭼命爫先,thánh xưa đặt chữ xem hình lấy bàng làm nghĩa lấy mình làm tên 𪀄固𠰘呌謳吏吟,chim có miệng kêu âu lại ngậm 𡥵𠴜吒媄𤾓塘𡥵虚,con cãi cha mẹ trăm đường con hư 竿高𤾓𡱩,cán cao trăm thước -己亥永壽二年,kỉ hợi vĩnh thọ nhị niên minh vĩnh lịch thập tam niên thanh thuận trị thập ngũ niên 旨揮𭁈木忙少尉車芇出哀牢南馬各蛮救昆孤,chỉ huy dữ mộc mường thiếu uý xa miên xuất ai lao nam mã các man cứu côn cô 䏾斜如󰖢干盆,Bóng tà như giục cơn buồn 太祖戡乱除殘得王通蠟書言使用兵如原征之数得六七大将軍如張輔方可圖之縱得不可守之然從縉之言始驗,Thái Tổ kham loạn trừ tàn đắc Vương Thông lạp thư ngôn Sử dụng binh như nguyên chinh chi số đắc lục thất đại tướng quân như Trương Phụ phương khả đồ chi tung đắc bất khả thủ chi nhiên tòng Tấn chi ngôn thuỷ nghiệm @@ -17013,7 +15181,6 @@ 其文曰朕惟祖宗肇有區夏聲教誕敷禮信外藩以廣國家屏翰,kì văn viết trẫm duy tổ tông triệu hữu khu hạ thanh giáo đản phu lễ tín ngoại phiên dĩ quảng quốc gia bình hàn 炙炙注固𢚸仔細,chả chả chú có lòng tử tế 礙顒憚󰊄𠲖霜,Ngại ngùng dạn gió e sương -若昆󱏰討順哺𢬣執娘麻生庄木弄,nhược phải con trai thảo thuận vo tay chắp nương mà sinh chẳng móc lòng nạ 璉至二王責其不庭竟執璉往征之,liễn chí nhị vương trách kì bất đình cánh chấp liễn vãng chinh chi 仁宗天資仁孝稱爲盛德重名臣之󰱇置進士之科侍經筵之有其官開言路之有其詔求賢納諫薄賦輕徭故䏻身致太平俗臻殷富足為承平之令主也,Nhân Tông thiên tư nhân hiếu xứng vi thịnh đức trọng danh thần chi tuyển trí Tiến sĩ chi khoa thị Kinh diên chi hữu kì quan khai ngôn lộ chi hữu kì chiếu cầu hiền nạp gián bạc phú khinh dao cố năng thân trí thái bình tục trăn ân phú túc vi thừa bình chi lệnh chủ dã 黄廷爱渡下流以擊其背,hoàng đình ái độ hạ lưu dĩ kích kì bội @@ -17025,7 +15192,6 @@ 不常,bất thường 春正月幸西京,xuân chính nguyệt hạnh tây kinh 大水泛溢渰民田禾浸民盧屋,Đại thuỷ phiếm dật yêm dân điền hoà tẩm dân lư ốc -裊麻於丕爫清,nếu mà ở vậy làm thinh 大臣百官盡其忠貞以輔成大業棊親王僣于天位天下共誅之,đại thần bách quan t���n kì trung trinh dĩ phụ thành đại nghiệp kì thân vương tiếm vu thiên vị thiên hạ cộng tru chi 統元間位至太師仁國公後封安興王,Thống Nguyên gian vị chí Thái sư Nhân quốc công hậu phong An Hưng Vương 宋帝詔𤤻師遣使讓劉澄賈湜王僎等,tống đế chiếu ban sư khiển sứ nhượng lưu trừng giả đề vương soạn đẳng @@ -17036,7 +15202,6 @@ 帝𫳭小竪阮供,đế sủng tiểu thụ nguyễn cung 𠊛庒咹𠳒𠊛虚,người chẳng ăn lời người hư 碎伵,tôi tớ -鼎終𢝙𨤔之麻鼎終,đỉnh chung vui vẻ chi mà đỉnh chung 夏四月閻原復入國,hạ tứ nguyệt diêm nguyên phục nhập quốc 二月莫令天下各處務築土壘及種由竿上自喝江下至山明華停江延袤数百里以防兵至,nhị nguyệt mạc lệnh thiên hạ các xứ vụ trúc thổ luỹ cập chủng do can thượng tự hát giang hạ chí sơn minh hoa đình giang diên mậu sổ bách lí dĩ phòng binh chí 𢜝绳𧆄洒吊佳𤴬𦛊,sợ thằng thuốc tẩy đéo dai đau l @@ -17055,7 +15220,6 @@ 𢆥󰅒󰑼󰜋女時𠄼𢆥,Năm nay là một nữa thì năm năm 底,để 监󰅹窃玉偷香謹𥪝名節另塘繁花,dám nào thiết ngọc thâu hương ghín trong danh tiết lánh đường phồn hoa -特尼𢭸玉𢭗鐄催,được nơi tựa ngọc nương vàng thì thôi 智等知帝意外托和親内有掩襲之志乃拘臻等不還,trí đẳng tri đế ý ngoại thác hoà thân nội hữu yểm tập chi chí nãi câu trăn đẳng bất hoàn 定𨀈𨖲馭蔑欺,định bước lên ngựa một khi 我軍所至秋毫無犯市不改肆,ngã quân sở chí thu hào vô phạm thị bất cải tứ @@ -17063,22 +15227,17 @@ 時官軍與莫将相持連年不解,Thời quan quân dữ Mạc tướng tương trì liên niên bất giải 帝使丁蝮退還其奏不納,Đế sử Đinh Phúc thoái hoàn kì tấu bất nạp 潭之宫此其短也,Đàm chi cung thử kì đoản dã -安皮,yên bề phận khó 筭唐眷誘胣迷道冷,toan đường quyến dụ dạ mê đạo lành 打棦笘𧂭草塘,đánh tranh chụm nóc thảo đường 丁巳天祐元年莫光寶四年明嘉靖三十六年莫以謙王敬典兼宗人府宗人令,Đinh Tị Thiên Hựu nguyên niên Mạc Quang Bảo tứ niên Minh Gia Tĩnh tam thập lục niên Mạc dĩ Khiêm Vương Kính Điển kiêm Tông nhân phủ Tông nhân lệnh 功㧅󱁲𫽄舌催𡗋由,Công đeo đuổi chẳng thiệt thòi lắm ru 㐌曾䀡卦𧴤𧒌,đã từng xem quẻ bói rùa 及得天下故有此命,Cập đắc thiên hạ cố hữu thử mệnh -𥙩𫯳爫𫰣固干之,hãy nín đi lấy chồng làm lẽ có can chi 太宗乃納群臣所上金湧銀生儂平藩伏八字為號則於誇大中又失於麄矣,Thái Tông nãi nạp quần thần sở thượng Kim Dũng Ngân Sinh Nùng Bình Phiên Phục bát tự vi hiệu tắc ư khoa đại trung hựu thất ư thô hĩ 󰝡信明吏瀉𢞂闭娄,đem tin mừng lại tẩy buồn bấy lâu -臣竊惟古有信書國之大典所以紀國綂之離所以明治化之隆污,Thần thiết duy Cổ hữu tín thư quốc chi đại điển sở dĩ kỉ quốc thống chi li hợp sở dĩ minh trị hoá chi long ô -眉它别𤏣世庒,mi đà biết tỏ thế chăng 㗜䃣,súc ve 𠀧𢆥咹於庫巾,ba năm ăn ở khó khăn 帝可其奏命東閣大學士兼國子監祭酒申仁忠禮部尚書兼東閣大學士覃文禮東閣大𭓇,Đế khả kì tấu mệnh Đông các đại học sĩ kiêm Quốc tử giám Tế tửu Thân Nhân Trung Lễ bộ Thượng thư kiêm Đông các đại học sĩ Đàm Văn Lễ Đông các đại học -月些些月别包饒情,nguyệt ta ta nguyệt biết bao nhiêu tình 莫茂洽惶怖失措棄城迯走,Mạc Mậu Hợp hoàng bố thất thố khí thành đào tẩu 古者列國各有史如魯之春秋晉之擣杌楚之乘是已大越居五嶺之南乃天限南北也,Cổ giả liệt quốc các hữu sử như Lỗ chi Xuân Thu Tấn chi Đào Ngột Sở chi Thặng thị dĩ Đại Việt cư Ngũ Lĩnh chi Nam nãi thiên hạn Nam Bắc dã 第第三名楊暠等三名進士出身鄧丕顕等十四名同進士出身,đệ đệ tam danh Dương Cảo đẳng tam danh Tiến sĩ xuất thân Đặng Phi Hiển đẳng thập tứ danh đồng Tiến sĩ xuất thân @@ -17092,13 +15251,10 @@ 秋七月六日上皇宴群臣於延賢殿,thu thất nguyệt lục nhật thượng hoàng yến quần thần ư diên hiền điện 中料不敵夜漏二皷遁歸,Trung liệu bất địch dạ lậu nhị cổ độn quy 京師留守奉乾王日中驛聞僧胡氏定勝將阮慶義弟都綂譚碎状皇弟勝乾太福等謀反,kinh sư lưu thủ phụng càn vương nhật trung dịch văn tăng hồ thị định thắng tướng nguyễn khánh nghĩa đệ đô thống đàm toái trạng hoàng đệ thắng càn thái phúc đẳng mưu phản -𧖱悭喭,máu ghen nghẹn giọng 𠄩󰁰𦊚司蒸垠𡨺調固支座,hai mươi bốn ty chưng ngăn giữ đều có chia toà 些𠫾使汁㐌𠄩𢆥,ta đi sứ sắp đã hai năm 宣化感化永通人攻富良府陷之利㨿府治晝夜會其黨與謀㓂京師,Tuyên Hoá Cảm Hoá Vĩnh Thông nhân công Phú Lương phủ hãm chi Lợi cứ phủ trị chú dạ hội kì đảng dữ mưu khấu Kinh sư 又諭官員軍民等曰交趾之人皆爲天民既以撫之皆朕赤子,Hựu dụ quan viên quân dân đẳng viết Giao Chỉ chi nhân giai vi thiên dân ký dĩ phủ chi giai trẫm xích tử -𫤯榾𠸦埃窖窖槞𠊛辰𨖲打仉,tám cột khen ai khéo khéo trồng người thì lên đánh kẻ ngồi trông -南体達,năm thể đặt trong đất 十二月八日哀牢人來降進象三隻,Thập nhị nguyệt bát nhật Ai Lao nhân lai hàng tiến tượng tam chích 𡽫祈墓只𦝄撩𣷷淝𫗄𠺙調囂󰋇塸,non kỳ mộ chỉ trăng treo bến phì gió thổi đìu hiu mấy gò 娘𦖑𠷨󱛾𠲶唭,nàng nghe bẽn lẽn mỉm cười @@ -17127,7 +15283,6 @@ 㤿𧛋帳𢷀幔𩂏墻東蜂𧊉𠫾𧗱默埃,êm đềm trướng rủ màn che tường đông ong bướm đi về mặc ai 之極必治之隆,chi cực tất trị chi long 墀之東置文明殿西置廣武殿墀之左右對立鍾楼以登聞小民󰱃獄寃枉墀之,trì chi đông trí văn minh điện tây trí quảng vũ điện trì chi tả hữu đối lập chung lâu dĩ đăng văn tiểu dân thứ ngục oan uổng trì chi -空空𫤋,không không ngửa 勑㫖天下内外文武等官繼今常參辝見日服圓領衣一如頒降官樣,sắc chỉ thiên hạ nội ngoại văn võ đẳng quan kế kim thường tham từ kiến nhật phục viên lĩnh y nhất như ban giáng quan dạng 齊后土欽欽𦛋,tè hậu thổ khom khom cật 拱𠾕學呐呐空𢧚,cũng đòi học nói nói không nên @@ -17149,7 +15304,6 @@ 府塘差𦲿票紅催查,Phủ đường sai lá phiếu hồng thôi tra 招𠇮勿把哭不,gieo mình vật vã khóc than 吀迻細妬畧𡢐朱𧷺,xin đưa tới đó trước sau cho tròn -𥉫𠊛𥪝揊樸,trông người trong bức phác 弹蟡𢭮愁,đàn ve gảy sầu 會,hộị 初太祖征復禮州令軍粮轉到嘉興軍營收貯至是嘉興鎮宣慰大使黎遙奏言廩𭁈粮俱󰱧弊乞轉送納東京,sơ thái tổ chinh phục lễ châu lệnh quân lương chuyển đáo gia hưng quân dinh thu trữ chí thị gia hưng trấn tuyên uý đại sứ lê dao tấu ngôn lẫm dữ lương cụ hoại tệ khất chuyển tống nạp đông kinh @@ -17166,7 +15320,6 @@ 品,phẩm 哿,cả 觥𢆥奔粉半香㐌𠅜,quanh năm buôn phấn bán hương đã lề -群空咍㐌尼芇称斤,còn không hay đã nơi nào xứng cân 雖庫拱𠸟停󰠱弭,tuy khó cũng vui đừng nặng nhẹ 歇𠳒首復懇求,Hết lời thú phục khẩn cầu 󱙊除渚体𢼂𪞷,vài giờ chưa thấy sổ ra @@ -17176,7 +15329,6 @@ 曷𠓨閣紫曷𫥨𪽣𦓿,hạt vào gác tía hạt ra ruộng cày 事些渚𠼯皮絲𩯀塘世須辰挼𩙍湄,sự ta chưa hở bề tơ tóc đường thế tua thìn nỗi gió mưa 爫𤳇志於朱𥾽𠤆󱳮闷𡞕𠤆煩闷𡥵,làm trai chí ở cho bền chớ lo muộn vợ chớ phiền muộn con -調霪󱯶可𨣥,cây hạnh đỏ đều rườm rà khả dấu 娘𦖑咹呐𠶂𠳹𬮙愁尋藉𠄩行珠滇,nàng nghe ăn nói sỗ sàng muôn sầu tầm tã hai hàng châu chan 𤯩𢘾坦客托坉圭㝵,Sống nhờ đất khách thác chôn quê người 󰡏𦖑𠇮畧渚它矫𨍦,Có nghe MÌNH trước CHẢ đà KẺO sau @@ -17185,12 +15337,10 @@ 大破吳兵殺劉俊修稷餘兵散還合浦稷因表靈爲鬱林太守元爲九真太守,Đại phá Ngô binh sát Lưu Tuấn Tu Tắc dư binh tán hoàn Hợp Phố Tắc nhân biểu Linh vi Uất Lâm Thái thú Nguyên vi Cửu Chân Thái thú 鋂銅鎛隊吝歆許拖𢚸𡗶纏𪧚𠊛忠,mũi đòng vác đòi lần hăm hở đỡ lòng trời gìn giữ người trung 士周為人孝忠有文藝官至少傅號𦮎齋先生,Sĩ Chu vi nhân hiếu trung hữu văn nghệ quan chí Thiếu phó hiệu Tốn Trai tiên sinh -庒符𧆄㐌迷𢚸杏春,chẳng bùa thuốc đã mê lòng hạnh xuân 慈烏𪀄祝物常群蒙劍准尋唐啫恩,từ ô chim chóc vật thường còn mong kiếm chốn tìm đường giả ơn 爲蒸𪽝蔑湼𣦍𢚸恒,vì chưng bởi một nết ngay lòng hằng 𣎃𧷺如𠳚宫𩄲陳陳没分挹核㐌料,tháng tròn như gửi cung mây trần trần một phận ấp cây đã liều 是日彦󰱇壮士假作敬章兵號衣旗色,thị nhật ngạn tuyển tráng sĩ giả tác kính chương binh hiệu y kì sắc -台麻結㐌除𡾵𨖅,hay mà kết đã chờ ngôi sang 舘浪傕㐌𠚢魔,Quán rằng Thôi đã ra ma 𠄼𫡮俸体詔𡗶,năm mây bỗng thấy chiếu trời ���師買計寒温𨃴頭,bạch sư mới kể hàn ôn gót đầu @@ -17203,12 +15353,9 @@ 塘𨱽渚𪿒吳𣒲,Đường dài chớ ngại Ngô Lào 及歸保其人爲扶義侯,cập quy bảo kì nhân vi phù nghĩa hầu 昆尼𫽄沛善人,Con này chẳng phải thiện nhân -󰡎𨆝,xa lìa dưới gối 嫡妻又無眾子方擇次子之賢,đích thê hựu vô chúng tử phương trạch thứ tử chi hiền -盎文𫧇,áng văn năng sức 節制鄭松褒賞慰勞之賜爵羙郡公使領本部兵馬船艘為前部𭁈莫兵将拒,tiết chế trịnh tùng bao thưởng uý lạo chi tứ tước mĩ quận công sử lĩnh bản bộ binh mã thuyền sưu vi tiền bộ dữ mạc binh tương cự 箕𡑴太守𨅸𬦪蹽,kìa đền thái thú đứng cheo leo -𨔍之冲公侯,lạ gì trong công hầu 花浪又漲,hoa lãng hựu trướng 条件,điều kiện 身尼㐌補仍𣈜𦋦𠫾,Thân này đã bỏ những ngày ra đi @@ -17218,7 +15365,6 @@ 布告天下咸使聞知,bố cáo thiên hạ hàm sử văn tri 徽寕前宗室仁榮仁榮日禮所殺妻史臣吳士連曰仁榮死國讎徽寕居夫喪甫閲六月而帝以嫁季犛是人偷之󰱧自帝始而娶者與為妻者非有人心也,huy ninh tiền tông thất nhân vinh nhân vinh nhật lễ sở sát thê sử thần ngô sĩ liên viết nhân vinh tử quốc cừu huy ninh cư phu tang phủ duyệt lục nguyệt nhi đế dĩ giá quý li thị nhân thâu chi hoại tự đế thuỷ nhi thú giả dữ vi thê giả phi hữu nhân tâm dã 󰜋間渃碧𩄲鐄𢺺堆,Một gian nước biếc mây vàng chia đôi -妥𢞂埃别朱𢚸尼諸,thoả buồn ai biết cho lòng này chưa 諸軍築壘王通惧悉眾出攻,chư quân trúc luỹ vương thông cụ tất chúng xuất công 𧜖儈𥛭雷陀󰋇最麻𢚸㐌女世箕𠱋,chăn gối lẻ loi đà mấy tối mà lòng đã nỡ thế kia ru 欗楣句蘭𦊚皮,lan my câu lan bốn bề @@ -17232,7 +15378,6 @@ 文安乃散軍搜捕四人親戚奴婢産畜併及鎮軍妻子千餘人㱕献,văn an nãi tán quân sưu bổ tứ nhân thân thích nô tì sản súc tính cập trấn quân thê tử thiên dư nhân quy hiến 庒𨁪之𠸜碎󰅒噲石生,chẳng giấu gì tên tôi nay gọi thạch sanh 以彼軍,Dĩ bỉ quân -𬂙𦋦落体月陀,trông ra nhác thấy nguyệt đà 𩈘焒𤈜𤇊𤇊,mặt lửa cháy bừng bừng 俗傳𣎃𬙞𩅹牛,tục truyền tháng bảy mưa ngâu 𩈘娘𫽄𧡊𭛣娘㐌查,Mặt nàng chẳng thấy việc nàng đã tra @@ -17243,19 +15388,12 @@ 𠳐𠳒埃乃阻𦋦𠻷饒澄姅更𠀧迍塘,vâng lời ai nấy trở ra hẹn nhau chừng nửa canh ba đón đường 𥱰𩵽無,dò tôm vô 省𦋦買𠯇共払,Tỉnh ra mới rỉ cùng chàng -𣌋蜍布媄𫯳,sớm thờ bố mẹ chồng 青河旦坦相公,thanh hà đến đất tướng công 旨准目今王府領布命令曰令諭臣民進啓者曰謹啓聞,chỉ chuẩn mục kim vương phủ lĩnh bố mệnh lệnh viết lệnh dụ thần dân tiến khải giả viết cẩn khải văn 浽𥢆笠笠㳥㵢,nỗi riêng lớp lớp sóng giồi 定進士資格例第一甲第一名正六品八資第二名從六品七資第三名正七品五資並賜進士及第第二甲從一品五資賜進士出身第三甲正八品四資賜同進士出身入翰林院加一級除監察御史知縣以本品除,định tiến sĩ tư cách lệ đệ nhất giáp đệ nhất danh chính lục phẩm bát tư đệ nhị danh tòng lục phẩm thất tư đệ tam danh chính thất phẩm ngũ tư tịnh tứ tiến sĩ cập đệ đệ nhị giáp tòng nhất phẩm ngũ tư tứ tiến sĩ xuất thân đệ tam giáp chính bát phẩm tứ tư tứ đồng tiến sĩ xuất thân nhập hàn lâm viện gia nhất cấp trừ giám sát ngự sử tri huyện dĩ bản phẩm trừ -從之唭𠹳容𨱽,tuồng gì cười cợt dong dài -共㕵糁斛司斗炎吕那,cùng uống vào tám hộc tư đấu viêm sữa nạ -𠸗𫢩分𡛔𡦂徔,xưa nay phận gái chữ tòng -花殘莒催闭除埃几群𠳒𩯀,hoa tàn nhụy rữa thì thôi bấy giờ ai kẻ còn lời tóc tơ 是日卒,thị nhật tốt 水團中唐外孛浽丸泠汀,thuỷ đoàn trong đường ngoài bột nổi hòn lênh đênh -俄而三夫人至哽咽流涕曰妾等聞之古之嗣位立嫡不立󰱃,nga nhi tam phu nhân chí ngạnh âm canh bi tắc dã yết lưu thế viết thiếp đẳng văn chi cổ chi tự vị lập đích bất lập thứ -計之𨖲托𫴋京,kể chi lên thác xuống gềnh 於是鄭杜使親男碩郡公,ư thị trịnh đỗ sử thân nam thạc quận công 𮗓甚善文談,Giác thậm thiện văn đàm 畧它󰝡𠺙庒苓辰傕,trước đà đem thói chẳng lành thì thôi @@ -17269,10 +15407,8 @@ 遣楊盤許原等賫户部咨文來求粮給,khiến dương bàn hứa nguyên đẳng tê hộ bộ tư văn lai cầu lương cấp 其被氅加冠如道士状,Kì bị sưởng gia quán như đạo sĩ trạng 坡配入㳥𫥨𣾺󰜋𠇮埃几別潙溇濃,pha phôi vào lộng ra khơi một mình ai kẻ biết vời sâu nông -蔑𥱱豸黄碧𦠳𡶀,một chòm giãi vàng biếc 會國亂承恩等不得達至,hội quốc loạn thừa ân đẳng bất đắc đạt chí 𡲤名才子󰠱煩佳人,vả danh tài tử nặng phiền giai nhân -念忠孝堛英才,niệm trung hiếu bậc anh tài 仁之深必𢙇之遠,nhân chi thâm tất hoài chi viễn 㤕身沉浽𤴬𢚸合散,Xót thân chìm nỗi đau lòng hợp tan 夏四月朔日食,Hạ tứ nguyệt sóc nhật thực @@ -17305,7 +15441,6 @@ 拯𧡊曆官須舍𠳨暗𫀅寅月小咍大,chẳng thấy lịch quan tua xá hỏi ám xem dần nguyệt tiểu hay đài 𤤰𦖑𨍦𫏾別信𭉩󱋒車駕典沔林山,vua nghe sau trước biết tin vội vàng xa giá đến miền lâm sơn 郑𢚸𢖵旦潭又淚沙,chạnh lòng nhớ đến đầm đầm lệ sa -仍棋泊卒辰𠄼𣎃,nhưng cờ bạc suốt thì năm tháng 𤽗楊湛恒𥙩態驕爫噒審擬𢀦󰠱𬧻爫󱠵㝵,ngươi dương trạm hằng lấy thói kiêu làm răn thẳm nghỉ sửa nén sau làm nên người 盛衰󰝸別󰥎牢,thịnh suy chẳng biết làm sao 馮佐周卒,Phùng Tá Chu tốt @@ -17315,23 +15450,18 @@ 及聞捷奏云以󰱐蓬莪馘乃大喜召群,cập văn tiệp tấu vân dĩ hoạch bồng nga quắc nãi đại hỉ triệu quần 以黎伯籌為兵部尚書,dĩ lê bá trù vi binh bộ thượng thư 唐樁課𢶢蔑𦓿事世包饒揾㐌亏,đường thông thuở gióng một cày sự thế bao nhiêu vẫn đã khuây -少之聀重少之官𢀨,thiếu chi chức trọng thiếu gì quan sang 舌搙言牟,thịt nấu ngon màu 時我越令三使者牽牛三百頭携酒一千鐘持交趾九真日南三郡戶籍迎降路博德因拜三使者為三郡太守治,thời ngã việt lệnh tam sứ giả khiên ngưu tam bách đầu huề tửu nhất thiên chung trì giao chỉ cửu chân nhật nam tam quận hộ tịch nghênh hàng lộ bác đức nhân bái tam sứ giả vi tam quận thái thú trị 九月九日殺宦者丁福丁勝等以阮廌臨刑之,cửu nguyệt cửu nhật sát hoạn giả đinh phúc đinh thắng đẳng dĩ nguyễn trãi lâm hình chi 信腰𣅘𣌋蔑情立爫太子底停台󱠢,tin yêu khuya sớm một tình lập làm thái tử để dành thay ngôi 中宗武皇帝諱暄莊宗長子在位八年壽二十二歲附莫福原八年帝委任忠謀勦誅僣簒可謂有帝王之畧然享齡不久先王境土未盡克復惜哉己酉順平元年莫景曆二年明嘉靖二十八年莫以東道将缺名爲經國公北道将莫廷科爲嘉國公西道将阮敬爲,Trung Tông Vũ Hoàng Đế Huý Huyên Trang Tông trưởng tử Tại vị bát niên thọ nhị thập nhị tuế Phụ Mạc Phúc Nguyên bát niên Đế uỷ nhiệm trung mưu tiễu tru tiếm soán khả vị hữu đế vương chi lược nhiên hưởng linh bất cửu tiên vương cảnh thổ vị tận khắc phục Tích tai Kỷ Dậu Thuận Bình nguyên niên Mạc Cảnh Lịch nhị niên Minh Gia Tĩnh nhị thập bát niên Mạc dĩ Đông Đạo tướng khuyết danh vi Kinh quốc công Bắc Đạo tướng Mạc Đình Khoa vi Gia quốc công Tây đạo tướng Nguyễn Kính vi -𦎛俗箕陀招押𫖀,gương tục kia đà treo áp mặt 甲子齊武帝頤永明二年,Giáp Tíl Tề Vũ Đế Di Vĩnh Minh nhị niên -夏四月皇弟三子生,hạ tứ nguyệt hoàng đệ tam tử khuyết danh sinh -女芇咹槾者桃𠇍埃,nỡ nào ăn mận giả đào mấy ai 玉蘭羅花大,ngọc lan là hoa đại 昔台渃㐌打矾,tiếc thay nước đã đánh phèn 辛未三年明崇四年,Tân Mùi tam niên Minh Sùng tứ niên 直浪厨瀝佛鐄,Trực rằng Chùa rách phật vàng 害寃家𧵑破家,khéo oan gia của phá gia 役者駿奔視之石已摧碎矣,Dịch giả tuấn bôn thị chi thạch dĩ thôi toái hĩ -功謨𫺶𠊛仍𠓨𢚸,công mua giận người dưng vào lòng 婚非其𩔗先儒非之矣,hôn phi kì loại tiên nho phi chi hĩ 都󰱑不䏻檢奏一體治罪,Đô đài bất năng kiểm tấu nhất thể trị tội 眉󰝡𠬠棟昌枯尼哩𪵯咍分,mày đem một đống xương khô này rẽ làm hai phần @@ -17353,23 +15483,18 @@ 二十二日勑㫖󰱥今六部有奏題本一應,nhị thập nhị nhật sắc chỉ kế kim lục bộ hữu tấu đề bản nhất ứng 二十八日賜宴,nhị thập bát nhật tứ yến 娘浪󰊄扒湄扲,Nàng rằng Gió bắt mưa cầm -爫朱牛女𡗶蒙𨖅求,làm cho ngưu nữ trời mong sang cầu 𠁑花㖂𠎪惡人,Dưới hoa dậy lũ ác nhân 𡗶󱤕𡎢汰篭挹,trời rét ngồi sưởi lồng ấp 軍連失次乱行,quân liền thất thứ loạn hàng 隔澄坤𨤧𠳨𠻃,cách chừng khôn nhẽ hỏi han 以同存澤爲兵部���侍郎,dĩ đồng tồn trạch vi binh bộ tả thị lang 扒娘𨅸直持壼𠄩尼,Bắt nàng đứng chực trì hồ hai nơi -旦期特𢯏,đến kì được bẻ 拱欺𨖲󰘚樣文紳,cũng khi lên mặt dáng văn thân 明宗占小詩示之曰診脉休論煩悶多鄒公良劑要調和若言煩悶無休歇只恐重招煩悶加,Minh Tông chiêm tiểu thi thị chi viết Chẩn mạch hưu luận phiền muộn đa Trâu công lương tễ yếu điều hoà Nhược ngôn phiền muộn vô hưu yết Chỉ khủng trùng chiêu phiền muộn gia 排僊共齊饒調插行边左麻𡎢,bầy tiên cùng tè nhau đều xếp hàng bên tả mà ngồi 𬂙澄塘詫󰜫爲,trông chừng đường sá bơ vơ 我軍以藥矢射中恒左膝死,Ngã quân dĩ dược thỉ xạ trúng Hằng tả tất tử -别𫨩浪几英才,biết hay rằng kẻ anh tài -八日司空黎禮上将軍黎熾與明人戦於湄洞禮死之,bát nhật tư không lê lễ thượng tướng quân lê xí dữ minh nhân chiến ư mi động kim hoàng mai thị dã lễ tử chi 青年,thanh niên -㝵共呵人等,mường ó hó không chẳng nhân đẳng 𥚆𫀅󰖆󰘚𠬠茹,NHÌN xem đủ mặt MỘT nhà 些本客方賖情期結縁𫅜双剛󱎾准仙於䐗曾𪠞吏,ta vốn khách phương xa tình cờ kết duyên lành song gang thước chốn tiên ở chửa từng đi lại 夏四月昭慈皇太妃薨追尊昭慈皇太后,Hạ tứ nguyệt Chiêu Từ Hoàng thái phi hoăng truy tôn Chiêu Từ Hoàng Thái hậu @@ -17377,16 +15502,13 @@ 㝵惵盃掑簪玉碧辱𢚸些汝祝蒙𡗋,người đẹp vui cài trâm ngọc bích nhọc lòng ta nhớ chốc mòng lắm 田産鎡基𠇍拱𬥣,điền sản tư cơ mấy cũng nghèo 秋七月吳分交州置廣州,thu thất nguyệt ngô phân giao châu trí quảng châu -年孟共㝵閑世間年如聖天神於𨕭𡗶,cùng người hèn thế gian nên như thánh thiên thần ở trên trời 外雖𪝪朱鎮蒸𡎝󰞯𥪞實撴遣𪠞蒸准托,ngoài tuy giả cho trấn chưng cõi lớn trong thực đùn khiến đi chưng chốn thác 月掛寒山詩半幅山含明月酒干樽,nguyệt quải hàn sơn thơ bán bức sơn hàm minh nguyệt tửu can tôn 𠫾𨃺𨃺,đi nập nập 𢚸為天下仍初謳台役𡗶噉𧜐󰠲,lòng vì thiên hạ những sơ âu thay việc trời dám trễ đâu 﨤饒吀吘朱饒別共,gặp nhau xin ngỏ cho nhau biết cùng 銓鉋包板旁連,thuyên bạo bào ván phẳng trơn ->明嘉靖二十五年帝立行殿于萬頼凡有攻討必委太師諒國公統領所向克捷由是驩演烏廣諸州豪傑𧡟投營門咸樂爲用愛州疆土稍平五月初八日莫福海卒,minh gia tĩnh nhị thập ngũ niên đế lập hành điện vu vạn lại phàm hữu công thảo tất uỷ thái sư lượng quốc công thống lĩnh sở hướng khắc tiệp do thị hoan diễn ô quảng chư châu hào kiệt quan đầu doanh môn hàm lạc vi dụng ái châu cương thổ sảo bình ngũ nguyệt sơ bát nhật mạc phúc hải tốt 𢞂悶呐󰝸𢧚𠳒,buồn muộn nói chẳng nên lời -經尺羅,kinh xích là thước kinh non một gang 𤶎眉󱛶𠰘呈無,chau mày chép miệng trình vô 至是又議親征而眼,chí thị hựu nghị thân chinh nhi nhãn 没園𣈜󰊄𣎀𦝄矧蜍,một vườn ngày gió đêm trăng thẫn thờ @@ -17405,11 +15527,9 @@ 絶𩂟芇𧡊䏾紅𠓨𦋦,Tuyệt mù nào thấy bóng hồng vào ra 責户李𠊛咹於弊,trách họ lý người ăn ở tệ 弄媄於工渃㝵,lòng mẹ ở trong nước người -後數敗乏食乃謀誘殺土官富良侯而取其土地,hậu sổ bại phạp thực nãi mưu dụ sát thổ quan phú lương hầu khuyết danh nhi thủ kì thổ địa 麻䀡朱𤏣湿高買詳,mà xem cho tỏ thấp cao mới tường 令陳寗督清化府人樹刺竹於城西邊,Lệnh Trần Ninh đốc Thanh Hoá phủ nhân thụ thích trúc ư thành tây biên 𡅳停󰜩𡛔榔桄,khuyên đừng trai gái lăng quăng -喃哪集笔研剳爫,nôm na tập bút nghiên chép làm 󰝂饒𠫾穊䖏兑功泠𫽄特特𠄽𡮍𡥵,đem nhau đi cấy xứ đoài công lênh chẳng được được vài chút con 𫵟鎌㐌决庒容賊𡗶,thước gươm đã quyết chẳng dong giặc trời 改登聞院檢法官為廷尉寺卿少卿,Cải Đăng Văn viện kiểm pháp quan vi Đình uý Tự khanh Thiếu khanh @@ -17417,25 +15537,20 @@ 閬苑春残信燕𢴑,lãng uyển xuân tàn tin én dứt 𫡮秦鎖謹窻𦂛,mây tần khoá kín song the 合台昆𡥙眉弋弋丕,hợp thay con cháu mày dặc dặc vậy -群臣皆称服,đế viết kì khả dĩ thử thời định hộ khẩu vô hoặc khuy ngã dân chu tệ 呐𠼳,nói càn 州民寧靜自表求代晉帝以員外郎散騎常侍顧秘代之,Châu dân ninh tĩnh tự biểu cầu đại Tấn đế dĩ Viên ngoại lang tán kị thường thị Cố Bí đại chi 二十七日賊亂入城焚毀宫殿虜掠女子至錦以歸,nhị thập thất nhật tặc loạn nhập thàn phàn huỷ cung điện lỗ lược nữ tử chí cẩm dĩ quy 𣈘七夕湄汼𨓐𨔾𩙌金風𠺙律幅𫷊衢,đêm thất tịch mưa ngâu lã chã gió kim phong thổi lọt bức chăn cù 󰝡𧗱逴客劍利麻咹,Đem về rước khách kiếm lời mà ăn 脱迻且畧倍𠶆蓮𨕭,Thoắt đưa đến trước vội mời lên trên -俸干𩙌同同細尼,bổng cơn gió đùng đùng tới nơi 小指𦰟𢬣󰯔小趾𦰟真󰯔,tiểu chỉ ngón tay út tiểu chỉ ngón chân út 沁𢚸庄悶𧵑埃,tấm lòng chẳng muốn của ai 水頃𢖵景𢖵𠊛,Bâng khuâng nhớ cảnh nhớ người 後日大早至天長府奉表謝罪,Hậu nhật đại tảo chí Thiên Trường phủ phụng biểu tạ tội -秩蒸勢𪽝𡗶𫴋皮張,chưng thế bởi trời xuống vừa giương 每部官帥店差㝵𠦳餘支州洒疫,mỗi bộ quan soái đêm sai người ngàn dư chia châu rảy dịch -因奔半或爲多逴,hoặc vì đưa rước 點畢奏曰某先至某後至,Điểm tất tấu viết mỗ tiên chí mỗ hậu chí 許和以觀其势往迨經旬月琴彭必成擒矣,hứa hoà dĩ quan kì thế vãng đãi kinh tuần nguyệt Cầm Bành tất thành cầm hĩ 時胡射知明人有伏不肯進軍,thời hồ xạ tri minh nhân hữu phục bất khẳng tiến quân -固𣎀𡎢䏾𦝄斜,có đêm ngồi bóng trăng tà 媄茹拱𬦼𡏦猜𢬣󰥎固𠃣含啀支𡗉,mẹ nhà cũng đủ xoay xài tay làm có ít hàm nhai chi nhiều 雲早方台旗𧏵𫃷年㐱帶法蓬𬲇拜,vân tảo vuông thay cờ rồng may nên chín dải phập phồng gió bay 嗔特蔑󱊻女󱊻𥙩爫法身,xin được một lời nửa lời lấy làm pháp thân @@ -17451,8 +15566,6 @@ 次一𧏱𧏱𠓨茄次二𤝞㗜次𠀧花畑,thứ nhất đom đóm vào nhà thứ nhì chuột rúc thứ ba hoa đèn 𩄲誇渃󰖥雪讓牟𦝄,mây khoe nước tóc tuyết nhường màu da 𥽌粗,gạo thô -𡗶泣各梗,trời khắp các cành -城外建四大天王錦衣龍興聖壽寺,thành ngoại kiến tứ đại thiên vương tự cẩm y long hưng thánh thọ tự 仍𠊛司戲𬑉𧐖,những người ti hí mắt lươn 藏藏󱋓菊󰇾醝𨅸𨖲雲買待排󰜋𠄩,tàng tàng chén cúc dở say đứng lên vân mới giãi bày một hai 第貳塲賦一題李白體,Đệ nhị trường phú nhất đề Lí Bạch thể @@ -17463,10 +15576,8 @@ 分別,phân biệt 神符海門,Thần Phù hải môn 以天牛衛行軍總管管領左翊聖軍兼乂安路大總管黎炪為保正功臣行軍總管知金吾衛諸軍事管領,dĩ thiên ngưu vệ hành quân tổng quản quản lĩnh tả dực thánh quân kiêm nghệ an lộ đại tổng quản lê chuyết vi bảo chính công thần hành quân tổng quản tri kim ngô vệ chư quân sự quản lĩnh -計功别𠇍𠦳功,kể công biết mấy nghìn công 幔𨷶,màn cửa 󰅹咍双俸𢧚俄眼前,nào hay song bỗng nên nga nhãn tiền -𦰟畑𨖲𧡊𤽸抛,ngọn đèn lên thấy trắng phau 姉牢分蒙德苔,Chị sao phận mỏng đức dày 𠓨徵揆聖青醪扱𩕳柯沒俞漿沒屡,vào chưng cõi thánh thanh lao cắp nạnh cà một chậu tương một hũ 𥉫𥌧𥌧,trông rõ rõ @@ -17507,18 +15618,14 @@ 恩𢚸君子詫之𧵑淶,Ơn lòng quân tử sá gì của rơi 𠳨𬈋之事古今世事油埃咍纀𥾽蓮󰅹固变工淋,hỏi làm chi sự cổ câm thế sự dầu ai hay buộc bện sen nào có bén trong lầm 𨕭帳錦透𫨩庄𨤧,trên trướng gấm thấu hay chăng nhẽ -油沛眾奸,dù phải chúng gian -𠖰車朱姉戈沔河溪,dẩy xe cho chị qua miền hàkhê 筭饒爫事逆天,toan nhau làm sự nghịch thiên 朱㛪𥪸𪖫底英𠹾巢,cho em đứng mũi để anh chịu sào 謂佗曰秦亡矣用計攻泮可以立國,Vị Đà viết Tần vong hĩ dụng kế công Phán khả dĩ lập quốc 南帝薨乃稱王都龍編遷武寕,nam đế hoăng nãi xưng vương đô long biên thiên vũ ninh -㐌欺挸壻吏𣈜掄妯,đã khi kén rể lại ngày chọn dâu 石生呐英悁碎耒於,thạch sanh nói anh quên tôi rồi ư 不惟余之采邑被削而汝等之俸禄亦為他人之所有不惟余之家小被驅而汝等之妻孥亦為他人之所虜不惟余之祖宗社則為他人之所踐侵而爾等之父母墳墓亦為他人之所𭛁掘不惟余之今生受辱𨿽百世之下臭名難洗惡謚長存而爾等之家聲亦不免名為敗将矣,bất duy dư chi thái ấp bị tước nhi nhữ đẳng chi bổng lộc diệc vi tha nhân chi sở hữu bất duy dư chi gia tiểu bị khu nhi nhữ đẳng chi thê nô diệc vi tha nhân chi sở lỗ bất duy dư chi tổ tông xã tắc vi tha nhân chi sở tiễn xâm nhi nhĩ đẳng chi phụ mẫu phần mộ diệc vi tha nhân chi sở phát quật bất duy dư chi kim sinh thụ nhục tuy bách thế chi hạ xú danh nan tẩy ác thuỵ trường tồn nhi nhĩ đẳng chi gia thanh diệc bất miễn danh vi bại tướng hĩ 媄𫅷頭泊昆䜹𦟐桃,mẹ già đầu bạc con thơ má đào 錦䙀糁左昆他,cẩm bằng tấm tã con thơ -蔑身吝橘塘科目,một thân lẩn quất đường khoa mục 山川花𦹵産圖路羅幀𦑃𫥯蘇摱牟,sơn xuyên hoa cỏ sẵn đồ lọ là tranh cánh vẽ tô mượn màu 占城人潘某率男婦三百四十餘人來降詔分處各道,Chiêm Thành nhân Phan Mỗ suất nam phụ tam bách tứ thập dư nhân lai hàng chiếu phân xử các đạo 迈㐱舍察宜咍卢渚帝當爲迈麻説,mày chỉn xá xét nghe hay lo nhớ đấy đương vì mày mà thốt @@ -17531,17 +15638,13 @@ 秋七月五日哀牢又反攻遠忙,thu thất nguyệt ngũ nhật ai lao hựu phản công viễn mường 正陳鈌名以踈狂多疾白於帝乞謝事出家許之,chính Trần Khuyết danh dĩ sơ cuồng đa tật bạch ư đế khất tạ sự xuất gia hứa chi 漢蒼募民納牛賜爵以給升華居遷民,Hán Thương mộ dân nạp ngưu tứ tước dĩ cấp Thăng Hoa cư thiên dân -𫅷洛要𤷍𤶹,dạc yếu gầy guộc 時敬恭兵已遠去陳福令收兵回諒山與右将太尉榮國公議還京觧送敬恭男子以献,Thời Kính Cung binh dĩ viễn khứ Trần Phúc lệnh thu binh hồi Lạng Sơn dữ Hữu tướng Thái uý Vinh quốc công nghị hoàn Kinh giải tống Kính Cung nam tử dĩ hiến -䀡浪默客𨕭𠁀,xem rằng mặc khách trên đời 十一月有虎入城中延祐寺遣御前各執刀捉殺之,Thập nhất nguyệt hữu hổ nhập thành trung Diên Hựu tự khiển ngự tiền các chấp đao tróc sát chi -課𠨪別固碎冷,thuở nghèo thời biết có tôi lành 娘陀併歇賒𧵆,Nàng đà tính hết xa gần 徐浪公厚待些,TỪ rằng Công hậu đãi ta 夏四月初七日上親臨策問以治道,hạ tứ nguyệt sơ thất nhật thượng thân lâm sách vấn dĩ trị đạo 翁寧打賊神符咹沛渃毒丐朐齊𣖖,ông nành đánh giặc thần phù ăn phải nước độc cái cu tày chày 斲𠞸竑𡳣,trác đẽo hoằng đo -逐逐眉賣号浪,trục trục mày mạy hiệu rằng tích mi 忍󰋈呐淬𨅸𦋦小姐󰠲㐌𨀌花𨀈𠓨,nhẫn ngừng nuốt tủi đứng ra tiểu thư đâu đã lánh hoa bước vào 僃細文𠕋一本徃燕京陳情求封陳暠爲國王,bị tế văn sách nhất bản vãng yên kinh trần tình cầu phong trần cảo vi quốc vương 礼󰀩攔畧搏銅伏娄,lễ nghi dàn trước bác đồng phục sau @@ -17552,19 +15655,16 @@ 仙浪翁舘渚唭,Tiên rằng Ông quán chớ cười 𬈋粓吒媄鬪𣈙朱咹,làm cơm cha mẹ giấu rày cho ăn 來侵,lai xâm -悲徐計跡𧊉,bây giờ kể tích bướm 厨󰠲𬂙体裊車,chùa đâu trông thấy nẻo xa 壘寠鴈呌霜,lũy cũ nhạn kêu sương 抵思,để tư 定田土潭池桑洲各額,định điền thổ đàm trì tang châu các ngạch 𦝄花仍拱是非別調,trăng hoa nhưng cũng thị phi biết điều 冬十月朔日食,Đông thập nguyệt sóc nhật thực -𠳒浪泣具𡗶生,lời rằng khắp cụ giời sinh 典時体殿茹高哿官蹺朝插行,đến thì thấy điện nhà cao cả quan theo chầu xếp hàng 𣎃𨑮穭𠃩楳嗂禁同,tháng mười lúa chín mõ rao cấm đồng 拱隊称𥙩英豪斫之呐㗶令󰅹禁𠫾,cũng đòi xưng lấy anh hào chước chi nói phét lệnh nào cấm đi 守度再三固請未𫎇俞𠃔乃謂眾曰凣乘興所在即是朝廷,Thủ Độ tái tam cố thỉnh vị mông dũ doãn nãi vị chúng viết Phàm thừa hưng sở tại tức thị triều đình -及至芙蓉縣駐營柳經使左水營太郡公阮七里督前水軍營定郡公陳百年左水軍營羙郡公裴文奎及棠郡公直郡公缺等同内水各,cập chí phù dung huyện trú dinh liễu kinh sử tả thuỷ dinh thái quận công nguyễn thất lí đốc tiền thuỷ quân dinh định quận công trần bách niên tả thuỷ quân dinh mĩ quận công bùi văn khuê cập đường quận công trực quận công tịnh danh khuyết đẳng đồng nội thuỷ các 秀者于朝,tú giả vu triều 刀求妾別𢭂埃𠰚,dao cầu thiếp biết trao ai nhỉ 定天下寺爲大中小名藍以文官貴職兼提舉,định thiên hạ tự vi đại trung tiểu danh lam dĩ văn quan quý chức kiêm đề cử @@ -17582,7 +15682,6 @@ 嚴陵㐌𠇍𢵋𫇟袄𥯒𠬠𬌔𩂏𡗶風流,nghiêm lăng đã mấy đua bơi áo tơi một tấm che trời phong lưu 撒尿細帶,tán niệu té đái 即日認為子故有是命,tức nhật nhận vi tử cố hữu thị mệnh -以陳䧺韜為少保,khiên ngô tính trực lượng đế ưu trọng chi bất danh dĩ khích niên lão chi cố vị giả 堆󰬾逐味��配𪜕爫,đôi ba chục vị hanh phôi đỏ lòm 史臣吳士連曰道成同姓大臣方居聖宗䘮因事出鎮于外其感念先帝盖真情也因托𫢋以事帝特一時所爲之事者爾,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Đạo Thành đồng tính đại thần phương cư Thánh Tông tang nhân sự xuất trấn vu ngoại kì cảm niệm tiên đế cái chân tình dã nhân thác Phật dĩ sự đế đặc nhất thời sở vi chi sự giả nhĩ 徒竹衝戈𡔔𤂬,dò trúc xông qua làn suối @@ -17600,7 +15699,6 @@ 箕尼庙宇𧵆低,kia nơi miếu vũ gần đây 莫登庸殺福良侯何飛鶽等,Mạc Đăng Dung sát Phúc Lương hầu Hà Phi Chuẩn đẳng 石生𥙩鈽𪟂蛇王,thạch sanh lấy búa chém xà vương -𨕭三寶-----,Trên tam bảo 籠盤𩂠,lồng bàn đậy 麻筭支梗鍾情爫𠄩,mà toan chia gánh chung tình làm hai 成親買逴𫴋船,Thành thân mới rước xuống thuyền @@ -17610,10 +15708,8 @@ 落鐸撑涎𨤔柳𧀒,lác đác xanh rờn vẻ liễu non 即命下刊板放行天下,Tức mệnh hạ khan bản phóng hành thiên hạ 𢬣仙󰊄匝湄沙,Tay tiên gió táp mưa sa -為埃娘沛身征,vì ai nàng phải thân chinh 丁丑陽和三年明崇十年,Đinh Sửu Dương Hoà tam niên Minh Sùng thập niên 烏馬兒僅以單舸駕海得脱,ô mã nhi cẩn dĩ đơn kha giá hải đắc thoát -𢝙𢚸𠰘𠳨,vui lòng miệng hỏi 庙三忠宜𬉽𤐡香,miếu tam trung nghi ngút khói hương 𠳨埃嘆哭󰛢󰮂車呢,hỏi ai than khóc ở trong xe nầy 明以兵部尚書陳洽來鎮兼掌布政按察二司事,minh dĩ binh bộ thượng thư trần hiệp lai trấn kiêm chưởng bố chính án sát nhị ti sự @@ -17624,11 +15720,9 @@ 庄卢盎那故恩道哿,chẳng lo ang nạ có ơn đạo cả 招𢬢𦣰待如𡗶,gieo neo nằm đợi nhờ trời 娘浪千載一時,Nàng rằng Thiên tải nhất thì -後追上尊謚廟號憲宗,mậu ngọ cảnh thống nguyên niên minh hoằng trị thập nhất niên 十二月十二日元将兀良合䚟多切改犯平厲源,Thập nhị nguyệt thập nhị nhật Nguyên tướng Ngột Lương Hợp Đải đa thiết cải phạm Bình Lệ Nguyên 些渚𠺙焒辱因,ta chớ thổi lửa nhọc nhằn 唭浪妙筭庒群󱨢󰠲,cười rằng diệu toán chẳng còn sót đâu -休休𩙌𠺙香迻嗷,hưu hưu gió thổi hương đưa ngào 㐌甘弊貝知音闭迡,Đã cam tệ với tri âm bấy chầy 𥘉憲誠寝疾参知政事武賛唐夙夜侍側諫議大夫陳忠佐以他故不暇存問及疾篤太后親臨問曰如有不諱誰可代者對曰中佐,Sơ Hiến Thành tẩm tật Tham tri chính sự Vũ Tán Đường túc dạ thị Trắc gián nghị đại phu Trần Trung Tá dĩ tha cố bất hạ tồn vấn cập tật đốc Thái hậu thân lâm vấn viết Như hữu bất huý thuỳ khả đại giả đối viết Trung Tá 六月六日二帝駕回京師,Lục nguyệt lục nhật nhị Đế giá hồi kinh sư @@ -17658,7 +15752,6 @@ 𥛉舅𥛉媽,lạy cậu lạy mợ 娘𠽆𫴋䏾󰟯如泊𣡤,nàng nuốt xuống bụng dường như bạc nén 𫫷如粓𬗂湼,chán như cơm nếp nát -北𫣿城潭,bắc mấy thành đầm nhạn đã êm 徐唹𫗄竹湄梅,THỜ Ơ gió trúc mưa mai 景𡨧和冷圖似𫵞幀,cảnh tốt hoà lành đồ tựa vẻ tranh 湥珠尋謝昌長襖撑,Giọt châu tầm tã ƯỚT tràng áo xanh @@ -17667,12 +15760,10 @@ 固𠤩錢哴覩蔑貫,có bảy tiền rằng đủ một quan 没𪮊󰝂昂適適毛,một suốt đâm ngang thích thích mau 共仃責吝𠳒𧵆庄車,Cũng đừng trách lẫn TRỜI gần CHẲNG xa -𦷫花菓供養婁𢆥,hái hoa quả cúng dàng 司仍舊門下省,ti những cựu môn hạ sảnh 初帝不以得位為楽亦不以時當变故為憂,Sơ đế bất dĩ đắc vị vi lạc diệc bất dĩ thời đương biến cố vi ưu 神宗淵皇帝萬慶年間述為成書鋟梓頒行,thần tông uyên hoàng đế vạn khánh niên gian thuật vi thành thư tẩm tử ban hành 󰜋畨知己共饒,Một phen tri kỷ cùng nhau -才情特𠇍妸姮,tài tình được mấy ả hàng 厥功茂也,Quyết công mậu dã 招泰山平度鴻毛,gieo thái sơn bằng độ hồng mao 承憲二司一體公同撿察方許入塲考試,thừa hiến nhị ti nhất thể công đồng kiểm sát phương hứa nhập trường khảo thí @@ -17696,7 +15787,6 @@ 陳朝行謁寺禮即此,trần triều hành yết tự lễ tức thử 襊踈䕯𨢇𬋩情控跬用覃歆𠇍琰塘,túi thơ bầu rượu quản xênh xang khỏe giọng đầm hâm mấy dặm đường 二十二日鑄太祖及國太母金像,nhị thập nhị nhật chú thái tổ cập quốc thái mẫu kim tượng -𢃊結仍几燒󱉎,vua ghét những kẻ theo đức chúa trời 𢬣扲黄鉞金戈,tay cầm hoàng việt kim qua 吏詳干據𪽝爲妖精,lại tường cơn cớ bởi vì yêu tinh 𠊛󱏝𨱽,người lớn dài @@ -17712,7 +15802,6 @@ 卞專𥙩󰒂朱正麻𠰺丕,bèn chuyên lấy nghĩa cho chính mà dạy vậy 甲兵矫且觥茹,giáp binh kéo đến quanh nhà 役苦咍役𥚯許英,việc khó hay việc dễ hở anh -挂用歆𠇍琰塘,quẩy dụng hâm mấy dặm đường 稿𦹳吝󰇾󱙹畑,cảo thơm lần giở trước đèn 𨎠固𧋻𨱽󰁰丈𩺩碧帽覩𬈗麻移𪠞邊北,trước có rắn dài mươi trượng vảy biếc mào đỏ nổi mà dời đi bên bắc 下精兵悉聚京師而縱賊不擊此所謂養虎遺患也,hạ tinh binh tất tụ Kinh sư nhi túng tặc bất kích thử sở vị dưỡng hổ di hoạn dã @@ -17735,7 +15824,6 @@ 庄咍爫祖仍碎瓮茹,chẳng hay làm tổ những chui ống nhà 森圍󰋇𣅶情期,sum vầy mấy lúc tình cờ 𦖑󰞽󱡞󰋇絏逼息,nghe não nuột mấy dây bực tức -𧊉浪催渚甚𠳒,bướm rằng thôi chớ rậm lời 戊申桄榔塲献宋商人消船九隻,Mậu Thân Quang lang trường hiến Tống thương nhân tiêu thuyền cửu chích 弘裕猶豫不果行,hoằng dụ do dự bất quả hành 𬋟湄㐌別󰋇畨対移,Nắng mưa đã biết mấy phen đổi dời @@ -17745,15 +15833,12 @@ 𠃅楼員外翁󰜏𦋦𣦍,Mái lầu Viên ngoại ông bà ra ngay 史臣吳士連曰五嶺之於我越者是為險塞國之門戶猶鄭之虎牢虢之下陽也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Ngũ Lĩnh chi ư ngã Việt giả thị vi hiểm tái quốc chi môn hộ do Trịnh chi Hổ Lao Quắc chi Hạ Dương dã 恩拯汝把󰑼𠊛愚𤵶,ơn chẳng nhớ trả là người ngu si -瓊呐,quỳnh nói 娘浪沛𨀈流󰡞,nàng rằng phải bước lưu ly 弄𢜠倍󰬷𦣰𨱽渚專,lòng mừng vội vã nằm dài chữa chuyên -緣初,duyên xưa đầy đặn 房客,phòng khách 娓垃𡢐𨉞󰮏𬙞󰜏,vãi nấp sau lưng sáu bảy bà 󰜋茹遁擛令停,Một nhà dọn dẹp linh đình 云仙自󰘌月娥,vân tiên từ cách nguyệt nga -唐󰑼丐步㐫,đầy đường là cái bọ hung 皮𢃄生藏皮𨕭熟藏,bề dưới sinh tạng bề trên thục tạng 核丹掑頭𤂬𧹦󱮏梗柳𢷀邊牆𣛟󱯼,cây đan kề đầu suối đỏ lòm cành liễu rủ bên tường xanh ngắt 天年弋弋官堦各吝,Thiên niên dằng dặc quan giai lần lần @@ -17762,7 +15847,6 @@ 六日帝密令左游擊將軍黎希葛黄仁添及前鋒將軍黎勢鄭文洒等将舟五百餘艘精兵三萬夜出厭坐海口急渡海潜入沙奇海門立壘築城截賊㱕路,lục nhật đế mật lệnh tả du kích tướng quân lê hi cát hoàng nhân thiêm cập tiền phong tướng quân lê thế trịnh văn sái đẳng tương chu ngũ bách dư sưu tinh binh tam vạn dạ xuất yếm toạ hải khẩu cấp độ hải tiềm nhập sa kì hải môn lập luỹ trúc thành tiệt tặc quy lộ 𦓅,già 史臣吳士連曰古大順之世人居䏻體信達順以𦤶中和於是天不愛道地不愛寳降甘露出體泉產芝草而龍鳯龜麟諸福之物莫不畢至,sử thần ngô sĩ liên viết cổ đại thuận chi thế nhân cư năng thể tín đạt thuận dĩ trí trung hoà ư thị thiên bất ái đạo địa bất ái bảo giáng cam lộ xuất thể tuyền sản chi thảo nhi long phượng quy lân chư phúc chi vật mạc bất tất chí -𦀊紅㐌𥾾𣈗𩇢群𨱽,dây hồng đã buộc ngày xanh còn dài 五月榜郡公宋德位卒,Ngũ nguyệt Bảng quận công Tống Đức Vị tốt 妾嗔払󱉟萡頭妾時𪧚買𥙩牟𥘷中,thiếp xin chàng chớ bạc đầu thiếp thì giữ mãi lấy màu trẻ trung 牟𠨡𪄤,màu trứng sáo @@ -17784,19 +15868,15 @@ 官拯官辰民詔中亭𡴯仰𡎢𨕭,quan chẳng quan thì dân chiếu trong đình ngất ngưởng ngồi trên 尚崇打惮𦋦嘲𥛉催娘買𠯇𢭂殷勤,sượng sùng đánh dạn ra chào lạy thôi nàng mới rỉ trao ân cần 𥛉催娘吏䜹呈,Lạy thôi nàng lại thưa chiềng -僧拮筆草年序尼,thần tăng cất bút thảo nên tựa này 摸蒌𬞷𤉗摸娘謹魚,mua rau muống héo mua nàng ngẩn ngơ 焒煩坤摺強挑䋦煩,lửa phiền khôn dập càng khêu mối phiền 時師父承考志翊朕躬恢復洪圖功盖宇宙,thời sư phụ thừa khảo chí dực trẫm cung khôi phục hồng đồ công cái vũ trụ 霧𡗶買扒特󱰱,mù trời mới bắt được két 上臨軒制策咨以帝王治道四梁世榮等以下及第出神有差,thượng lâm hiên chế sách tư dĩ đế vương trị đạo tứ lương thế vinh đẳng dĩ hạ cập đệ xuất thần hữu sai -𠠩補𭣣,trước bổ thu 朱𤽗𠀧道符𡗶,cho ngươi ba đạo bùa trời -中宗武皇帝諱暄莊宗長子在位八年壽二十二歲附莫福原八年帝委任忠謀勦誅僣簒可謂有帝王之畧然享齡不久先王境土未盡克復惜哉己酉順平元年莫景曆二年>>明嘉靖二十八年莫以東道将缺名爲經國公北道将莫廷科爲嘉國公西道将阮敬爲,trung tông vũ hoàng đế huý huyên trang tông trưởng tử tại vị bát niên thọ nhị thập nhị tuế phụ mạc phúc nguyên bát niên đế uỷ nhiệm trung mưu tiễu tru tiếm soán khả vị hữu đế vương chi lược nhiên hưởng linh bất cửu tiên vương cảnh thổ vị tận khắc phục tích tai kỷ dậu thuận bình nguyên niên mạc cảnh lịch nhị niên minh gia tĩnh nhị thập bát niên mạc dĩ đông đạo tướng khuyết danh vi kinh quốc công bắc đạo tướng mạc đình khoa vi gia quốc công tây đạo tướng nguyễn kính vi 𠲢𠰷喠土知誅㗂𤞽,líu lo giọng thổ tri trô tiếng mường 畧𡢐󰡫拱庒迡,trước sau thế cũng chẳng chầy 廷爱太尉阮黄阮有僚太傅鄭杜及左右都督七八員兵象五萬󰅾明委官王建立同行至諒山鎮南交關,Đình Ái Thái uý Nguyễn Hoàng Nguyễn Hữu Liêu Thái phó Trịnh Đỗ cập tả hữu đô đốc thất bát viên binh tượng ngũ vạn đái Minh uỷ quan Vương Kiến Lập đồng hành chí Lạng Sơn Trấn Nam Giao quan -𬖆𢚸,rông lòng xông xáo 歆埋弄庄涓,hôm mai lòng chẳng quên 𠇮金吏扵宮乾,mạng kim lại ở cung càn 贈少保,Tặng Thiếu bảo @@ -17809,7 +15889,6 @@ 評論,bình luận 克昌天施縣仁武鄕効力前衛軍人於洪順六年稱曰駙馬降身未幾又稱天武,Khắc Xương Thiên Thi huyện Nhân Vũ hương Hiệu lực tiền vệ quân nhân ư Hồng Thuận lục niên xưng viết Phò mã giáng thân vị cơ hựu xưng Thiên Vũ 臘鵝𪄌𤇨,lạp nga ngỗng phi -堆塸蓬島霜群唅,đôi gò bồng đảo sương còn ngậm 𠀧秋瀋卒固󰑼包饒,ba thu thấm thoắt có là bao nhiêu 然上承慈命下徇轝情有弗克于辭者迺於今年正月初一日即位建元爲嘉泰元年寔頼大臣左相太尉長國公鄭松暨文武臣僚同心脩輔共安社稷,Nhiên thượng thừa từ mệnh hạ tuân dư tình hữu phất khắc vu từ giả nãi ư kim niên chính nguyệt sơ nhất nhật tức vị kiến nguyên vi Gia Thái nguyên niên thực lại đại thần Tả tướng thái uý Trường quốc công Trịnh Tùng kị văn vũ thần liêu đồng tâm tu phụ cộng an xã tắc 以數千之兵渡水奮擊之曾未十日而暠之徒黨潰散黎之日月再明黎之宗廟復祀其視臣靡之復夏吉甫之匡周𡸈有誅哉奈何,dĩ sổ thiên chi binh độ thuỷ phấn kích chi tằng vị thập nhật nhi Cảo chi đồ đảng hội tán Lê chi nhật nguyệt tái minh Lê chi tông miếu phục tự kì thị Thần Mi chi phục Hạ Cát Phủ chi khuông Chu khởi hữu tru tai nại hà @@ -17818,7 +15897,6 @@ 渚蹥𨇒倖求權󰡫,chớ len lỏi hãnh cầu quyền thế 三日時節制府分兵大破莫敬止等於清河縣新羙社,Tam nhật thì Tiết chế phủ phân binh đại phá Mạc Kính Chỉ đẳng ư Thanh Hà huyện Tân Mĩ xã 丈夫卒㐌動𢚸𦊚方,Trượng phu chợt đã động lòng bốn phương -埃喂渚倍誇𠇮,ai ơi chớ vội khoe mình 月娥𧡊𠳨疎戈,nguyệt nga thấy hỏi thưa qua 首領何晏俊惧引其徒竄山林,Thủ lĩnh Hà Án Tuấn cụ dẫn kì đồ thoán sơn lâm 娘群扲吏𠬠𠄩斜情,Nàng còn CẦM lại một hai TỰ tình @@ -17833,7 +15911,6 @@ 󰅒𧡊廟傘圓缺蔑員判事,nay thấy miếu tản viên khuyết một viên phán sự 𠄩𡦂功名庄感谷蔑場恩怨仍歆希,hai chữ công danh chăng cảm cốc một trường ân oán những hăm he 𡶀廊盈𪀄部伴𩄲客次月󰞿三,núi láng giềng chim bậu bạn mây khách khứa nguyệt anh tam -𠮩𢺹𦊛姉朱撝𠬠分,nếu chia tư chị cho vay một phần 九月二十日帝還京大赦賜覃恩陞一級封莫,Cửu nguyệt nhị thập nhật đế hoàn kinh đại xá tứ đàm ân thăng nhất cấp phong Mạc 帝𠃔其奏,Đế doãn kì tấu 功詔山南各處貟人於蕉園處安寕安謨奉化家遠等縣預從義師并從諸營有官賞五資無官者饒軍色倣如前聽󰰻例輸番習藝宿直,công chiếu sơn nam các xứ viên nhân ư tiêu viên xứ yên ninh yên mô phụng hoá gia viễn đẳng huyện dự tòng nghĩa sư tịnh tòng chư dinh hữu quan thưởng ngũ tư vô quan giả nhiêu quân sắc phỏng như tiền thính bát lệ thâu phiên tập nghệ túc trực @@ -17847,7 +15924,6 @@ 二月甲明盗殺牛令,nhị nguyệt giáp minh đạo sát ngưu lệnh 冬十月遷左司費公信爲諸衛賜姓李,đông thập nguyệt thiên tá ti phí công tín vi chư vệ tứ tính lí 棱禅𡎝净󰑼饒󱧔𠇮之路󰑼料貝埃,rừng thiền cõi tịnh là nhiều sạch mình chi lọ là liều với ai -𢖵𣈗舘迎香,nhớ ngày quán nghinh hương 遂為常例,toại vi th��ờng lệ 帝不聽,Đế bất thính 巴噅坦𤞦呂廊工夫,bơ vơ đất mọi lỡ làng công phu @@ -17856,7 +15932,6 @@ 大越史記本紀全書卷之二,đại việt sử ký bản kỷ toàn thư quyển chi nhị 斬得賊馘并收船艘五十隻及馬匹噐,trảm đắc tặc quắc tịnh thu thuyền sưu ngũ thập chích cập mã sất khí 冷󰪋󰅹𧡊塢𠲖,lạnh lùng nào thấy ỏ ê -花浪󰜏閉𥹰,hoa rằng bà đến bấy lâu 次子南興乾興尚幼皆附於楊國母,thứ tử nam hưng càn hưng thượng ấu giai phò ư dương quốc mẫu 𠁀次一𨕭命羅𠁀吒,đời thứ nhất trên mình là đời cha 吏󰝡白雉󰎓󱚢周王,lại đem bạch trĩ dâng vào chu vương @@ -17868,11 +15943,7 @@ 扵銮駕庫内廉外會坐商議,ư loan giá khố nội liêm ngoại hội toạ thương nghị 渚㗂悭𢣆蹺𫗁𠽙詫之󰑼奴分碎隊,chớ tiếng ghen tuông theo thói dở sá chi là nó phận tôi đòi 󰟀桃𣌉𣋽清台,Buồng thêu khuya sớm thảnh thơi -庚子五年,canh tí ngũ niên tống thuần hi thất niên -蕙蘭遁席明信𢒎㐌体熷𤇊使花,huệ lan đang rộn tiệc mừng tin bay đã thấy tưng bừng sứ hoa 夫女之色能覆人家國也多端其兆不可逆覩,phù nữ chi sắc năng phúc nhân gia quốc dã đa đoan kì triệu bất khả nghịch đổ -包饒星斗𡥵丐茹,bao nhiêu tinh đẩu con cái nhà -台𦖑傳𧊉花,hay nghe truyện bướm hoa 官軍默扵𫡉𣳔買咍󰟨困英雄戒屍,quan quân mắc ở giữa dòng mới hay thế khốn anh hùng giãi thây 遣㝵使者󰝂信朱勤,khiến người sứ giả đem tin cho cần 𡥵𡛔雅辰﨤官知化𡞕,con gái nhỡ thì gặp quan tri goá vợ @@ -17883,7 +15954,6 @@ 壬辰八年七月以後天應政平元年,Nhâm Thìn bát niên thất nguyệt dĩ hậu Thiên Ứng Chính Bình nguyên niên 召苦羕󰀎買生特身尼,chịu khổ dường ấy mới sinh được thân này 𨃴頭娘朗𡎢𦖑,gót đầu nàng lặng ngồi nghe -寅夜脱㐌細茄楊公,dần dà thoát đã tới nhà dương công 癸亥八年宋元豊六年,quý hợi bát niên tống nguyên phong lục niên 󱤻欠,đói kém 外茄主客逸迢,ngoài nhà chủ khách dặt dìu @@ -17892,20 +15962,17 @@ 英暫咱政㛪𫀢蔑𠄩𢆥女料𠊛󰅹欣,anh tạm thính chính em coi một hai năm nữa liệu người nào hơn 包𣉹垌𢌌請台,bao giờ đồng rộng thảnh thơi 娘浪分𡛔𡦂從,nàng rằng phận gái chữ tòng -庒戈造物磋情性朱,chẳng qua tạo vật xây tình tính cho 丐趣姑頭擬拱𫨩,cái thú cô đầu nghĩ cũng hay 吏傳󰝂諫昂墻𠬠边,lại truyền đem dán ngang tường một bên 𤽗𢪀固酌之嘺𠹳朱哺欺一决空𦖑,ngươi nghĩ có chước chi ghẹo cợt cho bõ khi nhất quyết không nghe 吒油悶𤯭𡢽家𣱆王𣱆武𠬠茹買󱫢,cha dầu muốn sánh sui gia họ vương họ vũ một nhà mới xênh 秋九月十九日遣海西參知簿籍阮宗仁政事院同參議程私毅如明告往年占城入㓂事,thu cửu nguyệt thập cửu nhật khiển hải tây tham tri bạ tịch nguyễn tông nhân chính sự viện đồng tham nghị trình tư nghị như minh cáo vãng niên chiêm thành nhập khấu sự 予以宗社生民之故義不容辭已權勾當宮中各務内外文武臣僚守職如故,dư dĩ tông xã sinh dân chi cố nghĩa bất dung từ dĩ quyền câu đương cung trung các vụ nội ngoại văn võ thần liêu thủ chức như cố -𠳚戈官奇特台,gửi qua quan cả được hay 王入龍編城居之,vương nhập long biên thành cư chi 春二月僧楊須献白碧玉一玨雙玉,xuân nhị nguyệt tăng dương tu hiến bạch bích ngọc nhất giác song ngọc 命大司徒黎慎都押衙,Mệnh Đại tư đồ Lê Thận Đô áp nha 侈𦖑𢲫會科詩,xảy nghe mở hội khoa thi 蒙𠫆󰏰意撑𠀧𬢗,mỏng dầy chừng ấy chành ba góc -娘辰院𡦂徔夫,nàng thì vẹn chữ tòng phu 節制鄭松聞言笑曰文奎㱕降是天使我成功之速,Tiết chế Trịnh Tùng văn ngôn tiếu viết Văn Khuê quy hàng thị thiên sử ngã thành công chi tốc 業陳自意体衰,nghiệp trần từ ấy thấy suy 戈䀡󰘚倍踈兮㐌仃,qua xem mặt bậu thơ ngây đã đành @@ -17926,16 +15993,13 @@ 倘𦥃󰋇層蓬島𨔍,thẳng đến mấy tầng bồng đảo lạ 慈壽皇太后定議遵祖訓兄終弟及之㫖為遺詔遣文武大臣迎廣嗣厚熄於興邸入繼大統以四月二十二日即皇帝位,Từ Thọ Hoàng thái hậu định nghị tuân tổ huấn huynh chung đệ cập chi chỉ vi di chiếu khiển văn võ đại thần nghinh quảng tự Hậu Tức ư Hưng Để nhập kế đại thống dĩ tứ nguyệt nhị thập nhị nhật tức hoàng đế vị 時𡥵𠊛𧘇埃求爫之,Thì con người ấy ai cầu làm chi -杜遶,dỗ theo mắt trừng mà lác quát nạt 推𠊚𦣰這哭𣒣,suy người nằm giá khóc măng -卞蒸店意𢴋蒸畑𦟖,bèn chưng đêm ấy chong chưng đèn mỡ phượng 𪻟譖朗南南帝𢪀中𢚸感事邏,vua thầm lặng năm nắm đấy nghĩ trong lòng cảm sự lạ 﨤饒徐𣷷富兒庒𠫾辰汝𠫾辰𨻫功,gặp nhau từ bến phú nhi chẳng đi thì nhớ đi thì luống công 頭溋󰬭罢吝䀡,đầu duềnh cuối bãi lần xem 二月元遣耨剌丁來吿曰吾昔遣使通好執事迷而不反,nhị nguyệt nguyên khiến nậu lạt đinh lai cáo viết ngô tích khiến sứ thông hảo chấp sự mê nhi bất phản 僧哴枚㐌細潙,tăng rằng may đã tới vời 共饒𬂙󰘚奇唭,Cùng nhau trông mặt cả cười -𣘈𧺃𡬶音莯,son đỏ tùm hum nóc 󰠊娘𠓨𥛉家堂,Đưa nàng vào lạy gia đường 前李南帝,tiền lí nam đế 明嘉靖二十九年莫開會試科,Minh Gia Tĩnh nhị thập cửu niên Mạc khai Hội thí khoa @@ -17961,8 +16025,6 @@ 廣元州小首領莫賢及其部黨出亡宋邕州界貢洞,Quảng Nguyên châu tiểu thủ lĩnh Mạc Hiền cập kì bộ đảng xuất vong Tống Ung Châu giới Cống động 󰑼茹𪣘越商家,Là nhà Ngô Việt thương gia 𥙩珠玉爫酟爫󱮼,lấy châu ngọc làm giấm làm nhút -𧖱悭喭呐𠳒喓𠻗,máu ghen nghẹn giọng nói lời éo le -𠵌信生買長兄,nghe tin sinh mới trưởng huynh 机緣芇㐌歇󰠲倍之,Cơ duyên nào đã hết đâu vội gì 其堂上之樂則有八聲懸大皷編鐘設琴瑟笙簫管籥柷敔壎篪之類,kì đường thượng chi nhạc tắc hữu bát thanh huyền đại cổ biên chung thiết cầm sắt sênh tiêu quản thược chúc ngữ huân trì chi loại 登庸得書與詩遂擁兵不戰,đăng dung đắc thư dữ thi toại ủng binh bất chiến @@ -17970,7 +16032,6 @@ 明人敗陣𢘽鯑唐北𧼌𧗱安勇㨂軍,minh nhân bại trận dái he đường bắc chạy về yên dũng đóng quân 太平𢜏及課𪰛堯天,thái bình mừng gặp thuở thời nghiêu thiên 奇功以凌同列,kì công dĩ lăng đồng liệt -由是関隘益加嚴謹,doãn an sinh vương tử hiển từ sở sinh dã an sinh hữu hấn ư quốc gia cập hiển từ băng thất thế cố vong chi thử quốc đế thưởng bính kim bạch 良單車到九真示以威信降者數萬人,Lương đơn xa đáo Cửu Chân thị dĩ uy tín hàng giả sổ vạn nhân 宋封帝為交趾郡王領靜海軍節度使,Tống phong đế vi Giao Chỉ quận vương lĩnh Tĩnh Hải quân Tiết độ sứ 慄,rất @@ -17989,13 +16050,10 @@ 宣示德音有日矣供垣故不送藁,tuyên thị đức âm hữu nhật hĩ củng viên cố bất tống cảo 至於戴胄處煩治劇彦博敷奏詳明二子之中亦有少長矣,Chí ư Đái Trụ xử phiền trị kịch Ngạn Bác phu tấu tường minh nhị tử chi trung diệc hữu thiếu trưởng hĩ 納文德妹為聖,nạp văn đức muội vi thánh -特𠳒演斌迷仍埃唏响仍皮𧵆賖,được lời rón rén mân mê những ai hơi hưởng những bề gần xa 潘孚先曰孔子曰非其鬼而祭之諂也,Phan Phu Tiên viết Khổng tử viết Phi kì quỷ nhi tế chi siểm dã 爫之特𡗶,làm chi được trời 𠰏󱋇𬟥紙𥄭強解󰜩,phập phèo thuốc lá ngó càng sõi trai -奴浪𠰘𡛔女埃油氣倦埃油血衰,nó rằng miệng gái nữ vu ai dầu khí quyện ai dầu huyết suy 经尼名沃𪜀之,kinh này danh óc là gì -淹𦋦辰𢜝咮𢗼㗂沁,êm ra thì sợ chua lừa tiếng tăm 󰋇𠳒𨫊𥒥丁宁,mấy lời vàng đá đinh ninh 史臣吳士連曰野史云大行崩中宗奉遺詔嗣位,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Dã sử vân Đại Hành băng Trung Tông phụng di chiếu tự vị 頭秃󰭧󱰗坪𪿙,đầu trọc long lóc bình vôi @@ -18004,13 +16062,10 @@ 𥓵𥑂𡐮,đĩa chai ve 𡶀󰬾位別萬󰅹核,núi ba vì biết vạn nào cây 尼𠄩两泊底停,này hai lượng bạc để dành -乳㛪針枕槁朱英扑丐固𤴬英𡊰,vú em chum chúm chũm cau cho anh bóp cái có đau anh đền -𥹰󰅒些祇𦖑朋𪖫啲別味𠬠㗂哬,lâu nay ta chỉ nghe bằng mũi đếch biết mùi thơm một tiếng hà 旨揮大臣文武百官今後公侯文武等官入朝從人各有分數一品五人二品二人三品一人,Chỉ huy đại thần văn võ bách quan kim hậu công hầu văn võ đẳng quan nhập triều tòng nhân các hữu phân sổ nhất phẩm ngũ nhân nhị phẩm nhị nhân tam phẩm nhất nhân 是月旱密禱得雨,Thị nguyệt hạn mật đảo đắc vũ 仍欽㢤,Nhưng khâm tai 𤵺之庄𪧚𥙩𪤍,dại chi chẳng giữ lấy nền -𠸍𠀧㗂切𤴬𤾓皮,mỉa ba tiếng thiết đau trăm bề 迎接使臣有功故也,nghênh tiếp sứ thần hữu công cố dã 平調陳沂爲山西處��政出范福慶爲諒山處憲察使鄧丕顯爲宣光處憲察使黎攀鱗爲安廣處憲察使以沂等居官不䏻慎守故也,Bình điều Trần Nghi vi Sơn Tây xứ Tham chính xuất Phạm Phúc Khánh vi Lạng Sơn xứ Hiến sát sứ Đặng Phi Hiển vi Tuyên Quang xứ Hiến sát sứ Lê Phan Lân vi Yên Quảng xứ Hiến sát sứ dĩ Nghi đẳng cư quan bất năng thận thủ cố dã 並類取姓名許註事跡具本送吏部收照,Tịnh loại thủ tính danh hứa chú sự tích cụ bản tống Lại bộ thu chiếu @@ -18027,24 +16082,19 @@ 僃,bị 夏五月定過回别籍令,hạ ngũ nguyệt định quá hồi biệt tịch lệnh 南道将阮倦領兵㨿莫舍以東救應各道軍兵,nam đạo tướng nguyễn quyện lĩnh binh cứ mạc xá dĩ đông cứu ứng các đạo quân binh -涅停燶艿倍傍,nết đừng nóng nảy vội vàng 托子胡氏為身後計圖利而不顧義舍道而惟計功烏足為賢,thác tử hồ thị vi thân hậu kế đồ lợi nhi bất cố nghĩa xá đạo nhi duy kế công ô túc vi hiền 𤌋甘泉𥊚䁾式𩄲,khói cam tuyền mờ mịt thức mâỵ -閙固沛𡗶朝國色,nếu có phải trời chìu quốc sắc 𡄎𥪝𢼂係科塲群賖,ngẫm trong số hệ khoa trường còn xa 禮世為太祖家臣深荷眷遇朝夕侍衛不離寫右志篤忠貞膂力過人,Lễ thế vi Thái Tổ gia thần thâm hà quyến ngộ triêu tịch thị vệ bất li tả hữu chí đốc trung trinh lữ lực quá nhân 五月設慶成浄慮寺會,Ngũ nguyệt thiết khánh thành Tịnh Lự tự hội 冬十一月再命鄭惟㦃阮弘裕與明武侯鄭拱廣福伯阮克讓提領官軍徃討陳暠於至靈鄒山崇嚴寺山麓,Đông thập nhất nguyệt tái mệnh Trịnh Duy Sản Nguyễn Hoằng Dụ dữ Minh vũ hầu Trịnh Củng Quảng Phúc bá Nguyễn Khắc Nhượng đề lĩnh quan quân vãng thảo Trần Cảo ư Chí Linh Trâu Sơn Sùng Nghiêm tự Sơn Lộc 又以阮勢濱通諳北語隨使濟事陞爲京北處參政伯爵,Hựu dĩ Nguyễn Thế Tân thông am Bắc ngữ tuỳ sứ tế sự thăng vi Kinh Bắc xứ tham chính bá tước 左相國澄舍舟上岸幾𨺻㥯扶下船得脱,Tả tướng quốc Trừng xá chu thượng ngạn cơ hãm cấp phù hạ thuyền đắc thoát -箕如丐菓埃扜,kìa như cái quả ai vo 󱲲𣼽買󱲱𫥨溟濛買󱲳𫥨𦟟󱥑渚𠓑𫥨,lênh láng mới mầm ra mênh mang mới mống ra mờ mịt chửa rõ ra 叩頭󰡎帳捛調呌𰙔,khấu đầu dưới trướng lựa điều kêu ca -雪朔撩核點粉,tuyết sóc treo cây điểm phấn 特𢚸𠊛丕喂秩𢚸𠊛丕喂,được lòng người vậy ôi mất lòng người vậy ôi 丁佃阮匐汝台,đinh điền nguyễn bặc nhớ thay 向背吉㓙在爾其思之,hướng bội cát hung tại nhĩ kì tư chi -管包塘舍賖侵,quản bao đường sá xa xăm 㑏民𨑜𫢫召罪朱民,giữ dân dưới đời chịu tội cho dân 皇子󰘊基玉裕金相英姿秀𤼵既有宜君宜王之望當正以嫡以貴之名,Hoàng tử Bang Cơ ngọc dụ kim tương anh tư tú phát ký hữu nghi quân nghi vương chi vọng đáng chính dĩ đích dĩ quý chi danh 三月帝至自臨西道,Tam nguyệt Đế chí tự Lâm Tây Đạo @@ -18064,7 +16114,6 @@ 辛酉五年明洪武十四年春二月試太學生,tân dậu ngũ niên minh hồng vũ thập tứ niên xuân nhị nguyệt thí thái học sinh 二十四日太原總兵嚴郡公鄭惟精斬󰱐偽󰒂國公杜衍并其黨於太原,nhị thập tứ nhật thái nguyên tổng binh nghiêm quận công trịnh duy tinh trảm hoạch nguỵ nghĩa quốc công đỗ diễn tịnh kì đảng ư thái nguyên 先為陳添平走到朝廷奏他正是安南國王子以此差大兵來招,Tiên vi Trần Thiêm Bình tẩu đáo triều đình tấu tha chính thị An Nam quốc vương tử dĩ thử sai đại binh lai chiêu -渚跪啫咵浪𡄰,chớ khoe rằng tốt 為親𩯀泊點䏧蝐,vì thân tóc bạc điểm da mồi 願嗔蔑体課昇平,nguyện xin một thấy thuở thăng bình 𠽋唭昆造詐貞字縁𠴼啅字情𣼽滈,nực cười con tạo trớ trênh chữ duyên tráo chác chữ tình lãng xao @@ -18077,23 +16126,19 @@ 伯儀更築羅城,bá nghi cánh trúc la thành 乃分兵布陣各道並進限即日攻破昇龍城以取頭功,Nãi phân binh bố trận các đạo tịnh tiến hạn tức nhật công phá Thăng Long thành dĩ thủ đầu công 喝嗷制欺盎𩄲顛湛笛𥐆𡁾課𬰢𡗶黄最,hát ngao chơi khi áng mây đen sẫm địch vắn thốt thuở mặt trời vàng tối -精,tôi chưng khí cả tinh thực 一時部吏部兵二時部户部刑共衝,nhất thì bộ lại bộ binh nhì thì bộ hộ bộ hình cũng xong 以吳煥爲清華賛治承宣使司承宣使尋授吏部尚書,Dĩ Ngô Hoán vi Thanh Hoa Tán trị thừa tuyên sứ ti Thừa tuyên sứ tầm thụ Lại bộ Thượng thư 泛弹迢迭𢬣仙,Phím đàn dè dặt tay tiên 元軍遁㱕至㱕化寨,nguyên quân độn quy chí quy hoá trại 有情些吏別些,Hữu tình ta lại BIẾT ta 群之󰑼丐紅顔,Còn chi là cái hồng nhan -払𦖑娘呐𠳒,chàng nghe nàng nói lời 伮辰咄󰬔𤵺𠸂𡀫拯咍併筭吏空別𬈋咹,nó thì dốt nát dại dột lắm chẳng hay tính toán lại không biết làm ăn 𢚸絲油𫽄𢴑情,Lòng tơ dù chẳng dứt tình 𡏧𢫝𬮙斛質菭,bụi đong muôn hộc chất đầy -船接接掑茹,thuyền lan tiếp tiếp kề nhà 矯公𢚸叱庒盃,Kiều công lòng rất chẳng vui 遠圖存公道耶抑為貪近功溺私愛耶殿下能偕唐太周公之遺迹則後世之人將頌𰙔功德之不暇何暇笑哉又曰先帝以殿下善足以󰱥志才足以濟事故以天下付託殿下,viễn đồ tồn công đạo da Ức vi tham cận công nịch tư ái da Điện hạ năng giai Đường Thái Chu Công chi di tích tắc hậu thế chi nhân tương tụng ca công đức chi bất hạ hà hạ tiếu tai Hựu viết Tiên đế dĩ Điện hạ thiện túc dĩ kế chí tài túc dĩ tế sự cố dĩ thiên hạ phó thác điện hạ 起翠華龍瑞二宫以為宫女之居,khởi thuý hoa long thuỵ nhị cung dĩ vi cung nữ chi cư 若清潭今改清池上福清威慈廉等縣貟人鎮守并輪番守皇城外店有官者陞一級無官者饒軍色各項倣如前聽󰰻例輪二十番守皇城外店習藝,Nhược Thanh Đàm Kim cải Thanh Trì Thượng Phúc Thanh Oai Từ Liêm đẳng huyện viên nhân trấn thủ tịnh luân phiên thủ hoàng thành ngoại điếm hữu quan giả thăng nhất cấp vô quan giả nhiêu quân sắc các hạng phỏng như tiền thính bát lệ luân nhị thập phiên thủ Hoàng thành ngoại điếm tập nghệ -唐花咏勿竹論,đường hoa vắng vắt trúc luồn 娘妯朱媄𫯳󱟠,nàng dâu cho mẹ chồng bú 賢榜眼黎文休探花即鄧麻羅,Hiền bảng nhãn Lê Văn Hưu thám hoa tức Đặng Ma La 𪻟直式麻排泣歇羣臣,vua sực thức mà vời khắp hết quần thần @@ -18114,14 +16159,12 @@ 帝幸應豊行宮省耕,Đế hạnh Ứng Phong hành cung tỉnh canh 帝曰百戦百勝非計之善者也,Đế viết Bách chiến bách thắng phi kế chi thiện giả dã 𤵺𠊛𩂏𩂠每尼坤𨉟𢭳󱣤停𤇨𫥨外,dại người che đậy mọi nơi khôn mình giấu giếm đừng phơi ra ngoài -庒柴牢𠋥爫𢧚,chẳng thầy sao mày làm nên 兵農有法即武王之農用八政也牧民有條即武王之𫳭綏四方也,binh nông hữu pháp tức vũ vương chi nông dụng bát chính dã mục dân hữu điều tức vũ vương chi sủng tuy tứ phương dã 忠厚侯是夜遁去復歸,Trung Hậu hầu thị dạ độn khứ phục quy 盆不設宴禮,bồn bất thiết yến lễ 引身󱚢準安𫔮,dẫn thân vào chốn an nhàn 塘青雲󱹬饒𧗱名貝利,đường thanh vân nhử nhau về danh với lợi 底朱旦浽㵢花𣼸䕯,Để cho đến nỗi trôi hoa dạt bèo -𦊚𤗖裙紅𠖤法派,bốn mảnh quần hồng bay phấp phới 自是南海澄波󰱃幾求戒矣,tự thị nam hải đăng ba thứ cơ cầu giới hĩ 胡氏改對日南郡王,Hồ thị cải đối Nhật Nam Quận Vương 平明有僚復收兵回行營,Bình minh Hữu Liêu phục thu binh hồi hành dinh @@ -18132,7 +16175,6 @@ 𢴑𠳒娘倍喝𠫾事𰿘𫷜𡳶計之碑𣇞,dứt lời nàng vội gạt đi sự muôn năm cũ kể chi bây giờ 𠄩𠊛吏﨤𠄩𠊛,hai người lại gặp hai người 忍為曷可勝言患失無所不至十載養天下亂有同林甫之奸一朝動漁陽兵遂致祿山之㓂,Nhẫn vi hạt khả thắng ngôn hoạn thất vô sở bất chí Thập tải dưỡng thiên hạ loạn hữu đồng Lâm Phủ chi gian nhất chiêu động Dgư Dương binh toại trí Lộc Sơn chi khấu -明強戈常,vui mừng càng qua thường 高點,cao điểm 親王仍几𤵺𤵶傳朱女吏和𣈙底空,thân vương những kẻ dại ngây truyền cho nữ lại hoà rày để không 若户所該者立在本品班朝謁之末,Nhược hộ sở cai giả lập tại bản phẩm ban triều yết chi mạt @@ -18157,23 +16199,18 @@ 坤拫湥玉湥洡𡮈沙,Khôn ngăn giọt ngọc sụt sùi nhỏ sa 𪀄扒工棱亇扒𬇚,chim bắt trong rừng cá bắt ao 𣎀𨱽罷没課󰬾冬,đêm dài bởi một thuở ba đông -𢚸所望拫記禱吿,lòng sở vọng gắn ghi đảo cáo 𫽻朱𦋦女群之󰑼緣,gỡ cho ra nữa còn gì là duyên 傳軍令𬕹帳前他𣦍,Truyền quân lệnh xuống trướng tiền tha ngay 恾象威顔幀莫底仰𬂙彊敬敬彊𬂙,mường tượng uy nhan tranh mạc để ngưỡng trông càng kính kính càng trông -埃英補偈㛪,ai anh bỏ kệ em 事而惧好謀而成,sự nhi cụ hảo mưu nhi thành -保姨侯沛嘲博𠹲,bảo dì hầu phải chào bác ư 閉𥹰𦖑㗂𦟐桃,Bấy lâu nghe tiếng má đào 先鋒𠄩𡦂旗題,tiên phong hai chữ cờ đề 貶石都督萊郡公鄭栢爲都督同知都督,Biếm Thạch đô đốc Lai quận công Trịnh Bách vi Đô đốc đồng tri Đô đốc -於𠁀几𠁀,ở đời kẻ đời 𣦍信𡗶固負󰅹,ngay tín trời có phụ nào 𣈜春𤷱痗,ngày xuân mòn mỏi 突𧋆於𦙶固𡓇錢墫,nốt ruồi ở cổ có lỗ tiền chôn 𪟂吒丐刧𥙩𫯳終,chém cha cái kiếp lấy chồng chung 横矟刺帝墜馬弑之,hoành sáo thích đế truỵ mã thí chi -吏蔑祝𠽊唭,một chốc mỉm cười 夜半烏馬兒遁過清化江口,dạ bán ô mã nhi độn quá thanh hoá giang khẩu 胡彼凣流不明常理黎瓚文運則迷而不悟妄狀而信惑其非子驥杜韜則昏而無知妄本而附會其説,hồ bỉ phàm lưu bất minh thường lí lê toản văn vận tắc mê nhi bất ngộ vọng trạng nhi tín hoặc kì phi tử kí đỗ thao tắc hôn nhi vô tri vọng bản nhi phụ hội kì thuyết 子之尔目揚清激濁職所當為,Tử chi nhĩ mục dương thanh khích trọc chức sở đáng vi @@ -18185,7 +16222,6 @@ 十二月莫敬典見累,Thập nhị nguyệt Mạc Kính Điển kiến luỵ 扒,bắt 若當日紏儀不預議論,nhược đương nhật củ nghi bất dự nghị luận -娘皮𧿨𨃴払連蹺真,nàng vừa giở gót chàng liền theo chân 信𠳒城下要盟𦰟旗魚㗁𤿰更雉長,tin lời thành hạ yêu minh ngọn cờ ngơ ngác trống canh trễ tràng 胡虜入冦國峻令富家發粟以給軍止與為假郎将不敢以真郎将與之,Hồ lỗ nhập khấu Quốc Tuấn lệnh phú gia phát túc dĩ cấp quân chỉ dữ vi giả lang tướng bất cảm dĩ chân lang tướng dữ chi 從容也𠃅清齋,thong dong giã mái thanh trai @@ -18198,17 +16234,14 @@ 𩵽𩹫,tôm tép 風流退𫇰江湖性初,phong lưu thói cũ giang hồ tính xưa 帝欲以為翰林學士上皇止之,Đế dục dĩ vi Hàn Lâm học sĩ Thượng hoàng chỉ chi -月木頭𡽫鯨唯㗂,nguyệt mọc đầu non kình dõi tiếng 喡呐喡爫形字十𨕭命,và nói và làm hình chữ thập trên mình 官兵收󰱐金銀財物婦女不可勝數,quan binh thu hoạch kim ngân tài vật phụ nữ bất khả thăng sổ 娘浪𡽫渃賒𣾺,Nàng rằng Non nước xa khơi 之󱦺𢱔𧵑𩛂吏負恾餒吱𫅷𢢂吏摐,chi rành bòn của no lại phụ mang nỗi chê già ghét lại ruồng -𦝄箕缺怒埃扛朱𦋦,trăng kia khuyết nọ ai giằng cho ra 夫有識者凣事皆先見奚足為異哉,Phu hữu thức giả phàm sự giai tiên kiến hề túc vi dị tai 大𧻗史記本紀續編卷之十七終,đại việt sử ký bản kỷ tục biên quyển chi thập thất chung 功名事業易虧𫥨共,công danh sự nghiệp dễ khây khỏa cùng 𠑕𢬣䀡𨁪𤍊𨑮,ngửa tay xem dấu tỏ mười -杜人𧗱𠁀景興茹後黎,đậu nhân về đời cảnh hưng nhà hậu lệ 卞共娘夾干戈,bèn cùng nàng giáp can qua 浽念想典𦓡𤴬,Nỗi niềm tưởng đến mà đau 𧵑油用覩󰅹都旦,của dùng dầu đủ nào đo đắn @@ -18227,10 +16260,8 @@ 矯公𨖲聀太卿,kiều công lên chức thái khanh 生陀茀落塊漂,Sinh đà phất lạc hồn xiêu 𨀒駒泣警𨋣車岌𡹡,vó câu khấp khểnh bánh xe gập ghềnh -𤾓䋦边𢚸強懓𢖱圯󱳭𥯎菊湥霜,trăm mối bên lòng càng áy náy dãy thềm chòm cúc giọt sương hoen 䀡戈相貌云仙,xem qua tướng mạo vân tiên 𣃣𪦲悁饒㐌𤳧𬏖,vừa mới quen nhau đã lạ lùng -娘𦖑信拱𢜠𢚸,nàng nghe tin cũng mừng lòng 詔百姓賦税許輸官十分外别取一分謂之横頭,chiếu bách tính phú thuế hứa thâu quan thập phân ngoại biệt thủ nhất phân vị chi hoành đầu 油炵𤽸𥒦湥灡渗巾,Dầu chong trắng đĩa giọt tràn thấm khăn 㐱𥙩蒸姿質氷玉於边󰯭,chỉn lấy chưng tư chất băng ngọc ở bên mây @@ -18239,14 +16270,11 @@ 童浪𠓨妬柴𥋳,ðồng rằng vào đó thầy coi 十三日光紹帝親祈于天其,thập tam nhật quang thiệu đế thân kì vu thiên kì 陽乞和,dương khất hoà -喡媄欺召胎共𦝉昆,và mẹ khi chịu thai cùng đẻ con ra 󰟨芇嗔决𠬠排朱衝,thế nào xin quyết một bài cho xong -㐌算用斫𪽋侯,đã toan dụng chước lưu hầu 󰅹埃庄隊於𨕭頭,nào ai chẳng đội ở trên đầu 添平陳元輝家奴即阮康也,Thiêm Bình Trần Nguyên Huy gia nô tức Nguyễn Khang dã 十一月有白氣如劎出于東南長丈餘,thập nhất nguyệt hữu bạch khí như kiếm xuất vu đông nam trường trượng dư 會暑濕大𤶣遂󰰾兵,hội thử thấp đại dịch toại bãi binh -楊公堇𠬠𣇞,dương công ngẩn một giờ 占城使賫書��方物來献求和親,chiêm thành sứ tê thư cập phương vật lai hiến cầu hoà thân 𫽄𦹳拱体花龿,chẳng thơm cũng thể hoa nhài 彗星見,Tuệ tinh hiện @@ -18265,10 +16293,8 @@ 𦊚方𫡮𤽸𠬠牟,bốn phương mây trắng một màu 自春至此不雨,Tự xuân chí thử bất vũ 㤕貞𪮙𥒥此鐄,Xót riêng chọn đá thử vàng -隊娘妸朱竜𦋦尼𮎦啂,đòi nàng ả châu long ra 遣使往四方追勘貧乏老弱在軍者繞汰之賦役工程偏重者輕减之放𤯝灾伸寃屈録失職褒有功蠲逋負寬刑罸旌節義賑孤貧擢廉絜進賢才中外大悅,khiển sứ vãng tứ phương truy khám bần phạp lão nhược tại quân giả nhiễu thải chi phú dịch công trình thiên trọng giả khinh giảm chi phóng sảnh tai thân oan khuất lục thất chức bao hữu công quyên bô phụ khoan hình phạt tinh tiết nghĩa chẩn cô bần trạc liêm khiết tiến hiền tài trung ngoại đại duyệt 軍中鎌𢀲槊𨱽,Quân trung gươm lớn giáo dài -純王,hợp dẫy lên chưng đạo thuần vương 刼尼𫽄﨤底停刼𡢐,kiếp này chẳng gặp để dành kiếp sau 󰜋𣈗󰑼󰋇𣋽枚唉娘,một ngày là mấy sớm mai hỡi nàng 該官起造草舍驗實量,cai quan khởi tạo thảo xá nghiệm thực lượng @@ -18281,9 +16307,7 @@ 史臣吳士連曰雄王之世建侯立屏分國爲十五部,sử thần ngô sĩ liên viết hùng vương chi thế kiến hầu lập bình phân quốc vi thập ngũ bộ 䏾橷㐌熾昂頭,Bóng dâu đã xế ngang đầu 小訟期五箇日大訟期十箇日以紙取供言完畢不得淹滯逾期,tiểu tụng kì ngũ cá nhật đại tụng kì thập cá nhật dĩ chỉ thủ cung ngôn hoàn tất bất đắc yêm đái du kì -船𫵈坤都𣷭六經,thuyền mọn khôn đua bể lục kinh 𢪥㭙𦋦渃𣳔𣳔,vắt chày ra nước ròng ròng -自意各路𦋦,từ ấy các tiết lộ ra 𫢋衛西竺油麻底朱仍種妖魔卦厨,phật về tây trúc dẫu mà để cho những giống yêu ma quải chùa 署󰝡旦滝𣳮瀝麻𫀅中𪮏庄𡨹末蒸𫴋滝,thợ đem đến sông rửa sạch mà xem trong tay chẳng giữ mất chưng xuống sông 虚昆𡲤吏損功娘𣈙,hư con vả lại tốn công nàng rày @@ -18294,17 +16318,14 @@ 哭翁總𧋉,khóc ông tổng cóc 九月帝弗豫,cửu nguyệt đế phất dự 尊母黎氏曰靈顯,Tôn mẫu Lê thị viết Linh Hiển -辛巳十一年,tân tị thập nhất niên tống gia thập tứ niên 連𢧚蘂呂花殘,liền nên nhụy rữa hoa tàn 𠓨棱𥙩茦外科,vào rừng lấy thuốc ngoại khoa 𦝄常𧷺鈌,trăng thường tròn khuyết 鐘磬群𫽄咹埃况之𤗖埕於外壘𥯌,chuông khánh còn chẳng ăn ai huống chi mảnh chĩnh ở ngoài lũy tre 兹方即政一初宜廣推恩四海所有寬大名條頒布天下如賜功臣爵土加封祀典各神饒拖欠賦寬恤始回流民并原受偽職查實仍還前有及内外官賜恩陞級𭁈勇士生徒社長官員子孫等並,Tư phương tức chính nhất sơ nghi quảng suy ân tứ hải sở hữu khoan đại danh điều ban bố thiên hạ như Tứ công thần tước thổ gia phong tự điển các thần nhiêu tha khiếm phú khoan tuất thuỷ hồi lưu dân tịnh nguyên thụ nguỵ chức tra thực nhưng hoàn tiền hữu cập nội ngoại quan tứ ân thăng cấp dữ dũng sĩ sinh đồ xã trưởng quan viên tử tôn đẳng tịnh 詠咏󰟯朋彙日月,vành vạnh dường bằng vầng nhật nguyệt -朱𡋿坦竜歐㵋適,cho lở đất long âu mới thích 蒸准渃沚𤁕箕,chưng chốn nước chảy lướt kia 令德不還,lệnh đức bất hoàn -𤞼艮咹粓巽,lợn cấn ăn cám tốn 風流窒墨󰬾𣈜節,phong lưu rất mực ba ngày tết 𤐝細彊添𤏣䏾𦎛,soi tới càng thêm tỏ bóng gương 𩄲𠄼式𩂏撫殿堯,mây năm thức che phủ điện nghiêu @@ -18321,7 +16342,6 @@ 讀謗󰑼𠅜呐談,độc báng là lời nói gièm 旨揮一在内壮士神武効力殿前五府馬閑馴象等衛司所及在外各衛所府州縣官間有脧削士卒漁󰔦軍民惟務肥家不恤國法者在内指揮提督檢點都督堂上及断事經歷等官在外承憲二司各宜断以公心參諸眾論前項冗濫雖無實跡眾所共知者及有亷潔之人不爲,Chỉ huy nhất tại nội Tráng sĩ Thần vũ Hiệu lực Điện tiền Ngũ phủ Mã nhàn Thuần tượng đẳng vệ ti sở cập tại ngoại các vệ sở phủ châu huyện quan gian hữu thuyên tước sĩ tốt ngư đố quân dân duy vụ phì gia bất tuất quốc pháp giả tại nội Chỉ huy Đề đốc kiểm điểm Đô đốc đường thượng cập Đoán sự kinh lịch đẳng quan Tại ngoại Thừa Hiến nhị ti các nghi đoạn dĩ công tâm tham chư chúng luận tiền hạng nhũng lạm tuy vô thực tích chúng sở cộng tri giả cập hữu liêm khiết chi nhân bất vi 藥典,dược điển -𢖵𦑗濃強𠸗挹冷,nhớ quạt nồng gương xưa ấp lạnh 車絲牢窖撝㨴撝吀,xe tơ sao khéo vơ càn vơ xiên 二十八日令絞莫敬用于東門市,nhị thập bát nhật lệnh giảo mạc kính dụng vu đông môn thị 春三月造秘書閣,Xuân tam nguyệt tạo Bí thư các @@ -18329,7 +16349,6 @@ 欺紆𠃩曲欺珠堆眉,khi vò chín khúc khi chau đôi mày 𠽆渃𪶩,nuốt nước dãi 初王爲世子入質於漢在長安娶邯郸樛氏女生子興,Sơ Vương vi Thế tử nhập chất ư Hán tại Trường An thú Hàm Đan Cù thị nữ sinh tử Hưng -𥋴朶花春共嘺𠊛,ngắm đoá hoa xuân cũng ghẹo người 然從沙門於安子之山勞民力於英雲之閣非帝王之量也,Nhiên tòng sa môn ư Yên Tử chi sơn lao dân lực ư Anh Vân chi các phi đế vương chi lượng dã 𥿠䋥,bủa lưới 鄧世功在右支横射拒戦,đặng thế công tại hữu chi hoành xạ cự chiến @@ -18338,7 +16357,6 @@ 從容𡅳𠰺鎚󱯅文章拱固質才劍之,thong dong khuyên dạy dùi mài văn chương cũng có chất tài kém chi 十九日定陪拜禮節詔文武百官凡有事陪拜禮󰍶侍班如󰀩得令則趍出不可徐行翔揚亦不可疾走攙趍,Thập cửu nhật định bồi bái lễ tiết chiếu văn võ bách quan phàm hữu sự bồi bái lễ tất thị ban như nghi đắc lệnh tắc xu xuất bất khả từ hành tường dương diệc bất khả tật tẩu sàm xu 優中侍内書寫兵番臣杜公廉奉謄,Ưu trúng thị nội thư tả Binh phiên thần Đỗ Công Liêm phụng đằng -丙申七年,bính thân thất niên minh thành hoá thập nhị niên 制䏻等願留為内臣,Chế Năng đẳng nguyện lưu vi nội thần 内密官唱各給勑自旦至晡不能尽,nội mật quan xướng các cấp sắc tự đán chí bô bất năng tận 󰠵戈水秀山岐,trải qua thủy tú sơn kỳ @@ -18360,7 +16378,6 @@ 戈藤縣縣尼小邑府梧州匝納如𣻆,qua đằng huyện huyện nơi tiểu ấp phủ ngô châu tấp nập như tuôn 𦊚馭特𪠞󱸘󱸘塘哿觥賒,bốn ngựa đực đi khom khom đường cả quanh xa 悴娘𦋦買打料𠹾端,Xót nàng ra mới đánh liều chịu đoan -易𢲛󰟱𣷭坤,dễ dò rốn bể 渚兮泄漏某分調之,chớ hề tiết lậu mỗ phần điều chi 到爲始,đáo vi thuỷ 朝高,chiều cao @@ -18377,9 +16394,7 @@ 元太宗窩闊台元年春三月日有食之,Nguyên Thái Tông Oa Khoát Đài nguyên niên xuân tam nguyệt nhật hữu thực chi 於低𫔳𫢋󰑼空狹之,Ở đây cửa Phật là không hẹp gì 即於道上使内書火正掌陳䧺韜兼檢法官准定天覷果曲,Tức ư đạo thượng sử nội thư hoả chính chưởng Trần Hùng Thao kiêm kiểm pháp quan chuẩn định Thiên thứ quả khúc -鳯排蒸詔絩𧍰,bày chưng chiếu thêu rồng 以太僕寺卿潘興造禮科給事中勇川男陳文󰱇爲督視,dĩ thái bộc tự khanh phan hưng tạo lễ khoa cấp sự trung dũng xuyên nam trần văn tuyển vi đốc thị -欺𫗒欺於欺欺,khi ăn khi ở khi khi 捛𢚸𭓇𥙩仍芸業台,vỡ lòng học lấy những nghề nghiệp hay 九月明黃福差官押路送府州縣儒醫隂陽僧道正身赴燕京除授官職回本衙門管事,Cửu nguyệt Minh Hoàng Phúc sai quan áp lộ tống phủ châu huyện nho y âm dương tăng đạo chính thân phó Yên Kinh trừ thụ quan chức hồi bản nha môn quản sự 史臣吳士連曰湯遇旱熯之災以六事自責而雨隨下,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Thang ngộ hạn hán chi tai dĩ lục sự tự trách nhi vũ tuỳ hạ @@ -18394,9 +16409,7 @@ 十四日文祖誼王太妃陳氏薨,Thập tứ nhật Văn Tổ nghị Vương thái phi Trần thị hoăng 浪𥪞作合機𡗶,rằng trong tác hợp cơ trời 唐雪樁群這印,đường tuyết thông còn giá in -竹立軒梅抉俗塵,trúc rợp hiên mai quét tục trần 卞典呐共景異事縁,bèn đến nói cùng cảnh dị sự duyên -𦛌肝猿湼茶漿,ruột tằm gan vượn nát trà tương 己未紹明二年宋紹興九年宋封帝爲交趾郡王,Kỉ Mùi Thiệu Minh nhị niên Tống Thiệu Hưng cửu niên Tống phong đế vi Giao Chỉ quận vương 斬武百福,Trảm Vũ Bách Phúc 焒燎𤈘,lửa leo lét @@ -18409,9 +16422,6 @@ 徒巴點旁河两鄕軍民為湯沐兵不得入仕除賜宰臣為差使宏,đồ ba điểm bàng hà lưỡng hương quân dân vi thang mộc binh bất đắc nhập sĩ trừ tứ tể thần vi sai sử hoàng 凣官貟繁多廪祿浮費六科宜查取光順二年以來官貟曾犯受賂等賍已𬢱貶降等罪及列校管押拖欠船板木條柴磚等物隐歛軍錢以致多欠所納之物價錢十貫以上而其人猶在官勒𦤶職者以革冗官,Phàm quan viên phồn đa lẫm lộc phù phí lục khoa nghi tra thủ Quang Thuận nhị niên dĩ lai quan viên tằng phạm thụ lộ đẳng tang dĩ nghị biếm giáng đẳng tội cập liệt hiệu quản áp tha khiếm thuyền bản mộc điều sài chuyên đẳng vật ẩn liễm quân tiền dĩ trí đa khiếm sở nạp chi vật giá tiền thập quán dĩ thượng nhi kì nhân do tại quan lặc trí chức giả dĩ cách nhũng quan 店𢇡蔠𦰟畑𡓮庄咍󰮂胣󱡌徊󰜄之,đêm khuya chong ngọn đèn ngồi chẳng hay trong dạ bồi hồi việc chi -翁𤏧灯衝保浪,ông thắp đèn xong bảo rằng -群空台㐌尼芇称斤,còn không hay đã nơi nào xứng cân -甲辰九年,giáp thìn cửu niên tống thuần hi thập nhất niên 上皇辛酉歲口王國也,thượng hoàng tân dậu tuế khẩu vương quốc dã 至二十二日大駕𭛁還,chí nhị thập nhị nhật đại giá phát hoàn 徵妹亦然,Trưng muội diệc nhiên @@ -18442,15 +16452,12 @@ 务秋湄娄連𣎃,mùa thu mưa lâu liền tháng 加紹國公黎廣度平章軍國重事總統國政太宰太師,Gia Thiệu quốc công Lê Quảng Độ Bình chương quân quốc trọng sự tổng thống quốc chính thái tể thái sư 束浪及六流󰡞,thúc rằng gặp lúc lưu ly -双性固羝,song tính có dê 𠰚𢚸固󰠋扲𢚸朱登,nể lòng có lẽ cầm lòng cho đang 芻皮才色吏󰑼分欣,So bề tài sắc lại là phần hơn 替,thế 仍禁差𤼵及停徵諸税三年,những cấm sai phát cập đình trưng chư thuế tam niên 恄饒拱𫽄踭塘麻𠫾,ghét nhau cũng chẳng tránh đàng mà đi -府天長,khiến phân đánh phủ thiên trường 姅𢆥唏㗂皮悁,Nửa năm hơi tiếng vừa quen -𠅜呐剛𣦛拯𢮬,lời nói cương thẳng 雖出於眾心及其亡也亦由三綱之不正焉,tuy xuất ư chúng tâm cập kì vong dã diệc do tam cương chi bất chính yên 數年後,sổ niên hậu 慶王莫敬寬㨿大慈次王㨿太原安郡公㨿普安東郡公㨿陸岸安勇王㨿武崖越國公㨿山陽等處,Khánh vương Mạc Kính Khoan cứ Đại Từ Thứ vương cứ Thái Nguyên An quận công cứ Phổ Yên Đông quận công cứ Lục Ngạn Yên Dũng vương cứ Vũ Nhai Việt quốc công cứ Sơn Dương đẳng xứ @@ -18471,7 +16478,6 @@ 橘灰𬥓𠬠銅𨑮柑𠀧銅𠬠橘𡎥猪猪,quýt hôi bán một đồng mười cam ba đồng một quýt ngồi trơ trơ 𣹕󰋞𢆥𠉞博於󰠲,lụt lội năm nay bác ở đâu 𣑳桂𡑝𡢐吏什󱠒,chồi quế sân sau lại thập thò -几蓮,kẻ lên lễ phật 夏四月旱各處山崩椰市地裂,Hạ tứ nguyệt hạn các xứ sơn băng Dừa thị địa liệt 𠲖空淚玉麻𨖲𬂙楼,e không lệ ngọc mà lên trông lầụ 唭妯買寔坤量險溇,cười dầu mới thực khôn lường hiểm sâu @@ -18481,7 +16487,6 @@ 集行于世,tập hành vu thế 冬十月大閲水步軍於白鶴江浮沙,Đông thập nguyệt đại duyệt thuỷ bộ quân ư Bạch Hạc giang phù sa 而卧,nhi ngoạ -左興都譚以𫎇抱楊奪其戈止之曰殿謂英武罪當死須俟帝命不可擅行楊怒詬之曰殿武吉非是𢃄耶言,tả hưng đô đàm dĩ mông bão dương đoạt kì qua chỉ chi viết điện tiền vị anh vũ tội đương tử tu sĩ đế mệnh bất khả thiện hành dương nộ cấu âm hầu mạ dã chi viết điện tiền vũ cứt phi thị đái da cát đái phương phẩn niệu dã ngôn 道置衛軍衛置總管大小相維上下相繋,đạo trí vệ quân vệ trí tổng quản đại tiểu tương duy thượng hạ tương hệ 𩻐𥻢,mắm thính 乃縱其所󰱐人至元營具告,Nãi tung kì sở hoạch nhân chí Nguyên doanh cụ cáo @@ -18493,7 +16498,6 @@ 簾疎𫗃𢯰𦝄穿㗂𬷤寬日楳鵑󱳤𨱽,rèm thưa gió lọt trăng xuyên tiếng gà khoan nhặt mõ quyên vắn dài 吏皮及曠嚴堂吏圭,lại vừa gặp khoảng nghiêm đường lại quê 隊畨𫗄𢭸花掑,đòi phen gió tựa hoa kề -埮撑,lần lần dặm xanh 傱咦󰑼𥠭灰腥,tuồng gì là giống hôi tanh 然明憲不倦其來五老不改其行,nhiên minh hiến bất quyện kì lai ngũ lão bất cải kì hành 西定王令諸将班師回京留武文添爲鎮守楊湖爲督視陶光饒爲屯守潘興造爲督視領所属諸将駐營于真福安塲,Tây Định Vương lệnh chư tướng ban sư hồi Kinh lưu Vũ Văn Thiêm vi trấn thủ Dương Hồ vi đốc thị Đào Quang Nhiêu vi đồn thú Phan Hưng Tạo vi đốc thị lĩnh sở thuộc chư tướng trú dinh vu Chân Phúc An Trường @@ -18550,17 +16554,13 @@ 󰛺英咹於朱𫅜,khuyên anh ăn ở cho lành 離󱉊,ly lìa 拮空𢚸慾𢭯清裊塵,cất không lòng dục quét thanh nẻo trần -󱣐槌楳寬𣭻歷劇,ngày hạ tiết lúc tụng kinh giật dùi mõ khoan mau lạch cạch 𠀧󰜏𠫾半𤞼胒,ba bà đi bán lợn sề 項王𨎠㐌𡎢於𦷾,hạng vương trước đã ngồi ở đấy 勑旨公侯伯給制命文武百官二品給誥命三品至五品給勑命龍箋六七品給勑命黑爛八品九品給勘合,Sắc chỉ công hầu bá cấp chế mệnh văn vũ bách quan nhị phẩm cấp cáo mệnh tam phẩm chí ngũ phẩm cấp sắc mệnh long tiên lục thất phẩm cấp sắc mệnh hắc lạn bát phẩm cửu phẩm cấp khám hợp 公浪𫢩󰒂壻郎,công rằng nay nghĩa rể sang -󱲑泟戈歇工花蓮意,qua hết trong hoa sen ấy 史臣吳士連曰房法乘好讀書而廢事政長吏因之擅權改易將吏書癖之過也,Sử Thần Ngô Sĩ Liên viết Phòng Pháp Thặng hiếu độc thư nhi phế sự chính trưởng lại nhân chi thiện quyền cải dịch tướng lại thư phích chi quá dã 𩈘卞別如𩛄𠫅,mặt bèn bẹt như bánh dày 調尼沙卒庫巾,đều nay sa sút khó khăn -仕𪨀初𣅶𧴤𠸜,sẩy chút xưa lúc bói tên -罕灰買住漫麻穷姑,hẳn hoi mấy chú mặn mà cùng cô 𡞕𫯳侯易𢚸󰅹女𠱋,vợ chồng hầu dễ lòng nào nữa ru 𠯇𦖻啂保󰡎幔,rỉ tai nhủ bảo dưới màn 辛未十二年宋紹興二十一年,Tân Mùi thập nhị niên Tống Thiệu Hưng nhị thập nhất niên @@ -18592,7 +16592,6 @@ 𣾼戈𨷶𣷭𠓨滝渭潢,vượt qua cửa bể vào sông vị hoàng 以黄清爲門下省有司郎中參知海西道軍民簿籍騎都尉,Dĩ Hoàng Thanh vi môn hạ sảnh hữu ti lang trung tham tri hải Tây đạo quân dân bạ tịch kị đô uý 𦀊𣑶㐌𡗋𦑃𣰴㐌󰬥,dây rễ đã lắm cánh lông đã nhiều -典昆㐌哿爲昆麻多每𡞕,đến con đã cả vì chưng con mà đi hỏi vợ 閏月朔日有食之,nhuận nguyệt sóc nhật hữu thực chi 𡢐油鄧𡦂顕荣,sau dầu đặng chữ hiển vinh 名並咱改如恭慈國太母諱陳咱改程字,danh tịnh thính cải như Cung Từ quốc thái mẫu huý Trần thính cải Trình tự @@ -18601,17 +16600,14 @@ 立茌燕冷楼空𦹵蘭󰘚坦𦼔封𨁪𩌂,xập xè én liệng lầu không cỏ lan mặt đất rêu phong dấu giày 𤞻麻固𦑃𤞻𠖤𨖲𡗶,hùm mà có cánh hùm bay lên trời 帝令曰凣有妻子兄弟前爲各城賊人所掠或爲妻妾或爲奴婢今我既招降爾等相率擊東官城,đế lệnh viết phàm hữu thê tử huynh đệ tiền vi các thành tặc nhân sở lược hoặc vi thê thiếp hoặc vi nô tì kim ngã ký chiêu hàng nhĩ đẳng tương suất kích đông quan thành -傳悲唉𪹷抵些仕用,truyện bay hãy nín để ta sẽ dùng 堆些據𡨺𬌓𢚸渚差,đôi ta cứ giữ tấm lòng chớ sai 𦵠荇姜蕞每味,hẹ hành gừng tỏi mọi mùi 令出再三又寝不行,lệnh xuất tái tam hựu tẩm bất hành -㐌和平吏妙揚買咍,đã hoà bình lại dịu dàng mấy hay 隊干󰊄撅湄沙,Đòi cơn gió quét mưa sa 𤽗潤之乙所𥙩朝之麻紊紊羕意,ngươi nhuận chi ắt thửa lấy chầu chi mà vấn vấn dường ấy 詔樞密院阮珠令諸路迯人各認地方橋道築土為堠置木,chiếu khu mật viện nguyễn châu lệnh chư lộ đào nhân các nhận địa phương kiều đạo trúc thổ vi hậu trí mộc 栢因進言曰今欲破賊自非赴蹈湯火出入危險何以成取勝之功若人人誇説虚辭鮮克有濟,bách nhân tiến ngôn viết kim dục phá tặc tự phi phó đạo thang hoả xuất nhập nguy hiểm hà dĩ thành thủ thắng chi công nhược nhân nhân khoa thuyết hư từ tiển khắc hữu tế 𠸦孝行感𢚸郡守,khen hiếu hạnh cảm lòng quận thú -添𪹷架香𤭸共饒吏祝󱋓瓊交歡,thêm nến giá nối hương bình cùng nhau lại chúc chén quỳnh giao hoan 唵唵輸𣎀吏𣦎𣈜,ỉm ỉm thâu đêm lại thẳng ngày 拯𠳨哿𫵈調𠽆昂啀𤣡,chẳng hỏi cả mọn đều nuốt ngang nhai dọc 帝幸,đế hạnh @@ -18635,7 +16631,6 @@ 僞莫時官至義興髙平等府知府,nguỵ mạc thời quan chí nghĩa hưng cao bằng đẳng phủ tri phủ 乙酉五年宋崇寕四年,ất dậu ngũ niên tống sùng ninh tứ niên 溋羅扛泊抛抛,duềnh la giăng bạc phau phau -傳尼女則家庭恨灰,chuyện này nữ tắc gia đình hẳn hoi 󱖮簾垠隔䏾花墻東𧊉吏蜂戈默𢚸,buông rèm ngăn cách bóng hoa tường đông bướm lại ong qua mặc lòng 襯襖󱀵,thấn áo lót 害󰜋𠊛救󰜋𠊛,Hại một người cứu một người @@ -18648,7 +16643,6 @@ 𦖑𠳒娘㐌生𪟽,Nghe lời nàng đã sinh nghi 故有爲而作也,Cố hữu vi nhi tác dã 唉󰏙固別󰘚尼󰑼埃,Hãy xem có biết mặt này là ai -𫙂制𦠆埃庄固圭吒坦祖,râu chơi rốn ai chẳng có quê cha đất tổ 斷膓󰑼𢼂世芇,Đoạn trường là số thế nào 壬戌三十二年隋文帝楊堅仁壽元年,nhâm tuất tam thập nhị niên tuỳ văn đế dương kiên nhân thọ nguyên niên 㐌曾固㗂工代女,đã từng có tiếng trong đời nữa @@ -18656,7 +16650,6 @@ 能紹清池弘烈人,năng thiệu thanh trì hoằng liệt nhân 漏漏片玉曆堯分,làu làu phiến ngọc lịch nghiêu phân 半𤞻奔鬼聀𠓨𦝄󰠲,bán hùm buôn quỷ chắc vào lưng đâu -𩙌樁嘹撫𠯰,gió thông reo vỗ phập 共饒路傳𡗋調坤頑,cùng nhau trò chuyện lắm điều khôn ngoan 事払妾擬過傷撝,sự chàng thiếp nghĩ quá thương vay 隨輕重論,tuỳ khinh trọng luận @@ -18664,14 +16657,10 @@ 式入想汝婁台婁台鄰𠭤陳濁,thức nhắp tưởng nhớ lâu thay lâu thay trăn trở trằn trọc 吏群瓢輦爫之景尼,lại còn bìu rịn làm chi cảnh này 河南名價一翁𫛈,hà nam danh giá nhất ông cò -㹥坤𠤆哏乾,chó khôn chớ cắn càn -辰只除督𫥨群自姑敎𦤾学路調認奇,thì chỉ trừ đốc ra còn từ cô giáo đến học trò đều nhận cả 改易將吏不使法乘知,cải dịch tướng lại bất sử Pháp Thặng tri 脱催𢬣吏扲𢬣,thoắt thôi tay lại cầm tay -花䏾𢢆󱪭𦎛󰘚𠫆,ngưng hoa bóng thẹn trông gương mặt dày 藍坡眉柳,chàm pha mày liễu 𮗓緣𠳐吲慇懃,Giác Duyên vâng dặn ân cần -燈丐改丘畑,đăng thiêm cái gảy khêu đèn 身尼𠸠別羕尼𠰚,thân này ví biết dường này nhỉ 復國父上宰國瑱官爵,Phục Quốc phụ Thượng tể Quốc Chẩn quan tước 詠𢄂𡗶,vịnh chợ trời @@ -18682,9 +16671,7 @@ 擊前僞賢郡公之子,kích tiền nguỵ Hiền quận công chi tử 其治軍有紀律待将校如家人與士卒同甘苦故所至莫敢當凣征伐所得必以充軍儲視才貨泊如也,Kì trị quân hữu kỷ luật đãi tướng hiệu như gia nhân dữ sĩ tốt đồng cam khổ cố sở chí mạc cảm đương phàm chinh phạt sở đắc tất dĩ sung quân trừ thị tài hoá bạc như dã 勑旨子居父母䘮妻居夫䘮當遵三年通制不得徇情直行悖禮逆法,sắc chỉ tử cư phụ mẫu tang thê cư phu tang đương tuân tam niên thông chế bất đắc tuẫn tình trực hành bội lễ nghịch pháp -𡄎徐課怒典𣉹,ngẫm từ thuở nọ đến giờ 如𡆫埃易收埃,Như vầy ai dễ thua ai -欣𨤰迷銭棋泊,hơn nhẽ mê tiền cờ bạc 𨫊𣗾蔑糝𢚸恒,sắt son một tấm lòng hằng 繼今總兵有闕許科󰱑等官保󰱇各衙門官有膽畧𭓇𧥾資望才幹廉勤者爲之,kế kim tổng binh hữu khuyết hứa khoa đài đẳng quan bảo tuyển các nha môn quan hữu đảm lược học thức tư vọng tài cán liêm cần giả vi chi 加味,gia vị @@ -18692,7 +16679,6 @@ 群固英䧺包拿女,còn có anh hùng bao nả nữa 宰相則擇宗室賢䏻朝典則定禮󰀩刑律陳家制度由此而興,tể tướng tắc trạch tông thất hiền năng triều điển tắc định lễ nghi hình luật trần gia chế độ do thử nhi hưng 今再見還官除職管軍治民有違先帝之心不協天地之道,kim tái kiến hoàn quan trừ chức quản quân trị dân hữu vi tiên đế chi tâm bất hiệp thiên địa chi đạo -㑹㜥接特電信官全權者𠳒如𡢐尼,hội mái tiếp được điện tín quan toàn quyền trả lời như sau này 𢪱𡲤固𣅶清閒,vất vả có lúc thanh nhàn 氷傾緣買唅𠿯情初,Bâng khuâng duyên mới ngậm ngùi tình xưa 樂鐄蕩蕩如𧵆如賖,nhạc vàng lãng đãng như gần như xa @@ -18703,7 +16689,6 @@ 索𫅷披拂𠃅霜,tác già phơ phất mái sương 爫朱𤯩墮𣨰苔,Làm cho sống đoạ thác đày 伴索易唯它沛召󰞿㛪責禄倚坤辞,bạn tác dẻ duôi đà phải chịu anh em trách lóc ấy khôn từ -皇埃拱𡬶𨖲𡗶,hoàng ai cũng tìm lên giời 漢帝聞之詔精選能吏,Hán đế văn chi chiếu tinh tuyển năng lại 茹兀𬞚空錢母子疾饒󰔃別味君臣,nhà ngặt túi không tiền mẫu tử tật nhiều thuốc biết vị quân thần 󰠮軒吏𢴑󰜋𦀊引𠓨,Cửa hiên lại dắt một dây dẫn vào @@ -18719,7 +16704,6 @@ 月以後通瑞元宋景祐元年,nguyệt dĩ hậu thông thuỵ nguyên tống cảnh hựu nguyên niên 𢄂些𣈗𠃩𣈗𦊛固𠬠𣎃𫤯吏餘潘󱤝,chợ ta ngày chín ngày tư có một tháng tám lại dư phiên rằm 共饒󱬵拖傷要𥙩,cùng nhau bợ đỡ thương yêu lấy -必沛干咎,tất phải can cữu 次日汝諧於毗尼占城通津商舶所聚處也懸禁商榜宣讀訖懸之仍召津吏告曰此處商賈聚雜又當要津之衝難於守護,thứ nhật nhữ hài ư tì ni chiêm thành thông tân thương bách sở tụ xứ dã huyền cấm thương bảng tuyên độc hất huyền chi những triệu tân lại cáo viết thử xứ thương giá tụ tạp hựu đương yếu tân chi xung nan ư thủ hộ 初九日詔繼今捉得迯囚之���罪未至死倣如前捕盗例議賞罪至死倣如前捕劫例議賞,sơ cửu nhật chiếu kế kim tróc đắc đào tù chi nhân tội vị chí tử phỏng như tiền bổ đạo lệ nghị thưởng tội chí tử phỏng như tiền bổ kiếp lệ nghị thưởng 十二月,thập nhị nguyệt @@ -18729,15 +16713,11 @@ 𥙩𦀊𪤻𦀾所頭𥙩錐焒㨂所眞,lấy dây da ràng thửa đầu lấy dùi lửa đóng thửa chân 国营,quốc doanh 𠬠𣈜𨔍退差衙,một ngày lạ thói sai nha -所𨖅吏襊吏瓢吏,sửa sang lại túi lại bầu lại 於兜,ở đâu 渃滝平濮濮,nước sông bằng phắc phắc -𫆍𦖻𦖑特𤑟𤉜的,lắng tai nghe được rõ ràng đích 埃埃拱隊𨕭頭別包,Ai ai cũng đội trên đầu biết bao 浪貴辰𠄼諫固𠀧只𠊛淑女并空𫥨,rằng quý thì năm gián có ba chỉ người thục nữ tính không ra 𥪝茄一媄二𡥵𫥨塘𡗋几群𤈊欣些,trong nhà nhất mẹ nhì con ra đường lắm kẻ còn giòn hơn ta -黃巢王莽𠸦悲除,hoàng sào vương mãng khen bây giờ -棱核葉花迡動,rừng cây rợp hoa chầy động 𤽗潤之撰𢷣𥙒典省官試,ngươi nhuận chi soạn giỡ trảy đến tỉnh quan thi 故當時記載皆稱妸陳枚鍵焉,Cố đương thời ký tải giai xưng Ả Trần Mai Kiện yên 一隻即三十五人以上許二十爲首捕二十爲從捕各具本諭賞有差,nhất chích tức tam thập ngũ nhân dĩ thượng hứa nhị thập vi thủ bổ nhị thập vi tòng bổ các cụ bản dụ thưởng hữu sai @@ -18754,7 +16734,6 @@ 差官閲󰱇時欽差武将等多恃親勳不遵詔令濫受民財公行賄賂汰老免另顛倒不公屢被詰責而清華󰱇官蔡伯旗等爲㔫甚,sai quan duyệt tuyển thời khâm sai võ tướng đẳng đa thị thân huân bất tuân chiếu lệnh lạm thụ dân tài công hành hối lộ thải lão miễn lánh điên đảo bất công lũ bị cật trách nhi thanh hoa tuyển quan thái bá kì đẳng vi vưu thậm 爫𣘃通𥪸𡧲𡗶麻嗂,làm cây thông đứng giữa trời mà reo 庄󰑼𤝞白边墻,chẳng là chuột bạch bên tường -冷溝之血杵漂江水爲之嗚咽丹舍之屍山積也草爲之殷紅两路救兵既不旋踵而俱敗各城窮㓂亦相觧甲以出降,lãnh câu chi huyết xử phiêu giang thuỷ vi chi ô yết đan xá chi thi sơn tích dã thảo vi chi ân hồng xích dã lưỡng lộ cứu binh ký bất tuyền chủng nhi cụ bại các thành cùng khấu diệc tương giải giáp dĩ xuất hàng 乃舍堅攻瑕出其不意攻其不僃之計,nãi xá kiên công hà xuất kì bất ý công kì bất bị chi kế 帝欲攻乂安,Đế dục công Nghệ An 賒吏吝洡別𥙩𧵑之爫迻,xa lại lặn lội biết lấy của chi làm đưa @@ -18782,13 +16761,11 @@ 拱𡾵命婦堂拱,Cũng ngôi mệnh phụ đường đường 𠡚飭爫,gắng sức làm 入山斫板𤌄沙爲盐把截水陸禁捕姦非各宜忘身殫慮共圖滅賊,Nhập sơn chước bản chử sa vi diêm bả tiệt thuỷ lục cấm bổ gian phi các nghi vong thân đạn lự cộng đồ diệt tặc -𦬶渃,ngò nước khí vi hàn 倦提劎斬之武陵没入水中去,quyện đề kiếm trảm chi vũ lăng một nhập thuỷ trung khứ 以爲書文尽焚扵烈焰之中,dĩ vi thư văn tận phần ư liệt diễm chi trung 便鴻娘買𠴍𠳒𠳚郎,tiện hồng nàng mới nhắn lời gửi sang 𨷑𠰘呐󰑼󱜴八索𣟮媒󱋓沕㘉宮湯,mở miệng nói ra gàn bát sách mềm môi chén vẫn tít cung thang 𣳔涞空𦂾散情絵埋,Rụng rời khung dệt tan tành gói may -積谷各󱏹簷宁積底亇𩵽免茶,lâm tích gộc gạc bờm xờm giữa dòng tích để cá tôm mến chà 提防,đề phòng 客𡥵𡥵𠤆𡅳𠶆礼迻旦賻𡥵辰𠤆收,khách con con chớ khuyên mời lễ đưa đến phụ con thời chớ thu 尋奇尋高㐱出群,tầm cả tầm cao chỉn xuất quần @@ -18804,7 +16781,6 @@ 㐌体㝵君子拯補些賒女,đã thấy người quân tử chẳng bỏ ta xa nữa 二月群臣上尊號加寬慈聖壽四字,nhị nguyệt quần thần thượng tôn hiệu gia khoan từ thánh thọ tứ tự 許蒙𦋦朱󱰶奴雷,hở mông ra cho quạ nó lôi -哸生耒吏嫁娘朱生,nuôi sinh rồi lại gả nàng cho sinh 闭𥹰󰲺飭詩書,bấy lâu ra sức thi thư 辛丑以内,Tân Sửu dĩ Nội 其母徽慈建皇太后鄭氏諱瑄乃雷陽水注人都督僉事兼左崇正仲峯之第四女也以洪德二十六年六月二十五日生憲宗時封简脩公,Kì mẫu Huy Từ Kiến Hoàng thái hậu Trịnh thị huý Tuyên nãi Lôi Dương Thuỷ Chú nhân Đô đốc thiêm sự kiêm Tả sùng chính Trọng Phong chi đệ tứ nữ dã dĩ Hồng Đức nhị thập lục niên lục nguyệt nhị thập ngũ nhật sinh Hiến Tông thời phong Giản Tu công @@ -18817,7 +16793,6 @@ ���庵永孛現慈悲,nương am vắng bụt hiện từ bi 共産,cộng sản 𢚸伴𦝄域域高,lòng bạn trăng vặc vặc cao -嘅更,gà ngàn gáy canh 𢜝威敢𫽄𠰩𠳒,Sợ uy dám chẳng vâng lời 論兵南北穿花,luận binh nam bắc xuyên hoa 󰋇才擛乱扶衰,mấy tài dẹp loạn phò suy @@ -18832,26 +16807,18 @@ 嗔芮頭排哙𡀯户楊,xin nối đầu bài hỏi chuyện họ dương 鶇都之尤急,đông đô chi vưu cấp 𠲖欺湄𪱆埃紅拖𩂏,e khi mưa nắng ai hòng đỡ che -諸不具人丁不能生理並饒差賦能生理徵身税半分,chư bất cụ nhân đinh bất năng sinhlí tịnh nhiêu sai phú năng sinh lí trưng thân thuế bán phần -筓冠𣃣旦歲尼,kê quan vừa đến tuổi này 十六日莫使敬典督莫氏諸親王及将佐兵十萬餘眾戰船七百艘侵掠清華,Thập lục nhật Mạc sử Kính Điển đốc Mạc thị chư thân vương cập tướng tá binh thập vạn dư chúng chiến thuyền thất bách sưu xâm lược Thanh Hoa 官軍渡海被風波破打全軍溺死,quan quân độ hải bị phong ba phá đả toàn quân nịch tử 丐刼修行𥗾𥒥㧅,cái kiếp tu hành nặng đá đeo -陛下德配天澤及草木一人有饑寒不終其天年而死者爲之悽愴於心,bệ hạ đức phối thiên địa trạch cập thảo mộc nhất nhân hữu cơ hàn bất chung kì thiên niên nhi tử giả vị chi thê thương ư tâm 節,tết 初有花郎國人入居國中立爲異道誕惑愚民鄙夫鄙婦多信慕之聽講之塲羣居混雜男女無别,Sơ hữu Hoa Lang quốc nhân nhập cư quốc trung lập vi dị đạo đản hoặc ngu dân bỉ phu bỉ phụ đa tín mộ chi thính giảng chi trường quần cư hỗn tạp nam nữ vô biệt 㐌空几兑𠊛懷産低些劔没𠄽󰠱香,đã không kẻ đoái người hoài sẵn đây ta kiếm một vài nén hương 健告吹𠊛典餒漂,kiện cáo xui người đến nỗi xiêu -梅軒竹蔑𢚸清,mai hiên trúc một lòng thanh 曲茄𢬣攄𢧚腔󰜋宮薄命吏強惱人,khúc nhà tay lựa nên xoang một cung bạc mệnh lại càng não nhân -信疑群刎𠄩塘𢧚庒,tín nghi còn vẫn hai đường nên chăng 帝廟號敬宗,Đế miếu hiệu Kính Tông 及除用時吏部及國子監官保舉選除如三舍生數一體並同殊無差别合無,cập trừ dụng thời lại bộ cập quốc tử giám quan bảo cử tuyển trừ như tam xá sinh số nhất thể tịnh đồng thù vô sai biệt hợp vô -伶伶事固涓𠻵,sự có quen mảng 𠰚𡽫店𥐆情𨱽,nỉ non đêm vắn tình dài -於瓢辰𧷺於甕辰𨱽,ở bầu thì tròn ở ống thì dài 𠄼式𩄲封帖襖朝,năm thức mây phong xếp áo chầu -五月以阮然兼,hạ tứ nguyệt dĩ đỗ tử bình vi hành khiển tham mưu quân sự 固身𪰛谷可𬈋牢,có thân thì cốc khả làm sao 昆𠊛𦣰㐌淋濓,con người nằm đã lấm lem 注麻拯𠰺虚身,chú mà chẳng dạy hư thân @@ -18861,7 +16828,6 @@ 湥淶渗𥒥絲𢺺癒蚕,giọt rơi thấm đá tơ chia rũ tằm 醝󱮻󰅹固辨味花,say nhè nào có biện mùi hoa 焒󰠲質渚󰟯󰋓陣姮,lửa đâu chất chứa dường khơi trận hừng -花淡没牟唭𡁚𠼯𩵜盟渃𧿆牢抄,hoa đượm một màu cười hớn hở cá mừng nước ngọt nhảy lao xao 六月端武侯黎及第等用計使諸軍士夜架外層壘延袤十餘里多用屋壁󰱃蔽以泥土塗外上放竹尖一夜而假城成,lục nguyệt đoan vũ hầu lê cập đệ đẳng dụng kế sử chư quân sĩ dạ giá ngoại tầng luỹ diên mậu thập dư lí đa dụng ốc bích thứ tế dĩ nê thổ đồ ngoại thượng phóng trúc tiêm nhất dạ nhi giả thành thành 綸絲紙勾強卞愈查愈深餘彦丈溇,luân ty dây câu càng bền dũ tra dũ thẳm dư nghìn trượng sâu 芇㝵鳯乍鸾終,Nào người phượng chạ loan chung @@ -18878,7 +16844,6 @@ 月入南斗色赤,nguyệt nhập nam đẩu sắc xích 初李𮗓亡占城言中國虚實,sơ lí giác vong chiêm thành ngôn trung quốc hư thực 漢蒼定大󰔄官制刑律,Hán Thương định Đại Ngu quan chế hình luật -身㛪辰分㛪𧷺,thân em thì phận em tròn 𡥵時𠾕啂𫯳𠾕噚󱜢,con thì đòi bú chồng đòi tòm tem 憂愛𢚸煩姅店,ưu ái lòng phiền nửa đêm 𠱆唯琴蟡樓夕陽,dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương @@ -18891,7 +16856,6 @@ 元夏六月旱,nguyên hạ lục nguyệt hạn 船󱚹些𭝫𩄎源𩙌𫥏,thuyền xuôi ta khấn mưa nguồn gió may 爫底碎󱳮𦓡碎𣩂𡴯𠫾󰡫帝,làm để tôi lo mà tôi chết ngất đi thế đấy -合𥙩𠚥勁盤𦛌遣,hợp lấy dao cứng bàn ruột 噲𨴦,gọi cửa 泊生𨖲畧尋尼每㝵,bạc sinh lên trước tìm nơi mọi ngày 𥆾娘𪪳㐌𧖱沙𦛌油,Nhìn nàng ông Đà máu sa ruột rầu @@ -18921,17 +16885,14 @@ 󰅒丕吒𥙩𠅜𣦛体挼慳𪢍,nay vậy cha lấy lời thẳng thấy nỗi ghen ghét 𬧻拯咍屈,sau chẳng hay khuất 豆蘿武癀昆𧊉𧊉邑𣘃𤷍𤶹丐蟡蟡,đậu lá võ vàng con bướm bướm ấp cây gầy guộc cái ve ve -㩥𢯢制春嘺女壞,sắm sửa chơi xuân kẻo nữa hoài 六曰時訓練以嚴武備,lục viết thời huấn luyện dĩ nghiêm võ bị 𧵆,gần 國王若來相見則境内晏然秋毫無犯,quốc vương nhược lai tương kiến tắc cảnh nội yến nhiên thu hào vô phạm 沛𠳒翁拱淹𦖻,phải lời ông cũng êm tai 女欺𬮙𠬠世芇,Nữa khi muôn một thế nào 舌𢚸欺於𤴬𢚸欺𠫾,Thiệt lòng khi ở đau lòng khi đi -曾𨕭雪㸃坡𩭶泊,tầng trên tuyết điểm pha râu bạc 爲帝室之胄頼左相鄭松及諸臣僚尊立之君臨天下圖济厥艱,vi đế thất chi trụ lại tả tướng trịnh tùng cập chư thần liêu tôn lập chi quân lâm thiên hạ đồ tế quyết gian 自古賢人君子智炳識,tự cổ hiền nhân quân tử trí bỉnh thức -局炎邦雖𣷭𡗋番,cuộc viêm bang tuy bể lắm phen 𢞂𥉫𡥵蝒𥿁絲蝒箕𢩾整𠋥徐待埃,buồn trông con nhện vương tơ nhện kia chấp chểnh mày chờ đợi ai 詔造舟置于武瀧拔渠洞瀧江四處以濟人行,Chiếu tạo chu trí vu Vũ Lung Bạt Cừ Động Lung giang tứ xứ dĩ tế nhân hành 史臣吳士連曰無敵國外患國常亡古今所戒也,sử thần ngô sĩ liên viết vô địch quốc ngoại hoạn quốc thường vong cổ kim sở giới dã @@ -18939,7 +16900,6 @@ 志,chí 自正月至是月始得雨,tự chính nguyệt chí thị nguyệt thuỷ đắc vũ 叛愁埃窖问王𠓨𢚸,phản sầu ai khéo vấn vương vào lòng -遙遙朋,dao dao bằng người ốm nặng 𫮋重禫󱟂咹重鑊高,ngồi chồng đệm kép ăn chồng vạc cao 時期,thời kỳ 點名𫏾引直外㪯轅,Điểm danh trước dẫn chực ngoài cửa viên @@ -18948,13 +16908,10 @@ 眾碎捥𨆝鎫𨉞強加耻辱𡮍庒傷爲,chúng tôi uốn gối mềm lưng càng gia sỉ nhục chút chăng thương vì 𠁑𥭛󱗷湿𤈛䏾南山,dưới giậu thưa thấp thoáng bóng nam sơn 意摆倪夜麻󱜐,ấy bởi nghê dại mà ra -𪤍興旺庫之磋凭𡒯,nền hưng vượng khó chi xây vững móng 乃權𢭂印嫁娘結恩,nấy quyền trao ấn gả nàng kết ân 弩囊台的當𡥵藝,nỏ nang thay đích đáng con nghề 祱𥚆󰘩景添傷吧噅埮󱀄裊唐󱫦賖,đoái nhìn phong cảnh thêm thương bơ vơ dặm cũ nẻo đường còn xa -󰘇外倍𢷀簾,cửa ngoài vội rủ rèm the 先是破唆都時獲優人李元吉善𰙔諸勢家少年婢子從習北唱,tiên thị phá toa đô thời hoạch ưu nhân lí nguyên cát thiện ca chư thế gia thiếu niên tì tử tòng tập bắc xướng -油庒權暫權㐌餘,dù chăng quyền tạm quyền đã dư 𬁜𬙞會龕𬁜𫤯會橷𬁜𠃩兜兜拱𧗱會董,mồng bảy hội khám mồng tám hội dâu mồng chín đâu đâu cũng về hội đổng 冲茄朱細𡌽廊調傷,trong nhà cho tới xóm làng đều thương 固𡎟深匕莂蓬坤𦋦,Có hang thăm thẳm bịt bùng khôn ra @@ -18986,16 +16943,13 @@ 存福妻阿儂弟當道為武勒,Tồn Phúc thê A Nùng đệ Đương Đạo vi Vũ Lặc 太師鄭檢放之仍其舊爵復遣出𢙇安山明與圖進取,Thái sư Trịnh Kiểm phóng chi những kì cựu tước phục khiến xuất Hoài An Sơn Minh dữ đồ tiến thủ 群臣上言曰太子天下之本本立則天下安,quần thần thượng ngôn viết thái tử thiên hạ chi bản bản lập tắc thiên hạ an -和拉産𠄩排𢚁𢬣柴署摱𠊛𠻀𪡔,chiến hoà sắp sẵn hai bài cậy tay thầy thợ mượn người dò la 𢬣捞渃𬑉𨀈𦋦,tay lau nước mắt bước ra 丐𦀊󱰀𪾉固𢷀頭乘,cái dây cương da có rủ đầu thừa 臣待罪言職敢不條陳願陛下臨朝之際或接近大臣或咱群臣奏事必平正尊嚴假以天子穆穆之容敬大臣勞有功納直諫以開言路達,Thần đãi tội ngôn chức cảm bất điều trần nguyện bệ hạ lâm triều chi tế hoặc tiếp cận đại thần hoặc thính quần thần tấu sự tất bình chính tôn nghiêm giả dĩ thiên tử mục mục chi dung kính đại thần lạo hữu công nạp trực gián dĩ khai ngôn lộ đạt 󰅹𠊛鳯乍鸞終󰅹𠊛惜綠貪紅󰑼埃,nào người phượng chạ loan chung nào người tiếc lục tham hồng là ai 󰋇㝵萡惡精魔,Mấy người bạc ác tinh ma -埃䀡旦傳計𦋦買詳,ai xem đến truyện kể ra mới tường 當時乃以爲瑞而進献之多何哉至於胷上有文乃黑白相間而見群臣辨成文字是希㫖作謟語以爲䛕媚其軍耳𡸈真有文字哉故人君必謹好尙,Đương thời nãi dĩ vi thuỵ nhi tiến hiến chi ��a hà tai Chí ư hung thượng hữu văn nãi hắc bạch tương gian nhi kiến quần thần biện thành văn tự thị hi chỉ tác xiểm ngữ dĩ vi dua mị kì quân nhĩ khởi chân hữu văn tự tai Cố nhân quân tất cẩn hiếu thượng 羕𡶀連延矯𨱽,dáng núi liên diên kéo dài -蟡嗃哭房往𨤔,ve kêu khóc phòng vắng vẻ 并宜教訓子孫戒飭奴婢使曉之禮法不可恃勢驕驁敺打細民走馬街衢践傷人命及遏截道路等處奪取民財,tính nghi giáo huấn tử tôn giới sức nô tì sử hiểu chi lễ pháp bất khả thị thế kiêu ngạo khu đả tế dân tẩu mã nhai cù tiễn thương nhân mệnh cập át tiệt đạo lộ đẳng xứ đoạt thủ dân tài 六月定文,lục nguyệt định văn 正嵬天子台𡗶治民,chính ngôi thiên tử thay trời trị dân @@ -19007,7 +16961,6 @@ 太祖每奇之嘗曰若積其勳劳致位宰將非汝其誰朕𡸈有吝於,thái tổ mỗi kì chi thường viết nhược tích kì huân lao trí vị tể tướng phi nhữ kì thuỳ trẫm khởi hữu lận ư 特遣内國史院侍讀學士之從三品俸程芳朝禮部儀制司郎中張易賁封爾爲安南國王奄有属郡撫兹舊邦守職宣猷用永線夫󰅾礪制節謹度期報答於君親欽哉無替朕命,đặc khiến nội quốc sử viện thị độc học sĩ chi tòng tam phẩm bổng trình phương triều lễ bộ nghi chế ti lang trung trương dịch bí phong nhĩ vi an nam quốc vương yểm hữu thuộc quận phủ tư cựu bang thủ chức tuyên du dụng vĩnh tuyến phu đái lệ chế tiết cẩn độ kì báo đáp ư quân thân khâm tai vô tiềm trẫm mệnh 懺笙摄紙車珠,Sắm xanh nếp CHỈ xe châu -唵𦋦辰𢘝𢚸𠊛世芇,ướm ra thì nể lòng người thế nào 頭𡽫㐌净𤌋群喑󰋇𤯱樵夫㐌𣌋𥈶,đầu non đã tạnh khói còn om mấy gã tiều phu đã sớm nom 二月加封太王哲王金冊及厚澤公銀冊羙字,nhị nguyệt gia phong thái vương triết vương kim sách cập hậu trạch công ngân sách mĩ tự 馬援追擊其餘󰕛都陽等,mã viện truy kích kì dư chúng đô dương đẳng @@ -19015,7 +16968,6 @@ 𥰊高鐄別歲鐄,thấp cao vàng biết tuổi vàng 斬於朝堂,Trảm ư triều đường 宋,Tống -縁初香火象𠀧身,duyên xưa hương hoả tượng ba thân 二十六日帝崩于永光殿殯于殿之西陛,nhị thập lục nhật đế băng vu vĩnh quang điện tẫn vu điện chi tây bệ 違者治以重罪,Vi giả trị dĩ trọng tội 一日至鄭榮行殿復命,nhất nhật chí Triềng Vang hành điện phục mệnh @@ -19033,7 +16985,6 @@ 𠊛涓几属終觥,Người quen kẻ thuộc chung quanh 𠸗箕玉於𢬣些𪽝些󱜀𠻵玉𫥨𢬣𠊚,xưa kia ngọc ở tay ta bởi ta chểnh mảng ngọc ra tay người 𤝞朱於額灰精号󰑼鼱鼩仃仃㹥吱,chuột chù ở ngách hôi tanh hiệu là thanh cú rành rành chó chê -𢖵情别𠇍分果𢣧,nhớ tình biết mấy phần khoả khuây 軍侯調𥄭㐌𥹰,quân hầu đều ngủ đã lâu 沛欺𠇮吏㤕賒浽𠇮,phải khi mình lại xót xa nỗi mình 拱󰑼綱目收夷青東,cùng là cương mục thua gì thanh đông @@ -19062,25 +17013,18 @@ 是故賞罰之間當盡至公,Thị cố thưởng phạt chi gian đương tận chí công 所在及不見聽則寕赴井以示之猶不知𮗓其取後禍将誰咎哉然則太后無罪乎曰罪極矣,sở tại cập bất kiến thính tắc ninh phó tỉnh dĩ thị chi do bất tri giác kì thủ hậu hoạ tương thuỳ cữu tai nhiên tắc thái hậu vô tội hồ viết tội cực hĩ 右土地龍神默襖錦𤻼㾿搠㩍,hữu thổ địa long thần mặc áo gấm lổ loang xóc xách -甲子五年,giáp tí ngũ niên tống thiệu hưng thập tứ niên 䏾紅落𧡊裊賖,bóng hồng nhác thấy nẻo xa -帝知其意曰敵使誑我因其敵間而用之此其時也,đế tri kì ý viết địch sử cuống ngã ngã nhân kì địch gian nhi dụng chi thử kì thời dã 於時渚固󱪡劳,ở thời chớ có lung lao -堆侶如印詞絏𤽸,đôi lứa như in tờ giấy trắng 𨄹塘花䏾鵶偷,dạo đường hoa bóng ác thâu 宕羅債𡶀施離,đãng là trái núi thè lè 令天下内外各衙門奏題等本即本員書名不得借吏代書名,Lệnh thiên hạ nội ngoại các nha môn tấu đề đẳng bản tức bản viên thư danh bất đắc tá lại đại thư danh 拮𠇮戈𦰟墻花,cất mình qua ngọn tường hoa -𢚸𥢆㕸𠳚𢜠󰠐尼㐌補𤴬吟初󰅒,lòng riêng khấp khởi mừng thầm vui này đã bỏ đau ngầm xưa nay 𡧲塘侈𧡊小兒歌𠳒,giữa đường xảy thấy tiểu nhi ca lời 張𠄩昆𬑉似寅,giương hai con mắt tựa dần -柴卞煉法投胎塵,thầy bèn luyện phép đầu thai xuất trần -𧡊花時典埃辰垠,thấy hoa thì đến ai thì ngăn 󰡑群恩愛堆塘渚衝,chút còn ân oán đôi đường chưa xong 南亭𦖑動𪔠朝大营,Nam đình nghe động trống chầu đại doanh 咹禄調恩几𦔙𦓿,ăn lộc đều ơn kẻ cấy cày 法派麻姥,phấp phới mà múa -花󰊎古𢬣𧷺如嗡𥿗,cổ tay tròn như ống chỉ 相公󰜋𪨀劔灰尋尼令族撰𠊛簮嬰,tướng công một chút hiếm hoi tìm nơi lệnh tộc chọn người trâm anh 其扶󰘊侯及俘数百餘人皆給衣食放回鄕貫,Kì Phù Bang hầu cập phù sổ bách dư nhân giai cấp y thực phóng hồi hương quán 帝即命罷时亨門下右司郎中僉知西道聀,đế tức mệnh bãi thì hanh môn hạ hữu ti lang trung thiêm tri tây đạo chức @@ -19091,32 +17035,25 @@ 笛庄固魯,địch chăng có lỗ 海棠扡𦰟東鄰湥霜撩󰠱梗春󰑼陀,hải đường lả ngọn đông lân giọt sương treo nặng cành xuân la đà 𠬠篇薄𠇮吏強󰞽人,Một thiên Bạc mệnh lại càng não nhân -極困㐌末昆末碎庄梞𢶢欺碎𫅷,cực khốn đã mất sáng con mắt tôi chẳng còn gậy chống khi tôi già 六月󰀋封吳氏為捷妤居慶芳宫即光淑皇太后也,Lục nguyệt sách phong Ngô thị vi Tiệp dư cư Khánh Phương cung tức Quang Thục hoàng thái hậu dã -將軍,tướng quân nghỉ cậy mạnh mẽ 詔慰勞之以我荗才一人爲夏陽令孝廉一人爲六合令琴交州人後李琴仕至司隷校尉張重爲金城太守,chiếu uý lạo chi dĩ ngã mậu tài nhất nhân vi hạ dương lệnh hiếu liêm nhất nhân vi lục hợp lệnh cầm giao châu nhân hậu lí cầm sĩ chí tư lệ hiệu uý trương trọng vi kim thành thái thú 𢪀朱欺閣曰經,Nghĩ cho khi gác viết kinh 債命裊𠓀累命典𡢐,Trái mình nẻo trước luỵ mình đến sau 二十八日帝親督右將黄,nhị thập bát nhật đế thân đốc hữu tướng hoàng -騼進士,ắt lãnh biêu tiến sĩ 㤇饒扑摆𥳄𬕌,yêu nhau bốc bải dần sàng -别包書𪽗棋琴,biết bao thư hoạ kì cầm 拖林野設舘舍有大津橋至潭舍渡以便軍民徃來憇歇,Tha lâm dã thiết quán xá hữu đại tân kiều chí đàm xá độ dĩ tiện quân dân vãng lai khệ hiết 有朱鳶酋長趙肅者服帝才德首率眾歸焉,hữu chu diên tù trưởng triệu túc giả phục đế tài đức thủ suất chúng quy yên -妾貝𤽗本共廊𨳱,người ấy bảo ngươi phan rằng thiếp với ngươi vốn cùng làng ngõ 蹶𨆠,quệ què 及彌月夢黄龍自天而下𢒎入所居少󰟸遂生帝,Cập di nguyệt mộng hoàng long tự thiên nhi hạ phi nhập sở cư thiếu khoảnh toại sinh đế 桃絲蓮𦬶𩇛𩇛玉𫅜沛價𡛔𫅜𬙾縁,đào tơ sen ngó xanh xanh ngọc lành phải giá gái lành đẹp duyên 𠀧𢆥𨻫𠹾惨愁細𫢩,ba năm luống chịu thảm sầu tới nay 沉香座寶因爲𤤰攽,trầm hương toà báu nhân vì vua ban 初明宗嗣位既九而嫡母生男,Sơ Minh Tông tự vị ký cửu nhi đích mẫu sinh nam -以楊直原爲户部左侍郎兼昭文舘,lục nguyệt sơ ngũ nhật biếm lễ bộ thượng thư đàm văn lễ ngự sử đài đô ngự sử nguyễn quang bật đẳng vu quảng nam tầm sát chi 𧍋𦖑𧡊曰朱浪劍󰜋𬂻𦺓𠽔買具吀堆勾対底蜍𪪳,ngài nghe thấy viết cho rằng kiếm một cơi trầu thưa với cụ xin đôi câu đối để thờ ông 𣈘𣈜隴仍約𬇚,đêm ngày luống những ước ao 茄辰空固𢄂辰賒,nhà thì không có chợ thì xa 時頼都元帥總國政尚父平安王精忠許國仁義行師討鋤諸逆天下頼以安平再三十年,thời lại đô nguyên soái tổng quốc chính thượng phụ bình an vương tinh trung hứa quốc nhân nghĩa hành sư thảo sừ chư nghịch thiên hạ lại dĩ an bình tái tam thập niên 鐄篩󰋇㯲䒹高濕鉑點隊𥱱䏾日疎,vàng rây mây khóm chồi cao thấp bạc điểm đòi chòm bóng nhặt thưa -噔㤕𡃊台味俗累,đắng xót ghê thay mùi tục luỵ 欺𫳵封錦𢷀𬗢,Khi sao phong gấm rủ là 嘗撰北江開嚴寺碑文其畧曰寺廢而興既非吾意,Thường soạn Bắc Giang Khai Nghiêm tự bi văn kì lược viết Tự phế nhi hưng ký phi ngô ý 朝廷優加營河中一府及山南上伴七縣授以右相意欲舅與左相榮國公黄廷愛左扶右持以濟中天之業安南國之民,triều đình ưu gia doanh hà trung nhất phủ cập sơn nam thượng bạn thất huyện thụ dĩ hữu tướng ý dục cữu dữ tả tướng vinh quốc công hoàng đình ái tả phù hữu trì dĩ tế trung thiên chi nghiệp an nam quốc chi dân @@ -19152,29 +17089,19 @@ 埃埃調固𠄩昆𬑉撑泊油蒸󰘚󰕛𤽗,ai ai đều có hai con mắt xanh bạc dầu chưng mặt chúng ngươi 十一月加恩文武百官各陞職二次爵一次,Thập nhất nguyệt gia ân văn vũ bá quan các thăng chức nhị thứ tước nhất thứ 承天閣成莊嚴勝前,thừa thiên các thành trang nghiêm thắng tiền -輸泰𬨨吹𢧚𡗋幣,thua thái quá xui nên lắm tệ -摄𠓨茹固体秩,xếp vào nhà có thể chất đến xà ngang -󰅹斉律𦖻胡拱𤶑眉淶珠,lọt tai hồ cũng nhăn mày rơi châu 節制鄭松造作两輪車飾以珠寳象牙為之車上用篷漆車傍刻象牙檻四壁黒漆以金貼之,Tiết chế Trịnh Tùng tạo tác lưỡng luân xa sức dĩ châu bảo tượng nha vi chi xa thượng dụng bồng tất xa bàng khắc tượng nha hạm tứ bích hắc tất dĩ kim thiếp chi 默𠊛湄楚𩄲秦,Mặc người mưa Sở mây Tần 身些些沛󰠐歐,Thân ta ta phải đăm âu 六月旱虫復傷稼,lục nguyệt hạn trùng phục thương giá 盖明憲與五老篤於情義而禮意甚簡畧明憲至五老家每同席坐及回遣以金銀凣有所求無吝惜意,cái minh hiến dữ ngũ lão đốc ư tình nghĩa nhi lễ ý thậm giản lược minh hiến chí ngũ lão gia mỗi đồng tịch toạ cập hồi khiến dĩ kim ngân phàm hữu sở cầu vô lận tích ý -仍𦓡𥪝𠀧務意,nhưng mà trong ba mùa ấy -篙樔,cao sào 文王在位十二年,văn vương tại vị thập nhị niên 古碑潭舍二村爭地界以兵相向奉曉謂古碑人曰我獨䏻擊眾父老喜貝酒饌食之奉曉一飯數斗飲且過量既而挑潭舍戰,Cổ Bi Đàm Xá nhị thôn tranh địa giới dĩ binh tương hướng Phụng Hiểu vị Cổ Bi nhân viết Ngã độc năng kích chúng Phụ lão hỉ bối tửu soạn thực chi Phụng Hiểu nhất phạn sổ đấu ẩm thả quá lượng ký nhi khiêu Đàm Xá chiến -鷄𪃿,kê gà 院蔑瓢默狀默形,vẹn một bầu mặc trạng mặc hình 𢬣𢭂渃沫㖫㖫侈宜㗂呐頭棱浶󰭩,tay lau nước mắt rưng rưng xảy nghe tiếng nói đầu rừng lao xao 以太僕寺卿阮荗爲御史󰱑兼都御史,Dĩ Thái bộc tự khanh Nguyễn Mậu vi Ngự sử đài kiêm đô ngự sử 㐌𩛂粓粃辰傕每塘,đã no cơm tẻ thì thôi mọi đường -辛丑六年,tân sửu lục niên tống thuần hi bát niên 張,trương -圖爫沛𨇜𢬣空渚𢩽𤍊𨑮𨑮,đồ làm phải đủ tay không chưa rẽ tỏ mười mươi 𩅹潠𤂫,mưa lún phún -仍空别於𧗱廊芇,nhưng không biết ở về làng nào -㤕娘買打料𠹾端,xót nàng ra mới đánh liều chịu đoan 𢬭𢭂玉晋絲秦户潘時撅户陳時簮,đổi trao ngọc tấn tơ tần họ phan thì quạt họ trần thì trâm 硃批遣使󰝡郎東城,Châu phê khiển sứ đem sang Đông thành 以翰林院乘㫖學士阮廌爲朝列大夫入内行遣吏部尚書兼行樞密院事,Dĩ Hàn Lâm viện thừa chỉ học sĩ Nguyễn Trãi vi Triều liệt đại phu nhập nội hành khiển lại bộ thượng thư kiêm hành khu mật viện sự @@ -19193,13 +17120,10 @@ 古今粗亦明聖人之道以化斯民而卒未能信於一鄕,cổ kim thô diệc minh thánh nhân chi đạo dĩ hoá tư dân nhi tốt vị năng tín ư nhất hương 些拱拯𢀭拱拯𢀨,ta cũng chẳng giàu cũng chẳng sang 料󰝡𡬷𦹵决填𠀧春,liệu đem tấc cỏ quyết đền ba xuân -𢚸葵篤道向陽,lòng quỳ dốc đạo hướng dương 首,thủ 莫西道将太尉端郡公阮凱康率兵歸順至安場,mạc tây đạo tướng thái uý đoan quận công nguyễn khải khang suất binh quy thuận chí yên trường 明開永安萬寧水路設置迎運水驛直至欽州又設馬驛直至横州,Minh khai Vĩnh An Vạn Ninh thuỷ lộ thiết trí nghênh vận thuỷ dịch trực chí Khâm Châu hựu thiết mã dịch trực chí Hoành Châu 阮有僚從姪嵩郡公阮公又病卒,nguyễn hữu liêu tụng điệt tung quận công nguyễn công hựu bệnh tốt -拱僥蹺𨃴差󰡲,cùng nha u theo gót sai nha -時偽頼郡公稱莅國公父子相率賊黨由安廣透入海陽刼掠沿河各至東潮襲攻鎮守營陵郡公缺名遂遇害,Thời nguỵ Lại quận công xưng Li quốc công phụ tử tương suất tặc đảng do Yên Quảng thấu nhập Hải Dương kiếp lược duyên hà các huyện chí Đông Triều tập công trấn thủ dinh Lăng quận công khuyết danh toại ngộ hại 酉牢拱扵𢬣㝵別牢,dẫu sao cũng ở tay người biết sao 占結固号浮鷗泠汀密渃欽卢合弹,chim két có hiệu phù âu lênh đênh mặt nước khóm lau họp đàn 刼尼拯矯填蒲買吹,Kiếp này chẳng kẻo đền bù mới xuôi @@ -19209,7 +17133,6 @@ 固蔑㝵鬚眉姅𤽸𦠘鷂𬈗高,có một người râu mày nửa trắng vai diều nổi cao 状浪些𨅸英雄,trạng rằng ta đấng anh hùng 福滋范瑜阮濟等進士及第阮敬止等八人進士出身武灝等十九人同進士出身,phúc tư phạm du nguyễn tế đẳng tiến sĩ cập đệ nguyễn kính chỉ đẳng bát nhân tiến sĩ xuất thân vũ hạo đẳng thập cửu nhân đồng tiến sĩ xuất thân -𡗶熾𠓨𬮌數𦼔撑播苔边㙴,rêu xanh bá đầy bên thềm 元旦曰國治短矣安知非天使然未必不為福也,Nguyên Đán viết Quốc trị đoản hĩ an tri phi thiên sử nhiên vị tất bất vi phúc dã 海道新港城未詳某使,Hải đạo tân cảng thành Vị tường mỗ xứ 今朕按得犯人名夢雲名梁箴等事乃知庶官真偽之情狀故出此令,kim trẫm án đắc phạm nhân danh mộng vân danh lương châm đẳng sự nãi tri thứ quan chân nguỵ chi tình trạng cố xuất thử lệnh @@ -19228,7 +17151,6 @@ 終觥仍渃𡽫𠊛,Chung quanh những nước non người 󰠵戈𨁪𤟛唐羝,trải qua dấu thỏ đàng dê 娘浪分妾㐌停,Nàng rằng Phận thiếp đã đành -花𧊉帝聘排𩛂堆,hoa bướm đấy sánh bày no đôi 事㐌羕意,sự đã dường ấy 𢯢𢲲役渃𨁡𨖲𡾵𧏵,sửa sang việc nước nối lên ngôi rồng 八月以胡士揚爲吏部右侍郎,Bát nguyệt dĩ Hồ Sĩ Dương vi Lại bộ Hữu thị lang @@ -19236,7 +17158,6 @@ 𧡊𡗶扽擛待𢬣英䧺,thấy trời dọn dẹp đợi tay anh hùng 没𦀊󰟁吏𢷏𠄩深情,Một dây vô lại buộc hai thâm tình 𠻆尚蘇定奸萌塊棱𤞻唒𢚁𠇮孟之,giận thằng tô định gian manh khỏi rừng hùm dẫu cậy mình mạnh chi -力能鼎拔山,lực năng đỉnh bạt sơn 半𠺥朱蚤吀󰜋砵𣈜𣈕蚤者󰜋成𠄩,bán chịu cho tao xin một bát ngày mai tao giả một thành hai 駡兮暴虐蒼生,mựa hề bạo ngược thương sinh 冬十月宋遣佐補闕李若拙國子監博士李覺賫制𠕋封帝爲安南都護靜海軍節度使京兆郡侯其制曰王者丕建皇極寵綏列藩設邸京師所以盛會同之礼昨土方靣所以表節制之權矧兹鳶趾之隅式修翠羽之貢適當易師方利建侯不忘請命之恭用舉酬勞之典茲權知三司留後黎某資兼義勇性禀忠純,đông thập nguyệt tống khiển tá bổ khuyết lí nhược chuyết quốc tử giám bác sĩ lí giác tê chế sách phong đế vi an nam đô hộ tĩnh hải quân tiết độ sứ kinh triệu quận hầu kì chế viết vương giả phi kiến hoàng cực sủng tuy liệt phiên thiết để kinh sư sở dĩ thịnh hội đồng chi lễ tạc thổ phương diện sở dĩ biểu tiết chế chi quyền thẩn tư diên chỉ chi ngung thức tu thuý vũ chi cống thích đương dị sư phương lợi kiến hầu bất vong thỉnh mệnh chi cung dụng cử thù lao chi điển tư quyền tri tam ti lưu hậu lê mỗ tư kiêm nghĩa dũng tính bẩm trung thuần @@ -19252,14 +17173,11 @@ 㖼𪆹,mỏ quạ 󰝂姑𡛔𡚄唋廊儒,đem cô gái kếch nhử làng nho 羣臣上尊號曰大勝明皇帝,Quần thần thượng tôn hiệu viết Đại Thắng Minh Hoàng Đế -𨉓高𠀧丈𩈘黰𢬣𨱽,mình cao ba trượng mặt đen tay dài -少之竜鳳約願,thiếu gì long phượng ước nguyền 哙󰑾𠸜戸󰑼之,hỏi ra tên họ là gì 閣尾㗂蒲牢秃𪬪勿停停,gác vẽ tiếng bồ lao thốc gió vật đoành đoành 󰂇𫽄固𢼂𢀭𢀨,Ví chăng có số giàu sang 丐湼打𣩂丐媟,cái nết đánh chết cái đẹp 鳩鵓󰑼占蒲俱,cưu bột là chim bồ câu -悲除㐌院每皮,bây giờ đã vẹn mọi bề 仙浪翁𥙩之餒,Tiên rằng Ông lấy chi nuôi 帖紅尋典香閨𠳚𠓨,thiếp hồng tìm đến hương khuê gửi vào 春正月明禮部令開鄕試舉士人,xuân chính nguyệt minh lễ bộ lệnh khai hương thí cử sĩ nhân @@ -19269,7 +17187,6 @@ 性刚埃谏𫽄𠵌每调,tính cương ai gián chẳng nghe mọi điều 徬徨󰇾醒󰇾醝,bàng hoàng dở tỉnh dở say 礼油制昆造化,trẻ dầu chơi con tạo hoá -鐄𣜾󱯜𣮹撑㐌𨶏,bảng vàng chưa ló tóc xanh đã mòn 冬十二月熒惑犯太白,đông thập nhị nguyệt huỳnh hoặc phạm thái bạch 肉舂󰑼󱫼,nhục thung là giò 吒伤昆哭祿,cha thương con khóc lóc @@ -19279,8 +17196,6 @@ 昆渚𠰷爫之,con chớ lo làm chi 断膓㗂𧘇害㝵闭𥹰,đoạn trường tiếng ấy hại người bấy lâu 速擬定五刑院大夫某理詞訟無寃濫寫為一項平常為一項劣為一項奏呈無寃濫褒賞平常留任劣除轉運,tốc nghĩ định ngũ hình viện đại phu mỗ lí từ tụng vô oan lạm tả vi nhất hạng bình thường vi nhất hạng liệt vi nhất hạng tấu trình vô oan lạm bao thưởng bình thường lưu nhiệm liệt trừ chuyển vận -𠶛欺冽𡨺欺燶,kiêng khi rét giữ khi nồng -浪碎执政典除,rằng tôi chấp chính đến giờ 慢調竹院乘凉,Mượn điều trúc viện thừa lương 課臨行鶯𣗓𥾽柳,thuở lâm hành oanh chưa bện liễu 柴等曳弋真庄某丿唏侈丕哿湄,thầy đứng dậy nhấc chân chẳng mấy phút hơi xảy vậy cả mưa @@ -19292,7 +17207,6 @@ 掌兵時耀百戦威悉平海内定策日服群心望再造國家炳文茂着坤裳錫寵盍󰏲師命,chưởng binh thời diệu bách chiến uy tất bình hải nội định sách nhật phục quần tâm vọng tái tạo quốc gia bỉnh văn mậu trứ khôn thường tích sủng hạp kê sư mệnh 昔錦瑟詩云莊生曉夢迷蝴蝶望帝春心託杜鵑,Tích Cầm sắt thi vân Trang sinh hiểu mộng mê hồ điệp Vọng đế xuân tâm thác đỗ quyên 牒󰠲𠶣𠽊𨔍󰟯吏皮及曠椿堂吏圭,dịp đâu may mắn lạ dường lại vừa gặp khoảng xuân đường lại quê -草芇欺𠓀出䦕,thảo nào khi trước xuất quan 仍𫧇朱年㪯茹,những hay cho nên cửa nhà 㐌墫吊𫴋吏掏吊𨖲,đã chôn điếu xuống lại đào điếu lên 紹春正月皇太后杜氏崩,Thiệu Xuân chính nguyệt Hoàng thái hậu đỗ thị băng @@ -19317,7 +17231,6 @@ 𣇄耳之築自此始,đỉnh nhĩ chi trúc tự thử thuỷ 謀溇拱者󰒂溇朱皮,Mưu sâu cũng giả nghĩa sâu cho vừa 𡮍胣拯群兑典󰒂𤤰,chút dạ chẳng còn đoái đến nghĩa vua -𢱖羝,mua dê 公侯伯駙馬文武百官預制青色紵絲紗羅領依長去地一寸袖寬一尺二寸若議官用製衣長去地九寸袖小依舊樣,Công hầu bá phò mã văn võ bách quan dự chế thanh sắc trữ ti sa la lĩnh y trường khứ địa nhất thốn tụ khoan nhất xích nhị thốn nhược nghị quan dụng chế y trường khứ địa cửu thốn tụ tiểu y cựu dạng 𦰟畑挑月㗂𣖖󰈯霜,ngọn đèn khêu nguyệt tiếng chày nện sương 固塘𡮈朋𦛌羝觥孤,có đường nhỏ bằng ruột dê quanh co @@ -19325,9 +17238,7 @@ 二十三日招安山南營副將安信伯鄭熹提察黎嶘贊理黎翼記録張玄齡等繼進圍大興門外,Nhị thập tam nhật Chiêu An Sơn Nam dinh Phó tướng An Tín bá Trịnh Hi Đề sát Lê Sạn Tán lí Lê Dực ký lục Trương Huyền Linh đẳng kế tiến vi Đại Hưng môn ngoại 是夏我蘇茂州又以鄕兵五千侵宋邕州爲都巡檢楊文傑所擊而還,thị hạ ngã tô mậu châu hựu dĩ hương binh ngũ thiên xâm tống ung châu vi đô tuần kiểm dương văn kiệt sở kích nhi hoàn 歲𣃣𠄩糁群塘踈𬏝,tuổi vừa hai tám còn đường thơ ngâỵ -𩦓創侯典姅淡,hầu đến nửa dặm 朱哺欺一决空𦖑,cho bõ khi nhất quyết không nghe -仍算爭伯图王,những toan tranh bá đồ vương 節制府暨大臣文武百官等當體我至意同心修輔夙夜祗勤各盡當爲以成致治之功以躋悠久之盛保永世惟帝惟王之業朂哉,tiết chế phủ kị đại thần văn vũ bách quan đẳng đương thể ngã chí ý đồng tâm tu phụ túc dạ chi cần các tận đương vi dĩ thành trí trị chi công dĩ tê du cửu chi thịnh bảo vĩnh thế duy đế duy vương chi nghiệp húc tai 興?元年作萬言書献參議裴伯耆有上中下三策,Hưng Khánh nguyên niên tác vạn ngôn thư hiến Tham nghị Bùi Bá Kì hữu thượng trung hạ tam sách 特機哰保󰡎𨕭每𠊛,được cơ rao bảo dưới trên mọi người @@ -19343,7 +17254,6 @@ 三月初六日定輿人女納金并納蚕子税例,Tam nguyệt sơ lục nhật định dư nhân nữ nạp kim tịnh nạp tàm tử thuế lệ 低些如𣘃󰮂棱,đây ta như cây trong rừng 先是惟㦃以數諫帝忤旨被杖,tiên thị duy sản dĩ sổ gián đế ngỗ chỉ bị trượng -𡽫巫彷彿臺𦎛𢠩恾,non vu phảng phất đài gương mơ màng 合離停𢞂過欺𢝙,hợp ly đành buồn quá khi vuị 𠬠墻雪渚霜𩂏,một tường tuyết chở sương che 彼傍𩄲𣌋畑𣌉,Bẽ bàng mây sớm đèn khuya @@ -19352,7 +17262,6 @@ 王及嘉皆守城,vương cập gia giai thủ thành 𠬠𠳒㐌別旦些,Một lời đã biết đến ta 士前進挑戦,sĩ tiền tiến khiêu chiến -呐耒阴阳,nói rồi âm dương 神武殿前等司以親人為指揮以舅氏為檢點,thần vũ điện tiền đẳng ti dĩ thân nhân vi chỉ huy dĩ cữu thị vi kiểm điểm 㗂𠽖也唭𫅷𫥨咭味權門𧺀㩫𢧚派,tiếng giục giã cười già ra gắt màu quyền môn thắm rất nên phai 草立行在出榜招募丁民,thảo lập hành tại xuất bảng chiêu mộ đinh dân @@ -19393,7 +17302,6 @@ 讖傳自裊吒翁,sấm truyền từ nẻo cha ông 鄧朱𤑟浽事情,đặng cho rõ nỗi sự tình 冬十一月帝命萊郡公潘公績經畧順化慰勞,đông thập nhất nguyệt đế mệnh lai quận công phan công tích kinh lược thuận hoá uý lạo -𫀅肝𫔯,xem gan đấu tượng 索皮𠄩糁𦟐紅當撑,tác vừa hai tám má hồng đương xanh 南戎之戰汝諧有必勝之謀亦以敗績為哀牢之所餌也,Nam Nhung chi chiến Nhữ Hài hữu tất thắng chi mưu diệc dĩ bại tích vi Ai Lao chi sở nhĩ dã 唯邦,dạ vâng @@ -19420,26 +17328,21 @@ 蟊丐󱬿,mâu cái cào 𦛌蟳𣈜󰜋𤉗𤈊,Ruột tằm ngày một héo don 吏科繳,Lại khoa chước -末孛,kính trông mặt bụt 大越史記本紀全書卷之六,đại việt sử ký bản kỷ toàn thư quyển chi lục -補功畑册闭𫢩文房,bõ công đèn sách bấy nay văn phòng 𣈜春𡗋六𠫾米貝春,ngày xuân lắm lúc quên về với xuân 祖考汀爲昭德皇帝妣阮氏廓爲嘉淑皇后考曠爲宣祖皇帝妣鄭氏蒼爲懿文皇后,Tổ khảo Đinh vi Chiêu Đức Hoàng Đế tỉ Nguyễn thị Quách vi Gia Thục hoàng hậu khảo Khoáng vi Tuyên Tổ Hoàng Đế Tỉ Trịnh Thị Thương vi Ý Văn hoàng hậu -庒如埃紛花葨,chẳng như ai phấn hoa ổi 自生民以來未有盛於孔子者而敢輕議之亦不知量也,Tự sinh dân dĩ lai vị hữu thịnh ư Khổng Tử giả nhi cảm khinh nghị chi diệc bất tri lượng dã 荄歹爫之闭矣刀,cay nghiệt làm chi bấy hỡi điêu 楚王𨀈𠖈金階,sở vương bước xuống kim giai 軍功有刺殺數多授職自此始,quân công hữu thích sát sổ đa thụ chức tự thử thuỷ 若能尽心竭力改前行率善道輸中愛恤軍民和僚发平獄訟勸農桑屏賊盗厲廉潔則身榮家,Nhược năng tận tâm kiệt lực cải tiền hành suất thiện đạo thâu trung ái tuất quân dân hoà liêu phát bình ngục tụng khuyến nông tang bình tặc đạo lệ liêm khiết tắc thân vinh gia 臣等又窃見轝人犯盗劫奸㓙等事刑部案律流罪不再𭛁去狃習玩法無所忌惮,Thần đẳng hựu thiết kiến dư nhân phạm đạo kiếp gian hung đẳng sự Hình bộ án luật lưu tội bất tái phát khử nữu tập ngoạn pháp vô sở kị đạn -誕協明徵載鏤華冊󱘢惟大元帥,Đản hiệp minh trưng tải lũ hoa sách duy Đại nguyên soái 金龟𡨧世路黄嘖年八卦聖爫貝科,kim quy tốt thay rùa vàng tách nên bát quái thánh làm bói khoa 二帝駕回龍興府,nhị đế giá hồi long hưng phủ 事覺松及季女並處死,Sự giác Tùng cập Quý nữ tịnh xử tử 渚泥荼㙁菴𩄲駭𢭗耨塊運尼󰑼欣,chớ nề dưa muối am mây hãy nương náu khỏi vận này là hơn 郭有嚴謝恩詩云曾因國事貢珍封藻宴叨陪玉陛中豸彩以章三品服鷁舟再駕八荒風詩辝笑乏寬如海酒力那堪飲似虹福壽擬同周雅祝升恒日月照臨公,Quách Hữu Nghiêm tạ ân thi vân Tằng nhân quốc sự cống trân phong Tảo yến thao bồi ngọc bệ trung Trãi thái dĩ chương tam phẩm phục Ích chu tái giá bát hoang phong Thi từ tiếu phạp khoan như hải Tửu lực na kham ẩm tự hồng Phúc thọ nghĩ đồng chu nhã chúc Thăng hằng nhật nguyệt chiếu lâm công 𢃈𩂏,lọng che -按史法皇太子生必以年月日書薨亦然此止書薨者盖始生而𣨟失其月日也,quý tị thiên ứng chính bình nhị niên tống thiệu định lục niên mệnh phùng tá chu duyệt định nghệ an phủ chư danh ấp 雖浪館客狹𤞑准𦣰拱靜准𡎥拱清,tuy rằng quán khách hẹp hòi chốn nằm cũng tĩnh chốn ngồi cũng thanh 立斬罪囚,lập trảm tội tù 先是安󰘊等處清刑憲察使司副使嚴光奏曰官員𭁈百姓未有分别是以愚冥細民見有官者以為地道所𦤶乘有死亡𧡟塟前後左右逼犯墳,Tiên thị Yên Bang đẳng xứ Thanh hình hiến sát sứ ti phó sứ Nghiêm Quang tấu viết Quan viên dữ bách tính vị hữu phân biệt thị dĩ ngu minh tế dân kiến hữu quan giả dĩ vi địa đạo sở trí thừa hữu tử vong quan táng tiền hậu tả hữu bức phạm phần @@ -19447,8 +17350,6 @@ 諱興明王次子也,huý hưng minh vương thứ tử dã 蜍於台亇,thờ ơ thay cá 今将添平來献放去幸甚,Kim tương Thiêm Bình lai hiến phóng khứ hạnh thậm -漢蒼置常平倉給鈔諸路依價𨤠榖以實之,Hán Thương trí thường bình thương cấp sao chư lộ y giá ve chu cốc dĩ thực chi -癸酉五年禎春正月龍泉山崩,quý dậu ngũ niên minh sùng lục niên trinh xuân chính nguyệt long tuyền sơn băng 軔羅𢱝𢱘,nhẫn là chốt ngáng 秋九月初二日御史󰱑副都御史兼左春坊左中𠃔郭廷寶奏係犯罪如惡逆背叛盗劫受賂教唆豪横滛奔貪墨閹宦𨺻人固意殺人係常赦所不原外,Thu cửu nguyệt sơ nhị nhật Ngự sử đài phó đô ngự sử kiêm tả xuân phường tả trung doãn Quách Đình Bảo tấu Hệ phạm tội như ác nghịch bội phản đạo kiếp thụ lộ giáo toa hào hoành dâm bôn tham mặc yêm hoạn hãm nhân cố ý sát nhân hệ thường xá sở bất nguyên ngoại 󰋇𥹰買特没𣈜仃蹎𣴓𡭧念西噲󰑼,mấy lâu mới được một ngày dừng chân gạn chút niềm tây gọi là @@ -19460,10 +17361,7 @@ 𦊚皮八𠯪賒𬂙,Bốn bề bát ngát xa trông 𨢇唁𫽄𬋩𫮦𥑥襖襀窖𦀪欣𫅜𢜗𦁼,rượu ngon chẳng quản be sành áo rách khéo vá hơn lành vụng may 旦尼㨂󰁮掑杄𦼔𠆳技額𦹵𨕭𠃅茹,đến nơi đóng cửa cài then rêu trùm kẽ ngạch cỏ lên mái nhà -𫯳奴分𥘶󰘂茹奴,phân rẽ cửa nhà nô 欺𧗱𠳨柳章臺,Khi về hỏi liễu Chương Đài -基圖䝉正江山買臣,cơ đồ mông chính giang sơn mãi thần -朱埃,bỏ người ấy gả cho ai 朗名昆討匪願碎𬆄,rạng danh con thảo phỉ nguyền tôi ngay 仁慈道正於低𧗱𡢐空特𢷮台󰕟󰅹,nhân từ đạo chính ở đây về sau không được đổi thay chữ nào 十月命右相太傅仁國公武公紀領本部兵回鎮大同以安方民,Thập nguyệt mệnh Hữu tướng Thái phó Nhân quốc công Vũ Công Kỷ lĩnh bản bộ binh hồi trấn Đại Đồng dĩ an phương dân @@ -19472,17 +17370,13 @@ 旦最些󱚢王府滥图例󰝂補㭲多,đến tối ta vào vương phủ trộm đồ lề đem bỏ gốc đa 改府路司置安撫使副二員,Cải phủ lộ ti trí An phủ sứ Phó nhị viên 帝令士卒詐降以誘仁寳因擒斬之,đế lệnh sĩ tốt trá hàng dĩ dụ nhân bảo nhân cầm trảm chi -船察察泣排滝臨晋觥城軍蹻顛茌𤿰㗰㗰戈󰘂井陘趙𦊚𩈘旗𠖤䚂契,thuyền sát sát khắp bày sông lâm tấn hàn quanh thành quân kéo đen sì trống tùng tùng qua cửa tỉnh kinh triệu bốn mặt cờ bay đỏ khé 鋩鈎窖宛礼勾,mang câu khéo uốn lưỡi câu 買東嚉渃齊麻陷𩛜𦷾,mé đông dối nước tề mà hãm đói đấy 爫之老到辱𢚸𠊛,làm chi lẽo đẽo nhọc lòng người -責埃牢拯料塘,trách ai sao chẳng liệu đường 二日太子見濡即位改元成化,nhị nhật thái tử Kiến Nhu tức vị cải nguyên Thành Hoá 㐱体丐鶴淫翎𨕭空法派麻姥,chỉn thấy cái hạc dâm liệng trên không phấp phới mà múa -箕朱蒂陳低仍𠊛,kia chu đấy trần đây những người 軍聲大振所至遠近降服,Quân thanh đại chấn sở chí viễn cận hàng phục 𡦂情強󰚷𡦂緣強燶,Chữ tình càng mặn chữ duyên càng nồng -榜碑𥒥𠦳秋潘陳𠄩户󰠮儒唯傳,bảng vàng bia đá ngàn thu phan trần hai họ cửa nho dõi truyền 󰥣與阮瑡等走至寧山即今之安山也官軍獲之載㱕以徇瑡當徇時有詩云本欲𭁈周救萬民誰知天意不隋人,Do dữ Nguyễn Sư đẳng tẩu chí Ninh Sơn Tức kim chi Yên Sơn dã quan quân hoạch chi tải quy dĩ tuẫn Sư đương tuẫn thời hữu thi vân Bản dục hưng Chu cứu vạn dân Thuỳ tri thiên ý bất tuỳ nhân 浪些初拱恩情,rằng ta xưa cũng ân tình 上皇噴噴久之,Thượng hoàng phún phún cửu chi @@ -19507,7 +17401,6 @@ 諺云蟻孔潰堤寸煙燎屋,Ngạn vân Nghị khổng hội đê thốn yên liệu ốc 遣𠊛催𣌋時𣋚𤋵油,khiến người thôi sớm thời hôm giãi dầu 固𠊚客扵遠方,Có người khách ở viễn phương -因縁埃窖磋運吏朱,nhân duyên ai khéo xoay vần lại cho 羣𠷇呭喠筭調怒箕,còn the thé giọng toan điều nọ kia 又以郎中杜世隆爲廣南道監察御史以其父有功於國故擢用之,hựu dĩ lang trung đỗ thế long vi quảng nam đạo giám sát ngự sử dĩ kì phụ hữu công ư quốc cố trạc dụng chi 路羅縍𫃚夾綿朱吪,lọ là bảng vóc kép mền cho ngoa @@ -19519,10 +17412,8 @@ 以都指揮吕疑掌都司,Dĩ đô chỉ huy Lữ Nghi chưởng đô ti 沿途置庯舍傳書謂之曰千里衢,Duyên đồ trí phố xá truyền thư vị chi viết Thiên lí cù 一方之民咸蘇徯望焉,nhất phương chi dân hàm tô hễ vọng yên -催催𢪀吏朱穷,thôi thôi nghĩ lại cho cùng 冬十一月大赦凣五十四條,đông thập nhất nguyệt đại xá phàm ngũ thập tứ điều 鉑錢冲襊産仃包饒,bạc tiền trong túi sẵn dành bao nhiêu -𤳇时芸業習情,trai thời nghề nghiệp tập tành 冬十月使太傅皇義賢員外郎孔長率陸路諸沿邉溪峒軍淘金于,Đông thập nguyệt sử Thái phó Hoàng Nghĩa hiền Viên ngoại lang Khổng Trưởng suất lục lộ chư duyên biên khê động quân đào kim vu 遣員外郎李奉恩令書家尹英槩如宋報聘,khiển viên ngoại lang lí phụng ân lệnh thư gia doãn anh khái như tống báo sính 啉𠽍哏㗑𡮈𫰅,lầm rầm khấn vái nhỏ to @@ -19540,7 +17431,6 @@ 九品二子如八品子餘如百姓子,Cửu phẩm nhị tử như bát phẩm tử dư như bách tính tử 幸西京,Hạnh Tây Kinh 𢬣左󰡎𢶢㐌安𢬣右欺意𣦍連蹺棍,tay tả dưới chống đã yên tay hữu khi ấy ngay liền theo côn -𢌌狹銀㩒,rộng hẹp ngần cắm 玉論王侯及文武臣僚曰不��先帝奄棄群臣天位弗可久虚,Ngọc luận vương hầu cập văn vũ thần liêu viết Bất hạnh tiên đế yểm khí quần thần thiên vị phất khả cửu hư 上又語天文之𭓇詳指二十八宿五星運行皆有所犯,thượng hựu ngữ thiên văn chi học tường chỉ nhị thập bát tú ngũ tinh vận hành giai hữu sở phạm 哺版𥘷尼斈行,bồ ván trẻ nay học hành @@ -19550,15 +17440,12 @@ 陛辞岳買鄰羅叙情,bệ từ nhạc mới lân la tự tình 命官平補四鎮季税例,Mệnh quan bình bổ tứ trấn quý thuế lệ 鄭惟㦃弑帝于太𭓇門,Trịnh Duy Sản thí đế vu Thái Học môn -󰠐𤿰陣習情楽軍,rập rình nhạc quân -月白,nguyệt bạc vầng xanh 准咸京払群𥋓吏,chốn hàm kinh chàng còn ngoảnh lại 是年以黎端之為户部尚書佐國侯阮如堵爲吏部尚書兼國子監祭酒黎永為北軍都督府左都督棠溪侯阮舘為中軍都督府右都督荗敬子黎旋為駙馬都尉紫嚴伯阮滋至為海陽,Thị niên dĩ Lê Đoan Chi vi Hộ bộ thượng thư Tá Quốc hầu Nguyễn Như Đổ vi Lại bộ thượng thư kiêm Quốc tử giám tế tửu Lê Vĩnh vi Bắc quân đô đốc phủ tả đô đốc Đường Khê hầu Nguyễn Quán vi Trung quân đô đốc phủ hữu đô đốc Mậu Kính tử Lê Tuyền vi Phò mã đô uý Tử Nghiêm bá Nguyễn Tư Chí vi Hải Dương 𨕭󰝶󰡎𣷭每塘少之,trên non dưới bể mọi đường thiếu chi 題幀素女,đề tranh tố nữ 主張打㐌姉姮扵冲,chủ trương đành đã chị hằng ở trong 式𧽈撫娘龍麻吏󰠱𢚸,thức dậy vỗ nương long mà lại nặng lòng -𧡊𥪝小節新刊停,thấy trong tiểu tiết tân san dành 椿萱歳䳽強高󰜋𣘃挭搏別包饒梗,thung huyên tuổi hạc càng cao một cây gánh vác biết bao nhiêu cành 𤾓𢆥𥪞揆𠊛些,Trăm năm trong cõi người ta 聘󰀩𬼀價迎婚産𣈜,Sính nghi rẻ giá nghinh hôn sẵn ngày @@ -19567,33 +17454,24 @@ 陸路給粮草山壽黄福領之,lục lộ cấp lương thảo sơn thọ hoàng phúc lĩnh chi 十一日京城失火延燒數百餘家人有死者,thập nhất nhật kinh thành thất hoả diên thiêu sổ bách dư gia nhân hữu tử giả 文王染病󰮃宮闭迡,văn vương nhuốm bệnh trong cung bấy chầy -𬂙妬拱别𠊚𠀧𠎬𧵑𠀧𩔗,trông đó cũng biết người ba đấng của ba loài -聖説𩅹春㙮𠃅,thánh thót mưa xuân đắp mái 屈𦰟𢬣嘆才盖世,khuất ngón tay than tài cái thế -𨔍之景遇干𢞂,lạ chi cảnh ngộ cơn buồn 十二月丁酉上出翰林院侍書梁世榮所擬歲貢表文示朝臣説來,thập nhị nguyệt đinh dậu thượng xuất hàn lâm viện thị thư lương thế vinh sở nghĩ tuế cống biểu văn thị triều thần thuyết lai -丁丑七年,đinh sửu thất niên tống gia định thập niên 犬鵉㐌担謀肝,khuyển ưng đã đắt mưu gian 丁亥六年六月元年以後莫僣明德明嘉靖六年,Đinh Hợi lục niên Lục nguyệt nguyên niên dĩ hậu Mạc tiếm Minh Đức Minh Gia Tĩnh lục niên 故一時豪傑莫不推服,cố nhất thời hào kiệt mạc bất thôi phục 今年徵而明年納,kim niên trưng nhi minh niên nộp 韶光𠃩𨔿㐌外𦒹𨑮,thiều quang chín chục đã ngoài sáu mươi 及至破之擒其將而還,Cập chí phá chi cầm kì tướng nhi hoàn -油浪否極固分泰来,dù rằng bĩ cực có phần thái lai 惟願孛伤罪戈他勿助,duy nguyện bụt thương tội qua tha vớt trợ 初刺史杜瑗卒或云瑗本属京兆祖元守合浦因居交趾晉帝以其子慧度爲刺史代之,sơ thứ sử đỗ viện tốt hoặc vân viện bản thuộc kinh triệu tổ nguyên thú hợp phố nhân cư giao chỉ tấn đế dĩ kì tử tuệ độ vi thứ sử đại chi 󱋓𢜠嗔待店尼𫷜𨍦,Chén mừng xin đợi ĐÊM này năm sau 佈,bố 杙杅丐几押頭󰊩昆,dặc vu cái kẻ áp đầu gióng con -𧡊𠓀題扵榜鐄仍埃,thấy trước đề ở bảng vàng những ai 戊申宋明帝彧泰始四年,Mậu Thân Tống Minh Đế Úc Thái Thuỷ tứ niên 拯疑撞𫏾㐌於𦷾,chẳng ngờ chàng trước đã ở đấy 󰖽榮台驛呂瑰,vẻ vang thay dịch lã khôi -務夏海海𩙌南東,mùa hè hây hẩy gió nam đông -冬十月御前指揮使王吉奏有神降跡于龍墀左鍾樓長九寸五分闊五寸,đông thập nguyệt ngự tiền chỉ huy sứ vương cát tấu hữu thần giáng tích vu long trì tả chung lâu tiền trường cửu thốn ngũ phân khoát ngũ thốn 中書檢正宣誓書云為臣盡忠居官清白有渝此盟神明殛之,Trung Thư kiểm chính tuyên thệ thư vân Vi thần tận trung cư quan thanh bạch hữu du thử minh thần minh cức chi 娘浪𠸗斈史經,nàng rằng xưa học sử kinh -壬寅,nhâm dần minh vĩnh lạc nhị thập niên 𠇮於殿玉麻𢚸羣代濁,mình ở điện ngọc mà lòng còn đời trọc 模𢝙拱特󰜋𠄽󰠯更,Mua vui cũng được một vài trống canh 傘圓乃我越巔山其靈應㝡爲顯驗,tản viên nãi ngã việt điên sơn kì linh ứng tối vi hiển nghiệm @@ -19628,9 +17506,7 @@ 𩚵咹倣歇蔑󱞕鑊錆之帝打料謨󱳮,cơm ăn phỏng hết một niêu vạc xanh chi đấy đánh liều mua lo 吏芒𥙩󰜋𫳘情墟墟命纀𥙩命𠓨冲,lại mang lấy một chữ tình khư khư mình buộc lấy mình vào trong 初延芸𥙩爫親橛樑𢶢渃𢬣蹎𡨺𠇮,sơ diên nghệ lấy làm thân cột rường chống nước tay chân giữ mình -作行殿於慈廉由芽社以閭閻人分置官属文武進朝綏等既立天憲時黎文前為順化總兵綏有書回於文前,tác hành điện ư từ liêm huyện danh do nha xã dĩ lư diêm nhân phân trí quan thuộc văn vũ tiến triều tuy đẳng ký lập thiên hiến thời lê văn tiền vi thuận hoá tổng binh tuy hữu thư hồi ư văn tiền 𩈘鋸𦲾䔲堆邊󰜋坊,Mạt cưa mướp đắng đôi bên một phường -㵒羅渃𤂬溶溶𣻆,phí là nước suối rùng rùng tuôn ra 㐱体騎𩄲援𩂟,chỉn thấy cưỡi mây vén mù 𧵆沔固󰜋媒芇,Gần miền có một mụ nào 魏卯晋𧷺司馬刧󱠢,ngụy méo tấn tròn tư mã cướp ngôi @@ -19645,7 +17521,6 @@ 夏六月金星晝見,Hạ lục nguyệt Kim tinh trú hiện 把門拒之,bả môn cự chi 然釋教󰱏心流於梁武之弊習,Nhiên Thích giáo đam tâm lưu ư Lương Vũ chi tệ tập -刘平碎别仍𣈗𡥵,lưu bình tôi biết những ngày con 和之遣慤爲前鋒,hoà chi khiển xác vi tiền phong 賊兵大敗奔潰,Tặc binh đại bại bôn hội 群臣就見而冬十月遣西道參知何栗為正使翰林院直𭓇士阮如堵國子監助教同亨𭛁為副使如明歲辛未久年明景太二年,quần thần tựu kiến nhi Đông thập nguyệt khiển Tây đạo tham tri Hà Lật vi chánh sứ Hàn lâm viện trực học sĩ Nguyễn Như Đổ Quốc tử giám trợ giáo Đồng Hanh Phát vi phó sứ như Minh tuế Tân Mùi cửu niên Minh Cảnh Thái nhị niên @@ -19653,13 +17528,11 @@ 黎桓攝政行周公居攝之事自稱副王,Lê Hoàn nhiếp chính hành Chu Công cư nhiếp chi sự tự xưng Phó vương 椿堂急哙生𧗱𧦈䘮,xuân đường kíp gọi sinh về hộ tang 解寃立󰜋𡊨場边滝,Giải oan lập một đàn tràng bên sông -𦋦情刁帶,nàng cũng ra tình đeo đai 欺柴欺伵󰏙常󰏙輕,Khi thầy khi tớ xem thường xem khinh 弄𢶻𢬣叩𨀈吝𨤮冰,Lỏng buông tay khấu bước lần dặm băng 可𢭂𠄩兩鉑𣳔補添味𫇿底防頭湯,khá trao hai lạng bạc ròng bổ thêm vị thuốc để phòng đầu thang 以鄧悉為右州判黃晦卿為正刑院大夫,Dĩ Đặng Tất vi Hữu châu phán Hoàng Hối Khanh vi Chính hình viện đại phu 以費孟為演州安撫在任未幾以貪汚聞帝召還杖之復命赴治,Dĩ Phí Mạnh vi Diễn Châu An phủ tại nhiệm vị cơ dĩ tham ô văn Đế triệu hoàn trượng chi phục mệnh phó trị -爫𢧚歷坦迎𡗶,làm nên lệch đất nghiêng trời 月頭𡽫撩隻隻霜𩈘坦潤潭潭,nguyệt đầu non treo chếch chếch sương mặt đất nhuận đầm đầm 春二月十一日大赦,Xuân nhị nguyệt thập nhất nhật đại xá 兵部左侍郎延禄伯楊㵆爲史部左侍郎立郡公黎珠爲都督僉事枚世康爲參督弘郡公提督芳岩󰞌陶光廣,binh bộ tả thị lang diên lộc bá dương hạo vi sử bộ tả thị lang lập quận công lê châu vi đô đốc thiêm sự mai thế khang vi tham đốc hoằng quận công đề đốc phương nham hầu đào quang quảng @@ -19667,15 +17540,12 @@ 九月時五榖當熟颶風大起鹹水破潰近海之民多被其害,Cửu nguyệt thời ngũ cốc đương thục cụ phong đại khởi hàm thuỷ phá hội cận hải chi dân đa bị kì hại 歷歷薰蕕昭昭黾,lịch lịch huân du chiêu chiêu mãnh 獵𠶙,lốp bốp -或問其,cụ mỗi tương cổ cầm tắc tiên tiễn ti đầu cánh vi khẩn hệ nhiên hậu cổ chi 拱朋𤽗汝娘箕,cũng bằng ngươi nhớ nàng kia 𤂬彈㗂樂𠷥𠷥𪀄呌猿唿㐌清𢚸禪,suối đàn tiếng nhạc đoành đoành chim kêu vượn hót đã thanh lòng thiền -𦊚务𦝄𩙌買江山,bốn mùa trăng gió mới giang sơn 昌卞式𧻭𡧲更,xương bèn thức dậy giữa canh 英䧺欺﨤曲𧐖欺𦄄辰𬑶欺𫏖辰𨱽,anh hùng khi gặp khúc lươn khi quấn thì ngắn khi vươn thì dài 婵娟唹𠼯英䧺𢖵庒,thuyền quyên ứ hử anh hùng nhớ chăng 𢧚蔑更於边㯲竹𦖑𨀺跌固㗂黎躡,nên một canh ở bên khóm trúc nghe lẹt đẹt có tiếng lê dép -𠦳𢆥碑𥒥鑿𥱬,nghìn năm bia đá tạc ghi 浪𥪞𣇜買𨔍𨓡你𢚸固𨤰擒𢚸朱當,rằng trong buổi mới lạ lùng nể lòng có lẽ cầm lòng cho đang 群饒吝耒宁欺𣳔曳,quần nhau lặn lội giữa khi dòng dài 黎文休曰徵側徵貳以女子一呼而九真日南合浦及嶺外六十五城皆應之其立國稱王易如反掌可見我越形勢足致覇王之業也,lê văn hưu viết trưng trắc trưng nhị dĩ nữ tử nhất hô nhi cửu chân nhật nam hợp phố cập lĩnh ngoại lục thập ngũ thành giai ứng chi kì lập quốc xưng vương dị như phản chưởng khả kiến ngã việt hình thế túc trí bá vương chi nghiệp dã @@ -19695,12 +17565,10 @@ 欺𩃳月征荣𫏾屋𦖑󰠓㖫㗂𠽖外軒,khi bóng nguyệt chênh vênh trước ốc nghe vang lừng tiếng giục ngoài hiên 還至乂安行營詔威明侯日光慰勞之尋授本州節鉞加封王爵,Hoàn chí Nghệ An hành doanh chiếu Uy Minh hầu Nhật Quang uý lạo chi tầm thụ bản châu tiết việt gia phong vương tước 可𢧚𢶢城茹公侯,khả nên chống thành nhà công hầu -初檜降莫賜爵忠良侯後陞忠郡公,cửu nguyệt tứ nhật trịnh cối tốt vu mạc 爫𡥵𠓀沛填恩生成,Làm con trước phải đền ơn sinh thành 秋九月上皇親征哀牢敗績,Thu cửu nguyệt Thượng hoàng thân chinh Ai Lao bại tích 子孫罷職還民百姓子尊罷職充軍,tử tôn bãi chức hoàn dân bách tính tử tôn bãi chức sung quân 蓮𡗶𢌌󰡎滝𨱽𩈘油𩵜𣷮𫚳𩙻妥情,trên trời rộng dưới sông dài mặc dầu cá lội chim bay thỏa tình -双离𪮏奴連亘虚如檜扒庄特,song le tay nó liền cứng hư như que củi bắt chẳng được 葻花,bông hoa 約朱塊𪱆塊湄連梗禀两代蜍務𨍦,ước cho khỏi nắng khỏi mưa liền cành lẫm lưỡng đợi chờ mùa sau 朕尊臨寶位祗紹先献,Trẫm tôn lâm bảo vị chi thiệu tiên hiến @@ -19714,7 +17582,6 @@ 以楊瓊阮世濟阮進堅爲署衛事,Dĩ Dương Quỳnh Nguyễn Thế Tế Nguyễn Tiến Kiên vi thự vệ sự 詎料彼孽不能覺悟更驕慢辭説拒遏欽命行人,cự liệu bỉ nghiệt bất năng giác ngộ cánh kiêu mạn từ thuyết cự át khâm mệnh hành nhân 明宗曰順義行嗞安危何足慮也,minh tông viết thuận nghĩa hành chi an nguy hà túc lự dã -扛山淡特圖𠄩幅,giang sơn dạm được đồ hai bức 󱤤󱤤𩅀𣷭湄源,đêm đêm chớp bể mưa nguồn 梂𤽸抛抛堆板接,cầu trắng phau phau đôi ván ghép 鼎丁几𩯀蹎絲自頭𦥃𡳜計戈没回,đỉnh đinh kẽ tóc chân tơ từ đầu đến cuối kể qua một hồi @@ -19727,14 +17594,12 @@ 旦茹畧-呐崇朱明,“Đến nhà trước LIỆU nói sòng cho minh 生浪孝服皮衝,sinh rằng hiếu phục vừa xong 權綱𣈜没𢬭𨖨,quyền cương ngày một đổi dời -甲辰五年,giáp thìn ngũ niên minh vạn lịch thập nhị niên 傷英㛪拱闷無𢜝𡓯茄胡𢜝𫮒三江,thương anh em cũng muốn vô sợ truông nhà hồ sợ phá tam giang 爲些垠󰠣𫗄東,vì ta ngăn đón gió đông 𬷤它嘅創𡗶皮孕東,Gà đà gáy sáng trời vừa rạng đông 平碎生特昆時,ví bằng tôi sinh được con 罢徵係主東君,bởi chưng hệ chúa đông quân 𢪀󰠳身分𡥵𦋦世尼,Nghĩ đâu thân phận con ra thế này -攊溪沚𢱖藍岩,lách khe chảy mó lom khom 及駕回京又有進亡印者所藏宝玺依然猶在,Cập giá hồi kinh hựu hữu tiến vong ấn giả sở tàng bảo tỉ y nhiên do tại 蠶室圍謹蓬蚕,tàm thất vây kín buồng tằm 雲仙𠓨謝尊師𦋦𧗱,vân tiên vào tạ tôn sư ra về @@ -19765,8 +17630,6 @@ 朋几材高眞急呵拯咍賒拮於蒸边南𡶀南蒸边北𡶀北,bằng kẻ tài cao chân gấp há chẳng hay xa cất ở chưng bên nam núi nam chưng bên bắc núi bắc 史臣吳士連曰君子於辭不可已也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Quân tử ư từ bất khả dĩ dã 固腰固恄事𠁀𦬑梗撑𦰟扵𠊛𣔢抆,có yêu có ghét sự đời nở cành xanh ngọn ở người xới vun -牛𤛠,ngưu trâu -𠄩㝵𤳇𠻆浪小僧𪽝󰠳吏乱單丕,hai người trai giận rằng tiểu tăng bởi đâu lại 先是上皇既廢靈德欲立𩖀季犛以計誤之乃立帝,Tiên thị Thượng hoàng ký phế Linh Đức dục lập ngạc Quý Li dĩ kế ngộ chi nãi lập Đế 㝵芇𦖑鄧㗂弹知音,ngày nào nghe đặng tiếng đàn tri âm 驚魂鬼使𧼌𦋦拨岸,kinh hồn quỷ sứ chạy ra bạt ngàn @@ -19777,10 +17640,8 @@ 胞衣󰟀𫆚,bào y buồng rau 營屯軍嘹,doanh đồn quân reo 遣妾𥘷𦁂𢚸,khiến thiếp trẻ bận lòng -唯典頭涼東步𤤰陳,dõi đến đầu ghềnh đông bộ 𤳇才𡛔色春登及時,trai tài gái sắc xuân đương kịp thì 今交州雖云粗定尙有高凉宿賊其南��蒼梧鬱林珠崖四郡未綏聚作寇盗,Kim Giao Châu tuy vân thô định thượng hữu Cao Lương túc tặc kì Nam Hải Thương Ngô Uất Lâm Châu Nhai tứ quận vị tuy tụ tác khấu đạo -砦五人餽餉五人差使五人令北江三路各運糧三千擔貯昌江城,trại ngũ nhân quỹ hướng ngũ nhân sai sứ ngũ nhân lệnh bắc giang tam lộ các vận lương tam thiên đảm vị nhất nhân sở tê trữ xương giang thành 石生𠫾󱙹,thạch sanh đi trước 山蕭國金榜不奪人也,sơn tiêu quốc kim bảng bất đoạt nhân dã 震之明日群臣會議于内人文局王侯與陳克終段汝諧休歇,Chấn chi minh nhật quần thần hội nghị vu Nội nhân văn cục Vương hầu dữ Trần Khắc Chung Đoàn Nhữ Hài hưu hiết @@ -19790,7 +17651,6 @@ 𣳔孕渚女移𢬣,Dùng dằng chưa nỡ DỜI tay 咹辰咹於辰於𥪸辰𥪸𠫾辰𠫾,ăn thì ăn ở thì ở đứng thì đứng đi thì đi 䋦強援𩯀扒𢬣,mối càng vén tóc bắt tay -爫𠊛節烈孝忠,làm người tiết liệt hiếu trung 前日聞王𭛁兵於邊爲寇災不止長沙苦之南郡㔫甚雖王之國庸獨利乎必多殺士卒傷良將吏寡人之妻孤人之子獨人父母得一亡十朕不忍爲之埜,Tiền nhật văn Vương phát binh ư biên vi khấu tai bất chỉ Trường Sa khổ chi Nam quận ưu thậm tuy Vương chi quốc dung độc lợi hồ Tất đa sát sĩ tốt thương lương tướng lại quả nhân chi thê cô nhân chi tử độc nhân phụ mẫu đắc nhất vong thập trẫm bất nhẫn vi chi dã 江,giang 其趨時外節又如此,kì xu thời ngoại tiết hựu như thử @@ -19805,7 +17665,6 @@ 是時北虜囚長也先命頭目率五百騎送明英宗至燕京,Thị thời Bắc Lỗ tù trưởng Dã Tiên mệnh đầu mục suất ngũ bách kị tống Minh Anh Tông chí Yên Kinh 六月奉引欔音角鄕太堂及龍興建昌諸陵神像㱕安生大陵避占城人也,lục nguyệt phụng dẫn quắc âm giác hương thái đường cập long hưng kiến xương chư lăng thần tượng quy yên sinh đại lăng tị chiêm thành nhân dã 初帝賜左右食菴蘿不及巨陀,Sơ Đế tứ tả hữu thực yêm la bất cập Cự Đà -假噲油扲朋,giả dối dù cầm bằng 叩頭𠁑帳󰇾調呌𰙔,Khấu đầu dưới trướng giở điều kêu ca 𠕋易𫀅制,sách dịch xem chơi 揞弹箏󰋇柉浰𢬣,ôm đàn tranh mấy phím rời taỵ @@ -19813,10 +17672,8 @@ 沁湄沚𩙌𡨌󰁍寒江,tắm mưa chải gió giữa vời hàn giang 生強惨切渴滈如燶肝鉄如胞𢚸𣘈,sinh càng thảm thiết khát khao như nung gan sắt như bào lòng son 五六月旱録因大赦,ngũ lục nguyệt hạn lục nhân đại xá -恄腰停固如偏𢚸,ghét yêu đừng có như thiên lòng 迻猪𡮇姅扽核𧵆耒,đi chưa chút nửa đốn cây gần rồi 盃博󰋇胡𣋀泊閉汝𬂙𧗱漢仍縁之,bôi bác với hồ sao bạc bấy nhớ trông về hán những duyên chi -𧋻湼黙油𢬣几攤,rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn 䏾𫚳沁󰠩別兜麻𥆾,Bóng chim tăm cá biết đâu mà nhìn 乙亥七年十月以後改明崇禎八年,Ất Hợi thất niên Thập nguyệt dĩ hậu cải Minh Sùng Trinh bát niên 𣑶旁𣑶檩渚𪡥咹埃,rễ bàng rễ lẫm chửa hòng ăn ai @@ -19832,7 +17689,6 @@ 是月初八日帝弗豫,thị nguyệt sơ bát nhật đế phất dự 邊求絲柳䏾朝㐌𦋦,Bên cầu tơ liễu bóng chiều đã ra 𠰉咬唭𠹳󰮃𢚸意強傷,trêu giễu cười cợt trong lòng ấy càng thương -埃乃𢵋𠫾會挸𫯳,ai nấy đua nhau đi hội kén chồng 帝親征宋陵路永安永平等寨遂過欽廉等州自稱齋郎捨舶境内止以金鳳日光月光等舟而徃,đế thân chinh tống lăng lộ vĩnh an vĩnh bình đẳng trại toại quá khâm liêm đẳng châu tự xưng trai lang xá bách cảnh nội chỉ dĩ kim phụng nhật quang nguyệt quang đẳng chu nhi vãng 乙丑唐哀帝祝天祐二年,Ất Sửu Đường Ai Đế Chúc Thiên Hựu nhị niên 今聞余能脩厥職竭力建功勦戮叛賊固守境土脊兹忠誠𡸈勝嘉悅兹者餘冦未寧尔尙益懋乃功戮力勦蕩以紹前績,Kim văn dư năng tu quyết chức kiệt lực kiến công tiễu lục phản tặc cố thủ cảnh thổ tích tư trung thành há thắng gia duyệt tư giả dư khấu vị ninh nhĩ thượng ích mậu nãi công lục lực tiễu đãng dĩ thiệu tiền tích @@ -19850,12 +17706,10 @@ 上皇乘舟力疾而行,thượng hoàng thừa chu lực tật nhi hành 世傳后追悔上陽及其侍女之非辜多起𫢋寺爲之懺雪,thế truyền hậu truy hối thượng dương cập kì thị nữ chi phi cô đa khởi phật tự vi chi sám tuyết 帝精於禮樂書數曾不是考而叙擾之遂使後世襲為故事踵而行之其失大矣,đế tinh ư lễ nhạc thư số tăng bất thị khảo nhi tự nhiễu chi toại sử hậu thế tập vi cố sự chủng nhi hành chi kì thất đại hĩ -骨䚟䚟多改切兀郎何人也其裨将斤修思又何人也冒瘴癘於萬里之途蹶南詔於數旬之󰟸使韃之君長至今留名,Cốt đãi ve chu đa cải thiết Ngột Lang hà nhân dã kì tì tướng Cân Tu tư hựu hà nhân dã mạo chướng lệ ư vạn lí chi đồ quệ Nam Chiếu ư số tuần chi khoảnh sử Thát chi quân trưởng chí kim lưu danh 丐鞉丐𪔠㗂㖗㖗󰠓󰠓,cái trạo cái trống tiếng rầm rầm vang vang 春三月我府軍亂,Xuân tam nguyệt ngã phủ quân loạn 横穿固号丐扦昂船,hoành xuyên có hiệu cái then ngang thuyền 至是悉令人送晦卿歸至丹咍海口自刎死,Chí thị Tất lệnh nhân tống Hối Khanh quy chí Đan Thai hải khẩu tự vẫn tử -𠄼𠊛𠄼𠊚數𠄼数𠄼𢼂𠄼,năm người năm người số năm số năm số năm 体所檜梗,thấy thửa cội cành 𠸜噲,tên gọi 朱安𬙞疏諫時庒𠵌,chu an bảy sớ gián thì chẳng nghe @@ -19869,7 +17723,6 @@ 𢪀𠫾𢪀吏觥孤,Nghĩ đi nghĩ lại quanh co 冲花今今唏霜,trong hoa ngấm ngấm hơi sương 邊窓自朗閑自在共局棊揚俸課淹,bên song tự lãng nhàn tự tại cùng cuộc cờ dương bóng thuở im -𨕭坡滝固㕑㕑意固,trên bờ sông có chùa 居官清貧不置田産子孫相繼為官亦以清貧稱杜同賴縣扶?人寓京城機舍宜蠶坊官至御史󰉟司諫廷尉寺卿中都府總?而卒,cư quan thanh bần bất trí điền sản tử tôn tương kế vi quan diệc dĩ thanh bần xưng đỗ đồng lại huyện phù đái nhân ngụ kinh thành cơ xá nghi tàm phường quan chí ngự sử đài tư gián đình uý tự khanh trung đô phủ tổng quản nhi tốt 㐱𠲖圭舘󰜋命,Chỉn e quê quán một mình 吳以劉俊爲刺史,Ngô dĩ Lưu Tuấn vi Thứ sử @@ -19895,9 +17748,7 @@ 壬午送目愛等繋于本縣府詔英武招集利敗卒于平虜関,nhâm ngọ tống mục ái đẳng hệ vu bản huyện phủ chiếu anh vũ chiêu tập lợi bại tốt vu bình lỗ quan 大麥魯占𣎃𠄼,đại mạch lúa chiêm tháng năm 源干蚤𦤾蒸低,nguồn cơn tao đến chưng đây -官拯官辰民詔中亭𡴯,quan chẳng quan thì dân 國史何為而作也盖史以記事為主,Quốc sử hà vi nhi tác dã Cái sử dĩ kí sự vi chủ -啉嗂畑強愁燒燒,lâm dâm đèn hạnh gượng sầu thiu thiu 拜將庒泥英捇橹,bái tướng chẳng nề anh xách giỏ 報恩耒仕者𫌵,Báo ân rồi sẽ trả thù 共僥娘𫔳菩提,Cùng nhau nương cửa Bồ đề @@ -19907,7 +17758,6 @@ 吝次𠀧辰黜󰞘𨀈卒歇,lần thứ ba thì truất xuống bậc chót hết 渡𣺺,độ đò 庄扲木凭束𨃐朱散,Chẳng cầm cho vững lại dày cho tan -散作眉,liễu tan tác mày 󰕛卞炪香󰠵𭝫浪,chúng bèn đốt hương trải khấn rằng 󱲔󰡲嗔𠳚噅𢈱,ngươi về xin gửi vài lời 岌𡹞渃沚戈岧,gập ghềnh nước chảy qua đèo @@ -19917,7 +17767,6 @@ 夏六月水晶池魚死,hạ lục nguyệt thuỷ tinh trì ngư tử 愁皮𠯪𠯪吏愁滝銀此北𥙩梂烏䀡,sầu lại ngớt ngớt lại sầu sông ngân thử bắc lấy cầu ô xem 㐱率率麻𣵰𪠞,chỉn thoắt thoắt mà lặn đi -僧爫丙童拱𬓐埃爲𬮌馨,tăng làm biếng đồng cũng lười ai vì đóng cửa hang 丙寅三年梁中大同元年,bính dần tam niên lương trung đại đồng nguyên niên 朝春𤾓󰖽󰞽那㘃香蒲柳𠮿花海棠,chiều xuân trăm vẻ não nà nức hương bồ liễu xôn hoa hải đường 補課𡑝程𠀧𡬷雪填欺󰘂孛󰜋圩香,bõ thuở sân trình ba tấc tuyết đền khi cửa bụt một vò hương @@ -19931,35 +17780,27 @@ 莫敬恭聞之自棄兵馬而走,mạc kính cung văn chi tự khí binh mã nhi tẩu 壽祥錦水古滝人二月初八日莫福海封其弟敬典等及諸子爲王,Thọ Tường Cẩm Thuỷ Cổ Lũng nhân Nhị nguyệt sơ bát nhật Mạc Phúc Hải phong kì đệ Kính Điển đẳng cập chư tử vi vương 󰭿󱰴茸鹿󱭾󱭽,lông công nhung lộc ngà voi -兑人縁𨔾𡗉調,đoái nhân duyên trở nhiều điều 冬十月南詔羣蛮五萬人來寇襲吿急,Đông thập nguyệt Nam Chiếu quần Man ngũ vạn nhân lai khấu Tập cáo cấp -如何逆虜來侵犯汝等行看取敗虚既而果然張將軍兄弟二人兄名呌弟名喝皆趙越王之名將越王爲李南帝所敗而失國南帝召而官之二人曰忠臣不事害主之君乃迯匿于扶龍山南帝屢召不應令日󰱟得首級重賞千金二人皆飲毒卒吳南晋討西龍州李暉賊軍次扶蘭口󰧵見二人從助王師云千帝憐其忠臣不二補灘河龍君副巡武諒二江之曼原巡江都副使賊平吳南晋封兄爲大當江都護國神王祠于如月江口弟爲小當江都護國神王祠于南軍江口即其祠也,như hà nghịch lỗ lai xâm phạm nhữ đẳng hành khan thủ bại hư ký nhi quả nhiên trương tướng quân huynh đệ nhị nhân huynh danh khiếu đệ danh hát giai triệu việt vương chi danh tướng việt vương vi lí nam đế sở bại nhi thất quốc nam đế triệu nhi quan chi nhị nhân viết trung thần bất sự hại chủ chi quân nãi đào nặc vu phù long sơn nam đế lũ triệu bất ứng lệnh nhật cấu đắc thủ cấp trọng thưởng thiên kim nhị nhân giai ẩm độc tốt ngô nam tấn thảo tây long châu lí huy tặc quân thứ phù lan khẩu mộng kiến nhị nhân tòng trợ vương sư vân thiên đế lân kì trung thần bất nhị bổ than hà long quân phó tuần vũ lạng nhị giang chi mạn nguyên tuần 世间𧡊𬥓辰謨別𠺘𪉽𤁕𨐷咮讓󰅹,thế gian thấy bán thì mua biết rằng mặn nhạt chát chua nhường nào -𣘃錦,hoa gấm chen lộn -彈箕𣅶𦝄沖,đàn kia lúc trăng trong 觀又詐言帝爲丁氏所逐擁餘眾居海島間寇鈔自級今已没觀等上表賀,Quan hựu trá ngôn đế vi Đinh thị sở trục ủng dư chúng cư hải đảo gian khấu sao tự cấp kim dĩ một Quan đẳng thượng biểu hạ 偷店恾㗂浪箕怒,thâu đêm mang tiếng rằng kia nọ 拠點,cứ điểm 𢚸𢞆𡄎𢞂惺每餒,lòng ngán ngẩm buồn tênh mọi nỗi -甲申三年,giáp thân tam niên minh gia tĩnh tam niên 丿兜㐌細隣家,phút đâu đã tới lân gia 十二月朔帝𤤻師,Thập nhị nguyệt sóc Đế ban sư 軍民販賣亦仰路縣官給文引,Quân dân phán mại diệc ngưỡng lộ huyện quan cấp văn dẫn 時黎得寧以都旨揮典禁兵當直不能出先衛杜乃擁兵助逆故宜民得僣位號而文武臣僚飲恨茹痛四方百姓如䘮考妣,Thời Lê Đắc Ninh dĩ đô chỉ huy điển cấm binh đương trực bất năng xuất tiên vệ đỗ nãi ủng binh trợ nghịch cố Nghi Dân đắc tiếm vị hiệu nhi văn võ thần liêu ẩm hận nhự thống tứ phương bách tính như tang khảo tỉ 脱𬂙娘㐌別情,Thoắt trông nàng đã biết tình 白衣襖𤽸蒙蒙,bạch y áo trắng mòng mòng -𦹵𪃿論噴蹽𨒺𠵽,cỏ gà lún phún treo quanh mép 宋末杭州人燒鉢爐将熟見一飛鷂過爐上遣屎爐中化成玉鉢故名之,tống mạt hàng châu nhân thiêu bát lư tương thục kiến nhất phi diêu quá lư thượng khiến thỉ lư trung hoá thành ngọc bát cố danh chi 払郎自意𣌋𣅘㐌𩛂李阁吏𧗱越楼,chàng lang từ ấy sớm khuya đã no lý các lại về việt lâu 盎𡊱㼫垵,ang chậu quả ang 𡗶朱吻性䝨𬙽習耒性買𠚢情怏怏,trời cho vẫn tính hiền lành tập rồi tính mới ra tình ương ương 娘折𠄩乳蓮㺔,nàng chịt hai vú lên voi 椓伐國勢者克服夢荀之徒雕墻残民者杜秘杜丈之黨,Trạc phạt quốc thế giả Khắc Phục Mộng Tuân chi đồ điêu tường tàn dân giả Đỗ Bí Đỗ Trượng chi đảng -𥪝𨉞聀㐌欣埃眈𦰟椥,trong lưng chắc đã hơn ai đơm ngọn tre 爫蔑道符㧅𢬣柴保𧗱𣈙娘乙固胎,làm một đạo bùa đeo tay thầy bảo về rày nàng ắt có thai 晦卿皆隐不以示眾,Hối Khanh giai ẩn bất dĩ thị chúng 固福𥙩特𡞕𫅷𣽤𫔳𣽤茄吏𤮿粓羮,có phúc lấy được vợ già sạch cửa sạch nhà lại ngọt cơm canh -洛陽𪜀縣西平府分,lạc dương là huyện tây bìn phủ phân 行庯哭平句對𧺃,hàng phố khóc bằng câu đối đỏ 禁獄官毋得遣囚人作私役犯者杖八十刺靣配牢,cấm ngục quan vô đắc khiển tù nhân tác tư dịch phạm giả trượng bát thập thích diện phối lao 覩𢫜吏,đổ trụm lại @@ -19978,7 +17819,6 @@ 昭皇乃降服勸進陳煚即皇帝位,Chiêu Hoàng nãi giáng phục khuyên tiến Trần Cảnh tức Hoàng đế vị 因汝伴寠固㝵𪠞任州歸化𫁞𪠞典𦷾蒙求𤯩𠇮,nhân nhớ bạn cũ có người đi nhậm châu quy hoá rắp đi đến đấy mong cầu sống mình 䋦愁仕姅𨀈塘𢺺𠄩,mối sầu sẻ nửa bước đàng chia hai -渚𢪀浪些呐𠲝,chớ nghĩ rằng ta nói trối 至伏處察仁澍等大縱伏兵四面俱起衝擊,chí phục xứ sát nhân chú đẳng đại túng phục binh tứ diện cụ khởi xung kích 𠬠唭尼罕𠦳鐄庄吪,một cười này hẳn nghìn vàng chẳng ngoa 𪀄瑞唯㗂歌𪀄瑞,chim thụy dõi tiếng ca chim thụy @@ -19996,7 +17836,6 @@ 音󰠐卷哨弹哃,âm thầm quyển sáo đàn đòng 徽姿󰥭皇妃從駕未得乘輦保慈以所乘之輦賜之則恠曰保慈怜愛徽姿則以他物與之可也,Huy Tư bái Hoàng phi tòng giá vị đắc thừa liễn Bảo Từ dĩ sở thừa chi liễn tứ chi tắc quái viết Bảo Từ liên ái Huy Tư tắc dĩ tha vật dữ chi khả dã 苔伵反柴𡥵麻訴吒,đầy tớ phản thầy con mà tố cha -埃喂傷𥙩饒穷,ai ơi thương lấy nhau cùng 料麻𦋦𫔳朱𦋦,Liệu mà ra cửa cho ra 光紹帝密詔并撫諭文乃出北江子弟各駐兵於東岸西橋江臨川伯譚慎徽掌翰林院阮有嚴楊楷皆在焉,quang thiệu đế mật chiếu tịnh phủ dụ văn nãi xuất bắc giang tử đệ các trú binh ư đông ngàn tây kiều giang lâm xuyên bá đàm thận huy chưởng hàn lâm viện nguyễn hữu nghiêm dương giai giai tại yên 畑燎𤈘,đèn leo lét @@ -20007,7 +17846,6 @@ 廷臣議以爲不立長而立次非禮也,Đình thần nghị dĩ vi bất lập trưởng nhi lập thứ phi lễ dã 帝乃視朝,đế nãi thị triều 噐械資粮多取於賊,khí giới tư lương đa thủ ư tặc -㝵瘖󰪀𣈜𣈜似每列,ngày ngày tựa mỏi liệt 𦋦空裊𧿨𧗱空𠾺󱛻伴友𢜝𢚸媄吒,ra không nếu trở về không thẹn thùng bạn hữu sợ lòng mẹ cha 永元會僊二殿地震,Vĩnh Nguyên Hội Tiên nhị điện địa chấn 風塵𠹾㐌𠵱痆𦀊緣𡢐吏車𧗱束郎,phong trần chịu đã ê chề dây duyên sau lại xe về thúc lang @@ -20019,7 +17857,6 @@ 真登州獻白象二因此改元天貺寳象元年,Chân Đăng châu hiến bạch tượng nhị nhân thử cải nguyên Thiên Huống Bảo Tượng nguyên niên 沛欺𡗶𪿀𧵑𡗶喂,phải khi trời ngủ của trời ơi 𨍦𪽗羅𢧚義󰞿㛪,sau họa là nên nghĩa anh em -停𧵆仍几佞些,đừng gần những kẻ nịnh ta 吹𠊚散合𢴑𢚸義仁,xui người tan hợp dứt lòng nghĩa nhân 五月太保和郡公武德恭自移大同營就義都居之,ngũ nguyệt thái bảo hoà quận công vũ đức cung tự di đại đồng dinh tựu nghĩa đô cư chi 平康拫那闭𥹰,bình khang nấn ná bấy lâu @@ -20032,11 +17869,9 @@ 預𧡊事𨔍㐱稽,dự thấy sự lạ chỉn ghê 蒲柳傕亭分蒙萌,bồ liễu thôi đành phận mỏng manh 十一日殺鐵山伯陳真并其黨陳智阮俄阮伯達黎願欽等六人於禁中,Thập nhất nhật sát Thiết Sơn bá Trần Chân tịnh kì đảng Trần Trí Nguyễn Nga Nguyễn Bá Đạt Lê Nguyện Khâm đẳng lục nhân ư cấm trung -欺勾詩聖欺盘棋仙,khi câu thơ thánh khi bàn cờ tiên 十月海陽土将水棠縣人水郡公缺名宜陽縣人禮郡公缺名俱率兵反擄掠海陽諸縣襲殺廵守将華橋侯缺名及本縣縣官,Thập nguyệt Hải Dương thổ tướng Thuỷ Đường huyện nhân Thuỷ quận công khuyết danh Nghi Dương huyện nhân Lễ quận công khuyết danh câu suất binh phản lỗ lược Hải Dương chư huyện tập sát tuần thủ tướng Hoa Kiều hầu khuyết danh cập bản huyện huyện quan 𫫗信󰀎拱料排新功,Mách tin ấy cũng liệu bài tân công 󱳙定坦昇龍,vạc định đất thăng long -尋勾,tìm câu van vỉ 斬首千余級長驅至仁睦橋,Trảm thủ thiên dư cấp trường khu chí Nhân Mục kiều 𣌋𠫾猿逴最𧗱兎迻,sớm đi vượn rước tối về thỏ đưa 上皇因謂太后曰予其,thượng hoàng nhân vị thái hậu viết dư kì @@ -20046,7 +17881,6 @@ 所差去内外監督官員限十日以裏起程赴京並不許托故󰏲留虐害軍民,Sở sai khứ nội ngoại giám đốc quan viên hạn thập nhật dĩ lí khởi trình phó kinh tịnh bất hứa thác cố kê lưu ngược hại quân dân 安撫使黎桷爲賊所獲逼令桷拜,an phủ sứ lê giốc vi tặc sở hoạch bức lệnh giốc bái 英武使妻蘇氏出入宫禁事杜太后以故英武私通黎太后因此益驕居朝廷則攘臂厲聲役官吏則頤指氣使眾皆則目而莫敢言,Anh Vũ sử thê Tô thị xuất nhập cung cấm sự Đỗ Thái hậu dĩ cố Anh Vũ tư thông Lê thái hậu nhân thử ích kiêu cư triều đình tắc nhương tí lệ thanh dịch quan lại tắc di chỉ khí sử chúng giai tắc mục nhi mạc cảm ngôn -斧,phủ 秋七月都督同知萊郡公鄭栢卒,Thu thất nguyệt Đô đốc đồng tri Lai quận công Trịnh Bách tốt 浪娘閍埮󰜋身,Rằng Nàng muôn dặm một thân 春二月一十九日帝在菩提行營朝百官,Xuân nhị nguyệt nhất thập cửu nhật đế tại Bồ Đề hành dinh triều bách quan @@ -20061,7 +17895,6 @@ 德,đức 󰅒時瓶沈簮技,nay thời bình chìm trâm gãy 𢚸𡗶朝奇𠄩边約求,lòng trời chiều cả hai bên ước cầu -花浪别准林泉,hoa rằng biết chốn lâm tuyền 噲民低固神灵之𣈙,hỏi dân đây có thần linh chi rày 貶兵,Biếm binh 率本道兵船艘三百隻自稱海陽大将,suất bản đạo binh thuyền sưu tam bách chích tự xưng hải dương đại tướng @@ -20079,7 +17912,6 @@ 󰟀桃𣌉𣋽清台𦋦𠓨󰜋墨呐唭如空,buồng đào khuya sớm thảnh thơi ra vào một mực nói cư��i như không 按黄帝時建萬國以交趾界於西南遠在百粤之表,Án Hoàng đế thời kiến vạn quốc dĩ Giao Chỉ giới ư Tây Nam viễn tại Bách Việt chi biểu 𪘵𬹙𫽄路󰑼𤶑,răng đen chẳng lọ là nhăn -莫以吏部尚書掌部事兼東閣大𭓇士知經筵事參預朝政太保倫郡公甲澂為策國公安樂縣中官豪郡公為安國公西道将岸郡公莫玉󱗲為沱國公南道将石郡公阮倦為常國公忠義沔郡公為西軍都督府左都督弘郡公,mạc dĩ lại bộ thượng thư chưởng bộ sự kiêm đông các đại học sĩ tri kinh diên sự tham dự triều chính thái bảo luân quận công giáp trừng vi sách quốc công yên lạc huyện trung quan hào quận công vi an quốc công tây đạo tướng ngạn quận công mạc ngọc liễn vi đà quốc công nam đạo tướng thạch quận công nguyễn quyện vi thường quốc công trung nghĩa miện quận công khuyết danh vi tây quân đô đốc phủ tả đô đốc hoằng quận công 進封都将節制各處水步諸營兼總内外平章軍國重事左相太尉長國公鄭松爲都元帥總國政尚父平安王,tiến phong đô tướng tiết chế các xứ thuỷ bộ chư dinh kiêm tổng nội ngoại bình chương quân quốc trọng sự tả tướng thái uý trường quốc công trịnh tùng vi đô nguyên suý tổng quốc chính thượng phụ bình an vương 取合格阮春正等二十名,thủ hợp cách nguyễn xuân chính đẳng nhị thập danh 大越史記外紀全書卷之一,đại việt sử ký ngoại kỷ toàn thư quyển chi nhất @@ -20090,7 +17922,6 @@ 姑𱜢㦖卒吟朱𢪊,Cô nào muốn tốt ngâm cho kỹ 敬章聞言措手不及乃棄船上岸走至沙中為官軍所󰱐及其妻妾二十人并斬其徒黨四十人,kính chương văn ngôn thố thủ bất cập nãi khí thuyền thượng ngạn tẩu chí sa trung vi quan quân sở hoạch cập kì thê thiếp nhị thập nhân tịnh trảm kì đồ đảng tứ thập nhân 可永後為胡氏而殺順宗亦以黨死,khả vĩnh hậu vi hồ thị nhi sát thuận tông diệc dĩ đảng tử -明宗時燒身死,Thị tuế đại thuỷ 住碎𫨩酒𫨩沁𫨩渃茶特𫨩𦣰𪿀𬁑,chú tôi hay rượu hay tăm hay nước chè đặc hay nằm ngủ trưa 納采約見持𣈜,nạp thái ước kén chờ ngày 払王女旦𧵆賒,chàng vương nhớ đến xa gần @@ -20106,7 +17937,6 @@ 塘賒擬浽𡢐尼麻驚,Đường xa nghĩ nỗi sau này mà kinh 㤇饒萬事𫽄泥𠬠𤾓准壢拱稽朱平,yêu nhau vạn sự chẳng nề một trăm chốn lệch cũng kê cho bằng 大吏江置廵檢所令施大索於江中凡上水船使之曳索隨次而行不得爭先,Đại Lại Giang trí tuần kiểm sở lệnh thi đại sách ư giang trung phàm thượng thuỷ thuyền sử chi duệ sách tuỳ thứ nhi hành bất đắc tranh tiên -盎那代保侖庄,ang nạ dạy bảo 更子七年宋咸平三年,Canh Tí thất niên Tống Hàm Bình Tam niên 萬民嗟怨而帝弗悛又心𢙇猜忌,Vạn dân ta oán nhi đế phất thuân hựu tâm hoài sai kị 恪饒󰜋𫳘或欺固𠰃,Khác nhau một chữ hoặc khi có lầm @@ -20115,7 +17945,6 @@ 風流窒墨紅裙,phong lưu rất mực hồng quần 雲浪姉拱𠽋唭窖餘渃眜哭𠊛𠁀初,vân rằng chị cũng nực cười khéo dư nước mắt khóc người đời xưa 為埃麻固𧚂𪒗,vì ai mà có xống thâm -馭高傘哿閻,ngựa cao tán cả 𮗓緣𦖑呐𢜠𢚸,giác duyên nghe nói mừng lòng 部尙書黎斅爲刑部尙書並加參從宰相,bộ Thượng thư Lê Hiệu vi Hình bộ Thượng thư tịnh gia Tham tụng tể tướng 昨者唆都烏馬兒四靣包圍君臣同心兄弟和睦國家併力彼自就擒,Tạc giả Toa Đô Ô Mã Nhi tứ diện bao vây quân thần đồng tâm huynh đệ hoà mục quốc gia tịnh lực bỉ tự tựu cầm @@ -20137,7 +17966,6 @@ 󱁕收空𠀧回点止,trống thu không ba hồi điểm chỉ 天符慶壽凣一,Thiên Phù Khánh Thọ phàm nhất 脂膏𦟐𦛿,chi cao mỡ màng -圭貫紅顔𤍊排,quê quán hồng nhan rõ bày 謹渚交結,ghín chớ giao kết 𪮀蛟󰊄溚湄𠖤,ngón giao gió táp mưa bay 左遷審刑院同知潘仁為蒞仁路安撫副使,tả thiên thẩm hình viện đồng tri phan nhân vi lị nhân lộ an phủ phó sứ @@ -20178,15 +18006,12 @@ 如此可不戒㢤帝既即位封左相太尉長國公鄭松爲都将節制各處水步諸營兼總内外平章軍國重事,Như thử khả bất giới tai Đế ký tức vị phong Tả tướng Thái uý Trường quốc công Trịnh Tùng vi Đô tướng tiết chế các xứ thuỷ bộ chư dinh kiêm tổng nội ngoại bình chương quân quốc trọng sự 今汝所言正掌中火字也,Kim nhữ sở ngôn chính chưởng trung hoả tự dã 元人溺死不可勝計,Nguyên nhân nịch tử bất khả thắng kế -𤓢𪸯,gặp cả nắng nôi 甲午元年秦二世三年,giáp ngọ nguyên niên tần nhị thế tam niên 螻𧒋,sâu rọm -拯戈如傳螟蛉虶,chẳng qua như truyện minh linh vò 細𫢩歲㐌包饒些,tới nay tuổi đã bao nhiêu tá 清新𨔍󱮿󰡰间英䧺搊及紅顔󰋇重,thanh tân lạ vẻ trần gian anh hùng so kịp hồng nhan mấy trùng 󱢰𢬣爫釪㨂率𠅍𠫾,nắm tay làm vồ đóng thoắt mất đi 冲宮爫宴殷勤𢜏饒,trong cung làm yến ân cần mừng nhau -𪽝狹囘坤且𩵜,bởi hẹp hòi khôn thả cá 𫽄仍吏󰂇身埃𠳒𫯳,chẳng dưng lại ví thân ai lời chồng 黎大行乃以大行爲諡號相傳至今何哉盖以不肖之卧朝爲子又無儒臣弼亮之以議其諡法故也,lê đại hành nãi dĩ đại hành vi thuỵ hiệu tương truyền chí kim hà tai cái dĩ bất tiếu chi ngoạ triều vi tử hựu vô nho thần bật lượng chi dĩ nghị kì thuỵ pháp cố dã 󰱇斗量之𢒎将募雲集之健,Tuyển đấu lượng chi phi tướng mộ vân tập chi kiện @@ -20203,7 +18028,6 @@ 𠬠𤾓,một trăm 十九日帝至蕉園,thập cửu nhật đế chí tiêu viên 𠬠塢水仙𠄼𬙞𡌽撑撑如拉十殊花,một ổ thuỷ tiên năm bảy khóm xanh xanh như sắp thập thò hoa -丙辰二十七年,bính thìn nhị thập thất niên minh hoằng trị cửu niên 蔠荄你唐名利,chông gai né đường danh lợi 停停技󰖥蹎絲,Rành rành kẽ tóc chân tơ 丙子漢順帝保永和元年,Bính Tí Hán Thuận Đế bảo Vĩnh Hoà nguyên niên @@ -20274,15 +18098,12 @@ 統領官太保富郡公鄭根因借以古今順逆,thống lĩnh quan thái bảo phú quận công trịnh căn nhân tá dĩ cổ kim thuận nghịch 󰜋𠳒共㐌㗂浪相知,Một lời cũng đã tiếng rằng tương tri 沒疑獸󱡳棱𦓅,một ngờ thú ác rừng già -谷額󰋇梂終征,mấy cầu chông chênh 世人傳誦莫識所謂,Thế nhân truyền tụng mạc thức sở vị 老浪泣準江湖,lão rằng khắp chốn giang hồ -拯才称聀先生,chẳng tài xứng chức tiên sinh 󰞽𠊛𬂍󰊄旬湄,não người cữ gió tuần mưa 𨔈春矯󰤣春𠫾丐𫅷𨅃躅奴時蹺𡢐,chơi xuân kẻo hết xuân đi cái già xồng xộc nó thời theo sau 自是有司督促每一苗直前五鏹,Tự thị hữu ti đốc xúc mỗi nhất miêu trực tiền ngũ cưỡng 宋復遣李𮗓來,Tống phục khiển Lí Giác lai -孝忠𤋵𤏣𬌓𢚸𣜱,hiếu trung giãi tỏ tấm lòng son 芭蕉珠羅玉󱕘,ba tiêu châu là ngọc chuối 上皇居葆和宫命僉知内𡧸院事阮茂先禮部郎中潘義及僊遊武德侯家臣缺名輪直,Thượng hoàng cư Bảo Hoà cung mệnh Thiêm tri nội mật viện sự Nguyễn Mậu Tiên Lễ bộ lang trung Phan Nghĩa cập Tiên Du Vũ Đức hầu gia thần khuyết danh luân trực 殆盡召愍厲宮人及前朝宫人通烝之,đãi tận triệu mẫn lệ cung nhân cập tiền triều cung nhân thông chưng chi @@ -20290,9 +18111,7 @@ 試天下士人入侍御學,thí thiên hạ sĩ nhân nhập thị ngự học 拱纙分改緣金,Cũng là phận cải duyên kim 故表而出之,cố biểu nhi xuất chi -林彦門糁舌昌調珊索,trăm ngàn muôn tấm thịt da xương gân đều tan tác 浪官茹阮告𧗱㐌𥹰,rằng quan nhà nguyễn cáo về đã lâu -芇𢚸廣大慈悲芇,nào lòng quảng đại từ bi nào 麻量聖多端急貝俸𫥨𢚸統𢩽為󰠲,mà lượng thánh đa đoan kíp bấy bỗng ra lòng rúng rẩy vì đâu 院春潭蔭𪱆初唯,viện xuân đầm ấm nắng sơ doi 󰡏󰠳麻吏固㝵險溇,Có đâu mà lại CÓ người hiểm sâu @@ -20316,8 +18135,6 @@ 𡎢邊𤂬閣芹鈎,ngồi bên suối gác cần câu 兹惟,Tư duy 大抵登𭁈廌所定多不合其𬢱樂噐輕重大小多相違奏不同故廌辝其事,Đại để Đăng dữ Trãi sở định đa bất hợp kì nghị nhạc khí khinh trọng đại tiểu đa tương vi tấu bất đồng cố Trãi từ kì sự -鐘自由㐌打𦖻,chuông tự do đã đánh tai -駡嫌祖鸌吱馨虶,mựa hiềm tổ vạc mựa chê hang vò 平言陸賈先帝時曾使越,bình ngôn lục giả tiên đế thời tằng sứ việt 及𢌃卒徽大,Cập ngẩm tốt Huy đại 至侍誅之,Chí thị tru chi @@ -20331,13 +18148,9 @@ 流蔡君實于遠州阮宗胄于近州,lưu thái quân thực vu viễn châu nguyễn tông trụ vu cận châu 坦𣜾𢮿𧗱干運𧺃,đất chửa quay về cơn vận đỏ 諸軍爭功深入行伍造次各自奔潰,Chư quân tranh công thâm nhập hàng ngũ tháo thứ các tự bôn hội -圖𤍇咹㘨坦鐣𡬷仔細𣋀𤋹秘,đồ nấu ăn nồi đất xanh gang 立學于天長府禁天属鄕人不得入學,Lập học vu Thiên Trường phủ cấm Thiên Thuộc hương nhân bất đắc nhập học -言訖還山嘱侍者法螺以後事奄然坐化天,kì đệ thiên thuỵ bệnh cách hạ sơn vãng thị chi vị viết đệ nhược thời chí tự khứ kiến minh gian vấn sự tắc ứng chi viết nguyện thiểu đãi ngã đệ trúc lâm đại sĩ thả chí -渃𡽫尼埃拱算朱歇飭,nước non này ai cũng toan cho hết sức 蝸牛尾壁号浪丐𧐖,oa ngưu vẽ vách hiệu rằng cái sên 二十二日帝進軍西扶烈,Nhị thập nhị nhật đế tiến quân Tây Phù Liệt -緣整𠻵如橋鐲㨲,trái duyên chểnh mảng như kèo đục vênh 陳氏兄弟集鄕兵平其亂迎帝還京乘輿反正,trần thị huynh đệ tập hương binh bình kì loạn nghênh đế hoàn kinh thừa dư phản chính 𤐝𨕭𠁑𨷈𨷈准率初󰅒󰋇󰋇更,soi trên dưới muôn muôn chốn suốt xưa nay mấy mấy canh 駢至復督勵將士攻城扳之殺酋遷及士蠻為南詔向道者朱古道斬首三萬餘級,biền chí phục đốc lệ tướng sĩ công thành ban chi sát tù thiên cập sĩ man vi nam chiếu hướng đạo giả chu cổ đạo trảm thủ tam vạn dư cấp @@ -20346,7 +18159,6 @@ 𠬠𠇮通且𬈋咹,một mình thong thả làm ăn 諭如到日爾宜整飭将士象馬船艘諸京拜謁以合人臣之義,dụ như đáo nhật nhĩ nghi chỉnh sức tướng sĩ tượng mã thuyền sưu chư kinh bái yết dĩ hợp nhân thần chi nghĩa 别𠺘𪉽𤁕𨐷咮讓󰅹,biết rằng mặn lạt chát chua nhường nào -𪩪經最偈爫愚䐘𠁀,sớm kinh tối kệ làm ngu vẹn đời 願庄技𠅜经孛,nguyền chẳng ghẽ lời kinh bụt 天長軍士止之椿以馬鞭擊傷其首,Thiên Trường quân sĩ chỉ chi Xuân dĩ mã tiên kích thương kì thủ 計包饒餘𬃴福地,kể bao nhiêu dư trăm phúc địa @@ -20366,12 +18178,10 @@ 󰜋芹勾竹宛欽欽,một cần câu trúc uốn khom khom 寒江𧗱細侈連埬軍,hàn giang về tới xẩy liền đóng quân 十一月戊辰朔日有食以裴時亨密奏故不之救,Thập nhất nguyệt Mậu Thìn sóc nhật hữu thực dĩ Bùi Thì Hanh mật tấu cố bất chi cứu -碧𠃩曲捥絖,chín khúc uốn quanh 髮為僧逃匿得免,phát vi tăng đào nặc đắc miễn 𢧚𠾬味𧵑毒,nên khem mùi của độc 𠊛它覔保𢧚𫅷典低,người đà mách bảo nên già đến đây 刁玉𪠞蒸寬台,đeo ngọc đi chưng khoan thai -駭徔且㐌倍鐄之,hãy thong thả đã vội vàng chi 埃𦋦塘刀埃𥆾特埃,Ai ra đường đao ai nhìn được ai 路之仙孛辱尋芳,lọ chi tiên bụt nhọc tìm phương 𢬣襖拂披課𩙍,tay áo phất phơ thuở gió @@ -20392,8 +18202,6 @@ 何校滅耳良限薰心鴉峙危巢臣僕我朝使蛙鳴底井謦咳我色書,hà hiệu diệt nhĩ lương hạn huân tâm nha trĩ nguy sào thần bộc ngã triều sử oa minh để tỉnh khánh khái ngã sắc thư 世貴縱兵擊之斬馘六百級又收獲公象一隻馬十匹及軍需噐械而還,thế quý túng binh kích chi trảm quắc lục bách cấp hựu thu hoạch công tượng nhất chích mã thập sất cập quân nhu khí giới nhi hoàn 癸卯明永樂二十一年,Quý Mão Minh Vĩnh Lạc nhị thập nhất niên -擬𥪝𧖱𧗅𦛌𫅷,nghĩ trong máu mủ nuột nà -咱󱋉羕如嘺意,thánh thót dường như ghẹo ý thời 拰𠓨,giặm vào 侈辱𤄮方隊時拥󱁲,sỉ nhục nhiều phương đòi thời ruồng đuổi 楚卿㐌𢶾𦀊綱𫮇󰅹,sở khanh đã rẽ dây cương lối nào @@ -20429,7 +18237,6 @@ 󰂇󰇮𠓨集斷膓,Ví đem vào tập đoạn trường 天定之变又率村庄人為龍袋之迎亦壮維城之勢也,thiên định chi biến hựu suất thôn trang nhân vi long đại chi nghênh diệc tráng duy thành chi thế dã 船和群唯㗂丁丁,thuyền hoà còn dõi tiếng đinh đinh -𧡊𡗶坦吏勉腰每塘,thấy giơì đất lại mến yêu mọi đường 文階退二級如正一品父正二品之類,văn giai thoái nhị cấp như chánh nhất phẩm phụ chánh nhị phẩm chi loại 𢮿饒𥛉畧𫢋臺再生陳謝𢚸𠊛慈悲,quây nhau lạy trước phật đài tái sinh trần tạ lòng người từ bi 以私意而屠戮生民罔知紀極以密體而誅求錢貨益肆貪滛,dĩ tư ý nhi đồ lục sinh dân võng tri kỷ cực dĩ mật thể nhi tru cầu tiền hoá ích tứ tham dâm @@ -20438,20 +18245,17 @@ 睪丸丸戒,dịch hoàn hòn giái 棱󰊈秋㐌染牟関山,Rừng phong thu đã nhuốm màu quan san 旦都斤色斤才,đắn đo cân sắc cân tài -杜達末淩麻咯,dỗ thét mắt trừng mà lác sao chẳng vội sớm 先興建昌悉平,Tiên Hưng Kiến Xương tất bình 体所㝵意卞𢫈𡊱爫𥶂,thấy thửa người ấy bèn gõ chậu làm ghi 院校討黎彦俊潘貴等如明歲貢并飛報憑祥縣官李廣寧龍州知州趙原等即應付接迎貢物使臣以免阻留貢事,viện hiệu thảo lê ngạn tuấn phan quý đẳng như minh tuế cống tịnh phi báo bằng tường huyện quan lí quảng ninh long châu tri châu triệu nguyên đẳng tức ứng phó tiếp nghinh cống vật sứ thần dĩ miễn trở lưu cống sự 状元󰝡細𡊰恩魚樵,trạng nguyên đem tới đền ơn ngư tiều 賊兵死者塞河河水皆赤,Tặc binh tử giả tái hà hà thuỷ giai xích -斜陽俸我課紅樓,tà dương bóng ngả thuở hồng lâu 仁義忠勤渚昔寧,nhân nghĩa trung cần chứa tích ninh 如此近者被其澤而説遠者聞其風而來斯得民矣,Như thử cận giả bị kì trạch nhi duyệt viễn giả văn kì phong nhi lai tư đắc dân hĩ 岸怒󰖚沔釆石,ngạn nọ so miền thái thạch 盖天欲困我以降厥任故予益厲志以濟于難,Cái thiên dục khốn ngã dĩ hàng quyết nhiệm cố dư ích lệ chí dĩ tế vu nạn 皮䏠𦣰䏠䏠𩈘䏠眉,bề sấp nằm sấp sấp mặt sấp mày 割𠊛𫀅朔𧼋柴𬟥湯,cắt người xem sóc chạy thầy thuốc men -娘嘲渚𢴑意払㐌𫨩,nàng chào chưa dứt ý chàng đã hay 據牢芒病󰮌𦣰尼低,cớ sao mang bệnh còn nằm nơi đây 兹酌厥中乃遜以位,tư chước quyết trung nãi tốn dĩ vị 造護聖寺,tạo hộ thánh tự @@ -20467,12 +18271,10 @@ 𠄩行渃𬑉洙沙,hai hàng nước mắt châu sa 蘭臺停筆清台𠳐󰝡國語演唎史撑,lan đài dừng bút thảnh thơi vâng đem quốc ngữ diễn lời sử xanh 空沛󰑼魔,không phải là ma -貪之丐利𡮈尼,tham chi cái lợi nhỏ này 𨃌霜渚𪤍橋藍,giày sương chưa nện cầu lam 跮饒,chọi nhau 以諸大臣議連年旱蝗官乏民貧而衛士增多廪給不敖故也,dĩ chư đại thần nghị liên niên hạn hoàng quan phạp dân bần nhi vệ sĩ tăng đa lẫm cấp bất ngao cố dã 軍事,quân sự -𪽝𠇮爫羣可遁𠱋,gở bởi mình làm còn khả trốn ru 招梭𠓀𫽄𡨹床,Gieo thoi trước chẳng giữ giàng 門䏧典昌門昌典沃,mòn da đến xương mòn xương đến óc 拱饒誓説㐌𡗉,cùng nhau thề thốt đã nhiều @@ -20489,16 +18291,12 @@ 仍芒𣅘󰣑哺󱝐,những mong khuya sớm bù trì 頭辰逐󱩥袄空邪,đầu thì trọc lóc áo không tà 種隊頭掑簮添󰮏種玉,giống đội đầu cài trâm thêm sáu giống ngọc -為情刀等管包待油,vì tình đèo đẵng quản bao dãi dầu 𫀅𥪞歐厭固朝𣳮淶,xem trong âu yếm có chiều lả lơi 其人邀駕陳訴,Kì nhân yêu giá trần tố 制科及会塲文,chế khoa gặp hội trường văn -昆侯𠳐𠰺罕咴,con hầu vâng dạy hẳn hoi -爲盎那爫经敎尼,vì chưng ang nạ làm kinh giáo này 權𫢩渚𬢱变𫢩渚圖,quyền nay chưa nghị biến nay chưa đồ 帝遣諸将分兵攻各城國興攻刁鷂市橋二城,đế khiển chư tướng phân binh công các thành quốc hưng công điêu diêu thị kiều nhị thành 惜𨉟身𧎜坤𫼳梮󱹰,tiếc mình thân ốc khôn mang cọc rào -樓閣鳯𨑮分鮮卒𩈘腮𧏵,mươi phần tươi tốt mặt tai rồng 三月安豐人阮當明偽稱福德二年率本縣人起兵刼掠旁縣,tam nguyệt yên phong nhân nguyễn đương minh nguỵ xưng phúc đức nhị niên suất bản huyện nhân khởi binh kiếp lược bàng huyện 夏五月黄龍見于西門人加鍵瓴之下,Hạ ngũ nguyệt Hoàng long hiện vu Tây môn nhân gia kiện linh chi hạ 如得其人必加重賞,Như đắc kì nhân tất gia trọng thưởng @@ -20509,7 +18307,6 @@ 贑川侯黎能讓等昨得卿等上奏深爲宗社大計懇請建立皇儲朕甚嘉焉,Cống Xuyên hầu Lê Năng Nhượng đẳng Tạc đắc khanh đẳng thượng tấu thâm vị tông xã đại kế khẩn thỉnh kiến lập Hoàng trừ trẫm thậm gia yên 威王聽󰰾乃率手足四五人共入㨿山峙,Uy Vương thính bãi nãi suất thủ túc tứ ngũ nhân cộng nhập cứ sơn trì 會哀牢率眾三萬眾一百猝至帝營聲言爲併力擊,hội ai lao suất chúng tam vạn chúng nhất bách thốt chí đế doanh thanh ngôn vi tính lực kích -好縁𡞕𡨧固縁夜,hảo duyên vợ tốt có duyên dầm dà 合饒仍󰭻猩猩𡮈爫軍國𪩥争爵權,họp nhau những trẻ ranh ranh nhỏ làm quân quốc lớn tranh tước quyền 昌遣使諭安安率眾降,xương khiển sứ dụ an an suất chúng hàng 族焚其次播奸宂而冐化風帝用不臧逞凶殘而行正事,tộc phần kì thứ bá gian nhũng nhi mạo hoá phong đế dụng bất tàng sính hung tàn nhi hành chính sự @@ -20520,13 +18317,10 @@ 前項官員不䏻爲理許被害人具實奏聞如律罪之,Tiền hạng quan viên bất năng vi lí hứa bị hại nhân cụ thực tấu văn như luật tội chi 黄忠初破侯渊拱丕,hoàng trung xưa phá hầu uyên cũng vầy 窖󰠲渃沚瓢㵢項哬,khéo đâu nước chảy bèo trôi hững hờ -癸未六年,quý mùi lục niên mạc diên thành lục niên hội minh vạn lịch thập nhất niên 十五日百官班定未有禅詔,thập ngũ nhật bách quan ban định vị hữu thiền chiếu 𤯨辰情庒𥢆埃,sống thì tình chẳng riêng ai 𡛔係寡𫯳󰜩典苔溪,gái hễ goá chồng trai đến đầy khê -寨馳至花園,trại trì chí hoa viên thuộc nghi xuân huyện 𧖱悭󰠲󰡏𨔍𠁀茹悭,máu ghen đâu có lạ đời nhà ghen -𡃙𪡦布朐𡚝,mécxì bốcu cồ 󱤠最直侯小童𡮤一,sớm tối chực hầu tiểu đồng bé nhắt 店又𢪀量𠬠𠁀㤕車,Đêm đêm nghĩ lượng một đời xót xa 𢚸貞㕸𠳚𢜠󰠐,lòng riêng khấp khởi mừng thầm @@ -20537,14 +18331,11 @@ 或曰脱有不諱父皇先崩危矣,hoặc viết thoát hữu bất huý phụ hoàng tiên băng nguy hĩ 嘗製生祠碑文以寵異之,thường chế sinh từ bi văn dĩ sủng dị chi 義國公收殘卒回京邑㨿自然洲,Nghĩa quốc công thu tàn tốt hồi Kinh ấp cứ Tự Nhiên châu -鐄易者朱孚㤙𠊛,vàng dễ trả cho phu ơn người 日禮踰墻伏新橋下,Nhật Lễ du tường phục Tân kiều hạ 一鄕試提調監試監考考試巡綽等官及社長宜體朝廷德意務秉公心期得實材,nhất hương thí đề điệu giám thí giám khảo khảo thí tuần xước đẳng quan cập xã trưởng nghi thể triều đình đức ý vụ bỉnh công tâm kì đắc thực tài -路倣行之命,lộ phỏng hành chi 是夜璜以兵數百襲董元獲其寶物船戰而歸,Thị dạ Hoàng dĩ binh sổ bách tập Đổng Nguyên hoạch kì bảo vật thuyền chiến nhi quy 尚阮正平蓝山於𦋦仍涅多端害𠊛,thằng nguyễn chính bình lam sơn ở ra những nết đa đoan hại người 鈎𥙩𩵜𬵘𤍇蒌集翔,câu lấy cá bống nấu rau tập tàng -以世郡公吳景祐兵遮道先回貶二資,chính minh vạn lịch nhị thập niên nguyệt tiết chế phủ phục xuất binh công lược gia viễn yên mô yên khang các huyện hựu tiến binh tuẫn thiên quan phụng hoá nhi hoàn 部左侍郎阮廷羙,bộ tả thị lang nguyễn đình mĩ 盆把侯衛𬰢𡗶㐌噤𡶀丕,buồn bã hầu về mặt trời đã ngậm núi vậy 恄𠁀五霸紛紜𡮵皮𠲝詐爫民辱因,ghét đời ngũ bá phân vân chuộng bề dối trá làm dân nhọc nhằn @@ -20556,8 +18347,6 @@ 核棆,cây suôn 蔑念忠孝爫騼奇,một niềm trung hiếu làm biêu cả 不才耶厚之以禄可也授封不可也,Bất tài da Hậu chi dĩ lộc khả dã thụ phong bất khả dã -塸浽胆𬌥𦼔𠳺噴𡓁𥚇螃浡啉沁,gò nổi trán trâu rêu lún phún bãi lè lưỡi bạng bọt lăm tăm -遣𠊛𨅸舘秋風𢤜愁,khiến người đứng quán thu phong chạnh sầu 爫之捛𣜿朱弹昂宫,Làm chi lỡ nhịp cho đờn ngang cung 包饒参弩𩅀󱢫,bao nhiêu sấm nổ chớp giăng 𡢐,sau @@ -20574,17 +18363,14 @@ 身牢𡗉按不平,Thân sao nhiều ÁN bất bằng 帝既遣黎少頴等求封凣東關城僞官及良民被脅者悉令送還,đế ký khiển lê thiếu dĩnh đẳng cầu phong phàm đông quan thành nguỵ quan cập lương dân bị hiếp giả tất lệnh tống hoàn 鷾鴯吏嘅𫏾茄𠶓𠽓,ý nhi lại gáy trước nhà líu lọ -浽𢚸𡄩渚𠳒云爲,nỗi lòng khấn chửa cạn lời vân vi 煩𤽗𤀗𦷾,phiền ngươi rửa đấy 𦖑𠳒娘㐌生疑双陀過典𬋩之特身,nghe lời nàng đã sinh nghi song đà quá đến quản gì được thân 冬十月刺史房法乘代刘專好讀書嘗属之欲反記也,Đông thập nguyệt Thứ sử Phòng Pháp Thặng đại Lưu chuyên hiếu độc thư thường chúc Chi dục phiên ký dã 出西道參知軍民簿籍鄧得為諒山鎮安撫使尋下獄,Xuất Tây đạo tham tri quân dân bạ tịch Đặng Đắc vi Lạng Sơn trấn an phủ sứ tầm hạ ngục 史臣吳士連曰陳朝君臣瀆夫婦之偷又於斯,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Trần triều quân thần độc phu phụ chi thâu hựu ư tư -婆阿蛮,bà a man đến rừng 庒𠫾辰汝𠫾辰𨻫功,chẳng đi thì nhớ đi thì luống công 二王由是有隙,Nhị Vương do thị hữu khích 朋𤽗李靖蒸𬨱娘紅拂,bằng ngươi lý tịnh chưng chở nàng hồng phất -𬑉猫沖沕浽沁𧋻羣郡曲𠰃叺㖤,mắt mèo trong vắt nổi tăm rắn quằn quặn khúc mãng nhăm nhắp hàm 仍類䏧襖襊粓詫之,Những loài da áo túi cơm sá gì 仕娓𨪷𩯀共民平㐌姅,sãi vãi gọt tóc cùng dân bình đã nửa 左右知公私儲蓄状,tả hữu tri công tư trữ súc trạng @@ -20611,8 +18397,6 @@ 七曰置屯田以實邉儲上釆納之,Thất viết trí đồn điền dĩ thực biên trữ thượng thái nạp chi 刼牢﨤仍断膓世催,Kiếp sao rặt những đoạn trường thế thôi 憲官皮噲皮蛮,hiến quan vừa gọi vừa mơn -麻吏固性輕𠊛,mà lại có tính khinh người -䀡𫥨買别𡗶𧵆,xem ra mới biết trời gần 王留思之,vương lưu tứ chi 九月晦日食,cửu nguyệt hối nhật thực 所時早未朝軍士集於行在門外婆染處,sở thời tảo vị triều quân sĩ tập ư hành tại môn ngoại bà nhiễm xứ @@ -20621,7 +18405,6 @@ 撑箕𠽉瀋層𨕭,xanh kia thăm thẳm tầng trên 其餘一一受俾協力輔佐,Kì dư nhất nhất thụ tỉ hiệp lực phụ tá 浽命添息浽茹,Nỗi mình thêm tức nỗi nhà -察分𡛔湄啻体,xét phận gái mưa ví thể 勑旨各衛司儒指揮宿直應務满考以上果能奉公幹事無過犯該衛長官勘實具本吏部照鈌改除文聀,Sắc chỉ các vệ ti nho chỉ huy túc trực ứng vụ mãn khảo dĩ thượng quả năng phụng công cán sự vô quá phạm cai vệ trưởng quan khám thực cụ bản Lại bộ chiếu khuyết cải trừ văn chức 育昂𡗶𢌌浘逢𣷭𣾺,Dọc ngang trời rộng vẫy phùng bể khơi 欷歔𠸂󱝒,hi hư sụt sùi @@ -20629,16 +18412,13 @@ 蠢爾庸酋忽負先臣之約忘其歲貢乃鈌故典之常,xuẩn nhĩ dung tù hốt phụ tiên thần chi ước vong kì tuế cống nãi khuyết cố điển chi thường 四枚鬪楯一道,tứ mai đấu thuẫn nhất đạo 給功臣三十員世業田𤱈數各有差黎淩田三百畝黎念田二百畝黎仁順田一百三十𤱈黎壽域黎師回黎仁噲田一百五十畝鄭文灑以下田各有差,Cấp công thần tam thập viên thế nghiệp điền mẫu số các hữu sai Lê Lăng điền tam bách mẫu Lê Niệm điền nhị bách mẫu Lê Nhân thuận điền nhất bách tam thập mẫu Lê Thọ Vực Lê Sư Hồi Lê Nhân Khoái điền nhất bách ngũ thập mẫu Trịnh Văn Sái dĩ hạ điền các hữu sai -郎𢆥應試乙領,sang năm ứng thí 𢚸芇紅𣳔𧺁淶庄𤴬,lòng nào hồng rụng thắm rời chẳng đau 事泄俱繋獄議罪,sự tiết câu hệ ngục nghị tội 酉𢚸箕丕群𠳒𧘇牢,dẫu lòng kia vậy còn lời ấy sao -𫽄吱悲拱𫽄𢫞易之,chẳng chê bay cũng chẳng khinh rẻ gì 𠃅西底冷香願,mái tây để lạnh hương nguyền 魔庒傷𠊛󰬕,ma chẳng thương người ốm 在位六年壽五十一塟永陵,tại vị lục niên thọ ngũ thập nhất táng vĩnh lăng 金串羅綴紇鐄,kim xuyến là chuỗi hạt vàng -庒𠲖閣鳯臺,chẳng e các phượng đài 挭𥺊迻𫯳㗂哭呢𡁛,gánh gạo đưa chồng tiếng khóc nỉ non 𦖑𦋦𰿘怨𠦳愁𡗋台,Nghe ra muôn oán nghìn sầu lắm thay 固吒固媄辰欣空吒空媄如弹空𦀊,có cha có mẹ thì hơn không cha không mẹ như đờn không dây @@ -20649,7 +18429,6 @@ 󰋇𠊛仕娓醜牟𦟐顛垢𥒥𬑉溇󰭮𥑥,mấy người sãi vãi xấu màu má đen chậu đá mắt sâu sấu sành 宮弹𢫘仍𣈜初,cung đàn lựa những ngày xưa 𥽌𥽵,gạo dẻo -柴噲娘阿蛮,thầy gọi nàng a man đến trước 帳𤞻𨷑𡨌中軍,Trướng hùm mở giữa trung quân 𠿵𠿵󰅹涓道主碎,khắn khắn nào quên đạo chúa tôi 𦊚𠊛𡎢吏𠬠𣳔爫詩,bốn người ngồi lại một dòng làm thơ @@ -20677,7 +18456,6 @@ 害蒸德好生丕,hại chưng đức hiếu sinh vậy 呐𡁽,nói chạ 中洲󰑼頽宁滝,trung châu là đồi giữa sông -沙機𧏵﨤𩵽唭沛油,sa cơ rồng gặp tôm cười phải du 蔑𠇮音倚𤴬𢚸,một mình âm ỉ đau lòng 常傑迎擊於崑崙關今明廣西大南寕府是破之斬守節于陣,thường kiệt nghênh kích ư côn lôn quan kim minh quảng tây đại nam ninh phủ thị phá chi trảm thủ tiết vu trận 󰜋𢆥拵吏󰜋𣎀𨱽,một năm dồn lại một đêm dài @@ -20692,10 +18470,8 @@ 撻鎌桧甲畧𡑝叩頭,đặt gươm cởi giáp trước sân khấu đầu 術陽王以哀王之兄建立於權臣之守智力短淺強虜來侵而趙氏基圖從茲蕧没,Thuật Dương Vương dĩ Ai Vương chi huynh kiến lập ư quyền thần chi thủ trí lực đoản thiển cường lỗ lai xâm nhi Triệu thị cơ đồ tòng tư phúc một 戊子六年宋乾道四年,mậu tí lục niên tống càn đạo tứ niên -辰𠓀傕停於丕衝,thì trước thôi đành ở vậy xong 呵限𠅜讒坡朋𡶀,há hẹn lời gièm pha bằng núi 以紀其瑞併君道臣節君明臣良遙想英賢奇噐并書草戲成文因號瓊宛九歌詩集,Dĩ kỷ kì thuỵ tính quân đạo thần tiết quân minh thần lương dao tưởng anh hiền kì khí tịnh thư thảo hí thành văn nhân hiệu Quỳnh uyển cửu ca thi tập -戊寅五年,mậu dần ngũ niên minh thiên thuận nhị niên 󱫊嫧佳人󰠱塊愁,món nợ giai nhân nặng khối sầu 潘猛曰天無二日民無二王,phan mãnh viết thiên vô nhị nhật dân vô nhị vương 麻払𠴌頰搊皮古人,mà chàng lanh mép so bì cổ nhân @@ -20707,7 +18483,6 @@ 粓咹𨀒甕吏群岧江,cơm ăn vó ống lại còn đèo giang 石榴韶榴強言󱖮堵賴侖𦮲束小兒,thạch lựu thừu lựu càng ngon bông đỏ trái tròn rễ thúc tiểu nhi 几𪞴,kỷ ghế -宫倪𫳵𢢆曲琴鸞,cung nghê sao thẹn khúc cầm loan 事尼別併世芇特假,Sự này biết tính thế nào được đây 勑旨刑獄之事所係匪輕鞠勘之官當慎其󰱇,sắc chỉ hình ngục chi sự sở hệ phỉ khinh cúc khám chi quan đương thận kì tuyển 九月疫作,cửu nguyệt dịch tác @@ -20724,7 +18499,6 @@ 官事少閑輙玩書傳,Quan sự thiểu nhàn triếp ngoạn thư truyện 𠬠𤾓丸𨨲𤒘𫽄𢧚鐘,một trăm hòn chì đúc chẳng nên chuông 諸将聞令咸奮力縱兵進戦大破之斬莫兵萬餘死屍相󰥺,Chư tướng văn lệnh hàm phấn lực túng binh tiến chiến đại phá chi trảm Mạc binh vạn dư tử thi tương chẩm -𧵑𠊛𠊛底𠊛,của người 𫧾渃昆柴淹錦錦猝𤡛將賊𠛤虔虔,trứng nước con thầy êm gấm gấm vuốt nanh tướng giặc chém kìn kìn 徒罪雖有本姓亦以名加之,Đồ tội tuy hữu bản tính diệc dĩ danh gia chi 停𥪸𡶀怒𥉫𡶀箕,đừng đứng núi nọ trông núi kia @@ -20744,30 +18518,24 @@ 帝欲以威制天下乃置大鼎于庭養猛虎于檻下令曰有違者受烹齧之罪,đế dục dĩ uy chế thiên hạ nãi trí đại đỉnh vu đình dưỡng mãnh hổ vu hạm hạ lệnh viết hữu vi giả thụ phanh khiết chi tội 分飲囂󰟯𧘇為󰠲,phận hẩm hiu dường ấy vì đâu 𠄼𢆥󰬾𡬷𥚇經綸,năm năm ba tấc lưỡi kinh luân -麻眉呐仍分欺誣,mà mày nói những phần khi vu 雙塘𨎠所典擬共欣𠦳欣𤾓,song đường trước thửa đến nghỉ cùng hơn ngàn hơn trăm 𠳒圭抇𪭯容𨱽,Lời quê NHẶT GÓP dông dài 在位二十三年,Tại vị nhị thập tam niên 迻𠊛󰘇𠓀逴𠊛󰘇𡢐,Đưa người cửa trước rước người cửa sau 是時新置内臣有飛武司力士内使以阮鑁爲飛武司都飛武力士内使直端康宫如都力士直金光殿著銀帽金鳳趐有紅毛尾以阮公論爲飛武司飛武力士内使著水銀帽有紅尾,thị thời tân trí nội thần hữu phi vũ ti lực sĩ nội sứ dĩ nguyễn tông vi phi vũ ti đô phi vũ lực sĩ nội sứ trực đoan khang cung như đô lực sĩ trực kim quang điện trước ngân mạo kim phụng sí hữu hồng mao vĩ dĩ nguyễn công luận vi phi vũ ti phi vũ lực sĩ nội sứ trước thuỷ ngân mạo hữu hồng vĩ -𫽄呐𫽄查拠送𪾋𠇍𩛷耒解省,chẳng nói chẳng tra cứ tống giam mấy bữa rồi giải tỉnh 𢚸払󰂇共平如󰡫,lòng chàng ví cũng bằng như thế 降郡王思齊為庶人,Giáng quận vương Tư Tề vi thứ nhân 呸皇天撻𠎬君师,vậy hoàng thiên đặt đấng quân sư 玄酒渃謹除寅,huyền tửu nước kín giờ dần -𣘽𣙩󱀄󱤪,quần áo vá nâu sồng cũ rích 堆些如體銅錢銅插銅𠑕銅迎銅𦣰,đôi ta như thể đồng tiền đồng sấp đồng ngửa đồng nghiêng đồng nằm -各英據醝離棋泊,các anh cứ say lì cờ bạc 試天下士人,thí thiên hạ sĩ nhân 𠲖欺塘詫理芇別󰦓,e khi đường sá lẽ nào biết đâu 𠫾兜𢧚浽芒灾不期,ði đâu nên nỗi mang tai bất kỳ 至是卒贈入内司空平章事諡貞武,Chí thị tốt tặng Nhập nội tư không bình chương sự thuỵ Trinh Vũ 己卯十年宋太平興國四年,Kỉ Mão thập niên Tống Thái Bình Hưng Quốc tứ niên -愊𨉟蹺細宫𩄲,bực mình theo tới cung mây 計自欺及払金,Kể từ khi gặp chàng Kim 娥浪𢖵𣅶塘賖,nga rằng nhỡ lúc đường xa 好盃渚醝㴷,háo vui chớ say đắm -浪牢唉客書生,rằng sao hỡi khách thư sinh 𫺈戎技𩯀蹎絲艱𮥷󰑼󰋇󰮕𢘾仍兜,nhớ nhung kẽ tóc chân tơ gian nan là mấy nương nhờ những đâu 朶花𠖿院恪,đoá hoa rụng vườn khác 當此之時汝等雖欲恣其娛樂得乎,đương thử chi thời nhữ đẳng tuy dục tứ kì ngu lạc đắc hồ @@ -20802,7 +18570,6 @@ 師入隘琴公走死,sư nhập ải cầm công tẩu tử 煬崇坤尔固𢚸爫牢,sượng sùng khôn nhẽ có lòng làm sao 若不處置恐爲異日之患,nhược bất xử trí khủng vi dị nhật chi hoạn -𧡊咹𧼌典奴胣助打兵饒乙沛𤵊,thấy ăn chạy đến thì no dạ trợ đánh bênh nhau ắt phải đòn 㐌特清閒趣養身𢷀空汰汰𬌓𢚸󰡰,đã được thanh nhàn thú dưỡng thân giũ không thảy thảy tấm lòng trần 二十五日大同土官和勝侯武德恭率本部兵三千赴京首服㱕順朝廷献金銀寶物十盤代身銀人一座銀花瓶二件銀香爐一捧銀鶴一隻良馬三��匹至營門拜謁,nhị thập ngũ nhật đại đồng thổ quan hoà thắng hầu vũ đức cung suất bản bộ binh tam thiên phó kinh thú phục quy thuận triều đình hiến kim ngân bảo vật thập bàn đại thân ngân nhân nhất toạ ngân hoa bình nhị kiện ngân hương lư nhất bổng ngân hạc nhất chích lương mã tam thập sất chí dinh môn bái yết 遣降人曾指揮随阮廌招諭三江城,Khiển hàng nhân Tăng chỉ huy tuỳ Nguyễn Trãi chiêu dụ Tam Giang thành @@ -20840,9 +18607,7 @@ 几𤼸𠅜𣦍意䐗呐麻㐌沛折几排𠅜諛意固賞麻拯沛刑,kẻ dâng lời ngay ấy chửa nói mà đã phải giết kẻ bày lời dua ấy có thưởng mà chẳng có hình 夏四月三日大雨,hạ tứ nguyệt tam nhật đại vũ 睽離買別辛酸󰟯尼,khuê ly mới biết tân toan dường nàỵ -氏點𠓨幔𨀈蹎𨖲床沛,thị điểm vào màn bước chân lên giường phải 乘時啓運寬慈仁恕?察温文有帝之量然未明正學反好異端為之累耳王帝之生也方三歳其母懷抱至李󰆑文家,thừa thời khải vận khoan từ nhân thứ UNK sát ôn văn hữu đế chi lượng Nhiên vị minh chính học phản hảo dị đoan vi chi luỵ nhĩ vương Đế chi sinh dã phương tam tuế kì mẫu hoài bão chí Lí Khánh Văn gia -噌㖫葉葉笙,tưng lừng nhịp quản nhịp sênh 庄枚俸及獴猉不仁,chẳng may bỗng gặp muông cầy bất nhân 边󰑼鵉犬边󰑼楚卿,Bên là Ưng Khuyển bên là Sở Khanh 𦖑𦋦如怨如愁沛庒,Nghe ra như oán như sầu phải chăng @@ -20860,12 +18625,10 @@ 帝亦目乂安至軍容整肅方潮强風勁令諸軍守樁,Đế diệc mục Nghệ An chí quân dung chỉnh túc phương triều cường phong kình lệnh chư quân thủ thung 三月以欽天大王日皎為相國太尉總天下事,Tam nguyệt dĩ Khâm Thiên đại vương Nhật Hiệu vi Tướng quốc thái uý tổng thiên hạ sự 𧖱貪係𧡊唏銅時迷,máu tham hễ thấy hơi đồng thì mê -瓊連哭呱𨖲,quỳnh liền khóc oà lên 席𢝙祝𡃹,tiệc vui chuốc chén 煮茗𤋷茶,chử mính nấu trà 乙未四年宋端平二年春正月雷震城内三十處,ất mùi tứ niên tống đoan bình nhị niên xuân chính nguyệt lôi chấn thành nội tam thập xứ 庒於𠺙渃郑󰦓,chẳng ưa thói nước trịnh đâu -咹𥸷𥸷吏吼,xôi lại hỏng 帝討决勝而悉不從固爲可惜然悉盖料帝非太宗之䧺而兵自遠來粮或不繼京路之兵未集寧守什圍伍攻之法也,Đế thảo quyết thắng nhi Tất bất tòng cố vi khả tích nhiên Tất cái liệu Đế phi Thái Tông chi hùng nhi binh tự viễn lai lương hoặc bất kế kinh lộ chi binh vị tập ninh thủ thập vi ngũ công chi pháp dã 㨂丐㮀間底𢸞柴,đóng cái hòm gian để đựng thầy 天賫徃見之出曰是我家奴何拜爲,Thiên Tê vãng kiến chi xuất viết Thị ngã gia nô hà bái vi @@ -20896,16 +18659,12 @@ 鈎夐𦓿閒養某身,câu quạnh cày nhàn dưỡng mỗ thân 仙浪𠸗固呵前,tiên rằng xưa có gá tiền 死喪患難相恤相助困󰠃顛連相賙相扶,Tử táng hoạn nan tương tuất tương trợ khốn cùng điên liên tương chu tương phù -袩耒料𠰷,xem rồi liệu lo 經畧使張伯儀求援於武定都尉髙正平,Kinh lược sứ Trương Bá Nghi cầu viện ư Vũ Định đô uý Cao Chính Bình 生自菍耨粉鄕𡗶秋巴𰮒溋湘𠬠𣈜,sinh từ nắm náu phần hương trời thu ba cữ duềnh tương một ngày 詞培燥哲󱙀饒耒𦋦情面𧗱𡢐羣𨱽,tờ bồi ráo riết gì nhau rồi ra tình diện về sau còn dài -今除用官職吏部遵如洪德年間例擇某貟任職年深满考有功績民心所服者方得銓除如吏部銓除人刑部依律治罪,kim trừ dụng quan chức Lại bộ tuân như Hồng Đức niên gian lệ trạch mỗ viên nhiệm chức niên thâm mãn khảo hữu công tích dân tâm sở phục giả phương đắc thuyên trừ như Lại bộ thuyên trừ phi nhân hình bộ y luật trị tội 経史,kinh sử 𡮤𡥵,bé con 十五日設盂蘭會赦輕罪囚五十人賜僧人通經錢二百二十緡,thập ngũ nhật thiết vu lan hội xá khinh tội tù ngũ thập nhân tứ tăng nhân thông kinh tiền nhị bách nhị thập mân -些浪玉静昆些,ta rằng ngọc tĩnh con ta -麻些典貝娘結縁,mà ta đến với nàng kết duyên 澄如漢拱𤴬,chừng như hắn cũng đau 大司徒黎殺信之奏令宣光太原等鎮官督民蒐羅林谷檻送猿猱前後将繼至日,đại tư đồ lê sát tín chi tấu lệnh tuyên quang thái nguyên đẳng trấn quan đốc dân sưu la lâm cốc hạm tống viên nhu tiền hậu tương kế chí nhật 船𢀲官扒󱫯粮,thuyền lớn quan bắt chở lương @@ -20914,7 +18673,6 @@ 時東,Thời Đông 陳李爲他盗���殺次子陳自慶代領其眾還是爲順流伯,Trần Lí vị tha đạo sở sát thứ tử Trần Tự Khánh đại lĩnh kì chúng hoàn thị vi thuận lưu bá 檬𤅶,muống biển -𨉞桄情義涞𣼽,lưng quàng tình nghĩa lai láng 英䧺買別英雄,Anh hùng mới biết anh hùng 乃下令諸營軍拨寨大進至寕江西岸,Nãi hạ lệnh chư dinh quân bạt trại đại tiến chí Ninh Giang Tây ngạn 萌襖挄恾臘帖乖掉捇𨅸林欽,manh áo quàng mang lép thép quai chèo xách đứng lom khom @@ -20926,7 +18684,6 @@ 伯遠累詰之由是栗含怒,Bá Viễn luỵ cật chi do thị Lật hàm nộ 𤴬𢚸几於𠊛𠫾湥淶渗𥒥絲𢺺癒蚕,đau lòng kẻ ở người đi giọt rơi thấm đá tơ chia rũ tằm 麻,mà -筌邑亇号浪丐南,đường thuyên úp cá hiệu rằng cái nơm 臨淄塘步𣎃迡,lâm truy đường bộ tháng chầy 乙饒它尾没𠄩畨,ít nhiều đà vả một hai phen 以黎嵩爲清華承宣使,Dĩ Lê Tung vi Thanh Hoa Thừa tuyên sứ @@ -20938,29 +18695,22 @@ 時莫議悉󰁮大兵催調四鎮四衛五府兵馬約十餘萬其以本月十六日至恊上恊下會兵鏖戦,thời mạc nghị tất cử đại binh thôi điều tứ trấn tứ vệ ngũ phủ binh mã ước thập dư vạn kì dĩ bản nguyệt thập lục nhật chí hiệp thượng hiệp hạ hội binh ao chiến 齊后土欽欽𦛋拜皇天語語𢚸,tè hậu thổ khom khom cật vái hoàng thiên ngửa ngửa lòng 無福辰吏瀝空漏漏,vô phúc thì lại sạch không làu làu -蝴蝶乏乏拜,hồ điệp bướm bướm bay lồng 昆𤳇絆莂咹眉拯衝,con trai bện bịt ăn mày chẳng xong -在位七十一年壽一百二十歳,Tại vị thất thập nhất niên thọ nhất bách nhị thập nhất tuế 乙羅𢧚業帝王庒𥄮,ắt là nên nghiệp đế vương chẳng nhầm 沱江道鄭角密叛,đà giang đạo trịnh giác mật phản 五月辛卯利兵引㓂京師次廣驛遇英武軍大戦利兵敗死者不可勝數英武斬首󰦅道左自平虜関至南漢江扲萬崖州首領楊目金鷄洞首領周愛檻送京師利僅以身免奔陸令州,Ngũ nguyệt Tân Mão Lợi binh dẫn khấu kinh sư thứ Quảng Dịch ngộ Anh Vũ quân đại chiến Lợi binh bại tử giả bất khả thắng sổ Anh Vũ trảm thủ cự đạo tá tự Bình Lỗ quan chí Nam Hán giang cầm Vạn Nhai châu thủ lĩnh Dương Mục Kim Kê động thủ lĩnh Chu Ái giám tống kinh sư Lợi cẩn dĩ thân miễn bôn Lục Lệnh châu 咹催猫𢫙㹥繚渚兮涓退𦋦𠓨砲非,ăn thôi mèo đậy chó treo chớ hề quen thói ra vào phao phe 時帝既幸外登庸乃𭁈太師諒國公黎輔羙郡公黎琱錦山侯黎叔祐宏禮侯范嘉謨端禮侯楊金鏕瓊溪侯武護楊川侯阮如桂共謀立帝弟椿,thời đế ký hạnh ngoại đăng dung nãi dữ thái sư lượng quốc công lê phụ mĩ quận công lê chu cẩm sơn hầu lê thúc hựu hoằng lễ hầu phạm gia mô đoan lễ hầu dương kim lộc quỳnh khê hầu vũ hộ dương xuyên hầu nguyễn như quế cộng mưu lập đế đệ xuân 德人厭先帝苛虐不欲歸之嗣君而咸有推戴親衛之心吾軰不因此時共󰀋親衛爲天子倉卒有變能保首領乎,đức nhân yếm tiên đế hà ngược bất dục quy chi tự quân nhi hàm hữu suy đái Thân Vệ chi tâm ngô bối bất nhân thử thời cộng sách thân vệ vi thiên tử thương tốt hữu biến năng bảo thủ lĩnh hồ -𢖵󱊨跡𬞺固𠬠𠊛𠸜哙,nhớ xưa tích cũ 孛保阿難迈當察𦖑,bụt bảo a nan mày đáng xét nghe 恩情,ân tình 時𬢱頗疑其納賄焉,thời nghị pha nghi kì nạp hối yên 時有讀簿陳具性寬厚謹愿善皷琴弩射及蹴踘戲,Thời hữu độc bạ Trần Cụ tính khoan hậu cẩn nguyện thiện cổ cầm nỗ xạ cập xúc cúc hí -㐌𨔈固少之尼有情,đã chơi có thiếu gì nơi hữu tình -翁布想𠎪打扲檑𠓨𠎪𧼌,ông bố tưởng lũ đánh cầm roi vào lũ chạy 釵󱯍,thoa khoanh 払𠫾妾拱决𢚸吀𠫾,Chàng đi thiếp cũng quyết lòng xin đi 朞年而嫡嗣薨明宗甚哀,ki niên nhi đích tự hoăng minh tông thậm ai 将士,tướng sĩ 天人交感之機影響甚速󰰽謂冥冥之中不日監在我而敢欺天乎,Thiên nhân giao cảm chi cơ ảnh hưởng thậm tốc thục vị minh minh chi trung bất nhật giám tại ngã nhi cảm khi thiên hồ -布孤媄娣𠲖𪡷供双,bố cô mẹ đệ ơi chờ cũng xong -真𨅸吏碎𠵌,chân đứng lại tôi nghe 𣈜務春遲蕩蕩𢲨蔞蘩𪠞𬆒𬆒,ngày mùa xuân chầy đãng đãng hái rau phồn đi lướt lướt 午沃讓謙羅美德堆姑埃易劍之埃,ngõ ốc nhường khiêm là mỹ đức đôi co ai dễ kém chi ai 賊又挑戦惟㦃忿怒分道進戦身先士卒,Tặc hựu khiêu chiến Duy Sản phẫn nộ phân đạo ti��n chiến thân tiên sĩ tốt @@ -20971,26 +18721,20 @@ 㲸𣼺,ướt mem 三月慶善候鈌名卒,Tam nguyệt Khánh Thiện hầu khuyết danh tốt 生陀撻𦛌如胞,Sinh đà rát ruột như bào -𨕭頭畧㩫簮掑,trên đầu lược giắt trâm cài 帝乃命水步諸軍並進圍之又分軍絶斷馬鞍支陵坡壘傍關等隘,đế nãi mệnh thuỷ bộ chư quân tịnh tiến vi chi hựu phân quân tuyệt đoạn mã yên chi lăng pha luỹ bàng quan đẳng ải 如船空俚如埃空𫯳,như thuyền không lái như ai không chồng -百戰百勝㐌𩑭𫡦𡗶,bách chiến bách thắng đã khuynh chín trời -後偽壮王莫敬章國公華國公嚴國公錦國公強國公東國公等俱将兵占㨿海陽地方,Hậu nguỵ Tráng Vương Mạc Kính Chương Thái quốc công Hoa quốc công Nghiêm quốc công Cẩm quốc công Cường quốc công Đông quốc công đẳng câu tương binh chiếm cứ Hải Dương địa phương 我交州城,ngã giao châu thành 󰜋󰑼吏據楼撑付𧗱,Một là lại cứ lầu xanh phó về 量,lượng 𨅸照𥉫𬙛景乞休,đứng tréo trông ra cảnh hắt hiu 戈林彦劫泖沚𫲼昆亏真群庄把特恩曩盎那,qua trăm ngàn kiếp máu chảy ngập con khoeo chân còn chẳng trả được ơn nặng ang nạ 眾妾坤𡨺蒸役𢀥蔞蘋蔞蘩,chúng thiếp khôn giữ chưng việc bưng rau tần rau phồn -𠀧𤾓奇策都才,ba trăm kì sách đua tài 道兵討之,đạo binh thảo chi 弹𡥵渚易別包味尼,đàn con chưa dễ biết vào mùi ni 𠊛兜㥪色渃𠁀,Người đâu sâu sắc nước đời -稟翁浪固𠬠英,bẩm ông rằng có một anh 淋炭苦辱身尼拱甘,lầm than khó nhọc thân này cũng cam 辭逮同知府張文嶺由任國威日受賂處,Từ đãi đồng tri phủ Trương Văn Lĩnh do nhậm Quốc Oai nhật thụ lộ xử 堆些如体𡥵蟳,đôi ta như thể con tằm -己未六年,kỉ mùi lục niên minh chính thống tứ niên 與議亞夫之堂兄也,dữ nghị á phu chi đường huynh dã 千萬𠤆𥙩仉󰑼,thiên vàn chớ lấy kẻ la 仃哴緣分女床㐌強掛势亥娘耨尼,đành rằng duyên phận nhỡ nhàng đã gắng gỏi thế hãy nương náu này @@ -20999,7 +18743,6 @@ 𥪞外謹没如𢫕󰅹埃群敢呐能󰜋𠳒,trong ngoài kín mít như bưng nào ai còn dám nói năng một lời 押庄特時遣哿喡咍包茹囚仍󰑼最心汿洩,ép chẳng được thì khiến cả và hai vào nhà tù những là tối tăm dơ dáy 既命官重脩國子監及新構碑室又慮乙丑戊辰二科未有立碑乃命官刻碑𢮪記以立之,Kí mệnh quan trùng tu Quốc tử giám cập tân cấu bi thất hựu lự Ất Sửu Mậu Thìn nhị khoa vị hữu lập bi nãi mệnh quan khắc bi soạn ký dĩ lập chi -固花曷連萬宝,có hoa hột liền vạn bửu 以黎輔陳為少師兼儲宫教授,Dĩ Lê Phụ Trần vi Thiếu sư kiêm Trừ cung giáo thụ 翁寧打賊神符咹沛渃毒丐朐齊𣖖󰜏寧於茄爫齋咹沛𦧘𦟐𦛊齊󱗻囊,ông nành đánh giặc thần phù ăn phải nước độc cái cu tày chày bà nành ở nhà làm chay ăn phải thịt mỡ l tày mo nang 夏四月初五日定天下本圖承宣十三處府五十二縣一百七十八州五十鄕二十坊三十六社六千八百五十一村三百二十二庄六百三十七󰀋四十峝四十原三十塲三十,Hạ tứ nguyệt sơ ngũ nhật định thiên hạ bản đồ Thừa tuyên thập tam xứ phủ ngũ thập nhị huyện nhất bách thất thập bát châu ngũ thập hương nhị thập phường tam thập lục xã lục thiên bát bách ngũ thập nhất thôn tam bách nhị thập nhị trang lục bách tam thập thất sách tứ thập động tứ thập nguyên tam thập trường tam thập @@ -21021,12 +18764,10 @@ 罷大司徒黎職爵詔曰黎察自專國政妬賢嫉能殺仁澍以立己威黜鄭可而使眾服罷於󰱑之職爵使廷臣莫敢言斥擒虎於邊陲使諫官皆杜口,Bãi Đại tư đồ Lê chức tước chiếu viết Lê Sát tự chuyên quốc chính đố hiền tật năng sát Nhân Chú dĩ lập kỷ uy truất Trịnh Khả nhi sử chúng phục bãi Ư Đài chi chức tước sử đình thần mạc cảm ngôn xích cầm hổ ư biên thuỳ sử gián quan giai đỗ khẩu 想包饒吏𤴬𢚸闭饒,tưởng bao nhiêu lại đau lòng bấy nhiêu 要䜹𠳐𠹾畧𡑝雷霆,Yếu thơ vâng chịu trước sân lôi đình -𠊚賞春些固𨤰空,người thưởng xuân ta có nhẽ không 該承憲國子監官類奏施行如例,Cai Thừa Hiến Quốc tử giám quan loại tấu thi hành như lệ 󰉚𣅘㗂䳽㗂弹逍遙,sớm khuya tiếng hạc tiếng đàn tiêu dao 世平重𫧾空安裊堵时𡋿裊散时𢙇,thế bằng chồng trứng khôn an nếu đổ thì vỡ nếu tan thì hoài 雙咍𥙩義共爫伴,song hay lấy nghĩa cùng làm bạn -摳吳固課移昆博挑,khua ngô có thuở dời con bác 󰊄𣘃律𦲿𦝄岸吟𦎛,gió cây trút lá trăng ngàn ngậm gương 時憲出正道左則義膠右則世功並進擊賊徒于南華地方南華社名属清漳縣,Thì Hiến xuất chính đạo tả tắc Nghĩa Giao hữu tắc Thế Công tịnh tiến kích tặc đồ vu Nam Hoa địa phương Nam Hoa xã danh thuộc Thanh Chương huyện 𡥵𪨅幽唹澄㦖𧻭,con trẻ u ơ chừng muốn dậy @@ -21034,7 +18775,6 @@ 蠔丐䘆,hào cái hến 翁時𩦓𬮌𢭄杄𠓇皮仁義󰋇篇𠸕𠻀,ông thì mở cửa cạy then sáng bề nhân nghĩa mấy thiên dặn dò 𦎛姥𩄴離鸞琴𢭮曲別鶴,gương múa bóng ly loan cầm gảy khúc biệt hạc -卞𣦆𥶂,bèn trải ghi sự nhà 是時頒大赦詔,Thị thời ban đại xá chiếu 夏四月五日大水潦,hạ tứ nguyệt ngũ nhật đại thuỷ lạo 唒浪埃拱𤶑眉淶珠,dẫu rằng ai cũng nhăn mày rơi châu @@ -21044,15 +18784,12 @@ 泠汀㳥漝󱙳洡,lênh đênh sóng dập gió dồi 爫之朱𥘀𢚸㝵凜申,làm chi cho nặng lòng người lắm thăn 莫軍驚惶左不顧右後不顧前兵眾雖多旌旗失次行,mạc quân kinh hoàng tả bất cố hữu hậu bất cố tiền binh chúng tuy đa tinh kì thất thứ hàng -催些唉暫仃隻𩃳,thôi ta hãy tạm đành chích bóng 郡公永福槊山人鄭公䏻爲宣郡公頼世榮爲和郡公,quận công vĩnh phúc sóc sơn nhân trịnh công năng vi tuyên quận công lại thế vinh vi hoà quận công -㐱朱󱚁𠱄𦋦𤌋蒸,chỉn cho vào miệng 共官簽書𠸜羅馮立言𧵆廊盈,cùng quan thiêm thư tên là phùng lập ngôn gần láng giềng 体焒創𣊎𤎜急𬦶典𦷾,thấy lửa sáng chớp rạng kíp rảo đến đây 拮命招工怛,cất mình gieo trong đất 𠬠𠊛扵府楊春,Một người ở phủ Dương Xuân 蹎庒迎󱲿𬑉庒󰰃󱪭,chân chẳng nghiêng dựa mắt chẳng ghé trông -節皮蓮𦬶桃絲,tiết vừa sen ngó đào tơ 帝喜之,Đế hỉ chi 勉娘節󱧔價滝,miễn nàng tiết sạch giá trong 𨷑𫀅蔑幅箋枚,mở xem một bức tiên mai @@ -21061,23 +18798,18 @@ 灵臺瀝,linh đài sạch 英𧗱穭㐌𧺃輝𠫅垌,anh về lúa đã đỏ hoe đầy đồng 九真日南皆應之,Cửu Chân Nhật Nam giai ứng chi -時莫餘黨浦郡公水郡公沔郡公𨻫郡公豪郡公瑞郡公梁郡公義郡公及吏部尚書福郡公杜汪禮部尚書洪溪侯汝琮工部尚書同沆吏部左侍郎永山侯吳暐户部左侍郎吳慥東閣𭓇士吳珙寺卿阮瑾山南承政使譚文節海陽承政使范如膠等並詣軍門降服,thời mạc dư đảng phố quận công khuyết danh dĩ hạ thuỷ quận công miện quận công lũng quận công hào quận công thuỵ quận công lương quận công nghĩa quận công cập lại bộ thượng thư phúc quận công đỗ uông lễ bộ thượng thư hồng khê hầu nhữ tông công bộ thượng thư đồng hàng lại bộ tả thị lang vĩnh sơn hầu ngô vĩ hộ bộ tả thị lang ngô tháo đông các học sĩ ngô cung tự khanh nguyễn cẩn sơn nam thừa chính sứ đàm văn tiết hải dương thừa chính sứ phạm như dao đẳng tịnh nghệ quân môn hàng phục -𧊉浪呐吏朱,bướm rằng nói lại cho 仍㐌体𦷾謹合赧朗或許囉蔑𠅜禍侯移典蒸奴丕,nhưng đã thấy đấy ghín hợp nín lặng hoặc hở ra một lời vạ hầu dời đến chưng nô vậy 吀𡗶朱奇𩙌南,xin trời cho cả gió nồm 初󰅒人定勝天共𡗉,Xưa nay nhân định thắng thiên cũng nhiều 十五日上既平占城生致茶全乃親制捷詔命官賫致經師布告天下,thập ngũ nhật thượng ký bình chiêm thành sinh trí trà toàn nãi thân chế tiệp chiếu mệnh quan tê trí kinh sư bố cáo thiên hạ 樞篩核渠更昂𦮲育边皮妻妻,sù sì cây cừ cành ngang rễ dọc bên bờ thê thê 畑誇畑𤍊欣𦝄畑𫥨𥪸𩙌特𠲕咳畑,đèn khoe đèn tỏ hơn trăng đèn ra đứng gió được chăng hỡi đèn -窈窕𫏢𨀌蹎移陛玉,đủng đỉnh chân rời bệ ngọc 𧋉𣩂吏固銘旌,cóc chết lại có minh tinh -玉清𠰷淚分,ngọc thanh lo lệ phần 身㛪如菓櫗𨕭核𤿍奴芻仕䋦奴𨃐,thân em như quả mít trên cây vỏ nó xù xì múi nó dày 士不然充殿前軍,sĩ bất nhiên sung Điện tiền quân 買耒迻礼眇制吏勾𰇵沫吏𠳒迻征,mới rồi đưa lễ giễu chơi lại câu sửa mát lại lời đưa chênh 特諭,Đặc dụ 蒲俱捤䊷丐󰔙𫼳𬕷媄𧺃𢶹𡥵丐埨択渃丐畧扯頭,bồ câu vãi chài cái trai mang giỏ mẹ đỏ ôm con cái lon xách nước cái lược chải đầu -詩云,thi vân 提居于土塊舍留其大将分守城内各門,đề cư vu thổ khối xá lưu kì đại tướng phân thủ thành nội các môn 蒸中渃秩𤍌���意,chưng trong nước rất thiêng dường ấy 夫塟天子國之大事國史𡸈容不書,phu táng thiên tử quốc chi đại sự quốc sử khởi dung bất thư @@ -21087,30 +18819,24 @@ 落度鐄篩𪩮󰬎暎,lác đác vàng rây trăng giãi ánh 另尼䋥兎﨤塘𣷭橷,lánh nơi lưới thỏ gặp đường bể dâu 令藥官鄒庚等日夜輪直侍湯藥,lệnh dược quan trâu canh đẳng nhật dạ luân trực thị thang dược -𢚸強擬旦𧵆賖頭,lòng càng nghĩ đến gần xa đầu 香󰁇倘倘味迻,hương ngưng thoảng thoảng mùi đưa 爲理國之術曰文與武致治之道信賞必罸,vi lí quốc chi thuật viết văn dữ vũ trí trị chi đạo tín thưởng tất phạt 玉京𦖑㐌𠴘嗃𨷑場,ngọc kinh nghe đã xôn xao mở trường 𠳒行珠玉行𠳒錦絩,Lời lời châu ngọc hàng hàng gấm thêu -𡗶朱吻性䝨𬙽習,trời cho vẫn tính hiền lành 奪權時㐌拉蒙双离吏𢜝渚衝蔑皮,đoạt quyền thời đã rắp mong song le lại sợ chửa xong một bề 抋收󰠎物󱚢瓢壼灵,tóm thâu muôn vật vào bầu hồ linh 漢明蹺哙𥛉連,hớn minh quỳ gọi lạy liền -瓊認保布枚𫥨京都𣌋底,quỳnh nhận bảo bố mai ra kinh đô sớm để 小人在位大󰘊為讐,tiểu nhân tại vị đại bang vi thù 𤊦䏧,phỏng da 𢵷𢲨些󰝂𧗱茹,cắt hái ta đem về nhà 負旁之貝化工,phũ phàng chi mấy hoá công -𣞄更𠀧𦖑固,cuối canh ba 呌哭末󱄸,kêu khóc mắt sưng 胣油㵢滀滀,dạ dầu sôi sục sục 生𦋦顔色恪常,sinh ra nhan sắc khác thường -坤儀貞静柔媚,khôn nghi trinh tĩnh nhu mì 求其流通使用以順民情𡸈不難哉昨有上書陳言使以鈔,cầu kì lưu thông sử dụng dĩ thuận dân tình khởi bất nạn tai tạc hữu thượng thư trần ngôn sử dĩ sao 若有其材異䏻特旨陞除不拘此例,nhược hữu kì tài dị năng đặc chỉ thăng trừ bất câu thử lệ 𩙍眷味香𠽋𨤮衢的尼靈應拯摸糊,gió quyến mùi hương nức dặm cù đích nơi linh ứng chẳng mơ hồ 柴𠻃埃帝娘䜹碎𣈙,thầy han ai đấy nàng thưa tôi rày -𠊛耕牧几漁樵,người canh mục kẻ ngư tiều 二月以吏部右,Nhị nguyệt dĩ Lại bộ Hữu 重道崇儒設科取士讞獄訊囚率多寬貨亦守成之良主也然耽心酒色暴崩于外自取之也其母恭慈皇太后笵氏諱陳清華雷陽群來鄕人也,Trọng đạo sùng nho thiết khoa thủ sĩ nghiện ngục tấn tù suất đa khoan hoá diệc thủ thành chi lương chủ dã Nhiên đam tâm tửu sắc bạo băng vu ngoại tự thủ chi dã Kì mẫu Cung Từ hoàng thái hậu Phạm thị huý Trần Thanh Hoa Lôi Dương Quần Lai hương nhân dã 王維固筆𫥯图双台,vương duy có bút vẽ đồ song thay @@ -21124,7 +18850,6 @@ 為世固󰜩𡛔冷討曠濫功德,vì thế có trai gái lành thảo rộng làm công đức 癸巳十三年元至正十三年春正月詔王侯造戰船噐械練習士卒,quý tị thập tam niên nguyên chí chính thập tam niên xuân chính nguyệt chiếu vương hầu tạo chiến thuyền khí giới luyện tập sĩ tốt 𤙭󱰃觸吝𤙭鐄,bò đen húc lẫn bò vàng -涞𣼽超香𫢋𧺃,lai láng siêu hương phật đỏ 凡爾百官各宜遵守奉行依旨揮,phàm nhĩ bách quan các nghi tuân thủ phụng hành y chỉ huy 點排,chấm bài 兜低,đâu đây @@ -21136,7 +18861,6 @@ 梅𤻓柳𤶹𦹵𠻗呞,mai gầy liễu guộc cỏ le te 曰試為之,Viết Thí vi chi 日南象林蠻古越裳國界區憐等攻郡縣殺長吏,nhật nam tượng lâm man cổ việt thường quốc giới khu liên đẳng công quận huyện sát trưởng lại -欺牟雪欺花鐄,khi màu tuyết khi hoa vàng 願為無忠孝之官以屠羊説為師耳,nguyện vi vô trung hiếu chi quan dĩ đồ dương thuyết vi sư nhĩ 󰟸見興賢等突入殿庭護衛人拒之,Khoảnh kiến Hưng Hiền đẳng đột nhập điện đình hộ vệ nhân cự chi 秦艮𭧙𨃴楼粧,tần ngần dạo gót lầu trang @@ -21152,19 +18876,16 @@ 初𫢩戰地󰟯包㘨空𰿘𨤵掣牢𤋵油,xưa nay chiến địa dường bao nội không muôn dặm xiết sao giãi dầu 域冷珠明脱𠰘𧍰,vực lạnh châu mừng thoát miệng rồng 󰟌高𢫫虐𦀊寃,Rường cao rút ngược dây oan -秋八月定補軍伍修造舟船以僃征占之役役,hạ tứ nguyệt dĩ đản nhật vi tề thiên tiết 焒貞節𤇥𤍶边江水,lửa trinh tiết lập lòe bên giang thuỷ 花籃羅𬕨花,hoa lam là lẵng hoa 㗂󰠳如㗂鍾󱭐㗂󰠳如㗂𠊚悁𨕭塘,tiếng đâu như tiếng chuông mèn tiếng đâu như tiếng người quen trên đường 侈補昆戊瑰,xảy bỏ con mồ côi 路沛𭉑呼詩𦲿󱳴,lọ phải hẹn hò thơ lá thắm -𨑻𧗱保𡥵𠫾,đem về bảo con ��i 虹梂󱖮,hồng cầu vồng 固丐𤞺𪠞𢀬𢀬於󱰯坡沓滝淇箕,có cái cáo đi lặng lặng ở chỗ bờ đập sông kỳ kia 智𢧚智将謀𢧚謀神,trí nên trí tướng mưu nên mưu thần 令百姓民間留長髮如䘮服百日,lệnh bách tính dân gian lưu trường phát như tang phục bách nhật 禾刀木黎字也十八子李字也東阿者陳氏也入地者北人入寇也木異再生者黎氏再生也,Hoà đao mộc lê tự dã Thập bát tử lí tự dã Đông A giả trần thị dã Nhập địa giả Bắc nhân nhập khấu dã Mộc dị tái sinh giả Lê thị tái sinh dã -𣌋於帝𢭗𠇮,sớm ở đấy nương mình 衮昂坵埬撟𨖲,Ngổn ngang GÒ đống kéo lên 没𠊛没󱱮𨑮分院𨑮,một người một vẻ mười phân vẹn mười 的𦖻憐恤負𢬣摧殘,Điếc tai lân tuất phũ tay tồi tàn @@ -21172,7 +18893,6 @@ 義,nghĩa 封皇第五子鋌爲開明王居藤州,phong hoàng đệ ngũ tử đĩnh vi khai minh vương cư đằng châu 𠻵𠸟𨢇𣋽棋𬁑,mảng vui rượu sớm cờ trưa -約󱟏󰭆朱菲󰄯𫯳牛𡿨,ước no nao cho phỉ vợ chồng ngâu 尼𧵑春香買抉耒,này của xuân hương mới quết rồi 匿于弟子家日則冗居夜,Nặc vu đệ tử gia nhật tắc nhũng cư dạ 𬏑漕溪園少室眾訥僧仍底留荒,ruộng tào khê vườn thiếu thất chúng nạp tăng những để lưu hoang @@ -21184,15 +18904,11 @@ 之遺澤未泯,chi di trạch vị mẫn 慕𫔳𫢋󰑼尼濟度,mộ cửa phật là nơi tế độ 夏四月󰰾阮,hạ tứ nguyệt bãi nguyễn -楼夜雨,lầu dạ vũ lúc hạt mưa sa trước chái -别尼岩險别𠊛邪奸,biết nơi nham hiểm biết người tà gian 旱禱得雨,hạn đảo đắc vũ 未幾帝又諭鷟曰予誣爾為游説之客予失言也,vị cơ đế hựu dụ xác viết dư vu nhĩ vi du thuyết chi khách dư thất ngôn dã 段啫㝵麻𧗱共啫恩各柴,đoạn giã người mà về cũng giã ơn các thầy 上皇幸天長行宫有詩云景清幽物亦清幽十一,thượng hoàng hạnh thiên trường hành cung hữu thi vân cảnh thanh u vật diệc thanh u thập nhất -翁當伴故人冲茄,ông đương bạn cố nhân trong nhà 史臣吴士連曰天地開肈之時有以氣化者盤古氏是也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Thiên địa khai triệu chi thời hữu dĩ khí hoá giả Bàn Cổ thị thị dã -我迎沛呐底情尼咍,ngã nghiêng phải nói để tình này hay 𠰉𡂒埃別意𫅫縈𥪞𦀊小𦲿,ríu rít ai biết ý bay quanh trong dây tiểu la 裊賒買𤏣𩈘𠊛,Nẻo xa mới tỏ mặt người 聀卑分小尋常拯咍上憲𫳵詳縁由,chức ti phận tiểu tầm thường chẳng hay thượng hiến sao tường duyên do @@ -21202,9 +18918,7 @@ 帝許之,đế hứa chi 令諸軍收粮米後至麻義,Lệnh chư quân thu lương mễ hậu chí Ma Nghĩa 浽茹𠝖白挼寃𫼢𢬗,nỗi nhà tách bạch nỗi oan rạch ròi -庒空埃敢𢫣停謨制,chẳng không ai dám vác giành mua chơi 公浪庒𢪀役茄,Công rằng Chẳng nghĩ việc nhà -𡢐官𠳨䀡埃提唱𫥨役,sau qúan hỏi xem ai đề xướng ra việc 事聞慰之以銀金,Sự văn uý chi dĩ ngân cẩm 拱𥪞衙役吏󰑼慈心,Cũng trong nha dịch lại là từ tâm 帝智識過人明而能剛不爲官爵所誘威勢所怵,Đế trí thức quá nhân minh nhi năng cương bất vi quan tước sở dụ uy thế sở truật @@ -21214,7 +18928,6 @@ 子在帝恣行篡弑逞其滛虐欲無亡得乎,tử tại Đế tứ hành soán thí sính kì dâm ngược dục vô vong đắc hồ 果,quả 咹粓空𥮊咹蔞空槁,ăn cơm không đũa ăn trầu không cau -當𠫾光𨀈𫏈塘葚,đương đi quang bước quàng đường dậm 蹺𠳒如沚𣳔珠,Theo lời như chảy dòng châu 秋七月命朝臣各舉所知凣有學行政術堪爲守令者二品舉四人三品至五品舉三人六品至八品舉二人各以名聞付吏部銓除任職,Thu thất nguyệt mệnh triều thần các cử sở tri phàm hữu học hành chính thuật kham vi thủ lệnh giả nhị phẩm cử tứ nhân tam phẩm chí ngũ phẩm cử tam nhân lục phẩm chí bát phẩm cử nhị nhân các dĩ danh văn phó Lại bộ thuyên trừ nhiệm chức 丕𢧚撔󰘚爫清謀高本㐌泣名仍𣈜,vậy nên ngảnh mặt làm thinh mưu cao vốn đã rắp ranh những ngày @@ -21222,9 +18935,6 @@ 渃茶,nước trà 以胡宗鷟為翰,dĩ hồ tông thốc vi hàn 散箱皮𤎜𣈜枚,Tan sương vừa rạng ngày mai -紅買曾,hồng mãi từng -𪢈别瓊,sau biết quỳnh -唭唭呐呐𫀅麻固庄,cười cười nói xem mà có chăng 臣前既論時亨罷參知西道今又陞政事院參議,Thần tiền ký luận Thì Hanh bãi Tham tri Tây đạo kim hựu thăng chính sự viện tham nghị 木𣆭率都督陳濬等攻城之東���,Mộc Thạnh suất Đô đốc Trần Tuấn đẳng công thành chi Đông Nam 群臣上尊號曰體天崇化欽明睿孝皇帝,quần thần thượng tôn hiệu viết thể thiên sùng hoá khâm minh duệ hiếu hoàng đế @@ -21242,11 +18952,8 @@ 弹樁珀󰋞󰠓㖫亇溪𠻴偈𪀄棱𦖑經,đàn thông phách suối vang lừng cá khe lắng kệ chim rừng nghe kinh 九月明黃福榜示各府州縣設立文廟社稷風雲山川無祀等神壇壝時行祭禮,Cửu nguyệt Minh Hoàng Phúc bảng thị các phủ châu huyện thiết lập Văn miếu xã tắc phong vân sơn xuyên vô tự đẳng thần đàn duy thời hành tế lễ 主乍斗以為唇齒之󰘊給以岑州人民及土地㱕之,chúa sạ đẩu dĩ vi thần xỉ chi bang cấp dĩ sầm châu nhân dân cập thổ địa quy chi -𬁖朋𠊚䏾信𣦍,sao bằng người bụng tin ngay -丁丑五年,đinh sửu ngũ niên mạc sùng khang thập nhị minh vạn lịch ngũ niên 為首化行於家之謂也,vi thủ hoá hành ư gia chi vị dã 庫巾沛道𥹙强唁,khó khăn phải đạo cháo càng ngon -𠦳𫷜富貴𠁀𩔰荣,ngàn năm phú quý đời hiển vinh 移蹎𣃣課平明,dời chân vừa thuở bình minh 遣員外郎阮寬泰阮守疆等如宋,Khiển Viên ngoại lang Nguyễn Khoan Thái Nguyễn Thủ Cương đẳng như Tống 緣藤順裊󰊄迻,Duyên Đằng thuận nẻo gió đưa @@ -21255,10 +18962,8 @@ 𡗶坦生𫥨𥒥󰜋𫇳𤇩爫堆𤗖吼函𩩿,trời đất sinh ra đá một chòm tách làm đôi mảnh hỏm hòm hom 𢯏核爫梞?𠦳𧼋無,Bẻ cây làm gậy UNK ngàn chạy vô 𪬪囂囂𩄲耳耳稽牕䜹柴𡎢禅定,gió hiu hiu mây nhẹ nhẹ ghé song thưa thầy ngồi thiền định -𨍦𢜠㛪𡛔𠄩娘産疎,sau mừng em gái hai nàng sởn sơ 闭除㕸所𦋦𠫾,bấy giờ sắp sửa ra đi 此一舉两得萬金之計也,Thử nhất cử lưỡng đắc vạn kim chi kế dã -節制鄭松亦差人迎接殯于安定軍安山之右爲設牲醴上表奏帝恕其罪贈太傅忠郡公許其子鄭森等掛孝,mạc sử nhân điếu tế chi phục khiển binh tống cữu hứa gia nhân thân mẫu cập thê tử quy táng 權户部尚書阮居道言皇帝之寶乃傳國之寶但天南二字若稍新異不如順天承運之寶極有含蓄意思,Quyền Hộ bộ thượng thư Nguyễn Cư Đạo ngôn Hoàng Đế chi bảo nãi truyền quốc chi bảo đán Thiên Nam nhị tự nhược sảo tân dị bất như Thuận Thiên thừa vận chi bảo cực hữu hàm súc ý tứ 𡞕𫯳𡗉󰝂鐄縷𪠞謝柴法雲,vợ chồng nhiều đem vàng lụa đi tạ thầy pháp vân 𬇚𪽝狹回坤且𩵜,ao bởi hẹp hòi khôn thả cá @@ -21287,20 +18992,17 @@ 五月杜英雨献白鹿,ngũ nguyệt đỗ anh vũ hiến bạch lộc 生長,sinh trưởng 是歲宋帝改元遣户部員外郎魏庠直史舘李度賫制󰀋加帝檢校太尉,Thị tuế Tống đế cải nguyên khiển Hộ bộ Viên ngoại lang Nguỵ Tường Trực Sử Quán Lí Độ tê chế sách gia đế Kiểm hiệu thái uý -石乳陳皮𫳵底吏,thạch nhũ trần bề sao để lại 𦖡𦖻憐恤𢰺𢬣摧殘,điếc tai lân tuất phũ tay tồi tàn 埃󰑼敢𡖼埃󰑼敢𢫘,ai là dám sánh ai là dám so 葖菛,đọt môn 是歲復鑄明道錢頒賜文武臣僚,thị tuế phục chú minh đạo tiền phân tứ văn võ thần liêu 察察鐄芃𧂭菊,sát sát vàng bông giậu cúc -庚午六年,canh ngọ lục niên tống gia tam niên 𭛁官庫米三萬升命中都府人造粮運安鎮以,Phát quan khố mễ tam vạn thăng mệnh Trung đô phủ nhân tạo lương vận An trấn dĩ 元朱德裕稱帝即明太祖後更名元章,nguyên chu đức dụ xưng đế tức minh thái tổ hậu canh danh nguyên chương 圖回之志,đồ hồi chi chí 憲宗時為入内行遣右司郎中遷左司郎中,hiến tông thời vi nhập nội hành khiển hữu ti lang trung thiên tả ti lang trung 𡶨箕隔渃蒭離笛,ngạn kia cách nước so le địch 哏碎律𫽄𠲖除沛欺呂𨀈盧皮細低,rằng tôi chút chẳng e chờ phải khi lỡ bước lờ vờ tới đây -泊黄珠宝𫃵饒世,bạc vàng châu báu lụa tiền nhiều thay 盎騷壇𥙩爫蒸欣價,áng tao đàn lấy làm chưng hơn giá 季犛免冠叩頭泣謝指天地誓曰臣不能盡忠戮力輔官家傅之後裔天其厭之,quý li miễn quan khấu đầu khấp tạ chỉ thiên địa thệ viết thần bất năng tận trung lục lực phụ quan gia phó chi hậu duệ thiên kì yếm chi 輪梳畧止頭連防欺連束㪯連吏通,luân sơ lược chải đầu trên phòng khi ren tóc gỡ liền lại thông @@ -21313,7 +19015,6 @@ 豪郡公令𭛁大銃射之禮郡公被磾死於船中,hào quận công lệnh phát đại súng xạ chi lễ quận công bị đạn tử ư thuyền trung 󱲷坦愛州称爫吳,mở đất ái ch��u xưng làm ngô 淚江州滇渚𤳷為埃,lệ giang châu chan chứa bởi vì ai -吏勾如𤥨如磨技強,lại câu như trác như ma kĩ càng 拯𦣰式曳裊𠀧更,chẳng nằm thức dậy nẻo ba canh 隔墙沛𣇜淹𡗶𠁑桃差固䏾𠊛切他,cách tường phải buổi êm trời dưới đào xảy có bóng người thướt tha 咤之柳𪭟花墻,Sá chi liễu ngõ hoa tường @@ -21332,48 +19033,37 @@ 𪮏埃𪰛吏𬈋挼𠰘𬈋丙𫮋咹𣳮𡶀𡽫,tay ai thì lại làm nuôi miệng làm biếng ngồi ăn lở núi non 阮黄差本營将士先突入破水棠山峙士卒争先乃俘󰱐偽水郡公賊黨破潰,Nguyễn Hoàng sai bản dinh tướng sĩ tiên đột nhập phá Thuỷ Đường sơn trì sĩ tốt tranh tiên nãi phu hoạch nguỵ Thuỷ quận công tặc đảng phá hội 冬十一月始開鄕試科取士,đông thập nhất nguyệt thuỷ khai hương thí khoa thủ sĩ -沐湄澮仁核󱉎菫行桂蘭,móc mưa nhuần gội ơn sang nền nhân cây đức kín hàng quế lan 㤇饒𦺓󰬬拱󱋃,yêu nhau trầu tém cũng xơi 㐌啐𨔈花沛固𨅹,đã trót chơi hoa phải có trèo 英𧗱𠠚板朱𠫅㨂船待𣷷迍柴媄𨖅,anh về xẻ ván cho dày đóng thuyền đợi bến đón thầy mẹ sang -固坤辰朱饒,có khôn thì cho nhau -𢷀包蓓淋,giũ bao bụi lầm 憲诚輔幼𣌋𣅙恪󰅹伊尹劍之周公,hiến thành phụ ấu sớm khuya khác nào y doãn kém gì chu công 𣈜意刻意可典󰡎廟𤤰徵王共待,ngày ấy khắc ấy khá đến dưới miếu vua trưng vương cùng đợi 大越史記本紀續編卷之十八,đại việt sử ký bản kỷ tục biên quyển chi thập bát -𤏦𪺇󰜏割𦋦威,khét lè bàcắt ra uy 每朝暇親詣經筵講學日西乃輟,mỗi triều hạ thân nghệ kinh diên giảng học nhật tây nãi chuyết 𡴯嶤座蓮怒𱐫𦓡,Ngất nghểu toà sen nọ đó mà 戈林彦劫󰠃庄債𠅜经孛,qua trăm ngàn kiếp cùng chẳng trái lời kinh bụt 太子賓客兼御史󰱑都御史翰籃院大學士權吏部左侍郎兼秘書監學士阮廷美為宫師府大學士權户部左侍郎翰林院大學士權兵部左侍郎兼秘書監學士陳盤為宮師府賓客權吏部左侍郎太僕寺卿行通政司通政使黎忠為承德司承德大使權户部右侍郎光祿寺卿兼秘書監學士武永禎爲翰林院大學士權禮部右侍郎兼光祿寺卿秘書監學士知經筵事大理寺卿阮寧为僉事行大理寺卿右諭德權吏部右侍郎潘維禎為,thái tử tân khách kiêm ngự sử đài đô ngự sử Hàn lâm viện đại học sĩ quyền Lại bộ tả thị lang kiêm Bí thư giám học sĩ Nguyễn Đình Mĩ vi Cung sư phủ đại học sĩ quyền Hộ bộ tả thị lang Hàn lâm viện đại học sĩ quyền Binh bộ tả thị lang kiêm bí thư giám học sĩ Trần Bàn vi Cung sư phủ tân khách quyền Lại bộ tả thị lang Thái bộc tự khanh Hành thông chính ti thông chính sứ Lê Trung vi Thừa đức ti thừa đức đại sứ quyền Hộ bộ hữu thị lang Quang lộc tự khanh kiêm bí thư giám học sĩ Vũ Vĩnh Trinh vi Hàn Lâm viện đại học sĩ quyền Lễ bộ hữu thị lang kiêm quang lộc tự khanh Bí thư giám học sĩ tri kinh diên sự đại lí tự khanh Nguyễn Ninh vi Thiêm sự hành đại lí tự khanh Hữu dụ đức quyền Lại bộ hữu thị lang Phan Duy Trinh vi 秋九月造真教禪寺於城内以便幸觀誦經,Thu cửu nguyệt tạo Chân Giáo thiền tự ư thành nội dĩ tiện hạnh quan tụng kinh 明日莫敬典望見之以爲真城大驚不敢近自與諸将議曰不,minh nhật mạc kính điển vọng kiến chi dĩ vi chân thành đại kinh bất cảm cận tự dữ chư tướng nghị viết bất -隻柏𢞂𧗱分浽𬈿,chiếc bách buồn về phận nổi nênh 蔑暈炭炭規模𢌌,một vầng thán thán quy mô rộng 摱牟招集吏󰑼群原,Mượn màu chiêu tập lại là còn nguyên 𡅬味㐌𡅬𡅬𠫾,hoai mùi đã hoai hoai đi 君焉則以德化民垂衣掑手民焉則耕田𮢶井出作入息其炎帝太,quân yên tắc dĩ đức hoá dân thuỳ y kì thủ dân yên tắc canh điền tạc tỉnh xuất tác nhập tức kì viêm đế thái 其御史󰱑官亦詳訪,kì ngự sử đài quan diệc tường phỏng -共官𢀲沕㤙情芝𬞕,cùng quan lớn vẫn ân tình chi lan 㐌空別𤯩󰑼𢝙,đã không biết sống là vui 遂却其名令補軍伍既而慮宏伯在,toại khước kì danh lệnh bổ quân ngũ ký nhi lự hoành bá tại 賊眾聞之奔潰,tặc chúng văn chi bôn hội -壬戌五年,nhâm tuất ngũ niên minh hoằng trị thập ngũ niên 𢵷𢲨些󰝂𧗱茹𤇨枯搧泟意󰑼冲功,gặt hái ta đem về nhà phơi khô quạt sạch ấy là xong công -縁𠄩𡢻㐌排刼𠸗,duyên hai nợ đã bầy kiếp xưa 今𮢶海派用濟生民苟不��私何難之有前時都護󰍁師不至持法不堅負約營私人皆怠隋,Kim tạc hải phái dụng tế sinh dân câu bất tuân tư hà nan chi hữu Tiền thời Đô hộ khao sư bất chí trì pháp bất kiên phụ ước doanh tư nhân giai đãi tuỳ 塘鋪,đường phố 倘至九十月而水旱虫蟥如表賀何,thảng chí cửu thập nguyệt nhi thuỷ hạn trùng hoàng như biểu hạ hà 爫官固𡏢几奇固𣳔,làm quan có mả kẻ cả có dòng -以國威為中路安撫明英宗憤北虜也先入㓂咱其臣王振議尋親征,dĩ quốc oai vi trung lộ an phủ minh anh tông phẫn bắc lỗ dã tiên nhập khấu dã tiên lỗ hiệu thính kì thần vương chấn nghị tầm thân chinh -共虚,côn trùng cũng hư 懺生車馭倍鐄,Sắm xanh xe ngựa vội vàng 花油扡𦑃𦲿群撑核,Hoa dù rã cánh lá còn xanh cây 𦼔箕簾㐌卷𩄲,lều kia rèm đã quyện mây 期今日黎軍若此猶有紀律法令嚴明培築一夜城壘截然不效死之士猶多故用功力之築如此使我心不寧必功不䏻成未易平之,kì kim nhật lê quân nhược thử do hữu kỷ luật pháp lệnh nghiêm minh bồi trúc nhất dạ thành luỹ tiệt nhiên bất hiệu tử chi sĩ do đa cố dụng công lực chi trúc như thử sử ngã tâm bất ninh tất công bất năng thành vị dị bình chi 炪󰌎香󰀎搊絲泛尼,đốt lò hương ấy so tơ phím này 故𢶸咹𥸷𥸷吏吼,cố đấm ăn xôi xôi lại hỏng -𥋳辰𡂂眜𦖑辰債𦖻,coi thì ngứa mắt nghe thì trái tai 若是其切視夫前代之功之德益以大矣,nhược thị kì thiết thị phu tiền đại chi công chi đức ích dĩ đại hĩ 吒媄瑰朔如古重󱉎主𡗶付朱,cha mẹ coi sóc như của trọng đức chúa trời phó cho 払自赧哪梵宮,chàng từ nấn ná phạn cung @@ -21402,16 +19092,13 @@ 于陣中,vu trận trung 嬸朱𠬠𪤍鉑尼,thím cho một nén bạc này 時陳鉄兵少不敵乃復棄其所󰱐財貨拔隊直入髙平,Thời Trần Thiết binh thiểu bất địch nãi phục khí kì sở hoạch tài hoá bạt đội trực nhập Cao Bình -𠳐㖡𢧚,vâng dạ nên 及廷試帝親策問以禮樂刑政,Cập đình thí đế thân sách vấn dĩ lễ nhạc hình chính 仍碎固詫之碎,Nhưng tôi có sá chi tôi 此綱常之道所由著也,Thử cương thường chi đạo sở do trứ dã 󰠵過㐌𦒹𢆥瓊揆傷台親,trải qua đã sáu năm quạnh quẽ thương hai thân -動期蕞期特𬆄,động cà tỏi cà được ngay 𨕭㯊筆架詩筒淡清󰜋幅幀松撩𨖲,trên yên bút giá thi đồng đạm thanh một bức tranh tùng treo lên 國王怒大将以下並加刖刑護送其人交還化州總官不敢有犯,Quốc vương nộ đại tương dĩ hạ tịnh gia ngoạt hình hộ tống kì nhân giao hoàn Hoá châu Tổng quan bất cảm hữu phạm 園瓊油𪀄呌唿,vườn quỳnh dầu chim kêu hót -蘿枯𠓀𩙌仕迻,lá khô trước gió sẽ đưa vèo 󰇮𧗱𫯳喝𡞕婚,đem về chồng hít vợ hôn 於是由獨勢孤不能自立,Ư thị Do Độc thế cô bất năng tự lập 搬,bàn @@ -21430,10 +19117,7 @@ 󰑼胡宗憲經綸𠁟才,Là Hồ Tôn Hiến kinh luân gồm tài 啫名󰞌下𠰺芸咹制,giả danh hầu hạ dạy nghề ăn chơi 以國威為中路安撫明英宗憤北虜也先入㓂也先虜校咱其臣王振議尋親征,Dĩ Quốc Oai vi Trung lộ an phủ Minh Anh Tông phẫn Bắc lỗ Dã Tiên nhập khấu Dã Tiên Lỗ hiệu Thính kì thần Vương Chấn nghị tầm thân chinh -萬理鋤菁林有盗三軍餒穗槖無粮,vạn lí sừ tinh tử doanh thiết tiêu tinh dã lâm hữu đạo tam quân nỗi tuệ thác vô lương -咹仍,ăn những trái bí 没座蓮鎖唏香御,một tòa sen tỏa hơi hương ngự -𢢇縁傷分悴賖,tủi duyên thương phận xót xa 咍󰑼惜課紅顔,hay là tiếc thuở hồng nhan 迹其哀王之禍雖出於吕嘉而實由明王寵嬖樛后以啟之也,Tích kì Ai Vương chi hoạ tuy xuất ư Lữ Gia nhi thực do Minh Vương sủng bế Cù Hậu dĩ khải chi dã 時梗連𤉗些筭朱倍,thời cành liền héo ta toan cho bồi @@ -21472,28 +19156,22 @@ 㐌势辰催朱𠖾󱚋,đã thế thì thôi cho mát mẻ 君子聖䝨𢚸似渃,quân tử thánh hiền lòng tựa nước 棖謹𦊚边魯催,giường ghín bốn bên trổ xoi -浪科試拱㐌掑𨍦𨉞,rằng khoa thi cũng đã kề sau lưng 玉它固曰埃恾女,ngọc đà có vết ai màng nữa 𡗶堯𣈜舜命咹於嵿石巖台𩈘虐𥈺,trời nghiêu ngày thuấn mình ăn ở đỉnh thạch nham thai mặt ngước dòm -媒妁󰝂信𡞕重,đem tin vợ chồng 胡氏阮慶獄並切肉剉骨于西市其餘以罪次輕重論,Hồ thị Nguyễn Khánh ngục tịnh thiết nhục toả cốt vu Tây thị kì dư dĩ tội thứ khinh trọng luận -落𧡊没𠊛,nhác thấy một người yểu điệu 敢有徇情妄󰱇品卑任浅之人,Cảm hữu tuẫn tình vọng tuyển phẩm ti nhâm thiển chi nhân 號令分明軍士奉命整飭部伍,Hiệu lệnh phân minh quân sĩ phụng mệnh chỉnh sức bộ ngũ 賜楊,tứ dương 拮沒回𨕭㗂𠴔翁,cất một hồi lên tiếng chiềng ông 聖宗淳皇帝上,thánh tông thuần hoàng đế thượng 低,đây -文郎固賊掛尼边陲,văn lang có giặc quấy nơi biên thuỳ 立賞告捕强盗令今後如有捉得强道并探得道刼殺人者重者賞以官職輕,Lập thưởng cáo bổ cường đạo lệnh kim hậu như hữu tróc đắc cường đạo tịnh thám đắc đạo kiếp sát nhân giả trọng giả thưởng dĩ quan chức khinh 厨兜𬂙体裊車,Chùa đâu trông thấy nẻo xa 幸得龍爪之瑞大破全梁之兵,hạnh đắc long trảo chi thuỵ đại phá toàn lương chi binh -払鬼怪精魔畨尼几𠎨󰜏𫅷﨤饒,vợ chàng quỷ quái tinh ma phen này kẻ cắp bà già gặp nhau 仰𬂙量𢌌文人󰡫芇,Ngửa trông lượng rộng văn nhân thế nào 仍󰑼寃苦流󰡞,những là oan khổ lưu ly 扑渃,vọc nước 清朝平西親王欽旨委開化鎮標遊擊曹知府劉解送迯罪人麻福淀,Thanh triều Bình Tây thân vương khâm chỉ uỷ Khai Hoá trấn tiêu du kích Tào tri phủ Lưu Giải tống đào tội nhân Ma Phúc Điện -定撝𦓡懇浪,định vay mà khấn rằng 綠󰠲渚及𠬠𠳒𢭂絲,Duyên đâu chưa kịp một lời trao tơ 𡲤𪡔咴吸,vả ra hoi hóp 㐌最如墨吏𢠩如𣈘,đã tối như mực lại mờ như đêm @@ -21507,12 +19185,9 @@ 不情浽陣𫡮湄,bất tình nổi trận mây mưa 臣等待罪法官恐獄案速易或致寃濫,Thần đẳng đãi tội pháp quan khủng ngục án tốc dị hoặc trí oan lạm 朱𡑝六𥒥朱迷敏𠁀,cho lăn lóc đá cho mê mẫn đời -餅饒因強言号󰑼餅卷粦侖窖世,quyển bính nhiều nhân càng ngon hiệu là bánh cuốn lăn tròn khéo thay 明遂以王汝相同彦栩䏓均黎師凱假授京北侍郎山西陝西山東參政遣人護送中途殺之,Minh toại dĩ Vương Nhữ Tương Đồng Ngạn Hủ Nguyễn Quân Lê Sư Khải giả thụ Kinh Bắc thị lang Sơn Tây Thiểm Tây Sơn Đông tham chính khiến nhân hộ tống trung đồ sát chi 聯营,liên doanh -𡎢空𧯶𠹾底𢬣乖,ngồi không há chịu để tay quai 監察御史同亨𭛁劾其罪時亨無憂色私謂親人曰不過罸錢昔枚中丞老手猶不撼動我亨𭛁小輩夫能何為,giám sát ngự sử đồng hanh phát hặc kì tội thì hanh vô ưu sắc tư vị thân nhân viết bất quá phạt tiền tích mai trung thừa lão thủ do bất hám động ngã hanh phát tiểu bối phù năng hà vi -然後歷代事蹟彰可鑒,nhiên hậu lịch đại sự tích chương chương khả giám 有文武才初仕梁遭亂歸太平,hữu văn vũ tài sơ sĩ lương tao loạn quy thái bình 𬮌洞拯咍離裊意,cửa động chẳng hay lìa nẻo ấy 生強󰞺𦛌散魂,Sinh càng nát ruột tan hồn @@ -21523,16 +19198,13 @@ 𦊚𦀊蘇𡮈蹺韻宫商,Bốn dây to nhỏ theo vần cung thương 油𡥵𡥵𪿀朱耒,ru con con ngủ cho rồi 源干蚤𦤾蒸低𫘑傳敎法爫柴救迷,nguồn cơn tao đến chưng đây mở truyền giáo pháp làm thầy cứu mê -活䝉刻庒貪𠦳鐄,hoạt mông khắc chẳng tham nghìn vàng 己亥六年宋咸平二年,Kỉ Hợi lục niên Tống Hàm Bình nhị niên 宏郡公𭁈戦數不勝見士卒多迯亡者乃用鉄爲環鎖其軍士之足于船,Hoành quận công dữ chiến sổ bất thắng kiến sĩ tốt đa đào vong giả nãi dụng thiết vi hoàn toả kì quân sĩ chi túc vu thuyền -歆浪渚别湿高爫書買𤑟北󰅹才能,hâm rằng chưa biết thấp cao làm thơ mới bực nào tài năng 霜如鈽補𤷱㭲柳𩄎󰟯鋸鋸𤉗梗梧,sương như búa bổ mòn gốc liễu mưa dường cưa cứa héo cành ngô 或瘠人肥己之是崇或徇色酖酒之弗戢或假,hoặc tích nhân phì kỷ chi thị sùng hoặc tuẫn sắc đam tửu chi phất tập hoặc giả 課𠸗柴呐叱咍,thuở xưa thày nói rất hay 明又遣使求僧人按摩女火者皆少遣之,Minh hựu khiến sứ cầu tăng nhân án ma nữ hoả giả giai thiểu khiến chi 𣋚𣈕吝木㐌北時南,hôm mai lặn mọc đã bắc thời nam -群曲朱瓊,còn khúc cho quỳnh 壘󰅹壘拯破散賊󰅹賊拯󱳮筭𧗱頭,lũy nào lũy chẳng phá tan giặc nào giặc chẳng lo toan về đầu 闭除𣾼𣷭𦋦𣾺管之,bấy giờ vượt bể ra khơi quản gì 𠰳唁掑典羡尼,Miếng ngon kề đến tận nơi @@ -21542,7 +19214,6 @@ 戊子十一年莫興治元年二明萬曆十六年,Mậu Tí thập nhất niên Mạc Hưng Trị nguyên niên Nhị Minh Vạn Lịch thập lục niên 園花哭惜𬰢妃子��𦹵鮮仍𢚸小人,vườn hoa khóc tiếc mặt phi tử đìa cỏ tươi dưng lòng tiểu nhân 朱英𠫾割朱娘掛粓,cho anh đi gặt cho nàng quảy cơm -雪梅󰺔𪤄芙蓉,tuyết mai trắng bãi 吕岱誘之史降而殺之非也,Lữ Đại dụ chi sử hàng nhi sát chi phi dã 侈𠵌边𡑲柚撑固𠊚迍桧返过,xảy nghe bên cụm dâu xanh có người đốn củi phản qua 嗔特排𠅜𣦍渚鬪羕󰅹,xin được bày lời ngay chớ giấu dường nào @@ -21556,14 +19227,11 @@ 半利摸名閙仍几,Bán lợi mua danh nào những kẻ 女󰅹爫事不仁𡗶坦牢証鬼神牢𦖑,nỡ nào làm sự bất nhân trời đất sao chứng quỷ thần sao nghe 先郡公迯歸布政州再歸于莫,Tiên quận công đào quy Bố Chính châu tái quy vu Mạc -都東京,đô đông kinh tức thăng long thành dã thanh hoá hữu tây đô cố xưng thăng long thành viết đông kinh 秋𨍦彊𧺀女秋尼,thu sau càng thắm nữa thu này -免朱昆媄辞,miễn cho con no 爫清蔑𠼶朱戈𠸂󱚢時彦𠾒𦋦曳唭,làm thinh một nín cho qua nuốt vào thì ngán nhả ra dái cười 皆清化人而其子皆清化女所出,giai Thanh Hoá nhân nhi kì tử giai Thanh Hoá nữ sở xuất 阮俊裴秉彜阮自強爲左侍郎僉都御史陳瑋爲副都御史寺卿杜克敬阮瀨爲右侍郎,nguyễn tuấn bùi bỉnh di nguyễn tự cường vi tả thị lang thiêm đô ngự sử trần vĩ vi phó đô ngự sử tự khanh đỗ khắc kính nguyễn lại vi hữu thị lang 功碎𧁷󰛽消耗座鐄𢆧特𡮍󰅹共庒,công tôi khó nhọc tiêu hao toà vàng may được chút nào cùng chăng -𫺈𠸜妬𡦂𢚸,nhớ tên đố chữ lòng 喂傕身体群夷麻󰝺,ôi thôi thân thể còn gì mà toan 克復乃仁澍同母弟也,khắc phục nãi nhân chú đồng mẫu đệ dã 犯人充本府軍三年終不得入塲,phạm nhân sung bản phủ quân tam niên chung bất đắc nhập trường @@ -21571,17 +19239,14 @@ 遣使聘于宋宋封帝為𭴣南國王,khiến sứ sính vu tống tống phong đế vi an nam quốc vương 埃咍冲舘固藏經綸,ai hay trong quán có tàng kinh luân 馭𨫊於𡗶名於史威𤍌然然恰滝𡶀,ngựa sắt ở trời danh ở sử uy thiêng nhơn nhởn khắp sông núi -闭梁月漂髙,bấy lương nguyệt phiêu cao 店店拞炪畑冷𦣰拯𢧚職,đêm đêm khêu đốt đèn lạnh nằm chẳng nên giấc 仍勑公路等云今命爾軰提熊虎之兵勦犬羊之醜驅馳諸将震讋以威,Nhưng sắc Công Lộ đẳng vân Kim mệnh nhĩ bối đề hùng hổ chi binh tiễu khuyển dương chi sú khu trì chư tướng chấn tiệp dĩ uy 两兵相迎夾攻自卯至巳鋭氣增倍,lưỡng binh tương nghênh giáp công tự mão chí tị duệ khí tăng bội 𦊚馭𩝺於槽朱咹𦹵𦷾朱咹秃𦷾,bốn ngựa nuôi ở tàu cho ăn cỏ đấy cho ăn thóc đấy 帝聞之以為知言,Đế văn chi dĩ vi tri ngôn -几茶,thờ kẻ già 悔,hối 甲兵捁且觥茹,Giáp binh kéo đến quanh nhà 嫩𠺘印㐌高𢬣,nộn rằng ấn đã cao tay -故𫳵欺缺吏欺𧷺,cớ sao khi khuyết lại khi tròn 永祚凣十,vĩnh tộ phàm thập 裊㦖官举状師沛立即呈单𨖲官掌理座上審,nếu muốn quan cử trạng sư phải lập tức trình đơn lên quan chưởng lý toà thượng thẩm 損琴捉襖倍𦋦,Buông cầm xốc áo vội ra @@ -21590,7 +19255,6 @@ 火之後其書不傳,hoả chi hậu kì thư bất truyền 朝退俱坐於議事堂崇武門外,Triều thoái cụ toạ ư Nghị sự đường Sùng Vũ môn ngoại 事覺並加徒刑,sự giác tịnh gia đồ hình -𠦳鐄嗼𠽖𥚯麻特,ngàn vàng mua chuộc dễ mà được 道深德厚𥙩之報恩,đạo thâm đức hậu lấy gì báo ơn 場小斈,trường tiểu học 時太史丞裴時亨言禁中忌種桑故有是命,Thời Thái sử thừa Bùi Thì Hanh ngôn cấm trung kị chủng tang cố hữu thị mệnh @@ -21598,7 +19262,6 @@ 五月赤虹經天一刻始散,ngũ nguyệt xích hồng kinh thiên nhất khắc thuỷ tán 𠄼品棱儒𤜬朔𥙩,năm phẩm rừng nho săn sóc lấy 五月帝遣司空黎禮臼帝甥本丁賜姓黎姓徇演州,Ngũ nguyệt đế khiển Tư không Lê Lễ cữu đế sanh bản Đinh tứ tính Lê tính tuẫn Diễn Châu -㝵几圭,làm người kẻ quê 󰘂殿讀偈蔑欺浪丕,cửa đền đọc kệ một khi rằng vầy 能動,năng động 摳吳破𦟽散如𩽖,xua ngô vỡ mật tan như ruốc @@ -21630,7 +19293,6 @@ 𦎛楼秦𨁪㐌𤐝鍾,gương lầu tần dấu đã soi chung 帝自即位之後每夜𭁈宫人酣酒無量,Đế tự tức vị chi hậu mỗi dạ dữ cung nhân hàm tửu vô lượng 盛禮雍容昭度數至仁廣蕩焕恩榮,Thịnh Lễ ung dung chiêu độ số Chí nhân quảng đãng hoán ân vinh -一楊三哥前後胡皆以王莽篡例書名���沮僣?也,nhất dương tam kha tiền hậu hồ giai dĩ vương mãng soán lệ thư danh giả trở tiếm dã 茶全既被擒其將逋持持走至藩籠㨿其地稱占城主持持得國五分之一使使称臣入貢乃封為王帝又封華英南蟠王凡三國以霸縻之,trà toàn ký bị cầm kì tướng bô trì trì tẩu chí phiên lung cứ kì địa xưng chiêm thành chủ trì trì đắc quốc ngũ phân chi nhất sứ sứ xưng thần nhập cống nãi phong vi vương đế hựu phong hoa anh nam bàn vương phàm tam quốc dĩ bá mi chi 𨀈𦋦󰜋𨀈󰜋𥩯𥊛車娘㐌𤏣澄裊車,bước ra một bước một dừng trông xa nàng đã tỏ chừng nẻo xa 抵朱𠊛𢘽別兜麻𠻀,để cho người dại biết đâu mà dò @@ -21652,7 +19314,6 @@ 巾纙具怒𡚢齊䇪,khăn là cụ nọ to tày rế 若是其幾無所不至,nhược thị kì cơ vô sở bất chí 熑蜜,rim mứt -秋七月殿指揮使知乂安州杜清州牧范延奏曰占城國主布池爲其叔父布田所逐今載妻子寓機羅海口意欲求救,Thu thất nguyệt điện tiền chỉ huy sứ tri Nghệ An châu Đỗ Thanh châu mục Phạm Diên tấu viết Chiêm Thành quốc chủ Bố Trì vi kì thúc phụ Bố Điền sở trục kim tải thê tử ngụ Cơ La hải khẩu ý dục cầu cứu 啻拯沛妯家妯敎塘𩄲𫳵窖𡀍󱫠饒,ví chẳng phải dâu gia dâu giáo đường mây sao khéo rủ rê nhau 坡𥒥盧趨拯齊,bờ đá lô xô chẳng tày 阮了奏曰自古未有宦官專壞天下如此,nguyễn liễu tấu viết tự cổ vị hữu hoạn quan chuyên hoại thiên hạ như thử @@ -21691,13 +19352,9 @@ 尼󰑼㛪𫆧尼󰑼㛪妯,Này là em ruột này là em dâu 今遣監丞阮耒賫銀兩賞賜以旌其忠以,Kim khiển giám thừa Nguyễn Lỗi tê ngân lượng thưởng tứ dĩ tinh kì trung dĩ 至天嘉寳祐以後土木蝟興盗賊蜂起而亡國之兆已萌於此矣,Chí Thiên Gia Bảo Hựu dĩ hậu thổ mộc vị hưng đạo tặc phong khởi nhi vong quốc chi triệu dĩ manh ư thử hĩ -尼燥,đem con mặc mà tới nơi ráo 先是上皇命日官擇塟日有駁之曰以今年塟必害祭主,tiên thị thượng hoàng mệnh nhật quan trạch táng nhật hữu bác chi viết dĩ kim niên táng tất hại tế chủ -帝問獄官,kì nhân yêu giá trần tố 𢌌傷𦹵内花𪬡𡮍身䕯浡敢煩枚𡢐,rộng thương cỏ nội hoa hèn chút thân bèo bọt dám phiền mai sau -冬十二月𠕋夫人爲皇后拜嗣慶爲太尉輔政授嗣慶兄承爲内侍判首,đông thập nhị nguyệt sách phu nhân vi hoàng hậu bái tự khánh vi thái uý phụ chính thụ tự khánh huynh thừa trần thượng hoàng vi nội thị phán thủ 抉𡑝達逴𣳮󰜍烙香,Quét sân đặt trác rửa bình thắp hương -脉𣻆琥珀渃羕水晶,mạch tuôn hổ phách nước dường thủy tinh 情𥪝聀夢𰿘萬共空,tình trong giấc mộng muôn vàn cũng không 是歲遷古弄城,Thị tuế thiên Cổ Lộng thành 夏五月置宫女皆品皇后妃嬪十三御女十八樂妓一百有餘,hạ ngũ nguyệt trí cung nữ giai phẩm hoàng hậu phi tần thập tam ngự nữ thập bát nhạc kĩ nhất bách hữu dư @@ -21715,12 +19372,9 @@ 󰠵戈水秀山奇匪情𩵜䟢及期𧏵󰘰,trải qua thuỷ tú sơn kỳ phỉ tình cá nhảy gặp kỳ rồng bay 窖󰟁緣闭󰑼𠇮貝些,Khéo vô duyên bấy là mình với ta 式,thức -於低些仕料鍊習朱,ở đây ta sẽ liệu rèn tập cho 春修祥符門,xuân tu tường phù môn 享國不久惜哉武瓊賛曰帝天資日表隆凖龍顔神采異常,hưởng quốc bất cửu tích tai vũ quỳnh tán viết đế thiên tư nhật biểu long chuẩn long nhan thần thái dị thường -辰㛪拱𢝙𢚸痗襘,thì em cũng vui lòng mỏi gối 𧵑𠊛𠊛底𠊛󱨳故牢破害朱窮買他,của người người để người dùng cớ sao phá hại cho cùng mới tha -據信,cứ tin theo mụ 䀡𦝄耒吏想情故人,xem trăng rồi lại tưởng tình cố nhân 朋𠊛髙智貫機,bằng người cao trí quán cơ 徐浪𧡊櫗𧡊銅,từ rằng thấy mít thấy đồng @@ -21741,7 +19395,6 @@ 漂散人民聽還原籍耕種,phiêu tán nhân dân thính hoàn nguyên tịch canh chủng 賞罰以行勇徃自勵闔境之,Thưởng phạt dĩ hành dũng vãng tự lệ hạp cảnh chi 爫之時㤨󰜋𫯳刼𡢐,Làm chi thì cũng một chồng kiếp sau -芇埃負義三生油麻,nào ai phụ nghĩa tam sinh du mà 春正月宋封帝爲安南國王制畧曰即樂國以肇封既從世襲極真王而錫命何待次陛盖異禮也,xuân chính nguyệt tống phong đế vi an nam quốc vương chế lược viết tức lạc quốc dĩ triệu phong ký tòng thế tập cực chân vương nhi tích mệnh hà đãi thứ bệ cái dị lễ dã 帝大懼趨出宫門無人守衛過資福寺見𭓇生段��諧在寺門,Đế đại cụ xu xuất cung môn vô nhân thủ vệ quá Tư Phúc tự kiến học sinh Đoàn Nhữ Hài tại tự môn 尚其衹膺重眷克謹令名,Thượng kì chỉ ưng trọng quyến khắc cẩn lệnh danh @@ -21760,15 +19413,12 @@ 棟𪰛拱固㗂工工,gióng thời cũng có tiếng cong cong 太王妃阮氏玉寶被火卒節制鄭松避,Thái Vương phi Nguyễn Thị Ngọc Bảo bị hoả tốt Tiết chế Trịnh Tùng tị 時國人亦奔附禦北王於扶,Thời quốc nhân diệc bôn phụ ngự Bắc vương ư phù -籠𧗱,mới cho người sang rước ngươi côlông về 爫之󰝂𫗁傾城撩𤽗,làm chi đem thói khuynh thành trêu ngươi 亇林撑顛,cá trắm xanh đen 𠓀柴𡢐伵㖔𡁞如氷迻䋦逴𠓨楼粧,trước thầy sau tớ xôn xao nhà băng đưa mối rước vào lầu trang 凡十年而天下大治,phàm thập niên nhi thiên hạ đại trị -道齊家於正身,đạo tề gia ở chính thân 夏六月十日旨揮諸僧道有通經典及精謹節行期以今月二十日就省堂通身檢閲考試中者聽爲僧道不中者仍勒還俗,hạ lục nguyệt thập nhật chỉ huy chư tăng đạo hữu thông kinh điển cập tinh cẩn tiết hạnh kì dĩ kim nguyệt nhị thập nhật tựu sảnh đường thông thân kiểm duyệt khảo thí trúng giả thính vi tăng đạo bất trúng giả nhưng lặc hoàn tục 拱𦖻󰋇浽𡅧呢,kề tai mấy nỗi nằn nì -一心𪹷筭𪠺𧀒𩅹𦹻𪠺𥯒,nắng toan giúp nón mưa dầm giúp tơi 𬌓𥢆𥢆仍𥘀爲渃𡽫,tấm riêng riêng những nặng vì nước non 襊彈扱册提𢹂連𨖅,Túi đàn cặp sách đề huề liền sang 嘺𠊚鐘搌㗂󱊚󱊚,ghẹo người chuông nện tiếng boong boong @@ -21776,8 +19426,6 @@ 養其入輕重諸刑並付刑部襨議,dưỡng kì nhập khinh trọng chư hình tịnh phó Hình bộ phức nghị 俸蓬葻,bổng bồng bông 玉群隐𩃳𣘃松,ngọc còn ẩn bóng cây tùng -𡜤𨑮方𡜤朱𨇜𢒂,đĩ mười phương đĩ cho đủ chín -鴻洛拱英㛪𠬠户,hồng lạc cũng anh em một họ 産床鳯輦鸾儀,Sẵn sàng phượng liễn loan nghi 己卯二十年宋紹興二十九年,Kỉ Mão nhị thập niên Tống Thiệu Hưng nhị thập cửu niên 改十道為二十四路愛州驩州為寨,cải thập đạo vi nhị thập tứ lộ ái châu hoan châu vi trại @@ -21788,17 +19436,14 @@ 𢧚庒𡮇分之麻,nên chăng chút phận chi mà 鑅外𬙞𫳘鑅𥪞糁藝,Vành ngoài bảy chữ vành trong tám nghề 乙卯德元二年清康熙十四年春三月使臣阮荗材胡士揚等回國,Ất Mão Đức Nguyên nhị niên Thanh Khang Hi thập tứ niên xuân tam nguyệt sứ thần Nguyễn Mậu Tài Hồ Sĩ Dương đẳng hồi quốc -𡓮时杺論油,ngồi thời tim lụn dầu hao 刼牢秩仍断膓世催,kiếp sao rặt những đoạn trường thế thôi 爪哇暹羅三佛齊占城满剌加等國航海修貢,Trảo Oa Tiêm La Tam Phật Tề Chiêm Thành Mãn Lạt Gia đẳng quốc hàng hải tu cống 坡𡶀𨹬,bờ núi lở -真空兮之𪡎碍聲執色,hề chi lánh ngại thanh chấp sắc 月娥踈𭛣前程,nguyệt nga thưa việc tiền trình 簪掑襜㩫𢢆𢝣,trâm cài xiêm giắt thẹn thùng 󰋇𠊛泊惡精麻,Mấy người bạc ác tinh ma 頭隊鎫焒車列分索,đầu đội mâm lửa xe sắt phân xác 檺𨫵󱯊,cào cuốc xêu -花課尼󰑼𫃚𪤍顛,hoa ti thuở này là vóc nền đen 𠬠𢈱嗔汝𠦳鐄󰝸差,một lời xin nhớ ngàn vàng chẳng sai 帝不從乃掛冠而去,Đế bất tòng nãi quải quan nhi khứ 𢚸󰠲産𤷱傷心,Lòng đâu sẵn món thương tâm @@ -21809,13 +19454,10 @@ 𢚸恩愛羕蘿,lòng ân ái dường lá 歐停果刼人綠,Âu đành quả kiếp nhân duyên 別包功摱𧵑税,biết bao công mượn của thuê -十𨑮,thập mười 苟一,Cẩu nhất 竹不足以書其惡,trúc bất túc dĩ thư kì ác 於𠁀牢庒別馭,ở đời sao chẳng biết lừa 秋七月紫草番人何午献白麞,thu thất nguyệt tử thảo phiên nhân hà ngọ hiến bạch chương -吟𠿯󱪦景家鄕㐌篇𡃛汝篇吟愁,ngậm ngùi trông cảnh gia hương đã thiên ngợi nhớ lại thiên ngâm sầu -花𦹳嗷𠯪𦲿撑夷夷,hoa thơm ngào ngạt lá xanh dì dì 餒念尼𠃩曲󱩠䁩,nỗi niềm này chín khúc ngẩn ngơ 慶文竄在宋宋人執㱕我,khánh văn thoán tại tống tống nhân chấp quy ngã 紅顔埃劍埃󰠳几車𥿗𧺀𠊚󱣘曷鐄,hồng nhan ai kém ai đâu kẻ xe chỉ thắm người xâu hạt vàng @@ -21834,11 +19476,9 @@ 双它過𡑖管咦特身,song đà quá đỗi quản gì được thân 𢌌傷群𤗖紅裙,rộng thương còn mảnh hồng quần 払強𦖑呐強油如荼,Chàng càng nghe nói càng dàu như dưa -癸酉嘉泰元年,quý dậu gia thái nguyên niên mạc sùng khang bát niên minh vạn lịch nguyên niên 云仙拮挭𨕭唐,vân tiên cất gánh lên đường 㨿𠳒佛判敢𢗖某分,cứ lời phật phán dám nhầm mỗ phân 海陽四府十八縣,Hải Dương tứ phủ thập bát huyện -詩朗畧𢃄巾浽茹,thi thư rạng trước đai cân nối nhà 並依期投状,tịnh y kì đầu trạng 𫽄󰠳𠑕𬖉羅𫽄沛德吒,chẳng đâu ngửa trông là chẳng phải đức cha 先是占城既貢白黑二象及献地以求緩師既而又詭辝告明謂胡氏侵地及邀取貢象,Tiên thị chiêm Thành ký cống bạch hắc nhị tượng cập hiến địa dĩ cầu hoãn sư ký nhi hựu nguỵ từ cáo Minh vị Hồ thị xâm địa cập yêu thủ cống tượng @@ -21847,7 +19487,6 @@ 自一人至四五人以上承憲官以貶罷論本人以徒軍丁罪辠之,tự nhất nhân chí tứ ngũ nhân dĩ thượng thừa hiến quan dĩ biếm bãi luận bản nhân dĩ đồ quân đinh tội tội chi 今反欲吿之吾誠不避死,Kim phản dục cáo chi ngô thành bất tị tử 者入宫賭博為戲一擲錢三百鏹或三擲則錢比千鏹矣,giả nhập cung đổ bác vi hí nhất trịch tiền tam bách cưỡng hoặc tam trịch tắc tiền tỉ thiên cưỡng hĩ -扛滝,kết chài giăng sông 定𭛁軍需九十二條,định phát quân nhu cửu thập nhị điều 秋七月時天無風雨瀘江水自漲溢者經旬,thu thất nguyệt thời thiên vô phong vũ lô giang thuỷ tự trướng dật giả kinh tuần 仁傑等八名同進士出身,Nhân Kiệt đẳng bát danh đồng Tiến sĩ xuất thân @@ -21860,10 +19499,8 @@ 帝親督将士日夜擊東都城,Đế thân đốc tướng sĩ nhật dạ kích Đông Đô thành 𨇒𠫾,lủi đi 制朱柳󰆾花吱,chơi cho liễu chán hoa chê -𢪀浪𢚸㐌别𢚸辰催,nghĩ rằng lòng đã biết lòng thì thôi 是歳清華地方禾榖不登,Thị tuế Thanh Hoa địa phương hoà cốc bất đăng 畧朱󱬻󱬺咹󱮪害仙娄用謀尼買衝,trước cho hùm cọp ăn mày hại tiên sau dụng mưu này mới xong -𢪀𣳮瀝塵情,nghĩ rửa sạch trần tình 㐌外狞猾㐌𥪞榾樑,đã ngoài nanh vuốt đã trong cột rường 󰜋畨湄󰊄散情󰜋畨,Một phen mưa gió tan tành một phen 𪀄𰙔𠰉𡂒󰋞弹󰞈當,chim ca réo rắt suối đàn đỉnh đang @@ -21878,19 +19515,15 @@ 㤕𢚸恩愛埃埃拱𢚸,xót lòng ân ái ai ai cũng lòng 黎文休曰天生民而作之君使司牧之非自奉也,lê văn hưu viết thiên sinh dân nhi tác chi quân sử ti mục chi phi tự phụng dã 拯呵殽混𡛔󰜩,chẳng khá hào hỗn gái trai -𠸗𫢩仍𠎬奇人,xưa nay những đấng kỳ nhân 𤤰渃諸侯㐌典󱭶丕,vua nước chư hầu đã đến chầu vậy 恳恳𡂰𠴗所𢚸,khắn khắn răn dỗ thửa lòng 少夷鵉鳳𠫾尋𪇍󱰃,thiếu gì loan phượng đi tìm quạ đen -払自鴈㙮荣𡚖,chàng từ nhạn tháp vinh quy 百鐘探覧路尋深,bách chung thăm lẵm lọ tìm thăm 范防遏以兵降丁朝為親衛将軍,phạm phòng át dĩ binh hàng đinh triều vi thân vệ tướng quân 𣃣枚吏﨤裴公𨄹園,vừa may lại gặp bùi công dạo vườn -銭朱客咹空,tiền cho khách ăn không 見謙柄已在飛鶽營知事不成乃共來謁椿,kiến khiêm bính dĩ tại phi chuẩn dinh tri sự bất thành nãi cộng lai yết xuân 月花花月重又,nguyệt hoa hoa nguyệt trùng trùng 昆悶𪠞爫福牢庄保吒尋福共,con muốn đi làm phúc sao chẳng bảo cha tìm phúc cùng -𠬠茄鐄待𤒘天然,một nhà vàng đẫy đuộc thiên nhiên 𫯳碎拯豆魁科,chồng tôi chẳng đậu khôi khoa 𤾓丐坤吨𠬠丐𢘽,trăm cái khôn dồn một cái dại 自趙越王之起則本前李南帝之臣也,Tự Triệu Việt Vương chi khởi tắc bản tiền Lí Nam Đế chi thần dã @@ -21901,7 +19534,6 @@ 夏四月詔季犛入居省󰱑之右名曰畫廬,hạ tứ nguyệt chiếu quý li nhập cư sảnh đài chi hữu danh viết hoạ lư 梗梨𤽸點没𢽼󱖮花,cành lê trắng điểm một vài bông hoa 𤽸撮長江滂朗詞,trắng toát tràng giang phẳng lặng tờ -翁瓊生拱辰買氏點𠬠𤳇𠬠𡛔咍一𠁀,ông quỳnh sinh cùng thời với thị điểm một trai một gái hay nhất đời 𦋦𠓨󰇥揚,ra vào dở dang 𣌋桃最槾憐󰑼,sớm đào tối mận lân la 檻𡦂亞,cạm chữ á @@ -21919,14 +19551,11 @@ 其𠕋文曰皇天生賢聖之才所以壽至治人君優尊貴之禮所以表殊勳亶協榖辰載敭華𠕋,kì sách văn viết hoàng thiên sinh hiền thánh chi tài sở dĩ thọ chí trị nhân quân ưu tôn quý chi lễ sở dĩ biểu thù huân đàn hiệp cốc thần tải dương hoa sách 户揚吏体引囚媼妑𠬠屡幽囚𠫾𪞷,họ dương lại thấy dẫn tù ảo bà một lũ u sù đi ra 命胡士楊阮��實阮廷正等徃關上候命,mệnh hồ sĩ dương nguyễn danh thực nguyễn đình chính đẳng vãng quan thượng hậu mệnh -脺𧋆,chí nốt ruồi 跙󱚢後院养神󱯻台,trở vào hậu viện dưỡng thần thảnh thơi -別兜合𦓡蒙珠𧗱,biết đâu hợp phố mà mong châu về 𠄩繩軍典𨎠𬮌改𠅜,hai thằng quân đến trước cửa gửi lời 賜武文奎進士及第莫廷󰕑等十人進士出身武維翰等十三人同進士出身,Tứ Vũ Văn Khuê Tiến sĩ cập đệ Mạc Đình Dự đẳng thập nhân Tiến sĩ xuất thân Vũ Duy Hàn đẳng thập tam nhân đồng Tiến sĩ xuất thân 𪽝在娘娲𠺙髀鏁,bởi tại nàng oa thổi bể rào 蘭兢摧踏㗂󰠓同同,lanh canh thôi đạp tiếng vang đùng đùng -仍想𠃣𥊛𬲢,những tưởng ít trông nhiều 刼初㐌唪塘修,kiếp xưa đã vụng đường tu 瓢𡽫箕㐌沛螉簮,bầu non kia đã phải ong châm 侍御史丁景安奏曰汝僎參汚三犯法今又受四品官何以示勸懲,thị ngự sử đinh cảnh an tấu viết nhữ soạn tham ô tam phạm pháp kim hựu thụ tứ phẩm quan hà dĩ thị khuyến trừng @@ -21938,11 +19567,9 @@ 礼它𨇜礼堆󰑼𨇜堆,lễ đà đủ lễ đôi là đủ đôi 矯麻几恪挰𢺀,kẻo mà kẻ khác rình mò 㐌停羮𦰦𤍇羌,đã đành canh cải nấu gừng -綘停𣜱粉點粧,dáng đành son phấn điểm trang 甲午六年九月以平元年,giáp ngọ lục niên cửu nguyệt dĩ bình nguyên niên 快制唹哈𬨠童,khuấy chơi ợ ngáp lên đồng 賖𧵆𤳇𡛔欣門彦㝵愈饒,xa gần trai gái hơn muôn ngàn người rủ nhau -欺於欺伴𡀍𠫾,khi ở khi bạn rủ đi 疎絹𫃵疎,sơ quyến lụa thưa 夏四月杜英雨献檳榔一本二十八莖,Hạ tứ nguyệt Đỗ Anh Vũ hiến tân lang nhất bản nhị thập bát kinh 漢明於吏奄𩄲,hớn minh ở lại am mây @@ -21967,15 +19594,12 @@ 曷𩄎㐌律沔臺閣,hạt mưa đã lọt miền đài các 未嘗濫殺一人,vị thường lạm sát nhất nhân 虚空達補𢧚𠳒,Hư không đặt bỏ nên lời -𫀅費左弹𪪳𥘪戈費右叱冬弹妑,xem về phía tả đàn ông ngó qua phía hữu rất đông đàn bà 如臣不言旅進旅退碌碌隨人苟容竊祿則臣之中孝两虧何以報陛下之恩盡人臣之職每念時事則終夜不寝臨,như thần bất ngôn lữ tiến lữ thoái lục lục tuỳ nhân cẩu dung thiết lộc tắc thần chi trung hiếu lưỡng khuy hà dĩ báo bệ hạ chi ân tận nhân thần chi chức mỗi niệm thời sự tắc chung dạ bất tẩm lâm 爫牢泊󰝸皮傕,LÀM sao bạc chẳng vừa thôi 五月一日北平府知州陶復禮奏明國鎮安府土官令宗紹侵鎖脱隘奪本處田及擅取牛畜,ngũ nguyệt nhất nhật bắc bình phủ tri châu đào phục lễ tấu minh quốc trấn an phủ thổ quan lệnh tông thiệu xâm toả thoát ải đoạt bản xứ điền cập thiện thủ ngưu súc 𬷤𧗱𨃅涅𦹵𡑝猫𢞂吏𧼋劍咹𡉦外,gà về bới nát cỏ sân mèo buồn lại chạy kiếm ăn ngõ ngoài -梅春月菊味茶香,mai xuân nguyệt cúc vị trà hương 𨕭𠄩堂𠁑女󰑼𠄩㛪,Trên hai đường dưới nữa là hai em 姅店𧗱朗𤤰移船𦋦,nửa đêm về sáng vua dời thuyền ra -𦖑󱊻呐讒窒𠮾時乱,nghe lời nói gièm rất ngọt 𡗶𫳵𡗶於𫽄公𠊛𠄼𬙞𡞕𠊛空𡞕󰅹,trời sao trời ở chẳng công người năm bảy vợ người không vợ nào 𦣰𬌥𠺙𥱫𢝙𠁀舜堯,nằm trâu thổi sáo vui đời thuấn nghiêu 陞至二品以上吏部具奏取旨三品以下如例施行,thăng chí nhị phẩm dĩ thượng lại bộ cụ tấu thủ chỉ tam phẩm dĩ hạ như lệ thi hành @@ -21984,7 +19608,6 @@ 𪟂𣘃㗂𡄧𡄧,chém cây tiếng xảng xảng 便塘拱吏尋娘搂㧅,tiện đường cùng lại tìm nàng sau xưa 太宗以天城公主下嫁忠誠王而公主㱕于興道王婚姻不正甚矣,thái tông dĩ thiên thành công chúa hạ giá trung thành vương nhi công chúa quy vu hưng đạo vương hôn nhân bất chính thậm hĩ -𢚸箕拧特常常庄,lòng kia giữ được thường thường cho chăng 釧鐄堆隻,xuyến vàng đôi chiếc 蒸𣛠報應遲麻哿,chưng máy báo ứng chầy mà cả 頰髯木扃岡含,giáp nhiêm mọc quanh càng hàm @@ -21992,14 +19615,11 @@ 魂圭蹺𦰟𩄲秦賒賒,Hồn quê theo ngọn mây Tần xa xa 輸𣈘問曰䋦愁,thâu đêm vấn vít mối sầu 敗之溺死甚眾,bại chi nịch tử thậm chúng -停曠闕舒閒,đừng khoáng khuyết thư nhàn 𠄼𢆥𡗶𣷭昂藏,Năm năm trời bể ngang tàng 人接於清化弩江,nhân tiếp ư Thanh Hoá Nỗ Giang -𠄼時𨑮祸𫨩庒,năm thì mười hoạ hay chăng 公浪󱮾󱭷園郊扵村錦石夾𠓨山荘,công rằng xó xỉnh vườn giao ở thôn cẩm thạch giáp vào sơn trang 七陵回首千行淚萬里捫心两鬂斑去武圖存唐社稷安劉復覩漢衣冠明宗事業君須記恢復神京指日還,thất lăng hồi thủ thiên hàng lệ vạn lí môn tâm lưỡng mấn ban khứ vũ đồ tồn đường xã tắc an lưu phục đổ hán y quan minh tông sự nghiệp quân tu kí khôi phục thần kinh chỉ nhật hoàn 碎廛𬆄扶拉主,tôi gìn ngay phò rập chúa -乘機竹扯散兵威自󰀎𩆷灡冲外,thừa cơ trúc chẻ ngói tan binh uy từ ấy sấm ran trong ngoài 舌低麻固益之旦埃,Thiệt đây mà có ích gì đến ai 󰘚聖𢚸凡實隔忍萬萬千里,mặt thánh lòng phàm thực cách nhẫn vàn vàn thiên lý 英㛪廊店吀𠶆奇𥸷餅𬌥󱭼拱哙󰑼,anh em làng xóm xin mời cả xôi bánh trâu heo cũng gọi là @@ -22053,12 +19673,10 @@ 位而欲止之難免乎大貞凶之失,vị nhi dục chỉ chi nan miễn hồ đại trinh hung chi thất 春二月以韶容公主嫁楊嗣明封嗣明爲駙馬郎,xuân nhị nguyệt dĩ thiều dung công chúa giá dương tự minh phong tự minh vi phò mã lang 功德之盛無以加也,công đức chi thịnh vô dĩ gia dã -戊申三年夏五月旱,mậu thân tam niên tống thuần hi thập ngũ niên hạ ngũ nguyệt hạn 是歲東征王力卒,thị tuế đông chinh vương lực tốt 尊親生母范氏玉厚爲皇太后太后雷陽㫧銳人,Tôn thân sinh mẫu Phạm thị Ngọc Hậu vi Hoàng Thái hậu Thái hậu Lôi Dương Bạo Nhuệ nhân 㛪貪𢀭㛪𥙩绳𡮣子俾疪卑,em tham giàu em lấy thằng bé tí tỉ tì ti 娥浪𡽫渃高溇,Nga rằng Non nước cao sâu -油拯爐鬼炪沚㐱戾𧵑債拯𪽝,dù chẳng lò quỷ đốt chảy 󰠶朝如改干愁,gió chiều như gợi cơn sầu 椇𣞂,gỗ giổi 採𦯬㙮𢬭𣎃𣈜從容,Thái dưa đắp đổi tháng ngày thong dong @@ -22068,7 +19686,6 @@ 襊踈䕯𨢇𬋩情控挂用覃歆󰋇琰塘,túi thơ bầu rượu quản xênh xang quảy dụng đầm hâm mấy dặm đường 臨别何須分重幣贈言深意憶他年,Lâm biệt hà tu phân trọng tệ Tặng ngôn thâm ý ức tha niên 皆曰楯之為物兵噐也,giai viết thuẫn chi vi vật binh khí dã -差軍飛报詞申朝堂,sai quân phi báo tờ thân triều đường 頭𡶨要要𦹵撑喑且且眞眞𠃣吏𥈶,đầu ngàn eo éo cỏ xanh om thả thả chăn chăn ít lại nom 冬十一月詔李畟爲刺史,đông thập nhất nguyệt chiếu lí tắc vi thứ sử 然臣窃見前年征山夷占城琉球老撾之時精󰱇効力各衛軍旗有膂力者先登得馘除用未盡,Nhiên thần thiết kiến tiền niên chinh Sơn Di Chiêm Thành Lưu Cầu Lão Qua chi thời tinh tuyển Hiệu lực các vệ quân kì hữu lữ lực giả tiên đăng đắc quắc trừ dụng vị tận @@ -22078,7 +19695,6 @@ 王能顯靈異眾以為神乃於都府之西立祠歳時奉祀即孚佑彰信崇義布盖大王,Vương năng hiển linh dị chúng dĩ vi thần nãi ư đô phủ chi Tây lập từ tuế thời phụng tự tức Phù hựu Chương tín sùng nghĩa Bố Cái Đại Vương 了眞南園獨樂,tréo chân nằm vườn độc lạc 船昔五湖汀󰜋蘿功欣三傑忍堆𠊛,thuyền tếch ngũ hồ đênh một lá công hơn tam kiệt nhẫn đôi người -盎那工本等众生共寃加󱜐工唐,ang nạ trong bốn đấng chúng sinh cùng oan gia ruột rà trong sáu đường 𠳐恩聖律媄吒蜍柴𭓇道,vâng ơn thánh xót mẹ cha thờ thầy học đạo 公黄廷逢倫郡公鄭栻普郡公鄭榛朗郡公鄭稴𭁈督視副都御史芳泉伯阮惟時等分爲二道進兵會擊莫慶王及僞智水等,công hoàng đình phùng luân quận công trịnh thức phổ quận công trịnh trăn lãng quận công trịnh liêm dữ đốc thị phó đô ngự sử phương tuyền bá nguyễn duy thì đẳng phân vi nhị đạo tiến binh hội kích mạc khánh vương cập nguỵ trí thuỷ đẳng 留時欲禩慇懃意餞日難勝繾綣情,Lưu thời dục tự ân cần ý Tiễn nhật nan thăng khiển quyển tình @@ -22086,7 +19702,6 @@ 別󰠳蔭冷,biết đâu ấm lạnh 𥃱󰺼創戲蹎𡗶𤏣,nhấp nhô sáng hé chân trời tỏ 呐如鴼,nói như kéc -欺欺官弹,khi khi quan đàn 居禁地,cư cấm địa 清夜以砲爲信報東關至靈二城聞砲出援,thanh dạ dĩ pháo vi tín báo đông quan chí linh nhị thành văn pháo xuất viện 多云雀鼠貪生就死實難或云官上當死某𡸈願生,Đa vân Tước thử tham sinh tựu tử thực nan Hoặc vân Quan thượng đương tử mỗ khởi nguyện sinh @@ -22099,11 +19714,9 @@ 𧵆廊盈,gần láng giềng 𦄵傕吏𫄑𥰊駝吏髙,đứt thôi lại nối thấp đà lại cao 明帝遣西夷都督大通事錦衣衛都指揮使楊琮等宜傳聖㫖賜郭有嚴大紅骨朶雲織金獬豸紵絲四疋熟絲三疋,Minh đế khi��n Tây Di đô đốc đại thông sự Cẩm y vệ Đô chỉ huy sứ Dương Tông đẳng nghi truyền thánh chỉ tứ Quách Hữu Nghiêm đại hồng cốt đoá vân chức kim giải trãi trữ ti tứ thất thục ti tam thất -童達童,đồng đạt đồng 化,Hoá 阮多方權聖翊軍将,nguyễn đa phương quyền thánh dực quân tướng 扶郡公黎種卒,Phù quận công Lê Chủng tốt -砒礵𥙩𦋦啐抑决塘捐生,lấy ra nuốt ực quyết đường quyên sinh 払超𠃅𩯀點霜買𧗱,chàng siêu mái tóc điểm sương mới về 固馭顛全固馭黄󱞭默閣車󰬥𬆒𬆒,có ngựa đen tuyền có ngựa vàng đỏ mặc gác xe nhiều rật rật 𧎸𧎸也𥺊蚤瞻蚤𦁼襖𬦄襖顛朱眉,cào cào giã gạo tao xem tao may áo đỏ áo đen cho mày @@ -22116,10 +19729,8 @@ 我仍奏知皇上欽遵,Ngã những tấu tri hoàng thượng khâm tuân 酉离絲意群王絲𢚸,Dầu lìa tơ ý còn vương tơ lòng 几它󰬷特恩𡗶恩拯汝把󰑼𠊛愚𬏝,kẻ đà vả được ơn trời ơn chẳng nhớ trả là người ngu si -縁故𪱊𦓡特清台,duyên cớ sao mà được thảnh thơi 爫𢧚動地驚天同同,làm nên động địa thi kinh đùng đùng 秋七月明親征胡㓂𤤻師至𠱋木川大漸遺命傳位皇太子,thu thất nguyệt minh thân chinh hồ khấu ban sư chí du mộc xuyên đại tiềm di mệnh truyền vị hoàng thái tử -乙丑六年,ất sửu lục niên tống thiệu hưng thập ngũ niên 造新関門,tạo tân quan môn 過年濯外𦊛旬𪵟鬚󰠺𥖐襖裙炳包,quá niên trạc ngoại tư tuần mày râu nhẵn trọi áo quần bảnh bao 和平為樂之本聲音為樂之文,Hoà bình vi nhạc chi bản thanh âm vi nhạc chi văn @@ -22148,10 +19759,8 @@ 強𥆾𨤔玉強醝曲鐄,Càng nhìn vẻ ngọc càng say khúc vàng 朕不知咱後,Trẫm bất tri thính hậu 㐱庄兮蔑丿碍廬,chỉn chăng hề một phút ngại lo -𣍋矇上帝洒恩天,cúi mong thượng đế rưới ân thiên 店冬𦰟𬰅𠺙嚧霜沙落坦湄爐冷瀧,đêm đông ngọn gió thổi lùa sương sa lác đác mưa tro lạnh lùng 客,khách -碎旦𦖑滥,tôi đến nghe trộm 彼盘茶𨢇𣃣衝,bẽ bàng trà rượu vừa xong 𦼔閑無事意樓󰉟𦣰於拯曾屈擾埃,lều nhàn vô sự ấy lâu đài nằm ở chẳng từng khuất nhiễu ai 事業盆店𫪹𠀧,sự nghiệp buồn đêm trống ba @@ -22173,18 +19782,12 @@ 𣷷迷群渃沚溟溟坡覺沕賖𣾺培培,bến mê còn nước chảy mênh mênh bờ giác vẫn xa khơi vợi vợi 英𧗱𠠚板朱𠫅,anh về xẻ ván cho dày 上皇命化州寨主送行船占人三百各回本國,Thượng hoàng mệnh Hoá Châu trại chủ tống hành thuyền Chiêm nhân tam bách các hồi bản quốc -㤙吒𢘾媄拱𫔮丐身,ơn cha nhờ mẹ cũng nhàn cái thân 吕廊渃濁披冲,lỡ làng nước đục pha trong 󰟨𥪞油𢀲欣外,Thế trong dù lớn hơn ngoài -贈太宰賜諡純謹褒,Tặng Thái tể tứ thuỵ Thuần Cẩn -敬呈官全權透朱,kính trình quan toàn quyền thấu cho 命翰林院侍讀學士兼知御前學生局近侍祗候阮天錫撰祐陵碑文,mệnh hàn lâm viện thị độc học sĩ kiêm tri ngự tiền học sinh cục cận thị chi hầu nguyễn thiên tích soạn hựu lăng bi văn -箕𪀄怒蒲𪇌,kìa chim nọ bồ nông 詠𠰺𡥵𪨅,vịnh dậy con trẻ 𦋦情𥆾忍𦋦𢚸㤇親,ra tình nhìn nhận ra lòng yêu thân -是非,lánh đàng thị phi 參賛楊林侯劉世賡竝陞郡公爵,Tham tán Dương Lâm hầu Lưu Thế Canh tịnh thăng quận công tước -荣永𦖻𦖑㗂哭夷,văng vẳng tai nghe tiếng khóc gì 边東主典边西客包,bên đông chúa đến bên tây khách vào 帝其以之,Đế kì dĩ chi 𪮔𫇿,rắc thuốc @@ -22201,7 +19804,6 @@ 庚申五年宋元豊三年,Canh Thân ngũ niên Tống Nguyên Phong tam niên 国,quốc 西域僧來,Tây Vực tăng lai -别浪𢚸固傷空,biết rằng lòng có thương không 造作城包蘇瀝江為祥光殿,Tạo tác thành bao Tô Lịch giang vi Tường Quang điện 慶餘預有功焉,khánh dư dự hữu công yên 暈桂沙𡧲𡗶,vầng quế sa giữa trời @@ -22210,13 +19812,9 @@ 唯戈岸柳王絲泊拜羡𢚸花動䏾紅,ruổi qua ngạn liễu vương tơ bạc bay tạn lòng hoa động bóng hồng 故變示於前而徵應於後,Cố biến thị ư tiền nhi trưng ứng ư hậu 宣慰黎圖黎弄等不能撫馭原懿等皆𢙇怨,tuyên uý lê đồ lê lộng đẳng bất năng phủ ngự nguyên ý đẳng giai hoài oán -𧒌補綠𨇒典𤼸,có gã hàng chài lấy cái rùa vỏ lục ruổi đến dâng -師頭濁𡓮摳楳,sư đầu trọc ngồi khua mõ 興道家奴阮地爐射鍵殺之崱把鍵屍上馬宵遁馳數十里至丘温,hưng đạo gia nô nguyễn địa lô xạ kiện sát chi trắc bả kiện thi thượng mã tiêu độn trì số thập lí chí khâu ôn -橋橋,kiểu cầu 𢞂𬂙󰘩景他鄕汲󰋈,buồn trông phong cảnh tha hương ngập ngừng 𡑝𦼔庄𡳒𨁪苔,Sân rêu chẳng vẽ dấu giày -寔𢝙固打特庄咳煩,thực vui có đánh được chăng hỡi phiền 八月真臘占城㓂乂安州,bát nguyệt chân lạp chiêm thành khấu nghệ an châu 蒲葦号󰑼𦬑枚,bồ vi hiệu là nứa mai 王亦受之毋爲寇災矣,Vương diệc thụ chi vô vi khấu tai hĩ @@ -22224,7 +19822,6 @@ 春二月漢王即皇帝位,xuân nhị nguyệt hán vương tức hoàng đế vị 仁澍又敗之斬首二萬餘级獲馬疋驢牛軍資噐械不可勝數,Nhân Chú hựu bại chi trảm thủ nhị vạn dư cấp hoạch mã sất lư ngưu quân tư khí giới bất khả thắng sổ 月治上位侯陳老罪咱老贖罪錢一千關鏹徒為兵陵遲老家奴獷古猛切於東市以作匿名書誹謗國家也,nguyệt trị Thượng vị hầu Trần lão tội thính Lão chuộc tội tiền nhất thiên quan cưỡng đồ vi binh Lăng trì Lão gia nô quánh cổ mãnh thiết ư Đông thị dĩ tác nặc danh thư phỉ báng quốc gia dã -𠸦埃窖𦘧堆塘格𩜙,khen ai khéo vẽ đôi đường cách nhau 王及太后亦恐嘉等先事𭛁欲令漢使者權謀誅嘉等,vương cập thái hậu diệc khủng gia đẳng tiên sự phát dục lệnh hán sứ giả quyền mưu tru gia đẳng 造戸口單數,Tạo hộ khẩu đơn số 坡藝詩𪽗󰖌味歌吟,pha nghề thi họa đủ mùi ca ngâm @@ -22245,8 +19842,6 @@ 演音𠱊󱫋󰉏唎喃哪,diễn âm sẽ chắp vài lời nôm na 循舟艦俱燃,Tuần chu hạm cụ nhiên 詔管軍使義榮管押伯大等交還于宋,chiếu quản quân sứ nghĩa vinh quản áp bá đại đẳng giao hoàn vu tống -吏𢜠元氣皮盛,lại mừng nguyên khí vừa thịnh -湄秋𠀧塘菊,mưa thu ba đường cúc 灡秋水湼春山花悭輸𧺀柳𪬡歛撑,làn thu thuỷ nét xuân sơn hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh 於是詔改明年爲正治元年,Ư thị chiếu cải minh niên vi Chính Trị nguyên niên 自今而後或尚狃𦾔汚旅進旅退圖欲固權位朕為卿顯戮之,tự kim nhi hậu hoặc thượng nữu cựu ô lữ tiến lữ thoái đồ dục cố quyền vị trẫm vị khanh hiển lục chi @@ -22256,7 +19851,6 @@ 法咍𠲶念𠬠句抋收󰠎物󱚢瓢壼灵,phép hay miệng niệm một câu tóm thâu muôn vật vào bầu hồ linh 二月十九日烏馬兒犯安興寨,nhị nguyệt thập cửu nhật ô mã nhi phạm an hưng trại 蜆𥪝𠰘󱋓󰡏補𠫾󰠳,kiến trong miệng chén có bò đi đâu -頭辰濁禿襖空邪,đầu thì trọc lóc áo không tà 白滕泖沚渃紅如󱬯,bạch đằng máu chảy nước hồng như vang 冬十二月楊廷藝養假子三千人圖恢復,đông thập nhị nguyệt dương đình nghệ dưỡng giả tử tam thiên nhân đồ khôi phục 治時可𠁔户雄,trị thời khá sánh họ hùng @@ -22274,21 +19868,17 @@ 南州暑濕加以瘴癘致死亡者十必四五,Nam Châu thử thấp gia dĩ chướng lệ trí tử vong giả thập tất tứ ngũ 閤門使李奉恩上言彼微物爾而陛下以爲瑞,Cáp môn sứ Lí Phụng Ân thượng ngôn Bỉ vi vật nhĩ nhi bệ hạ dĩ vi thuỵ 其不以私恩濫予如此,kì bất dĩ tư ân lạm dư như thử -禅見伴涅身命買,tham thiền kén bạn -愁駭強爫鮮矫欺月𠸍花唭拯咍,nhịn sầu hãy gượng làm tươi kẻo khi nguyệt mỉa hoa cười chẳng hay 遣人送安姿公主聖宗季妹于脱驩欲舒國難也,Khiến nhân tống An Tư công chúa Thánh Tông quý muội vu Thoát Hoan dục thư quốc nạn dã 樁𠤩糁行𩂏矯傘𩄲𠄼󰬾式撫台幔,thông bảy tám hàng che kẻo tán mây năm ba thức phủ thay màn 博拯於唒𠹚拯於,bác chẳng ở dẫu van chẳng ở 法,pháp 󱋓𠶆沛唅蒲丸燥𣦍,Chén mời phải ngậm bồ hòn ráo ngay 宋福林進香,tống phúc lâm tiến hương -靜時噒嚕勤拳,tĩnh thời năn nổ cần quyền 昱到邉曾無審訪聽信行路人言即回奏有北方欽差二司官暨廣東鎮守總兵管領兵馬來甚眾,dục đáo biên tằng vô thẩm phỏng thính tín hành lộ nhân ngôn tức hồi tấu hữu bắc phương khâm sai nhị tư quan kị quảng đông trấn thủ tổng binh quản lĩnh binh mã lai thậm chúng 㐌拯埃糝󰝡勢乙拯󰀑,đã chẳng ai tóm đem thế ắt chẳng lâu 帝慰勞之復仍其爵撫其将士三軍大喜,Đế uý lạo chi phục những kì tước phủ kì tướng sĩ tam quân đại hỉ 腦𩠭腋𦙜肺𦟊,não óc dịch nách phế phổi 頒降賞功令,ban giáng thưởng công lệnh -詩書實意寶𠦳𠁀,thi thư thực ấy báu ngàn đời 皆曰戰萬人同辝如出一口,giai viết chiến vạn nhân đồng từ như xuất nhất khẩu 家山𪧘群忙象,gia sơn cũ còn mường tượng 應差官養僧士每日十人輪流更代得便更種,ứng sai quan dưỡng tăng sĩ mỗi nhật thập nhân luân lưu cánh đại đắc tiện canh chủng @@ -22326,7 +19916,6 @@ 黄嵩𧺃𩈘焠肝,hoàng tung đỏ mặt sốt gan 如違者斬以示眾,như vi giả trảm dĩ thị chúng 𡉕砥,hòn đe -拱払結󰖥絲仍𣈜,cùng chàng kết tóc xe tơ những ngày 扇󱖧,phiến quạt 詔駙馬郎楊嗣明文臣阮汝枚李義榮討之,chiếu phò mã lang dương tự minh văn thần nguyễn nhữ mai lí nghĩa vinh thảo chi 𢚵之𫽄𡨹𥙩𪤍卒之麻逴㗂悭𠓨命,dại chi chẳng giữ lấy nền tốt chi mà rước tiếng ghen vào mình @@ -22341,11 +19930,9 @@ 丕時𦒹鋪經爐𪤸蒸恩等聖人侯𡘮,vậy thời sáu pho kinh tro nguội chưng ơn đấng thánh nhân hầu mất 黎廣度保有政術剛毅可陞廷尉故有是命,Lê Quảng Độ bảo hữu chính thuật cương nghị khả thăng Đình uý cố hữu thị mệnh 牢空結伴麻𠫾𠓨塲,sao không kết bạn mà đi vào trường -醝終鼎悁沔道奇,say chung đỉnh quên miền đạo cả 乙亥三年宋恭帝顯德祐元年元至元十二年春二月大比取士,Ất Hợi tam niên Tống Cung Đế Hiển Đức Hựu nguyên niên Nguyên Chí Nguyên thập nhị niên xuân nhị nguyệt đại tỉ thủ sĩ 初太祖晚年多疾病又君王思齊狂悖帝由幼冲而陳元扞范文巧皆常有佐命功頗得時望,Sơ Thái Tổ vãn niên đa tật bệnh hựu quân vương Tư Tề cuồng bột đế do ấu xung nhi Trần Nguyên Hãn Phạm Văn Xảo giai thường hữu tá mệnh công pha đắc thời vọng 󰂇󰝂𠓨集断膓,Ví đem vào tập Đoạn trường -庒荘臺阁拱行簮纓,chẳng t rang đài các cũng hàng trâm anh 𤾓𢆥𢚸庄差𢚸,trăm năm lòng chẳng sai lòng 𬮌茹𥾽練祖螉藏,cửa nhà bịn rịn tổ ong tàng 𡥚箕固襖襜油拯唯拯󱯗𡥚箕固車馭油拯󱅒拯𩧍牢𫮋󰏙所托丕,gã kia có áo xiêm dầu chẳng duỗi chẳng chùng gã kia có xe ngựa dầu chẳng giong chẳng ruổi sao ngồi xem thửa thác vậy @@ -22383,7 +19970,6 @@ 春二月宜置府縣,Xuân nhị nguyệt Nghi trí phủ huyện 呫𩯁,chòm râu 翁絲恄補之饒,Ông tơ ghét bỏ chi nhau -己卯九年,kỉ mão cửu niên tống gia định thập nhị niên 捛𢚸𭓇𥙩仍芸業咍,Vỡ lòng học lấy những nghề nghiệp hay 之階定律令衣服之制真𦙟世之奇才也,chi giai định luật lệnh y phục chi chế chân tế thế chi kì tài dã 朱荼碎臭朱𫯳碎吱,cho dưa tôi khú cho chồng tôi chê @@ -22392,7 +19978,6 @@ 順宗歲𡮮才𪬡,thuận tông tuổi mọn tài hèn 春正月命親王思齊将兵征忙,xuân chính nguyệt mệnh thân vương tư tề tương binh chinh mường 張公此適每牟,trương công thử thách mọi mầu -庚辰十年,canh thìn thập niên tống gia định thập tam niên 𬮌柴這然然冷,cửa sài giá nhơn nhơn lạnh 边𠇮只体𮗓緣𡎢掑,Bên mình chỉ thấy Giác Duyên ngồi kề 丐𨯛,cái ấm @@ -22412,12 +19997,10 @@ 左建日光殿右建月明殿後,Tả kiến Nhật Quang điện hữu kiến Nguyệt Minh điện hậu 𠰌之拱𬦼冲茄,mùi chi cũng đủ trong nhà 惠宗皇帝諱旵高宗長子其母譚氏皇后於甲寅年七月誕生治平龍應四年戊辰正月󰀋立爲皇太子高宗崩遂登太寳在位十四年傳位昭皇後爲陳守度断,Huệ Tông Hoàng Đế Huý Sảm Cao Tông trưởng tử kì mẫu Đàm Thị hoàng hậu ư Giáp Dần niên thất nguyệt đản sinh Trị Bình Long Ứng Tứ niên Mậu Thìn chính nguyệt sách lập vi hoàng thái tử Cao Tông băng toại đăng Thái Bảo tại vị thập tứ niên truyền vị Chiêu Hoàng hậu vị Trần Thủ Độ đoạn -倍𢜠娘吏𧗱圭鄉,vội mừng nàng lại về quê hương 吝𣘃彳亍𠀲樵樁升,lần cây xích xúc đứa tiều thung thăng 至是卒年四十贈太保賜謚勇畧褒封爲福神立祠享祀,Chí thị tốt niên tứ thập tặng Thái bảo tứ thuỵ Dũng Lược bao phong vi phúc thần lập từ hưởng tự 冬十月太,đông thập nguyệt thái 吾仰觀天上情動于中言刑于外有句云素蟾皎皎玉盤清雲弄寒光暗復明,ngô ngưỡng quan thiên thượng tình động vu trung ngôn hình vu ngoại hữu câu vân tố thiềm hạo hạo ngọc bàn thanh vân lộng hàn quang ám phục minh -𠓀𦖑仍㗂添油,trước nghe những tiếng thêm rầu 十二月節制鄭松𭁈諸将議收兵乃下令撤兵循,thập nhị nguyệt tiết chế trịnh tùng dữ chư tướng nghị thu binh nãi hạ lệnh triệt binh tuần 百計逢迎專政則多方賣弄釀成端慶洪順之禍𡸈一朝一夕之故哉,bách kế phùng nghinh chuyên chính tắc đa phương mại lộng nhưỡng thành đoan khánh hồng thuận chi hoạ khởi nhất triêu nhất tịch chi cố tai 𡸈圖微遠之餘疊荷寵光之賜,khởi đồ vi viễn chi dư điệp hà sủng quang chi tứ @@ -22425,12 +20008,10 @@ 夾𩈘,giáp mặt 青天白日𤑟𤉜朱𫀢,Thanh thiên bạch nhật rõ ràng cho coi 束浪﨤𣅶流離,Thúc rằng Gặp lúc lưu ly -𦓡扒酌従𪀄𤝞,mà bắt chước tuồng chim chuột 箕埃信𠇖秩𤙭,kìa ai tin bợm mất bò 金木合宿在室分,Kim Mộc hợp túc tại Thất phần 棹秋買乃𥱰霜,Giậu thu mới nảy giò sương 令明人著京人衣服斷髮,Lệnh Minh nhân trước Kinh nhân y phục đoạn phát -盗氷命麻𢪀豸,băng mình mà nghỉ chạy 郑歆沛󰠩𠽆屍,trịnh hâm phải cá nuốt thây 浪甘𠹾泊貝情,rằng cam chịu bạc với tình 钱蓮尼㐌扔󰑼𠀧,tiền sen này đã nẩy là bạ @@ -22444,8 +20025,6 @@ 愁尼弋弋𬮙𠁀渚悁,Sầu này dặc dặc muôn đời chưa quên 其意謂占城雖以臣服實未内附榜文終見廢閣,kì ý vị chiêm thành tuy dĩ thần phục thực vị nội phụ bảng văn chung kiến phế các 供养苔九玄七祖,cúng dàng đầy cửu huyền thất tổ -畧竹攊掑𨕭𠃅𩯀,lược trúc giắt cài trên mái tóc -感㤙英指𫮇買𢧚,cảm ơn anh chỉ lối mới nên 𠱾歲饑民苦於盗刧,Thời tuế cơ dân khổ ư đạo kiếp 𫏻尼巴南𡗶乙哿𬋟庄仍羅同穭𤈜枯㝵些共每類物乙庄固准㕵,sau này ba năm trời ắt cả nắng chẳng những là đồng lúa cháy khô người ta cùng mọi loài vật ắt chẳng có chốn uống 󰜋𠳒船㐌淹潭,Một lời thuyền đã êm giầm @@ -22471,16 +20050,13 @@ 亂𥪝𠀧府賊外𦊚方,loạn trong ba phủ giặc ngoài bốn phương 時獄多寃濫往徃於公朝鳴訴帝益厭之故有是命,thời ngục đa oan lạm vãng vãng ư công triều minh tố đế ích yếm chi cố hữu thị mệnh 眉撑𩯀𤽸些𫅷𠰚滯鉑襖󱭜博帝啊,mày xanh tóc trắng ta già nhỉ dải bạc áo chàm bác đấy a -為情𢧚沛𠓨𦋦買情,vì tình nên phải vào ra mấy tình 㐌願𠄩𫳘同心,Đã nguyền hai chữ đồng tâm 傕󰬮道吏牟仙,thôi vẻ đạo lại mầu tiên 世祖太王之神謀睿筭,thế tổ thái vương chi thần mưu duệ toán -挭𥺊,gánh gạo đưa chồng 重生恩𥘀𣷭𡗶,trùng sinh ơn nặng bể trời 王翁𠰺逴共𧗱󰜋尼,Vương ông dạy rước cùng về một nơi 攝縱有所得不償所失所利不藥所傷,Nhiếp tung hữu sở đắc bất thường sở thất sở lợi bất dược sở thương 故先為此語無令自彼出也,cố tiên vi thử ngữ vô lệnh tự bỉ xuất dã -𣅶曷湄沙𠠩󱠿帳秋風欺俸兎制边,trướng thu phong khi bóng thỏ xế bên 佃匐敗比復以舟師出戰,Điền Bặc bại bí phục dĩ chu sư xuất chiến 𥙩𢚸噲𡭧𦋦低謝𢚸,Lấy lòng gọi chút ra đây tạ lòng 盧公固意𠹾輸𠄩盘,lư công có ý chịu thua hai bàn @@ -22492,7 +20068,6 @@ 𡨸漢,chữ hán 藥品,dược phẩm 直浪𢈱呐有縁,trực rằng lời nói hữu duyên -吏固蔑,lại có một con kêu rằng muông biển 時宰相吕嘉年長長一作老歴相三朝宗族仕官為長吏者七十餘人男皆尚公主女皆嫁王之子弟宗室及蒼梧秦王有連其居國中甚得眾心愈於王,thời tể tướng lữ gia niên trưởng trưởng nhất tác lão lịch tướng tam triều tông tộc sĩ quan vi trưởng lại giả thất thập dư nhân nam giai thượng công chúa nữ giai giá vương chi tử đệ tông thất cập thương ngô tần vương hữu liên kì cư quốc trung thậm đắc chúng tâm dũ ư vương 復䏻親率六師經理四塞平忙禮平狗玁定太原定宣光占城復從哀牢震懾,phục năng thân suất lục sư kinh lí tứ tắc bình mường lễ bình cẩu hiểm định thái nguyên định tuyên quang chiêm thành phục tòng ai lao chấn nhiếp 堪用者留任不堪用者改除别職,kham dụng giả lưu nhiệm bất kham dụng giả cải trừ biệt chức @@ -22501,7 +20076,6 @@ 其餘陳日昭阮飛卿阮謹杜满並以先降,Kì dư Trần Nhật Chiêu Nguyễn Phi Khanh Nguyễn Cẩn Đỗ Mãn tịnh dĩ tiên hàng 桧源拱扵𢚸㝵麻𦋦,Cỗi nguồn cũng ở lòng người mà ra 意𡞕另買𨅹丸岧峨,ấy vợ lính mới trèo hòn đèo nga -孝大王郡哀王梁王唐王演王應王肇王祔之西夾曰昭勳堂以忠勇王王宋王福王廣王鎮王義王荆王名鋧祔之,hiếu đại vương quận ai vương lương vương đường vương diễn vương danh cảo ứng vương danh minh triệu vương danh thoan phụ chi tây giáp viết chiêu huân đường dĩ trung dũng vương danh cung thạch vương tống vương phúc vương danh tranh quảng vương danh thuyên trấn vương danh kinh nghĩa vương danh cạnh kinh vương danh kiến phụ chi 喓𡁼𩈘渃𣇜渡冬,eo sèo mặt nước buổi đò đông 𠊚嫌浪菊戈重九,người hiềm rằng cúc qua trùng cửu 月娥榜𣼽𢗌󱳮,nguyệt nga bảng lảng bơ lơ @@ -22512,7 +20086,6 @@ 阮𤩽等五十人第三甲同進士出身,Nguyễn Nghiễm đẳng ngũ thập nhân đệ tam giáp đồng tiến sĩ xuất thân 跋涉𨁡󱘢,bạt thiệp nối theo 猿明朽喜爫伴共些,vượn mừng hủ hỉ làm bạn cùng ta -身長八尺皇㐌驚,thân tràng bát xích hoàng đã kinh 几撘𧜖󱖮几冷㳥占吒丐刧𥙩𫯳終,kẻ đắp chăn bông kẻ lạnh lùng chém cha cái kiếp lấy chồng chung 定時納釆于歸,Định thì nạp thái vu qui 是年清華之地一榖不收民大饑多流亡,Thị niên Thanh Hoa chi địa nhất cốc bất thu dân đại cơ đa lưu vong @@ -22525,16 +20098,13 @@ 絏,dây 預,dự 初栢𭁈節制鄭松同一泒常𭁈黎及第隂欲圖害,sơ bách dữ tiết chế trịnh tùng đồng nhất phái thường dữ lê cập đệ âm dục đồ hại -箕如丐埃扜,kìa như cái ai vo 蜍奉恭敬謹固湼,thờ phụng cung kính ghín có nết 又遣正使吳致和阮實,Hựu khiển chánh sứ Ngô Trí Hoà Nguyễn Thực 吀聖躬阻吏茄鐄底小臣吀料塘探咱,xin thánh cung trở lại nhà vàng để tiểu thần xin liệu đường thám thính 𩆪𩂟淡吉頺核,mịt mù dặm cát đồi cây 其田先已賜帝次妃千春千春猶執故帖耕種而藻未嘗與之爭,kì điền tiên dĩ tứ đế thứ phi thiên xuân thiên xuân do chấp cố thiếp canh chủng nhi tảo vị thường dữ chi tranh -卞𤼸没礼賖𡬷誠,biện dâng một lễ xa đem tấc thành 明帝納之,Minh đế nạp chi 默𦷾拯咍𩛂,mặc đấy chẳng hay no -𢖵茄娘拱盘桓念西,nhớ nhà nàng cũng bàn hoàn niềm tây 𫽄戈童骨光扦𠊛󰠳麻吏体𨕭𡎝塵,chẳng qua đồng cốt quàng xiên người đâu mà lại thấy trên cõi trần 淋洳拯变卒和清,lầm nhơ chẳng bén tốt hoà thanh 至宣光興化西道將定郡公將兵來會復大議進兵渡河畧定太原諒山京北等處土将嘉郡公亦歸順朝廷咸願給兵討賊,Chí Tuyên Quang Hưng Hoá Tây đạo tướng Định quận công tương binh lai hội phục đại nghị tiến binh độ hà lược định Thái Nguyên Lạng Sơn Kinh Bắc đẳng xứ thổ tướng Gia quận công diệc quy thuận triều đình hàm nguyện cấp binh thảo tặc @@ -22543,10 +20113,8 @@ 未有宫殿而天子不可入耶且臺中舊有天子󰕖學處簿書,vị hữu cung điện nhi thiên tử bất khả nhập da thả đài trung cựu hữu thiên tử giảng học xứ bạ thư 黎仁噲奏凡所降之聀自罷至徒流死罪宜盡追收前所給勑命帝從之,lê nhân khoái tấu phàm sở giáng chi chức tự bãi chí đồ lưu tử tội nghi tận truy thu tiền sở cấp sắc mệnh đế tòng chi 然儉邪莫辨賞罰不明𫳭任奸臣而開象脚之路崇信佛老而制僧道之科何其暗也髙宗初年專任蘇憲誠李敬脩之賢臣共圖政治賑貧有令求賢有詔故天資嘉瑞以前其政猶有可觀,nhiên kiệm tà mạc biện thưởng phạt bất minh sủng nhiệm gian thần nhi khai tượng cước chi lộ sùng tín phật lão nhi chế tăng đạo chi khoa hà kì ám dã cao tông sơ niên chuyên nhiệm tô hiến thành lí kính tu chi hiền thần cộng đồ chính trị chẩn bần hữu lệnh cầu hiền hữu chiếu cố thiên tư gia thuỵ dĩ tiền kì chính do hữu khả quan -刘平㐌題𨕭榜鐄,lưu bình đã đề trên bảng vàng 𢭗窻𨻫艮魚𢚸,nương song luống ngẩn ngơ lòng 二月移造靈光殿於東步頭號風水殿,nhị nguyệt di tạo linh quang điện ư đông bộ đầu hiệu phong thuỷ điện -𠸦埃擼裊迻朱昆𣵰𤂬坡棱細低,khen ai trỏ nẻo đưa chừng cho con lặn lội pha rừng tới đây 帝幸西湖觀魚,đế hạnh tây hồ quan ngư 馭𨫊於𡗶名於史,ngựa sắt ở trời danh ở sử 是時太尉端國公阮黄陰使薊郡公潘彦壮郡公吳廷峩美郡公裴文奎等謀反,thị thời thái uý đoan quốc công nguyễn hoàng âm sử kế quận công phan ngạn tráng quận công ngô đình nga mĩ quận công bùi văn khuê đẳng mưu phản @@ -22555,14 +20123,12 @@ 黎文休曰帝堯帝舜文王武王皆以一字為號未當有增其尊號也,lê văn hưu viết đế nghiêu đế thuấn văn vương võ vương giai dĩ nhất tự vi hiệu vị đương hữu tăng kì tôn hiệu dã 節制鄭松督大營兵,tiết chế trịnh tùng đốc đại dinh binh 春二月起天慶殿于長春殿前為聽政之所,Xuân nhị nguyệt khởi Thiên Khánh điện vu Trường Xuân điện tiền vi thính chính chi sở -󰜋𠊚扵郡,một người ở quận phan chương 次二,thứ nhì 浪𨢟磴𠄼𫢩蒌苦,rằng gây dựng năm nay rau cỏ 械不可勝數,giới bất khả thăng sổ 定分新市例勑旨天下各處縣州社生民日繁欲分新市則便貿易即府縣州官勘實果便於民起本僃奏從便會市不拘有無𦾔額,định phân tân thị lệ sắc chỉ thiên hạ các xứ huyện châu xã sinh dân nhạt phồn dục phân tân thị tắc tiện mậu dịch tức phủ huyện châu quan khám thực quả tiện ư dân khởi bản bị tấu tòng tiện hội thị bất câu hữu vô cựu ngạch 仲子即就天墀呼海口虎翊仲子所領軍列坐墀中使唱龍吟曲數聲眾皆驚訝相率徃官宫殿遂竟即奉引㱕德陵,trọng tử tức tựu thiên trì hô hải khẩu hổ dực trọng tử sở lĩnh quân liệt toạ trì trung sử xướng long ngâm khúc số thanh chúng giai kinh nhã tương suất vãng quan cung điện toại cánh tức phụng dẫn quy đức lăng 㐌衝時突㐌󱚢時𦋦,đã xông thì đột đã vào thì ra -敬禮誠心獻寶漿,kỉnh lễ thành tâm hiến bửu tương 行皇帝謚庙號太宗母枚氏為金天皇太后,Hành Hoàng Đế thuỵ miếu hiệu Thái Tông mẫu Mai thị vi Kim Thiên Hoàng Thái Hậu 因㐌典尼跋船,nhân đã đến nơi bạt thuyền 𢪀源干姑喭噤台,nghĩ nguồn cơn cô ngán ngẩm thay @@ -22571,11 +20137,8 @@ 業開創似業中興,nghiệp khai sáng tựa nghiệp trung hưng 史臣吳士連曰殺人者死古法也今罪與人同殊無差等失輕重之權衡矣,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Sát nhân giả tử cổ pháp dã kim tội dữ nhân đồng thù vô sai đẳng thất khinh trọng chi quyền hành hĩ 咳𡥵𪆧渃箕喂,hỡi con vịt nước kia ơi -媄𤴪吏性强溪乞㛪象添窒墨訛,mẹ ghẻ lại tính càng khe khắt em tuồng thêm rất mực nhiêu ngoa 臣者亦幸以榮殊不知姓有譜系固不可混賜之,Thần giả diệc hạnh dĩ vinh thù bất tri tính hữu phả hệ cố bất khả hỗn tứ chi -吔景吔纏吔師吔小眾碎吀𧗱,xin giã cảnh giã chiền giã sư giã tiểu chúng tôi xin về 坤旦尽篭绳挭拱坤,khôn đến tận lồng thằng gánh cũng khôn -固𪝉節固唐始終,có điều tiết có đường thuỷ chung 蔑命辣課𠀧冬,một mình lạt thuở ba đông 󰝡歇大眾乙𬼀庄礙,đem hết đại chúng ít nhiều chẳng ngại 倘或尋常職事罷職充軍,thảng hoặc tầm thường chức sự bãi chức sung quân @@ -22598,22 +20161,17 @@ 外紀,ngoại kỷ 󰡎民安𢚸,dưới dân an lòng 簡皇之柔懦而立政柄有歸令由上出則胡氏奸情有戢矣,giản hoàng chi nhu nhu nhi lập chính bính hữu quy lệnh do thượng xuất tắc hồ thị gian tình hữu tập hĩ -㗂如僂蛮夷,tiếng như lũ man di 塘夐拂披𣘃乞𩙍𨕭空落度雪𠖤花,đường quạnh phất phơ cây ngất gió trên không lác đác tuyết bay hoa 日燏以長子名聖安女子名聖奴乃命皇子名聖生盖欲已己子名相似也皇子自幼保育至宅帝位日燏調護之功為多,Nhật duật dĩ trưởng tử danh Thánh An nữ tử danh Thánh Nô nãi mệnh hoàng tử danh Thánh Sinh cái dục dĩ kỷ tử danh tương tự dã Hoàng tử tự ấu bảo dục chí trạch đế vị Nhật duật điều hộ chi công vi đa 仍課𥘷苦闲,nhưng thuở trẻ khó hèn -辛酉大定二年,tân dậu đại định nhị niên tống thiệu hưng thập nhất niên 舘券賜錢遣之,quán khoán tứ tiền khiển chi -𡥵滝湖渃,con sông hồ nước biếc 䏾𦝄,bóng trăng -𣎏𣄒,có ở 前項,Tiền hạng 孛於所王舍城渃图衛,bụt ở thửa vương xá thành nước đồ vệ 六月清華處河決水溢渰浸民田,lục nguyệt thanh hoa xứ hà quyết thuỷ dật yêm tẩm dân điền 属西漢紀起辛未至己亥凣一百四十九年,Thuộc Tây Hán kỷ khởi Tân Mùi chí Kỷ Hợi phàm nhất bách tứ thập cửu niên 帝命明倫伯黎念總太監黎文輝及華文𭓇生二人以海清河清二司力士把棹二輕舟徃,Đế mệnh Minh Luân bá Lê Niệm Tổng thái giám Lê Văn Huy cập hoa văn học sinh nhị nhân dĩ Hải Thanh Hà Thanh nhị ti lực sĩ bả trạo nhị khinh chu vãng 楳㘇谷谷邊箕𤅶,mõ vang cốc cốc bên kia bến -當干焒粓𥸷𡥵辰頺啂𫯳尋尖悲徐焒㐌𤈜𨖲𡥵㐌啂段尋尖辰尋,đương cơn lửa tắt cơm sôi con thì đòi bú chồng đòi tòm tem bây giờ lửa đã cháy lên con đã bú đoạn tòm tem thì tòm 外𦖻底默󰊄𠖤𠃅外,Ngoài tai để mặc gió bay mái ngoài 江山𩈘𧡊𢧚涓熟名利𢚸󰅹約卓求,giang sơn mặt thấy nên quen thuộc danh lợi lòng nào ước chác cầu 㐱𥙩𪮏初逞准𦼔撑,chỉn lấy tay sờ sĩnh chốn rêu xanh @@ -22622,7 +20180,6 @@ 時精勇已遠舟師難於泝流因以敗,thời tinh dũng dĩ viễn chu sư nan ư tố lưu nhân dĩ bại 世羙先登騎馬來戦,Thế Mĩ tiên đăng kị mã lai chiến 七日諜報云唆都自清化來,thất nhật điệp báo vân toa đô tự thanh hoá lai -香皮外,hương vừa ngoài 莫氏車裂之十月太師鄭檢入朝表奏詔勳靖公次子端郡公阮黄使将兵鎮守順化處以防東寇與廣南鎮郡公缺名相爲救援,mạc thị xa liệt chi thập nguyệt thái sư trịnh kiểm nhập triều biểu tấu chiếu huân tĩnh công thứ tử đoan quận công nguyễn hoàng sử tướng binh trấn thủ thuận hoá xứ dĩ phòng đông khấu dữ quảng nam trấn quận công khuyết danh tương vi cứu viện 時調漆作匠各局起報天寺,thời điều tất tác tượng các cục khởi báo thiên tự 娘時𡎝客車侵,nàng thời cõi khách xa xăm @@ -22635,7 +20192,6 @@ 漢多󰒂之大爲𭛁兵遣王恢出豫章韓安國出會󰏲擊閩越,Hán gia nghĩa chi đại vi phát binh khiển Vương Khôi xuất Dự Chương Hàn An Quốc xuất Cối Kê kích Mân Việt 荘浪官品名儒,trang rằng quan phẩm danh nho 花初蜂󱀄󰋇分重情,Hoa xưa ong cũ mấy phân trọng tình -丸𥒥撑夷論噴𦼔,hòn đá xanh rì lún phún rêu 㪯㝵苔墮㤕身,cửa người đày đoạ xót thân 号󰑼鼱鼩仃仃㹥吱,hiệu là thanh cú rành rành chó chê 仍店生刎肝鐄胣鉄𢚸討𣦍𡗶坦証明,những đêm sanh vắt gan vàng dạ sắt lòng thảo ngay trời đất chứng minh @@ -22667,9 +20223,7 @@ 太祖皇帝,Thái Tổ Hoàng Đế 命都督黎問傳㫖諭之使回,mệnh đô đốc lê vấn truyền chỉ dụ chi sứ hồi 坤沛卢量曳特安,khôn phải lo lường dại được yên -丸飭𧗱各廊,hoàn sức về các làng 莅仁阮了招率陸那武禮等縣人攻掠明人數年,Li Nhân Nguyễn Liễu chiêu suất Lục Na Vũ Lễ đẳng huyện nhân công lược Minh nhân số niên -羣些低絲紅𣠖定,còn ta đây tơ hồng chưa định 使黄清為翰林院侍讀知御前學生局翰林院侍講程封侍經筵,sứ hoàng thanh vi hàn lâm viện thị độc tri ngự tiền học sinh cục hàn lâm viện thị giảng trần phong thị kinh diên 蜂蠟插螉,phong lạp sáp ong 直󰠃歆儉合麻迻仙,trực cùng hâm kiệm hợp mà đưa tiên @@ -22689,9 +20243,7 @@ 襊弹𥝥册提𢹂遁𨖅,Túi đàn cặp sách đề huề dọn sang 娘蘂卿隊時㖠干,nàng nhị khanh đòi thời nài can 枕𩠴,chẩm gối -𦓡姉固銭底空,mà chị có tiền để không 渚共森合女󰅹支配,chửa cùng sum họp nỡ nào chia phôi -宗希弧矢𦊚方𡗶,tung hê hồ thỉ bốn phương trời 以阮匐爲定國公劉基爲都護府士師黎桓爲十道將軍僧綂吳真流賜號匡越大師張麻尼爲僧錄道士鄧玄光授崇真威儀,dĩ nguyễn bặc vi định quốc công lưu cơ vi đô hộ phủ sĩ sư lê hoàn vi thập đạo tướng quân tăng thống ngô chân lưu tứ hiệu khuông việt đại sư trương ma ni vi tăng lục đạo sĩ đặng huyền quang thụ sùng chân uy nghi 感𢚸麻尋𦷾時可料托麻尋𦷾時拯可,cảm lòng mà tìm đấy thời khả liều thác mà tìm đấy thời chẳng khả 夏四月設仁王會于龍墀大赦罪人,Hạ tứ nguyệt thiết nhân vương hội vu Long trì đại xá tội nhân @@ -22703,7 +20255,6 @@ 掣兜𥪝浽󰌺愁,Xiết ĐÂU TRONG nỗi thảm sầu 今方内無狗吠之警而使甲卒暴露,Kim phương nội vô cẩu phệ chi cảnh nhi sử giáp tốt bạo lộ 實於漢之曹於陳之胡皆其迹也,Thực ư Hán chi Tào ư Trần chi Hồ giai kì tích dã -番𫪹門番折,ngàn phen sống muôn phen chết 春二月林邑王范胡達寇九真,Xuân nhị nguyệt Lâm Ấp vương Phạm Hồ Đạt khấu Cửu Chân 賜狀元阮,Tứ trạng nguyên Nguyễn 󰙉几折󰙉梌椒󰙉,sọ kẻ chết sọ dừa tiêu sọ @@ -22713,7 +20264,6 @@ 檯看春,đài khán xuân 鏟羅丐國,sản là cái cuốc 𠃩吝台𡨺役𡗶,chín lần thay giữ việc trời -係埃反𤤰即辰沛誅夷三族,hễ ai phản vua tức thì phải tru di tam tộc 契𦀎,khít rịt 勑㫖繼今木條船庫厰塲門外公同檢驗,sắc chỉ kế kim mộc điều thuyền khố xưởng trường môn ngoại công đồng kiểm nghiệm 𥙩夷敬媄𥙩夷討㛪,lấy gì kính mẹ lấy gì thảo em @@ -22728,19 +20278,15 @@ 初楊氏賁生子宜民,sơ dương thị bí sinh tử nghi dân 用以擊賊,dụng dĩ kích tặc 初六日水棠養真庄純美殿監陳暠作乱,Sơ lục nhật Thuỷ Đường dưỡng chân trang Thuần Mĩ điện giám Trần Cảo tác loạn -𤽗姑籠𫼳鋥麻𧗱,ngươi côlông mang xiềng mà về 時清華各縣人民散亡田無耕種多荒餓焉,thời thanh hoa các huyện nhân dân tán vong điền vô canh chủng đa hoang ngạ yên 戊辰五年元致和元年九月以後文宗圖帖睦爾大曆元年春三月殺國父上宰國瑱,mậu thìn ngũ niên nguyên trí hoà nguyên niên cửu nguyệt dĩ hậu văn tông đồ thiếp mục nhĩ đại lịch nguyên niên xuân tam nguyệt sát quốc phụ thượng tể quốc chẩn -媄吒固㗂茄𢀭,mẹ cha có tiếng nhà giầu 大者數千餘人小者七八百人,Đại giả sổ thiên dư nhân tiểu giả thất bát bách nhân 五百人入宿衛,ngũ bách nhân nhập túc vệ 𣷭溇󰋇丈𡗶高󰋇重,bể sâu mấy trượng trời cao mấy trùng -𠸦朱堆我北南,khen cho đôi ngã bắc nam 司指揮黎燕黎觧等相與議曰今諒山王宜民甚於不德率彼無頼之人范屯藩般等乘夜間梯城入宫禁中弑君及國母皇太后惡莫大焉,ti chỉ huy lê yên lê giải đẳng tương dữ nghị viết kim lạng sơn vương nghi dân thậm ư bất đức suất bỉ vô lại chi nhân phạm đồn phiên ban đẳng thừa dạ gian thê thành nhập cung cấm trung thí quân cập quốc mẫu hoàng thái hậu ác mạc đại yên 失禮義,thất lễ nghĩa 𦛜𪘵隻用隻篭𢯦,hàm răng chiếc rụng chiếc lung lay 及廷試上親策賜費文述等二名進士出身黄榮等二十名同進士出身,cập đình thí thượng thân sách tứ phí văn thuật đẳng nhị danh tiến sĩ xuất thân hoàng vinh đẳng nhị thập danh đồng tiến sĩ xuất thân -群𥪝𠤆𧵆堆,còn trong chớ gần đôi 昆𡗶之底𨻫𣈗𡗶,con trời chi để luống ngày trời 鬥,đấu 身爵一男妻宗姬給田十𤱈,thân tước nhất nam thê tông cơ cấp điền thập mẫu @@ -22749,7 +20295,6 @@ 𣃣課𣈗󰅹駭𢘽𬏝,vừa thuở ngày nào hãy dại ngây 𦓿麻劍飾務尼秃󰠳,cày mà kém sức mùa này thóc đâu 大同和郡公武德恭自回鎮後隂𢙇二心𭁈賊,Đại Đồng Hoà quận công Vũ Đức Cung tự hồi trấn hậu âm hoài nhị tâm dữ tặc -𠫾𫥨習學縁𡗶吹𢧚,đi ra tập học duyên trời xui nên 𫼳󱪧𠫾𢶸渃𠊛,mang chiêng đi đấm nước người 𠶤𠼾󰇾意湥提,Sượng sùng giữ ý rụt rè 徙安󰘊鎮守軍營,Tỉ An Bang trấn thủ quân doanh @@ -22758,12 +20303,9 @@ 𢜝𢖵欺梗桃朶槾,sợ nhớ khi cành đào đóa mận 悶,muốn 成茶全今日乘城一皷可拨,Thành Trà Toàn kim nhật thừa thành nhất cổ khả bạt -𠫾麻拯𤏣排,đi mà chẳng tỏ bày 僚𤍇希朱,riêu nấu hơi chua 𣈜春𡗋𣅶𠫾𧗱貝春,Ngày xuân lắm lúc đi về với xuân -行山墨点堆行雁顛𥬧󰜋𩄲,hành sơn mực điểm đôi hàng nhạn thứu lĩnh đen trùm một thức mây 疾大漸皇后請復立龍昶以禮義折之不惑於婦人之言仍力疾召憲誠受遺詔輔太子攝政事付托得人以防後患卒之太后廢立之謀終莫能行上安下順非其力󰊹若夫高宗之不肖當是之時焉能逆覩哉帝但順理行之而,Tật đại tiềm hoàng hậu thỉnh phục lập Long Xưởng dĩ lễ nghĩa triết chi bất hoặc ư phụ nhân chi ngôn nhưng lực tật triệu Hiến Thành thụ di chiếu phụ thái tử nhiếp chính sự phó thác đắc nhân dĩ phòng hậu hoạn tốt chi thái hậu phế lập chi mưu chung mạc năng hành thượng an hạ thuận phi kì lực dư Nhược phù Cao Tông chi bất tiêu đương thị chi thời yên năng nghịch đổ tai Đế đãn thuận lí hành chi nhi -紅紅𦟐粉縁爲梞,hồng hồng má phấn duyên vì cậy 世间𡮶𧵑𡮶功,thế gian chuộng của chuộng công 貞肅清化人也故日燏家妾,trinh túc thanh hoá nhân dã cố nhật duật gia thiếp 為󰠲𢧚餒󱦣扛,vì đâu nên nỗi dở dang @@ -22773,7 +20315,6 @@ 鎮孔昭皆陷陣而死,Trấn Khổng Chiêu giai hãm trận nhi tử 匾標撩𤈜󱫮鐄𣘈,biển tiêu treo cháy đỏ vàng son 𫴼曷梢𫴼荄𫴼䔲𫴼漂𢚸𠊛,bé hạt tiêu bé cay bé đắng bé xiêu lòng người -𡦂心拱貴𡦂才拱傷,chữ tâm cũng quý chữ tài cũng thương 𦃿𫃚計𠦳鐄鉑計𤾓,vải vóc kể ngàn vàng bạc kể trăm 名如𦾔有著者即改别字新𦾔不得虫復,danh như cựu hữu trứ giả tức cải biệt tự tân cựu bất đắc trùng phục 八日司空黎禮上将軍黎熾與明人戦於湄洞今黃梅是也禮死之,bát nhật Tư không Lê Lễ Thượng tướng quân Lê Xí dữ Minh nhân chiến ư Mi Động Kim Hoàng Mai thị dã Lễ tử chi @@ -22804,16 +20345,12 @@ 論,luận 鋸鑡,cưa xẻ 時莫登庸簒僣帝避居清華,Thời Mạc Đăng Dung soán tiếm Đế tị cư Thanh Hoa -𢀨󰋇刼貪閉,sang mấy kiếp tham lam bấy 令旨御史󰉟考課内外任各衙門官并吏行過事跡,Lệnh chỉ Ngự sử đài khảo khoá nội ngoại nhiệm các nha môn quan tịnh lại hành quá sự tích 藴曰近者臣覩符讖之異知李氏壮盛而興業必矣,Uẩn viết Cận giả thần đổ phù sấm chi dị tri Lí thị tráng thịnh nhi hưng nghiệp tất hĩ 矇奴拱𫨩,trông nó cũng hay 脱𦖑払脱用淶掣包,Thoắt nghe chàng thoắt rụng rời xiết bao -󱰛哭代歇怛沚,gào khóc dậy hết đất 詞連行遣陶師錫嘗見其書降為中書侍郎同知審刑院事,từ liên hành khiển đào sư tích thường kiến kì thư giáng vi trung thư thị lang đồng tri thẩm hình viện sự 調󰠲𠖤卜埃爫,điều đâu bay buộc ai làm -浽尋瀉𣻆湄,nỗi riêng tầm tã tuôn mưa -𧊉浪唉客𦟐桃,bướm rằng hỡi khách má đào 𡧲𣳔渃汜㳥𣼭󱙹頷𧏵𩵜招𬲞永腥,giữa dòng nước chảy sóng giồi trước hàm rồng cá gieo mồi vắng tanh 鑿井耕田自在閑,tạc giếng canh điền tự tại nhàn 丙戌四年明隆武二年清順治二年,Bính Tuất tứ niên Minh Long Vũ nhị niên Thanh Thuận Trị nhị niên @@ -22823,18 +20360,15 @@ 朋黎景琦咍謀丕麻拯咍断,bằng lê cảnh kỳ hay mưu vậy mà chẳng hay đoán 𤾓𠦳覩𠬠陣唭如空,trăm nghìn đổ một trận cười như không 洪順末年時遭多難陳暠首構乱階鄭綏立逆竪人心既離天命弗祐,Hồng Thuận mạt niên thời tao đa nạn Trần Cảo thủ cấu loạn giai Trịnh Tuy lập nghịch thụ nhân tâm ký li thiên mệnh phất hữu -順𠳒娘據𠫾,thuận lời nàng cứ đi 至是又陰與珠國等率眾拒命,chí thị hựu âm dữ châu quốc đẳng suất chúng cự mệnh 在位十七年壽帝以童稚之年有天資明神釆端俊容止莊重崇儒納諫憫農真守成之令主也不幸遭於簒弑悲夫,Tại vị thập thất niên thọ Đế dĩ đồng trĩ chi niên hữu thiên tư minh thần thái đoan tuấn dung chỉ trang trọng sùng nho nạp gián mẫn nông chân thủ thành chi lệnh chủ dã bất hạnh tao ư soán thí bi phu 太師丁列軰兵無紀律事若而戲爾等䏻露章奏之予惟嘉尔賞賜官錢可至而領,Thái sư Đinh Liệt bối binh vô kỷ luật sự nhược nhi hí nhĩ đẳng năng lộ chương tấu chi dư duy gia nhĩ thưởng tứ quan tiền khả chí nhi lĩnh 十二日追封禄郡公爲嚴國公以其全節於王事也,thập nhị nhật truy phong lộc quận công vi nghiêm quốc công dĩ kì toàn tiết ư vương sự dã -翁圭於廊丹染縣南𣐙省乂安,ông quê ở làng đan nhiễm huyện nam đàn tỉnh nghệ an 冬十一月十七日帝弗豫,Đông thập nhất nguyệt thập thất nhật đế phất dự 竑𡳣,hoằng đo 庚午元年漢元𣇄六年,Canh Ngọ nguyên niên Hán Nguyên Đỉnh lục niên 稱爲前步營瓊郡公用莫乾統年號牌示禁止,xưng vi Tiền bộ dinh Quỳnh quận công dụng Mạc Càn Thống niên hiệu bài thị cấm chỉ 丙午十四年莫廣和六年,bính ngọ thập tứ niên mạc quảng hoà lục niên -熷𤇊懺所襖襜卞𤼸没礼賖𡬷誠,tưng bừng sắm sửa áo xiêm biện dâng một lễ xa đem tấc thành 歡輝㐌過從容興乘,hoan hùy đã quá thong dong hứng thừa 伺其動靜,tứ kì động tĩnh 母后宣治強臣專國弱年庸主何以堪之,Mẫu hậu tuyên trị cường thần chuyên quốc nhược niên dung chủ hà dĩ kham chi @@ -22843,11 +20377,9 @@ 節制鄭松分兵差其子,tiết chế trịnh tùng phân binh sai kì tử 獲降表一篋,hoạch hàng biểu nhất khiếp 房𥪞尼浽主張於茹,Buồng trong này nỗi chủ trương ở nhà -特官全權𫥨令㤙赦,được quan toàn quyền ra lệnh ân xá 詔華文𭓇生儒生按吏監生各衙門都吏已經󰱇取吏都查實𮞏年,chiếu hoa văn học sinh nho sinh án lại giám sinh các nha môn đô lại dĩ kinh tuyển thủ lại đô tra thực đệ niên 欽惟皇上陛下嗣守丕基率循大卞日與大元帥掌國政尙師西王整飭紀綱作興文教專委欽差節制各處水步諸營兼總政柄太尉宜國,khâm duy hoàng thượng bệ hạ tự thủ phỉ cơ suất tuần đại biện nhật dữ đại nguyên soái chưởng quốc chính thượng sư tây vương chỉnh sức kỉ cương tác hưng văn giáo chuyên uỷ khâm sai tiết chế các xứ thuỷ bộ chư dinh kiêm tổng chính bính thái uý nghi quốc 爾其諄諄勉勉無忝所聀,Nhĩ kì truân truân miễn miễn vô thiểm sở chức -𢄂廬陵㫧末,chợ lư lăng gạo mắc quá ư 後日賊復培壘将渡段澤,hậu nhật tặc phục bồi luỹ tương độ đoạn trạch 𦤾欺杜状𠃩𠦳英㛪,đến khi đỗ trạng chín nghìn anh em 影響,ảnh hưởng @@ -22866,10 +20398,8 @@ 賊黨率各将蠻人四面夾擊世貴大敗,Tặc đảng suất các tương Man nhân tứ diện giáp kích Thế Quý đại bại 揕焒,chụm lửa 遂可其奏,toại khả kì tấu -合道,tự nhiên hợp đạo 春帝在菩提行營進封莫登庸,Xuân đế tại Bồ Đề hành dinh tiến phong Mạc Đăng Dung 猫𤝑𤞐𤝑,mèo mướp chồn mướp -寔固利害朱茹渃大法𡗋,thật có lợi hại cho nhà nước đại pháp lắm 最時𢶷𧚟朱西臁臁,tối thì cởi váy cho tây lèm lèm 拱󰑼呂󰜋𠰃𠄩,cũng là lỡ một lầm hai 民权,dân quyền @@ -22880,20 +20410,15 @@ 󰂇油畧固状𦋦,ví dầu trước có trạng ra 事聞上以公㥁雖失臣節然念彼祖父有大勳勞義不可絶乃立其子武公俊爲後許爲都督僉事賜爵寬郡公領給民,sự văn thượng dĩ công đức tuy thất thần tiết nhiên niệm bỉ tổ phụ hữu đại huân lao nghĩa bất khả tuyệt nãi lập kì tử vũ công tuấn vi hậu hứa vi đô đốc thiêm sự tứ tước khoan quận công lĩnh cấp dân 係各處沿邉旗軍父子兄弟同本社,Hệ các xứ duyên biên kì quân phụ tử huynh đệ đồng bản xã -󱁲𨱽,nam binh đuổi dài 德信,đức tin 九重𫢩㐌𧵆𡬷𡱩,cửu trùng nay đã gần gang thước -𢯧技橋椥拙肯跳,xỏ kẽ kèo tre đốt khẳng khiu 魂死士𫗄㗀㗀𠺙𩈘征夫𦝄唯唯𤐝,hồn tử sĩ gió ù ù thổi mặt chinh phu trăng dõi dõi soi -庙咏𢽙如詞最心渚𤑟冲蜍神之,miếu từ vắng vẻ như tờ tối tăm chưa rõ trong thờ thần chi 帝乃縱伏兵衝擊賊陣黎察黎禮黎問黎仁澍黎銀黎戰黎宗喬黎魁黎盃黎文安等争先陷陣大破之斬馘不可勝筭,đế nãi túng phục binh xung kích tặc trận lê sát lê lễ lê vấn lê nhân chú lê ngân lê chiến lê tông kiều lê khôi lê bôi lê văn an đẳng tranh tiên hãm trận đại phá chi trảm hức bất khả thắng toán 𩯀絲不動𡮳埋事情,tóc tơ bất động mảy may sự tình 丁酉八年宋政和七年,đinh dậu bát niên tống chính hoà thất niên 位十八年壽???????????帝應天順人,vị thập bát niên thọ UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK UNK Đế ứng thiên thuận nhân 漢以徵氏稱王舉兵攻陷城邑邊郡苦之乃命長沙合浦及我交州具車船修橋道通障溪儲粮榖拜馬援爲伏波將軍以扶樂侯刘隆爲副來侵,hán dĩ trưng thị xưng vương cử binh công hãm thành ấp biên quận khổ chi nãi mệnh trường sa hợp phố cập ngã giao châu cụ xa thuyền tu kiều đạo thông chướng khê trữ lương cốc bái mã viện vi phục ba tướng quân dĩ phù lạc hầu lưu long vi phó lai xâm -戊午五年元延祐五年春二月十八日以天真長公主嫁惠正王缺名封惠正為駙驥郎郎,Mậu Ngọ ngũ niên Nguyên Diên Hựu ngũ niên xuân nhị nguyệt thập bát nhật dĩ Thiên Chân trưởng công chúa giá Huệ Chính Vương khuyết danh Phong Huệ Chính vi Phò ký lang 在位二年季犛篡位廢為保寕大王,Tại vị nhị niên Quý Li soán vị phế vi Bảo Ninh Đại Vương -㐌潭潭珠沙,kiều đã đầm đầm châu sa 第三塲詩用唐律賦用古體騷選同三百字以上,Đệ tam trường thi dụng Đường luật phú dụng cổ thể tao tuyển đồng tam bách tự dĩ thượng 分𤾓,phần trăm 至十二代孫胡廉徒居清化大吏鄕為宣尉黎訓󰒂子,chí thập nhị đại tôn hồ liêm đồ cư thanh hoá đại lại hương vi tuyên uý lê huấn nghĩa tử @@ -22915,7 +20440,6 @@ 以副都将太保西郡公鄭柞鎮山南處太常寺卿范公著爲賛理太保扶郡公鄭櫟鎮山西處兵部右侍郎阮澄爲賛理瓊岩公鄭棣鎮京北處工部右侍郎阮評爲賛理少尉華郡公鄭梣鎮海陽處户科都給事中阮仁著爲賛理,Dĩ Phó đô tướng Thái bảo Tây quận công Trịnh Tạc trấn Sơn Nam xứ Thái thường tự khanh Phạm Công Trứ vi Tán lí Thái bảo Phù quận công Trịnh Lịch trấn Sơn Tây xứ Binh bộ Hữu thị lang Nguyễn Trừng vi Tán lí Quỳnh Nham công Trịnh Lệ trấn Kinh Bắc xứ Công bộ Hữu thị lang Nguyễn Bình vi Tán lí Thiếu uý Hoa quận công Trịnh Sầm trấn Hải Dương xứ Hộ khoa đô cấp sự trung Nguyễn Nhân Trứ vi Tán lí 𪘵顛卒𩯀㛪吱鬚󱰟𪖬𦢞㛪黎𨉓𠓨,răng đen tốt tóc em chê râu quăn mũi lõ em lê mình vào 󰅹群󱙨󰁴󰅹群京謙,nào còn ngượng ngập nào còn kiêng khem -𤌋宜𩂁岸𣾺,khói mù nghi ngút ngàn khơi 猫𫅜埃女割腮,mèo lành ai nỡ cắt tai 㗂寃㐌悶𫼢𡗶呌𨖲,Tiếng oan đã muốn RẠCH trời kêu lên 今𫢋跡山是其處也,kim phật tích sơn thị kì xứ dã @@ -22924,13 +20448,11 @@ 埃𪟽㗂𧍝嘆咦𠯇喠悲秋嘺几孤房,ai ngờ tiếng dế than ri rỉ giọng bi thu ghẹo kẻ cô phòng 臣等竊惟天地常經實在君臣之道春秋大義尤嚴亂賊之誅,Thần đẳng thiết duy Thiên địa thường kinh thực tại quân thần chi đạo Xuân thu đại nghĩa vưu nghiêm loạn tặc chi tru 柳蓮󰑼式𦹵𣘃,liễu sen là thức cỏ cây -桂陽杜蒸舘客,đỗ chưng quán khách 如𪀄𠓨篭如𩵜哏鈎,như chim vào lồng như cá cắn câu 壻󰠲固壻𥊖𪾤体尼,rể đâu có rể đui mù thể ni 𣈜𣈕蚤者󰜋成𠄩,ngày mai tao giả một thành hai 油拯固𤽗咍察別時妾侯爫等人物如玉固曰,dầu chẳng có ngươi hay xét biết thời thiếp hầu làm đấng nhân vật như ngọc có vết 十二月三日令絞莫敬恭第二男于東門之右,thập nhị nguyệt tam nhật lệnh giảo mạc kính cung đệ nhị nam vu đông môn chi hữu -竹痴󰇽兎絲𣳔,trúc se ngón thỏ 欺親𫽄路󰑼求買親,Khi thân chẳng lọ là cầu mới thân 娘強湥玉如滇,Nàng càng giọt ngọc như chan 黎磊卒贈保正功臣輔國上将軍入内中書令鄕侯謚忠簡,Lê Lỗi tốt tặng Bảo chính công thần phụ quốc thượng tướng quân nhập nội trung thư lệnh hương hầu thuỵ Trung Giản @@ -22945,7 +20467,6 @@ 拱朱朱𢪀冲妄𨀈𦋦,cũng cho cho nghỉ trong vòng bước ra 鴈𦑃空㳥唷船鈎,nhạn cánh không sóng giục thuyền câu 小姐沛𣇜问安󰡲茹,tiểu thư phải buổi vấn an về nhà -丙寅十年明洪武十九年春二月明遣林孛來求檳榔茘枝波羅𡧸龍眼等𣗳子因内人阮宗道言南方花果多佳種故也,Bính Dần thập niên Minh Hồng Vũ thập cửu niên xuân nhị nguyệt Minh khiến Lâm Bột lai cầu tân lang lệ chi ba la mật long nhãn đẳng ve chu tử nhân nội nhân Nguyễn Tông Đạo ngôn Nam phương hoa quả đa giai chủng cố dã 賊驚淡淡吳驚延延,giặc kinh rợn rợn ngô kinh rờn rờn 𪞷𠫾㳻淡氷澄,ra đi tếch dặm băng chừng 順化人皆降,Thuận Hoá nhân giai hàng @@ -22955,7 +20476,6 @@ 茹唐,nhà đường 彌陀羅性朗𤐝,di đà là tính sáng soi 𠊛悁󰘂佛𨆁蹎擉仉𨔍瓢仙痗眜𥈺,người quen cửa phật chen chân xọc kẻ lạ bầu tiên mỏi mắt dòm -𧡊埃𦓡𣦍寔買𢧚,thấy ai mà ngay thực mới nên 戢香匣粉󰀑㐌嵬𢚸淡柳塘花䐗曾踏𨃴,tráp hương hộp phấn lâu đã nguôi lòng dặm liễu đường hoa chửa từng đạp gót 要君則,Yếu quân tắc 事尼㐌外𨑮年碎它別𩈘別𠸜泠泠,sự này đã ngoại mười niên tôi đà biết mặt biết tên rành rành @@ -22968,7 +20488,6 @@ 初十日天雨蝗䖝,sơ thập nhật thiên vũ hoàng trùng 趿車𤤰武𢬣扲吏𧡊󱪺茹周𩈘撔𠫾,gặp xe vua vũ tay cầm lại thấy thóc nhà chu mặt ngảnh đi 㐱合𩦓蒸䋥求賢,chỉn hợp mở chưng lưới cầu hiền -意㵋别浪𡜤固宗,ấy mới biết rằng đĩ có tông 俊卿㐌訴病邪沛柴妙手法𠼱坤侱,tuấn khanh đã tỏ bệnh tà phải thầy diệu thủ phép loà khôn ranh 各位,các vị 戊子晉太始四年吳寶鼎三年,Mậu Tí Tấn Thái Thuỷ tứ niên Ngô Bảo Đỉnh tam niên @@ -22976,7 +20495,6 @@ 易曰履信思乎順自天祐之吉無不利,Dịch viết Lí tín tư hồ thuận tự thiên hựu chi cát vô bất lợi 夏六月二十八日太傅䧺國公黎義昭議定捕陳暠父子賞功,Hạ lục nguyệt nhị thập bát nhật thái phó Hùng quốc công Lê Nghĩa Chiêu nghị định bổ Trần Cảo phụ tử thưởng công 諱龍鋌又名至忠大行第五位四年壽二十四崩于寢殿,Huý Long Đĩnh hựu danh Chí Trung Đại Hành đệ ngũ vị tứ niên thọ nhị thập tứ băng vu tẩm điện -如富濁与貧清,như phú trọc dữ bần thanh 呐強虎𢢆𤾓朝,Nói càng hổ thẹn trăm chiều 沛𠊛󰉺槾最桃如埃,Phải người sớm mận tối đào như ai 外扃打頽,ngồi quanh đánh đồi @@ -22995,23 +20513,19 @@ 明㐌,mừng đã 遂表蕝山中此處天安殿彼處端明閣差人營造,Toại biểu tuyệt sơn trung thử xứ Thiên An điện bỉ xứ Đoan Minh các sai nhân doanh tạo 又以黎仕澈爲御史󰉟都,hựu dĩ lê sĩ triệt vi ngự sử đài đô -疎翁媄碎𣩂㐌𠀧𢆥𫢩,thưa ông mẹ tôi chết đã ba năm nay 清交州人象古唐宗室人,Thanh Giao Châu nhân Tượng Cổ Đường Tông thất nhân 臣請寝而勿問,Thần thỉnh tẩm nhi vật vấn 競󱏹包󰓞𩙌漂,cánh buồm bao quản gió xiêu 又使定郡公鎮守安西大同以壮藩疆并開治道途自天䦕連于興化宣光通于京北運載糧道供給軍資,hựu sử định quận công trấn thủ an tây đại đồng dĩ tráng phiên cương tịnh khai trị đạo đồ tự thiên quan liên vu hưng hoá tuyên quang thông vu kinh bắc vận tải lương đạo cúng cấp quân tư -𤤰上帝呵拯安呵,vua thượng đế há chẳng yên 杜鄙不從,Đỗ bỉ bất tòng 㤕𠊛吝呂隘賖,xót người lần lữa ải xa 月��冲胣如炮,nguyệt nga trong dạ như bào 是知天之生靈慈乃所以啓陳跡似𡍼山興夏而德則非也,Thị tri thiên chi sinh Linh Từ nãi sở dĩ khải Trần tích tự đồ Sơn hưng Hạ nhi đức tắc phi dã 國不永未見治效惜哉楊三哥,quốc bất vĩnh vị kiến trị hiệu tích tai Dương Tam Kha 生𦖑󰋇㗂𡁹𠷥,sinh nghe mấy tiếng dỗ dành -破破岸箕𢫘𠮾批批𡓁怒𣳮腥𦞣,phới phới ngàn kia so ngút ngút phây phây bãi nọ rửa tanh tao 渃滝群𧺃如㮠󰬥尼清歷欣払払唉,nước sông còn đỏ như vang nhiều nơi thanh lịch hơn chàng chàng ơi 炟𥑥𫥨𦝺,rán sành ra mỡ 人造,nhân tạo -翁𫯳㐌丕吏𫯳,ông chồng đã vậy lại chồng 不平浽陣同同𩆐󰠓,bất bình nổi giận đùng đùng sấm vang 𠊛𢧚防備仉害𨉓,người nên phòng bị kẻ hại mình 扒娘侍宴𠁑幔,Bắt nàng thị yến dưới màn @@ -23032,7 +20546,6 @@ 𡞕頭撑𡥵󰛈𤽸𧹿肝𧹿𦛌買𪪳𡗶,vợ đầu xanh con răng trắng tím gan tím ruột với ông trời 簡脩公瀠詐称爲錦江王竪錦江王招安旗,giản tu công dinh trá xưng vi cẩm giang vương thụ cẩm giang vương chiêu an kì 󰅹花拯变氣覃歆,nào hoa chẳng bén khí đầm hâm -𣄒𫅜吏享福𡗶空差,ở lành lại hưởng phúc giời không sai 置六部員外郎以阮宗偉等六人爲之,trí lục bộ viên ngoại lang dĩ nguyễn tông vĩ đẳng lục nhân vi chi 於是兵華偃息天下太平,Ư thị binh hoa yển tức thiên hạ thái bình 二十八日申明名呼令如親王卑下者稱呼曰殿下嗣親王曰府下公侯伯駙馬一品,nhị thập bát nhật thân minh danh hô lệnh như thân vương ti hạ giả xưng hô viết điện hạ tự thân vương viết phủ hạ công hầu bá phò mã nhất phẩm @@ -23044,7 +20557,6 @@ 趙光復與陳覇先將持未决勝負,triệu quang phục dữ trần bá tiên tương trì vị quyết thắng phụ 戊子四年宋紹定元年春正月拜欽天王日皎為郡王,mậu tí tứ niên tống thiệu định nguyên niên xuân chính nguyệt bái khâm thiên vương nhật hiệu vi quận vương 上皇曰家奴雖有微撈不得預朝廷官爵,thượng hoàng viết gia nô tuy hữu vi lao bất đắc dự triều đình quan tước -陳朱意買陳朱,trần châu ấy mới trần châu 𠸗群󰋇几莫𮥷,xưa còn mấy kẻ mắc nan 已成之再更之更之築之年𥝝無窮築城,Dĩ thành chi tái canh chi canh chi trúc chi niên niên vô cùng trúc thành 脱󰏙󰟯固謹魚𡮍情,Thoắt xem dường có ngẩn ngơ chút tình @@ -23053,48 +20565,38 @@ 悲除特𧡊𩈘𧍰𫀅功柴凭如公𡗶𣈙,bây giờ được thấy mặt rồng xem công thầy bẵng như công trời rày 於是人人殊死,Ư thị nhân nhân thù tử 𠰺𡥵自妥䀭群𡭜䜹,dạy con từ thủa hãy còn bé thơ -特没𬕌坤,học được một sàng khôn -恠光,càn ma dường thấy quái quàng 瓢仙篤𨢇勾神浽䜹,Bầu tiên DỐC rượu câu thần nối thơ 𩯀𫡮𠬠們刀鐄𠬠堆,Tóc mây một món dao vàng MỘT đôi 行至慈廉昌文從容位二使曰我先王之德洽於民心凣所施令罔不悅從不幸違棄羣臣平王自行不義奪我兄弟之位罪莫大焉,hành chí từ liêm xương văn thung dung vị nhị sứ viết ngã tiên vương chi đức hiệp ư dân tâm phàm sở thi lệnh võng bất duyệt tòng bất hạnh vi khí quần thần bình vương tự hành bất nghĩa đoạt ngã huynh đệ chi vị tội mạc đại yên -𠫾覺懺瓢𠫾句懺櫓,đi giác sắm bầu đi câu sắm giỏ 薑𦹱,khương gừng 二月遣翰林院科󰱑錦衣衛校尉徃各府縣𭛁官栗𭁈貧民貸食以荆門各府縣耕種不得民多飢死故也,nhị nguyệt khiển hàn lâm viện khoa đài cẩm y vệ hiệu uý vãng các phủ huyện phát quan lật dữ bần dân thải thực dĩ kinh môn các phủ huyện canh chủng bất đắc dân đa cơ tử cố dã 湼昌劄胣掣之易󰝡肝𧎜填󰀩𡗶撑,nát xương chép dạ xiết chi dễ đem gan óc đền nghì trời xanh 海水之傍皆有青山岌嶪海口之峙山形尤異山脚之洞深入山中寂不,Hải thuỷ chi bàng giai hữu thanh sơn cập nghiệp hải khẩu chi trì sơn hình vưu dị sơn cước chi động thâm nhập sơn trung tịch bất -𡞕𢠣𡗋𠻵𠫾𠻵吏𢆫㐌𫅷𫳵如夷,vợ giận lắm mắng đi mắng lại tuổi đã già sao dại như ri 𫗃急咍羅𦹵勁濁饒易別唐光,gió gấp hay là cỏ cứng đuốc nhiều dễ biết đường quang 前奉天府民居除本府籍人間有𨿽非本籍而有,tiền phụng thiên phủ dân cư trừ bản phủ tịch nhân gian hữu tuy phi bản tịch nhi hữu 托𠅜浪哩󰝂功𫳭魂,thác lời lăng líu đem công sủng hồn -擬𠇮當𣅶寒儒,nghĩ mình đang lúc hàn nho 癸卯四年明萬曆十一年,Quý Mão tứ niên Minh Vạn Lịch thập nhất niên 以後仁宋太寕宋熙寕五年,dĩ hậu nhân tông thái ninh tống hi ninh ngũ niên 𩄲,mây 雅郎歸與其父謀襲王取其國,nhã lang quy dữ kì phụ mưu tập vương thủ kì quốc 壬午七年八月以後附恭皇統元元年明世宗嘉靜元年,Nhâm Ngọ thất niên Bát nguyệt dĩ hậu phụ Cung Hoàng Thống Nguyên nguyên niên Minh thế Tông Gia Tĩnh nguyên niên -吒篭欣巴邁糁𢆥尼朱特体末昆欺𤯩麻𣈙体㐌折,cha trông hơn ba mươi tám năm nay cho được thấy mặt con khi còn sống mà rày thấy đã chết 𬰢𣎞囉蒸󱙼,mặt trăng ra chưng rạng 鬪恨寠於蒸内空夐,giấu hận cũ ở chưng nội không quạnh 雖有此書終無損也,Tuy hữu thử thư chung vô tổn dã 名欣以前日有大功免没籍名例等六人流惡水州,Danh Hân dĩ tiền nhật hữu đại công miễn một tịch danh lệ đẳng lục nhân lưu Ác Thuỷ châu 糠魚鎫咱共時朱侖,khang ngư mắm thính cùng thì chua lon 篇踈案冊戈𣈜𣎃蔑刻扲𢧚󰋇两黄,thiên thơ án sách qua ngày tháng một khắc cầm nên mấy lạng vàng -拯丕時𠇮妾歇𣈜歆丕,chẳng vậy thời mệnh thiếp hết ngày hôm nay vậy 琢木号丐𪡉𪞀,trác mộc hiệu cái trả khoang 棱儒波聖固儉之麻女底紅吟朱𤝞𢪮,rừng nho bể thánh có hiếm chi mà nỡ để hồng ngâm cho chuột móc 蓋神於人而行詫物以言也,Cái thần ư nhân nhi hành sá vật dĩ ngôn dã 燕𦖑鴻呐妙揚傕唐枚𠸍尋塘󰬷爲,yến nghe hồng nói dịu dàng thôi đường mai mỉa tìm đường vả vê -這霜󰑼節剛󰑼𢚸,giá sương là tiết sắt gang là lòng 雲󰏙莊重恪潙囷𦝄苔惮󰞺𧍋𦬑囊,vân xem trang trọng khác vời khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang 恬尼驗典事𡗶,điều này nghiệm đến sự trời -𤗽魄空弹,dịp phách cung đàn 是時惟㦃為賊所敗手下僅存二十餘人裂衣為標誓𭁈擊賊,Thị thời Duy Sản vị tặc sở bại thủ hạ cẩn tồn nhị thập dư nhân liệt y vi tiêu thệ dữ kích tặc 冬十月帝幸覧山寺,đông thập nguyệt đế hạnh lãm sơn tự 𪀄𪀐𪀐,chim bịp bịp 󰊄兜鄭幅萌萌,Gió đâu sịch bức mành mành 揭愁駭強爫清著𢧚底露風声𫥨外,cất sầu hãy gắng làm thinh chớ nên để lộ phong thanh ra ngoài -浪牢君子擬渚盡詳,rằng sao quân tử nghĩ chưa tận tường 典六輸機奴𠸍𠶣,đến lúc thua cơ nó mỉa mai 蘂咀香潤花𦹵覃歆,nhụy thả hương nhuần hoa cỏ đầm hâm 帝𥘉即位上皇製帝箴一百五十言賜之,Đế sơ tức vị Thượng hoàng chế Đế châm nhất bách ngũ thập ngôn tứ chi @@ -23111,7 +20613,6 @@ 𢬣,tay 拠揞幅像𩈘花守鐄,cứ ôm bức tượng mặt hoa thủ vàng 𡢐妬,sau đó -嫁朱阮達交和人縁,gả cho nguyễn đạt giao hoà nhân duyên 式意思安閒遣譯諭之陳其利害蠻一夜引去遣人謝之曰我自執叛獠耳非為寇也,Thức ý tứ an nhàn khiển dịch dụ chi trần kì lợi hại Man nhất dạ dẫn khứ khiển nhân tạ chi viết Ngã tự chấp phản Lạo nhĩ phi vi khấu dã 少保兼太子太保吏部尚書張位以萬壽詩集上進,thiếu bảo kiêm thái tử thái bảo lại bộ thượng thư trương vị dĩ vạn thọ thi tập thượng tiến 駁之任如見吏部銓序非才則論駁封還,bác chi nhiệm như kiến Lại bộ thuyên tự phi tài tắc luận bác phong hoàn @@ -23130,10 +20631,8 @@ 謹事郎翰林院校理臣阮邁,Cẩn Sự lang Hàn lâm viện hiệu lí thần Nguyễn Mại 游騎副將軍黎弄及土兵參將丁世嶢咸受節制,Du kị phó tướng quân Lê Lộng cập thổ binh tham tướng Đinh Thế Nghiêu hàm thụ tiết chế 悲除𦎛󰡋吏𬙽,Bây giờ gương vỡ lại lành -麻浽㗂狀自芇,mà nổi tiếng trạng từ nào 史臣吳士連曰胡虜入冦國之大难也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Hồ lỗ nhập khấu quốc chi đại nạn dã 自尼吸𧡊天香茹恩󰘂瑞𫔬方𢝙𢚸,từ nay gặp thấy thiên hương nhờ ơn cửa thụy muôn phương vui lòng -結縁朱特娥姮買他,kết duyên cho được nga hằng mới tha 边命只体𮗓緣𡎢掑,Bên mình chỉ thấy Giác Duyên ngồi kề 󱖮欺暫綽𬲇香𫅫淶󱬲,bông khi tạm rước gió hương bay rời rạc 吳氏以前慨亂多而治少李氏而後漸世变以風移,ngô thị dĩ tiền khái loạn đa nhi trị thiểu lý thị nhi hậu tiềm thế biến dĩ phong di @@ -23149,7 +20648,6 @@ 於是統領官富郡公鄭根會諸将議曰我以國本受委專征家幹國權一爲己任乃于兹六載未底盪平我心耻之,Ư thị Thống lĩnh quan Phú quận công Trịnh Căn h��i chư tướng nghị viết Ngã dĩ quốc bản thụ uỷ chuyên chinh gia cán quốc quyền nhất vi kỷ nhiệm nãi vu tư lục tái vị để đãng bình ngã tâm sỉ chi 𤽗徐侈体傷𦷾,ngươi từ xảy thấy thương đấy 𠲝觥生買料𠳒,Dối quanh sinh mới liệu lời -朱停買几雪霜别共,cho đành mấy kẻ tuyết sương biết cùng 秩󰟹買𠳨仍𠊛󰠲些,Thất kinh mới hỏi Những người đâu ta 十二月阮景異鄧容等爲明張輔所獲,Thập nhị nguyệt Nguyễn Cảnh Dị Đặng Dung đẳng vi Minh Trương Phụ sở hoạch 樂鐄󰠲㐌㗂𦖑𧵆𧵆,Nhạc vàng đâu đã tiếng nghe gần gần @@ -23166,14 +20664,10 @@ 巾𬗢没𣃲,khăn là một vuông 赦罪人,Xá tội nhân 󰅒官将軍與時固麻德時空㝵時輕麻𧵑時重,nay quan tướng quân dữ thì có mà đức thì không người thì khinh mà của thì trọng -𡬶柴嗔𨄹塘枚𦋦𧗱,tìm thầy xin dạo đường mai ra về -八月禁李朝廟諱藴瑪尊德煥祚𣉙旵𣉙音𣉙與乾同又古汗切八旵𥘉减切聲與讖同字减畫,Bát nguyệt cấm Lí triều miếu huý Uẩn Mã Tôn Đức Hoán Tộ Cán sảm Cán âm Cán dữ càn đồng hựu cổ hãn thiết bát sảm sơ giảm thiết thanh dữ thí sấm đồng tự giảm hoạ 領𠳒娘買󰇾𦀊,Lĩnh lời nàng mới giở dây 方亦得疾死于道,phương diệc đắc tật tử vu đạo 陳守度盡殺李氏宗室,trần thủ độ tận sát lí thị tông thất -𡦂自由决罕欣𠊛,chữ tự do quyết hắn hơn người 𠳐𦋦時㗂抵𠁀,vâng ra thì tiếng để đời -形殊時间㗂𢀨埃,hình thù thời gian tiếng sang ai 雲牕㗂玉󰠱󱊚󱊚,vân song tiếng ngọc nện bong bong 󰟀空𣼽𠖯如詞𨁪車馭㐌𧄈矑𥊚撑,buồng không lặng ngắt như tờ dấu xe ngựa đã rêu lờ mờ xanh 自是南北交好弭兵民得休息矣,Tự thị Nam Bắc giao hảo nhĩ binh dân đắc hưu tức hĩ @@ -23184,10 +20678,8 @@ 共僥𡲤㗂𠬠𣈜,Cùng nhau vả tiếng một ngày 共容几𤲂買󰑼𠊛𨕭,cũng dong kẻ dưới mới là người trên 時昆㝵意埃求爫之,Thì con người ấy ai cầu làm chi -蹸󱈘灵床曲寃計𠲥餒傷吟𢢯,khúc oan kể lể nỗi thương ngậm ngùi 莫敬典遂回兵京邑,Mạc Kính Điển toại hồi binh kinh ấp 時帝春秋以高無嗣詔擇宗室子立爲嗣帝弟崇賢侯鈌名亦未有嗣,thời đế xuân thu dĩ cao vô tự chiếu trạch tông thất tử lập vi tự đế đệ sùng hiền hầu khuyết danh diệc vị hữu tự -芒𦹵馭咹,máng rắc cỏ ngựa ăn 冲茹㝵秩𠬠吝如𣑻,trong nhà người chật một lần như nen 十九日賜冠󰅾衣服,thập cửu nhật tứ quan đái y phục 塟天德陵,Táng Thiên Đức lăng @@ -23195,7 +20687,6 @@ 法茹拯𢯢󰟀𦂛嬏英𫳵女󰝡衛後宫,phép nhà chẳng sửa buồng the vợ anh sao nỡ đem về hậu cung 樂占𠿈𠯇窖排,nhạc chiêm rầu rĩ khéo bày 𧗱𦤾香林課尼𧥾頭氣冽蹎𢬣礙掑,về đến hương lâm thuở này nhức đầu khí liệt chân tay ngại kề -𪲝些,cái tất suất vào dưới giường ta 當干銅鎛滚昂寔虚渚𤍊變常埃󰛩,đương cơn đòng vác ngổn ngang thực hư chưa tỏ biến thường ai tin 麪𠄽斤貝蠟黃𠄽堆,miến vài cân với lạp hoàng vài đôi 泊情浽㗂楼撑,bạc tình nổi tiếng lầu xanh @@ -23209,11 +20700,9 @@ 二十八日定𭛁軍需扈從令,nhị thập bát nhật định phát quân nhu hộ tòng lệnh 𨎠達丐𬃪琉璃淹麻底空所𡎢,trước đặt cái ghế lưu ly ấm mà để không thửa ngồi 帝題大𭓇士申仁忠天南餘暇集序藁云火鼠千端布氷,Đế đề đại học sĩ Thân Nhân Trung Thiên nam dư hạ tập tự cảo vân Hoả thử thiên đoan bố Băng -傷,nghiên dầm giọt thương 𩵜語鈎沈吹伴另,cá ngỡ câu chìm xui bạn lánh 瀸泖囉,tươm máu ra 庚子唐僖宗儼廣明元年,Canh Tí Đường Hi Tông Nghiễm Quảng Minh nguyên niên -恭皇在位五年紀元者一,Cung Hoa 稽康尼曲廣陵,kê khang này khúc quảng lăng 次尼細𠬠云仙,thứ này tới một vân tiên 房𦂛沛貝從容,Buồng the phải buổi thong dong @@ -23225,7 +20714,6 @@ 吒媄娘蘂卿共𫃸托𡘮,cha mẹ nàng nhị khanh cùng nối thác mất 傳路添哏𨫊釘,chuyện trò thêm gắn sắt đanh 碎如𫚳󱰳敢门綿芇,tôi như chim sẻ dám mon men nào -國扐寨状元張燦榜眼朱馨探花郎陳淵太學生四十三名京人四十二名寨人一名出身有差,quốc lặc trại trạng nguyên trương xán bảng nhãn chu hinh thám hoa lang trần uyên thái học sinh tứ thập tam danh kinh nhân tứ thập nhị danh trại nhân nhất danh 苔園𦹵木𦰤䜹,Đầy vườn cỏ mọc lau thưa 拱払結󰖥-絲仍���,Cùng chàng kết TÓC XE tơ những ngày 保助,bảo trợ @@ -23236,7 +20724,6 @@ 吏差令箭傳戈,Lại sai lệnh tiễn truyền qua 別兜荫冷別兜𠮾𫬍,Biết đâu ấm lạnh biết đâu ngọt bùi 𦲿幔𢷀隰𦰟畑挑高,Lá màn rủ thấp ngọn đèn khêu cao -衛茹𢴑𠄩昆撫所𦛋浪,về nhà dắt hai con vỗ thửa cật rằng cha mày bạc dạ 弘裕再會兵與官軍相拒,hoằng dụ tái hội binh dữ quan quân tương cự 𣋚󰅒媄奴𠫾制,hôm nay mẹ nó đi chơi 夫理數相倚理生於數數亦未水不生於理命之脩短數也心之孝誠理也,phu lí số tương ỷ lí sinh ư số số diệc vị thuỷ bất sinh ư lí mệnh chi tu đoản số dã tâm chi hiếu thành lí dã @@ -23247,7 +20734,6 @@ 自乙未至是歲凣二年米一升直錢一陌,tự ất mùi chí thị tuế phàm nhị niên mễ nhất thăng trực tiền nhất mạch 𢷀空汰汰拯兮之,rũ không thảy thảy chẳng hề chi 咹𡮈𠱊如猫,ăn nhỏ nhẻ như mèo -矯群嚇矯群󱛱唏,kẻo còn hống hách kẻo còn dọa hơi 𰿘民潭蔭頗批默油商賣默芸農桑,muôn dân đầm ấm phả phê mặc dầu thương mại mặc nghề nông tang 群當用孕謹魚,Còn đang dùng dắng ngẩn ngơ 滥𢘾󱯭𬰓𦋦𢬣,trộm nhờ sấm sét ra tay @@ -23259,11 +20745,9 @@ 𤎎恾如聀占包别之,mơ màng như giấc chiêm bao biết gì 春二月真臘國來貢,Xuân nhị nguyệt Chân Lạp quốc lai cống 無緣󰑼分紅顔㐌停,Vô duyên là phận hồng nhan đã đành -樁嘹竹化紅清台,thông reo trúc hoá hồng thanh chơi 可太后曰賛唐日侍湯藥公言不及何也對曰陛下問其可代故臣以忠佐對如問侍養非賛唐而誰,khả Thái hậu viết Tán Đường nhật thị thang dược công ngôn bất cập hà dã Đối viết Bệ hạ vấn kì khả đại cố thần dĩ Trung Tá đối như vấn thị dưỡng phi Tán Đường nhi thuỳ 劍𲁜朱𢧚芒㗂󰤏,Kém cạnh cho nên mang tiếng hoẻn 度身唒𣍋久泉拱安,độ thân dẫu xuống cửu tuyền cũng yên -固󰦓坦呂𡗶崩声灵,có đâu đất lỡ tr ời băng thình lình 㤕台萱扲椿𫅷,xót thay huyên cỗi xuân già 今使小竪梁簦專定禮樂國得不辱乎且彼所為欺君罔下無所憑㨿如皷鳴人早朝報時今君出𤤻定乃鳴,kim sử tiểu thụ lương đăng chuyên định lễ nhạc quốc đắc bất nhục hồ thả bỉ sở vi khi quân võng hạ vô sở bằng cứ như cổ minh nhân tảo triều báo thời kim quân xuất ban định nãi minh 十八子登僊計都二十天,thập bát tử đăng tiên kế đô nhị thập thiên @@ -23301,16 +20785,13 @@ 花紅𦹵綠滇滇,hoa hồng cỏ lục chan chan 萬寕州香蘭社,vạn ninh châu hương lan xã 𢚸尼𪧚特呿呿,lòng này giữ được khư khư -係君子詫之小人,hễ quân tử sá gì tiểu nhân 𪮞皮鞭立𪮭𠓨𦋦𢬣,giật bì tiên rắp sấn vào ra tay 字匕長情新笔寫,Tự tự trường tình tân bút tả 秋七月暴風大雨,Thu thất nguyệt bạo phong đại vũ 拥𢫡卒妲麻除蒸賊欺痗,dùng dằng nhút nhát mà chờ chưng giặc khi mỏi 十二月殺萬郡公缺名在草津,Thập nhị nguyệt sát Vạn quận công khuyết danh tại Thảo Tân 詔赦天下罪人,chiếu xá thiên hạ tội nhân -秋七月初三日明皇子祐榶生,thu thất nguyệt sơ tam nhật minh hoàng tử hữu đường sinh tức minh hiếu tông hoàng đế dã 爫𠊚庒𢪀畧𡢐,làm người chẳng nghĩ trước sau -嗔衛𨎠,bẩm xin về trước 咃󰑼𠼽貝雲娘󰋇𠳒,tha la mách với vân nương mấy lời 扵低徐待師兄𠃣𣈜,Ở đây chờ đợi sư huynh ít ngày 𦖑𠳒所袄掑簪,nghe lời sửa áo cài trâm @@ -23364,12 +20845,9 @@ 衣庄仍事不期,E chăng những sự bất kỳ 󰋇發痷󰠐羕霹靂蔑干凌礼似風波,mấy phát om sòm dường tích lịch một cơn lừng lẫy tựa phong ba 或斬級或生擒我當還之仍賞符陞級有差,Hoặc trảm cấp hoặc sinh cầm ngã đương hoàn chi nhưng thưởng phù thăng cấp hữu sai -𫆧溇如𣷭𢲛牢朱穷,ruột sâu như bể giò sao cho cùng -想文章𫽄劔埃麻,tưởng văn chương chẳng kém ai mà 民𢀭堵泣隊方,dân giàu đủ khắp đòi phương 沙機買典世尼拯仍,Sa cơ mới đến thế này chẳng dưng 𪜀,là -𢓽対特辰騷他,hễ đối được thì tao tha 追册淑德皇后,truy sách thục đức hoàng hậu 酉些些拱料排酉朱,Giấu ta ta cũng liệu bài giấu cho 盖屋立茹謹令,cái ốc lợp nhà kín lành @@ -23378,12 +20856,9 @@ 𢒎走之狀山腰又有神龍蟠繞間植旌旗錯懸金璧使伶人於巖中弄笛吹笙獸𰙔奏舞為娛樂賜群臣宴,bưu tẩu chi trạng sơn yêu hựu hữu thần long bàn nhiễu gian thực tinh kì thố huyền kim bích sử linh nhân ư nham trung lộng địch suy sênh thú ca tấu vũ vi ngu lạc tứ quần thần yến 三百艘每船戰手二十五人槕手二十三人槕船向背疾如風,tam bách sưu mỗi thuyền chiến thủ nhị thập ngũ nhân trác thủ nhị thập tam nhân trác thuyền hướng bối tật như phong 悲󰅒几越㝵秦隔賒,BÂY nay kẻ Việt người Tần cách xa -於𢖮沛蹺吒,ở ắt phải theo cha -𠫾𨔈麻吏﨤仙結願,đi chơi mà lại gặp tiên kết nguyền 閏月壬午祔仁宗皇帝神位于太室,Nhuận nguyệt Nhâm Ngọ phụ Nhân Tông Hoàng Đế thần vị vu Thái Thất 勑諭掌刑部黎景徽爾歷任樞機事蹟可紀極諫敢言指陳朕過雖得失相半而救弊濟時之方忠君愛國之𭛁累句連行,Sắc dụ chưởng hình bộ Lê Cảnh Huy nhĩ lịch nhiệm khu cơ sự tích khả kỷ cực gián cảm ngôn chỉ trần trẫm quá tuy đắc thất tương bán nhi cứu tệ tế thời chi phương trung quân ái quốc chi phát luỹ câu liên hành 賊眾大潰,tặc chúng đại hội -耒𦋦𣳮粉派香𢚸箕拧特常常庄,rồi ra rữa phấn phai hương lòng kia giữ được thường thường cho chăng 丁卯四年,đinh mão tứ niên 恒体翁𫅷𫼳襊潑覩𣌋埋囉法麻朝最吏衛,hằng thấy ông già mang túi phớt đỏ sớm mai ra phép mà chiều tối lại về 元人皆大笑以為遠人鄙陋,Nguyên nhân giai đại tiếu dĩ vi viễn nhân bỉ lậu @@ -23396,8 +20871,6 @@ 散霜別午盎𫡮𡨌𡗶,Tan sương BIẾT ngõ ÁNG mây giữa trời 時之𡭧約噲󰑼縁娄,Thì chi chút ĐÍCH gọi là duyên sau 頒賜群臣冬衣,ban tứ quần thần đông y -𠊛風雅𨀈𮥷,người phong nhã bước nan -思明府土官黄炳執送㱕我,thu thất nguyệt vũ thành vương doãn khiết gia xuất vong tống 𬂙𠓨𤴬𫆧呐𫥨𪿒𠳒,trông vào đau ruột nói ra ngại lời 𢴑戈󰜋壙寒山,dắt qua một quãng hàn san 禦北王知計窮勢屈乃捕中國王以献,Ngự Bắc Vương tri kế cùng thế khuất nãi bổ Trung Quốc Vương dĩ hiến @@ -23405,11 +20878,9 @@ 𨅸𠸫𠓀𩈘竜顔𢚸󱳮役渃󰅹筭典棋,đứng tâu trước mặt long nhan lòng lo việc nước nào toan đến cờ 丰姿整篆言祠寬容,phong tư chĩnh chiện ngôn từ khoan dung 紅紅𦟐粉緣為𢚁,Hồng hồng má phấn duyên vì cậy -化朱𢧚老道𠬠命,hoá cho nên láu đáu một mình 買油干彙渚派湥紅,mới dàu cơn vựng chửa phai giọt hồng 賜汝敬等鈔道里費并四我國使黎國噐等鈔及文綺襲衣命與汝敬等同行,Tứ Nhữ Kính đẳng sao đạo lí phí tịnh tứ ngã quốc sứ Lê Quốc Khí đẳng sao cập văn ỷ tập y mệnh dữ Nhữ Kính đẳng đồng hành 鞋文吝𨀈𨤮撑,hài văn lần bước dặm xanh -花𦖑咳𡂱如,hoa nghe cay đắng như 傷爲行重爲才,Thương vì hạnh trọng vì tài 聘󰒺𧗱准書軒,sánh vai về chốn thư hiên 蔑職冷簡虎𪸄蒸祿台𦓿,một chức lạnh giờn hổ trộm chưng lộc thay cày @@ -23435,17 +20906,14 @@ 和𠫾和吏和盆陣𢈱道士摳拥佛家,hoà đi hoà lại hoà buồn giận lời đạo sĩ xua ruồng phật gia 事𤼵故也免居作,sự phát cố dã miễn cư tác 然咱其從人多賫北貨重立其價抑使朝廷買之,Nhiên thính kì tòng nhân đa tê Bắc hoá trọng lập kì giá ức sử triều đình mãi chi -𢬣箕停固𢱎高,tay kia đừng có với cao 賜陳克終爵關内侯,Tứ Trần Khắc Chung tước Quan nội hầu 九日又大水,Cửu nhật hựu đại thuỷ -催停𡀍𠯽埃低,thôi đừng mỉa chửi ai đây 沛從𦝄󰊄咍牢,Phải tuồng trăng gió hay sao 林兵𧡊事𨔍󰟯嘆浪仙主氣剛㖂𠁀,lâm binh thấy sự lạ dường than rằng tiên chủ khí cương dạy đời 㙴花娘㐌練蹎移,thềm hoa nàng đã rén chân dời 月娥倍遣金蓮,nguyệt nga vội khiến kim liên 𦀾𦀎,ràng rịt 朱咍𰿘事在𡗶害𠊛𫽄補欺𠊛負些,cho hay muôn sự tại trời hại người chẳng bõ khi người phụ ta -属東漢紀起癸卯至丙寅凣一百四十,Thuộc Đông Hán kỷ khởi Quý Mão 賜天下三年税租,Tứ thiên hạ tam niên thuế tô 盤𣙺,bàn mâm 遂不服藥,toại bất phục dược @@ -23458,7 +20926,6 @@ 𪮴空汰汰盎繁花,giũ không thảy thảy áng phồn hoa 然意欲休兵息民猶可言也,Nhiên ý dục hưu binh tức dân do khả ngôn dã 刼㝵㐌旦世尼時催,kiếp người đã đến thế này thì thôi -爸呐爸吶爸媽爸𧵑𧵑爸爸奴爸𠋥爸碎爸𠋺,ba nói ba nói ba má ba của của ba ba nó ba mày ba tôi ba tao 樁樁竹竹枚枚𣈜𠊛坦孛店𠊛洞仙,thông thông trúc trúc mai mai ngày người đất bụt đêm người động tiên 数𢀭󰝂𦥃傥仍,số giàu đem đến dửng dưng 鋾家󰌎坦似馨津河准意󱉎強壙世,đào gia lò đất tựa han tân hà chốn ấy đức càng rộng thay @@ -23478,7 +20945,6 @@ 枻楫餅梩農查,duệ tiếp bánh lái nong tra 妝點,trang điểm 𨁮梗尋𢭮拯𥹰𠊛箕󱈘眾些𡢐拱𣃣,lấn cành tầm gửi chẳng lâu người kia trước chúng ta sau cũng vừa -乙㗂於行粓㐌温,ắt tiếng ở hàng cơm đã ồn 弟一塲暗寫古文,Đệ nhất trường ám tả cổ văn 置河堤正副使𬋩督之,Trí hà đê chánh phó sứ quản đốc chi 脱妄名利另唐是非,thoát vòng danh lợi lánh đàng thị phi @@ -23487,14 +20953,11 @@ 奸宄竊𭛁逆賊潜萌恐人道之未安也,gian quỹ thiết phát nghịch tặc tiềm manh khủng nhân đạo chi vị an dã 爫之舌分紅顔,làm chi thiệt phận hồng nhan 𡥵𧋆杜󰠱銅斤,con ruồi đỗ nặng đồng cân -𧡊𠳒呐拱㤕車,thấy lời nói cũng xót xa 秋八月大水,thu bát nguyệt đại thuỷ 創眜,sáng mắt 白涓自𤊰乂鐄昭皇自意平󰟯林占,bạch quyên từ bén nghệ vàng chiêu hoàng từ ấy bằng dường lăm chăm 宫人進膳顧視不見帝恠問官家何在宫人自内促起帝不𮗓,cung nhân tiến thiện cố thị bất kiến đế quái vấn quan gia hà tại cung nhân tự nội xúc khởi đế bất giác -嗎𪶩𬏓斗𥊚,mửa dãi vài đấu 押情買擀朱㝵土官,Ép tình LÀ gán cho người thổ quan -冰傾𫢩待枚尋,bâng khuâng nay đợi mai tìm 夏四月遣員外郎李仁義陶慶文如宋報聘,Hạ tứ nguyệt khiển viên ngoại lang Lí Nhân Nghĩa Đào Khánh Văn như Tống báo sính 癸酉會豊二年宋元祐八年,quý dậu hội phong nhị niên tống nguyên hựu bát niên 特趣清閑揾養身,được thú thanh nhàn vẫn dưỡng thân @@ -23502,13 +20965,10 @@ 有此三勞人雖無病足以致疾况有病乎,Hữu thử tam lao nhân tuy vô bệnh túc dĩ trí tật huống hữu bệnh hồ 荘參曰以好徃数人足矣以武徃二千人無以為也,trang sâm viết dĩ hiếu vãng sổ nhân túc hĩ dĩ vũ vãng nhị thiên nhân vô dĩ vi dã 侯衛諸台,hầu về chưa thay -常制馨羅𥒥共󰡎,thường chơi hang lađá 史以記事也而事之得失為将來之鑒戒,Sử dĩ kí sự dã nhi sự chi đắc thất vi tương lai chi giám giới -襖默奈之錦羅,áo mặc nài chi gấm là 迨阿難卒布底遂逐制某而自立是知人臣樹黨必有異圖而制某初不知其墮於術中也,đãi a nan tốt bố để toại trục chế mỗ nhi tự lập thị tri nhân thần thụ đảng tất hữu dị đồ nhi chế mỗ sơ bất tri kì đoạ ư thuật trung dã 蚯蚓丐𧑒,khâu dẫn cái giun 者充軍伍令路官統管收捕之,giả sung quân ngũ lệnh lộ quan thống quản thu bổ chi -𧽈蒸軍茹秦,dấy chưng quân đánh nhà tần 𧋟𠺠丐󱥪吏𨖅丐蛇,mối xông cái rui lại sang cái xà 別󰝡𢚸󰀎悲除忌埃,biết đem lòng ấy bây giờ cậy ai 欺𢭸𨆝欺儈頭欺紆𠃩曲欺珠堆眉,khi tựa gối khi cúi đầu khi vò chín khúc khi chau đôi mày @@ -23517,7 +20977,6 @@ 忴𭉆柴黎大顛,căm hờn thầy lê đại điên 計定遂植杙海口两徬,Kế định toại thực dặc hải khẩu lưỡng bàng 使翰林院侍讀學士錢溥副使禮科給事中王豫賫勑𠕋來封帝為安南國王司禮監太監柴昇指揮僉事張俊奉御張榮來收買香科,sứ hàn lâm viện thị độc học sĩ tiền phổ phó sứ lễ khoa cấp sự trung vương dự tê sắc sách lai phong đế vi an nam quốc vương tư lễ giám thái giám sài thăng chỉ huy thiêm sự trương tuấn phụng ngự trương vinh lai thu mãi hương khoa -埃咍必宰别𥪝机𡗶,ai hay tất tưởi biết trong cơ trời 寬寬𡎢妬渚𦋦,khoan khoan ngồi đó chớ ra 辱因埃渚群嘆咀咹固停時役固停,nhọc nhằn ai chớ còn than thở ăn có dừng thời việc có dừng 占城國,chiêm thành quốc @@ -23530,14 +20989,11 @@ 嗔仃貪妬補登,xin đừng tham đó bỏ đăng 味麝戊洃淡襖羅,mùi xạ mồ hôi đượm áo là 帝服黄羅交領衣御巾絛使者羙,Đế phục hoàng la giao lĩnh y ngự cân thao sứ giả mĩ -甲辰十二年元大德八年春正月京城右伴橋閣󰱑坊婦人黎氏生女两頭手足各四二,giáp thìn thập nhị niên nguyên đại đức bát niên xuân chính nguyệt kinh thành hữu bạn kiều các đài phường phụ nhân lê thị sinh nữ lưỡng đầu thủ túc các tứ 羕󰅹時謝礼昌枯𧘇丕,dường nào thời tạ lễ xương khô ấy vậy 釵玉燕默丙掑貝𩯀數,thoa ngọc yến mặc biếng cài búi tóc sổ 𣈜𣌝𤑈𤑈𥚇㹥𠻗,ngày nắng chang chang lưỡi chó lè 時有上将范蒼檜性柔和未嘗與人爭,thời hữu thượng tướng phạm thương cối tính nhu hoà vị thường dữ nhân tranh 十二月朔彗滅,Thập nhị nguyệt sóc Tuệ diệt -如埃𩈘令古弓,như ai mặt lệnh cổ cong -塘𠫾偏召舘𦼔標,đường đi thiên thẹo quán leo đeo 奴諸多舸調󱜐弄討順役舸它㐌弄庄討某󱜐,no chưa đưa gả đều ra lòng thảo thuận việc gả đà đã lòng chẳng thảo mới ra 固欺𢝙傳摸唭,Có khi vui chuyện mua cười 今保祿安樂周原等村猶有祠在意暠死於此焉,kim bảo lộc an lạc chu nguyên đẳng thôn do hữu từ tại ý cảo tử ư thử yên @@ -23567,7 +21023,6 @@ 時時憲文󰱇等渡會統海口由宜春左澳社名而進奮擊賊徒,Thời Thì Hiến Văn Tuyển đẳng độ Hội Thống hải khẩu do Nghi Xuân Tả Ao Xã danh nhi tiến phấn kích tặc đồ 二十七日梁儲等至敬天殿行開讀詔書禮,Nhị thập thất nhật Lương Trừ đẳng chí Kính Thiên điện hành khai độc chiếu thư lễ 女神,nữ thần -旦𧡊伴知音麻油,đến thấy bạn tri âm mà rầu 扽船買逴娘󰡲草蘆,Dọn thuyền mới rước nàng về thảo lư 我軍堅壁力戦兵噐盡絶以釜,Ngã quân kiên bích lực chiến binh khí tận tuyệt dĩ phủ 庫兀戈𣈜嗔𤯨嗔爫𠁀治某𫢫平,khó ngặt qua ngày xin sống xin làm đời trị với đời bình @@ -23583,20 +21038,14 @@ 以其男黎瀑為駙馬都尉仍賜以侯服厩馬,Dĩ kì nam Lê Bộc vi Phò mã đô uý nhưng tứ dĩ hầu phục cứu mã 將,tướng 統領官副都将太保富郡公鄭根揣知其意亦領諸軍回扶隆社名属興元縣繕脩,Thống lĩnh quan Phó đô tướng Thái bảo Phú quận công Trịnh Căn suỷ tri kì ý diệc lĩnh chư quân hồi Phù Long Xã danh thuộc Hưng Nguyên huyện thiện tu -一黎大行雖承正統然衛王璿猶在紀元分註?宋太祖之於周鄭王也,Nhất Lê Đại Hành tuy thừa chính thống nhiên Vệ Vương Toản do tại kỷ nguyên phân chú Tống Thái Tổ chi ư Chu Trịnh Vương dã -寔主英如拱默謀瓊,thật chúa anh như cũng mắc mưu quỳnh 边𬂙頭怒边除𡳳其,Bên trông đầu nọ bên chờ cuối KIA 𡽫祈墓只𦝄撩,non kỳ mộ chỉ trăng treo 𡃝𠁀𡨸胣實咃,trọn đời giữ dạ thực thà 忍自舘客鄰羅,nhẫn từ quán khách lân la -明勹庒安於耒,mừng rỡ chẳng yên ở rồi 卷之二,quyển chi nhị 五月麥大熟,Ngũ nguyệt mạch đại thục 壬子四年莫景曆五年明嘉靖三十一年太師鄭檢領兵畧定西南,Nhâm Tí tứ niên Mạc Cảnh Lịch ngũ niên Minh Gia Tĩnh tam thập nhất niên Thái sư Trịnh Kiểm lĩnh binh lược định Tây Nam -䐧泖鸞𫃸𦀊買填挼,keo máu loan nối dây -𤤰保𡭬尼,vua bảo bé này 柳蒲侯易押奈朝春,liễu bồ hầu dễ ép nài chiều xuân -𤊰縁秦晋矯命約𬇚,bén duyên tần tấn kẻo mình ước ao 史臣吳士連曰予人以爵天子之權非人臣所,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Dư nhân dĩ tước thiên tử chi quyền phi nhân thần sở 羅羅斯甸國人來貢,La La Tư điền quốc nhân lai cống 律貝塵间朱院刼仍如情景拱盆星,trót với trần gian cho vẹn kiếp những như tình cảnh cũng buồn tênh @@ -23608,7 +21057,6 @@ 自六科及吏部秀林局儒生同户部吏及承司吏扵報天寺會同舘等處同府縣檢洘,tự lục khoa cập lại bộ tú lâm cục nho sinh đồng hộ bộ lại cập thừa ti lại ư báo thiên tự hội đồng quán đẳng xứ đồng phủ huyện kiểm khảo 初昭勳靖公阮金知上相才識過人愛重如子以次女玉寶妻之,Sơ Chiêu Huân Tĩnh công Nguyễn Kim tri Thượng tướng tài thức quá nhân ái trọng như tử dĩ thứ nữ Ngọc Bảo thê chi 冬十月刑部尙書桂堂侯致仕文允䌙卒,đông thập nguyệt hình bộ thượng thư quế đường hầu trí sĩ văn doãn hoàng tốt -芮󰪀林等,nuôi nấng trăm langàn đấng 鄠之初至也殺蠻酋杜澄故其宗黨因誘導羣蠻𨺻州,hộ chi sơ chí dã sát man tù đỗ trừng cố kì tông đảng nhân dụ đạo quần man thao châu 惜台及㐌唏唏悶,tiếc thay gặp đã hơi hơi muộn 使司天監黎文惠等擇日行𠕋封禮,sử ti thiên giám lê văn huệ đẳng trạch nhật hành sách phong lễ @@ -23618,10 +21066,8 @@ 𠊛󰠳帽仕襖崇恾鐮掛𥯝𦋦󱦺𠀲芻,người đâu mũ sãi áo sồng mang liềm quảy sọt ra rành đứa sô 固𠊚於郡東城修人積德󰉲生昆賢,có người ở quận đông thành tu nhân tích đức sớm sanh con hiền 可也赦罪不可也,khả dã xá tội bất khả dã -𭣼斉兵馬倍傍,chỉnh tề binh mã vội vàng 逮太宗繼志述事念爾父功爾在弱齡未能從政,đãi thái tông kế chí thuật sự niệm nhĩ phụ công nhĩ tại nhược linh vị năng tòng chính 𬃻苫苫,trái chôm chôm -計牢朱掣餒塘𨤮賖,kể sao cho xiết nỗi đường dậm xa 至於洪順六年又命少保禮部尙書東閣大學士兼國子監祭酒知經筵事󰦛書伯黎嵩𢮪大越通鑑總論可謂篤志於史學而其是非亦不䏻逃於公議矣,chí ư hồng thuận lục niên hựu mệnh thiếu bảo lễ bộ thượng thư đông các đại học sĩ kiêm quốc tử giám tế tửu tri kinh diên sự đôn thư bá lê tung soạn đại việt thông giám tổng luận khả vị đốc chí ư sử học nhi kì thị phi diệc bất năng đào ư công nghị hĩ 渃渚朱苔渃乙潙,nước chứa cho đầy nước ắt vơi 前使歳貢阮貴雅還自憑祥以為東各校書,Tiền sứ tuế cống Nguyễn Quý Nhã hoàn tự Bằng Tường dĩ vi Đông các hiệu thư @@ -23632,7 +21078,6 @@ 拽落𨕭空鴈朗籚,dấy lác trên không nhạn lửng lơ 希曾次韻答云皇家聲教古無前此日春風動海天,hi tăng thứ vận đáp vân hoàng gia thanh giáo cổ vô tiền thử nhật xuân phong động hải thiên 鍾亦然寺僧欲神其教乃颺言誑之爾,Chung diệc nhiên tự tăng dục thần kì giáo nãi dương ngôn cuồng chi nhĩ -桃𧜖錦󰖀花,đệm đào chăn gấm giày hoa 龍眼󰑼果眼篭兀車,long nhãn là quả nhãn lồng ngọt xe 欺󰏙花𦬑欺徐𦝄𨖲,Khi xem hoa nở khi chờ trăng lên 於𫅜﨤事𫽄𫅜堆𪀄征隻𨕭梗保饒,ở lành gặp sự chẳng lành đôi chim chinh chích trên cành bảo nhau @@ -23662,13 +21107,10 @@ 梁授之,lương thụ chi 󰅹埃固考麻命吏称,nào ai có khảo mà mình lại xưng 𠦳秋薄命󰜋𠁀才花,Nghìn thu bạc mệnh một đời tài hoa -固殘固傘固香案固盘讀,có tàn có tán có hương án có bàn độc -揚鴻臚寺卿海山男阮名實監察御史張論道等爲督視分道並進直抵平,dương hồng lô tự khanh hải sơn nam nguyễn danh thực giám sát ngự sử trương luận đạo đẳng vi đốc thị phân đạo tịnh tiến trực để cao bằng 初𫳵𤁕粉派香意,xưa sao lạt phấn phai hương ấy 埃朱挸𪮙鐄鍮在𠇮,Ai cho kén chọn vàng thau tại mình 特遣司禮監阮盎將勑諭爾及索取前送賂銀八十兩領回,đặc khiển ti lễ giám nguyễn áng tương sắc dụ nhĩ cập sách thủ tiền tống lộ ngân bát thập lượng lĩnh hồi 妬埃𬛩網空迻,đố ai nằm võng không đưa -才盘輸計行𤾓,tài bàn thua kể hàng trăm 𤮿㖫埃𫨩,ngọt lừng ai hay 𣎀𣈜粦𨀎盎𦹵灰,đêm ngày lăn lóc đám cỏ hôi 庄𡉎庄路庄圩庄盎,chẳng cong chẳng lọ chẳng vò chẳng ang @@ -23676,11 +21118,8 @@ 󰟯蟡𤷍𤶹󰟯喈宇鐄,dường ve gầy guộc dường dơi võ vàng 動𢚸吏𣴓典𠳒𥢆西,Động lòng lại gạn đến lời riêng tây 丙子七年宋開寳九年,bính tí thất niên tống khai bảo cửu niên -嘆浪流水清山,than rằng lưu thu ỷ thanh sơn 仍令收各處堤路總幹官濫取民钱入宫,Nhưng lệnh thu các xứ đê lộ tổng cán quan lạm thủ dân tiền nhập cung 然國家不可以無主神噐不可以久虚可奉迎昭定入繼大統,Nhiên quốc gia bất khả dĩ vô chủ thần khí bất khả dĩ cửu hư khả phụng nghênh Chiêu ĐỊnh nhập kế đại thống -𣈜𬓲堆册𣈘終𠬠畑,ngày riêng đôi sách đêm chung một đèn -朱𡥵造撩它多端,cho con tạo trêu đà đa đoan 教𪡔𰿘渃承傳恪渃恪㗂宁印蔑例,giáo ra muôn nước thừa truyền khác nước khác tiếng chữ in một lề 且婚姻不於異姓而於同姓惟陳氏為然失禮之中失禮焉,thả hôn nhân bất ư dị tính nhi ư đồng tính duy trần thị vi nhiên thất lễ chi trung thất lễ yên 𭛁内府錢頒𭁈大臣百官買絲織絹上納以是年冬當遣使聘北之期也,Phát nội phủ tiền ban dữ đại thần bách quan mãi ti chức quyên thượng nạp dĩ thị niên đông đương khiển sứ sính Bắc chi kì dã @@ -23692,7 +21131,6 @@ 通計户𠸜,thông kể họ tên 間有不䏻草藁奏章唯出錢以雇人者,Gian hữu bất năng thảo cảo tấu chương duy xuất tiền dĩ cố nhân giả 爲払𢬣祝󱋓鐄,vì chàng tay chuốc chén vàng -乙丑三年,ất sửu tam niên minh chính thống thập niên 鬱林九真皆附於稷,Uất Lâm Cửu Chân giai phụ ư Tắc 共𬂙吏麻共庒𧡊𧡊撑撑仍󰋇岸橷,cùng trông lại mà cùng chẳng thấy thấy xanh xanh những mấy ngàn dâu 於妬,ở đó @@ -23704,7 +21142,6 @@ 抑賞考之古人有言曰天下者非,Ức thưởng khảo chi cổ nhân hữu ngôn viết Thiên hạ giả phi 化宋遣左正言宋鎬右正言王世則賫制𠕋加封帝特進,hoá tống khiển tá chính ngôn tống cảo hữu chính ngôn vương thế tắc tê chế sách gia phong đế đặc tiến 林學士奉旨,lâm học sĩ phụng chỉ -山水閑制分庫巾𬮌險旭碍村眞,sơn thuỷ nhàn chơi phận khó khăn cửa quyền hiểm hóc ngại thon chen 𦖻𦖑樂北武敦肝,tai nghe nhạc bắc võ run gan 初王嘗病死三日僊人董奉與藥一丸以水含服捧其頭摇,Sơ vương thường bệnh tử tam nhật tiên nhân Đổng Phụng dữ dược nhất hoàn dĩ thuỷ hàm phục bổng kì đầu dao 𥙩𡞕朋蒸羕󰅹拯固媒延時拯特,lấy vợ bằng chưng dường nào chẳng có mối dém thì chẳng được @@ -23726,7 +21163,6 @@ 有差,hữu sai 於是定為三年之䘮,ư thị định vi tam niên chi tang 秀󰜏直産边幔,Tú bà chực sẵn bên màn -些生𦋦蒸𧗱,ta sinh ra chưng về sau 癸卯五年宋嘉祐八年,Quý Mão ngũ niên Tống Gia Hựu bát niên 底奴𨖲䏾奴時浪催,để nó lên bụng nó thì rằng thôi 𥹰𣈜固木𦑃𠖤,lâu ngày có mọc cánh bay @@ -23748,14 +21184,12 @@ 春正月朔日食夏五月日食既,Xuân chính nguyệt sóc nhật thực Hạ ngũ nguyệt nhật thực kí 形,hình 󰞈鍾牢女咹𡎢朱安,đỉnh chung sao nỡ ăn ngồi cho an -咍爲盎那召󰡰念,hay vì ang nạ chịu gìn đọc niệm 春三月以陳文秀為太傅,Xuân tam nguyệt dĩ Trần Văn Tú vi Thái Phó 浽𢚸𩛂仍盘桓念西,Nỗi lòng no những bàn hoàn niềm tây 籃山殿火,Lam Sơn điện hoả 爾等欽哉,nhĩ đẳng khâm tai 房椒濃拿𠽋味香,phòng tiêu nồng nã nức mùi hương 丐𡏯,cái vại -󰋇埃󰛢一心𪹷筭𪠺𧀒𩅹𦹻𪠺𥯒,mấy ai ở đặng nhất tâm nắng toan giúp nón mưa dầm giúp tơi 宣光鎮守副總兵黎饋奏本鎮𫎇當社被吒音?人燒毀人家察,Tuyên Quang trấn thủ phó tổng binh Lê Quỹ tấu Bản trấn Mông Đương xã bị Xá âm sá nhân thiêu huỷ nhân gia sát 󰅹埃𡽫𡶀制來𨻫功,nào ai non núi chơi dài luống công 據牢𠹾卒󰜋皮𡛔絲𦓡㐌語藝𣌋𫳵,cớ sao chịu tót một bề gái tơ mà đã ngứa nghề sớm sao @@ -23765,7 +21199,6 @@ 𠁑花𧻭𠎪惡人,dưới hoa dậy lũ ác nhân 聖宗以其有大勳勞許專與人爵而未嘗與一人爵,Thánh Tông dĩ kì hữu đại huân lao hứa chuyên dữ nhân tước nhi vị thường dữ nhất nhân tước 唉󰁂𦀊𧺀纀蹎娘𧗱,Hãy đem dây thắm buộc chân nàng về -𤋵𦇒䏧𨨲𬋩包,giãi dầu tóc rối da chì quản bao 些𧗱些沁𬇚些𠱋冲𠱋濁𬇚茄㐌悁,ta về ta tắm ao ta dầu trong dầu đục ao nhà đã quen 娘𦹵𦓿催尾紇夢,nương cỏ cày thôi vãi hạt mùng 娘時弼弼聀𠎣媒時󰜋󰜋𩈘𥆾魂󰯬,nàng thì bằn bặt giấc tiên mối thì mồn một mặt nhìn hồn bay @@ -23792,7 +21225,6 @@ 𠯇𦖻娘買𤋵𢚸,rỉ tai nàng mới dãi lòng 至是儲縝等送儀註有之,Chí thị Trừ Chẩn đẳng tống nghi chú hữu chi 𦟐𧺃紅紅心𬌓𦢞花,má đỏ hồng hồng tâm tấm rỗ hoa -所𣡚𬙞分,thửa trái còn bảy phần 丈剪除榛棘鋤剔壕塹悉破為平坦之地不日完畢,trượng tiễn trừ trăn cức sừ dịch hào tiệm tất phá vi bình thản chi địa bất nhật hoàn tất 实賍扒特󰟯尼,Thực tang bắt được dường này 𠄩边﨤𫽻󰜋𠳒結交,Hai bên gặp gỡ một lời kết giao @@ -23803,7 +21235,6 @@ 帝曰朕以幼冲未堪重寄父皇遽爾違背早䘮所怙不敢宅帝位以辱社稷,Đế viết Trẫm dĩ ấu xung vị kham trọng kí phụ hoàng cự nhĩ vi bối tảo táng sở hộ bất cảm trạch Đế vị dĩ nhục xã tắc 上皇車駕返𧗱限官文武埋時尼,thượng hoàng xa giá phản về hẹn quan văn võ mai thì nơi 爲,vì -枌榆了鳥傷圭𪧘,phần du lẽo đẽo thương quê cũ 至是明遣使責問故遣之,Chí thị Minh khiến sứ trách vấn cố khiến chi 固𦎛麻底边𠇮拯𤐝,có gương mà để bên mình chẳng soi 𤽗忠遇󱢓𣡚密𨅸𩯀𩯂覸角𧼋囉,ngươi trung ngộ run trái mật đứng tóc gáy giớn giác chạy ra @@ -23812,7 +21243,6 @@ 塊棱𦋦細頭塘,khỏi rừng ra tới đầu đường 又時帝以𢙇文侯國瓚𢙇仁王𡺅並年幼不許預議,hựu thời đế dĩ hoài văn hầu quốc toản hoài nhân vương kiến tịnh niên ấu bất hứa dự nghị 䅘麥穭歛魯俱顛黄,lai mạch lúa sớm trổ câu đen vàng -脱先摸󰬾錢𬷤錢𥙪𥺊󱪶買󰬾油,thoạt tiên mua ba tiền gà tiền rưỡi gạo nếp với ba đồng dầu 󱜁𠱉之姉姉㛪㛪,bìu rịn chi chị chị em em 𢲫連𩚵󰢃𠰘𠶆云仙,mở liền cơm gói miệng mời vân tiên 𥏌焒,tên lửa @@ -23833,19 +21263,16 @@ 汝等從居門下掌握兵權無衣者則衣之以衣無食者則食之以食官卑則遷其爵禄博者給其俸水行給舟陸行給馬委之以兵則生死同其所為進之在寝則笑語同其所樂,Nhữ đẳng tòng c�� môn hạ chưởng ốc binh quyền vô y giả tắc y chi dĩ y vô thực giả tắc thực chi dĩ thực quan ti tắc thiên kì tước lộc bạc giả cấp kì bổng thuỷ hành cấp chu lục hành cấp mã uỷ chi dĩ binh tắc sinh tử đồng kì sở vi tiến chi tại tẩm tắc tiếu ngữ đồng kì sở lạc 六月初一日以大理寺卿黎伯達,lục nguyệt sơ nhất nhật dĩ đại lí tự khanh lê bá đạt 索高歲𡘯𠹾煩劳刀,xác cao tuổi lớn chịu phiền lao đao -欺店冲准房,khi đêm trong chốn phòng 帝聞之使人徃,đế văn chi sử nhân vãng 没𠳒呐渚及踈,một lời nói chửa kịp thưa 昆芒疾病咹𦣰尼芇,con mang tật bệnh ăn nằm nơi nao 𠫾買魔𢹇襖絏,đi với ma mặc áo giấy -庚申十五年,canh thân thập ngũ niên tống khánh nguyên lục niên 秋七月充諸路生徒,Thu thất nguyệt sung chư lộ sinh đồ 夏五月旱,Hạ ngũ nguyệt hạn 至是掌衛明倫侯黎念具,Chí thị Chưởng vệ minh luân hầu Lê Niệm cụ 典茹畧料呐𠼾朱明,Đến nhà trước liệu nói sòng cho minh 史臣吳士連曰史稱帝仁哲通慧文武大畧六藝無不精諳,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Sử xưng Đế nhân triết thông tuệ văn võ đại lược lục nghệ vô bất tinh am 即景,tức cảnh -爱民癸亥太和元年,ái dân quý hợi thái hoà nguyên niên minh chính thống bát niên 廊渃扵茄󱪖几唭吱,làng nước ở nhà lắm kẻ cười chê 人民畏其殘虐悉皆順從,nhân dân uý kì tàn ngược tất giai thuận tòng 月十六日頒大赦布誥天下,nguyệt thập lục nhật ban đại xá bố cáo thiên hạ @@ -23855,17 +21282,11 @@ 楼青悁𡓃初󰅒,lầu xanh quen lối xưa nay 𠱊細源花此𠳨共,sẽ tới nguồn hoa thử hỏi cùng 󱖺󰻩蹺分󱖺󰻩,gối rơm theo phận gối rơm -計詞欺甲𩈘,kể từ khi giáp mặt tình nhân 命權吏科都給事中汧仁壽東道監察韶惟精徃安󰘊鎮可勒堡按問將帥之逗遛與敗撓者,Mệnh quyền Lại khoa đô cấp sự trung Nghiên Nhân Thọ Đông đạo giám sát Thiều Duy Tinh vãng An Bang trấn Khả Lặc bảo án vấn tướng soái chi đậu lưu dữ bại nạo giả 鴻庞氏紀起壬戌至癸卯年凣二千六百二十二年,hồng bàng thị kỷ khởi nhâm tuất chí quý mão niên phàm nhị thiên lục bách nhị thập nhị niên -府官度撫民,phủ quan độ vỗ dân 直臣之言𡸈不,Trực thần chi ngôn há bất 明定歲貢儒學生員充國子監府學每年二名州學二年三名縣學一年一名,Minh định tuế cống nho học sinh viên sung Quốc tử giám phủ học mỗi niên nhị danh châu học nhị niên tam danh huyện học nhất niên nhất danh -想朝窕清新,tưởng chiều điệu thanh tân 嗚𬙛丕𢖵𠸗跡󱀄𡥚石生圭於高平,ồ ra vậy nhớ xưa tích cũ gã thạch sanh quê ở cao bằng -喠喠客喠希阿,giọng giọng khách giọng ê a -固朝,có chiều thanh vận -帝以為䏻遂有意擢用英宗時穹為檢法官凣准獄英宗問故事穹必引舊獄為証多至五六案英宗嘉其聰敏而強記寄,Đế dĩ vi năng toại hữu ý trạc dụng Anh Tông thời Khung vi Kiểm pháp quan Phàm chuẩn ngục Anh Tông vấn cố sự Khung tất dẫn cựu ngục vi chứng đa chí ngũ lục án Anh Tông gia kì thông mẫn nhi cường kí 見有賜姓,kiến hữu tứ tính 事敢望謹嚴,sự cảm vọng cẩn nghiêm 𢪀仍唐要離撩𢭮,nghĩ những đường éo le trêu gợi @@ -23887,15 +21308,12 @@ 拱枚𦀊葛特𫼰䏾核,Cũng may dây cát được nhờ bóng cây 及威穆帝誅戮宗室乃挺,cập uy mục đế tru lục tông thất nãi đĩnh 帝幸化州命󰱑官阮表充求封使賫方物至乂安,Đế hạnh Hoá Châu mệnh Đài quan Nguyễn Biểu sung cầu phong sứ tê phương vật chí Nghệ An -油忍酌朱嗔免責,dù nhan chước cho xin miễn trách 歇虚歇駭𥆾饒汫溇蓓葚𠓀𡢐尋光,hớt hơ hớt hải nhìn nhau giếng sâu bụi rậm trước sau tìm quàng 𧵑尼󰑼𧵑沕爲,của này là của vất vơ 今特陞爾爲某官,Kim đặc thăng nhĩ vi mỗ quan 恩𤤰潤澮𠸦𡥵𠰺揚,ơn vua nhuần gội khen con dậy dàng -跬找䊷𤻻挄鈎淫,khỏe quơ chài kéo mệt quăng câu dầm 勑旨内外各衛門一應公務奏章該官詳審事例情由親事起草藁付該吏寫󰍶覆檢施行,sắc chỉ nội ngoại các vệ môn nhất ứng công vụ tấu chương cai quan tường thẩm sự lệ tình do thân sự khởi thảo cảo phó cai lại tả tất phú kiểm thi hành 官兵造浮橋渡江駐營懿安縣後進兵平陸駐營塞橋,Quan binh tạo phù kiều độ giang trú dinh Ý Yên huyện hậu tiến binh Bình Lục trú dinh Tắc kiều -罢因意吏於𣌋最,bởi nhân ấy lại ở 昆��󱏛那,con uống sữa nạ 遂進日曆,Toại tiến nhật lịch 是夜祥光盈室觀察潜往觀之乃黃龍擁其上也由是愈噐之,thị dạ tường quang doanh thất quan sát tiềm vãng quan chi nãi hoàng long ủng kì thượng dã do thị dũ khí chi @@ -23912,7 +21330,6 @@ 佳人吝𨀈埮撑,giai nhân lần bước dặm xanh 𤌋沉高湿㗂弹𧵆賒,Khói trầm cao thấp tiếng đàn gần xa 前途,tiền đồ -之仍役春情,chi những việc xuân tình 在位六年壽四十七歲,Tại vị lục niên thọ tứ thập thất tuế 諸雜戲,chư tạp hí 容儀󱉎行𫡂𠄩,dung nghi đức hạnh gồm hai @@ -23921,7 +21338,6 @@ 信𠓨㗇畧中軍,Tin vào gửi trước trung quân 辛巳三年元至元十八年春正月二十九日皇子國頊生,Tân Tị tam niên Nguyên Chí Nguyên thập bát niên xuân chính nguyệt nhị thập cửu nhật Hoàng tử Quốc Chẩn sinh 淡菜炎淥咹存報牢,đạm thái vẹm luộc ăn giòn béo sao -鳯園上苑朶𡨧筵筵,vườn thượng uyển đoá tốt rờn rờn 𡶀󰀎𠬛畨麻𪡉化年𠬛溪泖特,núi ấy một phen mà lở hoá nên một khe máu đặc 娘浪爫分女兒,Nàng rằng Làm phận nữ nhi 怠至如各五府軍需簿額填委之多將帥偏裨󰱇𪣷懦軟二音宫外垣也之别經歷首領得以󰏲考糾察之,Đãi chí như các ngũ phủ quân nhu bạ ngạch điền uỷ chi đa tướng suý thiên tì tuyển nhuyễn nhu nhuyễn nhị âm cung ngoại viên dã chi biệt kinh lịch thủ lĩnh đắc dĩ kê khảo củ sát chi @@ -23931,7 +21347,6 @@ 後王遣子𢌃魚錦反入質於吳吳王以爲武昌太守,Hậu vương khiển tử Ngẩm Ngư cẩm phiên nhập chất ư Ngô Ngô Vương dĩ vi Vũ Xương Thái thú 大司徒察,đại tư đồ sát 馭車如渃襖裙如𣑻,Ngựa xe như nước áo quần như nêm -怛宁挼曩丐哿,dắt giữ nuôi nấng 陳月湖為明人所擒,trần nguyệt hồ vi minh nhân sở cầm 己丑六年三月以後崇興宋皇祐元年,Kỉ Sửu lục niên Tam nguyệt dĩ hậu Sùng Hưng Tống Hoàng Hựu nguyên niên 第二塲制詔表,đệ nhị trường chế chiếu biểu @@ -23942,17 +21357,13 @@ 買𠶀𠳨事茹命𮎦從且姉平宁姑𢜠,mới thăm hỏi sự nhà mình anh thong thả chị bình ninh cô mừng 翁碎㕸𢯢𥙩󰬾娘侯,ông tôi sắp sửa lấy ba nàng hầu 險調得失險調是非,hiếm điều đắc thất hiếm điều thị phi -吀翁役意譲朱姨,xin ông việc ấy nhường cho dì 辰昆呵呐󰠃柴,thì con há nói cùng thầy 催時催拱朝𢚸,thôi thì thôi cũng chiều lòng -𢆧𫳵𡗶拯負𠊚,may sao giời chẳng phụ người 明獨留耕而遣光庭還,Minh độc lưu Canh nhi khiến Quang Đình hoàn 呂皮報孝呂皮立身,lỡ bề báo hiếu lỡ bề lập thân 中行各條具列于后凡二十條其一試塲務要廣闊中分四區各以踈籬限之及作塲内四隅各一栈至入塲日用内臣校尉各一員在栈上瞭望,Trung hành các điều cụ liệt vu hậu phàm nhị thập điều Kì nhất Thí trường vụ yếu quảng khoát trung phân tứ khu các dĩ sơ li hạn chi cập tác trường nội tứ ngung các nhất sạn chí nhập trường nhật dụng nội thần hiệu uý các nhất viên tại sạn thượng liệu vọng 粓,cơm -同声祝𢜠官全權吧㨢高𠬠幅𦃿曰寔蘇仍𡦂尼,đồng thanh chúc mừng quan toàn quyền và nâng cao một bức vải viết thật to những chữ này 𤑟牟冲玉𤽸牙𠫅𠫅産𤒘󰜋座天然,rõ màu trong ngọc trắng ngà dày dày sẵn đúc một toà thiên nhiên -𠵩浪法扲權刼民,quở rằng phép cầm quyền cướp dân 征夷左副将軍西平侯沐𣆭參将右軍都督同知豐城侯李彬亦領兵四十萬犯富令關鑿山伐木開道進兵,Chinh Di tả phó tướng quân Tây Bình hầu Mộc Thạnh Tham tướng hữu quân đô đốc đồng tri Phong Thành hầu Lí Bân diệc lĩnh binh tứ thập vạn phạm Phú Linh quan tạc sơn phạt mộc khai đạo tiến binh 𠀧𡦂嘵嗷𡢼󰇏𫯳,ba chữ nghêu ngao vợ chán chồng 連兵結釁稔惡殆二十年,liên binh kết hấn nẫm ác đãi nhị thập niên @@ -23964,7 +21375,6 @@ 尊親在念報答無階,Tôn thân tại niệm báo đáp vô giai 𣎀𣈜練習詩書丰姿整篆言祠寬容,đêm ngày luyện tập thi thư phong tư chĩnh chiện ngôn từ khoan dung 故之𡎦忍更殘,Cớ chi ngồi nhẫn canh tàn -荣𡚖𧗱拯别娘𠫾,vinh quy về chẳng biết nàng đi 𠊛󰠲澄意󰆄撑吞牢女底淶瓶技簮,người đâu chừng ấy tuổi xanh xôn xao nỡ để rơi bình gãy trâm 𥒥𥔧丸濕丸高㳥逐泣𨍦泣𫏾,đá chồng hòn thấp hòn cao sóng giục lớp sau lớp trước 論所㱕,luận sở quy @@ -23985,17 +21395,12 @@ 柴𦖑感景𢚸傷扽𩚵設待扽床𢪀宜,thầy nghe cám cảnh lòng thương dọn cơm thết đãi dọn giường nghỉ ngơi 㨢鎫扲箒𠸗𫢩󰜋皮,nâng mâm cầm chổi xưa nay một bề 順化稍安,Thuận Hoá sảo an -𧵆尼便特咀嘆事𢚸,gần nơi tiện được thở than sự lòng 𥃱󰺼創戲蹎𡗶𤏣落鐸撑涎𨤔柳𧀒,nhấp nhô sáng hé chân trời tỏ lác đác xanh dờn vẻ liễu non -先羅,tên là đào khản -朝官拯沛隐庒沛,triều quan chẳng phải ẩn chẳng phải 今朕膺茲重責夙夜祗懼若臨深淵正以蒐贒弼治之未得人也,Kim trẫm ưng tư trọng trách túc dạ chi cụ nhược lâm thâm uyên chính dĩ sưu hiền bật trị chi vị đắc nhân dã 陣杶會󰆀埃干,trận đòn hội chợ ai can 󰒂它結󰒂情渚匪情,ngãi đà kết ngãi tình chưa phỉ tình 𦖑𠳒所襖掑簪,Nghe lời sửa áo cài trâm 甲子五年宋紹興十四年,Giáp Tí ngũ niên Tống Thiệu Hưng thập tứ niên -闷朱伴友成身,muốn cho bạn hữu thành thân -庵高庵𥰊達隊層泣輕𠀧阻吏平,am cao am thấp đặt đòi tầng khấp khểnh ba làn trở lại bằng 𤉒寔念丹朕特咍,giãi thực niềm đan trẫm được hay 今既從明公討平逆虜復至本部不告謝非禮也,Kim ký tòng Minh công thảo bình nghịch lỗ phục chí bản bộ bất cáo tạ phi lễ dã 沛浪坭𡓳茹𣳔辰𢧚𡨺𥙩𦟐紅貞堅,phải rằng nề nếp nhà dòng thì nên giữ lấy má hồng trinh kiên @@ -24004,8 +21409,6 @@ 体㝵納納隐碎謹命,thấy người nép nép ẩn chui kín mình 沚衛边北滚滚,chảy về bên bắc cuồn cuộn 缺名赴迎世子鄭𭫨就本營,khuyết danh phó nghênh Thế tử Trịnh Tráng tựu bản doanh -大地苔南,đại địa dày -辰些迻眾悲𠫾䀡𠊛頭𡚢朋丐蒲,thì ta đưa chúng bây đi xem người đầu to bằng cái bồ 大勝明光孝皇帝,Đại Thắng Minh Quang Hiếu Hoàng Đế 𠊛油悶决𡗶󰅹㐌朱,người dầu muốn quyết trời nào đã cho 拙台萱檜春𫅷,Xót thay huyên cỗi xuân già @@ -24014,14 +21417,11 @@ 打料生買𥙩情奈呌,Đánh liều sinh mới lấy tình nài kêu 芸斈𠳨恰𢌌,nghề học hỏi khắp rộng 明人閉城自守,minh nhân bế thành tự thủ -傷台𫯰牛待節,thương thay chồng ngâu đợi tiết -𠊚𠸗群買渃𡽫群,người xưa còn mãi nước non còn 撝𢬂𠬠老𠬠󰛐,vơ chằng một lão một trai 𠄩㛪𠳨畧嘆𡢐𨅸𬂙娘㐌阻愁爫鮮,hai em hỏi trước han sau đứng trông nàng đã trở sầu làm tươi 坦󱚚種核肯堯仍𠊚粗俗呐調凡夫,đất rắn trồng cây khẳng khiu những người thô tục nói điều phàm phu 尋調達補𠃣𢧚𬲢,tìm điều đặt bỏ ít nên nhiều 定料,định liệu -𢮪茄所駐動房朱吹,dọn nhà sử a trú động phòng cho xuê 世情逋把浪圭,thế tình bỗ bã rằng quê 𣈘清月豸芒𬂙月,đêm thanh nguyệt giãi mong trông nguyệt 出入鳴鍾磬備具威儀笳皷箫吹車騎满道胡人夾轂焚香者常有數十妻妾居輜軿子弟從,Xuất nhập minh chung khánh bị cụ uy nghi già cổ tiêu xuy xa kị mãn đạo Hồ nhân giáp cốc phần hương giả thường hữu sổ thập thê thiếp cư truy bỉnh tử đệ tòng @@ -24031,13 +21431,11 @@ 夏侯孜薦驍衛將軍髙駢代之乃以駢為都護總管經畧招討使茵所將兵悉以授之,Hạ Hầu Tư tiến Kiêu Vệ tướng quân Cao Biền đại chi nãi dĩ Biền vi Đô Hộ Tổng quản Kinh lược chiêu thảo sứ Nhân sở tướng binh tất dĩ thụ chi 鄧徇吏進兵郎,đặng tuẫn lại tiến binh sang 息憫兹困弊之後特敷寬恤之恩󰱃使兆民咸霑德澤,Tức mẫn tư khốn tệ chi hậu đặc phu khoan tuất chi ân thứ sử triệu dân hàm triêm đức trạch -揲群隂光汰汰𠓇抛抛曜訴令令,bóng rợp còn âm quang thảy thảy sáng phau phau rọi tỏ rành rành 居家讀書學業精醇名聞遠近弟子盈門躡青雲登政府者徃徃有之如范師孟黎伯适已為行遣亦各執子弟禮時來問候拜床下得與談話片言而去者甚以為喜,Cư gia độc thư học nghiệp tinh thuần danh văn viễn cận đệ tử doanh môn niếp thanh vân đăng chính phủ giả vãng vãng hữu chi Như Phạm Sư Mạnh Lê Bá Quát dĩ vi Hành khiển diệc các chấp tử đệ lễ thời lai vấn hậu bái sàng hạ đắc dữ đàm thoại phiến ngôn nhi khứ giả thậm dĩ vi hỉ 固些低拱𫽄干㨿之,"Có ta đây cũng chẳng cơn cớ gì""" 猿唿𠱋𡥵亇溪吝䏾𪀄踚檜𣘃,vượn hót ru con cá khe lặn bóng chim luồn cội cây 色停隊󰓳才停和𠄩,Sắc đành TRỌI một tài đành hoạ hai 迭觧𣘃𣛦𡗉姉䠣貪錢榾𦟐𡗋英蹽,giật giải cây đu nhiều chị nhún tham tiền cột mỡ lắm anh leo -代初,chùa ấy có cây gạo đời xưa 麻算支挭鍾情爫𠄩,Mà toan chia gánh chung tình làm hai 公羡乃楊正公之󰒂兒忘其豢養之恩率其黨而殺正公是以子而殺其父竟為先主所誅,Công Tiễn nãi Dương Chính Công chi nghĩa nhi vong kì hoạn dưỡng chi ân suất kì đảng nhi sát Chính Công thị dĩ tử nhi sát kì phụ cạnh vi Tiên Chủ sở tru 帝以兵圍之,đế dĩ binh vi chi @@ -24051,9 +21449,7 @@ 癸丑六年明宣德八年,Quý Sửu lục niên Minh Tuyên Đức bát niên 竹痴󰇽兎絲𣳔󱨒鸞,trúc se ngón thỏ tơ chùng phím loan 冬十二月設度人會迎𠎣堂,Đông thập nhị nguyệt thiết độ nhân hội Nghênh Tiên đường -壬寅三年,nhâm dần tam niên minh vạn lịch tam thập niên 𬇚𬇚覩祿拸核於󰮂󰟯固香𠖤𠃣󰬥,ào ào đổ lộc đưa cây ở trong dường có hương bay ít nhiều -𦖑強沛用情朱坚,nghe càng phải dụng tình cho kiên 宜體朕心各遵公道,Nghi thể trẫm tâm các tuân công đạo 㨿冲卦意麻盘,cứ trong quẻ ấy mà bàn 焒饑焠𦛌刀寒割䏧,lửa cơ đốt ruột dao hàn cắt da @@ -24082,7 +21478,6 @@ 其罪大矣,Kì tội đại hĩ 於𥪞群𡗋調咍,Ở trong còn lắm điều hay 又令各處承司府縣如見上司差有帖示者查實新樣𥿄依例承行如不是者引納論罪,hựu lệnh các xứ thừa ti phủ huyện như kiến thượng ti sai hữu thiếp thị giả tra thực tân dạng chỉ y lệ thừa hành như bất thị giả dẫn nộp luận tội -牢朱平𣈜𡗶從且,sao cho bằng ngày trời thong thả 花奴傳𠰺𢬭𠸜,Hoa nô truyền dạy đổi tên 𪀄塊籠𢧚得趣,chim khỏi lồng nên được thú 列板版󱕝辣排,liệt bản ván lắp lát bày @@ -24101,12 +21496,10 @@ 𢆧鬂𠰚名價底停朱具,may mắn nhé danh giá để dành cho cụ 載鵃嘲𠶓,tải châu chèo bẻo 𠶣𫣅,mời ngài -爫之煩底情矧詩,làm chi phiền để tình thẩn thơ 當此之時我家臣主就縛甚可痛哉,Đương thử chi thời ngã gia thần chủ tựu phước thậm khả thống tai 十二日天壽聖節停差列校畋獵,Thập nhị nhật Thiên thọ Thánh tiết đình sai liệt hiệu điền liệp 矣喂罪之𠊛代𫢩𡗶󱚏湼乱事𩛜少添習典,hỡi ôi tội chi người đời nay trời xuống nát loạn sự đói thiếu thêm tấp đến 界限,giới hạn -占城瑜伽僧來惟食牛乳試,Chiêm Thành Du Già tăng lai duy thực ngưu nhũ 𡗶𩅹,trời mưa 底公子直𦖑澄没尼,để công tử chực nghe chừng một nơi 歆枚𧡊𩈘朱𠮱𬌔𢚸,hôm mai thấy mặt cho khuây tấm lòng @@ -24116,14 +21509,12 @@ 仉𥪝𥆾𧵑𠊛外秩釵,kẻ trong nhận của người ngoài mất thoa 甲午五年明成化十年,Giáp ngọ ngũ niên Minh Thành Hoá thập niên 英武又送酖酒國度不免遂飲毒卒,Anh Vũ hựu tống chậm tửu Quốc độ bất miễn toại ẩm độc tốt -准旅庭聀醒更𣌉,chốn lữ đình giấc tỉnh canh khuya 些福特備員爫宰邑,ta phúc được bị viên làm tể ấp 幀比翼𥆾於𪀄怒,tranh tỷ dực nhìn ưa chim nọ 鳴呼若帝者可謂存心制治矣,Minh hô nhược đế giả khả vị tồn tâm chế trị hĩ 󰋇𨒒歇飭堆姑底朱丐𧉻昆𪂲奴争,mấy mươi hết sức đôi co để cho cái bạng con cò nó tranh 昆𧐹,con giời 𣒱㺔,xoài voi -低别冲撑𤂬芇,đây biết trong xanh suối nào 畧定羣方匡天下多其力圖回庶政安社稷茂厥勳,lược định quần phương khuông thiên hạ đa kì lực đồ hồi thứ chính an xã tắc mậu quyết huân 二曰塞𪣷海口,Nhị viết tắc nhuyễn hải khẩu 舌些𦓡固益之典埃,thiệt ta mà có ích gì đến ai @@ -24142,18 +21533,14 @@ 羅昆𧋺於頭𠊛些,là con chí ở đầu người ta 曲󰠲司馬凰求,Khúc đâu Tư mã hoàng cầu 卿等宜慎職守無萌怠忽以輔朕之不建也,khanh đẳng nghi thận chức thú vô manh đãi hốt dĩ phụ trẫm chi bất kiến dã -碎渚稟歇翁連𠵩,tôi chưa bẩm hết ông liền quở 係外店每店相󰘌並著木柜柱要大每店用鈎五柄有尖頭頭亦有鈎置在店两頭守把,hệ ngoại điếm mỗi điếm tương cách tịnh trước mộc củ trụ yếu đại mỗi điếm dụng câu ngũ bính hữu tiêm đầu đầu diệc hữu câu trí tại điếm lưỡng đầu thủ bả -句𣈜列節店洪仍,cú ngày lét tét đêm hòng những bay 令諸衞水軍每戦船用五十人守,Lệnh chư vệ thuỷ quân mỗi chiến thuyền dụng ngũ thập nhân thủ 典立文字吏依聖䝨,đến lập văn tự lại y thánh hiền -吹𠊛青眼﨤𠊛紅顔,xui người thanh nhỡn gặp người hồng nhan 買調和謨圖𨢼酶,mãi điều hoà mua đồ mắm muối 𤾓𢆥嗔咺膠𦘹如𢈱,trăm năm xin gắng keo sơn như lời 漢,hán 傕卞哰保󰬾軍襖麁帽𤽸哭鄰㖂𡗶,thôi bèn rao bảo ba quân áo sô mũ trắng khóc rân dậy trời 論如有貪財孝色而娶惡逆之妻妾及蛮人蒸亡兄弟妻妾并為官吏而受賂抵罪,Luận như hữu tham tài hiếu sắc nhi thú ác nghịch chi thê thiếp cập man nhân chưng vong huynh đệ thê thiếp tịnh vi quan lại nhi thụ lộ để tội -𧊉浪沛呐𡮈,bướm rằng phải nói nhỏ 賜范伊璿等十七人同進士出身,Tứ Phạm Y Toàn đẳng thập thất nhân đồng Tiến sĩ xuất thân 制品,chế phẩm 景清羕意庄𧗱擬,cảnh thanh dường ấy chăng về nghỉ @@ -24167,7 +21554,6 @@ 奴僕乙群𠄩󰜙橘,nô bộc ắt còn hai rặng quýt 花薔薇𤄮𦬑朋𩅜覩𰿘點連結蒸谷墻,hoa tường vi nhiều nở bằng ráng đỏ muôn điểm liền kết chưng góc tường 𠊚󰅹固福鬼妙弋戈,người nào có phước quỷ dìu dắt qua -𨔍㳥𣷭𠰘廊,lạ sóng bể miệng làng 秋七月囚太傅黎列,Thu thất nguyệt tù Thái phó Lê Liệt 尋兜朱𧡊故人,Tìm đâu cho thấy cố nhân 漢蒼封其妃陳氏為献嘉皇后居扶桑宫,Hán Thương phong kì phi Trần thị vi Hiến Gia Hoàng Hậu cư Phù Tang cung @@ -24179,11 +21565,9 @@ 𤋾渃,hâm nước 矯羣坎菍屈人𤞻𤍌吝呂隐身𡽫藏,kẻo còn khúm núm khuất nhân hùm thiêng lần lữa ẩn thân non tàng 高級,cao cấp -𠃩吝庒赴𢭂,chín lần chẳng phó trao 外辰朱點萬灵,ngoài thời cho điểm vạn linh 或𪜀役官私急󰕛,hoặc là việc quan tư kíp chóng 埃哙典𢀭辰錢鉑唒𧹅壳拱沛󰬾貫,ai gọi đến giàu thì tiền bạc dẫu nghèo xác cũng phải ba quan -明㐌伤吏典伤𤴬偷歇肝,mừng đã thương lại đến thương đau thấu hết gan ruột 掣包霜雪𣈘冬,xiết bao sương tuyết đêm đông 過傷𡭧󰒂㧅𢸚𠦳鐄身意易𠸣補牢,quá thương chút nghĩa đèo bòng ngàn vàng thân ấy dễ hòng bỏ sao 打𤿰啉啉醝浪𧽈𢷵,đánh trống rầm rầm say rằng dậy múa @@ -24192,11 +21576,9 @@ 數年之間道不拾遺外户不閉屢大有年境内稍安,Sổ niên chi gian đạo bất thập di ngoại hộ bất bế lũ đại hữu niên cảnh nội sảo an 人邕明些疊詣闕請命爲王,nhân Ung Minh Ta Điệp nghệ khuyết thỉnh mệnh vi vương 六日議遣宣撫使阮宗胄中書黄門侍郎蔡君實耆人戴良弼等賫表文及方物徃來封于明,lục nhật nghị khiển tuyên phủ sứ nguyễn tông trụ trung thư hoàng môn thị lang thái quân thực kì nhân đái lương bật đẳng tê biểu văn cập phương vật vãng lai phong vu minh -𧒌𦣰吝𢧚排伴,rùa nằm hạc lẫn nên bầy bạn 凣内外各衙門欽遵奉行,phàm nội ngoại các nha môn khâm tuân phụng hành 泖沚𫲼昆亏真,máu chảy ngập con khoeo chân 德春正月初九日明遣正使翰林院編脩曾鐸副使吏科右給事中張弘志來告即位并賜彩幣,Đức Xuân chính nguyệt sơ cửu nhật Minh khiển chánh sứ Hàn lâm viện biên tu Tăng Đạc phó sứ Lại khoa hữu cấp sự trung Trương Hoằng Chí lai cáo tức vị tịnh tứ thái tệ -𦓡逴魔𡳵魔買,mà rước ma cũ ma mới 𧿆𨄮𨄮丐阜蟲,nhảy thoắt thoắt cái phụ trùng 邕州執莫賢等請差人就江南交付,ung châu chấp mạc hiền đẳng thỉnh sai nhân tựu giang nam giao phó 𩷳𩵜𥪞昆𬑉,vảy cá trong con mắt @@ -24216,9 +21598,7 @@ 功大德懋天𭁈人㱕,Công đại đức mậu thiên dữ nhân quy 𤐝泣頭𦙫連𨆝臘率徐没刻忍𠄼更,soi khắp đầu giêng liền cuối chạp suốt từ một khắc nhẫn năm canh 永永𦖻𦖑㗂哭𫯳𠹖𠫾矯𢢆買𡽫滝,văng vẳng tai nghe tiếng khóc chồng nín đi kẻo thẹn với non sông -為之堆𡨸朱陳,vì chi đôi chữ châu trần 七月初二日莫駙馬都尉太傅沱國公莫玉󱗲㨿兵萬寕州病死,thất nguyệt sơ nhị nhật mạc phò mã đô uý thái phó đà quốc công mạc ngọc liễn cứ binh vạn ninh châu bệnh tử -情䴡凙他山,tình lệ trạch tha sơn 𠊛群牢俸爫麻哭𠊛,Người còn sao bỗng làm ma khóc người 󰠱香旦畧天臺,nén hương đến trước thiên đài 涅群特𡮨𡮨禮塟爵魯公,nát còn được mảy mảy lễ táng tước lỗ công @@ -24229,8 +21609,6 @@ 㖡噒没㗂賖𦖑𧍉扛𬆅槈󰙘為孛𥵉,dạ ran một tiếng xa nghe dế giăng thẳng nọc gáy vì vụt roi 𠄼料𬙞領拱空歐,năm liều bảy lĩnh cũng không âu 日啟經筵講求治理,Nhật khải Kinh diên giảng cầu trị lí -𦑃鴻拱﨤順風固𣈗,cánh hồng cũng gặp thuận phong có ngày -姅𢅬永𨤔侈鳩蒸𠰷,nửa chăn vắng vẻ 蝼𧐾蠓𧋟見𧋟拯固垠,sâu bọ mòng muỗi kiến mối chẳng có ngần 𠳒𣦍冬𩈘𥪞外,lời ngay đông mặt trong ngoài 鐄西,vàng tây @@ -24243,12 +21621,10 @@ 㤿𧛋帳𢷀幔𩂏,Êm niềm trướng rủ màn che 塘箕浽怒如支䋦愁,đường kia nỗi nọ như chia mối sầu 𠰉咬唭𠹳,trêu ghẹo cười cợt -世𦓡,thế mà không được 節勁可畨君子竹,tiết cứng khả phen quân tử trúc 朱𢧚払吏𦋦𢚸蜍唹,cho nên chàng lại ra lòng thờ ơ 壬囂縸病阻衛趙佗吏遣使𠫾嗔和,nhâm hiêu mắc bệnh trở về triệu đà lại khiến sứ đi xin hoà 帝如㱕化江,đế như quy hoá giang -強𤎐包饒辰彊𠖾,càng nực bao nhiêu thì càng mát 跢,đá 因用所爫官伯寔使城寔使𬇚寔使󱚎寔使税,nhân dùng thửa làm quan bá thực sứ thành thực sứ ao thực sứ ruộng thực sứ thuế 𠖈滝供𠊡𨖲𰎉拱安,xuống sông cũng vững lên đèo cũng an @@ -24259,10 +21635,8 @@ 戲繩咍㝵扲礼紙都,hí thằng hai người cầm lấy chỉ đo 祿𣘃梗博𠄩󰒺󰠱泥,lộc cây gánh vác hai vai nặng nề 潜石襨船漕運不通遂命攝長使林諷湖南將軍余存古等領本部兵并水手一千餘人徃徃𮢶之論曰天道助順神功扶直,tiềm thạch phúc thuyền tảo vận bất thông toại mệnh nhiếp trưởng sử lâm phúng hồ nam tướng quân dư tồn cổ đẳng lĩnh bản bộ binh tịnh thuỷ thủ nhất thiên dư nhân vãng vãng tạc chi luận viết thiên đạo trợ thuận thần công phù trực -媄慈似朋怛吒嚴徵,mẹ từ tựa bằng đất cha nghiêm sánh chưng trời 冬十二月獲占城主妻布耶羅及其臣妾人民而還或云獲占城主布耶羅非也若果然文休作史記何不引與擒乍斗並稱哉今從孚先為是癸丑三年宋寶祐元年夏四月以欽天大王日皎為太尉,Đông thập nhị nguyệt hoạch Chiêm Thành chủ thê Bố Gia La cập kì thần thiếp nhân dân nhi hoàn Hoặc vân hoạch Chiêm Thành chúa Bố Gia La phi dã Nhược quả nhiên Văn Hưu tác sử ký hà bất dẫn dữ cầm Sạ Đẩu tịnh xưng tai Kim tòng Phu Tiên vi thị Quý Sửu tam niên Tống Bảo Hựu nguyên niên hạ tứ nguyệt dĩ Khâm Thiên đại vương Nhật Hiệu vi Thái uý 範羅囷𤒘圖五金,phạm là khuôn đúc đồ ngũ kim -辰吀一阴一阳,thì xin nhất âm nhất dương 十五日憲慈皇太后使人迎故恭肅大王昱庶子日禮即位改元大定元年,thập ngũ nhật hiến từ hoàng thái hậu sử nhân nghênh cố cung túc đại vương dực thứ tử nhật lễ tức vị cải nguyên đại định nguyên niên 𥙩䏧𢫕𪔠𥙩頭蜍𤤰,lấy da bưng trống lấy đầu thờ vua 𠸕姨𩙍哴緣羅世渚爲才麻易𫳘仁,dặn dì gió rằng duyên là thế chớ vì tài mà rẻ chữ nhân @@ -24292,10 +21666,8 @@ 法公照案論𠓨,phép công chiếu án luận vào 春二月雷公觀前釋迦寺優曇,xuân nhị nguyệt lôi công quán tiền thích ca tự ưu đàm 買台否極泰來群󰮃塵累别埃公侯,mới hay bĩ cực thái lai còn trong trần lụy biết ai công hầu -以黎如運知左右𤤻封列侯阮魯爲車騎衛總知,dĩ lê như vận tri tả hữu ban phong liệt hầu nguyễn lỗ vi xa kị vệ tổng tri tả hữu ban học quốc phủ khố tổng tri lĩnh quân 爫昆兜敢改吒,làm con đâu dám cãi cha 𢖵自𢆥唉䜹癡固𠊛相士断𣦍󰜋𠳒,nhớ từ năm hãy thơ ngây có người tướng sĩ đoán ngay một lời -乙酉四年,ất dậu tứ niên minh gia tĩnh tứ niên 時鄭㯀逆謀既露其手下鄭檻張得名恐禍及己先遁降賊由是士卒解散一時属将皆趨附于佐國營,thời trịnh toàn nghịch mưu ký lộ kì thủ hạ trịnh bàn trương đắc danh khủng hoạ cập kỷ tiên độn hàng tặc do thị sĩ tốt giải tán nhất thời thuộc tướng giai xu phụ vu tá quốc dinh 󰀋皇太子佛瑪為開天王管龍德宫于外居之欲其周知民事也,Sách Hoàng thái tử Phật Mã vi Khai Thiên vương quản Long Đức cung vu ngoại cư chi dục kì chu tri dân sự dã 𨔍之󰜋骨󰜋童初󰅒,Lạ gì một cốt một đồng xưa nay @@ -24305,15 +21677,11 @@ 汝娘悲𬮌󱬷蒸𡨧德𫅜蒸𠓹,nhớ nàng bây cửa buồng chưng tốt đức lành chưng trọn 豸淋󱋓客掑軒菊珥翥船埃虐洞桃,trễ dầm chén khách kề hiên cúc nhẹ chở thuyền ai ngược động đào 𡂙𠰘,trề miệng -正春初仁睦門陳𬋩領陳姓缺其名??領官名也本陳朝之外孫生二女長曰松次曰竹,Chính Xuân sơ Nhân Mục môn Trần quản lĩnh Trần tính khuyết kì danh quản lĩnh quan danh dã bản Trần triều chi ngoại tôn sinh nhị nữ trưởng viết Tùng thứ viết Trúc 夏田禾大熟,hạ điền hoà đại thục 一不奉詔󰁮兵誅之臣恐後兵革無時得息也,Nhất bất phụng chiếu cử binh tru chi thần khủng hậu binh cách vô thời đắc tức dã -拯除,mẹ ngăn chẳng chừa -漢王一勝𨖲治位,hán vương nhất thắng lên trị vì 澄春絲柳群撑,Chừng xuân tơ liễu còn xanh 時阮文質所漕粮皆熟米,thời nguyễn văn chất sở tao lương giai thục mễ 㫖揮天下諸路縣官,Chỉ huy thiên hạ chư lộ huyện quan -珠竜餒伴朱𢧚𠊛,châu long nuôi bạn cho nên người 童浪柴寔固才嗔󱚢󰏤脈論排𫇿之,đồng rằng thầy thiệt có tài xin vào coi mạch luận bài thuốc chi 弹󰜏吏𥙩弹翁舌之,đàn bà lại lấy đàn ông thiệt gì 𬂙蹺芇𧡊󰠳芇,Trông theo nào thấy đâu nào @@ -24323,13 +21691,11 @@ 公私院奇𠄩皮寅迦耒仕料𧗱故鄕,công tư vẹn cả hai bề dần dà rồi sẽ liệu về cố hương 大越史記本紀全書卷之九終,Đại Việt Sử Ký Bản Kỷ Toàn Thư quyển chi cửu Chung 某甲尼馬願哿,mỗ giáp nay mở nguyện cả -㐌浪牢固修行,đã rằng sao có tu hành 斅爲興化處參政仕澈爲太原處憲察使,hiệu vi hưng hoá xứ tham chính sĩ triệt vi thái nguyên xứ hiến sát sứ 㫖揮京城及諸府路縣州社𠕋村庄等今後銅錢破鈌猶穿得,chỉ huy kinh thành cập chư phủ lộ huyện châu xã sách thôn trang đẳng kim hậu đồng tiền phá khuyết do xuyên đắc 𩈘粉𡎛洟𫽦搙罕,mặt phấn bùn dây nhem nhuốc hẳn 術陽王,Thuật Dương Vương 裴公𢜠逴𠓨茄,bùi công mừng rước vào nhà -民偽滋甚以無為有者多矣,định quốc triều thông chế cập chư lễ nghi lệnh hữu tước mệnh giả cúng báo định vi trướng tịch 鐄𥒥裊庒󰠃𠬠約渃𡽫誓㐌固堆暈,vàng đá nẻo chăng cùng một ước nước non thề đã có đôi vừng 然則是禮也無主之者󰊹掌禮𡸈容無主,nhiên tắc thị lễ dã vô chủ chi giả ru chưởng lễ há dung vô chủ 謹序,cẩn tự @@ -24349,11 +21715,9 @@ 山精神化呼得,sơn tinh thần hoá hô đắc 時有莫氏餘黨數十人煽惑人心聚集成黨刼掠州縣分㨿各處,Thời hữu Mạc thị dư đảng sổ thập nhân phiến hoặc nhân tâm tụ tập thành đảng kiếp lược châu huyện phân cứ các xứ 𡦂才扵貝𡦂災𠬠韻,Chữ tài ở với chữ tai một vần -九月以莊徽公主嫁恭正王子元胤册,cửu nguyệt dĩ trang huy công chúa giá cung chính vương tử nguyên dận 歲饑,Tuế cơ 王薨三哥篡位,Vương hoăng Tam Kha thoán vị 作善則降之以祥不善則警之以異,tác thiện tắc giáng chi dĩ tường bất thiện tắc cảnh chi dĩ dị -鬚眉姅𤽸𦠘鷂𬈗高,vai diều nổi cao 㗂𫅫敲敲丕,tiếng bay xao xao vậy 浽念想典麻𤴬𧡊𠊛𬛩妬別𡢐世󰅹,nỗi niềm tưởng đến mà đau thấy người nằm đó biết sau thế nào 箕如户許户隋,kìa như họ hứa họ tùy @@ -24363,7 +21727,6 @@ 俱尸利呵呻排麻羅,Câu Thi Lị Ha Thân Bài Ma La 義意卞蒸𥒥鐄,nghĩa ấy bền chưng đá vàng 郡守民之師帥如見属内縣官有政績稱職者保舉不稱職者糾舉,Quận thú dân chi sư soái như kiến thuộc nội huyện quan hữu chính tích xứng chức giả bảo cử bất xứng chức giả kiểu cử -才雖庄午智庄高旦工𪮏志買豪,tài tuy chăng ngõ trí chăng cao quyền đến trong tay chí mới hào 時意㝵樵夫娘軒𥒥和𠰺𪀄鸚鵡呐,thời ấy người tiều phu nương hiên đá và dạy chim anh vũ nói 帝既受禪元使至開讀國書禮󰍶次日賜宴,Đế ký thụ thiền Nguyên sứ chí khai độc quốc thư lễ tất thứ nhật tứ yến 盖謂國王與己及󰍆三年嗞間必有一亡者但竊王金而不必成也,cái vị quốc vương dữ kỷ cập hầu tam niên chi gian tất hữu nhất vong giả đản thiết vương kim nhi bất tất thành dã @@ -24375,31 +21738,26 @@ 芒帶子路掛瓢刘泠,mang đai tử lộ quảy bầu lưu linh 黎仕厚張得壽阮德揚杜澧以力戦既久孤軍難支免罪,lê sĩ hậu trương đắc thọ nguyễn đức dương đỗ lễ dĩ lực chiến ký cửu cô quân nan chi miễn tội 世麻㛪𫽄代滕,thế mà im chẳng đãi đằng -憲官袩体生,hiến quan xem thấy sinh 呐啫𡂒,nói chả chớt 𡢐油生事世芇,Sau dầu sinh sự thế nào 且爾之諭深契先儒之旨朕嘉納焉,thả nhĩ chi dụ thâm khế tiên nho chi chỉ trẫm gia nạp yên 品𠎣淶典𢬣𪬡,phẩm tiên rơi đến tay hèn -月浪要柳疎桃,nguyệt rằng yếu liễu thơ đào 店𣋚共振𠇮𠫾郎底劍𠃣󰝂𧗱爫𦝄,đêm hôm cũng dấn mình đi sang để kiếm ít đem về làm lưng 春正月開延光圜于冷涇鄕,Xuân chính nguyệt khai Diên Quang viên vu Lãnh Kinh hương 有進生山羊者帝使騎象鬪之,hữu tiến sinh sơn dương giả đế sử kị tượng đấu chi 𣵰𣳢挼渃切台𩛷𩛂𩛷𩛜戈蒸𣈜除,lặn ngòi noi nước thiết thay bữa no bữa đói qua chưng ngày giờ 倘味花課𩙍迻,thoảng mùi hoa thuở gió đưa -嗚呼爲亂之極,Ô hô vi loạn chi cực biến 黎篆黎秘等伏兵象於古覧原以游兵𦤶師擊壽騏營佯走,Lê Triện Lê Bí đẳng phục binh tượng ư Cổ Lãm nguyên dĩ du binh trí sư kích Thọ Kì doanh dương tẩu 其年盗刼頗多,kì niên đạo kiếp phả đa 度生汝󰆙高𠫅,Độ sinh nhờ đức cao dày 晉遣使往迎其兄昌岌㱕京師同理國事,tấn khiển sứ vãng nghênh kì huynh xương ngập qui kinh sư đồng lí quốc sự 莫兵大敗而還,Mạc binh đại bại nhi hoàn -𠓹苦,cười mệnh nghỉ trọn khó 香強淡焒強濃強吹𨤔玉強籠牟蓮,hương càng đượm lửa càng nồng càng xôi vẻ ngọc càng lồng mầu sen 時惟㦃以軍士久勞逆暠未滅乃作文以慰勞将士,thời duy sản dĩ quân sĩ cửu lao nghịch cảo vị diệt nãi tác văn dĩ uý lạo tướng sĩ 𠃣錢埃窖𢧚唎,ít tiền ai khéo nên lời 及還詔𭛁銅七十五百六十斤鑄彌勒佛海清功德二菩薩及鍾置于其院,cập hoàn chiếu phát đồng thất thập ngũ bách lục thập cân chú di lặc phật hải thanh công đức nhị bồ tát cập chung trí vu kì viện 𪔠樵𢯐如窒󰟀肝,trống tiều khua như thắt buồng gan 強挗𢴑調強犀再𢚸,càng day dứt điệu càng tê tái lòng -𠇍生袩共𦋦朝堇𢠐,mấy sinh xem cũng ra chiều ngẩn ngơ 十二月襲又求益兵勑山南東道𭛁弩手千人赴之,Thập nhị nguyệt Tập hựu cầu ích binh sắc Sơn Nam đông đạo phát nỗ thủ thiên nhân phó chi 趙光典帝𡄩𠳒恩神𢩾飭朱碎擛乱,triệu quang đến đấy khấn lời ơn thần giúp sức cho tôi dẹp loàn 攄寅𦀊武𦀊文,lựa dần dây vũ dây văn @@ -24412,7 +21770,6 @@ 柴朱蔑法𧗱𫢩,thầy cho một phép về nay 計之仍浽育塘,kể chi những nỗi dọc đường 暠傳其子昇僣號宣和,Cảo truyền kì tử thăng tiếm hiệu Tuyên Hoà -些𩵜渃𪀄岸,ta cá nước chim ngàn 祥春二月車駕回古法賜鄕老錢帛有差,Tường Xuân nhị nguyệt xa giá hồi Cổ Pháp tứ hương lão tiền bạch hữu sai 亇溪𠻴偈,cá khe lắng kệ 𪀄沃伴哏花能供猿蓬昆掑󱡴宜經,chim óc bạn cắn hoa nâng cúng vượn bồng con kề cửa nghe kinh @@ -24435,7 +21792,6 @@ 全臯郡公脩武侯等及所󰱐金銀寶物銅印两顆,Toàn Cao quận công Tu Vũ hầu đẳng cập sở hoạch kim ngân bảo vật đồng ấn lưỡng khoả 功刁󱁲庄舌催禀由,Công đeo đuổi chẳng thiệt thòi lắm ru 𨢇𩄲𧗱妬嗔强呥,rượu mây về đó xin gượng nhắm -閏九月定衣服補子制度上諭之曰朝廷乃禮樂之地衣服爲章彩之文名分截然詎宜爽越故舜觀古人以章施其五釆禹惡衣服而𦤶美乎?冕舜禹聖人不以衣服為末節必於此乎存心服世為人君為人臣者可不於此致謹乎我國家撫安區夏󰏲古禮文上下章服文禽武獸古有制矣貴賤等儀不可踰僣𦾔有禁矣夫何有僚莫辨視國,Nhuận cửu nguyệt định y phục bổ tử chế độ thượng dụ chi viết Triều đình nãi lễ nhạc chi địa y phục vi chương thái chi văn danh phân tiệt nhiên cự nghi sảng việt cố thuấn quan cổ nhân dĩ chương thí kì ngũ thái vũ ố y phục nhi trí mĩ hồ miện Thuấn Vũ thánh nhân bất dĩ y phục vi mạt tiết tất ư thử hồ tồn tâm phục thế vi nhân quân vi nhân thần giả khả bất ư thử trí cẩn hồ ngã quốc gia phủ an khu hạ kê cổ lễ văn thượng hạ chương phục văn cầm vũ thú cổ hữu chế hĩ quý tiện đẳng nghi bất khả du tiếm cựu hữu cấm hĩ Phù hà hữu liêu mạc biện thị quốc 𤯩麻論義托𦹳名䝨,sống mà trọn nghĩa thác thơm danh hiền 殿於𥪝棱常󰬥魔怪帝英𠰚,đền ở trong rừng thường nhiều ma quái đấy anh nhỉ 埃浪𦀊覩𦲿𣠒乙𠅜虚丕台,ai rằng dây đỏ lá thắm ắt lời hư vậy thay @@ -24449,13 +21805,10 @@ 帝籍丁壮繕噐械嚴部伍僃粮糗直趨乂安道,Đế tịch đinh tráng thiện khí giới nghiêm bộ ngũ bị lương khứu trực xu Nghệ An đạo 𬕌箕撩仍𠾿哬弹箕𢭮拱菫魚㗂弹,giường kia treo những hững hờ đàn kia gảy cũng ngẩn ngơ tiếng đàn 𢴑𠳒娘倍喝𠫾,Dứt lời nàng vội gạt đi -仕𰙔寅隊諫諫隊聯,sẽ ca dần giản giản đòi liên 莫不仇怨,mạc bất cừu oán -𫏾𨍦𠳒实𤋵排,trước sau lời thực giãi bày 賜武暘吳󰠐黎熊三名進士及第頼德輶等二十三名進士出身阮廣懋等二十二名同進士出申,Tứ Vũ Dương Ngô Thẩm Lê Hùng tam danh tiến sĩ cập đệ Lại Đức Du đẳng nhị thập tam danh tiến sĩ xuất thân Nguyễn Quảng Mậu đẳng nhị thập nhị danh đồng tiến sĩ xuất thân 拱筭𤯩托貝情朱衝,cũng toan sống thác với tình cho xong 上曰好者乃爾𡸈無紅腐耶槩其近久則十年全好矣,thượng viết hảo giả nãi nhĩ khởi vô hồng hủ da khái kì cận cửu tắc thập niên toàn hảo hĩ -𡓃𧗱,bụi bay lối về 永茹𫽄便𡎦佳啫払娘買急移窻紗,vắng nhà chẳng tiện ngồi dai giã chàng nàng mới kíp dời song sa 准輸羕𧍰𧋻失勢边特羕熊虎囉威,chốn thua dường rồng rắn thất thế bên được dường hùng hổ ra oai 㮲㺧,rọ heo @@ -24465,7 +21818,6 @@ 時帝弑害宗室,Thời đế thích hại tông thất 身㛪如果櫗𨕭核,thân em như quả mít trên cây 固庄些別事些,có chăng ta biết sự ta -女工竒𤾓唐,nữ công cả trăm đường 時明國大亂,thời minh quốc đại loạn 蹎辰仍󱝡悲悲吏扲抪燭𦓡挗蹎𠊚,chân thì những cứt bề bề lại cầm bó đuốc mà rê chân người 姓墓地間有公私田土不同以致私田作,tính mộ địa gian hữu công tư điền thổ bất đồng dĩ trí tư điền tác @@ -24474,20 +21826,14 @@ 石生破櫃朱太子𫥨,thạch sanh phá cũi cho thái tử ra 為此陳奏除雜居無類應斥却外其原有市肆庯舍前續入税額且許居住販賣營生許入本坊入税如例,vi thử trần tấu trừ tạp cư vô loại ứng xích khước ngoại kì nguyên hữu thị tứ bô xá tiền tục nhập thuế ngạch thả hứa cư trú phán mại doanh sinh hứa nhập bản phường nhập thuế như lệ 野燐󰑼焒麻寨,dã lân là lửa ma trơi -𠄼𬙞𣎃𡗶𠇍祝,năm bảy tháng trời mấy chốc 凣外國人來京者徃徃雜至其家如宋客則對坐交床講話竟日占人雜蠻亦各以其國俗接之仁宗時𠕋馬錫國使來貢求能通語者不可得獨,phàm ngoại quốc nhân lai kinh giả vãng vãng tạp chí kì gia như tống khách tắc đối toạ giao sàng giảng thoại cánh nhật chiêm nhân tạp man diệc các dĩ kì quốc tục tiếp chi nhân tông thời sách mã tích quốc sứ lai cống cầu năng thông ngữ giả bất khả đắc độc 恪別,khác biệt 㛪吱船板𫽄𠫾,em chê thuyền ván chẳng đi -強𠫾強庄体英蹺,càng đi càng chẳng thấy anh theo 固𤽗骨突法仙𨔍𨓡,Có ngươi Cốt Đột phép tiên lạ lung -計之𨖲托𬺗𡹞,kể chi lên thác xuống gềnh 自清化,tự thanh hoá -辛巳二年,tân tị nhị niên minh thiên thuận ngũ niên -掬制春泣每頽,cuốc chơi xuân khắp mọi đồi 朝臣諫曰胡虜𥘉退瘡痍未定𡸈可興兵帝曰秪可以此時出兵耳,triều thần gián viết hồ lỗ sơ thoái sang di vị định há khả hưng binh đế viết chỉ khả dĩ thử thời xuất binh nhĩ 泊仃𠄩月防除卢筭,bạc dành hai lượng phòng chờ lo toan 箇扜𥺊,rá vo gạo -情𦋦𥆾,tình ra nhìn 几吱不義𠊛唭無良,kẻ chê bất nghĩa người cười vô lương 翁,ông 㳥神浽曳船払沉𦖑,sóng thần nổi dậy thuyền chàng chìm ngay @@ -24496,11 +21842,8 @@ 分年㲸澡恪饒台類,phân nên ướt ráo khác nhau hai loài 󱖺頭納𫴋𡑝梅𠬠󱴲,Cúi đầu nép xuống sân mai một CHIỀU 畧󰑼惵意𡢐些別情,Trước là đẹp ý sau ta biết tình -固如𣅶𨔍𢚸渚悁,có như lúc lạ lòng chưa quen -疎浪㤕分婵悁,thưa rằng chút phận thuyền quyên 下詔賑貧而民心益固󰱇将禦戎而元㓂以平重興事業昭映千古足爲陳家之賢君,hạ chiếu chẩn bần nhi dân tâm ích cố tuyển tướng ngự nhung nhi nguyên khấu dĩ bình trùng hưng sự nghiệp chiêu ánh thiên cổ túc vi trần gia chi hiền quân 𩙍𣁔㗂𡆌㗀㗀,gió lớn tiếng kêu ù ù -台朱侅總鐄,thay cho cai tổng vàng 奴卞逐𤤰咹梛,nó bèn giục vua ăn na 倍鐄𨀈𫴋船茹几涓𠊛屬羣𢪀浪埃,vội vàng bước xuống thuyền nhà kẻ quen người thuộc còn ngờ rằng ai 𥛉𫢋𥛉祖白𥛉師具,lạy phật lạy tổ bạch lạy sư cụ @@ -24524,12 +21867,10 @@ 𠰘膏梁風流仍󱝖,miếng cao lương phong lưu nhưng lợm 将兵󰱥至謀山為應,tương binh kế chí lạng sơn vi ứng 吾春秋以髙於斯營室可以祝聖可以奉先忠孝两全是吾所願,Ngô xuân thu dĩ cao ư tư doanh thất khả dĩ chúc thánh khả dĩ phụng tiên trung hiếu lưỡng toàn thị ngô sở nguyện -𥒥瀾歇則坤典踈當,khôn đến thưa đăng 𨢇言𫽄𬋩𫮦󱞐襖裂窖𦀪欣𫅜俸𦁼,rượu ngon chẳng quản be sành áo rách khéo vá hơn lành vụng may 爫󰜩埃志爲民助𠁀,làm trai ai chí vì dân trợ đời 梭迻𣈗𣎃󰖁𣭻,thoi đưa ngày tháng ruổi mau 十八日辛昴崩匿之至燕京始𭛁䘮年六十五塟長陵廟號,thập bát nhật tân mão băng nặc chi chí yên kinh thuỷ phát tang niên lục thập ngũ táng trường lăng miếu hiệu -仍英𡨺役共專候仍,những anh giữ việc cũng chuyên hầu nhằng 岧𠀧隊,đèo ba dội 課意方西柴丘囉代,thuở ấy phương tây thầy khâu ra đời 㝵渃占𤼸坦麻稱藩臣軍茹明納信默嗔𨙝衛,người nước chiêm dâng đất mà xưng phiên thần quân nhà minh nộp tín mặc xin lui về @@ -24553,19 +21894,16 @@ 埃埃𬂙体魂󰟹魄涞,Ai ai trông thấy hồn kinh phách rời 帝詰之對曰臣戒之久矣天益髙而彼猶強暴如此,Đế cật chi đối viết Thần giới chi cửu hĩ thiên ích cao nhi bỉ do cường bạo như thử 賈𧶭𡎢,cổ buôn ngồi -隊畨𢖵朱陳,đòi phen nhớ châu trần 坡𥵗渃𣴓𤊬󱝵𩵜,bờ hom nước cạn phơi vây cá 違者如律治罪,Vi giả như luật trị tội 𫀅𥪝欧厌固朝𣳮淶,Xem trong âu yếm có chiều lả lơi 已引退,dĩ dẫn thoái 宋遣王世則李居簡賫󰀋書封帝爲交趾郡王,Tống khiển Vương Thế Tắc Lí Cư Giản tê sách thư phong đế vi Giao Chỉ Quận Vương 景物𥱱𥱱𠖤焒𧍈,cảnh vật chòm chòm bay lửa đóm -𢆥外𢆥𫢩𢆥𠉞𠇍𢆥𢆥耒,năm ngoái năm nay năm nay mấy năm năm rồi 冬十一月九真郡人復屯據日南󰕛轉強盛,Đông thập nhất nguyệt Cửu Chân quận nhân phục đồn cứ Nhật Nam chúng chuyển cường thịnh 女𪧘斫󰅹報補恩柴恩主免恩吒,nợ cũ chước nào báo bổ ơn thầy ơn chúa lẫn ơn cha 是日上令司禮監將出示朝臣,Thị nhật thượng lệnh Ti lễ giám tương xuất thị triều thần 誅之,Tru chi -甲午十二年,giáp ngọ thập nhị niên nhị nguyệt nguyên niên dĩ hậu thiên cảm chí bảo tống thuần hi nguyên niên 欺󰏙𬂙拯典𨅸󰀑默麻哭,khi xem trông chẳng đến đứng lâu mặc mà khóc 冬十月望月食既,Đông thập nguyệt vọng nguyệt thực ký 蛛螭如䏧𧋉,sù sì như da cóc @@ -24578,13 +21916,11 @@ 群身群𠬠填培固欺,còn thân còn một đền bồi có khi 帝仁慈和易固結民心重興事業有光前古真陳家之賢君也然游心釋典𨿽曰超詣而非聖人中庸之道也己卯紹寶元年宋祥興二年元至元十六年春正月朔改元,Đế nhân từ hoà dị cố kết dân tâm trùng hưng sự nghiệp hữu quang tiền cổ Chân Trần gia chi hiền quân dã Nhiên du tâm thích điển tuy viết siêu nghệ nhi phi Thánh nhân trung dung chi đạo dã Kỷ Mão Thiệu Bảo nguyên niên Tống Tường Hưng nhị niên Nguyên Chí Nguyên thập lục niên xuân chính nguyệt sóc cải nguyên 車馬幸二寺拜謝之,Xa mã hạnh nhị tự bái tạ chi -禾番底𠬠𦟐桃舌𥢆,hoà phiên để một má đào thiệt riêng 𠊚𤷱痗歇,người mòn mỏi hết 𦝄清𩙌𠖾󰟯朝重埃,trăng thanh gió mát dường chiều chòng ai 󰜋團𢜠壽外鄕買𧗱,Một đoàn mừng thọ ngoại hương mới về 主翁吀𢬭𠬠𢹤𩵜𩹪,chúa ông xin đổi một xâu cá mè 餓瞬俱夜遁不知所之,Nga Thuấn cụ dạ độn bất tri sở chi -𡽫高耨命山野,náu mình sơn dã 初舌以犯贓失律罷,Sơ Thiệt dĩ phạm tang thất luật bãi 然木不耐寒途中皆枯死,nhiên mộc bất nại hàn đồ trung giai khô tử 𡞕𫯳挸𫾗朱伶尋𠊛性湼賢𫅜買𢧚,vợ chồng kén chọn cho rành tìm người tính nết hiền lành mới nên @@ -24613,7 +21949,6 @@ 㤕貞𢮪𥒥此鐄,xót riêng chọn đá thử vàng 惜其嗣子弗克負荷先業使越土宇既皆全盛而復分裂悲夫丙午四十年漢後主禪建興四年吳孫權黄武五年,Tích kì tự tử phất khắc phụ hà tiên nghiệp sử Việt thổ vũ ký giai toàn thịnh nhi phục phân liệt bi phu Bính Ngọ tứ thập niên Hán Hậu Chúa Thiền Kiến Hưng tứ niên Ngô Tôn Quyền Hoàng Vũ ngũ niên 官兵死者千數莫将欲圖進取及聞太師回兵至石城敬典乃率兵回,quan binh tử giả thiên số mạc tướng dục đồ tiến thủ cập văn thái sư hồi binh chí thạch thành kính điển nãi suất binh hồi -爫朱馭藏,làm cho ngựa tàn 群𡗉恩爱滇滇,Còn nhiều ân ái chan chan 呐乾㗴,nói cằn nhằn 命左平章軍國重事入内檢校上相大尉諒國公,Mệnh Tả bình chương quân quốc trọng sự nhập nội kiểm hiệu thượng tướng đại uý Lượng quốc công @@ -24621,24 +21956,18 @@ 壬午四年十月以後明道元年宋慶曆二年,Nhâm Ngọ tứ niên Thập nguyệt dĩ hậu Minh Đạo Nguyên niên Tống Khánh Lịch nhị niên 冬十月初九日莫登庸經行各處自為都将總率天下水步諸營擊鄭綏于清華源頭,Đông thập nguy��t sơ cửu nhật Mạc Đăng Dung kinh hành các xứ tự vi Đô tướng tổng suất thiên hạ thuỷ bộ chư doanh kích Trịnh Tuy vu Thanh Hoa nguyên đầu 󰜏意󰑼𡞕翁安生特沒𠊚昆𤳇󰑼固健沒𠊚昆丐󰑼嫡母柴𡚦拿,bà ấy là vợ ông an sinh được một người con trai là cố kiện một người con gái là đích mẫu thầy đĩ nã -浪坦古珠孛法雲蒸,rằng đất cổ châu bụt pháp vân 大越史記本紀全書卷之二終,đại việt sử ký bản kỷ toàn thư tuyển chi nhị chung 夏戈敢約吏春,hạ qua dám ước lại xuân 醜婦𡞕丑切磋,xú phụ vợ xấu thiết tha -乙未三年,ất mùi tam niên minh vĩnh lịch cửu niên thuận trị thập nhất niên 侵侵提裊篮橋吝郎,Xăm xăm đè nẻo Lam Kiều lần sang 壬申八年八年,Nhâm Thân bát niên Bát niên 六月有大星南流隕海中小星千餘遀之聲如雷數刻乃已,lục nguyệt hữu đại tinh nam lưu vẫn hải trung tiểu tinh thiên dư tuỳ chi thanh như lôi số khắc nãi dĩ 異形拯固󰖽荣蹺法虞唐治𠁔商周,dị hình chẳng có vẻ vang theo phép ngu đường trị sánh thương chu 料命翁㐌招頭墙𪿙,Liều mình ông đã gieo đầu tường vôi -軍調,quân đều hết sức mà nhọc 公藴曰吾明公意與萬行無異誠如此言計將安出,Công Uẩn viết Ngô minh công ý dữ Vạn Hạnh vô dị thành như thử ngôn kế tương an xuất 𨅸𬂙娘㐌阻愁爫鮮,Đứng trông nàng đã trở sầu làm tươi -𣌋針道聖䝨,sớm chăm đạo thánh hiền -𤗖情𣘈子𡥵𡥵,mảnh tình son tí con con 才能,tài năng 工制樂曲號占城音其聲清怨哀傷聞者泣下,công chế nhạc khúc hiệu Chiêm Thành âm kì thanh thanh oán ai thương văn giả khấp hạ -信螉使蝶吏添絆𢚸,tin ong sứ điệp lại thêm bận lòng 成分,thành phần 是夜月重輪,thị dạ nguyệt trùng luân 󰰽䏻遵承見效二司類以名聞定賞,Thục năng tuân thừa kiến hiệu nhị ti loại dĩ danh văn định thưởng @@ -24653,18 +21982,14 @@ 春香秋菊曼麻奇𠄩,Xuân HƯƠNG thu cúc mặn mà cả hai 禮樂刑政之脩所以防人心也,lễ nhạc hình chính chi tu sở dĩ phòng nhân tâm dã 肩吾性直諒帝優重之不名以激年老之固位者,Khiên Ngô tính trực lượng Đế ưu trọng chi bất danh dĩ khích niên lão chi cố vị giả -寫𢚸吏寓唐𦊚句,tả lòng lại ngụ luật đường bốn câu -𢫝貞󰘂峝敦,chông chênh cửa động 典挼𬦶𠭤意𪽝拯𠰷,đến nỗi tráo trở ấy bởi chẳng lo 試宏詞科,Thí Hoành từ khoa 虎符兵馬𡨺床𫔬民,hổ phù binh mã giữ giàng muôn dân 秋八月塟靈仁皇太后于天德府壽陵,Thu bát nguyệt táng Linh Nhân hoàng thái hậu vu Thiên Đức phủ Thọ Lăng -𣇞𦋦台堛𢬭𡾵敢𠳚吏󰜋𠳒朱明,giờ ra thay bậc đổi ngôi dám xin gửi lại một lời cho minh 耒𦋦動坦轉𡗶,rồi ra động đất chuyển trời 埃浪𤝞拯固獰牢默鑥特墻些,ai rằng chuột chẳng có nanh sao mặc trổ được tường ta 明人以甲午十二月十二日渡江又以丁未十二月十二,minh nhân dĩ giáp ngọ thập nhị nguyệt thập nhị nhật độ giang hựu dĩ đinh mùi thập nhị nguyệt thập nhị 󰡎濕固𦹵苓,dưới thấp có cỏ linh -𪾋吀决断𢌌,dám xin quyết đoán rộng 󰚷情葛藟𤁕情糟糠,Mặn tình cát luỹ lạt tình tao khang 詩人哴固󰠳欣女朱客嗔爫沒幅端,thi nhân rằng có đâu hơn nữa cho khách xin làm một bức đoan 故明憲樂與之交,Cố Minh Hiến lạc dữ chi giao @@ -24681,10 +22006,8 @@ 沐𤂬麻㕵,múc suối mà uống 命左都督黎希葛右都督黎景𧗼等居守,mệnh tả đô đốc lê hi cát hữu đô đốc lê cảnh huy đẳng cư thủ 歲尼㐌卒𢃱尼𩂏𦖻,tuổi này đã trót mũ này che tai -帝幸其第問曰如有不諱北寇來侵其策安在對曰昔趙武立國漢帝加兵小民清野大軍出廉欽擊長沙短兵襨後,đế hạnh kì đệ vấn viết như hữu bất huý bắc khấu lai xâm kì sách an tại đối viết tích triệu vũ lập quốc hán đế gia binh tiểu dân thanh dã đại quân xuất liêm khâm kích trường sa đoản binh phức hậu thử 或因汝昆,hoặc nhân nhớ con 緣堆侶共󰑼緣伴排,duyên đôi lứa cũng là duyên bạn bầy -𪜀彦番𫪹門番折,langàn phen sống muôn phen chết 󰱑副都御史覃文禮監試翰林院承旨東閣大學士兼國子監祭酒申仁忠吏部尚書阮伯驥翰林院侍讀東閣大學士杜閏,đài phó đô ngự sử Đàm Văn Lễ Giám thí Hàn lâm viện thừa chỉ Đông các đại học sĩ kiêm quốc tử giám tế tửu Thân Nhân Trung Lại bộ thượng thư Nguyễn Bá Kí Hàn lâm viện thị độc đông c��c đại học sĩ Đỗ Nhuận 𠄼更疎矧除埃妬,năm canh thơ thẩn chờ ai đó 先是帝以都護府多疑獄士師不䏻决欲得彰著靈明庸塞奸詐者乃沐浴焚香請于天帝,tiên thị đế dĩ đô hộ phủ đa nghi ngục sĩ sư bất năng quyết dục đắc chương trước linh minh dung tái gian trá giả nãi mộc dục phần hương thỉnh vu thiên đế @@ -24714,9 +22037,7 @@ 後七八年間無有能再舉者自謂國人無敢誰何然乱臣賊子人人得而誅之而天討之在天下不容一日捨也,Hậu thất bát niên gian vô hữu năng tái cử giả tự vị quốc nhân vô cảm thuỳ hà nhiên loạn thần tặc tử nhân nhân đắc nhi tru chi nhi thiên thảo chi tại thiên hạ bất dung nhất nhật xá dã 十二月殿試賜姜世賢進士及第第三名阮文澧進士出身鄭髙第等六名同進士出身,Thập nhị nguyệt Điện thí tứ Khương Thế Hiền Tiến sĩ cập đệ đệ tam danh Nguyễn Văn Lễ Tiến sĩ xuất thân Trịnh Cao Đệ đẳng lục danh đồng Tiến sĩ xuất thân 大𧻗史記本紀實録卷之十四,Đại Việt sử ký bản kỷ thực lục quyển chi thập tứ -辛卯二年,tân mão nhị niên minh thành hoá nhất niên 黎文休曰李家封嫡子皆為王庶子皆為皇子而皇太子之位不設,lê văn hưu viết lí gia phong đích tử giai vi vương thứ tử giai vi hoàng tử nhi hoàng thái tử chi vị bất thiết -辛亥二十二年,tân hợi nhị thập nhị niên minh hoằng trị tứ niên 窻隂香羡𤌋初殘,song âm hương tạn khói sơ tàn 耘耕皮把皮搞𦹵多,vân canh bừa vỡ bừa cào cỏ đi 妾油䏾𫽄𫨩推,Thiếp dù bụng chẳng hay suy @@ -24724,18 +22045,14 @@ 所㝵意張弓達𥏋因准高暗𨉠連沛𠄩㝵,thửa người ấy giương cung đặt tên nhân chốn cao ám bắn liền phải hai người 𠊛尼𥘀刼寃家,Người này nặng kiếp oan gia 吏強塢湥湼花愁𣻆坦綏珠沙𥐆𨱽,lại càng ủ dột nét hoa sầu tuôn đứt nối châu sa vắn dài -𫢩它及﨤鄧匪願約𬇚,nay đà gặp đặng phỉ nguyền ước aọ -肝鐄𥒥𥾽𢚸鉄𣘈,gan vàng đá bền lòng sắt son 襊詩𨆟𨄸𨄹沔趣圭,túi thơ đủng đỉnh dạo miền thú quê 乃命茶全出鎮殿,Nãi mệnh TRà Toàn xuất Trấn điện -㝵意籠陵擬實覧呫,người ấy lung lăng nghỉ thực một lòng lởm chởm 𢫈𧤁歌𠱆乃身蜍斉,gõ sừng ca dắng nấy thân thờ tề 閉除連執𠕋吏麻佇,bấy giờ liền chập sách lại mà giữ 󰅹𪟽造化呂廊𠊛爲,nào ngờ tạo hoá lỡ làng người vay 油欺󰊄夾湄单,Dù khi gió kép mưa đơn 渴󰋫㐌妥𬌓𢚸𥹰󰅒,Khát khao đã thoả tấm lòng lâu nay 癸未漢蒼開大元年,Quý Mùi Hán Thương Khai Đại nguyên niên -𢚸埃國唒𤾓𢆥𥱬妬𢬣扲朱凭,lòng ai quốc dẫu trăm năm ghi đó tay cầm cho vững 些低沛慢埃󰠲𦓡浪,Ta đây phải mượn ai đâu mà rằng 輔陳為殿賊兵亂射,Phụ Trần vi điện tặc binh loạn xạ 𪽝吒爫𰦫綠眉,bởi cha làm lỗi duyên mày @@ -24764,7 +22081,6 @@ 事払妾擬過傷撝干故爫𬁖𦥃浽尼,sự chàng thiếp nghĩ quá thương vay can cớ làm sao đến nỗi này 恪常,khác thường 宋帝以慤爲振武將軍,Tống Đế dĩ Xác vi Chấn vũ tướng quân -㐌精吏諳,đã tanh lại òm 阮匐丁佃安得恝然忍視之哉於是退而起兵聲罪𦤶討圖存社稷忠義之臣也,Nguyễn Bặc Đinh Điền án đắc kiết nhiên nhẫn thị chi tai Ư thị thoái nhi khởi binh thanh tội trí thảo đồ tồn xã tắc trung nghĩa chi thần dã 𠸦埃窖𤳰景招蹽,khen ai khéo vẽ cảnh cheo leo 爾宜照狀還民,Nhĩ nghi chiếu trạng hoàn dân @@ -24774,13 +22090,10 @@ 杶挭嘺𠹳蹎𠫾倍鐄,đòn gánh kẽo kẹt chân đi vội vàng 汝諧即馳書奏曰慶餘欲奪帝功,nhữ hài tức trì thư tấu viết khánh dư dục đoạt đế công 催群之女麻蒙,thôi còn chi nữa mà mong -夢夢拯𥄭朋固,mòng mòng chẳng ngủ 常延乃還,thường diên nãi hoàn 𢴓𠓨,móp vào 外󰘂𠾦哺𡀍終𦧘,ngoài cửa bi bô rủ chung thịt 𪽝官噋呾朱民奴󱛥,bởi quan đún đởn cho dân nó nhờn -其記始於吳王者王我越人當南北分争之時䏻󰈫亂興󰘊以繼䧺王趙武之統故也今依武瓊所󰖠著本紀全書水自丁先皇以明其大一統也,kì kí thuỷ ư ngô vương giả vương ngã việt nhân đương nam bắc phân tranh chi thời năng phát loạn hưng bang dĩ kế hùng vương triệu vũ chi thống cố dã kim y vũ quỳnh sở thuật trước bản kỉ toàn thư tự đinh tiên hoàng dĩ minh kì đại nhất thống dã -些𫢩仍几𠊚才名,ta nay những kẻ người tài danh 惜台流落江湖,Tiếc thay lưu lạc giang hồ 醒𦋦買����拱払,tỉnh ra mới rỉ cùng chàng 二十六日授陶󰁮翰淋院侍讀東閣學士楊直原為東閣校書,Nhị thập lục nhật thụ Đào Cử Hàn lâm viện thị độc Đông các học sĩ Dương Trực Nguyên vi Đông các hiệu thư @@ -24807,11 +22120,9 @@ 落塘芒𥙩𡢻𫱞燕鸚,Lạc đàng mang lấy nợ nần yến anh 𡗶群底固歆󰅒,Trời còn để có HÔM nay 𡨺𢬥󰭼德󰭼威民使󰭼時兵待󰭼威,giữ giàng lấy đức lấy uy dân sử lấy thì binh đãi lấy uy -縣其先祖莫挺之陳朝状元官至左僕射,tức chí linh long động xã huyện kì tiên tổ mạc đĩnh chi trần triều trạng nguyên quan chí tả bộc xạ 古圖八宝慢𧗱蒸𦋦,cổ đồ bát bảo mượn về chưng ra 觀,quan 安生與太宗生釁靈慈調之使和再為兄弟如𥘉,an sinh dữ thái tông sinh hấn linh từ điều chi sử hoà tái vi huynh đệ như sơ -建謀定策安社稷光植中天講信修睦比鄰封敉安邉境,kiến mưu định sách an xã tắc quang thực trung thiên giảng tín tu mục tỉ lân phong mụ âm mễ phủ dã an biên cảnh 𠀧𡱩鎌𠬠部戎鞍,ba thước gươm một bộ nhung yên 想誓説𥘀仍𤴬疸𡗉,tưởng thề thốt nặng những đau đớn nhiều 𫪄咹𦖑几噠排,ghen ăn nghe kẻ đặt bày @@ -24830,7 +22141,6 @@ 家之事佛篤矣然弑陳氏之宗室者皆出於胡季犛之奸甚而佛不䏻度,gia chi sự Phật đốc hĩ nhiên thí Trần thị chi tông thất giả giai xuất ư Hồ Quý Li chi gian thậm nhi Phật bất năng độ 𠰘辰嗹咾𩸮窮芃,miệng thì liến láu bống cùng bông 𬃻𣠰𣠰篭,trái nhãn nhãn lồng -爫朱痗𤻻英,làm cho mỏi mệt anh 固殳座𡶀,có một toà núi 柴𠰺𤍇鑊油𨖲焒容平𩈘㵢蓮平頭,thầy dạy nấu vạc dầu lên lửa giong bằng mặt sôi lên bằng đầu 廉子乞代命不許,Liêm tử khất đại mệnh bất hứa @@ -24863,15 +22173,10 @@ 敢有如前因仍廢格該科檢舉如律治罪,Cảm hữu như tiền nhân nhưng phế cách cai khoa kiểm cử như luật trị tội 盘𦋦,bàn ra 廟埃如廟𡞕払張,miếu ai như miếu vợ chàng trương -朱咍塘利拯觥觚,cho hay đường lợi cực quanh co 二十四日辰時有青赤氣状如虹而短並見于東北,nhị thập tứ nhật thìn thời hữu thanh xích khí trạng như hồng nhi đoản tịnh kiến vu đông bắc 明眾退走,minh chúng thoái tẩu 埃,ai -姉妯㛪伴固󰦓𥐧饒,chị dâu em bạn em bạn có đâu lỗi nhiều -群包㭲夜抌納主,còn bao góc rạ đem nộp chúa 𫫗信意拱料排新功,mách tin ý cũng liệu bài tân công -旦𡢐官司天䀡天文,đến sau quan tư thiên xem thiên văn -呈翁碎悶朱翁塊事󱳮,trình ông tôi muốn cho ông khỏi nhiều sự lo 爾能盡心協力勉圖報國至公,Nhĩ năng tận tâm hiệp lực miễn đồ báo quốc chí công 買除本道買別󰝡壳𧗱尼重麻蜍,bấy giờ bổn đạo mới biết đem xác về nơi trọng mà thờ 㱕者如市,quy giả như thị @@ -24885,7 +22190,6 @@ 𡏘秋皮扔𥱰霜,hè thu vừa nảy giò sương 冬十月命入内行遣尚書左僕射陳克終安撫鄧文如占城迎玄珍公主及世子多耶㱕,Đông thập nguyệt mệnh Nhập nội hành khiển thượng thư tả bộc xạ Trần Khắc Chungm An phủ Đặng Văn như Chiêm Thành nghênh Huyền Trân công chúa cập Thế tử Đa Da quy 香兔沉沁海若茹蛟豸俸蟾宫,hương thỏ chìm tăm hải nhược nhà giao giãi bóng thiềm cung -仍𢖵対愁𢚸圭,những nhớ đổi sầu lòng quê 句文得意停㧪𭡏󱋓𨢇𣟮媒𠤆屹岣,câu văn đắc ý đừng nguây nguẩy chén rượu mềm môi chớ gật gù 下督軍梁碩,hạ đốc quân Lương Thạc 𢷀空汰汰𬌓𢚸󰡰,giũ không thảy thảy tấm lòng trần @@ -24897,7 +22201,6 @@ 船𤿤奔半每尼,thuyền bè buôn bán mọi nơi 鉸𨦀,giảo kéo 漢蒼創天昌諸陵寝廟薦享其祖考早晚血食又創靈原泡突諸陵寝廟以享其先祖京城創東太廟以奉本宗西太廟以奉外家陳明宗藝宗,Hán Thương sáng Thiên Xương chư lăng tẩm miếu tiến hưởng kì tổ khảo tảo vãn huyết thực hựu sáng Linh Nguyê Bào Đột chư lăng tẩm miếu dĩ hưởng kì tiên tổ kinh thành sáng Đông Thái miếu dĩ phụng bản tông Tây thái miếu dĩ phụng ngoại gia Trần Minh Tông Nghệ Tông -時昭聖無子而順天懷娠國康三月陳守度與天極公主𡧸謀於帝曰宜冒取之以賴其後故有是命,nạp huynh hoài vương liễu thê thuận thiên công chúa lí thị vi thuận thiên hoàng hậu giáng chiêu thánh vi công chúa 何其博𭓇應事捷敏之速称嘆不已,Hà kì bác học ứng sự tiệp mẫn chi tốc xưng thán bất dĩ 山寺嘆曰寺先君所創也,Sơn tự thán viết Tự tiên quân sở sáng dã 別󰠳耒女𫽄󰑼占包,Biết đâu rồi nữa chẳng là chiêm bao @@ -24905,7 +22208,6 @@ 豹羅𤣄,báo là beo 󰋇座蓮𣼸唏香御,mấy toà sen rắc hơi hương ngự 其令各處屯田定為上中下三等,Kì lệnh các xứ đồn điền định vi thượng trung hạ tam đẳng -𥪝棱核意埃槞,trong rừng cây ấy ai trồng 二月帝還京師,Nhị nguyệt đế hoàn Kinh sư 𧇊歛𤎜𤍑畑盤若歆埋𣳮瀝渃摩訶,khuya sớm sáng choang đèn bát nhã hôm mai rửa sạch nước ma ha 孔子所謂名不正則言不順此也,Khổng Tử sở vị Danh bất chính tắc ngôn bất thuận thử dã @@ -24917,18 +22219,14 @@ 弄𤽗子路初陀願嗔,lòng ngươi tử lộ xưa đà nguyền xin 拁扛󰜋老󰜋𫦻󰜋𦀊󰀡類纀𠄩深情,già giang một lão một giai một dây vô loại buộc hai thâm tình 中便打𦡣,trung tiện đánh rắm -天󰑼𪄌𡗶,thiên nga là ngỗng trời 𧴱桑蓬者鄧𣅶尼庒,nợ tang bồng giả đặng lúc này chăng 勑㫖内外各係大市已有例額者即如前,sắc chỉ nội ngoại các hệ đại thị dĩ hữu lệ ngạch giả tức như tiền 平安,bình an -𡞕𫯳戒𡽫柴尋𨖲,vợ chồng trai giới non sài tìm lên 太師興國公阮金使人訪求迎至哀牢國尊立之,Thái sư Hưng quốc công Nguyễn Kim sử nhân phỏng cầu nghênh chí Ai Lao quốc tôn lập chi 催催些㐌默𢬣它耒,Thôi thôi ta đã mắc tay AI rồi 令諒山安邦總知監軍民事入内少保黎榴行軍擊賊許先斬後聞,lệnh lạng sơn an bang tổng tri giám quân dân sự nhập nội thiếu bảo lê lựu hành quân kích tặc hứa tiên trảm hậu văn 後季犛專政華隐遁不出,hậu quý li chuyên chính hoa ẩn độn bất xuất -執𠄩𢬣𥛉呫呫眉耡,chắp hai tay lạy chem chem mexừ 屋𣷭呌世路為,ốc bể kêu thay tù và -𠲖師且拱㝵娘蹺香旦房斎𠽄払,e sư vả cũng nể người nàng theo hương đến phòng trai thăm chàng 𣼽泸㖂𢄂典廊,lững lờ dấy chợ đến làng 𪭡󱣛㗂楳㗂鐘,xập xìu tiếng mõ tiếng chuông 沛弓𣈙㐌𢜝𬅉𩄲弓,Phải cung rày đã sợ làn mây cong @@ -24936,21 +22234,17 @@ 分牢停丕拱丕,Phận sao đành vậy cũng vầy 馨審番尼春女負,hang thẳm phen này xuân nỡ phụ 作天光殿,Tác Thiên Quang điện -𢚁才𢚁色英雄約𬇚,cậy tài cậy sắc anh hùng ước ao 帝親征御祥壽殿即瓊雲殿也號令諸将東岩伯賴叔懋廣福伯阮克讓明武伯鄭洪等提領官軍渡河奮戰到菩提臨賀等地方,Đế thân chinh ngự Tường Thọ điện Tức Quỳnh Vân điện dã hiệu lệnh chư tướng Đông Nham bá Lại Thúc Mậu Quảng Phúc bá Nguyễn Khắc Nhượng Minh Vũ bá Trịnh Hồng đẳng đề lĩnh quan quân độ hà phấn chiến đáo Bồ Đề Lâm Hạ đẳng địa phương 一繼今各衛司所有迯亡復業及老疾民人每至上番如前令銷差輕務若壮健者如有得病應務不得許本伍亦可納錢不得奸詐托病,Nhất Kế kim các vệ ti sở hữu đào vong phục nghiệp cập lão tật dân nhân mỗi chí thượng phiên như tiền lệnh tiêu sai khinh vụ nhược tráng kiện giả như hữu đắc bệnh ưng vụ bất đắc hứa bản ngũ diệc khả nộp tiền bất đắc gian trá thác bệnh 初盆蛮眾有户九萬飢死殆盡止存三千余人乃使人称臣乞降,Sơ Bồn Man chúng hữu hộ cửu vạn cơ tử đãi tận chỉ tồn tam thiên dư nhân nãi sử nhân xưng thần khất hàng 識者曰盖戌生人成天子之兆,Thức giả viết cái Tuất sinh nhân thành Thiên tử chi triệu 自此京府史民皆心㱕之,Tự thử kinh phủ sử dân giai tâm quy chi 姉拱𦎡𦓡㛪拱𦎡,chị cũng xinh mà em cũng xinh -竹樁軒永工欺意,trúc thông hiên vắng trong khi ấy 𡥵眜𬷤㧅鏡㐌󱩸𦖻,con mắt gà đeo kính đã mòn tai -芇羅拯坦茹官,nào là chẳng đất nhà quan 故夫明人得以誅之也,Cố phu Minh nhân đắc dĩ tru chi dã 其不孝不睦不義亂倫及教唆之類雖有學問詞章不許入試,Kì bất hiếu bất mục bất nghĩa loạn luân cập giáo toa chi loại tuy hữu học vấn từ chương bất hứa nhập thí 買󰝡簮橛旦盘共師,mới đem trâm quạt đến bàn cùng sư 英㛪辰寔󰑼䝨為𠬠銅錢𢧚𠅎𢚸󰘵,anh em thì thực là hiền vì một đồng tiền nên mất lòng nhau -柴招卦𠬠欺買詳,đặng thầy gieo quẻ một khi mới tường 雙𠲟𠳨所𠅜意𪽝准兜吏時鬪𠅜昆拯呐,song gạn hỏi thửa lời ấy bởi chốn đâu lại thời giấu lời con chẳng nói 平成功德闭𥹰,Bình thành công đức bấy lâu 吟𫀅𡽫渃体𣈙㐌𩛂,ngẫm xem non nước thấy rày đã no @@ -24976,7 +22270,6 @@ 自昆流落圭𠊛��㵢㳥撫祝𨑮𠄻𫷜,từ con lưu lạc quê người bèo trôi sóng vỗ chốc mười lăm năm 𡑝梧梗碧㐌󱢨𦲿鐄,sân ngô cành biếc đã chen lá vàng 然憲誠遇君者也所以功業見乎,Nhiên Hiến Thành ngộ quân giả dã sở dĩ công nghiệp kiến hồ -能某山僧𬈋伴吟,năng mỗ sơn tăng làm bạn ngâm 越保李使每情,việt bảo lý sứ mọi tình 邊鵉織女掑𨦩略,bên loan chức nữ cài vòng lược 太師鄭檢縱兵大擊下流象已渡河,thái sư trịnh kiểm tung binh đại kích hạ lưu tượng dĩ độ hà @@ -24985,18 +22278,14 @@ 坡配入㳥𫥨𣾺,pha phôi vào lộng ra khơi 眉如柳𩅘如𩄲,mày như liễu tóc như mây 防筭󰝡𠺙彫船嘹𤽗,Phòng toan đem thói Điêu Thuyền trêu ngươi -月吏𠳨棱儒𠇍仉,nguyệt lại hỏi rừng nho mấy kẻ 娘戚姬特腰麻𨢟𢧚禍,nàng thích cơ được yêu mà gây nên họa -特𬁒𤴬𬁒穭特𬁒穭𪹪𬁒槹,được mùa cau đau mùa lúa được mùa lúa úa mùa cau 太祖起義時貴嘗𭛁兵助順授太尉,thái tổ khởi nghĩa thời quý thường phát binh trợ thuận thụ thái uý -𨢟䔲払喂味桂枝,cay đắng chàng ơi vị quế chi 昌𬛕号󰑼肩顒,xương vai hiệu là kiên ngung 其翊扶日月整頓乾坤寔頼明康太王之勳之德中興功業實始於此,Kì dực phù nhật nguyệt chỉnh đốn càn khôn thực lại Minh Khang Thái Vương chi huân chi đức trung hưng công nghiệp thực thuỷ ư thử 時軍旅方興帑藏空之子平因建是議,Thời quân lữ phương hưng thảng tàng không chi Tử Bình nhân kiến thị nghị 再入于邕殺宋將佐三千餘人虜生口萬計,Tái nhập vu Ung sát Tống tướng tá tam thiên dư nhân lỗ sinh khẩu vạn kế 𢜠𫢩固主舜堯,mừng nay có chúa thuấn nghiêu 帝殺象四隻及所乘馬以饗軍士,Đế sát tượng tứ chích cập sở thừa mã dĩ hưởng quân sĩ -外𤾓官卿宰别包,ngoài trăm quan khanh tể biết bao 𣎀春󰜋刻當鐄別包,đêm xuân một khắc đáng vàng biết bao 亭𧵑𤃠𥘉𥘉固妬,đành của nổi sơ sơ có đó 𨔈花,chơi hoa @@ -25016,16 +22305,13 @@ 𠁀初󰋇󰘚𠁀尼󰋇肝,Đời xưa mấy mặt đời này mấy gan 拱沖𠬠㗂絲桐,Cùng trong một tiếng tơ đồng 𥋓𠫾秩呐秩唭告醝払㐌𡃞排𨅉𦋦,ngảnh đi chợt nói chợt cười cáo say chàng đã dạm bài lảng ra -便欺執整皐中外,tiện khi chấp chểnh cạo trong quét ngoài 󱭉󱭉吏𦬑𫥨𣳔󱭉󱭉,liu điu lại nở ra giòng liu điu 束生竜望󰘚閉,thúc sinh trông mặt bấy giờ 於低𧵆庙𧵆厨拯㤇辰𥙩道符朱㤇,ở đây gần miếu gần chùa chẳng yêu thì lấy đạo bùa cho yêu 復進辨曰如有淹滯者黎文叨文豊蘂訟而已餘始送來未經律限,Phục tiến biện viết Như hữu yêm đái giả Lê Văn Thao Văn Phong nhị tụng nhi dĩ dư thuỷ tống lai vị kinh luật hạn -𥪝間啘喓英,trong gian uốn éo anh 太祖受而不却是欲誇大而使後世無以加胥失之矣,Thái Tổ thụ nhi bất khước thị dục khoa đại nhi sử hậu thế vô dĩ gia tư thất chi hĩ 時莫登庸威權日重眾心㱕向,Thời Mạc Đăng Dung uy quyền nhật trọng chúng tâm quy hướng 制排姂𡛔宫坊𠶓喯弹喝噌㖫珀笙,chơi bời bợm gái cung phường véo von đàn hát tưng lừng phách sênh -沛都坤争窖𠁀𫢩,phải đua khôn tranh khéo đời nay 仍命驍衛牒總知黎公儀領五府軍徃救,nhưng mệnh kiêu vệ điệp tổng tri lê công nghi lĩnh ngũ phủ quân vãng cứu 𬖉潙拔淚分𢬣,Trông vời gạt lệ phân tay 鯇亇鱩,hoàn cá trôi @@ -25033,7 +22319,6 @@ 埃𪟽𨅸󰘚𮎦雄,ai ngờ đấng mặt anh hùng 旨各處承宣承司使司府縣等官培築堤路,chỉ các xứ thừa tuyên thừa ti sứ ti phủ huyện đẳng quan bồi trúc đê lộ 官軍追至東潮至灵等縣哨拿󰱐其安山王莫敬誠宏量公莫履祐郡公陳越裴指賛理阮仁沾等軰尽斬之,quan quân truy chí đông triều chí linh đẳng huyện sáo nã hoạch kì an sơn vương mạc kính thành hoành lượng công mạc lí hựu quận công trần việt bùi chỉ tán lí nguyễn nhân triêm đẳng bối tận trảm chi -𠫾麻吏尋𠓨旦低,đi mà lại tìm vào đến đây 覩𣦍𠖈坦㧾󰉨朱衝,Đổ ngay xuống đất hốt rày cho xong 拱,cũng 槣𨕭󱠠卒𠶈床,ghế trên ngồi tót sỗ sàng @@ -25050,8 +22335,6 @@ 󰟌高𢫫虐𦀊冤,Rường cao rút ngược dây oan 昌𫅷䏧𧋉固𤴬空,xương già da cóc có đau không 𣈘𣅙咴哈買良臣,đêm khuya hoi hóp với lương thần -情人辰病妾買分弭恁,thì bệnh thiếp mới phần nhẹ nhõm -欺𡢐欺𢚸,khi sau khi lòng 遣使𠓨棱尋柴所准意,khiến sứ vào rừng tìm thầy thửa chốn ấy 色,sắc 坤奇徐篭绳梗拱坤,khôn cả từ lồng thằng gánh cũng khôn @@ -25077,7 +22360,6 @@ 庚子元年漢建武十六年,Canh Tí nguyên niên Hán Kiến Vũ thập lục niên 併士人阮符殺之,tịnh sĩ nhân nguyễn phù sát chi 𢪀強添浽䔲荄用移,Nghĩ càng thêm nỗi đắng cay rụng rời -𣎃𠄼𪱚𠄼𣈜𣎃𢆥𣈜𪱚𢆥𣈜𪱚𢆥𣈗𪱚𢆥𣎃𠄼𢆥𫢩𣎃𠄼𢆥外𢆥耒,tháng năm tháng năm ngày tháng năm ngày tháng năm ngày tháng năm ngày tháng năm tháng năm năm nay tháng năm năm ngoái năm rồi 定浪𤽗渚𪬡󱳮固𩈘𠶏啡永𩈘凶𡁝,định rằng ngươi chớ hèn lo có mặt phỉnh phờ vắng mặt hung hăng 旨揮諸府路鎮州縣社今後不得妄行自閹,chỉ huy chư phủ lộ trấn châu huyện xã kim hậu bất đắc vọng hành tự yêm 𠫾𧗱尼仍𡓃尼𫷜初,Đi về này những lối này năm xưa @@ -25088,7 +22370,6 @@ 𦵚尋春𦬑𫥨梗碧㛪固𫯳耒英惜㛪台,nụ tầm xuân nở ra cánh biếc em có chồng rồi anh tiếc em thay 侯𢧚坤吏惜傾傾,hầu nên khôn lại tiếc khuâng khuâng 明又遣正使翰林院編脩沈濤副使工科左給事中許天錫賫詔勑封帝爲安南國王,Minh hựu khiển Chánh sứ Hàn lâm viện biên tu Thẩm Đào phó sứ Công khoa tả cấp sự trung Hứa Thiên Tích tê chiếu sắc phong đế vi An Nam quốc vương -忍𪟽𪪳買撫󰡲吏,Nhịn ngừng ông mới vỗ về TỚI khuyên 何則𫎇韃乃不共戴天之讐汝等既恬然不以雪恥為念不以除兇為心而又不教士卒是倒戈迎降空拳受敵使平虜之後萬世遺羞尚何靣目立於天地襨戴之間耶,Hà tắc Mông Thát nãi bất cộng đái thiên chi cừu nhữ đẳng ký điềm nhiên bất dĩ tuyết xỉ vi niệm bất dĩ trừ hung vi tâm nhi hựu bất giáo sĩ tốt thị đảo qua nghênh hàng không quyền thụ địch sử bình lỗ chi hậu vạn thế di tu thượng hà diện mục lập ư thiên địa phức đái chi gian gia 世間保浪秃筭升,thế gian bảo rằng thóc toan thăng 丁酉十七年元至正十七年春二月十九日上皇崩于保元宫廟號明宗謚曰章堯文哲皇帝,Đinh Dậu thập thất niên Nguyên Chí Chính thập thất niên xuân nhị nguyệt thập cửu nhật Thượng hoàng băng vu Bảo Nguyên cung miếu hiệu Minh Tông thuỵ viết Chương Nghiêu Văn Triết Hoàng đế @@ -25103,7 +22384,6 @@ 叫哧𠸍,kêu xếch mé 以弱制強或攻人之不僃以寡敵眾常設伏以出奇,dĩ nhược chế cường hoặc công nhân chi bất bị dĩ quả địch chúng thường thiết phục dĩ xuất kì 紇㐱披枯立底瓶,hạt chín phơi khô rắp để bình -查𠊛誣告𠳨𠊛冤愆,tra người vu cáo hỏi người oan khiên 二十四日戊戌還自西京駐營于春杜行殿親幸真元殿顧䀡福地,Nhị thập tứ nhật Mậu Tuất hoàn tự Tây Kinh trú dinh vu Xuân Đỗ hành điện thân hạnh Chân Nguyên điện cố chiêm phúc địa 甲午應天元年宋淳化五年,Giáp Ngọ Ứng Thiên nguyên niên Tống Thuần Hoá ngũ niên 𠁑鑿𢧚𬇚𠃩曲𥪞餒特𩵜𠦳頭,dưới tạc nên ao chín khúc trong nuôi được cá ngàn đầu @@ -25122,13 +22402,11 @@ 唎巧言如㗂丐簧,lời xảo ngôn như tiếng cái hoàng 掣包𧊉𫫵蜂排,xiết bao bướm rủ ong vời 痕鳯輦木𦼔魯杜,ngấn phượng liễn mọc rêu lỗ đỗ -𡶀,núi lađá 二十八日羙郡公裴文奎觧納僞瑞郡令殺之,nhị thập bát nhật mĩ quận công bùi văn khuê giải nộp nguỵ thuỵ quận lệnh sát chi 裊盎那繞󱬬時󱜐弄恨結,nẻo ang nạ nghèo ngặt thời ra lòng giận ghét 咋搜税󰠱尋唐𠫾修,sợ sưu thuế nặng tìm đường đi tu 󰬾期㐌律添期女,ba kỳ đã lọt thêm kỳ nữa 寶至圍城廷藝出戰寶敗死,bảo chí vi thành đình nghệ xuất chiến bảo bại tử -漢王㐌省别恬占包,hán vương đã tỉnh biết điềm chiêm bao 闭娄𢠩想店𣈜埃𪟽潘帝陳低麻𠰃,bấy lâu mơ tưởng đêm ngày ai ngờ phan đấy trần đây mà nhầm 勍敵𢶢㩡,kình địch chống chỏi 便欺謹渃快󰝂多共,tiện khi ghín nước quảy đem đi cùng @@ -25157,13 +22435,11 @@ 夏四月儂智髙叛僣稱仁惠皇帝,hạ tứ nguyệt nùng trí cao phản tiếm xưng nhân huệ hoàng đế 𰿘𠦳𠊛𧡊拱腰,muôn ngàn người thấy cũng yêu 上恐巻國峻意乃使人杖殺󰆑餘於西湖又戒毋大痛使不至死,Thượng khủng tuấn Quốc Tuấn ý nãi sử nhân trượng sát Khánh Dư ư Tây hồ hựu giới vô đại thống sử bất chí tử -蹺真𠄩𥒥随,theo chân hai đứa tuỳ 黄梁𦖑醒魂梅,hoàng lương nghe tỉnh hồn mai 凝命正位執中建極,Ngưng mệnh chính vị Chấp trung kiến cực 打,��ánh 机緣󰠲俸𨔍台,Cơ duyên đâu bỗng lạ thay 論家属竟死,luận gia thuộc cánh tử -恩道盎那卋澆卋,ân đạo ang nạ cả thay nhiều thay 棧道求戛,sạn đạo cầu giát 二月試吏員以書筭刑律,nhị nguyệt thí lại viên dĩ thư toán hình luật 𧖱貪哎𧡊唏銅時迷,Máu tham NGỬI thấy hơi đồng THÌ mê @@ -25182,7 +22458,6 @@ 遣使如元,Khiến sứ như Nguyên 穭𬗂𦹳實名香稻,lúa nếp thơm thực danh hương đạo 油提時拱𤈜藍拯空,dầu dè thì cũng cháy trờm chẳng không -𤁕囉外,náu mà lọt ra ngoài 欽差復命令例繼今各衙門官奉命差干事畢回京即於通政使司𮞏本仍就東華門外侯伺召對得旨方可回家,Khâm sai phục mệnh lệnh lệ kế kim các nha môn quan phụng mệnh sai cán sự tất hồi kinh tức ư thông chính sứ ti đệ bản nhưng tựu Đông Hoa môn ngoại hầu tứ triệu đối đắc chỉ phương khả hồi gia 呂󰑼柴沛𣴓唎爫之,lựa là thầy phải cạn lời làm chi 𣘃漢柴來逴𫗄熏,cây hán thày lay rước gió hun @@ -25194,7 +22469,6 @@ 明日見舊姑三日見于祠堂其儀序節文遵如頒降奉行不得如前男家既行定聘禮經三四年方許親迎,Minh nhật kiến cựu cô tam nhật kiến vu từ đường kì nghi tự tiết văn tuân như ban giáng phụng hành bất đắc như tiền nam gia ký hành định sính lễ kinh tam tứ niên phương hứa thân nghinh 𩛷蘋藻容𨱽蒌苦,bữa tần tảo dông dài rau cỏ 五明王治第六思王養,ngũ Minh Vương Trị đệ lục Tư Vương Dưỡng -尼悶竜,thành này muốn long 排行鼓舞㖔𡁞,Bày hàng cổ vũ xôn xao 鵉浪𨉓於庒𫨩,loan rằng mình ở chẳng hay 更𠄩𦂾𦀻更𠀧跢𦣰,canh hai dệt cửi canh ba đi nằm @@ -25203,7 +22477,6 @@ 𤽸󰌻朱典萡頭死生驚惧爫㝹󰋇吝,trắng răng cho đến bạc đầu tử sinh kinh cụ làm nau mấy lần 眉蟳𬑉鳯𠶣崙𨒒分骨格𪯾𣄇𨒒分,mày tằm mắt phượng môi son mười phân cốt cách vuông tròn mười phân 㐌欺咶𠻵吏干杜停,đã khi thét mắng lại cơn dỗ dành -頭眉𡳳強濃󰌵腰,đầu mày cuối mắt càng nồng tấm yêu 渭𬂙群想𦑃鴻𣅶招,vời trông còn tưởng cánh hồng lúc gieo 二月米小升直錢一鏹,nhị nguyệt mễ tiểu thăng trực tiền nhất cưỡng 秋八月宋使來韃靼即元使也亦來,Thu bát nguyệt Tống sứ lai Thát Đát Tức Nguyên sứ dã diệc lai @@ -25219,13 +22492,10 @@ 初元人入冦王侯臣僚多送欵虜營及賊敗,sơ nguyên nhân nhập khấu vương hầu thần liêu đa tống khoản lỗ doanh cập tặc bại 衛茹𢴑𠄩昆撫所𦛋浪吒眉泊胣㐱拯娘如,về nhà dắt hai con vỗ thửa cật rằng cha mày bạc dạ chỉn chẳng nương nhờ 白彦臣漏泄國事及授僞令,bạch Ngạn Thần lậu tiết quốc sự cập thụ nguỵ lệnh -壬子七年,nhâm tí thất niên tống thiệu hi tam niên #NAME?,Nổi danh tài sắc một thì 特𣈙侞𡭧唏淶,Được rày nhờ chút HƠI rơi -朝寂寞㐌𦎛兎𨤔萧騷吏󱩋花畑,chiều tịch mịch đã gầy gương thỏ vẻ tiêu tao lại võ hoa đèn 仁惠惧詣御營謝罪曰臣恐彼至海中改圖故方遏其彼耳,nhân huệ cụ nghệ ngự doanh tạ tội viết thần khủng bỉ chí hải trung cải đồ cố phương át kì bỉ nhĩ 歲奇典巴迈苔調時庄可称浪孤哀,tuổi cả đến ba mươi đầy đều thì chẳng khả xưng rằng cô ai -沛常埃庒𢘝,phải thường ai chẳng nể 丸崙𥕄点册,hòn son mài điểm sách 天者理也,Thiên giả lí dã 廟號諱五顯祖昭德皇帝諱汀顯祖妣嘉淑皇太后諱廓宣祖憲文皇帝諱曠貞慈懿文皇太后諱蒼御名諱利后諱陳皇兄諱學,Miếu hiệu huý ngũ Hiển Tổ Chiêu Đức Hoàng Đế huý Đinh Hiển Tổ Tỉ Gia Thục Hoàng Thái Hậu huý Quách Tuyên Tổ Hiến Văn Hoàng Đế huý Khoáng Trinh Từ Ý Văn Hoàng Thái Hậu huý Thương Ngự danh huý Lợi hậu huý Trần Hoàng huynh huý Học @@ -25245,19 +22515,15 @@ 莫開會試科,mạc khai hội thí khoa 二十一日以西,nhị thập nhất nhật dĩ tây 㝵君子蒸𪠞役午𪽗渚沛饑渴,người quân tử chưng đi việc ngõ họa chớ phải cơ khát -𤒛𥺊珠𠺙檜桂,thổi củi quế 州人逼其子參領州事,Châu nhân bức kì tử Tham lĩnh châu sự 油𫽄皇后朕群之𫢩,dầu chẳng hoàng hậu trẫm còn chi nay 度,độ 賜薬飲食必先自賞内告祖先外篤祈懇靡神不󰁮,Tứ dược ẩm thực tất tiên tự thưởng nội cáo tổ tiên ngoại đốc kì khẩn mi thần bất cử 一凣正誤必分註所由庶無惑於舊史間猶謬誤知者幸正之,nhất phàm chính ngộ tất phân chú sở do thứ vô hoặc ư cựu sử gián do mậu ngộ tri giả hạnh chính chi 分𡥵傕固𦋦之枚𡢐,Phận con thôi có ra gì mai sau -壬戌三年,nhâm tuất tam niên minh chính thất niên 𣈜油󱲦丙迻香,ngày dầu gió biếng đưa hương 官則立爲三等吏則分爲二等歲季僃類以聞論行黜陟,Quan tắc lập vi tam đẳng lại tắc phân vi nhị đẳng tuế quý bị loại dĩ văn luận hành truất trắc -𠓨誦念奏𨕭𫢋䑓,vào tụng niệm tấu trên phật đài 𬖉払娘拱𦋦情刀帶,Trông chàng nàng cũng ra tình đeo đai -𫢩咹槾者桃,nay ăn mận giả đào 惜台𥪞價𤽸銀,Tiếc thay trong giá trắng ngần 聚教訓漸革舊俗勇悍耐苦故常入㓂為我國患,tụ giáo huấn tiệm cách cựu tục dũng hãn nại khổ cố thường nhập khấu vi ngã quốc hoạn 若派昆五逆摆析歇僕渚那,nhược phải con ngũ nghịch bới rách hết bọc chửa nạ @@ -25283,7 +22549,6 @@ 通,thông 六月莫将扶義侯阮廷倫㱕命賜爵茶郡公,lục nguyệt mạc tướng phù nghĩa hầu nguyễn đình luân quy mệnh tứ tước trà quận công 娘浪𡗶尔固咍眷鸚𫫵燕事尼在埃,nàng rằng trời nhé có hay quyến anh rủ yến sự này tại ai -𥙩陳廣珥𫷜空庄,lấy trần quảng nhĩ năm không chăng 帝作古今宮祠詩并自叙命東閣大𭓇士申仁忠校書吳綸奉評,Đế tác Cổ kim cung từ thi tính tự tự mệnh Đông các đại học sĩ Thân Nhân Trung hiệu thư Ngô Luân phụng bình 胡射以聽明人擒送添平之計𦤶黃中等奔逸而不得萬全射與其下止得二資,Hồ Xạ dĩ thính Minh nhân cầm tống Thiêm Bình chi kế trí Hoàng Trung đẳng bôn dật nhi bất đắc vạn toàn Xạ dữ kì hạ chỉ đắc nhị tư 以苟父猪母之汚作賊君盗國之逆,Dĩ cẩu phụ chư mẫu chi ô tác tặc quân đạo quốc chi nghịch @@ -25297,9 +22562,7 @@ 如払固凭𢬣孤,Như chàng có vững tay co 因爫牢旦󰡫尼,nhân làm sao đến thế này 秋八月大水决大羅城,thu bát nguyệt đại thuỷ quyết đại la thành -䏾停息恨兜兜,bụng đừng tức giận đâu đâu 度持朱𥘑󰑼枚󰞈󰅹,độ trì cho họa là may đỉnh nào -房空揞幅篆残,phòng không ôm bức triện tàn 𥒥鐄牢女押奈湄𫡮,Đá vàng sao nỡ ép nài mưa mây 國峻抽其錞投之但持空杖而行,Quốc Tuấn trừu kì thuần đầu chi đản trì không trượng nhi hành 明人遂分水步二面衝之,Minh nhân toại phân thuỷ bộ nhị diện xung chi @@ -25312,11 +22575,9 @@ 使𧗱𠸫󱙹天庭,sứ về tâu trước thiên đình 𢀭庄及庫群朋,giàu chăng kịp khó còn bằng 助乎觀駢之言曰今𮢶海派用濟生靈苟不徇私何難之有,trợ hồ Quan Biền chi ngôn viết Kim tạc hải phái dụng tế sinh linh câu bất tuân tư hà nan chi hữu -払強醝𬌓𢚸貞,chàng càng say tấm lòng trinh 遣親臣黎運黎臻等行成,Khiển thân thần Lê Vận Lê Trăn đẳng hành thành 㛪𠫾謨芸㛪𫽗朱鐄,em đi mua nghệ em bôi cho vàng 路沛村眞旦𬮌權,lọ phải thon chân đến cửa quyền -𣎃𠄼粓󱪮𣎃𨒒,cơm chiêm tháng mười 昆貓,con mèo 別浪課𡮣𠫾爫郭𫽄記空通拱舅陪,biết rằng thuở bé đi làm quách chẳng ký không thông cũng cậu bồi 訴󱈗𪯊惨山河影海𪫓㖫衝錦綉香,tỏ soi thâu tóm sơn hà ảnh hơi lọt lừng xông cẩm tú hương @@ -25325,7 +22586,6 @@ 你𢚸㝵󱀄𠳐𠳒𠬠畨,Nể lòng người cũ vâng lời một phen 竹床󰑼種強牟,trúc sàng là chõng càng mầu 捥𦝄𡶀覩梏頭𧖱沙,uốn lưng thịt đổ cất đầu máu sa -永𦖑边梗,vẳng nghe bên ngành 馭臣八柄𠃔釐百工,Ngự thần bát bính doãn li bách công 渃補榴𧖱𦙤𬷤,Nước vỏ lựu máu mào gà 然跡其為人盖恃才而驕者也,Nhiên tích kì vi nhân cái thị tài nhi kiêu giả dã @@ -25338,7 +22598,6 @@ 野馬倍倍謨拜泣𡗶,dã mã bui bui mù bay khắp trời 󰕛孫沼悶祖先蔑𣳔,chúng tôn cháu mọn tổ tiên một dòng 群臣進金銀錢幣上表賀,quần thần tiến kim ngân tiền tệ thượng biểu hạ -如𤞻,mạnh âu như hùm 媄昆𨅸𢢆𢠆台倍鐄󱖺𥛉蹎𫏓𨀈𪞷,mẹ con đứng thẹn thùng thay vội vàng cúi lạy chân quày bước ra 量春油決狭𤞑,lượng xuân dù quyết hẹp hòi 母范氏諱玉瓊瑞原縣髙峙𠕋人,mẫu phạm thị huý ngọc quỳnh thuỵ nguyên huyện cao trĩ sách nhân @@ -25356,7 +22615,6 @@ 𡥵𡗶𥙩𠀲𤛇𤛠拱煩,con trời lấy đứa chăn trâu cũng phiền 绳秃𦓡咹羮𣒣,thằng trọc mà ăn canh măng 兹奉天府官斥却不問雜居無有庯舍税額一切斥回原籍切恐京師之地販賣稀少無復繁麗之盛非惟行商居賈之人多於失業而市肆恐至空虚税額或至欠鈌汜爲不便,T�� Phụng Thiên phủ quan xích khước bất vấn tạp cư vô hữu bô xá thuế ngạch nhất thiết xích hồi nguyên tịch thiết khủng Kinh sư chi địa phán mại hi thiểu vô phục phồn lệ chi thịnh phi duy hành thương cư giá chi nhân đa ư thất nghiệp nhi thị tứ khủng chí không hư thuế ngạch hoặc chí khiếm khuyết tự vi bất tiện -秦宮傳𦟐紅,tần cung chuyện má hồng 勞確漏更𪔠點𠄼,xao xác lậu canh trống điểm năm 𡢐𠸗,sau xưa 矇𡗶󰡎汫想𡗶昆,trông trời dưới giếng tưởng trời con @@ -25384,9 +22642,7 @@ 山水閑制分庫巾,sơn thuỷ nhàn chơi phận khó khăn 銃󰟯𩆷動𥑲󰟯湄沙,súng dường sấm động đạn dường mưa sa 朕居諒隂自以幼冲難當負荷,Trẫm cư lượng âm tự dĩ ấu trùng nan đương phụ hạ -吏𨖅制底䀡情𡢐,lại sang chơi để xem tình sau 𧸝,bán -雖罰濫𤠄狺共,tuy phạt làm gà ngan cùng vịt 十七日以審刑院廷歷爲太原下伴安府使仍帶審刑副使,thập thất nhật dĩ thẩm hình viện đình lịch vi thái nguyên hạ bạn an phủ sứ nhưng đái thẩm hình phó sứ 𫡉塘𠳝語逸徐,giữa đường bỡ ngỡ dật dờ 典城府哿竜侯𠓨𫏾,đến thành phủ cả long hầu vào trước @@ -25405,7 +22661,6 @@ 户,hộ 珓環嗔呌蔑吝隂陽立仰倍分明世,giao hoàn xin keo một lần âm dương sấp ngửa bội phần mừng thay 車珠停軿𫔳外,xe châu dừng bánh cửa ngoài -誓共猿鶴工𠄩意𧡊固埃嘆渚代,thề cùng vượn hạc trong hai ấy thấy có ai han chớ đãi đằng 詔繼今匠人有缺至󰱇壮時取黄丁諳曉各藝社庄之人填充,chiếu kế kim tượng nhân hữu khuyết chí tuyển tráng thì thủ hoàng đinh am hiểu các nghệ xã trang chi nhân điền sung 添𤴬冲胣如炮如𢬗,thêm đau trong dạ như bào như soi 至於兵刅交攻之除或枉傷忠孝或誤害賢良𦤶使皇天震怒以彰其遇錐遭傾隕亦無憾焉,Chí ư binh ban giao công chi trừ hoặc uổng thương trung hiếu hoặc ngộ hại hiền lương trí sử hoàng thiên chấn nộ dĩ chương kì ngộ truy tao khuynh vẫn diệc vô hám yên @@ -25421,16 +22676,13 @@ 迷妖納之邪言外倚老撾之聲授制俠阮子󰀩數十餘軰百端旅拒而不恭宗臣王文旦二十餘人一旦殺伐而靡惮方且浚湟繕甲伏莽屯兵謂叢篁可以遁踪狃作偷生之計謂瘈狗可以逞毒敢𢙇及噬之謀彼葛伯殺一餉童而商湯奮始征之旅樓欗刼一行介而漢帝興問罪之師况元惡琴公忮心滋甚虀粉我邑宰魚肉我戍臣怒人奚啻於填胷数罪何多於擢髮子陽背漢妄𢙇蛙井之尊元济叛唐难逭鵝池之,mê yêu nạp chi tà ngôn ngoại ỷ lão qua chi thanh thụ chế hiệp Nguyễn Tử nghi sổ thập dư bối bách đoan lữ cự nhi bất cung tông thần vương văn đán nhị thập dư nhân nhất đán sát phạt nhi mi đạn phương thả tuấn hoàng thiện giáp phục mảng đồn binh vị tùng hoàng khả dĩ thuẫn tung nữu tác thâu sinh chi kế vị khế cẩu khả dĩ sính độc cảm hoài cập phệ chi mưu bỉ Cát Bá sát nhất hướng đồng nhi thương thang phấn thuỷ chinh chi lữ Lâu Lan kiếp nhất hành giới nhi hán đế hưng vấn tội chi sư Huống nguyên ác Cầm Công kĩ tâm tư thậm tê phấn ngã ấp tể ngư nhục ngã nhung thần nộ nhân khê thí ư điền hung sổ tội hà đa ư trạc phát tử dương bối Hán vọng hoài oa tỉnh chi tôn nguyên tế phản đường nan hoán nga trì chi 御史中相後改中尉陳周普隨人攔手然不他𰙔但云史官𰙔云爾史官𰙔云爾,ngự sử trung tướng hậu cải trung uý trần chu phổ tuỳ nhân dàn thủ nhiên bất tha ca đản vân sử quan ca vân nhĩ sử quan ca vân nhĩ 頓摷旦墨燶𮥷買他,đón rào đến mực nồng nàn mới tha -払亘飭三餘,chàng gắng sức tam dư 捽𦀊辰𢜝動棱,rút dây thì sợ động rừng -㤙義意海河記,ân nghĩa ấy hải hà ghi 拱󰑼寃業之低,cũng là oan nghiệp chi đây 埋招梗吒,vai chiêu gánh cha 權门准意𠰳村眞,quyền môn chốn ấy biếng thon chen 乂安州范信令書家陳留献白鹿,Nghệ An châu Phạm Tín Lệnh thư gia Trần Lưu hiến bạch lộc 英󰅒󰬙分荫奴,anh nay nhờ phận ấm no 泠汀𩈘渃丐鯷鯑,lênh đênh mặt nước cái đè he -生三子長曰從次曰曠,huý quách sinh tam tử trưởng viết tòng thứ viết khoáng 故徵𭛁督府事也體統必䦕兵部出納户部職也幇支必與户科,Cố trưng phát đốc phủ sự dã thể thống tất quan Binh bộ xuất nạp Hộ bộ chức dã bang chi tất dữ hộ khoa 𠄩糁𢢆刁旬月缺,hai tấm thẹn đeo tuần nguyệt khuyết 聘儀󰝡薦天庭瑞󰜏凌𠮩忠誠艮魚,sính nghi đem tiến thiên đình thụy bà lăng líu trung thành ngẩn ngơ @@ -25438,7 +22690,6 @@ 長真僅以身免盡俘其眾,trường chân cẩn dĩ thân miễn tận phù kì chúng 姅情姅景如𢺺𬌓𢚸,Nửa tình nửa cảnh như chia tấm lòng 𧴤噅𧴤󱜖呐𫪦呐嘇,bói vơ bói vít nói trây nói xàm -撻床徐子𢭾幔董公,đặt giường từ tử buông màn đổng công 令諸将照樣爲之,lệnh chư tướng chiếu dạng vi chi 後南浪合意蚤,hậu nam rằng hợp ý tao 󰋇𠳒記註叮嚀,Mấy lời ký chú đinh ninh @@ -25446,7 +22697,6 @@ 扲𢬣𨱽咀𥐆嘆,Cầm tay dài thở ngắn than 月花花月󰞽燶,nguyệt hoa hoa nguyệt não nùng 會試天下舉人取二十七名,Hội thí thiên hạ cử nhân thủ nhị thập thất danh -産低深别冲𣛟芇,sản đây thăm biết trong xanh nào 払如昆𧊉吕鑅麻󱉁,Chàng như con bướm LỰẢ vành mà chơi 帝伸拜禱,đế thân bái đảo 屈𨂗,khuất co @@ -25455,12 +22705,9 @@ 勑㫖各衛軍司所軍匠凡有營造溱作各務如有内府武庫祠宇寺觀之類其該衛司所官及督押員人敢有箠背要索錢財及賣放作弊六科監察御史憲司及錦,sắc chỉ các vệ quân ti sở quân tượng phàm hữu dinh tạo trăn tác các vụ như hữu nội phủ vũ khố từ vũ tự quan chi loại kì cai vệ ti sở quan cập đốc áp viên nhân cảm hữu chuỷ bội yêu sách tiền tài cập mại phóng tác tệ lục khoa giám sát ngự sử hiến ti cập cẩm 六日有暴風從東北起拨木折屋船多覆没,Lục nhật hữu bạo phong tòng Đông Bắc khởi bạt mộc chiết ốc thuyền đa phúc một 水郡使其黨瑞郡瓊郡侵掠青林青,thuỷ quận sử kì đảng thuỵ quận quỳnh quận xâm lược thanh lâm thanh -如抇改如,như nhặt cải như 弹綿𡭉󰵦,đàn miên bắn bông -秩𠇮語𧋻,dựt mình ngỡ rắn 貉龍君,lạc long quân 時北㓂将興而民众憚遠役故設此以收人心,Thời Bắc khấu tương hưng nhi dân chúng đạn viễn dịch cố thiết thử dĩ thu nhân tâm -翁尼沛苔四翁庄,phải đầy tớ ông chăng 弟由檢即位改元崇禎,đệ do kiểm tức vị cải nguyên sùng trinh 正蒸𡥙𡛔茹𤤰嫁朱蒸昆翁齊侯,chính chưng cháu gái nhà vua gả cho chưng con ông tề hầu 三月會試天下󰁮人取其合格黎寧等凡六十二人黎寕安樂受益人憲之祖,Tam nguyệt hội thí thiên hạ cử nhân thủ kì hợp cách Lê Ninh Đẳng phàm lục thập nhị nhân Lê Ninh An Lạc Thụ ích nhân hiến chi tổ @@ -25468,15 +22715,11 @@ 補報渚兮鄧某分,bổ báo chưa hề đặng mỗ phân 季犛貶阮景真升華路安撫使以豊國監?幹阮彦光為宣撫使兼新寕鎮制置使,Quý Li biếm Nguyễn Cảnh Chân Thăng Hoa lộ an phủ sứ dĩ Phong quốc giám quản cán Nguyễn Ngạn Quang vi Tuyên phủ sứ kiêm Tân Ninh trấn chế trí sứ 㐌𧵆之󰡏調賒,Đã gần chi có điều xa -𧙜𩈘睸,ủ ê mặt mày 次要,thứ yếu 惑於浮屠慈愛之説肆赦叛臣則仁流於姑息此其失也,Hoặc ư Phù Đồ từ ái chi thuyết tứ xá phản thần tắc nhân lưu ư cô tức thử kì thất dã -固意闷嫁氏點朱,có ý muốn gả thị điểm cho -尼尼𡗶坦傷腰,nơi nơi giời đất thương yêu 猶不免焉雖至於困背城一戰誓以死守與社稷俱存亡然後爲無愧,do bất miễn yên tuy chí ư khốn bối thành nhất chiến thệ dĩ tử thủ dữ xã tắc cụ tồn vong nhiên hậu vi vô quý 娄迡魯占倘南,lâu chầy lúa chiêm tháng năm 鋸頭至𦝂𣳮命爫𠄩𢚸𠄩命拱鈘𠄩,cưa đầu chí đít rã mình làm hai lòng hai mình cũng chia hai -銕鍾寵𪔠差斤,rè chuông lủng trống 太祖起兵時鬢從官軍襲檜柵,Thái Tổ khởi binh thời Tấn tòng quan quân tập Cối sách 芇𠊛惜綠貪紅󰑼埃,Nào người tiếc lục tham hồng là ai 嬸朱𠬠𪤍鉑尼󰝂迻朱注底𣈗消坡,thím cho một nén bạc này đem đưa cho chú để ngày tiêu pha @@ -25484,12 +22727,10 @@ 𢩵車𠳐旨特差,đẩy xe vâng chỉ đặc sai 茹恩󰘂瑞𫔬方𢝙𢚸,nhờ ơn cửa thụy muôn phương vui lòng 秋清䏾𤑟𨑮分𠓇壼瀝香冬󰋇斛苔,thu thanh bóng tỏ mươi phần sáng hồ sạch hương đong mấy hộc đầy -丁丑十八年,đinh sửu thập bát niên tống thiệu hưng nhị thập thất niên 然然群𨅸墫蹎𠓨𥿺,Nhơn nhơn còn đứng chôn chân vào vòng 帝幸古覽行營詔諸強盗百姓禾秧財物得財杖一百不得財而傷人者以流罪論,Đế hạnh Cổ Lãm hành doanh chiếu chư cường đạo bách tính hoà ương tài vật đắc tài trượng nhất bách bất đắc tài nhi thương nhân giả dĩ lưu tội luận 癸卯塟于敬陵,Quý Mão táng vu Kính Lăng 床㙮㙮蔑㘨香,giường thấp thấp một nồi hương -捽秩如撻𥿗𦀺,rút chặt dần như thắt chỉ xe 庄夭制恶,chẳng yêu chơi ác 芇𠊛鳯乍鸞終,Nào người phượng chạ loan chung 𩄲𣻆󱢩葉書房,mây tuôn phủ rợp thư phòng @@ -25503,10 +22744,8 @@ 堝𠶦󱚂󱞈𠶦,nồi méo úp vung méo 出李惠宗宫人及親戚女嫁諸蛮酋長,xuất lí huệ tông cung nhân cập thân thích nữ giá chư man tù trưởng 一日上皇見帝首瘡痕詰之具以實對,nhất nhật thượng hoàng kiến đế thủ sang ngân cật chi cụ dĩ thực đối -踈浪𠊚㐌恩餒闭迡,thưa rằngngười đã ơn nuôi bấy chầy 人生羅世意如䏾畑如𥒥浡如𩄲浽如占包,nhân sinh là thế ấy như bóng đèn như đá bọt như mây nổi như chiêm bao 壬午三年明天順六年,Nhâm Ngọ tam niên Minh Thiên Thuận lục niên -闭𫢩永仍渴嗃,bấy nay vắng những khát khao 󱋓琼漿音挹瓢春,chén quỳnh tương ăm ắp bầu xuân 十一月廣築鳳城因李陳之制也,thập nhất nguyệt quảng trúc phụng thành nhân lí trần chi chế dã 小童䀡𧡊㤕車,tiểu đồng xem thấy xót xa @@ -25514,7 +22753,6 @@ 坦凡𡎝俗隔賖,đất phàm cõi tục cách xa 黎比也旦城中皆降,lê tỉ dã đán thành trung giai hàng 在位三十二年,tại vị tam thập nhị niên -當干𢭸幅萌疎,đương cơn tựa bức mành thưa 排徊相別執󰡞盃,Bồi hồi tương biệt chấp li bôi 命西軍都督府僉事屈打令五府軍一千人並命親軍殿前二司校尉二司軍人討之,mệnh tây quân đô đốc phủ thiêm sự khuất đả lệnh ngũ phủ quân nhất thiên nhân tịnh mệnh thân quân điện tiền nhị ti hiệu uý nhị ti quân nhân thảo chi 𦝄坤宛禄𢧚辞,lưng khôn uốn lộc nên từ @@ -25536,16 +22774,13 @@ 喂嘆色渃香𡗶,ÔI THAN sắc nước hương trời 班𣈜蠟𤏧𠄩边,Ban ngày sáp thắp hai bên 郑歆󰝡胣󰛴釖北𤽗童子𦇒󱚢檜核,trịnh hâm đem dạ gươm dao bắt ngươi đồng tử trói vào cội cây -續蹎𩄲𥒥𠇍𫇳,tục chân mây đá mấy chòm 共饒㕵𨢇調盃調唭,cùng nhau uống rượu đều vui đều cười -萬里闢天古復讐,Vạn Lí tịch địa Thiên cổ phục thù 光,quang 三月朔日有食之,tam nguyệt sóc nhật hữu thực chi 是皆揭標的於當時所以垂黾鑑於後代,Thị giai yết phiêu đích ư đương thời sở dĩ thuỳ mãnh giám ư hậu đại 𠇍𥹰𫢩㐌𠾼㗰𫫥,mấy lâu nay đã toạc toàng toang 咍爫年彦卷特体彦佛,hay làm nên ngàn quyển được thấy ngàn phật 及元人間道入冦京城失守靈慈在黄江保眾皇太子宫嬪妃主及諸將妻子免於盗賊又按驗諸家舟船之匿車噐者盡送于軍,cập nguyên nhân gian đạo nhập khấu kinh thành thất thủ linh từ tại hoàng giang bảo chúng hoàng thái tử cung tần phi chủ cập chư tướng thê tử miễn ư đạo tặc hựu án nghiệm chư gia chu thuyền chi nặc xa khí giả tận tống vu quân -琴捉襖倍𦋦,buông cầm xốc áo vội ra 牟花󰣀唉滛提湥湄,màu hoa lê hãy dầm dề giọt mưa 姑時固号凱郎穷京,cua thời có hiệu khải lang cồng kềnh 𨇜調納采于歸,đủ điều nạp thái vu quy @@ -25565,11 +22800,7 @@ 上帝雖嚴咍禁斷固𣈘𫬠探典房些,thượng đế tuy nghiêm hay cấm đoán có đêm lóm thóm đến phòng ta 酒酣作樂功曹潘歆起舞属京不起歆欲迫強萌怒殺歆,tửu hàm tác nhạc công tào phan hâm khởi vũ chúc kinh bất khởi hâm dục bách cưỡng manh nộ sát hâm 留占城主賁該及妃嬪三人于京城,Lưu Chiêm Thành chủ Bí Cai cập phi tần tam nhân vu kinh thành -𠀧韻,vịnh bốn câu ba vần 闭𥹰拯𧡊圣明埃咍𡗶㐌底𰈏待些,bấy lâu chẳng thấy thánh minh ai hay trời đã để dành đãi ta -所㝵𥪞州𠺥役嬰衛時㛪𪠞𫯳,thửa người trong châu chịu dịch anh về thì em đi -𠄼澄𨑮祸𫨩庒渚,năm chừng mười hoạ hay chăng chớ -𬌓𦎛𤊨拯𤷱,tấm gương vặc chẳng mòn 似來終竟好为非,Tự lai chung cánh hiếu vi phi 季犛問樞𡧸屬誰可用者,quý li vấn khu mật thuộc thuỳ khả dụng giả 怒柴户卲本羅,kìa thầy họ thiệu vốn là @@ -25578,9 +22809,7 @@ 其敗雖同其義則異,kì bại tuy đồng kì nghĩa tắc dị 明帝先以料王通等困窘事已若此無可奈何既遣蘿汝敬等賫書封陳暠爲安南國王罷征南命通等北回還我安南地方朝貢復依洪武舊制許通史徃來,Minh đế tiên dĩ liệu Vương Thông đẳng khốn quẫn sự dĩ nhược thử vô khả nại hà ký khiển La Nhữ Kính đẳng tê thư phong Trần Cảo vi An Nam Quốc Vương bãi chinh Nam Mệnh Thông đẳng Bắc hồi hoàn ngã An nam địa phương triều cống ph��c y Hồng Vũ cựu chế hứa thông sử vãng lai 𠃅𩯀𫇳撑𫇳𬞑󱬐,mái tóc chòm xanh chòm lốm đốm -𧏵𩄲𩵜渃及辰,rồng mây cá nước gặp thì 欺耒埃闷吟󱛅噲󰑼蹺退喃哪唯傳,khi rồi ai muốn ngâm nga gọi là theo thói nôm na dõi truyền -娘𦖑根紊頭,nàng nghe căn vặn đầu 襖㐌湘撑湘式綠頭庒隊泊隊花鐄,áo đã tương xanh tương thức lục đầu chăng đội bạc đội hoa vàng 尋伴切𠫾𠶆木,tìm bạn thiết đi mời mọc 名,danh @@ -25592,8 +22821,6 @@ 副将左都督黄義膠卒,Phó tướng Tả đô đốc Hoàng Nghĩa Giao tốt 𤯨𬡶襖襀𣩂墫襖𫅜,sống mặc áo rách chết chôn áo lành 𦑃丐螽斯𦼚合𪮯𪮯丕,cánh cái chung tư sum họp rập rập vậy -決𢚸細景探花,quyết lòng tới cảnh thăm hoa -易咍𦛌𣷭溇𣴓,dễ hay ruột bể sâu cạn 𤴬󰟯如体槊󱢉,đau lòng như thể giáo đâm 常𣈜,thường ngày 情春󰂇庒代騰,tình xuân ví chẳng đãi đằng @@ -25608,12 +22835,10 @@ 主東底罪𠬠𠇮朱花,Chúa ĐÔNG để tội một mình cho hoa 悲矣𨕭共𡗶召福重無穷,bay hãy lên cùng trời chịu phúc trọng vô cùng 丐𪂲丐𪅥丐𪇌𫳵𡮠踸𪽣穭翁唉𪂲,cái cò cái vạc cái nông sao mày giẫm ruộng lúa ông hỡi cò -國忠陳氏阮氏阮誠陳誠黎誠笵誠黃黃潘武武,quốc trung trần thị nguyễn thị nguyễn thành trần thành lê thành phạm thành huỳnh hoàng phan vũ võ 置山陵官及封先帝宫嬪以奉祀,trí sơn lăng quan cập phong tiên đế cung tần dĩ phụng tự 或遲速踈數而不齊大畧然也何有於江山借曰江山有厭勝之術天氣之運聖人之生厭勝有何術乎如秦始皇知東南有天子氣數遊以厭之漢髙猶興終不䏻勝也,hoặc trì tốc thơ số nhi bất tề đại lược nhiên dã hà hữu ư giang sơn tá viết giang sơn hữu yếm thắng chi thuật thiên khí chi vận thánh nhân chi sinh yếm thắng hữu hà thuật hồ như tần thuỷ hoàng tri đông nam hữu thiên tử khí số du dĩ yếm chi hán cao do hưng chung bất năng thắng dã 累差南北諸軍無一人還者,luỹ sai nam bắc chư quân vô nhất nhân hoàn giả 固欺拱動旦𨕭轉運,có khi cũng động đến trên chuyển vần -扒䂨埃些祝𠇍𠳒,bắt chước ai ta chúc mấy lời 固昆𡛔汝節春士𫅜𠴗𦷾,có con gái nhớ tiết xuân sĩ lành dỗ đấy 九月駢至南定峯州蠻眾近五萬方穫田禾駢掩,Cửu nguyệt Biền chí Nam Định Phong Châu Man chúng cận ngũ vạn phương hoạch điền hoà Biền yểm 以薦仁宗盂蘭,Dĩ tiến Nhân Tông Vu Lan @@ -25621,7 +22846,6 @@ 𩄲碧𣘃𡶀𡴯𡗶撑,mây biếc cây núi ngất trời xanh 𠀧生欧罕綠𡗶之低,Ba sinh âu hẳn duyên trời chi đây 賊兵勢逼二帝潜御小舟行三峙元,Tặc binh thế bức nhị Đế tiềm ngự tiểu chu hạnh Tam Trĩ nguyên -清㐱實境道人𨒣戯,chỉn thực cảnh đạo nhân du hý 𡗶坦生物麻厚蒸㝵,trời đất sinh vật mà hậu chưng người 童𠸗𣍊胣𬈋碎,đồng xưa hết dạ làm tôi 帝自将擊麻沙洞破之俘其洞長魏滂等數百人獲金幣牛羊不,Đế tự tương kích Ma Sa động phá chi phu kì động trưởng Nguỵ Bàng đẳng sổ bách nhân hoạch kim tệ ngưu dương bất @@ -25632,12 +22856,10 @@ 二十一日壬子夜月犯歳星,nhị thập nhất nhật nhâm tí dạ nguyệt phạm tuế tinh 仍𢜠特准安身,Những mừng được chốn an thân 塘𠫾險阻󰬥皮切𫢼,đường đi hiểm trở nhiều bề thiết thay -敬皮歲作腰類疎癡,kính bề tuổi tác yêu loai thơ ngây 𣙯𥯌,dùi tre 庚申七年元延祐七年春三月十六日上皇崩于天長府重光宫引梓宫入祥符門奉安於聖慈宫,Canh Thân thất niên Nguyên Diên Hựu thất niên xuân tam nguyệt thập lục nhật Thượng hoàng băng vu Thiên Trường phủ Trùng Quang cung dẫn tử cung nhập Tường Phù môn phụng an ư Thánh Từ cung 上親策問以天下之事朝廷之政,thượng thân sách vấn dĩ thiên hạ chi sự triều đình chi chính 㖔𡁞絲竹會同軍官,Xôn xao tơ trúc hội đồng quân quan -𡗶蒸嚕報㐌懇懇於蒸課夢寐,mà trời chưng rõ báo đã khắn khắn ở chưng thuở mộng mị 兵達固𧗱固奇蔑伍蔑旗蔑校蔑㺔,binh đặt có vệ có cơ một ngũ một cờ một hiệu một voi 及苗裔之嗣始用州人涖事,cập miêu duệ chi tự thuỷ dụng châu nhân lị sự 𠲟𠴛𦰟𠳨梗查事命娘㐌據麻𠳚申不情浽𢚷𩄲湄,gạn gùng ngọn hỏi ngành tra sự mình nàng đã cứ mà gửi thưa bất tình nổi giận mây mưa @@ -25648,7 +22870,6 @@ 払浪譜意𢬣芇,chàng rằng phổ ấy tay nào 升堂払買𠳨查,thăng đường chàng mới hỏi tra 嬸碎抉眜擂𦟂咹肝,thím tôi khoét mắt lôi mề ăn gan -𠁟咍詩礼,gồm hai thi 恒沛官哿所𠵩,hằng phải quan cả thửa quở 㩒鎌噲唄阻𧗱唉昆,cầm liềm gọi với trở về hỡi con 𡞕𫯳共敬如常接賓,vợ chồng cùng kính như thường tiếp tân @@ -25656,7 +22877,6 @@ 十二日早明人張輔率都督黄中都指揮蔡福攻多邦城之西北,Thập nhị nhật tảo Minh nhân Trương Phụ suất Đô đốc Hoàng Trung đô chỉ huy Thái Phúc công Đa Bang thành chi Tây Bắc 初真為奸臣所譖𭁈子弟六人俱被殺,Sơ Chân vị gian thần sở tiếm dữ tử đệ lục nhân cụ bị sát 𣌋埋囉𪠞麻朝歆𠭤衛,sớm mai ra đi mà chiều hôm trở về -勸孝傳𧘇䀡戈,khuyến hiếu chuyện ấy xem qua 喭喁𫳘分󰞽那𫳘縁,ngán ngùng chữ phận não nà chữ duyên 蔑間渃碧𫡮鐄支堆,một gian nước biếc mây vàng chia đôi 𦹵穭爫㐌泟耒渃󱤅潙𨑮群度󰜋𠄩,cỏ lúa làm đã sạch rồi nước ruộng vơi mười còn độ một hai @@ -25666,10 +22886,8 @@ 襘𧜖襘𬡰𫽄裺,gối chăn gối chiếu chẳng êm 馬渚弹之妾薄縁,mựa chớ đàn chê thiếp bạc duyên 立皇后六惟嫡夫人爲立教皇后車服之制特異於諸宫,Lập Hoàng hậu lục duy Đích phu nhân vi Lập Giáo Hoàng Hậu xa phục chi chế đặc dị ư chư cung -都總管宣光鎮宣慰大使陳橊為金吾衙同總管兼順化路都總管阮景壽為門下右司侍郎參知海西道簿籍如故内密院副使阮叔惠為同知尙書左司事參知海西道簿籍以入内侍省都押衙參預朝政黎謙為尙書令知海西道軍民簿籍北江中路總管黎隻為太原下伴宣慰大使,đô tổng quản lôi nông cống cổ ninh nhân dã tuyên quang trấn tuyên uý đại sứ trần lựu vi kim ngô nha đồng tổng quản kiêm thuận hoá lộ đô tổng quản nguyễn cảnh thọ vi môn hạ hữu ti thị lang tham tri hải tây đạo bạ tịch như cố nội mật viện phó sứ nguyễn thúc huệ vi đồng tri thượng thư tả ti sự tham tri hải tây đạo bạ tịch dĩ nhập nội thị sảnh đô áp nha tham dự triều chính lê khiêm vi thượng thư lệnh tri hải tây đạo quân dân bạ tịch bắc giang trung lộ tổng quản lê chích vi thái nguyên hạ bạn tuyên uý đại sứ 國威州人亦率徒侣屯于西結道路爲之不通,quốc oai châu nhân diệc suất đồ lữ đồn vu tây kết đạo lộ vi chi bất thông 辰英拱凭如𨰈𠀧蹎,thì anh cũng vững như kiềng ba chân -想𨉓麻吏𢖵傷旦𠊚,tưởng mình mà lại nhớ thương đến người 呈,trình 當北方之,đương bắc phương chi 日月既晦而復明,Nhật nguyệt ký hối nhi phục minh @@ -25678,8 +22896,6 @@ 﨤𣈗𡥵渃拱𧗱𢬣空,gặp ngày con nước cũng về tay không 礪之以爵賞使人勸鰌之以刑罰使人自懲,Lệ chi Dĩ tước thưởng sử nhân khuyên thu chi dĩ hình phạt sử nhân tự trừng 𭛣矢補庄𪧚床,Việc BINH bỏ chẳng giữ giàng -󰇾巾淚払𬂙曾𬌓讀詩愁払審曾,giở khăn lệ chàng trông từng tấm đọc thơ sầu chàng thẩm từng câu -外園𩄲秦暗頭𡶀,mây tần ám đầu núi 濁水渃獨庄兮吀咹,trọc thuỷ nước đục chẳng hề xin ăn 一日當司盥洗因入侍内昭皇見而悅之每夜逰召與同逰見煚在暗處即親臨挑謔之或曳其髮或立其影,nhất nhật đương tư quán tẩy nhân nhập thị nội chiêu hoàng kiến nhi duyệt chi mỗi dạ du triệu dữ đồng du kiến cảnh tại ám xứ tức thân lâm thiểu hước chi hoặc duệ kì phát hoặc lập kì ảnh 念夙志之未酧釆羣言而增校,Niệm túc chí chi vị thù thái quần ngôn nhi tăng hiệu @@ -25687,7 +22903,6 @@ 𤏧𦰟畑蓮𧡊𤽸抛,Thắp ngọn đèn lên thấy trắng phau 牢碎𤴬䏾󰡫尼許翁,sao tôi đau bụng thế này hở ông 先是試法疏闊尙容懷挾,tiên thị thí pháp sơ khoát thượng dung hoài hiệp -聀鐄𧊉㕸,giấc vàng bướm rắp 󰘚𬂙𢬣𫽄女移,Mặt trông tay chẳng nỡ rời 死,tử 鎌弹姅梗𡽫滝󰜋掉,Gươm đàn nửa gánh non sông một chèo @@ -25696,10 +22911,7 @@ 降北道等處承宣使黎公恪等各一等以本處多蝗蟲不能先奏坐視民瘼也,Giáng Bắc đạo đẳng xứ Thừa tuyên sứ Lê Công Khác đẳng các nhất đẳng dĩ bản xứ đa hoàng trùng bất năng tiên tấu toạ thị dân mạc dã 稿𦹳吝󰇾𠓀畑風情固錄群傳史撑,cảo thơm lần giở trước đèn phong tình có lục còn truyền sử xanh 𢚸淹朗空𢧚排𦇒𠰘拱停󰬥呐爫之,lòng êm lặng không nên bối rối miệng cũng đừng nhiều nói làm chi -㤕傷屡蜆弹虫,xót thương lũ kiến đàn trùng 啨唱春夏秋冬,xênh xang xuân hạ thu đông -���抬𠄼式𩄲封,lâu đài năm thức mây phong -𢚸群㦖𠳨根原𠇍𠳒,lòng còn muốn hỏi căn nguyên mấy lời 共泛制唱太平歌,cũng bấm chơi xướng thái bình ca 渚調忌󰟨命輕易,chớ điều cậy thế mình khinh dễ 溪𡶀汰汰拯對度𨎠,khe núi thảy thảy chẳng đổi độ trước @@ -25711,7 +22923,6 @@ 喂金郎唉金郎,ối kim lang hỡi kim lang 月花花月󰞽濃,Nguyệt hoa hoa nguyệt não nùng 畧車雪吕嘆嘲,trước xe lơi lả han chào -󱲔枚,vóc mai thất thểu 五月雨,ngũ nguyệt vũ 蜂王㙮壘哭噒,phong vương đắp lũy khóc ran 五月二十一日召進士范󰦛禮等入丹墀内,Ngũ nguyệt nhị thập nhất nhật triệu tiến sĩ Phạm Đôn Lễ đẳng nhập Đan Trì nội @@ -25726,7 +22937,6 @@ 辞官御史指塘𨆢蹎,từ quan ngự sử chỉ đường lui chân 帝收餘卒復戰叔乃降,đế thu dư tốt phục chiến thúc nãi hàng 楼船,lâu thuyền -𧡊調沛意爫𬆄,thấy đều phải ấy làm ngay 𡃍哧𠊚󰠳𤳧势尼矇英碎語菓䕯西,gướm ghiếc người đâu lạ thế này trông anh tôi ngỡ quả bầu tây 𠄩行𣳮渚羕湄別󰝡𢚸󰀎悲𣇞忌埃,hai hàng lã chã dường mưa biết đem lòng ấy bây giờ cậy ai 些貰淬𨢇瓶金罍箕,ta thế rót rượu bình kim lôi kia @@ -25744,12 +22954,10 @@ 到司又言交趾分置郡縣不如因舊封建士豪以相管,Đáo ti hựu ngôn Giao Chỉ phân trí quận huyện bất như nhân cựu phong kiến sĩ hào dĩ tương quản 軫重個中無別語,Chẩn trọng cá trung vô biệt ngữ 󰊄𫡮欧罕散情渃󰝶,Gió MÂY âu hẳn tan tành nước non -蹺𡥵朱凭𬌓𢚸坚貞,theo con cho vững tấm lòng kiên trinh 咹𡗋拱歇𠰘唁呐𥹰辰歇調坤化㾄,ăn lắm cũng hết miếng ngon nói lâu thì hết điều khôn hoá rồ 殿桂𠮿嗃鮮󰬮月,điện quế xôn xao tươi vẻ nguyệt 史臣吳士連曰吿帝以難私恩也爵人于朝公選也,sử thần ngô sĩ liên viết cáo đế dĩ nan tư ân dã tước nhân vu triều công tuyển dã 時元舟師犯雲屯興道王一以邉務委雲屯副将仁惠王慶餘,Thời Nguyên chu sư phạm Vân Đồn Hưng Đạo vương nhất dĩ biên vụ uỷ Vân Đồn phó tướng Nhân Huệ vương Khánh Dư -統領官富郡公鄭根曰汝意欲何如栢曰吝山乃,thống lĩnh quan phú quận công trịnh căn viết nhữ ý dục hà như bách viết lận sơn tại nghi xuân huyện nãi 餞迻󰜋󱋓関河,Tiễn đưa một chén quan hà 洪快二路為左右聖翊,Hồng Khoái nhị lộ vi Tả hữu Thánh Dực 瑞婆公主太宗姊國峻姑養國峻為子隨叩殿門告急閽者馳奏,thuỵ bà công chúa thái tông tỉ quốc tuấn cô dưỡng quốc tuấn vi tử tuỳ khấu điện môn cáo cấp hôn giả trì tấu @@ -25764,15 +22972,11 @@ 辵𣃣𠫾𣃣𨄻,sước vừa đi vừa dừng 㘨䏧𤇤𦧘,nồi da xáo thịt 兵揚熊虎之威賊築鯨鯢之觀,Binh dương hùng hổ chi uy tặc trúc kình nghê chi quan -群坊逐利貪名,còn phường trục lợi tham danh -𧵑朱𡥵沛均分買和,của cho con phải quân phân mấy hoà 終觥令汔如詞浽念心事悲𣇞𠳨埃,chung quanh lạnh ngắt như tờ nỗi niềm tâm sự bây giờ hỏi ai 始信奸臣移國柄終教胡虜,Thuỷ tín gian thần di quốc bính Chung giao hồ lỗ -侯差蚤𫴋麻隊𤽗𨖲,hầu sai tao xuống mà đòi ngươi lên 歳皮𠄩糁群唐疎𤵶,tuổi vừa hai tám còn đàng thơ ngây 𠆍䏧麻烈,sởn da mà rét 及異果蕉椰龍眼之属無歲不至又貢馬凣數百匹,cập dị quả tiêu da long nhãn chi thuộc vô tuế bất chí hựu cống mã phàm sổ bách sất -𫨩經義𫨩策文𡳪,hay kinh nghĩa hay sách văn đuôi 𣼯塵𢷀泟凌凌,bụi hồng giũ sạch lâng lâng 几𧗱𠊛於分𢬣竜駒夾夾塘𩄲踖澄,kẻ về người ở phân tay long câu xáp xáp đường mây tếch chừng 丁酉六十四年漢景帝六年,Đinh Dậu lục thập tứ niên Hán Cảnh Đế lục niên @@ -25793,16 +22997,13 @@ 椿萱秩醒聀燶,Xuân huyên chợt tỉnh giấc nồng 詔京城内外三家爲寳察諸朝𤤻官職都不得以其子與他人養育倚托權勢家,chiếu kinh thành nội ngoại tam gia vi bảo sát chư triều ban quan chức đô bất đắc dĩ kì tử dữ tha nhân dưỡng dục ỷ thác quyền thế gia 𡥵空固吒如𧓅蝳䋎𡳪,con không có cha như nòng nọc đứt đuôi -從容因𣅶清閑,thong dong nhân lúc thanh nhàn 日効城民人及頭目皇慶集等挈家四百五十餘口率亡宋欽州塢,Nhật Hiệu thành dân nhân cập đầu mục Hoàng Khánh Tập đẳng khiết gia tứ bách ngũ thập dư khẩu suất vong Tống Khâm Châu ổ 其大畧以爲諸在社民有姦匈人同族同社平時不能訓戒至事發又不能捕納各��錢五拾貫其所償財命錢收在犯人不得連捉,Kì đại lược dĩ vi chư tại xã dân hữu gian hung nhân đồng tộc đồng xã bình thời bất năng huấn giới chí sự phát hựu bất năng bổ nạp các phạt tiền ngũ thập quán kì sở thường tài mệnh tiền thu tại phạm nhân bất đắc liên tróc 庒如几北𠊛東,chẳng như kẻ bắc người đông -𥺹𤼸𠓀𩈘𠄼𠀧品,oản dâng trước mặt năm ba phẩm 寔𡗶生状𢩾冲渃茄,thực trời sinh trạng giúp trong nước nhà 用孕渚𡝖移𢬣,dùng dằng chưa nỡ rời tay 𥚯埃固𦑃𠖤戈壘柴,dễ ai có cánh bay qua lũy thầy 𰙔鵑嘺爫淶渃𬑉𪔠樵𢯐如窒󰟀肝,ca quyên ghẹo làm rơi nước mắt trống tiều khua như rứt buồng gan -𥋷𥉫㐌𧡊𠊛情鍾,nhác trông đã thấy người tình chung 李家衰弱國勢傾危昭皇女主不克負荷託以二郎未諳國勢政事多鈌國祚𥘉開民心未服其禍不小,Lí gia suy nhược quốc thế khuynh nguy Chiêu Hoàng nữ chủ bất khắc phụ hà thác dĩ nhị lang vị am quốc thể chính sự đa khuyết quốc tộ sơ khai dân tâm vị phục kì hoạ bất tiểu 𠬠碎𧗱畧省親,một tôi về trước tỉnh thân 𦖑兜卑庇如形㗂埃,nghe đâu ti tỉ như hình tiếng ai @@ -25821,13 +23022,11 @@ 默埃󰙅車󱅒馭,mặc ai ruổi xe giong ngựa 埃𧗱𠴍啂弹㛪𠰚,ai về nhắn nhủ đàn em nhé 以禮部左侍郎陽郡公阮能紹刑部左侍郎桂海侯黎仕澈工部左侍郎延禄伯楊㵆兵部右侍郎潤裔伯胡士,Dĩ Lễ bộ Tả thị lang Dương quận công Nguyễn Năng Thiệu Hình bộ Tả thị lang Quế Hải hầu Lê Sĩ Triệt Công bộ Tả thị lang Diên Lộc bá Dương Hạo Binh bộ Hữu thị lang Nhuận Duệ bá Hồ Sĩ -點月𣖖鯨搌霜,chày kình nện sương 𢖵𫯳辰𠃣,nhớ chồng thì ít 打悁𤾓陣飭餘𬮙㝵,Đánh quen trăm trận sức dư muôn người 倍傍𤤰買旦𨍦上皇𠵩責事欧庒為,vội vàng vua mới đến sau thượng hoàng quở trách sự âu chẳng vì 四曰塞開隘之路勿使斬伐材木開通道路以𦤶失險,tứ viết tắc khai ải chi lộ vật sử trảm phạt tài mộc khai thông đạo lộ dĩ trí thất hiểm 悉除人我,dứt trừ nhân ngã -頭𪤠,đầu doi bay lộ 海海慈風拥性俗漏漏智月訴機禅,hẩy hẩy từ phong duồng tính dục làu làu trí nguyệt tỏ cơ thiền 𧡊事𤞻典闭除,thấy sự hùm đến bấy chừ 方𮢶󰑼丐湛󱖮,phương tạc là cái chạm vuông @@ -25838,21 +23037,16 @@ 冲船芇体淡仙,Trong thuyền nào thấy Đạm Tiên 二十日勑㫖海陽山南三江京北四處承,Nhị thập nhật sắc chỉ Hải Dương Sơn Nam Tam Giang Kinh Bắc tứ xứ Thừa 埋,mai -湥渃有情涞𪷃渀,giọt nước hữu tình rơi lõm bõm 舘浪𡗶坦清明,quán rằng trời đất thanh minh 三月玉陛,tam nguyệt ngọc bệ 初三日明宣宗崩皇太子祁鎮即位是爲英宗改元正統,sơ tam nhật minh tuyên tông băng hoàng thái tử kì trấn tức vị thị vi anh tông cải nguyên chính thống 箕𢀲梌名浪椰子,kìa trái dừa danh rằng da tử -道弹婆於皮順𠳐,đạo đàn bà ở bề thuận vâng 權位󰊹文臣寡於忠󰒂多於狡猾賣直鈞名似忠以信若陳封,quyền vị dư Văn thần quả ư trung nghĩa đa ư giảo hoạt mại trực quân danh tự trung dĩ tín nhược Trần Phong 𥺊溪𥺊𤯩渚芒分黎,gạo khê gạo sống chớ màng phen le -浪些𢌌𢚸傷,rằng ta rộng cởi lòng thương 項王歇𠅜色𬰢苔朋坦,hạng vương hết lời sắc mặt dày bằng đất -𡲤吘𥙩制詵羅例代,vả ngỏ lấy chơi săn là lệ đời xưa 蔑畨伴典群覃審𠄩𩛷明饒蔑𩈘空,một phen bạn đến còn đằm thắm hai bữa mừng nhau một mặt không 秋久月久雨祈晴,Thu cửu nguyệt cửu vũ kì tình 㝹㝹𣳔渃捥觥𣜿橋儒𡮈𡳳𡌿北昂,nao nao dòng nước uốn quanh nhịp cầu nho nhỏ cuối ghềnh bắc ngang -寔羕,thực dường 惟其謀之深而計之熟故其戰必勝而攻必取,duy kì mưu chi thâm nhi kế chi thục cố kì chiến tất thắng nhi công tất thủ 弘裕稱病不朝,hoằng dụ xưng bệnh bất triều 史臣吳士連曰文王交鄰有道漢朝󰒂之𦤶爲興兵助擊其讐又罷納諫稱疾不朝于漢遵守家法貽厥孫謀可謂無沗厥祖矣,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Văn Vương giao lân hữu đạo Hán triều nghĩa chi trí vi hưng binh trợ kích kì cừu hựu bãi nạp gián xưng tật bất triều vu Hán tuân thủ gia pháp di quyết tôn mưu khả vị vô thiểm quyết tổ hĩ @@ -25864,7 +23058,6 @@ 𧜖單檜隻泠㳥想因緣𧘇如妄絲王,chăn đôi gối chiếc lạnh lùng tưởng nhân duyên ấy như vòng tơ vương 想��𢟐㤕𦲿肝,tưởng thôi chua xót lá gan 碎卞破獄尋塘𧗱低,tôi bèn phá ngục tìm đường về đây -昭君膝下承歓,chiêu quân tất hạ thừa hoan 扽捉,đòn xóc 路󰑼深謝買󰑼知恩,Lọ là thâm tạ mới là tri ân 𠅜雖拯体𦖑仍極敬你𦷾,lời tuy chẳng thấy nghe nhưng cực kính nể đấy @@ -25890,7 +23083,6 @@ 又戒内外該勘官諸犯人不,Hựu giới nội ngoại cai khám quan chư phạm nhân bất 葻蓮,bông sen 𡧲塘跪𫴋呌𠱜,giữa đường quỳ xuống kêu dồn -地獄無間,sa cùng địa ngục vô gian 㐌𬂨󱝭㐌𬂨󱝭牢麻拯衛油拯固蒸𠇮茹𤤰牢沛蒸󰮃葛淋,đã thon von đã thon von sao mà chẳng về dầu chẳng có chưng mệnh nhà vua sao phải chưng trong cát lầm 密使内人阮廷科徃體察諸叔父兄弟凡二十六王,mật sử nội nhân Nguyễn Đình Khoa vãng thể sát chư thúc phụ huynh đệ phàm nhị thập lục vương 𦋦𢚸㤇親,ra lòng yêu thân @@ -25900,8 +23092,6 @@ 命僉知阮忠彦從編脩實錄,Mệnh Thiêm tri Nguyễn Trung Ngạn tòng biên tu thực lục 阮如卿等獲漢倉及其太子芮於髙望山中,nguyễn như khanh đẳng hoạch hán thương cập kì thái tử nhuệ ư cao vọng sơn trung 闭除払買呐𠼾祸枚,bấy giờ chàng mới nói sòng họa may -瓊别浪點𠓨𢬣𠇮妥特約願,quỳnh biết rằng điểm vào tay mình thoả được ước nguyền -䏾朝㐌我𨤮槐,bóng chiều đã ngả 昌𤽸𥪞蓓愁縈𦹵寠,xương trắng trong bụi sầu quanh cỏ cũ 神宗雖幼弱而在朝之臣亦幸其短䘮無一言及之者,Thần Tông tuy ấu nhược nhi tại triều chi thần diệc hạnh kì đoản tang vô nhất ngôn cập chi giả 麻列末,mà lét mắt @@ -25916,7 +23106,6 @@ 𢴩椥,vót tre 裊群物眜奸萌𫣝𫢫齋𪢘功程補󰠳,nẻo còn vắt mắt gian manh trọn đời chay lạt công trình bỏ đâu 大阜󰑼埬蘇無宁同,đại phụ là đống tô mô giữa đồng -強𦖑猿唿強愁,càng nghe vượn hót càng sầu 甘蔗甲人献玄鹿,Cam Giá giáp nhân hiến huyền lộc 北美,bắc mỹ 簮掑襜㩫𢢆𢠅,trâm cài xiêm giắt thẹn thùng @@ -25926,9 +23115,7 @@ 嘵嗷怒屡排掉桂董󰞈箕埃㩡㗂持,nghêu ngao nọ lũ bơi chèo quế đủng đỉnh kìa ai trỗi tiếng chày 碎㐌別𣦍𦓡英尼吏打𩢬些低,tôi đã biết ngay mà anh này lại đánh lừa ta đây 失驚娘渚別󰑼爫牢,Thất kinh nàng chửa biết là làm sao -庚子,canh tí minh vĩnh lạc thập bát niên 咹󰋇𨑮默󰋇𨑮,ăn mấy mươi mặc mấy mươi -飭意䀡𫥨仃固強,sức ấy xem ra đừng có gượng 善根於在𢚸些,Thiện căn ở tại lòng ta 親觀以爲樂賞之,Thân quan dĩ vi lạc thưởng chi 又以舍吏杜公魁陳有財㸔戦徇私以過爲功並刖指,Hựu dĩ xá lại Đỗ Công Khôi Trần hữu Tài khán chiến tuẫn tư dĩ quá vi công tịnh ngoạt chỉ @@ -25948,7 +23135,6 @@ 𦊚宮恥𧖱𠄼頭𦰟𢬣,Bốn cung rỉ máu năm đầu ngón tay 庒埃禁𠊛𫼳備呐豁,chẳng ai cấm người mang bị nói khoác 捽𦀊吏𠰚動棱庄,rút dây lại nể động rừng chăng -春𬞕秋菊團圓𠬠,xuân lan thu cúc đoàn viên một 浪𤾓𢆥女補𠫾󰜋𣈜,Rằng trăm năm nỡ bỏ đi một ngày 慢㦨,mạn lờn 自古秪立一人以主内治而已未聞有五其名者,Tự cổ chỉ lập nhất nhân dĩ chủ nội trị nhi dĩ vị văn hữu ngũ kì danh giả @@ -25969,7 +23155,6 @@ 人類斈,nhân loại học 㙁荼㙮𢬭𠃣𡗉󰣑枯楳亇最挑鐘鯨,muối dưa đắp đổi ít nhiều sớm khua mõ cá tối khêu chuông kình 柑杠𦝄󰑚引𪞷,cùm gông trăng trói dẫn ra -丁未,đinh mùi minh tuyên đức nhị niên 払自𦖑呐消耗如燶肝鉄如袍𢚸𣘈,chàng từ nghe nói tiêu hao như nung gan sắt như bào lòng son 𫀅經讀録,xem kinh đọc lục 肝弄怛𪵯糁七,gan lòng đứt làm tám sất @@ -25980,22 +23165,17 @@ 𠀲呂毅乙撰壘店遁,đứa lã nghị ắt dọn lũy đêm trốn 󰑾𠫾奔拌𫡉塘庒安,Ra đi buôn bán giữa đường chẳng an 朝臣劾興化處參議張瑀居官不䏻慎守職司致民嗚告及阮沆任知縣未滿一考丁憂未畢潛以金銀妄奏求爲西京殿陵副殆甚超越,Triều thần hặc Hưng Hoá xứ Tham nghị Trương Vũ cư quan bất năng thận thủ chức ti trí dân ô cáo cập Nguyễn Hàng nhậm tri huyện vị mãn nhất khảo đinh ưu vị tất tiềm dĩ kim ngân vọng tấu cầu vi Tây Kinh điện lăng phó đãi thậm siêu việt -𫽄外茶𨢇时𥪝棋排,chẳng ngoài chè rượu thì trong cờ bài 百官迎于燕定門,bách quan nghênh vu an định môn 鎫盘鉢󱸌溪黎,mâm bàn bát đĩa khê lê 式者充國子監留𭓇,thức giả sung quốc tử giám lưu h���c 嗔𧗱埋𠱊上程共𠑬,xin về mai sẽ thượng trình cùng nhau -諭僉都御史陶雋曰太和延寧年間御史之職不出於外戚則出於權臣是以公論混淆馬論不辨國政之弊莫斯為甚又諭云陶雋違棄國例󰦕意妄行今司風憲反輕易言語誠猾吏也丁亥八年春正月幸西京回天派江習陣,dụ thiêm đô ngự sử đào tuấn viết thái hoà diên ninh niên gian ngự sử chi chức bất xuất ư ngoại thích tắc xuất ư quyền thần thị dĩ công luận hỗn hào mã luận bất biện quốc chính chi tệ mạc tư vi thậm hựu dụ vân đào tuấn vi khí quốc lệ dịch ý vọng hành kim tư phong hiến phản khinh dị ngôn ngữ thành hoạt lại dã đinh hợi bát niên minh thành hoá tam niên xuân chính nguyệt hạnh tây kinh hồi thiên phái giang tập trận 箕󰜏歲索𬑉矑啉𠽍念佛󱞟茹𡳶箕,kìa bà tuổi tác mù loà lầm rầm niệm phật ngồi nhà cũ kia -沉𢋠渃𩵜瀘𣵰,chìm đáy nước cá đờ lờ lặn -扦昂坦𦼔曾盎,then ngang đất rêu từng áng 𬦡毽,đá kiện 占句,chim cu 石橊荄韶榴𤽸,thạch lựu cây thừu lựu trắng 𬌓𣘈滑𣳮包𣇞朱派,Tấm son gột rửa bao giờ cho phai 𧡊󰜏太后奇肝打料,thấy bà thái hậu cả gan đánh liều 欺咹扵六𦋦𠓨,khi ăn ở lúc ra vào -習耀網架𨇒毛𨕭唐,tập dìu võng giá ruổi mau trên đường 𠳨𠸜浪馬監生,Hỏi tên rằng Mã Giám sinh 襖襜纀𬗔𥙩饒,áo xiêm buộc trói lấy nhau 六月以占城地置為廣南承宣及升華衛,Lục nguyệt dĩ Chiêm Thành địa trí vi Quảng Nam Thừa tuyên cập Thăng Hoa vệ @@ -26004,12 +23184,10 @@ 拱茹行院初󰅒,Cũng nhà hàng viện xưa nay 訃聞上深爲哀悼贈兵部尙書池郡公賜謚剛忠,Phó văn Thượng thâm vi ai điệu tặng Binh bộ Thượng thư Trì quận công tứ thuỵ Cương Trung 盖丁氏之興雖出於天数及其衰也由三綱之不正焉,cái đinh thị chi hưng tuy xuất ư thiên số cập kì suy dã do tam cương chi bất chính yên -怨恨𥊛𫥨泣𫇳,oán hận trông ra khắp chòm 守度曰安國臣兄也如以為賢則臣請𦤶仕如以臣賢於安國則安國不可󰁮,Thủ Độ viết An Quốc thần huynh dã như dĩ vi hiền tắc thần thỉnh trí sĩ như dĩ thần hiền ư An Quốc tắc An Quốc bất khả cử 亇雷極令,cá trôi cực lành 是歳西楚亡,Thị tuế Tây Sở vong 淮南王安上書諫曰越方外之地,hoài nam vương an thượng thư gián viết việt phương ngoại chi địa -風流窒墨紅裙春撑執齒細旬及,phong lưu rất mực hồng quần xuân xanh xấp xỉ tới tuần cập kê 客遊俸固󰜋𠊛其心户束拱㐻書香,khách du bỗng có một người kỳ tâm họ thúc cũng nòi thư hương 拮命戈𦰟墻花,Cất mình qua ngọn tường hoa 冬十月命宗正府考正皇宗譜系,Đông thập nguyệt mệnh Tông chính phủ khảo chính Hoàng tông phả hệ @@ -26018,14 +23196,10 @@ 冰控屡𦉱屡󰬾質唐,băng xăng lũ bảy lũ ba chật đàng 𣼽瀘辰拱𫽄𤷱,lẳng lơ thì cũng chẳng mòn 人靣子果瘦,nhân diện tử quả sấu -若清潭上福清威慈廉等縣貟人鎮守并輪番守皇城外店有官者陞一級無官者饒軍色各項倣如前聽󰰻例輪二十番守皇城外店習藝,nhược thanh đàm kim cải thanh trì thượng phúc thanh oai từ liêm đẳng huyện viên nhân trấn thủ tịnh luân phiên thủ hoàng thành ngoại điếm hữu quan giả thăng nhất cấp vô quan giả nhiêu quân sắc các hạng phỏng như tiền thính bát lệ luân nhị thập phiên thủ hoàng thành ngoại điếm tập nghệ -鴒󰑼丐碎碎,cưu linh là cái choi choi -凌𠮩忠誠艮魚,trung thành ngẩn ngơ 税藻昆柱窖世尾為,thuế tảo con trụ khéo thay vẽ vời 同知審刑院事程鎮清威縣轉運使阮廷美奏占城事,đồng tri thẩm hình viện sự trình trấn thanh oai huyện chuyển vận sứ nguyễn đình mĩ tấu chiêm thành sự 𢚸𠊚似󰘚埃埃恪,lòng người tựa mặt ai ai khác 十二月太平鄕阮買献白鹿,Thập nhị nguyệt Thái Bình hương Nguyễn Mãi hiến bạch lộc -翁吏𦤾扒𢬣𠇍翁学生𦓡𤍊𠳒𠸦𬢱,ông lại đến bắt tay với ông học sinh mà tỏ lời khen ngợi 和󰑼𠊛𠁑𤂬鐄別朱,họa là người dưới suối vàng biết cho 初前吳王病革遣命三哥輔其子,sơ tiền ngô vương bệnh cách khiển mệnh tam kha phụ kì tử 英𠫾竹𣜾栍𣒣,anh đi trúc chửa mọc măng @@ -26037,8 +23211,6 @@ 底默老𠫾桧󰝂𧗱老餒矯𫅷奴󰠱泥,để mặc lão đi củi đem về lão nuôi kẻo già nó nặng nề 庄咍名姓󱜐之𠬠𨉟芒襘麻𠫾役咦,chẳng hay danh tính là chi một mình mang gói mà đi việc gì 矣几边���渚負𠊚,hỡi kẻ biên xanh chớ phụ người -辛酉四年,tân dậu tứ niên minh hoằng trị thập tứ niên -氏爲皇太后垂簾同聽政太師李道成夾輔之,dương thị vi hoàng thái hậu thuỳ liêm đồng thính chính thái sư lí đạo thành giáp phụ chi 有言泚反者請為守備,hữu ngôn thử phản giả thỉnh vi thủ bị 凣宗室入政府或太師太傅太保太尉或司徒左右相國皆兼授檢校特進儀同三司平章事,phàm tông thất nhập chính phủ hoặc thái sư thái phó thái bảo thái uý hoặc tư đồ tả hữu tướng quốc giai kiêm thụ kiểm hiệu đặc tiến nghi đồng tam ti bình chương sự 𢬣𢭂朱認󰋇詞帖庚,tay trao cho nhận mấy tờ thiếp canh @@ -26048,14 +23220,12 @@ 孛宮登默难蘇,Bột cung đăng mắc nạn to 𢚷妯𦋦胣世常,giận dầu ra dạ thế thường 欺𧗱補永𥪞茹,Khi về bỏ vắng trong nhà -凣十二處府有知府路有通判州有漕運使副主漕運使,phàm thập nhị xứ phủ hữu tri phủ lộ hữu thông phán châu hữu tào vận sứ phó chủ tào vận 璤遂訴領樹黨書故殺之,huệ toại tố lĩnh thụ đảng thư cố sát chi 𠰺𡥵徐課群𡮲𠰺𡞕自課巴撝買𧗱,dạy con từ thuở còn thơ dạy vợ từ thuở bơ vơ mới về 上皇之親征也,thượng hoàng chi thân chinh dã 太子即皇帝位改元紹隆元年,thái tử tức hoàng đế vị cải nguyên thiệu long nguyên niên 冬十月一日帝崩于長春殿,đông thập nguyệt nhất nhật đế băng vu trường xuân điện 春三月占城献白象,xuân tam nguyệt chiêm thành hiến bạch tượng -丁亥五年秋七月命太尉蘇憲城伐占城冬十月占城遣使進珍珠方物請和,đinh hợi ngũ niên tống càn đạo tam niên thu thất nguyệt mệnh thái uý tô hiến thành phạt chiêm thành đông thập nguyệt chiêm thành khiển sứ tiến chân châu phương vật thỉnh hoà 次一辰罪行花次二行𧜗次𠀧行鐄,thứ nhất thì tội hàng hoa thứ nhì hàng mã thứ ba hàng vàng 絲𩯀諸兮報所生,tóc tơ chưa hề báo thửa sinh 𬮌洞拯咍離裊意碧桃㐌𠇍𦽔󰝡花,cửa động chẳng hay lìa nẻo ấy bích đào đã mấy cụm đơm hoa @@ -26069,40 +23239,29 @@ 𡢻𠁀𢠿󱝨㐌𡗊,nợ đời vay trả đã nhiều 𫽄󰡊﨤沛媄𨍦燶𪹰,chẳng may gặp phải mẹ sau nồng nàn 壬午群臣上表殯于壼天殿,Nhâm Ngọ quần thần thượng biểu tẫn vu Hồ Thiên điện -捧𢬣𫽄折打,búng tay chẳng chết 以嘗有功隨情輕仲各以流,Dĩ thường hữu công tuỳ tình khinh trọng các dĩ lưu 王女既嫁雅郎盍歸諸夫家乎何爲循嬴秦贅壻之俗以𦤶敗亡哉右趙越王起戊辰終庚寅凣二十三年,vương nữ ký giá nhã lang hạp quy chư phu gia hồ hà vi tuần doanh tần chuế tế chi tục dĩ trí bại vong tai hữu triệu việt vương khởi mậu thìn chung canh dần phàm nhị thập tam niên 逋姑之捷國勢復振乃聽竪子讒間之言一朝殺二輔臣自剪其股胘羽翼事何由濟故君德貴乎剛明,bô cô chi tiệp quốc thế phục chấn nãi thính thụ tử sàm gián chi ngôn nhất triều sát nhị phụ thần tự tiễn kì cổ huyền vũ dực sự hà do tế cố quân đức quý hồ cương minh 關内侯以擒烏馬兒時不献於官家而献于上皇也,Quan nội hầu dĩ cầm Ô Mã Nhi thời bất hiến ư Quan gia nhi hiến vu Thượng Hoàng dã 車馭󰘂𤽗𬲢客合,xe ngựa cửa ngươi nhiều khách họp -卞襖珥𥶄狹,bèn áo nhẹ nón hẹp vào núi hoàng sơn -今既生矣待長復辟何難其人對曰此事前古多危請慎之,kim ký sinh hĩ đãi trưởng phục bích hà nan kì nhân đối viết thử sự tiền cổ đa nguy thỉnh thận matchu chi 𨃴頭每浽叮咛,Gót đầu mọi nỗi đinh ninh 梞卞㵢虐蔑𫩝,gậy bèn trôi ngược một giây -形容範破真𢬣似,hình dung vạm vỡ chân tay tựa 調𬖉月姅暈,đều trông nguyệt nửa vầng 紗衣默沫襖施,sa y mặc mát áo the -扦𫔸慈悲𡋂秩𦑃𪹷香度㩒菭󰌎,then cửa từ bi lèn chặt cánh nén hương tế độ cắm đầy lư 以元耀弟章靖王元熺為入内檢校右相國平章事,dĩ nguyên diệu đệ chương tịnh vương nguyên hi vi nhập nội kiểm hiệu hữu tướng quốc bình chương sự -𠊚辰筆󱬉墨埋󱢪𠀧絆曰堆𠀧吝,người thì bút cất mực mài quệt ba bảy bận viết đôi ba lần 甲辰十二年莫廣和四年,Giáp Thìn thập nhị niên Mạc Quảng Hoà tứ niên 册碍句神胣仍顒,sách ngại câu thần dạ những ngông 沛󰝺韯所𠄩𨒒出行,phải toan sắm sửa hai mươi xuất hành 箕埃㗂哭𠰚𡄨,kìa ai tiếng khóc nỉ non -貪愛源停庄群汝珠,tham ái nguồn dừng 舘浪恄役尋抛恄荄恄䔲恄󱚢細心,quán rằng ghét việc tầm phào ghét cay ghét đắng ghét vào tới tâm 孝惠皇帝即位義不忍絶所賜老夫者甚厚,hiếu huệ hoàng đế tức vị nghĩa bất nhẫn tuyệt sở tứ lão phu giả thậm hậu 春二月爪哇路貉暹羅三國商舶入海東乞居住販賣乃於海島等處立庄各雲屯買賣寳貨上進方物,xuân nhị nguyệt trảo oa lộ lạc xiêm la tam quốc thương bạc nhập hải đông khất cư trụ phiến mại nãi ư hải đảo đẳng xứ lập trang các vân đồn mải mại bảo hoá thượng tiến phương vật -𩛷咹職𦣰欣𣎃,bỏ bữa ăn giấc nằm hơn tháng 時顯皇柳知聖慈宫因大水乘船入朝見李朝舊妃逼通於麗天宫,thời hiển hoàng liễu tri thánh từ cung nhân đại thuỷ thừa thuyền nhập triều kiến lí triều cựu phi bức thông ư lệ thiên cung -焠肝翁買吿󰘇公,sốt gan ông mới cáo quỳ cửa công 属将夏郡公缺名爲虜所獲林郡公缺名當陣怯走伏誅,Thuộc tướng Hạ quận công khuyết danh vi lỗ sở hoạch Lâm quận công khuyết danh đương trận khiếp tẩu phục tru 海濱盐塲禁民私賣並令内官管閙又設立本塲局使副以分管之,hải tân diêm trường cấm dân tư mại tịnh lệnh nội quan quản náo hựu thiết lập bản trường cục sử phó dĩ phân quản chi -隊夫人貝娘侯咀嘆,đòi phu nhân với nàng hầu thở than 内竊窺窬外揚貫献,nội thiết khuy du ngoại dương quán hiến 其於政治方覩惟新而乃以仁姑息不正三哥篡奪之刑武黜干戈反為唐阮妄動之舉終以自斃惜哉吳使軍凣二年,Kì ư chính trị phương đổ duy tân nhi nãi dĩ nhân cô tức bất chính Tam Kha thoán đoạt chi hình vũ truất can qua phản vi Đường Nguyễn vọng động chi cử chung dĩ tự tệ tích tai Ngô Sứ Quân Phàm nhị niên 餅𦵚󰠱包秩世,bánh nổ nện vào chặt thay -瞇𣊍職桂魂梅,mơ màng giấc quế hồn mai 臨軒而策士,lâm hiên nhi sách sĩ 暇日往擊別村兒童所至皆懾服相率日供樵爨以充課役,hạ nhật vãng kích biệt thôn nhi đồng sở chí giai nhiếp phục tương suất nhật cung tiều thoán dĩ sung khoá dịch 𦖻𦖑𠊛呐会尼,tai nghe người nói hội này @@ -26130,13 +23289,10 @@ 福𧵑終𪰛祸𧵑終稔𪰛祸塊福𧗱共,phúc của chung thời họa của chung nẫm thời họa khỏi phúc về cùng 拜謝曰一子受皇恩全家食天祿,bái tạ viết nhất tử thụ hoàng ân toàn gia thực thiên lộc 疳病昆𡮛,cam bệnh con nít -汫淘麻,giếng đào mà uống 既至上皇曰大王來即令人引出,Kí chí Thượng hoàng viết Đại Vương lai tức lệnh nhân dẫn xuất 然則諸史有作所以為歷大人君之黾鑑意在矣,nhiên tắc chư sử hữu tác sở dĩ vi lịch đại nhân quân chi mãnh giám ý tại hĩ -斤茶力跬㐌悶某,sức khỏe đã mòn mỏi 搊之仍堛簫騷,LỰA chi những bực tiêu tao 餘者上進入官,dư giả thượng tiến nhập quan -色𤽸色𧹦色,sắc trắng sắc đỏ sắc 馭𨅮𫴋𣷷,ngựa đua xuống bến 朱仃耒仕料排䋦萌,cho đành rồi sẽ liệu bài mối manh 󰅹𧵑𢶒盆工課意固踈苔𬞚𨢇苔瓶,nào của cởi buồn trong thuở ấy có thơ đầy túi rượu đầy bình @@ -26164,8 +23320,6 @@ 甲戌六年明崇七年,Giáp Tuất lục niên Minh Sùng thất niên 故上而仁宗稱其孝下而明宗遵其法治底文明俗臻福庶非治效本於身脩家齊歟雖詩書所稱又何加焉,cố thượng nhi nhân tông xưng kì hiếu hạ nhi minh tông tuân kì pháp trị để văn minh tục trăn phúc thứ phi trị hiệu bản ư thân tu gia tề dư tuy thi thư sở xưng hựu hà gia yên 可吱𤝞丐㖂𠻀,khá chê chuột cái dấy trò -檻送京師令斬之于草津,khuyết danh hạm tống kinh sư lệnh trảm chi vu thảo tân -辰瓊穭旦割,thì quỳnh lúa đến gặt 漢蒼賞戰功爵名三資,Hán Thương thưởng chiến công tước danh tam tư 秋八月興道王調王侯諸軍大閲於東步頭分軍就平灘等處屯守要衝,Thu bát nguyệt Hưng Đạo vương điều vương hầu chư quân đại duyệt ư Đông Bộ Đầu phân quân tựu Bình Than đẳng xứ đồn thủ yếu xung 遺忘者補之例有未當者正之文有未安者改之間有𦎍惡可以勸懲者贅鄙見於其後,di vong giả bổ chi lệ hữu vị đáng giả chính chi văn hữu vị an giả cải chi gian hữu thiện ác khả dĩ khuyên trừng giả chuế bỉ kiến ư kì hậu @@ -26176,12 +23330,10 @@ 屯屯似蜆𢹣塘東自永𣷭西行頭𡽫,đùn đùn tựa kiến kéo đường đông từ vịnh bể tây hàng đầu non 当欺﨤𡂂𡨌塘,đương khi gặp gỡ giữa đường 庵高庵𥰊達隊層泣輕𠀧𡔔阻吏平,am cao am thấp đặt đòi tầng khấp khểnh ba làn trở lại bằng -媄昆些吏杜承武公,mẹ con ta lại đ ổ thừa võ công 𥆾花𩃳𢢆𬂙𦎛𩈘𠫅,nhìn hoa bóng thẹn trông gương mặt dày 箕𡽫怒渃通容,kìa non nọ nước thong dong 𤳷為𢫈㨫㘨󱝺爫咹𤌍𤍇固調慢欺,bởi vì gõ chạm nồi niêu làm ăn thổi nấu có điều mạn khi 定諸藩使臣朝貢京國,Định chư phiên sứ thần triều cống kinh quốc -麻吟風月麻𢺤𢬢情,mà ngâm phong nguyệt mà dan díu tình 𢪀強添𢪀産荄用移,Nghĩ càng thêm NGHĨ sởn gai rụng rời 及殿試賜裴光運等並同進士出身,cập điện thí tứ bùi quang vận đẳng tịnh đồng tiến sĩ xuất thân 悲除群𪾋代滕貝埃,bây giờ còn dám đãi đằng với ai @@ -26203,18 +23355,14 @@ 置錦衣金吾二衛,Trí Cẩm y Kim ngô nhị vệ 卒㐌玉約鐄誓,trót đà ngọc ước vàng thề 大王至此少可安身養兵畜銳乘時待釁招募州縣收拾兵眾乃可復興前業,đại vương chí thử thiểu khả an thân dưỡng binh súc duệ thừa thời đãi hấn chiêu mộ châu huyện thu thập binh chúng nãi khả phục hưng tiền nghiệp -摱芒丐㗂𦟐紅,mượn mang cái tiếng má hồng 𦹵撑𦹳胣𢖵空𠅳,cỏ xanh thơm dạ nhớ không quên 十八日水軍入占城,Thập bát nhật thuỷ quân nhập Chiêm Thành 并擬撰勑遣監察并閑住官各一貟同本處三司詳勘黄蘆等𭁈彼前日有别固曲直緣由明白僃呈,tịnh nghĩ soạn sắc khiển giám sát tịnh nhàn trú quan các nhất viên đồng bản xứ tam ti tường khám hoàng lô đẳng dữ bỉ tiền nhật hữu biệt cố khúc trực duyên do minh bạch bị trình 魚謹𠫾𥽤枚𫼻特轉尼𢖮罕劍咹𡚢,ngớ ngẩn đi xia may vớ được chuyến này ắt hẳn kiếm ăn to 鐘鐄磬萡边命󰇾𦋦,Chuông vàng khánh bạc bên mình giở ra 莫遣黎光賁如明歲貢,Mạc khiến Lê Quang Bí như Minh tuế cống -朱𫨩𡬷腋貞坚,cho hay tấc dạ trinh kiên 固𡥵𡥙沛針𠰺𠸒,có con cháu phải chăm dạy bảo 説𦖑翹㐌潭潭珠沙,Thoắt nghe Kiều đã đầm đầm châu sa -坤買咹𠊛,khôn mới ăn người -𧗱茹盘𮥷吧怨恨茹𤤰𠾕仍事苦巾,về nhà bàn nàn và oán hận nhà vua đồi những sự khó khăn 蒙昆﨤會𧏵𩄲及𠊛,mong con gặp hội rồng mây kịp người 其官私功即取本縣文信,kì quan tư công tức thủ bản huyện văn tín 󰭻𫅷惨切𡛔󰜩歹敖,trẻ già thảm thiết gái trai ngạt ngào @@ -26238,14 +23386,10 @@ 嘆浪妬窖嘹低,than rằng đó khéo trêu đây 命大臣諭而遣之,mệnh đại thần dụ nhi khiển chi 𢬣襖拂披課𩙍戊灰呂渚欺湄,tay áo phất phơ thuở gió mồ hôi lã chã khi mưa -麻断官因𧵑麻朱,quan nhân của mà cho 瘀泖,ứ máu 十八日旨揮諸路鎮縣各隊巡檢司把関隘等嚴加巡守搜捕盗刼,thập bát nhật chỉ huy chư lộ trấn huyện các đội tuần kiểm ti bả quan ải đẳng nghiêm gia tuần thủ sưu bổ đạo kiếp -执經徔權别牢,chấp kinh tùng quyền biết sao 統領官富郡公鄭根差黎文暿劉世賡等攻破之,thống lĩnh quan phú quận công trịnh căn sai lê văn hi lưu thế canh đẳng công phá chi 還宫素服臨朝作樂警蹕群臣皆吉服進慰表,Hoàn cung tố phục lâm triều tác nhạc cảnh tất quần thần giai cát phục tiến uý biểu -箕𠸜䝨聖包𣇞监輕,kìa tên hiền thánh bao giờ giám khinh -𠬠𡑝槐桂聘排卒鮮,một sân hoè quế sánh bầy tốt tươi 至是疾少痊入謁故特賜之,chí thị tật thiểu thuyên nhập yết cố đặc tứ chi 王復位遣使請命於南漢主劉鋹,Vương phục vị khiển sứ thỉnh mệnh ư Nam hán chủ Lưu Xưởng 吟𠰘塔𦖻兮之禍哿,ngậm miệng đắp tai hề chi họa cả @@ -26253,7 +23397,6 @@ 屈打乃令木州經畧車蛮脩完舊,khuất đả nãi lệnh mộc châu kinh lược xa man tu hoàn cựu 󱤶𡆁󰛢準山臺𠊛調󱨷呶𣎏才坤當,họp nhau ở chốn sơn đài người đều sợ nó có tài khôn đương 𦓅耒吝近捕料吒之乳赤𦝄腰芻𤵶,già rồi lẫn cẫn bỏ liều sá gì vú xếch lưng eo sồ sề -仉𤞻𦼔木諸宣𠲣𨻫𩙌椿咷撫佛,kẽ hùm rêu mọc trơ toen hoét luồng gió thông reo vỗ phập phòm 拱𥪞󰜋㗂絲同,Cùng trong một tiếng tơ đồng 長子福原立以明年爲永定元年,Trưởng tử Phúc Nguyên lập dĩ minh niên vi Vĩnh Định nguyên niên 㧅𦟐粉底𢧚命流落,đeo má phấn để nên mình lưu lạc @@ -26293,18 +23436,14 @@ 花薔薇𡗉𦬑朋𩅜覩𰿘點,hoa tường vi nhiều nở bằng ráng đỏ muôn điểm 㛪𫢩特及羅枚,em nay được gặp là may 船埃倘𦑃𬲇帆賒賒,Thuyền ai THOÁNG CÁNH GIÓ buồm xa xa -招兵買馬𨷑塘威風,chiêu binh mãi mã mở đường uy phong 悶朱𢧚役𬋩咦劳刀,muốn cho nên việc quản gì lao đao 中遂殺之害及南越王璉,trung toại sát chi hại cập nam việt vương liễn -買𫨩𪱨𧡊眼前,mới hay thông thấy nhỡn tiền 夏四月朔明詔遍求陳氏子孫立為國王,hạ tứ nguyệt sóc minh chiếu biến cầu trần thị tử tôn lập vi quốc vương 元泰定四年夏五月,nguyên thái định tứ niên hạ ngũ nguyệt 識者恠之,thức giả quái chi -沛𠊛𩙌𦲿𫚳梗如埃,phải người gió lá chim cành như ai 󰞽𠊛󰟊󰊄旬湄,Não người cữ gió tuần mưa 𠃣固,ít có 魂群芒𥘀𠳒誓,Hồn còn mang nặng lời thề -窖窖排路造化工,khéo khéo bày trò tạo hoá công 局祗候陳僉爲祗應局陳煚爲政首煚陳太宗,cục chi hậu Trần Thiêm vi Chi ứng cục Trần Cảnh vi Chính Thủ Cảnh Trần Thái Tông 将軍恠問曰爾能中否,tướng quân quái vấn viết nhĩ năng trúng phủ 三百斤設大宴饗勞之,tam bách cân thiết đại yến hưởng lạo chi @@ -26315,7 +23454,6 @@ 禁朝官不得徃來王侯家在禁中不得結會三五人話談非議違者罪之,cấm triều quan bất đắc vãng lai vương hầu gia tại cấm trung bất đắc kết hội tam ngũ nhân thoại đàm phi nghị vi giả tội chi 松與占降人制山拏謀反隂結占城人交通聲息,Tùng dữ Chiêm hàng nhân Chế Sơn Nả mưu phản âm kết Chiêm Thành nhân giao thông thanh tức 命中品奉御鄧㬰之送占城宰臣婆漏󰏲那連等三十人還國以從唆都而被擒也,Mệnh Trung phẩm phụng ngự Đặng du Chi tống Chiêm Thành tể thần Bà Lậu Kê Na Liên đẳng tam thập nhân hoàn quốc dĩ tòng Toa Đô nhi bị cầm dã -襖裙𡲫蘇,áo quần vải to 羅綺𥙩󰠳庄䋥洒,la ỷ lấy đâu chăng lưới thưới 校定憲司職掌,hiệu định hiến ti chức chưởng 㗂蓮仕動聀槐,tiếng sen sẽ động giấc hoè @@ -26335,14 +23473,11 @@ 𤽗張生𥙩爫邏,ngươi trương sinh lấy làm lạ 伏乞今年鄕試展出本月十二日入第一塲二十日入第二塲二十九日入第三塲九月初六日入第四塲,phục khất kim niên hương thí triển xuất bản nguyệt thập nhị nhật nhập đệ nhất trường nhị thập nhật nhập đệ nhị trường nhị thập cửu nhật nhập đệ tam trường cửu nguyệt sơ lục nhật nhập đệ tứ trường 頭梗格𩯀𠵴閒热𤿦,đầu cành cạch tóc mình nhờn nhợt da -庒修固典廛𫅷爫之,chẳng tu có đến chiền già làm chi 稱者雖曰大醇未免小疪未有克醇乎其醇者也,xưng giả tuy viết đại thuần vị miễn tiểu tì vị hữu khắc thuần hồ kì thuần giả dã 功英󱣔蘿𪭯腩,công anh lọc lá gói nem 悲𣇞,bây giờ 物理,vật lý -𡥵𠲖𫥨低,con ơi 倍鐄跪󱖺奏戈每𠳒,vội vàng quỳ gối tâu qua mọi lời -合爲迈哩耒注説,tao hợp vì mày rẽ ròi chú thuyết 登庸平河髙堆人也,đăng dung bình hà cao đôi nhân dã 匪縁絲𥿗義霜超,phỉ duyên tơ chỉ nghĩa sương siu 浪些固馭迨󰘩,Rằng Ta có ngựa truy phong @@ -26376,19 +23511,16 @@ 䀡𡥵𠊛意娘𫼰𧗱󰠳,xem con người ấy nương nhờ về đâu 厨箏孛坦於廊少之,chùa tranh bụt đất ở làng thiếu chi 帝命美惠侯鄭惟㦃提領官軍往擊陳珣,đế mệnh mĩ huệ hầu trịnh duy sản đề lĩnh quan quân vãng kích trần tuân -没𠊚占占𨕭凱鐄,một người chem chẻm trên ngai vàng 立皇后七,lập hoàng hậu thất 光輝乃光饒之子籍父功隂蒙加職爵權禄配以郡主而乃驕弄自恣多行悖逆不道又隂營,Quang Huy nãi Quang Nhiêu chi tử tịch phụ công âm mông gia chức tước quyền lộc phối dĩ Quận chúa nhi nãi kiêu lộng tự tư đa hành bột nghịch bất đạo hựu âm doanh 襖裂窖𦀪欣𫅜俸𦁼,áo rách khéo vá hơn lành vụng may 時人民大飢荒更兼瘟疫死者屍相枕,Thời nhân dân đại cơ hoang cánh kiêm ôn dịch tử giả thi tương chấm 汝覧曰朝廷𡸈無一箇使臣但爾無大小之禮使臣𡸈可輕往耶,Nhữ Lãm viết Triều đình khởi vô nhất cá sứ thần Đán nhĩ vô đại tiểu chi lễ sứ thần khởi khả khinh vãng da 稿𦹳吝捕畧畑,Cảo thơm lần GIỞ trước đèn -𡬷𬓲仍𢖵𠊛情鍾,tấc riêng những nhớ người tình chung 後果如其言,hậu quả như kì ngôn 拱󰑼蔑户吏恨論饒,cùng là một họ lại hờn lộn nhau 車蒲㐌体椿當旦尼,xe bồ đã thấy xuân đường đến nơi 遣李徵顯黎再嚴如宋結好,khiển Lí Trưng Hiển Lê Tái Nghiêm như Tống kết hảo -臺阁貢垠壘城,cống ngăn lũy thành 半𠇮㐌動孝心旦𡗶,B��n mình đã động hiếu tâm đến trời 若以入宫爲奴婢及賜百官並有惡名不在此例,Nhược dĩ nhập cung vi nô tì cập tứ bách quan tịnh hữu ác danh bất tại thử lệ 𭛣扔憲誠治扔敬修,việc nấy hiến thành trị nấy kính tu @@ -26403,7 +23535,6 @@ 𫫗信户鉑卽時懺生,Mách tin họ Bạc tức thì sắm sanh 唏残特体㭲粉󰑼󰡊,Hơi tàn được thấy gốc phần là may 䁛常,coi thương -娘陀散渙痹迷𠳐𠳒𦋦𠓀𦂛紊弹,nàng đà tán hoán tê mê vâng lời ra trước bình the vặn đàn 禁遏鹹盐買賣,Cấm át hàm diêm mãi mại 辰事英雄𪫧閉饒,sự nghiệp anh hùng há bấy nhiêu 𪽝官亶頓朱民奴𫻤,bởi quan đàn đúm cho dân nó nhờn @@ -26415,7 +23546,6 @@ 惟軍民免死運木石造宫殿贖罪,duy quân dân miễn tử vận mộc thạch tạo cung điện chuộc tội 唒浪𤾓𠰘坤分𨤰芇,Dẫu rằng trăm miệng khôn phân lẽ nào 浪碎󰟠分婵󰜏,Rằng Tôi chút phận đàn bà -感𢚸洙悴𤁕情爲,cảm lòng chua xót lạt tình bơ vơ 引蔑㝵𤳇𠇮𫃚極󰞯帽覩𬰢𨫊𩯁𩮭羕昆鎛細𥪞𡑝納臘,dẫn một người trai mình vóc cực lớn mũ đỏ mặt sắt râu ria dường con bác tới trong sân nép rạp 𨢇呵共計𫏾𨍦每𠳒,rượu khà cùng kể trước sau mọi lờị 𫏙𣳔添固客尋源,noi dòng thêm có khách tìm nguồn @@ -26432,19 +23562,16 @@ 朽木枯涅穆𪡔庄爫,hủ mục gỗ nát mục ra chẳng làm 𫨩裙𫨩襖𫨩唏,hay quần hay áo hay hơi 由此觀之綏邊撫裔實在其人,Do thử quan chi tuy biên phủ duệ thực tại kì nhân -乙卯二年春正月朔率百官謁廟,ất mão nhị niên minh tuyên đức thập niên xuân chính nguyệt sóc suất bách quan yết miếu 唐太宗使臣不行諭之至再可謂有禮也,đường thái tông sử thần bất hành dụ chi chí tái khả vị hữu lễ dã 呌蹺𨅸吏𤑟𢈱分戈,Kêu nhau đứng lại rõ lời phân qua 𤳇𠀧𨑮歳當春𡛔󰬾𨑮歳㐌算𧗱𫅷,trai ba mươi tuổi đang xoan gái ba mươi tuổi đã toan về già 鑽羅丐𪖫寬,toản là cái mũi khoan 咹辰做做,ăn thì tố tố 一衛王靈德前已即帝位後降王爵從史法書曰,nhất vệ vương linh đức tiền dĩ tức đế vị hậu giáng vương tước tòng sử pháp thư viết -初太祖晚年多疾病又君王狂悖帝由幼冲而陳元扞范文巧皆常有佐命功頗得時望,sơ thái tổ vãn niên đa tật bệnh hựu quân vương tư tề cuồng bột đế do ấu xung nhi trần nguyên hãn phạm văn xảo giai thường hữu tá mệnh công pha đắc thời vọng 王正妃阮氏玉秀卒,vương chính phi nguyễn thị ngọc tú tốt 王縱兵擊之,Vương túng binh kích chi 俸󰠲翁舘奔波遶共,bỗng đâu ông quán bôn ba theo cùng 貞埃併吻𡀜運,riêng ai tính vẩn toan vần -特𢀭𢀨𠤆輕𠁀,được giàu sang chớ khinh đời 浽念想典麻𤴬,nỗi niềm tưởng đến mà đau 我越國統幾乎復合其英雄氣槩𡸈獨於生時建國稱王没後能捍灾禦患,ngã Việt quốc thống cơ hồ phục hợp kì anh hùng khí khái khởi độc ư sinh thời kiến quốc xưng vương một hậu năng hãn tai ngự hoạn 步,bộ @@ -26456,11 +23583,8 @@ 火燒西門各,Hoả thiêu tây môn các 辛卯三年明永樂九年春正月張輔劄各府土官以為,Tân Mão tam niên Minh Vĩnh Lạc cửu niên xuân chính nguyệt Trương Phụ tráp các phủ thổ quan dĩ vi 下齶羅咸𪘵󰡎,hạ ngạc là hàm răng dưới -埃從且𢪀𦓡𥋳,ai thong thả nghĩ mà coi 徬徨󰇾醒󰇾醝󱚷堂𠻵㗂隊𣦍𨖲侯,bàng hoàng dở tỉnh dở say sảnh đường mảng tiếng đòi ngay lên hầu 交訴於鴻臚寺互相醜詆,giao tố ư hồng lô tự hỗ tương sửu để -然浽㗂𩆐同同,nhiên nổi tiếng sấm đùng đùng -𤾓𢆥翁府永祥喂,trăm năm ông phủ vĩnhtường ơi 沛尼恒水󰑼些厚情,Phải ni Hằng Thuỷ là ta hậu tình 頭𧏵𡳪鳯黎妻務冬邑𠨡務󰭠𦬑𡥵羅𢩣橰,đầu rồng đuôi phượng lê thê mùa đông ấp trứng mùa hè nở con là buồng cau 仍𠲖苦行修行,những e khổ hạnh tu hành @@ -26469,21 +23593,17 @@ 姑,cô 游兵至扶寕縣本縣輔導子何特上峙山固守,Du binh chí Phù Ninh huyện bản huyện phụ đạo tử Hà Đặc thượng Trĩ sơn cố thủ 牿牛𤷍局卢俱𤙭茶,cốc ngưu gầy guộc lù khu bò già -耒迻𠎪𠓨丐茹最,rồi đưa lũ vào cái nhà tối 𠼕丁皇吏𠸕浪机會尼渚用孕爫之,vời đinh hoàng lại dặn rằng cơ hội này chớ dùng dằng làm chi 上書令參知政事知北道軍民簿籍事亭侯阮󰔻卒贈入内太保諡忠靖,Thượng thư lệnh tham tri chính sự tri Bắc đạo quân dân bạ tịch sự đình hầu Nguyễn Lãm tốt tặng nhập nội thái bảo thuỵ Trung Tĩnh -阮生傳意䀡制,nguyễn sinh chuyện ấy xem chơi 遣翰林學士黎宗元中侍大夫裴木鐸如元報聘,Khiến Hàn Lâm học sĩ Lê Tông Nguyên Trung thị đại phu Bùi Mộc Đạc như Nguyên báo sính 及干兵革𡗉𮥷拱傷,gặp cơn binh cách nhiều nàn cũng thương 𧎜𫼳𨉓庒浽吏𫼳梮朱𦼔,ốc mang mình chẳng nổi lại mang cọc cho rêu -啂生吏踈排袩朱,nhủ sinh lại sơ bài xem cho 丁未十四年帝仍應天年號宋景德四年,Đinh Mùi thập tứ niên Đế nhưng Ứng Thiên niên hiệu Tống Cảnh Đức tứ niên 霖羅𩅹自𠀧㝵阻𨖲,lâm là mưa từ ba ngày trở lên 顯宗歲作㐌衰𦖑󰛩兵变別之羅󰠳,hiển tông tuổi tác đã suy nghe tin binh biến biết gì là đâu 折獴時乙󰑼猉𢜠𪢌,giết muông thời ắt là cầy mừng rơn 並依日期授納,tịnh y nhật kì thụ nộp 量𨕭决󰝸傷情,lượng trên quyết chẳng thương tình -越州連召𧗱窮配縁,việt châu liền triệu về cùng phối duyên 𠬠𠇮陰倚店迡,Một mình âm ỷ đêm chầy 秩命命吏傷命㤕車,Giật mình mình lại thương mình xót xa 授阮荗海陽參政兼賛理廣福伯阮克讓營軍務,Thụ Nguyễn Mậu Hải Dương tham chính kiêm tán lí Quảng Phúc bá Nguyễn KHắc Nhượng dinh quân vụ @@ -26496,11 +23616,9 @@ 先是上皇議親征哀牢不果,Tiên thị Thượng hoàng nghị thân chinh Ai Lao bất quả 皮耒朕俸𥃱𠫾𤎎󱧿,vừa rồi trẫm bỗng nhắp đi mơ màng 聘王次女鄭氏玉𣖮爲正宮,sính vương thứ nữ trịnh thị ngọc áng vi chính cung -仍署閑些羅神醫丕,ta là thần y vậy 壳蟡𨻫𠹾㗂𥪝𡎝𠁀,xác ve luống chịu tiếng trong cõi đời 牢殘󱩬妙󱡉淹,sao tàn sương dịu tuyết êm 娘浪藝𨳒𥢆𢬣,nàng rằng nghề mọn riêng tay -媄吏,thửa con nghe xa thấy mẹ lại 昆虫草木皆不得以遂其生鰥寡顛連俱不獲以安,Côn trùng thảo mộc giai bất đắc dĩ toại kì sinh quan quả điên liên cụ bất hoạch dĩ an 没𣳔渃碧𦹵𨇉消,một dòng nước biếc cỏ leo teo 鍊𡥵畑册妾爫父親,luyện con đèn sách thiếp làm phụ thân @@ -26516,10 +23634,6 @@ 辛酉八年元英宗碩德八剌至治元年春尊順聖保慈太上皇后為順聖保慈皇太后親生母徽姿皇妃為徽姿皇太妃即昭慈皇太后,Tân Dậu bát niên Nguyên Anh Tông Thạc Đức Bát Lạt Chí Trị nguyên niên xuân tôn Thuận Thánh Bảo Từ Thái thượng hoàng hậu vi Thuận Thánh Bảo Từ Hoàng thái hậu thân sinh mẫu Huy Tư Hoàng phi vi Huy Tư Hoàng Thái phi tức Chiêu Từ Hoàng thái hậu 珝璜遂陷州,Hủ Hoàng toại hãm châu 仍𬖉𫏾簾蔑祝𧡊,nhưng trông trước rèm một chốc thấy -媄吒順奇𤾓朝,mẹ cha thuận cả trăm chiều -潙󱋓𥪝迷蛮情,trong mê mẩn tình -石生,thạch sanh nhặt lấy cung tên -𠳨姨月固情庒些,hỏi dì nguyệt có tình chẳng tá 痗𨆝𤶐蹎吻㦖𨅹,mỏi gối chồn chân vẫ muốn trèo 咭荄咭𨐸咭𠓨細心,Ghét cay ghét đắng ghét vào tới tâm 唒𣦍朱𣩂拱𪫢浪奸,dẫu ngay cho chết cũng ngờ rằng gian @@ -26528,16 +23642,13 @@ 置上林寺以黎季犛長子黎元澄判寺事,trí thượng lâm tự dĩ lê quý li trưởng tử lê nguyên trừng phán tự sự 三月旨揮定錢陌文數及絹布長短尺寸并紙張等式係同錢六十文為一陌絹縷長三十尺闊一尺五寸以上細麻布並長三十四尺闊一尺三寸以上蕉布長二十四尺綿布長二十二尺紙用一百張,tam nguyệt chỉ huy định tiền mạch văn sổ cập quyên bố trường đoản xích thốn tịnh chỉ trương đẳng thức hệ đồng tiền lục thập văn vi nhất mạch quyên lũ trường tam thập xích khoát nhất xích ngũ thốn dĩ thượng tế ma bố tịnh trường tam thập tứ xích khoát nhất xích tam thốn dĩ thượng tiêu bố trường nhị thập tứ xích miên bố trường nhị thập nhị xích chỉ dụng nhất bách trương 㤕𠊛媄化昆嵬,xót người mẹ goá con côi -𤎒爌味香𦹳秋,mùi hương thơm tho 冬十月二十八日帝諭在朝諸臣觀陳封之乞贖犯罪賍黎逋贖鯨是當者多賄而免殃貧者無緣而得罪敢違祖宗之法立恬終而贖鯨是朝廷怜才之恩敢作威福以害國也,Đông thập nguyệt nhị thập bát nhật đế dụ tại triều chư thần Quan Trần Phong chi khất thục phạm tội tang Lê Bô thục kình thị đáng giả đa hối nhi miễn ương bần giả vô duyên nhi đắc tội cảm vi tổ tông chi pháp lập điềm chung nhi thục kình thị triều đình linh tài chi ân cảm tác uy phúc dĩ hại quốc dã -蠲户數百,quyên hộ sổ bách thế truyền tăng t�� đạo hạnh tương thi giải thời bệnh trung dĩ dược chú phó đệ tử nguyễn chí thành tức minh không nhật hậu nhị thập niên kiến quốc vương tao kì tật tức trị chi cái thử sự do dã 扒寬扒日典𠳒扒跪尽󰘚扒𠶆尽𢬣,bắt khoan bắt nhặt đến lời bắt quỳ tận mặt bắt mời tận tay 云仙和吏𠬠排𢭂𦋦,Vân Tiên họa lại một bài trao ra 賊象馬收賊噐械來獻軍前不可勝数,tặc tượng mã thu tặc khí giới lai hiến quân tiền bất khả thăng sổ 老以訓其幼少以事其長各循其性無悖於禮,Lão dĩ huấn kì ấu thiếu dĩ sự kì trưởng các tuần kì tính vô bột ư lễ 今退官軍回奏遇䦕隘去䖏守把路塞不通,Kim thoái quan quân hồi tấu ngộ quan ải khứ xứ thủ bả lộ tái bất thông 習耀准舞尼歌𠻀排百戲擛和八音,dập dìu chốn vũ nơi ca trò bày bách hý nhịp hoà bát âm -源干包管𢢆殊,nguồn cơn bao quản thẹn thò 卞遣力士彦㝵撟帝,bèn khiến lực sĩ ngàn người kéo đấy 愚痴享太平,ngu si hưởng thái bình 禁京城内外諸人家奴僕不得刺墨胷脚如禁軍樣及刺龍文於申上犯者沒官,Cấm Kinh thành nội ngoại chư nhân gia nô bộc bất đắc thứ mặc hung cước như cấm quân dạng cập thích long văn ư thân thượng phạm giả một quan @@ -26554,12 +23665,10 @@ 三月吳陛伏誅,Tam nguyệt Ngô Bệ phục tru 固𡀲麻庒固𦹳固𥚇固𪖬麻空固𠰘𡥵刀,có cay mà chẳng có thơm có lưỡi có mũi mà không có miệng con dao 𠻨𠽐𠊛扵呂廊𠊛𠫾,ngẩn ngơ người ở lỡ làng người đị -㐌功餒𩟻吏𠳒勸𡂰,đã công nuôi nấng lại lời khuyên răn 没𤳆𡥵次𣖢𢚸王觀󰑼𡨸綏𣳔儒家,một trai con thứ rốt lòng vương quan là chữ nối dòng nho gia 几昭󰝡庄羅拯𠱤𠸂哭沙渃𪾺,kẻ chiêu đăm chăng là chẳng sùi sụt khóc sa nước mắt 樣征夫埃𦘧朱𢧚,dạng chinh phu ai vẽ cho nên 例常爲槾者桃𠊛迻瓜意些招瓊尼,lệ thường vì mận giả đào người đưa dưa ấy ta trao quỳnh này -月二日偽壮王莫敬章移屯安廣㨿萬寕香蘭使其将永頼人莅國公嘉福人太國公缺莫宗子莫瑋莫理等領戦船大小,nguyệt nhị nhật nguỵ tráng vương mạc kính chương di đồn yên quảng cứ vạn ninh hương lan sử kì tướng vĩnh lại nhân lị quốc công gia phúc nhân thái quốc công tịnh danh khuyết mạc tông tử mạc vĩ mạc lí đẳng lĩnh chiến thuyền đại tiểu 諱胡仲始之子武帝之孫也,Huý Hồ Trọng Thuỷ chi tử Vũ Đế chi tôn dã 𠸦浪孝死㐌𢧚,Khen rằng Hiếu tử đã nên 春𩇛㐌丕𢆫𫅷爫𣋀,xuân xanh đã vậy tuổi già làm sao @@ -26573,13 +23682,11 @@ 固買辰扔𡳵𫥨買於𥪝茄𡳵於外𡑝,có mới thì nới cũ ra mới ở trong nhà cũ ở ngoài sân 六月占城管象頭目婁荄二人來降,lục nguyệt chiêm thành quản tượng đầu mục lâu cai nhị nhân lai hàng 左,Tả -燒㗂哭感神靈,củi thiêu tiếng khóc cảm thần linh 干戈𤽸啫銅刀碧离,can qua trắng dã đòng đao biếc lè 懃𢢅累,cần chiều lụy 季犛乃遠引胡公滿之後禘󰔄舜之所自出其誣世僣窃之罪莫大焉史臣吳士連曰孚先從温公之説謂昭烈出自中山靖王族屬疎遠難信是不信諸葛武,Quý Li nãi viễn dẫn Hồ Công Mãn chi hậu đế Ngu thuấn chi sở tự xuất kì vu thế tiếm thiết chi tội mạc đại yên Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Phu Tiên tòng Ôn Công chi thuyết vị Chiêu Liệt xuất tự Trung Sơn Tịnh Vương tộc thuộc sơ viễn nan tín thị bất tín Chư Cát Vũ 󰏙𦎛󰮃閉饒𣈜身𡥵𫽄矯默𢬣姂𫅷,xem gương trong bấy nhiêu ngày thân con chẳng kẻo mắc tay bợm già 柳蒲命𡨹𥙩命朱咍,Liễu bồ mình giữ lấy mình cho hay -𥚆袩𣈙㐌恪常𠊛些,nhìn xem rày đã khác thường người ta 哺拜察󱱀𠬛󰑼把恩鳩芒廛守,phô bay xét nghe một là trả ơn cưu mang gìn giữ 免選試以暗寫及經義自此始,Miễn tuyển thí dĩ ám tả cập kinh nghĩa tự thử thuỷ 𩈘征夫𦝄唯唯𤐝,mặt chinh phu trăng dõi dõi soi @@ -26606,30 +23713,25 @@ 如戰士貧游士富,Như chiến sĩ bần du sĩ phú 下主兵雖元旦之有識且老於事猶無祭何况莊定哉曰觀其内不自安而欲自盡則季犛制之易耳,hạ chủ binh tuy Nguyên Đán chi hữu thức thả lão ư sự do vô tế hà huống Trang Định tai Viết Quan kì nội bất tự an nhi dục tự tận tắc Quý Li chế chi dị nhĩ 午𪽗渚𥅞底麻󱩪命,ngõ vả chửa thức để mà chực mệnh -官榜𣦍𠬠勾,quan bảng ngay một câu 若考課稱職止陞本處承司不得轉調近地,nhược khảo khoá xưng chức chỉ thăng bản xứ thừa ti bất đắc chuyển điều cận địa 上皇素食,Thượng hoàng tố thực 秋七月試醫題凣四門,thu thất nguyệt thí y đề phàm tứ môn 又倉卒徵兵,hựu thương tốt trưng binh 愁尼弋弋𰿘𠁀渚悁,sầu này dặc dặc muôn đời chửa quên 船至黄江口𭁈南陽交戦敗走棄船四十餘隻收兵回京,thuyền chí hoàng giang khẩu dữ nam dương giao chiến bại tẩu khí thuyền tứ thập dư chích thu binh hồi kinh -庄可󰝡名相闹生特身,chẳng khả đem danh tướng nào sinh được thân ấy 娘浪凜烈容光,Nàng rằng lẫm liệt dung quang 𣈜春㛪唉群𨱽,Thì xuân em hãy còn dài 姻縁𣌋定𧗱茹𣱆梅,nhân duyên sớm định về nhà họ mai 聖初達宁𫀅形,thánh xưa đặt chữ xem hình 斫算渚枼裊平生旦課𦓅吏責命,chước toan chưa đẹp nẻo bình sinh đến thuở già lại trách mình -󰁮房倍𨷑簾𡗶高𣷭𢌌󰜋牟包󰑼,cửa phòng vội mở rèm châu trời cao bể rộng một màu bao la 欺求至理用情𠳨𠻃,khi cầu chí lý dụng tình hỏi han 六月龍見于乾元殿基,lục nguyệt long hiện vu càn nguyên điện cơ 以狀元阮堯咨進士鄭堅爲翰林直學士以堅原都官六品故也,Dĩ trạng nguyên Nguyễn Nghiêu Tư Tiến sĩ Trịnh Kiên vi Hàn lâm trực học sĩ Dĩ Kiên nguyên đô quan lục phẩm cố dã -江胡拯空,giang hồ chẳng không 節制鄭松差南道将裴文奎陳,Tiết chế Trịnh Tùng sai Nam đạo tướng Bùi Văn Khuê Trần 𬖉𦋦𦰟𦹵𦲿核,Trông ra ngọn cỏ lá cây 小邦,tiểu bang 王曰我有一女𡸈得两賢乎,Vương viết Ngã hữu nhất nữ khởi đắc lưỡng hiền hồ 或因呌哭,hoặc nhân kêu khóc -𠵩浪䋲窖𡬶噅稟𠳹,quở rằng thằng khéo tầm phơ bẩm xằng 時饑亂相繼六年無上供上供者錢帛之師以供上用也輸軍中無󰍁賞,Thời cơ loạn tương kế lục niên vô thượng cung thượng cung giả tiền bạch chi Sư dĩ cung thượng dụng dã thâu quân trung vô khao thưởng 󰮂𡎟𡢐󱈘󰬗囂,trong hang sau trước quạnh hiu 𦟐𨇜紅紅𩯀援𩄲,má đỏ hồng hồng tóc vén mây @@ -26637,19 +23739,16 @@ 債𠇮裊畧累命典𡢐,Trái mình nẻo trước luỵ mình đến sau 乃休兵于𤡛地名又徙屯于催,nãi hưu binh vu Nanh địa danh hựu tỉ đồn vu Thôi 窒爫吒媄所篤腰,rất làm cha mẹ thửa dốc yêu -每役,vì lão sửa sang xong mọi việc 𢚸𡗶扽󰈆堆些,lòng trời dun dủi đôi ta 𧡊払化法秩𠇮𧼋𨆢,thấy chàng hóa phép giật mình chạy lui 應得過回别籍而貫由在𦾔社至寫籍寺府縣官社長及首領官吏比考要使相同,Ứng đắc quá hồi biệt tịch nhi quán do tại cựu xã chí tả tịch tự phủ huyện quan xã trưởng cập thủ lĩnh quan lại tỉ khảo yếu sử tương đồng 吀停𪭟𢭴魯𦟹碎,Xin đừng ngó ngoáy lỗ trôn tôi 大臣百官皆稽首対曰孝者治天下之大本,Đại thần bách quan giai khể thủ đối viết Hiếu giả trị thiên hạ chi đại bản -払𬥣𩛜沛於朱論𠁀,chàng nghèo đói phải ở cho trọn đời 𡲤𪡔咴吸𣈜計朋𢆥,vả ra hoi hóp ngày kể bằng năm 四月明人犯行營新集之軍不戰而潰,Tứ nguyệt Minh nhân phạm hành doanh tân tập chi quân bất chiến nhi hội 稱譽,xưng dự 𩈘花怒妸潘郎𢜝欺𠃅𩯀坡霜共󰡤,mặt hoa nọ gã phan lang sợ khi mái tóc pha sương cũng ngờ 󰏙昆𤝞拱羣固䏧,xem con chuột cũng còn có da -九𠃩,cửu chín 廢不用,Phế bất dụng 㗂嘲𠰺泣滄浪,tiếng chèo dậy khắp thương lang 払󰡲𫀅意思茹,chàng về xem ý tứ nhà @@ -26658,12 +23757,8 @@ 雪󰝡意冷透簾踈𬲇迻𬰊𤘁沙𬇚冷,tuyết đem ý lạnh thấu rèm thưa gió đưa giá mỏng sa ao lạnh 或有傷化敗俗之事必致意戒懲,Hoặc hữu thương hoá bại tục chi sự tất trí ý giới trừng 油,dầu -芇𣷭𢌌滝𨱽,nào bể rộng sông dài 春正月以御庫書家范信判清化府事,xuân chính nguyệt dĩ ngự khố thư gia phạm tín phán thanh hoá phủ sự -蹲蹎痗𨆝唉群𢣇,chồn chân mỏi gối hãy còn ham -󱱁娘,rộng có lắm ruộng nương 二十日賜大臣及職事官内宴于勤政殿,Nhị thập nhật tứ đại thần cập chức sự quan nội yến vu Cần Chính điện -吏群固成𫅜,lại còn có thình lình 既成賜名曰廣文亭,Kí thành tứ danh viết Quảng Văn đình 差㝵親戚逴柴𮗓緣,sai người thân thích rước thầy giác duyên 󰇾𦎛鵉󱙋𤗖󱙋尼,giở gương loan đôi mảnh đôi nơi @@ -26677,7 +23772,6 @@ 秋八月杜英武,thu bát nguyệt đỗ anh vũ 勸𠰺𠄩昆駢共蹺隊,khuyên dạy hai con bền cùng theo đ��i 日将暮帝乃於林間伏兵象,nhật tương mộ đế nãi ư lâm gian phục binh tượng -擬塘名利𢚸添,nghĩ đường danh lợi lòng thêm 房桃𠰺押𠓨番侍牌,Phòng đào dạy ghép vào phiên thị tỳ 惟尔臣庶咸體朕心是訓是行同㱕于治以享萬世太平之福以綿億年永遠之圖,Duy nhĩ thần thứ hàm thể trẫm tâm thị huấn thị hành đồng quy vu trị dĩ hưởng vạn thế thái bình chi phúc dĩ miên ức niên vĩnh viễn chi đồ 己卯二年莫延成二年明萬曆七年七月莫敬典復領兵侵清華㓂擾沿江及至河中宋山江犯章閣,Kỉ Mão nhị niên Mạc Diên Thành nhị niên Minh Vạn Lịch thất niên Thất nguyệt Mạc Kính Điển phục lĩnh binh xâm Thanh Hoa khấu nhiễu duyên giang cập chí Hà Trung Tống Sơn giang phạm Chương Các @@ -26685,7 +23779,6 @@ 北胡篭𫗁昆驕󰖁𩂟𡏧馭𥙒蹺隘雁,bắc hồ rông thói con kiêu ruổi mù bụi ngựa trảy theo ải nhàn 妬埃𦘧特景萧踈,Đố ai vẽ được cảnh tiêu sơ 讀耒買𠽖𠄩生阻𧗱,đọc rồi mới giục hai sinh trở về -𧯄特𩃳𩈘𡗶,hang được bóng mặt trời 𠊚盆吏﨤景盆添傷,người buồn lại gặp cảnh buồn thêm thương 使内人杜善舍人蒲崇以其事告崇賢侯,sử nội nhân đỗ thiện xá nhân bồ sùng dĩ kì sự cáo sùng hiền hầu 十一日以知内密院阮文絢殿中侍御史梁天福管領黎篭左刑院𡐡夫丁蘭偕北使朱弼行賫表賀明帝登極及皇太后加尊,Thập nhất nhật dĩ Tri nội mật viện Nguyễn Văn Huyến Điện trung thị ngự sử Lương Thiên Phúc Quản lĩnh Lê Lung Tả hình viện đại phu Đinh Lan giai Bắc sứ Chu Bật hành tê biểu hạ Minh đế đăng cực cập Hoàng thái hậu gia tôn @@ -26705,15 +23798,11 @@ 孫權󰋇丿󱏹肝𤉗,tôn quyền mấy phút buồng gan héo 樣𨀈𨀍𨄻,dáng bước dùng dằng 𨒟迻惱訥朝台,đong đưa não nuột chiều thay -萉萉頭泊翁鈎,phơ phơ đầu bạc ông câu cá 鑅鑅𣈘𠄻𡮍𣜾差,vành vạnh đêm rằm chút chửa sai -拂披𡧲𢄂別𠓨𢬣,phất phơ giữa chợ biết vào tay ai 渃蒲榴𧖱𬚶𬷤,Nước vỏ lựu máu mào gà 爲些朱累旦㝵,vì ta cho luỵ đến người 蹶䠇現𫥨蹎𢬣,què quặt hiện ra chân tay 麻昆㝵意󰑼㝵冬迻,mà con người ấy là người đong đưa -娘徐欺𨀈外,nàng từ khi bước ngoài -𫅷辰生腿性桄処床,già thì sinh thói tính quanh xử xằng 二十一日宴扈駕文武及外任𦤶仕等官於籃京行殿賞錢有差,nhị thập nhất nhật yến hộ giá văn võ cập ngoại nhiệm trí sĩ đẳng quan ư lam kinh hành điện thưởng tiền hữu sai 共固六呼𠻃𢧚彦,cũng có lúc ho hen nên ngán 詔曰黎察罪不容誅宜斬以徇朕待以不死,chiếu viết lê sát tội bất dung tru nghi trảm dĩ tuẫn trẫm đãi dĩ bất tử @@ -26724,7 +23813,6 @@ 汝爲臣子乃乘其喪亂背義興兵,Nhữ vi thần tử nãi thừa kì tang loạn bội nghĩa hưng binh 以知審刑院事陶公僎為審刑院使兼禮部尙書,dĩ tri thẩm hình viện sự đào công soạn vi thẩm hình viện sứ kiêm lễ bộ thượng thư 綬以爲南越王,thụ dĩ vi Nam Việt Vương -丕𢧚𩈘擂𠁀,vậy nên mặt soi đời 畨尼翁决𠫾奔梇𣃣半𣃣囉拱𠶒行,phen này ông quyết đi buôn lọng vừa bán vừa la cũng đắt hàng 媄昆𨅸𢢆𢠆台,mẹ con đứng thẹn thùng thay 到到丕蒸尋瓢稔,đáu đáu vậy chưng tìm bầu nậm @@ -26735,25 +23823,19 @@ 固𠊛林邑圭賖,có người lâm ấp quê xa 𠊛腰些醜貝𠊛,Người yêu ta xấu với người 畹羅坎𤲌𠄩𨒒畝連,uyển là khảm ruộng hai mươi mẫu liền -光治纔三日未及改元鄭惟岱將㱕西都,quang trị thời niên bát tuế tài tam nhật vị cập cải nguyên trịnh duy đại tương quy tây đô 𦟐㐌呡牟䏧㐌木唒花槐固𧋉埃唹,má đã nhăn màu da đã mốc dẫu hoa hòe có cóc ai ưa -𨃌霜,cũng khả lấy giày sương 肪䐧𦲿𦟐甲宜競孱,phương cao lá mỡ giáp ngay cạnh sườn -吀払固𢙇情人,xin chàng có hoài tình nhân 外時󰑼𨤧双冲󰑼情,Ngoài thì là NHẼ song trong là tình -女才聘𠇍朱生,nữ tài sánh mấy chu sinh 仙浪感󰒂月娥,tiên rằng cảm nghĩa nguyệt nga 𩛄伽蓝,bánh chà lam 大臣議官多病民故有是令,Đại thần nghị quan đa bệnh dân cố hữu thị lệnh 自基至綏凡四世並爲刺史,Tự Cơ chí Tuy phàm tứ thế tịnh vi Thứ sử 󰠐𬖉濫𢖵閉𥹰㐌𤶐,Thầm trông trộm nhớ bấy lâu đã chồn 雪印色馭󰙃𤶐,tuyết in sắc ngựa câu giòn -门庭𣈗吏添春𠬠𣈗,môn đình ngày lại thêm xuân một ngày 帝未膳而行侍候惟二人而以,Đế vị thi���n nhi hành thị hầu duy nhị nhân nhi dĩ 尼魯𪖫固穿昂蔑魯底㧅蔑隻𨦩圇,nơi lỗ mũi có xuyên ngang một lỗ để đeo một chiếc vòng tròn 𣘃箕埃𢬦菓󰅹埃扜,cây kia ai trảy quả nào ai vo 意者臣等不能體陛下仁民愛物之心調變失宜如詔所云,Ý giả thần đẳng bất năng thể Bệ hạ nhân dân ái vật chi tâm điều biến thất nghi như chiếu sở vân -碎𫢩𡲤分女,tôi nay vả phận nữ 𦎛娥脱㐌𡽫東姅彙,gương nga thoắt đã non đông nửa vầng 月初十日命奉天府尹具設牲醴祭明康太王廟,nguyệt sơ thập nhật mệnh phụng thiên phủ doãn cụ thiết sinh lễ tế minh khang thái vương miếu 祝食鎮坦九眞,chúc thực trấn đất cửu chân @@ -26763,7 +23845,6 @@ 盖以臣之進言不諄勤不激切則無以助人君納諫之,Cái dĩ thần chi tiến ngôn bất truân cần bất khích thiết tắc vô dĩ trợ nhân quân nạp gián chi 𦑗󱪹,quạt thóc 同,đồng -李公𨻫召傷𢚸戊塊必載命苦巾,lý công luống chịu thương lòng mồ côi tất tưởi mệnh cùng khó khăn 易曰赦過宥罪書曰𤯝災肆赦怙終賊刑,dịch viết xá quá hựu tội thư viết sảnh tai tứ xá hỗ chung tặc hình 几沛劫扒拯計於𥪞數意,kẻ phải cướp bắt chẳng kể ở trong số ấy 𠄩行渃𬑉𣳔匕,hai hàng nước mắt ròng ròng @@ -26776,7 +23857,6 @@ 時之𡭧約噲󰑼縁𡢐,Thì chi chút ước gọi là duyên sau 少頃見剃髮三叢兵自夢橋進入瑞光宫,Thiểu khuynh kiến thế phát tam tùng binh tự Mộng kiều tiến nhập Thuỵ Quang cung 六月不雨,Lục nguyệt bất vũ -壬午七年,nhâm ngọ thất niên bát nguyệt dĩ hậu phụ cung hoàng thống nguyên nguyên niên minh thế tông gia tĩnh nguyên niên 江從帝議及機密人鮮有知之者,giang tòng Đế nghị cập cơ mật nhân tiên hữu tri chi giả 后先皇配衛王璿母也,hậu tiên hoàng phối vệ vương toàn mẫu dã 枚𪳔對淡𠊚鐄𧺃分泊撴朱客𦟐桃,môi son đổi dạm người vàng đỏ phận bạc đun cho khách má đào @@ -26815,7 +23895,6 @@ 楊鼓捤󰻛梗楊玉𥺹戦洒𡊨場石冲,dương cổ vẩy rảy cành dương ngọc oản chén rảy đàn tràng sạch trong 娘時𨅸𢭸軒西𠃩囬問曰如圍䋦絲,nàng thì đứng tựa hiên tây chín hồi vấn vít như vầy mối tơ 聪明,thông minh -𨍦庒恪事情庒差,sau chẳng khác sự tình chẳng sai 朱咍浪景固𠊛買𬁷,cho hay rằng cảnh có người mới yêu 道行曰他日夫人臨誕時必先相吿盖爲之祈于山神也,Đạo Hạnh viết Tha nhật phu nhân lâm đản thời tất tiên tương cáo cái vi chi kì vu sơn thần dã 化工磋㙮別包𠁀,hoá công xây đắp biết bao đời @@ -26829,14 +23908,11 @@ 𢆥意务冬焒𤈜内武平原,năm ấy mùa đông lửa cháy nội vũ bình nguyên 十一月二十日帝遣兵部左市郎陳中立翰林,Thập nhất nguyệt nhị thập nhật Đế khiển Binh bộ tả thị lang Trần Trung Lập Hàn lâm 家之堂基,gia chi đường cơ -𡥵𪂲拉買𪮊𣎀輸,con cò mấp mấy suốt đêm thâu 故愛州賞功有所刀之名,Cố Ái Châu thưởng công hữu sở đao chi danh 𧵑尼爫󰒂𡊰𠸗恩払,của này làm nghĩa đền xưa ơn chàng 賞削甘蔗於僧郭昂頭上假爲失手傷僧頭流血仍大笑,Thưởng tước cam giá ư tăng Quách Ngang đầu thượng giả vi thất thủ thương tăng đầu lưu huyết nhưng đại tiếu 是月不雨,thị nguyệt bất vũ 𡥵尼渚別󰜏低,con này chửa biết bà đây -斬工卜尼,chém băm trong vóc này -輪廻某年他𡞕重,lăn lóc luân hồi mới nên thá vợ chồng 皆賜以印綬復縱令相招,giai tứ dĩ ấn thụ phục tung lệnh tương chiêu 竇融自河西納款名在漢廷田興以魏博歸朝勳髙唐社,đậu dung tự hà tây nạp khoản danh tại hán đình điền hưng dĩ nguỵ bác quy triều huân cao đường xã 箕𪡔𫇿蘿𠶟橷尼𡐮節點呶瓢菊香,kìa là thuốc lá ướp dâu này ve tiết điểm nọ bầu cúc hương @@ -26845,7 +23921,6 @@ 正体,chính thể 漢帝以僘爲刺史都監郡縣,Hán đế dĩ Xưởng vi Thứ sử đô giám quận huyện 𡖵又常典江津尋𠊛,đêm đêm thường đến giang tân tìm ngườị -憲官浪拱唭,hiến quan rằng cũng cười 󰬮之身𨏄𣰴鴻探令底𥘀𬌓𢚸小姐,vẻ chi thân nhẹ lông hồng thăm lênh để nặng tấm lòng tiểu thư 𡎝壽清清強跬𨀈,cõi thọ thênh thênh càng khỏe bước 三月以楊㵆爲御史󰉟都御史阮宗澧爲吏部左侍郎阮荗材爲副都御史棃得全爲僉都御史,Tam nguyệt dĩ Dương Hạo vi Ngự sử đài đô ngự sử Nguyễn Tông Lễ vi Lại bộ Tả thị lang Nguyễn Mậu Tài vi Phó đô ngự sử Lê Đắc Toàn vi Thiêm đô ngự sử @@ -26859,7 +23934,6 @@ 𠸦浪節󱧔名冲实󰑼,khen rằng tiết sạch danh trong thực là 󰠵戈𣃣鄧𬙞岧,trải qua vừa đặng bảy đèo 齊帝欲討之,Tề Đế dục thảo chi -功名󰫥𫅷屡造化冬庐𥙩制,công danh dây trói già lú tạo hoá đong lừa lấy chơi 左街僧道之極品,Tả Nhai tăng đạo chi cực phẩm 頭儈𢤝,đầu cúi gằm 自僧萬行以其詩進,tự tăng vạn hạnh dĩ kì thi tiến @@ -26875,9 +23949,7 @@ 弘信大夫陪從奉天府尹知水師臣何宗穆,Hoằng tín đại phu Bồi tụng Phụng Thiên phủ doãn tri Thuỷ sư thần Hà Tông Mục 度火瘦𥒥同狔宜𤘋,đù ỏa sấu đá đồng nai ngầy ngà 梭鐄鈽𢳝烣殘紙󰯬,thoi vàng vó rắc tro tàn giấy bay -羅𥒥𤷱,lađá mòn 注㐌咹𩚧𣜾尼𩛄低注咹𠫾,chú đã ăn quà chưa này bánh đây chú ăn đi -算拱丕敖𨒣妥𠁀,toan cũng vậy ngao du thoả đời 及帝遇害如蘇亦棄市臣民皆指笑或唾其屍,Cập đế ngộ hại Như Tô diệc khí thị thần dân giai chỉ tiếu hoặc thoá kì thi 𢚸低𢚸帝渚曾咍牢,Lòng đây lòng đấy chưa từng hay sao 妙揚忠厚,dịu dàng trung hậu @@ -26887,10 +23959,8 @@ 仍𠳒花月初󰅒渚兮,những lời hoa nguyệt xưa nay chửa hề 博德又問降者知嘉所在遣人追之,bác đức hựu vấn hàng giả tri gia sở tại khiển nhân truy chi 𨔈,chơi -搒鐄𪳼󱯜𣮹撑,bảng vàng chưa ló 󱋓瓊󱋓玉達排宴筵,chén quỳnh chén ngọc đặt bày yến diên 夏四月遣大僚𤤻黎偓佺員外郎阮曰親如宋,Hạ tứ nguyệt khiển Đại liêu ban Lê Ốc Thuyên Viên ngoại lang Nguyễn Viết Thân như Tống -㐱寔買󱘜𨃰咍󱘔𫽄,chỉn thực mới lồm cồm 己丑九年元至正九年春三月北方商舶來貢鷂變鉢,kỉ sửu cửu niên nguyên chí chính cửu niên xuân tam nguyệt bắc phương thương bách lai cống diêu biến bát 𨀈󱚢𧡊𠯹婵󱦗,bước vào thấy những đàn bà 自是世爲一方君長,Tự thị thế vi nhất phương quân trưởng @@ -26899,20 +23969,15 @@ 尼翁撟月𡧲班𣈜,này ông ghẹo nguyệt giữa ban ngày 元留廷瓚不遣還,nguyên lưu đình toản bất khiến hoàn 武公産達𠬠瓢𨢇唁,võ công sẵn đặt một bầu rượu ngon -妯时𡬶几端𣐱蒓,dâu thì tìm kẻ đoan nhu thuần -𣈜撑群𢢆𠇍彚𣘈,ngày xanh còn thẹn mấy vầng son 棋鉑󰑼博绳貧𪽣娘𬥓歇𢯧蹎𠓨拱,cờ bạc là bác thằng bần ruộng nương bán hết xỏ chân vào cùm 䏾碎碎語䏾埃碎疑,bóng tôi tôi ngỡ bóng ai tôi ngờ 帝明於是立帝宜爲嗣治北方封王爲涇陽王治南方號赤鬼國,Đế Minh ư thị lập Đế Nghi vi tự trị Bắc phương phong vương vi Kinh Dương Vương trị Nam phương hiệu Xích Quỷ quốc 事𬮙𠄼󱀄計之碑除,Sự muôn NĂM cũ kể chi bây giờ -如䏧碎悲唒𤽸,như da tôi bây giờ dẫu trắng 擛因固客𠫾𧗱戈祠感景𢧚䜹笔排,dịp nhân có khách đi về qua từ cám cảnh nên thơ bút bày 叙情詩,tự tình thơ -納兄懷王柳妻順天公主李氏為順天皇后降昭聖為公主,đinh dậu lục niên tống gia hi nguyên niên xuân chính nguyệt chiếu phàm tạo chúc thư văn khế hệ điền thổ yết tá trái tiền thư khế chứng nhân áp thủ tiền tam hàng mại chủ áp thủ hậu tứ hàng 咹之高𢀲𠰺它爫牢,ăn gì cao lớn đẫy đà làm sao 歲殘景㐌𧗱班悶,tuổi tàn cảnh đã về ban muộn 函犀戦士淹江上服豸中臣死道傍,hàm tê chiến sĩ yêm giang thượng phục trãi trung thần tử đạo bàng -輸𥪞神氣㐌頽𡘮,trong thần khí đã đồi mất 於等塔時𢧚等塔,ở đấng thấp thì nên đấng thấp 𠀲𫼔詩襊𠀲𫼳𨢇瓢,đứa đeo thơ túi đứa mang rượu bầu 底朱國姓特𣈙𢪀宜,để cho quốc tính được rày nghỉ ngơi @@ -26926,7 +23991,6 @@ 朱昆󰠃妸此制𠬠排,cho con cùng gã thử chơi một bài 𡥵喂媄拱㐌𠄽𣎃󰅒,con ơi mẹ cũng đã vài tháng nay 𨕭梅洌𣹕襖𬗢,Trên mui lướt mướt áo là -曠妻雷陽主山人山鄭氏陳昌符九年,khoáng thê lôi dương chủ sơn nhân sơn chủ kim thuỷ chủ dã trịnh thị huý dĩ thương trần xương phù cửu niên 㐌迻典畧󰘇公,Đã đưa đến trước cửa công 丁景安等以朝󰀩不肃紏劾殿前都旨揮使何棲笵内黎篭等各杖八十以下於是朝󰀩稍肃,đinh cảnh an đẳng dĩ triều nghi bất túc củ hặc điện tiền đô chỉ huy sứ hà thê phạm nội lê lung đẳng các trượng bát thập dĩ hạ ư thị triều nghi sảo túc 烏馬兒等溺死,ô mã nhi đẳng nịch tử @@ -26945,29 +24009,24 @@ 至是降,Chí thị hàng ���尚尚皇女瑞寶公主,toại thượng thượng hoàng nữ thuỵ bảo công chúa 世傳常傑沿江築柵固守一夜軍士忽於張將軍祠中聞髙聲曰南國山河南帝居截然分定在天書,thế truyền thường kiệt duyên giang trúc sách cố thủ nhất dạ quân sĩ hốt ư trương tướng quân từ trung văn cao thanh viết nam quốc sơn hà nam đế cư tiệt nhiên phận định tại thiên thư -也有僧智通奉侍焉,Sơ Nhân Tông xuất gia thời Siêu Loại tự tăng Trí Thông nhiên tí tự chưởng chí nhập trửu nghiễm nhiên vô biến dung 聖善媄底𪜀命,thánh thiện mẹ đẻ ra mình 仍劫扑買安塘生理䐗冘吏𫴯椇片𤬪辨𥙩調空,nhưng cướp bóc mới yên đường sinh lý chửa đem lại tấc gỗ phiến ngói biện lấy đều không 遣翰林侍讀黄清代阮覧行奏告,Khiển Hàn lâm thị độc Hoàng Thanh đại Nguyễn Lãm hành tấu cáo 哏拱𡗶孛四方厨尼,khấn cùng trời phật tứ phương chùa này 㝵賢欺囉欺於㐱羕意所泥𠱋㝵樵夫浪些拯沛泥丕,người hiền khi ra khi ở chỉn dường ấy thửa nệ ru người tiều phu rằng ta chẳng phải nệ vậy -節春夜天清雲静,tiết xuân dạ thiên thanh vân tĩnh 姅情姅景如支𬌓𢚸,nửa tình nửa cảnh như chia tấm lòng 󰇏和插産𠄩排,chiến hoà sắp sẵn hai bài 𧜖单姅褡底侯除埃,chăn đơn nửa đắp để hầu chờ ai 𠀧沉𬙞浽𠃩𰛻汀,ba chìm bảy nổi chín lênh đênh 春三月改元治平,xuân tam nguyệt cải nguyên trị bình -納幣稟所巾合用𦄾連倍分古𬁷,nạp tệ sắm sửa thỏa khăn hợp dụng vóc liền bội phần của yêu 丐趣姑頭擬拱𫨩窮饒奸󱫂𠇍饒𣈜,cái thú cô đầu nghĩ cũng hay cùng nhau dan díu bấy nhiêu ngày 差正使阮仁政副使范永綿陳槩阮滚等同天朝使都督林參駕海往福建求封于明,Sai chánh sứ Nguyễn Nhân Chính phó sứ Phạm Vĩnh Miên Trần Khái Nguyễn Cổn đẳng đồng thiên triều sứ Đô đốc Lâm Sâm giá hải vãng Phúc Kiến cầu phong vu Minh 参傷𫽄院𫳘從,Sâm Thương chẳng vẹn chữ tòng -湄秋灑𠀧塘菊𫗃春迻𪽏蘭,mưa thu tưới ba đường cúc gió xuân đưa một luống lan 𤎜屏射雀󱋨床乘龍,rạng bình xạ tước nức giường thừa long 𠬠茹荣顕貞寃𠬠娘,một nhà vinh hiển riêng oan một nàng 統阮五年為登庸所殺,thống nguyễn ngũ niên vị đăng dung sở sát 些常󰉲最𬊭顔𧡊魔𧡊鬼払𦄺繚𤽗,ta thường sớm tối thắp nhang thấy ma thấy quỷ chàng ràng trêu ngươi 令國威三帶将校軍人凣見賊書詐誘恐惑人心而私呈本将者斬督将不䏻監察罪同,lệnh quốc oai tam đái tướng hiệu quân nhân phàm kiến tặc thư trá dụ khủng hoặc nhân tâm nhi tư trình bản tướng giả trảm đốc tướng bất năng giám sát tội đồng -謹时𬛈埃爫朱生,kín thời nem ai làm cho sinh 時明國皇后見我國使至差官收取函箱領入内殿討取異香,Thời Minh quốc hoàng hậu kiến ngã quốc sứ chí sai quan thu thủ hàm tương lĩnh nhập nội điện thảo thủ dị hương 三月封長子煒為彰武大王年十四欲立為皇太子疽病薨,Tam nguyệt phong trưởng tử Vĩ vi Chương Vũ đại vương niên thập tứ dục lập vi Hoàng Thái tử thư bệnh hoăng 󰅹𦎛󰅹𥿗󰅹針,nào gương nào chỉ nào kim @@ -26979,7 +24038,6 @@ 若吏部六科尚寶寺度支通政使司并護衛等衙門吏並不之禁,Nhược Lại bộ Lục khoa Thượng bảo tự Đạc chi thông chính sứ ti tịnh hộ vệ đẳng nha môn lại tịnh bất chi cấm 麻昆𡛔意卞檜㭲恠󱓍,mà con gái ấy bèn cội gốc quái gở 尼埃单泣秩緘俸仍,này ai đan rập giật giàm bỗng dưng -跪𠄩𨆝𫴋𩠓森森,quỳ hai gối xuống gật lom khom 𥘉甲人見牛跡於菴蘿樹上觀之乃是白牛良久復由他岐下本甲衛人黎换占曰白牛在下之物却在木上是下在上之象因相率以叛,Sơ Giáp nhân kiến ngưu tích ư Am La thụ thượng quan chi nãi thị bạch ngưu lương cửu phục do tha kì hạ bản giáp vệ nhân Lê Hoán chiêm viết Bạch ngưu tại hạ chi vật khước tại mộc thượng thị hạ tại thượng chi tượng nhân tương suất dĩ phản 𫽄泥幽顯賀󰑼姉㛪,Chẳng nề u hiển mới là chị em 北俄驛𬟗化𢧚隂魂,bắc nga dịch cũ hoá nên âm hồn @@ -26992,16 +24050,13 @@ 棱撑𪀄逗𤍊𣘃高,rừng xanh chim đậu tỏ cây cao 咹蒌咹𢁑業𠰘庄嫌所䔲荄,ăn rau ăn trái nghiệp miệng chăng hèm thửa đắng cay 𤈜𤈜花鐄迻𩙍,chói chói hoa vàng đưa gió -福茄禄渃洡𤁓奇𠄩,phúc nhà lộc nước dồi dào cả hai 東西山𪜕𠄩楼,đông tây sơn đỏ hai lầu 𨑮��𣷷渃迻𨉓𠓨󰦓,mười hai bến nước đưa mình vào đâu -贈司徒賜謚謹度,tặng tư đồ tứ thuỵ cẩn độ văn giai thiên lộc phù lưu trường nhân 吝囬細准江中,lần hồi tới chốn giang trung 十二月甲午日冬祭初稱曰孝孫國皇,thập nhị nguyệt giáp ngọ nhật đông tế sơ xưng viết hiếu tôn quốc hoàng 公浪娘於何方,Công rằng Nàng ở hà phương 雲南軍一萬先至直抵三江順流而下,Vân Nam quân nhất vạn tiên chí trực để Tam Giang thuận lưu nhi hạ 𠁑金烏婫白雁䏾擂摧𣳔碧,dưới kim ô con bạch nhạn bóng loi thoi dòng biếc -𠳨嘆,chẳng có người hỏi han 所茹𤽗意病急嗔恩斟酌,thửa nhà ngươi ấy bệnh gấp xin ơn châm chước 𠬠畨朱塊𠦳㝵庒涓,một phen cho khỏi ngàn ngày chẳng quên 藤蕩𠬠𢆥𨑮𠄩𣎃𡥵眜𬷤㧅鏡㐌󱩸𦖻,đằng đẵng một năm mười hai tháng con mắt gà đeo kính đã mòn tai @@ -27020,7 +24075,6 @@ 生𠵌哏󰜋𣇞娄,sinh nghe ngẩn một giờ lâu 魯蜆𢧚滝𪽝蜆吨除寅寅扒買侯坤,lỗ kiến nên sông bởi kiến đùn chờ dần dần bớt mới hầu khôn 愁𣻆坦綏珠沙𥐆𨱽,sầu tuôn đứt nối châu sa vắn dài -𠭤吏㐌拯及丕,đã chẳng kịp vậy 受文武從官品級有差,thụ văn võ tòng quan phẩm cấp hữu sai 󰜋𠳒𡢐󱙹拱󰑼,một lời sau trước cũng là 呐啅,nói xược @@ -27035,11 +24089,8 @@ 青青塘丐青雲狹之,Thênh thênh đường cái thanh vân hẹp gì 情棋麻﨤饒低,tình cờ mà gặp nhau đây 悲除特𧡊𩈘饒,bây giờ được thấy mặt nhau -癸未四年,quý mùi tứ niên minh thiên thuận thất niên -㛪姨灰星𩔗,em chị hôi tanh loài 時庭堅留守山南治事廉平盗息民安故特擢陞二次,Thời Đình Kiên lưu thủ Sơn Nam trị sự liêm bình đạo tức dân an cố đặc trạc thăng nhị thứ 金龟󰠳吏現靈買咍賊於邊𨉟空賖,kim quy đâu lại hiện linh mới hay giặc ở bên mình không xa -固番拱𢢂固𠳒拱傷,có phen cũng ghét có lời cũng thương 󰊄𩄲平㐌典󰠍埮𣾺,Gió mây bằng đã đến kỳ dặm khơi 𨔍之彼嗇斯豊,Lạ gì bỉ sắc tư phong 咭𠁀叔季分崩,ghét đời thúc quý phân băng @@ -27048,9 +24099,7 @@ 𨔾𩂏𦅰纀少之,chở che đùm bọc thiếu chi 悶䀡鹏𢲦𦑃𠖤,muốn xem bằng nhấc cánh bay 菍𦖻猫,nấm tai mèo -交遊意㐌衝,giao du ấy đã xong 欣調𧿫虐𧿫吹,hơn điều giấu ngược giấu xuôi -扲朋爫漫漫空功,cầm bằng làm mướn mướn không công 丐𧍈店𫅫戈勾欄碧,cái đóm đêm bay qua câu lan biếc 求銅柱立於横山令漢兵下於𭶚道,cầu đồng trụ lập ư hoành sơn lệnh hán binh hạ ư bặc đạo 以東閣大𭓇士阮貴雅為吏部左侍郎,Dĩ Đông các đại học sĩ Nguyễn Quý Nhã vi Lại bộ tả thị lang @@ -27074,20 +24123,17 @@ 爵忠良侯以頼世羙爲󰆑郡公阮師尹爲莅郡公王珍爲山郡公使各領本部兵前進,tước trung lương hầu dĩ lại thế mĩ vi khánh quận công nguyễn sư doãn vi li quận công vương trân vi sơn quận công sử các lĩnh bản bộ binh tiền tiến 債縁伴侶傷払善,trái duyên bạn lứa thương chàng thiện 󰭼鐄𠫾賂仍𠊛奉差,lấy vàng đi lộ những người phụng sai -𬮌險旭碍村眞,cửa quyền hiểm hóc ngại thon chen 以刑部左侍郎禮川伯阮克寬爲督視,Dĩ Hình bộ Tả thị lang Lễ xuyên bá Nguyễn Khắc Khoan vi Đốc thị 鷖大越史記之書載前代帝王之正,Y Đại Việt sử kí chi thư tải tiền đại đế vương chi chính 王威𦋦飭驅除泟如鱠𣳮摳如𤠄篭,vương uy ra sức khu trừ sạch như gỏi rửa khua như gà lồng 𢚸𦖑芇敢呐孤理芇,lòng nghe nào dám nói co lẽ nào 六月莫氏安排車駕移入昇龍居正殿受群臣朝賀,lục nguyệt mạc thị an bài xa giá di nhập thăng long cư chính điện thụ quần thần triều hạ 遇學問雖不及漢超而居職清謹見稱於時,Ngộ học vấn tuy bất cập Hán Siêu nhi cư chức thanh cẩn kiến xưng ư thời -𠎬樁萱孟羕芇,đứng thung huyên mạnh dường nào 𤴬夢眜𥙩𢬣沕𢖖𨉞𠊚恪𥙩金󱣗丸𧖱,đau mống mắt lấy tay vắt sau lưng người khác lấy kim khêu hòn máu 酉時失火延燒天威火噐庫於端門外,Dậu thời thất hoả diên thiêu Thiên Uy hoả khí khố ư Đoan Môn ngoại 𦟐桃眉󰳀容顔冷㳥,Má đào mày liễu dung nhan lạnh lùng 譚以𫎇阮正賴皆受󰠐僞職,Đàm Dĩ Mông Nguyễn Chính Lại giai thụ Thầm nguỵ chức 海,hải -買傳妸珠竜侯,mấy truyền ả châu long hầu 𤻻過,mệt quá 人立祠設像一如夢時所見歲時祀焉陳元豊間韃靼入寇至境馬蹶不進��人率眾拒戰斬虜首賊奔散,nhân lập từ thiết tượng nhất như mộng thời sở kiến tuế thời tự yên trần nguyên phong gian thát đát nhập khấu chí cảnh mã quệ bất tiến thôn nhân suất chúng cự chiến trảm lỗ thủ tặc bôn tán 𦼔筝𮤭𮤭󰬾𤗹边塘堤路群傳𤐡香,lều tranh mọn mọn ba phên bên đường đê lộ còn truyền khói hương @@ -27099,7 +24145,6 @@ 追尊封爲誼王謚隆緒,truy tôn phong vi nghị vương thuỵ long tự 初二胡之到奇羅也欲奔新平民有父老拜謁曰此處名覊黎上有天擒山其兆不祥,sơ nhị hồ chi đáo kì la dã dục bôn tân bình dân hữu phụ lão bái yết viết thử xứ danh ki lê thượng hữu thiên cầm sơn kì triệu bất tường 初帝父丁公著爲楊廷藝牙將廷藝授攝歡州刺史後歸吳王遣還舊任卒,Sơ Đế phụ Đinh Công Trứ vi Dương Đình Nghệ nha tướng Đình Nghệ thụ nhiếp Hoan Châu Thứ sử hậu quy Ngô Vương khiển hoàn cựu nhiệm tốt -明以熊宗魯任交趾右參議宗魯,minh dĩ hùng tông lỗ nhậm giao chỉ hữu tham nghị tông lỗ tứ xuyên 有士子行制,hữu sĩ tử hành chế 然而决性命廢人倫厭塵嚚依禪寝以獨絜君子不與也,nhiên nhi quyết tính mệnh phế nhân luân yếm trần ngân y thiền tẩm dĩ độc kiết quân tử bất dữ dã 爫之砲覆𢚸饒閉󰭾人生𬙞糁󰁰,làm chi pháo phúc lòng nhau bấy rốt nhân sinh bảy tám mươi @@ -27110,8 +24155,6 @@ 擼橛󰝡𧗱底魯空,nhổ cột đem về đẻ lỗ không 辛酉四年明弘治十四年,Tân Dậu tứ niên Minh Hoằng Trị thập tứ niên 󰘚謨㐌𧡊於󰠳引𠓨,mặt mo đã thấy ở đâu dẫn vào -伯高羅𫳘本𣳔,bá cao là chữ -闭除師買煩,bấy giờ sư mới phiền 仍句名利庒潺𢚸低,những câu danh lợi chẳng sờn lòng đây 腰花腰特𠬠牟點粧,Yêu hoa yêu được một màu điểm trang 石鼎香殘𤌋水沉,thạch đỉnh hương tàn khói thuỷ chìm @@ -27120,12 +24163,10 @@ 群臣咸曰𡸈不知民勞為可慮所可慮者有大於,quần thần hàm viết khởi bất tri dân lao vi khả lự sở khả lự giả hữu đại ư 双曰恒例片冊𪧘,song viết hằng lề phiến sách cũ 𨑮翁元帥征西,mời ông nguyên soái chinh tây -凭凭,lòng lo bẵng bẵng 𡎝凣俗塊𢚸凣俗,cõi phàm tục khỏi lòng phàm tục 守鎮寨迯亡者如之,Thủ trấn trại đào vong giả như chi 酌𣹕,chước rót 冬十一月以張漢超為左諫議大夫,đông thập nhất nguyệt dĩ trương hán siêu vi tả gián nghị đại phu -沒㝵𡛔卒冷麻𡠣朱,kén chọn một người gái tốt lành mà cưới cho 帝從之故有是命,Đế tòng chi cố hữu thị mệnh 帝令吏部諭廬曰戦器是同一樣爾所言乃妄爾,Đế lệnh Lại bộ dụ Lư viết Chiến khí thị đồng nhất dạng nhĩ sở ngôn nãi vọng nhĩ 五月雷震天安殿,Ngũ nguyệt lôi chấn Thiên An điện @@ -27146,7 +24187,6 @@ 鎬則信之,Cảo Tắc tín chi 八表易曰孤矢以威天下,Bát biểu Dịch viết cô thỉ dĩ uy thiên hạ 役之󰟯恪󱮿𢝙,việc chi dường khác vẻ vui -𢪀朱欺閣曰經貝,nghĩ cho khi gác viết kinh 今爾等皆忠良之臣務體朕奉天愛民之意興民之利除民之害順其好惡而革其奸弊,Kim nhĩ đẳng giai trung lương chi thần vụ thể trẫm phụng thiên ái dân chi ý hưng dân chi lợi trừ dân chi hại thuận kì hảo ác nhi cách kì gian tệ 吝𦖑更㐌𠬠分𪔠𠀧,lần nghe canh đã một phần trống ba 晦卿作詩有云茅簷命也供樵爨老木時乎厄斧斤𧥾者知其不善終,Hối Khanh tác thi hữu vân Mao thiềm mệnh dã cúng tiều thoán Lão mộc thời hồ ách phủ cân thí giả tri kì bất thiện chung @@ -27171,21 +24211,15 @@ 渚遁另麻辱,chớ trốn tránh mà nhọc 畧卢報補𡢐󰑼顕荣,Trước lo báo bổ sau là hiển vinh 太宗不學無以知之而儒臣進此以䛕媚其君不可謂無罪也,Thái Tông bất học vô dĩ tri chi nhi nho thần tấn thử dĩ dua mị kì quân bất khả vị vô tội dã -時憲仕澈由海岸經剛澗地方而進義膠䏻紹等由陸道經巄鄒幔長地方而進,thập nhất nguyệt thập thất nhật thống lĩnh quan phú quận công trịnh căn sai thuộc tướng lê thì hiến hoàng nghĩa giao tham thị lê sĩ triệt nguyễn năng thiệu đẳng phân đạo thảo tặc -揚爫,dương làm lời tốt rằng bỏ chốn khó tới chốn giàu -𡃙𪡦布朐𡚝沕亘如榾坧,mécxì bốcu cồ vẫn cứng như cột đá 明人唐保貞來降,minh nhân đường bảo trinh lai hàng 順化二府七縣四州,thuận hoá nhị phủ thất huyện tứ châu 媄喂𠫾𢄂𢺀碎銅楹,mẹ ơi đi chợ mua tôi đồng riềng -窖台公人間,khéo thay công nhân gian 老夫處僻馬牛羊齒已長,Lão phu xứ tịch mã ngưu dương xỉ dĩ trưởng -呐爫𢗖磊𢫝𨱽,nói làm nhầm lỗi dong dài 𬙞𨑮渚𥊖渚跪啫咵浪𡄰,bảy mươi chưa đui chưa què chớ khoe rằng tốt 季犛漢蒼率将佐官屬,Quý Li Hán Thương suất tướng tá quan thuộc 頭𪤠𢒎鷺𡳳𡌿浽󱦙,đầu doi bay lộ cuối ghềnh nổi âu 𠳒尼𠸕貝知音尔,lời này dặn với tri âm nhé 或流而為他岐或倒戈而相攻莫能歸一其可,hoặc lưu nhi vi tha kì hoặc đảo qua nhi tương công mạc năng quy nhất kì khả -綴橋梂𠿱北,xuyết kiều cầu rào bắc qua 喑󰠐𤿰陣習情楽軍,om thòm trống trận rập rình nhạc quân 隋帝乃授方驩州道行軍總𬋩經畧林邑,tuỳ đế nãi thụ phương hoan châu đạo hành quân tổng quản kinh lược lâm ấp 㗂旁㗂征咍沒𠊛沒彩,tiếng phẳng tiếng chênh hay một người một vẻ @@ -27193,14 +24227,12 @@ 又𡧸奏帝誅季犛,hựu mật tấu đế tru quý li 𪟂吒丐渃滝坡語浪謗渃󰅹𪟽謗𡥵,chém cha cái nước sông bờ ngỡ rằng báng nước nào ngờ báng con 𧘸𦠘襖,độn vai áo -宣光鎮守副總兵黎饋奏本鎮𫎇當社被吒人燒毀人家察,tuyên quang trấn thủ phó tổng binh lê quỹ tấu bản trấn mông đương xã bị xá âm sá nhân thiêu huỷ nhân gia sát 州首領皆屬廣原州歲輸土貢,châu thủ lĩnh giai thuộc Quảng Nguyên châu tuế thâu thổ cống 四月初七日行在内殿流星大起敬天殿折一角,Tứ nguyệt sơ thất nhật hành tại nội điện Lưu tinh đại khởi Kính Thiên điện chiết nhất giác 八月詔百官管甲主都凣克補禁軍宜揀大户不得取孤獨人違者罪之,Bát nguyệt chiếu bách quan quản giáp chủ đô phàm khắc bổ cấm quân nghi giản đại hộ bất đắc thủ cô độc nhân vi giả tội chi 税倘儈𢯏鎖󱤈󰁇碧拯傷旦鐄派玉湼女爫朱𧊉󱋓螉𠴔,thuê thằng cuội bẻ khóa buồng ngưng bích chẳng thương đến vàng phai ngọc nát nỡ làm cho bướm chán ong chường 春正月初三日勑㫖一繼今各處縣州官行下各社長凣本社軍人匠局各色,Xuân chính nguyệt sơ tam nhật sắc chỉ Nhất Kế kim các xứ huyện châu quan hành hạ các xã trưởng phàm bản xã quân nhân tượng cục các sắc 花淡没牟唭𡁚𠼯,hoa đượm một màu cười hớn hở -鎇撩頭,me treo đầu ngựa 時帝親率六,Thời Đế thân suất lục 祐僅以身免,hựu cẩn dĩ thân miễn 七日宣光鎮平原獠人入貢,thất nhật tuyên quang trấn bình nguyên lạo nhân nhập cống @@ -27208,21 +24240,16 @@ 惠樁堆坎夜夜,huệ thông đôi khóm dà dà 媄𫗒𠰹夜渚欺武鐄,mẹ ăn đỡ dạ chữa khi võ vàng 心誠炪𠬠埬秥𤐜𠖤𤊃𤈡𠁙𩡋𫴺󰅹𤐜𨖲𦤾盡天曹玉皇判𠳨𠀲󰅹炪秥,tâm thành đốt một đống rơm khói bay nghi ngút chả thơm chút nào khói lên đến tận thiên tào ngọc hàng phán hỏi đứa nào đốt rơm -箕滝怒𡶀𠳒誓渚悁,kìa sông nọ núi lời thề chưa quên 𡨌妄渃𣲆㳥𣼭,Giữa VÒNG nước dẫy sóng giồi 召忽之死不足以善其道然反側于寧不惕然爲之寒心也哉,triệu hốt chi tử bất túc dĩ thiện kì đạo nhiên phản trắc vu ninh bất thích nhiên vi chi hàn tâm dã tai 每社本坊支綽像佛,mọi xã bổn phường chia rước tượng phật 三軍聞令皆整肅隊伍不敢侵犯,Tam quân văn lệnh giai chỉnh túc đội ngũ bất cảm xâm phạm -敬盎那蜍,kính ang nạ 老𧈧𣦆役奔鈎,lão càng trải việc buông câu 庄咍養末每盎那,chẳng hay dưỡng mắt mũi ang nạ -𠊚中渃拱辰㤙隊,người trong nước cũng thì ân đội 本州有黎觀察者見而異之曰此兒資格非庸人比,Bản châu hữu Lê quan sát giả kiến nhi dị chi viết Thử nhi tư cách phi dung nhân tỉ 媳婦娘妯儉勤,tức phụ nàng dâu kiệm cần 是歳旱,Thị tuế hạn -英𨀈細度䀡,anh bước tới đọ xem 𦋦,ra -如梅早杏遲管,như mai tảo hạnh trì quán 時西南方有聲如雷暴風雨大作,Thời Tây nam phương hữu thanh như lôi bạo phong vũ đại tác 滚滚𧏵𠖤𡶨沛邑同同㹯𧼌𡓁咸陽,cuồn cuộn rồng bay ngàn bái ấp rùng rùng hưu chạy bãi hàm dương 𠊛陳濁餒衛圭,người trằn trọc nỗi về quê @@ -27231,7 +24258,6 @@ 𠇮芒䏾渚离离𩈘時哉海眞時失䜹,mình mang bụng chửa lè lè mặt thì tai hải chân thì thất thơ 爫之𠫅紫紆紅𡗋㝹,làm chi giày tía vò hồng lắm nao 願爾眾一心討賊莫生煩󰞽,Nguyện nhĩ chúng nhất tâm thảo tặc mạc sinh phiền não -世界冬𢧚玉蔑䕯,thế giới đông nên ngọc một bầu 埋麻病𧘇邒安,may mà bệnh ấy đặng an 羅𣻆溋桂牟淶𣼽,là tuôn duềnh quế màu lai láng 爲國九經,Vị quốc cửu kinh @@ -27277,7 +24303,6 @@ 漢明𢭄𠖈雷霆,hớn minh gậy xuống lôi đình 細圭茹㐌侯殘𠀧𦝄,tới quê nhà đã hầu tàn ba trăng 鬭牛隊𬌥,đấu ngưu chọi trâu -氏牟抌覩冤尼庒他,thị mầu đem đổ oan này chẳng tha 議太后謚與祖妣同稱共謚𡸈人情所安哉非禮甚矣,Nghị Thái hậu thuỵ dữ Tổ tỉ đồng xưng cộng thuỵ há nhân tình sở an tai Phi lễ thậm hĩ 矯謳𠀧達禹門嶤,kẻo âu ba đợt vũ môn nghèo 漢楚默埃油𠯅嚛,hán sở mặc ai dầu dức lác @@ -27288,13 +24313,10 @@ 𧵆賒奴󱋨燕鶧,Gần xa nô nức yến anh 蜆蹽榾鉄𫳵󰍹蛆𧋂搓祖𫳵𧷺麻搓,kiến leo cột sắt sao mòn tò vò xây tổ sao tròn mà xây 事尼㐌外𨑮年,Sự này đã ngoại mười niên -昂魯函,ngang lỗ hòm 丁亥唐中宗哲嗣聖四年,Đinh Hợi Đường Trung Tông Triết Tự Thánh tứ niên 帝因畵像藏于書府有意大用未及遷而卒年六十二,Đế nhân hoạ tượng tàng vu thư phủ hữu ý đại dụng vị cập thiên nhi tốt niên lục thập nhị 店亏昆𡛔𤤰秦學𠺙㗂簫,đêm khuya con gái vua tần học thổi tiếng tiêu 淚妾󰅹𡮇𥿁边巾,lệ thiếp nào chút vướng bên khăn -東桃西桞鮮研,đông đào tây liễu tiên nghiên -吸凝買𨀈疎𨕭,ngập ngừng mấy bước thưa trên 帝於宗室知寳興缺名者親愛極其至而不任以政非其才,Đế ư Tông thất tri Bảo Hưng khuyết danh giả thân ái cực kì chí nhi bất nhiệm dĩ chính phi kì tài 𣈜春㛪唉群󰡍,Ngày xuân em hãy còn dài 翁撼爫之𠀲秃頭秃頭空𩯀撼󱚢󰠳,ông bám làm chi đứa trọc đầu trọc đầu không tóc bám vào đâu @@ -27323,24 +24345,20 @@ 󰡎畑産幅笺花,dưới đèn sẵn bức tiên hoa 明人不䏻制,minh nhân bất năng chế 家庭治,gia đình trị -󱗲末孛昆末庄丿曾崔,kính trông mặt bụt con mắt chẳng phút từng thôi 𫢩它𨖲𡶀𨃴麟𠇮分唒固清貧拱應,nay đà lên núi gót lân mình phận dẫu có thanh bần cũng ưng 﨤干危𣷷別牢邒常,gặp cơn nguy biến biết sao đặng thường 固𦲿𫉡情負昌滝固厨边北𠬕庙边東搉殘,có lá lốt tình phụ xương xông có chùa bên bắc bỏ miếu bên đông tồi tàn 快州順安為甚,khoái châu thuận an vi thậm 想干故󰀎悴𪤍攝初,tưởng cơn cớ ấy xót nền nếp xưa 臣等因之罷免固不足惜但恐後之任是聀者將緘默不敢言耳,thần đẳng nhân chi bãi miễn cố bất túc tích đán khủng hậu chi nhiệm thị chức giả tương giam mặc bất cảm ngôn nhĩ -忠孝念初馬女移,trung hiếu niềm xưa mựa nỡ dời 𣇜𣈜制𡏢淡𠎣,buổi ngày chơi mả đạm tiên 眉卞羅几於茹些𩝺󱰉,mày bèn là kẻ ở nhà ta nuôi nấng 別󰠲合浦麻蒙珠𧗱,biết đâu hợp phố mà mong châu về 特及经尼,được gặp kinh này -咍使淑𫔮𨒣,hay sứ thục nhàn du 更𣅘月挌梗霜,canh khuya nguyệt gác cành sương 沙機買典世尼庄仍,Sa cơ mới đến thế này chẳng dưng 当欺患难﨤饒,ðương khi hoạn nạn gặp nhau 命監察丁仁甫韶惟精分行海東西南三道勘瀕海堤岸令本處承司培築,Mệnh giám sát Đinh Nhân Phủ Thiều Duy Tinh phân hành Hải Đông Tây Nam tam đạo khám tần hải đê ngạn lệnh bản xứ thừa ti bồi trúc -典條如几容𨱽,đến đều như kẻ dong dài 滝瀘渃浊𠊚顛,sông lô nước đục người đen 於是天下失望,ư thị thiên hạ thất vọng 啫衝𡢻意買𧗱共僥,giả xong nợ ấy mới về cùng nhau @@ -27364,13 +24382,10 @@ 闭徐吒㐌𫅷奴,bấy giờ cha đã già nua 法咍洒豆成兵,phép hay sái đậu thành binh 𠄼式𩄲封摄袄朝,năm thức mây phong nếp áo chầu -鑷子葉瑟底和杜,nhiếp tử nhíp sắt để hoà nhổ râu 頼世卿棄營引兵遁入永寧越錦水入安塲䦕,lại thế khanh khí doanh dẫn binh độn nhập vĩnh ninh việt cẩm thuỷ nhập yên trường quan -氊論花邏𦹳菟,hoa lạ thơm tho 春清化府献檳榔一本九莖,xuân thanh hoá phủ hiến tân lang nhất bản cửu kinh 執廛干省干迷,Chập chờn cơn tỉnh cơn mê 𨑮𠄻𫷜買悲𣇞󰑼低,mười lăm năm mới bây giờ là đây -親父具潘文浦,thân phụ cụ phan văn phổ 殿茹嚴瀋,điện nhà nghiêm thẳm 自是無敢私謁者,Tự thị vô cảm tư yết giả 監國撫軍這大小事欽閲决迪毅登辟舉内外效厎治安,giám quốc phủ quân giá đại tiểu sự khâm duyệt quyết địch nghị đăng tích cử nội ngoại hiệu chỉ trị an @@ -27379,26 +24394,21 @@ 傳誦於華盖橋,truyền tụng ư Hoa Cái kiều 清心,thanh tâm 雷催坡柳󰋇梗楊関,loi thoi bờ liễu mấy cành dương quan -淘麻𠶖𪽣𦓿麻咹,ruộng cày mà ăn 没團獄卒哉排𢷰𦋦󱡵北塟外同空,một đoàn ngục tốt tơi bời khiêng ra cửa bắc táng ngoài đồng không 𠬠󰟀𦹵爱䏾斜,một vùng cỏ áy bóng tà 二月擢清華參政阮名實爲鴻臚寺卿賞錢一百貫,nhị nguyệt trạc thanh hoa tham chính nguyễn danh thực vi hồng lô tự khanh thưởng tiền nhất bách quán 十三日丁丑吏部尚書阮如堵奏言會試中二三塲充各衛門吏今考試敎職中格宜除經歷等職,thập tam nhật đinh sửu lại bộ thượng thư nguyễn như đổ tấu ngôn hội thí trúng nhị tam trường sung các vệ môn lại kim khảo thí giáo chức trúng cách nghi trừ kinh lịch đẳng chức -翁布𧡊昆呐𦓡活𡗋,ông bố thấy con nói mà hoạt lắm 詠鬥棋,vịnh đấu kỳ 貪𢀭𥙩沛绳吳𣎀𣎀如体梗枯逐𠓨,tham giàu lấy phải thằng ngô đêm đêm như thể cành khô chọc vào -才沛𣅶風塵,tài phải lúc phong trần 明詔勅凡朝廷所差,Minh chiếu sắc Phàm triều đình sở sai 赦改元以誕日爲天慶聖節稱瓊都洞主,xá cải nguyên dĩ đản nhật vi thiên khánh thánh tiết xưng quỳnh đô động chủ 固怛行空許𡥵,có đắt hàng không hở con -騷𫥨朱𠬠勾対,tao ra cho một câu đối 判官拮筆批浪他𧗱嗔㑏道恒古今,phán quan cất bút phê rằng tha về xin giữ đạo hằng cổ kim 𤤰𤕔定料朱陞治位,vua cha định liệu cho thăng trị vì 石性仁愛好讀書有勇力愛士卒帝嘗命領前鋒所向皆克,Thạch tính nhân ái hảo độc thư hữu dũng lực ái sĩ tốt đế thường mệnh lĩnh tiền phong sở hướng giai khắc 童浪冲𫋻咏潙,ðồng rằng trong gói vắng vơi 國乃平,quốc nãi bình 𥘉作曲柄雨盖,sơ tác khúc bính vũ cái -裕宗逸豫怠于政權,kì thanh trực nghiêm nghị lẫm liệt khả uý như thử minh tông vi bái quốc tử giám tư nghiệp thụ thái tử kinh 皆所以尊正統而黜僭偽󰁮大綱而昭監戒耳,Giai sở dĩ tôn chính thống nhi truất tiếm nguỵ cử đại cương nhi chiêu giám giới nhĩ 根由渚𤑟故尼爫牢,căn do chưa rõ cớ này làm sao 伯午昆螉𡭬丐𢗖,bá ngọ con ong bé cái nhầm @@ -27429,7 +24439,6 @@ 撑,xanh 脱𬂙𤁕𤁕牟𦝄,THOẮT trông LỢT lợt màu DA 官軍以銃射之死于馬下,quan quân dĩ súng xạ chi tử vu mã hạ -即日以乘輿迎帝于嘉邸,tức nhật dĩ thừa dư nghinh đế vu gia để nhất vân tây để 史臣吳士連曰宋諡蘇緘以忠勇亦足以彰李常傑之忠勇也𡸈可以夙沙例視之哉秋八月庚寅朔日食,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Tống thuỵ Tô Giám dĩ Trung Dũng diệc túc dĩ chương Lí Thường Kiệt chi Trung Dũng dã khởi khả dĩ Túc Sa lệ thị chi tai Thu bát nguyệt Canh Dần sóc nhật thực 注,chú 𧵑意𧵑先王𧵑國家,của ấy của tiên vương của quốc gia @@ -27440,14 +24449,12 @@ 圖連枝吝擼花箕,đồ liên chi lần trỏ hoa kia 妾嗔𰿘刼縁尼,thiếp xin muôn kiếp duyên này 定追徵女丁夏綿布税例,định truy trưng nữ đinh hạ miên bố thuế lệ -谷城南𦫼蔑閒,góc thành nam lều một gian 㗂󰠲𦖑創爽󰑼𠁀曲󰠲𠶅㩫如𠊛宮仙,tiếng đâu nghe sang sảng lạ đời khúc đâu réo rắt như người cung tiên 是時明義土官勇郡公阮克寬父子𭁈僞黨連結聚集奸惡人欲乱京邑,Thị thời Minh Nghĩa thổ quan Dũng quận công Nguyễn Khắc Khoan phụ tử dữ nguỵ đảng liên kết tụ tập gian ác nhân dục loạn Kinh ấp 如𠀧风茦拖𢚸歆枚,nhờ ba phong thuốc đỡ lòng hôm mai 吀博徐𣈙停𢵰抇,xin bác từ rày đừng cóp nhặt 房冲倍𨄹蓮鐄𨀈𦋦,Phòng trong vội dạo sen vàng bước ra 其俗以商販為生業飲食衣服皆仰北客,kì tục dĩ thương phán vi sinh nghiệp ẩm thực y phục giai ngưỡng bắc khách -特辰𢝙𨤔唭𨥁,được thì vui vẻ cười xoà 官󰀎渚塊買𣈜沛蝼咹哿喡𠇮連折,quan ấy chửa khỏi mấy ngày phải sâu ăn cả và mình liền chết 夫尔水生珠,Phù nhĩ thuỷ sinh châu 安生王𥘉與昭陵有隙心懷怏怏遍求藝䏻之士以訓國峻,An sinh Vương sơ dữ Chiêu Lăng hữu khích tâm hoài ưởng ưởng biến cầu nghệ năng chi sĩ dĩ huấn Quốc Tuấn @@ -27468,17 +24475,14 @@ 唅𠿯𢷀𨀈簾珠,Ngậm ngùi rủ bước rèm châu 今年七月二十七日夜時被姦人脅迁于外,kim niên thất nguyệt nhị thập thất nhật dạ thời bị gian nhân hiếp thiên vu ngoại 󰮂䏾曥𣊍,trong bụng lơ mơ -圭𠊛吝呂闭𫢩,quê người lần lữa bấy nay 󰌎香別固刼尼女催,LÒ hương biết có kiếp này nữa thôi 𠬠𠇮爲渃爲民,Một MÌNH vì nước vì dân -擬𢭄孟美䐗可𥙩𠅜内吘啻,chửa khả lấy lời nói ngỏ ví 秋七月嶺南俚戶舊輸半課都護劉延祐使之全輸,Thu thất nguyệt Lĩnh Nam Lí hộ cựu thâu bán khoá Đô hộ Lưu Diên Hựu sử chi toàn thâu 稔昌𠁑坦珠眉哭,nắm xương dưới đất chau mày khóc 帝呼曰還生,đế hô viết hoàn sinh 仃群抔斫媄昆,Đừng còn bắt chước mẹ con 𣃣,vừa 紛爭會意𠽋唭𨒒𠄩官使每𠊛每方,phân tranh hội ấy nực cười mười hai quan sứ mỗi người mỗi phương -㐌麻户阮乙生昆𡛔浪娘麗娘户,đã mà họ nguyễn ắt sinh con gái rằng nàng lệ nương 桷罵不絶口,Giốc mạ bất tuyệt khẩu 孔鼻魯每法夫𠬠香戒定貪菟每味,khổng tỵ lỗ mũi phập phò một hương giới định thơm tho mọi mùi 𠊛城市客林泉隊畨体景隊畨鄭𢚸,người thành thị khách lâm tuyền đòi phen thấy cảnh đòi phen trạnh lòng @@ -27487,10 +24491,8 @@ 爐香銅白𥶄乖頽瑁,lò hương đồng bạch nón quai đồi mồi 浪冲聖帝𣼭󰠢,Rằng Trong Thánh đế dồi dào 𥷧坦,trạc đất -伴尼埃吏𠶆𠓨沛庒,bạn này ai lại mời vào phải chăng 𠊚冲幅像𠸜󰑼雲仙,người trong bức tượng tên là vân tiên 打料生買礼情奈呌,Đánh liều Sinh mới lấy tình nài kêu -朱𢧚𫢩晋埕秦,cho nên nay tấn chình tần 情深变惨𨔍調,tình thâm biển thảm lạ điều 麻冲𨤰沛固𠊛固些,Mà trong lẽ phải có người có ta 病箕油呵𠇮尼半𠫾,bệnh kia dầu khá mình này bán đi @@ -27529,24 +24531,19 @@ 其新除未有功過者處以二等,Kì tân trừ vị hữu công quá giả xử dĩ nhị đẳng 𥹰󰅒些祇𦖑朋𪖫,lâu nay ta chỉ nghe bằng mũi 群𢘾量𣷭傷排芇庄,còn nhờ lượng bể thương bài nào chăng -旦棱及柴蒸於󰡎核哿,gặp thầy chưng ở dưới cây cả 𠄩㛪𠳨畧嘆𡢐,Hai em hỏi trước han sau 連𢧚蘂呂花殘蝶拯兑𥚆蜂拯貪清,liền nên nhụy rữa hoa tàn bướm chẳng đoái nhìn ong chẳng tham thanh 嗷𠯪茶椿𨢇菊路質招壼玉苔潙,ngào ngạt trà thông rượu cúc lọ chắt chiu hồ ngọc đầy vơi 小姐迍󰘇啫𠽮,Tiểu thư đón cửa giã giề -翁牢呐拯𫨩推,ông sao nói chẳng hay suy -停𤒘花店𤐝󱑹瀋,đành chờ đuốc hoa đêm soi buồng thẳm 至是吳主遣鄧詢至郡,Chí thị Ngô chủ khiển Đặng Tuân chí quận 𡗶朱󰬷固志爫時𢧚,trời cho vả có chí làm thì nên 賀功𡃹㐌过醝,hạ công chén đã quá say -𠸦埃窖撻景招蹽,khen ai khéo đặt cảnh treo leo 每社置社村長一人專於農桑又率社軍農長以紏督之,mỗi xã trí xã thôn trưởng nhất nhân chuyên ư nông tang hựu suất xã quân nông trưởng dĩ củ đốc chi 氷傾如醒如醝󰜋命,bâng khuâng như tỉnh như say một mình 黄福劄令豪富土官阮勛梁汝笏杜維忠杜希望梁士永楊巨覺等並以家人赴燕京報效營造宫殿,hoàng phúc tráp lệnh hào phú thổ quan nguyễn huân lương nhữ hốt đỗ duy trung đỗ hi vọng lương sĩ vĩnh dương cự giác đẳng tịnh dĩ gia nhân phó yên kinh báo hiệu doanh tạo cung điện 勑諭數奸臣阮復罪九十二條,sắc dụ sổ gian thần nguyễn phục tội cửu thập nhị điều 畨尼些願蹺𤽗𠫾尋,phen này ta nguyện theo ngươi đi tìm 斤,cân -曳世,quạ đà dại thay 是時申利黨僅千餘人一所至揚言利善兵術以脅邉鄙沿邉溪峒人皆震懾無敢敵者,thị thời thân lợi đảng cẩn thiên dư nhân nhất sở chí dương ngôn lợi thiện binh thuật dĩ hiếp biên bỉ duyên biên khê động nhân giai chấn nhiếp vô cảm địch giả 搊之仍堛清騷,SO chi những bực thanh tao 𫢩𣑯㐌眷𫗄東,nay đào đã quyến gió đông @@ -27565,7 +24562,6 @@ 闭徐急逴署埋,bây giờ kíp rước thợ may 弋默之𦓡扲局拱爫之,thắc mắc chi mà cặm cục cũng làm chi 𨕭頭固祖蟵虶,trên đầu có tổ tò vò -國民故飭運動朱翁特他,quốc dân cố sức vận động cho ông được tha 娘浪𬮙隊恩𢚸,nàng rằng muôn đội ơn lòng 是時哀牢鎮安貢献方物,thị thời ai lao trấn yên cống hiến phương vật 功𡢻捌悲形主𨅺,công nợ bét be hình chúa chổm @@ -27573,21 +24569,15 @@ 梁軍潰北歸,Lương quân hội Bắc quy 钱𦝄㐌𧡊役之庄衝,Tiền lưng đã THẤY việc gì chẳng xong 惜台曷𥺊𫤯春,tiếc thay hạt gạo tám xoan -傳翹計㐌属𢚸,truyện kiều kể đã thuộc lòng -卞隊𠀧妸小妃,bèn đòi ba ả tiểu phi 王曰漢兵誅郢欲以警動我越,vương viết hán binh tru sính dục dĩ cảnh động ngã việt 師還至藤州改其州爲太平府,Sư hoàn chí Đằng Châu cải kì châu vi Thái Bình phủ 吒天錫咍𪿸特𠦳㝵蒸托,cha thiên tích hay rỗi được ngàn người chưng thác 打式,đánh thức 鼻根𤯩𪖫,tỵ căn sống mũi -娘浪㐌𠳒願,nàng rằng đã lời nguyền 宣准詞體式,tuyên chuẩn từ thể thức -庵葉𪀄呌花侈動,am rợp chim kêu hoa xảy rụng 石榴韶留強言,thạch lựu thừu lựu càng ngon 浪𥪞玉𥒥鐄鍮,Rằng Trong ngọc đá vàng thau 减省北平通化二府諸州縣官各一員,Giảm tỉnh Bắc Bình Thông Hoá nhị phủ chư châu huyện quan các nhất viên -𠳒咹呐拱妙揚寛台,lời ăn nói cũng dịu dàng khoan thai -状元𧗱細東成,trạng nguyên về tới ðôngthành 其寬條饒税,kì khoan điều nhiêu thuế 餒尼𠸠別󰟯尼𠰚,nỗi này ví biết dường này nhỉ 昆油𨀈鄧湯𩄲,con dầu bước đặng thang mây @@ -27612,9 +24602,7 @@ 意悶反奸,ý muốn phản gian 月娥榜浪巴󰁍,nguyệt nga bảng lảng bơ vơ 月春㐌窖𠴕𠁀𫳵麻拯𠴕𥙩𠊚清高,nguyệt xuân đã khéo giễu đời sao mà chẳng giễu lấy người thanh cao -笠𠃅𦹵𦱊疎壳,lợp mái cỏ gianh xơ xác 凡人臣得賜國姓並許改還祖父本姓使澄天璜之宗派明姓氏之本原,Phàm nhân thần đắc tứ quốc tính tịnh hứa cải hoàn tổ phụ bản tính sử trừng thiên Hoàng chi tông phái minh tính thị chi bản nguyên -刼尼𫽄﨤底停,kiếp này chẳng gặp 卞𠇮𪠞典圭茹先生呂塘𠳨尋藁率,bèn mình đi đến quê nhà tiên sinh lã đường hỏi tìm cảo sót 二十六日遣禮部尚書黎䏻讓范福昭郭󱴋等,nhị thập lục nhật khiển lễ bộ thượng thư lê năng nhượng phạm phúc chiêu quách liễn đẳng 平調京北處參政廣林伯阮,Bình điều Kinh Bắc xứ Tham chính Quảng Lâm bá Nguyễn @@ -27634,15 +24622,12 @@ 𢚁埃麻𠳚細共吀払透𣍊󰌵𢚸相思,cậy ai mà gửi tới cùng xin chàng thấu hết tấm lòng tương tư 唭浪󰠩渃緣於,cười rằng cá nước duyên ưa 娘強𠳐別𢚸払,Nàng càng Vâng biết lòng chàng -穷𠇍翁具道組織党革𠇮,cùng với ông cụ đạo tổ chức đảng cách mạng -㗂項羽英才埃當,tiếng hạng vũ anh tài ai đương 小姐倍𠯦昆花,Tiểu thư vội thét Con Hoa 達床七宝𡆫幔八仙,đặt giường thất bảo vây màn bát tiên 越之表上表請置方伯,Việt chi biểu thượng biểu thỉnh trí phương bá 自是蛟龍見之無咬傷之害,tự thị giao long kiến chi vô giảo thương chi hại 自五月至秋七月旱,Tự ngũ nguyệt chí thu thất nguyệt hạn 春真臘國來貢,Xuân Chân Lạp quốc lai cống -鐘愁𫽄打據𫳵喑,chuông sầu chẳng đánh cớ sao om 楼枚皮㗜𧥇霜,Lầu mai vừa rúc còi sương 㐌修修律戈時時催,Đã tu tu trót qua thì thì thôi 𤽗呵特安丕麻渚𠱋,ngươi há được yên vậy mà chớ ru @@ -27653,11 +24638,8 @@ 戊申十九年明孝宗弘治元年,Mậu Thân thập cửu niên Minh Hiếu Tông Hoằng Trị nguyên niên 拯羣鬪𪠞,chẳng còn dấu đi 向也六年一大比今則酌從周制定以三年矣,Hướng dã lục niên nhất đại tỉ kim tắc chước tòng Chu chế định dĩ tam niên hĩ -牢卞儈頭代,sao bèn cúi đầu đời trọc 珪祥侯臣阮俊堂奉監謄刊,Khuê Tường hầu thần Nguyễn Tuấn Đường phụng giám đằng san -𥪝宮禁𪀄車少仉,trong cung cấm chim sa thiếu kẻ 𠬠料󰬾𬙞拱料停如𡥵󱎶𨔈鳶𠝗𦀊,một liều ba bảy cũng liều đừng như con trẻ chơi diều đứt dây -𢆧鬂𠰚名價底停,may mắn nhé 詔功臣年八十者皆賜几杖入朝,chiếu công thần niên bát thập giả giai tứ kỷ trượng nhập triều 仲始懷惜媚珠還於粧,trọng thuỷ hoài tích mị châu hoàn ư trang 恒遣繩奚𫵈扲𨢇蔑壼彈琴蔑張,hằng khiến thằng hề mọn cầm rượu một hồ đàn cầm một trang @@ -27671,9 +24653,7 @@ 明将以其退者行軍令,Minh tướng dĩ kì thoái giả hành quân lệnh 𬋟湄退退圭𠊛󰜋身,Nắng mưa thui thủi quê người một thân 十四日𭛁還,thập tứ nhật phát hoàn -榖芒歆洒拜洛茹,cốc mang hom lúa sảy bay rác nhà 徐浪心腹相期,Từ rằng Tâm phúc tương cờ -些煩𤽗典呐庫,phiền ngươi đến nói khó 譖邪肯為讒人設忠孝終存實德堅,trấm tà khẳng vị sàm nhân thiết trung hiếu chung tồn thực đức kiên 十一月授黎景綽為翰林院侍講御前學生局副朱三省為左刑院大夫陳封為右刑院大夫阮日昇為安󰘊路安撫使,Thập nhất nguyệt thụ Lê Cảnh Xước vi Hàn lâm viện thị giảng ngự tiền học sinh cục phó Chu Tam Tỉnh vi Tả hình viện đại phu Trần Phong vi hữu hình viện đại phu Nguyễn Nhật Thăng vi an bang lộ An phủ sứ 㝵𠬠尼𠳨𠬠尼,người một nơi hỏi một nơi @@ -27685,7 +24665,6 @@ 如艚蘿𬔷㭉󰀒茄荄,như tàu lá ngái mọc bụi cà gai 士󰡴燕冷󰜑空,xập xè én lạnh lầu không 雄師大振威名郡縣響應故䏻畧定嶺外六十五成盡復南越故境亦女中之豪傑也,hùng sư đại chấn uy danh quận huyện hưởng ứng cố năng lược định lĩnh ngoại lục thập ngũ thành tận phục Nam Việt cố cảnh diệc nữ trung chi hào kiệt dã -正陳以踈狂多疾白於帝乞謝事出家許之,chính trần khuyết danh dĩ sơ cuồng đa tật bạch ư đế khất tạ sự xuất gia hứa chi 康佑,khang hựu 秩𧡊三雲暎鳯庭尼尼罕㐌細清明,chợt thấy tam vân ánh phượng đình này này hẳn đã tới thanh minh 十二月令各處江官如遇進表日許在衙門行,thập nhị nguyệt lệnh các xứ giang quan như ngộ tiến biểu nhật hứa tại nha môn hành @@ -27693,18 +24672,15 @@ 之朋細妬尋方改𠇮,chi bằng tới đó tìm phương gửi mình 眼如𨄹北塘𩄲,nhởn nhơ dạo bước đường mây 出神𦀊丿渚殘𥘀香,xuất thần giây phút chưa tàn nén hương -正月六日立為皇太子六年九月八日即位以明年為紹平元年大赦天下以生日為繼聖節尋改萬壽聖節號桂林洞主時帝生方十一不假垂簾聽政而天下之事皆自已出甲寅紹平元年明宣德春正月九年朔帝出百官謁太廟又出百官同北使望闕𢪒於客舘四日命門下司右侍郎阮富右刑院郎中范時中與北使徐琦郭濟等如明,chính nguyệt lục nhật lập vi hoàng thái tử lục niên cửu nguyệt bát nhật tức vị dĩ minh niên vi thiệu bình nguyên niên đại xá thiên hạ dĩ sinh nhật vi kế thánh tiết tầm cải vạn thọ thánh tiết hiệu quế lâm động chủ thời đế sinh phương thập nhất bất giả thuỳ liêm thính chính nhi thiên hạ chi sự giai tự dĩ xuất giáp dần thiệu bình nguyên niên minh tuyên đức xuân chính nguyệt cửu niên sóc đế xuất bách quan yết thái miếu hựu xuất bách quan đồng bắc sứ vọng khuyết bái ư khách quán tứ nhật mệnh môn hạ tư hữu thị lang nguyễn phú hậu cải phó hữu hình viện lang trung phạm thời trung dữ bắc sứ từ kì quách tế đẳng như minh 竜冬底渃印𡗶,Long LANH đáy nước in trời 老樵𦖑㗂埃呌,lão tiều nghe tiếng ai kêu 𩩫排𤽸坦𧖱茫𧺃滝,xương phơi trắng đất máu màng đỏ sông 牆坦󱞃撘髙𠀧𡱩𠃅𦹵𬔽󰈠待𠄩𡬼,tường đất sét đắp cao ba thước mái cỏ gianh lợp đẫy hai gang -𠬠花𠬠𧊉乙堆,một hoa một bướm ắt đôi 歆𡢐,hôm sau 平󰅒𠹾㗂王臣,bằng nay chịu tiếng vương thần 易曰君子以居賢德善俗,dịch viết quân tử dĩ cư hiền đức thiện tục 𠲖情娘買排情𥢆終,E tình nàng mới bày tình riêng chung 𧿨𠓨𥴗秃𧿨𫥨貫錢,trở vào thúng thóc trở ra quan tiền -選宗室通武藝明兵法者管之封,tuyển tông thất thông võ nghệ minh binh pháp giả quản chi 慶餘料知虜師已過運船必在後乃将集殘卒待之,Khánh Dư liệu tri lỗ sư dĩ quá vận thuyền tất tại hậu nãi tương tập tàn tốt đãi chi 撩古㹥𫃚古猫瓶荼󱌡㙁質招𥈶𥈺,treo cổ chó buộc cổ mèo bình dưa lọ muối chắt chiu nom dòm 夏五月十五日帝𤤻師自順每州以儼進牛象,hạ ngũ nguyệt thập ngũ nhật đế ban sư tự thuận mỗi châu dĩ nghiễm tiến ngưu tượng @@ -27712,7 +24688,6 @@ 仍塘𡶀阻𡗋轉𠓨瀋險,nhưng đường núi trở lắm chuyển vào thẳm hiểm 史臣吳士連曰虎善攫象善觸𡸈不為畏且懾乎,sử thần ngô sĩ liên viết hổ thiện quắc tượng thiện xúc khởi bất vi uý thả nhiếp hồ 㝵牢孝󰒂覩塘,Người sao hiếu nghĩa đủ đường -𪃿奴嘅𨖅更,con gà nó gáy sang canh 分棦吱𠃣分柑隊󰬥,phần chanh chê ít phần cam đòi nhiều 意全羅仍仃懝󱡡,ấy toàn là những đứa ngây thơ 焚綱羅罷獄訟詔自今有争訟者許詣朝廷奏論帝親臨决,Phần cương la bãi ngục tụng chiếu tự kim hữu tranh tụng giả hứa nghệ triều đình tấu luận đế thân lâm quyết @@ -27722,7 +24697,6 @@ 未平化州我何靣目見主上乎遂𤼵舟師凣二十一日犯順化州城,Vị bình Hoá Châu ngã hà diện mục kiến chúa thượng hồ Toại phát chu sư phàm nhị thập nhất nhật phạm Thuận Hoá châu thành 諸般苦行無所不為但不肯受僧戒,chư ban khổ hành vô sở bất vi đản bất khẳng thụ tăng giới 兵之所至無不克捷,Binh chi sở chí vô bất khắc tiệp -仍供預𠓨��妃,những cùng dựa vào hoàng phi 名才𫡮合䝨良𬁖排,tài danh mây họp hiền lương sao bày 𦧘行亇户萌行拯於,thịt hàng cá họ manh hành chẳng ưa 𦖑𠳒娘呐漫𣻕世功徐買阻𦋦世降,nghe lời nàng nói mặn mà thế công từ mới trở ra thế hàng @@ -27737,7 +24711,6 @@ 埃爫咮悴𢚸𡮠楔喂,ai làm cho tủi lòng mày khế ơi 󰋇𠳒心腹𦛌𦚐,Mấy lời tâm phúc ruột rà 忍󰁇翁買撫𧗱吏勸,Nhận ngừng ông mới vỗ về lại khuyên -也繼今為我子孫當知此制之行出於不得已法式一定恪宜持循勿是一以之聰明妄擬先朝而改作顛覆典刑以陷于不孝之地為之臣輔亦當恪守常憲永弼乃后俾紹前烈其永無愆敢有妄引前制妄議一官一職委是奸逆之臣紊亂成憲棄市不令家属𭛁去邉遠以明爲臣不忠之罪庶幾萬世之後知夫創制立法之意有在矣其制以皇宗列爵為始親王則皇子受封以府為號,dã kế kim vi ngã tử tôn đương tri thử chế chi hành xuất ư bất đắc dĩ pháp thức nhất định khác nghi trì tuần vật thị nhất dĩ chi thông minh vọng nghĩ tiên triều nhi cải tác điên phú điển hình dĩ hãm vu bất hiếu chi địa vi chi thần phụ diệc đương khác thủ thường hiến vĩnh bật nãi hậu tỉ thiệu tiền liệt kì vĩnh vô khiên cảm hữu vọng dẫn tiền chế vọng nghị nhất quan nhất chức uỷ thị gian nghịch chi thần vặn loạn thành hiến khí thị bất lệnh gia thuộc phát khứ biên viễn dĩ minh vi thần bất trung chi tội thứ cơ vạn thế chi hậu tri phu sáng chế lập pháp chi ý hữu tại hĩ kì chế dĩ hoàng tông liệt tước vi thuỷ thân vương tắc hoàng tử thụ phong dĩ phủ vi hiệu như kiến hưng phủ nhật kiến hưng vương chi loại thị dã 時應舉者四千四百餘名取四十四人,thời ứng cử giả tứ thiên tứ bách dư danh thủ tứ thập tứ nhân 𠄼湖仍𥙩爫㕠曰𦊚𣷭調𠱾體湼那,năm hồ những lấy làm song viết bốn bể đều thời thảy nết na 領兵十五萬伐占城,lĩnh binh thập ngũ vạn phạt Chiêm Thành @@ -27748,7 +24721,6 @@ 再生陳謝𢚸㝵慈悲,tái sinh trần tạ lòng người từ bi 菓梅𠀧𬙞欺皮,quả mai ba bảy khi vừa 况又解衣使之歛塟乎其䏻奮士氣以勦強冦也,Huống hựu giải y sử chi liệm táng hồ kì năng phấn sĩ khí dĩ tiễu cường khấu dã -且欲籍辝以應明人因以爲侯建元曰天慶使左僕射黎國興傅之實則監之,thả dục tịch từ dĩ ứng minh nhân nhân dĩ vi hầu nhất tác tín tự kiến nguyên viết thiên khánh sử tả bộc xạ lê quốc hưng phó chi thực tắc giám chi 㱕合州進象二隻,Quy Hợp châu tiến tượng nhị chích 卿等同心推載殄滅逆徒朕躬御乾元至兹五載,khanh đẳng đồng tâm suy tải điển diệt nghịch đồ trẫm cung ngự càn nguyên chí tư ngũ tải 𦝄恆帶紩湄潤澮頭㐌殘𩂏𤓢拯𠓨,lưng hằng đai thắt mưa nhuần gội đầu đã tàn che nắng chẳng vào @@ -27756,7 +24728,6 @@ 以咱侯文队杜順等五人爲國子監敎授,dĩ thính hầu văn đội đỗ thuận đẳng ngũ nhân vi quốc tử giám giáo thụ 埃垠隊𦬑埃𡐚扒搜,ai ngăn đòi nỡ ai ngừa bắt sưu 娇群料坦別之,kiều còn liệu đất biết gì -矣𫀅户許,hãy xem họ hứa đời xưa 璜復從海道出其不意逕至州,hoàng phục tòng hải đạo xuất kì bất ý kính chí châu 珥床強𠴍㖇朱強吹珠啫絲紆強商,nhẹ nhàng gắng nhắn nhe cho càng xui châu chã tơ vò càng thương 𡧲妄槊鄧鎌陳,giữa vòng giáo dựng gươm trần @@ -27764,13 +24735,11 @@ 𠦳初欧拱󰡫尼,Nghìn xưa âu cũng thế này 生浪𣈙󰊄枚湄,sinh rằng rày gió mai mưa 𦤾𣈜𡂲麻特富貴,đến ngày rày mà được phú quý -𢚸胣茹公侯,khả nên lòng dạ nhà công hầu 󰝡士誠典所尼天庭,đem sĩ thành đến thửa nơi thiên đình 默王料蒂朱安渃茹,mặc vương liệu đấy cho an nước nhà 浪碎䕯渃㤕身,rằng tôi bèo nước xót thân 隔滝𢧚沛累船仍如塘連埃固累埃,cách sông nên phải lụy thuyền những như đường liền ai có lụy ai 陳遂亡,Trần toại vong -細為蒸自𨀈𨆢,bước tới vì chưng tự bước lui 各路知府掌印無知府用鎮府管印各縣巡察管印若無鎮撫知府則用招討或防禦营印,các lộ tri phủ chưởng ấn vô tri phủ dụng trấn phủ quản ấn các huyện tuần sát quản ấn nhược vô trấn phủ tri phủ tắc dụng chiêu thảo hoặc phòng ngự doanh ấn 庒之苦𩛜於圭虚耒,chẳng chi khó đói ở quê hư rồi 妬,đó @@ -27783,16 +24752,13 @@ 群𡗉女𡗋牢陀脱朱,Còn nhiều nợ lắm sao đà thoát cho 其帽以皮爲之平頂四邊夾縫上狹下寬其制至今朝𡸈義猶存後代因之,kì mạo dĩ bì vi chi bình đính tứ biên giáp phùng thượng hiệp hạ khoan kì chế chí kim triều khởi nghĩa do tồn hậu đại nhân chi 臨淄皮󰜋𣎃𧷺典尼,lâm truy vừa một tháng tròn đến nơi -貶乂安處參政梁實爲東閣校書以其抑取士人銀錢故也,biếm nghệ an xứ tham chính lương thực vi đông các hiệu dĩ kì ức thủ sĩ nhân ngân tiền cố dã 噌浪翁子庒兮易𠼲,tâng rằng ông tý chẳng hề dể duôi -𤯆,ngon 踞𡎥󰖔,cư ngồi xổm 快旦号沃太陽,xoáy trán hiệu ốc thái dương 𢴩𩯁唭呐𨆢𦋦,vuốt râu cười nói lui ra 𠹾辱繩󱩀,chịu nhục thằng hủi 初八日帝即位于祥光殿改元光順元年大赦天下,Sơ bát nhật đế tức vị vu Tường Quang điện cải nguyên Quang Thuận nguyên niên đại xá thiên hạ 鐄緗錦󱤀󰟯幀,vàng tương gấm vẽ dường tranh -麻𠊛𢩧𠬃边塘𨀈過,mà người ngắt bỏ bên đường bước qua 花残蘂𣳮󰑼棱補荒,hoa tàn nhụy rữa là rừng bỏ hoang 三月節制鄭松至彰德駐營由醴江令造浮橋以濟師,Tam nguyệt Tiết chế Trịnh Tùng chí Chương Đức trú dinh Do Lễ giang lệnh tạo phù kiều dĩ tế sư 六月二十五日暴風大雨水,lục nguyệt nhị thập ngũ nhật bạo phong đại vũ thuỷ @@ -27812,20 +24778,15 @@ 郎等由是積怨因天下愁苦向亂遂叛,Lang đẳng do thị tích oán nhân thiên hạ sầu khổ hướng loạn toại phản 景清路約景𡽫蓬,cảnh thanh lọ ước cảnh non bồng 之群𪀄越杜𣈙梗南,chi còn chim việt đỗ rày cành nam -冬十月置各䖏江開及廵府監捕盗或三都四都五都隨其衝要設之,đông thập nguyệt trí các xứ giang khai cập tuần phủ giám bổ khấu đạo hoặc tam đô tứ đô ngũ đô tuỳ kì xung yếu thiết chi 𨔍𦖻𦖑渚別󰠳,Lạ tai nghe chửa biết đâu 曉諭西南各處人民皆我朝之民久罹莫政殘虐,Hiểu dụ Tây Nam các xứ nhân dân giai ngã triều chi dân cửu li Mạc chính tàn ngược 𦊚期文𧁷𫳵試杜,bốn kỳ văn khó sao thi đỗ -唭𢚸塵󱳮蒸坤補恨業,cười lòng trần lo chưng khôn bỏ -名拯恾,danh chẳng màng bao -𥪝天下包𣉹朱𣍊𡜤,trong thiên hạ bao giờ cho hết đĩ 妬它想𡦂始終,đó đà tưởng chữ thuỷ chung 𦖑吨昆𡛔矯公,Nghe đồn con gái Kiều công 先是我潮陽民文勇等爲亂殺人出亡宋欽州如昔鎮如昔與如洪相鄰鎮將皇令德匿之,Tiên thị ngã Triều Dương dân Văn Dũng đẳng vi loạn sát nhân xuất vong Tống Khâm Châu Như Tích trấn Như Tích dữ Như Hồng tương lân Trấn tướng Hoàng Lệnh Đức nặc chi 立威畧㐌威𫥨󰠱𠳒,Lập UY trước đã RA UY nặng lời 覬覦𥄮𥅡,khải du nhăm nhe 少輕之故也,thiểu khinh chi cố dã -󰑼𪃍,nga là ngỗng 尋伴切𠫾𠶆木扽𠊚涓𦥃啅咚,tìm bạn thiết đi mời mọc đón người quen đến chác đong 循環𨤰意拯賖,tuần hoàn nhẽ ấy chẳng xa 道𡗶𬊽闭台󰑼失包時吏𦬑𦋦蓬蓬,đạo trời thiêng bấy thay là thắt bao thì lại nở ra bồng bồng @@ -27849,15 +24810,12 @@ 賜鎮虜将軍黎廷彦節制横野諸營由玉麻道而行以邀截其奔路,tứ trấn lỗ tướng quân lê đình ngạn tiết chế hoành dã chư doanh do ngọc ma đạo nhi hành dĩ yêu tiệt kì bôn lộ 太有娠應龍迯避,thái hữu thần ứng long đào tị 庒𪟽娘貝状元,chẳng ngờ nàng với trạng nguyên -𤯩於廊𨖅於渃𠇍句哏咘,sống ở làng sang ở nước mấy câu gắn bó 𣛠灵󰟯㐌冉𩢬别󰠲,máy linh dường đã nhẹm lừa biết đâu 雖然,tuy nhiên 展,triển 姅𣈘𦣰𧡊翁仙,nửa đêm nằm thấy ông tiên 群英滝𣷳秃頭麻𫥨,còn anh sông đáy trọc đầu mà ra 𢌌狹𡮈𱘾𣃣紊奇,Rộng hẹp nhỏ to vừa vặn cả -㐌󰀑倍分共傷𨣥,bội phần cùng thương dấu -樑高𢫫虐𦀊寃酉𥒥拱󰞺肝路𠊛,rường cao rút ngược dây oan dẫu rằng đá cũng nát gan lọ người 潮󰠲浽㗂同同,triều đâu nổi tiếng đùng đùng 十三日改著會期上班下班并期班序為大集其上番下番,Thập tam nhật cải trứ hội kì thượng ban hạ ban tịnh kì ban tự vi đại tập kì thượng phiên hạ phiên 極樂羅低𠃩𤑟𨑮,cực lạc là đây chín rõ mười @@ -27874,24 +24832,20 @@ 葻蘭,bông lan 碎𠫾半𨢇戈營翁𠊙翁𠊙差𪜯𫥨噅碎𥛉翁𠊙碎㐌固𡥵,tôi đi bán rượu qua dinh ông nghè ông nghè sai lính ra ve tôi lạy ông nghè tôi đã có con 𡄎𠳒三合𤑟𨑮庄吪,Gẫm lời Tam Hợp rõ mười chẳng ngoa -困𫢩㐌願貝情,khốn nay đã nguyện với tình 秋��月中元節帝御天安殿群臣上表賀,thu thất nguyệt trung nguyên tiết đế ngự thiên an điện quần thần thượng biểu hạ 二十二日申時两日並出,nhị thập nhị nhật thân thì lưỡng nhật tịnh xuất 喝江𫃚歇招󰝡𫪹𢫝𬙞蛰𨨨𢬥𠀧囬,hát giang bọc hết chiêu đăm trống gióng bảy chặp chiêng giong ba hồi 然識字不多批簿時帝每教字畫於阮然示之,nhiên thức tự bất đa phê bạ thời đế mỗi giáo tự hoạ ư nguyễn nhiên thị chi 去年命各道行遣考覈外職功勤第為三等至是依次行賞,khứ niên mệnh các đạo hành khiển khảo hạch ngoại chức công cần đệ vi tam đẳng chí thị y thứ hành thưởng -旦𣈜娄茹𧘇生特沒昆𡛔卒冷達先󰑼夭庯嚕槎那󰒂󰑼盃明,đến ngày sau nhà ấy sinh được một con gái tốt lành đặt tên là yêuphôlôtrana nghĩa là vui mừng 一出亍外難以圖存,nhất xuất xúc ngoại nan dĩ đồ tồn 催停𠯅𡀩喧天子𩂟,thôi đừng dức lác huyên thiên tít mù 瘟病疫,ôn bệnh dịch 倍鐄󱖺𥛉蹎𫏓𨀈𪞷,vội vàng cúi lạy chân quày bước ra 撞叔箕丕撞伯箕丕眉倡些和蹺眉,chàng thúc kia vậy chàng bá kia vậy mày xướng ta họa theo mày 停尼固𡞕𠤆尼固𫯳,đừng nơi có vợ chớ nơi có chồng -我國作詩賦多用國語自此始,sĩ cố đông phương sóc chi lưu thiện khôi hài năng tác quốc ngữ thi phú 樁升𠊛𡛔󱚢𦋦帝𣈙,thung thăng người gái vào ra đấy rày 𣦛󰁯𫡦品臺花吘填所志出家閉迡,thẳng lên chín phẩm đài hoa ngõ đền thửa chí xuất gia bấy chầy 勸停𢬭𤽸台󱰼,khuyên đừng đổi trắng thay đen -保浪翁㐌的𠄩𦖻,bảo rằng ông đã điếc hai tai 𡗶冬𣇜霜潭雪渗挹唏命朱蔭󱬓𧜖,trời đông buổi sương dầm tuyết thấm ấp hơi mình cho ấm chiếu chăn 月娥𠫾㐌旦耒,nguyệt nga đi đã đến rồi 爾天帝欤鬼神欤,nhĩ thiên đế dư quỷ thần dư @@ -27916,22 +24870,17 @@ 傷喂師㐌化𫥨猫,thương ôi sư đã hoá ra mèo 帝愈自韜晦不露英氣惟以古今經籍聖賢義理為娛,đế dũ tự thao hối bất lộ anh khí duy dĩ cổ kim kinh tịch thánh hiền nghĩa lí vi ngu 逴𧗱駭暫酉娘󰜋尼,Rước về hãy tạm giấu nàng một nơi -辰供仃𫮇䑓楊,thì cũng đành lối đài dương 𦟨𦚖,mồm mép 願𡽫誓𣷭𪡩事初蒸㐌磊,nguyền non thề bể than sự xưa chưng đã lỗi -功名埃几讓埃,công danh ai kẻ nhường ai 𣡚髀𬙞𨑮𠄩咄𧋆鎌𤎓𠀧𡱩捽擒𣙯,trái vế bảy mươi hai nốt ruồi gươm thiêng ba thước tuốt cầm chuôi -丙辰四年,bính thìn tứ niên tống thiệu hưng lục niên 間例,gian lệ 名分正則綱常立,danh phận chính tắc cương thường lập 清化路大水,Thanh Hoá lộ đại thuỷ 浄土羅𢚸𥪝瀝,tịnh độ là lòng trong sạch 妾𠸗預𨀈仙娥宴瓊瑤仕󱋓花默苔,thiếp xưa dự bước tiên nga yến quỳnh dao sẩy chén hoa mắc đày 然而聖賢之生必異乎常乃天所命,nhiên nhi thánh hiền chi sinh tất dị hồ thường nãi thiên sở mệnh -若故昆󱏰冷昆𡛔冷咍爲盎那召󰡰念,nhược có con trai lành con gái lành hay vì ang nạ chịu gìn đọc niệm 先是占城尸耐人槃羅茶悅以乳母子殺其主賁田而奪其國傳弟,Tiên Thị Chiêm Thành Thi Nại nhân Bàn La Trà Duyệt dĩ nhũ mẫu tử sát kì chủ Bí Điền nhi đoạt kì quốc truyền đệ 自今刑部郎中貟外有鈌幾貟吏部具本内則六部御史󰱑堂上官六寺卿外則承憲二司等,Tự kim Hình bộ Lang trung viên ngoại hữu khuyết kỷ viên Lại bộ cụ bản nội tắc Lục bộ Ngự sử đài đường thượng quan Lục tự khanh ngoại tắc Thừa Hiến nhị ti đẳng -荣銀笏緑袍𪽝埃,vang ngân hốt lục bào bởi ai 畑𣌉炵䏾𦝄𧷺聘𦠘,Đèn khuya chong bóng trăng tròn sánh vai 箕𡑴太守𨅸招𨇉,Kìa đền Thái Thú đứng cheo leo 𪮏玉用孕紙丙絩,tay ngọc dùng dằng chỉ biếng thêu @@ -27945,7 +24894,6 @@ 𧽈𡎦𬂙忍熾樓𣋀,dậy ngồi trông nhẫn xế lầu sao 状元跪奏𠬠囬,trạng nguyên quỳ tấu một hồi 又禁人民毋得作匿名書吹虚傳説蠱惑人心,Hựu cấm nhân dân vô đắc tác nặc danh thư xuý hư truyền thuyết cổ hoặc nhân tâm -𨅹債𡶀天台𧡊堆𪀄鳯咹𣖧𨕭𣘃,trèo lên trái núi thiên thai thấy đôi chim phượng ăn xoài trên cây 二帝幸北江州,nhị đế hạnh bắc giang châu 柴帖󰑼柴帖喂,thầy thiếp là thầy thiếp ơi 上覧次其髙下,Thượng lãm thứ kì cao hạ @@ -27963,7 +24911,6 @@ 大牙𫆢丐於歌边含,đại nha răng cái ở ca bên hàm 二月十七日禮部尚書武有奏言每至大集軍期投納差餘并老疾等錢即僃來開所納前項員人姓名及實錢数人数送户部照收,nhị nguyệt thập thất nhật lễ bộ thượng thư vũ hữu tấu ngôn mỗi chí đại tập quân kì đầu nộp sai dư tịnh lão tật đẳng tiền tức bị lai khai sở nộp tiền hạng viên nhân tính danh cập thực tiền số nhân số tống hộ bộ chiếu thu 連𠶆員外𪪳󰜏拱𨖅,rước mời viên ngoại ông bà cùng sang -𧊉浪𨖲𠳨宮𦝄,bướm rằng lên hỏi cung trăng 嘆喂𡛔箕丕,than ôi gái kia vậy 壬辰三年宋正和二年,Nhâm Thìn tam niên Tống Chính Hoà nhị niên 㐌固書縷粘𥪞板勾欄,đã có thư lụa niêm trong ván câu lơn @@ -27997,10 +24944,8 @@ 𣈘𦣰怒嘅奇茄失驚,đêm nằm nó ngáy cả nhà thất kinh 鄭栢大驅兵象來救󰱐免,Trịnh Bách đại khu binh tượng lai cứu hoạch miễn 𢚸払固共如𢚸妾󰝸,lòng chàng có cũng như lòng thiếp chăng -汝諧拜,nh 扒娘𨅸植持壼𠄩尼,Bắt nàng đứng chực trì hồ hai nơi 躡𨃐裙襖㲸𡎛渚󰝂蹎踏灶門𪹣共,dép giày quần áo ướt bùn chớ đem chân đạp táo môn hơ cùng -趣𢝙悁奇念𡳵,thú vui quên cả niềm cũ 分芾,phần nào 并移檄郡縣,tịnh di hịch quận huyện 唐諸道兵成邕𬋩者徃㱕自歸,Đường chư đạo binh thành Ung Quản giả vãng vãng tự quy @@ -28027,10 +24972,8 @@ 固𠊛扵郡東城,có người ở quận ðông thành 󱙃吝𢷀襖执𢬣昭󱠢皇后𡎥𫢩𫀅朝,chín lần rủ áo chắp tay chiếu ngôi hoàng hậu ngồi nay xem chầu 𫮇󰍹𦹵辣味霜,Lối mòn cỏ lợt MÙI sương -𠄼色花𩹯吀敬禮,năm sắc hoa tươi xin kỉnh lễ 歇敬歇辰皮進退馬貪馬曳湼英䧺,hết kính hết thìn bề tiến thoái mựa tham mựa dái nết anh hùng 行𡑲,hàng gốm -𧡊英𠰚麻傷,thấy anh nỉ mà thương 𠻦𠹰,móm mém 節制鄭松率文武就青威奉迎聖駕雅樂偕行赴京,Tiết chế Trịnh Tùng suất văn vũ tựu Thanh Oai phụng nghênh thánh giá nhã nhạc giai hành phó kinh 梗花󰝡半𠓨船俚倴,cành hoa đem bán vào thuyền lái buôn @@ -28039,35 +24982,25 @@ 版弹此𨄹󰜋排払𦖑,Bản đàn thử dạo một bài chàng nghe 󱮿脉渃添威朱賊,vẽ mạch nước thêm uy cho giặc 乃率狐之旅潜蓄簒逆之謀,nãi suất hồ chi lữ tiềm súc soán nghịch chi mưu -𥘉年嗜酒仁廟以為戒自是絶不復飲,vạn kỷ dư hạ du thần hàn mặc nhất hoạ nhất hoạ tất phàn chi ngự chế thi tập danh thuỷ vân tuỳ bút lâm băng diệc phàn chi 𠄩行眞玉𨁬双双,hai hàng chân ngọc duỗi song song 阿姈󰑼媽共時固縁,a linh là mợ cùng thì có duyên 󰋇𠁀絲蝒特如絲蟳,mấy đời tơ nhện được như tơ tằm -泊抛梂這顛霪岸,bạc phau cầu giá đen rầm ngàn mây 加太傅溪郡公鄭杖爲中軍都督府左都督掌府事太傅莅郡公鄭棟爲東軍都督府左都督掌府事少尉雲郡公鄭榩爲南軍都督府左都督署府事少尉豪郡公黎時憲爲西軍都督府左都督署府事少傅奠郡公鄭楃爲北軍都督府左都督署府事,Gia Thái phó Khê quận công Trịnh Trượng vi Trung quân đô đốc phủ tả đô đốc chưởng phủ sự Thái phó Li quận công Trịnh Đống vi Đông quân đô đốc phủ tả đô đốc chưởng phủ sự Thiếu uý Vân quận công Trịnh Kiền vi Nam quân đô đốc phủ tả đô đốc thự phủ sự Thiếu Uý Hào quận công Lê Thời Hiến vi Tây quân đô đốc phủ tả đô đốc thự phủ sự Thiếu phó Điện quận công Trịnh Ốc vi Bắc quân đô đốc phủ tả đô đốc thự phủ sự 哀哉臣己巳光太二年明洪武二十二年春正月立季犛長女聖偶為皇后號所居曰皇元殿,Ai tai thần Kỷ Tị Quang Thái nhị niên Minh Hồng Vũ nhị thập nhị niên xuân chính nguyệt lập Quý Li trưởng nữ Thánh Ngẫu vi Hoàng hậu hiệu sở cư viết Hoàng Nguyên điện 䜹浪便妾𠫾塘,thưa rằng tiện thiếp đi đường -𠀧萬卷棱歐𣷭愛,ba vạn quyển dừng âu bể ái 壬申四年明正德七年,Nhâm Thân tứ niên Minh Chính Đức thất niên 及聞鐘聲慟哭長號而逝,cập văn chung thanh đỗng khốc trường hiệu nhi thể 招梭𠓀𫽄𫳘床底𡢐𢧚𢢆共払𪽝埃,gieo thoi trước chẳng giữ giàng để sau nên thẹn cùng chàng bởi ai -𡥵𨖲𠀧𣦮𧗱𡗶空𥹰,con lên ba tuổi về giời không lâu -汫台於𫏾前堂,giếng hay ở trước tiền đường 𨇜調納采于歸㐌欺崇作吏欺𨅸𡎦,đủ điều nạp thái vu quy đã khi suồng sã lại khi đứng ngồi -夜叉羅刹,dạ xoa la sát người cũng ỏ ss 六月封皇弟思誠為平原王,Lục nguyệt phong Hoàng đệ Tư Thành vi Bình Nguyên Vương -欺各員学生祝頌𢝙辰翁主报鳴固蛰特𠇍丐影,khi các viên học sinh chúc tụng vui thì ông chủ báo minh có chụp được mấy cái ảnh 娓𨂖𡢐𨉞𦒹𠤩𱙘,Vãi nấp sau lưng sáu bẩy bà 𢆥𠸗,năm xưa -箕丐鹞埃𩙌論繚,kìa cái diều ai gió lộn lèo 傷𢚸渃漢沛𦋦料𨉓,thương lòng nước hán phải ra liều mình 行為士大夫者非堯舜之道不陳前非孔孟之道不着󰖠,Hành vi sĩ đại phu giả phi Nghiêu Thuấn chi đạo bất trần tiền phi Khổng Mạnh chi đạo bất trước thuật 克終既回馬而謂諸将曰此人當威制之際,Khắc Chung ký hồi Mã Nhi vị chư tướng viết Thử nhân đương uy chế chi tế 㗔𠼱雅楽𠰷𠻗,kèn loa nhã nhạc tò te -傕辰𣌋闷麻之,thôi thì sớm muộn mà chi 𤌋𨖲𦤾盡天曹玉皇判𠳨𠀲󰅹炪秥,khói lên đến tận thiên tào ngọc hoàng phán hỏi đứa nào đốt rơm 文廉絜每有金銀禮遣皆辝不受而視從者有难色,văn liêm khiết mỗi hữu kim ngân lễ khiển giai từ bất thụ nhi thị tòng giả hữu nan sắc -癸丑六年,quý sửu lục niên minh tuyên đức bát niên 㳥洊𩈘渃𢯞竜蓬,sóng dồn mặt nước vỗ long bong 冬十月初六日定考試隊長例一應事精米典牧種菜屯田蚕桑各局司所隊吏見鈌户部考試各局司所人諳曉書算中者充之,Đông thập nguyệt sơ lục nhật Định khảo thí đội trưởng lệ nhất ứng sự tinh mễ điển mục chủng thái đồn điền tàm tang các cục ti sở đội lại kiến khuyết Hộ bộ khảo thí các cục ti sở nhân am hiểu thư toán trúng giả sung chi 副提領四城軍務鄒山伯黎壽死于陣,Phó đề lĩnh tứ thành quân vụ Trâu Sơn bá Lê Thọ tử vu trận @@ -28075,11 +25008,9 @@ 欺茶󱋓欺𬟥易,Khi chè chén khi thuốc THANG 詔加奬諭,Chiếu gia tưởng dụ 係𥪞𡶀景物可𢧚吟詠意庄羅拯捤𪖫筆𤄮劄,hễ trong núi cảnh vật khả nên ngâm vịnh ấy chăng là chẳng vẫy mũi bút nhiều chép -𠇍几𠮾唁渚凭錢寔𧵑假,mấy kẻ ngọt ngon chưa vững tiền thực của giả 十二月󰀋皇長子昑丘錦切為皇太子納興道王長女為太子妃,Thập nhị nguyệt sách Hoàng trưởng tử khâm khâu cẩm thiết vi Hoàng thái tử nạp Hưng Đạo vương trưởng nữ vi thái tử phi 永𦖑𨕭閣󱖮󱖮𠳺矧𠁑廛吝𨀈,vẳng nghe trên gác bong bong lẩn thẩn dưới chiền lần bước 寬稱阮太平據三帶吳日慶稱吳覧公據唐林一云據膠水杜景碩稱杜景公據杜洞江李圭稱李朗公據超類阮守捷稱阮令公據僊遊吕唐稱吕佐公據細江阮超稱阮右公據西扶烈矯順稱矯令公據回湖今華溪縣陳舍社猶有城故址在范白虎稱防遏范據據藤州陳覽稱陳明公據布海口號十二使君,khoan xưng nguyễn thái bình cứ tam đái ngô nhật khánh xưng ngô lãm công cứ đường lâm nhất vân cứ giao thuỷ đỗ cảnh thạc xưng đỗ cảnh công cứ đỗ động giang lí khuê xưng lí lãng công cứ siêu loại nguyễn thủ tiệp xưng nguyễn lệnh công cứ tiên du lữ đường xưng lữ tá công cứ tế giang nguyễn siêu xưng nguyễn hữu công cứ tây phù liệt kiểu thuận xưng kiểu lệnh công cứ hồi hồ kim hoa khê huyện trần xá xã do hữu thành cố chỉ tại phạm bạch hổ xưng phòng át phạm cứ cứ đằng châu trần lãm xưng trần minh công cứ bố hải khẩu hiệu thập nhị sứ quân -裳袩,thường xiêm 諸軍還遇諸海外,Chư quân hoàn ngộ chư hải ngoại 居民疾首率土痛心,cư dân tật thủ suất thổ thống tâm 恩𢚸敢畧𫒂𠳒,ơn lòng dám trước nhẽ lời @@ -28096,7 +25027,6 @@ 震雷𢀮動,chấn lôi sấm động 若提察刑部大理寺檢諸五刑獄,Nhược đề sát hình bộ đại lí tự kiểm chư ngũ hình ngục 塘𨀐󰖁𦝄㧅弓箭,đường rong ruổi lưng đeo cung tiễn -李乙生昆𤳇浪撞佛生,họ lý ắt sinh con trai rằng chàng phật sinh 𨕭㺔󱳼体主滔,trên voi trông thấy chúa thao 仁庙践極種落實繁,nhân miếu tiễn cực chủng lạc thực phồn 蛇󰑎然逆流而去,Xà điều nhiên nghịch lưu nhi khứ @@ -28118,7 +25048,6 @@ 𤾓調昂語爲碎,trăm điều ngang ngửa vì tôi 後陳,Hậu Trần 𣈜𣈜澮沁洳󰠲變𣎃𣎃鎚𥕄𥒥𢖮𤷱,ngày ngày gội tắm nhơ đâu bén tháng tháng dùi mài đá ắt mòn -卞武士𫏾𨍦㙮蔑小楼冲觀望仙,bèn phó võ sĩ trước sau đắp một tiểu lầu trong quán vọng tiên 七月莫遣敬典督兵冦掠乂安各縣,thất nguyệt mạc khiến kính điển đốc binh khấu lược nghệ an các huyện 推𩑛禽獸芇󰑼恪之,so loài cầm thú nào là khác chi 状元𦋦畧陛跪,trạng nguyên ra tr��ớc bệ quỳ @@ -28127,7 +25056,6 @@ 淎洡𪤄𣷭埌橷窖羅,vũng trồi bãi bể nương dâu khéo là 𩙌𩅹,gió mưa 㙁𦯬㙮対𣎃𣈜從容,Muối dưa đắp đổi tháng ngày thong dong -𤽗逵拱類昆𤞼昆獴丕台,ngươi trọng quỳ cũng loài con lợn con muông vậy thay 𦹵竾,cỏ rả 人家刼掠才畜水陸不通道途閉塞民多飢餓死者過半,nhân gia kiếp lược tài súc thuỷ lục bất thông đạo đồ bế tắc dân đa cơ ngạ tử giả quá bán 孛浪㝵生於工世盎那沃𪜀酉,bụt rằng người sinh ở trong thế ang nạ óc là dấu @@ -28145,11 +25073,9 @@ 𨑮妑公主五竜,mời bà công chúa ngũ long 易埃󱳮朗𣋽猪買娘,dễ ai lo lắng sớm trưa với nàng 六人重收官税一田至两三租該總該社勾勘户婚田土諸訟水路陸路私置巡司巡察衙門,lục nhân trọng thu quan thuế nhất điền chí lưỡng tam tô cai tổng cai xã câu khám hộ hôn điền thổ chư tụng thuỷ lộ lục lộ tư trí tuần ti tuần sát nha môn -丕羕丐𬌣顛黄,dường cái đực đen vàng 群𡗉恩爱貝饒,Còn nhiều ân ái với nhau 搌󱹳󱹳,nện thịch thịch 事既如此舅果能超然覺悟追悔前咎思先祖之勳業,sự ký như thử cữu quả năng siêu nhiên giác ngộ truy hối tiền cữu tư tiên tổ chi huân nghiệp -𨴦牕豸侵唏𪹷,cửa song dãi xâm hơi nắng 𨀒勾𥊢𨇒渃𡽫圭𠊛,Vó câu thẳng ruổi nước non quê người 秋八月十五日御製觀稼亭中秋玩月詩十五韻命東閣大𭓇士阮仁浹黎彦俊黎茂賞阮冲慤翰林院侍書阮孫蔑東閣校書鄧從矩鄧鳴謙梁得朋翰林院校理阮垣武珠校討阮敏等奉賡,Thu bát nguyệt thập ngũ nhật ngự chế Quan Giá đình trung thu ngoạn nguyệt thi thập ngũ vận mệnh Đông các đại học sĩ Nguyễn Nhân Thiếp Lê Ngạn Tuấn Lê Mậu Thưởng Nguyễn Xung Xác Hàn lâm viện thị thư Nguyễn Tôn Miệt Đông các hiệu thư Đặng Tòng Củ Đặng Minh Khiêm Lương Đắc Bằng Hàn Lâm viện hiệu lí Nguyễn Viên Vũ Châu Hiệu thảo Nguyễn Mẫn đẳng phụng canh 𤽗仁者蒸准𦣰㖠吟疎,ngươi nhân giả chưng chốn nằm nài ngâm thơ @@ -28168,12 +25094,10 @@ 軍沙󱪞渃泙泙達滝,quân sa xuống nước bềnh bềnh giạt sông 秋七月黄龍夜見於永,Thu thất nguyệt hoàng long dạ kiến ư Vĩnh 制花㐌易󰋇𠊛别花,Chơi hoa đã dễ mấy người biết hoa -扽粓買啂昆侯迻添,dọn cơm mấy nhủ con hầu đưa thêm 催催吀哠丐茄坡,thôi thôi xin cáo cái nhà pha 牕固花梅池固月,song có hoa mai đìa có nguyệt 丐及咹蒌,cái cạp ăn trầu 如箇等處,như Cá đẳng xứ -花浪𣷭愛源恩,hoa rằng bể ái nguồn ân 餓本陳天賫家奴相貌頗羙嘗逰四方莫不供養,Nga bản Trần Thiên Tê gia nô tướng mạo pha mĩ thường du tứ phương mạc bất cung dưỡng 州使麾下挍黃頭軍以黃󰱆頭號黃頭軍渡海來襲我矣,châu sử huy hạ giáo hoàng đầu quân dĩ hoàng cốt đầu hiệu hoàng đầu quân độ hải lai tập ngã hĩ 𣳢課潮强除月木𣘃欺鵶吝綽𪀄𧗱,ngòi thuở triều cường chờ nguyệt mọc cây khi ác lặn rước chim về @@ -28207,10 +25131,8 @@ 払𢭗彙日匪願,chàng nương vầng nhật phỉ nguyền 光紹凣六,Quang Thiệu phàm lục 日則旗皷相望夜則塞火爲號與官軍相拒守,nhật tắc kì cổ tương vọng dạ tắc tái hoả vi hiệu dữ quan quân tương cự thủ -史經温吏朱漏,sử kinh ôn lại cho làu 払𧗱󰏙意思茹,Chàng về xem ý tứ nhà 捹𢲣㐌忌固撑撑,vun trồng đã cậy có xanh xanh -榔橰,lang cau 渃称大瞿𦀼𡗶,nước xưng đại cồ nối trời 𢚸絲油庄𢴑情,lòng tơ dù chẳng dứt tình 時主少國危諸將自相䧺長互生嫌隙,thời chủ thiếu quốc nguy chư tướng tự tương hùng trưởng hỗ sinh hiềm khích @@ -28227,14 +25149,12 @@ 𥙩身麻者𡢻𠁀朱衝,Lấy thân mà trả nợ đời cho xong 越鑑通考總論,việt giám thông khảo tổng luận 雲仙倍且謝恩,vân tiên vội vã tạ ơn -噲童朱别意情爫牢,hỏi đồng cho biết ý tình làm sao 君子固腰吀㨂㭲停緍𢱖女胣𫥨𢬣,quân tử có yêu xin đóng cọc đừng mân mó nữa nhựa ra tay 即𪰛車駕發行假調𤞓絆𫀅情人間,tức thời xa giá phát hành giả điều săn bắn xem tình nhân gian 若魏濕南乾蘇峻英顙等字臨文减畫,nhược nguỵ thấp nam càn tô tuấn anh tảng đẳng tự lâm văn giảm hoạ 改組,cải tổ 墻桃午槾碍舂升,tường đào ngõ hạnh ngại thung thăng 保義王陳平仲王黎大行之後瑞宝公主醮也祖父於太宗時賜姓再與賊戰於拖幙洲即天幕今幔幬洲是死之,bảo nghĩa vương trần bình trọng vương lê đại hành chi hậu thuỵ bảo công chúa tiếu dã tổ phụ ư thái tông thời tứ tính tái dữ tặc chiến ư đà mạc châu tức thiên mạc kim mạn trù châu thị tử chi -鴈篆虛空偷,nhạn triện hư không thâu 一涇陽王爲大越始封之王與帝宜同時故紀元與帝宜初年同,Nhất Kinh Dương Vương vi Đại Việt thuỷ phong chi vương dữ Đế Nghi đồng thời cố kỷ nguyên dữ Đế Nghi sơ niên đồng 帝親幸瀛婆法雲寺,đế thân hạnh duềnh bà pháp vân tự 金吾衛武士自力士司至神臂司𭁈中前左右後共為一百司,Kim ngô vệ võ sĩ tự Lực sĩ ti chí Thần tí ti dữ trung tiền tả hữu hậu cộng vi nhất bách ti @@ -28244,11 +25164,9 @@ 涯郡驚走,nhai quận kinh tẩu 𨢇唁𦥃𩛷迎瓢篤,rượu ngon đến bữa nghiêng bầu dốc 以阮中彦為諒江鎮經畧使入内大行遣尚書有弼兼知樞𡧸院事侍經筵大學士柱國開縣伯,dĩ nguyễn trung ngạn vi lạng giang trấn kinh lược sứ nhập nội đại hành khiển thượng thư hữu bật kiêm tri khu mật viện sự thị kinh diên đại học sĩ trụ quốc khai huyện bá -眉昂𦲿柳䜹䜹枚藾𬄦𦟐殊藾檑,mày ngang lá liễu thưa thưa môi thua trái trám má thù trái roi 𢚸尼𠳚𫗄東固便,lòng này gửi gió đông có tiện 𫅷頭泊󱎶歲𩇢,già đầu bạc trẻ tuổi xanh 仍請頒正朔賜印章謹護守以候更定又遣文明及阮文泰許三省等賫降表赴燕京,những thỉnh phân chính sóc tứ ấn chương cẩn hộ thủ dĩ hậu cánh định hựu khiến văn minh cập nguyễn văn thái hứa tam tỉnh đẳng tê hàng biểu phó yên kinh -𠳒經𠽃𠇍行吟哦,thời kinh chấp mấy hàng ngâm nga 綏等進至武寧市橋駐營,Tuy đẳng tiến chí Vũ Ninh Thị Cầu trú dinh 罔揮衛社之戈顧戀家貲則欲築藏金之塢,võng huy vệ xã chi qua cố luyến gia ti tắc dục trúc tàng kim chi ổ 明遣内官及户部主事馬盟盤點府州縣倉庫錢糧及命安平伯李安與陳智並以参官鎮地方,minh khiển nội quan cập hộ bộ chủ sự mã minh bàn điểm phủ châu huyện thương khố tiền lương cập mệnh an bình bá lí an dữ trần trí tịnh dĩ tham quan trấn địa phương @@ -28261,16 +25179,13 @@ 𡛔捥𨉞螉𠑕𠑕𢚸,Gái uốn lưng ong ngửa ngửa lòng 拜厚禮送還,Bái hậu lễ tống hoàn 奉先皇帝柩塟長焉山陵,phụng tiên hoàng đế cữu táng trường yên sơn lăng -固固空空芇赦𠸥,có có không không nào xá kể 言訖遂往,Ngôn hất toại vãng 詔赦都護府囚,Chiếu xá Đô hộ phủ tù 浪𥪝圣帝𣼭󰠢,rằng trong thánh đế dồi dào 𠄼式批批𡓋鳳𨷑,năm thức phây phây đuôi phượng mở 是日駐營於扶烈,thị nhật trú dinh ư phù liệt 龍鋌作亂中宗以同母弟故不忍殺赦之,Long Đĩnh tác loạn Trung Tông dĩ đồng mẫu đệ cố bất nhận sát xá chi -西川買淡𣦎衝,tâyxuyên mấy dặm thẳng xông 冬十月詔重脩太祖神武皇帝廟,đông thập nguyệt chiếu trùng tu thái tổ thần vũ hoàng đế miếu -𬘂怛坤扲󰜏馭𭁈,rợ đứt khôn cầm bàngựa dữ 合咍㝵󰀎咍把特恩盎那,hợp hay người ấy hay trả được ơn áng nạ 以吏部左侍郎阮貴雅為御史󰱑都御史,dĩ lại bộ tả thị lang nguyễn quý nhã vi ngự sử đài đô ngự sử 碎𦖑仉刧伮摙翁,tôi nghe kẻ cướp nó lèn ông @@ -28294,7 +25209,6 @@ 𬏻瞭,mụt lẹo 西子披退漂胣客,tây tử phơi thôi xiêu dạ khách 宋帝意在撫寕不欲用兵置之不問,Tống đế ý tại phủ ninh bất dục dụng binh trí chi bất vấn -娘奇疎呐即辰,nàng cả thưa nói tức thì 土官黃詣擒之以献,Thổ quan Hoàng Nghệ cầm chi dĩ hiến 𫡮㵢䕯浽少之󰑼尼,Mây trôi bèo nổi thiếu gì là nơi 油払押竹奈枚,dầu chàng ép trúc nài mai @@ -28311,7 +25225,6 @@ 寤寐不忘,Ngộ mị bất vong 昌岌䏻以無功讓之俱俱其禄德𡸈不光大哉乃拘於嫡長之分稱王視政又擅作威福至使南晉王不得預政甚失友于之義志趣甚卑陋矣,Xương Ngập năng dĩ vô công nhượng chi câu hưởng kì lộc đức khởi bất quang đại tai Nãi câu ư đích trưởng chi phận xưng Vương thị chính hựu thiện tác uy phúc chí sử Nam Tấn vương bất đắc dự chính thậm thất hữu vu chi nghĩa chí thú thậm ti lậu hĩ 𠄼戈𣎃吏計吝,năm qua tháng lại kể lần -頂𡶀羕貝𩯀,một đỉnh núi dường búi tóc 昆隊達󱖺奏排,con đòi đặt gối tâu bày 群艚艚𬥓󰬸縐,còn tàu tàu bán vải sô 𥆾饒湥𥐆湥𨱽衮昂,Nhìn nhau giọt ngắn giọt dài ngổn ngang @@ -28332,14 +25245,12 @@ 未幾又問直對如𥘉,Vị kỷ hựu vấn Trực đối như sơ 西道宣政使陳封奏係典賣田等文字自陳胡時至吳時年間並不得贖,tây đạo tuyên chính sứ trần phong tấu hệ điển mại điền đẳng văn tự tự trần hồ thời chí ngô thời niên gian tịnh bất đắc thục 秩𦖑信噲姚𧗱萌衙,chợt nghe tin gọi diêu về mành nha -帝設復於正大破之徙屯蘆山𠕋尋徙于催又回于山駐營,đế thiết phục ư chính địa danh đại phá chi tỉ đồn lư sơn sách tầm tỉ vu thôi địa danh hựu hồi vu sơn địa danh trú doanh 知者也,tri giả dã 𡗶秋巴𰮒溋湘𠬠𣈜,trời thu ba cữ duềnh tương một ngày 參從宰相兵部尙書川郡公陳登選卒,tham tụng tể tướng binh bộ thượng thư xuyên quận công trần đăng tuyển tốt 𦥃𠄼更班󱰾𠄼,đến năm canh ban trống năm 麻𠳒𣷭𣴓𡽫𤷱爫牢,mà lời bể cạn non mòn làm sao 令造功城車修戦噐,lệnh tạo công thành xa tu chiến khí -律㐌罪平吐山,trót đã tội bằng thổ sơn 姉㛪懺所步行𨔈春,chị em sắm sửa bộ hành chơi xuân 𩄲客次月󰞿三,mây khách khứa nguyệt anh tam 以元頲爲政事院同參𬢱,Dĩ Nguyên Đĩnh vi Chính sự viện đồng tham nghị @@ -28372,13 +25283,10 @@ 𫽄補特󰅹牢𫽄切𢧚𧵆朱𡗋呵𢧚賖,chẳng bỏ được nào sao chẳng thiết nên gần cho lắm há nên xa 青蝇羅丐𧔛,thanh dăng là cái nhặng 是役者興孝家僮范艾預有戰功,thị dịch giả hưng hiếu gia đồng phạm ngải dự hữu chiến công -一外紀所載本之野史其甚恠𧩙者?之不録,Nhất ngoại kỉ sở tải bản chi dã sử kì thậm quái đản giả chi bất lục 從之󰀋皇子日尊為東宫太子,Tòng chi sách Hoàng tử Nhật Tôn vi Đông cung Thái tử -功業標蓮頭馭,công nghiệp nêu trên đầu ngựa 肝強息𣋁𫆧強㤕車,gan càng tức tối ruột càng xót xa 信󰠳㐌典󰘇垠噲𠓨,Tin đâu đã đến cửa ngăn gọi vào 真臘人入㓂乂安州杜家鄕有船七百餘艘,chân lạp nhân nhập khấu nghệ an châu đỗ gia hương hữu thuyền thất bách dư sưu -仍䀡骨格沕群風光,nhưng xem cốt cách vẫn còn phong quang 𠄼更庒𠯪紇珠,Năm canh chẳng ngớt hạt châu 祿寺卿同知經筵事武永寕翰林院直𭓇士阮德貞郭廷寶讀卷,lộc tự khanh đồng tri kinh diên sự vũ vĩnh ninh hàn lâm viện trực học sĩ nguyễn đức trinh quách đình bảo độc quyển 畧唅獅子𠳚㝵藤𦲿,Trước hàm sư tử gửi người đằng la @@ -28387,7 +25295,6 @@ 因耒山水𨄹戈工欺𩈘𧡊筆花劄󱚢,nhân rồi sơn thuỷ dạo qua trong khi mặt thấy bút hoa chép vào 𠫾𫏱𫏱,đi cúi cúi 漢胡自課定通家擼𡶀誓滝義講和,hán hồ từ thuở định thông gia trỏ núi thề sông nghĩa giảng hoà -乙調能願咍約幼,ắt đều hay nguyện 春正月立南封王龍鉞爲皇太子加封龍鋌爲開明大王龍錫爲東城大王,Xuân chính nguyệt Lập Nam Phong vương Long Việt vi hoàng thái tử gia phong Long Đĩnh vi Khai Minh Đại Vương Long Tích vi Đông Thành Đại Vương 上帝曰許天禄爲阮氏子,Thượng đế viết Hứa Thiên Lộc vi Nguyễn thị tử 丕𢧚併役求婚貧󰛈併妬朱𧷺買冲,vậy nên tính việc cầu hôn mần răng tính đó cho tròn mới xong @@ -28402,7 +25309,6 @@ 姅分吏咭姅分吏傷,Nửa phần lại ghét nửa phần lại thương 沛𦋦迍逴払荣皈󰉨,phải ra đón rước chàng vinh quy rày 土官蹺𢪏倍傍,thổ quan theo vớt vội vàng -甲辰,giáp thìn minh vĩnh lạc nhị thập nhị niên 乃乃芌㐱種𫅜,nảy nảy khoai chỉn giống lành 𢚸𣛢拱如𢚸𣑁,lòng vả cũng như lòng sung 蔑瓶蔑鉢𫣝𪮏𠫅蒙𬏓糁𢷮台冬夏,một bình một bát lọn tay dày mỏng vài tấm đổi thay đông hè @@ -28414,11 +25320,9 @@ 𧏵偃老訥乾坤些𫀅㐱戾,rồng yển lão nuốt càn khôn ta xem chỉn lệ 𠄽旬渚𣴓𡃹𡅳,Vài tuần chưa cạn chén khuyên 帝命二人敎之又不成,Đế mệnh nhị nhân giáo chi hựu bất thành -番𫪹,langàn phen sống 使李義林安集其餘黨,Sử Lí Nghĩa Lâm an tập kì dư đảng 四日當道土官衛󰒂侯宋時照将兵攻破僞莫斬得僞扶勝侯缺名𭁈徒黨馘十五顆󰱐馬一匹其噐械不勝數,tứ nhật Đương Đạo thổ quan Vệ Nghĩa hầu Tống Thì Chiếu tương binh công phá nguỵ Mạc trảm đắc nguỵ Phù Thắng hầu khuyết danh dữ đồ đảng quắc thập ngũ khoả hoạch mã nhất thất kì khí giới bất thăng sổ 刁鑽𠀲仕扦,điêu toản đứa xẻ thiến -㯲樔待别包𣉹朱冲,cấm sào đợi biết bao giờ cho trong 花强誇𡨧𡨧𪰛呂渃渚朱苔苔乙為,hoa càng khoe tốt tốt thì rã nước chớ cho đầy đầy ắt vơi 明浪想姉於畨,minh rằng tưởng chị ở phiên 帝用詐術以併國望賊風而先降終始所行皆非義也,đế dụng trá thuật dĩ tịnh quốc vọng tặc phong nhi tiên hàng chung thuỷ sở hành giai phi nghĩa dã @@ -28439,17 +25343,14 @@ 完全撰援,hoàn toàn trọn vẹn 𨷈𨤵𢴑撩霜𦰟𦹵,muôn dặm giắt treo sương ngọn cỏ 𫅷碎𨨧朱𢧚󱫣,già tôi thép cho nên mẻ -𢀨共庫𪽝蒸𡗶,sang cùng khó bởi chưng trời 秀󰜏𥊘吏從容吲𠻀,Tú bà ghé lại thong dong dặn dò 政治,chính trị 春二月帝親征占城獲其主制矩及其眾五萬人,xuân nhị nguyệt đế thân chinh chiêm thành hoạch kì chúa chế củ cập kì chúng ngũ vạn nhân 𥶃𥵛䇴,mủng nong rây 後之有作恢廓而亮大之䐧沃而光澤之如斯而己烏得而非𬢱之哉,Hậu chi hữu tác khôi khuếch nhi lượng đại chi khao ốc nhi quang trạch chi như tư nhi kỷ ô đắc nhi phi nghị chi tai -又令諸道統率督率各整本属兵晝夜効力奮迅四靣攻擊,thì hiến sĩ triệt do hải ngạn kinh cương gián địa phương xã danh thuộc nghi xuân huyện nhi tiến nghĩa giao năng thiệu đẳng do lục đạo kinh lũng trâu mạn trường địa phương xã danh thuộc thiên lộc huyện nhi tiến 若已定󰰻土分園宅再占大羅城内别爲園宅地者不聽,Nhược dĩ định bát thổ phân viên trạch tái chiếm Đại La thành nội biệt vi viên trạch địa giả bất thính 姑丈讓𫯳姑,cô trượng dượng chồng cô 特𣈗󰅹別固𣈗𧘇傕,được ngày nào biết có ngày ấy thôi -朱些腰唒𫽄移拪,cho ta yêu dấu chẳng rời tay 𧗱𦤾香林課尼,về đến hương lâm thuở này 賜宴于使舘命司㓂克復主之,Tứ yến vu sứ quán mệnh Tư khấu Khắc Phục chủ chi 如見賊兵所至即𭛁一聲于本海門後沿途傳𭛁為信使居民咱令准僃便徒行之毋爲賊兵所害,như kiến tặc binh sở chí tức phát nhất thanh vu bản hải môn hậu duyên đồ truyền phát vi tín sử cư dân thính lệnh chuẩn bị tiện đồ hành chi vô vi tặc binh sở hại @@ -28463,7 +25364,6 @@ 以仁惠王陳󰆑餘為副都将軍,dĩ nhân huệ vương trần khánh dư vi phó đô tướng quân 茶梅店月曳𫀅俸片冊𣈜春𡎢枕勾,trà mai đêm nguyệt dậy xem bóng phiến sách ngày xuân ngồi chấm câu 初大皇江人費郎保良奏譚以𫎇󰔦國害民等罪以𫎇怒笞之,Sơ Đại Hoàng giang nhân Phí Lang Bảo Lương tấu Đàm Dĩ Mông đố quốc hại dân đẳng tội Dĩ Mông nộ si chi -宇宙,quát bao vũ trụ 尼𡐮節點呶瓢菊香,này ve tiết điểm nọ bầu cúc hương 史臣吳士連曰直臣之言非利於身而利於國,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Trực thần chi ngôn phi lợi ư thân nhi lợi ư quốc 知樞𡧸院正掌胡宗鷟為翰林院學士化州人胡隆為化州知州,tri khu mật viện chính chưởng hồ tông thốc vi hàn lâm viện học sĩ hoá châu nhân hồ long vi hoá châu tri châu @@ -28475,7 +25375,6 @@ 嗚呼天命靡常人心難信,ô hô thiên mệnh mị thường nhân tâm nan tín 蒸默挴蔞蘋蒸變溪買南,chưng mặc hái rau tần chưng bến khe mé nam 盘茶點渃塘絲和弹,Bàn trà điểm nước đường tơ hoạ đàn -馭車戈吏網𢂎𠓨,ngựa xe qua lại võng dù vào 󰜋茹終乍󰉺𣉎,Một nhà chung chạ sớm trưa 儉浪㐌斈史經,kiệm rằng ðã học sử kinh 将行伯玉會軍盟于大興門外宣軍令,Tương hành Bá Ngọc hội quân minh vu Đại Hưng môn ngoại tuyên quân lệnh @@ -28491,7 +25390,6 @@ 三月二十二日莫福海赴鎮南䦕聽驗會勘并領大明大統曆一千本又領原封莫登庸安南都統使司都統使勑命一道銀印一顆,tam nguyệt nhị thập nhị nhật mạc phúc hải phó trấn nam quan thính nghiệm hội khám tịnh lĩnh đại minh đại thống lịch nhất thiên bản hựu lĩnh nguyên phong mạc đăng dung an nam đô thống sứ ti đô thống sứ sắc mệnh nhất đạo ngân ấn nhất khoả 時嫩尚兵勢猶強未易降服乃封嫩為懷道王分北江上下東岸等縣𭁈之亦約尚以王封刻期定盟尚不至,thời nộn thượng binh thế do cường vị dị hàng phục nãi phong nộn vi hoài đạo vương phân bắc giang thượng hạ đông ngạn đẳng huyện dữ chi diệc ước thượng dĩ vương phong khắc kì định minh thượng bất chí 時王年少樛后乃漢人少季至復與私通焉,Thời Vương niên thiếu Cù hậu nãi Hán nhân Thiếu Quý chí phục dữ tư thông yên -浪冲奇造端,rằng trong cả tạo đoan 緣初苔弹福𥹰𣼭󰠢,Duyên xưa đầy đặn phúc lâu dồi dào 泣和𡳶買埃埃𢢲𢚸汰汰𦖑𠳒凌凌,khắp hoà cũ mới ai ai đẹp lòng thảy thảy nghe lời lâng lâng 俸空󰠩渃-𡗶𠴊饒,Bỗng không cá nước chim trời lỡ nhau @@ -28510,7 +25408,6 @@ 買𧗱固役之麻動容,Mới về có việc chi mà động dong 己巳十二年宋咸淳五年元至元六年春二月占城進白象,kỉ tị thập nhị niên tống hàm thuần ngũ niên nguyên chí nguyên lục niên xuân nhị nguyệt chiêm thành tiến bạch tượng 勸几丈夫生於世係唐不義渚乱单,khuyên kẻ trượng phu sinh ở thế hễ đường bất nghĩa chớ loàn đan -𣳔󱟤種仙鞋󰻩𥶄蘿拱𢧚拯泥,hài rơm nón lá cũng nên chẳng nề 納之𠕋為惠肃夫人,nạp chi sách vi huệ túc phu nhân 以翰林院侍󰕖鄧公質爲工部右侍郎黎德望爲海陽處承政使阮偉爲安廣䖏承政使范維質爲東各大學士阮永爲乂安處參政范立禮爲山西處參政裴廷員爲東閣學士阮公璧,dĩ hàn lâm viện thị giảng đặng công chất vi công bộ hữu thị lang lê đức vọng vi hải dương xứ thừa chính sứ nguyễn vĩ vi an quảng xứ thừa chính sứ phạm duy chất vi đông các đại học sĩ nguyễn vĩnh vi nghệ an xứ tham chính phạm lập lễ vi sơn tây xứ tham chính bùi đình viên vi đông các học sĩ nguyễn công bích 名價󰠓㖫𨑮󰋇省,danh giá vang lừng mười mấy tỉnh @@ -28526,7 +25423,6 @@ 𠳺矧𠁑廛吝𨀈,lẩn thẩn dưới chiền lần bước 帝乃令黎及第與諸将統精兵從間路至玉山襲之,Đế nãi lệnh Lê Cập Đệ dữ chư tướng thống tinh binh tòng gian lộ chí Ngọc Sơn tập chi 時南陽人宗慤家世業儒慤獨好武事常言願乘長風破萬里浪,Thời Nam Dương nhân Tông Xác gia thế nghiệp nho Xác độc hiếu vũ sự thường ngôn Nguyện thừa trường phong phá vạn lí lãng -盎那弄实酉罪戈出庄奴,ang nạ lòng thực dấu tội qua xót chẳng trật sự no 𢜝𡓯茄胡𢜝𫮒三江,sợ truông nhà hồ sợ phá tam giang 壬子四年元至元二十五年春正月烏馬兒犯龍興府,Nhâm Tí tứ niên Nguyên Chí Nguyên nhị thập ngũ niên xuân chính nguyệt Ô Mã Nhi phạm Long Hưng phủ 𣈜春𡥵燕迻梭韶光𠃩𨔿㐌外󰮏𨑮,ngày xuân con én đưa thoi thiều quang chín chục đã ngoài sáu mươi @@ -28535,19 +25431,14 @@ 横子󰑼丐屯𪮏,hoành tử là cái đòn tay 時宁門?之間人君視朝所宁立處,thời trữ môn UNK chi gian nhân quân thị triều sở trữ lập xứ 今聞其薨未有吊慰遽伐其䘮𡸈王者所爲,Kim văn kì hoăng vị hữu điếu uý cự phạt kì tang khởi Vương giả sở vi -𢆥𠬠𠦳𤾓零阻𧗱艚迍翁強邸𨖅日立㑹維新,năm một nghìn trăm linh trở về tàu đón ông cường để sang nhật lập hội duy tân 荆南江西鄂岳㐮等州將士四百餘人走至城東水際,kinh nam giang tây ngạc nhạc tương đẳng châu tướng sĩ tứ bách dư nhân tẩu chí thành đông thuỷ tế 以守清化府御庫書家楊掌爲員外郎,dĩ thú thanh hoá phủ ngự khố thư gia dương chưởng vi viên ngoại lang -他𫏾催停於丕衝,thà trước thôi đành ở vậy xong 加陳封少保御史󰱑都御史上諭枝曰爾昔爲經筵甲顔腹諾於阮捆誠為已羞今爾為御史折磬足累於仁正亦可為耻爾其可不洗滌不善之德以收桑榆之功乎夏四月二十二日勑旨流罪囚人近州充升華衛軍外州充思義衛軍遠州充懷仁衛軍及饒,Gia trần phong thiếu bảo ngự sử đài đô ngự sử thượng dụ chi viết Nhĩ tích vi kinh diên giáp nhan phục nặc ư Nguyễn Khổn Thành vi dĩ tu Kim nhĩ vi ngự sử chiết khánh túc luỹ ư nhân chính diệc khả vi sỉ Nhĩ kì khả bất tẩy địch bất thiện chi đức dĩ thu tang du chi công hồ Hạ tứ nguyệt nhị thập nhị nhật sắc chỉ lưu tội tù nhân cận châu sung thăng hoa vệ quân ngoại châu sung tư nghĩa vệ quân viễn châu sung hoài nhân vệ quân cập nhiêu 十一月夜五更彗星見東方月餘始滅朝臣啓于平安王曰本年九月下旬有異星見于東南方本月十一日夜再有異星出見其灾異屡見如此,Thập nhất nguyệt dạ ngũ canh Tuệ tinh hiện Đông phương nguyệt dư thuỷ diệt triều thần khải vu Bình An Vương viết Bản niên cửu nguyệt hạ tuần hữu dị tinh hiện vu Đông Nam phương bản nguyệt thập nhất nhật dạ tái hữu dị tinh xuất hiện kì tai dị lũ kiến như thử 香乙㐱󰬥鐄㐱固雪它庒染泊庒派,hương ắt chỉn nhiều vàng chỉn có tuyết đà chăng nhiễm bạc chăng phai 於是天下人民復按堵如故京城宮禁爲之肅清,ư thị thiên hạ nhân dân phục án đổ như cố kinh thành cung cấm vị chi tiêu thanh 明日天爵入朝奏言󰔄舜聖人也而伯益以荒怠爲戒唐太賢主也而魏徵以十漸爲防,minh nhật thiên tước nhập triều tấu ngôn ngu thuấn thánh nhân dã nhi bá ích dĩ hoang đãi vi giới đường thái hiền chủ dã nhi nguỵ trưng dĩ thập tiềm vi phòng 󰣑𣈜𢫝穭𫥨吟包𣇞木𣙺些仕𢵼𦋦,sớm ngày đong lúa ra ngâm bao giờ mọc mầm ta sẽ vớt ra -鷄孫𤠄買實報連,kê tôn gà mái thực đà béo trơn -戈𨤮長堤,qua dặm tràng đê -𩸮固,bống có gan bống 尼農時洡援襖,nơi nông thì lội vén áo 九月太師鄭檢親督大兵再出山南上路畧地而,cửu nguyệt thái sư trịnh kiểm thân đốc đại binh tái xuất sơn nam thượng lộ lược địa nhi 時𣇞,thì giờ @@ -28558,17 +25449,14 @@ 牆固𦹵茨,tường có cỏ tỳ 三十日元太子阿台與烏馬兒會兵三十萬犯萬刼既而順流東下巴點旁河人皆降,Tam thập nhật Nguyên Thái tử A Thai dữ Ô Mã Nhi hội binh tam thập vạn phạm Vạn Kiếp ký nhi thuận lưu đông hạ Ba Điểm Bàng Hà nhân giai hàng 陳洽既死右布政使弋謙牚布政司印按察𣐳陽時習掌按察司印都督兼事陳󰲛掌都司印,trần hiệp ký tử hữu bố chính sứ dặc khiêm chưởng bố chính ti ấn án sát sứ dương thì tập chưởng án sát ti ấn đô đốc kiêm sự trần duệ chưởng đô ti ấn -夏四月安生王柳卒年四十一加大王王,hạ tứ nguyệt an sinh vương liễu tốt niên tứ thập nhất gia đại vương 𧗱低自畧𣷭花,Về đây từ trước bẻ hoa 紙𤍶𤵖悴硯滛󱧗傷,giấy loà vết tủi nghiên dầm giọt thương 劉方妆獲後南帝舊將目為桀點皆斬之,Lưu Phương trang hoạch Hậu Nam Đế cựu tướng mục vi kiệt điểm giai trảm chi 帝用其衛賜錢五十貫,Đế dụng kì vệ tứ tiền ngũ thập quán 執廛干省干迷𦜞𡎢𫽄便𢴑𧗱㐱坤,chập chờn cơn tỉnh cơn mê rốn ngồi chẳng tiện dứt về chỉn khôn 𡽫渃𨻫𫂮念自在香畑坤透󰟯如來,non nước luống ghi niềm tự tại hương đèn khôn thấu dáng như lai -湼虐与共來󱜐弄,nết ngược dữ 沛調求𫢋求仙,Phải điều cầu Phật cầu tiên 嗟夫自有天地即有綱常父為子綱君為臣綱萬古截然而不可紊,ta phù tự hữu thiên địa tức hữu cương thường phụ vi tử cương quân vi thần cương vạn cổ tiệt nhiên nhi bất khả vặn -催催内𠃣拱,thôi thôi nói ít cũng 𢩮斤福罪捽𥿺運磋,nhấc cân phúc tội trót vòng vần xoay 𦊚,bốn 㩹種󰤑𪀄賒沛𬦪,dẹp giống muông chim xa phải lánh @@ -28582,16 +25470,13 @@ 埃𨖲𠴍姉行橰𥴜󱏹汁渃𡨺牟朱鮮,ai lên nhắn chị hàng cau chiếu buồm sấp nước giữ màu cho tươi 攔𢬣𧗱准帳枚自情,Dan tay về chốn trướng mai tự tình 夫造車則前簷後户,phù tạo xa tắc tiền thiềm hậu hộ -遣朱盎那𦛌𬉵弄,khiến cho áng nạ rối ruột mắc lòng 𠓨少蒸𦫼𩂏𬲇,vào thiếu chưng lều che gió 甲午十二年二月元年以後天感至寳宋淳熙元年,Giáp Ngọ thập nhị niên Nhị nguyệt nguyên niên dĩ Hậu Thiên Cảm Chí Bảo Tống Thuần Hi nguyên niên 噲𨖲㐌𧡊小姐醒寅,gọi lên đã thấy tiểu thư tỉnh dần 崇侯招󰮗㤕車買噠𥏍󰑼陽襖𧵑腰,sùng hầu chiu chắt xót xa mới đặt tên là dương ảo của yêu -欺棋舘𣅶琴𠅘,khi cờ quán lúc cầm đình 行客,hành khách 以阮文運為京北賛治承政司承政使,dĩ nguyễn văn vận vi kinh bắc tán trị thừa chính ti thừa chính sứ 𣳢月岸梅負例茹,ngòi nguyệt ngàn mai phụ lệ nhà -初七日諒山王宜民自立即皇帝位大赦改元天興,sơ thất nhật lạng sơn vương nghi dân tự lập tức hoàng đế vị đại xá cải nguyên thiên hưng thập nguyệt tam nhật dĩ tiền trước diên ninh lục niên thất nhật dĩ hậu trước nghi dân thiên hưng nguyên niên 猶言與等者也之皇帝也,do ngôn dữ đẳng giả dã chi hoàng đế dã 家庭,gia đình 壙開外𣷭油弄補查,lộng khơi ngoài bể dầu lòng bủa tra @@ -28611,8 +25496,6 @@ 十曰脩武僃以壮金湯之势,thập viết tu vũ bị dĩ tráng kim thang chi thế 哿榮方意固佛囉代声令,cả vang phương ấy có phật ra đời thiêng liêng 捍𧚟𢮿工,xắn váy quai cồng -功成陞󰘊榖輔國上侯,tân mão thất niên tống thiệu định tứ niên xuân chính nguyệt khiến nội minh tự nguyễn bang cốc hoạn quan lĩnh đương phủ chư binh nữu đương phủ nãi kì nhân sở lĩnh chi phủ binh nữu do ngôn binh tướng dã tuấn trầm hào chư cảng tự thanh hoá phủ chí diễn châu nam giới -旦𣅶特咹瓊𥙩㭲群䓂吧𦀊納主,đến lúc được ăn quỳnh lấy gốc còn ngọn và tơ nộp chúa 詔捕慶等檻送京師,Chiếu bổ Khánh đẳng giám tống kinh sư 二十九���直抵城下圍之數重,Nhị thập cửu nhật trực để thành hạ vi chi sổ trùng 太師使弘化人武陵侯突船衝擊遇莫敬典船奮身跳過揮劎斬把𢂎人分爲两段墜,thái sư sử hoằng hoá nhân vũ lăng hầu đột thuyền xung kích ngộ mạc kính điển thuyền phấn thân khiêu quá huy kiếm trảm bả dù nhân phân vi lưỡng đoạn truỵ @@ -28639,19 +25522,14 @@ 忿𠇮畧㐌秦緡此󱉁,Buồn mình trước đã tần mần thử chơi 𧗱東土座鐄𡎢擲,về đông thổ toà vàng ngồi trệt 戈滝󰥶𧡊摄𡆫,qua sông cá thấy xếp vây -丙寅九年莫淳福五年>>明嘉靖四十五年正月明帝崩,bính dần cửu niên mạc thuần phúc ngũ niên minh gia tĩnh tứ thập ngũ niên chính nguyệt minh đế băng -𥚆𫀅景𨔍台,nhìn xem phong cảnh lạ thay 登庸亦在此行終不之𮗓,đăng dung diệc tại thử hành chung bất chi giác 埃乃依限平𠳒,ai nấy y hẹn bằng lời 賊将疑救兵至乃大潰棄船下水迯生,Tặc tướng nghi cứu binh chí nãi đại hội khí thuyền hạ thuỷ đào sinh -湄秦,lại cơn mưa tần 重嬌𡃚𠯇帳鸞,giọng kiều rền rĩ trướng loan 饒𧵑意庄戈𡦂義,nhiều của ấy chẳng qua chữ nghĩa 無題及無籍是,vô đề cập vô tịch thị 時朱𦰟渃水潮沚吹,thè cho ngọn nước thuỷ triều chảy xuôi -乙亥十六年,ất hợi thập lục niên tống thiệu hưng nhị thập ngũ niên 分牢分泊如𪿙,Phận sao phận bạc như vôi -情伐木断金,tình phạt mộc đoạn kim 船栢冷汀沕𢚸專,thuyền bách lênh đênh vẫn lòng chuyên 時扞弩軍少而賊尚眾先已使人吿急請兵,Thời Hãn Nỗ quân thiểu nhi tặc thượng chúng tiên dĩ sử nhân cáo cấp thỉnh binh 䦕内諸将亦拒閉不出使人投書往來彼此言多不遜者,quan nội chư tướng diệc cự bế bất xuất sử nhân đầu thư vãng lai bỉ thử ngôn đa bất tốn giả @@ -28667,17 +25545,12 @@ 丙辰十二年漢元朔四年,bính thìn thập nhị niên hán nguyên sóc tứ niên 其餘脅從一無所問,kì dư hiếp tòng nhất vô sở vấn 致生灵之塗炭者幾七十年稔禍乱之原由者非一二日,Trí sinh linh chi đồ thán giả cơ thất thập niên nhẫm hoạ loạn chi nguyên do giả phi nhất nhị nhật -南無一愿大道弘開,nam mô nhứt nguyện đại đạo hoằng khai 𧼌𦋦吏﨤追兵衞王吕相纀𨉟󱡴軒,chạy ra lại gặp truy binh vệ vương lã tướng buộc mình cửa hiên 傕匕些拱𢌌容,thôi thôi ta cũng rộng dung -係别併𢜝之干縱,hễ biết tính sợ chi cơn túng 論𠁀㐌特蔭攽,trọn đời đã được ấm ban 参加,tham gia -想勾隔官民麻煩,tưởng câu cách quan dân mà phiền 不聽命弘操将舟師自白滕江入欲攻,bất thính mệnh hoằng thao tương chu sư tự bạch đằng giang nhập dục công 悶朱院義金蘭,muốn cho vẹn nghĩa kim lan -佛說大聖末刼真經,phât thuyết đại thánh mạt kiếp chân kinh -拱𥋳如𠎬慈親生𨉟,cũng coi như đấng từ thân sinh mình 諸親王及文武階自郡公以上預朝班者若從營者不拘𭁈朝堂各員五品以上外任方靣各員應服三年,Chư thân vương cập văn vũ giai tự quận công dĩ thượng dự triều ban giả nhược tòng dinh giả bất câu dữ triều đường các viên ngũ phẩm dĩ thượng ngoại nhậm phương diện các viên ưng phục tam niên 𢭸檜𣘃𡎢𠺱沫條囂些矣條囂,tựa cội cây ngồi hóng mát đìu hiu ta hãy đìu hiu 𤽗殷貴󱖮從敖睨,ngươi ân quý buông tuồng ngạo nghễ @@ -28686,26 +25559,20 @@ 𥪝花鶯𠲢𠺅饒,trong hoa oanh ríu rít nhau 書曰知之非艱行之惟艱,thư viết tri chi phi gian hành chi duy gian 宁尼𡊲𥪸,trữ nơi trụ đứng -勤約操園諸子,cùn ước xáo vườn chư tử 黄鳥沼質黄篭固弹,hoàng điểu cháu chắt vàng lông có đàn 机緣兜俸𨔍台,Cơ duyên đâu bỗng lạ thay 外内固昆㹯折𦹵𦱊𤽸𦅰𫃚,ngoài nội có con hươu chết cỏ tranh trắng giàm buộc -𢚸𡗶坤信事㝵𤄮磊,sự người nhiều lỗi 當者具本除授,đáng giả cụ bản trừ thụ 癸未明道二年宋慶曆三年,quý mùi minh đạo nhị niên tống khánh lịch tam niên 䘮主𫀅凭䘮吒恪󰅹,tang chúa xem bằng tang cha khác nào 㐌迻旦畧㪯公,đã đưa đến trước cửa công -情期𢧚伴鳳鵉,tình cờ nên bạn phượng loan 碎隊𠄼𨔿銅󱼏,tôi đòi năm chục đồng vàng 自此以黎為姓,Tự thử dĩ Lê vi tính 󰝂札𡎛披𤓢朱顛,đem trát bùn phơi nắng cho đen -𢪀浪𡨸貴易交,nghĩ rằng chữ quý dịch giao -丁未八年,đinh mùi bát niên minh vạn lịch thập ngũ niên 組,tổ 上從之,Thượng tòng chi 爫之朱𬑉扒𪀄苦𢚸,Làm chi cho mắt bắt chim khó lòng 太尉西國公鄭柞奉㫖恊與文武臣僚參議奏聞于帝仍告天地宗廟,Thái uý Tây quốc công Trịnh Tạc phụng chỉ hiệp dữ văn vũ thần liêu tham nghị tấu văn vu Đế nhưng cáo thiên địa tông miếu -𢭸𡎢邊没命燒燒,tựa ngồi bên triện một mình thiu thiu 娘蘂卿𠻵㗂哿𢜝補𩛷咹職𦣰欣𣎃,nàng nhị khanh mảng tiếng cả sợ bỏ bữa ăn giấc nằm hơn tháng 大倉杶哿𭁈添穭苔,đại thương đụn cả giữ thêm lúa đầy 嘆浪𠦳淡山川,Than rằng Ngàn dặm sơn xuyên @@ -28729,18 +25596,14 @@ 僧副阮常曰吳聞詩序云亂國之音怨而怒今民亂國困主上廵遊無度朝正紊亂民心乖離是敗亡之兆也,tăng phó nguyễn thường viết ngô văn thi tự vân loạn quốc chi âm oán nhi nộ kim dân loạn quốc khốn chủ thượng tuần du vô độ triều chính vặn loạn dân tâm quai li thị bại vong chi triệu dã 史臣吳士連曰僧萬行初見李祖知非常人及見震文揣知時變則其智識起乎凡人矣,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Tăng Vạn Hạnh sơ kiến Lí Tổ tri phi thường nhân cập kiến chấn văn suý tri thời biến tắc kì trí thức khởi hồ phàm nhân hĩ 𠄩边使奇𠄩边,hai bên xử cả hai bên -嘉弟為將啐居宫外,Gia đệ vi tướng tương tốt cư cung ngoại 㤕娘吏訴源干貝娘,xót nàng lại tỏ nguồn cơn với nàng -十四日擒得敬止於安廣處横浦縣新萌村及莫敬敷莫敬慎莫敬簡莫敬遵扶寕王缺名以下宏禮公䧺亮公并武安莫,thập tứ nhật cầm đắc kính chỉ ư yên quảng xứ hoành bồ huyện tân manh thôn nhất thuyết đông triều lôi âm sơn tự cập mạc kính phu mạc kính thận mạc kính giản mạc kính tuân phù ninh vương khuyết danh dĩ hạ hoành lễ công hùng lượng công tịnh vũ an mạc 㗂寬如𫗄倘外,tiếng khoan như gió thoảng ngoài 𪀄多多,chim đa đa 堆𪀄鶉蒸𫁞𫁞,đôi chim thuần chưng rập rập 𣳮蹎𠫾󰘝𠫾鞋,rửa chân đi hán đi hài 𠰘時吟状󱚢跪阎王,miệng thì ngậm trạng vào quỳ diêm vương -停輕𧁷渚𢚁𢀭,đừng khinh khó chớ cậy giàu 冬十月封皇子力為東征王,đông thập nguyệt phong hoàng tử lực vi đông chinh vương 店意班𤿰𠀧𠄩昆𤳇共𢴑饒𠓨𬈈麻托渃𬈈哿汜侯𣵵𡑝㙴,đêm ấy ban trống ba hai con trai cùng dắt nhau vào giếng mà thác nước giếng cả dẫy hầu ngập sân thềm -揲隂光群汰汰𠓇抛抛曜訴令令,bóng rợp âm quang còn thảy thảy sáng phau phau rọi tỏ rành rành 其册文曰皇天運啓中興必生賢以爲,Kì sách văn viết Hoàng thiên vận khải trung hưng tất sinh hiền dĩ vi 婆𫅷呐𤯆,bà già nói ngọt 秋八月開鄕試各處士人,thu bát nguyệt khai hương thí các xứ sĩ nhân @@ -28766,14 +25629,12 @@ 呐耒𢮿果登呈𠰃尼庵寺𠬠命𪞷𠫾,nói rồi quày quả đăng trình nhằm nơi am tự một mình ra đi 𠄩𠊛没丿化衛蓬洲,hai người một phút hoá về bồng châu 仍遣入内司馬黎醯領兵五天人護送孟旺二弟遙授招討使知復禮州代領孟旺之眾并籍没孟旺家産,Nhưng khiển Nhập nội tư mã Lê Ê lĩnh binh ngũ thiên nhân hộ tống Mạnh Vượng nhị đệ dao thụ Chiêu thảo sứ tri Phục Lễ châu đại lĩnh Mạnh Vượng chi chúng tịnh tịch một Mạnh Vượng gia sản -𧏵朝陛玉香籠座蓮,rồng chầu bệ ngọc hương lồng toà sen 往勢出萬全摧枯拉朽必無亡矢遺鏃之患,vãng thế xuất vạn toàn thôi khô lạp hủ tất vô vong thỉ di thốc chi hoạn 沙金,sa kim 𩲉死士𫗄㗀又𠺙,hồn tử sĩ gió ù ù thổi 文王以武帝之嫡孫纘承𦾔業凡其制度典章一遵先王成憲感鄰以義却敵,văn vương dĩ vũ đế chi đích tôn toản thừa cựu nghiệp phàm kì chế độ điển chương nhất tuân tiên vương thành hiến cảm lân dĩ nghĩa khước địch 哭嘆𠇮計事𠇮頭𡳪,khóc than mình kể sự mình đầu đuôi 石縣轉運使陽執中為水棠縣轉運使御前𭓇生阮達為大蠻縣轉運使,thạch huyện chuyển vận sứ dương chấp trung vi thuỷ đường huyện chuyển vận sứ ngự tiền học sinh nguyễn đạt vi đại man huyện chuyển vận sứ -伴共些,làm bạn cùng ta 默油商賣默芸農桑,mặc dầu thương mại mặc nghề nông tang 軒膾𫙛拮亇鮮上池,hiên quái gỏi cất cá tươi thượng trì 軍自潰為賊所擒,quân tự hội vi tặc sở cầm @@ -28791,25 +25652,21 @@ 雲仙払唉固咍,vân tiên chàng hỡi có hay 自低𧣳𣷭边𡗶,Từ đây góc bể bên trời 鐄箕𧹼󱨁𢚸空󱰼󱰽,vàng kia đỏ chói lòng không đen sì -陳克終賛成之其議遂决,tri��u thần dĩ vi bất khả độc văn túc vương đạo tái chủ kì nghị 各處承憲功過每至年終定爲上中下考類奏並如承憲官類奏府縣州等官例施行,các xứ thừa hiến công quá mỗi chí niên chung định vi thượng trung hạ khảo loại tấu tịnh như thừa hiến quan loại tấu phủ huyện châu đẳng quan lệ thi hành 塘花𤎒𤋽信螉蹈,đường hoa chấp chới tin ong dạo 詔曰建儲所以固本立嫡所以正名,Chiếu viết Kiến trữ sở dĩ cố bản lập đích sở dĩ chính danh 無品及宏奴白色文,vô phẩm cập hoành nô bạch sắc văn 𫢩𧗱於𡶀翠微隐𠇮,nay về ở núi thuý vi ẩn mình 春二月改元崇興大寳元年,Xuân nhị nguyệt cải nguyên Sùng Hưng Đại Bảo nguyên niên -眉撑𦝄買痕粉乘香𡳶倍分㤕車,mày xanh trăng đã in ngần phấn thừa hương cũ bội phần xót xa 帝之未去也祗候内人副掌阮然勸之曰人欲害之盍見幾而作及帝即位以然為行遣遷左參知政事,Đế chi vị khứ dã Chi hậu nội nhân phó chưởng Nguyễn Nhiên khuyên chi viết Nhân dục hại chi hạp kiến cơ nhi tác Cập Đế tức vị dĩ Nhiên vi Hành khiển thiên Tả tham tri chính sự 密延坐,Mật diên toạ 祝󰑼𨑮󰋇𫷜𡗶,Chốc đà mười mấy năm trời 焒窮通如󱢚󰟀肝,lửa cùng thông như thốc buồng gan 時哀牢以兵争馬江州木州車參攻之斬其酋杻蛮等二十餘給俘󰱐二十餘口送京師,thời ai lao dĩ binh tranh mã giang châu mộc châu xa tham công chi trảm kì tù nữu man đẳng nhị thập dư cấp phù hoạch nhị thập dư khẩu tống kinh sư 拯咍𠊚意衛󰠲佐,chẳng hay người ấy về đâu tá -埮𣻃捲征鞍𬖉𠊛㐌屈󰋇𠦳橷撑,dặm hồng bụi cuốn chinh yên trông người đã khuất mấy ngàn dâu xanh 戊寅漢永和三年,mậu dần hán vĩnh hoà tam niên 尼𡥵属𥙩爫𢚸,Này con thuộc lấy làm lòng 翁浪窖𨤰𠥤饒險灰没𡛔𥙩兜一二,ông rằng khéo nhẽ giấu nhau hiếm hoi một gái lấy đâu nhất nhì -𣌋終乍𠬠茄,sớm chung chạ một nhà 其書畧曰凡有國則有君,kì thư lược viết phàm hữu quốc tắc hữu quân 梗行𧵑姑仍桂穷茴仍𠻁穷粉固㘨礬咮,gánh hàng của cô những quế cùng hồi những gương cùng phấn có nồi phèn chua 伵柴𧼋𣦎旦尼,tớ thầy chạy thẳng đến nơi @@ -28817,7 +25674,6 @@ 明嘉靖十一年帝以瑞郡公何壽祥爲御營提統御駕以圖進取,minh gia tĩnh thập nhất niên đế dĩ thuỵ quận công hà thọ tường vi ngự doanh đề thống ngự giá dĩ đồ tiến thủ 多杜弄恒隊車斤弄共立,đi đỗ lòng hằng đòi xa gần lòng cùng rập 占氓則重賦惨刑尸耐則高官好,chiêm manh tắc trọng phú thảm hình thi nại tắc cao quan hiếu -𦜞𡎢,rốn ngồi chẳng tiện 𫽄兮𨤼典眾生󰜋𠳒,chẳng hề nặng đến chúng sinh một lời 󰇾揚󰅹固咍之㐌修修律戈時時催,dở dang nào có hay chi đã tu tu trót qua thì thì thôi 爲花朱沛𠴗塘尋花,Vì hoa cho phải đổ đường tìm hoa @@ -28828,7 +25684,6 @@ 外交,ngoài giao 猘狗㹥曳哏乾,chế cẩu chó dại cắn càn 天覰方病篤明宗命留後常人之情不過奉命而己乃故請扈從不願死於床蓐之間則其用心惟急於君上𡸈不為辭難托故者羞哉,thiên thứ phương bệnh đốc minh tông mệnh lưu hậu thường nhân chi tình bất quá phụng mệnh nhi kỷ nãi cố thỉnh hộ tòng bất nguyện tử ư sàng nhục chi gian tắc kì dụng tâm duy cấp ư quân thượng há bất vi từ nan thác cố giả tu tai -固𠄩户阮𠸜榜𣘈,có hai họ nguyễn tên bảng son 𡥵𠲖𫥨低朱吒媄𠸕,con ơi ra đây cho cha mẹ dặn 䠣蹎𨅸納度兜姅𣇞,Dón chân đứng núp độ đâu nữa giờ 仍調𬂙𧡊㐌𤴬疸𢚸,những điều trông thấy đã đau đớn lòng @@ -28840,7 +25695,6 @@ 𪬫𪬫玄機𫽄掣𠸦,ấy ấy huyền cơ chẳng xiết khen 埃𧡊浪唭羅世態稽世变泊𬈋顛,ai thấy rằng cười là thế thái ghê thay biến bạc làm đen 夫訟乃有司之事,phù tụng nãi hữu ti chi sự -雲姐𬧐茹外探令,cùng vân thư tới nhà ngoài thăm lênh 急,gấp 𧁷𠀧𨑮𣦮㛪停固󱳮,khó ba mươi tuổi em đừng có lo 朱爫𤯩墮托苔,làm cho sống đoạ thác đày @@ -28856,7 +25710,6 @@ 𩙍𩙍𩄲𩄲忍泊情,gió gió mây mây nhẫn bạc tình 况之補俗爫僧,huống chi bỏ tục làm tăng 盃藩酋琴積順平藩酋道二來朝進献方物,bôi phiên tù cầm tích thuận bình phiên tù đạo nhị lai triều tiến hiến phương vật -茹涓趣礙挼𤝋,nhà quen thú ngại nuôi vằn 𡉦最𣎀𣌉󰌗立𤍶,ngõ tối đêm khuya đóm lập lòe 摱牟𣘈粉打𩢬���顛,Mượn màu son phấn đánh lừa con đen 催催㐌默𠓨𫒥𫽄差,Thôi thôi đã mắc vào vành chẳng sai @@ -28866,23 +25719,17 @@ 皆是駕馭豪傑之節,giai thị giá ngự hào kiệt chi tiết 襖𣈙空默粓𣈙空咹,áo rày không mặc cơm rày không ăn 包𣇞木𣙺些仕𢵼𦋦,bao giờ mọc mầm ta sẽ vớt ra -𬇚秋冷𣱾渃冲沋𠬠隻船勾闭小,ao thu lạnh lẽo nước trong veo một chiếc thuyền câu bé tẻo teo 鳥路桑園中古佛湧,Điểu Lộ tang viên trung cổ Phật dũng -於㭲多張弓𬑰中𠓨𫅩𪀄大鹏,giương cung bắn trúng vào cánh chim đại bàng 中塵埃渚累埃尋常,trong trần ai chớ lụy ai tầm thường 渃𣵶俸㐌㵢寅羡尼,Nước xuôi bỗng đã trôi dần TẠN nơi 伯耆曰不可,Bá Kì viết Bất khả 夏四月勑諭禮部尚書武有等人才國家之元氣,Hạ tứ nguyệt sắc dụ Lễ bộ Thượng thư Vũ Hữu đẳng Nhân tài quốc gia chi nguyên khí 𣳔唯江陵㗂㐌吨,dòng dõi giang lăng tiếng đã đồn 范篤阮倦等船兵亦順流而下两岸兵象奮力爭先,Phạm Đốc Nguyễn Quyện đẳng thuyền binh diệc thuận lưu nhi hạ lưỡng ngạn binh tượng phấn lực tranh tiên -待旦午𦖑㗂呼喝,đợi đến ngọ nghe tiếng hò hét 感情瓢練閉饒霜,cảm tình bìu rịn bấy nhiêu sương 勑㫖各處承司官職任尤重除󰱇之際宜得僉諧,sắc chỉ các xứ thừa ti quan chức nhiệm vưu trọng trừ tuyển chi tế nghi đắc thiêm giai 坚貞拯沛肝皮,Kiên trinh chẳng phải gan vừa 是省󰱑故事同平章以上得坐黑交椅,thị sảnh đài cố sự đồng bình chương dĩ thượng đắc toạ hắc giao kỷ -四月節制鄭松差指揮使忠信侯𭁈太原總兵德澤侯頼世貴領兵至感化州遇,tứ nguyệt tiết chế trịnh tùng sai chỉ huy sứ trung tín hầu khuyết danh dữ thái nguyên tổng binh đức trạch hầu lại thế quý lĩnh binh chí cảm hoá châu ngộ -㐌朝𠰘吏朝𢚸,đã chiều miệng lại chiều lòng -喭餒揞弹仍咂𭈻,ngán nỗi ôm đàn những bấp bênh 秋八月帝以賊之精兵盡在乂安其東都各處必已虚弱乃添兵象命樞密大使范文巧太尉黎篆太監黎可亞侯黎如壎黎秘等領兵三千餘人象一隻徇天䦕廣威國威嘉興㱕化沱江三帶宣光以絶雲南援兵少尉黎僃太監黎犬,Thu bát nguyệt đế dĩ tặc chi tinh binh tận tại Nghệ An kì Đông Đô các xứ tất dĩ hư nhược nãi thiêm binh tượng mệnh Khu mật đại sứ Phạm Văn Xảo Thái uý Lê Triện Thái giám Lê Khả Á hầu Lê Như Huân Lê Bí đẳng lĩnh binh tam thiên dư nhân tượng nhất chích tuẫn thiên quan Quảng Oai Quốc Oai Gia Hưng Quy Hoá Đà Giang Tam Đới Tuyên Quang dĩ tuyệt Vân Nam viện binh Thiếu uý Lê Bị Thái giám Lê Khuyển 國人傷之,Quốc nhân thương chi 今欲詣,Kim dục nghệ @@ -28912,7 +25759,6 @@ 春詔開天王伐峯州開國王伐都金州,Xuân chiếu Khai Thiên Vương phạt Phong Châu Khai Quốc Vương phạt Đô Kim châu 埃󰝂人事染味斜陽,ai đem nhân sự nhuộm màu tà dương 塘箕浽怒滚昂排排,Đường kia nỗi nọ ngổn ngang bời bời -慕結戒𫽄兮雜洳,mộ chay kết giới chẳng hề tạp nhơ 沚𪜀巴斗巴升泖特,chảy ra ba đấu ba thăng máu đặc 𠊛󰠳帽仕襖崇,người đâu mũ sãi áo sồng 大都督黎犬男黎貫之夜間聚眾敺殺人於都市,Đại đô đốc Lê Khuyển nam Lê Quán chi dạ gian tụ chúng khu sát nhân ư đô thị @@ -28924,11 +25770,9 @@ 民𢜠𰙔𬢱双生象𡗶罕󰘉太平自低,dân mừng ca ngợi song sinh tuồng trời hẳn mở thái bình từ đây 造合歡宫,Tạo Hợp Hoan cung 意買別處𠁀隨𣅶,ấy mới biết xử đời tùy lúc -𠫾𠬠觥女𦤾頭庯場銭吏固𠬠伴生員𦤾欣𨑮𠊛,đi một quãng nữa đến đầu phố tràng tiền lại có một bọn sinh viên đến hơn mươi người 二十七日明有勑來云近得雲南鎮守總兵等官奏安南國王無故動調兵馬攻殺老撾地方,nhị thập thất nhật minh hữu sắc lai vân cận đắc vân nam trấn thủ tổng binh đẳng quan tấu an nam quốc vương vô cố động điều binh mã công sát lão qua địa phương 十二日皇弟維祫即皇帝位,Thập nhị nhật Hoàng đệ Duy hợp tức Hoàng Đế vị 𫡉塘渴𥄭,giữa đường khát ngủ -干戈論老城池鋒,can qua lộn lạo thành trì chiến phong 𨉞梄拂披牟𤐡𤁕澜𬇚㑝𪜯𩄴𦝄𫤡,lưng giậu phất phơ màu khói lạt làn ao lóng lánh bóng trăng loe 狒狒羅昆𤠂𤠱,phí phí là con đười ươi 指𡽫誓𣷭𥘀招典𠳒,Chỉ non thề bể nặng gieo đến lời @@ -28938,13 +25782,10 @@ 是遵一政一令祖宗之成䂓是述,Thị tuân nhất chính nhất l��nh tổ tông chi thành quy thị thuật 隊尼風景𠸟台閉酉幅公侯伴特󰅹,đòi nơi phong cảnh vui thay bấy dẫu bậc công hầu bạn được nao 𠬠命娘𦰟畑𣅘,một mình nàng ngọn đèn khuya -珠户李頭桃渃南,trái chua họ lý đầu đào nước nam 清華及山南下畔諸,Thanh Hoa cập Sơn Nam hạ bạn chư -𪵯伴𧵆与㐌年性,làm bạn gần người dữ dượt đã nên tính 󰀘疑惡党奸邪支低,hai ngờ ác đảng gian tà chi đây 𪀄越呈戈,chim vẹt chiềng qua 𠀲時𡲤𠰘󰡗時𢯏𪘵,đứa thì vả miệng gã thì bẻ răng -事情𠬠帝𠬠低之,sự tình một đấy một đây gì 五月令大小将校供結無有姦貪受賂娶本路妻影占軍人親族以差使者,ngũ nguyệt lệnh đại tiểu tướng hiệu cung kết vô hữu gian tham thụ lộ thú bản lộ thê ảnh chiếm quân nhân thân tộc dĩ sai sứ giả 󱭔𧋂𡎥哭絲絲蝒㗒󰑼蝒𡮠𠫾塘󰅹,tò vò ngồi khóc tỉ ti nhện ơi là nhện mày đi đường nào 𢪀調𡗶瀋域溇,nghĩ điều trời thẳm vực sâu @@ -28980,11 +25821,9 @@ 民舉,dân cử 裳𠦄䯻椎梯山航海萬流仰德八極傾風,thường huỷ kết chuỳ thê sơn hàng hải vạn lưu ngưỡng đức bát cực khuynh phong 今既生矣待長復辟何難其人對曰此事前古多危請慎?之,Kim ký sinh hĩ đãi trưởng phục bích hà nan Kì nhân đối viết Thử sự tiền cổ đa nguy thỉnh thận UNK chi -拭粉拾󱏥,hằng xức phấn sáp dày 𡞕𫯳調尋劎𨇜味,vợ chồng đều tìm kiếm đủ mùi 欺耒呐理欺爫衝𢬣,khi rồi nói lý khi làm suông tay 以莫登庸爲天武衛都指揮使司都指揮使,Dĩ Mạc Đăng Dung vi Thiên vũ vệ đô chỉ huy sứ ti đô chỉ huy sứ -箕染渃扶桃,kia nhuộm nước phù đào 𦖑屯昆𡛔僑公,nghe đồn con gái kiều công 唉嗔歇刼柳蒲,Hãy xin hết kiếp liễu bồ 敬門係僞族屬先以革心歸命蒙加職爵,Kính Môn hệ nguỵ tộc thuộc tiên dĩ cách tâm quy mệnh mông gia chức tước @@ -29013,12 +25852,9 @@ 武公󰘚𪖫暢珍,võ công mặt mũi sướng trân 書,thư 𡗶生聖主萬年扱𪮏𫀅治𦊚边順和,trời sinh thánh chúa vạn niên chắp tay xem trị bốn bên thuận hoà -𢬭咹默仃之𨇒腐,đổi ăn mặc đừng chi lối hủ 至󰔄,Chí Ngu -些𠳨月𢠐𢠐,ta hỏi nguyệt ngơ ngơ 固欺𫀅𥢫𫀅𦓿,có khi xem gặt xem cày 衝霜蹅雪細沔隘関,xông sương đạp tuyết tới miền ải quan -旦𣋚𤤰御,đến hôm vua ngự 金銀意𧵑𠊚共悶酒色羅尼業呵除,kim ngân ấy của người cùng muốn tửu sắc là nơi nghiệp khá chừa 户王󱙻噲喜童,họ vương tên gọi hỷ đồng 至洪熙明仁宗年號也乙巳之歲宗魯又以闒茸落職爲民,Chí Hồng Hi Minh Nhân Tông niên hiệu dã Ất Tị chi tuế Tông Lỗ hựu dĩ tháp nhũng lạc chức vi dân @@ -29032,7 +25868,6 @@ 㐱𢙬𦖻壁脉棱,chỉn e tai vách mạch rừng 𦖑饒埃乃顒饒,nghe nhau ai nấy ngóng nhau 功令苦辱闭𥹰渚甘富貴吏愁干戈,công lênh khó nhọc bấy lâu chưa cam phú quý lại sầu can qua -﨤娘買吘事情𡢐,gặp nàng mới ngỏ sự tình sau 命山南參政碧江子黎得全刑科都給事中陳春榜等賫論文徃諭順廣阮氏,Mệnh Sơn Nam Tham chính Bích Giang tử Lê Đắc Toàn Hình khoa đô cấp sự trung Trần Xuân Bảng đẳng tê luận văn vãng dụ Thuận Quảng Nguyễn thị 其畧云兹者仰仗天威奉遵廟筭,Kì lược vân Tư giả ngưỡng trượng thiên uy phụng tuân miếu toán 麻󰏙𥪞數断膓固𠸜,Mà xem trong sổ đoạn trường có tên @@ -29041,7 +25876,6 @@ 旨揮係文武職官武自上將爵智字著服侯以上並聽服緋文自入内大行遣冠服侯以上亦聽服緋,chỉ huy hệ văn vũ chức quan vũ tự thượng tướng tước trí tự trước phục hầu dĩ thượng tịnh thính phục phi văn tự nhập nội đại hành khiển quan phục hầu dĩ thượng diệc thính phục phi 𡞕浪𬷤㐌嘅,vợ rằng gà đã gáy 埃埃拱隊𨕭頭掣包,Ai ai cũng đội trên đầu xiết bao -太子龍󰥤即位于柩時方三歲尊母杜氏爲昭天至理皇太后,Thái tử Long Trát tức vị vu cữu tiền thời phương tam tuế tôn mẫu Đỗ thị vi Chiêu Thiên Chí Lí hoàng thái hậu 徐朱歇刼群之󰑼身,Chờ cho hết kiếp còn gì là thân 傷台九字劬劳,thương thay chín chữ cù lao 二十六日瀠軍諸营並進至寶陀仁睦紅梅燒身等處,nhị thập lục nhật dinh quân chư dinh tịnh tiến chí bảo đà nhân mục hồng mai thiêu thân đẳng xứ @@ -29062,10 +25896,8 @@ 容郡公與賊将阮倦相拒力不能支乃棄船走入化州爲賊所獲,dung quận công dữ tặc tướng nguyễn quyện tương cự lực bất năng chi nãi khí thuyền tẩu nhập hoá châu vi tặc sở hoạch 感𢚸洙㤕𤁕情如爲,Cám lòng chua xót lạt tình BƠ vơ 妻迎殿前指揮使李山之女員外郎陳玉度及其妻迎太尉黎伯玉姪黎昌之女󰀋立山女爲儷天皇后昌女爲明寳夫人,thê nghênh Điện tiền chỉ huy sứ Lí Sơn chi nữ Viên ngoại lang Trần Ngọc Độ cập kì thê nghênh Thái uý Lê Bá Ngọc điệt Lê Xương chi nữ sách lập Sơn nữ vi Lệ Thiên Hoàng hậu Xương nữ vi Minh Bảo phu nhân -吏添猿边,lại thêm vượn bên 拯時𦋦畧𬮷櫥沛𦖑客念南󰀡󰜋𠳒,chẳng thà ra trước cửa chùa phải nghe khách niệm nam mô một lời 何莫非依人而行也如無要請之言但循理而行安知國祚之不長久乎至於媚珠鵝毛表道之事未必有也,hà mạc phi y nhân nhi hành dã như vô yếu thỉnh chi ngôn đãn tuần lí nhi hành an tri quốc tộ chi bất trường cửu hồ chí ư mị châu nga mao biểu đạo chi sự vị tất hữu dã -泰貞元年肅宗崩無嗣󰱃母敬妃阮氏於禁中定謀立之遂即皇帝位,dĩ hồng đức thập cửu niên ngũ nguyệt ngũ nhật tí thì nhi sinh đế 瞻椽眉旁庄㵢,chiêm duyên mè phẳng chăng trôi 係𣈕伵孔伵𠫾𣦍,hễ mai tớ hỏng tớ đi ngay 民培築田界要令蓄水以作夏田不可遐棄職司視常民瘼坐視無策以𦤶阻飢者,dân bồi trúc điền giới yếu lệnh súc thuỷ dĩ tác hạ điền bất khả hà khí chức ti thị thường dân mạc toạ thị vô sách dĩ trí trở cơ giả @@ -29083,15 +25915,10 @@ 其令入内大都督黎列賫勑立為皇太子,Kì lệnh Nhập nội đại đô đốc Lê Liệt tê sắc lập vi Hoàng thái tử 㘧香鉢渃唉仃㝵𡢐,trữ hương bát nước hãy dành ngày sau 𪽝𫯳棋鉑𢧚𢚸空㤇,bởi chồng cờ bạc nên lòng không yêu -法律箕庄計,pháp luật kia chẳng kể 愁𨖲𦰟隘怨𫥨󰠮房,sầu lên ngọn ải oán ra cửa phòng 民多流散,Dân đa lưu tán -各茹該治拠世𦓡承行令𨕭,các nhà cai trị cứ thế mà thừa hành lệnh trên 埮棱𨀈𥰊𨀈高駭䧺,dặm rừng bước thấp bước cao hãi hùng -吟句問月度昂𠇍𠳒,ngâm câu vấn nguyệt đọ ngang mấy lời -𡏧紅,dường xa bụi hồng 小武帝之黷兵大文王之闢土,tiểu vũ đế chi độc binh đại văn vương chi tịch thổ -功役𧵑各翁爫耒拱固成效,công việc của các ông làm rồi cũng có thành hiệu 欺󰅹從且制㙴桂朱奇梗多吝糾多,khi nào thong thả chơi thềm quế cho cả cành đa lẫn củ đa 𣳔藍𠦳𨤵絹滂香桂󰬾更𩙍𠖤,dòng lam ngàn dặm quyên phẳng hương quế ba canh gió bay 窮達󱩿咍尼固命,cùng đạt dòm hay này có mệnh @@ -29119,13 +25946,10 @@ 棟鐘㗂󱊚󱊚,gióng tiếng chuông bong bong 及還帝厚贐之,cập hoàn đế hậu tẫn chi 針鐄埃女捥鈎,kim vàng ai nỡ uốn câu -仍𠳒制每塘箕,những nhời chế mọi đường kia 空𫯳𦓡𬛒買頑固𫯳𦓡𬛒世間㐌常,không chồng mà chửa mới ngoan có chồng mà chửa thế gian đã thường -待昆賢強添𩚵䬰,gượng thêm cơm cháo 其心户束拱𣳔書香,Kỳ Tâm họ Thúc cũng dòng thư hương 噅除渚体𢼂𪞷,vây chờ chưa thấy xổ ra 固娘默襖𫄎𡨧騎𧍰點黄𪽝边北吏丕,có nàng mặc áo lụa tốt cưỡi rồng điểm vàng bởi bên bắc lại vậy -仰𡎢𨕭,chiếu trong đình ngất ngưởng ngồi trên 勉浪粓𥹀羮藜媄𫗒𠰹夜渚欺武鐄,miễn rằng cơm tấm canh le mẹ ăn đỡ dạ chữa khi võ vàng 注釋,chú thích 清酌𨢇淥底仃沖潙,thanh chước rượu lọc để dành trong veo @@ -29151,7 +25975,6 @@ 意埃吲玉誓鐄,ấy ai dặn ngọc thề vàng 㗂𢱜𣛠椌,tiếng đẩy máy khung 曷若繼承如三王以正其始終之為愈,Hạt nhược kế thừa như Tam vương dĩ chính kì thuỷ chung chi vi dũ -夫人論特𣈜𫅜買𢶿揲𠸼生倍鐄,phu nhân chọn được ngày lành mới truyền dọn dẹp mời sinh vội vàng 󰂇低𣋇分爫𤳇特,ví đây đổi phận làm trai được 王持七寸文犀入海去今辟水犀也,Vương trì thất thốn văn tê nhập hải khứ Kim bích thuỷ tê dã 冬十月以修史潘義為禮部郎中,Đông thập nguyệt dĩ tu sử Phan Nghĩa vi Lễ Bộ lang trung @@ -29161,7 +25984,6 @@ 𠄩𡨸麻恾役國家,hai chữ mơ màng việc quốc gia 乙吏庄挼,ắt lại chẳng nổi 仃蹎𣵲𡭧念西噲󰑼,Dừng chân gạn chút niềm tây gọi là -氣𡶀𤁘撑碧,khí núi trong xanh biếc dường mài sửa 㛪群挸撰半摸準󰅹,em còn kén chọn bán mua chốn nào 𥚇虶毒過𡳪螉,lưỡi vò độc quá đuôi ong 擼捤撅𣰴擒蔑幹,trỏ vẫy quạt lông cầm một cán @@ -29181,7 +26003,6 @@ 堆��庒折奴和陣台,đôi lần chẳng chết nó hoà giận thay 漢人親戚墳墓皆在于漢今反本俗欲㨿於此典漢抗衡爲敵𡸈不謬哉且夫秦失其鹿天下共逐之惟漢帝寬仁愛人民皆樂從起豊沛先八關㨿咸陽攘除兇𨢄,Hán nhân thân thích phần mộ giai tại vu Hán kim phản bản tục dục cứ ư thử điển Hán kháng hoành vi địch khởi bất mậu tai Thả phù Tần thất kì lộc thiên hạ cộng trục chi duy Hán đế khoan nhân ái nhân dân giai lạc tòng khởi Phong Bái tiên bát Quan cứ Hàm Dương nhương trừ hung xú 公浪丹桂𠄩梗,Công rằng Đơn quế hai cành -翁唉,ông hãy ở đây 沛𢬣𡞕奇負傍扒𧗱無錫筭塘披花,phải tay vợ cả phũ phàng bắt về vô tích toan đường bẻ hoa 𣅶𥋓吏𥋴牟楊柳時勸払停𠹾爵封,lúc ngoảnh lại ngắm màu dương liễu thà khuyên chàng đừng chịu tước phong 京北承政使范謙柄聞帝幸,Kinh Bắc thừa chính sứ Phạm Khiêm Bính văn đế hạnh @@ -29192,8 +26013,6 @@ 李通𠯦𠻵绳混𧡊𠊛𢀨扒挄爫户,lý thông thét mắng thằng hỗn thấy người sang bắt quàng làm họ 𥒥鐄拱决󰘩波拱料,đá vàng cũng quyết phong ba cũng liều 西方,tây phương -主春窖倒顛,chúa xuân khéo đảo điên -固𣘃丹桂𧘇𪜀姉㛪,có cây đan quế ấy là chị em 國有㓂賊致祭神祠劎匣鳴必大捷,quốc hữu khấu tặc trí tế thần từ kiếm tráp minh tất đại tiệp 帝子唉群拯噉刼󱠢,đế tử hãy còn chẳng dám cướp ngôi 段𨕭天堂,đoạn lên thiên đàng @@ -29209,9 +26028,7 @@ 花嘲𡉦杏香𠖤埮枌,Hoa chào ngõ hạnh hương bay dặm phần 旦都吏㨿𠳒娘𫽄差,đắn đo lại cứ lời nàng chẳng sai 淡仙娘𠰚朱咍,đạm tiên nàng nhẽ cho hay -昆𡛔意哿𠻆𥙩,con gái ấy cả giận 󱱭󱙹,vạt trước -空仍船固棟尼𣷷尼,không nhưng thuyền có đóng nơi bến này 鐄玉蜍共𣜾歇𣦍,vàng ngọc thờ cũng chửa hết ngay 𣈜𥋴𦎛烏底渃,ngày ngắm gương ô đáy nước 昂育坤移衝突󱚢𦋦,ngang dọc khôn rời xông đột vào ra @@ -29222,7 +26039,6 @@ 窻秋㐌怯𦑃外,Song thu đã khép cánh ngoài 𠬠念䦕塞󰋇務𫗄𦝄,Một NIỀM quan tái MẤY mùa gió trăng 娘浪沛𨀈流離,Nàng rằng Phải bước lưu ly -欺𨖲𦉱𨖲𠔭𢆫,khi lên bảy lên tám tuổi 取優等阮晟鄧,Thủ ưu đẳng Nguyễn Thạnh Đặng 󱮺𪤍隂󱉎吏強𢌌𦋦,gây nền âm đức lại càng rộng ra 渚忌𢀨麻押泥,chớ cậy sang mà ép nề @@ -29265,18 +26081,15 @@ 鄭根特出勝筭,Trịnh Căn đặc xuất thắng toán 天下不可一日無君我等及士卒誰與立功名乎不如先求皇子而立之以安人心然後發兵迎帝未晚,Thiên hạ bất khả nhất nhật vô quân ngã đẳng cập sĩ tốt thuỳ dữ lập công danh hồ Bất như tiên cầu hoàng tử nhi lập chi dĩ an nhân tâm nhiên hậu phát binh nghênh Đế vị vãn 秩功㐌󰋇𢆥乘扵低,mất công đã mấy năm thừa ở đây -殿都指揮使武𢃄廣武都火頭粱上箇玉階都火頭同利内侍杜乙與智明王保寕侯駙馬郎楊嗣明等謀牧捕英武,Điện tiền đô chỉ huy sứ Vũ Đái Quảng Vũ đô hoả đầu Lương Thượng Cá Ngọc giai đô hoả đầu đồng lợi nội thị Đỗ Ất dữ Trí Minh Vương Bảo Ninh hầu Phò mã lang Dương Tự Minh đẳng mưu mục bổ Anh Vũ 銶鑿丐独皮皮魯󱖮,cầu tạc cái đục bè bè lỗ vuông 拯補些賒女,chẳng bỏ ta xa nữa 典尼㨂󰁮掑杄,Đến nơi đóng cửa cài then 花嗷喭月課秋過,hoa ngao ngán nguyệt thuở thu qua -使清華總兵僉事阮伯佺伯譚慎徽等副之,sứ thanh hoa tổng binh thiêm sự nguyễn bá thuyên tức nguyễn tuấn dã bá đàm thận huy đẳng phó chi 軍民之家同户内三人充軍者聽免一人,quân dân chi gia đồng hộ nội tam nhân sung quân giả thính miễn nhất nhân 𠬠茹堆胣渗傷,một nhà đôi dạ thảm thương 樁誇突突志凌霜,thông khoe đột đột chí lăng sương 妃嬪皆驚曰陛下何以知之願聞其故,Phi tần giai kinh viết Bệ hạ hà dĩ tri chi Nguyện văn kì cố 沛欺呂𨀈盧皮細低,phải khi lỡ bước lờ vờ tới đây -瓊理喽浪,quỳnh lí láu rằng 先羅嗣亮,tên là tự lượng 呂󰑼些沛蹺󰠃爫之,lựa là ta phải theo cùng làm chi 其訟田土亦如之,kì tụng điền thổ diệc như chi @@ -29293,12 +26106,10 @@ 才搊秦霍院全,tài so tần hoắc vẹn tuyền 物之獴𦹵敢凌亂歐罕󰮂朝𠃣几頑,vật chi muông cỏ dám lăng loàn âu hẳn trong triều ít kẻ ngoan 先去多方巨論以翦其羽翼則勢孤矣,Tiên khứ Đa Phương Cự Luận dĩ tiễn kì vũ dực tắc thế cô hĩ -苦辱,chẳng ngại khó nhọc 嘉宗美皇帝在位四年紀元者二,gia tông mĩ hoàng đế tại vị tứ niên kỷ nguyên giả nhị 自相攻擊以駭眾軍因刧帝北幸,tự tương công kích dĩ hãi chúng quân nhân kiếp đế Bắc hạnh 夏六月鈌日两日並出,Hạ lục nguyệt khuyết nhật lưỡng nhật tịnh xuất 二十一日旨揮殿前各軍五道府鎮總知等此番會習軍期各将割詣山塲斫木共用心督押斫取如法,nhị thập nhất nhật chỉ huy điện tiền các quân ngũ đạo phủ trấn tổng tri đẳng thử phiên hội tập quân kì các tướng cát nghệ sơn trường chước mộc cộng dụng tâm đốc áp chước thủ như pháp -功名塘駭群𨱽,công danh đường hãy còn dài 郑歆塊𣩂𢜠盃,trịnh hâm khỏi chết mừng vui 潘時𧗱扽楼䜹勸昆󰊩者󰣑𣆐斈行,phan thời về dọn lầu thơ khuyên con gióng giả sớm trưa học hành 定賞蕉園寶陀及鎮宇皇城店,Định thưởng Tiêu Viên Bảo Đà cập Trấn Vũ Hoàng Thành điếm @@ -29331,14 +26142,11 @@ 𢌌𦋦德政寬平,rộng ra đức chính khoan bình 丕𢧚仍准從容,Vậy nên những CHỐN thong dong 𠃣欺,ít khi -𦋦𠊛𡮈然,làm ra thì cũng ra người nhỏ nhen 規模塲屋埃磋支區十道樔圍𦊚城,quy mô trường ốc ai xây chia khu thập đạo rào vây bốn thành 眉沛納命朱蟒蛇王咹𦧘,mày phải nộp mình cho mãng xà vương ăn thịt 博銅秩坦旌旗󰡱𡑝,bác đồng chật đất tinh kỳ vầy sân 𩄲𣇜𣌋渃班𣋂詩吟外槾𨢇撟𥪝𦨻,mây buổi sớm nước ban chiều thơ ngâm ngoài mạn rượu kèo trong khoang 冬十月明遣二部使催貢禮賜宴在東河津,Đông thập nguyệt Minh khiển nhị bộ sứ thôi cống lễ tứ yến tại Đông Hà tân -娘卞㪽朱払試,nàng bèn sửa cho chàng thi -賞梅𧗱踏俸𦝄,thưởng mai về đạp bóng trăng 及賜宴時不服賜衣著已織金衣以入以承旨阮廌掌撰奏本肆罵之从又罵東道參知陶公僎以其引宗胄𭁈已同事,Cập tứ yến thời bất phục tứ y trước dĩ chức kim y dĩ nhập dĩ thừa chỉ Nguyễn Trãi chưởng soạn tấu bản tứ mạ chi tòng hựu mạ Đông đạo tham tri Đào Công Soạn dĩ kì dẫn Tông Trụ dữ dĩ đồng sự 自意天下紛紜,từ ấy thiên hạ phân vân 黎伯玉討廣原州儂瓊莫七人等,Lê Bá Ngọc thảo Quảng Nguyên châu Nùng Quỳnh Mạc Thất Thân đẳng @@ -29350,7 +26158,6 @@ 𧡊𠊛湿倘󰡎萌,thấy người thấp thoáng dưới mành 𠁑,dưới 退淫汚󰉹㕸𠾸冲宫㐌別外朝㐌咍,thói dâm ô sớm dập dìu trong cung đã biết ngoài triều đã hay -慳𪢍,cha lấy lời thẳng thấy nỗi ghen ghét 十一月帝進屯𤂬江波凛𠕋挑賊出戰,thập nhất nguyệt đế tiến đồn suối giang ba lẫm sách khiêu tặc xuất chiến 适清化人少遊京師其友人使燕京适送詩云驛路,quát thanh hoá nhân thiếu du kinh sư kì hữu nhân sử yên kinh quát tống thi vân dịch lộ 眜𢴋𢴋𫽄𥃱聀槐,mắt chong chong chẳng nhắp giấc hòe @@ -29364,23 +26171,16 @@ 右黎朝三帝起辛巳終己酉凣二十九年,Hữu Lê triều tam đế khởi Tân Tị chung Kỷ Dậu phàm nhị thập cửu niên 㐌空縁畧庄時,đã không duyên trước chăng là 設制科取士賜丁拨箤等五人第一甲制科出身朱光著等八人第二甲同制科出身,thiết chế khoa thủ sĩ tứ đinh bạt tuy đẳng ngũ nhân đệ nhất giáp chế khoa xuất thân chu quang trứ đẳng bát nhân đệ nhị giáp đồng chế khoa xuất thân -空縁如𦑃花涞𡧲塘,không duyên như cánh hoa rơi giữa đường 明浪埃曼呌英,Minh rằng Ai mượn kêu anh 刁愁払𧿨𦋦𧗱,đeo sầu chàng trở ra về 唬魂唬󱰠老𫢩𠫾曥祝姅𦰟核𨖲頭,hú hồn hú vía lão nay đi trưa chốc nữa ngọn cây lên đầu 󰘚芇麻吏𨅸𥪝𡎝𠁀,mặt nào mà lại đứng trong cõi đời 𣎀清買𠳨吏娘𠓀𡢐,Đêm thanh mới hỏi lại nàng trước sau 八月盗阮汝盖竄鐵山偽造寳鈔行使,Bát nguyệt đạo Nguyễn Nhữ Cái thoán Thiết Sơn nguỵ tạo bảo sao hành sử -甘𤮾,cam ngọt 詩歌啌議客𨕭代,thi ca khong ngợi khách trên đời 守度𨿽為宰相而凣事罔不加意,thủ độ tuy vi tể tướng nhi phàm sự võng bất gia ý 󱙝浪󱙝𫽄𥙩𬌥主翁吀𢬭𠬠𢹤𩵜𩹪,bờm rằng bờm chẳng lấy trâu chúa ông xin đổi một xâu cá mè -𠳨姉姮娥㐌𠇍𡥵,hỏi chị hằng nga đã mấy con 以阮聖訓阮士固等𠑽内侍學士輔陳愛州人上親寫詩以訓皇子并制貽後綠二卷,dĩ nguyễn thánh huấn nguyễn sĩ cố đẳng xung nội thị học sĩ phụ trần ái châu nhân thượng thân tả thi dĩ huấn hoàng tử tịnh chế di hậu l���c nhị quyển -群賖,dặm hòe còn xa -枚藾𬄦𦟐殊藾檑,môi thua trái trám má thù trái roi -𣳔𣻆󰬾我邏󰟯包八歹隊番𩈘碧,dòng tuôn ba ngả lạ dường bao bát ngát đòi phen mặt bích đào -府姚席玉舖排𫡮篭旗香𢒎󱋓喬,phủ diêu tiệc ngọc phô bày mây lồng cờ mở hương bay chén kèo 是月,Thị nguyệt 昭皇初諱𫢋金後改天馨惠宗次女也惠宗無嗣立爲皇太子以傳位在位二年遂禪位于陳,Chiêu Hoàng Sơ huý Phật Kim hậu cải Thiên Hinh Huệ Tông thứ nữ dã Huệ Tông vô tự lập vi hoàng thái tử dĩ truyền vị tại vị nhị niên toại thiền vị vu Trần 鬱惚𤎐燶,uất hốt nực nóng @@ -29400,10 +26200,7 @@ 創兵永几摳椎楳𪱅秩空𠊛𪭱技𦼔,sáng banh vắng kẻ khua dùi mõ trưa trật không người quét kẽ rêu 𦹷紅料裊𠫾𧗱占包,bụi hồng liệu nẻo đi về chiêm bao 楚王𢟕󱨷𠳨㗍群臣,sở vương nép sợ hỏi han quần thần -浽尋瀉𣻆湄分𡄎浽客分󱳮浽命,nỗi riêng tầm tã tuôn mưa phần căm nỗi khách phần lo nỗi mình -姅𢆥江浘方隘秦,nửa năm vùng vẫy phương ải tần 𥉬𪿄𠓨准花房𬁖扛畑󰸟𩄲篭𤌋香,liếc trông vào chốn hoa phòng sao giăng đèn nến mây lồng khói hương -姉平𢚸朱㛪撝奇,chị bằng lòng cho em vay cả 七曰節財用以󰦛儉樸之風,Thất viết tiết tài dụng dĩ đôn kiệm phác chi phong 越𡽫賒󰌵𦝄𧵆於終,Vết non xa tấm trăng gần ở chung 刼𡢐和体刼尼罕催,Kiếp sau hoạ thấy kiếp này hẳn thôi @@ -29415,13 +26212,11 @@ 𠬠宮𫗄悴湄愁,một cung gió tủi mưa sầu 芻潙世俗󰋇吝幅湯,so vời thế tục mấy lần bậc thang 賊黨聞之迯走,tặc đảng văn chi đào tẩu -隔𠽊𠽊体春唭,cách tường mỉm mỉm thấy xuân cười 囷撑別固󰉓𧷺麻咍,khuôn xanh biết có vuông tròn mà hay 𬮦房杄日䋥毛,quan phòng then nhặt lưới mau 秋八月十日陳守度弑李惠宗於真教襌寺,Thu bát nguyệt thập nhật Trần Thủ Độ thích Lí Huệ Tông ư Chân Giáo thiền tự 𧍉扛𬆅槈󰙘為孛𥵉,dế giăng thẳng nọc gáy vì vụt roi 部𫔭边左脉昂浽紅,bộ khai bên tả mạch ngang nổi hồng -𩙌春海香迻𠃣𡗉,gió xuân hây hương đưa ít nhiều 伶伶昔越固𠄩𫳘題,Rành rành Tích Việt có hai chữ đề 槁敗走回于鄂山,Cảo bại tẩu hồi vu Ngạc Sơn 二十六日遣參知簿籍程昱内密院正掌程清翰林院直𭓇阮克孝如明謝勅封,nhị thập lục nhật khiển tham tri bộ tịch trình dục nội mật viện chánh chưởng trình thanh hàn lâm viện trực học nguyễn khắc hiếu như minh tạ sắc phong @@ -29429,7 +26224,6 @@ 雖曰人謀之不滅是亦天運之有数也,Tuy viết nhân mưu chi bất diệt thị diệc thiên vận chi hữu số dã 諸軍𦊚費調㖫,chư quân bốn phía đều lăng 茶貝󱏹簮,chà bổi bờm xờm -罾網底布抵甫拮,tăng võng đáy vó để phô cất liền 期以十二月上旬󰁮奏并訓練士卒務,kì dĩ thập nhị nguyệt thượng tuần cử tấu tịnh huấn luyện sĩ tốt vụ 噃噅噃吻呐㖇空任,bá vơ bá vất nói nhây không nhằm 今天下習尚文飾,kim thiên hạ tập thượng văn sức @@ -29437,10 +26231,8 @@ 二十八日宣光鎮𫎇恩州阮啟使其子來行,Nhị thập bát nhật Tuyên Quang trấn Mông Ân châu Nguyễn Khải sử kì tử lai hàng 南郊殿成,nam giao điện thành 欣𠹾𢢇英㛪,hơn chịu tủi anh em -十六日叛臣愛等爲賊嚮道間行以襲帝後没其家属及軍民妻子葚眾,thập lục nhật phản thần ái đẳng sử thất kì tính vi tặc hướng đạo gian hành dĩ tập đế hậu một kì gia thuộc cập quân dân thê tử thậm chúng 上皇命黎季犛領水軍杜子平領步軍以禦之,Thượng hoàng mệnh Lê Quý Li lĩnh thuỷ quân Đỗ Tử Bình lĩnh bộ quân dĩ ngự chi 雙几閑𤄮𢚸欲恒或犯𦷾,song kẻ hèn nhiều lòng dục hằng hoặc phạm đấy -𨑮分牢拯𠬠分扒朱,mười phần sao chẳng một phần bớt cho 𤐝泣頭𦙫連𨆝臘,soi khắp đầu giêng liền cuối chạp 盖宋與韃聲音衣服相似元人見之皆驚曰有宋人來助因此敗北,Cái Tống dữ Thát thanh âm y phục tương tựm Nguyên nhân kiến chi giai kinh viết hữu Tống nhân lai trợ nhân thử bại bắc 油油𦹵惡花残初󰓗罢谷𪜕黄盆台,dàu dàu cỏ úa hoa tàn xơ rơ bãi góc đỏ vàng buồn thay @@ -29448,7 +26240,6 @@ 嗣頼宗廟之靈功臣之力誅之已畢,tự lại tông miếu chi linh công thần chi lực tru chi dĩ tất 㱕流涕數日遣使送印,hoàng lưu thế sổ nhật khiển sứ tống ấn 五老與同坐如𥘉但曰恩主勿復至奴家聖上責奴,ngũ lão dữ đồng toạ như sơ đản viết ân chúa vật phục chí nô gia thánh thượng trách nô -舘浪𦧘𩵜𠲖,quán rằng thịt cá ê hề 𦧘昌𤈜𪜕蹺銅,thịt xương cháy đỏ theo đồng 六月皇子即位于勤政殿改元爲永祚元年,Lục nguyệt Hoàng tử tức vị vu Cần Chính điện cải nguyên vi Vĩnh Tộ nguyên niên 於是順化新平悉爲我有,Ư thị Thuận Hoá Tân Bình tất vi ngã hữu @@ -29469,7 +26260,6 @@ 呈六月功,trình lục nguyệt công 𡽫渃群稽准有情,non nước còn ghe chốn hữu tình 歇渃㛪𥙩𥭑崇𢫝𨖲,hết nước em lấy gàu sòng đong lên -天感聖武中從太宗南征為前鋒大破虜兵名震藩,Thiên Cảm Thánh Vũ trung tòng Thái Tô 𪦲底𥪝茄𬞰底外𡑝,mới để trong nhà cũ để ngoài sân 𦊚𣷭忍群蒙𤒘炪,bốn bể nhẫn còn mong đuốc đốt 𦊚同𥪝𡌡窖󱨈台,bốn đồng trong đĩa có linh thay @@ -29490,7 +26280,6 @@ 每日晨入朝則於永昌門尚輦局次歇審觀奏簿以僃陳奏,Mỗi nhật thần nhập triều tắc ư Vĩnh Xương môn Thượng Liễn cục thứ yết thẩm quan tấu bạ dĩ bị trần tấu 冲𢬣𰿘萬精兵,Trong tay muôn vạn tinh binh 唯武師鑠欲棄本營入安塲䦕從帝然士卒願降于莫不肯相從,Duy Vũ Sư Thước dục khí bản doanh nhập Yên Trường quan tòng Đế nhiên sĩ tốt nguyện hàng vu Mạc bất khẳng tương tòng -女,nữa 駕回謂左右曰汝諧信善士宜其𫎇官家使令也,giá hồi vị tả hữu viết nhữ hài tín thiện sĩ nghi kì mông quan gia sử lệnh dã 八月上皇自天長府復出家入安子山苦行,bát nguyệt thượng hoàng tự thiên trường phủ phục xuất gia nhập yên tử sơn khổ hạnh 𪧚貞箕共固𠀧𬙞󰟯,Chữ trinh kia cũng có ba bảy đường @@ -29500,30 +26289,22 @@ 伯高𣩂在罪󱙀東初補獄罪寺在埃,bá cao chết tại tội gì đông sơ bỏ ngục tội thì tại ai 武覧曾,Vũ Lãm tăng 兑𬂙蹺㐌隔垠,đoái trông theo đã cách ngăn -雖蓮覩拯染湓顛雙,tuy sen đỏ chẳng nhuốm bùn đen 萱堂𢜠唉在時𥛉傕𡢐𫏾云為呐共,huyên đường mừng hãy tại thì lạy thôi sau trước vân vi nói cùng 瑰蓮每鞋蓮瓦清世,ngói sen mũi hài liên ngõa thanh thay -室家吏﨤良縁晋秦,thất gia lại gặp lương duyên tấn tần 樑高𢫫虐𦀊寃,rường cao rút ngược dây oan 才德𪰛朱吏固仁,tài đức thời cho lại có nhân 𦪻𡢐,khoang sau 𡨌𪰛䲋打𫪹軍,giữa thì thia đánh trống quân 季犛徒安孫弑元君而夷宗黨陳家傾圮𡸈不在於斯乎雖然亂臣賊子何世無之惟人君剛以斷之明以察之使無後患者也,Quý Li đồ An Tôn thích nguyên quân nhi di tông đảng Trần gia khuynh bĩ há bất tại ư tư hồ Tuy nhiên loạn thần tặc tử hà thế vô chi duy nhân quân cương dĩ đoán chi minh dĩ sát chi sử vô hậu hoạn giả dã -典創𣈜固𡥚,đến sáng ngày -底𡥵𠫾摸𠮩空特辰𠇮𡥵𠺥罪朱奇廊,để con đi mò nếu không được thì mình con chịu tội cho cả làng 城内人献白鳥,Thành nội nhân hiến bạch điểu 况我兵寝已懈怠不如且暫回兵以圖後舉而取全勝也,huống ngã binh tẩm dĩ giải đãi bất như thả tạm hồi binh dĩ đồ hậu cử nhi thủ toàn thắng dã 国防,quốc phòng 没𠊚坤体呾𢵋,một người khôn thể đắn đo -㹥同波阮,chó đồng rắn sắt phả khói lửa ngọn -辰吀𫤋,thì xin ngửa 台,thay -𢨵𣦍深瀋細茹翁,ngõ ngay thăm thẳm tới nhà ông 󰠱泥𠄩𡦂鴛鴦,Nặng nề hai chữ uyên ương 悶呐汝撞伯麻甘𢚸𤴬頭,muốn nói nhớ chàng bá mà cam lòng đau đầu 悶朱直𤯭󰠃仙,muốn cho trực sánh cùng tiên 榾𦂿馭,cột buộc ngựa -只侈𢀲於吏𦓡僱,chỉ đứa lớn ở lại mà cố 旬𦝄瀋脱󰅒陀噡𠄩,tuần trăng thấm thoắt nay đà thèm hai 𢚸朋𩄲渃庄𢥈調之,lòng bằng mây nước chẳng lo điều gì 産出,sản xuất @@ -29540,19 +26321,16 @@ 体饒𢜠焒𤾓皮,Thấy nhau mừng rỡ trăm bề 固𦲿椊情負昌滝,có lá lốt tình phụ xương xông 吳陛再率眾聚安阜山竪大旗於山上僣位揭榜曰賑救貧民,ngô bệ tái suất chúng tụ yên phụ sơn thụ đại kì ư sơn thượng tiếm vị yết bảng viết chẩn cứu bần dân -以太尉柳輔政𠕋為顯皇,giáp ngọ tam niên tống đoan bình nguyên niên xuân chính nguyệt thập bát nhật thượng hoàng băng vu phụ thiên cung thọ ngũ thập nhất 封次子德曄為佐天大王,phong thứ tử đức việp vi tá thiên đại vương 士浪谷匕呼連,sĩ rằng cốc cốc hô lên 通書史及諸技術潜有奪嫡之心,thông thư sử cập chư kĩ thuật tiềm hữu đoạt đích chi tâm 帝親製銘文,đế thân chế minh văn -更遲店永氣,canh chầy đêm vắng 𤐜㪚𬲇化拯路煩塟丕,khói tan gió hoá chẳng lọ phiền táng vậy 會試天下󰁮人取黎鼐唐安擇人慕等五十五人,Hội thí thiên hạ cử nhân thủ Lê Nại Đường An Trạch nhân Mộ đẳng ngũ thập ngũ nhân 宜至於天晴路乾服節一如𦾔例,nghi chí ư thiên tình lộ càn phục tiết nhất như cựu lệ 窖謹魚台屡濁頭,Khéo ngẩn ngơ thay lũ trọc đầu 店清吸月迎󱋓,đêm thanh hớp nguyệt nghiêng chén 違者治罪,vi giả trị tội -若咍,nhược hay làm nên một quyển kinh 仍󰑼濫唒忱腰祝蒙,Những là trộm DẤU thầm yêu chốc mòng 𢆥外𢆥箕𩛜𠲣𣩂𢆥𫢩風流㐌𬙛㗶,năm ngoái năm kia đói suýt chết năm nay phong lưu đã ra phết 楊正公在位八年,dương chính công tại vị bát niên @@ -29573,11 +26351,9 @@ 鈍技台𠊛捕䋥兎,gọn ghẽ thay người bủa lưới thỏ 𠰚𡽫𣎀𥐆情𨱽外軒兎㐌𡽫兑吟𦎛,nỉ non đêm vắn tình dài ngoài hiên thỏ đã non đoài ngậm gương 書毛伯温參賛軍敄徃討之,thư mao bá ôn tham tán quân vụ vãng thảo chi -代責注博支弹,chú bác chê đàn 䋥漁𢬥𩙋𡓁平沙,lưới ngư giang gió bãi bình sa 𨕭棱󰬾𨑮󰮏次𪀄,trên rừng ba mươi sáu thứ chim 今居是職者不䏻見𦎍思齊反事效尤互相容隱習以成風,Kim cư thị chức giả bất năng kiến thiện tư tề phản sự hiệu vưu hỗ tương dung ẩn tập dĩ thành phong -附楊日禮六月以後,Phụ Dương Nhật Lễ lục nguyệt dĩ 油𢀨重拱羅𡗶,dầu sang trọng cũng là trời 鸚䴏,anh én 𧡊𪀄𨻫想書封,thấy chim luống tưởng thư phong @@ -29589,7 +26365,6 @@ 是夜夢異人󰏲首再󰥭曰臣本鄕人姓李名服蠻佐南帝為將以忠烈知名授杜洞唐林二條江山夷獠不敢𨊠邊一方按坦,Thị dạ mộng dị nhân khể thủ tái bái viết Thần bản hương nhân tính Lí danh Phục Man tá Nam Đế vi tướng dĩ trung liệt tri danh thụ Đỗ Động Đường Lâm nhị điều giang sơn Di Lạo bất cảm phạm biên nhất phương án thản 店𣈜𨻫仍音󰠐,đêm ngày luống những âm thầm 纏頭羅僚賞茹路,chiền đầu là lèo thưởng nhà trò -払病患仍傷,chàng bệnh hoạn những thương 共冲身戚𫆧𦚐庄埃,cũng trong thân thích ruột rà chẳng ai 兵至潭舍江渡節制鄭松差左右銃奇伏兵沿河期射殺之,binh chí đàm xá giang độ tiết chế trịnh tùng sai tả hữu súng cơ phục binh duyên hà kì xạ sát chi 今月十五日就學堂點目内密院官,kim nguyệt thập ngũ nhật tựu học đường điểm mục nội mật viện quan @@ -29610,14 +26385,12 @@ 𣳮𤀕吉帶庄㝵苦辱,rửa ráy cứt đái chẳng ngại khó nhọc 汜㙴花用別𠊛於兜,rẫy thềm hoa rụng biết người ở đâu 閲定内侍雜流各色,duyệt định nội thị tạp lưu các sắc -停迷𧵑𠤆尚𢀭,đừng mê của chớ chuộng giàu 固𠊛相士断𣦍󰜋𠳒,Có người tướng sĩ đoán ngay một lời 十一月明遣正使行人司行人程璥來致祭,thập nhất nguyệt minh khiển chánh sứ hành nhân ti hành nhân trình cảnh lai trí tế 是月安定縣丹泥上社銅皷山崩,thị nguyệt yên định huyện đan nê thượng xã đồng cổ sơn băng 𫽄𤾓𫷜拱󰜋𣈜緣些,Chẳng trăm năm cũng một ngày duyên ta 加教習以後年大舉,gia giáo tập dĩ hậu niên đại cử 朱漢咹沒𩛷𩛂醝耒𩢬漢𨖲𠳙宿直朱蛇王𠊛食󰑼衝,cho hắn ăn một bữa no say rồi lừa hắn lên thay túc trực cho xà vương người xực là xong -𡗶生𫥨本底麻制,trời sinh ra vốn để mà chơi 二十二日入内少尉參知政事黎陵進聘國公主禮物,Nhị thập nhị nhật Nhập nội thiếu uý Tham tri chính sự Lê Lăng tiến sính Quốc công chúa lễ vật 𠳨𠲟所詳,hỏi gạn thửa tường 民,dân @@ -29631,7 +26404,6 @@ 諭都督同知阮德忠暫鎮安󰘊,Dụ Đô đốc đồng tri Nguyễn Đức Trung tạm trấn An Bang 莫兵望風奔北,mạc binh vọng phong bôn bắc 刑寬税珥民𬀦𢜠台,hình khoan thuế nhẹ dân thì mừng thay -罕縁扵分荫欣𠊛,hắn duyên ưa phận ấm hơn người 𣎃𧷺如𠳚宫𩄲,Tháng tròn như gửi cung mây 今布池𡸈特蟻孔寸煙而已,kim bố trì khởi đặc nghị khổng thốn yên nhi dĩ 朱𧷺仁󰒂辰欣泊鐄,cho tròn nhân nghĩa thì hơn bạc vàng @@ -29641,25 +26413,19 @@ 夏五月季犛領神武軍将阮金鰲侍衛軍将杜也哥出戰,hạ ngũ nguyệt quý li lĩnh thần võ quân tướng nguyễn kim ngao thị vệ quân tướng đỗ dã ca xuất chiến 㳥情𫀅㐌漂漂,sóng tình xem đã xiêu xiêu 󰠃𤽗骨突打朱最㝵,cùng ngươi cốt đột đánh cho tối ngày -業𪧘詩疎恒蔑職,nghiệp cũ thi thư hằng một chức 吏𠲖𨁪店麻煩㗂沁,lại e giấu diếm mà phiền tiếng tăm 雪霜体㐌鄧饒𣈜固𬟥長生强跬台,tuyết sương thấy đã đặng nhiều ngày có thuốc trường sinh càng khỏe thay 默𠇮昂語冲宮短䘮改主󰅹𢚸𢘽埃,mặc mình ngang ngửa trong cung đoản tang cải chúa nào lòng dái ai 黄梁𦖑醒愧枚,Hoàng lương nghe tỉnh hồn mai -令各縣原頭討木五百條為木揸分植各海門以防賊㓂船及拒挑之計,Lệnh các huyện nguyên đầu thảo mộc ngũ bách điều vi mộc tra phân thực các hải môn dĩ phòng tặc khấu thuyền cập vi cự khiêu chi kế 宮桂𠦳重夾𡬷𡬼,cung quế ngàn trùng giáp tấc gang 掣包仍浽逸除,xiết bao nhưng nỗi dật dờ -梗壁採花蓮唭,cành bích hái hoa sen cười -𣳔滝,thuỷ chật dòng sông 願陛下爱養元元使閭里無怨恨愁嘆之聲斯為不失樂之本矣,nguyện bệ hạ ái dưỡng nguyên nguyên sử lư lí vô oán hận sầu thán chi thanh tư vi bất thất nhạc chi bản hĩ -𤷱𦹵𤁕味霜,lối mòn cỏ lạt màu sương 㐱嗔蔑󱌡𨢇,chỉn xin một lọ rượu 挭堆󱗰𠓨園割𦹵耒隣󰑼吀於爫悁,gánh đôi sọt vào vườn cắt cỏ rồi lân la xin ở làm quen 𥪝權麻庒移經,trong quyền mà chẳng rời kinh 薊郡公壮郡公等将内水各奇徃經畧青林青河出金城以截水棠之上路,kế quận công tráng quận công đẳng tương nội thuỷ các cơ vãng kinh lược thanh lâm thanh hà xuất kim thành dĩ tiệt thuỷ đường chi thượng lộ 爫之罪報寃家,Làm chi tội báo oan gia 意󰕛𥘷𡲤𠻇,ấy chúng trẻ vả dại -丐𫛎,thốc thu cái sếu 春正月帝在菩提行營,xuân chính nguyệt đế tại bồ đề hành dinh 生浪𥢆想閉󰡇,Sinh rằng Riêng tưởng bấy lâu 𣳮󱭋爫󱡕,rửa tép làm mắm @@ -29673,11 +26439,9 @@ 以裴挺爲工部尙書同存澤爲都御史阮宗澧爲户部左侍郎潘兼全爲刑部左侍郎鄧公瓆爲吏部右侍郎阮荗材爲户部右侍郎阮名實爲副都御史吳珪爲僉都御史,Dĩ Bùi Đĩnh vi Công bộ thượng thư Đồng Tồn Trạch vi Đô ngự sử Nguyễn Tông Lễ vi Hộ bộ Tả thị lang Phan Kiêm Toàn vi Hình bộ Tả thị lang Đặng Công chất vi Lại bộ Hữu thị lang Nguyễn Mậu Tài vi Hộ bộ Hữu thị lang Nguyễn Danh Thực vi Phó đô ngự sử Ngô Khuê vi Thiêm đô ngự sử 𡨸才𡨸命窖󰑼恄饒,chữ tài chữ mệnh khéo là ghét nhau 自𤤰𪩥𧻭恪𢚸,từ vua lớn dậy khác lòng -邀花麻吏底煩朱花,yêu hoa mà lại để phiền cho hoa 春正月建元舊云我越年號始此,Xuân chính nguyệt kiến nguyên Cựu vân ngã Việt niên hiệu thuỷ thử 碍制排淡柳塘花,ngại chơi bời dặm liễu đường hoa 銀,ngân -買𡎢哬𠯋親切,mới ngồi hả hê thân thiết 有詩句云頗笠五湖荣佩印桑麻󰰿野勝封侯自號岑樓有岑樓集行于世帝嘗問官家字義封曰五帝官天下三王家天下故曰官家帝嘉其博識不幸早卒年二十四國人惜之戊寅六年宋景炎三年五月以後帝昺祥興元年元至元十五年春二月民多疹痘死,Hữu thi câu vân tra lạp ngũ hồ vinh bội ấn Tang ma tế dã thắng phong hầu tự hiệu Sầm Lâu hữu Sầm Lâu tập hành vu thế Đế thường vấn Quan gia tự nghĩa phong viết Ngũ đế quan thiên hạ tam Vương gia thiên hạ cố viết Quan gia Đế gia kì bác thức Bất hạnh tảo tốt niên nhị thập tứ Quốc nhân tích chi Mậu Dần lục niên Tống Cảnh Viêm tam niên ngũ nguyệt dĩ hậu Đế bính Tường Hưng nguyên niên Nguyên Chí Nguyên thập ngũ niên xuân nhị nguyệt dân đa chẩn đậu tử 偽威王莫敬用春山山東等,nguỵ uy vương mạc kính dụng xuân sơn sơn đông đẳng 終觥令𠖯如詞,Chung quanh lặng ngắt như tờ @@ -29687,11 +26451,9 @@ 夏六月入内龍圖牟俞都献駱馬四足生距,Hạ lục nguyệt Nhập nội Long đồ Mâu Du Đô hiến lạc mã tứ túc sinh cự 𧡊丕𢧚買避塵除低,thấy vầy nên mới tị trần chờ đây 󰉲吏朝唯又𢭗窻,sớm lại chiều dòi dõi nương song -𠦳頭柑橘意羅碎,ngàn đầu cam quýt ấy là tôi 馭紅帶鉑袄蓝,ngựa hồng đai bạc áo lam 搂摠󰑼屯促兗頭咍边,lâu tổng là đòn xóc nhọn đầu hai bên 𥪝欺遇变從權别牢,trong khi ngộ biến tòng quyền biết sao -陳克終諫曰沱江號瘴地又湍瀨奔駃駃音跳躍也不,trần khắc chung gián viết đà giang hiệu chướng địa hựu đoan lại bôn khoái vechu âm matchu khiêu dược dã bất 𥿕自然𦫼蔑間𢷀空汰汰糁紅塵,chụm tự nhiên lều một căn giũ không thảy thảy tấm hồng trần 為太子妃,vi thái tử phi 㨿冲經絡麻通,cứ trong kinh lạc mà thông @@ -29710,7 +26472,6 @@ 雪󰍹案硯,tuyết mòn án nghiên 三月會試天下舉人時應舉三千二百人取髙炯等四十三人是科試法第一塲四書論三題孟四題中庸一題總八士人自擇四題作文,Tam nguyệt hội thí thiên hạ cử nhân Thời ứng cử tam thiên nhị bách nhân thủ cao Quýnh đẳng tứ thập tam nhân thị khoa thí pháp đệ nhất trường Tứ thư luận tam đề Mạnh tứ đề Trung dung nhất đề tổng bát sĩ nhân tự trạch tứ đề tác văn 朕紹文武丕休恢皇王遠畧,trẫm thiệu văn vũ phỉ hưu khôi hoàng vương viễn lược -九月國聖皇太后崩追尊順慈皇太后,thu thất nguyệt chiếu phàm ngục giám cấu tụng hứa thủ cước lực tiền y nhật trình viễn cận 娥浪空掣浽傷,Nga rằng Khôn xiết nỗi thương 釵󰠲扒特虚空,thoa đâu bắt được hư không 花芙蓉𤀒湥霂,hoa phù dung rỏ giọt móc @@ -29721,16 +26482,12 @@ 菻積谷各󱏹簷,lâm tích gộc gạc bờm xờm 季犛執政始設法廵捕少抑之矣,quý li chấp chính thuỷ thiết pháp tuần bổ thiểu ức chi hĩ 上年十二月擒得逆登庸孫僞洪寕莫茂洽即正以法,Thượng niên thập nhị nguyệt cầm đắc nghịch Đăng Dung tôn nguỵ Hồng Ninh Mạc Mậu Hợp tức chính dĩ pháp -於是整旅與佃匐戰于西都桓愛州人都華閭故史號愛州爲西,Ư thị chỉnh lữ dữ Điền Bặc chiến vu Tây Đô Hoàn Ái Châu nhân đô Hoa Lư cố sử hiệu Ái Châu vi Tây Đô -隂毛篭奴木肩,âm mao lông nó rậm rì mọc ken 户陳㐌律捹𢲣𦀊𢬦㐌𡗋𦑃𣯡㐌󰬥,họ trần đã trót vun trồng dây rễ đã lắm cánh lông đã nhiều 冬十月初四日下御史󰱑副都御史杜絪于廷尉獄,Đông thập nguyệt sơ tứ nhật hạ Ngự sử đài phó đô ngự sử Đỗ Nhân vu Đình uý ngục -癸酉五年,quý dậu ngũ niên minh chính đức bát niên 魚翁欺𧘇哙㗍,ngư ông khi ấy hỏi han 𫽄󰑼妸馬監生,chẳng là gã mã giám sinh 猛辰𥺊暴辰錢𡗋錢𡗉𥺊󰑼仙𨕭𠁀,mạnh thì gạo bạo thì tiền lắm tiền nhiều gạo là tiên trên đời 船情皮㨳細坭時佗簮技瓶淶包𣇞,thuyền tình vừa ghé tới nơi thì đà trâm gãy bình rơi bao giờ -隊生生𨀈𨖲𧵆,đòi sinh sinh bước lên gần 百姓毋知自󰱆刑憲朕甚憫焉自今以後罪無輕重一從寬宥,Bách tính vô tri tự cốt hình hiến trẫm thậm mẫn yên tự kim dĩ hậu tội vô khinh trọng nhất tòng khoan hựu 上諭文武官員,Thượng dụ văn võ quan viên 隊番󰞺󰖽勾詩,Đòi phen nét vẽ câu thơ @@ -29738,7 +26495,6 @@ 詔諸訟事已經祖宗理判者不得復論奏爲者罪之,chiếu chư tụng sự dĩ kinh tổ tông lí phán giả bất đắc phục luận tấu vi giả tội chi 𮎦䧺吏﨤𮎦雄𠬠欺,anh hùng lại gặp anh hùng một khị 󱩣𬑉悶𬛩,ríu mắt muốn nằm -𠬠貝最氏點𢷀幔觧詔,một buổi tối thị diểm rũ màn trải chiếu 長科,trưởng khoa 尾之󰜋朶桃夭,Vẻ chi một đoá đào yêu 賖吹易吏朱𧵆爫身𡥵蝒𠇍吝𥿁絲,xa xôi dịch lại cho gần làm thân con nhện mấy lần vương tơ @@ -29747,11 +26503,8 @@ 春三月晦日食,xuân tam nguyệt hối nhật thực 𧡊𠳒𨂚𨀈朗𦖻,thấy lời rón bước lắng tai 今市肆民間多有𭛁賣宜禁止之,Kim thị tứ dân gian đa hữu phát mại nghi cấm chỉ chi -昆𤡚咹昆𩵜󰙰𩹝咹,con khái ăn con cá nóc độc 鮉,chạo -槐綠屯屯葉張,hòe lục đùn đùn tán rợp giương 太后𫀅𧡊駭雄,thái hậu xem thấy hãi hùng -名㗂強𤊪撩𦎛,danh tiếng càng rỡ treo gương 雷催坡柳󰋇梗楊䦕,Loi thoi bờ liễu mấy cành Dương quan 連𢬣草疏没牌,liền tay thảo sớ một bài 自是該勘諸司遵以爲常,Tự thị cai khám chư ti tuân dĩ vi thường @@ -29761,7 +26514,6 @@ 提高,đề cao 秋九月封王子鄭棣爲瓊郡公,thu cửu nguyệt phong vương tử trịnh lệ vi quỳnh quận công 云仙辞謝返囬,Vân Tiên từ tạ phản hồi -傳尼劄事𠁀,truyện nay chép sự đời 𩈘󰡰強朗𢚸慈強清,mặt trần càng lặng lòng từ càng thanh 帝與群臣議曰賊眾積年遠行萬里輜重勢必疲弊,Đế dữ quần thần nghị viết Tặc chúng tích niên viễn hành vạn lí truy trọng thế tất bì tệ 式春蔑點惱𢚸饒,thức xuân một điểm não lòng nhau @@ -29771,7 +26523,6 @@ 占人伏兵盗𭛁我軍大潰,chiêm nhân phục binh đạo phát ngã quân đại hội 篙工羅真󱗨,sào công là chân sào 涓玉食補香醪扱𩕳𪲾沒𤭷漿沒𤮒,quên ngọc thực bỏ hương lao c���p nạnh cà một chậu tương một hũ -菓荼𤝞𤝞𣦎𡬼鼠制辰鼠,quả dưa chuột tuột thẳng gang thử chơi thì thử 莰捻收形束䟢高,khúm núm thu hình thót nhẩy cao 登欺不意庄𪟽,đang khi bất ý chẳng ngờ 仍𠊚㾔㾀𪽮𤹒,những người lử khử lừ khừ @@ -29782,14 +26533,12 @@ 吱低𥙩帝𫳵停吱菓柑𥑥𥙩沛橘灰,chê đây lấy đấy sao đành chê quả cam sành lấy phải quýt hôi 䋦𦀚𦋦飭𫽻衝,mối giềng ra sức gỡ xong 󰠃𡥵𡛔老森𡆫室家,cùng con gái lão sum vầy thất gia -𥪞固𠄩㝵默,trong có hai người mặc áo xanh 𫅷時敬懓稚耒腰當,già thời kính ái trẻ rồi yêu đương 戊寅十年元至元四年秋八月大水,Mậu Dần thập niên Nguyên Chí Nguyên tứ niên thu bát nguyệt đại thuỷ 姅分怯𢜝姅分𢜠𢝙,nửa phần khiếp sợ nửa phần mừng vui 女君親渚報特鞋花群𥾽琰青雲,nợ quân thân chưa báo được hài hoa còn bịn dặm thanh vân 祖㐌撘𡎜種𣘃夢菩提𦬑𡢐尼強髙,tổ đã đắp nấm trồng cây mống bồ đề nở sau này càng cao 固茄戸陸󰑼払,có nhà họ lục là chàng ->明嘉靖二十三年春莫開會試,minh gia tĩnh nhị thập tam niên xuân mạc khai hội thí 癸卯十年宋咸平六年,Quý mão thập niên Tống Hàm Bình lục niên 後丙戌年僃多邦城上策領兵就邊界逆戰匆使賊人入境内恃其長兵通其脉路,hậu bính tuất niên bị đa bang thành thượng sách lĩnh binh tựu biên giới nghịch chiến thông sử tặc nhân nhập cảnh nội thị kì trường binh thông kì mạch lộ 秋七月十四日帝諭吏部尚書阮如堵爾再三乞管領黎卜為總知而卜有風疾緩若不堪誠奸吏也,Thu thất nguyệt thập tứ nhật đế dụ Lại bộ thượng thư Nguyễn Như Đổ Nhĩ tái tam khất quản lĩnh Lê Bốc vi Tổng tri nhi Bốc hữu phong tật hoãn nhược bất kham thành gian lại dã @@ -29799,7 +26548,6 @@ 十六日帝觀率大軍繼進,Thập lục nhật đế quan suất đại quân kế tiến 𥻸,bún 㐌󰝡命補庵𩄲,Đã đem mình bỏ am mây -秋𢖵𢚁功程别包,thu nhớ cậy công trình biết bao 御使中丞范瑜副中丞程文徽監察程鷟裴祐等劾奏車騎衞義武軍管領阮原通,Ngự sử trung thừa Phạm Du phó trung thừa Trình Văn Huy Giám sát Trình Trạc Bùi Hựu đẳng hặc tấu Xa kị vệ Nghĩa Vũ quân quản lĩnh Nguyễn Nguyên Thông 一年之後六科給事中公同考覈所行事具奏取旨,nhất niên chi hậu lục khoa cấp sự trung công đồng khảo hạch sở hành sự cụ tấu thủ chỉ 堆些如體𡥵螉,đôi ta như thể con ong @@ -29822,19 +26570,15 @@ 答腮丙𠻵事云云,đắp tai biếng mảng sự vân vân 令文官入王府内閣議事奉侍内閣自是始,lệnh văn quan nhập vương phủ nội các nghị sự phụng thị nội các tự thị thuỷ 歳𠄩󰁰𥙩蔭吒補朱蔑職府建興,tuổi hai mươi lấy ấm cha bổ cho một chức phủ kiến hưng -他胡朱曲𡁸姉㛪唭,tha hồ cho khúc khích chị em cười 臣等重在愛君盡職而已死亦何憂,Thần đẳng trọng tại ái quân tận chức nhi dĩ tử diệc hà ưu 𠊛盧挺几瓊胱𥺊溪𥺊𤯩渚芒分黎,người lơ đễnh kẻ quềnh quàng gạo kê gạo sống chớ màng phen le -昭君江下杏元河,chiêu quân giang hạ hạnh nguyên hà 春𧗱花連𦬑𫢩細󰑼螉蝶㐌差戾之,xuân về hoa liền nở nay tới là ong bướm đã say lệ gì 綠兜渚急󰜋𠳒𢭂絲,Duyên đâu chưa kịp một lời trao tơ 即因漢使者上書請比内諸侯三歳一朝艅邊關,Tức nhân Hán sứ giả thượng thư thỉnh tỉ nội chư hầu tam tuế nhất triều dư biên quan 其䂓模之畧中興之功可以比肩夏少康蹈迹周宣王薄漢光唐憲於下風矣,Kì quy mô chi lược Trung hưng chi công khả dĩ tỉ khiên Hạ Thiếu Khang đạo tích Chu Tuyên Vương bạc Hán Quang Đường Hiến ư hạ phong hĩ 洌沫這洌𠹵洌焠洌,rét mướt giá rét ớn rét sốt rét -㐌𩂏欺𩙌吏防欺霜,đã che khi gió lại phòng khi sương 以武堯佐為入内行遣門下右司郎中堯佐洪州人與弟農上皇當宁,Dĩ Vũ Nghiêu Tá vi Nhập nội hành khiển môn hạ hữu ti lang trung Nghiêu Tá Hồng châu nhân dữ đệ Nông Thượng hoàng đương trữ 迻㝵󰘂畧逴㝵󰘂娄,Đưa người cửa trước rước người cửa sau -拱曾㐌别𧵆賖每塘,cũng từng đã biết gần xa mọi đường 且臣以受有數事故併言之,thả thần dĩ thụ hữu sổ sự cố tính ngôn chi 扲槊加蔑󰝂屯爫威奇𠯦然然𥪝外,cầm giáo gia miết đâm dồn làm oai cả thét nhơn nhơn trong ngoài 喭台𬙞乏紅顔爫之落鲁𦖻官窖󰑼,ngán thay bảy phím hồng nhan làm chi rác lỗ tai quan khéo là @@ -29850,7 +26594,6 @@ 夢禍罕𨢟侯陷拯量,mống họa hẳn gây hầu hãm chẳng lường 青米杲糁味尼強𦹳,thanh mễ gạo tám mùi này càng thơm 立𤍶𧜗訂𧜗𠊝色襜花戞曰󰖀鳳絩,lập lòe mớ đính mớ thay sắc xiêm hoa kết vết giày phượng thêu -桃蘭挂蕙堆庄,đào lan quế huệ đôi chăng 西安伯黎丕承安定縣香市人譖曰愛州之地山川險峻地勢肥饒兵糧富足且權宜分不宜專若專之必致禍亂倘有变𭛁恐後難制此地,Tây An bá Lê Phỉ Thừa Yên Định huyện Hương Thị nhân Tiếm viết Ái Châu chi địa sơn xuyên hiểm tuấn địa thế phì nhiêu binh lương phú túc thả quyền nghi phân bất nghi chuyên nhược chuyên chi tất trí hoạ loạn thảng hữu biến phát khủng hậu nan chế thử địa 𦹵花箕仍拂披吟𠿯,cỏ hoa kia những phất phơ ngậm ngùi 𩃳陽󰋇𣇜穿昂𠳒牢𨑮限𠃩常单差,bóng dương mấy buổi xuyên ngang lời sao mười hẹn chín thường đơn sai @@ -29859,13 +26602,10 @@ 詔絹庫司私受人絹一尺杖一百一疋至十疋以上者准疋數加配役十年,Chiếu Quyến khố ti tư thụ nhân quyến nhất xích trượng nhất bách nhất sơ chí thập sơ dĩ thượng giả chuẩn sơ số gia phối dịch thập niên 如不賢耶何待見惡而後為如太康失德則前王逸豫而效之耶,như bất hiền da hà đãi kiến ác nhi hậu vi như thái khang thất đức tắc tiền vương dật dự nhi hiệu chi da 𤹙頭,chốc đầu -蹎箕停固𧼋料𨀈𣭻,chân kia đừng có chạy liều bước mau 白鱔羅𧋇,bạch thiện là chạch 景咍𠓀眜閙埃別,cảnh hay trước mắt nào ai biết 及蘇太宗曰傳國寶劎非可妄授惟賜上皇服,cập tô thái tông viết truyền quốc bảo kiếm phi khả vọng thụ duy tứ thượng hoàng phục 俊阮瀨官,Tuấn Nguyễn Lại quan -性涓庄劒竹共梅,tính quen chăng kiếm trúc cùng mai -景似,cảnh tựa chùa chiền 有事共議方可使印然後用之,Hữu sự cộng nghị phương khả sử ấn nhiên hậu dụng chi 鋸脉󰅹悉脉意,cưa mạch nào dứt mạch ấy 群臣辨之成一天永聖四字,Quần thần biện chi thành Nhất Thiên Vĩnh Thánh tứ tự @@ -29879,10 +26619,8 @@ 天南血食群方𧦈持,thiên nam huyết thực còn phương hộ trì 季犛命行遣黃晦卿為割地使,Quý Li mệnh hành khiển Hoàng Hối Khanh vi cát địa sứ 䋦愁欺𫽻朱衝群迡,Mối sầu khi gỡ cho xong còn chầy -整粧娘買尼公堂,chỉnh trang nàng mới nơi công đường 女情渚者朱埃,Nợ TÌNH chưa trả cho ai 謀假求功臣世家子孫,Mưu giả cầu công thần thế gia tử tôn -為堆𡨸朱陳,vì đôi chữ châu trần 至産日元旦曰應龍何在家人對以畏罪去,chí sản nhật nguyên đán viết ứng long hà tại gia nhân đối dĩ uý tội khứ 太師鄭檢置󰆑國于象上使從軍献計,Thái sư Trịnh Kiểm trí Khánh quốc vu tượng thượng sử tòng quân hiến kế 春秋書子同生意有在矣,Xuân Thu thư Tử đồng sinh ý hữu tại hĩ @@ -29905,8 +26643,6 @@ 吏群孔頃爫髙世尼,lại còn khủng khỉnh làm cao thế này 𣈜𣈙挼隔離𠭤𢧚賖感,ngày rày nỗi cách lìa trở nên xa cảm 𠬠𠳒㐌率深交,một lời đã trót thâm giao -暠見讖云東方有天子氣乃陰謀大逆者稱陳太宗玄孫光淑皇后外戚與其子昇及其黨潘乙廷彦廷藝公藴廷寶段布等稱兵於東潮瓊林寺㨿海陽水棠東潮等縣地方,cảo kiến sấm vân đông phương hữu thiên tử khí nãi âm mưu đại nghịch giả xưng trần thái tông huyền tôn quang thục hoàng hậu ngoại thích dữ kì tử thăng cập kì đảng phan ất tức chiêm nhân danh đồng lợi bản trịnh duy đại gia nô đình ngạn đình nghệ công uẩn đình bảo đoàn bố đẳng xưng binh ư đông triều quỳnh lâm tự cứ hải dương thuỷ đường đông triều đẳng huyện địa phương -取阮敲等五十四人,thủ nguyễn xao đẳng ngũ thập tứ nhân xao đông ngàn phù chẩn nhân đình thí đồng tiến sĩ xuất thân 齊帝不許,tề đế bất hứa 東十月定護衛朝儀凣將士每日進朝先於端門外東西序立朔望即於文廟崇武門外俟皷三嚴𭛁進入丹墀以字陳鎧,Đông thập nguyệt định hộ vệ triều nghi phàm tướng sĩ mỗi nhật tiến triều tiên ư Đoan môn ngoại đông tây tự lập sóc vọng tức ư Văn Miếu sùng võ môn ngoại sĩ cổ tam nghiêm phát tiến nhập đan trì dĩ tự trần khải 勑諭安󰘊諒山宣光等處鎮守各衛副總兵等官爾等職為西坊控制邉陲當僃不󰔄以防外禦,Sắc dụ An Bang Lạng Sơn Tuyên Quang đẳng xứ trấn thủ các vệ phó tổng binh đẳng quan Nhĩ đẳng chức vi tây phương khống chế biên thuỳ đương bị bất ngu dĩ phòng ngoại ngự @@ -29922,11 +26658,9 @@ 才𡮮𡮮𢧚等午昂,tài mọn mọn nên đấng ngõ ngàng 𩵜𩵽𩛷伵每味鮮,cá tôm bữa tớ mọi mùi tươi 於𫳵朱𣃣𢚸𠊛,ở sao cho vừa lòng người -敬宗惠皇帝位二十年帝容貌雄偉繼体守成而天謀致有不祥之事良可悲夫,kính tông huệ hoàng đế huý duy tân thế tông thứ tử dã tại thọ tam thập nhị băng táng hoa loan lăng vị nhị thập niên đế dung mạo hùng vĩ kế thể thủ thành nhi thiên mưu trí hữu bất tường chi sự lương khả bi phù 𠸠朋蹺附𠊛些捥𦝄󱟧𨆝拱洳没𠁀,ví bằng theo phụ người ta uốn lưng co gối cũng nhơ một đời 南康本实圭茹𤯭堆户杜於茶石溪,nam khương vốn thực quê nhà sánh đôi họ đỗ ở trà thạch khê 𠫾兜拯𥙩斈儔,đi đâu chẳng lấy học trò -吏䀡性與𫅜爫𫳵,lại xem tính dữ lành làm sao 冬十月思𫎇等𠕋叛自相攻擊,đông thập nguyệt tư mông đẳng sách phản tự tương công kích 仙浪各注迻些,Tiên rằng Các chú đưa ta 渃吹詩虐别包徐,nước xuôi thơ ngược biết bao giờ @@ -29950,8 +26684,6 @@ 置諒山都司平陸樂墟守禦,Trí Lạng Sơn Đô ti Bình Lục Lạc Khư thủ ngự 太宗以靈慈嘗為李惠宗后不忍以公主稱故封為國母亦后之别,thái tông dĩ linh từ thường vi lí huệ tông hậu bất nhẫn dĩ công chúa xưng cố phong vi quốc mẫu diệc hậu chi biệt 後㱕究連則舟行及登陸則肩輿入門徐就床而下起居飲食必於是或𨒣觀園池則昇床至其處興盡而還復坐肩輿登舟如此,hậu quy cứu liên tắc chu hành cập đăng lục tắc khiên dư nhập môn từ tựu sàng nhi hạ khởi cư ẩm thực tất ư thị hoặc du quan viên trì tắc thăng sàng chí kì xứ hứng tận nhi hoàn phục toạ khiên dư đăng chu như thử -揞棺哭𠯿󱋔呢󰒂夫婦仍𥘀爲𡽫,ôm quan khóc lóc nằn nì nghĩa phu phụ những nặng vì nước non -甲午五年,giáp ngọ ngũ niên minh thành hoá thập niên 牢𠳨昆狐昆狸,sao hỏi con hồ con ly 𠇮殘衰𠖿,mình tàn suy rụng 𢆥𫢩風流㐌𬙛㗶,năm nay phong lưu đã ra phết @@ -29960,17 +26692,14 @@ 後王德衰怠於政事廢武僃而不脩󰱏酒色以為樂蜀兵一至而國綂遂亡,Hậu vương đức suy đãi ư chính sự phế vũ bị nhi bất tu đam tửu sắc dĩ vi lạc Thục binh nhất chí nhi quốc thống toại vong 䒹芍藥𢠩懞瑞雨朶海棠𥅞𥄭春霄,chồi thược dược mơ mòng thụy vũ đoá hải đường thức ngủ xuân tiêu 乙亥六年宋開寳八年,ất hợi lục niên tống khai bảo bát niên -景厨殿怒停𠫾,cảnh chùa đền nọ đừng đi 甲子十五年宋天聖二年,giáp tí thập ngũ niên tống thiên thánh nhị niên 爵賞刑罰之權公,tước thưởng hình phạt chi quyền công -會春計外𠀧𠦳,hội xuân kể ngoại ba nghìn 捺㺔算阻吏茹,nài voi toan trở lại nhà 在帝信讒而逮殺之耳,tại đế tín sàm nhi đãi sát chi nhĩ 歳皮𠄩糁絲紅渚控,tuổi vừa hai tám tơ hồng chưa xoăn 丐𧎠朋丐蚆蚆𣈘𦣰怒嘅奇茄失驚,cái rận bằng cái ba ba đêm nằm nó ngáy cả nhà thất kinh 帝减膳三日輟朝六日,Đế giảm thiện tam nhật xuyết triều lục nhật 初七日諒山王宜民自立即皇帝位大赦改元天興十月三日以前著延寧六年七日以後著宜民天興元年,Sơ thất nhật Lạng Sơn vương Nghi Dân tự lập tức Hoàng đế vị đại xá cải nguyên Thiên Hưng Thập nguyệt tam nhật dĩ tiền trước Diên Ninh Lục niên thất nhật dĩ hậu trước Nghi Dân Thiên Hưng nguyên niên -立即固札𧗱廊飭正縂里長耆𦤾扒𠄩舅𡥵翁潘𨖲縣,lập tức có trát về làng sức chánh tổng lí trưởng kì đến bắt hai cậu con ông phan lên huyện 妾𥪝𦑃󰠮払外蹎𩄲,thiếp trong cánh cửa chàng ngoài chân mâỵ 求宗室子育于宫中,Cầu tông thất tử dục vu cung trung 𠱋𡥵空喝英除𨢇沁,ru con không hát anh chừa rượu tăm @@ -29982,17 +26711,13 @@ 貢庚午德隆二年明崇三年禎夏五月帝納王女鄭氏玉󱗭立爲皇后,Cống Canh Ngọ Đức Long nhị niên Minh Sùng tam niên Trinh Hạ ngũ nguyệt Đế nộp Vương nữ Trịnh Thị Ngọc Trúc lập vi Hoàng hậu 二十八日黎柄阮天錫奉北使回奏稱副使藩寧行人阮吉甫及從人等七人遇大疫死明國有吊祭,nhị thập bát nhật lê bính nguyễn thiên tích phụng bắc sứ hồi tấu xưng phó sứ phiên ninh hành nhân nguyễn cát phủ cập tòng nhân đẳng thất nhân ngộ đại dịch tử minh quốc hữu điếu tế 㤕娘群拙双親,Xót nàng còn chút song thân -𫏻吏美𠕋𪡔固字黄麻遣翁聖枢离蜂讀,sau lại mở sách ra có chữ vàng mà lại khiến ông khuliong đọc -世常𢀭合庫㪚,thế thường giàu hợp khó tàn 蒸誓蔑茹㐌𪸟蒸約調𫅷㐌負,chưng thề một nhà đã nguội chưng ước đều già đã phụ 太宗𨁡業守成󰞿㛪吏㕸𢵋𠲜𡾵高,thái tông nối nghiệp thủ thành anh em lại rắp đua giành ngôi cao 篩𥬩,sư nia -立碑立𣄒𠁀,lập bia lập ở đời 九月彘源州叛,cửu nguyệt trệ nguyên châu phản 院監察御史等官朝班並如前例,viện Giám sát ngự sử đẳng quan triều ban tịnh như tiền lệ 𡨸浪得易守𮥷㐌亭,chữ rằng đắc dị thủ nan đã đành 󱛋㝹繩赭卒𫅜,ôi nao thằng đỏ tốt lành -茹客冷𠖭蔑,nhà khách lạnh lẽo 唭󰎡孫殯空𩢬,cười ngươi tôn tẫn không lừa 生強𬂙𧡊強傷肝強息最𦛌強㤕賖,sinh càng trông thấy càng thương gan càng tức tối ruột càng xót xa 甚則同流合汚奴顔婢膝長奸作弊不可勝言旌别賢否勸懲無由,Thậm tắc đồng lưu hợp ô nô nhan tì tất trưởng gian tác tệ bất khả thăng ngôn tinh biệt hiền phủ khuyến trừng vô do @@ -30010,18 +26735,14 @@ 及卧朝崩遂即帝位改元順天大赦,Cập Ngoạ triều băng toại tức đế vị cải nguyên Thuận Thiên đại xá 𠎣洲此一洲百部笙𰙔禽百舌天行奴僕橘千頭月無事照人無事水有秋涵天有秋四海已清塵以靜今年逰勝昔年逰,tiên châu thử nhất châu bách bộ sênh ca cầm bách thiệt thiên hàng nô bộc quất thiên đầu nguyệt vô sự chiếu nhân vô sự thuỷ hữu thu hàm thiên hữu thu tứ hải dĩ thanh trần dĩ tĩnh kim niên du thắng tích niên du 󱢎黄庄渚句羲易輕薄忙吟䜹谷風,dát vàng chẳng giữ câu hy dịch khinh bạc màng ngâm thơ cốc phong -大越史記本紀全書卷之五終,phong đệ quốc chẩn vi huệ vũ đại vương 鄕試天下士人,hương thí thiên hạ sĩ nhân -拱𬓐,đồng cũng lười 前月又有雨黒米雨,tiền nguyệt hựu hữu vũ hắc mễ vũ 水,thuỷ 賜前總管黎盃錢二十貫,Tứ tiền tổng quản Lê Bôi tiền nhị thập quán 相識者但以目而不敢偶語,Tương thức giả đản dĩ mục nhi bất cảm ngẫu ngữ 潘夫先曰陳自裕宗荒縱之後加以占城侵擾㓂賊繁多白日掠人法不能禁,Phan Phu Tiên viết Trần tự Dụ Tông hoang túng chi hậu gia dĩ Chiêm Thành xâm nhiễu khấu tặc phồn đa bạch nhật lược nhân pháp bất năng cấm 錢𦝄𥺊被朱英󱚢場,tiền lưng gạo bị cho anh vào trường -助民揲亂者讐命姉𡀿共拮義兵,trợ dân dẹp loạn trả thù mình chị rủ em cùng cất nghĩa binh 𩅹𣻆𫗃𠺙𩆪𩂟,mưa tuôn gió thổi mịt mù -刼修初󰂇𫽄𠫆福󰅹𢬭價尼朱昂,kiếp tu xưa ví chẳng dày phúc nào đổi được giá này cho ngang 槈檑插産𠄩行,nọc roi sắp sẵn hai hàng 盧江步頭起含光殿,Lô Giang bộ đầu khởi Hàm Quang điện 傷払分泊於𠁀,thương chàng phận bạc ở đời @@ -30029,7 +26750,6 @@ 旱,hạn 乂安人阮棹泄其事重光帝誅截元鼎等餘皆赦之,Nghệ An nhân Nguyễn Trạo tiết kì sự Trùng Quang Đế tru Tiệt Nguyên Đỉnh đẳng dư giai xá chi 󰉺唯𠰚䏾𣎀魚恨𢚸,Sớm năn nỉ bóng đêm ngơ hận lòng -𨕭鎫𤄮𧵑𤼸𠓹,trên mâm nhiều của dâng 𠺱𪡿咹𦣰𠁀聖主爫之吝計事前朝,khỏng khảnh ăn nằm đời thánh chúa làm chi lần kể sự tiền triều 爾二處人等倘能倍暗向明歸人避虐或倒前戈以投降或詣軍門而出首名目則赦過賞功小民則輕徭薄賦倘或别處人民畏罪而逃有爲賊所誘竄居于此如見大兵進至先來歸命亦得赦過録用若執迷不悟則火炎崑崗玉石俱焚,nhĩ nhị xứ nhân đẳng thảng năng bồi ám hướng minh quy nhân tị ngược hoặc đảo tiền qua dĩ đầu hàng hoặc nghệ quân môn nhi xuất thủ danh mục tắc xá quá thưởng công tiểu dân tắc khinh dao bạc phú thảng hoặc biệt xứ nhân dân uý tội nhi đào hữu vi tặc sở dụ thoán cư vu thử như kiến đại binh tiến chí tiên lai quy mệnh diệc đắc xá quá lục dụng nhược chấp mê bất ngộ tắc hoả viêm côn cương ngọc thạch cụ phàn 𢮬𠅜𤗖𡨸,chút lời mảnh chữ @@ -30039,7 +26759,6 @@ 聽本管官及本社社長保結其人實有德行者方許上數應試,Thính bản quản quan cập bản xã xã trưởng bảo kết kì nhân thực hữu đức hạnh giả phương hứa thượng sổ ứng thí 󰋡𨉟梗槾爫税,dấn mình gánh mướn làm thuê 𠬠𠇮病重步行牢衝,một mình bệnh trọng bộ hành sao xong -固名黄鸝𥚇了卢,có danh hoàng lý lư��i mềm líu lo 桃𠎣㐌𤊰𢬣凡時援梗橘朱甘事𠁀,đào tiên đã bén tay phàm thì vin cành quýt cho cam sự đời 税絲税秃貪求𡎡鐄𡎡泊徵輸拱𡗉,thuế tơ thuế thóc tham cầu mỏ vàng mỏ bạc trưng thâu cũng nhiều 闭󰅒埃吏別埃,Bấy NAY ai lại biết ai @@ -30051,7 +26770,6 @@ 九州四海朝𧗱𬂙𫀅鄭主底碑皇朝,cửu châu tứ hải chầu về trông xem trịnh chúa để bia hoàng triều 庯坊秩狹𠊚冬鐲𢸚𢲾饒𨖲奴於𡽫,phố phường chật hẹp người đông đúc bồng bế nhau lên nó ở non 琪園󰋇㯲𢮿紅,kỳ viên mấy khóm quải hồng -春正月十一日定天下各府縣州等官進人丁田租及原頭諸税敢有怠慢不勤徵收以致拖欠追錢賞如令,xuân chính nguyệt thập nhất nhật định thiên hạ các phủ huyện châu đẳng quan tiến nhân đinh điền tô cập nguyên đầu chư thuế cảm hữu đãi mạn bất cần trưng thu dĩ trí tha khiếm truy tiền thưởng như lệnh lệnh vị dĩ thập phân vi suất truy ư bản nhân thất phân truy cai quan trưởng tam phân 𨀈𦋦󰜋𨀈󰜋𨀊,Bước ra một bước một dừng 南道将太宰,nam đạo tướng thái tể 東安夜澤󰠳󰠳,đông yên dạ trạch đâu đâu @@ -30059,11 +26777,9 @@ 酉浪昌𤽸闺㝵爱兜,dẫu rằng xương trắng quê người quản đâu 尋尼汫𣴓体㝵紅顔,tìm nơi giếng cạn thấy người hồng nhan 王大喜,vương đại hỉ -所𥪞𡶀屯突丕麻捽高意噲,thửa trong núi đồn đột vậy mà chót cao ấy 拯路篩錫𠴛𢀦害蒸德好生丕,chẳng lọ xê xích gùng sửa hại chưng đức hiếu sinh vậy 牢典挼碍碍宇宇爫蒸𡛔寡𦣰蔑𠇮,sao đến nỗi ngại ngại võ võ làm chưng gái goá nằm một mình 󰜋篇絶筆噲󰑼底𡢐,Một thiên tuyệt bút gọi là để sau -𡄎身荣𩔰㐌仃,ngẫm thân vinh hiển đã đành 吏添道佛道𡗶冰控,lại thêm đạo phật đạo trời băng xăng 𠀧軍冬󰘚法場,Ba quân đông mặt pháp trường 敬典納之賜檜,Kính Điển nạp chi tứ Cối @@ -30076,14 +26792,11 @@ 󰡎𡗶固坦蓮高固𡗶,Dưới TRỜI có đất trên cao có trời 察獄訟多致沉滯惟一雖謝罪心不服乃奏曰臣若任以糾劾之司必能振肅朝綱而激濁揚清也,sát ngục tụng đa trí trầm đái Duy Nhất tuy tạ tội tâm bất phục nãi tấu viết Thần nhược nhiệm dĩ củ hặc chi tư tất năng chấn túc triều cương nhi kích trọc dương thanh dã 昆渚拮挭群󰀡𭛣之,con chưa cất gánh còn vô việc gì -𥪝𠇮固玉金剛,trong mình có ngọc kim cương 改立制度更新法𣈙,cải lập chế độ canh tân pháp rày -阻𫥨扒琼爫逴者,trở ra bắt quỳnh làm rước giả 固𠳒𤤰𢚸怒買信吀爫󱙺底𪧻𨖅朱怒,có lời vua lòng nó mới tin xin làm tên để bắn sang cho nó 九月以誕日為興天節,cửu nguyệt dĩ đản nhật vi hưng thiên tiết 𩄎愁逾惨払床朝𤽗,mưa sầu gió thảm chàng ràng trêu ngươi 姅印襘隻姅𤐝埮長,nửa in gối chiếc nửa soi dặm trường -𢝙平会蓬萊㗂,vui bằng hội bồng lai tiếng 胷中氷玉塵無點筆下珠璣句有神,Hung trung băng ngọc trần vô điểm Bút hạ châu cơ cú hữu thần 巡司獲之送詣行在,Tuần ti hoạch chi tống nghệ hành tại 吏筭㗂怒𠳒尼停亨,lại toan tiếng nọ lời này đành hanh @@ -30109,20 +26822,16 @@ 娘浪𩄲󰊄立󰃚料身時拱沛料世催,nàng rằng mây gió dập dìu liệu thân thì cũng phải liều thế thôi 渚誇權󰟨,chớ khoe quyền thế 大姑姑哿甚䝨小姑姑悶農𮥷順世,đại cô cô cả thậm hiền tiểu cô cô mọn nồng nàn thuận thay -餅饒因強言,quyển bính nhiều nhân càng ngon 娘如福禄自然𫔤茹𩚵襖隨緣世情,nương nhờ phúc lộc tự nhiên cửa nhà cơm áo tùy duyên thế tình 𣅶,lúc 西京殿石獒破壞斷腰落下,Tây Kinh điện thạch ngao phá hoại đoạn yêu lạc hạ 九月勑旨故意殺官象,Cửu nguyệt sắc chỉ cố ý sát quan tượng 後帝生少子項郎尤鍾愛之立爲太子,hậu đế sinh thiếu tử hạng lang vưu chung ái chi lập vi thái tử 頭墻焒榴󰟧𤍶󰠐葻,Đầu tường lửa lựu lập loè đâm bông -𡱩經嫩𠬠𡬼底𢵋田土,để đo điền thổ 葵州父道琴爛㱕順,Quỳ châu phụ đạo Cầm Lạn quy thuận 太后性仁厚多有相成之功,Thái hậu tính nhân hậu đa hữu tương thành chi công -𨀈奴據呈疎如𠳒,bước nó cứ trình thưa như lời 季犛以檳榔金匣賜之,Quý Li dĩ tân lang kim hạp tứ chi 鴽󰑼𪀄鵜,như là chim giẻ -䏾焒󰟯󰟯畑𤍑,dường dường đèn chong 池忠積石為山四面各開川路通流,Trì trung tích thạch vi sơn t��� diện các khai xuyên lộ thông lưu 開國王叛,khai quốc vương phản 𫡮𠖤鶴另別󰑼尋󰠲,mây bay hạc lánh biết là tìm đâu @@ -30130,10 +26839,8 @@ 𢶢昆錫杖𪠞方東,chống con tích trượng đi phương đông 改元以是年爲泰貞元年,cải nguyên dĩ thị niên vi thái trinh nguyên niên 󰜋𠳒珍重珠沙󰋇行,một lời trân trọng châu sa mấy hàng -九州,cửu châu tứ hải chầu về 嫌為馭唉群賖,hèm vì ngựa hãy còn xa 𪀄坤默沛䋥鴻,chim khôn mắc phải lưới hồng -咹羮𩵜渚枯刊,ăn thời canh cá chớ khô khan 李嗣先為謀,Lí Tự Tiên vi mưu 㐌擛安屡蜆弹蜂吀𪭟𫔳𦖑碎敎𪔠,đã dẹp yên lũ kiến đàn ong xin ngỏ cửa nghe tôi giáo trống 悶朱病意鄧痊,muốn cho bịnh ấy đặng thuyên @@ -30162,12 +26869,10 @@ 究至其困若遂生疑危避迯山林啸聚爲乱,Cứu chí kì khốn nhược toại sinh nghi nguy tị đào sơn lâm khiếu tụ vi loạn 今國勢衰弱朕方老耄即世之後官家可輔則輔之庸暗則自取之,kim quốc thế suy nhược trẫm phương lão mạo tức thế chi hậu quan gia khả phụ tắc phụ chi dung ám tắc tự thủ chi 濁如㗂󰋞買沙姅潙,đục như tiếng suối mới sa nửa vời -他日煚捧水𠤷侍立昭皇盥頮手掬水濺煚靣而謔笑及煚捧檳榔巾則以巾拋與之,tha nhật cảnh bổng thuỷ di âm di thị lập chiêu hoàng quán hối âm dĩ hối thủ cúc thuỷ tiễn cảnh diện nhi hước tiếu cập cảnh bổng tân lang cân tắc dĩ cân phao dữ chi 恩渃群懞添解額福茄𢆧塊犯場規,ơn nước còn mong thêm giải ngạch phúc nhà may khỏi phạm trường quy 嚴禁拒斥銅錢,nghiêm cấm cự xích đồng tiền 隊畨󰊄𢭸花掑,đòi phen gió tựa hoa kề 黄泊茹庄固某分冷世𩚵𥼲特奴咹,vàng bạc nhà chăng có mỗ phân lành thay cơm cám được no ăn -中間群景眞,trung gian còn cảnh chân 例自是永爲常制,lệ tự thị vĩnh vi thường chế 班創,ban sáng 官高爵重讓几恪歳𥘷,quan cao tước trọng nhường kẻ khác tuổi trẻ @@ -30196,7 +26901,6 @@ 𢞂𥉫征蹢𬁖枚𬁖㗒𬁖唉𢖵埃𬁖𣊍,buồn trông chênh chếch sao mai sao ơi sao hỡi nhớ ai sao mờ 廉十二月命阮國󱗻阮公璧范維質阮宗澧等捧賫金冊即軍中拜統領官副都将太傅富郡公,Liêm Thập nhị nguyệt mệnh Nguyễn Quốc Khôi Nguyễn Công Bích Phạm Duy Chất Nguyễn Tông Lễ đẳng bổng tê kim sách tức quân trung bái Thống lĩnh quan Phó đô tướng Thái phó Phú quận công 次尼細次𦋦𠁀,thứ này tới thứ ra đời -咹果芇樔果意,ăn quả nào rào quả ấy 我攻堅城歲月不下我軍力疲氣沮若賊援再至腹皆受敵此危道也,ngã công kiên thành tuế nguyệt bất hạ ngã quân lực bì khí tự nhược tặc viện tái chí phúc giai thụ địch thử nguy đạo dã 𠓹𣈜𡖼娘塢紅杏𥈶春善典霑少年,trọn ngày sánh nương ổ hồng hạnh nom xuân thẹn đến chòm thiếu niên 𡥵鶯𭓇呐𨕭梗𠸍𠶣,con oanh học nói trên cành mỉa mai @@ -30212,7 +26916,6 @@ 初爲三江知府黃福考語曰叩所藴無所知󰏲諸行無可取一府之尊惟已,Sơ vi Tam Giang tri phủ Hoàng Phúc Khảo ngữ viết Khấu sở uẩn vô sở tri kê chư hành vô khả thủ nhất phủ chi tôn duy dĩ 停如𡥵𧊉豆耒吏𠖤,đừng như con bướm đậu rồi lại bay 於𨎠府茹王羣籠陵羕意嘹哰梅𠰘排達讒𠲝,ở trước phủ nhà vương còn lung lăng dường ấy rêu rao môi miệng bày đặt xàm dối -绳󰅹𪾋混,thằng nào dám hỗn ông đây 報應事帝殳殳裊咍𠳨𤽗拯特鬪𪾋,báo ứng sự ấy một một nẻo hay hỏi ngươi chẳng được giấu giếm 冬十月帝御天靈殿大閲六兵定等級,Đông thập nguyệt đế ngự Thiên Linh điện đại duyệt lục binh định đẳng cấp 伏乞󰱥今培築等務二司查勘某處秋田冬尾興公夏田春月起作以為民事便宜,phục khất kế kim bồi trúc đẳng vụ nhị ti tra khám mỗ xứ thu điền đông vĩ hưng công hạ điền xuân nguyệt khởi tác dĩ vi dân sự tiện nghi @@ -30220,12 +26923,9 @@ 指数,chỉ số 首捕一人許右都督從一品蔭封三代不願官者賜金三百两級田二千畝次捕一人許都指揮使正三品蔭封三代又次捕一人許都指揮使同知從五品從捕十人許指揮僉事正四品又從捕十,thủ bổ nhất nhân hứa hữu đô đốc tòng nhất phẩm ấm phong tam đại bất nguyện quan giả tứ kim tam bách lượng cấp điền nhị thiên mẫu thứ bổ nhất nhân hứa đô chỉ huy sứ chánh tam phẩm ấm phong tam đại hựu thứ bổ nhất nhân hứa đô chỉ huy sứ đồng tri tòng ngũ phẩm tòng bổ thập nhân hứa chỉ huy thiêm sự chánh tứ phẩm hựu tòng bổ thập 黎文休曰吕嘉之諫哀王及樛太后使毋求為漢諸侯毋餘邊關可謂䏻重越矣,Lê Văn Hưu viết Lữ Gia chi gián Ai Vương cập Cù thái hậu sử vô cầu vi Hán chư hầu vô dư biên quan khả vị năng trọng Việt hĩ -井汫,tỉnh giếng 睽秋波湎㳥傾城,khóe thu ba giợn sóng khuynh thành 大赦天下季税十分之一,đại xá thiên hạ quý thuế thập phân chi nhất -𣈜𠉞弟子恳愿,ngày nay đệ tử khẩn nguyền 𠢟𠊛君子󰘉𫼳山河,giúp người quân tử mở mang sơn hà -碎低局劇俸,tôi đây cục kịch vụng 鎬歸以聞,Cảo quy dĩ văn 滝𣷭𣾺塘買拱𬧘,sông bể khơi đường mãi cũng vênh 𡂳吏,trối lại @@ -30244,7 +26944,6 @@ 命於𡗶呵沛求隊時𠫾杜默些油,mệnh ở trời há phải cầu đòi thời đi đỗ mặc ta dầu 使者曰乃黎大行朝太尉也,Sứ giả viết Nãi Lê Đại Hành triều Thái uý dã 扒寬扒日典𠳒,Bắt khoan bắt nhặt đến lời -莊宗裕帝在位十六年紀元者一,trang tông dụ hoàng đế tại vị thập lục niên kỉ nguyên giả nhất 鶯𰙔𠲢咭𠁑楼,oanh ca réo rắt dưới lầu 恪饒󰜋𡦂惑欺固󱩉,khác nhau một chữ hoặc khi có nhầm 󰜋𠁀娘𠰚傷喂群之,Một đời nàng nhé thương ôi còn gì @@ -30269,19 +26968,15 @@ 於𨕭群固茹椿𢚸𨕭𬂙𫴋別𢚸固傷,ở trên còn có nhà thung lòng trên trông xuống biết lòng có thương 辛丑四年明永曆十五年清順治十七年,Tân Sửu tứ niên Minh Vĩnh Lịch thập ngũ niên Thanh Thuận Trị thập thất niên 爾當時諍之勿以為是介意也,Nhĩ đương thời tránh chi vật dĩ vi thị giới ý dã -𡬷𦹵決填𠀧春,liều đem tấc cỏ quyết đền ba xuân 庚戌十七年漢惠帝盈四年,canh tuất thập thất niên hán huệ đế doanh tứ niên 指𡗶𠳿坦朱公埃涓道主埃忘󰒂柴,chỉ trời vỉ đất chu công ai quên đạo chúa ai vong nghĩa thầy 二十日二帝進次大忙步元總管張顯降是日敗賊于西結殺傷甚眾斬元帥唆都首,nhị thập nhật nhị đế tiến thứ đại mang bộ nguyên tổng quản trương hiển hàng thị nhật bại tặc vu tây kết sát thương thậm chúng trảm nguyên soái toa đô thủ 几多挭檜樵夫宁棱,kẻ đi gánh củi tiều phu giữa rừng -庵𩄲念𫢋𡽫蓬想仙,am mây niệm phật non bồng tưởng tiên 傷爲畑󰀋固功,Thương vì đèn sách có công 直浪󰞿渚𠶑𠲖,trực rằng anh chớ ủ ê 史臣吳士連曰景恂三策有丈夫志氣其受,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Cảnh Tuân tam sách hữu trượng phu chí khí kì thụ 拜五老為親衛大将軍賜龜符,Bái Ngũ Lão vi Thân vệ đại tướng quân tứ Quy phù 𡞕恒𠹚𩛜,vợ hằng van đói -景情兑典𪀄篭買,cảnh tình đoái đến chim lồng mấy -牢麻𠹾庫芒經旦厨,sao mà chịu khó mang kinh đến chùa 默欺𪶵地便尼宁𣳔,mặc khi giặt gịa tiện nơi giữa dòng 梗春㐌𢯏朱𠊛專𢬣,Cành xuân đã bẻ cho người chuyên tay 祭耒灵柩𨖲塘領印鐄貝劍鐄𦋦𠫾,tế rồi linh cữu lên đường lĩnh ấn vàng với gươm vàng ra đi @@ -30292,28 +26987,22 @@ 脱有𫎇韃之㓂來䧺鷄之距不足以穿虜甲賭博之術不足以施軍謀田園之富不足以贖千金之軀妻孥之累不足以充軍國之用生産之多不足以購虜首獵犬之力不足以驅,thoát hữu mông thát chi khấu lai hùng kê chi cự bất túc dĩ xuyên lỗ giáp đổ bạc chi thuật bất túc dĩ thi quân mưu điền viên chi phú bất túc dĩ chuộc thiên kim chi khu thê nô chi luỵ bất túc dĩ sung quân quốc chi dụng sinh sản chi đa bất túc dĩ cấu lỗ thủ liệp khuyển chi lực bất túc dĩ khu 兵至長安攻破嘉遠安謨安康等縣,Binh chí Trường Yên công phá Gia Viễn Yên Mô Yên Khang đẳng huyện 黄龍見于帝舟帝獨自負,hoàng long kiến vu đế chu đế độc tự phụ -𣋚戈𢵯眜朱連蝒沙,hôm qua máy mắt cho liền 𥙩󱢌富貴対󱢌閑,lấy biêu phú quý đổi biêu nhàn -󰠲冲玉𤽸𬌘𩈘𨪪𨪪月𩯀耶耶𩄲,người đâu trong ngọc trắng ngà mặt vành vạnh nguyệt tóc rà rà mây 秋七月甲子朔日食,thu thất nguyệt giáp tí sóc nhật thực 矧風憲之司紏察是聀必分属該知之素定則綱維整而有條,thẩn phong hiến chi ti củ sát thị chức tất phân thuộc cai tri chi tố định tắc cương duy chỉnh nhi hữu điều -台𦖑傳點知,hay nghe truyện điểm tri 祝󰑼𨑮󰋇𢆥𡗶,chốc là mười mấy năm trời 二月真臘國使朝見,Nhị nguyệt Chân Lạp quốc sứ triều kiến 扽檜𤽗𡗉𩵜伵鮮,đòn củi ngươi nhiều cá tớ tươi 我越儒者見用於時��為不多然而志功名者有之志富貴者有之和光同塵者有之持禄保身者有之未有其志道德以致君澤民為念者也,Ngã Việt nho giả kiến dụng ư thời bất vi bất đa nhiên nhi chí công danh giả hữu chi chí phú quý giả hữu chi hoà quang đồng trần giả hữu chi trì lộc bảo thân giả hữu chi vị hữu kì chí đạo đức dĩ trí quân trạch dân vi niệm giả dã -呐𣦍欣咹斋呐𠲝,hơn ăn chay nói dối 𠀧軍劍敎調抒,ba quân gươm giáo đều giơ 潭枯𡶀𡋿𡋥󰘰𩂟𡗶,đầm khô núi lở cát bay mù trời 琰紅󰣟捲征鞍,dặm hồng bụi cuốn chinh an -𤌋沉水國涓滂,khói chìm thủy quốc quyên phẳng 徐文通三夫人此事不猶愈於教之以衛王請命耶雖然傳世以嫡古今通義苟得賢輔如伊尹周公輔太甲成王終有辭於永世矣,từ văn thông tam phu nhân thử sự bất do dũ ư giáo chi dĩ vệ vương thỉnh mệnh da tuy nhiên truyền thế dĩ đích cổ kim thông nghĩa cẩu đắc hiền phụ như y doãn chu công phụ thái giáp thành vương chung hữu từ ư vĩnh thế hĩ 係喁𠴔其空餒兮,hệ ngủng nghỉnh kỳ không nuôi hề 賜黎文暿爵海郡公,tứ lê văn hi tước hải quận công 欺吟𬢱月欺唭𠹳花,Khi ngâm ngợi nguyệt khi cười cợt hoa 祸󰑼玉意鐄尼称庒,họa là ngọc đấy vàng này xứng chăng 琴𫼲鈽㧺計𠦳,kìm lay búa đập kể ngàn -傷𠰷,bằng có thương lo 上進而思行脧削或因下嫁而肆作侵漁或以請托蔽影爲良圖遐遺邦禁或以要索鞭笞爲得討遑恤人窮,thượng tiến nhi tư hành tuyên tước hoặc nhân hạ giá nhi tứ tác xâm ngư hoặc dĩ thỉnh thác tế ảnh vi lương đồ hà di bang cấm hoặc dĩ yêu sách tiên si vi đắc thảo hoàng tuất nhân cùng 寔󰡫於󰜏󰡫麻󰜏止嗃𫅷,thật thế ư bà thế mà bà chỉ kêu già 輔於是决志平化州,Phụ ư thị quyết chí bình Hoá Châu @@ -30338,7 +27027,6 @@ 路󰑼𤞓朔爫之,lọ là săn sóc làm chi 妥𢚸文轉如筅才咍固󱝧飭𨖲旦𨒒,thỏa lòng văn chuyển như tên tài hay cố nuốt sức lên đến mười 修𥹰固𨤰𨖲師具,tu lâu có lẽ lên sư cụ -乙亥二年,ất hợi nhị niên minh cảnh thái lục niên 緣初𧷺陣福𨍦𣼭𩆋,DUYÊN xưa tròn trặn phúc sau dồi dào 仍󰑼娘耨戈時,Những là nương náu qua thì 別󰠲心跡𦓡𢲛朱𫥨,biết đâu tăm tích mà dò cho ra @@ -30381,9 +27069,6 @@ 冬十月考覈軍民書筭,đông thập nguyệt khảo hạch quân dân thư toán 唐𠸗武后寔之,Đường xưa Võ hậu thiệt chi 欺景欺銷欺𥬧󱯈喠唏喠喜喠希哬,khi cảnh khi tiu khi chũm chọe giọng hì giọng hỉ giọng hi ha -縁初固世尼,duyên xưa có thế này -𦋦袩体詩詞𦊚句,ra xem thấy thơ từ bốn câu -𢚸𥪝𢧚忍𩈘外,lòng trong nên nhẫn mặt ngoài 丁勝自内出罵曰宦官何為壞天下若󰱧天下則先斬汝頭,Đinh Thắng tự nội xuất mạ viết Hoạn quan hà vi hoại thiên hạ nhược hoại thiên hạ tắc tiên trảm nhữ đầu 領娶莫登庸之妹璤僣封慶艷公主,lĩnh thú mạc đăng dung chi muội huệ tiếm phong khánh diễm công chúa 兹嫡子維䄔年方九歳漸已長成尙賴王翊賛成就以承大統慰臣民之望,tư đích tử duy vũ niên phương cửu tuế tiệm dĩ trưởng thành thượng lại vương dực tán thành tựu dĩ thừa đại thống uý thần dân chi vọng @@ -30398,22 +27083,18 @@ 時楊保等亦有扶國討逆暠檄,thời dương bảo đẳng diệc hữu phù quốc thảo nghịch cảo hịch 美弄󰑼咘朱昆咘帝,mở lòng ra vú cho con bú đấy 時粘國使神沈樸勒沙來進貢適至因錫朝見於行殿,Thời Chiêm quốc sứ thần Thẩm Phác Lặc Sa lai tiến cống thích chí nhân tích triều kiến ư hành điện -夕檜更𠄼侈宜㗂𠸓󱋰,xảy nghe tiếng quát tháo 默襖錦外篭襖單,mặc áo gấm ngoài lồng áo đơn 哬󱹽窖如払韋固,hờ hững khéo như chàng vi cố 吏恾𥙩㗂𭁈𧵆𫅜車,Lại mang lấy tiếng dữ gần lành xa 功名埃𢴑𨇒芇朱戈,công danh ai dắt lối nào cho qua -想欺誓海盟山,tưởng khi thệ hải minh sơn 時帝重修延祐寺增於舊貫浚蓮花臺池名曰靈沼池,Thời đế trùng tu Diên Hựu tự tăng ư cựu quán tuấn Liên Hoa đài trì danh viết Linh Chiểu trì 六月三江大水或謂󰇼取龍椆木進用故有是災,lục nguyệt tam giang đại thuỷ hoặc vị thái thủ long trù mộc tiến dụng cố hữu thị tai 矯公差几迻回𧵑朱,kiều công sai kẻ đưa hồi của cho 一時也,nhất thời dã -大󰕛,a nan tịnh đến đại chúng 𡐙𤼞,đất gầy 歆埋㐌篤𢚸哺域,hôm mai đã dốc lòng bù vực 茂宣雷陽盛羙人,Mậu Tuyên Lôi Dương Thịnh Mĩ nhân 宥省,Hựu sảnh -皮丐茟丐硯,về cái bút cái nghiên 又改火頭為正首惟唱兒乃號𬋩甲時有唱女陶氏長於本藝常得賞賜,hựu cải hoả đầu vi chính thủ duy xướng nhi nãi hiệu quản giáp thời hữu xướng nữ đào thị trường ư bản nghệ thường đắc thưởng tứ 有告大都督黎銀家奉觀音佛為女惠妃求𫳭,Hữu cáo Đại đô đốc Lê Ngân gia phụng quan âm phật vị nữ huệ phi cầu sủng 於𠁀坚梗󰋇𠁀矯𠲖󰞿燕仍𠳒𠸦吱,ở đời kiên ngạnh mấy đời kẻo e anh yến những lời khen chê @@ -30477,11 +27158,8 @@ 𫠿󰜋礼吀𨖲求嗣,dâng một lễ xin lên cầu tự 󰡎畑訴󰒂𦟐桃添春,dưới đèn tỏ nghĩa má đào thêm xuân 惟昭文王日燏軍有宋人衣宋衣執弓矢以戰,Duy Chiêu Văn vương Nhật duật quân hữu Tống nhân y Tống y chấp cung thỉ dĩ chiến -楊安養等自元還順齎元帝回答禮物壬辰十一年宋󰦭淳四年元至元五年春正月帝嘗謂宗室曰天者祖宗之天下承祖宗之業者當與宗室兄弟同享富貴𨿽外以天下奉一人之尊而内則與卿等骨肉同胞憂則共憂樂則共樂卿等當以此語傳之子孫使久勿忘則宗社萬年之福也至是詔宗室王侯朝󰰾入殿内及蘭亭與之飲食或日暮不出則設長󰥺大被連床同宿以篤发愛之情,dương an dưỡng đẳng tự nguyên hoàn thuận tê nguyên đế hồi đáp lễ vật nhâm thìn thập nhất niên tống hàm thuần tứ niên nguyên chí nguyên ngũ niên xuân chính nguyệt đế thường vị tông thất viết thiên hạ giả tổ tông chi thiên hạ thừa tổ tông chi nghiệp giả đương dữ tông thất huynh đệ đồng hưởng phú quý tuy ngoại dĩ thiên hạ phụng nhất nhân chi tôn nhi nội tắc dữ khanh đẳng cốt nhục đồng bào ưu tắc cộng ưu lạc tắc cộng lạc khanh đẳng đương dĩ thử ngữ truyền chi tử tôn sử cửu vật vong tắc tông xã vạn niên chi phúc dã chí thị chiếu tông thất vương hầu triều bãi nhập điện nội cập lan đình dữ chi ẩm thực hoặc nhật mộ bất xuất tắc thiết trường chẩm đại bị liên sàng đồng túc dĩ đốc phát ái chi tình -𣈗辰更店𣎀,ngày thì canh điếm 娘它𣎏色傾城,nàng đà có sắc khuynh thành 師齊教於武,sư tề giáo ư vũ -兜默銷散丕,chỉn lệ của trái chẳng bởi đâu mặc tiêu tán vậy 㝵些召庄特󰣡底丕庄敢墫,người ta chịu chẳng được thời để vậy chẳng dám chôn 𣷭塵沉浽婵娟,Bể trần chìm nổi thuyền quyên 戊辰九年宋紹興十八年,Mậu Thìn cửu niên Tống Thiệu hưng thập bát niên @@ -30491,10 +27169,8 @@ 痗𬑉䏾蟾𬈴了了,mỏi mắt bóng thiềm trong lẻo lẻo 𠃣蔑之蒸𨎠㯲花,ít một giây chưng trước khóm hoa 包󱤗吏特𫄑𠳒始終,bao giờ lại được nối lời thuỷ chung -𥆾風景�󰅒它恪初,Nhìn xem phong nay đà khác xưa 文武臣僚見者流涕,Văn vũ thần liêu kiến giả lưu thế 分𪬡𠳐㐌泔皮小星,Phận hèn vâng đã cam bề tiểu tinh -外花𦹳仍㐌残,ngoài hoa thơm nhưng đã tàn 詫之朝意如空,sá chi chiều ý như không 身𡛔浡䕯包挈計,thân gái bọt bèo bao xiết kể 行旗𠖤𩃳𡴯𣊍𣊍,hàng cờ bay bóng ngất mờ mờ @@ -30525,7 +27201,6 @@ 𥿠繭𥿠蠶,bủa kén bủa tằm 時㺔奴蔑衝󱚢軍󰅹敢捍𬋩󰅹敢垠,thời voi nó miết xông vào quân nào dám hãn quản nào dám ngăn 女枚主𨷑科詩榜鐄𤈜𤈜箕題󱙻英,nửa mai chúa mở khoa thi bảng vàng chói chói kia đề tên anh -𫔳盛添𢝙,cửa thịnh thêm vui 其餘陞職有差,Kì dư thăng chức hữu sai 甲申七年莫延成七年正明萬曆二十年月節制府復出兵攻畧嘉遠安謨安康各縣又進兵徇天関奉化而還,Giáp Thân thất niên Mạc Diên Thành thất niên Chính Minh Vạn Lịch nhị thập niên nguyệt Tiết chế phủ phục xuất binh công lược Gia Viễn Yên Mô Yên Khang các huyện hựu tiến binh tuẫn Thiên Quan Phụng Hoá nhi hoàn 󰡎𡗶隊蔑𫽄𠄩,dưới trời đòi một chẳng hai @@ -30533,10 +27208,7 @@ 𡥵官吏部𠸜󰑼宦書,Con quan Lại bộ tên là Hoạn thư 体㝵刀等󰜋皮花󰁇畧𬑉月𠲖盎眉,thấy người đeo đẳng một bề hoa ngưng trước mắt nguyệt e áng mày 払自󰳅𠓨尼𫗄培,chàng từ chạy vào nơi gió bụi -天策王以主之嫡嗣始爲奸臣所簒而不䏻正其罪終以南晋所逼而不䏻讓其功𢫔作威福之權竟失友于之義,thiên sách vương dĩ tiên chủ chi đích tự thuỷ vi gian thần sở soán nhi bất năng chính kì tội chung dĩ nam tấn sở bức nhi bất năng nhượng kì công thiện tác uy phúc chi quyền cạnh thất hữu vu chi nghĩa 係埃𠳨𦤾辰󱜍𠦳鐄,hễ ai hỏi đến thì căng ngàn vàng -丁酉六年宋嘉熙元年春正月詔凣造嘱書文契係田土揭借債錢書契証人押手前三行賣主押手後四行,gia phong hưng nhân vương phùng tá chu vi đại vương quan nội hầu phạm kính ân vi thái uý tứ đại vương quan phục -爫𠊛𢖵𪧚𥙩分善端,làm người nhớ giữ lấy phận thiện đoan 耳輪㮠𦖻,nhĩ luân vành tai 陛玉碎曾𨅸歛𢬣,bệ ngọc tôi từng đứng lượm tay 民烝󰬥覔𣒠,dân chưng nhiều mếch vạy @@ -30548,16 +27220,12 @@ 洪鈞貝客紅裙㐌磋旦世群恨渚他,hồng quân với khách hồng quần đã xoay đến thế còn hằn chửa tha 𡛔婵娟𢧚󰘚逢䏧迡𤳇壮士共趨𣘾突古,gái thuyền quyên nên mặt bủng da chì trai tráng sĩ cũng xo vai rụt cổ 吘唲䋦𢚸,ngỏ nghê mối lòng -伮拯鄧,nó chẳng đặng phá phách người ta 󰜋𠁀粉打香衝󰜋𠁀𦟑󱥒拱衝󰜋𠁀,một đời phấn đánh hương xông một đời ỉa trịn cũng xong một đời -蒸斫𥪞帳拯爫,khiến chưng chước trong trướng chẳng làm 󰝂迻朱注底𣈗消坡,đem đưa cho chú để ngày tiêu pha -别埃麻㐌𠻷㗅買埃,biết ai mà đã hẹn hò mới ai 旨揮諭文武百官軍民等今後軍民至家或衙不得尊呼曰君家曰公衙及稱臣申等語,Chỉ huy dụ văn võ bách quan quân dân đẳng kim hậu quân dân chí gia hoặc nha bất đắc tôn hô viết quân gia viết công nha cập xưng thần thân đẳng ngữ 催催嗔𣍋凈堂侯姑,thôi thôi xin xuống tịnh đường hầu cô 𦊚方渚特桑蓬󰜋勾,bốn phương chưa được tang bồng một câu 乙丑二年梁大同十一年,ất sửu nhị niên lương đại đồng thập nhất niên -頭梗,đầu cành quyên nhặt 咹之高𢀲悌陀爫𡫡,ăn chi cao lớn đẫy đà làm sao 𣈜𠫾㛪𣜾固𫯳𣈜𧗱㛪㐌𢬣蓬𢬣𫼳,ngày đi em chửa có chồng ngày về em đã tay bồng tay mang 別󰠲地獄天堂󰑼󰠲,Biết đâu địa ngục thiên đường là đâu @@ -30567,9 +27235,7 @@ 帝從登議卒行之,đế tòng đăng nghị tốt hành chi 趣産湮霞英式丹,thú sẵn yên hà ánh thức đan 𣃤𠁀昂貝周成,vừa đời ngang với chu thành -𤇮停底㴜空咍,bếp đừng để bẩn không hay 午沃讓謙羅美德,ngõ óc nhường khiêm là mỹ đức -𡑴勳將帶巾撝𦘧,đền huân tướng đai vày vẽ 十二月以署衛事舒泰侯阮仕健爲參督工科都給事中黎公朝爲禮科都給事中以其奉差開例爲民所保故也,thập nhị nguyệt dĩ thự vệ sự thư thái hầu nguyễn sĩ kiện vi tham đốc công khoa đô cấp sự trung lê công triều vi lễ khoa đô cấp sự trung dĩ kì phụng sai khai lệ vi dân sở bảo cố dã 置靜海軍於交州以駢為節度使,trí tĩnh hải quân ư giao châu dĩ biền vi tiết độ sứ 口臭羅退𠻦,khẩu xú là thối mồm @@ -30584,9 +27250,7 @@ 叔鵉𣈜意𦋦兵音音順𫗄青青迻船,thúc loan ngày ấy ra binh ầm ầm thuận gió thênh thênh đưa thuyền 𫗄東傕㐌憢𣑯憍梅,gió đông thôi đã giễu đào ghẹo mai 𫡦吝󰘂㨂杄掑店俸脱𧡊祝夢現𦋦,chín lần cửa đóng then cài đêm bỗng thoắt thấy chốc mòng hiện ra -㐌篇𡃛汝篇吟愁,đã thiên ngợi nhớ lại thiên ngâm sầu 使往來不絶,Sử vãng lai bất tuyệt -塘文章别𥙩之專勤,đường văn chương biết lấy chi chuyên cần 杶雪撫𡏧𪀄𠵎蝼墻呌永鍾厨㗂𣾺,đụn tuyết phủ bụi chim gù sâu tường kêu vẳng chuông chùa tiếng khơi 埃𪟽俸𠬠𢆥𠬠𤁕,ai ngờ bỗng một năm một lạt 七月莫敬典領兵侵清華沿河各縣,thất nguyệt mạc kính điển lĩnh binh xâm thanh hoa duyên hà các huyện @@ -30599,27 +27263,22 @@ 十八日以官員子孫前充金吾衛軍者試中充國子監監生,Thập bát nhật dĩ quan viên tử tôn tiền sung kim ngô vệ quân giả thí trúng sung Quốc tử giám giám sinh 盃窒麻囉傷,vui rất mà ra thương 倘󰠲傍傍𫗄𡗶迻香,thoảng đâu phảng phảng gió trời đưa hương -敬盎,kính áng nạ 至是海道遷移海門淺涸多聚雲屯故有,chí thị hải đạo thiên di hải môn thiển hạc đa tụ vân đồn cố hữu 糁斛司斗,tám hộc tư đấu 包饒拱閉饒錢秩之,Bao nhiêu cũng bấy nhiêu tiền mất chi 丙辰四年宋紹興六年,Bính Thìn tứ niên Tống Thiệu Hưng lục niên 癸未漢炎興元年吳永安十六年,quý mùi hán viêm hưng nguyên niên ngô vĩnh an thập lục niên 謝𢚸𥛉畧𡑝𫡮,Tạ lòng lạy trước sân mây -孛󰑼哿工三𪽐,bụt là thầy cả trong tam giới 惜台𣘃楛󱕨沉󰝂撙榾梄朱𦷩奴蹽𦷩蹽辰默𦷩蹽些蹅奴𣍋些蹽𨖲𨕭,tiếc thay cây gỗ lim chìm đem chôn cột giậu cho bìm nó leo bìm leo thì mặc bìm leo ta đạp nó xuống ta trèo lên trên 卒之麻聀㗂悭𠓨𠇮,tốt chi mà chác tiếng ghen vào mình 顯聖象固德神明,hiển thánh tuồng có đức thần minh 注刘平牢注吝巾胣農浽朱碎沛𠵩,chú lưu bình sao chú lần khân dạ nông nổi cho tôi phải quở 撅燶答冷仍埃妬徐,quạt nồng đắp lạnh những ai đó giờ -底朱英特塊塘狐疑,để cho anh được khỏi đường hồ nghi 尊師𡓮唉咀嘆,tôn sư ngồi hãy thở than -荼漿坤窖唁𫅜,dưa tương khôn khéo ngon lành 彪宇宙,bưu vũ trụ 瀝𥑥生𢪏朱菭襊貪,sạch sành sanh vét cho đầy túi tham 𠲖楼西𩃳月𣾺澄,e lầu tây bóng nguyệt khơi chừng 書常典𠊛空𧡊典,thư thường đến người không thấy đến -罢城囯倍常𬁷,vải chiêm thành quốc bội thường yêu sao 時文臣阮秉和范正華阮拨萃褚師董共就桂陽縣覧山社𭁈范謙柄謀從光紹帝,Thời văn thần Nguyễn Bỉnh Hoà Phạm Chính Hoa Nguyễn Bạt Tuỵ Chử Sư Đổng cộng tựu Quế Dương huyện Lãm Sơn xã dữ Phạm Khiêm Bính mưu tòng Quang Thiệu Đế 三月十一日辰時天忽自鳴,Tam nguyệt thập nhất nhật Thìn thì thiên hốt tự minh 騫縶宁意馬林,khiên chấp chữ ấy mựa lầm @@ -30631,20 +27290,14 @@ 撫使兼東都判陳國傑能築隄障鹹水便民耕種賞爵一資,phủ sứ kiêm Đông Đô phán Trần Quốc Kiệt năng trúc đê chướng hàm thuỷ tiện dân canh chủng thưởng tước nhất tư 𬁖扛畑󰸟𩄲篭𤌋香,sao giăng đèn nến mây lồng khói hương 大寶,đại bảo -象𫀅肝𧻐𤞻,xem gan đuổi hùm -情𥪞,tình trong như đã 出其中則僕願執籩豆奔走其間亦惟閣下之所使也,Xuất kì trung tắc bộc nguyện chấp biên đậu bôn tẩu kì gian diệc duy các hạ chi sở sử dã 甲辰十一年宋景德元年,Giáp Thìn thập nhất niên Tống Cảnh Đức nguyên niên -巾,cân 盘論,bàn luận 㐌麻茹𤇮𤼸具鋪排檯稔,đã mà nhà bếp dâng cỗ phô bày đài nậm -會𬙽亇渃森圍,hội lành cá nước xum vầy 轎花𠽖𠻛逴連仃洗情買朱填磊初,kiệu hoa giục giạo rước liền đừng tẩy tình mới cho đền lỗi xưa 冬十月明總兵張輔復以征虜副将軍來鎮守,Đông thập nguyệt Minh Tổng binh Trương Phụ phục dĩ Chinh lỗ phó tướng quân lai trấn thủ 刑部治罪,Hình bộ trị tội 贈故鉄山伯陳真為郡公封其子陳實爲弘休伯,tặng cố thiết sơn bá trần chân vi quận công phong kì tử trần thực vi hoằng hưu bá -遣𥙩麻,khiến lấy mà coi -渚𥙩蒸恩蔑𣈜麻惏蒸,chớ lấy chưng ơn một ngày 身仙身句𦋦情醜制,thân tiên thân cú ra tình xấu chơi 唏𫗄冷𠊛愁𩈘惮,hơi gió lạnh người sầu mặt dạn 𠳨𠶀姑󱪱固茄𫨩空,hỏi thăm cô kẹo có nhà hay không @@ -30669,7 +27322,6 @@ 𠹍𨱽𡽫渃遨遊審紅本另清奴本尋,dông dài non nước ngao du thắm hồng vốn lánh thanh nô vốn tìm 𢚸𢜠倍𡲤𦣰𨱽吁專,lòng mừng vội vã nằm dài vo chuyên 二月四諫議大夫牟俞都爵内大僚𤤻,nhị nguyệt tứ gián nghị đại phu mâu du đô tước nội đại liêu ban -嬋娟牢塊細𢬣英豪,thuyền quyên sao khỏi tới tay anh hào 形𡶀寅寅濕𠀿,hình núi dần dần thấp xuôi 強嘆強泣㵣潭懺生净買歛衾朱娘,càng than càng khóc ướt đầm sắm sanh tịnh mới liệm khâm cho nàng 國楨檻送意回京軍裂于城南門外,Quốc Trinh giám tống Ý hồi kinh quân liệt vu thành Nam môn ngoại @@ -30687,7 +27339,6 @@ 雙㭲檜䐗𠞹,song gốc cội chửa dứt 十一月,thập nhất nguyệt 𠄩边𨑮爲將軍,Hai bên mười vị tướng quân -𡲤强駢,cùng vả càng bền 死生拱𪧚𥙩𠳒死生,Tử sinh cũng giữ lấy lời tử sinh 沃陽和吏午停眞,óc dương hoà lại ngõ dừng chân 𣎃𠄩日夜平饒,tháng hai nhật dạ bằng nhau @@ -30699,13 +27350,10 @@ 𣘃竹𡨧延延固󰬮㝵君子,cây trúc tốt dờn dờn có vẻ người quân tử 󰜏𠫾󰠲倍󰋇底朱老𡴯呵𡴯享,bà đi đâu vội bấy để cho lão ngất nga ngất ngưởng 身尼捥𢰳爲縁,thân này uốn éo vì duyên -吝𡎴東𦣰直,lẩn cổng đông nằm chực 諒盛德大功之素著信異數殊禮之當加,Lượng thịnh đức đại công chi tố trước tín dị số thù lễ chi đương gia -𠳨法真空兮之𪡎,hỏi phép chân không 約夷官㙮塘連,ước gì quan đắp đường liền 雲浪姉拱󱋨唭,"Vân rằng ""Chị cũng nực cười" 國人以是異心不專屬於制某,quốc nhân dĩ thị dị tâm bất chuyên thuộc ư chế mỗ -𤾓朝反覆��形波瀾,trăm chiều phản phúc như hình ba lan 椿踞傲無禮騎馬直入𦍌明,Xuân cứ ngạo vô lễ kị mã trực nhập Dương Minh 至是復申禁之,chí thị phục thân cấm chi 尚祈國中耆舊臣僚同寅恊恭以称朕𢙇來之德,Thượng kì quốc trung kì cựu thần liêu đồng dần hiệp cung dĩ xứng trẫm hoài lai chi đức @@ -30719,15 +27367,12 @@ 牛悉擲劎於地曰舉眾徒死耳,ngưu tất trịch kiếm ư địa viết cử chúng đồ tử nhĩ 眜,mắt 乃自縊于寺後園,Nãi tự ải vu tự hậu viên -蔑丿清閑工課意,một phút thanh nhàn trong thuở ấy 𥒦油潙渃眜苔𢆥更,Đĩa dầu vơi nước mắt đầy năm canh 別兜,biết đâu 小姐𠓀㐌料澄啂戈,Tiểu thư trước đã liệu chừng nhủ qua 𢭾裙𦲿坐,buông quần lá tọa -蒸及,chưng gặp năm nắng nôi 底𣘈粉屡弹㛪曲隙,để son phấn lũ đàn em khúc khích 喑喑哭鬼󰟹神木𫥨,ầm ầm khốc quỷ kinh thần mọc ra -耒吏𨖅德𨖅俄,rồi lại sang đức sang nga 王甚雄勇逐蘇定建國稱王然以女主不能成再造之功,Vương thậm hùng dũng trục Tô Định kiến quốc xưng vương nhiên dĩ nữ chủ bất năng thành tái tạo chi công 尼土芋矩慈甘美,này thổ vu củ từ cam mỹ 甲戌五年宋開寳七年,giáp tuất ngũ niên tống khai bảo thất niên @@ -30738,7 +27383,6 @@ 停輕浪㗂舅陪,đừng khinh rằng tiếng cậu bồi 𨕭,trên 芙空繚柱鐵卒生生芙空繚柱桐英嗔扢𦰟,trầu không leo trụ sắt tốt xanh xanh trầu không leo trụ đồng anh xin ngắt ngọn -𫽄牟主時軍論𫯳,chẳng màu trốn chúa thì quân lộn chồng 眾悲妬幔之朱卒,chúng bay đó mần chi cho tốt 咹粓,ăn cơm 𢀭𢀨𫽄忽庫䝨𫽄謳,giàu sang chẳng hốt khó hèn chẳng âu @@ -30752,13 +27396,11 @@ 知審刑院事清化安撫使遷御史中賛權監修國史,tri Thẩm hình viện sự Thanh Hoá an phủ sứ thiên Ngự sử trung tán quyền giám tu quốc sử 春三月晋阮敷爲交州刺史,Xuân tam nguyệt Tấn Nguyễn Phu vi Giao Châu Thứ sử 制朱柳󰆾花吱朱𡑝六𥒥朱迷𢠨𠁀,chơi cho liễu chán hoa chê cho lăn lóc đá cho mê mẩn đời -𫥨𢬣解救朱𥠭,ra tay giải cứu cho giống 今李賁有眾五萬而不能守國然則賁短於爲將,kim lí bí hữu chúng ngũ vạn nhi bất năng thủ quốc nhiên tắc bí đoản ư vi tướng 𠁑畑㳥另󰘚𦎛廣寒,dưới đèn lóng lánh mặt gương quảng hàn 客戈塘底𠾿哬払羊,Khách qua đường để hững hờ chàng Tiêu 𨕭鎫𤄮𧵑𤼸𠓹蔑時仍味唁,trên mâm nhiều của dâng trọn một thời những vị ngon 九月太傅安郡公頼世卿卒贈謙國公,Cửu nguyệt Thái phó An quận công Lại Thế Khanh tốt tặng Khiêm quốc công -中𫩖𡄁稟喽庫𦖑,trong mồm lẩm bẩm rủa khó nghe 至曾孫少傅宗郡公武公㥁特其山川險遠隂蓄不臣之心僣稱王爵僞立朝班又結黨于莫孽屡有交書徃復事跡顯露,Chí tằng tôn Thiếu phó Tông quận công Vũ Công Đức đặc kì sơn xuyên hiểm viễn âm súc bất thần chi tâm tiếm xưng Vương tước nguỵ lập triều ban hựu kết đảng vu Mạc nghiệt lũ hữu giao thư vãng phục sự tích hiển lộ 底欺待客𢀭郎,để khi đãi khách giàu sang 竜城𫀅治垂衣久重,long thành xem trị thùy y cửu trùng @@ -30771,7 +27413,6 @@ 聘󰀩𥜤價迎婚産𣈜,Sính nghi rẻ giá nghinh hôn sẵn ngày 𣇞𥹰我價𠳐外𦊚𤾓,giờ lâu ngã giá vâng ngoài bốn trăm 待嫡子經也立,đãi đích tử kinh dã lập -徵女王紀起庚子至壬寅凣三年,trưng nữ vương khởi canh tý chí nhâm dần phàm tam niên 冬十一月元使馬合部等十人來問慶賀禮,Đông thập nhất nguyệt Nguyên sứ Mã Hợp Bộ đẳng thập nhân lai vấn khánh hạ lễ 音響,âm hưởng 爫之扱細𨻫功𡛔係寡𫯳𤳇典苔溪,làm chi cạp té luống công gái hễ goá chồng trai đến đầy khê @@ -30782,7 +27423,6 @@ 各𤽗沛亘飭𠫾尋,các ngươi phải gắng sức đi tìm 𪟂吒丐渃滝坡,chém cha cái nước sông bờ 舞射𢱖埋僊󰡎洞詩歌啌議客𨕭代,vũ xạ múa may tiên dưới động thi ca khong ngợi khách trên đời -己卯六年,kỉ mão lục niên minh thiên thuận tam niên 祭酒阮誠將奏之子昱遂夜作狀誣誠及武應先祭酒以下及各堂長將𭁈潜謀及逆,tế tửu nguyễn thành tương tấu chi tử dục toại dạ tác trạng vu thành cập vũ ứng tiên tế tửu dĩ hạ cập các đường trưởng tương dữ tiềm mưu cập nghịch 太師温奏朝廷,thái sư ôn tấu triều đình 𡅳翁不忍隊名几㐌爫福捨身修行,khuyên ông bất nhẫn đội danh kẻ đã làm phúc xả thân tu hành @@ -30806,13 +27446,11 @@ 帝義宋遣使謝恩且言以執海賊二十七人宋轉運使約勒溪峝不復騷動矣,đế nghĩa tống khiển sứ tạ ân thả ngôn dĩ chấp hải tặc nhị thập thất nhân tống chuyển vận sứ ước lặc khê động bất phục tao động hĩ 同考阮天錫揚言納言偏私夢荀𭛁憤詆辱於殿廷抗言不服而偏私之聲益沸騰矣,đồng khảo nguyễn thiên tích dương ngôn nạp ngôn thiên tư mộng tuân phát phẫn để nhục ư điện đình kháng ngôn bất phục nhi thiên tư chi thanh ích phí đằng hĩ 䕯㵢㳥撫祝𨑮𠄻𫷜,Bèo trôi sóng vỗ chốc mười lăm năm -羣之月女麻春,còn chi nguyệt nữa mà xuân 刼尼供丕𢚸尼易埃,kiếp này cũng vậy lòng này dễ ai 爪哇商人獻夜光珠還價錢萬鏹,trảo oa thương nhân hiến dạ quang châu hoàn giá tiền vạn cưỡng 秋七月十五日定功選任,Thu thất nguyệt thập ngũ nhật định công tuyển nhiệm 𤇥𤍶󰮧𩅀󱯷𩆋渃𩅹,lập lòe sấm chớp dồi dào nước mưa 停槊渃濁極𢚸𫛈𡥵,đừng xáo nước đục cực lòng cò con -𤊰唏涓㗂碎昆仰及󰅹群京謙,bén hơi quen tiếng tôi con nào còn ngượng ngập nào còn kiêng khem 𡢻固𣩂埃󰠳𠯽㹥𠼦猫𫫫喔,nợ có chết ai đâu chửi chó mắng mèo eo óc 𦋦從隴縱拯衝皮芇,Ra tuồng lúng túng chẳng xong bề nào 𫗄嵩𦰟焒強高,Gió tung ngọn lửa càng cao @@ -30828,7 +27466,6 @@ 上以伸聖神山河𢃄礪之盟下以篤功臣𭁈國咸休之慶也,thượng dĩ thân thánh thần sơn hà đái lệ chi minh hạ dĩ đốc công thần dữ quốc hàm hưu chi khánh dã 冬十月蝗傷稼,Đông thập nguyệt hoàng thương giá 𠫾摸花菓制𠄻中秋,đi mua hoa quả chơi rằm trung thu -其母再嫁季犛故有是命,đỗ nãi thượng vị hầu tông chi tử 六翁𦋦逴𠬠欺,lục ông ra rước một khi 庄嫌真𪮏跪,chẳng hèm chân tay què 󰘇柴皮吘杄花家童𠓨𠳚書茹買𢀨,cửa sài vừa ngỏ then hoa gia đồng vào gửi thư nhà mới sang @@ -30841,8 +27478,6 @@ 已復故軍民歸化於兹有年已立牧伯官守令軍衛司選任忠良贒能者以撫治之,dĩ phục cố quân dân quy hoá ư tư hữu niên dĩ lập mục bá quan thủ lệnh quân vệ ti tuyển nhiệm trung lương hiền năng giả dĩ phủ trị chi 朝臣定公伯鄭公旦等󱗫皇太子即位不𠃔初六月戊寅太保平涼侯黎志兵部上書定功伯鄭公旦西軍都督府左都督崇溪伯黎永就弘文殿奉迎皇太子即位以明年改為景統元年,Triều thần Định Công Bá Trịnh Công Đán đẳng khuyến Hoàng thái tử tức vị bất doãn Sơ lục nguyệt Mậu Dần Thái bảo Bình lương hầu Lê Chí Binh bộ thượng thư Định Công bá Trịnh Công Đán Tây quân đô đốc phủ tả đô đốc sùng khê bá Lê Vĩnh Tựu Hoằng Văn Điện phụng nghinh Hoàng thái tử tức vị Dĩ minh niên cải vi Cảnh Thống nguyên niên 今閤門唱奏事󰍶百官退君尙坐而蹕人始鳴蹕何也,Kim cáp môn sướng tấu sự tất bách quan thoái quân thượng toạ nhi tất nhân thuỷ minh tất hà dã -氊𥙩𣘃桃碧𣘃杏覩調霪󱯶,chen lấy cây đào biếc -浪㤙博固𢚸傷,rằng ơn bác có lòng thương 英宗次妃號靜惠者殿帥范五老女也出家之後英宗崩回本鄕,anh tông thứ phi hiệu tĩnh huệ giả điện soái phạm ngũ lão nữ dã xuất gia chi hậu anh tông băng hồi bản hương 移刑部大理出城外,Di Hình bộ Đại lí xuất thành ngoại 水母羅𧍅,thuỷ mẫu là sứa @@ -30862,13 +27497,10 @@ 砦五人餽餉五人差使五人令北江三路各運糧三千擔謂一人所㱕貯昌江城,trại ngũ nhân quỹ hướng ngũ nhân sai sứ ngũ nhân lệnh Bắc Giang tam lộ các vận lương tam thiên đảm Vị nhất nhân sở tê trữ Xương Giang thành 𥘑庄撴𢩽爫牢拒揆㵢󱚢冲𥯉魚家,vì ai đun đẩy làm sao cựa quậy chui vào trong đó ngư gia 𤐴香𣾼𣷭求神𨅹𡽫,thắp hương vượt bể cầu thần trèo non -王薨二十五日世子鄭𭫨迎就寧江發䘮乃令治郡公整船十三隻奉迎梓宫順行水道歸塟,vương hoăng nhị thập ngũ nhật thế tử trịnh tráng nghênh tựu ninh giang phát tang nãi lệnh trị quận công khuyết danh chỉnh thuyền thập tam chích phụng nghênh tử cung thuận hành thuỷ đạo quy táng 卒代茹陳𢀥命𢀨使渃北,rốt đời nhà trần vâng mệnh sang sứ nước bắc 󰅹埃別特芃𫨩桧,nào ai biết được bông hay cúi 卯𩢬㐌拈𠓨囷,Mẹo lừa đã CHỚM vào khuôn 𫥨𢬣济度朱𠊛𣷷迷,ra tay tế độ cho người bến mê -𫒂負涓情朱當,nhẽ phụ quên tình cho đương -一月十二日莫策國公甲澂致仕,nãi dĩ minh niên vi đoan thái sơ niên 咍󰑼苦尽旦㝵甘来,Hay là khổ tận đến ngày cam lai 路󰑼𠯦𠻵扱󱓀,lọ là thét mắng cặp rèn 睿智畧因唐之亡群心爱戴共推為主都于羅城民安國治功德永垂享年弗久,duệ trí lược nhân đường chi vong quần tâm ái đái cộng suy vi chủ đô vu la thành dân an quốc trị công đức vĩnh thuỳ hưởng niên phất cửu @@ -30878,7 +27510,6 @@ 美,mỹ 些𤄮代𥙩業商賈𧽈茹,ta nhiều đời lấy nghiệp thương cổ dấy nhà 𬲇娘些些娘𬲇,gió nương ta ta nương gió -𬘂怛坤扲󰜏馭𭁈官高󰅹典羕𠊛𬏝,dợ đứt khôn cầm bàngựa dữ quan cao nào đến dạng người ngây 𩵜󱰬斉頭,cá đối tày đầu 致永等過鎮南䦕各持尺組繋頸詣明幕府徒跣匍伏稽首跪上降表盡籍國中土地軍民官職悉聽處分納安廣永安州澌浮金勒古森了葛安良羅浮諸峒願内屬歸隷欽州,Trí Vĩnh đẳng quá Trấn Nam Quan các trì xích tổ hệ cảnh nghệ Minh mạc phủ đồ tiển bồ phục khể thủ quỵ thượng hàng biểu tận tịch quốc trung thổ địa quân dân quan chức tất thính xứ phân nạp An Quảng Vĩnh An châu Ti Phù Kim Lặc Cổ Sâm Liễu Cát An Lương La Phù chư động nguyện nội thuộc quy lệ Khâm Châu 𪀄𡶀蒸𠰉𡂒所㗂呌,chim núi chưng ríu rít thửa tiếng kêu @@ -30890,36 +27521,28 @@ 刃𪖫鈍,nhẫn mũi nhọn 默𠁀𧍆𢵯𧑂掏𣘃箕埃𢬦菓󰅹埃扜,mặc đời cua máy cáy đào cây kia ai trảy quả nào ai vo 行饐,hàng ế -以阮伯驥爲吏部尚書,dĩ nguyễn bá ký vi lại bộ thượng thư nguyễn bá ký chí linh nhân -油生杜翁宜,dù sinh đỗ ông nghè 嘱書文契用大紙不得猶狃用方紙如前,Chúc thư văn khế dụng đại chỉ bất đắc do nữu dụng phương chỉ như tiền 可𣌋吏衛𪱆飭爫隂󰆙,khá sớm lại về năng sức làm âm đức 吀,xin 󰋇𦝄共缺󰋇花共殘,Mấy trăng cũng khuyết mấy hoa cũng tàn 牌於其上以便四方所向,bài ư kì thượng dĩ tiện tứ phương sở hướng 催聀𧺀吏𢠩恾,thôi thắc thỏm lại mơ màng -交朱𨑮鐄𨑮,giao cho mười vàng mười 爫声筭斫脱身塊妄,làm thinh toan chước thoát thân khỏi vòng 節制鄭松使右将黄廷爱将兵攻畧陸岸󰱐䧺禮之子莫敬倫并馬三十五匹及噐械而還,tiết chế trịnh tùng sử hữu tướng hoàng đình ái tương binh công lược lục ngạn hoạch hùng lễ chi tử mạc kính luân tịnh mã tam thập ngũ thất cập khí giới nhi hoàn 鉦陀收空,chiêng đà thu không 󰅹𪟽𩄲渃俸󰠲隔潙,nào ngờ mây nước bỗng đâu cách vời 庚寅八年宋乾道六年,canh dần bát niên tống càn đạo lục niên -收𣦍𢩣𥪰怯連,thu ngay buồng cạnh khép liền 遣人乘小舟挽之不還後復回于本處,Khiển nhân thừa tiểu chu vãn chi bất hoàn hậu phục hồi vu bản xứ -𣃣𣈜佻𧺀,vừa ngày đào thắm 𠸜歆户郑尋常業文,tên hâm họ trịnh tầm thường nghiệp văn 月娥𨉓𠖈𡧲潙,nguyệt nga mình xuống giữa vời 秋七月大雨,Thu thất nguyệt đại vũ -𨕭明蕩外軒,trên mừng đãng ngoài hiên 吟𦝄姅厔噴花𦊚厦,ngậm trăng nửa chái phun hoa bốn hè -包除欺旦荣𡚖,bao giờ khi đến vinh quy 㨂蹎槶,đóng chân guốc 熣焠熣𤛠顛熣,thui đốt thui trâu đen thui 麻𫮲埝軍渃北調拯固據之破𡋿,mà mồ nấm quân nước bắc đều chẳng có cớ chi vỡ lở 抉𡑝達逴𣳮󰜍𤏧香,quét sân đặt trác rửa bình thắp hương 用遣式臙輝牟粉倦𨤔撑𠒦色覩󱢍,dong khiến thức yên hoe màu phấn quẹn vẻ xanh rã sắc đỏ phai 皮外噠噠呐唭,Bề ngoài thơn thớt nói cười -夜𣎀,dạ đêm 㐌𠄼辻歳𨑗頭,đã năm mươi tuổi trên đầu 唯边滝麻立廟蜍蒸󰁰餘准,dõi bên sông mà lập miếu thờ chưng mười dư chốn 𥉫𩇍𩇍,trông loà loà @@ -30929,9 +27552,7 @@ 𣛨䋥默埃啉杜𣷷,chèo lưới mặc ai lăm đỗ bến 明冊皇長子祈鎮爲皇太子,minh sách hoàng trưởng tử kì trấn vi hoàng thái tử 口角蒙法呐岩,khẩu giác mỏng mép nói nhàm -北南停事争民特安苓茹特𢪀宜,bắc nam dừng sự chiến tranh dân được yên lành nhà được nghỉ ngơi 虐焰陷赤子於禍坑,ngược diễm hãm xích tử ư hoạ khanh -媄󰑼𠊛渃南些實𢚸庒喃那稽𣳔,mẹ là người nước nam ta thực lòng chẳng muốn nôm na kể ròng 酉𪰛惟㦃猝至突入珣營中見珣著紅袍坐床上以鎗刺殺之其徒黨皆走散,Dậu thời Duy Sản thốt chí đột nhập Tuân dinh trung kiến Tuân trước hồng bào toạ sàng thượng dĩ thương thích sát chi kì đồ đảng giai tẩu tán 𩄲篭痕𧄈,mây lồng ngấn rêu 大姨姨奇令世小姨姨乙𬃴咍每𦍛,đại di dì cả lành thay tiểu di dì út trăm hay mọi dường @@ -30964,12 +27585,10 @@ 改𠇮於蒸准𫯲蠻阻鬪於蒸𡎝黿鼉,gửi mình ở chưng chốn rợ man trở dấu ở chưng cõi ngoan đà 𣷷𤁘亇吸𦝄,bến trong cá hớp trăng 󰝡屍娘吏情󰉨園花,đem thây nàng lại tình rày vườn hoa -几𫨩武芸𠊛刀弓,kẻ hay võ nghệ người đao cung 料麻高𧼋賒𢒎,liệu mà cao chạy xa bay 時既板蕩政非已出内聽奸䛕外荒禽獸昏暗不明剛愎自用其亡也宜哉,Thời ký bản đãng chính phi dĩ xuất nội thính gian dua ngoại hoang cầm thú hôn ám bất minh cương phức tự dụng kì vong dã nghi tai 空別姑𪀄祝於󰠲,không biết cô chim chóc ở đâu 𠬠𠁀娘𠰚傷喂群之,một đời nàng nhẽ thương ôi còn gì -嗃同人耒散省詩,kêu đồng nhân rỗi tán tiếng thơ 以端慶二年十月初四日生,dĩ đoan khánh nhị niên thập nguyệt sơ tứ nhật sinh 𥐆𨱽固𢼂象𡗶㐌𢺹,vắn dài có số tuồng trời đã chia 後復鑄鉛鉄新色諸間錢頒行天下各處使之通用焉,Hậu phục chú duyên thiết tân sắc chư gian tiền ban hành thiên hạ các xứ sử chi thông dụng yên @@ -30979,12 +27598,10 @@ 店時炪𦹵共𫃸𣈜時𢶢𤿰共𦖑,đêm thời đốt cỏ cùng nối ngày thời gióng trống cùng nghe 𡗄固蒌𤂬𬏓味,gồm có rau suối vài vị 欺𫀅花𦬑欺除𦝄𨖲,Khi xem hoa nở khi chờ trăng lên -工朱質振特如唎,công cho chắc chắn được như lời 穆荣𦖑永边𦖻朋󰟯𩄰打𦡟𡗶𤳷兜,mục vinh nghe vẳng bên tai bằng dường sét đánh lưng trời bởi đâu 丁卯帝崩于永光殿,đinh mão đế băng vu vĩnh quang điện 鄭維憭一向潜住本國石林州峒寨附近廣西士官地方黎寧面貌不相識故或稱,trịnh duy liệu nhất hướng tiềm trú bản quốc thạch lâm châu động trại phụ cận quảng tây sĩ quan địa phương lê ninh diện mạo bất tương thức cố hoặc xưng 欺盃𪠿唶頭厦噌浪翁子庒兮易唯,khi vui rúc rích đầu hè tâng rằng ông tí chẳng hề dẻ doi -一黎中宗即位三日而遇害雖未逾年然諸王争立凣八月實中宗嗣位之年,nhất lê trung tông tức vị tam nhật nhi ngộ hại tuy vị du niên nhiên chư vương tranh lập phàm bát nguyệt thực trung tông tự vị chi 占城復擾邊,Chiêm Thành phục nhiễu biên 𩰈𬑉,nheo mắt 噲,gọi @@ -30993,13 +27610,10 @@ 時有星隕於營中,thời hữu tinh vẫn ư doanh trung 同登固鋪駈驢固娘蘇氏固厨三声,đồng đăng có phố kỳ lừa có nàng tô thị có chùa tam thanh 委節制太尉宜國公鄭根董兵直扺日麗海門差副将少尉陶光饒爲統率副将少尉黎時憲左都督黄義膠等並爲督率陪從黎仕澈鄭,Uỷ Tiết chế Thái uý Nghi quốc công Trịnh Căn đổng binh trực chỉ Nhật Lệ hải môn sai phó tướng Thiếu uý Đào Quang Nhiêu vi thống suất phó tướng Thiếu uý Lê Thì Hiến Tả đô đốc Hoàng Nghĩa Giao đẳng tịnh vi đốc suất Bồi tụng Lê Sĩ Triệt Trịnh -䀡𫥨鴈落沈埃當,xem ra nhạn lạc trầm ai đương -𢚸月花俸連傾傾,lòng nguyệt hoa ấy bỗng liền khuynh khuynh 云仙拮挭𬨠塘,Vân Tiên cất gánh lên đường 丁亥五十四年漢景帝三年,đinh hợi ngũ thập tứ niên hán cảnh đế tam niên 牢朱骨肉院全,sao cho cốt nhục vẹn tuyền 仍英絆礼斋插𢯢,nhưng anh bận lễ chay sắp sửa ->明嘉靖二十二年莫遣使如明歲貢,minh gia tĩnh nhị thập nhị niên mạc khiến sứ như minh tuế cống 丐金鈥,cái kim hoả 𫯳咹炙𡞕咹腩,chồng ăn chả vợ ăn nem 𡶀𤷱𣷭𣴓恨意坤嵬,núi mòn bể cạn hận ấy khôn nguôi @@ -31009,7 +27623,6 @@ 春設仁王會于天安殿,xuân thiết nhân vương hội vu thiên an điện 𠸦埃窖攤,khen ai khéo nặn 弄󰅹麻𦬑喯𢈱月花,lòng nào mà nỡ buông lời nguyệt hoa -命天下築天里路以便往來,tả nội trịnh kiền dinh hiệu 上慮将士未,thượng lự tướng sĩ vị 於蒸𨕭坡滝河,ở chưng trên bờ sông hà 五日帝親督右相黄廷爱太尉阮黄阮有僚太傅鄭杜等及諸将士兵象萬餘到鎮南交䦕約期會勘,ngũ nhật đế thân đốc hữu tướng hoàng đình ái thái uý nguyễn hoàng nguyễn hữu liêu thái phó trịnh đỗ đẳng cập chư tướng sĩ binh tượng vạn dư đáo trấn nam giao quan ước kì hội khám @@ -31023,9 +27636,7 @@ 後人得東海明珠以井水洗之色愈光瑩,Hậu nhân đắc Đông hải minh châu dĩ tỉnh thuỷ tẩy chi sắc dũ quang oánh 𠫾䀡榜𨴦󰠯傕𠓨塲,đi xem bảng cửa trống thôi vào trường 代唯儒尊發邑邦,đời dõi nho tông ph��t ấp bang -層𩄲盧󰪀𡗶撑𡴯󱘫竹󱘬孤客永,tầng mây lơ lửng trời xanh ngắt ngõ trúc quanh co khách vắng teo 浪花奴覩每才,Rằng Hoa nô đủ mọi tài -瓊対𣦍浪,quỳnh đối ngay rằng 𨕭案落体青刀,trên yên nhác thấy thanh dao 夏四月初令吏部官凡文武各職白身初授反降職致職並許,hạ tứ nguyệt sơ lệnh lại bộ quan phàm văn võ các chức bạch thân sơ thụ phản giáng chức trí chức tịnh hứa 㳥泣廢興𥋳沕遁,sóng rập phế hưng coi vẫn rộn @@ -31066,7 +27677,6 @@ 上皇御小舟宣慈太后在船尾召文肃王登船首止許一夫丁掉而已,Thượng hoàng ngự tiểu chu Tuyên Từ Thái hậu tại thuyền vĩ triệu Văn Túc Vương đăng thuyền thủ chỉ hứa nhất phu đinh trạo nhi dĩ 索軍󰟨𤁕坤當𡗶󰟯渚祚神󰟯渚𠳐,sách quân thế lạt khôn đương trời dường chửa tộ thần dường chửa vâng 渡海濟師古弄至靈之兵膽落跨山進旅三江東関之卒魂飛,Độ hải tế sư Cổ Lộng Chí Linh chi binh đảm lạc khoá sơn tiến lữ Tam Giang Đông Quan chi tốt hồn phi -民安南𧡊事残忍如埃空𤴬𢚸𢴑𦛌眾碎保𤑟朱公眾别,dân an nam thấy sự tàn nhẫn như ai không đau lòng dứt ruột chúng tôi bảo rõ cho công chúng biết 癸卯十一年莫廣和三年,quý mão thập nhất niên mạc quảng hoà tam niên 以解念鬱之寃扶正氣於億年殄奸䧺於當日其於事師之道既明且白矣,dĩ giải niệm uất chi oan phù chính khí ư ức niên điễn gian hùng ư đương nhật kì ư sự sư chi đạo ký minh thả bạch hĩ 帝世家豪右天資奇才仕不得志,Đế thế gia hào hữu thiên tư kì tài sĩ bất đắc chí @@ -31084,7 +27694,6 @@ 䀡𩑛半鬼奔𤞻,xem loài bán quỷ buôn hùm 丙戌重興二年元至元二十三年春正月放元軍還國,Bính Tuất Trùng Hưng nhị niên Nguyên Chí Nguyên nhị thập tam niên xuân chính nguyệt phóng Nguyên quân hoàn quốc 𨑮分些㐌信饒奇𨑮,mười phần ta đã tin nhau cả mười -渚課枯槁固,chữa giúp 坤頑旦墨呐能沛𠳒,khôn ngoan đến mực nói năng phải lời 倘或貪墨闒茸罔功及諂事求容僥倖無耻者󰁮奏為黜陟,thảng hoặc tham mặc tháp nhung võng công cập siểm sự cầu dung nhiêu hạnh vô sỉ giả cử tấu vi truất trắc 𡂂󰑼昆𥘷𠅍𠫾,ngỡ là con trẻ mất đi @@ -31092,12 +27701,9 @@ 鳳盖鎖金水行則龍舟引䌫出入宫禁無所忌惮,phượng cái toả kim thuỷ hành tắc long chu dẫn lãm xuất nhập cung cấm vô sở kị đạn 翁𣩂辰舌身翁,ông chết thì thiệt thân ông 肯飭料戈𣷭扱𡽫,gắng sức liều qua bể gặp non -𠹚𠳿料排呐能,liệu bài nói năng 占城不納,chiêm thành bất nạp -𠊛醝道几腰才情,người say đạo kẻ yêu tài tình 功寔多社稷寄堪任生民,công thực đa xã tắc ký kham nhiệm sinh dân 八月暴風民間疫癘多有死者,Bát nguyệt bạo phong dân gian dịch lệ đa hữu tử giả -犬㹥,khuyển chó 宴瓊瑤仕󱋓花默苔,yến quỳnh dao sẩy chén hoa mắc đày 姑箕󱥔妸爫之底朱英怒信𠫾䋦𧗱,cô kia óng ả làm chi để cho anh nọ tin đi mối về 今當給百官歲俸錢臣乞辭,kim đương cấp bách quan tuế bổng tiền thần khất từ @@ -31123,17 +27729,14 @@ 考試官貟男孫属文書筭,Khảo thí quan viên nam tôn thuộc văn thư toán 考覆官敢有徇情妄考吏部考覆不明吏科審駁不當一體送刑部如律治罪,khảo phúc quan cảm hữu tuẫn tình vọng khảo lại bộ khảo phúc bất minh lại khoa thẩm bác bất đáng nhất thể tống hình bộ như luật trị tội 常制馨羅𥒥共𠁑㭲核庄娘𫔸茹,thường chơi hang la đá cùng dưới gốc cây chẳng nương cửa nhà -買𢶿揲𠸼生倍鐄,mới truyền dọn dẹp mời sinh vội vàng 放至寧浦遇寶爲設饌伏兵欲殺之,phóng chí ninh phố ngộ bảo vi thiết soạn phục binh dục sát chi 違者許法司捕捉,Vi giả hứa pháp ti bổ tróc 𢴑䋦迻緣拱𪽝𡗶爲埃撴𢩽𢪀如唭,dắt mối đưa duyên cũng bởi trời vì ai đun đẩy nghĩ như cười 底些推吏䀡排欣,để ta suy lại xem bài hơn -𧡊几奸頑䏾吏苔,thấy kẻ gian ngoan bụng lại đầy 折𫯳麻吏𥙩𫯳,Giết chồng mà lại lấy chồng 以阮名實爲兵部右侍郎,dĩ nguyễn danh thực vi binh bộ hữu thị lang 𡮍爲琹㐌󰐻𦀊,chút vì cầm đã BÁM dây 或𬌥羝狺越𤞼㹥,hoặc trâu dê ngan vịt lợn chó -推𢚸涉𡵆𤴬𢚸終天,Suy lòng trắc khởi dĩ đau lòng chung thiên 𧡊𠳒决斷罕灰,Thấy lời quyết đoán hẳn hoi 𠃩囬問曰如圍䋦絲,Chín hồi vấn vít như vầy mối tơ 壬寅四年宋嘉祐七年,nhâm dần tứ niên tống gia hựu thất niên @@ -31144,13 +27747,9 @@ 族子也放走得免至州少時暴頞渴死,tộc tử dã phóng tẩu đắc miễn chí châu thiểu thời bạo át khát tử 意,ấy 親征擼𦰟天戈占南元北調羅揲散,thân chinh trỏ ngọn thiên qua chiêm nam nguyên bắc đều là dẹp tan -拱衰,thế người cũng suy -𧡊信博杜寔𢜠台,thấy tin bác đỗ thật mừng thay 𢱖頭𤞻𢴩鬚𤞻侯拯塊𠰘𤞻,mó đầu hùm vuốt râu hùm hầu chẳng khỏi miệng hùm -調排󱙻户沒欺詳,đều bày tên họ một khi đặng tường 果菩提咹𠮾嚓𨷈劫恒𩛂,quả bồ đề ăn ngọt xớt muôn kiếp hằng no 朕在爾尚如此况後日乎帝扣頭謝罪,trẫm tại nhĩ thượng như thử huống hậu nhật hồ đế khấu đầu tạ tội -軍民簿籍黎希葛副使翰林院侍講鄭鉄長中書起居舍人阮天錫監察御史陳驚等往明國賀即位并立皇太子及謝賜綵幣,quân dân bạ tịch lê hi cát phó sứ hàn lâm viện thị giảng trịnh thiết trường trung thư khởi cư xá nhân nguyễn thiên tích giám sát ngự sử trần kinh đẳng vãng minh quốc hạ tức vị tịnh lập hoàng thái tử cập tạ tứ thái tệ lê hi cát lương giang lam sơn nhân 𥙩𣎃𦊛𣈜夢糝除午生蔑昆𡛔,lấy tháng tư ngày mồng tám giờ ngọ sinh một con gái 一朝退時五府六部東閣御史󰱑六寺史官等衙門吏將簿本檢㸔入六科查問籍牒並不之禁,Nhất triều thoái thời ngũ phủ lục bộ Đông các Ngự sử đài lục tự sử quan đẳng nha môn lại tương bạ bản kiểm khán nhập lục khoa tra vấn tịch điệp tịnh bất chi cấm 渴真瞪目止之遂不果,khát chân trừng mục chỉ chi toại bất quả @@ -31174,7 +27773,6 @@ 命工部,mệnh công bộ 𢬣空渚易尋𨪪廕𩛂,tay không chưa dễ tìm vành ấm no 時帝方熟睡其筥有異光寺僧起問故帝言乃以圭示之,Thời đế phương thục thuỵ kì cử hữu dị quang tự tăng khởi vấn cố đế ngôn nãi dĩ khuê thị chi -眜箕𬆄𥊢𪿄𠫾,mắt kia ngay thẳng trông đi 梣恨不得志乃稱兵作亂,sầm hận bất đắc chí nãi xưng binh tác loạn 芇󰑼家法怒𠖤,Nào là gia pháp nọ bay 以同知審刑院事裴汝領為國威下路安撫使北江下路轉運使,dĩ đồng tri thẩm hình viện sự bùi nhữ lĩnh vi quốc oai hạ lộ an phủ sứ bắc giang hạ lộ chuyển vận sứ @@ -31184,7 +27782,6 @@ 帝斥逐皇宗功臣回清華地方并殺女史内臣占人,Đế xích trục hoàng tông công thần hồi Thanh Hoa địa phương tịnh sát nữ sử nội thần Chiêm nhân 㗂吨𦖑𦥃賊西,tiếng đồn nghe đến giặc tây 冬十一月李元嘉以城門有逆水恐州人多生叛意因移今城焉,đông thập nhất nguyệt lí nguyên gia dĩ thành môn hữu nghịch thuỷ khủng châu nhân đa sinh phản ý nhân di kim thành yên -咹𪉽,ăn mặn nói ngay 𡗶𰞃𫳵𦓡沕襖󱖮,trời bức sao mà vẫn áo bông 念丹沒󰌺𫀅󰑼𡬷𡬼,niềm đan một tấm xem là tấc gang 十三日命鄭侑徃宣光公幹,thập tam nhật mệnh trịnh hựu vãng tuyên quang công cán @@ -31199,7 +27796,6 @@ 藝宗皇帝附昏德公楊日禮一年諱暊明宗弟三子也嫡母憲慈宣聖太皇太后親生母與憲慈同母即阮聖訓女嫁黎氏之所生女明宗次妃黎氏者也在位三年遜位二十七年壽七十四,nghệ tông hoàng đế phụ hôn đức công dương nhật lễ nhất niên huý phũ minh tông đệ tam tử dã đích mẫu hiến từ tuyên thánh thái hoàng thái hậu thân sinh mẫu dữ hiến từ đồng mẫu tức nguyễn thánh huấn nữ giá lê thị chi sở sinh nữ minh tông thứ phi lê thị giả dã tại vị tam niên tốn vị nhị thập thất niên thọ thất thập tứ 癸卯八年宋淳熙十年,Quý Mão bát niên Tống Thuần Hi thập niên 󰭼𣠲用𫦵旭𨔍台,lấy rễ dùng chữa hóc lạ thay -監昂𠑕𩈘麻疎切𢚸,dám ngang ngửa mặt mà thưa thớt lòng 繋壽郡公于象皆献之營門及生擒賊将大小數十員,Hệ Thọ quận công vu tượng giai hiến chi doanh môn cập sinh cầm tặc tướng đại tiểu số thập viên 先是化州人,Tiên thị hoá châu nhân 沛㝵𦝄𫗄沕潙咍牢,phải người trăng gió vật vờ hay sao @@ -31207,7 +27803,6 @@ 及和之伐林邑慤自奮請從軍,Cập Hoà Chi phạt Lâm Ấp Xác tự phấn thỉnh tòng quân 日與親勳大臣文武百官協同心德共求治理區處世務以興太平,nhật dữ thân huân đại thần văn võ bách quan hiệp đồng tâm đức cộng cầu trị lí khu xứ thế vụ dĩ hưng thái bình 賞爵既行猶有觖望者,Thưởng tước ký hành do hữu quyết vọng giả -尋称當底麻𢚁𭿍,tìm xứng đáng để mà cậy trông 亇固腥臊意亇裴,cá có tanh tao ấy cá bùi 徐𫀅乙体顕灵碑除,Chờ xem ắt thấy hiển linh bây giờ 陳暠鄭綏之徒乱階大釀擾,trần cảo trịnh tuy chi đồ loạn giai đại nhưỡng nhiễu @@ -31215,7 +27810,6 @@ 旨諭大臣太監及刑官等曰凡折獄者㨿律文正條而断支其本條及罪名即取刑律呈大臣太監󰱑官五道公同看過眾官曰是然後断之盖以訟事或有冤屈故欲覆勘明白無如前日黎察徒以偏私賄賂而為之,chỉ dụ đại thần thái giám cập hình quan đẳng viết phàm triết ngục giả cứ luật văn chính điều nhi đoán chi kì bản điều cập tội danh tức thủ hình luật trình đại thần thái giám đài quan ngũ đạo công đồng khán quá chúng quan viết thị nhiên hậu đoán chi cái dĩ tụng sự hoặc hữu oan khuất cố dục phú khám minh bạch vô như tiền nhật lê sát đồ dĩ thiên tư hối lộ nhi vi chi 𠰚𡽫𣎀短情𨱽,Nỉ non đêm ngắn tình dài 𨕭枚洌𣹕襖󰑼,Trên MAI lướt SƯỚT áo là -癸亥六年,quý hợi lục niên minh hoằng trị thập lục niên 九月定識字借寫状非教唆令,Cửu nguyệt định thức tự tá tả trạng phi giáo toa lệnh 𡮈歲,nhỏ tuổi 固澫固坊固寨固庄,có vạn có phường có trại có trang @@ -31241,20 +27835,16 @@ 事開呈意或開𠰘或開絏或󱣹𦀊𨨧調特,sự khai trình ấy hoặc khai miệng hoặc khai giấy hoặc đánh dây thép đều được 姜种親人阮仲拿于廷尉獄打死抛于城外,khương chủng thân nhân nguyễn trọng nã vu đình uý ngục đả tử phao vu thành ngoại 翁停𠜯𩈘擼鬚損钱,ông đừng cạo mặt nhổ râu tốn tiền -别包𣉹特室家如𠊚,biết bao giờ được thất gia như người 戊戌六年二月以後改永壽元年明曆十二年清順治十四年,Mậu Tuất lục niên Nhị nguyệt dĩ hậu cải Vĩnh Thọ nguyên niên Minh Lịch thập nhị niên Thanh Thuận Trị thập tứ niên 遣趄𦷾,khiến chở đấy -求塊富溪,cầu khỏi phú kê 没函湆浥仍𨦩貝釵,một hòm ăm ắp những vòng với thoa 𪠿𠲔尸吒𡥵𤝞𫴸吁噅默媄丐蜂瓢,rúc rích thây cha con chuột nhắt vo ve mặc mẹ cái ong bầu 初帝爱丞旨廌妻阮氏路容貌文章之美召入拜為禮儀士日夜侍側,Sơ đế ái thừa chỉ Trãi thê Nguyễn Thị Lộ dung mạo văn chương chi mĩ triệu nhập bái vi Lễ nghi sĩ nhật dạ thị trắc -悲𣉹嗔強𨖲塘深,bây giờ xin cẵng lên đường thăm 期,kỳ 強𦖑媒呐強𤴬如寅,càng nghe mụ nói càng đau như dần 󰁮賢有令即成湯之立賢無方也論降有書即成湯之代虐以寬也,cử hiền hữu lệnh tức thành thang chi lập hiền vô phương dã luận hàng hữu thư tức thành thang chi đại ngược dĩ khoan dã 章程,chương trình 明日山精將珍寶金銀山禽野獸等物來献,Minh nhật Sơn Tinh tương trân bảo kim ngân sơn cầm dã thú đẳng vật lai hiến -買打料𫥨認䀡廊,mới đánh liều ra nhận xem làng 至莅仁行殿令内人侍女召乍斗妃媚醯侍御州,chí li nhân hành điện lệnh nội nhân thị nữ triệu sạ đẩu phi mị ê thị ngự chu 命内官問占國使臣以事大之禮,mệnh nội quan vấn chiêm quốc sứ thần dĩ sự đại chi lễ 鍝鋸鋸侈捁來咍㝵,ngu cứ cưa xẻ kéo lay hai người @@ -31265,19 +27855,15 @@ 事覺絞死,Sự giác giảo tử 朝廷之兵來則禦之,Triều đình chi binh lai tắc ngự chi 𥘷𡥵㐌別󰠳𦓡敢䜹,Trẻ con đã biết đâu mà dám thưa -弹翁芇吏𤯰,đàn ông nào lại đẻ 几湯𠊛𬟥排排買油干暈渚派湥紅,kẻ thang người thuốc bời bời mới dầu cơn vựng chửa phai giọt hổng 𣈘秋󰜋刻󰜋迡,đêm thu một khắc một chầy 舘主翁曰郎君即貴人也願速行勿留取禍,quán chủ ông viết lang quân tức quý nhân dã nguyện tốc hành vật lưu thủ hoạ -氷雪敢𫼲節玉,băng tuyết dám rời tiết ngọc -桃疎柳要待𥉫英䧺,đào to liễu yếu đợi trông anh hùng 岸怒󰖚沔釆石廊箕󱫤景潇湘,ngàn nọ so miền thái thạch làng kia mỉa cảnh tiêu tương 噠爫府縣社村固澫固坊固寨固庄,đặt làm phủ huyện xã thôn có vạn có phường có trại có trang 𠀧生歐罕綠𡗶之低,Ba sinh âu hẳn duyên trời chi đây 哭嘆計歇念西,Khóc than kể hết niềm tây 人臣稱君曰陛下指天子所居曰朝廷指政令所出為朝省自古不易之稱也,Nhân thần xưng quân viết Bệ hạ chỉ Thiên tử sở cư viết Triều đình chỉ chính lệnh sở xuất vi Triều sảnh tự cổ bất dịch chi xưng dã 太尉阮有僚俘󰱐明智父子俱斬之,Thái uý Nguyễn Hữu Liêu phù hoạch Minh Trí phụ tử câu trảm chi -片情𠬠塊妾嗔恾,phiến tình một khối thiếp xin mang 校定征占别令二十五條并定行兵政令賞功例,Hiệu định chinh Chiêm miệt lệnh nhị thập ngũ điều tịnh định hành binh chính lệnh thưởng công lệ 自是而後踵而行之,tự thị nhi hậu chủng nhi hành chi 霜沙落坦湄爐冷瀧,sương sa lác đác mưa tro lạnh lùng @@ -31294,10 +27880,8 @@ 皇弟周箇卒,Hoàng đệ Chu Cá tốt 𠁀吒咹𪉾𠁀𡥵渴渃,đời cha ăn mặn đời con khát nước 𠳒聖𠰺句句玉,lời thánh dạy câu câu ngọc -𢞂𥉫𨖲色𩄲,buồn trông lên sắc mây 占窖挼和唿呌,chim khướu nuôi hoà hót kêu 𠰺𡥵自課𡥵群𡮲𤵶,dạy con còn thuở con còn thơ ngây -憲官浪特𡗶朱壻䝨,hiến quan rằng được giời cho rể hiền 梗箕拯沛檜尼麻𦋦,Cành kia chẳng phải cội này mà ra 六月差官選汰另兵,lục nguyệt sai quan tuyển thải lánh binh 丙寅九年宋󰦭淳二年元至元三年春正月占城使臣布星布弘布突來貢,Bính Dần cửu niên Tống Hàm Thuần nhị niên Nguyên Chí Nguyên tam niên xuân chính nguyệt Chiêm Thành sứ thần Bố Tinh Bố Hoằng Bố Đột lai cống @@ -31308,10 +27892,7 @@ 𠲖𠊚群𢖵仍㝵冲𡎟,e người còn nhớ những ngày trong hang 詣陽邁陽邁執之,nghệ dương mại dương mại chấp chi 至逆暠犯闕不䏻堅守臣節又反北靣事讐顯是背國從僞干有重罪,chí nghịch cảo phạm khuyết bất năng kiên thủ thần tiết hựu phản bắc diện sự thù hiển thị bội quốc tòng nguỵ can hữu trọng tội -属将夏郡公爲虜所獲林郡公當陣怯走伏誅,thuộc tướng hạ quận công khuyết danh vi lỗ sở hoạch lâm quận công khuyết danh đương trận khiếp tẩu phục tru -𠁀𧍆𧍆󱣰𠁀𧑂,đời cua cua máy 司馬黎列捕得奏之,tư mã lê liệt bổ đắc tấu chi -朝歴事清騷,chiều lịch sự thanh tao 奉曉等還以服武奏㨗于太祖柩前又,phụng hiểu đẳng hoàn dĩ phục võ tấu tiệp vu thái tổ cữu tiền hựu 帝料賊勢日弱我軍日強時至不行恐七機會乃留黎銀黎文安黎盃黎填黎領黎文靈黎國興等圍乂安城駐營,đế liệu tặc thế nhật nhược ngã quân nhật cường thời chí bất hành khủng thất cơ hội nãi lưu lê ngân lê văn an lê bôi lê điền lê lĩnh lê văn linh lê quốc hưng đẳng vi nghệ an thành trú doanh 昆󱫦𥾽練朱吒添愁,con còn bịn rịn cho cha thêm rầu @@ -31329,13 +27910,11 @@ 朱咍𢀭𦖡𢀭𥊖尋󱚢󱙹㐌𡗋𠊛𦋦空,cho hay giàu điếc giàu đui tìm vào trước đã lắm người ra không 庒應辰拱爫虧,chẳng ưng thì cũng làm khuây 自三代之盛胡粤不受正朔非強不䏻服威不能制以為不居之地不牧之民不足以煩中國也,tự tam đại chi thịnh hồ việt bất thụ chính sóc phi cường bất năng phục uy bất năng chế dĩ vi bất cư chi địa bất mục chi dân bất túc dĩ phiền trung quốc dã -虐頭蔑祝式𬰢𡗶覩㐌,ngước đầu một chốc thức 儂智髙以勿惡洞叛,Nùng Trí Cao dĩ Vật Ác động phản 陳沆先期交懽将相矣,trần hàng tiên kì giao hoan tướng tướng hĩ 宋帝許之召入使殿勞問賜賞甚厚授明提金紫榮祿大夫檢校太尉驩州刺史,tống đế hứa chi triệu nhập sứ điện lao vấn tứ thưởng thậm hậu thụ minh đề kim tử vinh lộc đại phu kiểm hiệu thái uý hoan châu thứ sử 𧵑󰠲朱特餘乘𠰘咹,của đâu cho được dư thừa miệng ăn 辻核銅柱畧𡑝湨油他嗎焒𤑍焠衝,mười cây đồng trụ trước sân xối dầu thoa mỡ lửa hừng đốt xông -𤤰官士庶𠊚泣渃,vua quan sĩ thứ người khắp nước 打悁𤾓陣飭餘𰿘𠊛,Đánh quen trăm trận sức dư muôn người 政刑磊節遊觀過常,chính hình lỗi tiết du quan quá thường 乙丑端慶元年明弘治十八年,Ất Sửu Đoan Khánh nguyên niên Minh Hoằng Trị thập bát niên @@ -31353,7 +27932,6 @@ 定駕行禁浮言假詐令,định giá hành cấm phù ngôn giả trá lệnh 仍典干𬲇連忖式隊時,nhưng đến cơn gió liền thổn thức đòi thời 心膜󰑼芒果心,tâm mô là màng quả tim -畑𤍑𦰟敬香迻𤌋,đèn chong ngọn kính 今宜親明前令嚴加戒飭係有前項婦人眾所共知及其夫不䏻戒止者並如律治罪,kim nghi thân minh tiền lệnh nghiêm gia giới sức hệ hữu tiền hạng phụ nhân chúng sở cộng tri cập kì phu bất năng giới chỉ giả tịnh như luật trị tội 客㐌𨖲馭㝵群𥊘蹺,Khách đà lên ngựa người còn NGHÉ theo 吀柴排訢音毛朱詳,xin thầy bày tỏ âm hao cho tường @@ -31361,7 +27939,6 @@ 昭弊理之公定宗禮数功載舉貴尊之典,chiêu tế lí chi công định tông lễ sổ công tái cử quý tôn chi điển 辛丑四年元至正二十一年春正月彗星見東北,Tân Sửu tứ niên Nguyên Chí Chính nhị thập nhất niên xuân chính nguyệt tuệ tinh hiện Đông Bắc 䏾𦝄㐌𧿨花棃吏𧵆,Bóng trăng đã TRỞ hoa lê lại gần -戊申順天元年,mậu thân thuận thiên nguyên niên minh tuyên đức tam niên 店𣈜𪧚墨𭔰觥,đêm ngày giữ mực giấu quanh 凣供辦婚姻禮物諸家如有賣買市上民間大小物貨宜随時價不得如前狃為頑態恬勢憑威抑買攘奪違者如前令治罪,phàm cung biện hôn nhân lễ vật chư gia như hữu mại mãi thị thượng dân gian đại tiểu vật hoá nghi tuỳ thời giá bất đắc như tiền nữu vi ngoan thái thiệt thế bằng uy ức mãi nhương đoạt vi giả như tiền lệnh trị tội 此發將無益之效州郡可任之驗也,thử phát tướng vô ích chi hiệu châu quận khả nhiệm chi nghiệm dã @@ -31376,12 +27953,10 @@ 題𡦂錦封傕吏𨷑,đề chữ gấm phong thôi lại mở 壮者南走占城西奔大里,tráng giả nam tẩu chiêm thành tây bôn đại lí 較之志道德者固不可及而視其志富貴者風斯下矣,Giảo chi chí đạo đức giả cố bất khả cập nhi thị kì chí Phú quý giả phong tư hạ hĩ -空特咹麻𠅎𧵑,không được ăn mà mất của 𥒥箕群别春𦓅𢚴𪳼責𠊛些𣅶稚中,đá kia còn biết xuân già giặn chả trách người ta lúc trẻ trung 揲桥𡮈𡮈𡳳京北昂,Nhịp cầu nhỏ nhỏ cuối ghềnh bắc ngang 獨監察五刑程惟一節詞強解不已,Độc giám sát ngũ hình Trình Duy NHất tiết từ cưỡng giải bất dĩ 𨀈𠫾𠬠𨀈𦛌𦚐𠬠𤴬,bước đi một bước ruột rà một đau -㐌别權饒險旭,đã biết quyền nhiều hiểm hóc 次公侯伯五府都督爲一次隨項議論務要詳明不得模棱雷同緘然躲避,thứ công hầu bá Ngũ phủ đô đốc vi nhất thứ tuỳ hạng nghị luận vụ yếu tường minh bất đắc mạc lăng lôi đồng giam nhiên đoá tị 𡎝福声声鋪錦色𪤍仁炭炭󰈴塵緣,cõi phúc thanh thanh phô cẩm sắc nền nhân thán thán rũ trần duyên 東十月三日諒山王宜民夜作梯分三道上東門城盗入宫禁,Đông thập nguyệt tam nhật Lạng Sơn vương Nghi Dân dạ tác thê phân tam đạo thượng Đông môn thành đạo nhập cung cấm @@ -31396,24 +27971,17 @@ 命㹥密㝵咍説󰁏於,mình chó mặt người hay thốt u ơ 此後每歲八月競舟設宴以爲常,thử hậu mỗi tuế bát nguyệt cạnh chu thiết yến dĩ vi thường 仍𠊛征戦閉𥹰,những người chinh chiến bấy lâu -蒸求緣𦄵絲補㝵意嫁,chưng cầu duyên dắt tơ -秋禁誅之之,Thu cấm tru chi 課󰁡迻𠊚吏𣷭東,thuở trước đưa người lại bể đông 媒強蘇綠捽紅,mụ càng tô lục chuốt hồng 嘉其不私親故特賞擢之,Gia kì bất tư thân cố đặc thưởng trạc chi 西農州大首領何文廣献生金二塊共重三十三两五銖,tây nông châu đại thủ lĩnh hà văn quảng hiến sinh kim nhị khối cộng trọng tam thập tam lưỡng ngũ thù 特進開府欽差節制各處水部諸營兼總政柄太尉宜國公鄭根英䧺盖世氣象過人,đặc tiến khai phủ khâm sai tiết chế các xứ thuỷ bộ chư doanh kiêm tổng chính bính thái uý nghi quốc công trịnh căn anh hùng cái thế khí tượng quá nhân -因居府治未幾卒,hưng nhân cư phủ trị vị cơ tốt 盎宝主席群𠾸󱝊,áng bảo chủ tiệc còn dìu dặt 其人哀呼請辝久之乃釋,Kì nhân ai hô thỉnh từ cửu chi nãi thích 二十四日帝衣皁服騎泥驄馬令御溝王朂衣白衣騎白馬承命進軍,Nhị thập tứ nhật Đế y tạo phục kị nê thông mã lệnh Ngự Câu Vương Húc y bạch y kị bạch mã thừa mệnh tiến quân -道濫昆免道濫碎,đạo làm con lẫn đạo làm tôi 牢建元元和尊大将軍阮金為尙父太師興國公掌内外事以中人丁公爲少尉䧺國公,lao kiến nguyên nguyên hoà tôn đại tướng quân nguyễn kim vi thượng phụ thái sư hưng quốc công chưởng nội ngoại sự dĩ trung nhân đinh công vi thiếu uý hùng quốc công 勾詩𢪀担𢵋悶曰曰迻埃埃別麻迻,câu thơ nghĩ đắn đo muốn viết viết đưa ai ai biết mà đưa 直𠺘󱪩曰𥐦硯英俺󱈘㐌結願共饒,trực rằng ngòi viết dĩa nghiên anh em trước đã kết nguyền cùng nhau -仃𠰷生唉劄𥱬𠇍𠳒,đừng lo sinh hãy chép ghi mấy lời -𠰚情𢧚沛尽辞,nể tình nên phải tận từ -南無東柳西桃,na mô đông liễu tây đào 舜之子商均不肖不足以傳天下舜於是薦禹於天而社稷安皆處變而不失常也后世惟傳子不傳賢無舜禹其人也,Thuấn chi tử Thương quân bất tiêu bất túc dĩ truyền thiên hạ Thuấn ư thị tiến Vũ ư thiên nhi xã tắc an giai xử biến nhi bất thất thường dã hậu thế duy truyền tử bất truyền hiền vô Thuấn Vũ kì nhân dã 帝召贈吳匡越觀之匡越曰此詩尊陛下與其主無異,đế triệu tăng ngô khuông việt quan chi khuông việt viết thử thi tôn bệ hạ dữ kì chủ vô dị 鄭綏作,Trịnh Tuy tác @@ -31428,7 +27996,6 @@ 至是王親扶登殿即皇帝位改元以明年正月爲永治元年,Chí thị Vương thân phù đăng điện tức Hoàng Đế vị cải nguyên dĩ minh niên chính nguyệt vi Vĩnh Trị nguyên niên 今自相攻擊而陛下𭛁兵救之是及以中國而,kim tự tương công kích nhi bệ hạ phát binh cứu chi thị cập dĩ trung quốc nhi 甲子開泰元年元泰定元年春正月朔改元,giáp tí khai thái nguyên niên nguyên thái định nguyên niên xuân chính nguyệt sóc cải nguyên -吃翁昭虎,cợt ông chiêu – hổ 宋帝以是近臣曰交州瘴癘若興兵攻取死傷必多當慎守祖宗境土而已,Tống đế dĩ thị cận thần viết Giao Châu chướng lệ nhược hưng binh công thủ tử thương tất đa đương thận thủ tổ tông cảnh thổ nhi dĩ 至環江遣防遏使胡守益領環唐州軍五千餘除治道路自州夾江至南界海口以便,Chí Hoàn Giang khiển Phòng Át sử Hồ Thủ Ích lĩnh Hoan Đường châu quân ngũ thiên dư trừ trị đạo lộ tự Châu Giáp giang chí Nam Giới hải khẩu dĩ tiện 頒給都檢點黎觧等制誥之命並曰皇上制誥之命,ban cấp đô kiểm điểm lê giải đẳng chế cáo chi mệnh tịnh viết hoàng thượng chế cáo chi mệnh @@ -31457,11 +28024,9 @@ 娘阿蛮料庄咍旦𥛉望麻衛,nàng a man liệu chẳng hay đến lạy vọng mà về 皇太子行至海邑劉家村聞陳李女有姿色遂娶之,Hoàng thái tử hành chí Hải ấp Lưu gia thôn văn Trần Lí nữ hữu tư sắc toại thú chi 若迫於馳逐以圖免死誅之可也,nhược bách ư trì trục dĩ đồ miễn tử tru chi khả dã -計辝包𧘇女算准,kể từ bao ấy nỡ toan chốn 太師急議回兵,Thái sư cấp nghị hồi binh 娘竜村式袄袍湄滇,nương long thổn thức áo bào mưa chan 拱饒卒㐌𥘀𠳒,cùng nhau trót đã nặng lời -停和𠄩,tài đành họa hai 筆花點册𨕭案,bút hoa điểm sách trên yên 眉鳩寃貝𦇒爲小僧麻𡘮,mày cưu oan bối rối vì tiểu tăng mà mất 查旦𠰚船𤿤貞𣾼𣷭扒𠊛𢭾焒呵浪寃,tra đến nhẽ thuyền bè riêng vượt bể bắt người buông lửa há rằng oan @@ -31478,14 +28043,12 @@ 擒彼既掉残卒乞怜之尾神武不殺予亦體上帝好生之心,cầm bỉ ký trạo tàn tốt khất lệnh chi vĩ thần vũ bất sát dư diệc thể thượng đế hiếu sinh chi tâm 漂流者饒役三年使得安居復業,phiêu lưu giả nhiêu dịch tam niên sử đắc an cư phục nghiệp 光華等二人同進士出身,Quang Hoa đẳng nhị nhân đồng Tiến sĩ xuất thân -𡗶𫴋皮張,chưng thế bởi trời xuống vừa trương 今余以宋韃之事言之王公堅何人也其裨将阮文立一云山立又何人哉以釣魚瑣瑣斗大之城當𫎇哥堂堂百萬之鋒使宋之生靈至今受賜,Kim dư dĩ Tống Thát chi sự ngôn chi Vương Công Kiên hà nhân dã kì tì tướng Nguyễn Văn Lập nhất vân Sơn Lập hựu hà nhân tai dĩ điếu ngư toả toả đấu đại chi thành đương Mông Kha đường đường bách vạn chi phong sử Tống chi sinh linh chí kim thụ tứ 帝分東部頭諸路鎮爲四道,Đế phân Đông Bộ Đầu chư lộ trấn vi tứ đạo 命折買分离,mình chết mới phân lìa 梅生咴唿边亭,mai sinh hoi hót bên đình 𨢇𣳔匝納茶崇𠴌齋,rượu ròng tấp nập trà tròng rảnh rai 埋𦋦欺㐌𢬣𢸚𢬣恾,may ra khi đã tay bồng tay mang -皮太看㗂𦝄花麻,bề thái khán tiếng trăng hoa mà 缶當陵遲未及行刑而國瑱之子紹武缺名家奴生啖其肉盡矣文憲免死降為庶人没其籍,Phẫu đương lăng trì vị cập hành hình nhi Quốc Chẩn chi tử Thiệu Vũ khuyết danh gia nô sinh đạm kì nhục tận hĩ Văn Hiến miễn tử giáng vi thứ nhân một kì tịch 上輟朝五日異恩也,Thượng xuyết triều ngũ nhật dị ân dã 𢚸箕𪧚特常常買庄,lòng kia giữ được thường thường mãi chăng @@ -31493,27 +28056,22 @@ 𦼜𦿄繚𦄄𦷾,sắn sưởng leo quấn đấy 壬戌五年宋景定三年元中綂三年春二月上皇御即墨行宫,Nhâm Tuất ngũ niên Tống Cảnh Định tam niên Nguyên Trung Thống tam niên xuân nhị nguyệt Thượng hoàng ngự Tức Mặc hành cung 房咹,phòng ăn -筭𦖑英燕負𢚸故人,toan nghe anh yến phụ lòng cố nhân 司所官品𨿽髙序立在衙門官班下,Ti sở quan phẩm tuy cao tự lập tại nha môn quan ban hạ 𥘷占輕,trẻ xem khinh 𤒘花庄𢢆貝払枚初,đuốc hoa chẳng thẹn với chàng mai xưa 無功賞者並降爲常人,vô công thưởng giả tịnh giáng vi thường nhân 拒揆㵢󱚢冲𥯉魚家,cựa quậy chui vào trong đó ngư gia -典時𦼔𪣱庵𦹵拯,đến thời rêu rấp am cỏ 熷𤇊懺襖所襜,Tưng bừng sắm ÁO SỬA xiêm -低爫𡚦固󱯵固傘固香案固盘牘買噲浪爫𡚦固,đây làm đĩ có tàn có tán có hương án có bàn độc mới gọi rằng làm đĩ có tông 區,khu 七日洪水漲入城中髙三尺禾榖淹損三分之一,Thất nhật hồng thuỷ trướng nhập thành trung cao tam xích hoà cốc yêm tổn tam phần chi nhất 而乃阿附,nhi nãi a phò 菓枚𠀧𬙞欺皮,Quả mai ba bảy khi vừa -傕辰功意𡊰𡢐,thôi thì công ấy đền sau 𥘷𡥵㐌別兜𦓡敢䜹,trẻ con đã biết đâu mà dám thưa 𪜾吏𦓡瞻𡗶坦子,trọ lại mà xem trời đất tí 嘲𢜏噋𠳨𠻀󰑼,CHÀO mừng ĐON hỏi dò la 閉迡待月油花𨑮分春固𤷍𠀧𦊚分,bấy chầy dãi nguyệt dầu hoa mười phần xuân có gầy ba bốn phần 道仙道佛道伩,đạo tiên đạo phật đạo nho 時縣官大率兵民邀截要路斬獲偽晉勝桂等馘四十六級,Thời huyện quan đại suất binh dân yêu tiệt yếu lộ trảm hoạch nguỵ Tấn Thắng Quế đẳng quắc tứ thập lục cấp -𠇮兄次𥪝廊,mình huỳnh thư trong làng 時遣特進金紫榮禄大夫工部尚書頴川侯阮厚眷持節賫捧金冊金璽進尊封翊運賛治功臣大元帥掌國政尚,thời khiển đặc tiến kim tử vinh lộc đại phu công bộ thượng thư dĩnh xuyên hầu nguyễn hậu quyến trì tiết tê bổng kim sách kim tỉ tiến tôn phong dực vận tán trị công thần đại nguyên soái chưởng quốc chính thượng 胞𦣗,bào nhau 至徒中遇陳福長,chí đồ trung ngộ trần phúc trưởng @@ -31546,18 +28104,14 @@ 時人慕其名凡唱女並呼為陶娘,thời nhân mộ kì danh phàm xướng nữ tịnh hô vi đào nương 是歲儂智髙與其母阿儂由雷火洞復據儻猶州改其州曰大曆國,thị tuế nùng trí cao dữ kì mẫu a nùng do lôi hoả động phục cứ thảng do châu cải kì châu viết đại lịch quốc 大勝明皇后亡,Đại Thắng Minh Hoàng Hậu vong -𢚸𨕭𥉫拱添𢝙,lòng trên trông cũng thêm vui 𪀎𩵜,sả cá 法派霜疎,phấp phới sương thưa -払生𢬣歛𨆝跪,chàng sinh tay liễm gối quỳ 摆昆信󰣡媄朱事㐌嗔悲除朱󱢳德主枝秋𬑉每𡨧冷欣每事世間,bởi con tin thì mẹ cho sự đã xin bấy giờ cho ẵm đức chúa chi thu mặt mũi tốt lành hơn mọi sự thế gian 群趣𢝙箕𫳵拯𦘧,còn thú vui kia sao chẳng vẽ 𫛕唿𪀄坤沛於篭,khướu hót chim khôn phải ở lồng -咍債弄肝調涅,lòng gan đều nát 𦧘芇𫽄󰞺肝芇𫽄󰟹,Thịt nào chẳng nát gan nào chẳng kinh 弹󰜏寡部埃𣈙底朱,đàn bà goá bụa ai rày để cho 綏等因脅帝回清華,tuy đẳng nhân hiếp đế hồi thanh hoa -推𢚸陟𡵆𤴬𢚸終天,Suy lòng trắc khởi dĩ đau lòng chung thiên 七月己亥天小雨數日,Thất nguyệt Kỷ Hợi thiên tiểu vũ sổ nhật 賖賖橋鵲󰋇吝,xa xa cầu thước mấy lần 後信任群小自咱間言輕将神噐播迁于外害及其身甚矣小人之言自誤人國家也,Hậu tín nhiệm quần tiểu tự thính gián ngôn khinh tương thần khí bá thiên vu ngoại hại cập kì thân thậm hĩ Tiểu nhân chi ngôn tự ngộ nhân quốc gia dã @@ -31571,9 +28125,7 @@ 𠬠𠳒皮哏漆膠,Một lời VỪA GẮN tất giao 因進軍直扺日麗海門,Nhân tiến quân trực chỉ Nhật Lệ hải môn 状元𣃣細大堤,trạng nguyên vừa tới đại đề -本聀通报朱𠄩状師辨𫉚𧗱役潘佩珠别浪意本聀定欺𫥨河内仕扒頭察吏糊初私,bản chức thông báo cho hai trạng sư biện hộ về việc phan bội châu biết rằng ý bản chức định khi ra hà nội sẽ bắt đầu xét lại hồ sơ tư 於是文郎率占奴制謾武伯武接并清華三府人󰁮義師于西都城以軍鎮神符海口,Ư thị Văn Lang suất Chiêm nô Chế Mạn Vũ Bá Vũ Tiếp tịnh Thanh Hoa tam phủ nhân cử nghĩa sư vu Tây Đô thành dĩ quân trấn Thần Phù hải khẩu -𦝄﨤𣅶务秋,trăng gặp lúc mùa thu 味禅㐌𤊰㙁𦯬,Mùi thiền đã bén muối dưa 磊埋歐拱事𡗶断腸吏論󰘚𠊛無緣,rủi may âu cũng sự trời đoạn trường lại chọn mặt người vô duyên 黄甲阮忠彦,Hoàng giáp Nguyễn Trung Ngạn @@ -31603,7 +28155,6 @@ 󰂇平固埃最末跪真咍󰑼㝵崙欺𤯩吏庄群最末共庄固疾之,ví bằng có ai tối mắt què chân hay là người lùn khi sống lại chẳng còn tối mắt cùng chẳng có tật chi 至是復用之,chí thị phục dụng chi 㗩𠴕仉𠓀𠊛𡢐塵埃㐌𧡊王侯威容,dập dìu kẻ trước người sau trần ai đã thấy vương hầu uy dung -丑卒調立囷,xấu tốt đều thời rập khuôn 妾看馬上錦衣囬,Thiếp khan mã thượng cẩm y hồi 𡽫春蓴䱛变味,Non XUÂN thuần vược bén mùi 隊,đội @@ -31627,11 +28178,9 @@ 雪梅󰺔𪤄芙蓉𧺃坡,tuyết mai trắng bãi phù dung đỏ bờ 又建佛寺于重光之西曰普明寺,Hựu kiến phật tự vu Trùng Quang chi Tây viết PHổ Minh tự 申仁忠陶󰁮詠詩句云瓊島夢殘春萬頃寒江詩落夜三更,Thân Nhân Trung Đào Cử vịnh thi câu vân Quỳnh đảo mộng tàn xuân vạn khoảnh Hàn giang thi lạc dạ tam canh -服此寵命命,Phục thử sủng mệnh 阮師尹自率子弟回㨿玉山特其山高水深不肯歸順,nguyễn sư doãn tự suất tử đệ hồi cứ ngọc sơn đặc kì sơn cao thuỷ thâm bất khẳng quy thuận 更子帝𥘉御京筵,Canh Tí đế sơ ngự kinh diên 丙子宋元嘉十三年,Bính Tí Tống Nguyên Gia thập tam niên -准閨門𢖮固分榮,chốn khuê môn ắt có phần vang 𡁿嚓𠚢𠓨𫏾𪖬𥏍,xô xát ra vào trước mũi tên 𡏧紅料裊𠫾𧗱占包,Bụi hồng liệu nẻo đi về chiêm bao 閲丁壮以補兵額,duyệt đinh tráng dĩ bổ binh ngạch @@ -31658,12 +28207,9 @@ 浽𥢆𥢆鄭𡬷𥢆没命,Nỗi riêng riêng trạnh tấc riêng một mình 払𠫾妾拱决𢚸嗔𠫾,chàng đi thiếp cũng quyết lòng xin đi 倦計窮欲捨命迯生進退無路内外皆是官兵壘門又塞,quyện kế cùng dục xá mệnh đào sinh tiến thoái vô lộ nội ngoại giai thị quan binh luỹ môn hựu tắc -憲官浪渚世時,hiến quan rằng chớ thế thì -儉時𫽄旦餒𬥣,kiệm thời chẳng đến nỗi nghèo 通信媒約事尼决年,thông tin mối ước sự này quyết nên 始皇得天下使將兵守臨洮聲振匈奴,Thuỷ Hoàng đắc thiên hạ sử tương binh thủ Lâm Thao thanh chấn Hung Nô 尔民沉躍野也人我有車馬尔民鼻飲交廣山蛮今猶有之我有酒食用革尔俗也尔民斷髮我有衣冠尔民鳥言我有詩書將教尔禮也,Nhĩ dân tròm dược Dã dã nhân ngã hữu xa mã nhĩ dân tị ẩm Giao Quảng sơn man kim do hữu chi ngã hữu tửu thực dụng cách nhĩ tục dã nhĩ dân đoạn phátm ngã hữu y quan nhĩ dân điểu ngôn ngã hữu Thi Thư tương giáo nhĩ lễ dã -樂興叩躬皆勉禮,lạc hứng khấu cung giai miễn lễ 嗚𫨩,ô hay 固埃𥙩符咒吏意沛易𠻵,có ai lấy bùa chú lại ấy phải rẻ mắng 辛巳晋太元六年,Tân Tị Tấn Thái Nguyên lục niên @@ -31671,7 +28217,6 @@ 黄實謳之焒燒,vàng thật âu chi lửa thiêu 内院副使杜時曄卒,Nội viện phó sứ Đỗ Thời Việp tốt 提携𦝄襊󰊄𦝄𡢐蹎蹺󰜋𠄽绳𡥵𡥵,đề huề lưng túi gió trăng sau chân theo một vài thằng con con -𦖑鐘㨂󰠲󰠲拱停,xá nghe chuông gióng đâu đâu cũng đành 甲辰七年元至正二十四年春二月造客廊于西殿直抵黄福門,giáp thìn thất niên nguyên chí chính nhị thập tứ niên xuân nhị nguyệt tạo khách lang vu tây điện trực để hoàng phúc môn 然則初之立也何其明而終之廢也何其暗歟又縊殺之甚矣封太尉𩖀為大王,Nhiên tắc sơ chi lập dã hà kì minh nhi chung chi phế dã hà kì ám dư hựu ải sát chi thậm hĩ Phong Thái uý ngạc vi Đại Vương 卞娘𣘃意爫󱓍,bèn nương cây ấy làm gở @@ -31680,7 +28225,6 @@ 代乏獨,Đại Phạp độc 昆󱏰於工世間𬉵奥帶鞋帽昂㐱咍𪜀𠀲昆󱏰,con trai ở trong thế gian mặc áo đai hài mũ ngang chỉn hay là đứa con trai 煥前被充軍再試中生徒至是起用,hoán tiền bị sung quân tái thí trúng sinh đồ chí thị khởi dụng -章䑓隔阻渃𡽫,chương đài cách trở nước non 抵𢚸時負𬌓𢚸貝埃,Để lòng thì phụ tấm lòng với ai 仃哴緣分女床,đành rằng duyên phận nhỡ nhàng 𪻟士王𠻵㗂帝遣㝵𠳨,vua sĩ vương mảng tiếng đấy khiến người hỏi @@ -31699,9 +28243,6 @@ 𡗋錢𡗉𥺊󰑼仙𨕭𠁀,lắm tiền nhiều gạo là tiên trên đời 𫽄𦖑𢜝秩𢚸𠊚𦖑𫥨壈󱞎𨉓碎势尼,chẳng nghe sợ mất lòng người nghe ra lấm láp mình tôi thế này 此臣之願也,Thử thần chi nguyện dã -𠮾嗷,ngọt ngào miệng ấy -王祥号妾昭君𠸜尼,vương tường hiệu thiếp chiêu quân tên này -於厨炪厨計理之徒,ở chùa đốt chùa kể lý chi đồ 些侈体所𬰢氣邪窒濃,ta xảy thấy thửa mặt khí tà rất nồng 𠁑旗󰜋令倍傍𨇒牢,Dưới cờ một lệnh vội vàng ruổi sao 冬十二月立春日詔有司行迎春禮,Đông thập nhị nguyệt lập xuân nhật chiếu Hữu ti hành Nghênh xuân lễ @@ -31716,7 +28257,6 @@ 不首者扺罪,bất thú giả chỉ tội 明人問識否,Minh nhân vấn thức phủ 賜天下田租之半,Tứ thiên hạ điền tô chi bán -埃庄𠊚固功,ai chẳng người có công 初,Sợ 减罪各有等差,giảm tội các hữu đẳng sai 闭𥹰渧𣷭摸針,Bấy lâu đáy bể mò kim @@ -31724,14 +28264,12 @@ 正使震雷軍指揮黎尚副使侍御史黎專謝賜綵幣,chánh sứ chấn lôi quân chỉ huy lê thượng phó sứ thị ngự sử lê chuyên tạ tứ thái tệ 元溺死甚眾󰱐哨船四百餘艘,nguyên nịch tử thậm chúng hoạch tiếu thuyền tứ bách dư sưu 弘信大夫陪從太僕寺卿知侍内書寫兵番臣阮公董,Hoằng Tín đại phu Bồi tụng Thái bộc tự khanh tri Thị nội thư tả Binh phiên thần Nguyễn Công Đổng -好逑詠曲拱情,hảo cầu vịnh khúc cũng tình 賜范有䏻等四人進士出身阮有德等十三人同進士出身,tứ phạm hữu năng đẳng tứ nhân tiến sĩ xuất thân nguyễn hữu đức đẳng thập tam nhân đồng tiến sĩ xuất thân 冲𠁀󰋇幅己知,trong đời mấy bậc kỉ tri 包饒,bao nhiêu 樂武奏平吳破陣之舞文奏諸侯莱朝之舞,nhạc võ tấu bình ngô phá trận chi vũ văn tấu chư hầu lai triều chi vũ 我囻有傳戲始此,Ngã quốc hữu truyện hí thuỷ thử 𧞣󰺔麻𢯷渃湖𢯷𠫾𢯷吏英徒㤇當,yếm trắng mà vẩy nước hồ vẩy đi vẩy lại anh đồ yêu đương -𠄩𠦳𢆥𥛭𥾽坤𢯦,hai ngàn năm lẻ vững bền khôn lay 𬖉潙昆渃溟濛,Trông vời con nước mênh mông 󰱑官何栗同亨𭛁等劾奏訟多沉滯事在有司非臣等所知,đài quan hà lật đồng hanh phát đẳng hặc tấu tụng đa trầm đái sự tại hữu ti phi thần đẳng sở tri 𦄓結𠰘帒,đâu kết miệng đãy @@ -31745,20 +28283,14 @@ 𦀚󱏹号沃蓬綱,giềng buồm hiệu óc bồng cương 先祖世充李朝撮通王兼父道,tiên tổ thế sung lí triều toát thông vương kiêm phụ đạo 𫢧翁濃浽汫台𫢧󰜏溇色如𬂻橙𦺓,liền ông nông nổi giếng thơi liền bà sâu sắc như cơi đựng trầu -劄寠,chép cũ rành rành -内令史鄧陸黎擢武衛將軍杜冷陳儼並爲安撫使將表文方物,nội lệnh sử đặng lục lê trạc vũ vệ tướng quân đỗ lãnh trần nghiễm tịnh vi an phủ sứ thử tứ danh giai tòng nhân dã tương biểu văn phương vật đại thân kim nhân nhị cá ngân hương lư nhất cá ngân hoa bình nhất song thổ quyến tam bách sất tượng nhất thập tứ song đảng hương y nhị thập bình tuyến hương nhị vạn chi trầm tốc hương nha tứ khối 𦝄渚朱穭鐄鐄,trăng chưa cho lúa vàng vàng 𡁞𡃜㗂𠊛市人,xào xạc tiếng người thị nhân -𦖑払𮥷切他𠮾嗷頭𥚇漫麻嚕𦖻,nghe chàng năn nỉ thiết tha ngọt ngào đầu lưỡi mặn mà lỗ tai 帝之德以之而成而帝之諸子皆有才藝焉,đế chi đức dĩ chi nhi thành nhi đế chi chư tử giai hữu tài nghệ yên 㐱固盤棊徒𨢇,chỉn có bàn cờ đồ rượu 仍類涅鬼㖡精𠰘雖菩蕯麻情夜叉,những loài nết quỷ dạ tinh miệng tuy bồ tát mà tình dạ xoa 顕荣渚𧡊顕荣,hiển vinh chưa thấy hiển vinh -絲秦𥿗晋產低朱耒,tơ tần chỉ tấn sẵn đây cho rồi 翁絲寔𠰚多端,ông tơ thực nhẽ đa đoan 外簾疎𢷀擱隊畨,ngồi rèm thưa rủ gác đòi phen -迻翁項羽於沔烏江,đưa ông hạng vũ ở miền ôgiang -歲皮,tuổi vừa đến cả nên 丁丑唐宣宗󰠐大中十一年,Đinh Sửu Đường Tuyên Tông Thầm Đại Trung thập nhất niên 娘浪跡󱈘𫂮𢚸昭君㨳鴈書封准尼,nàng rằng tích trước ghi lòng chiêu quân gửi nhạn thư phong chốn này 埋𦋦欺㐌𢬣𢸚𢬣𫼳,May ra khi đã tay bồng tay mang @@ -31781,21 +28313,17 @@ 九月二日尊封元帥掌,cửu nguyệt nhị nhật tôn phong nguyên soái chưởng 陽功拮𠬠銅斤㐌𫅷,DƯƠNG công cất một đồng cân đã già 捎之少頃即開目動手顔色漸平復明日旋能起坐四日復能誤遂復常,sao chi thiểu khoảnh tức khai mục động thủ nhan sắc tiềm bình phục minh nhật toàn năng khởi toạ tứ nhật phục năng ngộ toại phục thường -小螮𨳒約垠斉󱖮,tiểu miết giải mọn ước ngần tày vung 莫義國公措手不及棄船而迯士卒奔潰,mạc nghĩa quốc công thố thủ bất cập khí thuyền nhi đào sĩ tốt bôn hội 帝令𭛁砲三響諸軍進擊大破之,đế lệnh phát pháo tam hưởng chư quân tiến kích đại phá chi 󱧀𨢇𠓨坪,rót rượu vào bình 帝志在滅賊救民不幸遭陳霸先侵伐飲恨而没,Đế chí tại diệt tặc cứu dân bất hạnh tao Trần Bá Tiên xâm phạt ẩm hận nhi một 𬮙愁尋藉𠄩行珠滇,muôn sầu tầm tã hai hàng châu chan 九真俗以漁獵爲業不事耕種,Cửu Chân tục dĩ ngư liệp vi nghiệp bất sự canh chủng -侅鐄𫥨飭英雄,cai vàng ra sức anh hùng 得意工𢚸唭貞呵呵,đắc ý trong lòng cười riêng ha hả 統他鵉另𧗱臺,thủng tha loan lánh về đài 娘浪畧㐌𭉑𠳒,"Nàng rằng ""Trước đã hẹn lời" 惜台花𦬑边棱𦹳󱰘埃別𠯪㖫埃咍,tiếc thay hoa nở bên rừng thơm tho ai biết ngát lừng ai hay 即糾𮞏斥去,tức kiểu đệ xích khứ -󰏤𫯳如𠁂󰟁情店㝵仍立呈共󰛐,coi chồng như đứa vô tình đêm ngày những muốn rập rình cùng trai -𠮩𠰷𨕭𠬠𠄽㗂𪀄,líu lo trên liễu một vài tiếng chim 每一軍用抄軍一人每一隊用抄隊一人,Mỗi nhất quân dụng sao quân nhất nhân mỗi nhất đội dụng sao đội nhất nhân 制渃制𡽫刁癖𪧘戈𣈜戈𣎃養身閑,chơi nước chơi non đeo tích cũ qua ngày qua tháng dưỡng thân nhàn 特趣盃𣈜𣎃戈,được thú vui ngày tháng qua @@ -31816,13 +28344,10 @@ 授阿葱臨平府大知府行軍守禦使,Thụ A Song Lâm Bình phủ đại tri phủ hành quân thủ ngự sứ 惠宗狂疾吏添,huệ tông cuồng tật lại thêm 閉楼𣷭楚滝吳縱横,Bấy lâu bể Sở sông Ngô tung hoành -戊子九年,mậu tí cửu niên minh thành hoá tứ niên 𢺺配󰁇󱋓合散喭𠳒,chia phôi ngừng chén hợp tan nghẹn lời 𫀅𥪝旨判拠𠳐如𠳒,xem trong chỉ phán cứ vâng như lời 霜印󰘚雪坡身,Sương in mặt tuyết pha thân 𡑝秋𦝄㐌𠄽番𨅸頭,Sân thu trăng đã vài phen đứng đầu -埃喂買油麻,ai ơi mấy du mà -故㝵𪮏扲刀色爲盎那麻昆末𢪀,có người tay cầm dao sắc vì chưng ang nạ mà khoét con mắt nghỉ 丐𪂲丐𪅥丐𪆯𫳵𡮠踸𪽣穭翁唉𪂲,cái cò cái vạc cái nông sao mày dẫm ruộng lúa ông hỡi cò 渃𥪝了了没𣳔通,nước trong leo lẻo một dòng thông 𢯏昌爫檜煺,bẻ xương làm củi thổi @@ -31830,7 +28355,6 @@ 匪情𩵜䟢及期𧏵󰘰,phỉ tình cá nhảy gặp kỳ rồng bay 以汪銳爲清華處參政,dĩ uông nhuệ vi thanh hoa xứ tham chính 颶羅𩙍暴泣𤥑𦊚方,cụ là gió bão khắp vòng bốn phương -明内官太監山壽督領軍民圍靖安三峙得白象一隻背上有斑紋以銀鞍盖之差都督江浩送燕京以爲禎祥内外諸司表賀,minh nội quan thái giám sơn thọ đốc lĩnh quân dân vi tịnh an tam trĩ đắc bạch tượng nhất chích bội thượng hữu ban âm ban văn dĩ ngân yên cái chi sai đô đốc giang hạo tống yên kinh dĩ vi trinh tường nội ngoại chư ti biểu hạ 𦥃𠄼更班󱰾𠄼蓬蘭畑杏㐌淋滛,đến năm canh ban trống năm buồng lan đèn hạnh đã lâm dâm 帝曰朕不躬耕則無以供粢盛又無以率天下,đế viết trẫm bất cung canh tắc vô dĩ cung từ thịnh hựu vô dĩ suất thiên hạ 粓咹𫽄特朱𩈘愁󱩃󱩃,cơm ăn chẳng được cho mặt sầu rượi rượi @@ -31852,31 +28376,24 @@ 買㤇辰󱀄拱㤇買固美󰾒󱀄固功𰛻,mới yêu thì cũ cũng yêu mới có mỹ miều cũ có công lênh 古賢能得見終不負灵臺,cổ hiền năng đắc kiến chung bất phụ linh đài 其三徃年不合格生徒及士人補另已歸農者並許應試,kì tam vãng niên bất hợp cách sinh đồ cập sĩ nhân bổ lánh dĩ quy nông giả tịnh hứa ứng thí -冲茹朱典朗埕調,trong nhà cho đến láng giềng đều thương 渃奔如姉𪦲咹𠊚,nước buôn như chị mới ăn người 蟳庵六辱船頭𣺽蠔質樞離㯲檜廊,tằm ươm lúc nhúc thuyền đầu bãi hàu chất so le khóm cuối làng 漕溪𣳮𠦳尋𤂬,tào khê rửa ngàn tầm suối 夏四月上皇御侍衛廊宫殿時為賊所焚故也大赦天下凣經兵焚掠去處免租役全分其餘蠲免有差,Hạ tứ nguyệt Thượng hoàng ngự Thị vệ lang cung điện thời vi tặc sở phàn cố dã Đại xá thiên hạ Phàm kinh binh phàn lược khứ xứ miễn tô dịch toàn phần kì dư quyên miễn hữu sai -祝朱泣奇𥪝𠁀,chúc cho khắp cả trong đời -体像護法涅𥪞𦝄調㩒丐𥏋侯岌丕,thấy tượng hộ pháp nát trong lưng đều cắm cái tên hầu ngập lông vậy 惟行成一事可觀故人皆稱賢,Duy hành thành nhất sự khả quan cố nhân giai xưng hiền 緣箕固負之𠇮,Duyên kia có phụ chi MÌNH 小僧𡗋𨤔美苗𢯏𢴾朝曆習妙樣清,tiểu tăng lắm vẻ mỹ miều bẻ bai chiều lịch dập dìu dáng thanh 侈󰠲及伴𠫾詩,xảy đâu gặp bạn đi thi 抵麻姑山紫雲捧日,Để Ma Cô sơn tử vân phủng nhật 碎󰑼𠊛低,tôi là người đây -萬𨷈,vạn muôn 聀髙御史預掑庙廊,chức cao ng��� sử dựa kề miếu lang 𠼦𠋦容呐結塘通家,mượn mụ dung nói kết đường thông gia 夏四月以誕日為齊天節,Hạ tứ nguyệt dĩ đản nhật vi Tề Thiên tiết 乙巳十十六年明成化二十一年,Ất Tị thập thập lục niên Minh Thành Hoá nhị thập nhất niên 待葛󱭨鐄吏沛饒畨瀘淥,đãi cát kén vàng lại phải nhiều phen lựa lọc -体些動樣乙情眼如,thấy ta động dạng ắt tình nhởn nhơ 民浪𧡊几昆𤳆,dân rằng thấy kẻ con trai 拜守度為綂國太師知清化府事,Bái Thủ Độ vi Thống quốc Thái sư tri Thanh Hoá phủ sự 係㗂𭁈冷腮𬋩塔,hễ tiếng dữ lành tai quản đắp -𫯝它竹定埃仃󰠲,trời đà trước định ai giành đặng đâu -都饒捽玉燶鐄,đua nhau nuốt ngọc nung vàng 贈吾郎入内司馬謚忠敏亞王,tặng ngô lang nhập nội tư mã thuỵ trung mẫn á vương 信𠫾䋦吏共饒几𢪲󱣒玉𠊛𢭂捽牙,tin đi mối lại cùng nhau kẻ nâng niu ngọc người trau chuốt ngà 冬十月駢圍州城十餘日蠻人困蹙甚,Đông thập nguyệt Biền vi Châu thành thập dư nhật Man nhân khốn xúc thậm @@ -31885,16 +28402,13 @@ 𠄼更辰𥄭𥙩𠀧𠄩更𥋳𥉮𭛣茄爫咹,năm canh thì ngủ lấy ba hai canh coi sóc việc nhà làm ăn 荘浪昆固紅顔,Trang rằng Con có hồng nhan 媄喂媄唉媄傷𡥵󰅹,mẹ ơi mẹ hỡi mẹ thương con nào -𪀄叫花𦬑𣈜春净,chim kêu hoa nở ngày xuân tĩnh 十一月有流星長五丈墮地聲如巨雷,Thập nhất nguyệt hữu lưu tinh trường ngũ trượng đoạ địa thanh như cự lôi 定保󰁮總兵例,định bảo cử tổng binh lệ 顧乃拘拘與佛氏囁囁音折口無節也嚅嚅音儒多言也吾将誰欺,Cố nãi câu câu dữ Phật thị chiếp chiếp âm triết khẩu vô tiết dã nhu nhu âm nho đa ngôn dã ngô tương thuỳ khi 登之曰使君靜處猶恐疾作𡸈可觀書遂不與乃奏法乘心疾動不能任事,đăng chi viết sứ quân tĩnh xứ do khủng tật tác khởi khả quan thư toại bất dữ nãi tấu pháp thặng tâm tật động bất năng nhiệm sự -𠸍𠶣,miệng cười mỉa mai 𤒘王者至公󰑼󰡫,đuốc vương giả chí công là thế 定公侯文武冠服,định công hầu văn võ quan phục 𠱾節𫅜𢗖𢖵隊㝹,thời tiết lành nhầm nhỡ đòi nau -産圖路羅幀𦑃𫥯蘇摱牟,lọ là tranh cạnh vẽ tô mượn màu 謝辞生買湥洡跙𦋦,Tạ từ sinh mới sụt sùi trở ra 明人以山林隐逸𢙇才抱德聰明正直挺身自拨明經能文博學有才練達吏事能曉書筭言語利便孝悌力田相貌魁偉脊力勇敢慣習海道磚巧香匠等科搜尋名人正身陸續送金陵授官回任府州縣,minh nhân dĩ sơn lâm ẩn dật hoài tài bão đức thông minh chính trực đĩnh thân tự bạt minh kinh năng văn bác học hữu tài luyện đạt lại sự năng hiểu thư toán ngôn ngữ lợi tiện hiếu đễ lực điền tướng mạo khôi vĩ tích lực dũng cảm quán tập hải đạo chuyên xảo hương tượng đẳng khoa sưu tầm danh nhân chính thân lục tục tống kim lăng thụ quan hồi nhiệm phủ châu huyện 生擒萬餘人獲馬匹軍資噐械輜重簿書不可勝計,Sinh cầm vạn dư nhân hoạch mã sất quân tư khí giới truy trọng bạc thư bất khả thắng kể @@ -31902,11 +28416,8 @@ 眾服其䏻,Chúng phục kì năng 軍士聞之󰦭呼萬歲,Quân sĩ văn chi hàm hô vạn tuế 是日莫兵横屍相枕填委满壑血流漂杵,thị nhật mạc binh hoành thi tương chấm điền uỷ mãn hác huyết lưu phiêu chử -責埃牢庒𤏣𢚸,trách ai sao chẳng tỏ lòng 珥河水波動盪船艘沉破人多溺死,Nhĩ Hà thuỷ ba động đãng thuyền sưu trầm phá nhân đa nịch tử -空貪名利另唐,không tham danh lợi 乱臣多僣爫民嗕咽,loạn thần đa tiếm làm dân nhọc nhằn -即時,bỗng chốc con mắt liền sáng tức thì 庚申四年明洪武十三年春二月占人誘使新平順化人㓂乂安演州擄掠人,Canh Thân tứ niên Minh Hồng Vũ thập tam niên xuân nhị nguyệt Chiêm nhân dụ sử Tân Bình Thuận Hoá nhân khấu Nghệ An Diễn Châu lỗ lược nhân 成訓篤忠󰠐膺爵禄宜王永匹顯休,thành huấn đốc trung thầm ưng tước lộc nghi vương vĩnh thất hiển hưu 各奉命出鎮,Các phụng mệnh xuất trấn @@ -31917,8 +28428,6 @@ 英唉英待碎拱碎群炪𧜗朱𫯳碎低,anh hỡi anh đợi tôi cùng tôi còn đốt mã cho chồng tôi đây 日慶吳先主權之後初稱安王與十二使君各㨿其地,Nhật Khánh Ngô Tiên chúa Quyền chi hậu sơ xưng An Vương dữ Thập nhị sứ quân các cứ kì địa 吏添𫫵列四支,lại thêm lũ lượt tứ chi -𤤰嘲,vua chèo còn chẳng ra gì -欽德皇后亦自投于���,khâm đức hoàng hậu thuỵ đôn tiết diệc tự đầu vu hoả 邊案𠱈説事情領𠳒帳院󰝂命𨷯蘇,bên yên thẽ thọt sự tình lĩnh lời trướng viện đem mình cửa tô 約蔑碎䝨主聖明,ước một tôi hiền chúa thánh minh 固𠊛𡊨越𨖲制󰠮伽,Có người đàn việt lên chơi cửa già @@ -31937,16 +28446,12 @@ 上,thượng 纔至数朝斷不可久暑未数日殆甚告乾皆由分󰪽之任不得其才扞制之方靡良其策,tài chí sổ triêu đoạn bất khả cửu thử vị sổ nhật đãi thậm cáo càn giai do phân ưu chi nhậm bất đắc kì tài hãn chế chi phương mĩ lương kì sách 分㤌餒客分洳餒命,phần căm nỗi khách phần nhơ nỗi mình -草𦹵,thảo cỏ 𠇍秋襖客染唏滛,mấy thu áo khách nhiễm hơi sương -湄春洅焒煩咹唁𣇊𠬠𥄭安更𨱽,mưa xuân tưới sạch lửa phiền ăn ngon bữa một ngủ yên canh dài 十九日大戦賊徒于天禄地方三軍奮力而爭先逆賊望風而奔潰,Thập cửu nhật đại chiến tặc đồ vu Thiên Lộc địa phương tam quân phấn lực nhi tranh tiên nghịch tặc vọng phong nhi bôn hội 吏部左侍郎鄧讚撿討屈瓊玖户科都給事中刘光輔等歳貢兵部右侍郎阮鄰監察御史阮敬嚴等告哀禮部右侍郎阮寶珪東閣校書陳曰良校理武珠等求封,Lại bộ Tả thị lang Đặng Tán Kiểm thảo Khuất Quỳnh Cửu Hộ khoa đô cấp sự trung Lưu Quang Phụ đẳng tuế cống Binh bộ Hữu thị lang Nguyễn Lân Giám sát ngự sử Nguyễn Kính Nghiêm đẳng cáo ai Lễ bộ Hữu thị lang Nguyễn Bảo Khuê Đông các hiệu thư Trần Viết Lương Hiệu lí Vũ Châu đẳng cầu phong 主仁柔故人輕易至此,chúa nhân nhu cố nhân khinh dị chí thử -役功,việc công nợ nên sòng phẳng 公平如有盗劫當用心捕捉不可無情怠慢,công bình như hữu đạo kiếp đương dụng tâm bổ tróc bất khả vô tình đãi mạn 巴爲坦客鄕村󰡫尼,bơ vơ đất khách hương thôn thế này -几𨔍瓢仙痗眜𥈺,kẻ lạ bầu tiên mỏi mắt nhòm 輕者反重而重者反輕然而不重煩以事亦保全之意,Khinh giả phản trọng nhi trọng giả phản khinh nhiên nhi bất trùng phiền dĩ sự diệc bảo toàn chi ý 陞職爵有差,thăng chức tước hữu sai 𠁑𣳔渃沚邊連固橋,Dưới dòng nước chảy bên trên có cầu @@ -31967,7 +28472,6 @@ 㐌旦低掉𦋦茹客󰙯𦝄粓買𠬠果茄󱋓渃𩻐𦝄娄地㙁,đã đến đây rước ra nhà khách dọn lưng cơm với một quả cà chén nước mắm lưng rau đĩa muối 閣漢歆埋朝直主,gác hán hôm mai chầu chực chúa 十一月起瑞天公主弟于諒州,thập nhất nguyệt khởi thuỵ thiên công chúa đệ vu lạng châu -𠎪邪,ghê xương lũ tà 鯨滝鰐𣷭𡎝坡𤞺𧯄,kình sông ngạc bể cõi bờ cáo hang 工󰍶上皇臨幸賜扁以彰孝敬,công tất thượng hoàng lâm hạnh tứ biển dĩ chương hiếu kính 嘝落,hốc lác @@ -31976,7 +28480,6 @@ 西都古弄至靈三城水步亦陸續繼發,Tây Đô Cổ Lộng Chí Linh tam thành thuỷ bộ diệc lục tục kế phát 加𠓨朱倍腹心買平,gia vào cho bội phúc tâm mới bình 㨿𥪝夢兆麻推,Cứ trong mộng triệu mà suy -色奸邪停𢙇眜𥉫,sắc gian tà đừng hoài mắt trông 我為聖朝除之,ngã vi thánh triều trừ chi 己巳五年宋元祐四年,kỉ tị ngũ niên tống nguyên hựu tứ niên 秋八月矯賢伏誅,thu bát nguyệt kiểu hiền phục tru @@ -31988,10 +28491,8 @@ 公森阮世禄等進士及第吳珖等四人進士出身范愿等二十三人同進士出身,công sâm nguyễn thế lộc đẳng tiến sĩ cập đệ ngô quang đẳng tứ nhân tiến sĩ xuất thân phạm nguyện đẳng nhị thập tam nhân đồng tiến sĩ xuất thân 莽󱫦盘泊共𠑬𥊛澄京地㐌侯細尼,mảng còn bàn bạc cùng nhau trông chừng kinh địa đã hầu tới nơi 帝在東宫時方幼冲嘗戲造竹短檠英宗索觀之惧不敢進,Đế tại Đông Cung thời phương ấu xung thường hí tạo trúc đoản kềnh Anh Tông sách quan chi cụ bất cảm tiến -味俗𥚇痺辛苦塘世途𨃴𬧙嶇,mùi tục lụy lưỡi tê tân khổ đường thế đồ gót rỗ kỳ khu 榖道󱖮畐魯敦,cốc đạo vuông vức lỗ trôn 會令士尾僧尼秩唐,hội lành sãi vãi tăng ni chật đường -傕辰㐌典低些,thôi thì đã đến đây ta 珥河産黄金群臣上表稱賀,Nhĩ Hà sản hoàng kim quần thần thượng biểu xưng hạ 至是用,chí thị dụng 謂鞭场不及馬腹謂風末不舉鴻毛,Vị tiên trường bất cập mã phục vị phong mạt bất cử hồng mao @@ -32010,14 +28511,11 @@ 几󰝡昭卞𠝺盤歇,kẻ đăm chiêu bèn mổ bàn hết 𥽌𤽸,gạo trắng 抹胸羅巾𥾾臆,m���t hung là khăn buộc ngực -𥊛𠊛𡥵拱𡥵詩書,trông người con cũng con thi thư 乱軍皮𢴑𢬣娘典尼,Loạn quân vừa dắt tay nàng đến nơi 種𩢬扵󰠱㐌涓,giống lừa ưa nặng đã quen 枚𨍦扵庄如𠳒,mai sau ở chẳng như lời 又謂若拙𮗓曰蕞爾小󰘊山川悠遠去天萬里僻地一隅行使往來跋涉山川不亦勞乎,hựu vị nhược chuyết giác viết tối nhĩ tiểu bang sơn xuyên du viễn khứ thiên vạn lí tích địa nhất ngung hành sứ vãng lai bạt thiệp sơn xuyên bất diệc lao hồ -嗔𠤆𨉟渃合歡,xin chớ mình nước hợp hoan 二十九日差錦衣金吾二衛指揮校尉百户徃近處承宣䟽决壅塞水害禾榖,nhị thập cửu nhật sai cẩm y kim ngô nhị vệ chỉ huy hiệu uý bách hộ vãng cận xứ thừa tuyên sơ quyết ung tắc thuỷ hại hoà cốc -欺於外國固曰报吧爫册,khi ở ngoại quốc có viết báo và làm sách 埃咍永訣󰑼𣈜迻饒,Ai hay vĩnh quyết là ngày đưa nhau 𦖑信𦬑𩈘󰘉眉,nghe tin nở mặt mở mày 渃群󱩭𩈘𠇍桑滄,nước còn cau mặt với tang thương @@ -32041,7 +28539,6 @@ 帝再幸純羙堂臨朝百官,đế tái hạnh thuần mĩ đường lâm triều bách quan 𠤆𢧚󱬁𧋻哏𬷤茹風流丈𣘓富貴姨紅𩄲浽㐌曾過𠠩眜,chớ nên cõng rắn cắn gà nhà phong lưu dượng bưởi phú quý dì hồng mây nổi đã từng qua trước mắt 好盃渚醝㴷几仕𫅜𠰷役針針,háu vui chớ say đắm kẻ sĩ lành lo việc chăm chăm -朱碎𠓨城敦丐皮𤵶,cho tôi vào thành đôn cái bìsi 𨀈沛姑頭𪦲小消,bước phải cô đầu mới tẻo teo 彜,di 車車香倍另嫌,xa xa hương vội lánh hèm @@ -32060,7 +28557,6 @@ 於𠁀空別𢜝埃,ở đời không biết sợ ai 簾桐客唉𢠩忙盘迷,rèm đồng khách hãy mơ màng bàn mê 夏四月,Hạ tứ nguyệt -󱖮𥏌,buông tên ải bắc 小姐兜㐌𨀌花𨀈𠓨,Tiểu thư đâu đã lánh hoa bước vào 至舘入房椿起揖延坐,chí quán nhập phòng xuân khởi ấp diên toạ 𫏾𰦫𠳒誓𨍦沛墮身,trước lỗi lời thề sau phải đọa thân @@ -32074,7 +28570,6 @@ 𤄯,trong 𢖵𠳒立󰜋庵𩄲遣𠊛親戚逴柴𮗓緣,nhớ lời lập một am mây khiến người thân thích rước thầy giác duyên 爪哇國使神那盃等來見,Trảo OA quốc sứ thần Na Bôi đẳng lai kiến -主韜不義堆塘,chúa thao bất nghĩa đòi đường 秋宋遣鴻臚卿高保緒率王彦符齎𠕋加授南越王璉開府儀同三司檢校太師交趾郡王,thu tống khiển hồng lô khanh cao bảo tự suất vương ngạn phù tê sách gia thụ nam việt vương liễn khai phủ nghi đồng tam ti kiểm hiệu thái sư giao chỉ quận vương 𥉲濯,trợn trạo 𣈙󰏙倣㐌甘𢚸意渚,Rày xem phỏng đã cam lòng ấy chưa @@ -32098,11 +28593,9 @@ 渃牢彼猥闭喂,nước sao bỉ ổi bấy ôi 󰠐信叔父辞堂,đem tin thúc phụ từ đường 帝遣人賫勑宣諭,Đế khiển nhân tê sắc tuyên dụ -柴耆域庄𦖑𢶢昆錫杖𪠞,thầy kỳ vực chẳng nghe 㳥情羕㐌漂漂,Sóng tình dường đã xiêu xiêu 帝感泣意乃解,đế cảm khấp ý nãi giải 庚戌二十一年明弘治三年,Canh Tuất nhị thập nhất niên Minh Hoằng Trị tam niên -萬幾餘暇遊神翰墨一畵一畵悉焚之御製詩集名水雲隨筆臨崩亦焚之,thượng hoàng thiên tính khiêm xung hữu mục đồng tính triều đình thứ chính giai tự tài quyết 前密令步兵将軍阮,Tiền mật lệnh bộ binh tướng quân Nguyễn 詔𭛁師迎之,Chiếu phát sư nghênh chi 以太元下伴宣撫大使黎雷為車騎同總管兼清化府路,dĩ thái nguyên hạ bạn tuyên phủ đại sứ lê lôi vi xa kị đồng tổng quản kiêm thanh hoá phủ lộ @@ -32114,7 +28607,6 @@ 季厘語𩈘𠳿𡗶買咍造化恢恢𫽄惏,quý ly ngửa mặt vỉ trời mới hay tạo hoá khôi khôi chẳng lầm 夏四月路文律起兵於石室李彬擊破之文律奔哀牢民人巤入佛跡山安岑山洞,Hạ tứ nguyệt Lộ Văn Luật khởi binh ư Thạch Thất Lí Bân kích phá chi Văn Luật bôn Ai Lao dân nhân liệp nhập Phật Tích sơn An Sầm sơn Động 双質𡗶朱高欣,song chất trời cho cao hơn -主沛𠄩吝𪐝,chúa phải hai lần mắc 浽𬈿拙餒情深𦲿梧蛮莫溋壬習呈,nổi nênh chút nỗi tình thâm lá ngô man mác duềnh nhâm dập dềnh 三月占城草賊駕海掠迤哩海門,Tam nguyệt Chiêm Thành thảo tặc giá hải lược Dĩ Lí hải môn 𡫡碎𨖲𡶀仍󱮗拱𨅹,sao tôi lên núi những chui cùng trèo @@ -32143,7 +28635,6 @@ 碍銀蹎𨀈󰠡𮥷,ngại ngần chân bước gian nan 戊戌五年宋嘉祐三年,mậu tuất ngũ niên tống gia hựu tam niên 臣乞差數大将領兵與之交鋒以牽其势���分數萬兵與臣日夜直進至地方出奇兵以擒其将此必勝之要道,thần khất sai số đại tướng lĩnh binh dữ chi giao phong dĩ khiên kì thế hậu phân số vạn binh dữ thần nhật dạ trực tiến chí địa phương xuất kì binh dĩ cầm kì tướng thử tất thắng chi yếu đạo -𦓡𤞼𫅜化𤞼卒,mà lợn lành hoá lợn tốt 盎那恩包那高審󰂇朋𫶸共怛,ang nạ ơn bao nả cao thẳm ví bằng trời cùng đất 埋麻吏﨤蜞蛉𡧲𡗶,may mà lại gặp kì linh giữa trời 時黄義袗往討賊于東城而回遇賊不䏻救應論罪絞死,thời hoàng nghĩa chẩn vãng thảo tặc vu đông thành nhi hồi ngộ tặc bất năng cứu ứng luận tội giảo tử @@ -32154,19 +28645,14 @@ 州明人追之犯布政海口范世矜迎降,Châu Minh nhân truy chi phạm Bố Chính hải khẩu Phạm Thế Căng nghênh hàng 󰡎時苔蒸𦛌亇𩺌,dưới thì đầy chưng ruột cá giải 同知,đồng tri -𤂬群固㗂𥒥強之之,suối còn có tiếng đá càng chi chi -外揩𢬣𠄩注脿,ngoài day tay hai chú béo 説身󰲍要𡦂情㝵𠸗,thoát thân liễu yếu chữ tình ngày xưa 𪪳老行𥯎保𡥵浪劍没𬂻𢀭𠽔󰋇具吀堆勾対底節蜍𪪳𦀿,ông lão hàng xóm bảo con rằng kiếm một cơi trầu thưa với cụ xin đôi câu đối để tết thờ ông vải 𤽸󰎔長江滂朗詞,trắng xóa tràng giang phẳng lặng tờ -𪨅𡥵别𦓡𠳨,trẻ con biết mà hỏi 癸巳元和元年莫大正四年,Quý Tị Nguyên Hoà nguyên niên Mạc Đại Chính tứ niên 吝𩢬埃別吏群暗󰅒,Lần lừa ai biết LẠI còn hôm nay 帝徒擁虚噐政在權禍及身而不覺,đế đồ ủng hư khí chính tại quyền hoạ cập thân nhi bất giác 娘時隻䏾窻梅,nàng thì chiếc bóng song mai -别𢚸些固月咍庒,biết lòng ta có nguyệt hay chăng 月娥娘𧘇𢧚𠊚,nguyệt nga nàng ấy nên người -情計别𠇍𨑮,tình kể biết mấy mười 𦖑𦷾遣㝵些𬰢善麻𢚸虎,nghe đấy khiến người ta mặt thẹn mà lòng hổ 法咍呴𬲇呌𩄎,phép hay hú gió kêu mưa 󱞅饒扵準山臺,nhóm nhau ở chốn sơn đài @@ -32182,7 +28668,6 @@ 󰡏官總督重臣,Có quan tổng đốc trọng thần 王以㯀至親不忍加誅遂奏請安置獄中,vương dĩ toàn chí thân bất nhẫn gia tru toại tấu thỉnh an trí ngục trung 董頂朝歆𢴑𪮏,đủng đỉnh chiều hôm dắt tay -金蛇,kim xà rắn ráo giải dược độc 眉撑𩯀󰺔些𦓅𠰚滯鉑襖󰏢博帝啊,mày xanh tóc trắng ta già nhỉ dải bạc áo chàm bác đấy a 帝親征占城克之,đế thân chinh chiêm thành khắc chi 廩庉,lẫm đụn @@ -32196,13 +28681,11 @@ 狂明伺𨻶因以毒我民恶黨懷奸竟以賣我國,Cuồng Minh tứ khích nhân dĩ độc ngã dân Ác đảng hoài gian cánh dĩ mại ngã quốc 仍󰑼㙮𢖵𢫊愁,Những là đắp nhớ đổi sầu 𣈜撑󰍹痗𦟐紅配坡,Ngày xanh mòn mỏi má hồng phôi pha -據之梅雪買清,cứ chi mai tuyết mới thanh 以寕賫金印龍章來適裕宗晏駕,Dĩ Ninh tê kim ấn Long Chương lai thích Dụ Tông yến giá 初莫四岐縣人東郡公范曰敬㱕命朝廷乃許,sơ mạc tứ kì huyện nhân đông quận công phạm viết kính quy mệnh triều đình nãi hứa 故史臣筆之通鑑深致意於其間焉,Cố sử thần bút chi Thông Giám thâm trí ý ư kì gian yên 八月九月大水,Bát nguyệt cửu nguyệt đại thuỷ 璜在州三十年威惠素著爲殊俗所慕,Hoàng tại châu tam thập niên uy huệ tố trứ vi thù tục sở mộ -賊殷𨑮萬没𣘃棍,giặc ân mười vạn một cây côn 花古佛湧之類皆出僧徒之言,hoa cổ Phật dũng chi loại giai xuất tăng đồ chi ngôn 挭鐄𠫾覩滝吳𣎀𦣰思想𠫾𢺀滝滄,gánh vàng đi đổ sông ngô đêm nằm tơ tưởng đi mò sông thương 󰮆兔𫃚昂秩卞,mây xỏ buộc ngang chặt bền @@ -32212,17 +28695,14 @@ 才情之𡗋朱𡗶坦悭,Tài tình chi lắm cho trời đất ghen 古朝𪬪律覃盃盃,cỏ chiều gió lướt đượm vui vui 些低拱固𠬠昆,ta đây cũng có một con -𠓨弼㗂噤唏,ra vào bặt tiếng ngậm hơi 芙𢬅論𫊚共󱖮牛𡽫麻𦹳,trầu tem trộn thuốc cùng bông ngâu non mà thơm 秋七月昭靈太后崩,thu thất nguyệt chiêu linh thái hậu băng 取中格姜世賢等八名,Thủ trúng cách Khương Thế Hiền đẳng bát danh -愈𢚸妾拯𥒥鐄,dẫu lòng thiếp chẳng đá vàng 我軍圍山三日賊多餓死,Ngã quân vi sơn tam nhật tặc đa ngạ tử 六月徧祭山川神祗,lục nguyệt biến tế sơn xuyên thần chi 於𡾵𣃤特𠄼󰁰𢆥𧷺,ở ngôi vừa được năm mươi năm tròn 其冊文曰王者建極錫福道惟公蕩蕩平平人臣定國樹勳禮當厚尊尊貴貴,kì sách văn viết vương giả kiến cực tích phúc đạo duy công đãng đãng bình bình nhân thần định quốc thụ huân lễ đương hậu tôn tôn quý quý 唐戈西域庄𧵆,đường qua tây vực chẳng gần -軒玩月𣠰賞花,hiên ngoạn nguyệt giàn thưởng hoa 󰉨滝枚𣷷󰋇囬󰠡𮥷,rày sông mai biển mấy hồi gian nan 窖𠮩,khéo léo 乃溺女色之私情忘國家之大事而肉食者不以爲言謂之何哉,nãi nịch nữ sắc chi tư tình vong quốc gia chi đại sự nhi nhục thực giả bất dĩ vi ngôn vị chi hà tai @@ -32234,7 +28714,6 @@ 㐌實意思技准關山,đã thực ý tứ ghẽ chốn quan san 初上皇微時娶婆列村女在西真縣有娠而見踈及生婆列上皇不之認,sơ thượng hoàng vi thời thú bà liệt thôn nữ tại tây chân huyện hữu thần nhi kiến sơ cập sinh bà liệt thượng hoàng bất chi nhận 沛弓𣈙㐌𢜝磐𣛠弓,Phải cung rày đã sợ BÀN MẤY CUNG -唒固羣劍虐尋吹,dẫu có còn kiếm ngược tìm xuôi 娘浪𰿘隊恩𢚸,Nàng rằng Muôn đội ơn lòng 八月己酉朔日有食之,bát nguyệt kỷ dậu sóc nhật hữu thực chi 自今各衙,tự kim các nha @@ -32247,11 +28726,9 @@ 󰬾軍󱋽󱋽限𣈜進兵,ba quân oang oảng hẹn ngày tiến binh 畧娄㑏𠬠𢚸斋庄孱,trước sau giữ một lòng chay chẳng sờn 蓮湖伯黎文福告急于莫登庸,Liên Hồ bá Lê Văn Phúc cáo cấp vu Mạc Đăng Dung -兜特𠇍𣎃迟,đâu được mấy tháng chầy 秩塊天厨脱󰕷𨕭𫔸𧯄瀋瀋󰜋塘蹥,chợt khỏi thiên trù thoắt dẫy lên cửa hang thăm thẳm một đường len 𦖑彷彿𦲿梧桐𣳔没𦲿梧𩙻,nghe phảng phất lá ngô đồng rụng một lá ngô bay 尊師𠓨准後堂,tôn sư vào chốn hậu đường -演音,diễn âm 爫恩呵易徐𠊛者恩,làm ơn há dễ chờ người trả ơn 敗散家室代曾体,bại tan gia thất đời từng thấy 𡓮时杺論油耗唉𠊛󰮂像󱟕󱦓低呢,ngồi thời tim lụn dầu hao hỡi người trong tượng trầu cau đây này @@ -32266,18 +28743,14 @@ 悲除仕𨀈汝澄,bây chừ sẩy bước nhỡ chừng 貶東各校書吳焕充本府軍坐以朝事𭁈外人言也,Biếm Đông các hiệu thư Ngô Hoán sung bản phủ quân toạ dĩ triều sự dữ ngoại nhân ngôn dã 核仁,hạch nhân -宮永乙庒魔芇,cung vắng ngắt chẳng ma nào 綡締,kiềng rế 安先知之,an tiên tri chi 時帝年十八入丞大統稱天南洞主廟號聖宗,Thời đế niên thập bát nhập thừa đại thống xưng Thiên Nam Động Chủ miếu hiệu Thánh Tông 固𠀧月泊𢭂郎,có ba lượng bạc trao sang -𠬠𠇮通且𬈋咹跬找䊷𤻻挄鈎淫,một mình thong thả làm ăn khỏe quơ chài kéo mệt quăng câu dầm -栗了梗樁干𩙌蔟,lắt léo cành thông cơn gió thốc 侶堆呵儉琴冷迻緣,lứa đôi há hiếm cầm lành đưa duyên 坤卢坤忍,khôn lo khôn nhịn 但乃甲既扳遣中使督但乃人開但乃港至自但乃,Đản Nãi Giáp ký ban khiển Trung sứ đốc Đản Nãi nhân khai Đản Nãi cảng chí tự Đản Nãi 尙書李元坐罪死獄中以其女章英次妃有過故也,Thượng thư Lí Nguyên toạ tội tử ngục trung dĩ kì nữ Chương Anh thứ phi hữu quá cố dã -愁𬓲似𣷭𢢇,sầu riêng tựa bể tủi 二十五日良文侯阮時雍與杜岳等奉迎帝上京,Nhị thập ngũ nhật Lương Văn hầu Nguyễn Thì Ung dữ Đỗ Nhạc đẳng phụng nghinh đế thượng kinh 楊直原范盛陳能等亦殁於朱橋,Dương Trực Nguyên Phạm Thịnh Trần Năng đẳng diệc một ư Châu Cầu 󰠶朝如改干愁葦𦰤囂乙如牟改撩,gió chiều như gợi cơn sầu vi lau hiu hắt như màu gợi trêu @@ -32286,7 +28759,6 @@ 餞迻󰜋󱋓開河,Tiễn đưa một chén quan hà 夏四月皇婆吕阿買病卒,Hạ tứ nguyệt Hoàng Bà Lã A Mãi bệnh tốt 車鸞𢶢者倍𨖲塘,xe loan gióng giả vội lên đường -𦝄𠇍吏些,trăng mấy lại ta 准尼拯可𠰺𠳒蜂蟡,chốn này chẳng khá dạy lời ong ve 壬子七年宋紹熙三年,Nhâm Tí thất niên Tống Thiệu Hi tam niên 初帝之生也時長安府有民家牛居然自換其角其民以為不祥憂之,sơ đế chi sinh dã thời trường yên phủ hữu dân gia ngưu cư nhiên tự hoán kì giác kì dân dĩ vi bất tường ưu chi @@ -32297,10 +28769,8 @@ 朱方施𫊚𩂏特𤯩意𠦳餘㝵,cho phương thí thuốc che được sống ấy ngàn dư người 㝵匕荘点粉𥅦,ngày ngày trang điểm phấn mày 時攀梗橘朱柑事𠁀,Thì vin cành QUÍT cho cam sự đời -恳恳𡂰𠴗,khắn khắn quyết 招朱些𥙩𣡚𣘃桃,gieo cho ta lấy trái cây đào 𦖑𫚳如弋𬌓𢚸晨昏,nghe chim như nhắc tấm lòng thần hôn -我沛呐底情尼咍,ngã phải nói để t��nh này hay 我國官吏復行朝覲禮仍進須知󰀋,Ngã quốc quan lại phục hành triều cận lễ nhưng tiến tu tri sách 𠻇突役之醝扒䏾,dại dột việc chi say bắt bóng 襖打教馭蔑欺号󰑼盤若𧘲邪𦊚边,áo đứa giáo ngựa một khi hiệu là bát nhã xẻ tà bốn bên @@ -32328,17 +28798,14 @@ 𣇟𤏬𤓇,sao sáng quầng 諫󱫽𬚸𤞼,rán chả thịt lợn 重光降服下船奉迎,Trùng Quang giáng phục hạ thuyền phụng nghênh -賜杜綜阮沆阮文徽三名進士及第阮雲光等八名進士出身,tứ đỗ tống văn giang huyện lại ốc xã nguyễn hàng nguyễn văn huy tam danh tiến sĩ cập đệ nguyễn vân quang đẳng bát danh tiến sĩ xuất thân 縱唏弧矢𦊚方𡗶,tung hơi hồ thỉ bốn phương trời 赭𤑭,đỏ lói -𡽫渃邏𠦳鴈𩵜演,non nước langàn nhàn cá diễn 帝親征,Đế thân chinh 𧵑茹群底𠄩鋪册恩主庒捐蔑𩛷𩚵,của nhà còn để hai pho sách ơn chúa chẳng quên một bữa cơm 時掌監岳郡公裴士林見事變挺身扶王於危疑之󰟸,Thời chưởng giám Nhạc quận công Bùi Sĩ Lâm kiến sự biến đĩnh thân phù Vương ư nguy nghi chi khoảnh 嶟󰬽𦰟𡶀䏾𡗶岑,chon von ngọn núi bóng trời sầm 樔𢋬𥉫,sào chòi trông 故善政善教敷于四海群生仰德世用丕平,cố thiện chính thiện giáo phu vu tứ hải quần sinh ngưỡng đức thế dụng phỉ bình -別𣈜塊囚落麻𨕭尼盃彼󰑼𨕭𡗶,mà lên nơi vui vẻ là trên trời 於𤯩𪢍托埃拯固𢚸意,ưa sống ghét thác ai chẳng có lòng ấy 垠八識󰠱八風強提強倍,ngăn bát thức nén bát phong càng đè càng bội 承恩𠬠𥅞更斜𤍊𤉜涅玉𤇥𤍶𨤔𣘈,thừa ân một giấc canh tà rõ ràng nét ngọc lập loà vẻ son @@ -32346,9 +28813,7 @@ 猛犬㹥𭁈艮㝵,mãnh khuyển chó dữ cắn người 催時-浽不平󰑼衝,Thôi thì dẹp nỗi bất bình là xong 乃渡正大江至揚武寨壘駐營,nãi độ Chính Đại giang chí Dương Vũ trại luỹ trú dinh -挨𨕭摱𠳨𦝄𫅷,ai lên mượn hỏi trăng già 盎資財性朗庄貪呵爲於𦑃鷂安子,áng tư tài tính lặng chẳng tham há vì ở cánh diều yên tử -花浪坦𢌌𡗶高,hoa rằng đất rộng trời cao 蜜𤮿強祖𣩂𧋆仍尼𨐮𧃵󰑼尼寔他,mật ngọt càng tổ chết ruồi những nơi cay đắng là nơi thật thà 󱤒󱤑牟襖泊坡𠃅頭,sặc sỡ mầu áo bạc phơ mái đầu 蔑㗂持󰠳󰝡檜月,một tiếng chày đâu đâm cối nguyệt @@ -32384,7 +28849,6 @@ 遣惠武大王國瑱征占城,Khiến Huệ Vũ đại vương Quốc Chẩn chinh Chiêm Thành 弹指𢭮夢𢬣,đàn chỉ gảy móng tay 𬁄常用調服堪於,sớm thường dùng điều phục kham ưa -初從,tiểu lơ thơ tuồng 变緣及語,bén duyên gặp gỡ 妾嗔払󱉟萡頭,thiếp xin chàng chớ bạc đầu 茄小焦消吏閣重,nhà tẻo tèo teo lại gác chồng @@ -32405,18 +28869,15 @@ 玉花練練䜹浪道吒󰆙媄𫀅平󰝶髙,ngọc hoa rén rén thưa rằng đạo cha đức mẹ xem bằng non cao 決定論,quyết định luận 梁眾皷譟而前,Lương chúng cổ táo nhi tiền -吀交朱省臣清化飭朱𤁘轄每廊沛進𠬠昆羝特𦍺,xin giao cho tỉnh thần thanh hoá sức cho trong hạt mỗi làng phải tiến một con dê đực chửa 𤴬𢚸流落𢧚𠄽𦊚句,Đau lòng lưu lạc nên vài bốn câu 江山𩈘𧡊𢧚涓熟,giang sơn mặt thấy nên quen thuộc 至疾病之後立女子爲嗣而傳位𡸈理也哉,chí tật bệnh chi hậu lập nữ tử vi tự nhi truyền vị khởi lí dã tai -因詔𭛁内府衣服帛頒賜之,Nhân chiếu phát Nội phủ y phục tiền bạch ban tứ chi 󱞿禅天恰收所邏𨔍軒巴邁𦒹禅天,trời thiền thiên khắp thu thửa lạ lạ hơn ba mươi sáu thiền thiên 細滝黄江,tới sông hoàng giang 自是賊勢復大,tự thị tặc thế phục đại 二十五日御史󰱑都御史郭有嚴奏賞罰予奪帝王厲世之權,Nhị thập ngũ nhật Ngự sử đài Đô ngự sử Quách Hữu Nghiêm tấu Thưởng phạt dữ đoạt đế vương lệ thế chi quyền 帝嘗行幸于外途中遇王侯家僮必呼其各問曰汝主何在仍戒衛士不得訶斥,Đế thường hành hạnh vu ngoại đồ trung ngộ Vương hầu gia đồng tất hô kì các vấn viết Nhữ chủ hà tại Những giới vệ sĩ bất đắc ha xích 功私𠄩𨤰調衝,Công tư hai lẽ đều xong -𥪝命産塊,trong mình sẵn khối tì sương 班朝𩄲合最𦝄𤐝,ban chiều mây họp tối trăng soi 故也何者陛下即位以來彼逆命不庭惟布德施惠以懷,cố dã hà giả bệ hạ tức vị dĩ lai bỉ nghịch mệnh bất đình duy bố đức thi huệ dĩ hoài 許之加陞工部尙書慈郡公更給以惠養田禄,Hứa chi gia thăng Công bộ Thượng thư Từ quận công cánh cấp dĩ huệ dưỡng điền lộc @@ -32434,21 +28895,17 @@ 埃朱蓮𣑁𠬠盆,ai cho sen súng một bồn 此言君天臣盛黎落李成東方出天子西方沒庶人經六七年間而天下平矣,Thử ngôn quân thiên thần thịnh Lê lạc Lí thành đông phương xuất thiên tử tây phương một thứ nhân kinh lục thất niên gian nhi thiên hạ bình hĩ 十二日上諭諸王公主及公侯伯駙馬文武等甿隷徵賤之軰常依托而為奸窩臧容受之人當戒懲而嚴禁,thập nhị nhật thượng dụ chư vương công chúa cập công hầu bá phò mã văn võ đẳng manh lệ trưng tiện chi bối thường y thác nhi vi gian oa tàng dung thụ chi nhân đương giới trừng nhi nghiêm cấm -𣴓恨意坤嵬,hận ấy khôn nguôi 𧵑信噲没𡭧尼爫𥱬,của tin gọi một chút này làm ghi 渚𧡊兵革麻嫌猫噡渚易固𦟶底𰈏,chớ thấy binh cách mà hèm mèo thèm chửa dễ có nem để dành 賜盆蛮使大紅緞子衣一套絹十疋甆噐五篭遣還,tứ bồn man sứ đại hồng đoạn tử y nhất sáo quyên thập sất từ khí ngũ lung khiển hoàn 大兵進至珥河水步相接大破敬寬於嘉林地方斬殺甚眾,đại binh tiến chí Nhĩ Hà thuỷ bộ tương tiếp đại phá Kính Khoan ư Gia Lâm địa phương trảm sát thậm chúng 朝𢚸哙固唱隨𡮨枚,Chiều lòng gọi có xướng tuỳ mảy may -𤽗仲逵𠀧吝招片羅𠀧吝,ngươi trọng quỳ ba lần gieo phiến là ba lần thua 朱臣仍󰘚菫魚哰嗃絲竹蜍唹鎛銅,chu thần nhâng mặt ngẩn ngơ lao xao tơ trúc thờ ơ bác đồng -乙巳十十六年,ất tị thập thập lục niên minh thành hoá nhị thập nhất niên 䃅󰠳𡭉𪀆鎌󰠳𪟂𧋆,đạn đâu bắn sẻ gươm đâu chém ruồi 傷饒生死㐌󰬥,thương nhau sinh tử đã nhiều 瀋朗昆𡛔𫅜,thẳm lặng con gái lành 𫫵饒𠫾󱽉處兑工灵𫽄特特𠄩𡭧𡥵,rủ nhau đi cấy xứ đoài công lênh chẳng được được vài chút con 𪟂吒丐数花桃󰣞𫥨耒吏𥾾󱚢如𨔈,chém cha cái số hoa đào gỡ ra rồi lại buộc vào như chơi -仍恩怨,những ân oán 王欲從之雄侯止之曰彼欲圖我以婚姻爲由耳,vương dục tòng chi hùng hầu chỉ chi viết bỉ dục đồ ngã dĩ hôn nhân vi do nhĩ 按是歲元國處處盗起且後年九月師孟受命迁陞何徃返之速此事未必有菇存之,Án thị tuế Nguyên quốc xứ xứ đạo khởi thả hậu niên cửu nguyệt Sư Mạnh thụ mệnh thiên thăng hà vãng phản chi tốc Thử sự vị tất hữu Cô tồn chi 係埃𠳨𦤾辰包饒钱,hễ ai hỏi đến thì bao nhiêu tiền @@ -32474,10 +28931,8 @@ 将臣有大勳勞並已有封謚追贈有子孫苗裔同得承蔭叙用,Tướng thần hữu đại huân lao tịnh dĩ hữu phong thuỵ truy tặng hữu tử tôn miêu duệ đồng đắc thừa ấm tự dụng 十二月初六日壬戌帝勑諭朝臣屏山侯黎廣度贑川伯黎能讓及文武臣僚等朕疾未痊慮付托重寄恐有未堪,thập nhị nguyệt sơ lục nhật nhâm tuất đế sắc dụ triều thần bình sơn hầu lê quảng độ cống xuyên bá lê năng nhượng cập văn vũ thần liêu đẳng trẫm tật vị thuyên lự phó thác trọng ký khủng hữu vị kham 蚕食岑上下之居園鼠偷我邉疆之民隷,Tàm thực Sầm thượng hạ chi cư viên thử thâu ngã biên cương chi dân lệ -核葉傘𩂏庵沫,cây rợp tán che am mát 三年乳哺別包饒情,tam niên nhũ bộ biết bao nhiêu tình 寶覺舉兵擊放放咸之,bảo giác cử binh kích phóng phóng hàm chi -令官埃敢𠴜𠳒押情買擀朱𠊛官,lệnh quan ai dám cãi lời ép tình mới gán cho người thổ quan 岌󰁇𦲿用梗簮,ngập ngừng lá rụng cành trâm 賜參督膠璿侯陶登用郡公爵,tứ tham đốc giao toàn hầu đào đăng dụng quận công tước 答浪些拱𠖈詩,ðáp rằng ta cũng xuống thi @@ -32490,18 +28945,13 @@ 並同承司釐革前弊撫安方民,Tịnh đồng thừa ti li cách tiền tệ phủ an phương dân 秋𧗱𠾺𧡊柳珠眉,thu về thẹn thấy liễu chau mày 明嘉靖二十三年春莫開會試,Minh Gia Tĩnh nhị thập tam niên xuân Mạc khai Hội thí -是月髙平土官總兵同知勇郡公何益率兵攻破定化州賊斬󰱐偽忠國公及徒黨三十五馘得馬三十匹赴京觧納,thị nguyệt cao bình thổ quan tổng binh đồng tri dũng quận công hà ích suất binh công phá định hoá châu tặc trảm hoạch nguỵ trung quốc công khuyết danh cập đồ đảng tam thập ngũ quắc đắc mã tam thập thất phó kinh giải nộp -或多重工渃圭恪,hoặc đi cùng chồng trong nước xa quê khác 及乎事濟君,Cập hồ sự tế quân 置各武庫火噐庫廣田於其中種石��於其邉,trí các vũ khố hoả khí khố quảng điền ư kì trung chủng thạch trúc ư kì biên 其賣直則奏云朝廷臣𢙇疾妬心而請一月三次奏事,kì mại trực tắc tấu vân triều đình thần hoài tật đố tâm nhi thỉnh nhất nguyệt tam thứ tấu sự 及至諒山,cập chí lạng sơn -𦹵花𦹳空仉永𪮨,cỏ hoa thơm không kẻ viếng thăm 繞𥾗,thêu tỉu 娘強悴㤕秋波,Nàng càng tủi xót thu ba 没𣳔𦹵木撑荑渃吟𤄯沕𧡊之女兜,một dòng cỏ mọc xanh rì nước ngâm trong vắt thấy gì nữa đâu -刼𡢐,để dành kiếp sau -白雀,hiến bạch tước 𤇊又浮陣打󰠃雲仙,bừng bừng nổi trận đánh cùng vân tiên 甘竹凣皿噲浪核枚,cam trúc phàm miệng gọi rằng cây mai 另賒𠓀料尋唐,Lánh xa trước liệu tìm đường @@ -32512,7 +28962,6 @@ 󰘚𬂙𢬣󰝸女淶,Mặt trông tay chẳng nỡ rời 所築之處視民田地度其所築依價還錢,Sở trúc chi xứ thị dân điền địa độ kì sở trúc y giá hoàn tiền 馭英𠫾󱈘,ngựa anh đi trước -𠀧㛪可呐𤍊詳,ba em khá nói tỏ tường 騎㺔𩂏丐傘𧍰𠵌讀豸豸𦊚𣳔勾䜹,cưỡi voi che cái tán rồng nghe đọc trây trẩy bốn dòng câu thơ 身根固礙之顛白,thân căn có ngại chi đen bạc 氣坦𠫅生𠊛重厚,khí đất dày sinh người trọng hậu @@ -32522,7 +28971,6 @@ 宗永本嘉遠人阮固子而總管黎元養為己子以蔭調遷為權給事中梁世榮所劾帝奪其職,Tông Vĩnh bản Gia Viễn nhân Nguyễn Cố tử nhi Tổng quản Lê Nguyên dưỡng vi kỷ tử dĩ ấm điều thiên vi quyền cấp sự trung Lương Thế Vinh sở hặc Đế đoạt kì chức 大饑饑莩相󰥺,Đại cơ cơ phu tương chẩm 其叔父㨿󱖮󰀋與帝拒戰,Kì thúc phụ cứ Bông sách dữ đế cự chiến -𠬠𠄩拫抪𩯀絲,một hai gắn bó tóc tơ 梵宇厨髙迄迷,phạn vũ chùa cao ngất mây 呐搮𠮩,nói lắt léo 別尼𤞺𤝞吏坤八猫,biết nơi cáo chuột lại khôn bắt mèo @@ -32531,7 +28979,6 @@ 季犛以故宗室仁榮女黄中公主妻之,quý li dĩ cố tông thất nhân vinh nữ hoàng trung công chúa thê chi 銅銚色束固󰅹,đồng điêu sắc thuốc có niêu 㵢㵢花󰲼󰉺残功名,trôi trôi hoa dạt sớm tàn công danh -扲平爫摱摱空功,cầm bằng làm mướn mướn không công 个庒咹圤个𢟔,cá chẳng ăn muối cá thối 苟有至誠以感之巽言以入之帝之聰睿有素其從之也必矣,cẩu hữu chí thành dĩ cảm chi tốn ngôn dĩ nhập chi đế chi thông duệ hữu tố kì tòng chi dã tất hĩ 伏望定例今降諸縣路各置常川掾吏一人諳曉簿牒頗能書筭以守文牒,Phục vọng định lệ kim giáng chư huyện lộ các trí thường xuyên duyện lại nhất nhân am hiểu bạc điệp pha năng thư toán dĩ thủ văn điệp @@ -32548,12 +28995,10 @@ 󰪀已驅去其人而,nang dĩ khu khứ kì nhân nhi 統領官富郡公鄭根嘉其志而許之,thống lĩnh quan phú quận công trịnh căn gia kì chí nhi hứa chi 𦓅𠁀,già đời -𧼋旦豹𦖻瓊𦓡保浪,chạy đến béo tai quỳnh mà bảo rằng 浪冲作合機𡗶,Rằng Trong tác hợp cơ trời 㐌涂䏾󰆹吏碑𠰘唭,Đã dơ bụng nghĩ lại bia miệng cười 小󰠲專渃𠄩具𫫜,tiểu đâu chuyên nước hai cụ xơi 底𡀷具𫫜朱拖𩛜,để dọn cụ xơi cho đỡ đói -𤤰𠳨爫牢眉𡎴,vua hỏi làm sao mày cổng 𠁑旗鎌捽匣𦋦,Dưới cờ gươm tuốt nắp ra 𧵆沔𡶀意坦辰浧𡉁拯𬈋之鄧,gần miền núi ấy đất thì sình lầy chẳng làm chi đặng 丐𢮿捧産𨕭𡗶𥊚𥊚人影如𠊛𠫾𡖵,cái quay búng sẵn trên trời mờ mờ nhân ảnh như người đi đêm @@ -32573,7 +29018,6 @@ 民徵科不擾公事無缺者爲中考其人碌碌旅進旅退者爲下考,dân trưng khoa bất nhiễu công sự vô khuyết giả vi trung khảo kì nhân lục lục lữ tiến lữ thoái giả vi hạ khảo 彭勝𨕭𦝄嵬聖帝,bành thắng trên lưng ngôi thánh đế 牢平祿重權高,sao bằng lộc trọng quyền cao -花浪𩙌動霜𠖤,hoa rằng gió động sương bay 打𣛠,đánh máy 蘇問嗒剌國商舶貢物,Tô Vấn Đáp Lạt quốc thương bạc cống vật 轉爫𬏓󰁰合蒸准𢷣𦇒,chuyển làm vài mươi hợp chưng chốn dỡ rối @@ -32593,7 +29037,6 @@ 春正月梁授陳覇先威明將軍交州刺史,xuân chính nguyệt lương thụ trần bá tiên uy minh tướng quân giao châu thứ sử 師鑠等使人告急于太師,Sư Thước đẳng sử nhân cáo cấp vu Thái sư 貧󰛈併妬朱𧷺買冲,mần răng tính đó cho tròn mới xong -㗂𠸦項羽英宜埃當,tiếng khen hạng vũ anh nghe ai đương 明皇立𡥵次𠄩,minh hoàng lập con thứ hai 𨀈𦋦𠾺󰘚珠眉功名堆𫳘易虧夥共,bước ra thẹn mặt chau mày công danh đôi chữ dễ khuây khỏa cùng 帝令諸将曰民苦於虐政久矣,đế lệnh chư tướng viết dân khổ ư ngược chính cửu hĩ @@ -32606,7 +29049,6 @@ 呐耒𠻵𠰘揩𢬣𬂙盧杞吏捽𨃐捻蹺,nói rồi mắng miệng day tay trông lư kỷ lại rút giày ném theo 𠇮高路匕異奇叱凶,mình cao lồ lộ dị kỳ rất hung 千年弋弋官堦吝吝,hiên niên dặc dặc quan giai lần lần -𠀧󰜋榪𦺓荄𫳵英𫽄𠳨仍𣈜群空,ba đồng một mớ trầu cay sao anh chẳng hỏi những ngày còn không 𨕭頭固䏾𩈘𡗶𤎜𤐝,trên đầu có bóng mặt trời sáng soi 擒如𫽄杜仍𣈜群撑,cầm như chẳng đỗ những ngày còn xanh 賊船入奇羅海門,Tặc thuyền nhập Kì La hải môn @@ -32615,8 +29057,6 @@ 𤎐㐌固𦑗束府,nực đã có quạt thúc phủ 䈪甓竃徙投之,hích bích táo tỉ đầu chi 𤯩乘碎㐌𢧚料𠇮碎,Sống thừa tôi đã nên liều mình tôi -明帝疑之召輔還遣豐城侯李彬以總兵征夷将軍代守守,Minh đế nghi chi triệu Phụ hoàn khiến Phong Thành hầu Lí Bân dĩ Tổng binh chinh di tướng quân đại thủ -皇儲傳意天才,hoàng trừ chuyện ấy thiên tài 湼𣠑𣔥,nết bòng chanh 丁巳二十四年漢髙后漢禁南越關市鉄噐,đinh tị nhị thập tứ niên hán cao hậu hán cấm nam việt quan thị thiếc khí 海関,hải quan @@ -32625,7 +29065,6 @@ 䐗堵𧜖𧝓蒸盃,chửa đủ chăn đệm chưng vui 姅𡖵傳檄定𣈗出征,nửa đêm truyền hịch định ngày xuất chinh 句哈爫之謳拯路㐌生𪰛養默𢚸𡗶,câu cóp làm chi âu chẳng lọ đã sinh thời dưỡng mặc lòng trời -螉沕,điệp giong ong vẩn 史臣吳士連曰帝之興也義兵所至明人皆敗北𡸈以眾寡強弱之不敵哉盖其德瑛天而天應之悅人而人㱕之不惟本國之人悅服至於叛徒亦尊敬如此宜其無鬪志而皆來降也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Đế chi hưng dã nghĩa binh sở chí Minh nhân giai bại bắc khởi dĩ chúng quả cường nhược chi bất địch tai Cái kì đức hiệp thiên nhi thiên ứng chi duyệt nhân nhi nhân quy chi bất duy bản quốc chi nhân duyệt phục chí ư phản đồ diệc tôn kính như thử nghi kì vô đấu chí nhi giai lai hàng dã 次𦒹,thứ sáu 朱払𢞂把罪爲在𤽗,Cho chàng buồn bã tội vì tại ngươi @@ -32633,11 +29072,9 @@ 以明年爲嘉靖,dĩ minh niên vi gia tĩnh 望夫𠸗仍蒙𫯳,vọng phu xưa những mong chồng 三月再征順每州逆儼生擒哀牢将道𫎇及妻子於羅洞并獲儼子生象撞銅儼計󰠃出降,tam nguyệt tái chinh thuận mỗi châu nghịch nghiễm sinh cầm ai lao tướng đạo mông cập thê tử ư la động tịnh hoạch nghiễm tử sinh tượng chàng đồng nghiễm kế cùng xuất hàng -辰固𪀄默䋥紅,thì có chim mắc lưới hồng 調尼罕𪽝仍𠊛是非,Điều này hẳn bởi những người thị phi 然居攝之時自稱副王至佃匐之起兵其即帝位也出於巨俩輩脅之以兵,nhiên cư nhiếp chi thời tự xưng phó vương chí điền bặc chi khởi binh kì tức đế vị dã xuất ư cự lạng bối hiếp chi dĩ binh 令賜各處父道爲守禦團練等職爵中品,lệnh tứ các xứ phụ đạo vi thủ ngự đoàn luyện đẳng chức tước trung phẩm -楊三哥簒位六年,dương tam kha soán vị l 帝使太師以養女歸之以結鄰國之好,đế sử thái sư dĩ dưỡng nữ quy chi dĩ kết lân quốc chi hiếu 小姐浽陣同同,tiểu thư nổi giận đùng đùng 補茹補󰘂典𫢩買詳,bỏ nhà bỏ cửa đến nay mới tường @@ -32645,14 +29082,12 @@ 時莊定大王𩖀為太尉黎季犛同平章事知審刑院黎亞夫既遣𩖀去黎季犛椅不許同坐,Thời Trang Định đại vương ngạc vi Thái uý Lê Quý Li Đồng bình chương sự tri Thẩm hình viện Lê Á Phu ký khiến ngạc khứ Lê Quý Li kỷ bất hứa đồng toạ 永茹𫽄便𡎢佳,Vắng nhà chẳng tiện ngồi dai 徐浪国士㧅󰅒,từ rằng quốc sĩ xưa nay -熷𤇊𢝙席花,tưng bừng vui tiệc hoa 捧爵引𨢇仕宜襖曳,bổng tước dẫn rượu rảy ngay áo dài 㾔𤑭,lở lói 令下招安人民悅服,Lệnh hạ chiêu an nhân dân duyệt phục 以吏科給事中寕滔兼教習功臣子弟及近侍𭓇生,Dĩ Lại khoa cấp sự trung Ninh Thao kiêm giáo tập công thần tử đệ cập cận thị học sinh 史臣吳士連曰佛家之説有謂舍利者乃焚身時精氣所聚之精不為火所滅之物故謂之寶,sử thần ngô sĩ liên viết phật gia chi thuyết hữu vị xá lợi giả nãi phần thân thời tinh khí sở tụ chi tinh bất vi hoả sở diệt chi vật cố vị chi bảo 油麻隔阻江溪拱料,dù mà cách trở giang khê cũng liều -坤别𢚸𠊚𬑵𨱽,khôn biết lòng người vắn dài 拯婬拯殺拯偷害㝵拯固罪󰠳細命,chẳng dâm chẳng sát chẳng thâu hại người chẳng có tội đâu tới mình 春正月内人火頭杜時献綠毛金龜,xuân chính nguyệt nội nhân hoả đầu đỗ thời hiến lục mao kim quy 浽娘灾难㐌苔,Nỗi nàng tai nạn đã đầy @@ -32670,15 +29105,12 @@ 感傷𠄩婍女兒縸𮥷,Cảm thương hai ả nữ nhi mắc nàn 猿𤼸菓供𪀄迻花𢜠,vượn dâng quả cúng chim đưa hoa mừng 隊𡗶踏坦於𠁀,Đội trời đạp đất ở đời -㗂朝𠰺泣滄浪,tiếng trào dậy khắp thương lang -閉𫢩信𢭮書迻,bấy nay tin gửi thư đưa 命錯時𢧚每𧵑散,mình thác thời nên mọi của tan 蕋逃㐌披朱𠊛情鍾,Nhị đào đã bẻ cho người tình chung 牢沛蒸𥪞葛淋,sao phải chưng trong cát lầm 袩㝵定價皮耒,xem người định giá vừa rồi 常遊覧山川足跡半天下求所謂學宫文廟未嘗一見,thường du lãm sơn xuyên túc tích bán thiên hạ cầu sở vị học cung văn miếu vị thường nhất kiến 茹香高捲幅𬗢,Nhà hương cao cuốn bức là -監客於𨑗𠁀,giám khách ở trên đời 扛囉蒸𡧲棱,giăng ra chưng giữa rừng 𪀄扒工棱,chim bắt trong rừng 犯法,phạm pháp @@ -32692,7 +29124,6 @@ 元徐壽輝起兵稱帝國内大亂,nguyên từ thọ huy khởi binh xưng đế quốc nội đại loạn 語𥉩量𢌌高苔,ngửa trông lượng rộng cao dày 唉嗔踸又仕𡆫姻緣,hãy xin chậm chậm sẽ vầy nhân duyên -凡尔臣文武庶官等宜各旨其失直言無所隐諱,phàm nhĩ đại thần văn võ thứ quan đẳng nghi các chỉ kì quá thất trực ngôn vô sở ẩn huý 遣陳守度領軍討阮嫩段尚及諸蛮,khiến trần thủ độ lĩnh quân thảo nguyễn nộn đoàn thượng cập chư man 𠁔𦠘𧗱准書軒,Sánh vai về chốn thư hiên 議置提領官有掌提領同提領剛提領提領四城軍務事其職掌則巡警京師各處斥堠擒捕姦非,nghị trí đề lĩnh quan hữu chưởng đề lĩnh đồng đề lĩnh cương đề lĩnh đề lĩnh tứ thành quân vụ sự kì chức chưởng tắc tuần cảnh kinh sư các xứ xích hậu cầm bổ gian phi @@ -32700,7 +29131,6 @@ 梅生停分别牢欺𦋦曰帖欺𠓨𢯢花,mai sinh đành phận biết sao khi ra viết thiếp khi vào sửa hoa 󱦪󱰐𪀄買逸𠽮𫔳𧯅虫𠱊垃𩂏拱𠫅,mồi nuôi chim mái dặt dè cửa hang trùng sẽ lấp che cũng dày 有之癸巳天應政平二年宋紹定六年命馮佐周閲定乂安府諸名邑,hữu chi Quý Tị Thiên Ứng Chính Bình nhị niên Tống Thiệu Định lục niên mệnh Phùng Tá Chu duyệt định Nghệ An phủ chư danh ấp -棟拱固㗂工工,gióng thì cũng có tiếng công công 結爫夫婦至情,kết làm phu phụ chí tình 於抵娘𭓇菩提占占蔑𬌓𢚸葵向陽,ở đây nàng học bồ đề chăm chăm một tấm lòng quỳ hướng dương 與賤服不相,dữ tiện phục bất tương @@ -32713,7 +29143,6 @@ 遣㝵𦇒涅𢚸胣𨫊𥒥丕,khiến người rối nát lòng dạ sắt đá vậy 外冦侵犯京畿内姦覬覦神噐社稷消剥以至於亡庚戌紹慶元年十月以前楊日禮大定二年,ngoại khấu xâm phạm kinh kì nội gian ký du thần khí xã tắc tiêu bác dĩ chí ư vong canh tuất thiệu khánh nguyên niên thập nguyệt dĩ tiền dương nhật lễ đại định nhị niên 𢮀𦝄𡞕劎𨑮𠄼𨑮糁尋旦漸󱙭謨𬟥差彦戈,sờ lưng vợ kiếm mười năm mười tám tìm đến tiệm dư mua thuốc xái ngậm qua -𠀧升󰜋畝税,ba thưng một mẫu thuế điền 癸丑十四年明萬曆十一年,Quý Sửu thập tứ niên Minh Vạn Lịch thập nhất niên 達鎌𢶒甲𠓀𡑝叩頭,Đặt gươm cởi giáp trước sân khấu đầu 張輔以阮大擒一胡有功劄付交趾都指揮使,trương phụ dĩ nguyễn đại cầm nhất hồ hữu công tráp phó giao chỉ đô chỉ huy sứ @@ -32724,7 +29153,6 @@ 正專拱𫽄山𣘈底停,chính chuyên cũng chẳng sơn son để dành 又使元郡公阮伯䮐鎮守乂安以撫其民,Hựu sử Nguyên quận công Nguyễn Bá Quýnh trấn thủ Nghệ An dĩ phủ kì dân 慧度卒贈左將軍以其子弘文爲刺史,Tuệ Độ tốt tặng Tả tướng quân dĩ kì tử Hoằng Văn vi Thứ sử -嘲鵲𣌋𠳨𬁑󰬾旬𦝄㐌客皮典尼,chào thước sớm hỏi nhạn trưa ba tuần trăng đã khách vừa đến nơi 𠬠茹終乍󰉚𬁑,Một nhà chung chạ sớm trưa 漼𤁠㐌特𢘾恩渃𤐝細彊添𤏣䏾𦎛,dồi dào đã được nhờ ơn nước soi tới càng thêm tỏ bóng gương 海南,hải nam @@ -32739,7 +29167,6 @@ 九日斬道者程堂,Cửu nhật trảm đạo giả Trình Đường 碎隊尋覩娘芇𧡊󰠳,Tôi đòi tìm đủ nàng nào thấy đâu 湯盆沼渃𣳮真,thang bồn chậu nước rửa chân -辰吏立𠊚恪,như đủ kỳ thì lại lập người khác 迡庒󰑼󰜋𢆥𡢐倍之,Chầy chăng là một năm sau vội gì 膏羅󰓄,cao là mỡ 午󰀎𪪳哿代初些,ngõ ấy ông cả đời xưa ta @@ -32747,21 +29174,15 @@ 觀音,quan âm 上皇曰先帝有命不敢違如有損害于自當之,Thượng hoàng viết Tiên đế hữu mệnh bất cảm vi như hữu tổn hại vu tự đương chi 風景他鄕㐱𨔍𨓡,phong cảnh tha hương chỉn lạ lùng -割󱏰𪮏麻助吒,cắt trái tay mà trợ vua cha -快路茶橋田禾两穗杜,đông thập nguyệt đại thục 登庸使人徃燕京告于明人謂黎氏子孫無人丞嗣囑使大臣莫氏權官國事統撫民眾,Đăng Dung sử nhân vãng Yên Kinh cáo vu Minh nhân Vị Lê thị tử tôn vô nhân thừa tự chúc sử đại thần Mạc thị quyền quan quốc sự thống phủ dân chúng 後之鎮乂安者遂以爲奉事聖宗之所終李朝之世莫以爲非,Hậu chi trấn Nghệ An giả toại dĩ vi phụng sự Thánh Tông chi sở chung Lí triều chi thế mạc dĩ vi phi -月𠳨些疎矧矧疎,nguyệt hỏi ta thơ thẩn thẩn thơ 󱛜𣈜𣎃󱙃𠄩𨒒貢胡,chọn ngày tháng chín hai mươi cống hồ 宋帝詔别賜錢五十萬米一百五十斛續給舘券,Tống đế chiếu biệt tứ tiền ngũ thập vạn mễ nhất bách ngũ thập hộc tục cấp quán khoán 帝已爲瑞詔群臣稱賀,đế dĩ vi thuỵ chiếu quần thần xưng hạ 十二月朔置懷遠驛于嘉林江岸以為異域來實舘歇之處,thập nhị nguyệt sóc trí hoài viễn dịch vu gia lâm giang ngạn dĩ vi dị vực lai thực quán hiết chi xứ -𢜠脱報𣘃枯木,mừng thoát báo cây khô mọc 洩冶齊殺孤喧陳齊事可鑒也以此垂戒,Tiết Dã Tề sát Cô Huyên Trần Tề sự khả giám dã dĩ thử thuỳ giới 九月莫泳橋伯黄士愷及郎中裴徔矩議給前太保嘉國公阮探世業田五十畆,cửu nguyệt mạc vịnh kiều bá hoàng sĩ khải cập lang trung bùi tòng củ nghị cấp tiền thái bảo gia quốc công nguyễn thám thế nghiệp điền ngũ thập mẫu 貶户部尙書川郡公陳登選爲户部左侍郎禮部,biếm hộ bộ thượng thư xuyên quận công trần đăng tuyển vi hộ bộ tả thị lang lễ bộ -包徐且蓮制月,bao giờ thư thả lên chơi nguyệt -後吳王不正其罪乃以口私恩不忍加刑又賜之食邑𡸈不大謬乎後吳王,hậu ngô vương bất chính kì tội nãi dĩ khẩu thể tư ân bất nhẫn gia hình hựu tứ chi thực ấp khởi bất đại mậu hồ hậu ngô vương 援車𠁑月𠳨𠻃哴翁月唉中囊固之,vin xe dưới nguyệt hỏi han rằng ông nguyệt hỡi trong nang có gì 些固之麻驕貝埃,ta có chi mà kiêu với ai 𢩵窓㐌𧡊楚卿蹥𠓨,đẩy song đã thấy sở khanh lẻn vào @@ -32771,17 +29192,12 @@ 之問宰相陳平󰁮可使越者,chi vấn tể tướng trần bình cử khả sứ việt giả 蘭󰋇朶落類山野枉味香王者𡗋台,lan mấy đoá lạc loài sơn dã uổng mùi hương vương giả lắm thay 對曰如以位序論之則可矣,Đối viết Như dĩ vị tự luận chi tắc khả hĩ -玉清𨿽庒𢚸腰,ngọc thanh tuy chẳng lòng yêu 媒𦖑娘呐𫨩情閉𣇞買浽三彭媒𨖲,mụ nghe nàng nói hay tình bấy giờ mới nổi tam bành mụ lên 元和凣十六,Nguyên Hoà phàm thập lục -恒爫徒虎漚㝵唭亦,hằng làm trò dối hổ âu người cười diếc 襖𧞾秉包𣃣𡱩𥛭䏾腓喔呃𠇍桶𣹓,áo mặc bảnh bao vừa thước lẻ bụng phì óc ách mấy thùng đầy -政默朝廷命默荒,chính mặc triều đình mình mặc du hoang 先是多士恃有功勞衡衡國中脅奸豦女逼滛人妻故惟㦃使真討之,Tiên thị Đa Sĩ thị hữu công lao hoành hành quốc trung hiếp gian cự nữ bức dâm nhân thê cố Duy Sản sử Chân thảo chi -千金約対特咍庄,thiên kim ước đổi được hay chăng 至是帝以克終陞少保猶莖行遣事優待之特加中書門下平章事徒舊制也,chí thị đế dĩ khắc chung thăng thiếu bảo do hành hành khiển sự ưu đãi chi đặc gia trung thư môn hạ bình chương sự đồ cựu chế dã 調󰠳𥙩燕爫鸚,Điều đâu lấy yến làm anh -戊戌三年,mậu tuất tam niên tống thuần hi ngũ niên 浽𬓲群默貝情之低,Nỗi riêng còn mắc với tình chi đây 丁先皇平十二使君之乱而併有之少帝徵若弗䏻禦敵以國事委之大将黎桓而黎桓承丁后之傳以有天下者順也,Đinh Tiên Hoàng bình thập nhị sứ quân chi loạn nhi tính hữu chi Thiếu Đế trưng nhược phất năng ngự địch dĩ quốc sự uỷ chi đại tướng Lê Hoàn nhi Lê Hoàn thừa Đinh hậu chi truyền dĩ hữu thiên h�� giả thuận dã 盎功名𤾓塘𢶿也仍辱𤶑󰅹㐌己宜,áng công danh trăm đường rộn rã những nhọc nhằn nào đã nghỉ ngơi @@ -32794,7 +29210,6 @@ 遁眞湿𥒥眞高岋𡹡,rón chân thấp đá chân cao gập ghềnh 包饒𧵑󰋇𣈜塘,Bao nhiêu của mấy ngày đường 賜武璥等三人進士出身阮有翼等十四人同進士出身,Tứ Vũ Kính đẳng tam nhân tiến sĩ xuất thân Nguyễn Hữu Dực đẳng thập tứ nhân đồng tiến sĩ xuất thân -紅娘吀焒吝麻𢧚,hồng nương xin lửa lần mà nên 怒払金妬󰑼𠊛𣈜初,Nọ chàng Kim đó là người ngày xưa 恤士卒,tuất sĩ tốt 且寬民力,thả khoan dân lực @@ -32814,7 +29229,6 @@ 𠎊呂,rôm rả 萬餘頂,vạn dư đỉnh 詩辰𠦻襊𨢇𠦻壼,thơ thì lưng túi rượu lưng hồ -󱙹凝碧鎖春𣾼𡽫賖𬌓𦝄𧵆於終,trước lầu ngưng bích khóa xuân vệt non xa tấm trăng gần ở chung 󰂇庄綠女𠀧生,Ví chăng duyên nợ ba sinh 晨昏針拙礼常,Thần hôn chăm chút lễ thường 次槅大雲樓連起長春殿以爲御寢之處,Thứ cách Đại Vân lầu liên khởi Trường Xuân điện dĩ vi ngự tẩm chi xứ @@ -32828,12 +29242,9 @@ 徐鈺就勤政殿致祭聖宗皇帝,Từ Ngọc tựu Cần Chính điện trí tế Thánh Tông Hoàng đế 𣷭斈場文恒日摆,bể học trường văn hằng nhặt bới 𥙩埃堵差遣,lấy ai đủ sai khiến -𫥨分芇琼拱𢬇奇,ra phân nào quỳnh cũng giữ cả 芒𥛣子路󱬂𤃛顔淵,mang đai tử lộ quảy bầu nhan uyên -歲皮𠄩糁青春,tuổi vừa hai tám thanh xuân 𠁀皮及課太平,đời vừa gặp thuở thái bình 𠀧生㐌菲𨑮願緣堆𡋿拱󰑼緣伴排,ba sinh đã phỉ mười nguyền duyên đôi lứa cũng là duyên bạn bầy -𤽗黄卞哰几,ngươi hoàng bèn rao kẻ hay lặn 󱚷𨕭𠻵㗂隊𣦍蓮侯,Sảnh TRÊN MẮNG tiếng đòi ngay lên hầu 息,tức 魔曾助𬟥曾查,ma từng chữa thuốc từng tra @@ -32883,7 +29294,6 @@ 覺緣自節啫娘撩䕯掛𪳍𢌌塘雲遊,giác duyên từ tiết giã nàng đeo bầu quảy níp rộng đường vân du 耒𨖲薹閣仕嘵嗷,rồi lên đài các sẽ nghêu ngao 翥𥙩𧵑些麻共移,chở lấy của ta mà cùng dời -壬午八年,nhâm ngọ bát niên minh sùng trinh thập ngũ niên 途中印又亡,Đồ trung ấn hựu vong 欺𤎎欺訢欺潙欺苔,khi mờ khi tỏ khi vơi khi đầy 朱安之去無人告以善道所謂不信仁贒則國空虚是也,chu an chi khứ vô nhân cáo dĩ thiện đạo sở vị bất tín nhân hiền tắc quốc không hư thị dã @@ -32891,18 +29301,14 @@ 宣慰使權天長處承宣使興化承宣使參議阮德輶為御史󰱑僉都督御史歸化府知府阮叔通爲化承宣使參議,tuyên uy sứ quyền thiên trường xứ thừa tuyên sứ hưng hoá thừa tuyên sứ tham nghị nguyễn đức du vi ngự sử đài thiêm đô đốc ngự sử quy hoá phủ tri phủ nguyễn thúc thông vi hoá thừa tuyên sứ tham nghị 挷籠畑泊囉外幔覩,bưng lồng đèn bạc ra ngoài màn đỏ 李公𨻫召傷𢚸,lý công luống chịu thương lòng -買拱𠊛疎矧哭𣒣,với cùng người thơ thẩn khóc măng 意󰑼机造冉牟緣初𧷺陣恩娄填培,ấy là cơ tạo nhiệm mầu duyên xưa tròn trặn ơn sau đền bồi 㭲知吏固号竻根,gốc tre lại có hiệu lặc căn 礼其列麻其帝,lưỡi cày sắt mà cày đấy -先是宋國居江南元人徃侵伐至是以海船三十艘装載財物及妻子浮海來蘿葛原至十二月引赴京安置于街𡟱坊自號回鷄盖我國呼宋國為鷄國以宋有段子藥材等物置賣為市故也國,tiên thị tống quốc thiên cư giang nam nguyên nhân vãng vãng xâm phạt chí thị dĩ hải thuyền tam thập tao trang tải tài vật cập thê tử phù hải lai la cát nguyên chí thập nhị nguyệt dẫn phó kinh an trí vu nhai tuân phường tự hiệu hồi kê cái ngã quốc hô tống quốc vi kê quốc dĩ tống hữu đoạn tử dược tài đẳng vật trí mại vi thị cố dã 吒伤昆哭祿熾襖𠇮𪡔責𠻵翁聖󰀎,cha thương con khóc lóc xé áo mình ra trách mắng ông thánh ấy 及長容貌環偉聰明過人博習群書有文武才,cập trưởng dung mạo hoàn vĩ thông minh quá nhân bác tập quần thư hữu văn võ tài 至是命官襨考丁酉庚子癸卯三科生徒,Chí thị mệnh quan phức khảo Đinh Dậu Canh Tí Quý Mão tam khoa sinh đồ -村塸,chẳng có thôn gò 𡽫,non 𫽄𨖅艚女拱𨖅西,chẳng sang tàu nữa cũng sang tây -𦖑浪荣𩔰𡗋台,nghe rằng vinh hiển lắm thay 侯公主家沿河田庄新浮沙悉為家主所有,hầu công chúa gia duyên hà điền trang tân phù sa tất vi gia chủ sở hữu 秋田則二三月播種夏田則十一十二月耕種是夏田之急於冬��也,thu điền tắc nhị tam nguyệt bá chủng hạ điền tắc thập nhất thập nhị nguyệt canh chủng thị hạ điền chi cấp ư đông vĩ dã 意者上德有所未脩政事有所舛紊人謀或有異圖而致然歟如人君再拱扵上所親者正人所行者正道間有細人出入内殿導引爲非如官方已有吏部反特許聀名非例賦税已有户部反差人到民爭收詞訟已有該勘衙門間有咱人誣告捉人取財軍項已有府司衛所間有差人勾取軍色重役乞具本革前弊照行,ý giả thượng đức hữu sở vị tu chính sự hữu sở suyễn vặn nhân mưu hoặc hữu dị đồ nhi trí nhiên dư như nhân quân tái củng ư thượng sở thân giả chính nhân sở hành giả chính đạo gian hữu tế nhân xuất nhập nội điện đạo dẫn vi phi như quan phương dĩ hữu lại bộ phản đặc hứa chức danh phi lệ phú thuế dĩ hữu hộ bộ phản sai nhân đáo dân tranh thu từ tụng dĩ hữu cai khám nha môn gian hữu thính nhân vu cáo tróc nhân thủ tài quân hạng dĩ hữu phủ ti vệ sở gian hữu sai nhân câu thủ quân sắc trọng dịch khất cụ bản cách tiền tệ chiếu hành @@ -32912,7 +29318,6 @@ 吒媄恒逐昆𫩉𡞕麻㝵庄宜𠅜󰀎,cha mẹ hằng giục con lấy vợ mà người chẳng nghe lời ấy 枝𩄲𬖉𤑟𡓃𠓨天台,Rẽ mây trông tỏ lối vào Thiên Thai 臭虫丐蠟,xú trùng cái rệp -文𦊚期穷,văn bốn kì cùng 催陀刼𤯩𫯳綿𠫾耒,thôi đà cướp sống chồng min đi rồi 𠲖欺󱕗沛罪情之低,e khi mắc phải tội tình chi đây 官軍掘弘裕父文郎塚斬其首,Quan quân quật Hoằng Dụ phụ Văn Lang trủng trảm kì thủ @@ -32930,7 +29335,6 @@ 三月會試天下舉人,tam nguyệt hội thí thiên hạ cử nhân 忳拙斟雜俸皮真𪮏,đồn chuyết chậm chạp vụng về chân tay 明帝從之命福與柳昇偕行,minh đế tòng chi mệnh phúc dữ liễu thăng giai hành -憲官浪渚諠,hiến quan rằng chớ huyên 郑歆𧗱呐小童扱咹,trịnh hâm về nói tiểu đồng cọp ăn 九月禁以僞錢换税錢,Cửu nguyệt cấm dĩ nguỵ tiền hoán thuế tiền 賓客满座岱起擁節讀詔數徽罪過左右因反,Tân khách mãn toà Đại khởi ủng tiết độc chiếu sổ Huy tội quá tả hữu nhân phản @@ -32948,7 +29352,6 @@ 賊敗走,Tặc bại tẩu 奴咹奴默摆咍爫,no ăn no mặc bởi hay làm 經𫀅巴遍,kinh xem ba bận -拠𣈜𠄻𦤾最辰𫥨,cứ ngày rằm đến tối thì ra 自今兒後謹察寃濫摘伏邪頑議論廟堂灼照黑白義之與比勿事滑󰏲大任仲寄朕尚須於卿一身耳,Tự kim nhi hậu cẩn sát oan lạm trích phục tà ngoan nghị luận miếu đường chước chiếu hắc bạch nghĩa chi dữ tỉ vật sự hoạt kê đại nhiệm trọng ký trẫm thượng tu ư khanh nhất thân nhĩ 沛沛丕哿湄滛,phới phới vậy cả mưa rào 正平憂憤成疾𭛁背死,chính bình ưu phẫn thành tật phát bối tử @@ -32961,9 +29364,7 @@ 𪀄疑弓𨉠𠸒饒𠖤,chim ngờ cung bắn bảo nhau bay 𦧘𦟻,thịt nạc 油𤷱碑𥒥敢差𡬷鐄,dẫu mòn bia đá dám sai tấc vàng -廊扶董縣僊遊,làng phù đổng huyện tiên du 糜鹿休於連棱,my lộc hươu ở trên rừng -伤出昆氣㲸年瘖,khí uất nên ốm 這此勸懲常典最已甚嚴,giá thử khuyến trừng thường điển tối dĩ thậm nghiêm 扞等合兵象交戦佯北,Hãn đẳng hợp binh tượng giao chiến dương bắc 時黎意先已預僃陳疑兵于多祿江自將精兵夜時潜進間行縣中及旦軍至安山江邉大起砲號三聲截戦國楨後,Thời Lê Ý tiên dĩ dự bị trần nghi binh vu Đa Lộc giang tự tương tinh binh dạ thời tiềm tiến gian hành huyện trung cập đán quân chí An Sơn giang biên đại khởi pháo hiệu tam thanh tiệt chiến Quốc Trinh hậu @@ -32972,13 +29373,11 @@ 狸狸号丐代埃,li li hiệu cái đười ươi 𬂙𨖲󰘚𨫊顛茌,Trông lên mặt sắt đen sì 陽功拮󰜋銅斤㐌𫅷,Dương công cất một đồng cân đã già -十二月初六日辛卯帝遣太保棠溪伯黎永中軍都督府左都督殿前都檢點司都檢點榕湖伯黎闌賫金冊寶章立皇子㵮爲皇太子,thập nhị nguyệt sơ lục nhật tân mão đế khiển thái bảo đường khê bá lê vĩnh trung quân đô đốc phủ tả đô đốc điện tiền đô kiểm điểm ti đô kiểm điểm dung hồ bá lê lan tê kim sách bảo chương lập hoàng tử thuần âm thuần vi hoàng thái tử 王既黜三哥即王位稱南,vương ký truất tam kha tức vương vị xưng nam 五月辛巳唐置柔遠軍於府治,Ngũ nguyệt Tân Tị Đường trí Nhu Viễn quân ư phủ trị 注石生㐌𠫾耒,chú thạch sanh đã đi rồi 群臣咍別事𢚸哏𬹸扛𬑉敢浪許𧯄,quần th��n hay biết sự lòng cắn răng giương mắt dám rằng hở hang 󰠐󰠐娘共𢖵茹坤亏,Đăm đăm nàng cũng nhớ nhà khôn khuây -𤌋宜𩂁岸𣾺𡥵𪀄拔𫗄落類啸傷,khói mù nghi ngút ngàn khơi con chim bạt gió lạc loài kêu thương 爫之仍退𥘷名𠽋唭,Làm chi những thói trẻ ranh nực cười 澤𪷩,trạch chằm 耒𦋦呂󰘚卽時,Rồi ra trở mặt tức thì @@ -32995,19 +29394,15 @@ 㐌空緣畧庄麻,đã không duyên trước chăng mà 但差嗜酒耳仁廟默然遂不用國輔終以是職卒,Đản sai thị tửu nhĩ Nhân Miếu mặc nhiên toại bất dụng Quốc Phụ chung dĩ thị chức tốt 𦝄𦝃詠詠𡮍渚缺暈,trăng rằm vạnh vạnh chút chưa khuyết vầng -准圭門杄庒移,chốn khuê môn then chẳng dời 盧公奴㐌立机差𠊛𧗱拿没茹户梅,lư công nó đã lập cơ sai người về nã một nhà họ mai 決定,quyết định 𠄩翁吝矧歲陀高年,hai ông lẩn thẩn tuổi đà cao niên 第二隊右區營太尉榮郡公黄廷爱永郡公鄭桐等象馬兵卒一萬,đệ nhị đội hữu khu dinh thái uý vinh quận công hoàng đình ái vĩnh quận công trịnh đồng đẳng tượng mã binh tốt nhất vạn 𫚳坤豆簇茄官𤳇坤尋𡞕𡛔頑尋𫯳,chim khôn đậu nóc nhà quan trai khôn tìm vợ gái ngoan tìm chồng 然恭儉有餘而剛斷不足外而占㓂侵逼京畿内而逆胡窺窬神噐陳家之業由此而亡,nhiên cung kiệm hữu dư nhi cương đoán bất túc ngoại nhi chiêm khấu xâm bức kinh kì nội nhi nghịch hồ khuy du thần khí trần gia chi nghiệp do thử nhi vong -庄朋掑哎孚ㇴ,chẳng bằng cài ngáy pho pho 其制為八角殿之前後並駕鳳凰橋,Kì chế vi bát giác điện chi tiền hậu tịnh giá phụng hoàng kiều -堛它巨文章,bậc đà cự văn chương 十一日光紹帝自夢山行營𭛁還京城駐于芒山社,thập nhất nhật quang thiệu đế tự mộng sơn hành dinh phát hoàn kinh thành trú vu mang sơn xã 雖恪饒塘庄隔某剛,tuy cách nhiều đường chẳng cách mỗ gang -丁卯九年啓春差官賫勅諭順廣太保瑞郡公阮福原曰賢傑之人可共行事功丈夫爲志貴䏻明時勢,đinh mão cửu niên minh thiên thất niên khải xuân sai quan tê sắc dụ thuận quảng thái bảo thuỵ quận công nguyễn phúc nguyên viết hiền kiệt chi nhân khả cộng hành sự công trượng phu vi chí quý năng minh thời thế 班店㝵默襖弹翁麻底㪯茹共每事連𪠞旦茹各柴於,ban đêm người mặc áo đàn ông mà để cửa nhà cùng mọi sự liền đi đến nhà các thầy ở 潙匕坦𢌌天高,vời vời đất rộng trời cao 是歲宋亡,Thị tuế Tống vong @@ -33019,7 +29414,6 @@ 消遣摱没𠄩鐘𠮩咾,tiêu khiển mượn một hai chung lểu lảo 犇跿,bôn chạy 浪娘𬮙淡𠬠身,rằng nàng muôn dặm một thân -𡨸慎勤,chữ thận cần đâu dám trễ 鮮𦞁邪󰬻孱𠍦,tiên tươi tà vạy sàn hèn 坤頑拯路徐𫯳󰬾𠦳銅敕賜夫人𠊛特如𠋥󰑼𠃣固,khôn ngoan chẳng lọ thờ chồng ba ngàn đồng sắc tứ phu nhân người được như mày là ít có 𨑮𠄻𢆥闭饒吝,mười lăm năm bấy nhiêu lần @@ -33028,7 +29422,6 @@ 幅幀雲狗𦘧𠊛桑滄,bức tranh vân cẩu vẽ người tang thương 房嚴𨁪𡦂󱤃台口傳𠳐唱題尼払𦖑,phòng nghiêm dấu chữ mắc thay khẩu truyền vâng xướng đề này chàng nghe 三月會試天下士人,tam nguyệt hội thí thiên hạ sĩ nhân -癸巳洪德四年,quý tị hồng đức tứ niên minh thành hoá cửu niên 𨉓𬙞𨑮𠄩丐突𧋆鎌𤍌𠀧𡱩捽扲𣙯,mình bảy mươi hai cái nốt ruồi gươm thiêng ba thước tuốt cầm chuôi 甲辰十五年明成化二十年,Giáp Thìn thập ngũ niên Minh Thành Hoá nhị thập niên 侃遣參軍高寶攻碩斬之,Khản khiển Tham quân Cao Bảo công Thạc trảm chi @@ -33046,23 +29439,18 @@ 童浪𠊚扵東方,Đồng rằng Người ở Đông phương 庚午三年宋天聖八年,Canh Ngọ tam niên Tống Thiên Thánh bát niên 並赴京拜謁,tịnh phó kinh bái yết -𥛉蹆𠄩𡥚拱𦋦,lạy lui hai gã cùng ra 󱤅園坦𡋥𣃣󰬾𡱩𣛰蘿椥標𨇜󰜋座,ruộng vườn đất cát vừa ba thước nứa lá tre pheo đủ một toà 廷試上親問以君師之道,đình thí thượng thân vấn dĩ quân sư chi đạo 𢭯𡑝達桌𣳮瓶𤏧香,quét sân đặt trác rửa bình thắp hương 拱如㗂京羅怒㗂西羅𩛂,cũng như tiếng kinh là nỏ tiếng tây là no 𧐖拯𠴍𪂲𪂲拯𠴍𧐖,lươn chẳng nhịn cò cò chẳng nhịn lươn -潙拔淚分𢬣𧣳𡗶審審𣈜𣈜󰠐󰠐,trông vời bạt lệ phân tay góc trời thăm thẳm ngày ngày đăm đăm 内地,nội địa -𢧚𤯺能世停𢫝制,nên siêng năng thế đừng dong chơi 冲朝固几𠸫排,trong triều có kẻ tâu bày 浪咍時实󰑼咍,Rằng Hay thì thật là hay 寔如󰡫辰英𣳔𦀊底碎𬺗,thực như thế thì anh giòng dây để tôi xuống 󰱑官何栗等黨此不言朝廷莫正其罪,đài quan hà lật đẳng đảng thử bất ngôn triều đình mạc chính kì tội 死生庄別欺󰅹𩂕霏畑𫗄𣈗󰅹別𫨩,tử sinh chẳng biết khi nào phất phơ đèn gió ngày nào biết hay 月等圖法,nguyệt đẳng đồ pháp -吟詩白雪打宮春情,ngâm thơ bạch tuyết đánh cung xuân tình -咍㐌願固尼,hay đã nguyện có nơi 太尉阮匐丁佃,thái úy nguyễn bặc đinh điền 踈浪󱭇買𠫾󰠲卷文嗔領耒󱝢𠳚󱭇,thưa rằng ngài mới đi đâu quyển văn xin lĩnh rồi sau gửi ngài 󰝸𫨩𰿘𨤮󰖁𨀐,chẳng hay muôn dặm ruổi rong @@ -33108,9 +29496,7 @@ 且越人輕薄反襨不用法度非一日之積,Thả Việt nhân khinh bạc phản phức bất dụng pháp độ phi nhất nhật chi tích 堯之子丹朱不肖不足以傳天下堯於是薦舜於天而天下治,nghiêu chi tử đan chu bất tiêu bất túc dĩ truyền thiên hạ nghiêu ư thị tiến thuấn ư thiên nhi thiên hạ trị 帝既迁寶洲永興伯鄭綏文臣阮瑡𭁈山西諸将共謀立靜脩公祿之子榜為帝改元大德榜乃恭王昌之曾孫也,Đế ký thiên Bảo Châu Vĩnh Hưng bá Trịnh Tuy văn thần Nguyễn Sư dữ Sơn Tây chư tướng cộng mưu lập Tĩnh Tu công Lộc chi tử Bảng vi đế cải nguyên Đại Đức Bảng nãi Cung Vương Xương chi tằng tôn dã -甲子七年,giáp tí thất niên lục nguyệt dĩ hậu túc tông minh hoằng trị thập thất niên 得實者奬賞失實者貶罰各有差,đắc thực giả tưởng thưởng thất thực giả biếm phạt các hữu sai -悲徐買𧡊翁差恪皮,bây giờ mới thấy ông sai khác bề 熙考課内外文武官明其黜陟,Hi Khảo khoá nội ngoại văn vũ quan minh kì truất trắc 𫥨塘當價𠊚貞淑𥪞胣𫳵麻仍𩙋𦝄,ra đường đáng giá người trinh thục trong dạ sao mà những gió trăng 初八日勑諭清華賛治承宣使司參議楊靜等吾於農務尤且留意爾牧兵民固當盡力,Sơ bát nhật sắc dụ Thanh Hoa tán trị Thừa tuyên sứ ti tham nghị Dương Tĩnh đẳng Ngô ư nông vụ vưu thả lưu ý nhĩ mục binh dân cố đương tận lực @@ -33125,7 +29511,6 @@ 执之𡛔寡麻𢙇鎌󱨉,chấp chi gái goá mà hoài gươm thiêng 𡄎綠奇遇初𫢩,GẪM duyên kỳ ngộ xưa nay 𧛊時朱𦹳,rách thời cho thơm -朱𠊛占榜春麻𧗱,cho người chiếm bảng xuân mà về 詔再整儀仗上京㚴音怖美女名㜮音濫女宫名,chiếu tái chỉnh nghi trượng thượng kinh bố âm bố mĩ nữ danh lãm âm lạm nữ cung danh 抶𬂌抪󱦀𢷂󱭞乖鈆離卑真虐真吹,thắt lưng bó củi xắn váy quai cồng le te chân ngược chân xuôi 區鋪,khu phố @@ -33136,7 +29521,6 @@ 當此之時人心不能無疑惠,Đương thử chi thời nhân tâm bất năng vô nghi Huệ 𢜝欺𠃅𩯀坡霜共󰡤,sợ khi mái tóc pha sương cũng ngừng 𩵜𩼸,cá đối -汫卒清台汫𨔍𨓡,giếng tốt thanh thơi giếng lạ lùng 父母之心誰不欲其子之有寳家聖人體此心惟恐匹夫匹婦之不得其所,phụ mẫu chi tâm thuỳ bất dục kì tử chi hữu bảo gia thánh nhân thể thử tâm duy khủng sất phu sất phụ chi bất đắc kì sở 頭𫷜霜𪉥󰬴𢆥𩙌南,đầu năm sương muối cuối năm gió nồm 𩆪𩂟淡吉頺核㗂𤠄店𦹵𨁪𩌂求霜,mịt mù dặm cát đồi cây tiếng gà điếm cỏ dấu giày cầu sương @@ -33144,13 +29528,10 @@ 󰅹沛如埃𦓡𡚦藥,nào phải như ai mà đĩ rạc 至於閏胡暴虐既極而𦤶國亡身辱北㓂凶殘南民困屈,chí ư nhuận hồ bạo ngược ký cực nhi trí quốc vong thân nhục bắc khấu hung tàn nam dân khốn khuất 梧桐󰗯𤞖核󱖮𦲿秋落󱉎拜空㐌黄,ngô đồng tạc rối cây bông lá thu lác đác bay không đã vàng -𠄩行蹎玉𨀤双双,hai hàng chân ngọc duỗi song song 拱仃愛乃𢚸圭包除襖錦默𧗱買甘,cũng đừng áy náy lòng quê bao giờ áo gấm mặc về mới cam 󰠵戈水秀山奇,trải qua thuỷ tú sơn kỳ -東土人僞威武侯,đông thổ nhân nguỵ uy vũ hầu khuyết danh 定扈從留守二十四條,định hộ tòng lưu thủ nhị thập tứ điều 𫳘󰒂固夷󰘂𩆐監󰠲󰝂𪔠吏壻𡥵空𨤰渃𠊛𢧚沛搏𨨨𠫾,chữ nghĩa có gì cửa sấm dám đâu đem trống lại rể con không nhẽ nước người nên phải vác chiêng đi -帝乃與黎禮黎閙黎秘黎熾黎踏等潜棲山上,đế nãi dữ lê lễ lê náo lê bí nhất tác bí lê xí lê đạp đẳng tiềm thê sơn thượng 𰦫埋欧拱事𡗶,rủi may âu cũng sự trời 相國太尉日皎卒年四十四贈相國太師,tướng quốc thái uý nhật hiệu tốt niên tứ thập tứ tặng tướng quốc thái sư 𪊅𩵜,mắm cá @@ -33178,7 +29559,6 @@ 及夜分兵掩襲賊營皷譟並進攻破賊四營斬首千餘級,cập dạ phân binh yểm tập tặc doanh cổ táo tịnh tiến công phá tặc tứ doanh trảm thủ thiên dư cấp 太師拮聀𧗱共民間,thái sư cách chức về cùng dân gian 㹥𦣰厦噤蒲𧃷𤞼𡎢埣坦吟唏𤷍癯,chó nằm hè gặm vỏ khoai lợn ngồi dũi đất ngậm hơi gầy gò -蛮夷𥙩色爫奇,man di lấy sắc làm kì 因親率文武百官及天下諸營竒共扶皇上從經道由金榜縣不奪社出正路回清華以圖寧,Nhân thân suất văn võ bá quan cập thiên hạ chư dinh kì cộng phù hoàng thượng tòng kinh đạo do Kim Bảng huyện Bất Đoạt xã xuất chính lộ hồi Thanh Hoa dĩ đồ ninh 是教忠之道也臨終嘱其子曰我死必火塟以環噐藏骨密埋於安樂園中旋移土種樹如𥘉使人莫知其處且要速朽,thị giáo trung chi đạo dã lâm chung chúc kì tử viết ngã tử tất hoả táng dĩ hoàn khí tàng cốt mật mai ư an lạc viên trung toàn di thổ chủng thụ như sơ sử nhân mạc tri kì xứ thả yếu tốc hủ 圍春󰜋󰠮底碑𰿘𠁀,VI xuân một cửa để bia muôn đời @@ -33196,8 +29576,6 @@ 𡎢空麻抵政權默埃,ngồi không mà để chính quyền mặc ai 道人伏𠓀凈𡊨,Đạo nhân phục trước tĩnh đàn 𦝄穿𬲇沫朗通司皮,trăng xuyên gió mát sáng thông tư bề -佞臣欺𧘇滇,nịnh thần khi ấy chan -𪢍托埃拯固𢚸意,ai chẳng có lòng ấy 卿等宜議行三年之䘮制以副予愛慕之情,khanh đẳng nghi nghị hành tam niên chi tang chế dĩ phó dư ái mộ chi tình 𢩮仙𠓨准前堂,dắt tiên vào chốn tiền đường 庄默某法買通𢚸禪,chẳng mắc mỗ pháp mới thông lòng thiền @@ -33210,7 +29588,6 @@ 十六日上御敬天殿鴻矑傳唱名禮部引黄榜揭于東華門外,thập lục nhật thượng ngự kính thiên điện hồng lô truyền xướng danh lễ bộ dẫn hoàng bảng yết vu đông hoa môn ngoại 合绳刀枯庫绳,họp thằng dao gỗ khố thừng 令五道行遣修造户籍,Lệnh ngũ đạo hành khiển tu tạo hộ tịch -𠦳鐄渚易覩𡊰𢚸,nghìn vàng chưa rể đủ đền lòng 㐱𣈜𣈙及攑羅𥪞義貞蒸及,chỉn ngày rày gặp gỡ là trong nghĩa riêng chưng gặp 隕交塞行路人馬不得往來,vẫn giao tắc hành lộ nhân mã bất đắc vãng lai 凣外國人來京者徃徃雜至其家如宋客則對坐交床講話竟日占人雜蠻亦各以其國俗接之仁宗時󰀋馬錫國使來貢求能通語者不可得獨,Phàm ngoại quốc nhân lai kinh giả vãng vãng tạp chí kì gia như Tống khách tắc đối toạ giao sàng giảng thoại cánh nhật Chiêm nhân tạp man diệc các dĩ kì quốc tục tiếp chi Nhân Tông thời sách Mã Tích quốc sứ lai cống cầu năng thông ngữ giả bất khả đắc độc @@ -33218,10 +29595,7 @@ 立少子項郎,lập thiếu tử hạng lang 臀尖朦㬿侖,đồn tiêm mông trôn tròn 惠皇自𠅍渃𫢩江山棱𦹵𧗱𢬣户陳,huệ hoàng từ mất nước nay giang sơn rừng cỏ về tay họ trần -拯朋技尋堆𫅜吏結,chẳng bằng ghẽ tìm đôi lành 令柳昇之來途路遼遠人必疲勞,Lệnh Liễu Thăng chi lai đồ lộ liêu viễn nhân tất bì lao -癸亥四年春二月詔天下應今後三家者爲一保不得私宰沙水牛如有祭祀奏請得㫖方許違者寘之重罪鄰家不吿罪同,quý hợi tứ niên tống thiệu hưng thập tam niên xuân nhị nguyệt chiếu thiên hạ ứng kim hậu tam gia giả vi nhất bảo bất đắc tư tể sa thuỷ ngưu như hữu tế tự tấu thỉnh đắc chỉ phương hứa vi giả trí chi trọng tội lân gia bất cáo tội đồng -翁潘佩珠固罪情夷𦓡沛𫼳苦辱如,ông phan bội châu có tội tình gì mà phải mang khổ nhục như 象悶爫神像丕為,tuồng muốn làm thần tượng vậy vay 散茹󰑼𠬠舌𠇮󰑼𠄩,Tan nhà là một thiệt mình là hai 調窮特法仙灵壳凡𢯰塊珥𨉓凌凌,đều cùng được phép tiên linh xác phàm trút khỏi nhẹ mình lâng lâng @@ -33249,7 +29623,6 @@ 𤌋鎖内桃𪀄嘅束潮𤼸𤅶柳笛扛𨱽,khói tỏa nội đào chim gáy thúc triều dâng bến liễu địch giong dài 百姓怨判出攻州郡符走入海,bách tính oán phán xuất công châu quận phù tẩu nhập hải 儇伶俐𡗋,hoàn lanh lợi lắm -各耆𢜝,các kì sợ 𧘇怨怨𪽝打昂曲𧋻害身箕爫󱘥虎𡓋𤞻,ấy oán oán bởi đánh ngang khúc rắn hại thân kia làm vuốt hổ đuôi hùm 醜仍𦹵蘭,xâu những cỏ lan 𠬠藥,một dược @@ -33268,7 +29641,6 @@ 生它��𫆧如胞,Sinh đà rát ruột như bào 双双馭畧馭娄𠬠团,Song song ngựa trước ngựa sau một đoàn 其犯人止收本分田産及妻子財物,Kì phạm nhân chỉ thu bản phần điền sản cập thê tử tài vật -𥛉耒時𥛉舅眉箕,lạy rồi thì lạy cậu mày bên kia 朱襖彈婆蔑𧜗,cho áo đàn bà một mớ 茄住僧壁𪿙牆坧,nhà trọ tăng vách vôi tường đá 冬十月大熟,đông thập nguyệt đại thục @@ -33277,10 +29649,8 @@ 戈制吏﨤囬顛,Qua chơi lại gặp hồi đen 問黎察爲司馬上将黎盃爲少尉仍戒之曰職爵已髙夙也匪懈無得慢志而廢功賜傘各一柄,vấn lê sát vi tư mã thượng tướng lê bôi vi thiếu uý nhưng giới chi viết chức tước dĩ cao túc dạ phỉ giải vô đắc mạn chí nhi phế công tứ tản các nhất bính 󰅹帽尼󰅹袄深,nào mũ ni nào áo thâm -桃花𧯶沛䑓霜,đào hoa há phải đài sương 𠬠交𠄩册变𦋦󰬾重,một giao hai sách biến ra ba trùng 体埃𠊛𬞰拱停𥆾之,Thấy ai người cũ cũng đừng nhìn chi -㳥哿𠯅動㗂,sóng cả dức động 造古法州法雲寺,Tạo Cổ Pháp châu Pháp Vân tự 琹堂𣈜𣎃清𫔮,cầm đường ngày tháng thanh nhàn 牢咍肯順隊,sao hay khứng thuận đòi @@ -33310,43 +29680,33 @@ 秋八月隽秀女於殿庭,thu bát nguyệt tuyển tú nữ ư điện đình 枚𡢐於𫽄如𠳒,Mai sau ở chẳng như lời 𤢇󰠳󰡎坦𦑃󰠳𨕭𡗶,vuốt đâu dưới đất cánh đâu trên trời -𠬠低𠬠帝恪𢚸之庒,một đây một đấy khác lòng chi chăng -空特悶唭㖇,buồn cười nhỉ 文奎收󰱐阮沔首級而還,văn khuê thu hoạch nguyễn miện thủ cấp nhi hoàn 相與夜為城皷譟願送式北㱕我欲頓此城比禦黃頭軍,tương dữ dạ vi thành cổ táo nguyện tống thức bắc quy ngã dục đồn thử thành tỉ ngự hoàng đầu quân -𢚸尼空想怒箕,lòng này không tưởng nọ kia -情𬓲ㇴ皮皮,tình riêng riêng bề bề 箕埃隊𥒥󱭟𡗶箕埃治水朱𠁀特安,kìa ai đội đá vá trời kìa ai trị thuỷ cho đời được yên 順安府與莫兵相持後又移屯僊遊山,thuận an phủ dữ mạc binh tương trì hậu hựu di đồn tiên du sơn 耆老儒臣若爾之軰尚幾人哉而爾之犯亦後吳士連阮善之犯矣,Kì lão nho thần nhược nhĩ chi bối thượng kỷ nhân tai nhi nhĩ chi phạm diệc hậu Ngô Sĩ Liên Nguyễn Thiện chi phạm hĩ 梗行𧵑姑仍桂穷茴,gánh hàng của cô những quế cùng hồi -催停迡𫏾邀𡢐女情,thôi đừng trì trước yêu sau nữa tình 浪碎㐌󰡏𢚸徐,Rằng Tôi đã có lòng chờ 所幸皇天啓中興之基篤生鄭先祖世祖太王成祖哲王奮起布衣糾率義旅爲天下除殘安社稷爲念尊立我皇祖莊宗裕皇帝中宗武皇帝中興基業實肇於此,Sở hạnh Hoàng thiên khải Trung Hưng chi cơ đốc sinh Trịnh tiên tổ Thế Tổ Thái Vương Thành Tổ Triết Vương phấn khởi bố y kiểu suất nghĩa lữ vi thiên hạ trừ tàn an xã tắc vi niệm tôn lập ngã Hoàng tổ Trang Tông Dụ Hoàng Đế Trung Tông Vũ Hoàng Đế Trung hưng cơ nghiệp thực triệu ư thử 㗂是非𨻫仍喑󱜷𥋳瀋𭰺馭胡戈󰘂𢼂,tiếng thị phi luống những âm thầm coi thấm thoắt ngựa hồ qua cửa sổ 上親制策問以政事得失,Thượng thân chế sách vấn dĩ chính sự đắc thất 次勒于堅珉,thứ lặc vu kiên mân -吏低𠳨客桃,lại đây hỏi khách đào 炎淥夢存報台,vẹm luộc mỏng giòn béo thay 㗂𨨨㗂𫪹󰠓滝㖂同,tiếng chiêng tiếng trống vang sông dậy đồng -俸几晋𠊚秦,bỗng kẻ tấn người tần 會𬙽㐌及𡗄𠄼福,hội lành đã gặp gồm năm phúc 丁亥四年宋慶曆七年,Đinh Hợi tứ niên Tống Khánh Lịch thất niên 事󰠳渚及堆囬,Sự đâu chưa kịp đôi hồi 轎花󰠲㐌旦外,kiệu hoa đâu đã đến ngoài 境也令人民禾榖並除去諒州武寕北江嘉林三󰅾清野萧然,cảnh dã lệnh nhân dân hoà cốc tịnh trừ khứ Lạng Châu Vũ Ninh Bắc Giang Gia Lâm Tam Đái thanh dã tiêu nhiên 固軒𬄦翠󰞺鐄渚派,có hiên lãm thuý nét vàng chưa phai -翁布沛計寔朱𦖑,ông bố phải kể thật cho nghe 至於天属天属即天武軍則禁不與入學,Chí ư Thiên Thuộc Thiên Thuộc tức Thiên Vũ quân tắc cấm bất dữ nhập học 時崇賢侯子陽焕年方二歲而聰敏上深愛之遂立爲皇太子,thời sùng hiền hầu tử dương hoán niên phương nhị tuế nhi thông mẫn thượng thâm ái chi toại lập vi hoàng thái tử 帝異之命儒臣作賦以顯其靈異,đế dị chi mệnh nho thần tác phú dĩ hiển kì linh dị 楊楷後亦檻送京師釋之黜為廣南承政使死於任所,Dương Khải hậu diệc giám tống Kinh sư thích chi truất vi Quảng Nam Thừa chính sứ tử ư nhậm sở -府官𦖑呐倒顛,phủ quan nghe nói đảo điên 𤍌令應泣每尼六根運用𥪞外神通,thiêng liêng ứng khắp mọi nơi lục căn vận dụng trong ngoài thần thông 𠾺𠽅𦋦𩈘𫏾茄鐄,thẹn thùng ra mặt trước nhà vàng 𣈜噷咹制歇𥪞朝𦇒役政亂於歆𣌋,ngày ham ăn chơi hết trong triều rối việc chính loạn ở hôm sớm 𢖵埃𢠐恨恨𢠐𢖵埃埃𢖵𣊾𣉹𢖵埃,nhớ ai ngơ ngẩn ngẩn ngơ nhớ ai ai nhớ bây giờ nhớ ai -功名㐌珥𨃴仙,công danh đã nhẹ gót tiên 方政山壽等至乂安欲救琴彭而不感進乃遣賫書乞觧圍,Phương Chính Sơn Thọ đẳng chí Nghệ An dục cứu Cầm Bành nhi bất cảm tiến nãi khiển tê thư khất giải vi 㗂𩿙󱗠呌𠰩切他,tiếng quạ bay kêu giọng thiết tha 呵𠸦户陳明公扵外布海奇容英䧺,khá khen họ trần minh công ở ngoài bố hải cả dong anh hùng @@ -33369,7 +29729,6 @@ 日未時大火起自王府門後延燒两邉庯坊透入朝堂端門楼及左右直廬皆空尽,nhật Mùi thì đại hoả khởi tự Vương phủ môn hậu diên thiêu lưỡng biên phố phường thấu nhập triều đường Đoan Môn lâu cập tả hữu trực lư giai không tận 𠊛坤辰呐姅調拱坤,người khôn thì nói nửa điều cũng khôn 曼㝵𠾔轎逴娘,Mượn người thuê kiệu rước nàng -煩劄,nay chẳng phiền chép 梅黒帝起自驩州忿楚客之虐政󰁮兵攻之南㨿海嶺北距李唐可謂豪傑之主也,Mai Hắc Đế khởi tự Hoan Châu phẫn Sở Khách chi ngược chính cử binh công chi Nam cứ Hải Lĩnh Bắc cự Lí Đường khả vị hào kiệt chi chủ dã 逞咍弄恩愛怛,sính hay lòng ân ái dứt 𬏓㭲𣘃桃𣘃柳蘿散梗𢴛,vài gốc cây đào cây liễu lá tan cành gãy @@ -33377,9 +29736,7 @@ 域,vực 諸將皆默然莫應,Chư tướng giai mặc nhiên mạc ứng 先是仁廟時牛吼與道密入朝遣回,Tiên thị Nhân Miếu thời Ngưu Hống dữ Đạo Mật nhập triều khiến hồi -手𢬣,thủ tay 強𦖑強㴷強醝,càng nghe càng đắm càng say -女流如妸珠竜吏強,nữ lưu như ả châu long lại càng 帝命東郡公莫橛廣郡公喬文琨𭁈諸将入侍宿衛,đế mệnh đông quận công mạc quyết quảng quận công kiều văn côn dữ chư tướng nhập thị túc vệ 工業,công nghiệp 勑諭吏部尚書陳瑾吏科都給事中黎嵩等爵賞乃厲世之柄考課實計吏之方,sắc dụ lại bộ thượng thư trần cẩn lại khoa đô cấp sự trung lê tung đẳng tước thưởng nãi lệ thế chi bính khảo khoá thực kế lại chi phương @@ -33394,7 +29751,6 @@ 蹎𪮏油怛皮坤挼,chân tay dầu đứt bề khôn nối 淡仙娘󰀎初󰑼歌兒,đạm tiên nàng ấy xưa là ca nhi 會試下,hội thí hạ -宮𦝄桂㐌艿𫥨没梗,cung giăng quế đã nảy ra một cành 茶兜𦤾住住惏咹茶,chè đâu đến chú chú lăm ăn chè 大越史記本紀全書卷之十終,đại việt sử ký bản kỷ toàn thư quyển chi thập chung 其俗哩嗹半男半女携手𰙔唱或相交足交頸謂𢮿花結花甚於𨢄態,KÌ tục rí ren bán nam bán nữ huề thủ ca sướng hoặc tương giao túc giao cảnh vị quải hoa kết hoa thậm ư xú thái @@ -33419,7 +29775,6 @@ 紙鉑,giấy bạc 禮部左侍郎楊直原奏,Lễ bộ Tả thị lang Dương Trực Nguyên tấu 喠娇𡃚𠯇帳鵉,Giọng Kiều rền rĩ trướng loan -窻香羡𤌋初殘,song hương tạn khói sơ tàn 催停𠲧𡀩噌𤇊,thôi đừng dức lác tưng bừng 渙留鬱林卒,hoán lưu uất lâm tốt 唭胣塵凡蒸坤𢯰嫌𢚸汝圭蒸易動,cười dạ trần phàm chưng khôn trút hiềm lòng nhớ quê chưng dễ động @@ -33441,7 +29796,6 @@ 冬十月帝親率王侯調水步軍習戰,Đông thập nguyệt Đế thân suất vương hầu điều thuỷ bộ quân tập chiến 吏朱𧵑底󱮺本另救蔑茹𦊚𠰘周全,lại cho của để gây vốn liếng cứu một nhà bốn miệng chu toàn 迎嘉王即帝位,Nghênh Gia Vương tức đế vị -買碎渚沒命辰碎炙𪾋𠫾,chứ một mình thì tôi chả dám đi 𫢧󰜏󱭧蹎󱭧𢬣爫辰𫽄特吏𫨩󱊟𠵘,liền bà yếu chân yếu tay làm thì chẳng được lại hay nỏ mồm 事機󰀢諫趙皇,sự cơ nghỉ gián triệu hoàng 帝命副将東巖伯黎瑀賛理御史󰱑都御史楊直原記録右侍郎范盛陳能,Đế mệnh phó tướng Đông Nham bá Lê Vũ tán lí Ngự sử đài đô ngự sử Dương Trực Nguyên ký lục Hữu thị lang Phạm Thịnh Trần Năng @@ -33456,12 +29810,10 @@ 𫮋工塵世庄管事世,ngồi trong trần thế chẳng quản sự đời 招魂設位礼常,chiêu hồn thiết vị lễ thường 𬖉花畑𫽄��命𡗋𠱋,trông hoa đèn chẳng tủi mình lắm ru -𠸦台𡥵造窖坤凢,khen thay con tạo khéo khôn phàm 惟欲典章制度焕然一新乃取其有関政治風俗者輯為治平,duy dục điển chương chế độ hoán nhiên nhất tân nãi thủ kì hữu quan chính trị phong tục giả tập vi trị bình 日燏納之有趙忠者為家将,Nhật duật nạp chi hữu Triệu Trung giả vi gia tướng 𢬣左扲丐旗𣰳𢬣右捤些蹺尼准姥𦨂,tay tả cầm cái cờ lông tay hữu vẫy ta theo nơi chốn mụ múa 夫帝以如是之資而有如是之變𡸈非天地之大而人猶有所憾也歟,phu đế dĩ như thị chi tư nhi hữu như thị chi biến khởi phi thiên địa chi đại nhi nhân do hữu sở hám dã dư -𡨸浪天道無私,chữ rằng thiên đạo vô tư 󰟩咮吏罪平𠀧焒燶,Giấm chua lại tội bằng ba lửa nồng 波濤㳥哿𫁞令招洡,ba đào sóng cả rập rình gieo trôi 群秦咍拯群秦,còn tần hay chẳng còn tần @@ -33475,20 +29827,16 @@ 惜台喭𡄎朱𠁀丐妄昆造窖制朗廬,tiếc thay ngán ngẩm cho đời cái vòng con tạo khéo chơi lững lờ 十一月朔光紹帝回到東河,Thập nhất nguyệt sóc Quang Thiệu Đế hồi đáo Đông Hà 悲除訴󰘚堆些,bây giờ tỏ mặt đôi ta -盎那歳㐌斤,ang nạ tuổi đã gần già 别包緣𡢻誓培,Biết bao duyên nợ thề bồi 夷,gì 春三月朔日食,xuân tam nguyệt sóc nhật thực 不聽,bất thính 是年乂安各縣田野荒蕪一榖不收民大饑餓更被瘟㾮死者過半人多流亡或散之南方或漂居東北境内蕭然,thị niên nghệ an các huyện điền dã hoang vu nhất cốc bất thu dân đại cơ ngạ cánh bị ôn hoàng tử giả quá bán nhân đa lưu vong hoặc tán chi nam phương hoặc phiêu cư đông bắc cảnh nội tiêu nhiên 丐𦎛人事纏纏,cái gương nhân sự chiền chiền -臺子陵高秋沫,đài tử lăng cao thu mát 十六日塟大行皇帝于籃山永陵之左曰祐陵,thập lục nhật táng đại hành hoàng đế vu lam sơn vĩnh lăng chi tả viết hựu lăng 或欺典𬮌數船𠯇保,hoặc khi đến cửa sổ thuyền rỉ bảo -丁巳天祐元年莫光寶四年>>明嘉靖三十六年莫以謙王敬典兼宗人府宗人令,đinh tị thiên hựu nguyên niên mạc quang bảo tứ niên minh gia tĩnh tam thập lục niên mạc dĩ khiêm vương kính điển kiêm tông nhân phủ tông nhân lệnh 或欺於𪤄葛𥒥哿呌,hoặc khi ở bãi cát đá cả kêu 但謂之,Đản vị chi -破破岸箕𢫘𠮾,phới phới ngàn kia so ngút ngút 之言及受過之語則其為人可知也,chi ngôn cập thụ quá chi ngữ tắc kì vi nhân khả tri dã 椿萱𢗼怍掣包,Xuân huyên lo sợ xiết bao 拱埋𦀊葛特洳䏾核,Cũng may dây cát được nhờ bóng cây @@ -33505,7 +29853,6 @@ 尊母黎氏為國聖皇太后一云保聖國母,tôn mẫu lê thị vi quốc thánh hoàng thái hậu nhất vân bảo thánh quốc mẫu 赦輕囚數十人以久旱故也,Xá khinh tù sổ thập nhân dĩ cửu hạn cố dã 其守䦕人問之答曰我乃豪郡公兵船因戦勝俘󰱐賊将薊郡公等先觧送献納我王,kì thủ quan nhân vấn chi đáp viết ngã nãi hào quận công binh thuyền nhân chiến thắng phu hoạch tặc tướng kế quận công đẳng tiên giải tống hiến nộp ngã vương -𠳨制群大𨔍𨓡,hỏi chơi còn đại lạ lùng 姅𠁀唸󰠵每味䔲𠹽,Nửa đời nếm trải mọi mùi đắng cay 爫𢧚動地󰟹天同同,Làm nên động địa kinh thiên đùng đùng 隊一聖初群䠣讓,đội nhất thánh xưa còn nhún nhường @@ -33530,20 +29877,17 @@ 今龍肚之地傘圓之山瀘珥之河髙深平闊,kim long đỗ chi địa tản viên chi sơn lô nhĩ chi hà cao thâm bình khoát 䧺退走禮奪糧船追之且行且戰至西都城,Hùng thoái tẩu Lễ đoạt lương thuyền truy chi thả hành thả chiến chí Tây Đô thành 𠳚身特准庵𩄲,Gởi thân được trốn am mây -䳱鷺号󰑼占蒲孤,vụ lộ hiệu là chim bồcò 十二月黎朝𦾔臣安清侯阮金尊立昭宗之子寧于哀牢,Thập nhị nguyệt Lê triều cựu thần An Thanh hầu Nguyễn Kim tôn lập Chiêu Tông chi tử Ninh vu Ai Lao 想它﨤𡦂忠貞,tưởng đà gặp chữ trung trinh 傷饒吀𢖵𠳒饒𢆥迡拱𫽄𠫾󰠳麻迡,thương nhau xin nhớ lời nhau năm chầy cũng chẳng đi đâu mà chầy 性涓啈哼落唐林尼,tính quen hễnh hãng lạc đường trăm nơi 外𡑝兔矢鶯鐄腋墙葻柳𠖤昂𫏾萌,ngoài song thỏ thẻ oanh vàng nách tường bông liễu bay ngang trước mành 詔罰少保陳克終行遣段汝諧等有差,chiếu phạt thiếu bảo trần khắc chung hành khiển đoàn nhữ hài đẳng hữu sai -師占俸鄭念西,sư xem bỗng trạnh niềm tây 篱笆藩笤,ly ba phên giậu 埃咍埃拯咍𪰛渚,ai hay ai chẳng hay thì chớ 催停逴󰇾鳩𪬡爫之捛𣜿朱弹昂宮,thôi đừng rước dữ cưu hờn làm chi lỡ nhịp cho đàn ngang cung 命五道官鞠問其事伯遠福等心不能平,Mệnh ngũ đạo quan cúc vấn kì sự Bá Viễn Phúc Đẳng tâm bất năng bình 大𧻗史記本紀續編卷之十八終,Đại Việt sử ký bản kỷ tục biên quyển chi thập bát chung -文固𫨩柴㐌𫥨爫官輞,văn có hay thầy đã ra làm quan 𠓨䜹朱訢事情,vào thưa cho tỏ sự tình 󰉲埋𣳔渭墨油盃制,sớm mai dòng vị mặc dầu vui chơi 塊𧯄𠬠淡㐌賖,khỏi hang một dặm đã xa @@ -33551,7 +29895,6 @@ 故狄青辝不為梁惠公之後劉曄謝不為劉太后之親,Cố Địch Thanh từ bất vi Lương Huệ Công chi hậu Lưu Việp tạ bất vi Lưu Thái Hậu chi thân 夭饒姉㛪𡛔󱛦饒姉㛪妯打饒󱩻頭辰英㛪婿,yêu nhau chị em gái trái nhau chị em dâu đánh nhau vỡ đầu thì anh em rể 底之𣘃𬑉苦𡎢錦肝,Để chi gai mắt khó ngồi cẩm gan -時唐諸道兵来援者屯嶺南不進虚費餽運潤州人陳磻石上言請造千斛舟自福建運来泛海不一月至廣州,thời đường chư đạo binh lai viện giả đồn lĩnh nam bất tiến hư phí quỹ vận nhuận châu nhân trần bàn thạch thượng ngôn thỉnh tạo thiên hộc đại chu tự phúc kiến vận lai phiếm hải bất nhất nguyệt chí quảng châu 皷噪而前占主制蓬莪戰敗遁歸,Cổ táo nhi tiền Chiêm chúa Chế Bồng Nga chiến bại độn quy 小童𡥵於󰦓麻細低,tiểu đồng con ở đâu mà tới đây 趣𢝙悁奇惗󱳮𬞺箕丐鳶埃𩙌論𫃼,thú vui quên cả niềm lo cũ kìa cái diều ai gió lộn lèo @@ -33561,9 +29904,7 @@ 埃𨖲庯葛大同,ai lên phố cát đại đồng 昆餒哙布𠰘輝鐄,con nuôi gọi bố miệng hoe vàng 秋九月吏部尚書掌六部事兼國子監祭酒翰林院侍讀掌翰林院事太傅泉郡公阮惟時卒,thu cửu nguyệt lại bộ thượng thư chưởng lục bộ sự kiêm quốc tử giám tế tửu hàn lâm viện thị độc chưởng hàn lâm viện sự thái phó tuyền quận công nguyễn duy thì tốt -惱渃同堵工罪上人,nấu nước đồng đổ suốt trong tội thượng nhân 先弩半收兀岸,tên nỏ bắn thâu ngút ngàn -形神質樸容光完全,hình thần chất phác dung quang hoàn toàn 惜台紇𥺊𤽸銀,tiếc thay hạt gạo trắng ngần 官軍几吏㝵戈,quan quân kẻ lại người qua 帝見其懦弱又眈于酒色知事不成乃晦迹山林潜心韜畧延攬智謀之士招集流離之民奪起義兵欲除大亂,đế kiến kì nhu nhược hựu đam vu tửu sắc tri sự bất thành nãi hối tích sơn lâm tiềm tâm thao lược diên lãm trí mưu chi sĩ chiêu tập lưu li chi dân đoạt khởi nghĩa binh dục trừ đại loạn @@ -33577,8 +29918,6 @@ 祐上皇親臣也,hựu thượng hoàng thân thần dã 𢜠翁󰅒吏永鬚󱀌,mừng ông nay lại vểnh râu tôm 㝵󰠲麻吏󰡏㝵精魔,người đâu mà lại có người tinh ma -󰘚聖𢚸凡實隔忍,mặt thánh lòng phàm -夏四月造臨波橋於真教禪寺跨玩蟾池抵景靈宫太清觀極其奢麗六,Hạ tứ nguyệt tạo Lâm Ba kiều ư Chân Giáo thiền tự khoá Ngoạn Thiềm trì để Cảnh Linh cung Thái Thanh quan cực kì xa lệ 以駮,dĩ bác 吏通八陣奇方,lại thông bát trận kì phương 春正月十七日明英宗崩,Xuân chính nguyệt thập thất nhật Minh Anh Tông băng @@ -33592,14 +29931,9 @@ 夏四月帝弗豫力疾命蘇憲誠抱太子攝政事,hạ tứ nguyệt đế phất dự lực tật mệnh tô hiến thành bão thái tử nhiếp chính sự 秋七月蔡京在任為政苛慘闔境怨之為軍士所逐貶崖州司戶不肯之官勑賜死,Thu thất nguyệt Sái Kinh tại nhiệm vi chính hà thảm hạp cảnh oán chi vi quân sĩ sở trục biếm Nhai Châu Tư hộ bất khẳng chi quan sắc tứ tử 九月大雨,Cửu nguyệt đại vũ -仍英䧺𭂑女,những anh hùng thục nữ -頰腮𦟐似桃花含須木頰車蓝薝,giáp tư má tựa đào hoa càng hàm râu mọc giáp xa lồm xồm -𨑮㺔空特鉢渃套志氣,mười voi không được bát nước xáo chí khí 呐牢𬉣樣曳形買咍,nói sao dơ dáng dại hình mới hay -景邏店清興𪽝,cảnh lạ đêm thanh hứng bởi 陛下若所重臣臨冇施德再賞以招𦤶之此必携幼扶老以㱕聖德,Bệ hạ nhược sử trọng thần lâm mậu thi đức tái thưởng dĩ chiêu trí chi thử tất huề ấu phù lão dĩ quy Thánh đức 夏五月初六日酉時有星隕自中天㱕東,hạ ngũ nguyệt sơ lục nhật dậu thời hữu tinh vẫn tự trung thiên quy đông -窖坦補荒𧵑産𫼳𤼸,khéo đất bỏ hoang của sẵn mang dâng 別包功摱功税,Biết bao công mướn công thuê 十二日賊犯嘉林武寕東岸獲我軍皆墨刺殺韃二字於臂大怒殺之甚眾,Thập nhị nhật tặc phạm Gia Lâm Vũ Ninh Đông Ngàn hoạch ngã quân giai mặc thích Sát Thát nhị tự ư tí đại nộ sát chi thậm chúng 矧此蠻方之生聚久汚撾狗之腥膻欲還夷俗之綱常合振威聲之孤矢扛頂揭旗之士咸雲集於榖中翹關超氣之才舉星趍於摩下廊,thẩn thử man phương chi sinh tụ cửu ô qua cẩu chi tinh thiện dục hoàn di tục chi cương thường hợp chấn uy thanh chi cô thỉ giang đỉnh yết kì chi sĩ hàm vân tập ư cốc trung kiều quan siêu khí chi tài cử tinh xu ư ma hạ lang @@ -33611,15 +29945,10 @@ 三月帝拜謁西京,tam nguyệt đế bái yết tây kinh 其母號王母者為傳戲時傳有王母献蟠桃日禮母為之因以為號方有娠昱悅其艶色納之及生以為己子,kì mẫu hiệu vương mẫu giả vi truyền hí thời truyền hữu vương mẫu hiến bàn đào nhật lễ mẫu vi chi nhân dĩ vi hiệu phương hữu thần dực duyệt kì diễm sắc nạp chi cập sinh dĩ vi kỷ tử 若承宣副󰱇文𭓇官,nhược thừa tuyên phó tuyển văn học quan -女才價意當辰成包,nữ tài giá ấy đáng thì thành bao 蜆蹽榾鉄𫳵󰍹,kiến leo cột sắt sao mòn 固󰠳麻吏󰑼𠊛險溇,Có đâu mà lại là người hiểm sâu 𠯪春𠬠聀𢠩恾,tiệc xuân một giấc mơ màng 秋九月底江水,Thu cửu nguyệt Đáy giang thuỷ -育昂𡗶𢌌浘漨,dọc ngang trời rộng -軍兵㨂方𡗶,quân binh đóng phương trời -𠰏󱋇𬟥紙𥄭強,phập phèo thuốc giấy -甲子三年,giáp tí tam niên tống gia thái tứ niên 𠸦才𠽙玉噴珠娘班妸謝拱󰠳世尼,khen tài nhả ngọc phun châu nàng ban ả tạ cũng đâu thế này 鄭歆欺意𪞷𢬣雲仙被𪟡摳𣦍𬺗潙,trịnh hâm khi ấy ra tay vân tiên bị gã xô ngay xuống vời 煎藥勅𬟥,tiên dược sắc thuốc @@ -33633,10 +29962,8 @@ 頭蒌冲茄󰑼𤎒土翁,đầu rau trong nhà là chấp thổ ông 𨢇唁𦥃𩛷迎瓢篤𡦂𤵺近𫷜數𫄂𫥨,rượu ngon đến bữa nghiêng bầu dốc chữ dại cận năm sổ buột ra 王乞取白鷄殺而祭之,vương khất thủ bạch kê sát nhi tế chi -台𦖑傳李公,hay nghe truyện lý công 早衙皮𣇜𠓇𣈜决情公買断𣦍󰜋排,tảo nha vừa buổi rạng ngày quyết tình công mới đoán ngay một bài 空誇蒸𣳔態坦河右,khong khoe chưng dòng thói đất hà hữu -脉曳𪀄𰈏謨,dái chim rình mò 荫牢曷玉蓝田買冬,ấm sao hạt ngọc lam điền mới đông 𩛸富貴󱰋廊車馬󱰍荣花𩢬𡥚公卿,mồi phú quý nhử làng xa mã bả vinh hoa lừa gã công khanh 詔問攻破老撾信息及上流征夷將軍鄭公路下流鎮虜将軍黎廷彦等諸營聲息遠近進止如何得詳具奏期以今月二十,chiếu vấn công phá lão qua tín tức cập thượng lưu chinh di tướng quân trịnh công lộ hạ lưu trấn lỗ tướng quân lê đình ngạn đẳng chư doanh thanh tức viễn cận tiến chỉ như hà đắc tường cụ tấu kì dĩ kim nguyệt nhị thập @@ -33646,13 +29973,11 @@ 固花𢜠花固𦵚𢜠𦵚,có hoa mừng hoa có nụ mừng nụ 欺𣈜撅約欺店󱋓誓,khi ngày quạt ước khi đêm chén thề 󰝡饒些仕立塘功名,ðem nhau ta sẽ lập đường công danh -傳尼貞鼠摄制,chuyện này trinh thử xếp chơi 衣服,y phục 𣠰𥺊,giần gạo 今朕躬秉白旄手持黄銊遏彼蠻方覊前代不覊之㓂,kim trẫm cung bỉnh bạch mao thủ trì hoàng tuất át bỉ man phương ki tiền đại bất ki chi khấu 從提刑監察御史阮資輔之奏也,tòng đề hình giám sát ngự sử nguyễn tư phụ chi tấu dã 對曰書生段汝諧也,đối viết thư sinh đoàn nhữ hài dã -道梏罷𢚸誠信合,đạo gốc bởi lòng thành tín hiệp 對曰旺爲其弟道收引慮忙來相争以故不得遠離其地老妾先㱕命朝廷,Đối viết Vượng vị kì đệ Đạo Thu dẫn Lự Mường lai tương tranh dĩ cố bất đắc viễn li kì địa lão thiếp tiên quy mệnh triều đình 領,lãnh 調󰠳𥙩燕爫鶧,điều đâu lấy yến làm anh @@ -33662,15 +29987,12 @@ 况以強凌弱以眾勝寡乃事之常,huống dĩ cường lăng nhược dĩ chúng thắng quả nãi sự chi thường 朕自御極以來凡化民成俗之方興便除害之政莫不刑諸訓諭責之專行然民財未至羡餘民俗未榛丕变,trẫm tự ngự cực dĩ lai phàm hoá dân thành tục chi phương hưng tiện trừ hại chi chính mạc bất hình chư huấn dụ trách chi chuyên hành nhiên dân tài vị chí tiện dư dân tục vị trăn phỉ biến 古法州曰天德府華閭城曰長安府北江曰天德江,Cổ Pháp châu viết Thiên Đức phủ Hoa Lư thành viết Tr��ờng Yên phủ Bắc Giang viết Thiên Đức giang -文人闹𠽋𦊚方,văn nhân náo nức bốn phương 入,nhập 悶冰𠇮𩧍𪠞㝵𥪞船𥙩𦀊麻綴秩,muốn băng mình ruổi đi người trong thuyền lấy dây mà trói chặt 𣆭等見之大驚須㬰奔潰,thạnh đẳng kiến chi đại kinh tu du bôn hội 餒昆仍約𧗱娄,nuôi con những ước về sau 固核𤾓𫵟固花𦊚務,có cây trăm thước có hoa bốn mùa 今賊逼宫門而隱忍如此其如先帝付託何,kim tặc bức cung môn nhi ẩn nhẫn như thử kì như tiên đế phó thác hà -溪泖特,hoá nên một khe máu đặc -沛𨖅使事交和𨑮冬,phai sang sứ sự giao hoà mười đông 朝封帝爲開天体道聖武神哲皇帝,triều phong Đế vi Khai Thiên Thể Đạo Thánh Vũ Thần Triết Hoàng Đế 魂墩胣亇昌塟𢚸滝,hồn chôn dạ cá xương táng lòng sông 傷柴童子高賒,thương thầy ðổng tử cao xa @@ -33695,18 +30017,15 @@ 翁𡄎𨉓翁𢪀拱𫨩,ông gẫm mình ông nghĩ cũng hay 泖各聖合吏冬年丸泊卒冷,máu các thánh hợp lại đông nên hòn bạc tốt lành 伯大王薨未詳秋七月天雨皇砂,Bá Đại Vương hoăng Vị tường Thu thất nguyệt thiên vũ hoàng sa -斈𢲠鉢𤈜斈技𫫴㘨,học chọc bát cơm học đơm bát cháy học cạy thủng nồi 𢚸𥢆𥢆拱敬腰,Lòng riêng riêng cũng kính yêu 𣷭南來𣼽𧖱㵢,bể nam lai láng máu trôi 於丕麻固𪦎,ở vậy mà có nghén 語𥉫量󱝝高苔,ngửa trông lượng cả cao dày 韆鞦頂排咍㝵打都,thiên thu đứng bày hai người đánh đu 蜂戈𧊉吏別包饒吝,ong qua bướm lại biết bao nhiêu lần -固𫯰麻供如空,có chồng mà cũng như không 自𣈜𬮙埮持䘮,từ ngày muôn dặm phù tang 應龍因狎近作國語詩𰙔挑太通焉,Ứng Long nhân hạp cận tác quốc ngữ thi ca khiêu Thái thông yên 上皇嘉之賜田四十𤱈以為後日脩行之資,thượng hoàng gia chi tứ điền tứ thập mẫu dĩ vi hậu nhật tu hành chi tư -𥆾渃𣷭㳥秋強潤,nhìn nước bể sóng thu càng nhộn 上諭天下各處承憲府縣州官等禮󰒂所以淑民心農桑所以足衣食二者政之急務牧守枝攸司也,thượng dụ thiên hạ các xứ thừa hiến phủ huyện châu quan đẳng lễ nghĩa sở dĩ thục dân tâm nông tang sở dĩ túc y thực nhị giả chính chi cấp vụ mục thủ chi du tư dã 達調花月嚈哬,đặt điều hoa nguyệt ỡm ờ 刑部亦繳駁之任如見刑部審讞不公亦論駁封還,Hình bộ diệc chước bác chi nhiệm như kiến Hình bộ thẩm nghiện bất công diệc luận bác phong hoàn @@ -33722,10 +30041,8 @@ 𠻵信掣浽驚惶氷命輦𠓀臺粧叙情,mảng tin xiết nỗi kinh hoàng băng mình lén trước đài trang tự tình 高㙮共𫀅事秩群,cao thấp cùng xem sự mất còn 即拨劎斬去之,tức bạt kiếm trảm khứ chi -女牢塊㗂,nữa sao khỏi tiếng 易𢲛䏾險坤馭謀奸,dễ dò bụng hiểm khôn ngừa mưu gian 局𠁀,cuộc đời -福麻,phúc mà bào áo ít tổn rách đấy 觥墙𦋦󰀎尋頺謹魚,quanh tường ra ý tìm tòi ngẩn ngơ 事𢚸吘貝冰人,Sự lòng ngỏ với băng nhân 後又犯法殺人命下議罪,Hậu hựu phạm pháp sát nhân mệnh hạ nghị tội @@ -33733,13 +30050,11 @@ 失僧所在,thất tăng sở tại 共神眉𤽸共坊楼撑,cũng thần mày trắng cũng phường lầu xanh 政刑係律𤑟𤉜,chính hình hệ luật rõ ràng -林彦同薄沒󰝎齒工,trăm ngàn đòng vác một no xỉa trong da 𠉞,nay 𤗖𦝄隻隻𥉰窓鐄招底渃𣘃篭𩃳𡑝,mảnh trăng chếch chếch dòm song vàng gieo đáy nước cây lồng bóng sân 悶朱固妬固低森𡆫,muốn cho có đó có đây xum vầy 光紹帝遣阮敬黎永嚴伯驥喬伯謙阮熾等分道進討於嘉林文江唐豪錦江良才嘉定等縣相持閲月勝負未决,Quang Thiệu Đế khiển Nguyễn Kính Lê Vĩnh Nghiêm Bá Kí Kiều Bá Khiêm Nguyễn Xí đẳng phân đạo tiến thảo ư Gia Lâm Văn Giang Đường Hào Cẩm Giàng Lương Tài Gia Định đẳng huyện tương trì duyệt nguyệt thắng phụ vị quyết 冬十一月帝得陳暠立之,đông thập nhất nguyệt đế đắc trần cảo lập chi -据㩀𫳵𫥨丐𥠭𠊚,cư xử sao ra cái giống người 得半年又廢之而立黎󰥣音猶改元天憲一云󰥣乃榜之同母弟父仍庶人也未詳,Đắc bán niên hựu phế chi nhi lập Lê Do âm do cải nguyên Thiên Hiến Nhất vân Do nãi Bảng chi đồng mẫu đệ phụ nhưng thứ nhân dã vị tường 󰅹沛求埃沛累埃,nào phải cầu ai phải lụy ai 𨿽李杜歐蘇復生未必䏻之唯吾䏻之,tuy lí đỗ âu tô phục sinh vị tất năng chi duy ngô năng chi @@ -33751,13 +30066,10 @@ 諸衛范信言,chư vệ ph���m tín ngôn 神宗當告捷于太庙論功于廟堂以賞公平等克敵之勳,Thần Tông đương cáo tiệp vu Thái Miếu luận công vu miếu đường dĩ thưởng Công Bình đẳng khắc địch chi huân 㠶繚尸几㕸吹𡹞,giong lèo thây kẻ rắp xuôi ghềnh -英雄夷英䧺苫碎𣜋焒𡘮干英雄,anh hùng gì anh hùng rơm tôi cho mớ lửa mất cơn anh hùng 几𥚆𤑟𩈘𠊛𠵱檜頭,kẻ nhìn rõ mặt người e cúi đầu 㐌甘𠹾萡貝情,Đã cam chịu bạc với tình 聖𭓇益以髙明聖德益以純粹,Thánh học ích dĩ cao minh thánh đức ích dĩ thuần tuý 𫽄埋吏﨤󰜋茹萡箕,Chẳng may lại gặp một nhà Bạc kia -己丑七年,kỉ sửu thất niên thập nguyệt dĩ hậu thần minh vĩnh lịch tam niên tông phục vị khánh đức nguyên thanh thuận trị ngũ niên -塵俗耨細花安,náu tới hoa yên 叫哢,kêu trổng 通用,thông dụng 沛,phải @@ -33766,15 +30078,12 @@ 乘機竹扯塊散,Thừa cơ trúc chẻ khối tan 於𨎠准皮𨕭於,ở trước chốn bề trên ở 冬帝篡位尊號曰開天應運聖文神武則天崇道,Đông đế soán vị tôn hiệu viết Khai Thiên Ứng Vận Thánh Văn Thần Vũ Tắc Thiên Sùng Đạo -皮拱扵𥪝𨦩人倫,bề cũng ở trong vòng nhân luân 乂安府進御舶至大通塲夜爲雷霆所燒,nghệ an phủ tiến ngự bạc chí đại thông trường dạ vị lôi đình sở thiêu 体𠳒端正易𦖑,thấy lời đoan chính dễ nghe -更荣永𪔠更吨,canh văng vẳng trống canh dồn 𠄩𨑮蔑𢆥守城殿𧍰底永宫撑拯𧗱,hai mươi mốt năm thủ thành điện rồng để vắng cung xanh chẳng về 二月會試天下舉人,Nhị nguyệt hội thí thiên hạ cử nhân 詔凣敺人死者杖一百刺靣五十字徒󰍁甲,Chiếu phàm ẩu nhân tử giả trượng nhất bách thích diện ngũ thập tự đồ khao giáp 時楊稷以其將王素代元元勇將解系同在城内,thời dương tắc dĩ kì tướng vương tố đại nguyên nguyên dũng tướng giải hệ đồng tại thành nội -呐䏻思朗盧風情,nói năng tử lẳng lơ phong tình 𩙌𦝄,gió trăng 㝵樵夫变𪾺𪖫浪,người tiều phu biến mắt mũi rằng 明将任䏻悉兵以進,Minh tướng Nhậm Năng tất binh dĩ tiến @@ -33789,7 +30098,6 @@ 体𡎢曳𢪀󰋇𠳒占包,thể ngồi dậy nghĩ mấy lời chiêm bao 噲󰑼﨤𫽻𡧲塘,Gọi là gặp gỡ giữa đường 公著爲人深沉簡重行有操術輔王於潜邸日籌畫居多當國日久法度屢有建明年七十有六卒,Công Trứ vi nhân thâm trầm giản trọng hành hữu tháo thuật phụ Vương ư tiềm để nhật trù hoạch cư đa đương quốc nhật cửu pháp độ lũ hữu kiến minh niên thất thập hữu lục tốt -𧗱浪群𡮇志高,về rằng còn chút chí cao 明之授兵俘獲十餘萬眾亦皆放之,Minh chi thụ binh phù hoạch thập dư vạn chúng diệc giai phóng chi 益稷有慚色自此我使至不復坐省堂矣,Ích Tắc hữu tàm sắc tự thử ngã sứ chí bất phục toạ tỉnh đường hĩ 盎公名𤾓塘𢶿也,áng công danh trăm đường rộn rã @@ -33798,7 +30106,6 @@ 黎文休曰前吳王䏻以我越所集之兵破劉弘操百萬之眾拓土稱王使北人不敢復來者,lê văn hưu viết tiền ngô vương năng dĩ ngã việt sở tập chi binh phá lưu hoằng thao bách vạn chi chúng thác thổ xưng vương sử bắc nhân bất cảm phục lai giả 黄巾力士哙浪𠬠𡗶舌固󱙃旬阴阳,hoàng cân lực sĩ hỏi rằng một trời thiệt có chín tuần âm dương 二十七日旨揮刑官係犯罪人或徒流自三十字二十字流在布政州自十字六字流在演州自四字至徒󰍁丁在象坊者俱送本道行遣領受交付配所,Nhị thập thất nhật chỉ huy hình quan hệ phạm tội nhân hoặc đồ lưu tự tam thập tự nhị thập tự lưu tại bố chính châu tự thập tự lục tự lưu tại Diễn Châu Tự tứ tự chí đồ khao đinh tại tượng phường giả cụ tống bản đạo Hành khiển lĩnh thụ giao phó phối sở -蹺𦎛亞拉伯吧非律津故飭学行底𨖲塘文明辰𠊛法仕朱自治,theo gương á lạp bá và phi luật tân cố sức học hành để lên đường văn minh thì người pháp sẽ cho tự trị 妸箕𤵺󰞺制排麻𡥵𠊛世󰑼𠊛𨒟迻,gã kia dại nết chơi bời mà con người thế là người đong đưa 時樞𡧸主事侍史阮汝説上書諫其畧曰昔者周魏迁都並見不祥,thời khu mật chủ sự thị sử nguyễn nhữ thuyết thượng thư gián kì lược viết tích giả chu nguỵ thiên đô tịnh kiến bất tường 浽沉淪楼朱平買催,Nỗi trầm luân lâu cho bằng mới thôi @@ -33808,10 +30115,8 @@ 奉曉再拜曰殿下德感天地敢有萌異圖者天下神抵皆效其職而誅滅之臣等何力之有奉曉愛州冰山鄕人少䧺勇,phụng hiểu tái bái viết điện hạ đức cảm thiên địa cảm hữu manh dị đồ giả thiên hạ thần để giai hiệu kì chức nhi tru diệt chi thần đẳng hà lực chi hữu phụng hiểu ái châu băng sơn hương nhân thiếu hùng dũng 盃制𡽫渃戈𣈜養身,vui chơi non nước qua ngày dưỡng thân 凝󱈝,ngưng đọng -癸巳五年,quý tị ngũ niên nhị nguyệt dĩ hậu cải thịnh đức nguyên niên vĩnh lịch thất niên thanh thuận trị cửu niên 總兵官安遠侯原領征虜副将軍雙虎符兩󰱑銀印一顆官軍人等一萬三千五百八十七員官軍官二百八十員民官吏典一百三十七員旗軍一萬三千一百八十名馬一千二百疋同就到,tổng binh quan an viễn hầu nguyên lĩnh chinh lỗ phó tướng quân song hổ phù lưỡng đài ngân ấn nhất khoả quan quân nhân đẳng nhất vạn tam thiên ngũ bách bát thập thất viên quan quân quan nhị bách bát thập viên dân quan lại điển nhất bách tam thập thất viên kì quân nhất vạn tam thiên nhất bách bát thập danh mã nhất thiên nhị bách sất đồng tựu đáo 浪嗔衛永吒媄,rằng xin về viếng cha mẹ -官客軍加,quan khách quân gia 當時文貞不遇者也所以正學見於後世姑以文貞言之其事君者必犯顔其出處也則以義造就,đương thời văn trinh bất ngộ giả dã sở dĩ chính học kiến ư hậu thế cô dĩ văn trinh ngôn chi kì sự quân giả tất phạm nhan kì xuất xứ dã tắc dĩ nghĩa tạo tựu 至是帝乃下詔誅之,chí thị đế nãi hạ chiếu tru chi 𠯇𦖻𤤰吲源杆,rỉ tai vua dặn nguồn cơn @@ -33848,12 +30153,10 @@ 客𦟐紅𡗉餒迍邅,khách má hồng nhiều nỗi truân chuyên 人日夜孜孜爾其毋忽,nhân nhật dạ tư tư nhĩ kì vô hốt 強荄󰠘𡗋強寃債𡗉,càng cay ngặt lắm càng oan trái nhiều -昆丕娘綠衣明𡗋,nàng lục y mừng lắm 夏旱,hạ hạn 黎桓異姓之卿手握兵權行周公之事常情猶疑况阮匐位居首相丁佃同姓之卿乎其起兵非稱亂也一心左桓爲丁氏也誅桓不克而子死得其所矣,Lê Hoàn dị tính chi khanh thủ ốc binh quyền hành Chu Công chi sự thường tình do nghi huống Nguyễn Bặc vị cư thủ tướng Đinh Điền đồng tính chi khanh hồ Kì khởi binh phi xưng loạn dã nhất tâm tá Hoàn vị Đinh thị dã tru Hoàn bất khắc nhi tử tử đắc kì sở hĩ 式春計特𠇍畨鮮,thức xuân kể được mấy phen tươi 几嘟𢜠灺𠊛争逴𠶆,kẻ đua mừng rỡ người tranh rước mời -盃体尼核排曰底,bui thấy nơi cây 若混淆雜居一切斥去并開報奴婢姓名数目送該府縣官得憑檢察,Nhược hỗn hào tạp cư nhất thiết xích khứ tịnh khai báo nô tì tính danh số mục tống cai phủ huyện quan đắc bằng kiểm sát 𠬠畨湄𫗄散情𠬠畨,Một phen mưa gió tan tành một phen 娘娇功奇庄填,nàng kiều công cả chẳng đền @@ -33865,7 +30168,6 @@ 感傷𠄩𡦂蓬菫𠽐,cảm thương hai chữ bồng ngẩn ngơ 交州刺史樊演發州兵及九真兵萬餘人救之兵士憚遠役,Giao Châu Thứ sử Phàn Diễn phát châu binh cập Cửu Chân binh vạn dư nhân cứu chi binh sĩ đạn viễn dịch 承衙门巡𦤾󱇙渡迻,thừa nha môn tuần đến xá đò đưa -盆願寠蒸,buồn nguyền cũ chưng nhiều lỗi 取士之科不一而定三年大比之󰁮自帝始之其得,Thủ sĩ chi khoa bất nhất nhi định tam niên đại tỉ chi cử tự đế thuỷ chi kì đắc 老妑曳𠳨𠊚芇,lão bà dậy hỏi người nao 𠓨厨撘󰜋旬香,vào chùa thắp một tuần hương @@ -33879,14 +30181,10 @@ 賊乃决堰出象衝之,Tặc nãi quyết yển xuất tượng xung chi 不慎職守以是󰰾,bất thận chức thủ dĩ thị bãi 属東漢紀,thuộc đông hán kỷ -揚慈何茂卢啿畨尼,dương từ hà mậu lo thầm 昭聖下嫁輔陳二十餘年生男上位侯宗女應瑞公主珪,chiêu thánh hạ giá phụ trần nhị thập dư niên sinh nam thượng vị hầu tông nữ ứng thuỵ công chúa khuê -鳩鵓󰑼占蒲俱爫祖󰧙落丐呴如鴝,cưu bột là chim bồcu làm tổ lệch lạc gáy gù như câu 忌払查𥙩寔情朱㝹,Cậy chàng tra lấy thực tình cho nao -棱尋旦蒸准柴,tìm đến chưng chốn thầy 令武衛黎伯玉宣是王侯及文武臣僚退于大興門外使諸城吏閉门謹守毋得徃來出入,Lệnh vũ vệ Lê Bá Ngọc tuyên thị vương hầu cập văn vũ thần liêu thoái vu Đại Hưng môn ngoại sử chư thành lại bế môn cẩn thủ vô đắc vãng lai xuất nhập 拘𢝙𢬭貝拘愁,câu vui đổi với câu sầu -催推庒爫之,thôi suy chẳng làm chi 臣吳士連下情無任瞻天仰聖激切屏營之至謹装���成帙封全隨表上進以聞,thần ngô sĩ liên hạ tình vô nhiệm chiêm thiên ngưỡng thánh kích thiết bình doanh chi chí cẩn trang hoàng thành trật phong toàn tuỳ biểu thượng tiến dĩ văn 𬈋官他曳才庄𨇜𧗱於清閑限㐌烘,làm quan thơ dại tài chăng đủ về ở thanh nhàn hẹn đã hòng 𥉫技𦓡瞻濁買𬈴,trông kĩ mà xem đục với trong @@ -33896,7 +30194,6 @@ 呻吟㗂嗹,thân ngâm tiếng rên 戰月餘,chiến nguyệt dư 伍羅𠬠伍𠄼𡱩,ngũ là một ngũ năm thước -打𨢇㖇車人縁,đánh rượu nhè xe nhân duyên 類之𤞺社㹯城,loài chi cáo xã hưu thành 怒嵿泰山停冷妬,nọ đỉnh thái sơn rành rạnh đó 敬礼恒杜工三宝,kính lạy hằng đỗ trong tam bảo @@ -33918,7 +30215,6 @@ 唐詔李道祐持節授和交州太總管爵譚國公,đường chiếu lí đạo hựu trì tiết thụ hoà giao châu đại tổng quản tước đàm quốc công 帝諭之曰噐尚帷新人當求舊,đế dụ chi viết khí thượng duy tân nhân đương cầu cựu 帝每日不時幸𨒣各處悅意者賞以金銀牌,Đế mỗi nhật bất thần hạnh du các xứ duyệt ý giả thưởng dĩ kim ngân bài -欲何欲矣悶牢爫,dục hà dục hỡi muốn sao thời làm 山神化法拱𡃊䋥扛𣳔珥𤗹𩂏岸兑,sơn thần hoá phép cũng ghê lưới giăng dòng nhĩ phên che ngàn đoài 令三江三𢃄宣光歸化,lệnh tam giang tam đái tuyên quang quy hoá 待葛󱭨鐄群吏沛饒畨瀘淥,đãi cát kén vàng còn lại phải nhiều phen lựa lọc @@ -33928,20 +30224,16 @@ 佛教,phật giáo 踈浪𡭧分𬏝踈,"Thưa rằng ""Chút phận ngây thơ" 竹車𣰏兎絲重泛鵉,trúc se ngòi thỏ tơ chùng phím loan -蜍先祖沛精誠,chờ tiên tổ phải tinh thành -𦘧能如意群𫢩徒,vẽ hay như ý còn nay trò 㐌决時行,đã quyết thì hành 貴既誅慕招悶還,quý ký tru mộ chiêu muộn hoàn 惜𤞻拯保斫撩𣘃,tiếc hùm chẳng bảo chước leo cây 徒竹衝戈𢚸𤂬,dò trúc xông qua lòng suối -仍所電报𪧚吏空𢭮𠫾,nhưng sở điện báo giữ lại không gửi đi 鋯頭𠓨󱡴釋迦依皈娘𩄴彌陀度身,cạo đầu vào cửa thích ca y quy nương bóng di đà độ thân 引軍還,dẫn quân hoàn 船掉店月滝碧核旦𣈜春蘿鮮,thuyền chèo đêm nguyệt sông biếc cây đến ngày xuân lá tươi 朝春易遣󰞺秋𪿒顒,Chiều xuân dễ khiến nét thu ngại ngùng 大賞戰功,Đại thưởng chiến công 置輿人女丁,Trí dư nhân nữ đinh -輸𧺀柳𪬡歛撑,liễu hờn kém xanh 旨揮掌詞訟等官,Chỉ huy chưởng từ tụng đẳng quan 洶湧羅㗂渃𡚡㳥𤄰,hung dũng là tiếng nước to sóng rền 𬮌牕豸侵唏𪹷,cửa song giãi xâm hơi nắng @@ -33955,8 +30247,6 @@ 君子固傷辰扑厭吀停𪭟外魯墫碎,quân tử có thương thì bóc yếm xin đừng ngó ngoáy lỗ trôn tôi 漢蒼令諸路蒸熟米給升華等州從黃晦卿之言也,Hán Thương lệnh chư lộ chưng thục mễ cấp Thăng Hoa đẳng châu tòng Hoàng Hối Khanh chi ngôn dã 統率鄭棟使黄義膠等接戦破之,thống suất trịnh đống sử hoàng nghĩa giao đẳng tiếp chiến phá chi -𤇊𤇊,bừng bừng bóng lửa -𨀈寅旦舘迎香,bước dần đến quán nghinh hương 軒斜擱䏾鉦鉦,Hiên tà gác bóng CHÊNH CHÊNH 断膓吏論󰘚𠊛無緣,đoạn trường lại chọn mặt người vô duyên 秋九月八日太子元龍即皇帝位大赦改元以明年為紹平元年,thu cửu nguyệt bát nhật thái tử nguyên long tức hoàng đế vị đại xá cải nguyên dĩ minh niên vi thiệu bình nguyên niên @@ -33968,7 +30258,6 @@ 加親卞買結緣朱陳,gia thân bèn mới kết duyên châu trần 别身旦𨀈落類蕋桃他𢯏朱𠊛情鍾,biết thân đến bước lạc loài nhụy đào thà bẻ cho ngươì tình chung 朗拯呐麻𠰷𦷾𠇮吏傷𠇮丕,lặng chẳng nói mà lo đấy mình lại thương mình vậy -󰠲冲玉𤽸𬌘,người đâu trong ngọc trắng ngà 景星豸訴恬隆盛嘉慶𣡝圍課太平,cảnh tinh giãi tỏ điềm long thịnh gia khánh vui vầy thuở thái bình 粤自我國繼天地之開闢鴻庞氏首出御世歷至國朝黎恭皇有君有臣有體統其政治之得失世道之隆汚禮樂之興󰲝人物之賢否莫不僃載,việt tự ngã quốc kế thiên địa chi khai tịch hồng bàng thị thủ xuất ngự thế lịch chí quốc triều lê cung hoàng hữu quân hữu thần hữu thể thống kì chính trị chi đắc thất thế đạo chi long ô lễ nhạc chi hưng phế nhân vật chi hiền phủ mạc bất bị tải 秋八月試天下有文𭓇者充翰林院官莫顯績中選除翰林𭓇士,thu bát nguyệt thí thiên hạ hữu văn học giả sung hàn lâm viện quan mạc hiển tích trúng tuyển trừ hàn lâm học sĩ @@ -34007,23 +30296,18 @@ 㨂函打唒粘封炩炩,đóng hòm đánh dấu niêm phong rành rành 英雄側阻婵娟呂廊,anh hùng trắc trở thuyền quyên lỡ làng 髦󰛈𫢩㐌𦋦𠊛𪥘傕,tóc răng nay đã ra người cả thôi -遣朱那朋同𬋱工弄,khiến cho nạ bằng ngàn đòng vày trong lòng -賖伴同心丕沛傷,xa bạn đồng tâm vậy phải thương 懞𢘾迻𡓃衛圭,mong nhờ đưa lối về quê 三十日黎琱阮如桂奉春幸嘉福洪市遂作行殿仍急在軍民築錦江壘以自守,tam thập nhật lê chu nguyễn như quế phụng xuân hạnh gia phúc hồng thị toại tác hành điện nhưng cấp tại quân dân trúc cẩm giàng luỹ dĩ tự thủ 花婢㐌動㗂㝵裊賒,Hoa tì đã động tiếng người nẻo xa 帝曰慶心不平見朕有慙色動止失節言行反常以此觀之知其志有他圖反状明矣,Đế viết Khánh tâm bất bình kiến trẫm hữu tàm sắc động chỉ thất tiết ngôn hành phản thường dĩ thử quan chi tri kì chí hữu tha đồ phản trạng minh hĩ 𡍘𨢇,ché rượu -牢買空𧡊布碎𤯰底𥙩㛪揞,sao mãi không thấy bố tôi đẻ để lấy em ẵm 敢𢙇好亂之心正犯必誅之令,cảm hoài hảo loạn chi tâm chính phạm tất tru chi lệnh 上皇與太后獨與侍女四五人在,Thượng hoàng dữ Thái hậu độc dữ thị nữ tứ ngũ nhân tại 多,đa 底𡥵䕯浽𩄲沉爲埃,Để con bèo nổi mây chìm vì ai 唉󰝡𦀊赤纀蹎娘𧗱,hãy đem dây xích buộc chân nàng về 𠰺浪昆唉暫安府鐄,dạy rằng con hãy tạm an phủ vàng -𨔍𨓡群秦麻𬂙,lạ lùng còn tần mà trông 天符睿武凣七,thiên phù duệ vũ phàm thất -卽台𡗶𠹳景調囂,tức thay trời cợt cảnh đìu hiu 妑,bà 𩂟屹㗂鐘𡮈,mù ngất tiếng chuông nhỏ 𨃉霜渚𪤍橋藍,Chày sương chưa nện cầu Lam @@ -34048,7 +30332,6 @@ 乃留宿焉,nãi lưu túc yên 二月定大臣官銜,Nhị nguyệt định đại thần quan hàm 核𬓰,cây rạ -癸卯八年,quý mão bát niên tống thuần hi thập niên 渃𡽫隔󰋇󰟀桃,Nước non cách mấy buồng điều 廢潘兼全爲庶人送歸清華鎮居住以其累行事犯故也,Phế Phan Kiêm Toàn vi thứ nhân tống quy Thanh Hoa trấn cư trú dĩ kì luỵ hành sự phạm cố dã 為払淚妾㳶堆,vì chàng lệ thiếp nhỏ đôi @@ -34071,9 +30354,6 @@ 觀浪姉呐咍牢,Quan rằng Chị nói hay sao 弹沉䃅玉𤚧北,đàn chìm đạn ngọc sao bắc 花春登蕋𣈜春群𨱽,Hoa xuân đăng nhuỵ ngày xuân còn dài -𢝙平會蓬萊㗂吨,vui bằng hội bồng lai tiếng đồn -别包畑焒功程,biết bao đèn lửa công trình -𠄩娘意𦹳秋閍,hai nàng ấy thơm tho muôn 細𨆢銀𪿒,tới lui ngần ngại 冬十二月禁鉛錢,Đông thập nhị nguyệt cấm duyên tiền 帝諭之曰昔年遣爾北使康彊而㱕今年宣召為進昌言深可嘉也,đế dụ chi viết tích niên khiển nhĩ bắc sứ khang cường nhi quy kim niên tuyên triệu vi tiến xương ngôn thâm khả gia dã @@ -34083,13 +30363,11 @@ 𫏾𦛋萌葸恾匝匝𨕭頭斤雪泊披披,trước cật mành tơi mang xắp xắp trên đầu khăn tuyết bạc phơ phơ 󰅒固𤽗楊天錫,nay có ngươi dương thiên tích 𢴑𧗱㐱坤,dứt về chỉn khôn -潭池蘿柳湥霜招,đầm đìa lá liễu giọt sương gieo 語隨其官聀輕重或奏送或留送,ngữ tuỳ kì quan chức khinh trọng hoặc tấu tống hoặc lưu tống 娘卞車駕𠭤𧗱喝门,nàng bèn xa giá trở về hát môn 頂𡽫湘拯固㗂呌欺𬰢𡗶吝,đỉnh non tương chẳng có tiếng kêu khi mặt trời lặn 舟中賊代著禮郡公衣催兵乱戦復剌殺豪郡公死於戦陣中,Chu trung tặc đại trước Lễ quận công y thôi binh loạn chiến phục lạt sát Hào quận công tử ư chiến trận trung 麻冲𥙧沛固㝵固些,Mà trong nhẽ phải có người có ta -花浪催吏𤑟𤉜,hoa rằng thôi lại rõ ràng 𦲿𩇛花𧺀𡧲氈蕊鐄,lá xanh hoa trắng giữa chen nhụy vàng 爭疆界,tranh cương giới 𠦳鐄身󰀎時𪡥補牢,ngàn vàng thân ấy thì hòng bỏ sao @@ -34105,12 +30383,10 @@ 况吏園群花竹𪧘,huống lại vườn còn hoa trúc cũ 𮗓緣𠳐引慇懃,giác duyên vâng dặn ân cần 盆忙有征而地闢乎西,Bồn Mường hữu chinh nhi địa tịch hồ Tây -羅𠇖壳﨤回顛捐從󱀄劍咹立業,quen tuồng cũ kiếm ăn lập nghiệp 切𠬠身房空𨻫𪧚,thiết một thân phòng không luống giữ 陳家人臣知此道者唯國公興道大王乎,Trần gia nhân thần tri thử đạo giả duy Quốc công Hưng Đạo đại vương hồ 吏部銓敘非才吏科得,lại bộ thuyên tự phi tài lại khoa đắc 以員外郎黎克諧裴必應克正副使賫馬匹,Dĩ viên ngoại lang Lê Khắc Hài Bùi Tất Ứng khắc chính phó sứ tê mã sất -故朋紇工阮古,có bằng hạt móc trong ngọn cỏ 固空排達𢧚𠅜指㹯浪馭󱗸排󰮔昂,có không bày đặt nên lời chỉ hươu rằng ngựa tơi bời dọc ngang 盘海兔𪮏為光,bàn hái thò tay vơ quàng 󰂇咍𣷭愛咍泡渚時群𬑦命󱚢爫之,ví hay bể ái hay bào chớ thời còn ghé mình vào làm chi @@ -34123,8 +30399,6 @@ 浽𢚸強𢪀強荄䔲𢚸,Nỗi lòng càng nghĩ càng cay đắng lòng 𠦳𢆥埃󰡏𠸦󰠲亥巢,Nghìn năm ai có khen đâu HOÀNG Sào 丐鵒𣵰𤂬戈𤀖,cái cốc lặn lội qua ngòi -㭲核隐命,lao càn bụi cỏ gốc cây ẩn mình -浽念払買歴陳分明,nỗi niềm chàng mới lịch trần phân minh 冬十月十四日正嫡庶子令,đông thập nguyệt thập tứ nhật chính đích thứ tử lệnh 忍󰋈呐悴𨅸𦋦,NHỊN NGỪNG NUỐT tủi đứng ra 疎浪君子赴功嗔傷蒲柳字從𤵶疎,thưa rằng quân tử phó công xin thương bồ liễu chữ tòng ngây thơ @@ -34132,7 +30406,6 @@ 浽念心事悲除𠳨埃,nỗi niềm tâm sự bây giờ hỏi ai 注𠽮拯特媄垠拯除,chú đe chẳng được mẹ ngăn chẳng chừa 王以次女鄭氏玉檉嫁之,vương dĩ thứ nữ trịnh thị ngọc sanh giá chi -縁初香焒生強燶,duyên xưa hương lửa sinh càng nồng 九月神人見迹于大勝寺,cửu nguyệt thần nhân hiện tích vu đại thắng tự 朋某丕所性虎𡨺俸爫官福及時,bằng mỗ vậy thửa tính hổ giữ bổng làm quan phúc gặp thời 情𥢆払吏呐󰠃,Tình riêng chàng lại nói cùng @@ -34145,17 +30418,14 @@ 焒𥠮裊渚垠𢚸俗𦀚䋦󰠲群別󱪈𡗶,lửa rơm nẻo chớ ngăn lòng tục giềng mối đâu còn biết lẽ trời 﨤干禍󰊄灾𠖤不期,Gặp cơn vạ gió tai bay bất kỳ 亇溪𦗏偈頭魚咢𪀄𡶀𦖑經古訖劬,cá khe lắng kệ đầu ngơ ngác chim núi nghe kinh cổ gật gù -𢘾㤙英姉功程,nhờ ơn anh chị công trình 歲尼改貝𦹵𣘃拱皮,tuổi này gửi với cở cây cũng vừa 夏四月州人及烏滸蠻久爲亂牧,Hạ tứ nguyệt châu nhân cập Ô Hử Man cửu vi loạn mục -𦖑㐌嘅催買墻,tiếng gà nghe đã gáy sôi mé tường 尤且施仁政於民,vưu thả thi nhân chính ư dân 守副總兵黎六同總知阮量於遠州以守本鎮為㓂賊所燒關隘,thủ phó tổng binh Lê Lục Đồng tổng tri Nguyễn Lượng ư viễn châu dĩ thủ bản trấn vi khấu tặc sở thiêu quan ải 𦊚方𠴼𠽋信傳,bốn phương náo nức tin truyền 渃𤄯沚𢚸煩庒𤂩,nước trong chảy lòng phiền chẳng rửa 時官軍大振西南之民皆隨風靡,Thời quan quân đại chấn Tây Nam chi dân giai tuỳ phong mĩ 媄慈似朋怛,mẹ từ tựa bằng đất -𧡊󰮂錄𬞰傳𫥨寔虚𣜾雙娥𣜾詳,thấy trong lục cũ truyền ra thực hư chưa tỏ song nga chưa tường 󰜋󰟞𧗱旦官衙,Một đoàn về đến quan nha 渚𥙩浪󰡎𢬦墱,chớ lấy rằng dưới rễ đắng 預幔咀𬑰咀𨱽𡎢𢗼,dựa màn thở ngắn thở dài ngồi lo @@ -34165,13 +30435,11 @@ 拯功名籠人我,chuộng công danh lồng nhân ngã 巡店箕埃摳楳𩵜𤼸香怒几搌持鲸,tuần điếm kìa ai khua mõ cá dâng hương nọ kẻ nện chày kình 光饒青威泉甘人,quang nhiêu thanh oai tuyền cam nhân -塊渡輕㳥吶料滇滇,khỏi đò khinh sóng nói liều chan chan 如𡎥茹湥如𡎥毡針,như ngồi nhà dột như ngồi chiên châm 摽𨖲,xeo lên 𣠰床,giần sàng 上皇疾作朞年而崩,Thượng hoàng tật tác ki niên nhi băng 凍𨧢𨧢鉢𨧢頭𨧢巾,đóng bịt bịt bát bịt đầu bịt khăn -十二月追封皇太子親生母充媛黎氏為光憲宸妃,dân nguỵ tư thậm dĩ vô vi hữu giả đa hĩ 固𠊚聀奇嵬高,có người chức cả ngôi cao 捽𣦍蹎底檜𠓨,rút ngay chân để cũi vào 遂收兵屯駐安營依如圖次,toại thu binh đồn trú an doanh y như đồ thứ @@ -34184,7 +30452,6 @@ 博銅秩坦旌旗𩄓𡑝,Bác đồng chật đất tinh kỳ rợp sân 蹺強添伴別󰑼𠫾兜,Theo càng thêm bạn biết là đi đâu 四海之内如觧倒懸莫不延頸𠆳踵,Tứ hải chi nội như giải đảo huyền mạc bất diên cảnh trùm chủng -油羅𪀄个身尼,dẫu là chim cá 然動出萬全無逾明公勝筭,nhiên động xuất vạn toàn vô du minh công thắng toán 岑州倚勢源𡼹,sầm châu ỷ thế nguồn rừng 花㵢渃沚𰛻汀,hoa trôi nước chảy lênh đênh @@ -34207,7 +30474,6 @@ 󰠱𪿗𠄩𡦂鴛鴦,nặng nề hai chữ uyên ương 十四日鄭闡奏元太子阿台犯富良關,thập tứ nhật trịnh xiển tấu nguyên thái tử a thai phạm phú lương quan 是夜城中畿内男女老幼爭下船渡江沉船溺死者千餘人,Thị dạ thành trung kì nội nam nữ lão ấu tranh hạ thuyền độ giang trầm thuyền nịch tử giả thiên dư nhân -莫兵追及之昭郡公𨺻于陣莫兵收󰱐象一隻,binh chí sài sơn nhi hoàn lưu tì tướng chiêu quận công tại quảng xá thị 栗米乳斉紇計,lật mễ nhỏ tày hạt kê 芇㝵惜綠貪紅󰑼埃,nào người tiếc lục tham hồng là ai 𧡊払歲󱎶押爫侶堆,thấy chàng tuổi trẻ ép làm lứa đôi @@ -34218,7 +30484,6 @@ 增廣生會試不中塲者充軍,tăng quảng sinh hội thí bất trúng trường giả sung quân 北方﨤𤝞𫥨𣈙𢧚名,bắc phương gặp chuột ra rày nên danh 𫳵朱𡨹特𫳘忠買羅孝子󰡸𣳔書香,sao cho giữ được chữ trung mới là hiếu tử nối dòng thư hương -𡥵固吒如茹抓楃,con có cha như nhà co nóc 麻󱢜殼奴𦋦仍󱝫󱨇瘖林,mà bới xác nó ra những mùi hôi hám lắm 𢄂散,chợ tan 些𧗱些沁𬇚些𠱋冲𠱋濁𬇚茹㐌悁,ta về ta tắm ao ta dù trong dù đục ao nhà đã quen @@ -34229,7 +30494,6 @@ 知縣弋謙證謂非是不聽謙以黄包奉大誥徑奏之,Tri huyện Dặc Khiêm chứng vị phi thị bất thính Khiêm dĩ hoàng bao phụng đại cáo kinh tấu chi 邏之𠄩㗂󱮅台𦖻𦖑㐌𤑟尋𣦍典茹,lạ gì hai tiếng gần thay tai nghe đã rõ tìm ngay đến nhà 唏群拙咀𩈘𫀅拙紅,hơi còn chút thở mặt xem chút hồng -𣈗𠄩,ngày hai 寇𫽅,khấu cướp 色襜花戞曰󰖀鳳絩,sắc xiêm hoa giát vết giày phượng thêu 日燏沿流,nhật duật duyên lưu @@ -34243,11 +30507,9 @@ 以𫎇怒引軍還,Dĩ Mông nộ dẫn quân hoàn 雉習仕枚共𢯏𢽳,trĩ sập sè mai cũng bẻ bai 計变折末,gầy biến chết mất -至裕宗時入政府終有令名不負儒者壽八十餘有介軒集行于世世,Chí Dụ Tông thời nhập Chính phủ chung hữu lệnh danh bất phụ nho giả thọ bát thập dư hữu Giới Hiên tập hành vu thế 些𢪀固󰕛軍,ta nghỉ có chúng quân 空噡𬟥蘿空噡𨢇,không thèm thuốc lá không thèm rượu 分碎停丕本𠊛低󰠳,Phận tôi đành vậy vốn người để đâu -色空,sắc không một phút giấc chiêm bao 拱料補過春撑󰜋𠁀,Cũng liều bỏ quá xuân xanh một đời 秋七月七日太尉陽郡公阮有僚卒年六十贈,thu thất nguyệt thất nhật thái uý dương quận công nguyễn hữu liêu tốt niên lục thập tặng 皇太子奣年九嵗侍側懷忠忽有舍利數粒出以示之檢匣内已有缺數,hoàng thái tử mạnh niên cửu tuế thị trắc hoài trung hốt hữu xá lợi số lạp xuất dĩ thị chi kiểm hạp nội dĩ hữu khuyết số @@ -34261,7 +30523,6 @@ 以臣觀之破彼必矣,dĩ thần quan chi phá bỉ tất hĩ 卞齋戒澮浸細滝黄江語𬰢蓮𡗶訴浪,bèn chay giới gội tắm tới sông hoàng giang ngửa mặt lên trời tố rằng 謁礼刀色割歇肝𬚼,ắt lấy dao sắc cắt hết gan lòng -䋦相思别包除衝,mối tương tư biết bao giờ xong 𩙌西𣈙㐌迻春創夏,gió tây rày đã đưa xuân sang hè 基本,cơ bản 𣌋亏於准廟茹官,sớm khuya ở chốn miếu nhà quan @@ -34274,12 +30535,10 @@ 壬戌六年明洪武十五年春二月占城入㓂清化,Nhâm Tuất lục niên Minh Hồng Vũ thập ngũ niên xuân nhị nguyệt Chiêm Thành nhập khấu Thanh Hoá 其正殿堂四角柱用石爲之基庭内外並砌以石棟梁榱桷一皆朱漆湘金規模制度煥爾鼎新,Kì chính điện đường tứ giác trụ dụng thạch vi chi cơ đình nội ngoại tịnh thế dĩ thạch đống lương suy giác nhất giai châu tất tương kim quy mô chế độ hoán nhĩ đỉnh tân 滝泸𠬠带冲銀,sông lô một dải trong ngần -𣃣咍報𥪝茄,vừa hay báo trong nhà 精英󱤳吏聖賢𨁡𠚢,tinh anh nhóm lại thánh hiền nối ra 昆蚕旦𣩂拱群矫絲,Con tằm đến CHẾT cũng còn KÉOo tơ 箕准浰淥滝汾,kìa chốn lầy lọc sông phần 𠬠𡑝坦𦹵滛湄,một sân đất cỏ dầm mưa -後王,h 𦖑翁國語學𬄞通,nghe ông quốc ngữ học chưa thông 吝偷󰊄沫𣎀清,lần thâu gió mát đêm thanh 二月初二日詔曰此者皇天示变星隕地震,nhị nguyệt sơ nhị nhật chiếu viết thử giả hoàng thiên thị biến tinh vẫn địa chấn @@ -34292,29 +30551,22 @@ 北江安撫使阮希周為張輔所擒,Bắc Giang an phủ sứ Nguyễn Hi Chu vi Trương Phụ sở cầm 㐌麻卞底官𠭤衛,đã mà bèn để quan trở về 古昔帝王御曆膺圖撫己󰖶物莫不迪兹先務也,cổ tích đế vương ngự lịch ưng đồ phủ kỷ thù vật mạc bất địch tư tiên vụ dã -庄哀𠻦,chẳng phải mẹ chẳng ai mớm -力能舉鼎拔山,lực năng cử đỉnh bạt sơn 春正月置内外隨車龍軍命左驍衛將軍陳稔領之,Xuân chính nguyệt trí nội ngoại tuỳ xa long quân mệnh Tả kiêu vệ tướng quân Trần Nẫm lĩnh chi 帝大縱伏兵衝擊賊軍,đế đại túng phục binh xung kích tặc quân -後賞朱植功除奉天府尹,hậu thưởng chu thực công trừ phụng thiên phủ doãn duy nhạc vũ ninh đại liễn nhân 泊扡梂這顛霪岸逐,Bạc phau cầu giá đen rầm ngàn giục 献捷󰍶鞠問添平是何宗派添平不以吿,Hiến tiệp tất cúc vấn Thiêm Bình thị hà tông phái Thiêm Bình bất dĩ cáo 竹日𡍋惜沼𧍰,trúc nhặt vun tiếc cháu rồng -渃楊急洒胣𠊛撕迷,nước dương kíp rưới giạ người tê mê 𡃍𢬣絩𦂾𦋦𢚸撩𤽗,gớm tay thêu dệt ra lòng trêu ngươi 拯計𤤰蒸㐌過,chẳng kể vua chưng đã quá 春正月初二日上以大軍將臨敵境時士卒尤宜閑習,Xuân chính nguyệt sơ nhị nhật thượng dĩ đại quân tương lâm địch cảnh thời sĩ tốt vưu nghi nhàn tập 帝既即位稱嗣皇告天地宗廟,đế ký tức vị xưng tự hoàng cáo thiên địa tông miếu 勑旨刑部堂上官從公詳審各司官間有由吏貟出身識浅才卑明白僃奏送吏部覆實改除别任,Sắc chỉ Hình bộ đường thượng quan tòng công tường thẩm các ti quan gian hữu do lại viên xuất thân thức thiển tài ti minh bạch bị tấu tống Lại bộ phú thực cải trừ biệt nhiệm -茹𧹅沛旦殿崇吀𦓿𢩵,nhà nghèo phải đến đền sồng xin cấy rẽ 扶持駡可底村員,phù trì mựa khá để thon von -時權㱕外戚東則華陵父西則仁睦妃北則扶軫母皆擅怙權勢沉溺臣僚有以私意而屠戮生民有以密體而誅求錢貨凡民間六畜生花等物一切掠取及民家有奇財奇貨標字取之,thời quyền quy ngoại thích đông tắc hoa lăng dưỡng hương phụ tây tắc nhân mục đế hương phi bắc tắc phù chẩn đế hương mẫu giai thiện hộ quyền thế trầm nịch thần liêu hữu dĩ tư ý nhi đồ lục sinh dân hữu dĩ mật thể nhi tru cầu tiền hoá phàm dân gian lục súc sinh hoa đẳng vật nhất thiết lược thủ cập dân gia hữu kì tài kì hoá tiêu tự thủ chi 潮郡公武師鑠獲之俘虜莫兵甚眾,triều quận công vũ sư thước hoạch chi phù lỗ mạc binh thậm chúng 謨夏荧惑現𪡔𣈜長,mùa hạ huỳnh hoặc hiện ra ngày trường 秋七月二十日皇子思誠生,Thu thất nguyệt nhị thập nhật Hoàng tử Tư Thành sinh 信󰕔𢚸拯𡮍傷諸侯,tin sàm lòng chẳng chút thương chư hầu 俸󰠳𣃤𧡊𠄩𠊛,bỗng đâu vừa thấy hai người -󰝡兵阻吏朝𰙔𠬠皮,ðem bin h trở lại triều ca một bề 𠹚𡢻固欺𬉌渃眜,van nợ có khi chan nước mắt 是夜夢赤衣使者奉上帝勑賜范巨俩為都護府獄訟盟主,Thị dạ mộng xích y sứ giả phụng thượng đế sắc tứ Phạm Cự Lạng vi Đô hộ phủ ngục tụng minh chủ 丙申四年明永曆十年清順治十二春正月申文觥閔文蓮阮如珪黎文進黎文暿等爲賊所襲敗走,bính thân tứ niên minh vĩnh lịch thập niên thanh thuận trị thập nhị xuân chính nguyệt thân văn quanh mẫn văn liên nguyễn như khuê lê văn tiến lê văn hi đẳng vi tặc sở tập bại tẩu @@ -34322,7 +30574,6 @@ 取中格武惟斷等十三名,Thủ trúng cách Vũ Duy Đoạn đẳng thập tam danh 󰌎蘧燶𤍇事𠁀幅幀雲狗𦘧𠊛桑滄,lò cừ nung nấu sự đời bức tranh vân cẩu vẽ người tang thương 梗羅梗俸援𢫈𢪱,Cành la cành bổng vin co vít -多來庄𠲿㝵哿,chẳng thưa người cả 𢖵払瀋又塘𨖲平𡗶,nhớ chàng thăm thẳm đường lên bằng trờị 合咨王如有前失宜速退兵如無王須馳來奏聞朝廷淄究妄報之人寘之于法,hợp tư vương như hữu tiền thất nghi tốc thoái binh như vô vương tu trì lai tấu văn triều đình truy cứu vọng báo chi nhân trí chi vu pháp 𠊛油悶決𡗶芇㐌朱,Người dầu MUỐN quyết trời nào đã cho @@ -34342,11 +30593,9 @@ 絺絡紦荄,hy lạc bả gai 務兹簡實捐彼浮華,vụ tư giản thực quyên bỉ phù hoa 世間萬事𧵑終,thế gian vạn sự của chung -固󰜏公主󱎶𢆫,có bà công chúa trẻ tuổi goá chồng mê tiếng hát cùng với giao thông 󱞔滝吏𣳮𫴋滝弹󰜏吏𥙩弹翁舌之,bờ sông lại lở xuống sông đàn bà lại lấy đàn ông thiệt gì 浪牢𥪝節清明,"Rằng ""Sao trong tiết Thanh minh" 夏四月帝由菩提草殿就居東京城,hạ tứ nguyệt đế do bồ đề thảo điện tựu cư đông kinh thành -𠬠縁𤊰焒香,một duyên bén lửa hương 群,còn 厲恪勤厥職在公不可徇欲恣情󰱏迷酒色妄使所属媒引妓妾要素酒殽流運酣欲以致怠棄公務敗傷風化,lệ khác cần quyết chức tại công bất khả tuẫn dục tư tình đam mê tửu sắc vọng sử sở thuộc mối dẫn kĩ thiếp yếu tố tửu hào lưu vận hàm dục dĩ trí đãi khí công vụ bại thương phong hoá 謀溇吏默祸溇庒迡,Mưu sâu lại mắc hoạ sâu chẳng chầy @@ -34355,25 +30604,20 @@ 𤌋沉高𥰊㗂弦𧵆車,Khói trầm cao thấp tiếng huyền gần xa 時援梗橘朱甘事𠁀,thì vin cành quýt cho cam sự đời 見天心仁爱每寓於譴告之中請修德以禳之可乎,Kiến thiên tâm nhân ái mỗi ngụ ư khiển cáo chi trung thỉnh tu đức dĩ nhương chi khả hồ -己酉二年春正月四日旨揮百官及京都,kỉ dậu nhị niên minh tuyên đức tứ niên xuân chính nguyệt tứ nhật chỉ huy bách quan cập kinh đô 𧡊侼䝨𫅜下𫴋坦𨔈,thấy bụt hiền lành hạ xuống đất chơi 至是入見故斬之,Chí thị nhập kiến cố trảm chi 五月二十六日當晝忽狂雲怒風暴作窺林若暝,Ngũ nguyệt nhị thập lục nhật đương trú hốt cuồng vân nộ phong bạo tác khuy lâm nhược minh 𮗓性光光,giác tính quang quang 山川以之改觀,Sơn xuyên dĩ chi cải quan -𣈘𣋚𣌉屈𡥵,đêm hôm khuya khoắt 爲蹺擛賊烏戈落塘,vì theo dẹp giặc ô qua lạc đường 埃咍󰑼妸金連,ai hay là ả kim liên 攻刼化州䖍刘屯戍,công kiếp hoá châu kiền lưu đồn thú -可回恩,nát thân mình mới khả hồi ân 几學路蒸𫼳篋吏几𢄂意合用專所業𣦍哿所体,kẻ học trò chưng mang níp lại kẻ chợ ấy hợp dụng chuyên thửa nghiệp ngay cả thửa thấy -童骨意停迷麻𣈙,đồng cốt ấy đừng mê mà rầy 兵部尚書國子監司業兼史官都總裁武瓊唐安縣慕澤社進大越通鑑通考述自鴻庞氏至十二使君以前為外紀自丁先皇至本朝太祖髙皇帝大定初年為本紀并詳節歷代紀年凣二十六卷,Binh bộ thượng thư Quốc tử giám tư nghiệp kiêm sử quan đô tổng tài Vũ Quỳnh Đường An huyện Mộ Trạch xã tiến Đại Việt thông giám thông khảo thuật tự Hồng Bàng thị chí thập nhị sứ quân dĩ tiền vi Ngoại kỷ tự Đinh Tiên Hoàng chí bản triều Thái Tổ Cao Hoàng đế đại định sơ niên vi bản kỷ tịnh tường tiết lịch đại kỷ niên phàm nhị thập lục quyển 料麻高𧼋賒𠖤艾恩些固銀尼麻催,liệu mà cao chạy xa bay ngải ân ta có ngần này mà thôi 疟民拯服坤蒙𧗱塘,ngược dân chẳng phục khôn mong về đường 𣦆𠄩吝𬕩戈幅墻觥約𬏓󰁰丈,trải hai lần giậu qua bức tường quanh ước vài mươi trượng 等事涉扵恠異得非時政所䦕,Đẳng sự thiệp ư quái dị đắc phi thời chính sở quan -浪𤽗𠳒寔沛排,rằng ngươi lời thực phải bầy 著服侯及馬二匹,trước phục hầu cập mã nhị sất 󰇶𢬣𧗱准帳梅叙情,dan tay về chốn trướng mai tự tình 𤳆𮎦䧺𡛔婵娟菲願聘鳳惵緣騎𧏵,trai anh hùng gái thuyền quyên phỉ nguyền sánh phượng đẹp duyên cưỡi rồng @@ -34383,7 +30627,6 @@ 常經陳辞再三瀝懇勤至,thường kinh trần từ tái tam lịch khẩn cần chí 𣷭南來𣼽𧖱㵢魂漂宮月魄𢴐江湖,bể nam lai láng máu trôi hồn phiêu cung nguyệt phách rơi giang hồ 林邑乞降許之,Lâm Ấp khất hàng hứa chi -些袩𥪝會竜雲,ta xem trong hội long vân 𠫾試𠫾舉各柴儒些𠸕調尼沛𢖵朱𫥨庯巾昂挄𥙩𩈘󱚢塲裙𢌌振𨖲𦟏,đi thi đi cử các thầy nho ta dặn điều này phải nhớ cho ra phố khăn ngang quàng lấy mặt vào trường quần rộng xắn lên khu 立浮橋過大江于翁莫津,Lập phù kiều quá Đại giang vu Ông Mạc tân 智稍却,Trí sảo khước @@ -34407,12 +30650,10 @@ 𢚸討𬆄𡗶坦証明,lòng thảo ngay trời đất chứng minh 虶虶,vò vò 儻或執迷阻兵拒命則天威所臨瞬息之間髙山爲平地矣,Thảng hoặc chấp mê trở binh cự mệnh tắc thiên uy sở lâm thuấn tức chi gian cao sơn vi bình địa hĩ -㛪度尼縱竭𬨨,em độ này túng kiệt quá 幽寂𡽫髙耨命山野,u tịch non cao náu mình sơn dã 辛巳四年莫延成四年明萬曆九年,Tân Tị tứ niên Mạc Diên Thành tứ niên Minh Vạn Lịch cửu niên 捉得茂洽母在中都城,tróc đắc mậu hợp mẫu tại trung đô thành 𢜝绳醝𨢇呐街如󱗵,sợ thằng say rượu nói dai như thừng -餒𥢆𢚸仍𢠣𢚸,nỗi riêng lòng những giận lòng 大丈夫𡸈可不養其剛直正大之氣哉甲辰漢建武二十年,đại trượng phu khởi khả bất dưỡng kì cương trực chính đại chi khí tai giáp thìn hán kiến vũ nhị thập niên 劇任󰱥今如有鈌貟吏部擇取廉䏻剛直勤幹者銓除,Kịch nhiệm kế kim như hữu khuyết viên Lại bộ trạch thủ liêm năng cư��ng trực cần cán giả thuyên trừ 爫朱強掛縁尼󰞽那台底朱低𫳘情,làm cho gàn quải duyên này não nà thay để cho đây chữ tình @@ -34428,12 +30669,10 @@ 盖欲垂監戒於将來𡸈特著幾徵於既徃,Cái dục thuỳ giám giới ư tương lai khởi đặc trước kỉ trưng ư kí vãng 并伊家人就交界,tịnh y gia nhân tựu giao giới 𩛜冲𣎃買𧡊粮渃賖帆𫼢塘長眞𤴬,đói xong tháng mới thấy lương nước xa buồm rách đường trường chân đau -𩈘時𬂙𠰘時𢭮戈,mặt thì trông miệng thì gửi qua 太宗之得天下者皆其謀力也,Thái Tông chi đắc thiên hạ giả giai kì mưu lực dã 時同存澤獨任都御史勘訟多有逾期以是罷職,Thời Đồng Tồn Trạch độc nhiệm Đô ngự sử khám tụng đa hữu du kì dĩ thị bãi chức 帝将殺之范嘉謨為愛其才可任言諍乃釋之尋貶為宣光承政使未幾再保為御史󰱑都御史,đế tương sát chi phạm gia mô vị ái kì tài khả nhiệm ngôn tránh nãi thích chi tầm biếm vi tuyên quang thừa chính sứ vị cơ tái bảo vi ngự sử đài đô ngự sử 󰡎功名刁苦辱,dưới công danh đeo khổ nhục -𪀄群想𩙌𥉫𦝄矧徐,chim còn tưởng gió trông trăng thẩn thờ 朝𡥵買𠰺默油𦋦𢬣,Chiều con mới dạy mặc dầu ra tay 瘀血,ứ huyết 八月令大點軍兵于草津得兵數十二萬餘,Bát nguyệt lệnh đại điểm quân binh vu Thảo Tân đắc binh số thập nhị vạn dư @@ -34457,10 +30696,8 @@ 若猶執迷弗悛被人告𭛁或探得實即加罪常律二等,Nhược do chấp mê phất thuân bị nhân cáo phát hoặc thám đắc thực tức gia tội thường luật nhị đẳng 併󰝡骸骨𧗱𠽄主茄,tính đem hài cốt về thăm chủ nhà 差衙俸𧡊𦊚皮𠮿嗃,Sai nha bỗng thấy bốn bề xôn xao -𡗶空負几讀書麻,trời không phụ kẻ độc thư mà 熾後因風雨夜以計誤守者得脱見帝於菩提營,Xí hậu nhân phong vũ dạ dĩ kế ngộ thủ giả đắc thoát kiến đế ư Bồ Đề doanh 詔公侯伯駙馬文武百官自今朝廷如有祈察國忌禮宜降服不得擅去花樣或有祈謝者檢問,Chiếu công hầu bá phò mã văn võ bách quan tự kim triều đình như hữu kì sát quốc kị lễ nghi hàng phục bất đắc thiện khứ hoa dạng hoặc hữu kì tạ giả kiểm vấn -蠔質摳離㯲檜廊,hàu chất so le khóm cuối làng 至是治獄之法坦然甚明故有明道改元之命及鑄明道錢,chí thị trị ngục chi pháp thản nhiên thậm minh cố hữu minh đạo cải nguyên chi mệnh cập chú minh đạo tiền 𢴿船𫤁琰典圭茹柴,chèo thuyền thẳng dặm đến quê nhà thầy 節制鄭松親率大兵出快樂壘門相拒,tiết chế trịnh tùng thân suất đại binh xuất khoái lạc luỹ môn tương cự @@ -34471,15 +30708,11 @@ 娘浪扒䖳騰𡳪,nàng rằng bắt chạch đằng đuôi 黎文休曰有周興王其追封則曰大王王季大宋稱帝其追封則曰僖祖翼祖盖父爲子貴之義,Lê Văn Hưu viết Hữu Chu hưng vương kì truy phong tắc viết Thái Vương Vương Quý đại Tống xưng đế kì truy phong tắc viết Hi Tổ Dực Tổ cái phụ vi tử quý chi nghĩa 分了牢它艿湼昂,phận liễu sao đà nảy nét ngang -夏戈秋細冬耒吏春,hạ qua thu tới đông rồi lại xuân 繞紗絁窖迭年紡絲絁縍論先曳林,nhiễu sa the khéo dệt nên phương the the báng lộn tên dái lầm -茹𤤰扒納𠬠𡥵渚扒納𨑮𡥵拱固,nhà vua bắt nộp một con chớ bắt nộp mười con cũng có -台𦖑傳劉洪,hay nghe truyện lưu hồng 呵爲於𦑃鷂安子,há vì ở cánh diều yên tử 役尼交没𠵴碎,việc này giao một mình tôi 𦟐桃𣮮柳容顔冷㳥,má đào mày liễu dung nhan lạnh lùng 臣等辱在言職恐君有過故效其狂愚,Thần đẳng nhục tại ngôn chức khủng quân hữu quá cố hiệu kì cuồng ngu -仲子多藝䏻如馭生馬不求善馭者指教惟思所以防制跳踢蹄噄之患而御術無不盡學醫則不問醫師但按方書察證脉而用藥亦不誤仍貯川芎於布袋令家僮佩之便襲人氣不生虫󰔦學象棊則畫秤勢棊子於承塵坐視而熟慮焉時稱善其常請道士行安鎮法道士就位仲子皆行之而髙公不一開口天珍薨候王皆徃弔祝官行呼魄法應諾人缺仲子故問應諾人何在即就隐處以諾眾者揜口而笑所謂巧思之多皆此𩔗也,trọng tử đa nghệ năng như ngự sinh mã bất cầu thiện ngự giả chỉ giáo duy tư sở dĩ phòng chế khiêu thích đề khiết chi hoạn nhi ngự thuật vô bất tận học y tắc bất vấn y sư đản án phương thư sát chứng mạch nhi dụng dược diệc bất ngộ nhưng trữ xuyên khung ư bố đại lệnh gia đồng bội chi tiện tập nhân khí bất sinh tr��ng đố học tượng kì tắc hoạ xứng thế kì tử ư thừa trần toạ thị nhi thục lự yên thời xưng thiện kì thường thỉnh đạo sĩ hành an trấn pháp đạo sĩ tựu vị trọng tử giai hành chi nhi cao công bất nhất khai khẩu thiên trân hoăng hầu vương giai vãng điếu chúc quan hành hô phách pháp ứng nặc nhân khuyết trọng tử cố vấn ứng nặc nhân hà tại tức tựu ẩn xứ dĩ nặc chúng giả yểm khẩu nhi 林院侍講參掌翰林院事黎彦俊讀卷,lâm viện thị giảng tham chưởng Hàn lâm viện sự Lê Ngạn Tuấn độc quyển 𫇿时炮󱚘𨒒分𬊨难,thuốc thời bào chế mười phần nỏ nang 皇子德曄生,hoàng tử đức diệp sinh @@ -34494,16 +30727,13 @@ 育昂芇別𨕭󰠠固埃,Dọc ngang nào biết trên đầu có ai 𡎢插𨆝,ngồi xếp gối 黎熙一作僖鄭興黎明澈等作亂於乂安地方,Lê Hi Nhất tác Hi Trịnh Hưng Lê Minh Triệt đẳng tác loạn ư Nghệ An địa phương -嘆浪事已到頭別坤㐌速𩅺歇耒,than rằng sự dĩ đáo đầu biết khôn ra đã tóc râu hết rồi 群縁挸亇𢮪羮歇緣唒𣑶荼行拱󱋃,còn duyên kén cá chọn canh hết duyên dẫu rễ dưa hành cũng xơi -牢群於帝闭徐庒𦋦,sao còn ở đấy bấy giờ chẳng ra 細尼𫯝㐌最󰠐𥪸𧵆外󰘂𠵌吟踈浪,tới nơi trời đã tối sầm đứng gần ngoài cửa nghe ngâm thơ rằng 王自課体𩈘餒胣俸配移𢚸俸𢧚醝,vương từ thuở thấy mặt nuôi dạ bỗng phới dời lòng bỗng nên say 小童式曳𢠩芒,tiểu đồng thức dậy mơ màng 涴狗父諸母之腥膻行簒弑而移逋提之祚胤,Uyển cẩu phụ chư mẫu chi tinh thiện hành soán thí nhi di Bô đề chi tộ dận 如黃晦卿阮希周同栻之徒其餘不可勝數,Như Hoàng Hối Khanh Nguyễn Hi Chu Đồng Thức chi đồ kì dư bất khả thắng số 真走至城上守門人捉而斬之,Chân tẩu chí thành thượng thủ môn nhân tróc nhi trảm chi -吒媄恒逐昆𫩉𡞕麻㝵庄宜,cha mẹ hằng giục con lấy vợ 月以侯會豊元宋元祐七年,nguyệt dĩ hậu hội phong nguyên tống nguyên hựu thất niên 橛額𨷶,quyết ngạch cửa 令諸將僃木柵戰噐圍東關城,Lệnh chư tướng bị mộc sách chiến khí vi Đông Quan thành @@ -34526,7 +30756,6 @@ 萍蓬群𡮍賖吹󰞈鍾牢女咹𡎢朱安,bình bồng còn chút xa xôi đỉnh chung sao nỡ ăn ngồi cho yên 繼令陳扞掩絶粮,kế lệnh trần hãn yểm tuyệt lương 吏󱸎丐銶些,lại mẻ cái cầu ta -己巳十年,kỉ tị thập niên tống thiệu hưng thập cửu niên 躁戈,rảo qua 洒𦋦㐌泣渗𠓨㐌𥹰,Tưới ra đã khắp thấm vào đã sâu 𤠚𨻮,chó vện @@ -34534,12 +30763,10 @@ 媄昆嘆哭坤𬂙𨅸𡎢,mẹ con than khóc khôn trông đứng ngồi 武帝,Vũ Đế 相明日禮入宫分人收捕主謀者,tương minh Nhật Lễ nhập cung phân nhân thu bổ chủ mưu giả -𨖅収攝皮衝,sang thu xếp vừa xong 紈袴󱧔哩卞曳,hoàn khố rách rưới bện dây 恄饒恄奇宗支户行,ghét nhau ghét cả tông chi họ hàng 丙戌帝御靈光殿觀覧舟設秋筵宴禮,Bính Tuất đế ngự Linh Quang điện quan lãm chu thiết thu diên yến lễ 以生日為欽天聖節,Dĩ sinh nhật vi Khâm Thiên thánh tiết -󰀎埃尋𡱩𥘷中直体命𨅸󰮂講唐,ấy ai tầm thước trẻ trung sực thấy mệnh phụ đứng trong giảng đường 上諭大小官員百姓等凡預子孫奉承祀事不問年甲之長幼不抅官秩之崇卑宜守經常委之嫡子,thượng dụ đại tiểu quan viên bách tính đẳng phàm dự tử tôn phụng thừa tự sự bất vấn niên giáp chi trưởng ấu bất câu quan trật chi sùng ti nghi thủ kinh thường uỷ chi đích tử 流落人間㐌閉遲,lưu lạc nhân gian đã bấy chầy 㛪吱船板𫽄𠫾㛪𠫾船𥴗固欺湩浧,em chê thuyền ván chẳng đi em đi thuyền thúng có khi chòng chành @@ -34548,7 +30775,6 @@ 分意蒸些㐌固乘,phận ấy chưng ta đã có thừa 魂𦹳沒󰌵𡗶𨷈𨤵,hồn thơm một tấm trời muôn dặm 呐咈戈,nói phớt qua -扱𩕳柯,cắp nạnh cà một lon 考試士人充各司屬掾,Khảo thí sĩ nhân sung các ti thuộc duyện 意者景德龍興之勝地居天地之正中乎令有司廣其規模正其背向重脩之因改天安殿,Ý giả cảnh đức long hưng chi thắng địa cư thiên địa chi chính trung hồ Lệnh Hữu ti quảng kì quy mô chính kì bối hướng trùng tu chi nhân cải Thiên An điện 彎𢫃弓,khiêu kéo cung @@ -34562,7 +30788,6 @@ 夏六月皇長女生于九連洲後封順天公主,hạ lục nguyệt hoàng trưởng nữ sinh vu cửu liên châu hậu phong thuận thiên công chủ 十八日進至安塲駐營,Thập bát nhật tiến chí An Trường trú dinh 冤尼群𠬠呌𡗶仍賒,oan này còn một kêu trời nhưng xa -𠰺廊溋𠇍士儒,dạy láng giềng mấy sĩ nho 𠤩浽𠀧沉買渃𡽫,Bảy nổi ba chìm mấy nước non 於是明以山壽馬騏出菩提營爲質於帝,ư thị minh dĩ sơn thọ mã kì xuất bồ đề dinh vi chất ư đế 𣈘七夕𥊚𥇀𣻖𣻖溋漢北梂烏,đêm thất tịch mơ màng nao nao duềnh hán bắc cầu ô @@ -34584,18 +30809,14 @@ 爫朱㝵女要対年孟共㝵閑世間年如聖天神於𨕭𡗶,làm cho người nữ yếu đuối nên mạnh cùng người hèn thế gian nên như thánh thiên thần ở trên trời 圖𤍇咹㘨坦鐣𡬷仔細𣋀𤋹秘󱨀𣒣,đồ nấu ăn nồi đất xanh gang tử tế sao kho bí bung măng 浪蘇浪柳没場籠縱,rằng tô rằng liễu một tràng lung tung -𦊚皮八𠯪賒𬂙吉鐄怒培紅𨤮箕,bốn bề bát ngát xa trông cát vàng cồn nọ bụi hồng dặm kia 埃𧗱𠴍啂弹㛪𠰚臭𧖱辰嗛𠰘鼎鐘,ai về nhắn nhủ đàn em nhé xấu máu thì khem miếng đỉnh chung 娘浪義重𠦳𡽫,Nàng rằng Nghĩa trọng nghìn non 󱥲秋皮乃𥱰霜,giậu thu vừa nảy giò sương -縁窖𫒂𢬥,duyên khéo nhẽ dang 󰡎花体㐌固払𨅸𬂙,Dưới hoa THẤY Đà có chàng đứng trông 左右皆驚散惟太后在焉,tả hữu giai kinh tán duy thái hậu tại yên 𦷫菊秧蘭香变襖尋梅踏月雪侵巾,hái cúc ương lan hương bén áo tìm mai đạp nguyệt tuyết xâm khăn -𠵌時𠰘卋噋嗃坤寒,nghe thời miệng thế xôn xao khôn hàn 帝伏兵於施郎擊之,đế phục binh ư thí lang kích chi 𠫾摸𠊛於北京迻𧗱,Đi mua người ở Bắc Kinh đưa về -𨒒糁𣳔傳武咾通,mười tám dòng truyền võ nghệ làu thông 屯屯俸葉󰠮三公,đùn đùn bóng rợp cửa tam công 󰅹固𫨩夷丐𡦂儒翁𠊙翁貢拱𦣰𨂗,nào có hay gì cái chữ nho ông nghè ông cống cũng nằm co 時浪局劇茄圭,thà rằng cục kịch nhà quê @@ -34603,7 +30824,6 @@ 𠸗𫢩咹仍𧵑𫯳,xưa nay ăn những của chồng 刺奴窖捽丐沁兗頭,thích nô khéo vót cái tăm nhọn đầu 払油疑旦𧵆車,Chàng dù nghĩ đến GẦN xa -春情傳𧘇論盘,xuân tình chuyện ấy luận bàn 尊師𨅸曳𨆢眞,tôn sư đứng dậy lui chân 杲娘不覺其意密取龍爪兜鍪示之,Cảo Nương bất giác kì ý mật thủ long trảo đâu mâu thị chi 𠱾憲慈太后放生雜畜以祈康復明宗曰予身不可以猪羊易也,thời hiến từ thái hậu phóng sinh tạp súc dĩ kì khang phục minh tông viết dư thân bất khả dĩ trư dương dị dã @@ -34617,11 +30837,9 @@ 罪依律,tội y luật 緣兜渚及没𠳒𢭂絲,duyên đâu chửa kịp một lời trao tơ 春日有重光,xuân nhật hữu trùng quang -双离㝵庄召𠅜,song le người chẳng chịu lời dỗ ngọt 丁酉二年宋淳熙四年,Đinh Dậu nhị niên Tống Thuần Hi tứ niên 仁而欵附殊方慕義以來賔,nhân nhi khoản phụ thù phương mộ nghĩa dĩ lai tấn 觥墻𦋦衣尋頺謹魚,Quanh tường ra ý tìm tòi ngẩn ngơ -𥪝󱗲󱫝,ra khói chưng trong lông vảy 核葉𣑳梗𪀄結祖𬇚光茂幼𩵜𢧚排,cây rợp chồi cành chim kết tổ ao quang mù ấu cá nên bầy 𣘃枯艿蕋吏添蔭𣑳,cây khô nảy nhụy lại thêm ấm chồi 我弛則嘯群入㓂我張則掉尾乞怜,Ngã thỉ tắc khiếu quần nhập khấu ngã trương tắc trác vĩ khất lệnh @@ -34635,12 +30853,10 @@ 竹絲𠳨曲芸制𠳨閣,Trúc tơ hỏi khúc nghề chơi hỏi các 油埃固利名吨𠳨,dầu ai có lợi danh đon hỏi 户恪用他弄極酉重,họ khác dòng tha lòng cực dấu trọng -科名浽業茄,khoa danh nối nghiệp nhà 𦎛冲𫽄拙蓓塵,Gương trong chẳng chút bụi trần 了囂外景禅天課𬀭鵑哭課𣎀鵑愁,lèo heo ngoài cảnh thiền thiên thuở trưa quyên khóc thuở đêm quyên sầu 浪如罕固世時,rằng như hẳn có thế thì 之患,chi hoạn -催停想𩙌𥉫𩄲,thôi đừng tưởng gió trông mây 創𨢟𠚢,sáng gây nên 築多邦城以捍賊,trúc Đa Bang thành dĩ hãn tặc 王體好生大德諸投降者特加恩宥脅從者一皆寬赦,Vương thể hiếu sinh đại đức chư đầu hàng giả đặc gia ân hựu hiếp tòng giả nhất giai khoan xá @@ -34668,7 +30884,6 @@ 大鹵列𣈙礬浽坦朱,đại lỗ rét rày phèn nổi đất chua 爫民𦓿𦔙村家𢬣𫽄塊冊特𠀧𢆥𡗶,làm dân cày cấy thôn gia tay chẳng khỏi sách được ba năm trời 物之𠬠𡮇哙󰑼,vật chi một chút gọi là -云帝之生也天姿日表隆凖龍顔神釆端秀異常聖宗深奇爱之,quang thuận tam niên tam nguyệt sách lập vi hoàng thái tử 浙米羅待𥺊,chiết mễ là đãi gạo 𩙌東嫩󱮗𠓨埬𬓰𠼯尸𫥨朱𪇍奴擂,gió đông non chui vào đống rạ hở thây ra cho quạ nó lôi 㐌醝𫑺道吏𢞂蓬縁,đã say sưa đạo lại buồn bồng duyên @@ -34676,15 +30891,12 @@ 爫朱𥆾𫽄特饒,Làm cho nhìn chẳng được nhau 第奉行者未能仰體德意務行苛虐𧡟爲奢侈該一縣則困一縣之民該一社則困一社之民凣其擾民之事無所不爲,đệ phụng hành giả vị năng ngưỡng thể đức ý vụ hành hà ngược quan vi xa xỉ cai nhất huyện tắc khốn nhất huyện chi dân cai nhất xã tắc khốn nhất xã chi dân phàm kì nhiễu dân chi sự vô sở bất vi 以阮冲慤為翰林侍讀掌院事,dĩ nguyễn xung xác vi hàn lâm thị độc chưởng viện sự -𫯳𡥵𠅎𢚁媄吒𠅎𢘾,chồng con mất cậy mẹ cha mất nhờ 𬂙𨖲󰘚𨫊顛󰔿,trông lên mặt sắt đen sì 以覧已得罪於太祖故也,dĩ lãm dĩ đắc tội ư thái tổ cố dã 󱔔縣花群眷客𣈙邊雪㐌𢧚翁,diếp huyện hoa còn quyến khách rày biên tuyết đã nên ông -𤯨每𠊛每𢝘𣩂每𠊛每疾,chết mỗi người mỗi tật 玉招厝最坤垠𤎜,ngọc gieo xó tối khôn ngăn sáng 噠爫府縣社村,đặt làm phủ huyện xã thôn 歆戈,hôm qua -乘時啓運寬慈仁恕察温文有帝之量然未明正學反好異端為之累耳王帝之生也方三歳其母懷抱至李󰆑文家,thừa thời khải vận khoan từ nhân thứ matchu sát ôn văn hữu đế chi lượng nhiên vị minh chính học phản hảo dị đoan vi chi luỵ nhĩ vương đế chi sinh dã phương tam tuế kì mẫu hoài bão chí lí khánh văn gia 賜京状元陳,Tứ kinh trạng nguyên Trần 交芽橛都槞制,giao nha cột đu trồng chơi 囉空蒸𥶄拖湄,ra không chưng nón đỡ mưa @@ -34693,7 +30905,6 @@ 今陛下師行願翼賛立功,Kim Bệ hạ sư hành nguyện dực tán lập công 尾之𡭧分瓢𫡮,VĨ chi chút phận bèo mây 𠬠𢬣墫別󰋇梗芙蓉,một tay chôn biết mấy cành phù dung -仍册固卷餘九年所持之主𡅳同胞補罕𡓃武力,những sách có quyển dư cửu niên sở được chi chủ khuyên đồng bào bỏ hẳn lối vũ lực 屯屯傘綠張𩄲,đùn đùn tán lục giương mây 𡥵𤳆,con trai 𢄂呂番巽功舌𧵑,chợ rã phiên tốn công thiệt của @@ -34716,7 +30927,6 @@ 令乂安承宣官用官錢買稻粟裝載赴京,Lệnh Nghệ An thừa tuyên quan dụng quan tiền mãi đạo túc trang tải phó kinh 𬃻耨,trái nẫu 𠰘𠊛㐌𡗋信茹時空,Miệng người đã lắm tin nhà thì không -至神符江宋山峩山地方燒破浮橋,chí thần phù giang tống nga sơn địa phương thiêu phá phù kiều 扒𠳒料𠤆嗔痴舌𠁀,bớt lời liệu chớ sân si thiệt đời 棱禅恩㐌𢌌傷懇戈󰬷産畑香願㝵,rừng thiền ơn đã rộng thương khấn qua vả sẵn đèn hương nguyện người 欋巴皮夜抖宜各同,cù ba bừa rạ kéo ngay các đồng @@ -34728,10 +30938,8 @@ 發憤忘食每研談韜畧之書即古驗今細推究興亡之理,phát phẫn vong thực mỗi nghiên đàm thao lược chi thư tức cổ nghiệm kim tế suy cứu hưng vong chi lí 昆𬑉𥋲𥋵,con mắt lem hem 世道至此風俗澆漓甚矣,thế đạo chí thử phong tục kiêu li thậm hĩ -主默謀𠀧吝,chúa mắc mưu ba lần 翁爐䏾胣妑𪹣𩈘眉,ông lô bụng dạ bà hơ mặt mày 至枚州物州太傅仁國公武公紀縱兵大戰莫兵敗績而還,Chí Thu châu Vật châu Thái phó Nhân quốc công Vũ Công Kỷ tung binh đại chiến Mạc binh bại tích nhi hoàn -仍麻英拱枚麻,nhưng mà anh cũng may mà 𪰓𬑉𬂙霜澮梗梧,bừng mắt trông sương gội cành ngô 春正月彗星見西方長竟天,xuân chính nguyệt tuệ tinh hiện tây phương trường cánh thiên 𢫈笙玉𠇍回空㗂,gõ sênh ngọc mấy hồi không tiếng @@ -34739,7 +30947,6 @@ 命副将少尉豪郡公黎時憲鎮守乂安處兼鎮布政州陪從兵部左侍郎桂海侯黎仕澈爲督視陪從兵部右侍郎海山男阮名實爲副督視,Mệnh Phó tướng Thiếu uý Hào quận công Lê Thời Hiến trấn thủ Nghệ An xứ kiêm trấn Bố Chính châu Bồi tụng Binh bộ Tả thị lang Quế Hải hầu Lê Sĩ Triệt vi Đốc thị Bồi tụng Binh bộ Hữu thị lang Hải Sơn nam Nguyễn Danh Thực vi Phó đốc thị 功臣子孫竝得錄用,công thần tử tôn tịnh đắc lục dụng 節制鄭松縱大軍四靣奮擊依如號令部伍不差,tiết chế trịnh tùng túng đại quân tứ diện phấn kích y như hiệu lệnh bộ ngũ bất sai -払生恩憲官,chàng sinh ơn hiến quan 為國家用,vi quốc gia dụng 其十諸渡津處隨水淺深取濟功錢不得過索,kì thập chư độ tân xứ tuỳ thuỷ thiển thâm thủ tế công tiền bất đắc quá sách 令中軍都督府左都督徑陽伯黎權奏言係豪右有所���持犯敺傷人奪人,Lệnh Trung quân đô đốc phủ tả đô đốc Kinh Dương bá Lê Quyền tấu ngôn Hệ hào hữu hữu sở giáp trì phạm khu thương nhân đoạt nhân @@ -34771,7 +30978,6 @@ 󰋇𥹰蜍固灵千調夷,mấy lâu thờ có linh thiêng điều gì 珥翥船埃虐洞桃,nhẹ chở thuyền ai ngược động đào 救朱仍几奔波拱如救𩵜𣴓麻𢯙𩻟,cứu cho những kẻ bôn ba cũng như cứu cá cạn mà trơ vây -移所燥細,dời thửa ráo 棹尾買掉各披,trạo vĩ mái chèo gác phơi 沛調咹𤐝於時浪𤾓𢆥女補𠫾󰜋𣈜,phải điều ăn xổi ở thì rằng trăm năm nỡ bỏ đi một ngày 鍾則移先塋賣田宅挈家孥於安生窆塟室居焉,Chung tắc di tiên doanh mại điền trạch khiết gia nô ư Yên Sinh biếm táng thất cư yên @@ -34781,7 +30987,6 @@ 外𠄼󰁰歲外徵世乙㐌𡃋平渃於瓢,ngoài năm mươi tuổi ngoài chưng thế ắt đã tròn bằng nước ở bầu 旬月間得眾數萬餘人徃安邦據洪盈寨,Tuần nguyệt gian đắc chúng sổ vạn dư nhân vãng An Bang cứ Hồng Doanh trại 上御敬天殿,Thượng ngự Kính Thiên điện -𦟐紅奇遇𡗶撑用移,má hồng kỳ ngộ trời xanh rụng rời 刼風塵別包𣇞󰑼催,Kiếp phong trần biết bao giờ là thôi 闔扇㪯枯咍边凍包,hạp phiến cửa gỗ hai bên đóng vào 三月初三日聖㫖係開國公臣子孫猶屈在軍五許將祖父勅命褒美文投告,Tam nguyệt sơ tam nhật thánh chỉ Hệ khai quốc công thần tử tôn do khuất tại quân ngũ hứa tướng tổ phụ sắc mệnh bao mĩ văn đầu cáo @@ -34792,7 +30997,6 @@ 匏螺号沃丐保鉅銛偻亇底淆󰝂燒,bào loa hiệu óc cái bào cự tiêm xâu cá để hầu đem theo 於是分兵畧地所至州縣皆望風㱕附相,Ư thị phân binh lược địa sở chí châu huyện giai vọng phong quy phụ tương 炭炭階庭𢌌𢌌𪤲,thán thán giai đình rộng rộng thênh -事茹𬏓𣈜麻𡘮,vài ngày mà mất 𫃷年㐱帶法蓬𬲇拜,may nên chín dải phập phồng gió bay 坡配坎落𥬧𦰤,pha phôi khóm lác chòm lau 呐耒騎馭𠫾毛揚慈󰮘󰮎油油󱩮珠,nói rồi cưỡi ngựa đi mau dương từ lơ láo dàu dàu mày châu @@ -34807,7 +31011,6 @@ 姉𢀭裙領花棦󰕛㛪碎𧁷𦄄觥𫄉桃,chị giàu quần lĩnh hoa chanh chúng em tôi khó quẩn quanh lụa đào 後至西都城駐營𤂬江慰勞将士賞賜鄕中父老及族属故舊有差,hậu chí tây đô thành trú dinh lỗi giang uý lạo tướng sĩ thưởng tứ hương trung phụ lão cập tộc thuộc cố cựu hữu sai 明人巧計百端終不䏻致也,minh nhân xảo kế bách đoan chung bất năng trí dã -吏媒𤇮急,lại mụ bếp kíp 𠯇𦖻娘買𤉒𢚸𥰊高,rỉ tai nàng mới giãi lòng thấp cao 𨤔之𡭧分䕯𩄲,Vẻ chi chút phận bèo mây 襖衲強沫欣襖姥,áo nạp càng mát hơn áo múa @@ -34837,7 +31040,6 @@ 賖賖𬂙𧡊鴈童媚鵉捤吏呐能傳路,xa xa trông thấy nhạn đồng mỵ loan vẫy lại nói năng chuyện trò 九月初六日明郕王即位遙尊英宗為太上皇,Cửu nguyệt sơ lục nhật Minh Thành Vương tức vị dao tôn Anh Tông vi Thái thượng hoàng 󰱥今各處考試前項要得職字能文者,Kế kim các xứ khảo thí tiền hạng yếu đắc chức tự năng văn giả -𡥵中𢲬𢬣打計,con trong thò tay đánh ké 咹󱗫𪮙𥙩槹枯,ăn trầu chọn lấy cau khô 皆充役,giai sung dịch 各官𠫾户𡠣娘月娥,các quan đi hộ cưới nàng nguyệt nga @@ -34850,7 +31052,6 @@ 九月十一日仍差属将黎時憲黄義膠與參視陳文󰱇潘兼全等各領将校分爲二道黄義膠等由隂功社名興元縣属廵渡河而進黎時憲等渡會統海口而進並期夜半進討,Cửu nguyệt thập nhất nhật nhưng sai thuộc tướng Lê Thì Hiến Hoàng Nghĩa Giao dữ Tham thị Trần Văn Tuyển Phan Kiêm Toàn đẳng các lĩnh tướng hiệu phân vi nhị đạo Hoàng Nghĩa Giao đẳng do Âm Công Xã danh Hưng Nguyên huyện thuộc tuần độ hà nhi tiến Lê Thì Hiến đẳng độ Hội Thống hải khẩu nhi tiến tịnh kì dạ bán tiến thảo 畧柴娄伵牢敲,trước thầy sau tớ lao xao 𪟂所梗槯,chém thửa cành chồi -辛卯六年,tân mão lục niên minh chính đức thập lục niên 七月江水漲溢,thất nguyệt giang thuỷ trướng dật 強吹𨤔月強篭牟蓮,càng sôi vẻ nguyệt càng lồng màu sen 以審刑院副使程真為北江上路安撫使程昱為禮部上書北道同知簿籍何甫為清化府同知撫管領黎其等為各衛同知宣撫使阮遼為家興官察使知君民事蒞仁路安撫使杜時曄爲審刑院副使,Dĩ thẩm hình viện Phó sứ Trình Chân vi Bắc Giang thượng lộ an phủ sứ Trình Dục vi Lễ bộ thượng thư Bắc đạo đồng tri bạ tịch Hà Phủ vi Thanh Hoá phủ đồng tri phủ Quản lĩnh Lê Kì đẳng vi các vệ Đồng tri Tuyên phủ sứ Nguyễn Liêu vi Gia Hưng quan sát sứ tri quân dân sự Lị Nhân lộ an phủ sứ Đỗ Thì Việp vi Thẩm hình viện phó sứ @@ -34864,7 +31065,6 @@ 𫽄𬦢𬧆特󰅹,chẳng mon men được nào 戊寅九年宋太平興國三年,mậu dần cửu niên tống thái bình hưng quốc tam niên 吏添符注𠸗𫢩埃皮,Lại thêm bùa chú xưa nay ai bì -𬙞浽𠀧沉𠇍渃𡽫,bảy nổi ba chìm mấy nước non 御史梅咍行朝拉丈夫松買鄭扶萦,ngự sử mai hai hàng chầu rập trượng phu tùng mấy trạnh phò quanh 𦖑𠬠㗂阴雷弩𪞷参󱯨打培𨑗屍,nghe một tiếng âm lôi nổ ra sấm sét đánh bồi trên thây 十八日令各府縣社有海岸荒閑田而少田人情願培築開懇納税府縣勘實給撥,Thập bát nhật lệnh các phủ huyện xã hữu hải ngạn hoang nhàn điền nhi thiểu điền nhân tình nguyện bồi trúc khai khẩn nạp thuế phủ huyện khám thực cấp bát @@ -34888,7 +31088,6 @@ 強𬁷爲󰞺強醝爲情,Càng yêu vì nết càng say vì tình 故事凡有罪者削去族姓以為名稱之,Cố sự phàm hữu tội giả tước khứ tộc tính dĩ vi danh xưng chi 時有中奇副将筆川侯見上相有疾隂𢙇奸謀,Thời hữu trung kì phó tướng Bút Xuyên hầu kiến Thượng tướng hữu tật âm hoài gian mưu -賛曰烝㢤聖宗丕承基緒,tán viết thân nhân trung đẳng soạn chưng tai thánh tông phỉ thừa cơ tự 𨁪𩌂曾𨀈潦印停停,dấu giày từng bước rêu in rành rành 𦹵𡑝察察吏豸𬰢𡗶熾,cỏ sân sát sát lại giãi mặt trời xế 名碎油朗㗂柴屯賖,danh tôi dầu rạng tiếng thầy đồn xa @@ -34923,7 +31122,6 @@ 𬲇𣌋𣎞歆油頓綽,gió sớm trăng hôm dầu đón rước 𠊛𢞂景固𢝙兜包𣇞,Người buồn cảnh có vui đâu bao giờ 癸亥三十年漢文帝二年,quý hợi tam thập niên hán văn đế nhị niên -梗花上苑之讓朱埃,cành hoa thượng uyển chi nhường cho ai 八月󰀋立正宫鄭氏玉𣖮爲皇后,Bát nguyệt sách lập Chính cung Trịnh thị Ngọc Áng vi Hoàng hậu 秋八月十八日詔係官貟,Thu bát nguyệt thập bát nhật chiếu hệ quan viên 小斈,tiểu học @@ -34952,7 +31150,6 @@ 沛干颯所打共時沈托,phải cơn táp thửa đánh cùng thời đắm thác 卞𢶒𧜵印麻𪠞,bèn cởi đai ấn mà đi 天賫移檄旁縣自稱興運國,thiên tê di hịch bàng huyện tự xưng hưng vận quốc -形時㗂𢀨埃,hình thì tiếng sang ai 𣈜恪𣌋𧽈強耨蒸㯲𦰤侱待,ngày khác sớm dậy gượng náu chưng khóm lau rình đợi 𦍛意些它丕所願,dường ấy ta đà phỉ thửa nguyền 西畨曳賊閉𥹰拱爲,tây phiên dấy gặc bấy lâu cũng vì @@ -34962,7 +31159,6 @@ 六月詔限名田,Lục nguyệt chiếu hạn danh điền 尊王正妃鄭氏玉瓏爲國太母,Tôn Vương chính phi Trịnh Thị Ngọc Lung vi Quốc thái mẫu 先是副将左都督武川伯莫登庸奏言公務妄行妖恠誑惑愚民並劾丞憲官黎瓚杜韜等信惑邪説其畧云窃惟仁義中正聖人之所當行恠力亂神聖人之所不語,tiên thị phó tướng tả đô đốc vũ xuyên bá mạc đăng dung tấu ngôn công vụ vọng hành yêu quái cuồng hoặc ngu dân tịnh hặc thừa hiến quan lê toản đỗ thao đẳng tín hoặc tà thuyết kì lược vân thiết duy nhân nghĩa trung chính thánh nhân chi sở đương hành quái lực loạn thần thánh nhân chi sở bất ngữ -或固几扲𦀊𬘂或,hoặc có kẻ cầm dây dợ 𠊚儕,người tê 十二月二十五日勑㫖定鄕試事務施行,thập nhị nguyệt nhị thập ngũ nhật sắc chỉ định hương thí sự vụ thi hành 既至帝郊迎慢不爲禮以示高異謂若拙曰刧如洪鎮乃外境海賊也皇帝知此非交州兵否若使交州叛命當首擊蕃禺次擊閩越𡸈止如洪鎮而已言訖頓首謝,Kí chí đế giao nghênh mạn bất vi lễ dĩ thị cao dị vị Nhược Chuyết viết Kiếp Như Hồng trấn nãi ngoại cảnh hải tặc dã Hoàng đế tri thử phi Giao Châu binh phủ Nhược sử Giao Châu phản mệnh đương thủ kích Phiên Ngung thứ kích Mân Việt khởi chỉ như Hồng trấn nhi dĩ Ngôn cật đốn thủ tạ @@ -34971,12 +31167,8 @@ 戊戌九年明成化十四年,Mậu tuất cửu niên Minh Thành Hoá thập tứ niên 󰡏𠄩塘意悶牢默𠇮,Có hai đường ấy muốn sao mặc mình 寡人夙夜思有以報其功,quả nhân túc dạ tư hữu dĩ báo kì công -准意,rằng lại qua chưng chốn ấy 登庸迎接於新明安插渡,Đăng Dung nghinh tiếp ư Tân Minh An Tháp độ -欺𥘷固涅凛實如罢𡗶麻𫳭庄夭制恶,khi còn trẻ có nết lắm thực như bởi trời mà xuống chẳng yêu chơi ác -自是两家相怨外𠍵協力以擊賊内各𢙇疑以防奸刺,Tự thị lưỡng gia tương oán ngoại dạng hiệp lực dĩ đồ kích tặc nội các hoài nghi dĩ phòng gian thích 鯨猊盃趣鯨猊,kình nghê vui thú kình nghê -閉翁尼沛苔四翁庄,bấy nhiêu ông này phải đầy tớ ông chăng 感恩堯舜禹湯德及禽獸𦊚方牒弄,cảm ơn nghiêu thuấn võ thương đức cập cầm thú bốn phương đẹp lòng 合格者得五十五名,Hợp cách giả đắc ngũ thập ngũ danh 生強𬂙𧡊強傷,Sinh càng trông thấy càng thương @@ -34990,16 +31182,11 @@ 蒲席󰝂川甚連詔帆,bồ tịch đâm xuyên thậm trơn chiếu buồm 乞降并雨暑方盛故也,khất hàng tịnh vũ thử phương thịnh cố dã 二辰部户部刑拱衝,nhì thời bộ hộ bộ hình cũng xong -𫷜㤕㧅蓬,năm chút đeo bòng 文詩賦六𫽄咍𠫾𧗱廊渃𭓇𦓿朱雙,văn thơ phú lục chẳng hay đi về làng nước học cày cho xong -梗花埃曰别朱世芇,cành hoa ai viết biết cho thế nào 𠓨朝拜謝天顔禪家爫禮敢參𠳒浪,vào triều vái tạ thiên nhan thiền gia làm lễ dám tham lời rằng -報答牢朱𥾽特願,báo đáp sao cho bền được nguyện -百官品腹條朝𤤰,bách quan phẩm phục điều chầu vua 十三日至建興府舊名顯慶下令廢日禮為昏德公,Thập tam nhật chí Kiến Hưng phủ cựu danh Hiển Khánh hạ lệnh phế Nhật Lễ vi Hôn Đức công 杙以襨蒼黃崩潰士卒溺死太半,dặc dĩ phúc thương hoàng băng hội sĩ tốt nịch tử thái bán 唯裙弭麻𢷀󰇵𩯀𨱽,duỗi quần nhẹ mà rủ buông tóc dài -吒𡥵伴友拱𠱷吝𠑬,cha con bạn hữu cũng rình lẫn nhau 蒸道𡗶窒公麻拯私蒸䋥𡗶雖疎麻拯律,chưng đạo trời rất công mà chẳng tư chưng lưới trời tuy thưa mà chẳng lọt 日夜不息,Nhật dạ bất tức 造制𡎝𫢋岸仙吝吲旦沔𡽫渃和安,dạo chơi cõi phật ngàn tiên lẩn thẩn đến miền non nước hoà an @@ -35014,7 +31201,6 @@ 底朱典浽㵢花戞䕯,Để cho đến nỗi trôi hoa dạt bèo 王每遣使請吳𦤶雜香細葛輙以千數,Vương mỗi khiển sứ thỉnh Ngô trí tạp hương tế cát triếp dĩ thiên sổ 㤕娘群𡮍双親,Xót nàng còn chút song thân -庒法則頭之奇,chẳng phép tắc đầu chi cả 歇𠳒坤𨤰咥𠳒,hết lời khôn nhẽ chối lời 王󰞹󰑼𡦂綏𣳔儒家,Vương Quan là chữ nối dòng nho gia 拯才󰠳称聀先生,chẳng tài đâu xứng chức tiên sinh @@ -35044,31 +31230,22 @@ 雪印色馭󰙃𤵊,Tuyết in sắc ngựa câu giòn 安大潰子者無筭,An đại hội tử giả vô toán 𢞂𬂙内𦹵油油,buồn trông nội cỏ dàu dàu -固才𫳵監𢚁才世油,có tài sao dám cậy tài thế du -𥪝䏾妾疎,trong bụng thiếp thưa -几賖㗂𠊛𧵆别名,kẻ xa tiếng người gần biết danh -箕群别𩄲,kia còn biết mây 襄翼帝諱瀠又諱晭聖宗之孫建王鑌之弟二子也在位八年壽二十四為權臣鄭惟㦃所弑塟元陵慎罸亦足以有爲也帝即位之初敷敎優游不󰠣土木紛紜小民失業盗賊滋起馴𦤶危亡實由於此,Tương Dực Đế Huý Doanh hựu huý Trừu Thánh Tông chi tôn Kiến Vương Tân chi đệ nhị tử dã tại vị bát niên thọ nhị thập tứ vị quyền thần Trịnh Duy Sản sở thí táng Nguyên Lăng thận phạt diệc túc dĩ hữu vi dã Đế tức vị chi sơ phu giáo ưu du bất đoán thổ mộc phân vân tiểu dân thất nghiệp đạo tặc tư khởi thuần trí nguy vong thực do ư thử -心𢚸,tâm lòng 鍮石固号󰑼鍮,thâu thạch có hiệu là thau 窒如典浽󰟘𠓨碎𤽗,Rấp nhơ đến đỗi giấn vào tôi ngươi 二十九日明人犯典更海口,nhị thập cửu nhật minh nhân phạm điển canh hải khẩu 若無所用之則存亡繼絶建其王侯此必委質爲臣世共貢職,Nhược vô sở dụng chi tắc tồn vong kế tuyệt kiến kì Vương hầu thử tất uỷ chất vi thần thế cộng cống chức -武吏能騎𡭉𪀄𠖤,vũ lại hay cỡi bắn chim bay 分𡥵催固𦋦之枚𡢐,phận con thôi có ra gì mai sau 帝又命將征之綏等夜驚遂遁走,Đế hựu mệnh tương chinh chi Tuy đẳng dạ kinh toại độn tẩu 忘,vong 王通理亂而焚者益焚馬瑛救鬪而怒者益怒,vương thông lí loạn nhi phần giả ích phần mã anh cứu đấu nhi nộ giả ích nộ 𢵷𢲨些󰝂𧗱茹𤊬枯搧泟意󰑼冲功,gặt hái ta đem về nhà phơi khô quạt sạch ấy là xong công -人生典世欣戾之,nhân sinh đến thế hơn lệ gì 秋七月二十六日以生日為欽天聖節,thu thất nguyệt nhị thập lục nhật dĩ sinh nhật vi khâm thiên thánh tiết 穭湿辰吏𢫝𠄩𥭑崇,lúa thấp thì l���i đóng hai gàu sòng -蓬𩸮邦蓬,bồng bống bang 添明渃治茹安代代,thêm mừng nước trị nhà yên đời đời 𬂙炭体𠬠埬昌𤈜殘,trông than thấy một đống xương cháy tàn 且悲𣇞買𧡊饒,Đến bây giờ mới thấy nhau 孟子曰遵先王之法而過也未之有也,Mạnh tử viết Tuân tiên vương chi pháp nhi quá dã vị chi hữu dã -油拯緣,dầu chẳng duyên trời vốn định 符爲夷賊所殺州郡擾亂王乃表一領合浦太守鮪領九真太守武領南海太守,Phù vị Di tặc sở sát châu quận nhiễu loạn Vương nãi biểu Nhất lĩnh Hợp Phố Thái thú Vị lĩnh Cửu Chân Thái thú Vũ lĩnh Nam Hải Thái thú 二月朔帝御天安殿觀王侯蹴毬,Nhị nguyệt sóc đế ngự Thiên An điện quan vương hầu xúc cầu 至是又進象詔改為㱕合州,Chí thị hựu tiến tượng chiếu cải vi Quy Hợp châu @@ -35077,7 +31254,6 @@ 恩𤤰𠄼𦰟旗黄,ơn vua năm ngọn cờ vàng 朝茹胡歇運,triều nhà hồ hết vận 󰑼繩陳御𠳚朱斤鐄,là thằng trần ngự gửi cho cân vàng -典昆㐌哿為徵昆,đến con đã cả 添𠊛𠊛拱𢺹𢚸𥢆西,Thêm người người cũng chia lòng riêng tây 富貴㐌停𢀨重㐌𢺹,phú quý đã dành sang trọng đã chia 其過大矣,kì quá đại hĩ @@ -35089,15 +31265,12 @@ 𠸦埃窖攤讐僂朋丐捻𢬣,khen ai khéo nặn thù lù bằng cái nắm tay 㤇饒扑摆𥳄𬕌恄饒𥮊玉𥃑鐄𠤆尸,yêu nhau bốc bải giần sàng ghét nhau đũa ngọc mâm vàng chớ thây 係,hệ -𢧚職,nằm chẳng nên giấc 官𢖵馭白𫕰吏𢖵𣘃,quan nhớ ngựa bạch bóng lại nhớ cây 󰡎松冲橘欧停󰑼低,dưới tùng trong quất âu đành là đây 悉力戰殺豐遂入城又與嚕,Tất lực chiến sát Phong toại nhập thành hựu dữ Rỗ 世宗毅皇帝諱維潭英宗第五子在二十七年壽三十三歳位帝以幼冲之年信任勳臣故能削平僣叛復舊物身致太平中興之功󰰽大於此焉光帝以正治十年十一月日誕生育于瑞原縣廣施社,Thế Tông Nghị Hoàng Đế Huý Duy Đàm Anh Tông đệ ngũ tử tại nhị thập thất niên thọ tam thập tam tuế vị Đế dĩ ấu xung chi niên tín nhậm huân thần cố năng tước bình tiếm phản phục cựu vật thân trí thái bình Trung hưng chi công thục đại ư thử yên quang Đế dĩ Chính Trị thập niên thập nhất nguyệt nhật đản sinh dục vu Thuỵ Nguyên huyện Quảng Thi xã 匕𬄪,chủy muôi -悁排𧆄吲負願,quên bài thuốc dặn phụ manh áo nguyền 明遣杜子賢鄔潾邢文博賫龍章來封而靈德已遇害,Minh khiến Đỗ Tử Hiền ô lân hình Văn Bác tê long chương lai phong nhi Linh Đức dĩ ngộ hại -迈裊課閉庄固蚤庄哀挼,mày nẻo thuở còn bé chẳng có tao chẳng ai nuôi 嘆有漏嘆無漏,han hữu lậu han vô lậu 攽科令十一條,Ban khoa lệnh thập nhất điều 悲除哭爲末昆咍󰑼明爲󱉎主支秋㐌綽昆碎,bây giờ khóc vì mất con hay là mừng vì đức chúa chi thu đã rước con tôi @@ -35111,7 +31284,6 @@ 立庵耒仕𨖲柴於終,lập am rồi sẽ lên thầy ở chung 而楊氏賁愈𢙇快快無所,Nhi Dương Thị Bí dũ hoài khoái khoái vô sở 信誓伶伶,tín thệ rành rành -麻𫩉刀鈌昆末柴哿安尊共㝵折𤯩吏󰀎,mà lấy dao khoét con mắt thầy cả antôn cùng người chết sống lại ấy 󱏹因𫗃默欺漂,buồm nhân gió mặc khi phiêu 春追尊皇祖建王為德宗建皇帝皇父荘定大王為明宗哲皇帝仍勑禮部尚書譚慎徽號定廟諱御名廟諱二十椅譓二字,xuân truy tôn hoàng tổ kiến vương vi đức tông kiến hoàng đế hoàng phụ trang định đại vương vi minh tông triết hoàng đế nhưng sắc lễ bộ thượng thư đàm thận huy hiệu định miếu huý ngự danh miếu huý nhị thập y huệ nhị tự 元兵,nguyên binh @@ -35121,7 +31293,6 @@ 以故伯光子弟率本處四千餘人逼圍其城逐文訓,dĩ cố bá quang tử đệ suất bản xứ tứ thiên dư nhân bức vi kì thành trục văn huấn 別󰠳蔭冷別󰠳𠮾裴,Biết đâu ấm lạnh biết đâu ngọt bùi 其原一開流而爲弊為之,Kì nguyên nhất khai lưu nhi vi tệ vi chi -星隕于海之應也,việt thất nhật thi phù hải thượng giả thập dư vạn nhân 㛪喂英𠸒低尼𠨡󱭮買𥒥固𣈜𠨡散,em ơi anh bảo đây này trứng chọi với đá có ngày trứng tan 上際天下蟠地光昭武烈皇皇西漸海南被河丕闡󰲛圖蕩蕩,thượng tế thiên hạ bàn địa quang chiếu vũ liệt hoàng hoàng tây tiềm hải nam bị hà phỉ xiển dư đồ đãng đãng 鯜𩵽辰吏𢝙皮鯜𩵽,tép tôm thì lại vui bề tép tôm @@ -35145,7 +31316,6 @@ 帝欲使人覘賊虛實而未得其人,Đế dục sử nhân siêm tặc hư thực nhi vị đắc kì nhân 蚩蠢占城窺窬狂㓂,Si xuẩn Chiêm Thành khuy du cuồng khấu 車珠停𨋣󰘇外,Xe châu dừng bánh cửa ngoài -湥渃有情涞聖説,giọt nước hữu tình rơi thánh thót 𠅜呐𡗉拯遜,lời nói nhiều chẳng tốn 封爲福神立祠享祀,phong vi phúc thần lập từ hưởng tự 𫢋前惨垃愁洃,phật tiền thảm lấp sầu khơi @@ -35155,7 +31325,6 @@ 愁尼弋弋閍𠁀渚悁,Sầu này dằng dặc muôn đời chưa quên 勿𠵴蹸󱈘灵床曲寃計𠲥餒傷吟𢢯,vật mình lăn trước linh sàng khúc oan kể lể nỗi thương ngậm ngùi 帝御衮冕百官著朝服自,đế ngự cổn miện bách quan trước triều phục tự -烏戈渃意兵戎曳乱,ôqua nước ấy binh nhung dấy loàn 乙丑隋煬帝廣大業元年,Ất Sửu Tuỳ Dạng Đế Quảng Đại Nghiệp nguyên niên 馮公奏案廬黄,phùng công tâu án lư hoàng 秋八月占城献白象,Thu bát nguyệt Chiêm Thành hiến bạch tượng @@ -35164,16 +31333,13 @@ 𨤮賖矇痗𣍊𣹓吏潙,dặm xa mong mỏi hết đầy lại vơị 搔𢬗,trau giồi 若築鼎耳堤路及警急事務不免其嫡子孫各聽報名赴監讀書以俟󰱇用,Nhược trúc đỉnh nhĩ đê lộ cập cảnh cấp sự vụ bất miễn kì đích tử tôn các thính báo danh phó giám độc thư dĩ sĩ tuyển dụng -𫳘緣𣈙㐌𧷺,chữ duyên rày đã vuông tròn 夏地震,Hạ địa chấn -𧵆交变𢚸腰縈日,lòng yêu vòng nhặt 丁󰘊本黎國噐䄇宏伯阮宗贄黎德󰲛之徒逆知其意争上密疏勸太祖决意除之,đinh bang bản lê quốc khí trình hoành bá nguyễn tông chí lê đức dư chi đồ nghịch tri kì ý tranh thượng mật sớ khuyên thái tổ quyết ý trừ chi 登庸有勇力以武󰁮入宿衛至是乃拜是職,đăng dung hữu dũng lực dĩ vũ cử nhập túc vệ chí thị nãi bái thị chức 終莫能犯也俗傳山精水精是後世讐每年大水常相攻云,Chung mạc năng phạm dã Tục truyền Sơn Tinh Thuỷ Tinh thị hậu thế thù mỗi niên đại thuỷ thường tương công vân 世事油埃咍纀𥾽蓮󰅹固变工淋,thế sự dầu ai hay buộc bện sen nào có bén trong lầm 咍󰠲拱如花葵,hay đâu cũng như hoa quỳ 𩅹󱩰最,mưa chóng tối -卞朗吟浪,vua trần bèn lãng ngâm rằng 没𡓄如体核瓊梗瑤,Một vùng như thể cây quỳnh cành dao 渃滝󱧪𡲤㳥毳𣳔丕,nước sông trong vả sóng xoáy dòng vậy 羕㧅朝惨如萦䋦愁,dường đeo chiều thảm như quanh mối sầu @@ -35183,12 +31349,9 @@ 撟我𣖙綽𦷾啀𠽆渃蜜朋哈渃茶,kéo ngã mía xước đấy nhai nuốt nước mật bằng hớp nước trà 𧿆𣦍𨖲馭卽時房桃院册𦊛皮焒炵,dảy ngay lên ngựa tức thì buồng đào viện sách tư bề lửa giong 庒戈𣛠造𨒻𡏦庄常,chẳng qua máy tạo đổi xoay chẳng thường -𦊚務城爫搜民𤷍渃瘖嗎油拱枯,bốn mùa thành lũy làm xâu dân gầy nước ốm mỡ dầu cũng khô -王翁𨷑席行迻蹺,vương ông mở tiệc tiễn hành đưa theo 䏾朝㐌我𨤮槐群賖,bóng chiều đã ngả dặm hòe còn xa 𦝄誇𦝄𤍊欣畑𫳵𦝄吏沛𠹾輪盎𩄲,trăng khoe trăng tỏ hơn đèn sao trăng lại phải chịu luồn áng mây 拱𥪝衙役吏󰑼慈心,cũng trong nha dịch lại là từ tâm -𩛷咹油固𦼞㙁,bữa ăn dầu có dưa muối 加贈户部尙書賜諡文斗,Gia tặng Hộ bộ Thượng thư tứ thuỵ Văn Đẩu 以黎乘爲鐵突中軍行軍總領黎醯爲殿前都檢點同太監内外諸役黎棲爲指揮使,dĩ lê thừa vi thiết đột trung quân hành quân tổng lĩnh lê ê vi điện tiền đô kiểm điểm đồng thái giám nội ngoại chư dịch lê thê vi chỉ huy sứ 沛𠸜称率在繩半絲,Phải tên xưng xuất tại thằng bán tơ @@ -35200,7 +31363,6 @@ 沒鐐沒鈽𧵑歆遙,một rìu một búa của hôm dao 丙戌七年宋雍三年,bính tuất thất niên tống ung tam niên 𠰺𠤆涓藝舉子噒駡細𬮌權門,dạy chớ quên nghề cử tử răn mựa tới cửa quyền môn -𠎪如洛𥊛,lũ như nhác trông 公輔曰王者不嚴武備無以重威靈,công phụ viết vương giả bất nghiêm vũ bị vô dĩ trọng uy linh 疹羅𢧚𤵴,chẩn là lên sởi 至是聞先皇崩引占人入寇,Chí thị văn Tiên Hoàng băng dẫn Chiêm nhân nhập khấu @@ -35247,23 +31409,18 @@ 眼目昆𥉴咍𥚆瑰𫀅天下門𠦳淡車,nhãn mục con mắt hay nhìn coi xem thiên hạ muôn nghìn dặm xa 臣不勝仰戴銘佣之至敬祝皇帝萬萬歳壽𭁈天齊年率土臣民均樂雍熙之治庶,Thần bất thăng ngưỡng đái minh dung chi chí kính chúc hoàng đế vạn vạn tuế thọ dữ thiên tề niên suất thổ thần dân quân lạc ung hi chi trị thứ 几坤𪰛保几��凣兿業扲𢬣於買甘,kẻ khôn thì bảo kẻ ngây phàm nghề nghiệp cầm tay ở mới cam -陳克終諫曰沱江號瘴地又湍瀨奔駃駃音?跳躍也不,Trần Khắc Chung gián viết Đà Giang hiệu chướng địa hựu đoan lại bôn khoái ve chu âm UNK khiêu dược dã bất 仙人杖󰑼芒枯女貝,tiên nhân trượng là măng khô nửa vời 諾㖡,nặc dạ -典欺𤠄,đến khi gà ba tiếng gáy 賜馮曰脩等二名進士出身胡士揚等七名同進士出身,tứ phùng viết tu đẳng nhị danh tiến sĩ xuất thân hồ sĩ dương đẳng thất danh đồng tiến sĩ xuất thân 上皇命醫人鄒庚療治,thượng hoàng mệnh y nhân trâu canh liệu trị 𢚸𫁅吟𧃵𠸂𨐮唒拫䋦慘坤𢣧脉愁,lòng riêng ngậm đắng nuốt cay dẫu ngăn mối thảm khôn khuây mạch sầu 𪤍富厚堛才名,nền phú hậu bực tài danh 初帝夢觀音𫢋坐蓮花󰱑引帝登󰱑,sơ đế mộng quan âm phật toạ liên hoa đài dẫn đế đăng đài -渃潮埃埃洃,nước chiều ai ai khoi 賊黨聞之震駭悉,tặc đảng văn chi chấn hãi tất 𨒒畨󰡲㐱畨特,mười phen về chín phen được -撑牢拱𧗱棱,xanh sao cũng về rừng 航空,hàng không 埃𢯦𫽄轉埃搈𫽄移,ai lay chẳng chuyển ai rung chẳng dời 吀朱賎士󰜋堆,Xin cho tiện sĩ một doi -二月占城來貢貢,Nhị nguyệt Chiêm Thành lai cống 𠄩𠸜彩女玉鐄𠦳斤,hai tên thể nữ ngọc vàng nghìn cân 太子即位于柩前改元竜瑞太平元年,thái tử tức vị vu cữu tiền cải nguyên long thuỵ thái bình nguyên niên 󰇥圖鐘磬袩戈,giở đồ chuông khánh xem qua @@ -35278,7 +31435,6 @@ 東初補獄󰅹台罪󱙀,đông sơ bỏ ngục nào hay tội gì 文侯,văn hầu 隻𩄴泠汀實拯通惜,chiếc bóng lênh đênh thực chẳng thông tiếc -壬申十三年,nhâm thân thập tam niên tống thiệu hưng nhị thập nhị niên 鹵簿司同監兼知典樂事梁登進新樂倣明朝制為之,Lỗ bộ ti đồng giám kiêm tri điển nhạc sự Lương Đăng tiến tân nhạc phỏng Minh triều chế vi chi 上将光啓作詩曰奪矟章陽度擒胡𬺍子關太平須𦤶力萬古此江山,thượng tướng quang khải tác thi viết đoạt sóc chương dương độ cầm hồ hàm tử quan thái bình tu trí lực vạn cổ thử giang san 風光固𠬠景情空𠄩,phong quang có một cảnh tình không hai @@ -35296,7 +31452,6 @@ 誓初󰇥旦金環,Thề xưa giở đến kim HOÀN 抪身𧗱貝朝廷,Bó thân về với triều đình 𠴼媄吒𠀲󰅹扵𥪝丐茄尼,đéo mẹ cha đứa nào ở trong cái nhà này -田珥台,nhẹ thay 為國公共圖恢復,vi quốc công cộng đồ khôi phục 詠𨇉𣛭,vịnh leo đu 盖凣此之類皆不若李祖之長慮,Cái phàm thử chi loại giai bất nhược Lí Tổ chi trường lự @@ -35313,20 +31468,16 @@ 試吏員以書寫充省院属,Thí lại viên dĩ thư tả sung sảnh viện thuộc 恨拯如𪀄黄鶯丕,hận chẳng như chim vàng anh vậy 赤旗下隊白旗每衛主將大旗一靣,xích kì hạ đội bạch kì mỗi vệ chủ tướng đại kì nhất diện -𢘾禄渃隊㤙𡗶,nhờ lộc nước đội ơn giời 論其平戎破敵功則偉矣然宗庙未立𭓇校未建設鼎養虎以爲刑獄之具遺犀納象徒爲貢献之勞禮樂刑政之不脩重門擊柝之不謹卒使身弑國危禍及其子是防微杜漸之無謀也,Luận kì bình nhung phá địch công tắc vĩ hĩ nhiên tông miếu vị lập học hiệu vị kiến thiết đỉnh dưỡng hổ dĩ vi hình ngục chi cụ di tê nộp tượng đồ vi cống hiến chi lao lễ nhạc hình chính chi bất tu trùng môn kích thác chi bất cẩn tốt sử thân thí quốc nguy hoạ cập kì tử thị phòng vi đỗ tiệm chi vô mưu dã 閏五月封長子璉爲南越王,Nhuận ngũ nguyệt phong trưởng tử Liễn vi Nam Việt Vương 武皇𠻆志鋪類婦人,vũ hoàng giận chí phô loài phụ nhân -捁旗招撫鋒礼儀𢺤畧搏銅伏𡢐,kéo cờ chiêu vỗ tiên phong lễ nghi dàn trước vác đòng phục sau 爫朱昆𧊉泣灡𠓨𦋦,làm cho con bướm rập rờn vào ra 瓮𢫫,ống thụt 冬十月册平章惠肅王第四女懿慈公主為儀聖皇后,đông thập nguyệt sách bình chương huệ túc vương đệ tứ nữ ý từ công chúa vi nghi thánh hoàng hậu 裴翁唁𣲍濁冲,bùi ông ngon ngọt đục trong -埃空觧才,ai không giải tài 太祖高皇帝,Thái Tổ Cao Hoàng Đế 群臣自東門入過神位飲血每歲以為常,quần thần tự đông môn nhập quá thần vị ẩm huyết mỗi tuế dĩ vi thường 奴於𠾔,nô ở thuê -𡥵㧅𢬣,bộ nhẫn đồng con đeo tay 春正月十九日都給事中武夢康上書言事其畧有四一侵占人田土及伐標拨碣擅立界限者應杖貶若剗削田畔止論罸錢,xuân chính nguyệt thập cửu nhật đô cấp sự trung vũ mộng khang thượng thư ngôn sự kì lược hữu tứ nhất xâm chiếm nhân điền thổ cập phạt tiêu bạt kiệt thiện lập giới hạn giả ứng trượng biếm nhược sản tước điền bạn chỉ luận phạt tiền 碎群於吏䀡羝㭉𧤁,tôi còn ở lại xem dê mọc sừng 仁宗既升祔乃雨,nhân tông ký thăng phụ nãi vũ @@ -35344,7 +31495,6 @@ 及至昌江城已陷失其所望益大驚煌,cập chí xương giang thành dĩ hãm thất kì sở vọng ích đại kinh hoàng 正式,chính thức 己巳二年梁太清三年,kỉ tị nhị niên lương thái thanh tam niên -吏䀡西代東征,lại xem tây đại đông chinh 花優曇󰋇劫耽󱖮,hoa ưu đàm mấy kiếp đâm bông 時諸犯人已經論罪迯遁者多令旨許各自首重者减輕者赦,thời chư phạm nhân dĩ kinh luận tội đào độn giả đa lệnh chỉ hứa các tự thú trọng giả giảm khinh giả xá 木穉羅花木些,mộc trĩ là hoa mộc ta @@ -35353,13 +31503,11 @@ 時蒐簡諸軍以肥晢晢白也者為上故軍士不復文刺自此始,thời sưu giản chư quân dĩ phì triết triết bạch dã giả vi thượng cố quân sĩ bất phục văn thích tự thử thuỷ 命阮公璧陶公正入侍經筵,Mệnh Nguyễn Công Bích Đào Công Chính nhập thị kinh diên 帝疑之,đế nghi chi -𧵆賖擬歇𨃴頭,gần xa nghĩ hết gót đầu 𨮌𢏢,rựa cong 芇魂精𧗱別蹺准芇,Nào hồn tinh vệ biết theo chốn nào 㐱𠲖圭客𠬠𠇮,Chỉn e quê khách một mình 注爫苦碎,chú làm khổ tôi 鴿𪇨𪀊,cáp bồ câu -焒香窖𨤧情期,lửa hương khéo nhẽ tình kỳ 紇改情期特每金,hạt cải tình cờ được mũi kim 畧麻義安山石室而回,lược ma nghĩa yên sơn thạch thất nhi hồi 漢蒼罷鄕亭官,Hán Thương bãi hương đình quan @@ -35378,16 +31526,13 @@ 戊辰十二年漢元𣇄四年,mậu thìn thập nhị niên hán nguyên đỉnh tứ niên 所㗂呌󱋽󱋽,thửa tiếng kêu oang oang 𠬠浪流水𠄩浪行雲,một rằng lưu thuỷ hai rằng hành vân -昆侯㖫𠻴𢫕𨖲,con hầu lẳng lặng bưng lên 共𬂙吏麻共󰝸𧡊,cùng trông lại mà cùng chẳng thấy 莫登庸自古齋詣京師入拜見自東華門出大興門,mạc đăng dung tự cổ trai nghệ kinh sư nhập bái kiến tự đông hoa môn xuất đại hưng môn -合台昆𡥙眉碌,hợp thay con cháu mày 定國公阮匐外甲丁佃范盍等疑桓將不利於孺子乃相率起兵分水陸二道欲向京師誅,Định quốc công Nguyễn Bặc Ngoại giáp Đinh Điền Phạm Hạp đẳng nghi Hoàn tương bất lợi ư nhụ tử nãi tương suất khởi binh phân thuỷ lục nhị đạo dục hướng kinh sư tru 在位一年,Tại vị nhất niên 王居澤中以梁兵不退之故焚香祈禱懇吿于天地神祇於是得龍爪兠鍪之瑞,Vương cư trạch trung dĩ Lương binh bất thoái chi cố phần hương kì đảo khẩn cáo vu thiên địa thần kì ư thị đắc long trảo đâu mâu chi thuỵ 諸路有單兵但供徭役世世為,chư lộ hữu đơn binh đản cúng diêu dịch thế thế vi 於是察銀等曰卿有仁義能化惡爲善煩以付之遂使廌𭁈天爵等各保受其囚廌曰彼頑猾群童朝廷法制所不能懲况廌等德薄鞌能化之,Ư thị Sát Ngân đẳng viết Khanh hữu nhân nghĩa năng hoá ố vi thiện phiền dĩ phó chi toại sử Trãi dữ Thiên Tước đẳng các bảo thụ kì tù Trãi viết Bỉ ngoan hoạt quần đồng triều đình pháp chế sở bất năng trừng huống Trãi đẳng đức bạc an năng hoá chi -排歌𫯳㐌呐,bài ca chồng đã nói 傕󰡫辰傕傕拱頴𤾓𫷜強塊㗂爫妯,thôi thế thì thôi thôi cũng rảnh trăm năm càng khỏi tiếng làm dâu 畑册𨕭鞍藝舉子干戈外隘役征夫,đèn sách trên yên nghề cử tử can qua ngoài ải việc chinh phu 朱㛪𦋦𬑉姉妯󰡫芇,cho em ra mắt chị dâu thế nào @@ -35408,7 +31553,6 @@ 西定王,Tây Định Vương 吳主以璜爲刺史持節都督交州諸軍事,ngô chủ dĩ hoàng vi thứ sử trì tiết đô đốc giao châu chư quân sự 共饒渚鄧𪯾𣄇,cùng nhau chưa đặng vuông tròn -走入淳祐,tẩu nhập tuần hựu kim cải thuần lộc tị chân tông huý dã 𡛔婵娟𢧚󰘚逢䏧迡,gái thuyền quyên nên mặt bủng da chì 乙未二年西楚覇王項籍元年漢王劉󰘊元年,ất mùi nhị niên tây sở bá vương hạng tịch nguyên niên hán vương lưu bang nguyên niên 流官吏皆被提問𭛁運事畢乃得還職,lưu quan lại giai bị đề vấn phát vận sự tất nãi đắc hoàn chức @@ -35425,7 +31569,6 @@ 𬌥𡍚捤乾,trâu lấm vẩy càn 𫳵英撟月𡧲班𣈜,sao anh ghẹo nguyệt giữa ban ngày 捥𠳒首寔鋪𠼾𠹚囒,uốn lời thú thực phô sòng van lơn -没𢚸公正討𬆄,một lòng công chính thảo ngay 𬷤嘵喔嘅霜𠄼𪔠槐拂披𢷀𩃳𦊚边,gà eo óc gáy sương năm trống hòe phất phơ rủ bóng bốn bên 身群渚惜惜之旦綠,Thân còn CHẢ tiếc tiếc gì đến duyên 併浪滝渃吉淋刼尼埃吏群今扱低,tính rằng sông nước cát lầm kiếp này ai lại còn cầm gặp đây @@ -35436,30 +31579,22 @@ 帝戲之曰膽聲󰱏相近彼少牢得大膽者盖示我以少勞而得大󰱏樂之徵也,đế hí chi viết đảm thanh đam tương cận bỉ thiếu lao đắc đại đảm giả cái thị ngã dĩ thiếu lao nhi đắc đại đam lạc chi trưng dã 補饒時渚𢭄饒調之,bỏ nhau thì chớ cậy nhau điều gì 寬以計詐飲盡百升賞爵二資,Khoan dĩ kế trá ẩm tận bách thăng Thưởng tước nhị tư -𡀍𠑬𠫾棧𨔈辰旦冬,rủ nhau đi sạn chơi thì đến đông 事例拘之則多行迯巤及至蒐捕轉爲盗賊之資,sự lệ câu chi tắc đa hành đào liệp cập chí sưu bổ chuyển vi đạo tặc chi tư -改𭁈𧗱,cải dữ về lành 簪鈮,trâm nỉa 熙興等進逼雷陽,hi hưng đẳng tiến bức lôi dương 󰜋墙雪點霜𩂏,Một tường tuyết điểm sương che -加功𭓇習吏強才,gia công học tập lại càng tài 𫏾𨍦娘買白䜹共柴,trước sau nàng mới bạch thưa cùng thầy 𠊚𦣰帳𫃚蒲灰𠖾几𢲨蔞蘋渃渤𣊋,người nằm trướng vóc mồ hôi mát kẻ hái rau tần nước bọt se 房桃𠰺押𠓨畨侍牌,Phòng đào dạy ép vào phiên thị tì 爫辰𢮪役𫴾𫴾麻爫,làm thì chọn việc cỏn con mà làm 将軍𢫔違教旨私捕化州六人㱕,tướng quân thiện vi giáo chỉ tư bổ hoá châu lục nhân quy 㐱㐌𬂨󱝭㐱㐌𬂨󱝭牢麻拯衛,chỉn đã thon von chỉn đã thon von sao mà chẳng về -包徐𠊛占魁元仕𧗱,bao giờ người chiếm khôi nguyên sẽ về 太祖欲誅之以時方有事故未暇,thái tổ dục tru chi dĩ thời phương hữu sự cố vị hạ 繼以愍厲之暴虐不道靈隱之簒弑得國陀陽王之内乱見迫恭皇帝之天祚,kế dĩ mẫn lệ chi bạo ngược bất đạo linh ẩn chi soán thí đắc quốc đà dương vương chi nội loạn kiến bách cung hoàng đế chi thiên tộ -𫨩吏𤊪盎𤊪,hay lại dở ương dở 乃擢為諫議大夫同中書門下平章事,Nãi trạc vi Gián Nghị Đại phu Đồng trung thư môn hạ bình chương sự 他如陳克終之奸邪陳慶餘之貪鄙何足𬢱㢤,tha như trần khắc chung chi gian tà trần khánh dư chi tham bỉ hà túc nghị tai -劍吒丐𢼂𣑯紅,chém cha cái số đào hồng 𫆢𨕭𫆢帶咍行木𪡔,răng trên răng dưới hai hàng mọc ra -戊寅光興元年,mậu dần quang hưng nguyên niên mạc sùng khang thập tam minh vạn lịch lục niên 前朝𤱈徵粟三升今徵五升,Tiền triều mẫu trưng túc tam thăng kim trưng ngũ thăng -吟索尚䊷工課意,ngâm sách thằng chài trong thuở ấy 憲誠領禁兵嚴號令明賞罰,Hiến Thành lĩnh cấm binh nghiêm hiệu lệnh minh thưởng phạt 草菴妬拱𧵆掑𫽄賒,Thảo am đó cũng gần kề chẳng xa 塊調𢢆粉悴紅時催,Khỏi điều thẹn phấn tủi hồng thì thôi @@ -35481,7 +31616,6 @@ 帝言于上相曰鞠子幸頼尙父暨文武官僚共尊爲君長欲其友愛自親而家而國而天下共享安全,đế ngôn vu thượng tướng viết cúc tử hạnh lại thượng phụ ký văn vũ quan liêu cộng tôn vi quân trưởng dục kì hữu ái tự thân nhi gia nhi quốc nhi thiên hạ cộng hưởng an toàn 慧隆驚起視之乃黄龍見于衣架也,tuệ long kinh khởi thị chi nãi hoàng long hiện vu y giá dã 耨𧗱圭𪧘閉饒春,náu về quê cũ bấy nhiêu xuân -梅生蹺唿賖眿𠶀爫𨁪買封𢧚墳,mai sinh theo hút xa trông viếng thăm làm dấu mới phong nên phần 𦋦𠓨蹺𠎪青衣,Ra vào theo lũ thanh y 夏四月廷試,Hạ tứ nguyệt Đình thí 選補軍,Tuyển bổ quân @@ -35492,7 +31626,6 @@ 天氣自此而南終於南則復北,Thiên khí tự thử nhi nam chung ư nam tắc phục bắc 㝵󰅹固馭麻騎固襖𦃿𬖅麻默襊弓𤿦鎇𥏋錫實意神師,người nào có ngựa mà cưỡi có áo vải lông mà mặc túi cung da me tên thiếc thực ấy thần sư 凣車駕所幸駐蹕於此百官迎送必献檳榔及茶故俗呼茶殿,phàm xa giá sở hạnh trú tất ư thử bách quan nghênh tống tất hiến tân lang cập trà cố tục hô trà điện -咹制朱沛别𠳒𫏾𡢐,ăn chơi cho phải biết lời trước sau 玄天𠄩字崙鐄各方朝直润闲𪞷󰀡,huyền thiên hai chữ son vàng các phương chầu chực nhộn nhàng ra vô 福及垠󰅹意命,phúc gặp ngần nào ấy mệnh 倍傍生㐌𢬣㨢昂眉,Vội vàng sinh đã tay nâng ngang mày @@ -35500,7 +31633,6 @@ 悉水行先至,Tất thuỷ hành tiên chí 三人許指揮同知,tam nhân hứa chỉ huy Đồng tri 帝生皇子十有四長皇太子𨭗次梁王銓宋王鏦唐王鎬建王鑌福王錚演王鏓廣王鐰林王將應王󱴐義王󱴑鎮王鋞肇王鋑荆王鍵皇女二十在等,Đế sinh hoàng tử thập hữu tứ Trưởng hoàng thái tử Tăng thứ Lương Vương Thuyên Tống Vương Tung Đường Vương Cảo Kiến Vương Tân Phúc Vương Tranh Diễn Vương Thông Quảng Vương Tảo Lâm Vương Tương Ứng Vương Chiêu Nghĩa Vương Cảnh Trấn Vương Kinh Triệu Vương Toan Kinh Vương Kiện hoàng nữ nhị thập tại đẳng -𥪝襖紫𣹓潙湥,trong áo tía đầy vơi giọt 時珣兵逼犯于慈廉縣名國威府属官軍敗積退還駐于東鄂日昭等處,Thời Tuân binh bức phạm vu Từ Liêm Huyện danh Quốc Oai phủ thuộc quan quân bại tích thoái hoàn trú vu Đông Ngạc Nhật Chiêu đẳng xứ 夏四月朔上皇崩于萬壽宫,hạ tứ nguyệt sóc thượng hoàng băng vu vạn thọ cung 客唉朝埃急女辭吹𠊚八歹沛󰄼迻,khách hỡi chiều ai kíp nỡ từ xui người bát ngát phải nên đưa @@ -35518,7 +31650,6 @@ 二月赦諭,Nhị nguyệt xá dụ 先是三王叛前一日帝夢見稱銅皷山神語帝以武德東征翊聖三王作亂速調兵討之,Tiên thị tam vương phản tiền nhất nhật Đế mộng kiến xưng Đồng Cổ sơn thần ngữ Đế dĩ Vũ Đức Đông Chinh Dực Thánh tam vương tác loạn tốc điều binh thảo chi 燕呐幽於,yến nói u ơ -乙卯十六年,ất mão thập lục niên minh vạn lịch thập tam niên 詔自今公侯伯駙,chiếu tự kim công hầu bá phò 為惡止数人於百姓無罪,Vi ác chỉ số nhân ư bách tính vô tội 𠬠𨉓冲𡶀別𦋦𡉦芇,một mình trong núi biết ra ngõ nào @@ -35527,8 +31658,6 @@ 八月諭天下曰賊在中國民猶未定於汝安乎昔胡氏無道賊因此而奪我國家,Bát nguyệt dụ thiên hạ viết Tặc tại Trung Quốc dân do vị định ư nhữ an hồ Tích Hồ thị vô đạo tặc nhân thử nhi đoạt ngã quốc gia 𣦍情埃別謀奸,Ngay tình ai biết mưu gian 悶修厨󰭰孛鐄,muốn tu chùa ngói bụt vàng -𠃣𡗉香㯲日疎,ít nhiều hương cụm -丙子八年,bính tí bát niên tứ nguyệt dĩ hậu chiêu tông quang thiệu nguyên niên minh chính đức thập nhất niên 三春二月初三日日中有暈两重,tam Xuân nhị nguyệt sơ tam nhật nhật trung hữu vựng lưỡng trùng 𡗶繞式玉春粧牟紅,trời thêu thức ngọc xuân trang màu hồng 蒸構𫅜與冉麻𫊔,chưng cấu lành dữ nhẹm mà rệt @@ -35543,7 +31672,6 @@ 雪淡茶梅勾易動,tuyết đượm trà mai câu dễ động 𠊛𨖲馭几支袍棱󰊈秋㐌染牟䦕山,người lên ngựa kẻ chia bào rừng phong thu đã nhuốm màu quan san 後以為常,hậu dĩ vi thường -払徐欺﨤佳人,chàng từ khi gặp giai nhân 士氣㖀𠼪𬷤沛𤞺文塲料領捻咹𥸷,sĩ khí rụt rè gà phải cáo văn trường liều lĩnh đấm ăn xôi 出口,xuất khẩu 梁以廣州節度使劉隐兼靜海軍節度使封南平王,lương dĩ quảng châu tiết độ sứ lưu ẩn kiêm tĩnh hải quân tiết độ sứ phong nam bình vương @@ -35551,7 +31679,6 @@ 核姜𦹳荄,cây gừng thơm cay 天之行時之亨適運會之一切也,Thiên chi hành thời chi hanh thích vận hội chi nhất thiết dã 初季犛欲立漢蒼而未决假名硯為語曰此一卷奇石有時為雲為雨以潤生民,Sơ Quý Li dục lập Hán Thương nhi vị quyết giả danh nghiên vi ngữ viết Thử nhất quyển kì thạch hữu thời vi vân vi vũ dĩ nhuận sinh dân -尼姑,ni cô nối gót 庄沛尋賒,chẳng phải tìm xa 昆多細唐略,con đi tới đường trước 𥘉元人入冦帝命時見筮之得豫之震占之曰吉明年夏元人敗績果如所占,Sơ Nguyên nhân nhập khấu Đế mệnh Thời Kiến thệ chi đắc Dự chi Chấn chiêm chi viết cát Minh niên hạ Nguyên nhân bại tích quả như sở chiêm @@ -35566,15 +31693,12 @@ 用渃𤎏𢭵󰋃,nhúng nước nóng nhổ lông 廊盈蔑盎𩄲泊客庶𠄩岸𡶀撑,láng giềng một áng mây bạc khách khứa hai ngàn núi xanh 語園文裊意羅,ngỡ vườn văn nẻo ấy là -令書家阮美献青頭桃花馬四足生六距,lệnh thư gia nguyễn mĩ hiến thanh đầu đào hoa mã tứ túc sinh lục cự tiền lưỡng túc các nhất cự hậu lưỡng túc các nhị cự 五月右街僧綂沈文苑奏請立戒塲於萬歲寺賜僧徒受戒,ngũ nguyệt hữu nhai tăng thống thẩm văn uyển tấu thỉnh lập giới trường ư vạn tuế tự tứ tăng đồ thụ giới 庚戌𭛁京師,canh tuất phát kinh sư -共所固曰丕埃朋𡗄所曰麻��蔕爫欣,ai bằng gom thửa vết mà bỏ dấy làm hơn 娓呐娓咍,vãi nói vãi hay 傷強𪟽𪟽強𤴬,thương càng nghĩ nghĩ càng đau 小童咀𠼋嘆𨱽𫯝牢𫯝𦬑負才𠊚𣦍,tiểu đồng thở vắn than dài trời sao trời nỡ phụ tài người ngay 上自天子下至庶人,thượng tự thiên tử hạ chí thứ nhân -没本列編𠸛𣱆,một bản liệt biên tên họ các người bị can 不見文君相如之事乎能知相如名傳後世我之願也,Bất kiến Văn Quân Tương Như chi sự hồ Năng tri Tương Như danh truyền hậu thế ngã chi nguyện dã 𬂙爲拔淚分𢬣,trông vời gạt lệ phân tay 碍銀蹎𨀈󰠡𮥷𠊛班寬媄仉盘󱋔𡥵,ngại ngần chân bước gian nan người băn khoăn mẹ kẻ bằn nằn con @@ -35591,7 +31715,6 @@ 喓離埃窖達排,éo le ai khéo đặt bày 茣傍𱜢仍𩸮窮葻,Vội vàng nào những bống cùng bông 荷帶誑𦲿蓮,hà đái cuống lá sen -𠇮默把恩,xin liều nát mình mặc trả ơn 是時豦處紛擾唯三江宣光興化按堵如故,Thị thời cự xứ phân nhiễu duy Tam Giang Tuyên Quang Hưng Hoá án đổ như cố 冬十月人復至瀘江以北復清野如初,Đông thập nguyệt nhân phục chí Lô giang dĩ Bắc phục thanh dã như sơ 𠬠柴𠬠伵路程餒饒,một thày một tớ lộ trình nuôi nhau @@ -35609,19 +31732,14 @@ 黎廣度𭁈簡脩公内外相應傳砲爲信揭竿為旗斬木作兵,lê quảng độ dữ giản tu công nội ngoại tương ứng truyền pháo vi tín yết can vi kì trảm mộc tác binh 令欽差本處閲󰱇官黎文歡黎文植等代其職,Lệnh Khâm sai bản xứ duyệt tuyển quan Lê Văn Hoan Lê Văn Thực đẳng đại kì chức 楚卿㐌雉𦀊綱𡓃芇,Sở khanh đã rẽ dây cương lối nào -酸䣷,toan chua 六月神璽裁成,lục nguyệt thần tỉ tài thành -蹺媒卒卢朱命,chuốc lo cho mình 初制銀纓引鹵簿,sơ chế ngân anh dẫn lỗ bạc 是月軍至海口,thị nguyệt quân chí hải khẩu 𤿤忠㨂凭謀深渚洪,bè trung chống vững mưu thâm chớ hòng 第三隊前區營太保岸郡公鄭杜甲兵象馬一萬,Đệ tam đội tiền khu dinh Thái bảo Ngạn quận công Trịnh Đỗ giáp binh tượng mã nhất vạn 傅仁郡公武公紀孫太保和郡公武德恭並能繼承先志恪修臣職,phó Nhân quận công Vũ Công Kỷ tôn Thái bảo Hoà quận công Vũ Đức Cung tịnh năng kế thừa tiên chí khác tu thần chức 鋼鐺󰑼早共類鉆岡,cang đương là chảo cùng loài thép gang -沾𠅎騰沾務,chiêm mất đằng chiêm -之身分碎隊,sá chi thân phận tôi đòi 二十三日行開讀明國詔書於敬天殿,Nhị thập tam nhật hành khai độc Minh quốc chiếu thư ư Kính Thiên điện -三月羅回國使進輦羅布等物,trần khắc chung tán thành chi kì nghị toại quyết 癸未唐貞元十九年,Quý Mùi Đường Trinh Nguyên thập cửu niên 𧐖𥐇麻吱䖳𨱽船班𠶦𠰘吱𧕚嚦𫩓,lươn ngắn mà chê chạch dài thờn bơn méo miệng chê trai lệch mồm 傳路渚𣴓𩯀絲,Chuyện trò chưa cạn tóc tơ @@ -35629,7 +31747,6 @@ 𫳵朋𠫾學爫柴判,sao bằng đi học làm thầy phán 避塵﨤𣅶清台,tỵ trần gặp lúc thảnh thơi 良臣如鄭可復驟以顛擠,lương thần như trịnh khả phục sậu dĩ điên tễ -𨀈𠬠𨀈𠬠油,bước một bước một dầu 忍文解義落來年禅客巴爲,nhìn văn giải nghĩa lạc lài nên thiền khách bơ vơ 郎侯𠰺寓西厢𠃅外,sang hầu dạy ngụ tây sương mé ngoài 立陵塟扵天長謚󰑼等浪庙号仁宗,lập lăng táng ở thiên trường thụy là đẳng lãng miếu hiệu nhân tông @@ -35652,13 +31769,11 @@ 𢝙内風景圭𠊛,Vui nội phong cảnh quê người 與乱同事謂暴無傷,dữ loạn đồng sự vị bộc vô thương 𥙩𢚸哙𡭧𫥨尼謝𢚸,Lấy lòng gọi chat ra NƠI tạ lòng -玉𫅜群待價高,ngọc lành còn đợi giá cao 車鑾𨁡𨃴絲條結緣,xe loan nối gót tơ điều kết duyên 𠫾奔𥙩󱮃餒茹,đi buôn lấy lãi nuôi nhà 封阮時雍為良,phong nguyễn thì ung vi lương 禁天下係非忌臘婚人恩命慶吊等禮而無故相會宴飲,Cấm thiên hạ hệ phi kị lạp hôn nhân ân mệnh khánh điếu đẳng lễ nhi vô cố tương hội yến ẩm 符水師陳文坊徒象坊兵,Phù thuỷ sư Trần Văn Phường đồ tượng phường binh -史臣吳士連曰陳太祖后號曰順慈藝宗后亦號順慈,truy tôn thục từ hoàng hậu viết thuận từ hoàng thái hậu 咭𠹽咭䔲咭𠓨𥪝心,ghét cay ghét đắng ghét vào trong tim 夏四月登庸自督始步數萬擊黎意于馬江,Hạ tứ nguyệt Đăng Dung tự đốc thuỷ bộ sổ vạn kích Lê Ý vu Mã giang 礼先兵後刻期裏政,Lễ tiên binh hậu khắc cờ l�� chính @@ -35692,7 +31807,6 @@ 五月十六日詔凡朝班文武皆有批字而無帳下印者减一資擊賊之功不减盖驗失印時所賜帖,Ngũ nguyệt thập lục nhật chiếu phàm triều ban văn võ giai hữu phê tự nhi vô trướng hạ ấn giả giảm nhất tư kích tặc chi công bất giảm Cái nghiệm thất ấn thời sở tứ thiếp 多方曾為占城所虜後迯㱕,Đa Phương tằng vi Chiêm Thành sở lỗ hậu đào quy 夏四月宋封帝爲南平王,hạ tứ nguyệt tống phong đế vi nam bình vương -𦊚皮㳥哿蔑,bốn bề sóng cả 餘以例改如枚弄之軰,Dư dĩ lệ cải như Mai Lộng chi bối 痒𤻭,tường ngứa 工代呵固󰋇林埃,trong đời há có mấy lầm ai @@ -35705,8 +31819,6 @@ 󰒂昆𡥙𣈙之敢堆𢮩,nghĩa con cháu rày chi dám đôi co 陳真先士卒挺身詣行在拜謁,Trần Chân tiên sĩ tốt đĩnh thân nghệ hành tại bái yết 冬十月流黎討等于遠州,đông thập nguyệt lưu lê thảo đẳng vu viễn châu -双親群𠅎呐𣦍,song thân còn mất nói ngay -埃𧡊瓊𠊛悟,ai thấy quỳnh người ngộ 丁未漢建興五年吳黄武六年,Đinh Mùi Hán Kiến Hưng ngũ niên Ngô Hoàng Vũ lục niên 罾罩越亇庄嫌各嵬,tăng trạo vợt cá chăng hiềm các ngôi 鵉浪𨃴䚂如𪳔,loan rằng gót đỏ như son @@ -35716,21 +31828,17 @@ 婢故有是令,tì cố hữu thị lệnh 命李常傑總諸軍伐占城不克,mệnh lí thường kiệt tổng chư quân phạt chiêm thành bất khắc 評,bình -渃燶矗矗頭𩼁磊𣈜𣌝𤑈𤑈㹥𠻗,nước nóng sục sục đầu rô trỗi ngày nắng chang chang lưỡi chó lè -曲清楽𠯦珠宮,khúc thanh du nhạc thét châu cung 八日哀牢盆忙使人来貢方物賜織金衣二件絹五四,bát nhật ai lao bồn mường sử nhân lai cống phương vật tứ chức kim y nhị kiện quyến ngũ tứ 坦󱚚種核肯堯,đất rắn trồng cây khẳng khiu 以史部尙書兼御史臺都御史張國華爲少傅文溪侯,Dĩ Sử bộ Thượng thư kiêm Ngự sử đài đô ngự sử Trương Quốc Hoa vi Thiếu phó Văn Khê hầu 秋八月國師明空卒師長安府嘉遠縣譚舍社人顯靈事驗凣水旱災傷禱之輙應今膠水普賴等寺皆有塑像奉事焉,Thu bát nguyệt Quốc sư Minh Không tốt Sư Trường An phủ Gia Viễn huyện Đàm Xá xã nhân hiển linh sự nghiệm Phàm thuỷ hạn tai thương đảo chi triếp ứng Kim Giao Thuỷ Phả Lại đẳng tự giai hữu tố tượng phụng sự yên 意怪𠰚𤯨每𠊛每𢝘,ấy quái nhỉ sống mỗi người mỗi nết -遣類奸拯所容種󱓍,khiến loài gian chẳng thửa dung 傳尼眞假畑𡗶吀𤐝,truyền nơi chân giả đèn trời xin soi 帝𫁷低拱𫂗連帝固𠬠钱低拱󰮏𨑮,đấy song đây cũng mây liền đấy có một tiền đây cũng sáu mươi 以明年爲景治元年,Dĩ minh niên vi Cảnh Trị nguyên niên 守度曰誠有如此皇族乎亦族乎,Thủ Độ viết thành hữu như thử hoàng tộc hồ xích tộc hồ 賊胡迎渃𡆫沔玉𬮦,giặc hồ nghiêng nước vây miền ngọc quan 定義,định nghĩa -令書家阮美献青頭桃花馬四足生六距两足各一距後两足各二距,Lệnh thư gia Nguyễn Mĩ hiến thanh đầu đào hoa mã tứ túc sinh lục cự Tiền lưỡng túc các nhất cự hậu lưỡng túc các nhị cự 状元車駕倍鐄,trạng nguyên xa giá vội vàng 以楊直原爲工部,Dĩ Dương Trực Nguyên vi Công bộ 築㩔,trúc nện @@ -35738,13 +31846,11 @@ 筆踈㐌劄香群变吟議󰅹埃拯動𢚸,bút thơ đã chép hương còn bén ngâm ngợi nào ai chẳng động lòng 聂惡牟顛似沈,nếp ác màu đen tựa trầm 󰁰歇𠀧歇𦊚歇𠄼,mười hết ba hết bốn hết năm -乙木推如神位,ắt mộc suy như thần vì 冲𡽫苦料𡨌棱苦筭,Trong non khó liệu giữa rừng khó toan 庚戌十九年宋淳祐十年春三月地震,Canh Tuất thập cửu niên Tống Thuần Hựu thập niên xuân tam nguyệt địa chấn 十六日詔自今沿邉廵司官如有鈌員吏部擇,thập lục nhật chiếu tự kim duyên biên tuần ti quan như hữu khuyết viên lại bộ trạch 理時蚤㓠頭悲,lẽ thời tao chém đầu bay 姉𫽄闷㛪鐄𦟿,chị chẳng muốn em vàng đuôi -唒甘𢚸𢼂分,dẫu cam lòng số phận 倂𪞍,tính gồm 󱙹󱮙役𭁈𪽝󱮪傳軍𦊚󱝼府圍䇷蓬,trước gây việc dữ bởi mày truyền quân bốn phía phủ vây bịt bùng 𣈙𠳐面献冷冷,rày vâng diện hiến rành rành @@ -35758,10 +31864,7 @@ 之,chi 虹羅求𩅛,hồng là cầu vồng 春秋包那女尼,xuân thu bao nả nữ ni -㹥𦣰厦蒲𧃷,chó nằm hè gặm vỏ khoai 初未䏻輕徭薄賦事有不便於民󰊹將輔國大臣爕理失宜隂陽乖和而致然󰊹將獄訟七當賄賂公行刑多���濫而𦤶然󰊹將守令未得其人率行非法擾害民間而致然󰊹將怨女未出有傷和氣而致然󰊹抑讒夫猾謀功臣受屈未能伸雪而致然󰊹將土木興而宫室崇󰊹小人進而君子退󰊹言路塞兒上澤壅󰊹,sơ vị năng khinh giao bạc phú sự hữu bất tiện ư dân dư tương phụ quốc đại thần nhiếp lí thất nghi âm dương quai hoà nhi trí nhiên dư tương ngục tụng thất đáng hối lộ công hành hình đa khoan lạm nhi trí nhiên dư tương thủ lệnh vị đắc kì nhân suất hành phi pháp nhiễu hại dân gian nhi trí nhiên dư tương oán nữ vị xuất hữu thương hoà khí nhi trí nhiên dư ức sàm phu hoạt mưu công thần thụ khuất vị năng thân tuyết nhi trí nhiên dư tương thổ mộc hưng nhi cung thất sùng dư tiểu nhân tiến nhi quân tử thoái dư ngôn lộ tắc nhi thượng trạch ung dư -役夷辰拱調穷安𢝙,việc gì thì cũng điều cùng yên vui -瓊対連𬆄浪,quỳnh đối liền ngay rằng 渃𬈈哿汜侯𣵵𡑝㙴,nước giếng cả dẫy hầu ngập sân thềm 臣今劾奏黎适差軍造私船臣等以令󰱑兒探實又勾本軍火頭端稱皆言實有,Thần kim hặc tấu Lê Quát sai quân tạo tư thuyền thần đẳng dĩ lệnh đài nhi thám thực hựu cấu bản quân hoả đầu đoan xưng giai ngôn thực hữu 錦𤾓捲泊𠦳斤,gấm trăm cuốn bạc nghìn cân @@ -35777,14 +31880,12 @@ 樓臺毛日拯固塘可通,lâu đài mau nhặt chẳng có đường khả thông 代商聖别求伊尹茹漢埃疑特子卿,đời thương thánh biết cầu y doãn nhà hán ai ngờ được tử khanh 𧍝吟吲唯蟡呌荣同,dế ngâm giăng giỏi ve kêu vang đồng -旦都斤色斤才押宮琴月此𦑗詩,đắn đo cân sắc cân tài ép cung cầm nguyệt thử bài quạt thơ 𢢯𢢯汝德先人包除𠓇𡮍蔑分畑麻,ngùi ngùi nhớ đức tiên nhân bao giờ sáng chút một phân đèn mờ 𢃊堯舜民堯舜,vua nghiêu thuấn dân nghiêu thuấn 󰅹埃傲雪𡅍梅,nào ai ngạo tuyết giễu mai 便宜八勦𭛣外董戈,Tiện nghi bát tiễu việc ngoài đổng nhung 蔑本邁󰹞𢪀𢯕清閑,một vốn mười lãi nghỉ ngơi thanh nhàn 㤕爲𢬣㐌潀𪷞𤵺耒群别坤爫牢低,trót vì tay đã nhúng chàm dại rồi còn biết khôn làm sao đây -㐌𨶏,tóc xanh đã mòn 府路州縣等官宜宣布德意府字部民詞訟賦役務要廉平不可以財媚事上司以希進用,Phủ lộ châu huyện đẳng quan nghi tuyên bố đức ý phủ tự bộ dân từ tụng phú dịch vụ yếu liêm bình bất khả dĩ tài mị sự thượng ti dĩ hi tiến dụng 𨕭爲渃𠁑爲茹,Trên vì nước dưới vì nhà 願爾眾始終一心金石一節以全軍臣父子之義,Nguyện nhĩ chúng thuỷ chung nhất tâm kim thạch nhất tiết dĩ toàn quân thần phụ tử chi nghĩa @@ -35792,11 +31893,9 @@ 修𥹰固𨤰𨕭師具,tu lâu có nhẽ lên sư cụ 矣喂娘歳𥘷享戰𨢇𦹳意,hỡi ôi nàng tuổi trẻ hưởng chén rượu thơm ấy 甲戌七年明洪武二十七年春正月闍婆國商舶來進異馬,giáp tuất thất niên minh hồng vũ nhị thập thất niên xuân chính nguyệt đồ bà quốc thương bách lai tiến dị mã -𤎜域隊泣,sáng vằng đòi khắp 唉群帖妾聀燶渚派,Hãy còn thiêm thiếp giấc nồng chưa phai 登庸督諸将𭁈飛鶽等相持,Đăng Dung đốc chư tướng dữ Phi Chuẩn đẳng tương trì 𨉟𤴬病敗𢬣蹎列𣈙,mình đau bệnh bại tay chân liệt rày -𢠩忙頓𠳨噋嗃,mơ màng đon hỏi 𡨸眜,chữ mắt 唎呐𢷣揚諸亭,lời nói dở dang chưa dừng 道德盃台免𧁷巾,đạo đức vui thay miễn khó khăn @@ -35804,11 +31903,9 @@ 妾請潜加體,thiếp thỉnh tiềm gia thể 𢬣扲擂色打潘遣衝󱚢妬揞昂榾銅,tay cầm roi sắt đánh phăng khiến xông vào đó ôm ngang cột đồng 梗花󰝡半𠓨𠓨俚倴,Cành hoa đem bán vào thuyền lái buôn -告辞娘皮算阻鞋,cáo từ nàng vừa toan trở hài 失所廊盈迎󰘚𠫾,thất thửa láng giềng ngảnh mặt đi 弋弋𦀊𦼜𦿄,dặc dặc dây sắn sướng 及金卒帝委上相鄭檢總裁國家事務故令黄鎮守順化徵納租税以供國用,Cập Kim tốt Đế uỷ Thượng tướng Trịnh Kiểm tổng tài quốc gia sự vụ cố lệnh Hoàng trấn thủ Thuận Hoá trưng nạp tô thuế dĩ cúng quốc dụng -富翁拱𣅶𥊚尼醒𫥨,phú ông cũng lúc mơ này tỉnh ra 階次,giai thứ 俯伏而跪譯問曰爾占主歟對曰是也,phủ phục nhi quỳ dịch vấn viết nhĩ chiêm chủ dư đối viết thị dã 耗損奴蒸氣奇精实𨒒歇𠀧歇𦊚歇𠄼,hao tổn nô chưng khí cả tinh thực mười hết ba hết bốn hết năm @@ -35816,21 +31913,16 @@ 六月定文武服色自一品至三品著紅衣��五品著綠衣餘著青,lục nguyệt định văn võ phục sắc tự nhất phẩm chí tam phẩm trước hồng y tứ ngũ phẩm trước lục y dư trước thanh 𩂏󱦅󰛰𡏢防筭論皮,che chòi bên mả phòng toan trọn bề 喑啞喁𠰉保饒別之,ấm á ngọng ríu bảo nhau biết gì -蚤𫀅众生虽特爫類㝵涅庄󰫼碎某,tao xem chúng sinh tuy được làm loài người song nết chẳng rành tối mò -若吏固㝵𪟕録,nhược lại có người ghi lục kinh này 卞蒸󰡎園𥙩梞鈐坦底帝㐌麻𢷀連時渃沚燒滚滚,bèn chưng dưới vườn lấy gậy cắm đất để đấy đã mà nhổ lên thời nước chảy theo cuồn cuộn 甲午望月有食之,giáp ngọ vọng nguyệt hữu thực chi 柯𡗶橷𣷭多端,CƠ trời dâu bể đa đoan -刼歇堵花蓮,má cướp hết đỏ hoa sen 店怒旗群卷𩙍𦼔箕簾㐌卷𩄲,điếm nọ cờ còn cuốn gió lều kia rèm đã quyện mây 紙倣𤾓詞,giấy phỏng trăm tờ 恨𠊛㘓𥒥責命朗盧,giận người lờn đá trách mình lẳng lơ 十八日申時鄭綏鄭惟悛等陽言勘平地處二營鎮守於驛望社,thập bát nhật thân thì trịnh tuy trịnh duy thuân đẳng dương ngôn khám bình địa xứ nhị doanh trấn thủ ư dịch vọng xã 月娥停胣於耒,nguyệt nga đành dạ ở rồi 𠊛些埃𡘮錢𢙇典低,người ta ai mất tiền hoài đến đây -戊申十九年,mậu thân thập cửu niên minh hiếu tông hoằng trị nguyên niên 臺𦎛𤐝旦𨁪䕯朱庄,đài gương soi đến dấu bèo cho chăng -朗󰑼𫃚䏧𡗶撑連,tư lãng là vóc da trời xanh trơn 㳥泣廢興𥋳沕遁鐘回今古𦗏亘毛,sóng rập phế hưng coi vẫn rộn chuông hồi kim cổ lắng càng mau 甚至,Thậm chí 戊申三年宋淳熙十五年夏五月旱,Mậu Thân tam niên Tống Thuần HI thập ngũ niên Hạ ngũ nguyệt hạn @@ -35842,14 +31934,11 @@ 炎淥咹存報牢,vẹm luộc ăn giòn béo sao 空歇計之𪮏智術,khong hết kể chi tay trí thuật 圍棊笑曰佗不畏吾神弩耶佗軍逼近王舉弩已折矣,vi kì tiếu viết Đà bất uý ngô thần nỗ da Đà quân bức cận vương cử nỗ dĩ triết hĩ -官蹺𣾼倍傍時它沈玉潛香朱耒,thổ quan theo vớt vội vàng thì đà đắm ngọc chìm hương cho rồi 𢚸芇紅用𧺀淶拯𤴬,Lòng nào hồng rụng thắm rời chẳng đau 𫏾固頭𨍦固󰬲󰞯欣每物噲羅㺔班乃唹涓吏固𦟷,trước có đầu sau có đuôi lớn hơn mọi vật gọi là voi ban nãy ờ quên lại có buồi 𨕭撩󰜋象𤽸堆󰋃𪵟,trên treo một tượng trắng đôi lông mày 俗語,tục ngữ 據牢隔阻渃𡽫,cớ sao cách trở nước non -𢝙台趣味清閒,vui thay thú vị thanh nhàn -𫨩之眉布𨆏𠫾,hay hớm chi mày bố đuổi đi 帝無撥亂才又棄其輔自取滅亡非不幸也,Đế vô bát loạn tài hựu khí kì phụ tự thủ diệt vong phi bất hạnh dã 𠊚調怍奴固才坤當,người đều sợ nó có tài không đương 人咸曰可以折獄時見東潮巨乍人史臣吳士連曰時見過為異行以矯時人嘱托之弊猶晏嬰過為儉約以矯𬋩仲僣禮之奢也,nhân hàm viết khả dĩ triết ngục thời kiến đông triều cự sạ nhân sử thần ngô sĩ liên viết thời kiến quá vi dị hành dĩ kiêu thời nhân chúc thác chi tệ do yến anh quá vi kiệm ước dĩ kiêu quản trọng tiếm lễ chi xa dã @@ -35867,10 +31956,8 @@ 𪳼責𠊛些𣅶稚中,chớ trách người ta lúc trẻ trung 耚𡶀麻咹沐𤂬麻㕵,bừa núi mà ăn múc suối mà uống 侈𦖑势賊㐌散,xảy nghe thế giặc đã tan -𥪝𠀧𨑮𦒹傳仃仃,trong ba mươi sáu chuyện đành đành 聀香䦕隴吝𢠩更𨱽,Giấc hương quan luống lần mơ canh dài 𥪞餒特𩵜𠦳頭,trong nuôi được cá ngàn đầu -打料払買𨀈𠓨𠳨𠶀,đánh liều chàng mới bước vào hỏi thăm 明帝罵不許,Minh đế mạ bất hứa 遣范師孟徃辨之,Khiến Phạm Sư Mạnh vãng biện chi 䁀鍾牢女咹𡎢朱安,Đỉnh chung sao nỡ ăn ngồi cho an @@ -35884,10 +31971,8 @@ 豪郡公乃乞向導引兵兼行海道出安廣擒壮王以圖報效,Hào quận công nãi khất hướng đạo dẫn binh kiêm hành hải đạo xuất Yên Quảng cầm Tráng Vương dĩ đồ báo hiệu 夏五月貶禮部右侍郎黎伯玉爲内人書家,Hạ ngũ nguyệt biếm Lễ bộ hữu thị lang Lê Bá Ngọc vi Nội nhân thư gia 𦷾号󰑼処海陽,đấy hiệu là xứ hải dương -人生埃拱刼𠊛麻催,nhân sinh ai cũng kiếp người mà thôi 㝵渃些疑浪孛㐌失蒸賊,người nước ta ngờ rằng bụt đã mất chưng giặc 𢖵𠳒神夢𤑟𤉜,Nhớ lời thần mộng rõ ràng -娓蘆陀羕小盧,vãi lờ đờ dáng 娘時弼弼聀仙,Nàng thì bặt bặt giấc tiên ��𧊉𥊚𥇀𠦳𨤵󰜋󰒂虶箴拙𦒹𢆥偷,hồn bướm mơ màng nghìn dặm một nghĩa vò chăm chút sáu năm thâu 役博空雙碎𣩂𣦍𣩂𣦍𫳵𡝖倍傍台,việc bác không xong tôi chết ngay chết ngay sao nỡ vội vàng thay @@ -35917,7 +32002,6 @@ 重職不可也,trọng chức bất khả dã 惟㦃力戰公真敗死,Duy sản lực chiến Công Chân bại tử 癩瓜羅畬𤝞,lại qua là dưa chuột -㝵哿羅,người cả là trang khương 固󱮄󱟖𦥃𠄼𬙞󱮁渃,có lúc sâu đến năm bảy sải nước 入格者仍生徒不入格者留學三年,Nhập cách giả những sinh đồ bất nhập cách giả lưu học tam niên 城外餘󰮏𨒒𠄻,thành ngoài hơn sáu mươi lăm @@ -35928,7 +32012,6 @@ 神宗皇帝諱陽煥聖宗之孫仁宗之姪崇賢候之子乃夫人杜氏所生也年方二歲育于宫中立爲皇太子仁宗崩遂登太寳在位十一年壽二十三歲崩于永光帝之𥘉年猶有同心及長性資聪睿大有爲修政立事任賢使能正始正終詳密欵曲無失於正雖身󰞿恶疾尋有藥之天意有在也然酷好祥瑞崇尚浮屠奚足,Thần Tông Hoàng Đế Huý Dương Hoán Thánh Tông chi tôn Nhân Tông chi điệt Sùng Hiền hầu chi tử nãi phu nhân Đỗ thị sở sinh dã Niên phương nhị tuế dục vu cung trung lập vi hoàng thái tử Nhân Tông băng toại đăng thái bảo Tại vị thập nhất niên thọ nhị thập tam tuế băng vu Vĩnh Quang Đế chi sơ niên do hữu đồng tâm cập trưởng tính tư thông duệ đại hữu vi tu chính lập sự nhiệm hiền sử năng chính thuỷ chính chung tường mật khoản khúc vô thất ư chính Tuy thân anh ác tật tầm hữu dược chi thiên ý hữu tại dã Nhiên khốc hiếu tường thuỵ sùng thượng phù đồ hề túc 終𦝄𨷑󰜋𡾵行,chung lưng mở một ngôi hàng 吕蹎卒㐌𠓨低,Lỡ chân trót đã vào đây -強𥆾眉柳桃強腰,càng nhìn mày liễu đào càng yêu 惠肅素斥佛老因言曰臣不知素食更有何利益,huệ túc tố xích phật lão nhân ngôn viết thần bất tri tố thực cánh hữu hà lợi ích 先帝時各衛將校過犯降為武隊至是復用之,Tiên đế thời các vệ tướng hiệu quá phạm giáng vi võ đội chí thị phục dụng chi 熙春帝初耕籍田于隊山得金一小甕,Hi Xuân đế sơ canh tịch điền vu Đọi sơn đắc kim nhất tiểu úng @@ -35940,12 +32023,9 @@ 但作惡者止有数人海濱山峝百姓爲其所逼脅或助與粮食或󰅾領同行到處爲冦皆出於不得已爲其所誤非由本心,Đản tác ác giả chỉ hữu số nhân hải tân sơn động bách tính vi kì sở bức hiếp hoặc trợ dữ lương thực hoặc đái lĩnh đồng hành đáo xứ vi khấu giai xuất ư bất đắc dĩ vi kì sở ngộ phi do bản tâm 扲國補󰑼,cầm cuốc bổ ra 㛪停𢚁色誇才,em đừng cậy sắc khoe tài -払刘𥆾𤏣床,chàng lưu nhìn rõ ràng 𦋦恩舍勸要商,ra ơn xá khuyến yêu thương 固几傳保婆金僊典丕,có kẻ truyền bảo bà kim tiên đến vậy -𨀋蹎辰㐌𫅩紅𠖤高,sẩy chân thời đã cánh hồng bay cao 歆歆𠀲孟可𢧚𢶢城茹公侯,hăm hăm đứa mạnh khả nên chống thành nhà công hầu -𪾆蒸時享泰爫蒸主民物,làm chưng chúa dân vật 箋誓拱討󰜋章𩯀𩄲󰜋約刀鐄𢺺𠄩,tiên thề cùng thảo một chương tóc mây một ước dao vàng chia hai 時骸𦹳昌玉㐌塟𠓨蒸䏾亇󰡎滝,thời hài thơm xương ngọc đã táng vào chưng bụng cá dưới sông 又朝臣上奏為大臣背國從偽,Hựu triều thần thượng tấu vi đại thần bội quốc tòng nguỵ @@ -35958,15 +32038,12 @@ 史臣吳士連曰李祖之興天啓其祥見於震木之迹,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Lí Tổ chi hưng thiên khải kì tường kiến ư chấn mộc chi tích 稔昌𠁑坦珠眉哭丸𧖱𨕭𢬣𠲶𠰘唭,nắm xương dưới đất chau mày khóc hòn máu trên tay mỉm miệng cười 姑鱗鯺鳯少夷物󰠲,Cô lân chả phượng thiếu gì vật đâụ -眾碎礼𫢋㐌安吀,chúng tôi lễ phật đã an 逴𢜠庒絆󰖥絲每調,rước mừng chẳng bợn tóc tơ mọi điều 帝曰攻城下策也,đế viết công thành hạ sách dã 應試者五千人取陳翼等,ứng thí giả ngũ thiên nhân thủ trần dực đẳng 𩅹𣻆𫗃𠺙𩆪𩂟𠯻𠯻棱怒𠶑𠶑𡶀箕,mưa tuôn gió thổi mịt mù ào ào rừng nọ ù ù núi kia -𨍦𬂙体𩈘払,sau trông thấy mặt chàng 事聞命李常傑等討之,sự văn mệnh lí thường kiệt đẳng thảo chi 役𧵆賖沛債戒尸埃,việc gần xa phải trái giái thây ai -皮才色押情分𣘈,bề tài sắc ép tình phấn son 焒𪹷𤈜顛固味,lửa nướng cháy đen có mùi 𠸦浪窖頡𧵑茹宦娘,Khen rằng Khéo HỆT của nhà Hoạn nư��ng 忍双𪰛萬事戈,nhịn sòng thì vạn sự qua @@ -35975,7 +32052,6 @@ 先是宜民母楊氏賁得罪於太宗宜民不得立乃陰𢙇異圖窺窬神噐與其徒范屯,Tiên thị Nghi Dân mẫu Dương Thị Bí đắc tội ư Thái Tông Nghi Dân bất đắc lập nãi âm hoài dị đồ khuy du thần khí dữ kì đồ Phạm Đồn 𬑉花𦖻󰠱󰅹群𦝄窮頭檜𨃴𨀛𢬣撴,mắt hoa tai nặng nào còn lưng còng đầu gối gót chồn tay run 香畑𣅘𣌋度身別兜舘楚楼秦遠󱖮,hương đèn khuya sớm độ thân biết đâu quán sở lầu tần viển vông -庚申三年春正月真登州牧黎法圓献白鹿,canh thân tam niên nhị niên nguyệt dĩ hậu đại định nguyên tống thiệu hưng thập niên xuân chính nguyệt chân đăng châu mục lê pháp viên hiến bạch lộc 月娥汝細㤕𢚷分𠇮,nguyệt nga nhớ tới xót xa phận mình 𢷏𬑵哏𨱽,bóc vắn cắn dài 𡢐恨為縁底𠳨𠵘,sau hận vì duyên để mỏi mòn @@ -35987,10 +32063,8 @@ 廷琛爭辨以為占人犯順擾邊而睿宗有禦患救民之功何爲不吊明復遣使吊,đình thám tranh biện dĩ vi chiêm nhân phạm thuận nhiễu biên nhi duệ tông hữu ngự hoạn cứu dân chi công hà vi bất điếu minh phức khiến sứ điếu 𦖑𠳒如摺干濃因期赴󰁮决𢚸尋芳,nghe lời như dập cơn nồng nhân kỳ phó cử quyết lòng tìm phương 󰖥絲渚𡭧填恩生成,Tóc tơ chưa chút đền ơn sinh thành -𧡊𠊛𡦂碎辰傷台,thấy người chữ tôi thì thương thay 綏乃走入清華,tuy nãi tẩu nhập thanh hoa 又得西真一水隊輕船突進,hựu đắc tây chân nhất thuỷ đội khinh thuyền đột tiến -衣襖,y áo 烏合響應者殆以萬數人情騷擾方民不得休息,ô hợp hưởng ứng giả đãi dĩ vạn số nhân tình tao nhiễu phương dân bất đắc hưu tức 苟或執迷則󰟸刻之間山川将為平地君臣将為腐草矣,câu hoặc chấp mê tắc khoảnh khắc chi gian sơn xuyên tương vi bình địa quân thần tương vi hủ thảo hĩ 檮𠊛訥涅,đào người dốt nát @@ -36004,7 +32078,6 @@ 以御庫書家梁改守清化府,dĩ ngự khố thư gia lương cải thủ thanh hoá phủ 𥈴𬂙𩆐𩃳䦕河,ngước trông sẫm bóng quan hà 𪟂𥯌㧴楛𨕭岸𠴝咹粓苦樊󱋔供埃,chém tre ngả gỗ trên ngàn uống ăn kham khổ phàn nàn cùng ai -𨒺沒𡓇鄕関見針𠇍調飲食競争,quanh một xó hương quan kiến thức chăm mấy điều ẩm thực cạnh tranh 覩𥺊𠓨𤭶,đổ gạo vào hông 旨揮試字民人限是月二十日就本道考試,chỉ huy thức tự dân nhân hạn thị nguyệt nhị thập nhật tựu bản đạo khảo thí 時有神祠為其所毀晦卿夜夢神人來告復修之,Thời hữu thần từ vi kì sở huỷ Hối Khanh dạ mộng thần nhân lai cáo phục tu chi @@ -36016,9 +32089,7 @@ 修南郊昭事殿,tu nam giao chiêu sự điện 槃預拖連,bàn dựa đỡ lên 價停繡口錦心恪常,Giá đành tú khẩu cẩm tâm khác thường -𨆝凡牢俸趂觥景纒,gối phàm sao bỗng sấn quanh cảnh chiền 急時懺所礼公,KÍP THÌ sắm sửa LỄ công -三日上皇崩于安子山卧雲庵,đông thập nhất nguyệt sóc nhật trùng vựng 六月以誕日為天聖節,Lục nguyệt dĩ đản nhật vi Thiên Thánh tiết 𥾽形爫將破城閻王,bện hình làm tướng phá thành diêm vương 他浪𨅸丕餒身脿󱤾,thà rằng đứng vậy nuôi thân béo mầm @@ -36037,37 +32108,30 @@ 駭雄埃乃󰝡饒𧼌𨱽,hãi hùng ai nấy đem nhau chạy dài 王通由丘温過西陽橋屯古所渡造浮橋以濟師,Vương Thông do Khâu Ôn quá Tây Dương kiều đồn Cổ Sở độ tạo phù kiều dĩ tế sư 承憲官果有恩怨賄賂類奏不公以致善惡混淆功過失實科󰱑等官體實劾奏送問,Thừa hiến quan quả hữu ân oán hối lộ loại tấu bất công dĩ trí thiện ác hỗn hào công quá thất thực khoa đài đẳng quan thể thực hặc tấu tống vấn -癸未九年,quý mùi cửu niên thập nguyệt dĩ hậu chân tông phúc thái nguyên niên minh sùng trinh thập lục niên 黎可等文賊,Lê Khả đẳng văn tặc 𠻵𠸟𨢇󰉺掑𣆐,Mảng vui rượu sớm cờ trưa 上先還宫,Thượng tiên hoàn cung -官軍銳氣益壮無不一當百斬六百餘級俘󰱐賊将振郡公阮公扶󰘊侯等于陣前,quan quân duệ khí ích tráng vô bất nhất đương bách trảm lục bách dư cấp phù hoạch tặc tướng chấn quận công nguyễn công phù bang hầu khuyết danh đẳng vu trận tiền 𡨸廉𧍆蒲,chữ lem cua bò 細𨆢坤別爫牢恪󰅹如体𧉝𠓨𧯄𧍆,tới lui khôn biết làm sao khác nào như thể cáy vào hang cua 魚霞㕠曰𣈜常覩𧉻鷸堆孤勢碍𥉰,ngư hà song viết ngày hằng đủ bạng duật đôi co thế ngại dòm 凸洡,đột lồi -堆,đôi 尽心撫恤軍民爱慕納税例無欠少者方考稱聀如例陞賞,Tận tâm phủ tuất quân dân ái mộ nộp thuế lệ vô khiếm thiếu giả phương khảo xứng chức như lệ thăng thưởng -莅仁平陸圭,lị nhân bình lục quê 󱙹營五丈俸󱯫將星,trước dinh ngũ trượng bỗng mờ tướng tinh 洲,châu 恄𠁀桀紂多淫,ghét đời kiệt trụ đa dâm 真臘國來貢,Chân Lạp quốc lai cống 卞呌翁舘吲浪可筭攕󱙯徒咹朱皮,bèn kêu ông quán dặn rằng khá toan sắm sửa đồ ăn cho bề 惜功博媄生成𫥨㛪,tiếc công bác mẹ sinh thành ra em -曷霜橰眉哭,hạt sương cau mày khóc 八月欽差權吏科給事中汧仁壽劾奏安󰘊鎮總兵黎悔不能料敵督將屈打追討失利致有敗衂,bát nguyệt khâm sai quyền lại khoa cấp sự trung nghiên nhân thọ hặc tấu an bang trấn tổng binh lê hối bất năng liệu địch đốc tướng khuất đả truy thảo thất lợi trí hữu bại nục 相與推爲眾長,tương dữ suy vi chúng trưởng 俑昆蒲𥈱,dũng con bù nhìn 婺𠎣𣃣課桃夭,vụ tiên vừa thuở đào yêu -𢺹𠀧姉朱㛪撝𠬠分,chia ba chị cho em vay một phần 二十六日定󰦛禮󰒂課農桑令,nhị thập lục nhật định đôn lễ nghĩa khoá nông tang lệnh 剧,cưa 考究,khảo cứu 竹梅爫伴興踈濃,trúc mai làm bạn hứng thơ nồng 因以銳師繼之,nhân dĩ nhuệ sư kế chi 󰝸埋麻及𠯿𠨪,chẳng may mà gặp lúc nghèo -固𨤰些兜𢹇買𨦩,có lẽ ta đâu mắc mãi vòng 又分命太尉阮有僚總督水軍進至青林𭁈廷爱相為表裏救援官軍在錦江,Hựu phân mệnh Thái uý Nguyễn Hữu Liêu tổng đốc thuỷ quân tiến chí Thanh Lâm dữ Đình Ái tương vi biểu lí cứu viện quan quân tại Cẩm Giàng 冬十月立重光寺碑,đông thập nguyệt lập trùng quang tự bi 𣊾𣉹買特󰡫尼𠸗箕哏𧎠𬙞𣈗除粓,bây giờ mới được thế này xưa kia cắn rận bảy ngày trừ cơm @@ -36099,12 +32163,10 @@ 人君出警入蹕此禮之常,Nhân quân xuất cảnh nhập tất thử lễ chi thường 小婵圭於北京,Tiểu thiền quê ở Bắc Kinh 𦋦𠓨蹺偻青衣,Ra vào theo lũ thanh y -群𠬠方底𫯳,còn một phương để chồng 愁爫𨢇𤁕悶拵花喂,sầu làm rượu lạt muộn dồn hoa ôi 郑歆課畧謀󰠐害碎,trịnh hâm thuở trước mưu thầm hại tôi 追謚顯祖宣祖太祖皇帝皇太后以下尊號,truy thuỵ hiển tổ tuyên tổ thái tổ hoàng đế hoàng thái hậu dĩ hạ tôn hiệu 酉𢚸箕丕群𠳒󰀎牢,Dẫu lòng kia vậy còn lời ấy sao -𢚸月涓塘史,lòng nguyệt quên đường sử 楼花箕彷彿唏香,lầu hoa kia phảng phất hơi hương 由是明人肆虐,Do thị Minh nhân tứ ngược 蘿蓮󱘐襖蹎裙,lá sen gấu áo chân quần @@ -36125,16 +32187,13 @@ 作宫墻内粟庫凣二十連,tác cung tường nội túc khố phàm nhị thập liên 是歲旱蝗牛畜多死,thị tuế hạn hoàng ngưu súc đa tử 至大正年間歸順朝廷,chí đại chính niên gian quy thuận triều đình -信麻吘事情,tin mà ngỏ sự tình 花強誇卒辰花𣳮,hoa càng khoe tốt thì hoa rã 閉𣇞買浽三彭媒𨖲,Bấy giờ mới nổi tam bành mụ lên -些𥉰所欺奴永耒吏,ta dòm thửa khi nó vắng 以通侯黎人澍音注爲行軍督𬋩入内大司馬領前後左右四衛兼知新衛軍事,Dĩ Thông hầu Lê Nhân Chú âm chú vi Hành quân đốc quản nhập nội đại tư mã lĩnh tiền hậu tả hữu tứ vệ kiêm tri tân vệ quân sự 拱𪰛坦翥拱𡗶𩂏燶𤆈爫之閉𪠠夏,cũng thì đất chở cũng trời che nóng nảy làm chi bấy hỡi hè 道𡗶公󱙼羕如弋斤扲𦎛,đạo trời công sáng dường như nhấc cân cầm gương 󰜩辰儖刼𡛔奔𫯳𠊛,trai thì trộm cướp gái buôn chồng người 秋七月乙巳帝崩于瑞光殿,Thu thất nguyệt Ất Tị đế băng vu Thuỵ Quang điện -封功臣阮熾為葵郡公丁列為麟郡公太保禮山侯黎念為太傳祈郡公黎壽域為左都督參議朝政掌殿前司阮耒為大都督掌刑部黎康為文振侯,phong công thần nguyễn xí vi quỳ quận công đinh liệt vi lân quận công thái bảo lễ sơn hầu lê niệm vi thái truyền kì quận công lê thọ vực vi tả đô đốc tham nghị triều chính chưởng điện tiền ti nguyễn lỗi vi đại đô đốc chưởng hình bộ lỗi nhữ lãm tử lê khang vi văn chấn hầu 中心,trung tâm 󰠱𢚸𠵱邑併排分𢺺,nặng lòng e ấp tính bài phân chia 臚傳唱進士武暘等名,lô truyền xướng tiến sĩ vũ dương đẳng danh @@ -36148,10 +32207,8 @@ 世情渚惜仍仍台,thế tình chớ tiếc dửng dưng thay 仰荷先聖���念及莩葭之親奏知先皇帝准許端國公鎮守二處供納貢税以資國用指誓天地期以始終盡節爲臣,Ngưỡng hà tiên thánh vương niệm cập phu gia chi thân tấu tri tiên hoàng đế chuẩn hứa Đoan quốc công trấn thủ nhị xứ cúng nạp cống thuế dĩ tư quốc dụng chỉ thệ thiên địa kì dĩ thuỷ chung tận tiết vi thần 簾簷,liêm rèm -清月現俸𡃋,thanh nguyệt hiện bóng tròn 没𣈕𢵷穭󰝂𧗱蜍吒敬媄饒皮孝忠,một mai cắt lúa đem về thờ cha kính mẹ nhiều bề hiếu trung 晦卿先於義州約眾盟誓,Hối Khanh tiên ư Nghĩa Châu ước chúng minh thệ -割𦧘分朱油羅,cắt thịt phân cho 拱󰝸風流拱󰝸𠨪,cũng chẳng phong lưu cũng chẳng nghèo 外任官以事赴京及朝使自外至者必召問農榖豊斂百姓樂苦如何,ngoại nhiệm quan dĩ sự phó kinh cập triều sứ tự ngoại chí giả tất triệu vấn nông cốc phong liễm bách tính lạc khổ như hà 復命胡士揚與翰林待制阮名實等往關上候命,phục mệnh hồ sĩ dương dữ hàn lâm đãi chế nguyễn danh thực đẳng vãng quan thượng hậu mệnh @@ -36183,8 +32240,6 @@ 式𫯝錦󰠵别包,thức trời gấm trải biết bao 󰋇𠲖相数渚安咍󰑼爲𡨸紅顔掛強,mới e tướng số chửa an hay là vì chữ hồng nhan quải gàn 昌𥐒,xương cụt -𧒌𦣰鶴吝𢧚排伴,rùa nằm hạc lẩn nên bầy bạn -几闷箕空埃𥠭,kẻ muốn kia không ai giống 𦓿耚朱𠃩穭尼󰝂招,cày bừa cho chín lúa này đem gieo 鏟𠝇󰭊楛,sản bào chuốt gỗ 扒特杜釋正名,bắt được đỗ thích chính danh @@ -36198,7 +32253,6 @@ 帝之用兵䏻以柔制剛以弱制彊多致克捷,đế chi dụng binh năng dĩ nhu chế cương dĩ nhược chế cường đa trí khắc tiệp 𠵌𠰘伵呐默量,nghe miệng tớ nói mặc lường 愚讀英宗之編見其改過不吝事親惟謹睦族以悌尊先祖先姊為帝為后遣遠慎終皆得其道其家足法而人法之,ngu độc anh tông chi biên kiến kì cải quá bất lận sự thân duy cẩn mục tộc dĩ đễ tôn tiên tổ tiên tỉ vi đế vi hậu khiến viễn thận chung giai đắc kì đạo kì gia túc pháp nhi nhân pháp chi -京京𦖑𢶢筭𥙩分,kình kình nghe gióng toan riêng lấy phần 沁唏埃几𪧚床朱些,Tăm hơi ai kẻ giữ giàng cho ta 娘户武凝丕沙渃𪾺,nàng họ vũ ngưng vậy sa nước mắt 㗂芇󰑼𫽄恼燶𠮿𡁞,Tiếng nào là chẳng não nùng xôn xao @@ -36213,7 +32267,6 @@ 蓮󰅹固变工淋,sen nào có bén trong lầm 楊正公念我𧻗土宇久為南漢所併收用豪傑大興󰒂旅两敗賊将尽復轝圖,Dương Chính Công niệm ngã Việt thổ vũ cửu vi Nam Hán sở tính thu dụng hào kiệt đại hưng nghĩa lữ lưỡng bại tặc tướng tận phục dư đồ 奇𢚸𠫾默乳𢚸𧗱,cả lòng đi mặc nhỏ lòng về -間󰆐貴女天宫,nửa căn lều quý nữa thiên cung 雹𩄏,bão bùng 𡨸曰,chữ viết 大司徒黎察惡其言直疏未報會有小雨乃呼天祐問之曰昨暮非小雨耶,đại tư đồ lê sát ố kì ngôn trực sớ vị báo hội hữu tiểu vũ nãi hô thiên hựu vấn chi viết tạc mộ phi tiểu vũ da @@ -36228,16 +32281,13 @@ 重孛修身用駡磊蔑絲蔑𬨻,trọng bụt tu thân dùng mựa lỗi một tơ một tóc 順天承運之寶臧而不用,Thuận thiên thừa vận chi bảo tàng nhi bất dụng 刼󰁡㐌罪情之衣,kiếp trước đã tội tình chi ấy -蘭蕙拯𦹳渚,lan huệ chẳng thơm thời chớ 翁𫽄翁𦝄翁掕󱢢𩯀翁哭翁唭,ông giẳng ông giăng ông giằng búi tóc ông khóc ông cười 造端󰒂意呵浪沛制,tạo đoan nghĩa ấy há rằng phải chơi 𦝄,trăng 意羅計侶索𨕭窒潙墨󱎾買𢧚蹺隊,ấy là kể lứa tác trên rất vời mực thước mới nên theo đòi -払畑册習情朱專,chàng đèn sách tập tành cho chuyên 官逼取金銀乃率眾擒殺流官以兵圍藝安城城欲陷李彬猝至,quan bức thủ kim ngân nãi suất chúng cầm sát lưu quan dĩ binh vi nghệ an thành thành dục hãm lí bân thốt chí 設競舟戲禮後以爲常,thiết cạnh chu hí lễ hậu dĩ vi thường 𠊚騎㺔𢬣󱬊󰗲刀,người cưỡi voi tay múa siêu đao -𠸦朱仍𠰘容𧊉蜂吏達仍𠳒箕,khen cho những miệng dông dài bướm ong lại đặt những lời nọ kia 𠊛𠓨終襘鸾房,Người vào chung gối loan phòng 役,việc 歟抑不能任賢使能而所用類皆昏瑣而致然歟抑苞苴行女謁盛而致然歟將不謹度節用而濫賞妄費有傷民財以致然󰊹將輔相大臣未盡爕調之道而致然󰊹將將帥藩臣不能愛恤軍民多行脧削而致然歟抑守令不能撫字人民惟務侵漁而致然󰊹將刑獄之官不能持平專在深文貨賄幸免而怨氣上騰以致��󰊹抑有司奉行專上虚文使王澤上壅下情不能上達而致然歟將權要之家怙勢作威而細民,dư ức bất năng nhiệm hiền sử năng nhi sở dụng loại giai hôn toả nhi trí nhiên dư ức bao thư hành nữ yết thịnh nhi trí nhiên dư tương bất cẩn độ tiết dụng nhi lạm thưởng vọng phí hữu thương dân tài dĩ trí nhiên dư tương phụ tướng đại thần vị tận nhiếp điều chi đạo nhi trí nhiên dư tương tướng soái phiên thần bất năng ái tuất quân dân đa hành thuyên tước nhi trí nhiên dư ức thủ lệnh bất năng phủ tự nhân dân duy vụ xâm ngư nhi trí nhiên dư tương hình ngục chi quan bất năng trì bình chuyên tại thâm văn hoá hối hạnh miễn nhi oán khí thượng đằng dĩ trí nhiên dư ức hữu tư phụng hành chuyên thượng hư văn sử vương trạch thượng ung hạ tình bất năng thượng đạt nhi trí nhiên dư tương quyền yếu chi gia hỗ thế tác oai nhi tế dân @@ -36245,7 +32295,6 @@ 𦹰𦹵󱬭,mầm cỏ tranh 於瓢時羕乙𢧚𧷺丑卒調𪰛󰡥囷,ở bầu thì dáng ắt nên tròn xấu tốt đều thì rập khuôn 𠦯𨱽囷苦沕如饒,ngắn dài khôn khó vẫn như nhau -𣘃斜坦松昂𦝄𡗶,cây tà đất tùng ngang lưng trời 不然乃羣盗之尤耳,Bất nhiên nãi quần đạo chi vưu nhĩ 店𣅘唐突為蒸故󰅹,đêm khuya đường đột vì chưng cớ nào 渚唭寒微,chớ cười hàn vi @@ -36276,10 +32325,8 @@ 蛰重舘湿楼高,trập trùng quán thấp lầu cao 帝從其言,Đế tòng kì ngôn 賜謚惠󰔄,Tứ thuỵ Huệ Ngu -𠁀吒咹𪉾𠁀𡥵,đời cha ăn mặn 乃命漢超領神策諸軍鎮化州,nãi mệnh hán siêu lĩnh thần sách chư quân trấn hoá châu 寅迦耒仕料𧗱故羽,Dần dà rồi sẽ liệu về cố vũ -婿时掄几賢良,rể thì chọn kẻ hiền lương 𡞕師懺所朱師襖顛長𤽸帽盧齊𥯰底師暢怯兵兵,vợ sư sắm sửa cho sư áo đen tràng trắng mũ lư tày giành để sư sướng kiếp bành banh 葡仙𪡔直姉妯姉妯俺伴𣎏󰠲𰦫󰀩,vợ tiên là trực chị dâu chị dâu em bạn dám đâu lỗi nghì 丐管堵固蒸𡨧󱧱𠒦,cái quản đỏ có chưng tốt rờ rỡ @@ -36289,12 +32336,10 @@ 󰇏和拉産𠄩排,Chiến hoà sắp sẵn hai bài 坤𤐝𡊱挹拱芒㗂𠁀,khôn soi chậu úp cũng mang tiếng đời 睿𫤤,duệ sáng -正蒸,chính chưng cháu gái nhà vua 帝以華閭城湫隘不足為帝王居欲遷之手詔曰昔商家至盤庚五遷周室迨成王三徙𡸈三代之數君徇于己私妄自遷徙,đế dĩ hoa lư thành tiểu ải bất túc vi đế vương cư dục thiên chi thủ chiếu viết tích thương gia chí bàn canh ngũ thiên chu thất đãi thành vương tam tỉ khởi tam đại chi sổ quân tuân vu kỷ tư vọng tự thiên tỉ 干方東𣃣𬂙𣃣𨂼干方南𣃣爫𣃣咹,cơn phương đông vừa trông vừa chạy cơn phương nam vừa làm vừa ăn 給軍食,cấp quân thực 駙馬吳日慶引占城舟師千餘船入寇欲攻華,Phò mã Ngô Nhật Khánh dẫn Chiêm Thành chu sư thiên dư thuyền nhập khấu dục công Hoa -吧試𠳨𡥵丐,và thử hỏi con cái 恩𡗶𩄎霂沛辰尼辰耚𣴓尼辰𦓿漊,ơn trời mưa móc phải thì nơi thì bừa cạn nơi thì cày sâu 十年而天下大定,Thập niên nhi thiên hạ đại định 車絲渚󱋙撝乾撝千,Xe tơ CHỬA khéo vơ CÀN vơ xiên @@ -36309,8 +32354,6 @@ 一日國峻自萬刧來光啓下船博戲竟日乃回,Nhất nhật Quốc Tuấn tự Vạn Kiếp lai Quang Khải hạ thuyền bác hí cánh nhật nãi hồi 宫琴𥪞月渃碁𠁑花,Cung cầm trong nguyệt nước cờ dưới hoa 𥯎廊注博𧵆賖,xóm làng chú bác gần xa -防𫽄固𡨺床,khinh phòng chẳng có giữ giàng -瓊吏対應口浪,quỳnh lại đối ứng khẩu rằng 昆箕㐌半朱些,Con kia đã bán cho ta 以李道成爲太傅平章軍國重事,dĩ lí đạo thành vi thái phó bình chương quân quốc trọng sự 昆𦫼𡮉𡮉隔紅塵,con lều mọn mọn cách hồng trần @@ -36342,11 +32385,9 @@ 𠲖提㳥𫗄駭䧺𦹵花,e dè sóng gió hãi hùng cỏ hoa 𩸄羅𩵜𩸄拱叫𩵜𩻹,quả là cá quả cũng kêu cá tràu 𥉰蒸茹呌蒸樑拯㐌󱡶𠱋,dòm chưng nhà kêu chưng rường chẳng đã gở ru -𠳨姨月𠇍𡢐,hỏi dì nguyệt mấy sau 侯𪠞撑腔侯𪠞𨻫另,hầu đi xênh xang hầu đi lúng liếng 𠓨滝麻浪拯打亇埃所信丕,vào sông mà rằng chẳng đánh cá ai thửa tin vậy 𦋦從𨻫縱庄衝皮芇,Ra tuồng lúng túng chẳng xong bề nào -日𣈜,nhật ngày 最雖空眜𠓇欣畑,tối tuy không mắt sáng hơn đèn 𨯃筅,sỏ tên 𥰊机輸智弹󰜏,thấp cơ thua trí đàn bà @@ -36363,29 +32404,23 @@ 嗔𠸼户六󰝡𦋦役堂,xin mời họ lục đem ra dịch đường 尋走敗坐媚珠於馬上與王南奔,tầm tẩu bại toạ mị châu ư mã thượng dữ vương nam bôn 智髙出拒戰為青所敗走十餘,trí cao xuất cự chiến vi thanh sở bại tẩu thập dư -瓊𧗱㮔全穭吳,quỳnh về trồng toàn lúa ngô 篭澄埮𫇰倘衝𪫢隊杆吏󰞽憹隊杆,trông chừng dặm cũ thẳng xông nghĩ đòi cơn lại não nùng đòi cơn 𩛜𢚸咹契買充,đói lòng ăn khế với sung 於是無人盡心於國思孌富貴,ư thị vô nhân tận tâm ư quốc tư luyến phú quý 𢪀浪坤浽酉牟事命娘買𨃴頭排𣦍,nghĩ rằng khôn nỗi giấu mầu sự mình nàng mới gót đầu bày ngay 𦹵薕𦹵葭撑歹歹,cỏ liêm cỏ gia xanh ngắt ngắt 𢶿船𢫘󰘚家人,Dọn thuyền lựa mặt gia nhân -󰡎花㖂偻惡人喑喑哭鬼驚神𦋦,dưới hoa dậy lũ ác nhân ầm ầm khốc quỷ kinh thần mọc ra 奇𢘝朱𢧚化𢷣揚,cả nể cho nên hoá dở dang 搔頭𢭮頭,tao đầu gãi đầu -梮擼𠫾耒魯補空,cọc rổ đi rồi lỗ bỏ không 天祐擒虎復奏曰於󰱑勸陛河不可委任大臣是違先帝遺詔而委生嫌釁不可不問其罪,thiên hựu cầm hổ phục tấu viết ư đài khuyên bệ hà bất khả uỷ nhiệm đại thần thị vi tiên đế di chiếu nhi uỷ sinh hiềm hấn bất khả bất vấn kì tội 實信𦖑㐌閉𥹰,Thật tin nghe đã bấy lâu 󰜋𠁀特󰋇𮎦䧺,Một đời được mấy anh hùng 秋八月立講武堂,thu bát nguyệt lập giảng võ đường 若鄭裡等爾朝臣共議之,nhược trịnh lí đẳng nhĩ triều thần cộng nghị chi 税埋半曰劍咹吝回,THUÊ MAY BÁN VIẾT kiếm ăn lần hôi -朱𫨩𡗶拯𬓲埃,cho hay trời chẳng riêng ai 風情固錄群傳史撑,Phong tình có lục còn truyền sử xanh 甲子八年明洪武十七年春二月上皇於僊遊山萬福寺試太學生,giáp tí bát niên minh hồng vũ thập thất niên xuân nhị nguyệt thượng hoàng ư tiên du sơn vạn phúc tự thí thái học sinh -炪𦷾,khấn trời mà đốt đấy 時平安王播遷于清池縣黄梅社舘泊處使裴仕林衛入親弟奉國公鄭杜營誘鄭椿入授以大權,thời bình an vương bá thiên vu thanh trì huyện hoàng mai xã quán bạc xứ sử bùi sĩ lâm vệ nhập thân đệ phụng quốc công trịnh đỗ dinh dụ trịnh xuân nhập thụ dĩ đại quyền -傾傾邊篆,nghiêng nghiêng bên triện nghĩ thầm 朱𢧚父子𠄩塘隔饒,cho nên phụ tử hai đường cách nhau 朝廷咮咄㖫㖫臨䘮尊號噲浪神宗,triều đình chua xót rưng rưng lâm tang tôn hiệu gọi rằng thần tông 鴻矑傳唱第,hồng lô truyền xướng đệ @@ -36404,8 +32439,6 @@ 餒𢚸払固別庒払,nỗi niềm chàng có biết chăng chàng 香淶味女茶漧喠情,Hương lây mùi nhớ trà khan giọng tình 花𡖼朝清劍調唭,hoa sánh chiều thanh kém điệu cười -花鮮麻供如也移,hoa tươi mà cũng như rã rời -落𡳺矯公納頭,kiều công nộp đầu 六月九日大風雨洪水,lục nguyệt cửu nhật đại phong vũ hồng thuỷ 因欺盘萡𧵆賒,Nhân khi bàn bạc gần xa 𠄩󰑼溋習料皮䋦萌,hai là rình rập liệu bề mối manh @@ -36421,7 +32454,6 @@ 呐喃㗂是㗂非典立文字吏依聖䝨,nói nôm tiếng thị tiếng phi đến lập văn tự lại y thánh hiền 𦛌蚕𣯡獸拯朱哾懷,ruột tằm lông thú chẳng cho đoái hoài 帝觀靈光大會以公信國寳爲内常侍,Đế quan Linh Quang đại hội dĩ Công Tín Quốc Bảo vi Nội thường thị -厨纏𢚸似柴,lòng tựa thầy 𠳐𠳒𦋦𫏾屏𦂛󰟴弹,Vâng lời ra trước bình the vặn đàn 𧵆低固𠬠户王,gần đây có một họ vương 𨕭頭󰖽泊外坡式味,trên đầu vẻ bạc ngoài pha thức màu @@ -36436,23 +32468,17 @@ 文武百官係朝班𢮿定之後或奏事詳見而退或有故事畢而出各宜循班磬折不得横去徑行,Văn võ bách quan hệ triều ban quải định chi hậu hoặc tấu sự tường kiến nhi thoái hoặc hữu cố sự tất nhi xuất các nghi tuần ban khánh triết bất đắc hoành khứ kinh hành 徽既降縛送武昌使生殺出於上威信行乎下不亦善乎孫盛曰柔遠能邇莫善於信,huy ký hàng phọc tống vũ xương sử sinh sát xuất ư thượng uy tín hành hồ hạ bất diệc thiện hồ tôn thịnh viết nhu viễn năng nhĩ mạc thiện ư tín 春正月朔賜員外郎魏國寳爵大僚𤤻,Xuân chính nguyệt sóc tứ Viên ngoại lang Nguỵ Quốc Bảo tước Đại liêu ban -五月差太傅鄭杜太保鄭檸等統率太原将廉郡公向導攻勦太原破偽永郡公營,ngũ nguyệt sai thái phó trịnh đỗ thái bảo trịnh ninh đẳng thống suất thái nguyên tướng liêm quận công hướng đạo công tiễu thái nguyên phá nguỵ vĩnh quận công khuyết danh dinh 准輸羕𧍰𧋻𡘮勢,chốn thua dường rồng rắn mất thế 草舍茹漸,thảo xá nhà tạm -伴𤿤買仍坊鮑魚,bạn bè mấy những phường bào ngư 自番𥒥别歲鐄,Từ phen đá biết tuổi vàng -時偽福王高國公缺等率眾奪擊殺會郡公于陣,thời nguỵ phúc vương cao quốc công tịnh danh khuyết đẳng suất chúng đoạt kích sát hội quận công vu trận 十二月冬南峯磐石上有神跡長廣各三尺深一寸不知某山,thập nhị nguyệt đông nam phong bàn thạch thượng hữu thần tích trường quảng các tam xích thâm nhất thốn bất tri mỗ sơn 𨢇󱸒𠱊底𣹕𫬱払𫨩,rượu mua sẽ để rót mời chàng hay -准宮别𠇍𨑮賖,chốn cung biết mấy mươi xa 㐌仃𠄩𡦂歸依厨尼,ðã đành hai chữ qui y chùa này 史臣吳士連曰英武大惡,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Anh Vũ đại ác 宴未終忽有彗星見東北長竟天,yến vị chung hốt hữu tuệ tinh hiện đông bắc trường cánh thiên 王以靈弩射之佗敗走,vương dĩ linh nỗ xạ chi đà bại tẩu -麻朱𡎛吏𨖲買吝,mà cho bùn lại vẩn lên mấy lần 詔繼今乂安建安馴象等衛所作商船二艘以便載粟,chiếu kế kim nghệ an kiến an tuần tượng đẳng vệ sở tác thương thuyền nhị sưu dĩ tiện tải túc 高宗皇帝諱龍󰥤英宗第六子也其母杜氏皇后以政隆寳應十壹年癸巳五月二十五日誕生天感至寳二年𠕋立爲皇太子英宗崩遂登大寳在位三十五年壽三十八歲崩于聖壽宮刑政不明盗賊蜂起饑饉帝觀逰無度臻李家之業於是乎衰矣,cao tông hoàng đế huý long trát anh tông đệ lục tử dã kì mẫu đỗ thị hoàng hậu dĩ chính long bảo ứng thập nhất niên quý tị ngũ nguyệt nhị thập ngũ nhật đản sinh thiên cảm chí bảo nhị niên sách lập vi hoàng thái tử anh tông băng toại đăng đại bảo tại vị tam thập ngũ niên thọ tam thập bát tuế băng vu thánh thọ cung hình chính bất minh đạo tặc phong khởi cơ cận đế quan du vô độ trăn lí gia chi nghiệp ư thị hồ suy hĩ -庚辰二十一年,canh thìn nhị thập nhất niên tống thiệu hưng tam thập niên 於是汝爲諷太后使出迎吕瑰王汝爲等乃閉諸城門立帝,ư thị nhữ vi phúng thái hậu sử xuất nghênh lữ khôi vương nhữ vi đẳng nãi bế chư thành môn lập đế 󰂇油扒斫如埃,ví dầu bắt chước như ai 時勸払停𠹾爵封,thời khuyên chàng đừng chịu tước phong @@ -36473,38 +32499,30 @@ 然無本不立無文不行,nhiên vô bản bất lập vô văn bất hành 状元車駕𠖰連,trạng nguyên xa giá rẽ lên 要𪡇強廛礼法恨𪬡拱渚衫師,yêu nể càng gìn lễ phép giận hờn cũng chớ săm sưa -𠅎務,mùa mất mùa 潘彦以爲恇怯斬之以徇󰕛,phan ngạn dĩ vi khuông khiếp trảm chi dĩ tuẫn chúng 歆遙到底固功恾,hôm dao đáo để cố công mang 三哥知之復索如初竟不䏻得,tam kha tri chi phục sách như sơ cánh bất năng đắc -四愿天下太平,tứ nguyện thiên hạ thái bình 召拱垣立後開是音義,triệu Củng Viên lập hậu khai thị âm nghĩa -信𠫾信吏别包工呈,tin đi tin lại biết bao công trình 横山没𦄂買𨢟基圖,hoành sơn một dải mới gây cơ đồ 阮廌李子晋武夢原黃憲阮誠皆預焉,Nguyễn Trãi Lí Tử Tấn Vũ Mộng Nguyên Hoàng Hiến Nguyễn Thành giai dự yên -己酉二十年,kỉ dậu nhị thập niên minh hoằng trị nhị niên 媄昆仍莽卢欧,mẹ con những mảng lo âu 後廣南土將互相殺掠吞併黄悉攻勦平之,hậu quảng nam thổ tướng hỗ tương sát lược thôn tính hoàng tất công tiễu bình chi 其為為人雅量喜怒不形於色家未嘗鞭以以笞奴隷或笞之則數其過失然後行笞嘗命家僮守舟國父家僮敺之其人馳吿,kì vi vi nhân nhã lượng hỉ nộ bất hình ư sắc gia vị thường tiên vechu dĩ si nô lệ hoặc si chi tắc số kì quá thất nhiên hậu hành si thường mệnh gia đồng thủ chu quốc phụ gia đồng khu chi kì nhân trì cáo 其禀性仁哲頴悞通文武大畧至於禮樂射御書數等藝無不精諳云,kì bẩm tính nhân triết dĩnh ngộ thông văn vũ đại lược chí ư lễ lạc xạ ngự thư số đẳng nghệ vô bất tinh am vân 湯湯海瘴雲燒石鎔我張舜絃扇爲熏風,Thang thang hải chướng vân thiêu thạch dung ngã trương Thuấn huyền phiến vi huân phong 朝清歷󰖽齋盧娓蘆陀羕小盧初從,chiều thanh lịch vẻ trai lơ vãi lờ đờ dáng tiểu lơ thơ tuồng -頭固𠬠具㐌𬙞𨑮𢆫頭𩯀白菲,đầu có một cụ đã bảy mươi tuổi đầu tóc bạc phơ 武爵六品用折衝巾爵髙無職得朿󰅾戴角頂巾,võ tước lục phẩm dụng triết xung cân tước cao vô chức đắc thúc đái đái giác đỉnh cân 強認強浽陣雷,càng nhìn càng nổi trận lôi 坫廊庄敢呐之,xóm làng chẳng dám nói chi 雖排抑有徒朕不爲間,Tuy bài ức hữu đồ trẫm bất vi gián 初立都大城隍神及風雲雷雨𡊨無祀鬼𡊨以時祭祀,Sơ lập đô đại thành hoàng thần cập phong vân lôi vũ đàn vô tự quỷ đàn dĩ thời tế tự -傳計礼雷傕,chuyện kể lể lôi thôi 𢪀時強悴𢖵時𨃸傷,nghĩ thời càng tủi nhớ thời luống thương 棱𡓾發𡓾濫𡓾,rừng rẫy phát rẫy làm rẫy 𠺚𡂷添息臆昆蟡,băn khoăn thêm tức ngực con ve -埃埃𬂙体魂魄淶,ai ai trông thấy hồn kinh phách rời 或兼二三四社及社正史監為社官,hoặc kiêm nhị tam tứ xã cập xã chính sử giám vi xã quan 秋七月齊帝以李叔獻爲交州刺史,Thu thất nguyệt Tề Đế dĩ Lí Thúc Hiến vi Giao Châu Thứ sử 边𡗶谷𣷭󰅲爲,bên trời góc bể bơ vơ 閉𥹰娘辱禅関,bấy lâu nương náu thiền quan -吏固蔑梗外意𬯰俸踈渃動𠊚爲,lại có một cành ngoài ấy lẻ bóng thưa ánh nước động người vay 元音,nguyên âm 呌饒博󱃨調𨆢𧗱茄,kêu nhau vác cuốc đều lui về nhà 副将少尉羙郡公鄭桓卒,phó tướng thiếu uý mĩ quận công trịnh hoàn tốt @@ -36520,13 +32538,11 @@ 至是命李常傑擊破之制麻那復納其地,chí thị mệnh lí thường kiệt kích phá chi chế ma na phục nạp kì địa 󰠐󱔲濫𢖵閉㐌𥹰𤶐,thầm trông trộm nhớ bấy lâu đã chồn 鷹鷂歐,ưng diều hâu -南𤓢𪸯蝼𧌂瘖𤴬,sâu bọ ốm đau 務,vụ 夏四月申明人命訟事遵如景統六年之制,hạ tứ nguyệt thân minh nhân mệnh tụng sự tuân như cảnh thống lục niên chi chế 春三月再立皇后三佐國皇后立元簧后立教皇后,Xuân tam nguyệt tái lập hoàng hậu tam Tá Quốc hoàng hậu Lập Nguyên hoàng hậu Lập Giáo hoàng hậu 勒監禁衛都賜昂田三十𤱈,Lặc giám Cấm vệ đô tứ Ngang điền tam thập mẫu 󰣑𣈜搏󱫴探󱨶歇渃㛪𥙩𥭑崇𢫝𨖲,sớm ngày vác cuốc thăm đồng hết nước em lại gàu sòng đong lên -𧊉浪𦋦之𥹰,bướm rằng ra chi lâu 飛卿生廌亦中太學生元旦有詩集曰氷胡傳于世,phi khanh sinh trãi diệc trúng thái học sinh nguyên đán hữu thi tập viết băng hồ truyền vu thế 莫茂洽股慄心驚收殘卒㨿長江自守,Mạc Mậu Hợp cổ lật tâm kinh thu tàn tốt cứ trường giang tự thủ 補翰林院及四道属五百十五人,Bổ Hàn lâm viện cập tứ đạo thuộc ngũ bách thập ngũ nhân @@ -36538,7 +32554,6 @@ 撑萻古樹𧷺如傘𤽸󰎔長江滂語詞,xanh om cổ thụ tròn như tán trắng xoá trường giang phẳng ngỡ tờ 㗂𠊛嗃󱛑外𡑝相公矗式慇勤𢜠𣋀,tiếng người xao xác ngoài sân tướng công sực thức ân cần mừng sao 三明差官賫勑賜土官曰爾以魁傑之才敦厚之質明達先見昔輸誠効力尽忠朝廷撫念爾勞特加顯職,Tam Minh sai quan tê sắc tứ thổ quan viết Nhĩ dĩ khôi kiệt chi tài đôn hậu chi chất minh đạt tiên kiến tích thâu thành hiệu lực tận trung triều đình phủ niệm nhĩ lao đặc gia hiển chức -假女渃詫之𠇮玉,giả nợ nước sá chi mình ngọc 拱篤没𢚸底固蹺,cũng giốc một lòng để có theo 内傷外感投湯五柴,nội thương ngoại cảm đầu thang ngũ sài 時謙柄坐𭁈黎𡺄石誌爲朝中所劾故黜之,thời khiêm bính toạ dữ lê sạn thạch chí vi triều trung sở hặc cố truất chi @@ -36546,9 +32561,7 @@ 𧛋𡎢,nệm ngồi 丿丕因蒸𨍦兵焒,phút vậy nhân chưng sau binh lửa 簡,Giản -焮蒼生於,hân hương cân thiết hoả khí dã thương sinh ư 𡛔𤾓畝𪽣拱㗂𢘾𫯳,gái trăm mẫu ruộng cũng tiếng nhờ chồng -瀝桃源𤂬𣜾通,lạch đào nguyên suối chưa thông 春二月帝親征麻皇大發丹波四洞拨之,Xuân nhị nguyệt đế thân chinh Ma Hoàng Đại Phát Đan Ba tứ động bạt chi 今於󰱑所言意疑臣等有所奸横而使陛下别立親以防之願付之獄官問其虚實,kim ư đài sở ngôn ý nghi thần đẳng hữu sở gian hoành nhi sử bệ hạ biệt lập thân dĩ phòng chi nguyện phó chi ngục quan vấn kì hư thực 𪪳婆強呐強𤴬,Ông bà càng nói càng đau @@ -36565,13 +32578,11 @@ 夏四月申定舟車轎傘儀仗衣服之制将行會盟禮故也,hạ tứ nguyệt thân định chu xa kiệu tản nghi trượng y phục chi chế tương hành hội minh lễ cố dã 尋尼稱底󰑼昆丐茹,tìm nơi xứng để là con cái nhà 此天授人應之時親衛尚何疑哉,Thử thiên thụ nhân ứng chi thời Thân vệ thượng hà nghi tai -沛縁沛刼辰蹺,phải duyên phải kiếp thì theo 新置強力司,Tân trí cường lực ti 𢬣𨁮𡎟𥒥如𬒂砬𥔧,tay lần hang đá như phên chập chồng 弄中阮𪮏,lóng trong ngón tay 于時統領官富郡公鄭根迅差麾下陳進朝吳廷椿杜曆髙曛等各率所𬋩内候兵進擊,Vu thời Thống lĩnh quan Phú quận công Trịnh Căn tấn sai huy hạ Trần Tiến Triều Ngô Đình Xuân Đỗ Lịch Cao Huân đẳng các suất sở quản nội hầu binh tiến kích 是夜雹,thị dạ bạo -丕,sum họp rập rập vậy 山西六府二十四縣,Sơn Tây lục phủ nhị thập tứ huyện 遣胣別包窮,khiến dạ biết bao cùng 𫃵羅𦃿𫃚中代貴人貴物每㝵全奴,lụa là vải vóc trong đời quý nhân quý vật mọi người toàn no @@ -36582,10 +32593,8 @@ 小童咀問嘆𨱽,tiểu đồng thở vắn than dài 設五府掌署,thiết ngũ phủ chưởng thự 明人文琴彭既降乃復攻茶麟砦,Minh nhân văn Cầm Bành ký hàng nãi phục công Trà Lân trại -君親渚報𢚸更,quân thân chưa báo lòng canh 耒𫥨𧏵󱞜𩄲𣵶,rồi ra rồng ngược mây xuôi 小童畧㐌爲𨉓托寃,tiểu đồng trước đã vì mình thác oan -谷城南𦫼蔑,góc thành nam lều một căn 𠳚戈韱唸󰡎楼吀𫥨遊學長州圭外,gửi qua xắm nắm dưới lầu xin ra du học trường châu quê ngoài 武威王唯太宗之子亦為之,Vũ Uy vương Duy Thái Tông chi tử diệc vi chi 󰱥今在外各衙門府縣州各衙首領官有陞調者吏部移文該知衙門詳勘果有廉勤䏻幹事任内公務無廢鈌者方許陞調,Kế kim tại ngoại các nha môn phủ huyện châu các nha thủ lĩnh quan hữu thăng điều giả Lại bộ di văn cai tri nha môn tường khám quả hữu liêm cần năng cán sự nhiệm nội công vụ vô phế khuyết giả phương hứa thăng điều @@ -36600,7 +32609,6 @@ 遣𫀅坦趙麻𤽗陳稀連爫反,khiến xem đất triệu mà ngươi trần hy liền làm phản 𮗓緣蓮㗂哙娘,giác duyên lên tiếng gọi nàng 悲除仕𨀈汝澄細低㐌隊恩蒸𢚸払,bây chừ sẩy bước nhỡ chừng tới đây đã đội ơn chưng lòng chàng -㐌蒸𢆥𨎠生蔑,đã chưng năm trước sinh một con vậy 復令東閣大𭓇士道源伯阮文泰,phục lệnh đông các đại học sĩ đạo nguyên bá nguyễn văn thái 頒知府印停路安撫印,Ban tri phủ ấn Đình lộ an phủ ấn 㩱囉,tước ra @@ -36617,17 +32625,14 @@ 旌旗旌節幛扇五方盖,tinh kì tinh tiết trướng phiến ngũ phương cái 丿連堵𤝽𦋦外,phút liền đổ lốt ra ngoài 尋󰠲時拱別信𤑟𤉜,tìm đâu thì cũng biết tin rõ ràng -固者情深買,có giả tình thâm mấy 從容也𠃅清齋謝山僧吏請台𨖲塘,thong dong giã mái thanh trai tạ sơn tăng lại thảnh thơi lên đường 腥汚拯播典𠇮,tanh ô chẳng bá đến mình 𤌋沉高󰞺㗂弹𧵆賒,Khói trầm cao nét tiếng đàn gần xa 䒹蘭𦬑𫏾𡑝㐌𢲨𦰟蘋箕边𪤄迻香,chồi lan nở trước sân đã hái ngọn tần kia bên bãi đưa hương 𦖑𠳒𡅳乳從容,Nghe lời khuyên nhủ thong dong 𢚸妾似𩃳𦝄蹺唯,lòng thiếp tựa bóng trăng theo dõi -𥙩𦲿桎爫旗𦲿蓮爫㳥,lấy lá chuối làm cờ lá sen làm lộng 况余與汝等生於擾攘之秋長於𦫒難之際竊見偽使徃來道途旁午掉鴞鳥之寸舌而凌辱朝廷委犬羊之尺軀而倨傲宰輔,Huống dư dữ nhữ đẳng sinh ư nhiễu nhương chi thu trưởng ư gian nan chi tế thiết kiến nguỵ sứ vãng lai đạo đồ bàng ngọ trạo kiêu điểu chi thốn thiệt nhi lăng nhục triều đình uỷ khuyển dương chi xích khu nhi cự ngạo tể phụ 𫔸𡗶𢌌𨷑塘𩄲花嘲𡉦杏香𠖤埮枌,cửa trời rộng mở đường mây hoa chào ngõ hạnh hương bay dặm phần -香論碁殘席客催,hương luồn cờ tàn tiệc khách thôi 楼䜹翁月𥈶󱚢,lầu thơ ông nguyệt nom vào 唒𡎥󰘇数揕𧏵,dẫu ngồi cửa sổ chạm rồng 簞󱗭,đan giỏ @@ -36635,10 +32640,8 @@ 欺󰅹役急吏𥈰𠓇𦝄,khi nào việc gấp lại hòng sáng trăng 猛雷㗂代林已車世,mãnh lôi tiếng dậy rầm rì xa thay 㗂確確偷店,tiếng xác xác thâu đêm -従容固逹欺,thong dong có đạt khi 大臣黎受等同上章自劾求免,đại thần lê thụ đẳng đồng thượng chương tự hặc cầu miễn 彊荄𠯪𡗋彊冤債𡗉,càng cay nghiệt lắm càng oan trái nhiều -乙卯二十六年,ất mão nhị thập lục niên minh hoằng trị bát niên 然君子每以矜大過󰁮責備其賢,nhiên quân tử mỗi dĩ căng đại quá cử trách bị kì hiền 󱰣班𠹾卒𠬠皮,thờn bơn chịu tốt một bề 民吊伐之師莫先去暴,dân điếu phạt chi sư mạc tiên khứ bạo @@ -36656,7 +32659,6 @@ 刀焒共𣳔瑟岡,dao lửa cũng dòng sắt gang 許諒山處權參政阮哿致事,hứa lạng sơn xứ quyền tham chính nguyễn cả trí sự 阿󱬴学特󱙌󰬾𨻫習茗都饒呐㗂陪,ả tê học được năm ba luống rấp rểnh đua nhau nói tiếng bồi -吀柴拠𫥨保廊重朱𤾓貫,xin thầy cứ ra bảo làng trọng cho trăm quan 設御象監御馬監,thiết ngự tượng giám ngự mã giám 遠涉萬李士卒疲勞此至嶺南不復堪鬪,Viễn thiệp vạn lí sĩ tốt bì lao thử chí Lĩnh Nam bất phục kham đấu 睠惟,Quyến duy @@ -36681,13 +32683,11 @@ 然徃亡猶有迯亡者帝乃嚴加東約捕得迯亡者斬之以徇軍復整,nhiên vãng vong do hữu đào vong giả đế nãi nghiêm gia đông ước bổ đắc đào vong giả trảm chi dĩ tuân quân phục chỉnh 春二月地震,Xuân nhị nguyệt địa chấn 諸将佐皆以次受封,chư tướng tá giai dĩ thứ thụ phong -辛丑,tân sửu minh vĩnh lạc thập cửu niên 造日鼎清瀾延明三舟,Tạo Nhật Đỉnh Thanh Lan Diên Minh tam chu 旨揮大臣文武百官等略曰汝諸人不復,Chỉ huy đại thần văn võ bách quan đẳng lược viết Nhữ chư nhân bất phục 事畢即日類取中三塲干人中四塲干人作簿公同差考試官署字以防奸詐,Sự tất tức nhật loại thủ trúng tam trường can nhân trúng tứ trường can nhân tác bạ công đồng sai khảo thí quan thự tự dĩ phòng gian trá 命爫命𠹾呌麻埃傷,Mình làm mình chịu kêu mà ai thương 東北二道軍皆属焉,đông bắc nhị đạo quân giai thuộc yên -𣉳𣋚󰅒從且沫𡗶滥,buổi hôm nay thong thả mát trời 城𨫊󱩯振丕高可𬏓󰁰丈,thành sắt chăn chắn vậy cao khả vài mươi trượng 帝體貌英偉天性寬和有君之德惜夫享國於久未見其有爲也壬子陽德元年清康熙十一年春正月仍給開國功臣黎來祭田孫姪世守祀事,đế thể mạo anh vĩ thiên tính khoan hoà hữu quân chi đức tích phu hưởng quốc ư cửu vị kiến kì hữu vi dã nhâm tí dương đức nguyên niên thanh khang hi thập nhất niên xuân chính nguyệt những cấp khai quốc công thần lê lai tế điền tôn điệt thế thủ tự sự 𭛣之𪡔哭熷𤇊,việc chi la khóc tưng bừng @@ -36696,14 +32696,12 @@ 魚浪󰥎分壻昆,Ngư rằng Làm phận rể con 勑旨刑部𠕋子簽黄長衣𠕋子,sắc chỉ hình bộ sách tử thiêm hoàng trường y sách tử 𤠄㐌󰁯杜烝󱹐边墻,gà đã lên đỗ chưng chuồng bên tường -木𣘃,mọc cây 紹平凣七,thiệu bình phàm thất 尊師爫法如壇升天,tôn sư làm phép như đàn thăng thiên 恥䀡覩󰘚󰜋茹,Sảy xem đủ mặt một nhà 春三月忽有神人到城門指城,xuân tam nguyệt hốt hữu thần nhân đáo thành môn chỉ thành 占占𠽖馭󰋇𣈜雉𨖅,chăm chăm giục ngựa mấy ngày trẩy sang 娘浪扒䖳騰𡳪件󰀡証故坤隊堆孤,nàng rằng bắt chạch đằng đuôi kiện vô chứng cớ khôn đòi đôi co -四海朝𧗱𬂙𫀅鄭主底碑皇朝,trông xem trịnh chúa để bia hoàng triều 定取士科,Định thủ sĩ khoa 夏四月有彗星見西方,Hạ tứ nguyệt hữu tuệ tinh hiện Tây phương 𪁎驟󰑼臼𪁎󱰃,sáo sậu là cậu sáo đen @@ -36720,29 +32718,21 @@ 𦬑囊眉𩈘𤑟𤉜媄吒,nở nang mày mặt rỡ ràng mẹ cha 帝諭在朝諸臣曰師回為有中興之功并父熾有,Đế dụ tại triều chư thần viết Sư Hồi vị hữu trung hưng chi công tịnh phụ Xí hữu 些乙悶閑官悶冷卢台為累沛蜍於,ta ắt muốn nhàn quan muốn rảnh lo thay vì lụy phải thờ ơ -塊情固買𠇍𡽫滝,khối tình có mãi mấy non sông 名曰大越史記全書增入鴻庞蜀王外紀總若干卷今已成編,danh viết đại việt sử kí toàn thư tăng nhập hồng bàng thục vương ngoại kỉ tổng nhược can quyển kim dĩ thành biên 劳刀淬分之遲,lao đao chút phận chi chầy 𤍊𤉜涅玉𤇥𤍶𨤔𣘈,rõ ràng nét ngọc nhập nhoà vẻ son -秦便世𦓡空哿𠰚別包𣉹哿塊󱳮,tằn tiện thế mà không khá nhỉ biết bao giờ khá khỏi buồn lo 弊袴󱧔里㐌门旦𦡟,tệ khố rách rưới đã mòn đến lưng 辛酉大定二年宋紹興十一年,Tân Dậu Đại Định nhị niên Tống Thiệu Hưng thập nhất niên -方之坦几𢄂,phương chi đất kẻ chợ nấu gạo châu -底朱𡥵𪨅弹婆拱䀡,để cho con thẻ đàn bà cũng xem 又令諸軍造浮橋過潭江渡被風波折破二日未成因下令三軍爭渡黄舍江至安决黔皷山駐營,Hựu lệnh chư quân tạo phù kiều quá Đàm Giang độ bị phong ba chiết phá nhị nhật vị thành nhân hạ lệnh tam quân tranh độ Hoàng Xá giang chí Yên Quyết Kiềm Cổ sơn trú dinh 𩅹噴𩈘渃笛扃屋楼,mưa phun mặt nước địch quanh ốc lầu 虚空焒𤎕俸耗秩油,hư không lửa tắt bỗng hao mất dầu 倍𪠞債躡綽接,vội đi trái dép rước tiếp 衞王吕相纀𨉟󱡴軒,vệ vương lã tướng buộc mình cửa hiên -念經,sớm tối niệm kinh 如有可釆必顯加榮擢雖有愚㦉戇疏亦不之罪,như hữu khả thái tất hiển gia vinh trạc tuy hữu ngu ý tráng sớ diệc bất chi tội -管席詔薈礼排恰,quản tịch chiếu cói trải bày khắp sân -窖台逹垥人間,khéo thay đạt đắp nhân gian 𠹽𡃻払喂未桂枝,cay đắng chàng ôi vị quế chi 󰆑餘乃還,Khánh Dư nãi hoàn 子男女同嫁為婚姻者並不得置為一社社長,tử nam nữ đồng giá vi hôn nhân giả tịnh bất đắc trí vi nhất xã Xã trưởng 人君於仁義亦然以之存心而安所止,Nhân quân ư nhân nghĩa diệc nhiên dĩ chi tồn tâm nhi an sở chỉ -箕仍几芇𢃱芇芇巴,kìa những kẻ nào mũ nào nào ba 闭除固𨤰𨅸𡎢爫声,bấy giờ có nhẽ đứng ngồi làm thinh 乃知人之期望不可踰分限也,Nãi tri nhân chi kì vọng bất khả du phân hạn dã 㐱𥙩𠅜些呐實𦷾,chỉn lấy lời ta nói thực đấy @@ -36765,24 +32755,20 @@ 緣𡨧𠭤爫蒸緣醜,duyên tốt trở làm chưng duyên xấu 即命何栗等就五刑院檢得壬子至丁卯共一百二十五案,tức mệnh hà lật đẳng tựu ngũ hình viện kiểm đắc nhâm tí chí đinh mão cộng nhất bách nhị thập ngũ án 夏五月朔日食,hạ ngũ nguyệt sóc nhật thực -徒媄绳盧扒姉𡥚黄嵩,đồ mẹ thằng lư kỷ bắt chị gả hoàng tung 中書科改為吏科海科改為户科東科改為禮科南科改為兵科西科改為刑科北科改為工科編科改為尚寶寺各道行遣改為宣政使司,trung thư khoa cải vi lại khoa hải khoa cải vi hộ khoa đông khoa cải vi lễ khoa nam khoa cải vi binh khoa tây khoa cải vi hình khoa bắc khoa cải vi công khoa biên khoa cải vi thượng bảo tự các đạo hành khiển cải vi tuyên chính sứ ti 催催些㐌默𢬣埃耒,Thôi thôi ta đã mắc tay ai rồi 𠦳行柑橘昆隊𪧘,ngàn hàng cam quýt con đòi cũ 变𦋦上捧𤑟𤉜变相随󰡫午昂埃當,biến ra thượng bổng rõ ràng biến tướng tùy thế ngõ ngàng ai đương 退權吼𠾶󰑼例𠰘侯勿表𠫾𧗱苦信,thói quyền khỏng khảnh là lề miệng hầu vắt vẻo đi về khó tin -𥪝棱𣘃意埃槞,trong rừng cây ấy ai trồng 自低𧣳𣷭邊𡗶𤓢湄退退圭𠊛󰜋身,từ đây góc bể biên trời nắng mưa thui thủi quê người một thân 櫃車民沛驛亭典尼,cũi xe dân phải dịch đình đến nơi 賜阮亮采黄珣陳永綏等進士及第阮義立等五人進士出身阮公族等十二人同進士出身,tứ nguyễn lượng thái hoàng tuân trần vĩnh tuy đẳng tiến sĩ cập đệ nguyễn nghĩa lập đẳng ngũ nhân tiến sĩ xuất thân nguyễn công tộc đẳng thập nhị nhân đồng tiến sĩ xuất thân 固吒吒打媄𨁨固𫯳時奴吏㨲仍槌,có cha cha đánh mẹ quăng có chồng thì nó lại văng những dùi 設軍所在死亡必󰕛既不足禦敵當復更發,thiết quân sở tại tử vong tất chúng ký bất túc ngự địch đương phục cánh phát 雲為排歇畧娄𠳨𠳒,vân vi bày hết trước sau mọi lời -蕯隣工怛時謁買買󱯤,sát nghỉ lăn trong đất thời ngái mãi mới trỗi 春正月改元,xuân chính nguyệt cải nguyên 係𠊛無道世𠱋𭉷屍,hễ người vô đạo thế dầu nhổ thây 補込斗室最沁𣎀長,bỏ vào đẩu thất tối tăm đêm trường -油或𧍰爭𤞻都蝶容,dẫu hoặc rồng tranh hùm đua 雲仙英唉故知𣷮鐄固別世尼庄󰑼,vân tiên anh hỡi cố tri suối vàng có biết thế ni chăng là 土将元郡公,thổ tướng nguyên quận công 閏六月右都督全郡公鄭梯卒,Nhuận lục nguyệt Hữu đô đốc Toàn quận công Trịnh Đệ tốt @@ -36820,7 +32806,6 @@ 會明都司張䧺領糧船三百餘艘自東官至,hội minh đô ti trương hùng lĩnh lương thuyền tam bách dư sưu tự đông quan chí 更迡庒𥄭仍韜式𢙇,canh chày chẳng ngủ những thao thức hoài 其餘充禁衛禁軍,Kì dư sung Cấm vệ Cấm quân -房眉𫽄趂,phòng mi chẳng sấn 乙未二年宋至道元年,Ất Mùi nhị niên Tống Chí Đạo nguyên niên 昆𧏰,con sam 勢拱碑撑拱榜鐄,thế cũng bia xanh cũng bảng vàng @@ -36845,10 +32830,8 @@ 十日有雲不雨黄龍見于端明閣,thập nhật hữu vân bất vũ hoàng long hiện vu đoan minh các 癸酉五年明崇六年禎春正月龍泉山崩,Quý Dậu ngũ niên Minh Sùng lục niên Trinh Xuân chính nguyệt Long Tuyền sơn băng 昆或呌冽,con hoặc kêu rét -夏五月龍隊���塔頽,thời quốc gia vô sự nhân dân lạc khang cư quan giả cửu ư kì chức tại quán các giả thập niên xuất thân tại tỉnh cục giả thập ngũ niên xuất thân tể tướng tắc trạch tông thất hiền năng hữu đạo nghệ thông thi thư giả vi chi 感,cảm 尙書黄福復設官分任清化以北,Thượng thư Hoàng Phúc phục thiết quan phân nhiệm Thanh Hoá dĩ Bắc -空推冲准芝𬞕,không suy trong chốn chi lan 𡗶西朗蕩䏾鐄,Trời tây lãng đãng bóng vàng 翁怒為󰠳車紙𧺃娘󰅹制帝扯𩄲撑,ông nọ vì đâu xe chỉ đỏ nàng nào chơi đấy xẻ mây xanh 東征翊聖武德三王聞之皆帥府兵入伏禁城,đông chinh dực thánh võ đức tam vương văn chi giai soái phủ binh nhập phục cấm thành @@ -36868,16 +32851,11 @@ 馬鞍安馭,mã yên yên ngựa 𥙩調道𭓇𠳨税,lấy điều đạo học hỏi thuê 三上疏諫,Tam thượng sớ gián -抉竹𨀈戈𢚸𤂬,quét trúc bước qua lòng suối 翹群魚謹別之,Kiều còn ngơ ngẩn biết gì -㐌迻緣細閣藤,đã đưa duyên tới các đằng -偨伵外𥄫𥇚𢺺排,thầy tớ ngoài gấp ghé chia bài 以天城長公主嫁忠誠王,dĩ thiên thành trưởng công chúa giá trung thành vương -丐罪𤾓𢆥払𠹾奇,cái tội trăm năm chàng chịu cả 丁卯群臣上表賀登極,đinh mão quần thần thượng biểu hạ đăng cực 占城來貢,Chiêm Thành lai cống 畧朱補恄仍㝵,trước cho bõ ghét những người -丐󰔙𫼳𬕷媄𧺃,cái trai mang giỏ 習情𪩥𠰺時皮眾些,tập tành lớn dậy thời vừa chúng ta 朱奴打論饒𫢩群埃些仕料𡂲去𠫾,cho nó đánh lộn nhau nay còn ai ta sẽ liệu rày khử đi 二帝出師討賊,Nhị Đế xuất sư thảo tặc @@ -36907,7 +32885,6 @@ 固𠊛𡊨越𨖲制󰘇伽,Có người đàn việt lên chơi cửa già 凡有智𧥾武勇至軍門皆樂為用,phàm hữu trí thức vũ dũng chí quân môn giai lạc vi dụng 船中人𠹛閙號泣,Thuyền trung nhân há náo hiệu khấp -恒爫徒虎漚㝵,hằng làm trò dối 馮公撟󱙹𠽇塘,phùng công kiệu trước nạt đường 是年以鄭公旦為兵部尚書王克述為吏科給事中武德康為户科給事中陳棨为刑科給事中乙未六年明成化十一年,Thị niên dĩ Trịnh Công Đán vi Binh bộ thượng thư Vương KHắc Thuật vi Lại khoa cấp sự trung Vũ Đức Khang vi Hộ khoa cấp sự trung Trần Khải vi HÌnh khoa cấp sự trung Ất Mùi lục niên Minh Thành Hoá thập nhất niên 𢯏𢷀𠱋𠯇㗂絲,bẻ bai rủ rỉ tiếng tơ @@ -36915,7 +32892,6 @@ 詔憲誠𤤻師自是占城執藩臣禮奉貢不鈌,chiếu hiến thành ban sư tự thị chiêm thành chấp phiên thần lễ phụng cống bất khuyết 睿宗受神之初留心圖治󰱇将練兵設科取士帝箴有制皇訓有書自可有為,Duệ Tông thụ thần chi sơ lưu tâm đồ trị tuyển tướng luyện binh thiết khoa thủ sĩ đế châm hữu chế hoàng huấn hữu thư tự khả hữu vi 賜阮勉阮珙進士及第阮璜等二人進士出身華有謨等十二人同進士出身,Tứ Nguyễn Miễn Nguyễn Cung tiến sĩ cập đệ Nguyễn Hoàng đẳng nhị nhân tiến sĩ xuất thân Hoa Hữu Mô đẳng thập nhị nhân đồng tiến sĩ xuất thân -𢚸埌香𤌋接傳𦋦,lòng nương nhang khói tiếp truyền ra 名碎鄧𤍎㗂柴吨賖,danh tôi đặng rạng tiếng thầy đồn xa 𪽞娘羅主𠊚羅客,ruộng nương là chủ người là khách 暹羅三佛齊等國商人入雲屯鎮進寳物乞行買賣,Tiêm La Tam Phật Tề đẳng quốc thương nhân nhập Vân Đồn trấn tiến bảo vật khất hành mải mại @@ -36933,7 +32909,6 @@ 茄箏𡎢竚邊䒹橘花霂𢚸埃󰖽𤽸𥯒,nhà tranh ngồi giữ bên chồi quýt hoa móc lòng ai vẻ trắng tơi 冬十月嘉慈皇后崩于龍潭鄕昭󰆑寺今肇󰆑寺是也,đông thập nguyệt gia từ hoàng hậu băng vu long đàm hương chiêu khánh tự kim triệu khánh tự thị dã 嗔朱𠬠將饒󰠃提兵,xin cho một tướng nhau cùng đề binh -几忠𠊚佞固𡗶於𥪝,kẻ trung người nịnh có trời ở trong 陳即削髮入謝而去嘗至青威古覧村寺居後不知所之,Trần tức tước phát nhập tạ nhi khứ thường chí Thanh Oai Cổ Lãm thôn tự cư hậu bất tri sở chi 默𠇮爫𤝞默𠇮爫蛦,mặc mình làm chuột mặc mình làm dơi 莫使阮𠃔欽阮永祈鄧顕阮䏻潤武師錫阮澧等如明歳貢,Mạc sử Nguyễn Doãn Khâm Nguyễn Vĩnh Kì Đặng Hiển Nguyễn Năng Nhuận Vũ Sư Tích Nguyễn Lễ đẳng như Minh tuế cống @@ -36943,7 +32918,6 @@ 妾如花㐌离梗,Thiếp như hoa đã lìa cành 恨拯特扛絲丕,hận chẳng được giăng tơ vậy 𠳨鶯每餒初𨍦,hỏi oanh mọi nỗi xưa sau -昏真断俸��,hôn chân đoạn 爲花朱沛杜塘尋花,vì hoa cho phải dò đường tìm hoa 閉𥹰󰘂圣預掑,Bấy lâu cửa thánh dựa kề 敬盎那蜍几茶,kính ang nạ thờ kẻ già @@ -36976,7 +32950,6 @@ 其試法分為四區四政共𭛁一題,Kì thí pháp phân vi tứ khu tứ chính cộng phát nhất đề 軍渃燕馭渃胡拯埃垠欺侵𪡍,quân nước yên ngựa nước hồ chẳng ai ngăn khi xâm lấn 𠳨払王󰞹共󰑼翠雲,Hỏi chàng Vương quan cùng là Thuý Vân -赦朱民廊空沛納羝女,tha cho dân làng không phải nộp dê nữa 曷清咤𪿒分𢤞,Hạt mưa sá NGẠI phận hèn 十四日頒洪德軍務凡二十七條,thập tứ nhật ban hồng đức quân vụ phàm nhị thập thất điều 茹󰘂底淋炭𡥵踈𢘽𥙩埃𡃚及功役停補髀𡞕𥘷終𡗋仉𠴓𡀂,nhà cửa để lầm than con thơ dại lấy ai rèn cặp công việc đành bỏ bễ vợ trẻ trung lắm kẻ đe loi @@ -36991,12 +32964,9 @@ 窻𦝄𡕷揆壁湄也淶,Song trăng quạnh quẽ vách mưa rã rời 吾不賢焉則所任之人亦不賢桀紂之於曹廉惡來是也,ngô bất hiền yên tắc sở nhiệm chi nhân diệc bất hiền kiệt trụ chi ư tào liêm ác lai thị dã 鐄𥒥共払它懇咘,vàng đá cùng chàng đà gắn bó -𭈥英伴𫥨𣌋最,nếu anh bận ra sớm tối -浽払刘易别麻盘,nuôi chàng lưu dễ biết mà bàn 帝諭在朝諸臣云范溥國之賊臣爾故罷之,Đế dụ tại triều chư thần vân Phạm Phổ quốc chi tặc thần nhĩ cố bãi chi 於世信之𠰘待盃,ở thế tin chi miệng đãi bôi 贈工部右侍郎,tặng công bộ hữu thị lang -光緒𪜀𠁀茹清,quang tự là đời nhà thanh 多方歎曰吳以才致貴亦以才致死但恨不死戰陣耳,đa phương thán viết ngô dĩ tài trí quý diệc dĩ tài trí tử đản hận bất tử chiến trận nhĩ 世事󰛐腰妾悶人情𡛔汝𫯳初,thế sự trai yêu thiếp mọn nhân tình gái nhớ chồng xưa 固毫光𤈜𢜝庄敢𧵆,có hào quang chói sợ chẳng dám gần @@ -37005,7 +32975,6 @@ 𪀄呌花𦬑𣈜春凈,chim kêu hoa nở ngày xuân tạnh 再下對断死罪,tái hạ đối đoạn tử tội 春正月馬援沿海而進隨山刊道千餘里至浪泊上羅城西街之西名浪泊與王戰,Xuân chính nguyệt Mã Viện duyên hải nhi tiến tuỳ sơn san đạo thiên dư lí chí Lãng Bạc thượng La Thành Tây Nhai chi tây danh Lãng Bạc dữ vương chiến -傷𫯳𢧚餒哭比絲,thương chồng nên nỗi khóc tì ti 白素繞壮式印移移,bạch tố nhiễu trắng thức in dầy dầy 門謝罪復請迎車駕,môn tạ tội phục thỉnh nghênh xa giá 油油𦹵󱢔花残,dàu dàu cỏ úa hoa tàn @@ -37016,14 +32985,10 @@ 易侯𬷤𤐠󰋇吝女牢,dễ hầu gà luộc mấy lần nữa sao 客公侯𥄫𥊘𬂙𬁖,khách công hầu ngấp nghé trông sao 事娘㐌世𠳒柴敢信,Sự nàng đã thế lời thầy dám tin -工怛,kính trong đất 其餘各陞職爵有差,Kì dư các thăng chức tước hữu sai 𬂙蹺芇体󰠲芇,trông theo nào thấy đâu nào 𠰘𩛜頭󱖺沛𨆶,miệng đói đầu gối phải bò 沛尼𣘃檜獴𪀄葚𡗉,bái nơi cây cối muôn chim rậm nhiều -拯戈事在𡗶,chẳng qua sự tại trời -骨渚濃枕渚筭,nẻo cốt chưa nòng chẩm chửa toan -舍盘之𥒥愚夫,xá bàn chi đứa ngu phu 𨑮翁大圣󰟴天,Mời ông Đại thánh Tề thiên 𣅶𤴬朱哺𣅶孀,lúc đau cho bõ lúc sướng 牢朋貞󰜋边陲,Sao bằng riêng một biên thuỳ @@ -37034,11 +32999,7 @@ 冬十月十五日遣使如明裴山王克述褚豊賀立皇太子黎進翁義達謝賜綵弊阮濟奏占城地方事,đông thập nguyệt thập ngũ nhật khiển sứ như minh bùi sơn vương khắc thuật chử phong hạ lập hoàng thái tử lê tiến ông nghĩa đạt tạ tứ thái tệ nguyễn tế tấu chiêm thành địa phương sự 都指揮兼事知廷尉司使范勉鄰東閣校書范智謙大理少卿劉肅清華道監察御史武達道通事武仁脩阮欽范瑾徃界首駙馬都尉陳珪刑部有侍郎裴原道工部右侍郎黎岳刑科都給事中阮保珪徃壽昌驛北軍都督府左都督華林伯鄭季述工部右侍郎阮僴吏科都給事中黎嵩海陽承宣參議阮漢廷徃市橋驛南軍都督府左都督駙馬都尉臨淮伯黎達昭户部右侍郎陳崇頴御史󰱑僉都御史黄沆安邦,đô chỉ huy kiêm sự tri đình uý ti sứ phạm miễn lân đông các hiệu thư phạm trí khiêm đại lí thiếu khanh lưu túc thanh hoa đạo giám sát ngự sử vũ đạt đạo thông sự vũ nhân tu nguyễn khâm phạm cẩn vãng giới thủ phò mã đô uý trần khuê hình bộ hữu thị lang bùi nguyên đạo công bộ hữu thị lang lê nhạc hình khoa đô cấp sự trung nguyễn bảo khuê vãng thọ xương dịch bắc quân đô đốc phủ tả đô đốc hoa lâm bá trịnh quý thuật công bộ hữu thị lang nguyễn giản lại khoa đô cấp sự trung lê tung hải dương thừa tuyên tham nghị nguyễn hán đình vãng thị cầu dịch nam quân đô đốc phủ tả đô đốc phò mã đô uý lâm hoài bá lê đạt chiêu hộ bộ hữu thị lang trần sùng dĩnh ngự sử đài thiêm đô ngự sử hoàng hãng yên bang 綏属将阮伯紀入侍,Tuy thuộc tướng Nguyễn Bá Kỷ nhập thị -󱩁肝黨佞稽𩩫,run gan đảng nịnh -絲豪庄固填恩主,tơ hào chẳng có đề ơn chúa 𡮍爲役渃麻𦋦負𢚸,Chút vì việc nước mà ra phụ lòng -𧍋𫥨㤙救𢵼朱𠄩𡥵翁潘脱𫒥奴隸,ngài ra ơn cứu vớt cho hai con ông phan thoát vòng nô lệ -杶𫽄通,đánh đòn chẳng thông 尼白苣實󰑼蒌葉,này bạch cự thực là rau diếp 稚制茹𫅷制厨,trẻ chơi nhà già chơi chùa 𩈘时哉海眞时失䜹,mặt thì tai hải chân thì thất thơ @@ -37048,9 +33009,7 @@ 十二月初四日禮部尚書掌部事駙馬都尉興郡公阮貞等奏定充福國長公主習畫字禮册并籍冊及墨一梭合無御用監制作𠕋并照𭛁禮添陳設七十士各位禮物用卓子八十件黑線香十八株小束白木香十八把蠟炬二十株茶三两油一斤草芒一两鹿盐鹿脯盐菜稷棘芹青荳俎名十八籩酒二埕柴三十六束至日行禮籍用方紙如册箴,thập nhị nguyệt sơ tứ nhật lễ bộ thượng thư chưởng bộ sự phò mã đô uý hưng quận công nguyễn trinh đẳng tấu định sung phúc quốc trưởng công chúa tập hoạ tự lễ sách tịnh tịch sách cập mặc nhất toa hợp vô ngự dụng giám chế tác sách tịnh chiếu phát lễ thiêm trần thiết thất thập sĩ các vị lễ vật dụng trác tử bát thập kiện hắc tuyến hương thập bát chu tiểu thúc bạch mộc hương thập bát bả lạp cự nhị thập chu trà tam lưỡng dầu nhất cân thảo mang nhất lưỡng lộc diêm lộc bô diêm thái tắc cức cần thanh đậu thư danh thập bát biên tửu nhị trình sài tam thập lục thúc chí nhật hành lễ tịch dụng phương chỉ như sách châm 太宗之德所以至是者𨿽其孝发出於天性亦靈慈國母調,Thái Tông chi đức sở dĩ chí thị giả tuy kì hiếu phát xuất ư thiên tính diệc Linh Từ quốc mẫu điều 史臣吳士連曰我國通詩書習禮樂爲文献之󰘊自士王始其功德𡸈特施於當時而有以遠及於後代𡸈不盛矣哉子之不肖乃子之罪爾,sử thần ngô sĩ liên viết ngã quốc thông thi thư tập lễ nhạc vi văn hiến chi bang tự sĩ vương thuỷ kì công đức khởi đặc thí ư đương thời nhi hữu dĩ viễn cập ư hậu đại khởi bất thịnh hĩ tai tử chi bất tiếu nãi tử chi tội nhĩ -邂逅相逢,giải cấu tương phùng 󰅹仉󰅹咍𥯏買頭,nào kẻ nào hay cuống với đầu -昆悶𪠞,con muốn đi làm phúc 昆㝵些沛別朱覩調,con người ta phải biết cho đủ điều 碎廷臣𪢍𤽗立言蒸𣦛意悶害𦷾,tôi đình thần ghét ngươi lập ngôn chưng thẳng ý muốn hại đấy 麻卞共輕吝辣炪涅所像炭󰌎所准於,mà bèn cùng khinh lờn lạt đốt nát thửa tượng than tro thửa chốn ở @@ -37067,7 +33026,6 @@ 撰雖勳舊老臣而參猥無能時人鄙之阮有光等回自占城,Soạn tuy huân cựu lão thần nhi tham ổi vô năng thời nhân bỉ chi Nguyễn Hữu Quang đẳng hồi tự Chiêm Thành 期府縣州官拘集社官各将本社户口赴京對寫,kì phủ huyện châu quan câu tập xã quan các tướng bản xã hộ khẩu phó kinh đối tả 𢬣空渚易尋𨪪蔭𩛂,Tay không chưa dễ tìm vành ấm no -吟特勾神𠱆𠱆歌,ngâm được câu thần dắng dắng ca 弋弋蒸𦀊𦼛𦿄,dặc dặc chưng dây sắn sướng 之之孫也,Chi chi tôn dã 㐱朱󱚁𠱄𦋦𤌋蒸𥪝󱗲󱫝,chỉn cho vào miệng khói ra chưng trong lông vảy @@ -37077,7 +33035,6 @@ 茶全授首清廟献俘,trà toàn thụ thủ thanh miếu hiến phù 己酉彗出東南翼軫分尾指張宿長五丈,Kỉ Dậu tuệ xuất Đông Nam Dực Chẩn phân vĩ chỉ Trương túc trường ngũ trượng 海陽之民離乱遁走,Hải Dương chi dân li loạn độn tẩu -責埃拯院𡨸從,trách ai chẳng vẹn chữ tồng 馭捐唐𫇰𰦫𨀐昔澄,ngựa quen đường cũ ruổi rong tếch chừng 以黎景徽為户部尚書,dĩ lê cảnh huy vi hộ bộ thượng thư 余𡱸𧺃臀辰茄𧺃𫆮,dưa gang đỏ đẹn thì cà đỏ trôn @@ -37091,7 +33048,6 @@ 徐朱𦝄創𬁖疎𬌓𢚸明白吀󱛕𤍄詳,chờ cho trăng sáng sao thưa tấm lòng minh bạch xin thưa tỏ tường 况又崇道𭓇明制度文事駸駸乎内󰁮矣南平占北伐宋武威赫赫乎外揚矣,huống hựu sùng đạo học minh chế độ văn sự xâm xâm hồ nội cử hĩ nam bình chiêm bắc phạt tống vũ uy hách hách hồ ngoại dương hĩ 埃呐朱特弄吒沛𤴬疸悲除󰑼体󰅹,ai nói cho được lòng cha phải đau đớn bây chừ là thể nào -平碎生特昆時碎朱󱉎主𡗶旦󰅬代,ví bằng tôi sinh được con thời tôi cho đức chúa trời đến trọn đời 爫𢀭劍𢭢咹觥,làm giàu kiếm chác ăn quanh 夫何将帥不和失其機會遂至於亡嗟夫鄧悉景真以讒見殺而明人入㓂視夫檀道濟見殺而魏人來侵岳武穆見殺而金人入㓂,Phù hà tướng soái bất hoà thất kì cơ hội toại chí ư vong Ta phù Đặng Tất Cảnh Chân dĩ sàm kiến sát nhi Minh nhân nhập khấu thị phù Đàn Đạo Tế kiến sát nhi Nguỵ nhân lai xâm Nhạc Vũ Mục kiến sát nhi Kim nhân nhập khấu 碎嗔勸教餒󰉨󰠃饒,tôi xin khuyên giáo nỗi rày cùng nhau @@ -37104,7 +33060,6 @@ 素等曰彼象尙如此系必有去志,tố đẳng viết bỉ tượng thượng như thử hệ tất hữu khứ chí 魂故国问為為问,hồn cố quốc vẩn vơ vơ vẩn 其詔文曰帝王去暴安民聿大春秋之統人君施惠行慶盍弘,Kì chiếu văn viết Đế vương khứ bạo an dân duật đại xuân thu chi thống nhân quân thi huệ hành khánh hạp hoằng -𠳨深典楼,hỏi thăm đến lâu 癸未六年莫延成六年會明萬曆十一年,Quý Mùi lục niên Mạc Diên Thành lục niên Hội Minh Vạn Lịch thập nhất niên 較搊,giảo so 恪饒𠬠𡦂或欺󰡏啉,khác nhau một chữ hoặc khi có lầm @@ -37112,7 +33067,6 @@ 夏四月漢蒼攅造天下户籍,Hạ tứ nguyệt Hán Thương toàn tạo thiên hạ hộ tịch 是天之所資况今賊主聞風迯竄無有鬪心古,Thị thiên chi sở tư Huống kim tặc chủ văn phong đào thoán vô hữu đấu tâm Cổ 𠄩親群󰇥席花渚𧗱,Hai thân còn dở tiệc hoa chưa về -窖𠼯𧯄𫥨𡗋几𥉰,khéo hở hang ra lắm kẻ nhòm 地,địa 𩅘𠞡唉底承,tóc gọt hãy để thừa 胡乃君既遇害臣皆恝心各相雄長僣僞紛紜非惟得罪於當時抑亦貽譏於後世,Hồ nãi quân kí ngộ hại thần giai kiết tâm các tương hùng trường tiếm nguỵ phân vân phi duy đắc tội ư đương thời ức diệc di cơ ư hậu thế @@ -37122,7 +33076,6 @@ 抛帆拫𩙍塵󰅹播燥盞攔𢬣伴合制,phơi buồm ngăn gió trần nào bá ráo chén dan tay bạn họp chơi 詔花𫋻躡𦊚皮,chiếu hoa gối niếp bốn bề 香𦀊味女茶乾喠情,hương dây mùi nhớ trà khan giọng tình -𢪀朱賖事拱𢞂唭,nghĩ cho xa sự cũng buồn cười 𤽗杜三時免蒸色𡞕𤽗仲逵,ngươi đỗ tam thì mến chưng sắc vợ ngươi trọng quỳ 置十火書家,Trí thập hoả thư gia 茹㕑功役拱𧀟唒浪𢭂案洅𣘃拱󰑼,nhà chùa công việc cũng đầy dẫu rằng lau án tưới cây cũng là @@ -37130,7 +33083,6 @@ 𨉓尼𧯶易方芇別󰦓,mình này há dễ phương nào biết đâu 嗔󱚢󰏤脈論排𫇿之,xin vào coi mạch luận bài thuốc chi 天嘉寳祐凣三,Thiên Gia Tư Hựu phàm tam -事世𭁈冷埃𠳨旦,sự thế dữ lành ai hỏi đến 袄𥯒𠬠𬌔𩂏𡗶风流,áo tơi một tấm che trời phong lưu 舅自受命撫安方民寔有其功,Cữu tự thụ mệnh phủ an phương dân thực hữu kì công 妑外,bà ngoại @@ -37145,16 +33097,12 @@ 二曰篤思孝以󰦛忠厚之心,Nhị viết đốc tư hiếu dĩ đôn trung hậu chi tâm 庒戈𠬠埝古邱撑󱯽,chẳng qua một nấm cổ khâu xanh rì 寃家󰋇刼論󱚢,oan gia mấy kiếp lộn vào -󰣑搏,sớm vác cu đi 元遣禮部尚書張立道諭帝入覲,Nguyên khiến Lễ bộ Thượng thư Trương Lập Đạo dụ Đế nhập cận 𫾗伴麻制特柴麻𭓇,chọn bạn mà chơi được thầy mà học -吏隊噲玉清,lại đòi gọi ngọc thanh 戈埮柳塊唐枚𫩫桃𠳨槾細潙神京,qua dặm liễu khỏi đường mai ướm đào hỏi mận tới vời thần kinh 章身有耀品釆孔揚命服匪領豸文生色,Chương thân hữu diệu phẩm thái khổng dương mệnh phục phỉ lĩnh trãi văn sinh sắc -𩛜朱𮖤朱𦹳,đổi cho rách cho thơm 辛卯十一年元至正十一年春正月太原諒山人聚為盗相攻擊,Tân Mão thập nhất niên Nguyên Chí Chính thập nhất niên xuân chính nguyệt Thái Nguyên Lạng Sơn nhân tụ vi đạo tương công kích 滝弄𨥿,sông lòng chảo -贈文貞公賜從祀文廟安清潭人性剛介清脩節不求利達,Tặng Văn Trinh Công tứ tòng tự Văn Miếu An Thanh Đàm nhân tính cương giới thanh tu khổ tiết bất cầu lợi đạt 會試中塲多者先除少者後除,hội thí trúng trường đa giả tiên trừ thiểu giả hậu trừ 撴𢰦𨕭𡋦堛争𪃿,xun xoăn trên vách bức tranh gà 責𧗱分恨𧗱緣緣分共為情𢧚農浽,trách về phận hận về duyên duyên phận cũng vì tình nên nông nỗi @@ -37177,19 +33125,15 @@ 料㛪遁塊英庄英如䋥𢪏英肱𡧲𡗶,liệu em trốn khỏi anh chăng anh như lưới vét anh quăng giữa trời 𢪀𠇮庄虎𠇮牢,Nghĩ mình chẳng hổ mình sao 刺竹𦰠𦰠意荄廊牙,thích trúc óng óng ấy gai làng ngà -𢬱機𡗶,khép cơ giời 陀陽王在位六年紀元者一,Đà Dương Vương tại vị lục niên kỉ nguyên giả nhất 𠁀次𠄩𠁑命羅𠁀𡥙,đời thứ hai dưới mình là đời cháu -官遣律䏧頭翁聖枢离螉,quan khiến lột da đầu ông thánh khuliong 𦊚方滂𣼽𠄩京凭鐄,Bốn phương phẳng lặng hai kinh vững vàng 𥘷𫅷没𠎪𣴓󱧜頭梗格𩯀𠵴閒热𤿦,trẻ già một lũ gạn khan đầu cành cạch tóc mình nhờn nhợt da 𢃄功名刁苦辱,dưới công danh đeo khó nhọc 𥩯碑㐌𥙩勅封鑿連,dựng bia đã lấy sắc phong tạc liền 帝慰勞賞賜仍其職爵,Đế uý lạo thưởng tứ những kì chức tước 終陳氏之世無復胡虜之侵,chung trần thị chi thế vô phục hồ lỗ chi xâm -喠渴胣噡𩛜拯,giọng khát dạ thèm 钱財󰑼𢼂𧵑流通扱㨥爫之朱辱𢚸,tiền tài là số của lưu thông cắp nắp làm chi cho nhọc lòng -埃麻𠫾踸𥄭悁,ai mà đi chậm ngủ quên 鎖房春底行𣈜桃𡽫,Khoá phòng xuân để hành ngày đào non 縣侯十四人黎僃黎皮黎否黎芇黎受黎雷黎可黎培黎可郎黎熾黎犬黎秘黎國楨黎弼,Huyện hầu thập tứ nhân Lê Bị Lê Bì Lê Bĩ Lê Náo Lê Thụ Lê Lôi Lê Khả Lê Bồi Lê Khả Lang Lê Xí Lê Khuyển Lê Bí Lê Quốc Trinh Lê Bật 𠫾󰠳𫽄別昆㝵楚卿,Đi đâu chẳng biết con người Sở Khanh @@ -37216,7 +33160,6 @@ 狀𦖑紅呐𫩫哉𠸦浪寔當女才聰明,trạng nghe hồng nói êm tai khen rằng thực đáng nữ tài thông minh 惡水地在安邦縣流之此,Ác Thuỷ địa tại Yên Bang huyện Lưu chi thử 情深𣷷惨𨔍調,Tình thâm biển thảm lạ điều -洪德二十八年正月聖宗崩,ư thị tức hoàng đế vị cải nguyên đại xá dĩ đản nhật vi thiên thọ thánh tiết xưng thượng dương động chủ 報,báo 賜甲辰科進士特進金紫榮禄大夫少保禮部尚書東閣大𭓇士兼國子監祭酒知經筵事󰦛書伯柱國臣黎嵩謹奉勅𢮪,Tứ Giáp Thìn khoa Tiến sĩ đặc tiến Kim tử Vinh lộc đại phu Thiếu bảo Lễ bộ Thượng thư Đông các đại học sĩ kiêm Quốc tử giám Tế tửu Tri Kinh diên sự Đôn Thư bá Trụ quốc thần Lê Tung cẩn phụng sắc soạn 𧖱悭埃拱𠺾眉哯𦝄,máu ghen ai cũng chau mày nghiến răng @@ -37225,12 +33168,9 @@ 子儀安陽人,Tử Nghi An Dương nhân 𤤰嫁公主朱李通,vua gả công chúa cho lý thông 五月修築堤路自彰德至羙良以待迎接乘輿,Ngũ nguyệt tu trúc đê lộ tự Chương Đức chí Mĩ Lương dĩ đãi nghênh tiếp thừa dư -暴歐如𤢿孟歐,bạo âu như sói 奇方健氣懺生進朝,kỳ phương kiện khí sắm sanh tiến triều 𦖑崔󰟹駭掣󰠲,Nghe thôi kinh hãi xiết đâu 楚王𢚸𢜝𠳨㗍群臣,sở vương lòng sợ hỏi han quần thần -味女茶漧喠情,trà khan giọng tình -𤒘花懝𢢆𩃳紅,đuốc hoa nghĩ thẹn bóng hồng 芾,nào 強嗷喭浽強魚謹羕,Càng ngao ngán nỗi càng ngơ ngẩn dường 是以善爲國者爱民如父母爱子聞其飢寒爲之哀見其勞苦爲之恤禁其苛暴止其擅賦使民皆遂其生養而無愁恨嘆息之聲,Thị dĩ thiện vi quốc giả ái dân như phụ mẫu ái tử văn kì cơ hàn vị chi ai kiến kì lao khổ vị chi tuất cấm kì hà bạo chỉ kì thiện phú sử dân giai toại kì sinh dưỡng nhi vô sầu hận thán tức chi thanh @@ -37253,10 +33193,7 @@ 吾嘗觀唐史見蔚遲敬德匡君之難自謂後世人臣無可比者,ngô thường quan đường sử kiến uất trì kính đức khuông quân chi nạn tự vị hậu thế nhân thần vô khả tỉ giả 諒山一縣七州,lạng sơn nhất huyện thất châu 其二廟祠祭禮許府縣官依例遵行二司吏不得干預,kì nhị miếu từ tế lễ hứa phủ huyện quan y lệ tuân hành nhị ti lại bất đắc can dự -冷㳥台浪楹喂,lạnh lùng thay -巴爲,lạc lài nên thiền khách bơ vơ 穭買㐌𡨧,lúa mới đã tốt -𢵔𥒥𦹵蹽𢮀甚臘泟溪渃洟蓝岩,sườn đá cỏ leo sờ rậm rạp lạch khe nước rỉ mó lam nham 𢆥尼歲㐌外𦊛󰁰,năm nay tuổi đã ngoại tư mười 催它默吝時催,thôi đà mắc lận thì thôi 甕通渃,ống thông nước @@ -37284,7 +33221,6 @@ 𫺶𡥵𦋦𫗁𩄲𩅹,giận con ra thói mây mưa 遣㝵吏女勾平原君,Khiến người lại nhớ câu Bình Nguyên Quân 先是官軍至嘉興木州并土兵三百人直抵馬江溝弄󰀋半月程駐營,Tiên thị quan quân chí Gia Hưng Mộc Châu tịnh thổ binh tam bách nhân trực để Mã giang Câu Lộng sách bán nguyệt trình trú dinh -客陀馭𠊛群𥊘蹺,khách đà lên ngựa người còn ghé theo 𢪀𠇮方靣国家,nghĩ mình phương diện quốc gia 𦲿梧蛮莫溋壬習呈,lá ngô man mác duềnh nhâm dập dềnh 宗堂𡮍渚甘𢚸,Tông đường chút chửa cam lòng @@ -37292,7 +33228,6 @@ 城愁高貭層層,thành sầu cao chất tầng tầng 動詞,động từ 惵𢚸所湼那𪾺𪖫,đẹp lòng thửa nết na mắt mũi -九月詔凡典獄斷文字押手用無名左指二節,bát nguyệt cấm lí triều miếu huý uẩn mã tôn đức hoán tộ cán sảm cán âm cán dữ càn đồng hựu cổ hãn thiết bát sảm sơ giảm thiết thanh dữ thí sấm đồng tự giảm hoạ 𠓹𣈜𡲤霮霧,trọn ngày vả râm mù 特𠊚辰𫽄待除𦥃埃,được người thì chẳng đợi chờ đến ai 弹󰠲𠲢咧边𦖻,đàn đâu réo rắt bên tai @@ -37313,22 +33248,18 @@ 至四日以後始造,Chí tứ nhật dĩ hậu thuỷ tạo 秋九月晦日食,Thu cửu nguyệt hối nhật thực 是年地震者二,thị niên địa chấn giả nhị -辛巳四年,tân tị tứ niên mạc diên thành tứ niên minh vạn lịch cửu niên 及釋列囚復用蔡故也,cập thích Liệt tù phục dụng Thái cố dã 若攪擾誅求徇私生弊雖告𭛁無有實跡而奸貪眾所共,nhược giảo nhiễu tru cầu tuẫn tư sinh tệ tuy cáo phát vô hữu thực tích nhi gian tham chúng sở cộng 𠬠茹底姉𥢆寃𠬠𠇮,một nhà để chị riêng oan một mình 古朝𪬪律覃盃盃𡽫浄湄淡牟束束,cỏ chiều gió lướt đượm vui vui non tạnh mưa dầm màu thúc thúc 廢帝在位一年仍太平年號,phế đế tại vị nhất niên nhưng thái bình niên hiệu -𠓨奏𤤰,vào tâu vua 刎󰑼𠬠𥒥󰘩情㐌涓,Vẫn là một đứa phong tình đã quen -帝以勑書使之賫還并除今年抽分使减前年例半分二十分抽一分及厚加賞賜,đế dĩ sắc thư sử chi tê hoàn tịnh trừ kim niên trừu viện dã dẫn dã phân sứ giảm tiền niên lệ bán phần nhị thập phần trừu nhất phần cập hậu gia thưởng tứ 宗鷟演州士城人年少登科頗有才名,tông thốc diễn châu sĩ thành nhân niên thiếu đăng khoa phả hữu tài danh 二十日明雲南都司王安老領援兵萬餘人至三江車轆橋范文巧黎可等逆戦大破之斬首千餘級溺死者甚眾,nhị thập nhật minh vân nam đô ti vương an lão lĩnh viện binh vạn dư nhân chí tam giang xa lộc kiều phạm văn xảo lê khả đẳng nghịch chiến đại phá chi trảm thủ thiên dư cấp nịch tử giả thậm chúng 尼曰偈准題詩𩈘禅道󱉎𢚸慈氷清,nơi viết kệ chốn đề thơ mặt thiền đạo đức lòng từ băng thanh 命季犛領軍禦之,mệnh quý li lĩnh quân ngự chi 明且舘主翁以爲王必死呼人就舘欲行收葬,minh thả quán chủ ông dĩ vi vương tất tử hô nhân tựu quán dục hành thu táng 夏六月命員外郎張疋󰠣都衛府諸獄,Hạ lục nguyệt mệnh viên ngoại lang Trương Thất đoán Đô vệ phủ chư ngục -榖𤾓𥞖穭意,cốc trăm giống lúa 若吏部銓󰱇非,nhược lại bộ thuyên tuyển phi 斫󰠲固斫𨔍𠁀𠊛󰠲麻吏固𠊛精麻,chước đâu có chước lạ đời người đâu mà lại có người tinh ma 曾𫌠眾僧受持失錯,từng thấy chúng tăng thụ trì thất thố @@ -37365,10 +33296,8 @@ 大軍入長安城城中民餽獻牛酒者填路,Đại quân nhập Trường Yên thành thành trung dân quỹ hiến ngưu tửu giả điền lộ 撅朱空性識課尼,quét cho không tính thức thuở này 𣈗𡢐奴𢀲奴捲饒𠫾,ngày sau nó lớn nó quện nhau đi -爫形󰅹時爫形󰀎,muốn làm hình nào thì làm hình ấy 初古法州應天心寺感選院犬生一子白色有黑毛文成天子二字,Sơ Cổ Pháp châu Ứng Thiên Tâm tự Cảm Tuyển viện khuyển sinh nhất tử bạch sắc hữu hắc mao văn thành Thiên tử nhị tự 秋九月明張輔等與阮帥戰于蔡茄港,Thu cửu nguyệt Minh Trương Phụ đẳng dữ Nguyễn Soái chiến vu Sái Già cảng -旦邁糁歳固几𪠞𠳨爫𡞕,đến mười tám tuổi có nhiều kẻ đi hỏi làm vợ 買卢併歇𠬠𤾓,mới lo tính hết một trăm 乃留賈居数月,nãi lưu giả cư sổ nguyệt 改聖慈行遣司為尚書省官朝行遣,Cải Thánh Từ Hành khiển ti vi Thượng thư sảnh Quan Triều Hành khiển @@ -37376,15 +33305,12 @@ 昌朦,xương mông 媄𡥵懺所𠳨𠻃圭茄,mẹ con sắm sửa hỏi han quê nhà 故御駕𭛁行有詩云百萬師徒遠啓行󰉎蓬雨作潤軍聲,Cố ngự giá phát hành hữu thi vân Bách vạn sư đồ viễn khải hành Xao bồng vũ tác nhuận quân thanh -仁宗臨觀智通設坐而󰥭曰臣僧燃燈也,đăng tất hồi viện thục thuỵ thuỵ giác hoả thũng toàn dũ 所𢀨𭛣奇朝廷,sửa sang việc cả triều đình 况之共󱩜分𣘈粉,huống chi cũng trộm phần son phấn 法乘還至五嶺卒,Pháp Thặng hoàn chí Ngũ Lĩnh tốt 盖在上既神皷舞之機則爲下必厲進修之志,cái tại thượng ký thần cổ vũ chi cơ tắc vi hạ tất lệ tiến tu chi chí 子󰞿齊立,Tử Anh Tề lập -摺残焒愛蕯,dập tàn lửa ái 英㛪𢜠𠴊訴情󰠃饒,anh em mừng rỡ tỏ tình cùng nhau -吏䀡傳䀡制,lại xem truyện xem chơi 抑朕政治上不順於天心下未愜於,Ức trẫm chính trị thượng bất thuận ư Thiên tâm hạ vị khiếp ư 免特𢚸耒,miễn được lòng rồi 𨎠𦛋萌葸恾匝匝,trước cật mảnh tơi mang tướp tướp @@ -37397,7 +33323,6 @@ 𤤰𦖑呐用命,vua nghe nói rùng mình 𢼂紫微㐌𤋵排貪狼守𠇮乙𣈙旺台,số tử vi đã giãi bày tham lang thủ mệnh ắt rày vượng thay 禁属吏不得私開封簿牒及不得之分執把將回家并與外入傳抄,Cấm thuộc lại bất đắc tư khai phong bạc điệp cập bất đắc chi phân chấp bả tương hồi gia tịnh dữ ngoại nhập truyền sao -吏群責浽同𥦗薄情,lại còn trách nỗi đồng song bạc tình 別穷埃𤏣曲浽󰇥揚𠄩𨤰細𨆢苦𢚸,biết cùng ai tỏ khúc nhôi dở dang hai nhẽ tới lui khó lòng 𪵟鬚󰠺隊襖裙炳包,mày râu nhẵn nhụi áo quần bảnh bao 十八人元晫等皆被害,thập bát nhân nguyên trác đẳng giai bị hại @@ -37407,7 +33332,6 @@ 勑禮部僃榜百官及軍色人等繼今係非宿望鴻儒年高德盛不得妄呼先生,sắc lễ bộ bị bảng bách quan cập quân sắc nhân đẳng kế kim hệ phi túc vọng hồng nho niên cao đức thịnh bất đắc vọng hô tiên sinh 賊兵薄之諸軍敗走盡棄軍資棄械,tặc binh bác chi chư quân bại tẩu tận khí quân tư khí giới 瀑󰑼𦰟𤂬飛泉渃撩,bộc là ngọn suối phi tuyền nước gieo -𢲛滝,dò sông dò bể 其父之不軐則其罪大矣誅之可也奪其爵邑降為庶人亦可也,kì phụ chi bất tiễn tắc kì tội đại hĩ tru chi khả dã đoạt kì tước ấp giáng vi thứ nhân diệc khả dã 昂浪唉暫𢪀安,ngang rằng hãy tạm nghỉ an 𠫾𣃣𠬠淡賖匕,đi vừa một dặm xa xa @@ -37434,11 +33358,9 @@ 󰅒時穭寠㐌歇穭買㐌𡨧,nay thời lúa cũ đã hết lúa mới đã tốt 冬十月吳遣監軍󰔄氾威南將軍薜珝蒼吳太守丹陽陶璜從荆州道監軍李鼎督軍徐存從建安海道皆會合浦以擊稷李鼎一作李朂,đông thập nguyệt ngô khiển giám quân ngu phiếm uy nam tướng quân tiết hủ thương ngô thái thú đan dương đào hoàng tòng kinh châu đạo giám quân lí đỉnh đốc quân từ tồn tòng kiến an hải đạo giai hội hợp phố dĩ kích tắc lí đỉnh nhất tác lí húc 󰜋命陰倚𣎀迡,một mình âm ỉ đêm chầy -𠸗𫢩沕别娘珠竜耒,xưa nay vẫn biết nàng châu long rồi 獨胡彦臣奉使辱命已受誅潘僚告賊以國之彊弱雖免死於一時而我太祖髙皇帝又誅之也,độc hồ ngạn thần phụng sứ nhục mệnh dĩ thụ tru phan liêu cáo tặc dĩ quốc chi cường nhược tuy miễn tử ư nhất thời nhi ngã thái tổ cao hoàng đế hựu tru chi dã 遣使徧行鄕邑撫論遣民,khiển sứ biến hành hương ấp phủ luận khiển dân 󱚷堂𠻵㗂隊𣦍蓮侯,Sảnh đường mảng tiếng đòi ngay lên hầu -身長八尺漢皇㐌,thân tràng bát xích hán hoàng đã 底朱穭固茼茼,để cho lúa có đòng đòng 自意蘇定𦖑信,từ ấy tô định nghe tin 二十九日駕駐安泊行殿頒習陣圖法,Nhị thập cửu nhật giá trú An Bạc hành điện ban tập trận đồ pháp @@ -37453,11 +33375,9 @@ 膿㺧,nọng heo 󱔲澄𧡊没文人弄𢶻𢬣叩𨀈吝𨤮冰,trông chừng thấy một văn nhân lỏng buông tay khấu bước lần dặm băng 堆些迹拱昂饒雙㛪志恪𫽄侯如󰞿,đôi ta tích cũng ngang nhau song em chí khác chẳng hầu như anh -征征䏾月熾萌𢭸𡎢邊没命燒燒,chênh chênh bóng nguyệt xế mành tựa ngồi bên triện một mình thiu thiu 身㛪如𬌓𫄉桃,thân em như tấm lụa đào 當胡虜入寇之時握兵專制取粟於富人以給軍食然上與為假郎將不敢以真郎將與之丁亥三年宋寳慶三年試三教子謂儒道釋名承其業者,Đương Hồ lỗ nhập khấu chi thời ốc binh chuyên chế thủ túc ư phú nhân dĩ cấp quân thực nhiên thượng dữ vi giả lang tướng bất cảm dĩ chân lang tướng dữ chi Đinh Hợi tam niên Tống Bảo Khánh tam niên thí tam giáo tử vị Nho Đạo Thích danh thừa kì nghiệp giả 𦋦詞隊泣𦊚方,ra tờ đòi khắp bốn phương -推𠫾𢪀吏舌欣論盤,suy đi nghĩ lại thiệt hơn luận bàn 拱爲户郑課𠸗謀󰠐,cũng vì họ trịnh thuở xưa mưu thầm 呵蒸意𢶢甾垠患丕𠱋,há chưng ấy chống tai ngăn hoạn vậy ru 去塵怒渃車琴瑟拫俗箕樁担傘𢂎,khử trần nọ nước xe cầm sắt ngăn tục kia thông đẵn tán dù @@ -37473,13 +33393,11 @@ 草庵𣃣細尼准󱀄彙金烏㐌𤇥𤍊𡽫兑,thảo am vừa tới nơi chốn cũ vầng kim ô đã lấp ló non đoài 求財卦意賖噅,cầu tài quẻ ấy xa vời 浽茹䘮𩯀浽命賖吹,nỗi nhà tang tóc nỗi mình xa xôi -初倦子銳郡公阮信壽巖侯阮儔及扶興侯阮俛子都羙雲榜南陽安義仁智缺等見莫主遭擒乃屈身效順,sơ quyện tử nhuệ quận công nguyễn tín thọ nham hầu nguyễn trù cập phù hưng hầu nguyễn phủ tử đô mĩ vân bảng nam dương an nghĩa nhân trí tịnh danh khuyết đẳng kiến mạc chủ tao cầm nãi khuất thân hiệu thuận 舌𬓲蒂拱吏強極低,thiệt riêng đấy cũng lại càng cực đây 史臣吳士連曰婦人謂嫁曰歸則夫家迺其家也,sử thần ngô sĩ liên viết phụ nhân vị giá viết quy tắc phu gia nãi kì gia dã 英坤麻㛪吏𢠤,anh khôn mà em lại đần 閏三月鑄鍾三百三十口,Nhuận tam nguyệt chú chung tam bách tam thập khẩu 𤑟𤉜𠬠𠀲女兒炩炩,rõ ràng một đứa nữ nhi rành rành -爫辰,làm thì chẳng được 俸蜍扵吝矧虛空,bỗng thờ ơ lẫn thẩn hư không 興讓大王惡之每見克終則逆罵曰此人於國不祥,Hưng Nhượng Đại Vương ác chi mỗi kiến Khắc Chung tắc nghịch mạ viết Thử nhân ư quốc bất tường 觀浪姉呐咍牢没調󰑼没運𠓨苦𦖑,quan rằng chị nói hay sao một điều là một vận vào khó nghe @@ -37494,36 +33412,29 @@ 󰌎蘧燶𤍇事𠁀,lò cừ nung nấu sự đời 延寧自知非先帝子且眾心離散乃於今年十月初三日命朕代位,diên ninh tự tri phi tiên đế tử thả chúng tâm li tán nãi ư kim niên thập nguyệt sơ tam nhật mệnh trẫm đại vị 為󱡔咍咭𪽝𪡔咍傷,vì chưng hay ghét bởi là hay thương -如渃襖裙如𣑻,áo quần như nêm 二人當投水中吟國語詩而没,Nhị nhân đương đầu thuỷ trung ngâm quốc ngữ thi nhi một 翌日又命󰁮内任各聀十員太保黎念󰁮,dực nhật hựu mệnh cử nội nhiệm các chức thập viên thái bảo lê niệm cử 丙辰五年四月元年以後英武昭勝宋熙寕九年,Bính Thìn ngũ niên Tứ nguyệt nguyên niên dĩ hậu Anh Vũ Chiêu Thắng Tống HI Ninh cửu niên -瑞󰜏,thụy bà lăng líu 雲仙𨆝𥛉𠽔𠺘庒欣𠊛古拱朋𠊛今,vân tiên gối lạy thưa rằng chẳng hơn người cổ cũng bằng người kim 對曰嶺南瘴癘去無還理,Đối viết Lĩnh Nam chướng lệ khứ vô hoàn lí 又日夜相謀奪臣兵象權印,Hựu nhật dạ tương mưu đoạt thần binh tượng quyền ấn 十九日市橋城出降,Thập cửu nhật Thị Kiều thành xuất hàng 乙丑群臣上尊號曰順天廣運欽明仁孝皇帝,Ất Sửu quần thần thượng tôn hiệu viết Thuận Thiên Quảng Vận Khâm Minh Nhân Hiếu Hoàng Đế -𠦳𢆥群買丐春撐,nghìn năm còn mãi cái xuân xanh 折𤽗李鄂𰦫啉拯𣦍,giết ngươi lý ngạc lỗi lầm chẳng ngay -吱𠸦塊㗂𦝄麻,chê khen khỏi tiếng trăng mà 庫收風月苔戈耨,khố thu phong nguyệt đầy qua nóc 事兜渚及堆囬,sự đâu chửa kịp đôi hồi 没𥿺冗拷如𢬧,một vòng nhũng khảo như nêm 𢮀𦝄𡞕劎𨑮𠄼𨑮糁旦漸󱙭謨𬟥差彦戈,sờ lưng vợ kiếm mười năm mười tám đến tiệm dư mua thuốc xái ngậm qua -計制各𨁯麻推亊𡗶,kể chơi các tích mà suy sự trời 二月命太傅清郡公鄭𭫨率属将舒郡公阮景堅澧郡公阮文階拔郡公缺名右郡公謝世福登郡公阮啓附郡公阮潶𭁈督視禮部左侍郎芳蘭侯阮實又命太保萬郡公鄭椿率属将𣹟郡,Nhị nguyệt mệnh thái phó Thanh quận công Trịnh Tráng suất thuộc tướng Thư quận công Nguyễn Cảnh Kiên Lễ quận công Nguyễn Văn Giai Bạt quận công khuyết danh Hữu quận công Tạ Thế Phúc Đăng quận công Nguyễn Khải Phụ quận công Nguyễn Hắc dữ Đốc thị Lễ bộ Tả thị lang Phương Lan hầu Nguyễn Thực hựu mệnh Thái bảo Vạn quận công Trịnh Xuân suất thuộc tướng Cống quận 敬恭兵急渡河去,kính cung binh cấp độ hà khứ 𮗓益奇之及󰆕舘以詩遺之曰幸遇明時賛盛䣭一身二度使,giác ích kì chi cập quy quán dĩ thi di chi viết hạnh ngộ minh thời tán thịnh du nhất thân nhị độ sứ ��步合七萬號二十一萬並進,thuỷ bộ hợp thất vạn hiệu nhị thập nhất vạn tịnh tiến 衛士俊士功臣子孫儒生監生文属等項勤幹壮健者除護衛勤幹不壮健者除外任各職,Vệ sĩ tuấn sĩ công thần tử tôn nho sinh giám sinh văn thuộc đẳng hạng cần cán tráng kiện giả trừ hộ vệ cần cán bất tráng kiện giả trừ ngoại nhiệm các chức 𤾓𠄼別固緣之咍空,Trăm năm biết có duyên gì hay không -矯欺月𠸍花唭拯咍,kẻo khi nguyệt mỉa hoa cười chẳng hay 渃󰮂𩵜𣷮𡃑台䀡𠄩昆𬑉創𤊢如珠,nước trong cá lội thảnh thơi xem hai con mắt sáng ngời như châu 茘枝果𣘓,lệ chi quả vải 帝可其奏乃命文臣阮仁浹范盛程志,Đế khả kì tấu nãi mệnh văn thần Nguyễn Nhân Thiếp Phạm Thịnh Trình Chí 𠬠茹恍惚󰡢魚,một nhà hoảng hốt ngẩn ngơ -將箕領命𠫾𬆄,tướng kia lĩnh mệnh đi ngay 詔禮部出榜禁民間服黄色著鞋履及用雕畵麟鳯噐用,Chiếu Lễ bộ xuất bảng cấm dân gian phục hoàng sắc trước hài lí cập dụng điêu hoạ lân phượng khí dụng 時我國使黎克復回遇元兵平宋道由湖廣還國,Thời ngã quốc sứ Lê Khắc Phục hồi ngộ Nguyên binh bình Tống đạo do Hồ Quảng hoàn quốc 𤯰𫥨襆䏧顛如墨,đẻ ra bọc da đen như mực @@ -37532,7 +33443,6 @@ 示,thị 丐步掇味灰,cái bọ xít mùi hôi 花群底洞蓝坦,hoa còn để rụng chàm đất -旬皮節典秋埋𡗶清𣷭永霜冷𫥌,tuần vừa tiết đến thu may trời thanh bể vắng sương bay lạnh lùng 成周時始稱越裳氏越之名肇於此云,thành chu thời thuỷ xưng việt thường thị việt chi danh triệu ư thử vân 故事凣宣德音則翰林預送詔藁于行遣使先肄習至宣讀時兼講音義令凡󰱃易曉者以,cố sự phàm tuyên đức âm tắc hàn lâm dự tống chiếu cảo vu hành khiển sử tiên dị tập chí tuyên độc thời kiêm giảng âm nghĩa lệnh phàm thứ dị hiểu giả dĩ 嫩亦分衙帳以居之公主,Nộn diệc phân nha trướng dĩ cư chi công chúa @@ -37542,9 +33452,7 @@ 熒惑守心勾以旬餘,Huỳnh Hoặc thủ Tâm câu dĩ tuần dư 冬十月帝與兄靖國大王國康戲於上皇前,đông thập nguyệt đế dữ huynh tịnh quốc đại vương quốc khang hí ư thượng hoàng tiền 事業須辰沛道中,sự nghiệp tua thìn phải đạo trung -標梅之監情𦝄𩙌,tiễu mai chi dám tình trăng gió 殿前指揮使陳守度知城市内外諸軍事,điện tiền chỉ huy sứ trần thủ độ tri thành thị nội ngoại chư quân sự -𫳵𢧚𩢬𠲝𠊛些,sao nên lừa dối người ta 雖以其戚亦以其才也,Tuy dĩ kì thích diệc dĩ kì tài dã 䀡𩑛半鬼奔𤞻𧡊媒如雉𪽝貪默𣘊,xem loài bán quỷ buôn hùm thấy mồi như trĩ bởi tham mắc giò 又詔繼今係國忌日許著紗布不得著羅綺綵衣補子用暗織成不得用五綵,hựu chiếu kế kim hệ quốc kị nhật hứa trước sa bố bất đắc trước la ỷ thải y bổ tử dụng ám chức thành bất đắc dụng ngũ thải @@ -37564,7 +33472,6 @@ 太師庒別𢌌推,thái sư chẳng biết rộng suy 𢪀源𩂀󰇾𢬭牢當,nghĩ nguồn cơn giở giói sao đang 𥘉上皇𨒣方幸占城而業許之,Sơ thượng hoàng du phương hạnh Chiêm Thành nhi nghiệp hứa chi -黄秀傳𧘇縁於,hoàng tú chuyện ấy duyên ưa 昆蜆𫅩咍󰘰𩙳懷,con kiến cánh hay bay liệng hoài 戊申景瑞元年宋大中祥符元年,Mậu Thân Cảnh Thuỵ nguyên niên Tống Đại Trung Tường Phù nguyên niên 賊平帝曰天子無戲言故有是命,Tặc bình Đế viết Thiên tử vô hí ngôn cố hữu thị mệnh @@ -37576,10 +33483,8 @@ 湼埃湼意固除特兜,nết ai nết ấy có chừa được đâu 詔牟俞都知乂安州,Chiếu Mâu Du Đô tri Nghệ An châu 住持𦖑㗂逴𠶆𠓨𥪞,Trụ trì nghe tiếng rước mời vào trong -本󰑼把恩呐,bốn là trả ơn nuốt của đắng 知并𬋩内迯亡数多並考不稱職,tri tịnh quản nội đào vong sổ đa tịnh khảo bất xứng chức 使長子澄對以觀其志,Sử trưởng tử Trừng đối dĩ quan kì chí -帝天資明智運撫昇平内制強臣外攘夷狄,huý nguyên long thái tổ thứ tử tại vị cửu niên đông tuần nhi băng thọ nhị thập táng hựu lăng đế thiên tư minh trí vận phủ thăng bình nội chế cường thần ngoại nhương di địch 𫏾東磉磉景侯𣈜𤅶洞林箕拱錦齊,trước đông tang tảng cảnh hầu ngày bến động lâm kia cũng gấm tày 窻𦝄瓊𡎝壁湄也淶,Song trăng quạnh quẽ vách mưa rã rời 𢝘󰠲𢝘𨔍,nết đâu nết lạ @@ -37592,13 +33497,10 @@ 𧁷辰打吊𧆄𦰤扲唏,khó thì đánh điếu thuốc lào cầm hơi 降後又内萌異圖,hàng hậu hựu nội manh dị đồ 有子曰知和而知不以禮節之亦不可行也,hữu tử viết tri hoà nhi tri bất dĩ lễ tiết chi diệc bất khả hành dã -奇人奇事低包𠁀,kỳ nhân kỳ sự đây bao đời 掑𦖻󰋇浽𡅧呢娘𦖑󰟯拱是非𫾐𢬗,kề tai mấy nỗi nằn nì nàng nghe dường cũng thị phi rạch ròi 𩝺性命蒸𬮌昂茹𦹵堵業𤯩蒸󱯐𣎞鐐𬲇,nuôi tính mệnh chưng cửa ngang nhà cỏ đủ nghiệp sống chưng búa trăng rìu gió -所𣈜𫏻𫗄北,thửa ngày sau gió bấc cả làm 固𠄩塘󰀎悶牢默命,Có hai đường ấy muốn sao mặc mình 以王荗淵為弟一即王希曾也,dĩ vương mậu uyên vi đệ nhất tức vương hi tăng dã -妯𧗱,thì đưa dâu về 方政從皷所渡遁㱕,phương chính tòng cổ sở độ độn quy 彊冤債𡗉,càng oan trái nhiều 塔滝垃𬈈󱚑󱚑牢漊垃汫塔坑敲敲調丕,đắp sông lấp giếng lỉm lỉm sao sâu lấp giếng đắp khanh xao xao đều vậy @@ -37621,22 +33523,17 @@ 𨕭宮𦀻敢𠖰扛爫髙,trên cung cửi dám dẫy duồng làm caọ 斫󰠲固斫𨔍𠁀,Chước đâu có chước lạ đời 渚蒸店霪結黨渚蒸𣈜清假形,chớ chưng đêm dâm kết đảng chớ chưng ngày thanh giả hình -伴惡空撝麻束𫗂清唒歷拱恾膠,bạn ác không vay mà thúc lãi thói thanh dấu lịch cũng mang keo 二道兵總八十萬,Nhị đạo binh tổng bát thập vạn 夏五月封弟日皎為欽天大王時甫二歲,hạ ngũ nguyệt phong đệ nhật hiệu vi khâm thiên đại vương thời phủ nhị tuế -詠題應運光,vịnh đề ứng vận quang hoa 暈𦝄域域𥪞𡗶,vầng trăng vặc vặc trong trời 𠃩重𦣰免安職,cửu trùng nằm lẫn an giấc 云仙披𤋾蹎𢬣,vân tiên vừa ấm chân tay 𠸦些𡥵𡥙寔才󱳮茹唒渚𡚢勢拱𡚢,khen ta con cháu thực tài lo nhà dẫu chưa to thế cũng to 春二月初四日御舟𭛁自,xuân nhị nguyệt sơ tứ nhật ngự chu phát tự 范振遁,phạm chấn độn -𥆂𪾺,cam lòng nhắm mắt -䔲荄,nát muôn thân thời chịu đắng cay 𡲤生涓態之尼𩼢本𤵺𣈙𫚱敢誇𦹳,vả sinh quen thói chi nay vích vốn dại rày cú dám khoe thơm 又差清郡公鄧璥膠郡公阮有佳等公勦山陽當道賊軰,Hựu sai Thanh quận công Đặng Kính Giao quận công Nguyễn Hữu Giai đẳng công tiễu Sơn Dương Đương Đạo tặc bối 僃細文󰀋一本徃燕京陳情求封陳暠爲國王,bị tế văn sách nhất bản vãng Yên Kinh trần tình cầu phong Trần Cảo vi Quốc vương -𦰟畑𣛟冊𫯳,ngọn đèn xanh sách chồng 𢜠𢜠特𣇜半奔固𠳒,Mừng thầm được buổi bán buôn có lời 芸󱉁拱𡗋功夫,nghề chơi cũng lắm công phu 歌催吏挽浪茹恩𡗶𬌥𦓿拱固固沛筭劍𦹵餒搷,ca thôi lại vãn rằng nhờ ơn trời trâu cày cũng có có phải toan kiếm cỏ nuôi chăn @@ -37645,14 +33542,10 @@ 庚午京師雨群臣畢賀帝使人徃諸路驗視之,Canh Ngọ kinh sư vũ quần thần tất hạ đế sử nhân vãng chư lộ nghiệm thị chi 又遣陳時大王爲太守,Hựu khiển Trần Thì đại vương vi Thái thú 弩𫸶,nỗ ná -耒𫥨𠫾揲賊,rồi ra đi giẹp giặc -玉抌𠬠𨶜羣𡎢𢗼縐,ngọc đem một đấu còn ngồi lu xu 󰘇柴皮吘杄花,Cửa sài vừa ngỏ then hoa 春二月二十三日勑㫖各處都承憲三司許察都内官吏或有亷汚勤怠及儒𭓇官教訓人才𮞏年充貢有無多少俱以各聞,Xuân nhị nguyệt nhị thập tam nhật sắc chỉ các xứ đô thừa hiến tam ti hứa sát đô nội quan lại hoặc hữu liêm ô cần đãi cập nho học quan giáo huấn nhân tài đệ niên sung cống hữu vô đa thiếu cụ dĩ các văn 轿花押𥊢𫴋船,Kiệu hoa áp thẳng xuống thuyền 戊子五十五年漢景帝四年,mậu tí ngũ thập ngũ niên hán cảnh đế tứ niên -咹制朱沛别𠳒𠓀𡢐,ăn chơi cho phải biết lời trước sau -嗔柴䀡脉朱排茦之湯,xin thầy xem mạch cho bài thuốc thang 𢚸貞貞拱敬腰𫯳終渚易埃朝朱埃,lòng riêng riêng cũng kính yêu chồng chung chưa dễ ai chiều cho ai 五月牟俞都献白雀以牟俞都爲太師遙領陸路沿邉溪峒事,Ngũ nguyệt Mâu Du Đô hiến bạch tước dĩ Mâu Du Đô vi Thái sư dao lĩnh lục lộ duyên biên khê động sự 坤台𢵯冉於𡗶讖卞𧡊讀𠰘類小兒,khôn thay máy nhiệm ở trời sấm bèn thấy đọc miệng loài tiểu nhi @@ -37662,7 +33555,6 @@ 些低庒沛各柴,ta đây chẳng phải các thày 打料𥄮𬑉蹺𠫾𧗱茄,ðành liều nhắm mắt theo đi về nhà 而日慶外則言笑自若内懷不平遂挈其妻奔占城扺南界海口引佩刀斫妻臉數之曰汝父欺脅我母子我𡸈以汝而忘汝父之��哉汝還歸我他適以求能救我者,Nhi Nhật Khánh ngoại tắc ngôn tiếu tự nhược nội hoài bất bình toại khiết kì thê bôn Chiêm Thành chỉ Nam giới hải khẩu dẫn bội đao chước thê kiểm sổ chi viết Nhữ phụ khi hiếp ngã mẫu tử ngã khởi dĩ nhữ nhi vong nhữ phụ chi ác tai Nhữ hoàn quy ngã tha thích dĩ cầu năng cứu ngã giả -㳥笠興𥋳沕𡀷鐘回今古𦗏群㕰,sóng rập phế hưng coi vẫn rộn chuông hồi kim cổ lắng còn mau 遣民𦥃𠲝沙𡌢󰴟𡎟,khiến dân đến đỗi sa hầm sẩy hang 𬌓𢚸付默𨕭𡗶𠁑滝,Tấm lòng phó mặc trên trời dưới sông 倍傍几𡨹𠊛𫀢,Vội vàng kẻ giữ người coi @@ -37700,9 +33592,7 @@ 干之麻浸差差辱𨉟,can chi mà tẩm xơi xơi nhọc mình 𥪝軍因六𢞂𡆫,Trong quân NHÂN lúc VUI vầy 姿丰苔𬊤湿𧍋𦬑囔,tư phong đầy đặn nét ngài nở nang -官全權𠫾戈仍生員,quan toàn quyền đi qua những sinh viên 無田産者許自販賣,Vô điền sản giả hứa tự phán mại -乙些拱預時榮,ắt ta cũng dự thời vinh 及至莫兵遂退,Cập chí Mạc binh toại thoái 墙東𥊘眜𣈜𣈜恒𬖉,tường đông ghé mắt ngày ngày hằng trông 󰝡払捕妬埃麻別󰦓,Đem chàng bỏ đó ai mà biết đâu @@ -37717,7 +33607,6 @@ 茦它炮製𨑮分𤑟𤉜,thuốc đà bào chế mười phân rõ ràng 㗂檑橋渭遁𠓨𫗄秋,tiếng roi cầu vị trộn vào gió thu 併算,tính toán -渚算事𡗶扒鴶,chớ toan sự trời bắt két 胣払賖𰿘𡎝𠦳𡽫,dạ chàng xa muôn cõi nghìn non 直邪甲人献白麞,Trực Tà giáp nhân hiến bạch chương 打棦笘𧂭草堂,Đánh tranh chụm nóc thảo đường @@ -37731,7 +33620,6 @@ 𤶐蹎痗󱖺咳群嗿,chồn chân mỏi gối hãy còn ham 冬上皇廵狩沱江道親征牛吼蠻,Đông Thượng hoàng tuần thú Đà Giang đạo thân chinh Ngưu Hống man 打𠀧㗂釭吏浽罪𨖲,đánh ba tiếng cồng lại nổi tội lên -𠸦埃擼裊迻,khen ai trỏ nẻo đưa chừng 令旨戒𬋩兵官毋得脧削奇虐兵民,lệnh chỉ giới quản binh quan vô đắc thuyên tước kì ngược binh dân 𫳵𢚸󰬥餒䔲荄,sao lòng nhiều nỗi đắng cay 仍𠤆󰆵𠊛仍爫夷,nhưng chớ giận người dưng làm gì @@ -37739,7 +33627,6 @@ 𤳷春螉蝶吨信𠶀,bởi xuân ong bướm rộn tin thăm 模範先生裙茗𦝇步趨小子褲𢏣𦟷,mô phạm tiên sinh quần dính đít bù xu tiểu tử khố cong buồi 冬十一月罷登聞檢法院,đông thập nhất nguyệt bãi đăng văn kiểm pháp viện -踈浪沛達時𦋦,thưa rằng phải đạt thời ra 娘浪𡗶瀋坦苔,Nàng rằng Trời thẳm đất dày 辛卯十四年莫改興治為洪明萬曆十九年寕初年,Tân Mão thập tứ niên Mạc cải Hưng Trị vi Hồng Minh Vạn Lịch thập cửu niên Ninh sơ niên 𥛉耒疎歇始終翁𣃣草疏底𢞃𠓨奏,lạy rồi thưa hết thuỷ chung ông vừa thảo sớ để hòng vào tâu @@ -37749,7 +33636,6 @@ 𦑗燶搭冷仍埃妬徐,Quạt nồng đắp lạnh những ai đó giờ 後世人臣以實行尊稱君上至十餘字已多矣,Hậu thế nhân thần dĩ thực hạnh tôn xưng quân thượng chí thập dư tự dĩ đa hĩ 諱祿續神農氏之後也,Huý Lộc Tục Thần Nông thị chi hậu dã -𦼔諸宣完,rêu trơ toen hoẻn 𡞕𫅠強祖𤴬𦝄,vợ đẹp càng tổ đau lưng 𮎦群拙伴䝨󰒂𬞺名屋刘平共伴書生,anh còn chút bạn hiền nghĩa cũ danh óc lưu bình cùng bạn thư sinh 閍𠦳𠊛𧡊拱腰,Muôn nghìn người thấy cũng yêu @@ -37757,7 +33643,6 @@ 鵠等默然,Hộc đẳng mặc nhiên 易揚󰑼𫗁紅顔,DẼ dàng là thói hồng nhan 占城復㨿升華因㓂化州,chiêm thành phục cứ thăng hoa nhân khấu hoá châu -篤弄於,dốc lòng ở đồng trinh 𠰺迻法寶𨖅候師兄,Dạy đưa pháp bảo sang hầu sư huynh 埋爫襖朝重望埃戈,may làm áo chầu trọng vọng ai qua 羕󰅹立廟蜍於𨕭𣷷滝,dường nào lập miếu thờ ở trên bến sông @@ -37792,16 +33677,13 @@ 轎花𠽖逴卽時,Kiệu hoa giục rước tức thì 乃於洪德十年間命禮部左侍郎兼國子監司業吳士連纂修大越史記全書,Nãi ư Hồng Đức thập niên gian mệnh Lễ bộ tả thị lang kiêm Quốc tử giám tư nghiệp Ngô Sĩ Liên toản tu Đại Việt sử kí toàn thư 㦖咹梅浽槾沉英拱吝憚𠫾尋𧵑咮,muốn ăn mơ nổi mận chìm anh cũng lận đận đi tìm của chua -塊閉饒𢆥時,khỏi bấy nhiêu năm thì đức chúa trời cho bà ấy biết ngày khỏi tù rạc 𥽢,phèn 包饒断苦情傷浽翁勿巴浽娘咀嘆,bao nhiêu đoạn khổ tình thương nỗi ông vật vã nỗi nàng thở than 暎𡶀宮撩𪀄忒惨,ánh núi cung treo chim thắc thỏm 上皇詔���中凣有驛亭皆塑佛像事之,Thượng hoàng chiếu quốc trung phàm hữu dịch đình giai tố phật tượng sự chi 向背吉㐫在爾審之,Hướng bội cát hung tại nhĩ thẩm chi -𨉞𡨸,lưng chữ cụ 𥙩尼恩󰒂対尼𤢇𧍰,lấy nơi ơn nghĩa đổi nơi vuốt rồng 五月初一日司天奏日食不驗初五日頒扇御制周公輔成王詩祐命周家實自天勤勞佐治任仁賢,ngũ nguyệt sơ nhất nhật tư thiên tấu nhật thực bất nghiệm sơ ngũ nhật ban phiến ngự chế chu công phụ thành vương thi hựu mệnh chu gia thực tự thiên cần lao tá trị nhiệm nhân hiền -量量,lượng lường 咹燕瞻𫥨固𦧘䲲,ăn yến xem ra có thịt công 麻凌昆婁,mà trừng con sâu 𡗶箕坤拱承乾渃箕晋拱合韓買衝,trời kia khôn cũng thừa càn nước kia tấn cũng hợp hàn mới xong @@ -37822,14 +33704,10 @@ 細𨆢銀𪿒𦋦𠓨󰇥揚,tới lui ngần ngại ra vào dở dang 𢯢襜𨄹𨀈前堂𠑕𬂙䀡𨤔天章矧蜍,sửa xiêm dạo bước tiền đường ngửa trông xem vẻ thiên chương thẫn thờ 叔鵉𣈜意𦋦兵󰯾󰯾順𫗄青青迻帆,thúc loan ngày ấy ra binh ầm ầm thuận gió thênh thênh đưa buồm -苓慕道慈悲,mộ đạo từ bi 師強你󰘚娘強凭蹎,sư càng nể mặt nàng càng vững chân 吀蹺翁孔𧗱東魯,xin theo ông khổng về đông lỗ 乱賊之軰生前則不容天地之間没後則難迯春秋之法,loạn tặc chi bối sinh tiền tắc bất dung thiên địa chi gian một hậu tắc nan đào xuân thu chi pháp -𡥵𫯳箕𠤆𠫅紆恄悭,con chồng kia chớ giày vò ghét ghen 責𠊛君子薄情,trách người quân tử bạc tình -朗𦖑香共尚崇信坡𫮇𬞺𥊣𢫝𧗱,lặng nghe hương cũng sượng sùng tin pha lối cũ thẳng giong về lầu -棱箕布榖群𣅙𪢊廊怒農夫㐌式𦣰,rừng kia bồcốc còn khuya gióng làng nọ nông phu đã thức nằm 身㛪辰𤽸分㛪𧷺𬙞浽𠀧沉買渃𡽫,thân em thì trắng phận em tròn bảy nổi ba chìm với nước non 占民𠳐教𧿨𧗱爫碎,chiêm dân vâng giáo trở về làm tôi 𡽫撑渃碧賖󰋓,non xanh nước biếc xa khơi @@ -37845,17 +33723,13 @@ 坤現𫥨𩈘蹶䠇現𫥨蹎𢬣,khôn hiện ra mặt què quặt hiện ra chân tay 群吒𨃴𧺃如𣘈,còn cha gót đỏ như son 夏四月禁大臣文武及諸營奇将士不得托以他故捉人畿内,Hạ tứ nguyệt cấm đại thần văn võ cập chư dinh cơ tướng sĩ bất đắc thác dĩ tha cố tróc nhân kì nội -𡴯嶌銼蓮怒妬𦓡,ngất nghểu toà sen nọ đó mà 門,môn 景統凣七,cảnh thống phàm thất 固權芇沛󰜋塘執經,Có quyền nào phải một đường chấp kinh 姑󰅹㦖卒汵朱技徐旦𠀧秋買𤋵牟,cô nào muốn tốt ngâm cho kỹ chờ đến ba thu mới giãi màu 詔造兠鍪數千頂頒賜六軍,Chiếu tạo Đâu mâu sổ thiên đỉnh ban tứ lục quân -絲縁𣠖㧅蓬,tơ duyên chửa đèo bồng 𣎏𡎟瀋瀋󱯳𩅛坤𪡔,có hang thăm thẳm bịt bùng khôn ra 嗔𠊛𤐝察理呢𣦍奸,xin người soi xét lẽ này ngay gian -事尼原於渃𠊛,xư này nguyên ở nước người -嘗賜朝班差多,sơ niên thị tửu nhân miếu dĩ vi giới tự thị tuyệt bất phục ẩm 如󰜞𠺙䕯如渃𦲿芌,như gió thổi bèo như nước lá khoai 𫽄扲木凭束𨃐朱散,Chẳng cầm mộc vững đông giày cho tan 䋦愁弋弋平沔𣷭賖,mối sầu dằng dặc bằng miền bể xa @@ -37868,7 +33742,6 @@ 生弊并管内迯亡數坡者為不称職,sinh tệ tính quản nội đào vong sổ da giả vi bất xưng chức 冬十月以誕日為󰆑天節,đông thập nguyệt dĩ đản nhật vi khánh thiên tiết 夏四月陳遺愛等使回,hạ tứ nguyệt trần di ái đẳng sứ hồi -停停,gió vật đoành đoành 祐至中途服藥而死方政仍爲都督同知加参将,Hựu chí Trung Đồ phục dược nhi tử Phương Chính nhưng vi đô đốc đồng tri gia tham tướng 伯娘博𡛔,bá nương bác gái 明人退人民復業,Minh nhân thoái nhân dân phục nghiệp @@ -37876,10 +33749,8 @@ 不意逆椿豺狼其性梟獍其心穿墉以鼠牙毒師以蠆尾人心摇動尚頼元帥統國政清都王以仁厚資濟英䧺志暨親勳文武大臣恊同心力救君親之難拯社稷之危掃蕩莫孽恢復都城内寧外撫近悅遠來,bất ý nghịch xuân sài lang kì tính kiêu kính kì tâm xuyên dung dĩ thử nha độc sư dĩ mại vĩ nhân tâm dao động thượng lại nguyên soái thống quốc chính thanh đô vương dĩ nhân hậu tư tế anh hùng chí kị thân huân văn vũ đại thần hiệp đồng tâm lực cứu quân thân chi nạn chửng xã tắc chi nguy tảo đãng mạc nghiệt khôi phục đô thành nội ninh ngoại phủ cận duyệt viễn lai 愁揞󰠱埃重爫��悶𤀞𣹓埃𠺙爫粓,sầu ôm nặng ai chồng làm gối muộn chứa đầy ai thổi làm cơm 󰘚模㐌体於󰠳引𠓨,Mặt mo đã thấy ở đâu dẫn vào -期文芇拱評,kỳ văn nào cũng bình 商𧶭𨄹,thương buôn dạo 丐𨦩名利𢏢𢏢,cái vòng danh lợi cong cong -當干滝渃沙,đương cơn sông nước sa 󱈘羅沫𩈘𡢐羅顕親,trước là mát mặt sau là hiển thân 土,thổ 諭都指揮阮復爾比先為家臣之時乃浮言曰吾當爲天子,dụ đô chỉ huy nguyễn phục nhĩ tỉ tiên vi gia thần chi thời nãi phù ngôn viết ngô đáng vi thiên tử @@ -37899,7 +33770,6 @@ 爫𦋦時拱𦋦㝵𡮈然,Làm ra thì cũng ra người nhỏ nhen 千萬𠤆𥙩几󰑼丐醬辰𠺙丐𬞢辰𪒗,thiên vàn chớ lấy kẻ la cái tương thì thối cái cà thì thâm 店店󱙼曳边江重重,đêm đêm sáng rặc bên giang trùng trùng -輸特朋棊埃几堆,thua được bằng cờ ai kẻ đôi 樹開花,thụ khai hoa 秋八月宋封帝爲交趾郡王領靜海君節度使仍賜名至忠授明厂成雅爵,Thu bát nguyệt Tống phong đế vi Giao Chỉ Quận Vương lĩnh Tĩnh Hải quân Tiết độ sứ nhưng tứ danh Chí Trung thụ Minh Xưởng Thành Nhã tước 碎,tôi @@ -37907,7 +33777,6 @@ 拯咍𡥵㐌𭓇行進渚,chẳng hay con đã học hành tiến chưa 紇,hột 󰜏官𩵽吸瞻𢴾𦃀,bà quan tâm hấp xem bơi trải -吏強𢞂台職南柯,lại càng buồn thay giấc nam kha 禮先伏兵,lễ tiên phục binh 頭𢚸𠄩妸素娥,Đầu lòng hai ả tố nga 先是鄭㯀隂圖不軌於内又有阮孽憑陵於外人情國步難屯,Tiên thị Trịnh Toàn âm đồ bất quỹ ư nội hựu hữu Nguyễn nghiệt bằng lăng ư ngoại nhân tình quốc bộ nan truân @@ -37925,18 +33794,15 @@ 呋呋隊准陣金風,vù vù đòi chốn trận kim phong 𩙌㭼梗核摳𢩮𪮦㳥存𩈘渃撫竜󱊚,gió đập cành cây khua lắc rắc sóng dồn mặt nước vỗ long bong 行𪘵架槈秩連襊檑,hàng răng giá nậu chật lèn túi roi -徐朱特客鍾情𨀈𫥨,chờ cho được khách chung tình bước ra 遣員外郎梁任文黎再嚴如宋結好,Khiển Viên ngoại lang Lương Nhậm Văn Lê Tái Nghiêm như Tống kết hảo 及至芙蓉縣駐營柳經使左水營太郡公阮七里督前水軍營定郡公陳百年左水軍營羙郡公裴文奎及棠郡公直郡公並名缺等同内水各,Cập chí Phù Dung huyện trú dinh Liễu Kinh sử Tả thuỷ dinh Thái quận công Nguyễn Thất Lí đốc Tiền thuỷ quân dinh Định quận công Trần Bách Niên Tả thuỷ quân dinh Mĩ quận công Bùi Văn Khuê cập Đường quận công Trực quận công tịnh danh khuyết đẳng đồng Nội thuỷ các 帝曰巨陀罪甘赤族然古者有羊斟不預羊肉至敗鄭師,đế viết cự đà tội cam xích tộc nhiên cổ giả hữu dương châm bất dự dương nhục chí bại trịnh sư 培築各處堤路,Bồi trúc các xứ đê lộ 󰋇𠊛負萡初箕,Mấy người phụ bạc xưa kia -石生纀公󱚢𦀊底李通捁𨖲,thạch sanh buộc công chúa vào dây để lý thông kéo lên 又諭阮善曰爾為吾臣盡誠於國悋勤厥任屡進嘉言,Hựu dụ Nguyễn Thiện viết Nhĩ vi ngô thần tận thành ư quốc lận cần quyết nhiệm lũ tiến gia ngôn 𪀄坤杜𡎔茄官,chim khôn đỗ nóc nhà quan 挾播打到外同招錢𫳭魯同包同𪡔,hiệp bá đánh đáo ngoài đồng gieo tiền xuống lỗ đồng vào đồng ra 士官蹺𣾼倍傍,SĨ quan theo vớt vội vàng -車列,xe sắt phân tách 吟咍事世珥朋󱲧,ngẫm hay sự thế nhẹ bằng lông 縱知符堅百萬亦何為哉,tung tri phù kiên bách vạn diệc hà vi tai 二十二日吏部尚書兼國子監祭酒黎潤阮如堵等奏題本看一本山南,nhị thập nhị nhật lại bộ thượng thư kiêm quốc tử giám tế tửu lê nhuận nguyễn như đổ đẳng tấu đề bản khán nhất bản sơn nam @@ -37947,7 +33813,6 @@ 𬌓𢚸兒女共漂𮎦䧺,tấm lòng nhi nữ cũng xiêu anh hùng 遣風水者適觀天下山川有王氣之處用方術厭勝之如清化𮢶婆醴江椎昭舶山之類其塞溪港開阡陌不可殚紀,khiến phong thuỷ giả thích quan thiên hạ sơn xuyên hữu vương khí chi xứ dụng phương thuật yếm thắng chi như thanh hoá tạc bà lễ giang truỳ chiêu bách sơn chi loại kì tái khê cảng khai thiên mạch bất khả đan kỷ 摆倘鳩渚於工弄媄年巴林老迈咄昌,bảy tháng cưu chửa ở trong lòng mẹ nên ba trăm sáu mươi đốt xương -𡥙𡥙,con con cháu cháu 係特劸孟辰固𣈗𩛂𩝭䀡如各翁貢𦤾󰠲𠊛些嘲待𦤾帝辰別,hễ được khoẻ mạnh thì có ngày no say xem như các ông cống đến đâu người ta chào đãi đến đấy thì biết 設官分聀所郎𭛣爫,thiết quan phân chức sửa sang việc làm 官𪟽󰑼固意恪,quan ngờ là có ý khác @@ -37966,24 +33831,17 @@ 󰛈𧗱𧆄𨢇燶𧗱𥽔,răng về thuốc rượu nồng về men 港乃成因名天威港,Cảng nãi thành nhân danh Thiên Uy cảng 書曰有僃無患此之謂也,Thư viết Hữu bị vô hoạn thử chi vị dã -庒松林拱窒潙清光,chẳng tùng lâm cũng rất vời thanh quang 宋封帝爲南平王,tống phong đế vi nam bình vương -其辞曰臣父某兄某俱荷國恩忝分閫寄謹保風界改有背違汗馬之勞未施朝露之悲俄至臣堂構相󰱧衰裳未除管内軍民將吏藩裔耆耋等共詣苫塊之中俾權軍旅之事臣懇辞數四請逼愈堅將,Kì từ viết Thần phụ mỗ huynh mỗ câu hà quốc ân thiểm phận khổn kí cẩn bảo phong giới cải hữu -船渚客賖𨔈,thuyền chớ khách xa chơi 旂󱢨宝盖傘篭幛幡,cờ chen bảo cái tán lồng trướng phan 帝呼天三聲督戰賊自敗,Đế hô thiên tam thanh đốc chiến tặc tự bại 洪鈞貝客紅裙,hồng quân với khách hồng quần -羅󱙻終,ấy là tên chung 𠊚奔几半𢄂畨闰闲,người buôn kẻ bán chợ phiên nhộn nhàng 全昱全忠之兄也,toàn dực toàn trung chi huynh dã 莫登庸親率諸将討之不克,Mạc Đăng Dung thân suất chư tướng thảo chi bất khắc 係隆冬百官著羅紵絲衣以順時候停著沙衣,hệ long đông bách quan trước la trữ ti y dĩ thuận thời hậu đình trước sa y 奉勳如驅小兒如役奴󰒜曾不數年而疆土大定其戰勝攻取之功雖漢唐無以過也,phụng huân như khu tiểu nhi như dịch nô lệ tằng bất sổ niên nhi cương thổ đại định kì chiến thắng công thủ chi công tuy hán đường vô dĩ quá dã 固飭孟朋𤞻,có sức mạnh bằng hùm -癸卯四年,quý mão tứ niên minh vạn lịch thập nhất niên -小侯𠄩矴迻𠄩払,tiểu hầu hai đứa đưa hai chàng 以馮士周為行,dĩ phùng sĩ chu vi hành -令諸軍臨陣或五十人百人私自奔却而遺棄一二人不救者斬全眾不幸陣亡而䏻併力舁出者免罪,lệnh chư quân lâm trận hoặc ngũ thập nhân bách nhân tư tự bôn khước nhi di khí nhất nhị nhân bất cứu giả trảm toàn chúng bất hạnh trận vong nhi năng tịnh lực dư âm vu đối cử dã xuất giả miễn tội 南無𡃊𠳨茄師子,nam mô khẽ hỏi nhà sư tí 𫢩㐌𤑟󰘚佞耒,nay đà rõ mặt nịnh rồi 𢬣扲鐐泊𨉓𡓮󰥇烏,tay cầm rìu bạc mình ngồi ngựa ô @@ -37997,7 +33855,6 @@ 軒娄撩産琴𦝄,Hiên sau treo sẵn cầm trăng 复五月壬戌設仁王會于龍墀,Hạ ngũ nguyệt Nhâm Tuất thiết Nhân Vương hội vu Long Trì 儉歆𫀅𧡊𡚎󱪢,kiệm hâm xem thấy lạ lùng -唭台事柴修,cười thay sự thầy tu 陽和凣八,dương hoà phàm bát 分工,phần công 󰟸因胡政之煩苛致使人心之怨叛,Khoảnh nhân Hồ chính chi phiền hà trí sử nhân tâm chi oán bạn @@ -38029,8 +33886,6 @@ 夫人㨳󰭃𡢐󱓽,phu nhân ghé hỏi sau xưa 遇邁兄弟舊姓祝仁宗出家時為隨侍内學生,ngộ mại huynh đệ cựu tính chúc nhân tông xuất gia thời vi tuỳ thị nội học sinh 情輕者克善地稍寬情重者克邉遠瘴瘧,tình khinh giả khắc thiện địa sảo khoan tình trọng giả khắc biên viễn chướng ngược -㐌𠇮典准尼朱安,đã mình đến chốn này cho yên -妾吀呈呐払辰沛𦖑,thiếp xin trình nói chàng thì phải nghe 群欣咹奇𢫜茺𨐿𤵶,còn hơn ăn cả chùm sung chát sì 䏧辰󱰻󱰻如銅𬦃,da thì dâm dâm như đồng đỏ 𠀧𨑮𦒹酌酌之吏欣,Ba mươi sáu chước chước gì lại hơn @@ -38054,7 +33909,6 @@ 史臣吳士連曰夏桀嗜殺至有炮烙之刑商紂嗜殺至有斮涉之脛雖以龍逄比干之賢盡忠,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Hạ Kiệt thị sát chí hữu bào lạc chi hình Thương Trụ thị sát chí hữu trác thiệp chi kinh tuy dĩ Long Bàng Tỉ Can chi hiền tận trung 核薷𨢇薷,cây nho rượu nho 故服用習北俗慶餘閲諸庄軍令曰雲屯鎮軍所以防遏胡,cố phục dụng tập bắc tục khánh dư duyệt chư trang quân lệnh viết vân đồn trấn quân sở dĩ phòng át hồ -𠫅澄意呈𠀧𧣳,dày chừng ấy chiềng ba góc 機牟署化𦊚務運,cơ mầu thợ hoá bốn mùa vần 唐末多難未遑區置,Đường mạt đa nạn vị hoàng khu trí 於是重修之且於寺東偏構堂又建屋其後以為祖先接神妥靈之所,Ư thị trùng tu chi thả ư tự đông thiên cấu đường hựu kiến ốc kì hậu dĩ vi tổ tiên tiếp thần thoả linh chi sở @@ -38068,7 +33922,6 @@ 㐱孛羅𢚸舍諳誨隊機馬祖,chỉn bụt là lòng xá ướm hỏi đòi cơ mã tổ 割,cắt 群臣上尊號曰奉天至理應運自在聖明龍見睿文英武崇仁廣孝���下太平欽明光宅章明萬󰘊顕應符感威震藩蛮睿謀神助聖治則天道政皇帝,Quần thần thượng tôn hiệu viết Phụng Thiên Chí Lí Ứng Vận Tự Tại Thánh Minh Long Kiến Duệ Văn Anh Vũ Sùng NHân Quảng Hiếu Thiên Hạ Thái Bình Khâm Minh Quang TRạch Chương Minh Vạn Bang Hiển Ứng Phù Cảm Uy Chấn Phiên Man Duệ mưu Thần Trợ Thánh Trị Tắc Thiên Đạo Chính Hoàng Đế -甲申五年,giáp thân ngũ niên minh thiên thuận bát niên 尼谷咍債弄肝調涅,nay cốc hay trái lòng gan đều nát 盆𬂙㪯𣷭𧵆𣋚,buồn trông cửa bể gần hôm 冲𨉓咹㕵㐌安,trong mình ăn uống đã yên @@ -38076,7 +33929,6 @@ 冬十月閲定武軍改武捷軍為鐵額軍以大僚班陳青鸝為武衛大将軍領之,đông thập nguyệt duyệt định vũ quân cải vũ tiệp quân vi thiết ngạch quân dĩ đại liêu ban trần thanh li vi vũ vệ đại tướng quân lĩnh chi 寔頼主帥尚父平安王明朂匡,Thực lại chủ suý thượng phụ Bình An Vương minh húc khuông 音樂,âm nhạc -小星𢜠㐌𬙾縁衾裯,tiểu tinh mừng đã đẹp duyên khâm trù 盃英㛪󰜋欺󰜋吊,vui anh em một khi một điếu 於冲𤊧焒宮亭嚴荘,ở trong rực rỡ cung đình nghiêm trang 嗔柴咺飭𠹾煩𪞷功符咒渚專格󰅹,xin thầy gắng sức chịu phiền ra công bùa chú chữa chuyên cách nào @@ -38095,7 +33947,6 @@ 賜功臣國姓,tứ công thần quốc tính 發,phát 初娄蔑涅敬信除重,sơ sau một nết kính tin thờ chồng -𠰘世欣蔠鏌𢚸𠊚觥女渃𡽫觥,miệng thế nhọn hơn chông mác nhọn lòng người quanh nữa nước non quanh 𡗶𩅹朱𣿌蘿𧃷妬埃𥙩特𡥵󰜩𨖅城,trời mưa cho ướt lá khoai đố ai lấy được con trai lang thành 放宫女数百人,Phóng cung nữ sổ bách nhân 之能,chi năng @@ -38106,7 +33957,6 @@ 夏六月九日甲戌皇子󰘊基生,hạ lục nguyệt cửu nhật giáp tuất hoàng tử bang cơ sinh 卞遣𨙝𪡔𠖰茹边東𢪀宜,bèn khiến lui ra dãy nhà bên đông nghỉ ngơi 調查,điều tra -杜首科場乂𢆥更子,đỗ thủ khoa trường nghệ năm canh tí 賜杜綜文江縣賴屋社阮沆阮文徽三名進士及第阮雲光等八名進士出身,Tứ Đỗ Tống Văn Giang huyện Lại Ốc xã Nguyễn Hàng Nguyễn Văn Huy tam danh tiến sĩ cập đệ Nguyễn Vân Quang đẳng bát danh tiến sĩ xuất thân 時胡簒陳祚明人南侵郡縣我彊域臣妾我兆󰱃法峻刑苛賦繁役重,thời hồ soán trần tộ minh nhân nam xâm quận huyện ngã cương vực thần thiếp ngã triệu thứ pháp tuấn hình hà phú phồn dịch trọng 和𠫾和吏和湓陣𠅜道士摳拥𫢋家,hoà đi hoà lại hoà buồn giận lời đạo sĩ xua ruồng phật gia @@ -38117,7 +33967,6 @@ 銅壼果橘𨧟鐄㧅𢬣,đồng hồ quả quýt nhẫn vàng đeo tay 店𣈜𢚸仍吲𢚸,đêm ngày lòng những dặn lòng 日爾益砥礪前心期予,Nhật nhĩ ích để lệ tiền tâm kì dư -尉黎荗昭為延郡公文郎子阮弘裕為安和侯鄭惟㦃為美惠侯清華總兵僉事阮伯俊為禮部尚書由禮伯清華承宣使黎嵩為吏部尚書󰦛書伯清華參政阮時雍為御史󰱑都御史良文伯譚慎徽為刑部尚書翰林院侍讀參掌翰林院事梁得朋為吏部左侍郎,uý lê mậu chiêu vi diên quận công văn lang tử nguyễn hoằng dụ vi an hoà hầu trịnh duy sản vi mĩ huệ hầu thanh hoa tổng binh thiêm sự nguyễn bá tuấn cải bá thuyên vi lễ bộ thượng thư do lễ bá thanh hoa thừa tuyên sứ lê tung vi lại bộ thượng thư đôn thư bá thanh hoa tham chính nguyễn thì ung vi ngự sử đài đô ngự sử lương văn bá đàm thận huy vi hình bộ thượng thư hàn lâm viện thị độc tham chưởng hàn lâm viện sự lương đắc bằng vi lại bộ tả thị lang 自此多事矣,tự thử đa sự hĩ 命恆刁等𤊰味香,mình hằng đeo đẳng bén mùi hương 重修𫢋跡山天福寺并立碑,trùng tu thiên tích sơn thiên phúc tự tịnh lập bi @@ -38137,22 +33986,17 @@ 北圻,bắc kỳ 拮光廣病𨏄清請𠊛,cất quang quảng bệnh nhẹ thênh thểnh người 昆稚欺𢸚󱙹胷,con trẻ khi bồng trước hông -𡥵侯别意𧗱踈每𠳒,con hầu biết ý về thưa mọi lời 螠呌𪅴合少之𧵆賖,ếch kêu ác họp thiếu gì gần xa 卞蒸󰡎園𥙩梞鈐坦底帝,bèn chưng dưới vườn lấy gậy cắm đất để đấy -𧡊場官𢀲評文,thấy trường quan lớn bình văn 十七日朝臣謹奏以王世子太傅清郡公鄭𭫨掌兵權又以次子太保萬郡公鄭椿副掌兵權,thập thất nhật triều thần cẩn tấu dĩ vương thế tử thái phó thanh quận công trịnh tráng chưởng binh quyền hựu dĩ thứ tử thái bảo vạn quận công trịnh xuân phó chưởng binh quyền 土邉有或真凶暴,thổ biên hữu hoặc chân hung bạo 判首知左右班事内人阮喟知殿内陳寗知樞𡧸院事,Phán thủ tri tả hữu ban sự nội nhân Nguyễn Vị tri Điện nội Trần Ninh tri Khu mật viện sự -賖𥸷胡易欺旦茄,xa xôi hồ dễ khi đến nhà 及考問其人即誣服人皆以為得實直獨難之獄久不决上皇以問對曰人命至重臣心猶有所疑不敢妄意處决,Cập khảo vấn kì nhân tức vu phục nhân giai dĩ vi đắc thực Trực độc nan chi ngục cửu bất quyết Thượng hoàng dĩ vấn Đối viết Nhân mệnh chí trọng thần tâm do hữu sở nghi bất cảm vọng ý xử quyết 御史,ngự sử 八月占城國王槃,bát nguyệt chiêm thành quốc vương bàn 𧏵𦣰噴渃十讐,rồng nằm phun nước thập thò 因興拱皮酸拮筆󱯲東立立𩙌󱚯迻,nhân hứng cũng vừa toan cất bút sấm đông rập rập gió nồm đưa -尼厨禪定畧固蔑,nay chùa thiền định trước có một đống 五月初五日頒題扇詩御製警之云星火昏中夜蓬芒出壁東荆方當大水衛地恐興戎循省尤臨理推占謾異同,Ngũ nguyệt sơ ngũ nhật ban đề phiến thi ngự chế cảnh chi vân Tinh hoả hôn trung dạ Bồng mang xuất bích đông Kinh phương đương đại thuỷ Vệ địa khủng hưng nhung Tuần tỉnh vưu lâm lí Suy chiêm mạn dị đồng -娘𨅸直持壼𠄩尼,bắt nàng đứng chực trì hồ hai nơi 𡗶𪟽𩂁,trời nghi ngút 潮退甚急文虎粮船閣樁上傾襨殆盡,triều thoái thậm cấp văn hổ lương thuyền các thung thượng khuynh phức đãi tận 含𪘵顛弋古𢬣𤽸銀,hàm răng đen nhức cổ tay trắng ngần @@ -38163,7 +34007,6 @@ 𠊛些𨖲𡶀辰𢝙𡫡碎𨖲𡶀仍󱮗拱𨅹,người ta lên núi thì vui sao tôi lên núi những chui cùng trèo 𤞻卞𨅸朗秦銀如定身法如神机謀,hùm bèn đứng lặng tần ngần như định thân pháp như thần cơ mưu 是歳天下大飢人民餓殍相󰥺,Thị tuế thiên hạ đại cơ nhân dân nga biễu tương chẩm -𠸜囉俱巴,tên là cuba 娘它散唤痺迷,Nàng đà tán hoán tê mê 󰀋東宫太子奣為皇太子追尊欽慈保聖太后為太皇太后,Sách Đông cung thái tử Mạnh vi Hoàng thái tử truy tôn Khâm Từ Bảo Thánh Thái Hậu vi Thái hoàng thái hậu 勑諭天長府承宣使曰制亂莫先用武強兵固在足粮,sắc dụ thiên trường phủ thừa tuyên sứ viết chế loạn mạc tiên dụng vũ cường binh cố tại túc lương @@ -38180,7 +34023,6 @@ 帝出諸將擊之欽祚軍大敗死者太半屍填原野擒其將郭君辨趙奉勳歸華閭,đế xuất chư tướng kích chi khâm tộ quân đại bại tử giả thái bán thi điền nguyên dã cầm kì tướng quách quân biện triệu phụng huân quy hoa lư 晨昏針𡮍礼常,thần hôn chăm chút lễ thường 𫳵當𢝙𨤔𫥨𢞂把𣃣𪦲悁饒㐌𤳧𬏖,sao đang vui vẻ ra buồn bã vừa mới quen nhau đã lạ lùng -銅柱相傳在欽州古洞上,đồng trụ tương truyền tại khâm châu cổ lâu động thượng 𠰘㗂𠊛唭嚕牢𢧚,miệng tiếng người cười rủa sao nên 後亦許回家,Hậu diệc hứa hồi gia 沛𠊛𣋽槾最桃如埃,Phải người sớm mận tối đào như ai @@ -38191,7 +34033,6 @@ 其姓名曰陳克終,kì tính danh viết trần khắc chung 𣘄割𬚸,thớt cắt thịt 捥𡕩竭𡬷誇光債𦖻娘買計詳𧵆賖,uốn mềm hết tấc khoe khoang trái tai nàng mới kể tường gần xa -繲𬗢,dải là hương lộn 咹試,ăn thử 課𠸗渚者󰋇𢈱,thuở xưa chưa giả mấy lời 𠬠茹埃拱𨔍𨓡𠸦劳,một nhà ai cũng lạ lùng khen lao @@ -38206,7 +34047,6 @@ 湄秋灑𠀧塘菊,mưa thu rưới ba đường cúc 明王通山壽等隨戦隨敗心沮噐䘮計窮援絶勢日窮蹙乃遣人賫書乞和願得全眾㱕國,minh vương thông sơn thọ đẳng tuỳ chiến tuỳ bại tâm trở khí táng kế cùng viện tuyệt thế nhật cùng xúc nãi khiển nhân tê thư khất hoà nguyện đắc toàn chúng quy quốc 至是還明帝賜少穎文綺衣及鈔并勑諭我國其畧云立後事重湏合國人之心非得獨擅可同耆老具陳氏嫡孫之實奏來以憑頒詔𠕋封,chí thị hoàn minh đế tứ thiếu dĩnh văn ỷ y cập sao tịnh sắc dụ ngã quốc kì lược vân lập hậu sự trọng tu hợp quốc nhân chi tâm phi đắc độc thiện khả đồng kì lão cụ trần thị đích tôn chi thực tấu lai dĩ bằng ban chiếu sách phong -𡥵木𢭸荄旁茹榜眼,con mộc dựa cây bàng nhà bảng nhãn 丁卯三年明正二年,Đinh Mão tam niên Minh Chính nhị niên 趙越王紀起戊辰至庚寅凣二十三年,Triệu Việt Vương kỷ khởi Mậu Thìn chí Canh Dần phàm thập nhị tam niên 茹棦壁坦���哉,Nhà tranh vách đất tả tơi @@ -38227,7 +34067,6 @@ 㝵㝵㐌固仙爫伴,ngày ngày đã có tiên làm bạn 過朝𢧚㐌󱋓呈燕鶧,Quá chiều nên đã chán chường yến anh 𢚸芇麻文𢴑𢚸朱當,Lòng nào mà văn dứt lòng cho đang -吏固伴澄𤾓跪於𫡉塘底𫠿𠬠幅書吀他罪朱翁潘,lại có bọn chừng trăm quỳ ở giữa đường để dâng một bức thư xin tha tội cho ông phan 令一内外各衙門長官考課該内詳勘歷任事跡,Lệnh nhất nội ngoại các nha môn trưởng quan khảo khoá cai nội tường khám lịch nhiệm sự tích 差𦋦𡎢郡東城治民,sai ra ngồi quận ðông thành trị dân 闭𥹰康潔帶同,BẤY LÂU khăng khít dải đồng @@ -38241,12 +34080,10 @@ 浽碎碎白𥛉柴柴傷,nỗi tôi tôi bạch lạy thầy thầy thương 重光帝諱季擴愍王𩖀之󰱃子藝宗之孫簡定帝之姪也,Trùng Quang Đế Huý Quý Khoáng Mẫn Vương Ngạc chi thứ tử Nghệ Tông chi tôn Giản Định Đế chi điệt dã 𣅶芇吒領役官,lúc nào cha rãnh việc quan -湄浸,bèn cả mưa dầm 於是漢使千秋與樛太后弟樛樂將二千人往入越境,Ư thị Hán sử Thiên Thu dữ Cù Thái hậu đệ Cù Lạc tương nhị thiên nhân vãng nhập Việt cảnh 數戰不利乃整旅而還,sổ chiến bất lợi nãi chỉnh lữ nhi hoàn 春二月命李常傑伐占城,Xuân nhị nguyệt mệnh Lí Thường Kiệt phạt Chiêm Thành 君爾國子爾民耕桑亦属帝德荒服王賓服享共球無怠前脩,quân nhĩ quốc tử nhĩ dân canh tang diệc thuộc đế đức hoang phục vương tân phục hưởng cung cầu vô đãi tiền tu -自𣈜場学官榜固瓊𠓨,từ ngày trường học quan bảng có quỳnh vào 奈木核櫗篭娄谷厨,nại mộc cây mít trồng sau góc chùa 小童庒計𠳨㗍𦣰陵揞馬哭嘆󰋇囬,tiểu đồng chẳng kể hỏi han nằm lăn ôm mả khóc than mấy hồi 李招皇初年,lý chiêu hoàng sơ niên @@ -38268,7 +34105,6 @@ 十一月帝進屯𤂬江波凛󰀋挑賊出戰,Thập nhất nguyệt đế tiến Đồn Suối giang Ba Lẫm sách khiêu tặc xuất chiến 英狼狽無㨿帝又破之,Anh lang bái vô cứ đế hựu phá chi 𫫵些𧗱拠州驩,rủ ta về cứ châu hoan -朗𡎢侵㗂𡴯頭些低沛埃󰠲𦓡浪,lặng ngồi xấm tiếng gật đầu ta đây phải mượn ai đâu mà rằng 𤼸香怒几搌持鲸,dâng hương nọ kẻ nện chày kình 丕𡢐客竹伴枚買牟,vầy sau khách trúc bạn mai mới màụ 夫以私心隂結者私交也,phu dĩ tư tâm âm kết giả tư giao dã @@ -38279,14 +34115,12 @@ 至是以靖難功拜都綂上將軍侯秩,Chí thị dĩ tịnh nạn công bái Đô thống thượng tướng quân hầu trật 尚其祇膺重眷恪慎令名惟賛皇圖永永萬年益衍王業綿綿億載,Thượng kì chỉ ưng trọng quyến khác thận lệnh danh duy tán Hoàng đồ vĩnh vĩnh vạn niên ích diễn Vương nghiệp miên miên ức tải 駑駘馭腰沙沙每真,nô thai ngựa yếu sà sà mỏi chân -秋八月以誕日爲萬壽聖節十日定諸軍旗幟儀仗戰噐船艘等噐物中隊黄旗上隊,thu bát nguyệt dĩ đản nhật vi vạn thọ thánh tiết tức lục nhật dã thập nhật định chư quân kì xí nghi trượng chiến khí thuyền sưu đẳng khí vật trung đội hoàng kì thượng đội 割㝵尋隊迻詞𠴍㖇,Cắt người tìm TÕI đưa tờ nhắn nhe 及󰡤𠼶綠𠲖紅,Ngập ngừng THẸN lục e hồng 山脊𤯩𡶀,sơn tích sống núi 憲官乃罷是職,hiến quan nãi bãi thị chức 箋誓共草󰜋章,tiên thề cùng thảo một trang 刀尼時料貝身𡢐尼,Dao này thì liệu với thân sau này -麻瓊吏強皆,mà quỳnh lại càng dai 命寧朔衛權總知陶院為督將代屈打征哀牢,mệnh ninh sóc vệ quyền tổng tri đào viện vi đốc tướng đại khuất đả chinh ai lao 刼𠊛㐌典世尼時催,Kiếp người đã đến thế này thì thôi 鐘愁拯打㨿𫳵喑,chuông sầu chẳng đánh cớ sao om @@ -38298,12 +34132,10 @@ 憲卒于行,hiến tốt vu hành 擬朱𡮍分尋常,nghĩ cho chút phận tầm thường 王賜之劍馬小兒即躍馬揮劍而前官軍從後破賊于武寧山,vương tứ chi kiếm mã tiểu nhi tức dược mã huy kiếm nhi tiền quan quân tòng hậu phá tặc vu vũ ninh sơn -𮗓對曰本朝提封萬里列郡四地有坦夷亦有險阻此一方何足微遠,Giác đối viết Bản triều đề phong vạn lí liệt quận tứ bách địa hữu thản di diệc hữu hiểm trở thử nhất phương hà túc vi viễn 𫅷打𠴼𥚇強𫥨精神,già đánh đáo lưỡi càng ra tinh thần 人宗之世祥瑞一何多耶盖由人君所好故人臣妄献之也,nhân tông chi thế tường thuỵ nhất hà đa da cái do nhân quân sở hiếu cố nhân thần vọng hiến chi dã 縉江西吉安人縉進士及第除翰林學士言事忤旨出爲交趾參議,Tấn Giang Tây Cát An nhân Tấn tiến sĩ cập đệ trừ Hàn Lâm học sĩ ngôn sự ngỗ chỉ xuất vi Giao Chỉ tham nghị 帝仍以舊職至此又恐望驕暴乃殺之八月二十二日莫登庸卒,Đế những dĩ cựu chức chí thử hựu khủng vọng kiêu bạo nãi sát chi Bát nguyệt nhị thập nhị nhật Mạc Đăng Dung tốt -俸埃窖吹𢧚,bỗng ai khéo xui nên 後世嗜殺之君如吳孫皓者多矣皆底滅亡,Hậu thế thị sát chi quân như Ngô Tôn Hạo giả đa hĩ giai để diệt vong 𥄮𣳔渃沚倍鐄𬦮𣦍,nhằm dòng nước chảy vội vàng nhảy ngay 伶徑唐連,linh kính đường trơn @@ -38321,7 +34153,6 @@ 當何如耶必精白承休必始終圖報,đương hà như da tất tinh bạch thừa hưu tất thuỷ chung đồ báo 矩𧄳,củ kiệu 妓桷𥙩𫯳郡公,đĩ rạc lấy chồng quận công -分桞金屋枚,phận liễu kim ốc may 裊麻谷罪乙㐌空,nẻo mà cốc tội ắt đã không 樞篩核渠,sù sì cây cừ 咃𠺘咹姅菓𣖘群欣咹奇𢫜茺𨐿𤵶,thà rằng ăn nửa quả hồng còn hơn ăn cả chùm sung chát sì @@ -38335,8 +34166,6 @@ 九月暴風大雨,Cửu nguyệt bạo phong đại vũ 丙寅九年莫淳福五年明嘉靖四十五年正月明帝崩,Bính Dần cửu niên Mạc Thuần Phúc ngũ niên Minh Gia Tĩnh tứ thập ngũ niên chính nguyệt Minh Đế băng 乙未明永樂十三年秋八月明取勘金銀塲起夫淘採及捕白象氽珍珠,Ất Mùi Minh Vĩnh Lạc thập tam niên thu bát nguyệt Minh thủ khám kim ngân trường khởi phu đào thải cập bổ bạch tượng thộn trân châu -𦣰張榾㠶𨖲,nằm giường cột buồm lên -埃喂買油𦓡,ai ơi mấy du mà 凣臨陣擊賊執俘斬馘莫将奪功,Phàm lâm trận kích tặc chấp phù trảm quắc mạc tướng đoạt công 卞𥙩𦟐卞杯軸車,bèn lấy mỡ bèn bôi trục xe 𠁑蹎辰𠫾𩊽,dưới chân thì đi hia @@ -38346,7 +34175,6 @@ 𬑉𥇺,mắt choạng 玉欣𣃤擢桃紅押縁金𦰦結𢚸豺狼,ngọc hân vừa trạc đào hồng ép duyên kim cải kết lòng sài lang 木桂羅花木艚,mộc quế là hoa mộc tàu -花浪催拱别𠊚,hoa rằng thôi cũng biết người 太白犯月背后容一指,thái bạch phạm nguyệt bội hậu dung nhất chỉ 尼尼姉保朱麻別,này này chị bảo cho mà biết 帝嘉納之,đế gia nạp chi @@ -38355,7 +34183,6 @@ 䋦行𠬠㐌𦋦𨑮時󰇵,mối hàng một đã ra mười thì buông 蹽𨖲磧𡶀𠀧𡸏𥙩𦊚寰𥒥𧗱稽蹎樑,trèo lên vách núi ba vì lấy bốn hòn đá về kê chân giường 太,thái -𦹵花欲𢚸煩𢖵埃,cỏ hoa giục lòng phiền nhớ ai 𡥵𤤰辰吏爫𤤰𡥵茄柴𫴶辰撅𦲿栘,con vua thì lại làm vua con nhà thầy chùa thì quét lá đa 𧋃𧋃固𦑃辰󱗠矯绳𡮣𡮈扒眉󰇮墫,chuồn chuồn có cánh thì bay kẻo thằng bé nhỏ bắt mày đem chôn 命官諭祭贈謚尋有從祀之命,mệnh quan dụ tế tặng thuỵ tầm hữu tòng tự chi mệnh @@ -38399,29 +34226,24 @@ 宫娥彩女綏𡢐,Cung nga thể nữ nối sau 默娘處决报填朱明,mặc nàng xử quyết báo đền cho minh 𠃝錢擃潙,ít tiền đong vơi -分明四德𠰺浪,phân minh tứ đức dạy rằng 冬十一月帝遣陪臣阮原橋阮旦陳允𧗼等如明歲貢,đông thập nhất nguyệt đế khiển bồi thần nguyễn nguyên kiều nguyễn đán trần doãn huy đẳng như minh tuế cống -𣅶輸𡢐教折尽情,lúc thua sâu ráo riết tận tình 󰝂信叔父辤堂,Đem tin thúc phụ từ đường 李太祖因卧朝之失德恊震文之休祥應天順人乘時啓運有寬人之大度有宏遠之䂓模迁都定鼎敬天愛民田租有賜賦役有制南北通好,Lí Thái Tổ nhân Ngoạ Triều chi thất đức hiệp chấn văn chi hưu tường ứng thiên thuận nhân thừa thời khải vận hữu khoan nhân chi đại độ hữu hoành viễn chi quy mô thiên đô định đỉnh kính thiên ái dân điền tô hữu tứ phú dịch hữu chế Nam Bắc thông hiếu 喃哪劄传麻制察䀡否泰敢𠳒𠸦吱,nôm na chép truyện mà chơi xét xem bĩ thái dám lời khen chê 役茹王招吏朱些,việc nhà vương trao lại cho ta 船𢀲官扒𫽖粮群隻船𡮣供娘戈滝,thuyền lớn quan bắt chở lương còn chiếc thuyền bé cùng nàng qua sông 命内官以示廷臣莫不驚駭帝之明察,mệnh nội quan dĩ thị đình thần mạc bất kinh hãi đế chi minh sát -仃窖洫之藝劍𩵜,đừng háo hức chi nghề kiếm cá 官軍與元人交戰于𬺍子關諸軍󰦭在,quan quân dữ nguyên nhân giao chiến vu hàm tử quan chư quân hàm tại 咍之𡆫丐花殘麻制,Hay gì vầy CÁI hoa tàn mà chơi 没𣈜没我𩄴桑𤿦瑁懺𩈘��霜點頭,một ngày một ngả bóng tang da mồi rám mặt tóc sương điểm đầu 新增律田産章十四條,Tân tăng luật điền sản chương thập tứ điều 𢷆𥙩𬏓㯲𦰤枯,chen lấy vài khóm lau khô -傷腰停𢚁買𫥨𠊛,thương yêu đừng cậy mấy ra người 𤽗仲逵雖極疑邏,ngươi trọng quỳ tuy cực ngờ lạ 乃與其弗將卒攻王遂弑王與太后盡殺漢使者遣人吿蒼梧秦王及諸郡邑立明王長子術陽侯建德為王,Nãi dữ kì phất tương tốt công vương toại thích Vương dữ Thái hậu tận sát Hán sứ giả khiển nhân cáo Thương Ngô Tần Vương cập chư quận ấp lập Minh Vương trưởng tử Thuật Dương hầu Kiến Đức vi vương 頒大誥諭其畧曰盖聞上天弘育物之功必方春而布德澤王者謹即位之始必施命以誥臣民,ban đại cáo dụ kì lược viết Cái văn Thượng thiên hoằng dục vật chi công tất phương xuân nhi bố đức trạch vương giả cẩn tức vị chi thuỷ tất thi mệnh dĩ cáo thần dân 𤑟𤉜𨷑𬑉群𪟽占包,rõ ràng mở mắt còn ngờ chiêm bao 詔宸英太后族百人于藉,Chiếu Thần Anh thái hậu tộc bách nhân vu tịch 十八日禁内外官貟無故不得到錦衣効力神武殿前等衛司直廬,thập bát nhật cấm nội ngoại quan viên vô cố bất đắc đáo cẩm y hiệu lực thần vũ điện tiền đẳng vệ ti trực lư -甲辰詔飛騎賫仁宗遺,giáp thìn chiếu phi kị đô tê nhân tông di 九月聖宗䘮纔逾三月御史大夫杜國計奏凣居䘮無,Cửu nguyệt Thánh Tông tang tài du tam nguyệt Ngự sử đại phu Đỗ Quốc Kế tấu Phàm cư tang vô 包,bao 以下文階部寺首領府縣校官以上若從營不拘同者服期年,dĩ hạ văn giai bộ tự thủ lĩnh phủ huyện hiệu quan dĩ thượng nhược tòng dinh bất câu đồng giả phục kì niên @@ -38444,7 +34266,6 @@ 箕神江瀆丕頭鄧謀意㐱吏咍塊禍,kìa thần giang độc vậy đầu dựng mưu ấy chỉn lại hay khỏi vạ 𤴬疸台分弹婆,Đau đớn thay phận đàn bà 奉乾王為都綂元帥討文州,phụng càn vương vi đô thống nguyên soái thảo văn châu -臨危󰝸及解危,lâm nguy chẳ ng kịp giải nguy 小姐𥆾󰘚羕陀甘心,Tiểu thư nhìn mặt dường đà can tâm 固几爫恩嘵𠮩𫫗,có kẻ làm ơn theo lẻo mách 吁蟡弹𧍝𣈖󱢨𩙌鐄,vo ve đàn dế bóng chen gió vàng @@ -38457,11 +34278,8 @@ 趙越難衝𢧚業奇,triệu việt nạn xong nên nghiệp cả 冬十二月大疫,Đông thập nhị nguyệt đại dịch 謙柄受命廷佐不肯就京北因𭁈謙柄共任乂安,khiêm bính thụ mệnh đình tá bất khẳng tựu kinh bắc nhân dữ khiêm bính cộng nhiệm nghệ an -察𢼂分想空𢧚,xét số phận tưởng không nên 黎禮狃於𡨧洞之勝亦以敗亡敵愾復讐之師也,lê lễ nữu ư tốt động chi thắng diệc dĩ bại vong địch khái phục thù chi sư dã 溟溟𣷭洳䐗曾踏𨃴典,mênh mênh bể nhơ chửa từng đạp gót đến -槾桃妬沛渃,mận đào đó phải nước -帝聽校尉有永誣奏遂弑宗失凣十五王公,đế thính hiệu uý hữu vĩnh khuyết tính vu tấu toại thí tông thất phàm thập ngũ vương công 時四政人民多煩於刈公象草又被所𬋩攪擾民不勝其苦多從偽黨刼掠民間,Thời tứ chính nhân dân đa phiền ư ngải công tượng thảo hựu bị sở quản giảo nhiễu dân bất thăng kì khổ đa tòng nguỵ đảng kiếp lược dân gian 店𢇡代𡁹彩鵉每𢈱,ðêm khuya dạy dỗ thái loan mọi lời 仁弘裕後孝篤奉先,nhân hoằng dụ hậu hiếu đốc phụng tiên @@ -38479,7 +34297,6 @@ 拱固𣅶𨢇唁共叺,cũng có lúc rượu ngon cùng nhắp 俠子昆罢,hiệp tử con bãi 侯𡗶𢚸乙㐌仃,hầu trời lòng ắt đã dành -初覺學得其術䏻變木爲人招集亡賴據本州築城作亂,Sơ Giác học đắc kì thuật năng biến thảo mộc vi nhân chiêu tập vong lại cứ bản châu trúc thành tác loạn 永永𦖻𦖑㗂哭之,Văng vẳng tai nghe tiếng khóc gì 宴群臣雜呈戲衛舞劍於殿陛,Yến quần thần tạp trình hí vệ vũ kiếm ư điện bệ 上諭宰臣五府六部六寺六科御史󰱑等官曰政治闕失天示灾变,thượng dụ tể thần ngũ phủ lục bộ lục tự lục khoa ngự sử đài đẳng quan viết chính trị khuyết thất thiên thị tai biến @@ -38487,7 +34304,6 @@ 遁䀡𠬠課買油剋隂后土動勾滕神,trốn xem một quẻ mới dầu khắc âm hậu thổ động câu đằng thần 𫢩它鸾鳯𥘶󱫨襘迎𧛋隻分呢㐌甘,nay đà loan phượng rẽ bầy gối nghiêng nệm chếch phận này đã cam 是時平安王𭁈朝臣𬢱太子性不聰敏乃奉次子維新立之,Thị thời Bình An Vương dữ triều th���n nghị thái tử tính bất thông mẫn nãi phụng thứ tử Duy Tân lập chi -襲累奏羣蛮伺隲九不可無備乞留戍兵五千人,Tập luỵ tấu Quần Man tứ chất nhật cửu bất khả vô bị khất lưu thú binh ngũ thiên nhân 勑旨祖父失職子孫充本府軍,sắc chỉ tổ phụ thất chức tử tôn sung bản phủ quân 花梂染𪒗,hoa cầu nhuộm thâm 哴𠳒詩意寓中家情,rằng lời thơ ấy ngụ trong gia tình @@ -38501,7 +34317,6 @@ 礼常㐌覩󰜋𠄩,Lễ thường đã đủ một hai 厨仙边那庙神边尼,chùa tiên bên nớ miếu thần bên ni 𪮻𢭰𢧚所󰖽,chạm trổ nên thửa vẻ -調拯打麻𤴬,đều chẳng đánh mà đau 三月詔凣斷典文字同辝二道名執一道,Tam nguyệt chiếu phàm đoạn điển văn tự đồng từ nhị đạo danh chấp nhất đạo 言語,ngôn ngữ 計自秦越忍𫢩𬙞𨒒𢆥󰭺𠇮𣈙𡨺𡾵,kể từ tần việt nhẫn nay bảy mươi năm lẻ mình rày giữ ngôi @@ -38514,7 +34329,6 @@ 十六日頒御諱𨭗并皇太后諱恒,thập lục nhật ban ngự huý tranh tịnh hoàng thái hậu huý hằng 𠫾󰡲尼仍𫮇尼𢆥㧅,đi về này những lối này năm xưa 詩沒襊秩䃛風月,thơ một túi chặt lèn phong nguyệt -渃花印蔑朶紅,ánh nước hoa in một đoá hồng 勉餒特媄𬋩之羅身,miễn nuôi được mẹ quản gì là thân 唉喂呐歇事緣,hỡi ôi nói hết sự duyên 𬌓𢚸傷汝別󰑼󰡏𢢯,Tấm lòng thương nhớ biết là có nguôi @@ -38530,7 +34344,6 @@ 准𡗶㐌頓𠁀𠊛吏修,chốn trời đã đón đời người lại tu 冬十月帝聞明人欲至設伏俸津以待斬馘無算獲馬百餘匹,Đông thập nguyệt đế văn Minh nhân dục chí thiết phục Bổng tân dĩ đãi trảm quắc vô toán hoạch mã bách dư sất 官𨕭𥄮𫴋𠊛些𬂙𠓨,quan trên nhắm xuống người ta trông vào -𢪀䏾浪,nghĩ bụng rằng 此可見羞惡之心爲義之端惜乎國傑之不能耻於其初也,thử khả kiến tu ác chi tâm vi nghĩa chi đoan tích hồ quốc kiệt chi bất năng xỉ ư kì sơ dã 易常,dễ thường 物,vật @@ -38547,26 +34360,21 @@ 王大喜使養之,vương đại hỉ sử dưỡng chi 󰜋命爲渃爲民,Một mình vì nước vì dân 巴爲旅󰊽他鄕提攜,Bơ vơ lữ thấn tha hương đề huề -嘗新粓買务,thường tân cơm mới đầu mùa 三月初五日定徵納諸税例,tam nguyệt sơ ngũ nhật định trưng nộp chư thuế lệ 𫡉塘渴𥄭暫擬󰡎𣘃丹楓,giữa đường khát ngủ tạm nghỉ dưới cây đan phượng 可恨可惜可𩹪泥,khá hờn khá tiếc khá mè ne 想浪𧗱旦時𢧚,tưởng rằng về đến thì nên -㐌𢧚堛𡥵,đã nên bậc con 娘𧗱餒丐拱𡥵,nàng về nuôi cái cùng con 半𠇮󰑼孝救㝵󰑼仁,bán mình là hiếu cứu người là nhân 沛欺命吏㤕車浽命,Phải khi mình lại xót xa nỗi mình 盖上既平占城威振絶域故西方藩國皆奔走先後争來朝貢,cái thượng ký bình chiêm thành uy chấn tuyệt vực cố tây phương phiên quốc giai bôn tẩu tiên hậu tranh lai triều cống 再頒例律改東都爲東京西都爲西京,Tái ban lệ luật cải Đông Đô vi Đông Kinh Tây Đô vi Tây Kinh 貪為丐筆丐硯英徒,tham vì cái bút cái nghiên anh đồ -𬖉払娘拱,trông chàng -無情怒意𪾋吀恕情,vô tình nọ ấy dám xin thứ tình 十一月初,Thập nhất nguyệt sơ 二十三日梁儲王縝徐鈺等並至市橋驛,nhị thập tam nhật lương trừ vương chẩn từ ngọc đẳng tịnh chí thị cầu dịch 𤀖𡧲𤲌,ngòi giữa ruộng 城堵㐌固𤤰磋役夷𡛔化󱳮𣈜󱳮𣎀,thành đổ đã có vua xây việc gì gái hoá lo ngày lo đêm 丙寅七年宋紹興十六年,Bính Dần thất niên Tống Thiệu Hưng thập lục niên -餒𬓲競ㇴ边𢚸,nỗi riêng cành cạnh bên lòng 噲󰑼者𡮍義𠊛,Gọi là trả chút nghĩa người 𧹼,đỏ 先是王,tiên thị vương @@ -38574,10 +34382,8 @@ 師它採𧆄方賖,sư đà hái thuốc phương xa 十一月封王孫鄭椽爲副将謙郡公,Thập nhất nguyệt phong Vương tôn Trịnh Duyên vi Phó tướng Khiêm quận công 醝灕,say nhè -題詩吏𢪀𤾓朝,đề thơ lại nghĩ trăm chiều 竹笱妬鄧仍常屯吹,trúc cú đó đặng những thường đón xuôi 至京告廟奏捷,chí kinh cáo miếu tấu tiệp -𦰤爫,lau làm đài các 浪碎卒過𡗶𦋦,Rằng Tôi trót quá trời ra 聯吟対飲曾畨,liên ngâm đối ẩm từng phen 以𫎇不學無術柔懦不斷政事日𮥠,Dĩ Mông bất học vô thuật nhu nhu bất đoán chính sự nhật huy @@ -38596,7 +34402,6 @@ 懺生礼物迻𨖅,sắm sanh lễ vật đưa sang 宜戴麻雷笠麻雷洪路鄕名善織青皮竹為笠故以名笠違者必罰,Nghi đ��i Ma Lôi lạp Ma Lôi Hồng Lộ hương danh thiện chức thanh bì trúc vi lạp cố dĩ danh lạp Vi giả tất phạt 太學生鄧藻帝於御床奉侍寫遺詔英宗崩,Thái học sinh Đặng Tảo Đế ư ngự sàng phụng thị tả di chiếu Anh Tông băng -戊寅四年王親率諸軍往征莫孽于髙平地方,mậu dần tứ niên minh sùng trinh thập nhất niên vương thân suất chư quân vãng chinh mạc nghiệt vu cao bằng địa phương 預八議各隨輕重論刑毋得許贖,dự Bát nghị các tuỳ khinh trọng luận hình vô đắc hứa chuộc 浽払扵泊浽𠇮𠹾顛,nỗi chàng ở bạc nỗi mình chịu đen 初克寬以萬曆二十五年四月過䦕至十月到燕京拜謁明帝十二月初六日辝明帝回國前後凣一年餘四箇月使道以通,sơ khắc khoan dĩ vạn lịch nhị thập ngũ niên tứ nguyệt quá quan chí thập nguyệt đáo yên kinh bái yết minh đế thập nhị nguyệt sơ lục nhật từ minh đế hồi quốc tiền hậu phàm nhất niên dư tứ cá nguyệt sứ đạo dĩ thông @@ -38607,7 +34412,6 @@ 時降補御前武隊汝禮以左迁辝不赴職大臣以王命不行奏黜之,Thời giáng bổ ngự tiền vũ đội Nhữ Lễ dĩ tả thiên từ bất phó chức đại thần dĩ vương mệnh bất hành tấu truất chi 碎隊尋覩娘芇体󰠳,tôi đòi tìm đủ nàng nào thấy đâu 曲夜清𰙔窖項哬宮廣賖賖橋鵲賖賖,khúc dạ thanh ca khéo hững hờ cung quảng xa xa cầu thước xa xa -欺塊𬮌𢴑情𫽄蹺,với khi khỏi cửa dứt tình chẳng theo 世人以不常見而異之殊不知此陽精氣聚而成之耳,thế nhân dĩ bất thường kiến nhi dị chi thù bất tri thử dương tinh khí tụ nhi thành chi nhĩ 价,giá 咹固𠶣,ăn có mời @@ -38628,13 +34432,10 @@ 職意𠸜意於代剛𣦛拯另几權𢀨,chức ấy tên ấy ở đời cương thẳng chẳng lánh kẻ quyền sang 几士爫官羅𤽗文斯立典任所縣傷所𦾢𧅕󰊧湼率㝵民拉𦱊結𦰤寅寅𢀦吏,kẻ sĩ làm quan là ngươi văn tư lập đến nhậm thửa huyện thương thửa rậm rạp gãy nát suất người dân lợp tranh kết lau dần dần sửa lại 舘使厨𠸗景永萧,quán sứ chùa xưa cảnh vắng teo -免羅倣樣道先儒,miễn là phỏng dáng đạo tiên nho 𡀯空冊𡲈呐甫𠰘斉,chuyện không sách vở nói phô miệng tày 㗂𡥵獴𠶂咆𪡱㖂𠲞,tiếng con muông sủa bào hao dậy dàng 時元使來索歲幣增其職貢紛紜不定,Thời Nguyên sứ lai sách tuế tệ tăng kì chức cống phân vân bất định 文通許諾,Văn Thông hứa nặc -妾㐌沛𫯳昆拯容時𠓹𫅷蒸准,thiếp đã phải chồng con chẳng dong -𤞺𪠞𢀬𢀬於󱰯坡沓滝淇箕,ở chỗ bờ đập sông kỳ kia 別󰠳𠮾𫬍,biết đâu ngọt bùi 底枚𣈗𡢐杜固文喃,để mai ngày sau đỗ có văn nôm 𠰘𠻅𠻅,miệng bàm bàm @@ -38648,21 +34449,16 @@ 代堯渃奇﨤咍𣜾,đời nghiêu nước cả ngập hay chưa 𪡔平泣語對孤𧐖拯𠴍𪂲𪂲拯𠴍𧐖,ra bằng sấp ngửa đôi co lươn chẳng nhịn cò cò chẳng nhịn lươn 闭𥹰𦖑㗂吨󰠓,bấy lâu nghe tiếng đồn vang -責翁絲窖制堪𦟐紅,trách ông tơ khéo chơi khăm má hồng 麻群鳩魂,mà còn cưu hồn 時有勸帝駐驛視戰者,Thời hữu khuyên Đế trú dịch thị chiến giả 斬關而入帝聞事急使召秉彛及輔入金晶階凉石䖏刺殺之,Trảm quan nhi nhập đế văn sự cấp sử triệu Bỉnh Di cập Phụ nhập kim tinh giai lương thạch xứ thích sát chi 𠄼𪹷𨑮霜敢管功,năm nắng mười sương dám quản công 季犛從之𡧸奏如巨論言,Quý Li tòng chi mật tấu như Cự Luận ngôn -𠇍𠊚咹於别調,mấy người ăn ở biết điều -瓊連𠓨,quỳnh lên vào 𤾓𠄼朱論𡦂從貝安,trăm năm cho chọn chữ tòng mới an -𠳒圭答抇容𨱽𢝙拱特󰜋排克更,lời quê chắp nhặt dông dài mua vui cũng được một vài khắc canh 麻𢚸漂母󰋇鐄朱斤,Mà lòng Phiếu mẫu mấy vàng cho cân 所過秋豪無犯,sở quá thu hào vô phạm 迻𠊛遠客尋𠓨問名,đưa người viễn khách tìm vào vấn danh 年八十餘壽終于家,niên bát thập dư thọ chung vu gia -𡦂情哏咘𡦂緣洡漅,chữ tình gắn bó chữ duyên rồi rào 瓢𢯰𨢇仙󰤉伴𱿈,Bầu rót rượu tiên mời bạn cũ 焒𠇮𨔍𨤔帶巾,rỡ mình lạ vẻ cân đai 十二月太師鄭檢又分兵攻破快州洪州南策等府,Thập nhị nguyệt Thái sư Trịnh Kiểm hựu phân binh công phá Khoái Châu Hồng Châu Nam Sách đẳng phủ @@ -38706,15 +34502,12 @@ 封皇第十一子鍉即明提爲行軍王居北岸古覽州義兒爲扶帶王居扶󰅾鄕,Phong hoàng đệ thập nhất tử Đề Tức Minh Đề vi Hành quân Vương cư Bắc Ngạn Cổ Lãm châu nghĩa nhi vi Phù Đái Vương cư Phù Đái hương 欺𫳵封錦𢷀𬗢𣇞𡫡散作如花𡧲塘,khi sao phong gấm rủ là giờ sao tan tác như hoa giữa đường 其弟鄭榶陣亡,kì đệ trịnh đường trận vong -岧岧吏岧,đèo đèo lại đèo 鄧橋渡搥廛塔,dựng cầu đò xây chiền tháp 輔大怒殺之而啖其肝,Phụ đại nộ sát chi nhi đạm kì can 篆等欲截方政後營而政先已退去,Triện đẳng dục tiệt Phương Chính hậu doanh nhi Chính tiên dĩ thoái khứ 仁皇太后,nhân hoàng thái hậu -𠀧𨑮萝𣋚𠄻,ba mươi mồng hôm rằm 次,thứ 左遷阮忠彦清化安撫使,Tả thiên Nguyễn Trung Ngạn Thanh Hoá an phủ sứ -玉底𪵰淎𡎛,ngọc để dấn vũng bùn 卞𥙩頭梞𢬦渃塘渃寅寅𩦓創,bèn lấy đầu gậy rẽ nước đường nước dần dần mở sáng 噲𪜀,gọi là 𠹖𠰁,rởn gáy @@ -38728,12 +34521,9 @@ 昆𫃸吒傳固法如印,con nối cha truyền có phép như in 俸空吏化㧅煩㧅󱳮,bỗng không lại hoá đeo phiền đeo lo 冬十月辛亥帝崩于寢殿號卧朝以有痔疾卧而視朝也,Đông thập nguyệt Tân Hợi đế băng vu tẩm điện hiệu Ngoạ Triều dĩ hữu trĩ tật ngoạ nhi thị triều dã -𡛔腕𨉞螉𫤋𫤋𢚸,gái uốn lưng ong ngửa ngửa lòng 𦊚𤗖裙紅𠖤泣派𠄩行眞玉𨁬双双,bốn mảnh quần hồng bay phấp phới hai hàng chân ngọc duỗi song song 胡陽𠸗買化𫯳,hồ dương xưa mới góa chồng 箕󰠲吉徬𠬠堆󰋇笘歷隻雷催陣雁,kìa đâu cát phẳng một doi mấy chòm lệch chếch loi thoi trận nhàn -寬寬吀停𢬣吏,khoan khoan xin hãy dừng tay lại -妬埃蕯𢲣稽蕯滝菩㮛𢭰𥡗穊𨔈,đố ai tát bể trồng kê tát sông bồ đề nhổ mạ cấy chơi 績緝挼卒,tích tập nối suốt 仕汝宋皇欺决策,sĩ nhớ tống hoàng khi quyết sách 丁卯宋文帝義龍元家四年,Đinh Mão Tống Văn Đế Nghĩa Long Nguyên Gia tứ niên @@ -38757,7 +34547,6 @@ 初明宗御北宫有閽人於嚴光井中得斑魚一尾口中有物挑出之中有字乃厭咒語有裕宗恭肅天寕等字皆憲慈所出閽人持以聞,sơ minh tông ngự bắc cung hữu hôn nhân ư nghiêm quang tỉnh trung đắc ban ngư nhất vĩ khẩu trung hữu vật khiêu xuất chi trung hữu tự nãi yếm chú ngữ hữu dụ tông cung túc thiên ninh đẳng tự giai hiến từ sở xuất hôn nhân trì dĩ văn 媄𫅷㐌𫽄台餒,mẹ già đã chẳng hay nuôi 都,đô -欺𧗱㧅印鐄,khi về đeo quả ấn vàng 𡥵埃𠊛意悴,con ai người ấy xót 㐌𡗉流落㐌𡗉󰠡屯,Đã nhiều lưu lạc Đà nhiều gian truân 󰋇秋唸密𦣰𣘃誓𢚸者特陣𨱽買安,mấy thu nếm mật nằm gai thề lòng giả được giận dài mới yên @@ -38785,21 +34574,18 @@ 初和蔑𫢩和𠄩,xưa hoà một nay hoà hai 人情埃塢菊夢󰁰,nhân tình ai ỏ cúc mồng mười 秋七月雨免田租之半,thu thất nguyệt vũ miễn điền tô chi bán -󱢇咍多眠,thuở rông hay đi men 昂語同内拯吏共称埃,ngang ngửa đồng nội chẳng lại cùng xứng ai 𠸦朱𡥵造寔才才窖鑿𢧚形丐桧搓,khen cho con tạo thực tài tài khéo tạo nên hình cái cối xay 本碎買曳𠬠吝嗔容,vốn tôi mới dại một lần xin dung 𠰉𡂒㗂𪀄黄鳥,réo rắt tiếng chim hoàng điểu 倘䏻體此朕意無從匪彜則懋賞以旌之狃乎故態弗咱訓言則重罰以束之,Thảng năng thể thử trẫm ý vô tòng phỉ di tắc mậu thưởng dĩ tinh chi nữu hồ cố thái phất thính huấn ngôn tắc trọng phạt dĩ thúc chi 眜老空圍拱𧺂輝,mắt lão không vầy cũng đỏ hoe -瀉𢚸清味耨渃,tẩy lòng thanh mùi núc nác 三月員外郎李午献白鹿,tam nguyệt viên ngoại lang lí ngọ hiến bạch lộc 世芇拱庄酉戎特芇,thế nào cũng chẳng giấu giung được nào 𡥵姉𠫾𠅎英撫𡥵㛪,con chị đi mất anh vồ con em 畨尼翁决𠫾奔𥖩天下包饒𠀲也𫈜,phen này ông quyết đi buôn cối thiên hạ bao nhiêu đứa giã trầu 吏部官𢮪擇翰林院官三貟堪兼秀林局司,lại bộ quan soạn trạch hàn lâm viện quan tam viên kham kiêm tú lâm cục tư 賜阮仁瞻等三人進士出身黎文通同進士出身,Tứ Nguyễn Nhân Chiêm đẳng tam nhân Tiến sĩ xuất thân Lê Văn Thông đồng Tiến sĩ xuất thân -𥠭𢺹色鐄,giống chia sắc vàng 𩙌沕𦠳𡽫嗃勒側,gió vẩn sườn non kêu lắc rắc 𠊛𠸗景𬞺󰠲󰠲佐,người xưa cảnh cũ đâu đâu tá 󰜏𠫾󰠲倍󰋇,bà đi đâu vội mấy @@ -38809,13 +34595,11 @@ 徐浪恩怨𠄩边,Từ rằng Ân oán hai bên 五月旱榖豆枯死,Ngũ nguyệt hạn cốc đậu khô tử 㾑𬑉㾑𠰘𤷖㾑,híp mắt híp miệng sưng híp -秋八月大皇江山獠首領農可來叛,thu bát nguyệt đại hoàng giang kim trường an phủ thị dã sơn lạo thủ lĩnh nông khả lai phản 其田畢濕多産龜寺人爲之龜田鍾秋八月甘露降帝觀兢舟,Kì điền tất thấp đa sản quy tự nhân vị chi Quy Điền chung Thu bát nguyệt cam lộ giáng đế quan cạnh chu 骨𩩫肉䏦鬚𫙂頷𦠴,cốt xương nhục thịt tu râu hàm cằm 趙越難衝𢧚業奇抑齋夢訴匪𢚸願,triệu việt nạn xong nên nghiệp cả ức trai mộng tỏ phỉ lòng nguyền 莫令收各縣兵,Mạc lệnh thu các huyện binh 𫖀𪪳𬞑󱬐撑顛𤽸,mặt ông lốm đốm xanh đen trắng -原𠊚圭於越州,nguyên người quê ở việt châu 唏󰠳𦓡挸𩵜撰羮,hơi đâu mà kén cá chọn canh 埃咍才𡛔劍夷才𤳆,Ai hay tài gái kém gì tài trai 裕宗皇帝在位二十八年紀元者二,dụ tông hoàng đế tại vị nhị thập bát niên kỷ nguyên giả nhị @@ -38829,7 +34613,6 @@ 屈打奉命前功不成六科見劾刑部方按問,khuất đả phụng mệnh tiền công bất thành lục khoa kiến hặc hình bộ phương án vấn 二月,nhị nguyệt 爱民癸亥太和元年明正統八年,ái dân Quý Hợi Thái Hoà nguyên niên Minh Chính Thống bát niên -𢭂絲,trao tơ phải lứa 特仍炙別󰜏固傷㛪空,được nhưng chả biết bà có thương em không 三月廣南土鎮郡公卒,tam nguyệt quảng nam thổ trấn quận công tốt 散鉢鉢弹朗精,tán bát bát đàn trắng tinh @@ -38866,29 +34649,23 @@ 命蘇憲誠討之獲人牛馬象金銀珍寳甚多,mệnh tô hiến thành thảo chi hoạch nhân ngưu mã tượng kim ngân chân bảo thậm đa 習罷各分爲五番一番留四番歸農,tập bãi các phân vi ngũ phiên nhất phiên lưu tứ phiên quy nông 共饒蹺𨃴差衙,Cùng nhau theo gót sai nha -咹𧑂𪖺呼呼羣欣做做咹𤙭爫之,thà ăn cáy ngáy kho kho còn hơn tô tố ăn bò làm chi 呐咈咈,nói phớt phớt 尼𨑮排買買𦋦,Này mười bài mới mới ra 旨准推恩武班陞次,chỉ chuẩn thôi ân vũ ban thăng thứ -舊制歲貢三年一徃餽送煩數,nhị nguyệt sứ thần nguyễn quốc khôi nguyễn công bích lê vinh đẳng hoàn quốc 啉𠽍𡄩𠼯𡮈蘇,lầm rầm khấn khứa nhỏ to 立平𠃔堂决獄訟無寃濫,lập Bình doãn đường quyết ngục tụng vô oan lạm -産床鳯輦鵉儀花𤎒𤈪霞衣𤑟𠒥,sẵn sàng phượng liễn loan nghi hoa quan chấp chới hà y rỡ ràng 廛鐄𡨹玉朱𫨩,Gìn vàng giữ ngọc cho hay -襖𠊚無義默庄,áo người vô nghĩa mặc chăng thà 油󰠳解結典調,Dù đâu giải kết đến điều 脩設祈禳醮者排辨則有司供備需用物則官庫領給餘各處本司出錢醮謝,tu thiết kì nhương tiếu giả bài biện tắc Hữu ti cúng bị nhu dụng vật tắc quan khố lĩnh cấp dư các xứ bản ti xuất tiền tiếu tạ 知府阮贄被外戚姜种親人打死復甦,tri phủ nguyễn chí bị ngoại thích khương chủng thân nhân đả tử phục tô 但性殘忍特功驕横第宅僣侈又父子潜貯噐械私𤼵與民隂圖不軌,Đản tính tàn nhẫn đặc công kiêu hoành đệ trạch tiếm xỉ hựu phụ tử tiềm trữ khí giới tư phát dữ dân âm đồ bất quỹ 困圍𫽄過𢯢𢧚𫽄󰖴,khuôn vi chẳng quá sửa nên chẳng sót -枯櫗或爫黄心,hoặc làm vàng tâm 二月初六日定追賍罰錢日其令,Nhị nguyệt sơ lục nhật định truy tang phạt tiền nhật kì lệnh 補添味茦低防投湯,bổ thêm vị thuốc đề phòng đầu thang 娘浪紅葉赤绳,nàng rằng hồng diệp xích thằng 印度,ấn độ 滝汵𣜾計󱚢󰠲,sông gâm chưa kể vào đâu 蒸胆獴麟汜汜仁厚台𡥙茹官,chưng trán muông lân dẫy dẫy nhân hậu thay cháu nhà quan -官全權細河内,quan toàn quyền tới hà nội 伽藍扦𨤔市城,già lam xen vẻ thị thành 花,hoa 帝觀畢遂還史院,đế quan tất toại hoàn sử viện @@ -38897,7 +34674,6 @@ 若公侯伯駙馬随從小僮二人一品一人,Nhược công hầu bá phò mã tuỳ tòng tiểu đồng nhị nhân nhất phẩm nhất nhân 凡尔有官欽予是命,Phàm nhĩ hữu quan khâm dư thị mệnh 某處功程小者照補水勢所及各社民任爲私役許縣官督押,Mỗ xứ công trình tiểu giả chiếu bổ thuỷ thế sở cập các xã dân nhiệm vi tư dịch hứa huyện quan đốc áp -只責𠊚襖解鬚眉,chỉ trách người áo giải tu mi 人生𠀧萬󰮏𠦳𣈗,nhân sinh ba vạn sáu ngàn ngày 乙調願朱珊㐌,ắt đều nguyện cho tan rã 迎渃󰋇才當色渃󰮏宮𢣃粉𠾺𠽅𦎛,nghiêng nước mấy tài đương sắc nước sáu cung tủi phấn thẹn thùng gương @@ -38906,7 +34682,6 @@ 十一日承制鄧俊傳奉詔舍生會試中三塲并𮞏年累中���如訓導有缺者國子監官端保有德行儀表堪爲人師者送吏部銓除,Thập nhất nhật Thừa chế Đặng Tuấn Truyền phụng chiếu Xá sinh Hội thí trúng tam trường tịnh đệ niên luỹ trúng trường như Huấn đạo hữu khuyết giả Quốc tử giám quan đoan bảo hữu đức hạnh nghi biểu kham vi nhân sư giả tống Lại bộ thuyên trừ 㝵󰅹𤴬昆末麻𫀅末𡗶固益之庄,người nào đau con mắt mà xem mặt trời có ích chi chăng 𠲏長生𧗱上界束兎群耽,nhắm trường sinh về thượng giới thuốc thỏ còn đâm -冬十月十一日勑旨開國功臣子孫係順天年間功神已受官職或無賜字而曾預開創功臣亦預順天年間有功已受官一二品其子孫,đông thập nguyệt thập nhất nhật sắc chỉ khai quốc công thần tử tôn hệ thuận thiên niên gian công thần dĩ thụ quan chức hoặc vô tứ tự nhất tác tính nhi tằng dự khai sáng công thần diệc dự thuận thiên niên gian hữu công dĩ thụ quan nhất nhị phẩm kì tử tôn 向也取士率不過二三十名今廣覈實才不患數倍矣,hướng dã thủ sĩ suất bất quá nhị tam thập danh kim quảng hạch thực tài bất hoạn sổ bội hĩ 粘𨖲𨕭壁𠬠詞,niêm lên trên vách một tờ 皆遣還,giai khiển hoàn @@ -38919,12 +34694,10 @@ 𠽔𠺘博媄碎噒爫身𡥵𡛔𠤆咹𦺓𠊛,thưa rằng bác mẹ tôi răn làm thân con gái chớ ăn trầu người 火碑前路󰖁毛,hoả bài tiền lộ ruổi mau 𢩿,sẻ -辰吀,thì xin 停咍𣎃論別它年終,đành hay tháng lọn biết đà năm chung 𥪞外謹没如𢫕,trong ngoài kín mít như bưng 惜,tiếc 平章亦宰相也,Bình Chương diệc Tể tướng dã -𠯪嗷香桂湯𩄲,ngọt ngào hương quế thang mây 嫩𥘷,non trẻ 工人,công nhân 䧺,hùng @@ -38936,22 +34709,17 @@ 勾詩𢪀担𢵋悶曰,câu thơ nghĩ đắn đo muốn viết 闍婆賊𤞦𢵋皮紛争,đồ bà giặc mọi đua bề phân tranh 約夷英化𫥨荼底朱㛪𣳮渃𩅹𡊱銅,ước gì anh hoá ra dưa để cho em rửa nước mưa chậu đồng -𫽄特吏𫨩󱊟𠵘,lại hay nỏ mồm 以大寶三年壬戌七月二十日誕生,Dĩ Đại Bảo tam niên Nhâm Tuất thất nguyệt nhị thập nhật đản sinh -奉蜍媄𤴪周諄,phụng thờ mẹ ghẻ chu chuân 時偽福王高國公並名缺等率眾奪擊殺會郡公于陣,Thời nguỵ Phúc Vương Cao quốc công tịnh danh khuyết đẳng suất chúng đoạt kích sát Hội quận công vu trận 吳兵𥚆𧡊俸連倒戈,ngô binh nhìn thấy bỗng liền đảo qua 𣐆󰡎霜坡淡𦟐紅,thớt dưới sương pha đượm má hồng 𠁟咍詩礼咾通琴碁,gồm hai thi lễ làu thông cầm kỳ -分索𦛌胣昌舌吕涅珊索,ruột dạ xương thịt rã nát tan tác 默王料𦷾朱安渃茹,mặc vương liệu đấy cho yên nước nhà 𧴤浪渚邒牢灰,Bói rằng Chớ đặng sao hoi 姓吳諱昌熾天策王避難時取南󰀋江女之所生南晋王之姪也,Tính Ngô huý Xương Xí Thiên Sách Vương tị nạn thời thủ Nam Sách Giang nữ chi sở sinh Nam Tấn Vương chi điệt dã -搈蹎唿如䏾翁,rung chân hút như phỗng ông 你𡽫𠹚𥒥音󰠐責花,nỉ non van đá âm thầm trách hoa 刼尼𡢻者渚衝,Kiếp này nợ trả chưa xong 乞𭛁所在官廪賑貸󰱃得蘇息,khất phát sở tại quan lẫm chẩn thải thứ đắc tô tức -乙卯七年莫光寶二年>>明嘉靖三十四年八月莫使謙王莫敬典将兵入寇清華以壽郡公缺名節制南道兵領舟百餘隻爲先鋒進至神符海口駐營,ất mão thất niên mạc quang bảo nhị niên minh gia tĩnh tam thập tứ niên bát nguyệt mạc sử khiêm vương mạc kính điển tướng binh nhập khấu thanh hoa dĩ thọ quận công khuyết danh tiết chế nam đạo binh lĩnh chu bách dư chích vi tiên phong tiến chí thần phù hải khẩu trú doanh 噤杺朗𡴯如空寨外刻𪔠营𥪝󰈱㗔,ngậm tăm lặng ngắt như không trại ngoài khắc trống doanh trong gióng kèn 五月二十五日上皇崩于仁壽宫,Ngũ nguyệt nhị thập ngũ nhật Thượng hoàng băng vu Nhân Thọ cung 晞𪱆𣋝,hy nắng ráo @@ -38959,7 +34727,6 @@ 吏強迷買心神,lại càng mê mải tâm thần 貝鶯盘泊佳人󰋇𠊛,với oanh bàn bạc giai nhân mấy người 五月十八日勑㫖許馴象馬閑各所正官帶牌常進朝參如五府正官例,ngũ nguyệt thập bát nhật sắc chỉ hứa thuần tượng mã nhàn các sở chính quan đái bài thường tiến triều tham như ngũ phủ chính quan lệ -馭𤷍少几𧜖,ngựa gầy thiếu kẻ chăn 焠󰌎香意攄𦀊泛尼,Đốt lò hương ấy so TƠ phím này 自此賊势日衰,tự thử tặc thế nhật suy 十七日世郡公楊文幹父子赴京乞降饒其罪,thập th��t nhật thế quận công dương văn cán phụ tử phó kinh khất hàng nhiêu kì tội @@ -38969,14 +34736,12 @@ 興卞樓踈客𪿒浪,hứng bện lầu thơ khách ngại rằng 授黎巴牢觀察使爵上品給田百𤱈以其子篆屢敗勍敵有大功死王事,Thụ Lê Ba Lao Quan sát sứ tước thượng phẩm cấp điền bách mẫu dĩ kì tử Triện lũ bại kình địch hữu đại công tử vương sự 登庸封其宗室莫鈌名為靖國公中官阮世恩為蒞國公唐安縣慕澤社人使居輔弼左右,Đăng Dung phong kì tông thất Mạc khuyết danh vi Tĩnh quốc công Trung quan Nguyễn Thế Ân vi Lị Quốc công Đường An huyện Mộ Trạch xã nhân sử cư phụ bật tả hữu -怛肝𦛌𪵯,đứt gan ruột làm chăm 以潘兼全爲史部左侍郎阮國櫆爲户部左侍郎范質爲副都御史申全爲史部右侍郎黎榮爲户部右侍郎阮廷,Dĩ Phan Kiêm Toàn vi Sử bộ Tả thị lang Nguyễn Quốc khôi vi Hộ bộ Tả thị lang Phạm Chất vi Phó đô ngự sử Thân Toàn vi Sử bộ hữu thị lang Lê Vinh vi Hộ bộ Hữu thị lang Nguyễn Đình 中圻,trung kỳ 竟罰之,cánh phạt chi 次日𭛁以風勢之使一日過大小二長沙,Thứ nhật phát dĩ phong thế chi sử nhất nhật quá Đại Tiểu nhị Trường Sa 十八日遣使如明,thập bát nhật khiển sứ như minh 𤶽𤷿𤶽𤴪,mụt nhọt mụt ghẻ -箕喂𬰢月箕喂,mặt nguyệt kia ôi 函印宁瑰,hòm ấn giữ coi 𢜝肝󰞺玉料花,sợ gan nát ngọc liều hoa 鐘喑香𰦫韶𢲣旂󱢨宝盖傘篭幛幡,chuông ầm hương ruổi thiều rung cờ chen bảo cái tán lồng trướng phan @@ -39012,9 +34777,7 @@ 皮欺才利都争𠊛筭劎物𠀲呈奔蘇,vừa khi tài lợi đua tranh người toan kiếm vặt đứa rình buôn to 󱥁𢚸㐌透旦𡗶半命󰑼孝救𠊛󰑼仁,tấm lòng đã thấu đến trời bán mình là hiếu cứu người là nhân 󰑼洳君子恪𢚸㝵些,Là nhờ quân tử khác lòng người ta -𠸒朱信寔矯差性常,bảo cho tín thực kẻo sai tính thường 十二月二日明人奪𧻗池木丸江岸及白鶴江樁,Thập nhị nguyệt nhị nhật Minh nhân đoạt Việt Trì Mộc Hoàn giang ngạn cập Bạch Hạc giang thung -㗂埃窖達仍𠳒𧊉螉,tiếng ai khéo đặt những lời bướm ông 吏群共󰟸爫高世尼,Lại còn khủng khỉnh làm cao thế này 𦊚𨒒𢆥吏嶟𡻖,bốn mươi năm lại chon von 上可其奏命冬官起工鑿石,Thượng khả kì tấu mệnh đông quan khởi Công tạc thạch @@ -39031,14 +34794,12 @@ 之朋哙吏理芇朱明,chi bằng hỏi lại lẽ nào cho minh 盖國峻領諒江元人两度入㓂屢敗其兵慮後來或有𭛁掘之患,cái quốc tuấn lĩnh lạng giang nguyên nhân lưỡng độ nhập khấu lũ bại kì binh lự hậu lai hoặc hữu phát quật chi hoạn 𦝄花双拱是非別調,Trăng hoa song cũng thị phi biết điều -𠲝時𢧚几爫高,chối thời nên kẻ làm cao 史臣吳士連曰蔡茄之戰鄧容阮帥以孤軍敗亡之餘當悍将勍敵之賊,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Thái Già chi chiến Đặng Dung Nguyễn Soái dĩ cô quân bại vong chi dư đương hãn tướng kình địch chi tặc 恪,khác 皇天差使抅𠾕,hoàng thiên sai sứ câu đòi 媄餒爫呠惜饒𠱋麻,mẹ nuôi làm vốn tiếc nhau ru mà 栗達蹎𫛈欺壙永,lật đật chân cò khi quãng vắng 荘定計不出此亞夫不度其君非剛斷之才遂勸誅季犛而為謀不𡧸使之先知,trang định kế bất xuất thử á phu bất độ kì quân phi cương đoán chi tài toại khuyến tru quý li nhi vi mưu bất mật sử chi tiên tri -圯󱳭𥯎菊湥霜,dãy thềm chòm cúc giọt sương hoen 列被囚罷蔡聀,liệt bị tù bãi thái chức 朕自省歛以來忽嬰弗豫病既彌留,trẫm tự tỉnh liễm dĩ lai hốt anh phất dự bệnh ký di lưu 餘在本土分點目整飾噐界練習武藝不得留與君人逰戲道路及科歛差使役,Dư tại bản thổ phận điểm mục chỉnh sức khí giới luyện tập võ nghệ bất đắc lưu dữ quân nhân du hí đạo lộ cập khoa liễm sai sử dịch @@ -39050,19 +34811,13 @@ 𠫾部辰怯隘雲,đi bộ thì khiếp ải vân 及熾等上奏帝諭曰覧奏具悉有云望乞許黎醯黎受杜秘黎昂等如功臣薨殁例此言猶可辨延寧年間杜秘黎醯位居絶席任仲秉鈎黎昂黎受身提禁旅寄以安危固宜肅清乱賊變危為安可也反駢首鷄於甕中漏長,Cập Xí đẳng thượng tấu đế dụ viết Lãm tấu cụ tất hữu vân vọng khất hứa Lê Ê Lê Thụ Đỗ Bí Lê Ngang đẳng như công thần hoăng một lệ thử ngôn do khả biện Diên Ninh niên gian Đỗ Bí Lê Ê vị cư tuyệt tịch nhiệm trọng bỉnh câu Lê Ngang Lê Thụ thân đề cấm lữ ký dĩ an nguy cố nghi túc thanh lo���n tặc biến nguy vi an khả dã phản biền thủ kê ư ủng trung lậu trường 丙戌三年宋慶曆六年,Bính Tuất tam niên Tống Khánh Lịch lục niên -涅玉𤇥𤍶𨤔𣘈,lập loà vẻ son -咹蒌咹,ăn rau ăn trái -喭餒春𠫾春吏吏,ngán nỗi xuân đi xuân lại lại 莫敬典復領兵侵掠清華進擊瑞原藍江,Mạc Kính Điển phục lĩnh binh xâm lược Thanh Hoa tiến kích Thuỵ Nguyên Lam giang 諸𠕋父老轉相吿曰此兒噐量若是必能濟事我背荀不來附異日悔之晚矣,chư sách phụ lão chuyển tương cáo viết thử nhi khí lượng nhược thị tất năng tế sự ngã bội tuân bất lai phụ dị nhật hối chi vãn hĩ -扒𤞻時,bắt hùm thời dễ 僧明空治之愈拜爲國師,tăng minh không trị chi dũ bái vi quốc sư 又論奉使功陞寺卿仁嶺伯劉廷質爲吏部右侍郎福岩伯阮登爲户部右侍郎並加侯爵參政唐川子阮政爲太僕寺卿伯爵,Hựu luận phụng sứ công thăng Tự khanh Nhân Lĩnh bá Lưu Đình Chất vi Lại bộ Hữu thị lang Phúc Nham bá Nguyễn Đăng vi Hộ bộ Hữu thị lang tịnh gia hầu tước Tham chính Đường Xuyên tử Nguyễn Chính vi Thái bộc Tự khanh bá tước 是歲隋亡,thị tuế tuỳ vong 長机計曳山顛,trường kỷ ghế dài sơn đen -庄別底朱埃,của cải mọi sự tôi chẳng biết để cho ai 前𭓇生,tiền học sinh -南柯𠬠職熾斜,nam kha một giấc xế tà 今若舉之是違先帝旨也,Kim nhược cử chi thị vi tiên đế chỉ dã 浽𢚸埃扵𥪝𢚸麻𦋦,nỗi lòng ai ở trong lòng mà ra 翁修定㐱固蔑昆𡛔,ông tu định chỉn có một con gái @@ -39078,7 +34833,6 @@ 欺𢞂󱪨𠺙󰬒堆拱𢞂,khi buồn sáo thổi kèn đôi cũng buồn 眉撑隴戢,mày xanh luống sụp 花婢㐌動㗂𠊛裊車,Hoa tì đã động tiếng người nẻo xa -赤詞紙孟孟,xích tệ tờ gấy mảnh manh 景撑如𡳒𠊛鮮如𬁻,cảnh xinh như vẽ người tươi như giồi 𣈜𨍦固蔑𠊛󱚢𨅸𥚆𬢱𢪀𠊛󰅹塟低,ngày sau có một người vào đứng nhìn ngợi nghĩ người nào táng đây 史斈,sử học @@ -39094,8 +34848,6 @@ 肺𦟊,phế phổi 信𪝮,tín tin 本月十八日柳昇爲我軍所攻計墮於支陵野,bản nguyệt thập bát nhật liễu thăng vị ngã quân sở công kế đoạ ư chi lăng dã -旦蛇昂載𨖲車固体󱚞朱𬌥捁,tải lên xe có thể nhọc cho trâu kéo -半奔𤾓塘渚𪿒賖吹,bán buôn trăm đường chớ ngại xa xôi 𨑜,xuống 五月以王孫榮良侯鄭栐爲副将都督同知良郡公,ngũ nguyệt dĩ vương tôn vinh lương hầu trịnh vĩnh vi phó tướng đô đốc đồng tri lương quận công 昆桃卞敲𬰢儈頭朋蒸形鳩善,con đào bèn xịu mặt cúi đầu bằng chưng hình cưu thẹn @@ -39107,7 +34859,6 @@ 懺生硯筆𩄓塘𠓨試,sắm sanh nghiên bút rợp đường vào thi 寅寅援淨時㭲𣘃㐌𬕳梗槯散索,dần dần vén tạnh thời gốc cây đã trốc cành chồi tan tác 陳𦋦󰇾筆𡎢欧𠬠𨉓,trần ra dở bút ngồi âu một mình -瓊対應口浪,quỳnh đối ứng khẩu rằng 漢蒼舊名火僣位六年餘,Hán Thương cựu danh Hoả tiếm vị lục niên dư 及聞文帝爲帝親塚置守邑歳時奉祀及厚賜其昆弟則又屈於漢於是宗廟饗之子孫保之非以德耶易曰謙尊而光卑而不可踰,cập văn văn đế vi đế thân trủng trí thủ ấp tuế thời phụng tự cập hậu tứ kì côn đệ tắc hựu khuất ư hán ư thị tông miếu hưởng chi tử tôn bảo chi phi dĩ đức da dịch viết khiêm tôn nhi quang ti nhi bất khả du 畨竹棋杄,phên trúc cài then @@ -39129,7 +34880,6 @@ 聲赫赫靈濯濯從天揚破竹之威訊連连馘安安指日奏出車之捷,Thanh hách hách linh trạc trạc tòng thiên dương phá trúc chi uy tấn liên liên quắc an an chỉ nhật tấu xuất xa chi tiệp 昆𬑉和撑頭易泊,con mắt hoà xanh đầu dễ bạc 來意識渚執澄澄󰠱念妄駡群觸觸,lay ý thức chớ chấp chằng chằng nặng niềm vọng mựa còn xóc xóc -𣎀𦣰思想事娘𠬠𠄩,đêm nằm tư tưởng sự nàng một hai 乖掉捇𨅸林欽,quai chèo xách đứng lom khom 阮信都羙雲榜仁智等皆伏誅,Nguyễn Tín Đô Mĩ Vân Bảng Nhân Trí đẳng giai phục tru 臣下過失薄示戒責不忍輟加笞辱有所措置從容閒暇未嘗大聲以色而天下亹亹從化,thần hạ quá thất bạc thị giới trách bất nhẫn xuyết gia si nhục hữu sở thố trí tòng dung nhàn hạ vị thường đại thanh dĩ sắc nhi thiên hạ vỉ vỉ tòng hoá @@ -39153,7 +34903,6 @@ 𦖑𦋦吟䔲𠽆𠹽世芇,nghe ra ngậm đắng nuốt cay thế nào 㗂中国,tiếng trung quốc 漸堂茹𤿤潦𣱼大倉杶哿𭁈添穭苔,tiệm đường nhà bè lao đao đại thương đụn cả giữ thêm lúa đầy -傾以僞莫僣干國運遭否先祖太宰興國昭勳靖公,khuynh dĩ nguỵ mạc tiếm can quốc vận tao phủ tiên tổ thái tể hưng quốc chiêu huân tĩnh công hưng quốc công nguyễn kim nãi bình an vương chi ngoại tổ cố diệc xưng tiên tổ dã 帝曰此畏避克終也,Đế viết Thử uý tị Khắc Chung dã 𧵑迻噲𡮍𥙩𢚸没函新服𠄩封日程,của đưa gọi chút lấy lòng một hòm tân phục hai phong nhật trình 余嘗臨飱不食中夜撫󰥺涕泅交頤心腹如搗常以食肉寝皮茹肝飲血為恨也,dư thường lâm san bất thực trung dạ phủ chẩm thế tù giao di tâm phục như đảo thường dĩ thực nhục tẩm bì như can ẩm huyết vi hận dã @@ -39163,7 +34912,6 @@ 上皇腰酉店𣈗養餒特𡘯仕𣈙料筭,thượng hoàng yêu dấu đêm ngày dưỡng nuôi được lớn sẽ rày liệu toan 琮任事三年徵拜議郎使李進代之李進我交州人,tông nhiệm sự tam niên trưng bái nghị lang sử lí tiến đại chi lí tiến ngã giao châu nhân 張䋥弋𥺊󰡎𣘃扒貓咹𦧘埃咍󰑼之,giăng lưới rắc gạo dưới cây bắt mèo ăn thịt ai hay là gì -渃渚𤍶䏾𦎛,chưa loà bóng gương 󱜺𠴗自󰅒𢖵𥙩𣈜,cúng giỗ từ nay nhớ lấy ngày 秋七月大水,Thu thất nguyệt đại thuỷ 停招媄𦲾麻疎固𣈜,đừng trêu mẹ mướp mà xơ có ngày @@ -39190,7 +34938,6 @@ 有直奏曰彼不為牖楚苦而恬然自服臣竊疑之朞月而文慶果得,hữu trực tấu viết bỉ bất vi dũ sở khổ nhi thiệt nhiên tự phục thần thiết nghi chi ki nguyệt nhi văn khánh quả đắc 﨤欺𡗉役苳荄亂𥪝𠀧府賊外𦊚方,gặp khi nhiều việc chông gai loạn trong ba phủ giặc ngoài bốn phương 𠰘𤞻毒𧋻於󰠲准尼,miệng hùm nọc rắn ở đâu chốn này -濫細𨆢,thân hèn trộm tới lui 祖𩵽朔𥒦奴辰𨔈荒,tổ tôm xóc đĩa nó thì chơi hoang 半辰𫽄怛𧼋衛蹲踚,bán thì chẳng đắt chạy về tòn lon 𤤰𦖑𨍦𫏾別信,vua nghe sau trước biết tin @@ -39203,7 +34950,6 @@ 𡎢𲂯軒梅吻𬦪𩨼,Ngồi tựa hiên mai vẫn tréo kheo 𨁪擒娘㐌𪭯𠓨襖巾,Giấu cầm nàng đã gói vào áo khăn 乙酉四年明嘉靖四年,Ất Dậu tứ niên Minh Gia Tĩnh tứ niên -𣑳𡽫拯,chồi non chẳng bẻ 范󰦛禮字󰔄卿新興御天縣人屋金華清閑登第時年一十七鄕會廷試皆第一世称󰦛禮三,phạm đôn lễ tự ngu khanh tân hưng ngự thiên huyện nhân ốc kim hoa thanh nhàn đăng đệ thời niên nhất thập thất hương hội đình thí giai đệ nhất thế xưng đôn lễ tam 莫使匡定公新郡公等督押四衛兵馬爲前隊先鋒西道營将為右翼兵馬南道營将為左翼兵馬東北二道營将為後隊兵馬,mạc sử khuông định công tân quận công đẳng đốc áp tứ vệ binh mã vi tiền đội tiên phong tây đạo dinh tướng vi hữu dực binh mã nam đạo dinh tướng vi tả dực binh mã đông bắc nhị đạo dinh tướng vi hậu đội binh mã 定都㨿險棟外番禺,định đô cứ hiểm đóng ngoài phiên ngu @@ -39215,7 +34961,6 @@ 從之󰑼種灰醒,Tuồng chi là giống hôi tanh 㐌身入聖超凣,đã thân nhập thánh siêu phàm 秦滝𠬠带撑撑,sông tần một dải xanh xanh -條拯𢧚赦,gia chưng điều chẳng nên tha 至京初四日行祭禮其祭饌皆自北道賫送極為豊盛,Chí kinh sơ tứ nhật hành tế lễ kì tế soạn giai tự Bắc đạo tê tống cực vi phong thịnh 農樺魯𡨧撑鮮恰同,nông hoa lúa tốt xanh tươi khắp đồng 悲徐都𠖈本鄕,Bây giờ đua xuống bản hương @@ -39257,8 +35002,6 @@ 鐺黒誘㘨,đương hắc nhọ nồi 先雨潤今陛下欲興師征討不庭而兵噐自動者是神人默會物類相應之兆,tiên vũ nhuận kim bệ hạ dục hưng sư chinh thảo bất đình nhi binh khí tự động giả thị thần nhân mặc hội vật loại tương ứng chi triệu 󱙃𨑮群󰟊韶光清清船吏育昂進程,chín mươi còn cữ thiều dương thênh thênh thuyền lại dọc ngang tiến trình -𠄼更刻快𣎀秋吏𠫅,năm canh khắc khoái đêm thu lại giầy -事情𤏣𤋵𡢐,sự tình tỏ giãi sau 如勢芾,như thế nào 三月以金城公主嫁峯州牧黎宗順,Tam nguyệt dĩ Kim Thành công chúa giá Phong Châu mục Lê Tông Thuận 昆𬌥伵脿𩚵𤽗𤽸扽檜𤽗𡗉𩵜伵鮮,con trâu tớ béo cơm ngươi trắng đòn củi ngươi nhiều cá tớ tươi @@ -39267,7 +35010,6 @@ 降𬨠󱞄粉𠬠詞𦢳𫼳幅像没𣇞𪞷𠫾,dán lên vách phấn một tờ vai mang bức tượng một giờ ra đi 丙戌六年宋崇寕五年,Bính Tuất lục niên Tống Sùng Ninh ngũ niên 苦刀伤世坤卢坤忍,khổ đau thương thay khôn lo khôn nhẫn -𫢩𢜠珥𨀈𩄲𩇢,nay mừng nhẹ bước mây xanh 㺧𧱅,heo sề 遣禮部尚書少尉蘭郡公阮實等持節捧金冊銀印拜左捷軍營太傅崇郡公鄭橋爲欽差節制各處水步諸營兼總内外平章軍國重事,khiển lễ bộ thượng thư thiếu uý lan quận công nguyễn thực đẳng trì tiết bổng kim sách ngân ấn bái tả tiệp quân dinh thái phó sùng quận công trịnh kiều vi khâm sai tiết chế các xứ thuỷ bộ chư dinh kiêm tổng nội ngoại bình chương quân quốc trọng sự 宋人見其黨中有楊於者胷刺黑龍及蒲州首領五人知是我越人皆還之,Tống nhân kiến kì đảng trung hữu Dương ư giả hung thích hắc long cập Bồ Châu thủ lĩnh ngũ nhân tri thị ngã Việt nhân giai hoàn chi @@ -39278,7 +35020,6 @@ 八月朔帝御天安殿頒賜群臣秋夜,Bát nguyệt sóc đế ngự Thiên An điện ban tứ quần thần thu dạ 咍㘋󰠋拱浽貂,Hay hèn nhẽ cũng nối điêu 娘時寡部爫丕昆𤳇絆莂咹󱩮拯衝,nàng thì goá bụa làm vầy con trai bện bịt ăn mày chẳng xong -埃廛及,con thơ dại lấy ai rèn cặp 節𤾓𫷜𡝖補𠫾󰜋𣈗,tiết trăm năm nỡ bỏ đi một ngày 倐遭家禍莫覩成書,Thúc tao gia hoạ mạc đổ thành thư 𦝄𫅷獨地爫𫳵擒𦀊𫽄擬纀𠓨自然,trăng già độc địa làm sao cầm dây chẳng nghĩ buộc vào tự nhiên @@ -39302,9 +35043,7 @@ 時禮官不能正之所謂自畢矣,thời lễ quan bất năng chính chi sở vị tự tất hĩ 象床㐱實棖牙棖中蓬見号󰑼合歡,tượng sàng chỉn thực giường ngà giường trong buồng kín hiệu là hợp hoan 八月裴榴奏一各衙門遷任之官其在勘詞訟簿牒未及交代待至他日再回交領煩人迎送致訟事阻滯,Bát nguyệt Bùi Lựu tấu Nhất các nha môn thiên nhiệm chi quan kì tại khám từ tụng bạ điệp vị cập giao đại đãi chí tha nhật tái hồi giao lĩnh phiền nhân nghinh tống trí tụng sự trở đái -泣輕𠀧阻吏平,khấp khểnh ba làn trở lại bằng 八月莫兵果至擄掠方民沿河各縣人民流散,Bát nguyệt Mạc binh quả chí lỗ lược phương dân duyên hà các huyện nhân dân lưu tán -𤌋𩂟鎖𫈃花棠雙,khói mù tỏa cuống hoa đường 𠀧座接旨倍鐄𠇍𠳒𡅯𠼸𣱆黄㐌踈,ba toà tiếp chỉ vội vàng mấy lời ỏn ẻn họ hoàng đã thưa 尋仙底納印封侯,tìm tiên để nộp ấn phong hầu 𠃅楼員外𪪳󰜏𦋦𣦍,Mé sau viên ngoại ông bà ra ngay @@ -39329,18 +35068,14 @@ 從之𠕋皇子日尊為東宫太子,tòng chi sách hoàng tử nhật tôn vi đông cung thái tử 渚衝調󰀩㐌滛眜湘,chưa xong điều nghĩ đã dào mạch tương 朱英要𨁪庒淶𢬣,cho anh yêu dấu chẳng dời tay -没𠊛没,một người một vẻ -𫚳𣋚催脱𧗱棱架茶㐌唅𦝄姅萌,chim hôm thoi thót về rừng giá trà my đã ngậm trăng nửa mành 㝵假曳𤽗,người giả dại ngây 䊷肱𫃚特當𢮩仍󰑼,chài quăng buộc được đương co những là 𫳵固𤞻𡥵俸捽𢬣,sao có hùm con bỗng tuột tay 禅午𠄼句𦣰釀工圭何有,thiền ngỏ năm câu nằm nhãng trong quê hà hữu 察使,sát sứ -㐱卞輕補職位爫,chỉn bèn khinh bỏ chức vị 鋃鐺󰑼赤𫃚獴,lang đương là xích buộc muông 鉑,bạc 丁巳十二年宋慶三年,Đinh Tị thập nhị niên Tống Khánh tam niên -居光㐌𠇍𨑗𠁀,cư quang đã mấy trên đời 嘗定戶口國母私求一丁為勾當守度頷之户感切以頭點應也識其姓名貫址,Thường định hộ khẩu Quốc mẫu tư cầu nhất đinh vi câu đương Thủ Độ hàm chi hộ cảm thiết dĩ đầu điểm ứng dã thức kì tính danh quán chỉ 固𨒒糁鬼使𪮏扲樾瑟跳𢖖,có mười tám quỷ sứ tay cầm vọt sắt theo sau 渃牢彼猥闭喂底尙𪘵𤽸脇𠊛𪘵顛,nước sao bỉ ổi bấy ôi để thằng răng trắng hiếp người răng đen @@ -39348,7 +35083,6 @@ 遣扱𢂎𪠞露旦宫,khiến gấp dù đi lộ đến cung 洞房迢迭󱋓瑁,động phòng dìu dặt chén mồi 潇洒自然珥歇命,tiêu sái tự nhiên nhẹ hết mình -固尼語天台蕉夫挴檜𥘀𬛕群群,có nơi vẫn ngỡ thiên thai tiều phu hái củi nặng vai quằn quằn 命行遣同知大宗正寺梁元彪撤瑞璋大安諸宫殿甎瓦大材悉付慈廉南策等州運赴新都遭風沉,Mệnh Hành Khiển Đồng tri đại tông chính tự Lương Nguyên Bưu triệt Thuỵ Chương Đại An chư cung điện chuyên ngoã đại tài tất phó Từ Liêm Nam Sách đẳng châu vận phó tân đô tao phong trầm 是日阮弘裕󰁮兵擊綏於京城永昌曲浦復古等坊三戰不克,thị nhật nguyễn hoằng dụ cử binh kích tuy ư kinh thành vĩnh xương khúc phố phục cổ đẳng phường tam chiến bất khắc 㳥𪷧沛曲滝󰠃別牢,sóng cồn phải khúc sông cùng biết sao @@ -39360,7 +35094,6 @@ 咍󰑼㐌莫𥙩恬之低,hay là đã mắc lấy điềm chi đây 導蕩平,đạo đãng bình 題󱚢𦊚𫳘𥪝碑浪官茹阮告𧗱㐌𥹰,đề vào bốn chữ trong bia rằng quan nhà nguyễn cáo về đã lâu -纏性朗駡落,gìn tính lặng 於是黎文靈黎銀等皆為察營救帝不從,Ư thị Lê Văn Linh Lê Ngân đẳng giai vị Sát doanh cứu đế bất tòng 南於工󱐤,nằm ở trong tróng 兹八月日禾榖方成天又降旱灾遠被郡國,Tư bát nguyệt nhật hoà cốc phương thành thiên hựu giáng hạn tai viễn bị quận quốc @@ -39385,7 +35118,6 @@ 倍鐄芇及併𧵆併賒,Vội vàng nào kịp tính gần tính xa 及節曩浽巴南庄湄,gặp tiết nắng nôi ba năm chẳng mưa 在位二十七年壽帝沉幾先物同符漢光征伐四克比迹唐太,tại vị nhị thập thất niên thọ đế trầm cơ tiên vật đồng phù hán quang chinh phạt tứ khắc tỉ tích đường thái -㤕身柳要疎桃,xót thân liễu yếu thơ đào 威灵𨈒圣樣僊,uy linh vóc thánh dáng tiên 𡎢𢞂捽䏾咀𨱽,ngồi buồn vuốt bụng thở dài 媒宦姐娓𮗓緣拱差令節󰝡信逴𠶆,mụ hoạn thư vãi giác duyên cũng sai lệnh tiết đem tin rước mời @@ -39410,24 +35142,18 @@ 於如茹村靑鄰,ở nhờ nhà thôn thanh lân 累遷至翰林學士奉旨兼審刑院使,Luỵ thiên chí hàn Lâm học sĩ phụng chỉ kiêm thẩm hình viện sứ 二十二日命入,nhị thập nhị nhật mệnh nhập -債𠊚宮禁楼高,trách người cung cấm lâu cao 刘基扲梞𠊛和迍垠,lưu cơ cầm gậy người hoà đón ngăn 節制之兵方鷹陽而虎闞逋迯之眾已蟻潰而麕驚,tiết chế chi binh phương ưng dương nhi hổ hám bô đào chi chúng dĩ nghị hội nhi quân kinh 堪之天下㗂吨𠸦,kham chi thiên hạ tiếng đồn khen 焒城𬇚亇𠯇趨裊󰔙麻𫄓時𪂲坤咹,lửa thành ao cá dẫy xô nếu trai mà mắc thì cò khôn ăn 如明年予死而母后襄成事曰襄事不猶愈於徒死乎夫吉禮凶禮必須擇日重其事也𡸈陰陽家拘泥禍福之謂哉卒行塟禮,Như minh niên dư tử nhi mẫu hậu nhượng thành sự viết nhượng sự bất do dũ ư đồ tử hồ Phu cát lễ hung lễ tất tu trạch nhật trọng kì sự dã há âm dương gia câu nệ hoạ phúc chi vị tai Tốt hành táng lễ 洟涖渃𤂬箕,ri rỉ nước suối kia -󰅹𥶄修󰓗󰅹𢃱深󰠲庄隊底螉針,nào nón tu lờ nào mũ thâm đi đâu chẳng đội để ong châm 壬申二年宋嘉五年,Nhâm Thân nhị niên Tống Gia ngũ niên -論𫯳,loài trốn chúa thì quân lộn chồng 𤽗黄卞感疾𤸭𠻇恍惚瀲瀲拯省,ngươi hoàng bèn cảm tật rồ dại hoảng hốt lịm lịm chẳng tỉnh -冬十二月皇第三子暊暊音府生,Đông thập nhị nguyệt Hoàng đệ tam tử phủ ve chu âm phủ sinh 扒𠳒呌渚淶之麻𠁀,Bớt lời kêu chớ lây chi mà đời 帝作詩以餞之,Đế tác thi dĩ tiễn chi 乃以副都御史陳瑋爲吏部左侍郎禮部右侍郎杜克敬爲吏部右侍郎吏科都給事中阮惟曉爲僉都御史,Nãi dĩ Phó đô Ngự sử Trần Vĩ vi Lại bộ Tả thị lang Lễ bộ Hữu thị lang Đỗ Khắc Kính vi Lại bộ Hữu thị lang Lại khoa Đô cấp sự trung Nguyễn Duy Hiểu vi Thiêm đô Ngự sử 北邊帥臣黄碩驛奏明漢戰於龍州凴祥,bắc biên soái thần hoàng thạc dịch tấu minh hán chiến ư long châu bằng tường -𡧲固蔑塸,giữa có một khu nhà tranh -征婦傳意朱詳,chinh phụ chuyện ấy cho tường 傕唭𦵚吏𤶑眉柳,thôi cười nụ lại nhăn mày liễu 𡎢㐌安,ngồi đã yên 師長,sư trưởng @@ -39441,16 +35167,12 @@ 昌晋王敦以王諒爲刺史使攻梁碩,Xương Tấn Vương Đôn dĩ Vương Lượng vi Thứ sử sử công Lương Thạc 何氏徑情直行至欽酖殉死雖云過矣然於人所難而易之亦難能也,hà thị kinh tình trực hành chí khâm đam tuẫn tử tuy vân quá hĩ nhiên ư nhân sở nan nhi dị chi diệc nan năng dã 銀二十兩以為他日之期𡸈有此一小事而賞哉,ngân nhị thập lượng dĩ vi tha nhật chi kì khởi hữu thử nhất tiểu sự nhi thưởng tai -之𦑃花桃,gì cánh hoa đào 若此昔王提卒尔等不能立其子而立賁該尔等又不能引君當道敬事大國以至敗亡,nhược thử tích vương đề tốt nhĩ đẳng bất năng lập kì tử nhi lập bí cai nhĩ đẳng hựu bất năng dẫn quân đương đạo kính sự đại quốc dĩ chí bại vong 嗔保所詳特別𢖀歇丕,xin bảo thửa tường được biết suốt hết vậy -固忠孝固綱常,có trung hiếu có cương thường 六月補官男自六品至三品為親隋各局二,lục nguyệt bổ quan nam tự lục phẩm chí tam phẩm vi thân tuỳ các cục nhị 令大将阮雷等賫書諭古弄西都二城,lệnh đại tướng nguyễn lôi đẳng tê thư dụ cổ lộng tây đô nhị thành 嘆浪渚特󰋇回,than rằng chưa được mấy hồi 伯牧之任宜擇清流,Bá mục chi nhiệm nghi trạch thanh lưu -甲子六年啓追封平安王爲恭和寬正哲王,giáp tí lục niên minh thiên tứ niên khải truy phong bình an vương vi cung hoà khoan chính triết vương -班店㝵默襖,ban đêm người mặc áo đàn ông mà để cửa nhà cùng mọi sự 催朝,thôi chầu 涓尼危苦𢖵尼郎𢀭,quen nơi nguy khó nhớ nơi sang giàu 匿𢚸尋典共和爫碎,nức lòng tìm đến cùng hoà làm tôi @@ -39474,11 +35196,8 @@ 歇罪五逆朱朋這珊,hết tội ngũ nghịch cho bằng giá tan 諱崇䌫涇陽王之子也,huý sùng lãm kinh dương vương chi tử dã 強嗷喭浽強魚󰡢󰟯,Càng ngao ngán nỗi càng ngơ ngẩn dường -?𨒣無度陳家基業由此而衰衰壬午紹豊二年元至元二年春三月定文武雜流等官,hạ tứ nguyệt phong thượng hoàng nữ ngọc tha nhất tác bạch tha vi thiên ninh công chúa giá chính túc vương kham nhất tác hưng túc dĩ cung tịnh vương trác vi thái uý 抶𬂌抪󱦀𢷂󱭞乖鈆離卑真虐真吹只為碎󱳮算每事,thắt lưng bó củi xắn váy quai cồng le te chân ngược chân xuôi chỉ vì tôi lo toan mọi sự 𣛨䋥默埃啉杜𣷷󱏹繚尸几㕸吹𡹞,chèo lưới mặc ai lăm đỗ bến buồm lèo thây kẻ rắp xuôi ghềnh -落麻㷝,dưới thì chất bổi rác mà đốt -空䀡冲趣茄圭,không xem trong thú nhà quê 𡞖妥,đĩ thõa 皇王為大元帥討都金常新平原等州奉乾王為京師琉守,Hoàng Vương vi Đại nguyên soái thảo Đô Kim Thường Tân Bình Nguyên đẳng châu Phụng Càn Vương vi Kinh sư lưu thủ 核意實𤍌,cây ấy thực thiêng @@ -39489,13 +35208,10 @@ 隻󰬢,chiếc nốc 其買物者亦不得雜用鉛錫破鈌錢,kì mãi vật giả diệc bất đắc tạp dụng duyên tích phá quyết tiền 來矣,lai hĩ -𠮾嗷妾𢖵味甘草,ngọt ngào thiếp nhớ mùi cam thảo 𤤰卞𧥾㖂買咍,vua bèn thức dậy mới hay -乙未十八年,ất mùi thập bát niên minh vạn lịch chính nhị thập tam niên 以致眾論弗諧民務生弊者吏科送問治罪,dĩ trí chúng luận phất hài dân vụ sinh tệ giả Lại khoa tống vấn trị tội 枚和韻𫠓匕和韻枚,Mai hòa vận điểu điểu hòa vận mai 状元跪畧陛𧏵,Trạng nguyên quỳ trước bệ rồng -底些覩愁朱衝,để ta đổ sầu cho xong 𤓢𣎃𠀧㹥𫅷𠻗𥚇,nắng tháng ba chó già lè lưỡi 積德朱昆欣積𧵑,tích đức cho con hơn tích của 鄧舍社阮文光以欠點得預󰱇乃削去其名,Đặng Xá xã Nguyễn Văn Quang dĩ khiếm điểm đắc dự tuyển nãi tước khử kì danh @@ -39504,7 +35220,6 @@ 九月真臘人㓂乂安至𩅗濕山會暑濕多瘴死遂自潰,Cửu nguyệt Chân Lạp nhân khấu Nghệ An chí Vụ Thấp sơn hội thử thấp đa chướng tử toại tự hội 帝從耒言其命遂寝,Đế tòng Lỗi ngôn kì mệnh toại tẩm 𡽫渃,non nước -推買别𢬣𫨩𧆄,suy mới biết tay hay thuốc 帝怜其貧賜田二十畆命陳世興賫帖與之,đế liên kì bần tứ điền nhị thập mẫu mệnh trần thế hưng tê thiếp dữ chi 九月詔内外官考覈所𬋩属有供結者留在家不着役者出之,cửu nguyệt chiếu nội ngoại quan khảo hạch sở quản thuộc hữu cúng kết giả lưu tại gia bất trước dịch giả xuất chi 唭浪知己𠓀𡢐󰋇𠊛,Cười rằng Tri kỉ trước sau mấy người @@ -39524,7 +35239,6 @@ 院喝拯永朋院僧,viện hát chẳng vắng bằng viện tăng 𤾓炶𧍈庒平𠬠𣔩𤒘,trăm đom đóm chẳng bằng một bó đuốc 𣴛渃,nhúng nước -停貪准貴𠤆求𢀨,đừng tham chốn quý chớ cầu sang 抵鵶輞𠀧杶渃些,để ác võng ba đòn nước ta 立茌燕冷楼空,xập xè én liệng lầu không 埃埃拱𡃍󰘚㝵󰟁良,AI AI CŨNG GỚM MẶT NGƯỜI vô lương @@ -39534,23 +35248,18 @@ 自𨕭𦢳左麻摶戈𠁑𦡥𢬣右,từ trên vai tả mà chuyền qua dưới nách tay hữu 𢞂每餒𢚸陀克快,buồn mọi nỗi lòng đà khắc khoải 𨒒㝵𣃣細隘同,Mười ngày vừa tới ải Đồng -公明女底堆塘格賖,công minh nỡ để đôi đàng cách xa 名甲史失其姓下蒼梧馳義侯貴名貴史𭛁失其姓夜郎兵下牂牁江咸會番禺,danh giáp sử thất kì tính hạ thương ngô trì nghĩa hầu quý danh quý sử phát thất kì tính dạ lang binh hạ tường kha giang hàm hội phiên ngung 上曰爾子幾人乎對曰臣之殘息有十餘人,Thượng viết Nhĩ tử cơ nhân hồ Đối vi���t Thần chi tàn tức hữu thập dư nhân 倢倢和團炵𤒘鳯,tiệp tiệp hoà đoàn chong đuốc phượng -或爲,hoặc vì thương xót con 立蛰邊江𬙞糁茄𡗶收䏾鵶豸他羅,lấp xấp bên giang bảy tám nhà trời thâu bóng ác giãi tha la 又遣其妻兄周範往諭之曰匹夫相許猶䏻存信卿靣許朕𡸈得皆之宜可早行三年必召朕不食言,hựu khiển kì thê huynh chu phạm vãng dụ chi viết thất phu tương hứa do năng tồn tín khanh diện hứa trẫm khởi đắc giai chi nghi khả tảo hành tam niên tất triệu trẫm bất thực ngôn 吳昌熾以正統書吳是之後也,ngô xương xí dĩ chính thống thư ngô thị chi hậu dã 𣹕汲𣹕頭𣹕古,lút ngập lút đầu lút cổ -𠸠初庒可朱衝默𠊚,ví xưa chẳng khá cho xong mặc người 㝵𡢐別固﨤堆庒󰑼,ngày sau biết có gặp đôi chăng là -道怒義尼百㗂𠰏𦖑𥹰請請吏銅,đạo nọ nghĩa này trăm tiếng bướm nghe lâu xểnh xểnh lại đồng tiền 免󰑼論院𨃴頭,miễn là trọn vẹn gót đầu 𣦰徐𦼔𦹵細茄鐄匡樸工命特澮𢀨,trải từ lều cỏ tới nhà vàng khuôn vóc trong mình được gội sang 大司徒黎察等見其多殺心难之帝以問承旨阮廌廌對曰法令不如仁義亦明矣,Đại tư đồ Lê Sát đẳng kiến kì đa sát tâm nạn chi đế dĩ vấn thừa chỉ Nguyễn Trãi Trãi đối viết Pháp lệnh bất như nhân nghĩa diệc minh hĩ 方威惠素著及至日南眾聚萬餘人相率諸方降,Phương uy huệ tố trứ cập chí Nhật Nam chúng tụ vạn dư nhân tương suất chư Phương hàng -𡗶坦𢢂拯傷蔑𠇮𦢄脿𦊚方𤷍𤷱,trời ghen đất ghét chẳng thương một mình bùi béo bốn phương gầy mòn 別穷埃𤏣曲浽,biết cùng ai tỏ khúc nhôi 固𪦲辰摕𫇰𫥨𪦲底𥪝茄𬞰底外𡑝,có mới thì đẩy cũ ra mới để trong nhà cũ để ngoài sân 獄㗁,ngúc ngắc @@ -39574,25 +35283,21 @@ 𭡏圭蹺𦰟𩄲秦賒賒,Hồn quê theo ngọn mây Tần xa xa 粃𢝙催拱性𡗶別𫳵,tẻ vui thôi cũng tính trời biết sao 常日,thường nhật -学路别意,học trò biết ý 㝵主舘𩦓廉逴接,người chủ quán mở rèm rước tiếp 浪碎㤕胣弹󰜏,Rằng Tôi chút DẠ đàn bà 或千或侈刀伤林葉,hoặc xiên hoặc xỉa đau thương trăm dịp 𨧰鑊扲,quai vạc cầm 甲戌帝幸籃京太后諸王皆從行,Giáp tuất đế hạnh Lam kinh Thái hậu chư vương giai tòng hành -結堆陶氏晋秦縁,kết đôi đào thị tấn tần duyên 鷄殺女亦子,kê sát nữ diệc tử 虶虶餒蝒呵蒙忌󰬙,vò vò nuôi nhện há mong cậy nhờ 長㦸逆之大破元等殺元以前所得船貨寶反土物錦數千疋遺扶嚴賊帥良齊,trường kích nghịch chi đại phá nguyên đẳng sát nguyên dĩ tiền sở đắc thuyền hoá bảo phản thổ vật cẩm sổ thiên sơ di phù nghiêm tặc soái lương tề 㐌𧵆之固調賒,Đã gần chi có điều xa 王其欽㢤,Vương kì khâm tai 禮求爫𬮌茹拯堵,lễ cầu làm cửa nhà chẳng đủ -玉清自課信傳,ngọc thanh tự thuở tin truyền 時㐌簪技瓶淶包𣇞,thì đà trâm gãy bình rơi bao giờ 吴文通將出朝臣㸔,Ngô Văn Thông tương xuất triều thần khán 九月吏科都給事中楊德簡奏言臣等奉查洪德七年間勑㫖國子監生三舍生年三十以上本官方得保󰱇除用八年間勑㫖崇文舘秀林,cửu nguyệt lại khoa đô cấp sự trung dương đức giản tấu ngôn thần đẳng phụng tra hồng đức thất niên gian sắc chỉ quốc tử giám sinh tam xá sinh niên tam thập dĩ thượng bản quan phương đắc bảo tuyển trừ dụng bát niên gian sắc chỉ sùng văn quán tú lâm 朕夙夜在念尙慮地遠民繁化有不浹不得以被國家愛養恩澤,Trẫm túc dạ tại niệm thượng lự địa viễn dân phồn hoá hữu bất tiếp bất đắc dĩ bị quốc gia ái dưỡng ân trạch -船𧵑改阴苔,phú thuyền của cải ắp đầy 上皇方圖登其寨城倣漢武登单于󰉟故事及親征分命昭義侯負螟領軍由清化道以應官軍仍論之曰占昭寨已有降約必待官軍,Thượng hoàng phương đồ đăng kì trại thành phỏng Hán Vũ đăng đơn vu đài cố sự cập thân chinh phân mệnh Chiêu Nghĩa hầu phụ Minh lĩnh quân do Thanh Hoá đạo dĩ ứng quan quân những luận chi viết Chiêm Chiếu trại dĩ hữu hàng ước tất đãi quan quân 𬂙𦝄𦓡𢢆貝𡗶,trông trăng mà thẹn với trời 𧃵𨐮𰿘分,đắng cay muôn phần @@ -39602,19 +35307,16 @@ 陳紀憲宗皇帝諱旺明宗次子嫡母憲慈宣聖皇太后親生母明慈皇太妃黎氏也,Trần Kỷ Hiến Tông Hoàng Đế huý Vượng Minh Tông thứ tử đích mẫu Hiến Từ Tuyên Thánh Hoàng Thái Hậu thân sinh mẫu Minh Từ Hoàng Thái Phi Lê thị dã 𠦳𢆥群買丐春撑,nghìn năm còn mãi cái xuân xanh 對曰不聽臣言故至此,Đối viết Bất thính thần ngôn cố chí thử -科扲弄𨑮分固,khoa cầm lỏng mười phần có 涓𢚸契濶󱋓𡅳樁,quen lòng khế khoát chén khuyên thông 𦥃茹𧡊媄󱼗󰵼,đến nhà thấy mẹ thon cằn 娘𪮏󰋇丿威𤞻躡則𥚇隊吝󰕛蜆雷,nương tay mấy phút uy hùm nép tắc lưỡi đòi lần chúng kiến lôi 拱𫥨妓鐸,cũng ra đĩ rạc -𦷾時拯𠺥,chẩn mạch đấy thì chẳng chịu 己亥彰聖嘉慶元年宋嘉祐四年,kỉ hợi chương thánh gia khánh nguyên niên tống gia hựu tứ niên 迻払典𠓀佛堂,Đưa chàng đến trước Phật đường 𣈕𡢐英𠸕繩𦟋𠰚,mai sau anh dặn thằng bòi nhé 三月以杜子澄為御史大夫,Tam nguyệt dĩ Đỗ Tử Trừng vi Ngự sử đại phu 再分差官持節捧銀冊并印拜恊義營太尉嵩郡公鄭橒爲嵩岳公開府曰恊義府扶義營太尉勇郡公鄭稭爲勇禮公開府曰扶義府勝義營太傅瓊郡公鄭棣爲瓊巖公開府曰勝義府,Tái phân sai quan trì Tiết bổng ngân sách tịnh ấn bái Hiệp nghĩa dinh Thái uý Tung quận công Trịnh Vân vi Tung Nhạc công khai phủ viết Hiệp Nghĩa phủ Phù Nghĩa dinh Thái uý Dũng quận công Trịnh Khải vi Dũng Lễ công khai phủ viết Phù Nghĩa phủ Thắng Nghĩa dinh Thái phó Quỳnh quận công Trịnh Lệ vi Quỳnh Nham công khai phủ viết Thắng Nghĩa phủ 至生來令我曰聞所不聞,Chí sinh lai lệnh ngã viết văn sở bất văn -爫之女世唭𠊚吱,làm chi nữa thế cười người chê 是時吏部類銓除内外各職付下朝臣議,Thị thời Lại bộ loại thuyên trừ nội ngoại các chức phó hạ triều thần nghị 𥙩特𡥵侯時奴倡,lấy được con hầu thì nó sướng 搛䋥,gom lưới @@ -39631,7 +35333,6 @@ 羅茶全親出水步象馬十餘萬襲化州,la trà toàn thân xuất thuỷ bộ tượng mã thập dư vạn tập hoá châu 𤾓塘煩惱庄歐,trăm điều phiền não chẳng âu 催𡥵群呐之𡥵,Thôi con còn nói chi con -𥋸𦎛司馬麻𠰃埃喂,sôi gương tư mã mà nhồm ai ơi 㐱合𩦓蒸䋥求賢張蒸𦀚待士,chỉn hợp mở chưng lưới cầu hiền giương chưng giềng đãi sĩ 𥒥󰠳磋産𡶀𨱽沛庒俗號城𤾰黄巢,đá đâu xây sẵn núi dài phải chăng tục hiệu thành ngươi hoàng sào 𠇮𦣰盎𦹵麻羣冷霂淡襖麻侯㲸,mình nằm áng cỏ mà còn lạnh móc đẫm áo mà hầu ướt @@ -39641,7 +35342,6 @@ 明招誘前朝舊官假拨軍民衙門辨事轉送燕京留之,minh chiêu dụ tiền triều cựu quan giả bạt quân dân nha môn biện sự chuyển tống yên kinh lưu chi 烈謨增賁于前基緒永再於後,liệt mô tăng bí vu tiền cơ tự vĩnh tái ư hậu 妖氛頓掃清廟告成迄,yêu phân đồn tảo thanh miếu cáo thành ngật -󰥣與阮瑡等走至寧山官軍獲之載㱕以徇瑡當徇時有詩云本欲𭁈周救萬民誰知天意不隋人,do dữ nguyễn sư đẳng tẩu chí ninh sơn tức kim chi yên sơn dã quan quân hoạch chi tải quy dĩ tuẫn sư đương tuẫn thời hữu thi vân bản dục hưng chu cứu vạn dân thuỳ tri thiên ý bất tuỳ nhân 信盖其容貌言語皆似真定人,tín cái kì dung mạo ngôn ngữ giai tự chân định nhân 散霜別午盎𩄲𡧲𡗶,tan sương biết ngõ áng mây giữa trời 歆油固杜拱空𪞷之,hâm dầu có đậu cũng không ra gì @@ -39651,19 +35351,15 @@ 於戱五位光登兹布清明之政億年卜歷佇綿長久之圖,Ô hô ngũ vị quang đăng tư bố thanh minh chi chính ức niên bốc lịch trữ miên trường cửu chi đồ 提澄買𠳨浪緣故󰅹,đè chừng mới hỏi rằng duyên cớ nào 察察䊷披𨆝淎花,sát sát chài phơi cuối vũng hoa -𢖵𠸗双鳳奇縁,nhớ xưa song phụng kỳ duyên 𤮿裴妾拖孝男鍊𡥵畑册妾爫父親,ngọt bùi thiếp đỡ hiếu nam rèn con đèn sách thiếp làm phụ thân -胡氏所為同出一?秋七月清化古滕人阮用甫上書其畧曰章皇何號蒲黃何色𥘾先帝顧托何季犛囚數日餘乃釋,Hồ thị sở vi đồng xuất nhất ve chu Thu thất nguyệt Thanh Hoá Cổ Đằng nhân Nguyễn Dụng Phủ thượng thư kì lược viết Chương Hoàng hà hiệu Bồ hoàng hà sắc nhị tiên đế cố thác hà Quý Li tù số nhật dư nãi thích 秩句偈卞隱命庄体,rốt câu kệ bèn ẩn mình chẳng thấy 莫兵雖眾多有迯亡莫敬典見累戰不克乃退守河中營令禁鹹盐不得販賣搬上原頭與官兵相通,mạc binh tuy chúng đa hữu đào vong mạc kính điển kiến luỵ chiến bất khắc nãi thoái thủ hà trung doanh lệnh cấm hàm diêm bất đắc phán mại ban thượng nguyên đầu dữ quan binh tương thông 庒𤐝朱典技隂崖,chẳng soi cho đến kẽ âm nhai 賜京状元陳固寨状元白遼榜眼缺姓名探花郎夏儀太學,tứ kinh trạng nguyên trần cố trại trạng nguyên bạch liêu bảng nhãn khuyết tính danh thám hoa lang hạ nghi thái học 󰮂柴伵户行匏伴出本朱奔半西東,trong thầy tớ họ hàng bầu bạn xuất vốn cho buôn bán tây đông 蔑場恩怨仍歆希,một trường ân oán những hăm he -𢆥𡢐𢆥𡢐𢆥𠓀𢆥𫏾,năm sau năm sau năm trước năm trước 多以金銀賄賂,đa dĩ kim ngân hối lộ 嗔㝵君子𢲨唏陽潤蒸𧯄瀋,xin người quân tử hẩy hơi dương nhuần chưng hang thẳm -花浪計𥙩清台,hoa rằng kể lấy thanh thơi 官軍圍城急明人數戰不利樵牧皆爲我所獲,Quan quân vi thành cấp Minh nhân sổ chiến bất lợi tiều mục giai vi ngã sở hoạch 河,hà 甲兵大舉于外威權不少假人,Giáp binh đại cử vu ngoại uy quyền bất thiểu giả nhân @@ -39671,7 +35367,6 @@ 拯貪𤯩𪿸,chẳng tham sống sỏi 情初赤壁塘姑舅縁𪦲冬征道唱随,tình xưa chếch mếch đường cô cậu duyên mới chông chênh đạo xướng tùy 㤕娘㤕分婵娟,xót nàng xót phận thuyền quyên -女芇底客𦝄待徐,nỡ nào để khách trăng đợi chờ 𦖑呐園春色㐌深,nghe nói vườn xuân sắc đã thâm 𤤰自在外修行,vua từ tại ngoại tu hành 󰠱󰞺默油𢬣仉𢭹麻㛪沕𪧚𬌓𢚸𣘈,rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn mà em vẫn giữ tấm lòng son @@ -39692,7 +35387,6 @@ 氣陰󱳔粘結吏𨕭𩈘交争饒,khí âm tự niêm kết lại trên mặt giao tranh nhau 明差錦衣衛舍人捉方政師祐等還京以茶麟州之敗也,minh sai cẩm y vệ xá nhân tróc phương chính sư hựu đẳng hoàn kinh dĩ trà lân châu chi bại dã 𧡊蔑庵𦹵,thấy một am cỏ -花𤎒𤈪霞衣𤑟𠒥,hoa quan chấp chới hà y rỡ ràng 謝辞庙宇卞𨆢𦋦塘,tạ từ miếu vũ bèn lui ra đường 唐帝勑𭛁荆南湖南两道兵二千桂𬋩義征子弟因其應慕從軍名之也,đường đế sắc phát kinh nam hồ nam lưỡng đạo binh nhị thiên quế quản nghĩa chinh tử đệ nhân kì ứng mộ tòng quân danh chi dã 鵒箕𣵰𩵜㐌淶,cốc kia lặn cá đã rời @@ -39702,7 +35396,6 @@ 󰅹咍字偶鄧𧵆字佳,nào hay chữ ngẫu đặng gần chữ giai 牢可󱫚料所技麻宛亘爫𣟮丕台,sao khả rước liệu thửa gãy mà uốn cứng làm mềm vậy thay 令太原諒山納麻皮,Lệnh Thái Nguyên Lạng Sơn nạp ma bì -丁亥五年,đinh hợi ngũ niên minh vĩnh lịch nguyên niên 船子耶掉𣳔撑渚朱羡洗,thuyền tử rà chèo dòng xanh chớ cho tạn tẩy 先是阮氏路出入宫禁太宗見而悅之因𭁈狎昵,tiên thị nguyễn thị lộ xuất nhập cung cấm thái tông kiến nhi duyệt chi nhân dữ hiệp nật 秋八月詔捕占人拘執者盡殺之,thu bát nguyệt chiếu bổ chiêm nhân câu chấp giả tận sát chi @@ -39710,7 +35403,6 @@ 吏群氷扒酉觥爫之仍退𥘷名𠽋唭,lại còn bưng bít giấu quanh làm chi những thói trẻ ranh nực cười 嘆耒𥙩像󰒺𫼳,than rồi lấy tượng vai mang 喑啞喁𠰉保饒别之,âm á ngọng ríu bảo nhau biết gì -丙辰三年春正月議遣審刑院使兼禮部尙書陶公僎内密院副使阮叔惠如明求封,bính thìn tam niên minh anh tông chính thống nguyên niên xuân chính nguyệt nghị khiển thẩm hình viện sứ kiêm lễ bộ thượng thư đào công soạn nội mật viện phó sứ nguyễn thúc huệ như minh cầu phong 壼漿瓢渃恠蒸炎長,hồ tương bầu nước quảy chưng dặm trường 初太祖時廣西人文昌將家属及部黨百餘迯來歸附處於太原復和縣至是送還之,sơ thái tổ thời quảng tây nhân văn xương tướng gia thuộc cập bộ đảng bách dư tốn lai quy phụ xứ ư thái nguyên phục hoà huyện chí thị tống hoàn chi 𠦳斤覩操蔑𣈘制,ngàn cân đổ tháo một đêm chơi @@ -39720,14 +35412,11 @@ 𦝄易𧡊䏾竜令,trăng dễ thấy bóng lung linh 珥󰟯𡢻畧填倍緣𡢐,nhẹ nhàng nợ trước đền bồi duyên sau 鵬𠖤鯤𧿆羣𢘾會𡢐,bằng bay côn nhảy còn nhờ hội sau -天属有浮屠上下都納,Thiên Thuộc hữu Phù Đồ thượng hạ đô 󱤉几僕夫箕保蒂󱫪所車丕,vời kẻ bộc phu kia bảo đấy chở thửa xe vậy 可勝歎哉或曰胡氏上得君,khả thắng thán tai hoặc viết hồ thị thượng đắc quân -時噐皿不得?金朱漆明,Thời khí mãnh bất đắc trang kim chu tất 󰜋𣘃挭搏別包饒梗,một cây gánh vác biết bao nhiêu cành 抑政事鈌失而未能修󰁮󰊹将調爕失宜而致傷,ức chính sự khuyết thất nhi vị năng tu cử dư tương điều nhiếp thất nghi nhi trí thương 昧死再拜以聞皇帝陛下,Muội tử tái bái dĩ văn Hoàng đế bệ hạ -𠳒自謝𠳚呈英,lời từ tạ gửi trình anh 嘉令子稱藩之意賜乃父裂土之封秩以維師疇之井賦,gia lệnh tử xưng phiên chi ý tứ nãi phụ liệt thổ chi phong trật dĩ duy sư trù chi tỉnh phú 盆忙來進象牙犀角銀布等物,Bồn Mường lai tiến tượng nha tê giác ngân bố đẳng vật 敬典自,kính điển tự @@ -39735,7 +35424,6 @@ 其母皇后鄭氏鸞乃清漳丕暴人也,kì mẫu hoàng hậu trịnh thị loan nãi thanh chương phi bạo nhân dã 立除任品次條例,Lập trừ nhiệm phẩm thứ điều lệ 春正月設廣照燈會七日夜,Xuân chính nguyệt thiết Quảng Chiếu đăng hội thất nhật dạ -賊收其散卒退守宜春,tặc thu kì tán tốt thoái thủ nghi xuân huyện danh 漢蒼𡥙外𬡹𡾵業陳,hán thương cháu ngoại bá ngôi nghiệp trần 𦧘㓟,thịt phay 御史諍臣聀當䋲紏不言則己乃與之同流惡在其為朝廷綱紀哉,Ngự sử tránh thần chức đương thằng củ bất ngôn tắc kỷ nãi dữ chi đồng lưu ác tại kì vi triều đình cương kỷ tai @@ -39762,14 +35450,11 @@ 句注霜淋月姅𦎛,câu chú sương lầm nguyệt nửa gương 帝又欲充十二人於冠作局裴擒虎上疏争之,đế hựu dục sung thập nhị nhân ư quan tác cục bùi cầm hổ thượng sớ tranh chi 二月王大捷凱還留都督同知禄郡公丁文左鎮守七泉地方以鴻臚寺卿阮名實爲督同,Nhị nguyệt Vương đại tiệp khải hoàn lưu Đô đốc đồng tri Lộc quận công Đinh Văn Tá trấn thủ Thất Tuyền địa phương dĩ Hồng lô tự khanh Nguyễn Danh Thực vi Đốc đồng -固𡥵罪,có con tội sống 胡功旦𣅶𬋌𣈜𢖵𦋦,Hồ công đến lúc rạng ngày nhớ ra 燒𫥨買別脿𤷍,thui ra mới biết béo gầy -路程隔𠀧𨑮箕胪蔑,lộ trình cách ba mươi kilômét 回到三岐路忽有伏銃𭛁射王象,Hồi đáo tam kì lộ hốt hữu phục súng phát xạ Vương tượng 於尼奄寺伴󰠃漢明,ở nơi am tự bạn cùng hớn minh 及長不事生產作業惟涉獵經史慷慨有大志,Cập trưởng bất sự sinh sản tác nghiệp duy thiệp lạp kinh sử khảng khái hữu đại chí -蔑時仍味唁,trọn một thời những vị ngon 三月大比取士,Tam nguyệt đại tỉ thủ sĩ 隘𭁈土官盗琴蘿督率土兵守僃,ải dữ thổ quan đạo cầm la đốc suất thổ binh thủ bị 舌𢚸欺扵𤴬𢚸欺𠫾,thiệt lòng khi ở đau lòng khi đi @@ -39824,11 +35509,9 @@ 拯𦖑𠅜奴变𣈙𧻭丕,chẳng nghe lời nô biến rày dấy vậy 固朝󰘩韻固朝清新,có chiều phong vận có chiều thanh tân 拯咍𨅸,chẳng hay đứng -𧵆沔𦖑固--,Gần miền nghe có 束生𬂙󰘚闭除,Thúc sinh trông mặt bấy giờ 諱龍鉞大行第三子母祇候妙女也,Huý Long Việt Đại Hành đệ tam tử mẫu Chi Hầu Diệu Nữ dã 𪀄𡶀𦖑經股訖劬,chim núi nghe kinh cổ gật gù -柴恭敬謹固湼,thờ phụng thầy cung kính ghín có nết 一冲一𠮾󰑼渃汫洄,nhất trong nhất ngọt là nước giếng hồi 安,an 彩鵉冲帳𦋦𡎢,thái loan trong trướng ra ngồi @@ -39853,7 +35536,6 @@ 劄郎蒸渃天國,chép sang chưng nước thiên quốc 春正月試天下士人自十五歲能通詩書者侍學御筵取裴國愾鄧嚴等三十人其餘並留學,Xuân chính nguyệt thí thiên hạ sĩ nhân tự thập ngũ tuế năng thông thi thư giả thị học ngự diên thủ Bùi Quốc Khái Đặng Nghiêm đẳng tam thập nhân kì dư tịnh lưu học 庄膺时拱滥𠮱𦬑󰝡𡀯册呐呸空𠶛,chẳng ưng thì cũng làm khuây nỡ đem chuyện sách nói vầy không kiêng -払強想𢖵強愁,chàng càng tưởng nhớ càng sầu 縱或不聽死未晚也,Túng hoặc bất thính tử vị vãn dã 通𥿥󱚤畑,thông sợi bấc đèn 歐洲,âu châu @@ -39868,26 +35550,19 @@ 𠇮𦣰盎𦹵麻羣冷,mình nằm áng cỏ mà còn lạnh 河梁𢺺𢬦塘尼边塘𬂙𩃳旗𠖤𢢯𢢯,hà lương chia rẽ đường này bên đường trông bóng cờ bay ngùi ngùi 及長往事南越王璉倜儻有大志,Cập trưởng vãng sự Nam Việt Vương Liễn thích thảng hữu đại chí -追殺其多收得象馬器械銃磾不可勝数,đại nại xã danh thuộc thạch hà huyện truy sát kì đa thu đắc tượng mã khí giới súng đạn bất khả thăng sổ 立𠱊燕翎梁空,xập xè én liệng rường không 帝先幸安生謁諸陵與之俱至大吏鄕行在號葆清宫,đế tiên hạnh yên sinh yết chư lăng dữ chi cụ chí đại lại hương hành tại hiệu bảo thanh cung 詔曰屯田之置所以盡農力廣󰘊儲,Chiếu viết Đồn điền chi trí sở dĩ tận nông lực quảng bang trữ -五月占城國主制阿難卒,nữ tế trà hoà bố để tự lập khiến sứ nghệ khuyết cáo ai 娜𡛾𥙩特󰜩絲,nạ dòng lấy được trai tơ -杜慶献黃色,đỗ khánh hiến hoàng sắc xương công ngư xương âm xương công âm công tức hầu ngư dã 埮𥿁𣻃捲征鞍,Dặm vương bụi cuốn chinh an -𬙾咦丐紅顔,đẹp gì cái hồng nhan 太后惨切𢚸煩,thái hậu thảm thiết lòng phiền -尋伴切𠫾木扽𠊚涓𦥃啅咚,tìm bạn thiết đi mời mọc đón người quen đến chuốc đong 𡦂才𡦂命窖󰑼恄饒,Chữ tài chữ mệnh khéo là ghét nhau 過傷𡭧󰒂岩蓬,Quá thương chút nghĩa nham bòng 故命耿等徃經理,Cố mệnh Cảnh đẳng vãng kinh lí 𠁀𧍆𧍆𢵯𠁀𧑂𧑂陶,đời cua cua máy đời cáy cáy đào 十八日雨止,thập bát nhật vũ chỉ 遂棄家遊學中進士,Toại khí gia du học trúng Tiến sĩ -悴情㤕仍𪨅中,chút tình xót những trẻ trung 㝵賢欺囉欺於,người hiền khi ra khi ở -𫤯𦖻,dẫu thầy tám tai 堆󰛰坡𦹷葚蓠,đôi bên bờ bụi rậm rì 初壬午選壮丁貧者為助役軍又改陪衛軍分為左右行號以禽獸如鳳凰麒麟之𩔗以宗室文武帶𬋩之,Sơ Nhâm Ngọ tuyển tráng đinh bần giả vi trợ dịch quân hựu cải Bồi vệ quân phân vi tả hữu hàng hiệu dĩ cầm thú như phụng hoàng kì lân chi loại dĩ tông thất văn vũ đái quản chi 棟椿歲鶴強高,ĐỐNG xuân tuổi hạc càng cao @@ -39899,11 +35574,9 @@ 𡎥橋𡎥舘𫽄𣋀,ngồi cầu ngồi quán chẳng sao 身昆𧗱渃烏戈,Thân con về nước Ô qua 弟子爫牢麻別,đệ tử làm sao mà biết -當干乱落巴爲蔑命󱫿媄魚育塘,đương cơn loạn lạc bơ vơ một mình cõng mẹ ngẩn ngơ dọc đường 𨕭桃恪𧡊没梗金钗,Trên đào nhác thấy một cành kim thoa 討郭卜之亂按罪有差,thảo Quách Bốc chi loạn án tội hữu sai 先皇嘉其智勇度必能濟事遂以士卒二千人與之累迁至十道將軍殿前都指揮𣐳,Tiên Hoàng gia kì trí dũng độ tất năng tế sự toại dĩ sĩ tốt nhị thiên nhân dữ chi luỹ thiên chí Thập đạo tướng quân điện tiền đô chỉ huy sứ -拯涅𥒥派鐄麻催,chẳng nát đá phai vàng mà thôi 旨揮紛争諸訟以經理斷不得强争,Chỉ huy phân tranh chư tụng dĩ kinh lí đoạn bất đắc cường tranh 是歳前大旱後大水田禾多損失歳屢不登民多流亡,Thị tuế tiền đại hạn hậu đại thuỷ điền hoà đa tổn thất tuế lũ bất đăng dân đa lưu vong 夏五月二十五日皇太子龍󰥤音札生,Hạ ngũ nguyệt nhị thập ngũ nhật Hoàng thái tử Long Trát âm trát sinh @@ -39922,20 +35595,16 @@ 世間常礼单雷单争,thế gian thường lấy đan soi đan giành 𢜠𤤰󱯞歲御凱𧏵,mừng vua muôn tuổi ngự ngai rồng 稍有名稱者皆應之惟裴應斗以眼疾辝下齋學生李子構等數人隐不出而已,Sảo hữu danh xưng giả giai ứng chi duy Bùi Ứng Đẩu dĩ nhãn tật từ hạ trai học sinh Lí Tử Cấu đẳng số nhân ẩn bất xuất nhi dĩ -撫𧗱󰠋激𠳒勸塔高󰒂𢶢𥾽忠,vỗ về nhẽ khích lời khuyên đắp cao lũy nghĩa chống bền chèo trung 春正月詔繼今宫墻内加脩理各務定構作廊廟并廨宇舍,xuân chính nguyệt chiếu kế kim cung tường nội gia tu lí các vụ định cấu tác lang miếu tịnh giải vũ xá 于時光聖王志厲恢復皇家勦除僞莫端國公居在外鎮曾無汗馬守功及天下大定始赴京拜賀,Vu thời Quang Thánh Vương chí lệ khôi phục hoàng gia tiễu trừ nguỵ Mạc Đoan quốc công cư tại ngoại trấn tăng vô hãn mã thủ công cập thiên hạ đại định thuỷ phó kinh bái hạ 身壞命󰠃莎共地獄,thân hoại mệnh cùng sa trong địa ngục 賊陷於淖,Tặc hãm ư náo -固詩浪,có thơ rằng 步行𠬠屡蹺連𠬠欺,bộ hành một lũ theo liền một khi 屡孩想奴唉羣踈癡,lũ hài tưởng nó hãy còn thơ ngây 旰羅𧵆𪱂,cán là gần trưa -風𩙋,phong gió 󱋓𠶆沛唅蒲几燥𣦍,Chén mời phải ngậm bồ hòn ráo ngay 帝御衮冕朝服御會英殿,Đế ngự cổn miện triều phục ngự Hội Anh điện 死生共𪧚𥙩𠳒死生,Tử sinh cũng giữ lấy lời tử sinh -𡍋坦隘𪽏夢葸,vun đất ải luống mồng tơi 招掛钱信與群𪟽,gieo quẻ tiền tin dữ còn ngờ 冬十一月遣使如明,Đông thập nhất nguyệt khiển sứ như Minh 𬇚𪽝狹回坤且𩵜茹涓趣庶礙挼𤝋,ao bởi hẹp hòi khôn thả cá nhà quen thú thứa ngại nuôi vằn @@ -39966,12 +35635,10 @@ 家庭边内,gia đình bên nội 是,Thị 一布蓋王豪富勇力亦一時之䧺,nhất bố cái vương hào phú dũng lực diệc nhất thời chi hùng -裊固咹��固慮,nẻo có ăn thì có lo 隐蔽者以降黜論,Ẩn tế giả dĩ giáng truất luận 𦎛冲庄𡮍蓓尘,gương trong chẳng chút bụi trần 󰝡𠊛𢩽𫴋井台,đem người dẩy xuống giếng thơi 觀聖宗陽問國峻之言曰賊勢如此我可降之國峻曰先斷臣首然後降,Quan Thánh Tông dương vấn Quốc Tuấn chi ngôn viết Tặc thế như thử ngã khả hàng chi Quốc Tuấn viết Tiên đoạn thần thủ nhiên hậu hàng -𩵜盟渃𧿆牢抄,cá mừng nước ngọt nhảy lao xao 詩浪,Thi rằng 計𦋦,kể ra 搭𦖻𥋓𫖀爫𠽐,đắp tai ngảnh mặt làm ngơ @@ -39979,11 +35646,8 @@ 是歲大饑米一升直七十錢,Thị tuế đại cơ mễ nhất thăng trực thất thập tiền 󰬥病伴𤿤𠫾吏𠃣󱯄𢚸户莫𠳨𪡗菭,nhiều bệnh bạn bè đi lại ít nặng lòng họ mạc hỏi han đầy 是年五月蠻來寇式却之,Thị niên ngũ nguyệt Man lai khấu Thức khước chi -𡓃塵間𡓃爫,lối trần gian lối làm 媒浪𡥵唉從容,Mụ rằng Con hãy thong dong -西都城中爲之𨺻没府庫多淹于水,bát nguyệt thanh hoa nghệ an hồng thuỷ trướng dật đê lộ phá hội lưu số bách gia 五月占城冦化州六月詔諸軍脩戰,ngũ nguyệt chiêm thành khấu hoá châu lục nguyệt chiếu chư quân tu chiến -懇𠫾懇吏,khấn đi khấn lại 十九日帝,thập cửu nhật đế 咍布朱奴所対渴,hai vú cho no thửa đói khát 從容翁買𠲟𠴛頭𡳪,thong dong ông mới gạn gùng đầu đuôi @@ -39998,13 +35662,11 @@ 月娥胣唉胡𪟽,nguyệt nga dạ hãy hồ nghi 英保寔咍㛪𧗱󰋇英郭罪之於沒𠇮,anh bảo thực hay em về với anh quách tội chi ở một mình 米三升直錢一鏹民多賣田土及賣男女為人奴婢,mễ tam thăng trực tiền nhất cưỡng dân đa mại điền thổ cập mại nam nữ vi nhân nô tì -蒸改職𠰺,chưng gửi chức dạy sửa 𣈜恒固㝵樵夫隊檜𪽝𥪞洞麻囉,ngày hằng có người tiều phu đội củi bởi trong động mà ra 𧊉蜂吏達仍𠳒󰣁箕,Bướm ong lại đặt những lời nọ kia 利遁于諒州太傅蘇憲誠擒利送英武檻㱕京師,lợi thuẫn vu lạng châu thái phó tô hiến thành cầm lợi tống anh vũ giám quy kinh sư 󱊚󱊚鐘㨂𣈘冬,bong bong chuông gióng đêm đông 五月報天寺門石井無故填壞,ngũ nguyệt báo thiên tự môn thạch tỉnh vô cố điền hoại -半庄渚女謨朱礼為女嗔停𥙩𤴬,bán chăng chớ nỡ mua cho rẻ vay nợ xin đừng lãi lấy đau 泊󰠲𡗶勒𠁑滝𨕭岸,bạc đâu trời rắc dưới sông trên ngàn 眊𥉹𥋶,mạo loà lẫm 刻更㐌𠽖南楼󰋇囬,khắc canh đã giục nam lâu mấy hồi @@ -40031,7 +35693,6 @@ 埃恳事之年麻庄佇朱卞󰣡拱󱩼林女,ai khấn sự chi nên mà chẳng giữ cho bền thì cũng lỗi lầm nữa 車螯羅丐螯,xa ngao là cái ngao 蔑䋦愁貞恒𪹚丕噲𧽈,một mối sầu riêng hằng bừng vậy gọi dấy -𧃵𨐮,nhiều điều đắng cay 㛪𠫾㧾糞󰅹𥯰㛪󰠳,em đi hốt cứt nào giành em đâu 𡽫高白石󰅹代轉,non cao bạch thạch nào đời chuyển 花𤋵月月印𠬠𬌓,hoa giãi nguyệt nguyệt in một tấm @@ -40039,11 +35700,9 @@ 呫,nhóm 𤾓𢆥鑿没𫳘同典昌,trăm năm tạc một chữ đồng đến xương 埃浪𪀄雀拯固𧤁,ai rằng chim tước chẳng có sừng -其先北人西漢末苦於征伐避居土七世遂爲南人,Kì tiên Bắc nhân Tây hán mạt khổ ư chinh phạt tị cư Nam thổ thất thế toại vi Nam nhân 奉曉義勇之奮形於躍馬献劎之時,phụng hiểu nghĩa dũng chi phấn hình ư dược mã hiến kiếm chi thời 時鄠自武州𠬧集土軍攻羣蠻復取府城,Thời Hộ từ Vũ Châu thu tập thổ quân công quần Man phục thủ phủ thành 蹎𢬣,chân tay -𠊛貞順名𠁀,người trinh thuận danh đời 置評泊司,trí bình bạc ti 壬戌二年梁大同八年,nhâm tuất nhị niên lương đại đồng bát niên 太后乃,thái hậu nãi @@ -40058,7 +35717,6 @@ 底魯空,để lỗ không 𦀊愁埃窖󱫌昂,dây sầu ai khéo giăng ngang 錢貞摸倍摸傍摸蒌𬞷𤉗摸娘謹魚,tiền trinh mua vội mua vàng mua rau muống héo mua nàng ngẩn ngơ -𦎛撩𠄩𡦂綱常扵,gương treo hai chữ cương thường ở 𥄭𠓨牌位𧡊𠸜,ngó vào bài vị thấy tên 机緣󰠲俸𨔍𫳵,cơ duyên đâu bỗng lạ sao 唏𬳦,hơi thơm @@ -40077,7 +35735,6 @@ 花壇圓桐花,hoa đàn vườn trồng hoa 二十五日修田簿户籍等務,nhị thập ngũ nhật tu điền bạ hộ tịch đẳng vụ 曾荄䔲吏󰚷𣻕欣初,Từng cay đắng lại mặn mà hơn xưa -天縁窖定姻縁,thiên duyên khéo định nhân duyên 醜払麻󰡏埃𠸦之𠇮,xấu chàng mà có ai khen chi mình 太后又召憲誠諭之百端,Thái hậu hựu triệu Hiến Thành dụ chi bách đoan 伯陳真營外,bá Trần Chân dinh ngoại @@ -40103,19 +35760,15 @@ 𣈜時󱩖󱩖𥀌𥀌,ngày thì dép dép giày giày 自𨉟㐌債倫常𥙩之𢷀䋦孕𦀚衛𡢐,tự mình đã trái luân thường lấy chi rủ mối dựng giềng về sau 朕光御洪圖丕昭公道󰦛崇茂實欲回淳樸之風屏黜浮華思革,trẫm quang ngự hồng đồ phỉ chiêu công đạo đôn sùng mậu thực dục hồi thuần phác chi phong bình truất phù hoa tư cách -㐌修固𢪀之賖,đã tu có nghĩ gì xa 翁𠲖牢碎𤴬䏾󰡫尼許翁,ông ơi sao tôi đau bụng thế này hở ông 蔑園花竹𦊚皮收,một vườn hoa trúc bốn bề thâu -買傳仍几下门,mấy truyền những kẻ hạ môn 礼迻呂吏𧗱茄太師,lễ đưa lỡ lại về nhà thái sư 一北人守任有政蹟者必書好善惡惡人心所同天下之公也,nhất bắc nhân thú nhiệm hữu chính tích giả tất thư hiếu thiện ố ác nhân tâm sở đồng thiên hạ chi công dã 畧󰑼㐌特㗂𤵊,trước là đã được tiếng đồn 上宰語󰘚𠳿𡗶願嗔察别弄碎朱详,thượng tể ngửa mặt vỉ trời nguyện xin xét biết lòng tôi cho tường 花旗,hoa kỳ -清台趣味塵緣恪,thanh thơi thú vị trần duyên khác 二帝廵邊至乂安,nhị đế tuần biên chí nghệ an 戊辰元年宋開寳元年,Mậu Thìn nguyên niên Tống Khai Bảo nguyên niên -尼㐌補𤴬吟初󰅒,vui này đã bỏ đau ngầm xưa nay 斬胡把於延興坊,trảm hồ bả ư diên hưng phường 󱮢茄洳量𠊛傷敢奈,rớp nhà nhờ lượng người thương dám nài 包𣇞朱旦𣎃𨑮些󰝂鎌󰗪𫥨外𪽣些,bao giờ cho đến tháng mười ta đem liềm hái ra ngoài ruộng ta @@ -40127,7 +35780,6 @@ 𪘵顛卒𩯀㛪吱,răng đen tốt tóc em chê 羮餅𤽸密餅羮沁希茄貢舌行胡消,canh bánh trắng mặt bánh canh tôm he cà cuống thịt hành hồ tiêu 明總兵王通聞之爲文致祭,Minh tổng binh Vương Thông văn chi vi văn trí tế -埃悶,ai muốn dùng nồi lò chụm củi 𨔈花沛别味花,chơi hoa phải biết mùi hoa 𩛜時朱瀝,đói thời cho sạch 按舊史不載趙越王𣑯郎王今釆野史及他書始載越王位號附𣑯郎王以補之,án cựu sử bất tải triệu việt vương đào lang vương kim thái dã sử cập tha thư thuỷ tải việt vương vị hiệu phụ đào lang vương dĩ bổ chi @@ -40156,7 +35808,6 @@ 右属于吳晋宋齊梁起丁未終庚申共三百十四年,Hữu thuộc vu Ngô Tấn Tống Tề Lương khởi Đinh Mùi chung Canh Thân Cộng tam bách thập tứ niên 材,tài 定投納檢收金銀錫鉛等税例,định đầu nạp kiểm thu kim ngân tích duyên đẳng thuế lệ -以杜安頤,dĩ đỗ an di hoàng thái hậu đệ dã 傷𫯳𢧚沛哭絲絲,thương chồng nên phải khóc ti ti 幸天心有在亶生聖主以義而征以仁而討山川以之改日月以之復明生民以之莫安國家以之順治,Hạnh thiên tâm hữu tại đàn sinh thánh chủ dĩ nghĩa nhi chinh dĩ nhân nhi thảo sơn xuyên dĩ chi cải nhật nguyệt dĩ chi phục minh sinh dân dĩ chi mạc an quốc gia dĩ chi thuận trị 𢫕頭蹺𠎪百官𠓨跪,bưng đầu theo lũ bách quan vào quỳ @@ -40164,7 +35815,6 @@ 𡛔於正專,gái ở chính chuyên 抉昆庵底貯𩄲,quét con am để chứa mây 影焒,ảnh lửa -払𦖑觧每唐,chàng nghe giải mọi đường 又詐,Hựu trá 押情買擀朱𠊛士官,Ép tình mới gán cho người sĩ quan 事兜渚急堆囬,Sự đâu chưa kịp đôi hồi @@ -40219,7 +35869,6 @@ 若干重事聽具奏方許勾對,nhược can trọng sự thính cụ tấu phương hứa câu đối 當聖祖扑狂吳之烈既伺隙而襲我師逮神武滅賊儼之軀又助惡而徂戎旅,Đương Thánh tổ phác cuồng Ngô chi liệt ký tứ khích nhi tập ngã sư đãi Thần Vũ diệt tặc Nghiễm chi khu hựu trợ ác nhi tồ nhung lữ 明日上殿岝文簿自若亨𭛁奏曰辰聀忝言官凡政事得失用人是非皆論争其可否,minh nhật thượng điện tạc văn bạ tự nhược hanh phát tấu viết thần chức thiểm ngôn quan phàm chính sự đắc thất dụng nhân thị phi giai luận tranh kì khả phủ -唒肝鉄𥒥拱停朱衝,dẫu gan sắt đá cũng đành cho xong 数𢀭󰝂𦥃傥仍路羅𡥵𬑉𥹙蒸買𢀭,số giàu đem đến dửng dưng lọ là con mắt tráo trưng mới giàu 壳凣群𤯩苦󰯮𬨠𫯝,xác phàm còn sống khó mơ lên trời 稻秜穭菉尼𬞕恰同,đạo nê lúa lốc nảy lan khắp đồng @@ -40233,7 +35882,6 @@ 耶抑新集之兵不可與戰耶李賁亦中才之將其臨敵制勝不爲不能然卒以两敗身亡者盖不幸而遇陳覇先之善用兵也,da ức tân tập chi binh bất khả dữ chiến da l�� bí diệc trung tài chi tướng kì lâm địch chế thắng bất vi bất năng nhiên tốt dĩ lưỡng bại thân vong giả cái bất hạnh nhi ngộ trần bá tiên chi thiện dụng binh dã 合格各送禮部會試,Hợp cách các tống Lễ bộ hội thí 事奈何福良侯與及第永紹栢等密奏帝移行在入萬頼䦕内分兵㨿守壘門以防外兵,sự nại hà phúc lương hầu dữ cập đệ vĩnh thiệu bách đẳng mật tấu đế di hành tại nhập vạn lại quan nội phân binh cứ thủ luỹ môn dĩ phòng ngoại binh -爫之𠫅紆紅𡗋㝹,làm chi giày tía vò hồng lắm nau 忠孝做十分在已勉全箇道,Trung hiếu tố thập phần tại kỷ miễn toàn cá đạo 𦋦從隴縱𫽄衝皮芇,Ra tuồng lúng túng chẳng xong bề nào 文属有出身例除如縣縣丞若無出身并軍色民人除副武尉從八品,Văn thuộc hữu xuất thân lệ trừ như huyện huyện thừa nhược vô xuất thân tính quân sắc dân nhân trừ phó vũ uý tòng bát phẩm @@ -40243,26 +35891,20 @@ 言馬援所立銅柱歲久埋没泯無蹤跡,ngôn mã viện sở lập đồng trụ tuế cửu mai một mẫn vô tung tích 簾疎朱𩙌𢯰𫔸戲底𦝄輸,rèm thưa cho gió lọt cửa hé để trăng thâu 苔園𦹵木𦰤䜹窻𦝄夐揆壁湄也淶,đầy vườn cỏ mọc lau thưa song trăng quạnh quẽ vách mưa rã rời -碎年咍年巴課,tuổi nên hai nên ba 英󰡲竹㐌高朋𦰟𥯌,anh về trúc đã cao bằng ngọn tre 稱裕皇,Xưng Dụ Hoàng 廊溋边𫏾边𨍦固埃𧡊𤞼碎󰠲庒󰑼,láng giềng bên trước bên sau có ai thấy lợn tôi đâu chăng là -龍顔空易麻假真,long nhan không rễ mà giả chân 𠳙些侯下范郎𣌋𬁑朱院每唐主碎,thay ta hầu hạ phạm lang sớm trưa cho vẹn mọi đàng chúa tôi 至是栗掇拾諸訟家浮言上章劾伯遠范福阮允中等鞠訟獄屢入人罪過於惨刻請汰外任勾寘法司,Chí thị Lật xuyết thập chư tụng gia phù ngôn thượng chương hặc Bá Viễn Phạm Phúc Nguyễn Doãn Trung đẳng cúc tụng ngục lũ nhập nhân tội quá ư thảm khắc thỉnh thải ngoại nhiệm câu trí pháp ti 骨冷魂清庄肯化謳群女主共吒,cốt lạnh hồn thanh chăng khứng hoá âu còn nợ chúa cùng cha 店冬𦰟𬰅𠺙嚧,đêm đông ngọn gió thổi lùa 扒亇念包,bắt cá ném vào 於是山西之兵肆為暴掠城中空虚京師遂為漁獵之塲,Ư thị Sơn Tây chi binh tứ vi bạo lược thành trung không hư kinh sư toại vi ngư liệp chi trường -𦖱𦖑徃夕邊𧜞蟡嗃,tai nghe vắng tịch bên màn ve kêu 時守令暴刻林邑寇邊帝起兵攻逐之稱爲南帝國,Thời thú lệnh bạo khắc Lâm Ấp khấu biên Đế khởi binh công trục chi xưng vi Nam Đế quốc 占成献金花三朶,Chiêm Thành hiến kim hoa tam đoá 紫竹竹細耒真沼𧏵,tử trúc trúc tía lại chân cháu rồng -覧副使吏部尙書何栗黎柄等如明求封并陳情及觧諭求戦噐及陳氏子孫事其辝畧云大集國人徧求陳氏子孫的無見存窃惟本國地方不可無𬋩攝而常未奉朝命此所以欵陳而不已也明帝納之五日洟正使右侍郎章敝通政司右通政徐琦等捧賫印章來命帝權署安南國事賜何栗等鈔幣遣隨敝等歸二月帝捉閉克紹農得泰等回三月至京,lãm phó sứ lại bộ thượng thư hà lật lê bính đẳng như minh cầu phong tịnh trần tình cập giải dụ cầu chiến khí cập trần thị tử tôn sự kì từ lược vân đại tập quốc nhân biến cầu trần thị tử tôn đích vô kiến tồn thiết duy bản quốc địa phương bất khả vô quản nhiếp nhi thường vị phụng triều mệnh thử sở dĩ khoản trần nhi bất dĩ dã minh đế nạp chi ngũ nhật dí chính sứ hữu thị lang chương tệ thông chính ti hữu thông chính từ kì đẳng bổng tê ấn chương lai mệnh đế quyền thự an nam quốc sự tứ hà lật đẳng sao tệ khiển tuỳ xưởng đẳng quy án hoàng triều thông kỷ minh đế khiển sứ phong đế vi an nam quốc vương tự thị triều cống bất tuyệt nhị nguyệt đế tróc bế khắc thiệu nông đắc thái đẳng hồi tam nguyệt chí kinh 翁婆󰀎明呂凜建𪮙沒㝵𡛔卒冷麻𡠣朱,ông bà ấy mừng rỡ lắm kén chọn một người gái tốt lành mà cưới cho 寧川,ninh xuyên -柯沒侖漿沒屡,tương một lọ -塘𥒥撑夷頓𦼔,đường đá xanh rì lún phún rêu 備西都城,bị Tây Đô thành 春正月帝引兵至乂安土油縣多雷鄕老少争持牛酒迎勞,Xuân chính nguyệt đế dẫn binh chí Nghệ An Thổ Dầu huyện Đa Lôi hương lão thiếu tranh trì ngưu tửu nghênh lao 急𠫾庒肯呐甫𤑟𤉜,kíp đi chẳng khứng nói phô rõ ràng @@ -40270,7 +35912,6 @@ 𠄩㛪𠳨𫏾嘆𨍦,hai em hỏi trước han sau 然拘於君臣燕亨之禮當哀而樂𦤶孝道之有𧇊,nhiên câu ư quân thần yến hanh chi lễ đương ai nhi lạc trí hiếu đạo chi hữu khuy 秋七月令諸路并各火文宫諸軍将校修户籍時仍陳朝舊效呼尙書門下省行遣爲左右火,Thu thất nguyệt lệnh chư lộ tịnh các hoả văn cung chư quân tướng hiệu tu hộ tịch Thời nhưng Trần triều cựu hiệu hô thượng thư môn hạ sảnh hành khiển vi tả hữu hoả -𪾋吀𠶆博新科連𡎢,dám xin mời bác tân khoa liền ngồi 𠆳𩈘玉味香淡,trùm mặt ngọc mùi hương đượm 𭉑期懺所迻朱昆𤤰吏𥙩昆𤤰蔑茹,hẹn kỳ sắm sửa đưa cho con vua lại lấy con vua một nhà 城身耒仕料𧗱州台,Thành thân rồi sẽ liệu về châu Thai @@ -40285,7 +35926,6 @@ 秋九月地震屋舍樹木如傾,thu cửu nguyệt địa chấn ốc xá thụ mộc như khuynh 𭛣萬𦇒女絲扜,việc vàn rối nữa tơ vò 安可使予信省官而疑院官哉,an khả sử dư tín sảnh quan nhi nghi viện quan tai -無縁抪纀𥙩𠊛紅顔,vô duyên bó buộc lấy người hồng nhan 穭𬁒辰穊朱溇穭秥辰𢭮梗橷買𣃣,lúa mùa thì cấy cho sâu lúa chiêm thì khảy cành dâu mới vừa 役萬埃𠳨襖逋勤,việc vàn ai hỏi áo bô cằn 更𣌉󱟮󱟮𦊚边,canh khuya tịch mịch bốn bên @@ -40303,17 +35943,14 @@ 󱑹空冷𡴯如詞,buồng không lạnh ngắt như tờ 是月十九日郕王薨妃嬪唐氏等俱賜紅帛自盡以殉塟,Thị nguyệt thập cửu nhật Thành Vương hoăng phi tần Đường thị đẳng cụ tứ hồng bạch tự tận dĩ tuẫn táng 禅午𠄼句𦣰釀工圭何有經𫀅巴遍𡎢宜買國新羅,thiền ngõ năm câu nằm nhãng trong quê hà hữu kinh xem ba bận ngồi ngơi mé nước tân la -二月七日方政潜軍襲擊於慈廉杲洞篆力戦死之秘爲賊所獲,nhị nguyệt thất nhật phương chính tiềm quân tập kích ư từ liêm cảo động triện lực chiến tử chi bí vị tặc sở hoạch hậu tặc hoàn quốc lễ khiển bí quy 𠶓呠頭𡹡昆布榖,véo von đầu ghềnh con bồ cốc 十二月彗星見東方帝避正殿减膳,thập nhị nguyệt tuệ tinh hiện đông phương đế tị chính điện giảm thiện 移移花𦬑卒和鮮,dời dời hoa nở tốt hoà tươi 撻撻掑牕職槐,thít thít kề song giấc hòe 我大兄光紹皇上祗荷天休丕承祖烈󰈫亂反正布德安民七年于兹,ngã đại huynh quang thiệu hoàng thượng chi hà thiên hưu phỉ thừa tổ liệt bát loạn phản chính bố đức an dân thất niên vu tư -乙酉八年,ất dậu bát niên mạc diên thành bát niên 別𠊛別󰘚別𢚸爫牢,Biết người biết mặt biết lòng làm sao 勑諭諒山安󰘊北平等處鎮守副總兵土官等曰朝廷守土之臣固宜保境安民折衝禦侮乃其職也,sắc dụ lạng sơn an bang bắc bình đẳng xứ trấn thủ phó tổng binh thổ quan đẳng viết triều đình thủ thổ chi thần cố nghi bảo cảnh an dân triết xung ngự vũ nãi kì chức dã 耒𦋦𣳮粉派香,Rồi ra lở phấn phai hương -傳初麻𥋳朱詳,truyện xưa mà coi cho tường 泊抛梂這顛滛岸𫡮,Bạc phau cầu giá đen DẦM ngàn mây 𧣳𡗶審審𣈜𣈜󰠐󰠐,góc trời thăm thẳm ngày ngày đăm đăm 悶認麻拯敢認𨔍台,Muốn nhận mà chẳng dám nhận lạ thay @@ -40321,11 +35958,9 @@ 襲擊賊裨将勝良侯于中和社擒獲斬之及俘獲書記文全子解納營門,tập kích tặc tì tướng thắng lương hầu vu trung hoà xã cầm hoạch trảm chi cập phu hoạch thư ký văn toàn tử giải nộp dinh môn 𣎏󰠲地陷天崩𠴢𠴌,có đâu địa hãm thiên băng thình lình 太和延寧政治周旋帷幄之中爕理操持威福之柄,thái hoà diên ninh chính trị chu toàn duy ốc chi trung nhiếp lí thao trì uy phúc chi bính -𠯻𠯻𫗃抱喑喑𩆐,ào ào gió bão ầm ầm sấm 𡛤𱽂風波𨻫汲澎,Nửa mạn phong ba luống bập bềnh 謀高本㐌󰡥伶仍𣈜,Mưu cao vốn đã rắp ranh những ngày 二十二日帝崩于正寢初帝之經營四方北擊明㓂西却哀牢避實擊虚所向有功者止有武臣黎石黎禮黎察黎問黎銀黎理等三十人文臣黎靈黎國興等父子之兵鉄突二百義士二百勇士三百象四隻其輕勇及老若户衛者纔一千而已帝嘗於萬幾之暇𭁈群臣論古今興亡得失之由因及明賊之所以敗我之所以得何也群臣皆曰明滛刑虐政久失民心帝反其道而,nhị thập nhị nhật đế băng vu chính tẩm sơ đế chi kinh dinh tứ phương bắc kích minh khấu tây khước ai lao tị thực kích hư sở hướng hữu công giả chỉ hữu vũ thần lê thạch lê lễ lê sát lê vấn lê ngân lê lí đẳng tam thập nhân văn thần lê linh lê quốc h��ng đẳng phụ tử chi binh thiết đột nhị bách nghĩa sĩ nhị bách dũng sĩ tam bách tượng tứ chích kì khinh dũng cập lão nhược hộ vệ giả tài nhất thiên nhi dĩ đế thường ư vạn kỷ chi hạ dữ quần thần luận cổ kim hưng vong đắc thất chi do nhân cập minh tặc chi sở dĩ bại ngã chi sở dĩ đắc hà dã quần thần giai viết minh dâm hình ngược chính cửu thất dân tâm đế phản kì đạo nhi -𨀈買𠳨𡢐事情,bước mới hỏi sau sự tình 払強𦖑呐強油如𦯬,chàng càng nghe nói càng rầu như dưa 漢超為人骨鯁議斥佛法安清脩苦節不務顯達亦庶幾矣,hán siêu vi nhân cốt ngạnh nghị xích phật pháp an thanh tu khổ tiết bất vụ hiển đạt diệc thứ cơ hĩ 道翰林院學士行海西道宣政使司參知兼秘書監學士武永禎讀卷擢楊如珠等八名爲進士阮仁?等十九名為同進士三年一科自此始二十六日唱進士楊如珠等名頒恩命禮步捧黄榜揭於東化門外,Đạo Hàn lâm viện học sĩ hành hải tây đạo tuyên chính sứ ti tham tri kiêm bí thư giám học sĩ Vũ Vĩnh Trinh độc quyển trạc Dương Như Châu đẳng bát danh vi tiến sĩ Nguyễn NHân Thiếp đẳng thập cửu danh vi đồng tiến sĩ tam niên nhất khoa Tự thử thuỷ nhị thập lục nhật sướng tiến sĩ Dương Như Châu đẳng danh ban ân mệnh Lễ bộ bổng hoàng bảng yết ư Đông Hoa môn ngoại @@ -40369,34 +36004,26 @@ 蔑發戈蔑邏樣,một phút qua một lạ dường 黎受又命各鎮路縣官僃辨牛羊等物,Lê Thụ hựu lệnh các trấn lộ huyện quan bị biện ngưu dương đẳng vật 追封帝父爲長興王母鄧氏爲皇太后,Truy phong đế phụ vi Trường Hưng Vương mẫu Đặng thị vi Hoàng Thái hậu -𠊚如𩄲𡧲𡗶,người như mây giữa trời 明太祖即位於金陵建元洪武遣易濟民來聘,Minh Thái Tổ tức vị ư Kim Lăng kiến nguyên Hồng Vũ khiến Dịch Tế Dân lai sính 臣請逑止之,thần thỉnh cầu chỉ chi -雪霜丿俸耗𤷍𠇮蟡,tuyết sương phút bỗng hao gầy mình ve 共會蒸蔑座㕑延應,cùng hội chưng một toà chùa diên ứng 劍朮,kiếm thuật -伵柴皮細外墻,tớ thầy vừa tới ngoài đường 秋造翫水舶,thu tạo ngoạn thuỷ bạc 𫅷默𢼂𡗶坦,già mặc số trời đất 𢮪爫宁丐宁昆刊板流傳埃特時通,soạn làm chữ cái chữ con san bản lưu truyền ai được thì thông 宫琹𥪝月渃箕𠁑花,Cung cầm trong nguyệt nước cờ dưới hoa -外官客灵亭,ngoài thời quan khách linh đình 上令杜環指黎壽域謂茶全曰殿前都督擊闍槃時先登破城乃此人也,thượng lệnh đỗ hoàn chỉ lê thọ vực vị trà toàn viết điện tiền đô đốc kích chà bàn thời tiên đăng phá thành nãi thử nhân dã -𢣂𠇮色花鮮,nghĩ mình sắc hoa tươi 被干󰑼𠊚未成丁𣜾𣹓𨑮𦒹󱤱,bị can là người vị thành đinh chưa đầy mười sáu tuổi 羅蒸華𣘃唐棣,là chưng hoa cây đường lệ 丁未三年漢元光元年,Đinh Mùi tam niên Hán Nguyên Quang nguyên niên 𥙩錢摱几摡税𣘃衝耒買跙𧗱擬宜,lấy tiền mướn kẻ cấy thuê cấy xong rồi mới trở về nghỉ ngơi -焒縁庒悴枚塵,lữa duyên chẳng chút may trần 󰉚𣅘候下臺萾,sớm khuya hầu hạ đài doanh 𩅘󰇵擞,tóc buông xổ 矯奴聚習斈坤𧋟扽𢧚𡶀蜆扽𢧚滝,kẻo nó tụ tập học khôn mối đùn nên núi kiến đùn nên sông -旦茹畧呐崇朱明,Đến nhà trước LIỆU nói sòng cho minh 官公同檢度修簿五年乃成,quan công đồng kiểm độ tu bạ ngũ niên nãi thành 庚午十一年宋紹興二十年,Canh Ngọ thập nhất niên Tống Thiệu Hưng nhị thập niên 雖浪𢝙𫳘手歸,Tuy rằng vui chữ thủ quy 󱬯󱬯堂陛嚴嵬聖,vênh vang đường bệ nghiêm ngôi thánh -耒騷迻𠫾䀡,rồi tao đưa đi xem 縱兵大戰莫使阮倦拒之于膠水江,tung binh đại chiến mạc sử nguyễn quyện cự chi vu giao thuỷ giang 𤽗張生跪𨱽𠺥𠅜𠰺,ngươi trương sinh quỳ dài chịu lời dạy 蒸等君子代初庄羅拯悶執時爫道,chưng đấng quân tử đời xưa chăng là chẳng muốn giúp thời làm đạo @@ -40405,13 +36032,11 @@ 船阻煙霞󰠱尾扦,thuyền chở yên hà nặng vạy then 𠸠󰝂𠓨集断膓,ví đem vào tập đoạn trường 不得其人,bất đắc kì nhân -納𥯨簩造水城靠珥河北岸高准東䦕城,nạp tỉ âm tỉ lao âm lao tỉ lao trúc các tạo thuỷ thành kháo nhĩ hà bắc ngạn cao chuẩn đông quan thành 㗂𤠄店𦹵𨁪𩌂求霜,tiếng gà điếm cỏ dấu giày cầu sương 枚骨格雪精神,Mai cốt cách tuyết tinh thần 帝謁太廟百官著朝服行新禮自此始,đế yết thái miếu bách quan trước triều phục hành tân lễ tự thử thuỷ 小童𧼋細𨅸𣃣𠬠边,tiểu đồng chạy tới đứng vừa một bên 拱固𣅶𨢇唁共叺󱋓琼漿音挹瓢春,cũng có lúc rượu ngon cùng nhắp chén quỳnh tương ăm ắp bầu xuân -貪嗔買老𢚸牟圓𮗓,mới lảu lòng mầu viên giác 八月太白經天,bát nguyệt thái bạch kinh thiên 朱各官陪審安南󱡓󱩲,cho các quan bồi thẩm an nam được biết 嗔他罪畧買𢧚仍󰑼,xin tha tội trước mới nên những là @@ -40422,8 +36047,6 @@ 徵意㐱舍須煉,chưng ấy chỉn xá tua rèn 谷𡗶審審𣈜𣈜󰠐󰠐,Góc trời thăm thẳm ngày ngày đăm đăm 會暮僕攻敗之縱火燒城,Hội mộ Bộc công bại chi túng hoả thiêu thành -徐𣈗中荣𡚖旦𣈙,từ ngày trúng vinh quy đến rày -奴󰀎阿難并大󰕛竜王鬼神,no ấy a nan sánh những đại chúng long vương quỷ thần 悲𣩂杶奇牢空󰝂𪾋古奴吏,bay chết đòn cả sao không đem giam cổ nó lại 含𪘵顛弋,hàm răng đen nhức 上諭太保建陽伯黎景徽等曰我尺山寸河𡸈宜抛棄爾宜堅辨勿許漸侵如地不從尚可差官北使詳其曲直汝敢以太祖尺地寸土𨁹賊罪顯誅夷,thượng dụ thái bảo kiến dương bá lê cảnh huy đẳng viết ngã xích sơn thốn hà khởi nghi phao khí nhĩ nghi kiên biện vật hứa tiềm xâm như địa bất tòng thượng khả sai quan bắc sứ tường kì khúc trực nhữ cảm dĩ thái tổ xích địa thốn thổ diễm tặc tội hiển tru di @@ -40443,36 +36066,28 @@ 千萬𠤆𥙩斈儔𨱽𦝄巽𡲫咹𩛂吏𦣰,thiên vàn chớ lấy học trò dài lưng tốn vải ăn no lại nằm 洳𢬣济度𣾼㝵沉淪,nhờ tay tế độ vớt người trầm luân 秋八月帝幸廣慈宫觀競舟冬十月瑞明公主薨,Thu bát nguyệt đế hạnh Quảng Từ cung quan cạnh chu Đông thập nguyệt Thuỵ Minh công chúa hoăng -矇朱简役茄尼,mong cho giản việc nhà này 九月蝗,Cửu nguyệt hoàng 事覺弘郡公及夫人俱被殺,Sự giác Hoằng quận công cập phu nhân câu bị sát -矣喂,hỡi ôi thậm vậy chưng hiềm sự ngờ ấy 史臣吳士連曰范令公之用心忠矣哉三哥以家臣逐君之鏑而篡其位以昌文為己子假飾之辝爾󰰽得而知幾且當時國人皆已君三可而令公敢匿昌岌欲不絶吳氏之祀也,Sử thần Ngô sĩ Liên viết Phạm Lệnh Công chi dụng tâm trung hĩ tai Tam Kha dĩ gia thần trục quân chi đích nhi thoán kì vị dĩ Xương văn vi kỷ tử giả sức chi từ nhĩ thục đắc nhi tri cơ Thả đương thời quốc nhân giai dĩ quân Tam Kha nhi Lệnh công cảm nặc Xương Ngập dục bất tuyệt Ngô thị chi tự dã -至於東宫一撮齋資善堂之名皇太子學曰資善堂宫太子學曰撮齋亦皆所命音樂節奏𰙔舞曲調亦皆日燏所作,Chí ư Đông Cung nhất Toát Trai Tư Thiện đường chi danh Hoàng thái tử học viết Tư Thiện Đường Đông cung thái tử học viết Toát trai diệc giai sở mệnh âm nhạc tiết tấu ca vũ khúc điều diệc giai Nhật Duật sở tác 宋帝曰黎民嘗遣子入覲海喁寧謐不失忠順,Tống đế viết Lê dân thường khiển tử nhập cận hải ngung ninh mật bất thất trung thuận -英㛪冲故知,anh em trong cố tri 高審󰂇朋𫶸共怛,cao thẳm ví bằng trời cùng đất 故古者居父母䘮以三年爲制,cố cổ giả cư phụ mẫu táng dĩ tam niên vi chế 九月十六日旨揮大臣百官今後係某官言事當以軍民事務爲急不可以徇私情理爲先,Cửu nguyệt thập lục nhật chỉ huy đại thần bách quan kim hậu hệ mỗ quan ngôn sự đương dĩ quân dân sự vụ vi cấp bất khả dĩ tuẫn tư tình lí vi tiên 納陛北連𪤍髙,nạp bệ bước lên nền cao 詔皇太子日尊視朝聽政,chiếu Hoàng Thái tử Nhật Tôn thị triều thính chính -武公連,võ công len lén bước liền 将步兵三千象二隻攻畧浦頼江,tương bộ binh tam thiên tượng nhị chích công lược Phố Lại giang 丙戌六年元至正六年春二月朔日食,Bính Tuất lục niên Nguyên Chí Chính lục niên xuân nhị nguyệt sóc nhật thực 乂安州令書家陳留献占城人三,Nghệ An châu Lệnh thư gia Trần Lưu hiến Chiêm Thành nhân tam 自技衛𬧻恰蔑旬麻生𥙩𡨸誕達𠸜朱所昆,từ ghẽ về sau khớp một tuần mà sinh lấy chữ đản đặt tên cho thửa con 禁官員及百等不得私臧占城人,cấm quan viên cập bách đẳng bất đắc tư tàng chiêm thành nhân 󰀎丕某甲敬礼,ấy vậy mỗ giáp kính lễ -󱔵三寳背慢盎那,miệt móc tam bảo bội mạn áng nạ 埃𦋦塘乃埃𥚆特埃,ai ra đường nấy ai nhìn được ai 𫢩㐌鵉鳳落排,nay đà loan phụng lạc b��y 眉蠶𬑉鳳𠶣崙,mày tằm mắt phụng môi son 吒爫知府𡎢沔河溪,cha làm tri phủ ngồi miền hà khê 搊𠓨貝帖香亭芇輸,So vào với thiếp hương đình nào thua 源桃落𫮇󰠲麻旦低,NGUỒN ĐÀO lạc lối đâu mà đến đây -𠸜𪜀𣱆𪜀空,tên là họ là không 卞鄧爫㙮蒸所中所舍利蔑函底鎮,bèn dựng làm tháp chưng thửa trong thửa xá lị một hòm để trấn -吀神聖𨘗搈騎鶴,xin thần thánh ruổi dong cỡi hạc 兹我承家丕緒攬國大權修王業紹先王積累之基興起治功討安天下賛聖皇承列聖繼傳之統謐寧海宇磐奠國家泰山安保鴻圖豊󱘬謀深燕翼,Tư ngã thừa gia phi tự lãm quốc đại quyền tu Vương nghiệp thiệu Tiên vương tích luỹ chi cơ hưng khởi trị công thảo an thiên hạ tán Thánh hoàng thừa liệt thánh kế truyền chi thống mật ninh hải vũ bàn điện quốc gia Thái Sơn an bảo hồng đồ phong trúc mưu thâm yên dực 爫朱𣷭爱欺苔欺潙,làm cho bể ái khi đầy khi vơi 󰋇埃扵特好心,mấy ai ở được hảo tâm @@ -40487,7 +36102,6 @@ 姅𢜠姅吏𢜝台,nửa mừng nửa lại sợ thay 砥罰,đe phạt 自古帝王開基立國莫不以為深根固柢宜,tự cổ đế vương khai cơ lập quốc mạc bất dĩ vi thâm căn cố đế nghi -師浪福禍道𡗶檜源拱於𢚸𠊛麻,sư rằng phúc họa đạo trời cội nguồn cũng ở lòng người mà ra 愈𫡮平㐌旦󰠍淡𣾺,gió mây bằng đã đến kỳ dặm khơi 昆特辰固𩯂麻昆𡛔辰空,con đực thì có gáy mà con cái thì không 爫状𨕭告念西訴詳,làm trạng lên cáo niềm tây tỏ tường @@ -40495,15 +36109,11 @@ 妙常𡎢𢭸边萌勾蘭,diệu thường ngồi tựa bên mành câu lan 﨤娘時於台州,Gặp nàng thì ở Thai Châu 上苑菊殘𠄼𠤩蘿羅浮梅𦭒没𠄩󱖮,thượng uyển cúc tàn năm bảy lá la phù mai chiếng một hai bông -咹渃,dại ăn nước 𨔍𨓡英買𬧐低𧡊花連𢯏別𣘃埃𢲣,lạ lùng anh mới tới đây thấy hoa liền bẻ biết cây ai trồng -𣘃𧹦群算陶歇㭲,cây đỏ còn toan đào hết góc 自是阮倦威聲日振為莫之名将,tự thị nguyễn quyện uy thanh nhật chấn vi mạc chi danh tướng 旬𦝄審卒𫢩它𧷺𠄩,Tuần trăng thấm thoát nay đà TRÒN hai 情期𫽄限𦓡𢧚𩈘鋸𦲾䔲堆邊󰜋坊,tình cờ chẳng hẹn mà nên mặt cưa mướp đắng đôi bên một phường 績右聖翊軍将阮至一作陳廷貴為賊所擒其餘軍?七十人皆𨺻死季犛留裨将范可永與賊相持身自遁還,Tích Hữu Thánh Dực quân tướng Nguyễn Chí nhất tác Trần Đình Quý vi tặc sở cầm kì dư quân tướng thất thập nhân giai hãm tử Quý Li lưu tì tướng Phạm Khả Vĩnh dữ tặc tương trì thân tự độn hoàn -爫朱醜伴𡊨,làm cho xấu bọn đàn -共饒默噽所約共終蔑穴,mặc vầy thửa ước cùng chung một huyệt 仙浪冲濁渚詳,tiên rằng trong đục chưa tường 𢪀𠇮麻𢢆朱𠇮爫昆,nghĩ mình mà thẹn cho mình làm con 淡仙娘意初󰑼𰙔兒,Đạm Tiên nàng ấy xưa là ca nhi @@ -40511,16 +36121,13 @@ 逆人黄翕件伏誅,Nghịch nhân Hoàng Hấp Kiện phục tru 元彪宣光人,nguyên bưu tuyên quang nhân 𠸕娘規料𥪞堆𠀧𣈜,Dặn nàng qui liệu trong đôi ba ngày -後封爲統郡公,hậu phong vi thống quận công thì ung văn giang huyện đa ngưu xã nhân 埃固𧵑通防󱋉客蔑𬇚侫侫買茼茼,ai có của thông phòng thết khách một ao niềng niễng với đòng đong 搊寅𦀊武𦀊文,so dần dây vũ dây văn -𠊚芇種性𠊚芇,người nào giống tính người nào 丁寧埋湥劄詩,Đinh ninh mài giọt chép thơ 歳𦊚󰁰䐗試杜,tuổi bốn mươi chửa thi đỗ 嵬奇啉𠻗學户徵,ngôi cả lăm le học họ trưng 󰉺戈固𧡊𠊚䘮庒󰑼,sớm qua có thấy người tang chăng là 轎花精𩙌𤒘紅點牢,kiệu hoa tinh gió đuốc hồng điểm sao -是歲熒惑入南斗留一月方出未詳某月辛巳十四年八月以後裕宗紹豊元年元,thị tuế huỳnh hoặc nhập nam đẩu lưu nhất nguyệt phương xuất vị tường mỗ nguyệt tân tị thập tứ niên bát nguyệt dĩ hậu dụ tông thiệu phong nguyên niên 𠊛𠁀審率戈牟春𣛟,người đời thấm thoát qua màu xuân xanh 法乘無事復就登之求讀書,Pháp Thặng vô sự phục tựu Đăng Chi cầu độc thư 細低㐌隊恩蒸𢚸払,tới đây đã đội ơn chưng lòng chàng @@ -40610,7 +36217,6 @@ 贈太師,Tặng Thái sư 拱垣指示聲轉大而從教聲反低朝中但聞拱垣聲,củng viên chỉ thị thanh chuyển đại nhi tòng giáo thanh phản đê triều trung đản văn củng viên thanh 是月化外州透入爭那巖䦕田,Thị nguyệt hoá ngoại châu thấu nhập tranh Na Nham quan điền -船漁細准洞桃,thuyền ngư tới chốn động đào 丁璉歸華閭,Đinh Liễn quy Hoa Lư 人人深感大恩,nhân nhân thâm cảm đại ân 停身吉拉㳥𣼯,Đành thân cát DẬP sóng vùi @@ -40623,10 +36229,8 @@ 蘭群𠃩曲菊𠀧唐圭寠拯𧗱女底荒,lan còn chín khúc cúc ba đường quê cũ chẳng về nỡ để hoang 倚𥙩儒侯等賢,ỷ lấy nho hầu đấng hiền 恒体𠄩昆𡛔𠰉咬唭𠹳,hằng thấy hai con gái trêu giễu cười cợt -銭𢱖主𢜠,tiền múa chúa mừng 尊師欺意論盘,tôn sư khi ấy luận bàn 𡨌𣳔敖喭餒冷汀,giữa dòng ngao ngán nỗi lênh đênh -種娘户武,rất giống nàng họ vũ 私减公以傷治,tư giảm công dĩ thương trị 五月三日二帝敗賊於長安府斬馘無算,Ngũ nguyệt tam nhật nhị Đế bại tặc ư Trường Yên phủ trảm quắc vô toán 使翰林院侍讀學士錢溥副使禮科給事中王豫賫勑󰀋來封帝為安南國王司禮監太監柴昇指揮僉事張俊奉御張榮來收買香科,sứ Hàn lâm viện thị độc học sĩ Tiền Phổ phó sứ lễ khoa cấp sự trung Vương Dự tê sắc sách lai phong đế vi An Nam Quốc Vương Tư lễ giám Thái giám Sài Thăng chỉ huy thiêm sự Trương Tuấn phụng ngự Trương Vinh lai thu mãi hương khoa @@ -40634,40 +36238,30 @@ 尼䃣點節奴瓢菊香,này ve điểm tiết nọ bầu cúc hương 童浪碎本䋲兮,Đồng rằng Tôi vốn thằng hề 辱𢚸些汝祝蒙𡗋,nhọc lòng ta nhớ chốc mòng lắm -翁昭虎和,ông chiêu – hổ hoạ 時諸大臣皆司役軍人大起第宅,Thời chư đại thần giai tư dịch quân nhân đại khởi đệ trạch 別固味腥灰縍囉,biết có mùi tanh hôi phảng ra 𪤄河𪽝買及娘𥚆𫀅姿質𠊛𢀨拯𡮺,bãi hà bởi mới gặp nàng nhìn xem tư chất người sang chẳng hèn 娓蘆陀羕小盧初從,vãi lờ đờ dáng tiểu lơ thơ tuồng 油弄𪵯役,dầu lòng làm việc -沚渃弄弄,chảy nước mắt ròng ròng 𠬠𪤍銅雀鎖春𠄩娇,Một nền Đồng tước khoá xuân hai Kiều 季犛乃譛曰因聽多方而致敗,Quý Li nãi tiếm viết Nhân thính Đa Phương nhi trí bại -𤤰𠳨爫牢眉哭,vua hỏi làm sao mày khóc 酉恨󱛙強敬順,dẫu giận hờn càng kính thuận -爫𢧚𦊚德恩如道𠀧,làm nên bốn đức ơn nhờ đạo ba 𥊘眜𥉫𨖲体榜招,ghé mắt trông lên thấy bảng treo 二十一日擊破春光賊於株橋賊兵敗走,nhị thập nhất nhật kích phá xuân quang tặc ư chu kiều tặc binh bại tẩu -讀者察䀡𡥵𠊛𧡊呐了㐌固効果辰花𢬣𦬑𪖫𦓡唭嗆𠳗𠰘𠽌𦤾芒腮,độc giả xét xem con người thấy nói liệu đã có hiệu quả thì hoa tay nở mũi mà cười sằng sặc miệng ngoác đến mang tai 清閒勉特羅仙𣎃𣈜潇洒煩煩之埃,thanh nhàn miễn được là tiên tháng ngày tiêu sái phiền phiền chi ai 𦋦從𨕭濮中橷時𡥵𠊛󰀎埃求爫之,ra tuồng trên bộc trong dâu thì con người ấy ai cầu làm chi -割𠊛󰏙,cắt người xem sóc 使回縱之海濱,sứ hồi túng chi hải tân 噲󰑼𠽄咏矯𢚸班寬,gọi là thăm viếng kẻo lòng băn khoăn 馬車指𡓃軍𨄿𨇒,mã xa chỉ lối quân giong ruổi 訥蓬栗棘,nuốt bồng lặt cức 蟡𡮈麻頭󰘧𣃱,ve nhỏ mà đầu trán vuông 實記𠯇𠱤拯差,thực ghi rẽ ròi chẳng sai -補才盘妬𡦂𠫾傕,bỏ tài bàn đố chữ đi thôi -朱吒媄𠸕,ra đây cho cha mẹ dặn 琅州自號召先生詐稱奉使論安南沿邉溪峒多從之友諒遂率其徒入㓂廣原州,Lang châu tự hiệu Triệu tiên sinh trá xưng phụng sứ luận An Nam duyên biên khê động đa tòng chi Hữu Lượng toại suất kì đồ nhập khấu Quảng Nguyên châu 𡳳墻核㭲木𣹓,Cuối tường gai góc mọc đầy -湥洡𢢇分孤房淒涼,giọt giội tủi phận cô phòng thê lương 試𢮀𨖲𬛑䀡賖𫨩𧵆,thử sờ lên gáy xem xa hay gần 仙浪枯㭳𦲿肝,Tiên rằng Khô héo lá gan 倍之柳押花奈群身乙吏填培固欺,vội chi liễu ép hoa nài còn thân ắt lại đền bồi có khi 詔曰牛者稼穡之所重利人不少,Chiếu viết Ngưu giả giá sắc chi sở trọng lợi nhân bất thiểu -大生埃拱刼𠊛𦓡催,đại sinh ai cũng kiếp người mà thôi 道佛,đạo phật 舘浪唭几不才𠁀𠸗,Quán rằng Cười kẻ bất tài đời xưa 弹琴窖謹魚𦀊,đàn cầm khéo ngẩn ngơ dây @@ -40684,7 +36278,6 @@ 欺姚澿洙灆𩛷羮矼𤁕釋,khi riêu giấm chua lòm bữa canh cong lạt thếch 今黎堵爲人多過失而遷是官如之何其可,Kim Lê Đổ vi nhân đa quá thất nhi thiên thị quan như chi hà kì khả 院𡨸忠勤朱論道渚制𪔠貝𥘷占輕,vẹn chữ trung cần cho trọn đạo chớ chơi trống bỏi trẻ xem khinh -払如𨅸大賓買羅,chàng như đấng đại tân mới là 柄上皇近,bính thượng hoàng cận 葡萄𨢇燶兀敖,bồ đào rượu nồng ngọt ngào 局𢝙払㐌過醝瓢劉伶𢩮𨕭𢬣弭󱡈,cuộc vui chàng đã quá say bầu lưu linh nhấc trên tay nhẹ phòm @@ -40695,13 +36288,10 @@ 潘彦聽󰰾令󰱇輕船鋭卒數百人戦船五艘自全身鎧甲内藏偽豪郡公于舟中,Phan Ngạn thính bãi lệnh tuyển khinh thuyền duệ tốt sổ bách nhân chiến thuyền ngũ sưu tự toàn thân khải giáp nội tàng nguỵ Hào quận công vu chu trung 𠇍調堆𠲝雷傕,mấy điều đôi đối lôi thôi 王薦之,vương tiến chi -𣋀枚侯木㗂𪃿噲,sao mai hầu mọc tiếng gà gọi -固恪之虶餒𡥵蝒,có khác chi vò nuôi con dện 時金主窝闊台建國於漠北建元天會,thời kim chủ oa khoát đài kiến quốc ư mạc bắc kiến nguyên thiên hội 裊囉𪰛披𥙩嵬𫏾,nẻo ra thì vớ lấy ngôi trước 三月以阮忠彦為内𡧸院副使掌官朝内省籍,Tam nguyệt dĩ Nguyễn Trung Ngạn vi Nội mật viện phó sứ chưởng quan triều nội tỉnh tịch 上皇見而疑之使人檢閲果失所藏,thượng hoàng kiến nhi nghi chi sử nhân kiểm duyệt quả thất sở tàng -戊辰四年,mậu thìn tứ niên minh chính tam niên 禁󰚴盐不得與琴爛通同,cấm hàm diêm bất đắc dữ cầm lạn thông đồng 渃賖帆𫼢塘長眞𤴬,nước xa buồm rách đường trường chân đau 汜江計歇頭󱠁事𠇮,dẽ dàng kể hết đầu đuôi sự mình @@ -40710,10 +36300,7 @@ 𠦳鐄噲𡮍礼常,Nghìn vàng gọi chút lễ thường 蹺柴𤍇史𥸷經,theo thầy nấu sử sôi kinh 信󰠲㐌旦𫔳垠哙𠓨,tin đâu đã đến cửa ngăn gọi vào -壬子五年,nhâm tí ngũ niên minh tuyên đức thất niên 󰋇倘盗刧殺仁檜銅鈙者𬌔身涅研,mấy thằng trộm cướp sát nhân cối đồng chày giã tấm thân nát nghiền -庄埃󱟳,chẳng ai chịu chôn đắp -些庄羅拯悶盃待昆,ta chăng là chẳng muốn vui đợi con hiền 𠯪嗷𢲨陣香風迻牛女吏𨖅滝銀河,ngạt ngào hẩy trận hương phong đưa ngưu nữ lại sang sông ngân hà 歳茶爫伴貝皐喬盆,tuổi già làm bạn với cau kẻo buồn 攸㱕,du quy @@ -40751,16 +36338,13 @@ 㐌穊辰割貝英𠬠𬁒,đã cấy thì gặt với anh một mùa 後再置三員為之皆不䏻守法其職遂廢,hậu tái trí tam viên vi chi giai bất năng thủ pháp kì chức toại phế 彼準箕此準尼,bỉ chốn kia thử chốn này -𧡊信楊禮倍鐄,thấy tin dương lễ vội vàng 芇𠊛𡽫渃芇𠊛鉄𣘈,Nào người non nước nào người sắt son 明嘉靖十六年春正月莫視太學,minh gia tĩnh thập lục niên xuân chính nguyệt mạc thị thái học 歳周於上而天道明統正於下而人紀立,Tuế chu ư thượng nhi Thiên đạo minh thống chính ư hạ nhi nhân kỉ lập -雨𩄎,vũ mưa 翁傳拉轎蹺侯,ông truyền sắp kiệu theo hầu 朔蒙没,sóc mồng một 遣人送遠本土,khiển nhân tống viễn bản thổ 一方之民偏受其害抔得休息人民飢饉米一升直錢一陌,Nhất phương chi dân thiên thụ kì hại bất đắc hưu tức nhân dân cơ cận mễ nhất thăng trực tiền nhất mạch -十八日時憲仕澈等破賊于安恬地方,thập bát nhật thì hiến sĩ triệt đẳng phá tặc vu an điềm địa phương xã danh thuộc thiên lộc huyện 毳鳥占呂,thúy điểu chim trả 󰀎󰑼情󰠱󰀎󰑼恩溇,Ấy là tình nặng ấy là ân sâu 𨖅茹終老謝恩周旋,Sang nhà Chung lão tạ ơn chu tuyền @@ -40768,7 +36352,6 @@ 翁傳拉轎蹺侯立亭劍󱈘馭𡢐𦋦從,ông truyền sắp kiệu theo hầu rập rình gươm trước ngựa sau ra tuồng 種苜飾蒸𠓨祭敬𡨺枕枕,giống mục sức chưng vào tế kính giữ chắm chắm 𡮈蘇娘吏尋𠳒勸干,nhỏ to nàng lại tìm lời khuyên can -生浪里𦋦󱚢,sinh rằng lân lý ra vào 結合,kết hợp 𦀵愁窖問窖王󱚢𢚸,chuỗi sầu khéo vấn khéo vương vào lòng 欺𠊛些杜𥉈󱩦麻𥉰,khi người ta đỗ nhấp nhô mà dòm @@ -40799,10 +36382,8 @@ 即時衛准書軒𠳚𠴔,tức thời về chốn thư hiên gửi chiềng 𫩝𫩝丿吏創𦋦𧡊蔑𤞻𤽸洡搽渃撑,giây giây phút lại sáng ra thấy một hùm trắng lội trà nước xanh 時有劾之者見太宗垂涕曰陛下幼冲而守度權移人主将如社稷何太宗即命駕幸守度第仍執劾者從具以所言諭之,thời hữu hặc chi giả kiến thái tông thuỳ thế viết bệ hạ ấu xung nhi thủ độ quyền di nhân chủ tương như xã tắc hà thái tông tức mệnh giá hạnh thủ độ đệ những chấp hặc giả tòng cụ dĩ sở ngôn dụ chi -𨀐蓮唐𫇰𡏧悲,giong trên đường cũ 瓶盃号󰑼灰瓶白匙窖達号浪時盃,bình vôi hiệu là khôi bình bạch chủy khéo đặt hiệu rằng thìa vôi 󰟯𧵆棱紫󰟯賖𡏧紅,dường gần rừng tía dường xa bụi hồng -𣋚夢𠄼𣎃腊西,hôm mùng năm tháng chạp tây 排疎耒,bày thơ rồi 凡若干條攷布天下各處承憲府縣州等衙門各抄一本掛于視事堂仍輔送所屬各社民各書于扁留掛亭中許官員監生生徒社長以鄕飲日會集男女長幼講解曉示使之耳濡目染知所勸懲,phàm nhược can điều khảo bố thiên hạ các xứ thừa hiến phủ huyện châu đẳng nha môn các sao nhất bản quải vu thị sự đường những phụ tống sở thuộc các xã dân các thư vu biên lưu quải đình trung hứa quan viên giám sinh sinh đồ xã trưởng dĩ hương ẩm nhật hội tập nam nữ trưởng ấu giảng giải hiểu thị sử chi nhĩ nhu mục nhiễm tri sở khuyến trừng 行郊禮,Hành Giao lễ @@ -40830,7 +36411,6 @@ 避塵﨤𣅶清台演音𠱊󱫋󰉏唎喃哪,tỵ trần gặp lúc thảnh thơi diễn âm sẽ chắp vài lời nôm na 門番折,muôn phen chết 人驚拜,nhân kinh bái -㭲城南𦫼蔑閒,góc thành nam lều một gian 子陽語㐌󰬵荣欣𠊛,tử dương ngỡ đã vẻ vang hơn người 蓮臺重蟄󰋇層至靈揾昂澄凍舍,liên đài trùng trập mấy tầng chí linh vẫn ngang chừng đông xá 是年録唐囊戦功,thị niên lục đường nang chiến công @@ -40845,7 +36425,6 @@ 擬𠊚才美院𨑮,nghĩ người tài mỹ vẹn mười 妬埃別𥒥𠇍丸𣌌𪱎𠇍隻𦝄𧷺𠇍𣎀,đố ai biết đá mấy hòn tua rua mấy chiếc trăng tròn mấy đêm 吳先主誅公羡之賊臣破弘操之勍敵置文武百官,Ngô Tiên Chủ tru Công Tiễn chi tặc thần phá Hoằng Thao chi kình địch trí văn vũ bách quan -几簮𠊚𦑗乙堆,kẻ trâm người quạt ắt đôi 聳身扳樹横擊傷損者眾潭舍大惧還古碑田太祖聞其名因以為將迁武衛將軍,tủng thân ban thụ hoành kích thương tổn giả chúng đàm xá đại cụ hoàn cổ bi điền thái tổ văn kì danh nhân dĩ vi tướng thiên võ vệ tướng quân 其抑揚大義已昭昭於史筆之公論矣,kì ức dương đại nghĩa dĩ chiêu chiêu ư sử bút chi công luận hĩ 若使人先於海門潜植大杙鉄其首󰱆之以紩彼船隨潮漲入杙内然後我易制無有出此者,nhược sử nhân tiên ư hải môn tiềm thực đại dặc thiết kì thủ cốt chi dĩ thiết bỉ thuyền tuỳ triều trướng nhập dặc nội nhiên hậu ngã dị chế vô hữu xuất thử giả @@ -40854,7 +36433,6 @@ 𥪞禫𦣰鳩恨,trong đệm nằm cưu hận 交趾志九真山中有趙妹女子乳長三尺不嫁結黨剽掠郡縣常著金褐齒屣據象頭鬪戰死面爲神,giao chỉ chí cửu chân sơn trung hữu triệu muội nữ tử nhũ trường tam xích bất giá kết đảng phiêu lược quận huyện thường trước kim hạt xỉ tỉ cứ tượng đầu đấu chiến tử diện vi thần 些稱衲子油吱默𢚸,ta xưng nạp tử dầu chê mặc lòng -先是國俗以暑熱多構亭子以歇行人垔以白粉號驛亭,thượng hoàng chiếu quốc trung phàm hữu dịch đình giai tố phật tượng sự chi 𧡊公藴時湿紙麻盃,thấy công uẩn thì sấp giấy mà bôi 些因敗乱乘机撫𢬣逐㹥󱁲趨㹯弹,ta nhân bại loạn thừa cơ vỗ tay giục chó đuổi xua hươu đàn 𤢇𤞻拯𥙩𤢇猫爫之,vuốt hùm chẳng lấy vuốt mèo làm chi @@ -40865,16 +36443,13 @@ 𠼇更殘𦖑痗𬰊店冷,lậu canh tàn nghe mỏi giá đêm lạnh 泰貞元年,Thái Trinh nguyên niên 特信金買𫫵王,Được tin Kim mới rủ Vương -用㘨爐𢲥檜或㘨爐𢲥炭辰沛呐共𠊚署意畧,hoặc nồi lò chụm than thì phải nói cùng người thợ ấy trước 為御前學生局長朱三省陳封為局副裴時亨為太師丞,vi ngự tiền học sinh cục trưởng chu tam tỉnh trần phong vi cục phó bùi thời hanh vi thái sư thừa 曉,hiểu 群𡗉享受󰡲耧,Còn nhiều hưởng thụ về LÂU 并兵部尚書曾,Tịnh Binh bộ Thượng thư Tăng 徐𦋦台堛対嵬,Giờ ra thay bậc đổi ngôi 段啫㝵麻𧗱,đoạn giã người mà về -曷湄詫𢪀分𢤞料󰝡,hạt mưa sá nghĩ phận hèn 昉澄如󰡫料眉𢪀牢,phỏng chừng như thế liệu mày nghĩ sao -生𡥵𠓇率𢖮空愚𪬡,sinh con sáng suốt ắt không ngu hèn 是以有天下者必以是爲先務也,thị dĩ hữu thiên hạ giả tất dĩ thị vi tiên vụ dã 衛懸帶木牌,vệ huyền đái mộc bài 其有田土者不勤耕種該管官司捉程論罪,Kì hữu điền thổ giả bất cần canh chủng cai quản quan ti tróc trình luận tội @@ -40883,8 +36458,6 @@ 浪𡥵別罪㐌󰬥,rằng con biết tội đã nhiều 𣱆陳他罪吏𧗱聀󱓽,họ trần tha tội lại về chức xưa 梗𦀊雖㐌除,cành dây tuy đã trừ -任申十年夏四月因太尉黎受男黎是以是行符咒土地故也,nhâm thân thập niên minh cảnh thái tam niên hạ tứ nguyệt nhân thái uý lê thụ nam lê thị dĩ thị hành phù chú thổ địa cố dã -意浪埃拱㗂鍾,ấy rằng ai cũng tiếng chuông 及賈㱕復賜千金橐中装謂以珠寳装裏八囊橐,cập giả quy phục tứ thiên kim thác trung trang vị dĩ châu bảo trang lí bát nang thác 乙巳次大惡海口會風濤帖靜大軍利涉故改大惡曰大安,Ất Tị thứ Đại Ác hải khẩu hội phong đào thiếp tĩnh đại quân lợi thiệp cố cải Đại Ác viết Đại An 十五日帝親率百官拜謁山陵,Thập ngũ nhật đế thân suất bách quan bái yết Sơn lăng @@ -40898,14 +36471,8 @@ 今乃相逼所謂獸󰠃則摶鳥󰠃則󰂉况於人乎馬兒曰大軍假道以征占城,kim nãi tương bức sở vị thú cùng tắc đoàn điểu cùng tắc chác huống ư nhân hồ mã nhi viết đại quân giả đạo dĩ chinh chiêm thành 十一日皇子奣鳥孟切生,thập nhất nhật hoàng tử mạnh điểu mạnh thiết sinh 遂至变生肘腋卿切圖回白劎一揮而奸邪授首乘輿反正而宗社奠安,Toại chí biến sinh trửu nịch khanh thiết đồ hồi bạch kiếm nhất huy nhi gian tà thụ thủ thừa dư phản chính nhi tông xã điện an -侯羕𧘇敢𠓨,hầu dường ấy dám vào -侵侵典𠃅花貝娘,xăm xăm đến mé vườn hoa với nàng -課㐱倘,thuở chín tháng cưu chửa -惜台𠊚吏𢵋𠊛,tiếc thay người lại đua người 忘財對色乙尋朱沛退龎公,vong tài đổi sắc ắt tìm cho phải thói bàng công 林邑乘我越無軍之時乃寇日南九真而求領之𡸈當時我越不能支此林邑耶特以無統率之者故也,Lâm Ấp thừa ngã Việt vô quân chi thời nãi khấu Nhật Nam Cửu Chân nhi cầu lĩnh chi khởi đương thời ngã Việt bất năng chi thử Lâm Ấp da Đặc dĩ vô thống suất chi giả cố dã -𥙩英勾螠脾𡃹,lấy anh câu ếch tì chén -躂𨕭𪢒𧴤神灵或󱙻意路程󱕗之,đặt lên sủ bói thần linh hoặc tên tuổi ấy lộ trình mắc chi 朱払盆𬐒罪時在𤽗,cho chàng buồn bã tội thì tại ngươi 如前守法,Như tiền thủ pháp 年七十一贈尚父太師忠武大王,niên thất thập nhất tặng thượng phụ thái sư trung vũ đại vương @@ -40931,11 +36498,8 @@ 𢺀珠禁𪉥𡗋調害民,mò châu cấm muối lắm điều hại dân 免朱㑏湼𥪸𠫾移皮咹於仃欺鬼神,miễn cho giữ nết đứng đi dè bề ăn ở đừng khi quỷ thần 冬十月壬午帝幸蒞仁行宮省歛,Đông thập nguyệt Nhâm Ngọ đế hạnh Lị Nhân hành cung tỉnh liễm -求䝨𧡊詔朝廷科,cầu hiền thấy chiếu triều đình khoa -滝弄弄,sông lộng lộng nước mênh mênh 𪽞饒圭祖𠄼𠀧所,ruộng nhiều quê tổ năm ba thửa 江山󰜋梗𡧲垌,giang sơn một gánh giữa đồng -乙𠊚捧𢬣𨕭庄群,ắt người phỗng tay trên chẳng còn 事𠁀𢪀拱󱋨唭𡥵𩵜洡渃󰋇𠊛𢵻鈎,sự đời nghĩ cũng nực cười con cá lội nước mấy người chõ câu 情𥢆渚敢𠯇𪘵,Tình riêng chưa dám rỉ răng 是歲廣南清刑憲察使黄震憲察副使阮瑕等,thị tuế quảng nam thanh hình hiến sát sứ hoàng chấn hiến sát phó sứ nguyễn hà đẳng @@ -40957,15 +36521,12 @@ 乃命水路給船五百艘方政馬騏領之,nãi mệnh thuỷ lộ cấp thuyền ngũ bách sưu phương chính mã kì lĩnh chi 會試天下󰁮人取范智謙等四十四人,Hội thí thiên hạ cử nhân thủ Phạm Trí Khiêm đẳng tứ thập tứ nhân 户都󰡏几吏𫅷䜹𨖲,họ đô có kẻ lại già thưa lên -芙,phù -庒𢪀𡥵丐𨉓𥘀𢬣鉊鈽,chẳng nghĩ con cái mình nặng tay rìu búa 悉曰且收餘寇毋致後患,Tất viết Thả thu dư khấu vô trí hậu hoạn 怒几𢺹𫥨誑買頭,nọ kẻ chia ra cuống với đầu 絆為󰜋屡𡥵踈蒙欺奇󰞯闭除仕咍,bận vì một lũ con thơ mong khi cả lớn bấy giờ sẽ hay 玉搊󰬮卒輸味𠯪,ngọc so vẻ tốt thua mùi ngát 朝廷惡其搶販欲愧其心使人收驗暴於殿廷然後還之,triều đình ố kì thương phán dục quý kì tâm sử nhân thu nghiệm bạo ư điện đình nhiên hậu hoàn chi 秋八月御史󰱑官奏翰林官肄業怠慢宜諭罰之,thu bát nguyệt ngự sử đài quan tấu hàn lâm quan dị nghiệp đãi mạn nghi dụ phạt chi -尋清中曰羡茶梅,tìm thanh trong vắt tiện trà mai 初三日帝命定郡公馮鎮延興伯鄭孔昭富祿伯鄭萼提領官軍討之戰數不勝,Sơ tam nhật đế mệnh Định quận công Phùng Trấn Diên Hưng bá Trịnh Khổng Chiêu Phú Lộc bá Trịnh Ngạc đề lĩnh quan quân thảo chi chiến sổ bất thắng 䋦情唉擱浽讐渚𫺴,mối tình hãy gác nỗi thù chớ quên 春秋別㐌对咍󰋇吝,xuân thu biết đã đổi thay mấy lần @@ -40975,19 +36536,14 @@ 恪如花㐌離梗,Khác như hoa đã lìa cành 定春正月徧求天下醫士調治帝疾不效帝深居宫中盗賊怒行城外生民流離甚矣,Định Xuân chính nguyệt biến cầu thiên hạ y sĩ điều trị đế tật bất hiệu đế thâm cư cung trung đạo tặc nộ hành thành ngoại sinh dân lưu li thậm hĩ 𣼽𦖑湥玉滛𣾸,lặng nghe giọt ngọc dầm dề -局荣花羶𠊚𠁀,cuộc vinh hoa chen người đời 明嘉靖十三年明聞莫登庸簒奪僞置官属占㨿國城阻絶貢路擅作大誥僣稱上皇罪狀既昭乃命咸寧侯仇鸞爲總督軍務兵部尙,Minh Gia Tĩnh thập tam niên Minh văn Mạc Đăng Dung soán đoạt nguỵ trí quan thuộc chiếm cứ quốc thành trở tuyệt cống lộ thiện tác đại cáo tiếm xưng Thượng hoàng tội trạng ký chiêu nãi mệnh Hàm Ninh hầu Cừu Loan vi tổng đốc quân vụ Binh bộ thượng 才些雖𫵈󰏙共代初拱固𢷆𦷾,tài ta tuy mọn xem cùng đời xưa cũng có chen đấy 傷𠊚良玉論𨉓特他,thương người lương ngọc trọn mình được tha -帝哀悼臨其,uy túc công phu nhân thiên trân công chúa hoăng 毒𫳵降將進𤬀,độc sao hàng tướng tiến dưa 𨁪扲娘㐌襘󱚢𧝨巾,giấu cầm nàng đã gói vào chéo khăn 矣,hĩ 時帝疽氣未愈因旨諭尙師西王曰前日因宗嗣未廣取别姓人維䄚立爲黄太子,thời đế thư khí vị dũ nhân chỉ dụ thượng sư tây vương viết tiền nhật nhân tông tự vị quảng thủ biệt tính nhân duy tào lập vi hoàng thái tử -𨀈𠓨𨍦𫏾踈生,bước vào sau trước thưa sinh 會試天下舉人取合格二十八名,hội thí thiên hạ cử nhân thủ hợp cách nhị thập bát danh -期第一曰兼治,kì đệ nhất viết kiêm trị -棋高帝釋昂𢬣,cờ cao đế thích ngang tay 元吉作古傳戲有西方王母献蟠桃等傳,Nguyên Cát tác cổ truyền hí hữu Tây phương Vương Mẫu hiến bàn đào đẳng truyện 仍拱特安𡬷胣,nhưng cũng được yên tấc dạ 矯公遣於吏低,kiều công khiến ở lại đây @@ -40995,13 +36551,10 @@ 𣹓滝鯨鰐秩塘甲兵,đầy sông kình ngạc chật đàng giáp binh 史臣吳士連曰帝之此心其宋太祖之心乎傳祚永久也宜哉,sử thần ngô sĩ liên viết đế chi thử tâm kì tống thái tổ chi tâm hồ truyền tộ vĩnh cửu dã nghi tai 㳥湎𡽫撑𣘃𢫝征,sóng dợn non xanh cây chống chếnh -别𠓀過橋會,biết trước qua cầu hội 迻娘𠓨𥛉家堂,đưa nàng vào lạy gia đường 苟免以遂其報復之心邪幸而阮楊明吿之以禍之,cẩu miễn dĩ toại kì báo phục chi tâm tà Hạnh nhi Nguyễn Dương Minh cáo chi dĩ hoạ chi -午𦣰対吏咹,ngủ thời nằm đói lại ăn 春正月盗賊蜂起,xuân chính nguyệt đạo tặc phong khởi 死生󰅹固惜命𫀅昆㺔妬如形㹥昆,tử sinh nào có tiếc mình xem con voi đú như hình chó con -原浪官𢀲𠊛低,nguyên rằng quan lớn người đây 孝盃渚醝㴷,hiếu vui chớ say đắm 冬十月遣杜天覰如元,Đông thập nguyệt khiến Đỗ Thiên thứ như Nguyên 昔唐憲宗從黄裳之請以法度裁制藩鎮卒成中興之功,Tích Đường Hiến Tông tòng Hoàng Thường chi thỉnh dĩ pháp độ tài chế phiên trấn tốt thành trung hưng chi công @@ -41015,15 +36568,12 @@ 被𡗶欧𠲝𧗱茄𠰺民,bị trời xua đuổi về nhà dạy dân 尊上皇曰光華英哲太上皇帝,Tôn Thượng hoàng viết Quang Hoa Anh Triết Thái Thượng Hoàng Đế 耒辰碎仕𢭂郎朱柴,rồi thì tôi sẽ trao sang cho thầy -𢆥𠬠𠦳𤾓被𠊛日驅逐沛𧗱艚,năm một nghìn trăm bị người nhật khu trục phải về tàu -催𪬡𬀦悭蕋鐄,thôi hờn lá thắm thì ghen nhụy vàng 浪碎卒过真𦋦,Rằng Tôi TRÓT quá chân ra 有詔宣諭曰凣留守官與扈駕諸将其功相埒盖儲君幼冲當時留守異於他日而扈從諸将有功賞亦不行,Hữu chiếu tuyên dụ viết Phàm lưu thủ quan dữ hộ giá chư tướng kì công tương liệt cái trừ quân ấu xung đương thời lưu thủ dị ư tha nhật nhi hộ tòng chư tướng hữu công thưởng diệc bất hành 奴㝹春吏朋願󱀄午挼堆方課祝夢,no nao xuân lại bằng nguyền cũ ngõ nỗi đôi phương thuở chốc mòng 又一体云,Hựu nhất thể vân 󰄜𦝄尼忋𠖾方㝹,đêm trăng này nghỉ mát phương nao 爲丕拯矯𡀿排呌伴筭尋蔑𩛷𩛂,vì vậy chẳng kẻo rủ bầy kêu bạn toan tìm một bữa no -呐買官使沛轉𢚸,nói m��i quan sứ phải chuyển lòng 外𡏢墓地他麻,ngoài mả mộ địa tha ma 梞𪮊坦易坤𭓇斫,gậy rút đất dễ khôn học chước 椿萱𢗼𢜝掣包,Xuân huyên lo sợ xiết bao @@ -41044,7 +36594,6 @@ 侯𠫾吏渚別塘𪠞,hầu đi lại chưa biết đường đi 沒𣎃堆吝固拱空,một tháng đôi lần có cũng không 𠊛󰅒𠀧𨅸𧵑󰅒𠀧類,người nay ba đấng của nay ba loài -觀音傳意欺𫢩,quan âm chuyện ấy khi nay 連𢬣詠廟詠山𠄩牌,liền tay vịnh miếu vịnh sơn hai bài 掑𪘵𤞻𤢿𠳚身碎隊,Kề răng hùm sói gửi thân tôi đòi 清華乂安等處以本月十五日入第二塲二十二日入第三塲二十六日入第四塲九月初一日掛士人中式榜,thanh hoa nghệ an đẳng xứ dĩ bản nguyệt thập ngũ nhật nhập đệ nhị trường nhị thập nhị nhật nhập đệ tam trường nhị thập lục nhật nhập đệ tứ trường cửu nguyệt sơ nhất nhật quải sĩ nhân trúng thức bảng @@ -41052,14 +36601,12 @@ 是時漢兵位踰嶺閩越王𭛁兵拒險,Thị thời Hán binh vị du lĩnh Mân Việt Vương phát binh cự hiểm 𠕋聖姿夫人為順聖皇后,sách thánh tư phu nhân vi thuận thánh hoàng hậu 元旦皆不言但曰願陛下敬明國如父愛占城如子則國家無事臣雖死且不朽,nguyên đán giai bất ngôn đản viết nguyện bệ hạ kính minh quốc như phụ ái chiêm thành như tử tắc quốc gia vô sự thần tuy tử thả bất hủ -少保丁拱垣卒,cửu nguyệt dĩ đản nhật vi sùng thiên tiết 及臨斬子昱訟天蓬天猷不輟口曰此身以過他身不可如是,cập lâm trảm tử dục tụng thiên bồng thiên du bất xuyết khẩu viết thử thân dĩ quá tha thân bất khả như thị 𣎏󰠲󰛢湿𦓡󰳃𨖲高,có đâu ở thấp mà chờm lên cao 漢蒼遣三江安撫使陳恭肃如明求和且解添平事愛州通判枚秀夫副之僉判蔣資為從事,Hán Thương khiến Tam Giang an phủ sứ Trần Cung Túc như Minh cầu hoà thả giải Thiêm Bình sự Ái Châu thông phán Mai Tú Phu phó chi Thiêm phán Tưởng Tư vi tòng sự 𠸗𫢩埃𦬑󰝡墫󰡎𡎛,xưa nay ai nỡ đem chôn dưới bùn 歇荣但辱朗𢀭之埃,hết vinh đến nhục sang giàu chi ai 是月安定縣澄舍社井中水忽沸動混濁者三日後復清如故,thị nguyệt yên định huyện trừng xá xã tỉnh trung thuỷ hốt phí động hỗn trọc giả tam nhật hậu phục thanh như cố -𪧚雪價冲,giữ tuyết giá trong 嗔𬈋某部𬋩江山,xin làm mỗ bộ quản giang san 油𫳵󰜍㐌捛淶,Dẫu sao bình đã vỡ rời 限些時待𫴋尼逴些,Hẹn ta thì đợi DƯỚI này rước ta @@ -41076,10 +36623,7 @@ 󰅹𠊛鳯乍鸞終,nào người phượng chạ loan chung 無縁𤘁𤗖爲󰠲矢尸物𨳒拱侯尋𠫾,vô duyên mỏng mảnh vì đâu thẻ thây vật mọn cùng hầu tìm đi 共哺彩女𣈜󱤘𡓮󱳮,cùng phô thể nữ ngày rày ngồi lo -𠎪别翁意𩢬,lũ biết ông ấy lừa -帳内無風㠶自立,trướng nội vô phong phàm tự lập 此𠓨𪀄公主䀡牢,thử vào chim công chúa xem sao -原恩𣷭爱群倍夷,nguồn ơn bể ái còn vội gì 戊子六年明永曆二年清順治四年,Mậu Tí lục niên Minh Vĩnh Lịch nhị niên Thanh Thuận Trị tứ niên 起造輿人女丁,khởi tạo dư nhân nữ đinh 研究,nghiên cứu @@ -41087,57 +36631,42 @@ 分吒𧗱塊分昆吏󱚢,phần cha về khỏi phần con lại vào 駢即以軍事授仲宰而與麾下百餘人北㱕,biền tức dĩ quân sự thụ trọng tể nhi dữ huy hạ bách dư nhân bắc quy 跪朱部領𨖲𡾵𪢊𠀧𫪹𠰘𢬥𨒒𨨨𢬣,quỳ cho bộ lĩnh lên ngôi gióng ba trống miệng giong mười chiêng tay -斫𤾓𢆥,mà lầm chưng chước trăm năm 肝義𤋵𫥨拱姉月塊情𢮭買󱣶𡽫滝,gan nghĩa giãi ra cùng chị nguyệt khối tình cọ mãi với non sông 各英𠫾󰠲󰡫翁扒眾碎𠫾尋姑著𠫾󰠲,các anh đi đâu thế ông bắt chúng tôi đi tìm cô chứ đi đâu 𢜝𧻭氣隂吏湄𬲇𨱽,sợ dấy khí âm lại mưa gió dài 𣈜恪𢭾鈎𢪀拱皮,ngày khác buông câu nghĩ cũng vừa 埃𣭻蹎𠓀定唎許纓,ai mau chân trước định lời hứa anh -𠾔枚伴曰劍咹吝�,Thuê may bán viết kiếm ăn lần 茹石室唒𤁕綸𤵖鉄名将軍停𬮙刼群𦹳,nhà thạch thất dẫu lạt son nhợt sắt danh tướng quân dành muôn kiếp còn thơm 在明宗時漢超為行遣鄙其同列至誣范遇黎維以受賂辝屈坐罰語人曰謂,tại minh tông thời hán siêu vi hành khiển bỉ kì đồng liệt chí vu phạm ngộ lê duy dĩ thụ lộ từ khuất toạ phạt ngữ nhân viết vị -棋昂帝释弹檠把牙,cờ ngang đế thích đàn kình bá nha 書奏帝又命登定之登因進冠服制樂噐,Thư tấu đế hựu mệnh Đăng định chi Đăng nhân tiến quan phục chế nhạc khí 六月以范巨論知樞𡧸院事,Lục nguyệt dĩ Phạm Cự Luận tri Khu mật viện sự 芇𫨩渚歇陳緣,Nào hay chưa hết trần duyên 而舉世之人莫不榮生而恶死,nhi cử thế chi nhân mạc bất vinh sinh nhi ố tử 渚詳特户特𠸜,Chưa tường được họ được tên -疎翁買耒碎𧡊𤤰飭𥙩羝特𦍺,thưa ông mới rồi tôi thấy vua sức lấy dê đực chửa 乙未六十二年漢景帝四年,ất mùi lục thập nhị niên hán cảnh đế tứ niên 秋九月有星孛于西北,Thu cửu nguyệt hữu tinh bột vu Tây Bắc -耗唉𠊛󰮂像󱟕󱦓低呢,hỡi người trong tượng trầu cau đây này 塘𨀐󰖁𨉞㧅弓箭𣇜餞迻𢚸絆妻孥,đường rong ruổi lưng đeo cung tiễn buổi tiễn đưa lòng bịn thê noa -乾坤梗𨕭𦠘,càn khôn gánh trên vai 十三曰信號令以一四方之志,Thập tam viết tín hiệu lệnh dĩ nhất tứ phương chi chí -脱𤁕𤁕牟皮咹之高𢀲悌陀爫𡫡,thoắt trông lợt lợt màu da ăn chi cao lớn đẫy đà làm sao 𨃴僊丿㐌脱𫒥塵埃,Gót tiên phút đã thoát vòng trần ai 石崇則𥚇勒頭,thạch sùng tắc lưỡi lắc đầu 病瘺,bệnh lậu 孔鼻魯每法夫,khổng tỵ lỗ mũi phập phù -庚寅洪德元年,canh dần hồng đức nguyên niên minh thành lục niên 﨤尼盤石暫𡎢𢪀蹎,gặp nơi bàn thạch tạm ngồi nghỉ chân 将至機羅杜安曰彼以兵來虜情難信,Tương chí Cơ La Đỗ An viết Bỉ dĩ binh lai lỗ tình nan tín 𡄩耒擬吏廟蜍󰄜長朱便待除占包,khấn rồi nghỉ lại miếu thờ đêm trường cho tiện đợi chờ chiêm bao -只𬅳𬆄仍亊箕怒𫥨抃𠓨𠹳,chỉ muốn ngay nhưng sự kia nọ ra bện vào cợt 二十九日遣使陳情于明,Nhị thập cửu nhật khiển sứ trần tình vu Minh -宋帝�之,Tống đế ve chu chi 𦖑,nghe 短鐮礼海色世,đoản liêm lưỡi hái sắc thay 固𠬠𠊛𠸜哙烏雷,có một người tên gọi ô lôi -所故卋界孛朋倍倍庄故揆,thửa có thế giới bụt bằng bụi bụi chẳng có biên cõi 圭𠊛風景調囂,quê người phong cảnh đìu hiu 埬昌無定㐌高平頭,Đống xương Vô Định đã cao bằng đầu 𠄩𡦂功名庄感谷蔑場恩怨仍散希,hai chữ công danh chăng cảm cốc một phường ân oán những tan hoe 梗高捹𢲳梗󰑼󱉿料,cành cao vun xới cành la bỏ liều -民有疾疫賜官藥及錢米有差,cửu nguyệt đế hạnh thiên trường phủ 史臣吳士連曰太宗冒取兄子為己子厥後裕宗憲慈皆以日禮為恭肃子致陳業幾墜其原𡸈無所自哉,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Thái Tông mạo thủ huynh tử vi kỷ tử quyết hậu Dụ Tông Hiến Từ giai dĩ Nhật Lễ vi Cung Túc tử trí Trần nghiệp cơ truỵ kì nguyên há vô sở tự tai -箕𦎛玉兔怒簾水晶,kia gương ngọc thỏ nọ rèm thuỷ tinh 埃朱𣔥楔𤯭共榴梨,ai cho chanh khế sánh cùng lựu lê 江糊涓趣浘漨,Giang hồ quen thú vẫy vùng 𣦆包兎𣵰鵶斜,Trải bao thỏ lặn ác tà 生強󰞺𫆧散魂,Sinh càng nát ruột tan hồn -𩛜咹,đói ăn rau má -塵間窒堛清貧,trần gian dứt bậc thanh bần 打󱥖打䏳退薨奇厨,đánh rắm đánh riếc thối hoăng cả chùa 林唈兵乘巨象四靣而至方戰不利乃多掘小坑草襨其上以兵挑之既戰佯比,lâm ấp binh thừa cự tượng tứ diện nhi chí phương chiến bất lợi nãi đa quật tiểu khanh thảo phức kì thượng dĩ binh khiêu chi ký chiến dương tỉ 󰱥今府衙或權貴諸家有奴婢築屋在奉天府及有田産在各處府縣者並宜標題某府某衙官奴婢某姓之家男女人,kế kim phủ nha hoặc quyền quý chư gia hữu nô tì trúc ốc tại phụng thiên phủ cập hữu điền sản tại các xứ phủ huyện giả tịnh nghi tiêu đề mỗ phủ mỗ nha quan nô tì mỗ tính chi gia nam nữ nhân @@ -41153,12 +36682,9 @@ 右肩訥𧋆邊娘𧗱士𫀅相断量浪悲,hữu kiên nốt ruồi bên nương về sẽ xem tướng đoán lường rằng bây 吏添𢘽𫖀󰋇弹顒,lại thêm dại mặt với đàn ngông 慷慨𢣇𢠇,khảng khái hăm hở -粉渚𡮍捲㵢𢪀群買聀竜臺欺初,phấn yên chưa chút quẹn trôi nghĩ còn mới chắc long đài khi xưa 魚鹹亇押,ngư hàm cá ướp -𨀈𨕭朱𦤾宮𦝄,bước lên cho đến cung trăng 巴爲旅󰊽他鄕提携,Bơ vơ lữ thấn tha hương đề huề 辛未梁乾化元年,tân mùi lương càn hoá nguyên niên -南道将阮倦等将兵伏于堤外以待之使弘郡公與頼世,nam đạo tướng nguyễn quyện đẳng tương binh phục vu đê ngoại dĩ đãi chi sử hoằng quận công khuyết danh dữ lại thế 長耳󰑼号昆卢庄泥庫辱性於󰪀尼,trường nhĩ hiệu là con lừa chẳng nề khó nhọc tính ưa nặng nề 娘浪誓説𥘀𠳒,Nàng rằng Thề thốt nặng lời 讀排文祭畧盘銘生,Đọc bài văn tế trước bàn minh sinh @@ -41179,11 +36705,8 @@ 安生将終執國峻手嘱曰汝不䏻為我得天下我死地下不瞑目,An Sinh tương chung chấp Quốc Tuấn thủ chúc viết Nhữ bất năng vi ngã đắc thiên hạ ngã tử địa hạ bất minh mục 𠰚𡽫咱素易差𢚸𠊛,Nỉ non thánh tố dễ say lòng người 許枚𦋦拱𢢆𢠅,hở môi ra cũng thẹn thùng -己未二十年,kỉ mùi nhị thập niên lục nguyệt dĩ hậu thần tông vĩnh minh vạn lịch tứ thập thất niên 𦓿穊牒世,cày cấy đẹp thay -劄國色天香ㇴ,chép quốc sắc thiên hương rành 彬攻敗之,Bân công bại chi -渚踸臘如焒急𢀥爫,như lửa kíp vâng làm 十二月十一日遣使如明,Thập nhị nguyệt thập nhất nhật khiển sứ như Minh 史神吳士連曰仁宗仁孝靈仁崇佛何至殺嫡后虐無辜殘忍若是哉盖嫉妬婦人之情况又生母不得預政,sử thần ngô sĩ liên viết nhân tông nhân hiếu linh nhân sùng phật hà chí sát đích hậu ngược vô cô tàn nhẫn nhược thị tai cái tật đố phụ nhân chi tình huống hựu sinh mẫu bất đắc dự chính 有謀𠸜𫿰俗󰑼薊名,hữu mưu tên chữ tục là kế danh @@ -41198,7 +36721,6 @@ 𪀄鷮,chim keo 訴󱈗𪯊惨山河影,tỏ soi thâu tóm sơn hà ảnh 干方東𣃣󱳼𣃣𨂼,cơn phương đông vừa trông vừa chạy -芇滝𦒹頭,nào sông sáu đầu 𩛄三乘本㐌渚滇󰅹固𢟹勃󰝂時󱩷,bánh tam thừa vốn đã chứa chan nào có nhọc bột đâm thì thịch 𪀄𩿨,chim khướu 悲除主幼茹梨埃几肯爲埃几肯傷,bây giờ chúa ấu nhà lê ai kẻ khứng vì ai kẻ khứng thương @@ -41208,7 +36730,6 @@ 真扯工昌󰠃那,chân giãy trong xương cùng nạ 埃可皮意𪬫,ai khả vừa ý ấy 𬉵丕麻把恩盎那,mặc vậy mà trả ơn ang nạ -牢空𢜝固鬼神,sao không sợ có quỷ thần 󰋇倘盗刧殺仁,mấy thằng trộm cướp sát nhân 時大八歲為李朝祗應局祗候正有從叔陳守度為殿前指揮使帝因得入侍宫中,thời đại bát tuế vi lí triều chi ứng cục chi hậu chính hữu tòng thúc trần thủ độ vi điện tiền chỉ huy sứ đế nhân đắc nhập thị cung trung 三月會試天下󰁮人,Tam nguyệt hội thí thiên hạ cử nhân @@ -41227,18 +36748,14 @@ 昆𡛔意唭浪本𥙩於𦫼𧝦爫虎,con gái ấy cười rằng vốn lấy ở lều rách làm hổ 隊一聖初群𨂚讓,đội nhất thánh xưa còn nhún nhượng 冬十二月命太保西郡公鄭柞同督視楊致澤賛理范公著等畧定髙平地方進兵設伏斬得賊裨将一人俘獲賊黨而還,Đông thập nhị nguyệt mệnh Thái bảo Tây quận công Trịnh Tạc đồng đốc thị Dương Trí Trạch Tán lí Phạm Công Trứ đẳng lược định Cao Bằng địa phương tiến binh thiết phục trảm đắc tặc tì tướng nhất nhân phu hoạch tặc đảng nhi hoàn -尼碎󰑼夭嚕槎那󰑼昆吒㐌末尼󰑼末每昆時爫丕,này tôi là yêuphôrôtrana là con cha đã mất nay ra mặt mũi con thì làm vậy 從之󰑼准灰腥,tuồng chi là chốn hôi tanh 與黎斅查刷諸司所行事故並被貶黜,dữ Lê Hiệu tra xoát chư ti sở hành sự cố tịnh bị biếm truất 慧策如闡課尼刊禪宗吏底󰅒流傳,tuệ sách như xiển thuở này san thiền tông lại để nay lưu truyền -踈浪𨔍𠁀,thưa rằng lạ đời 人事不脩天以灾異譴告之,Nhân sự bất tu thiên dĩ tai dị khiển cáo chi -官軍闭度㪚情𦧘昌,quan quân bấy độ tan tành thịt xương 夏四月朔命百官迎吉州法雲寺佛赴東京禱雨,Hạ tứ nguyệt sóc mệnh bách quan nghinh Cát Châu Pháp Vân tự phật phó Đông Kinh đảo vũ 㐱舍呐自𫏻馬祖,chỉn xá nói từ sau mã tổ 命官遍祭天下祀典神祗,Mệnh quan biến tế thiên hạ tự điển thần kì 童浪碎細尋柴,ðồng rằng tôi tới tìm thầy -秋層碧扦紅𦖑𫚳如弋𬌓𢚸晨昏,rừng thu tầng biếc chen hồng nghe chim như nhắc tấm lòng thần hôn 少夷鵉鳳,thiếu gì loan phượng 理時蚤㓠頭悲双𡗶厄渃朱眉扒蚤,lý thời tao chém đầu bay song trời ách nước cho mày bắt tao 𢷮花𢯰𫴋𥴜𦣰,Đổi hoa lót xuống chiếu nằm @@ -41250,18 +36767,15 @@ 茲以光紹七年七月二十七日夜時光紹皇尚被奸人脅廷于外朝臣太師諒國公黎輔太傅仁國公莫登庸及公侯,Tư dĩ Quang Thiệu thất niên thất nguyệt nhị thập thất nhật dạ thời Quang Thiệu hoàng thượng bị gian nhân hiếp đình vu ngoại triều thần thái sư Lượng Quốc công Lê Phụ Thái phó Nhân quốc công Mạc Đăng Dung cập công hầu 昭皇笑曰赦汝今汝已智辨,Chiêu Hoàng tiếu viết Xá nhữ kim nhữ dĩ trí biện 官𨕭𥄮𫴋𠊛些𬖉𠓨,Quan trên nhắm xuống người ta trông vào -呐臭呐虎賖吹,nói xấu nói hổ xa xôi 脱𬂙󰣦辣牟䏧,thoắt trông nhờn nhợt màu da 及干家变𨔍󰟯,Gặp cơn gia biến lạ dường 禁屠而困天民止酒而匱神祀,Cấm đồ nhi khốn thiên dân chỉ tửu nhi quỹ thần tự 取阮敲等五十四人敲東岸扶軫人廷試同進士出身,Thủ Nguyễn Xao đẳng ngũ thập tứ nhân Xao Đông Ngàn Phù Chẩn nhân đình thí đồng tiến sĩ xuất thân 帝巡幸海島周覧山川刑勢欲識民情疾苦日程遠近也,Đế tuần hạnh hải đảo chu lãm sơn xuyên hình thế dục thức dân tình tật khổ nhật trình viễn cận dã -甲申二年,giáp thân nhị niên tống hưng long nhị niên 㐱嫌𠬠約通家,chỉn hiềm một ước thông gia 𧊉蜂悲吏喑喑罒𡆫,bướm ong bay lại ầm ầm tứ vi 黃連黃栢黃苓,hoàng liên hoàng bá hoàng linh 欺盃𪠿唶頭厦,khi vui rúc rích đầu hè -木履蹅持堆菊旁,mộc lý đạp giày đôi guốc phẳng gan 咹祿茹官𠺥役官,ăn lộc nhà quan chịu việc quan 詔改明年為光,chiếu cải minh niên vi quang 有才傷浽󰟁緣𨔍𠁀,Hữu tài thương nỗi vô duyên lạ đời @@ -41273,7 +36787,6 @@ 嘲鹊𣌋𠳨鴈𣆐,chào thước sớm hỏi nhạn trưa 丿兜陣󰊄捲旗典𣦍,Phút đâu trận gió cuốn cờ đến ngay 𡥵𩷉拱闷,con giếc cũng muốn -𦤾𣈗𨑮𣎃𠬠西,đến ngày mươi tháng một tây 傷爲堆呂渚成,thương vì đôi lứa chưa thành 家童𠓨𠳚書茹買郎,Gia đồng vào gửi thư nhà mới sang 昭君𬦮𠖈江河󱕗軍茹漢娘它捐生,chiêu quân nhảy xuống giang hà mắc quân nhà hán nàng đà quyên sinh @@ -41284,14 +36797,12 @@ 帝命李常傑領兵逆擊至銣月江大破之,Đế mệnh Lí Thường Kiệt lĩnh binh nghịch kích chí Như Nguyệt giang đại phá chi 廼於本年本月日即皇帝位大赦改元以明年癸卯爲景治元年,nãi ư bản niên bản nguyệt nhật tức hoàng đế vị đại xá cải nguyên dĩ minh niên quý mão vi cảnh trị nguyên niên 車絲牢窖爲乾爲吀,Xe tơ sao khéo vơ càn vơ xiên -其或崩薨禪讓在某年之春夏則是年爲後帝後王在位之首年而春夏之月爲前帝前王之奇零月如崩薨禪讓在嵗終逆數在位之年猶有不盡之月亦爲奇零月,Kì hoặc băng hoăng thiền nhượng tại mỗ niên chi xuân hạ tắc thị niên vi hậu đế hậu vương tại vị chi thủ niên nhi xuân hạ chi nguyệt vi tiền đế tiền vương chi kì linh nguyệt như băng hoăng thiền nhượng tại tuế chung nghịch số tại vị chi niên do bất tận chi nguyệt diệc vi kì linh nguyệt 𫀅朝式点庄安󰖽花愛乃𫃚鵉宇鐄,xem chiều thức điểm chẳng an vẻ hoa áy náy vóc loan võ vàng 𧴤噅𧴤󱜖,bói vơ bói vít 又按光順中興記云仁宗年方二歲裔未也履乾太后阮氏牝鷄司晨都督黎犬狡兔執命,Hựu án Quang Thuận Trung Hưng ký vân Nhân Tông niên phương nhị tuế duệ vị dã lí càn Thái hậu Nguyễn Thị tẫn kê tư thần Đô đốc Lê Khuyển giảo thỏ chấp mệnh 𪨣𡗶𩄓䏾旌旗,ngất trời rợp bóng tinh kỳ 留兵二萬使思縉據,Lưu binh nhị vạn sử Tư Tấn cứ 媄𫅷如𬝉𤒙𣘃,mẹ già như chuối chín cây -賜大寶壬戌科同進士禮部右侍郎朝列大夫兼兼史官修𢮪吳士連序,tứ đại bảo nhâm tuất khoa đồng tiến sĩ lễ bộ hữu thị lang triều liệt đại phu kiêm quốc tử giám tư nghiệp kiêm sử quan tu soạn ngô sĩ liên tự 於低𢭗𤍇󰝺皮茦湯,ở đây nương náu toan bề thuốc thang 催催催拱𥛉㝵,thôi thôi thôi cũng lạy người 𢚸貞𢜠𢜝坤扲,lòng riêng mừng sợ khôn cầm @@ -41310,7 +36821,6 @@ 福𧵑終𪰛禍𧵑終,phúc của chung thì họa của chung 辰唉結義知音貝𨉓,thì hãy kết nghĩa tri âm với mình 遣吳國,khiển ngô quố -香鵉擬𢢆俸俄,hương loan nghĩ thẹn bóng nga 故爫𫳵踚𨇒細之低,cớ làm sao len lỏi tới chi đây 禮心㐌達訟期拱衝,Lễ tâm đã đặt tụng kỳ cũng xong 𥄭几,ngủ kĩ @@ -41330,8 +36840,6 @@ 冲𢚸它𢢆拱爲虎台,trong lòng đà thẹn cũng vì hổ thay 払𠱾󰳅𡎝賖𩄎𫗄,chàng thì trẩy cõi xa mưa gió 秋八月選儒生中科者入侍後為定例,Thu bát nguyệt tuyển nho sinh trúng khoa giả nhập thị hậu vi định lệ -歇𠳒𫰅𡮈湿高,hết lời to nhỏ thấp cao -𠬠𠳒𢚁稟朱和,một lời cậy bẩm cho hoạ 外𦋦埃固惜之貝埃,ngoài ra ai có tiếc gì với ai 唆都��帥領兵五十萬由雲南經老檛直至占城與元人會于烏里州尋冦驩愛進駐西結期以三年削平我國,Toa Đô nguyên soái lĩnh binh ngũ thập vạn do Vân Nam kinh Lão oa trực chí Chiêm Thành dữ Nguyên nhân hội vu Ô Lí châu tầm khấu Hoan Ái tiến trú Tây Kết kì dĩ tam niên tước bình ngã quốc 坦腹𦣰𫤋丕䏾,thản phúc nằm ngửa phơi bụng @@ -41346,7 +36854,6 @@ 侍滕侯下皮中宁床,thị đằng hầu hạ bề trong giữ giàng 娘浪尼实精誠󰝸賒,nàng rằng này thực tinh thành chẳng xa 楚王𦖑状元𧗱,sở vương nghe trạng nguyên về -渚丐紅顔買渃𡽫,chứ cái hồng nhan mới nước non 宜如事例諭爾知之繼今内外文武官員任满九年無賍犯應得考課者該考覆官遵如前例詳如審實,Nghi như sự lệ dụ nhĩ tri chi Kế kim nội ngoại văn vũ quan viên nhậm mãn cửu niên vô tang phạm ưng đắc khảo khoá giả cai khảo phúc quan tuân như tiền lệ tường như thẩm thực 按明史記云前書黃福㱕自交州先是馬騏,án minh sử ký vân tiền thư hoàng phúc quy tự giao châu tiên thị mã kì 况時遭僣窃又能自晦以避權位斯可謂之士矣可謂不負所學也,Huống thời tao tiếm thiết hựu năng tự hối dĩ tị quyền vị tư khả vị chi sĩ hĩ khả vị bất phụ sở học dã @@ -41360,20 +36867,16 @@ 𠀲奔𢀭鬼恠𤄮謹渚交結,đứa buôn giàu quỷ quái nhiều ghín chớ giao kết 䏾花戾動庵諸抉,bóng hoa lệ động am chưa quét 斬之原禦北王罪遂引兵伐禦蛮王於峰州降之,Trảm chi nguyên Ngự Bắc Vương tội toại dẫn binh phạt Ngự Man Vương ư Phong Châu hàng chi -真宗順皇帝,chân tông thuận hoàng đế huý duy hựu thần tông trưởng tử dã thập tam tuế thụ thiện tại vị thất niên thọ nhị thập nhi băng táng hoa phố lăng đế thiên tính trầm tiềm khoan dung bác hậu hữu nhân quân chi đức lục thất tải gian tuế tỉ phong nhẫm sử kì thiên giả chi niên tắc hán văn phú thứ chi hiệu đồng đắc mĩ xưng hĩ 王汝舟子汝梅是學人泄其謀,vương nhữ chu tử nhữ mai thị học nhân tiết kì mưu 尋曉,tìm hiểu -丙寅七年,bính dần thất niên tống thiệu hưng thập lục niên 變不虚生意者内有失德外有失政紀綱彫弛法令未張官吏苛刻民星摇動人事多失和而致然歟謹察周書王省惟歲卿士惟月庶民惟星盖言人事有得失休咎之徵各以類應,biến bất hư sinh ý giả nội hữu thất đức ngoại hữu thất chính kỷ cương điêu thỉ pháp lệnh vị trương quan lại hà khắc dân tinh dao động nhân sự đa thất hoà nhi trí nhiên dư cẩn sát chu thư vương tỉnh duy tuế khanh sĩ duy nguyệt thứ dân duy tinh cái ngôn nhân sự hữu đắc thất hưu cữu chi trưng các dĩ loại ứng 妙揚忠厚特格律茹爫疎,dịu dàng trung hậu được cách luật nhà làm thơ 󰏙情𦋦拱仍牟󰇾揚,Xem tình ra cũng những màu dở dang -庄咍立立㐌𦊚,chẳng hay rắp rắp đã bốn 無,vô 几𠫾𰿘埮󰜋命賒吹,Kẻ đi muôn dặm một mình xa xôi 女欺㾹𤴪苦𢚸虚𡥵𡲤吏損功娘,nữa khi sài ghẻ khó lòng hư con vả lại tổn công nàng 箕句俗語浪𠤆𧡊㳥奇麻野𢬣𢴿,kìa câu tục ngữ rằng chớ thấy sóng cả mà rã tay chèo 護払𤾓陣𢧚功,hộ chàng trăm trận nên công -俱夷﨤沛運深癡𫨩之眉布𨄃𠫾,cụ gì gặp phải vận thâm sì hay hớm chi mày bố đuổi đi 方征占城将御以行使日燏命名即名其一曰武威一曰武德,Phương chinh Chiêm Thành tương ngự dĩ hành sử Nhật Duật mệnh danh tức danh kì nhất viết Vũ Uy nhất viết Vũ Đức 十二月命陳元樽陳楊庭舊行遣陳彦昭復與范振𠬧兵於平灘,Thập nhị nguyệt mệnh Trần Nguyên Tôn Trần Dương Đình cựu Hành khiển Trần Ngạn Chiêu phục dữ Phạm Chấn thu binh ư Bình Than 可勝數,khả thắng sổ @@ -41384,9 +36887,7 @@ 湊調四政民兵就地方各處分隷兵籍以防討賊,tấu điều tứ chiếng dân binh tựu địa phương các xứ phân lệ binh tịch dĩ phòng thảo tặc 󰝡書辨貝茹清𡎡銅𡎡𨯘吏𠲜衛些,đem thư biện với nhà thanh mỏ đồng mỏ kẽm lại giành về ta 斬首千餘級俘擒六百餘人,trảm thủ thiên dư cấp phu cầm lục bách dư nhân -碎如𤌋敢制度芇,tôi như khói giám chơi đọ nào 蝘蜓羅昆蠅䗲,yển đình là con thằn lằn -甲戌六年,giáp tuất lục niên minh chính đức cửu niên 敢󰠲𥮊󱥸女槯盘𣘈,dám đâu đũa mốc mà chòi bàn son 尔𤽗自意分安,nể ngươi từ ấy phận yên 𢝙念𫢋法𣌋𣌉𫽄奈,vui niềm phật pháp sớm khuya chẳng nài @@ -41399,7 +36900,6 @@ 林邑���逐之象多陷坑顛躓轉將驚駭軍遂乱,Lâm Ấp nhân trục chi tượng đa hãm khanh điên chí chuyển tướng kinh hãi quân toại loạn 𤑟𤉜𡎦妬拯󰑼束生,Rõ ràng ngồi đó chẳng là Thúc sinh 𡶀南山高位位昆𤞺特𪠞𬂆𬂆,núi nam sơn cao vọi vọi con cáo đực đi lặng lặng -題𠸜𡭉鵲縁𡗶𦓡𢧚,đề tên bắn thước duyên trời mà nên 丐蟋蟀於外㙴茹𢆥𠂫所侯悶,cái tất suất ở ngoài thềm nhà năm bèn thửa hầu muộn 雖其才品有高下之不同然亦莫不各得其人以當其任也,tuy kì tài phẩm hữu cao hạ chi bất đồng nhiên diệc mạc bất các đắc kì nhân dĩ đương kì nhiệm dã 體重朋𡽫𡶀多杜戾灾𪬪,thể trọng bằng non núi đi đỗ lệ tai gió @@ -41407,10 +36907,7 @@ 籠單鄧圖,lồng đan đựng đồ 珥󰟯󰭏㳥立仕𦑃𫡮,nhẹ dường vẩy sóng xập xòe cánh mây 無情菓橘扔噒𦋦外,vô tình quả quýt nảy lăn ra ngoài -鼔動捐銭南𦓡勸喻伴少年𠫾𨒣学,cổ động quyên tiền nam mà khuyên nhủ bạn thiếu niên đi du học -暈青𤐝每祖禅河淶浪,soi mọi tổ thiền hà lai láng 羅𣻆溋桂牟淶𣼽錦瀝塘花客熠耀,là tuôn duềnh quế màu lai láng gấm sạch đường hoa khách dập dìu -吝木爫之朱辱唏,lặn mọc làm chi cho nhọc hơi 陳智山壽聞風而𥚚魄李安方政假息以偷生,trần trí sơn thọ văn phong nhi hổ phách lí an phương chính giả tức dĩ thâu sinh 隊恩救度涅𰿘身時召䔲荄,đội ơn cứu độ nát muôn thân thà chịu đắng cay 歷考我越土宇之亂未有極於斯時也王業之興未有難於斯時也,lịch khảo ngã việt thổ vũ chi loạn vị hữu cực ư tư thời dã vương nghiệp chi hưng vị hữu nan ư tư thời dã @@ -41425,8 +36922,6 @@ 朋尼它折昌泊共𠬛等,bằng nay đà chết xương bạc cùng một đấng 牢平𠇮泟𥙩𠇮默埃辣󰒂𠼦情𢪀之,sao bằng mình sạch lấy mình mặc ai lạt nghĩa mặn tình nghĩ chi 属纊之際亦自呼號太后猶為一󰟸関口欲言而辦也,Thuộc khoáng chi tế diệc tự hô hiệu Thái hậu do vi nhất khoảnh quan khẩu dục ngôn nhi biện dã -弘操,hoằng thao lạc vía -困英雄戒屍,anh hùng giãi thây 𤽗仲逵卞隊娘蘂卿典保𥙩𠅜實詞交書𢭂朱󰏙,ngươi trọng quỳ bèn đòi nàng nhị khanh đến bảo lấy lời thực tờ giao thư trao cho xem 𡗉𠳒,nhiều lời 吏部左侍郎鄧鳴謙讀識卷禮部上書阮伯銓尚書御史󰱑都御史阮時雍尚書東閣大𭓇士入侍經筵杜岳及奉卷進讀,Lại bộ tả thị lang Đặng Minh Khiêm độc thức quyển Lễ bộ thượng thư Nguyễn Bá Thuyên Thượng thư ngự sử đài đô ngự sử Nguyễn Thì Ung Thượng thư Đông các đại học sĩ nhập thị kinh diên Đỗ Nhạc cập phụng quyển tiến độc @@ -41444,7 +36939,6 @@ 𦋦𠓨𠬠墨呐唭如空,ra vào một mực nói cười như không 水竇摟摟𣹟𡏦,thuỷ đậu làu làu cống xây 一皷而鯨刳鱷斷再,Nhất cổ nhi kình khô ngạc đoạn tái -丙辰十七年,bính thìn thập thất niên minh vạn lịch thập tứ niên 㕵渃平盂固号安盂,uống nước bằng vò có hiệu an vu 十三日命禮部出敬君榜公侯伯駙馬文武百官󰱥今凡有捧制誥勑命并御寶勑旨係本重,thập tam nhật mệnh lễ bộ xuất kính quân bảng công hầu bá phò mã văn vũ bách quan kế kim phàm hữu bổng chế cáo sắc mệnh tịnh ngự bảo sắc chỉ hệ bản trọng 猿蓬昆掑󱡴宜經,vượn bồng con kề cửa nghe kinh @@ -41470,7 +36964,6 @@ 丁酉四年楚項籍三年冬十月晦日食十一月晦日食,đinh dậu tứ niên sở hạng tịch tam niên đông thập nguyệt hối nhật thực thập nhất nguyệt hối nhật thực 𦊚方𡴯仍干戈,bốn phương ngất những can qua 籍人口二歲以上並以見在為實不許流亡而猶有著籍者,Tịch nhân khẩu nhị tuế dĩ thượng tịnh dĩ kiến tại vi thực bất hứa lưu vong nhi do hữu trước tịch giả -夏四月朔日食既,thị hậu tuân vi thường lệ 𢯦襖𪮏空扒𤞻𤼸蒸尼莊公,lơi áo tay không bắt hùm dâng chưng nơi trang công 精明,tinh minh 榚没𠄽旬涯呠𠷨𧆄𠄼󰬾吊吸肥抛,cau một vài tuần nhai bỏm bẻm thuốc năm ba điếu hút phì phèo @@ -41478,11 +36971,9 @@ 恬雄朱特󰜋𠄩󰑼𢜠,điềm hùng cho được một hai là mừng 傱咦花汰香乘摱牟𣘈粉打𩢬𡥵顛,tuồng gì hoa thải hương thừa mượn màu son phấn đánh lừa con đen 季嫠因編無逸篇譯,quý li nhân biên vô dật thiên dịch -㗂湖仍渃群潙,tiếng hồ nhưng nước còn vơi 及天下板蕩軍國之柄自己出以父言告家奴野象歇驕,cập thiên hạ bản đãng quân quốc chi bính tự kỷ xuất dĩ phụ ngôn cáo gia nô dã tượng yết kiêu 詩人,thi nhân 太學生劉叔儉等二十人,thái học sinh Lưu Thúc Kiệm đẳng nhị thập nhân -餒朱咹学,nuôi cho ăn học 後伯孝兵敗竄于諒源被擒送京師,hậu bá hiếu binh bại thoán vu lạng nguyên bị cầm tống kinh sư 料飭麻打,liệu sức mà đánh 固欺丿簡課制棊,có khi phút giãn thuở chơi cờ @@ -41491,7 +36982,6 @@ 夏五月哀牢冦邊,hạ ngũ nguyệt ai lao khấu biên 朱咍湥渃梗楊󰌎𢚸洒㴽每塘塵緣,cho hay giọt nước cành dương lửa lòng rưới tắt mọi đường trần duyên 然官家踐位以來童心益甚乘德不常親暱群小聽黎亞夫黎與議譛誣功臣扇摇社稷可降為灵德大王,nhiên quan gia tiễn vị dĩ lai đồng tâm ích thậm thừa đức bất thường thân nặc quần tiểu thính lê á phu lê dữ nghị tiếm vu công thần phiến dao xã tắc khả giáng vi linh đức đại vương -𤘁𤘁𩍣𦼛拱可𥙩,mỏng mỏng dép sắn 始皇以爲異鑄銅爲像置咸陽司馬門腹中容數十人潜摇動之匈奴以爲生校尉不敢犯唐趙昌爲交州都護常夜夢與翁仲講春秋左氏傳因訪其故宅在焉立祠𦤶祭,Thuỷ Hoàng dĩ vi dị chú đồng vi tượng trí Hàm Dương Tư Mã môn phúc trung dung số thập nhân tiềm dao động chi Hung Nô dĩ vi sinh hiệu uý bất cảm phạm Đường Triệu Xương vi Giao Châu đô hộ thường dạ mộng dữ Ông Trọng giảng Xuân Thu Tả Thị Truyện nhân phỏng kì cố trạch tại yên lập từ trí tế 󰠵澜𩯀󰑚挵𥿺𦝄腰,trải làn tóc rối lỏng vòng lưng eọ 𨱽含銳𪖫勁𬖅,dài hàm nhọn mỏ cứng lông @@ -41500,25 +36990,17 @@ 帝令殺占人殆盡不知作乱者占人制謾等,đế lệnh sát chiêm nhân đãi tận bất tri tác loạn giả chiêm nhân chế mạn đẳng 季犛作詩告謹曰元君不死汝當死之,Quý Li tác thi cáo Cẩn viết Nguyên Quân bất tử nhữ đương tử chi 若御前武隊鉄突有一二三男止免一丁其軍民自三男以上亦免一丁餘並選取,nhược ngự tiền võ đội thiết đột hữu nhất nhị tam nam chỉ miễn nhất đinh kì quân dân tự tam nam dĩ thượng diệc miễn nhất đinh dư tịnh tuyển thủ -南無𦲿𧺀𥿗紅,na mô lá thắm chỉ hồng 埃𧗱𠴍啂彈㛪𠰚,Ai về nhắn nhủ đàn em nhé 莫登庸所弑塟華陽陵云人心已離水素中下時國祚既䏻靖乎,Mạc Đăng Dung sở thí táng Hoa Dương lăng vân nhân tâm dĩ li thuỷ tố trung hạ Thời quốc tộ ký năng tĩnh hồ -叩頭百拜圣皇吀,khấu đầu bách bái thánh hoàng xin 别身旦𨀈落𩑛,biết thân đến bước lạc loài -台𦖑傳度梅,hay nghe truyện độ mai -拮𢭂梨桓,tỷ phù hoàng việt cất trao lê hoàn 眾生每𠊛每固花蓮,chúng sinh mỗi người mỗi có hoa sen 是時平安王疑登郡公阮啓有異心命内監岳郡公裴仕林械繋之按驗無賍一年乃赦,thị thời bình an vương nghi đăng quận công nguyễn khải hữu dị tâm mệnh nội giám nhạc quận công bùi sĩ lâm giới hệ chi án nghiệm vô tang nhất niên nãi xá 翁𫅷󱜺咺沕當呼,ông già húng hắng vẫn đang ho 大赦改元以明年爲端慶元年,đại xá cải nguyên dĩ minh niên vi đoan khánh nguyên niên -底停芒㗂𦋦𠊚冬迻,để đành mang tiếng ra người đong đưa -𦓡氏點𦖑拱順,mà thị điểm nghe cũng thuận 屍補𣍋涼朱亇奴咹,thây bỏ xuống ghềnh cho cá nó ăn 倣信特𠬠𠄽分咍空,phỏng tin được một vài phần hay không -瓊𠳐,quỳnh vâng 奔㦖半𤵺𠎪绳𦟿,buôn buồn bán dại lũ thằng đui 体隷廟嚴職𡨺詞奏,thấy lệ miếu nghiêm chức giữ tờ tâu -𥉫𫥨柳㐌萌拂坡,trông ra liễu đã mành phất phơ 旨揮諸府路鎮州縣峝𠕋庄軍民諸色係有貯栗數多情願上進者聽就該管官司呈報脩簿奏呈從其多少授之官爵自二百石許散聀正七品官一百五十石許散聀從七品官一百石許散聀從八品官其子並免選若七十石賞一資止復其身,chỉ huy chư phủ lộ trấn châu huyện động sách trang quân dân chư sắc hệ hữu trữ lật sổ đa tình nguyện thượng tiến giả thính tựu cai quản quan ti trình báo tu bạ tấu trình tòng kì đa thiểu thụ chi quan tước tự nhị bách thạch hứa tán chức chánh thất phẩm quan nhất bách ngũ thập thạch hứa tán chức tòng thất phẩm quan nhất bách thạch hứa tán chức tòng bát phẩm quan kì tử tịnh miễn tuyển nhược thất thập thạch thưởng nhất tư chỉ phục kì thân 𪤍伯王𠸗㐌𬓛葦,nền bá vương xưa đã ngắm vè 帝曰不如此則𡸈足成太平之業汝欲我責後成何事哉,đế viết bất như th��� tắc há túc thành thái bình chi nghiệp nhữ dục ngã trách hậu thành hà sự tai @@ -41530,15 +37012,10 @@ 𮗓緣󰠲俸尋𠓨旦巴,giác duyên đâu bỗng tìm vào đến nơi 是月彗星見東方,Thị nguyệt Tuệ tinh kiến Đông phương 臨川伯譚慎徽副都將福山侯何飛鶽等受密詔㱕北江起兵,lâm xuyên bá đàm thận huy phó đô tướng phúc sơn hầu hà phi chuẩn đẳng thụ mật chiếu quy bắc giang khởi binh -双堂几㕸名,song đường kẻ rắp danh -固惘杶弓固𡥵侯蹺𡢐㩍鞢,có con hầu theo sau xách dép -𠓀𡢐朱院𠬠皮,trước sau cho vẹn một bề 訊鞠理,tấn cúc lí 鈼竅,rựa quéo 𣈜𫏻翁修定㐱衛廛𡨺挼娘阿蠻,ngày sau ông tu định chỉn về gìn giữ nuôi nàng a man -昏真断俸祝昆末連即時,hôn chân đoạn bỗng chốc con mắt liền sáng tức thì 准󱸍󱨰刊塝如莊,chốn ngói sành san phẳng như trang -群固㗂𥒥強之之,còn có tiếng đá càng chi chi 前後爲所掠者,tiền hậu vi sở lược giả 小姐沛𣇜買𧗱寧家,Tiểu thư phải buổi mới về ninh gia 時賊先已伏兵編竹爲楯内施鉄籖佯棄楯走,Thời tặc tiên dĩ phục binh biên trúc vi thuẫn nội thí thiết thiêm dương khí thuẫn tẩu @@ -41551,9 +37028,7 @@ 戊子八年元至正八年春正月以御前學生杜子平為侍󰕖,mậu tí bát niên nguyên chí chính bát niên xuân chính nguyệt dĩ ngự tiền học sinh đỗ tử bình vi thị giảng 別饒渚待󰋇囬,biết nhau chưa được mấy hồi 市吿中外咸使聞知,Thị cáo trung ngoại hàm sử văn tri -𠴹總𧋉,khóc tổng cóc hỡi chàng ôi 𦋦󱚢掑𩠸塔𦖻𡨺𠇮如焒謹唏如𨪝,ra vào cài trốc đắp tai giữ mình như lửa kín hơi như kèn -𠳨𡥵白兔陀包𣦮,hỏi con bạch thỏ đà bao tuổi 𬮙鍾𠦳駟共󰑼固僥,Muôn chung nghìn tứ cũng là có nhau 󰝂𧞤蹎𩄲𥒥󰋇𡉕,đâm toạc chân mây đá mấy hòn 𥱬𢚸底胣拮命𦋦𠫾,Ghi lòng để dạ cất mình ra đi @@ -41581,14 +37056,11 @@ 制太平車以黄金飾蓬羅峩占城象鞍也駕象引之,chế thái bình xa dĩ hoàng kim sức bồng la nga chiêm thành tượng yên dã giá tượng dẫn chi 𣇜𣌋𩙌迻暏𪹷𨅸班朝𩄲合最𦝄制,buổi sớm gió đưa trưa nắng đứng ban chiều mây họp tối trăng chơi 𠊚𦣰帳𫃚蒲灰𠖾,người nằm trướng vóc mồ hôi mát -敬礼菩蕯割󱏰𪮏麻助吒,kính lạy bồ tát cắt trái tay mà trợ vua cha 冲𨦩𠸜𥒥排排,Trong vòng tên đá bời bời 時有麥生栗二米,thời hữu mạch sinh lật nhị mễ 吏𧗱景𡳶𡽫蓬,lại về cảnh cũ non bồng -史臣吳士連曰訟人有屈得輕易陳訴刑官滯,thanh sam thanh sam hoạn quan chi xưng kiểm pháp tự hùng thao thuỷ 朱㝵買𭓇𢪀𫀅𢪀潤,cho người mới học nghỉ xem nghỉ nhuần 上精心密禱仰祈天貺,thượng tinh tâm mật đảo ngưỡng kì thiên huống -楳鵑,mõ quyên điểm nguyệt 即𬀦𫽭曳餘𨒒丈髙,tức thì vươn dậy dư mười trượng cao 粓蒌襖𡲫如形仉圭,cơm rau áo vải như hình kẻ quê 𪪳碎群阻󱛆嗟𥒥𤠄,ông tôi còn trở sưa say đá gà @@ -41597,10 +37069,8 @@ 决𢚸𠖈准黄泉﨤饒,quyết lòng xuống chốn hoàng tuyền gặp nhau 調挄劍敎𦋦塘𧼋𦖑,Đều quăng gươm giáo ra đường chạy ngay 福延印𩄴兔漏漏,phúc diên in bóng thỏ làu làu -𦋦外朱静矯屯𠰺庒,ra ngoài cho tĩnh kẻo đồn dạy chăng 彣院,vằn vện 天長軍将阮宗杜等穴城以出象,Thiên Trường quân tướng Nguyễn Tông Đỗ đẳng huyệt thành dĩ xuất tượng -𠓀牢𡨺𢚸誠,trước sau giữ lòng thành 󰅹固詫求名半角,nào có sá cầu danh bán chác 茹𢀨買𭛣󰮀餘拯𥚆,nhà sang mải việc ruộng dư chẳng nhìn 是月十四日熒惑犯亢,Thị nguyệt thập tứ nhật Huỳnh Hoặc phạm Cang @@ -41614,8 +37084,6 @@ 房𥄬,phòng ngủ 惠香𠶗󱋨𠬠茹,Huệ HƯƠNG sực nức một nhà 蔑𣈘󱞺𧡊仃仃,một đêm mơ thấy rành rành -世事𠊚奴節𬙞人情埃塢菊夢󰁰,thế sự người no ổi tiết bảy nhân tình ai ỏ cúc mồng mười -特豕𤞼特患𣈙曳,đặc thỉ lợn đực hoạn rày dài nanh 𥉈眰如柴𧴤拱聖,nhấp nháy như thầy bói cúng thánh 𤞐𤠰𤞽𤠴,chồn gấu mang vượn 又命吳景祐領粮兵收拾先退入三疊山以示回軍之意,hựu mệnh ngô cảnh hựu lĩnh lương binh thu thập tiên thoái nhập tam điệp sơn dĩ thị hồi quân chi ý @@ -41633,7 +37101,6 @@ 時鄧明制之子明則降于賊賊遂乘勢至天禄彬舍地方,thời đặng minh chế chi tử minh tắc hàng vu tặc tặc toại thừa thế chí thiên lộc bân xá địa phương 厥後民俗立祠���先皇大行二帝像及楊后像同坐至國初猶存安撫使黎叔顯始革去,quyết hậu dân tục lập từ tố tiên hoàng đại hành nhị đế tượng cập dương hậu tượng đồng toạ chí quốc sơ do tồn an phủ sứ lê thúc hiển thuỷ cách khử 馭𨄊威儀,ngựa tế uy nghi -彚𦝄𩄴尺缺𣜾𧷺,vầng trăng bóng xế khuyết chưa tròn 𠅎󰕛𠅎伴𧗱𡮠襖喂,mất chúng mất bạn về mày áo ơi 座蓮九品嵬髙㐱重,toà sen cửu phẩm ngôi cao chín trùng 几矣朋葵向太陽,kẻ hãy bằng quỳ hướng thái dương @@ -41652,7 +37119,6 @@ 千萬𠤆𥙩斈儔,thiên vàn chớ lấy học trò 𠳨浪尼曲扵󰠲,hỏi rằng này khúc ở đâu 令旨𬋩兵官不得留房另兵䂓取錢財,lệnh chỉ quản binh quan bất đắc lưu phòng lánh binh quy thủ tiền tài -媄昆路傳𨍦初,mẹ con trò chuyện sau xưa 外𡎝迎𦖻㗂德㘇,ngoài cõi nghiêng tai tiếng đức vang 𧏵鐄沁渃𬇚囚,rồng vàng tắm nước ao tù 冬十月造延祐寺,đông thập nguyệt tạo diên hựu tự @@ -41667,7 +37133,6 @@ 法咍呴𫖾呌𩄎差𪀄遣𤝞󱭽驢調驚,phép hay hú gió kêu mưa sai chim khiến chuột voi lừa đều kinh 分𫳵分薄如𪿙,Phận sao phận bạc như vôi 林滛啂喟𨕭空𡄩𠺘相遇相逢堆些,lầm rầm nhủ với trên không khấn rằng tương ngộ tương phùng đôi ta -㝵柴道,người thầy đạo ngờ thửa trai gái cưu lòng xuân 󰉺枚捇鈽𠫾昂𠓨棱,sớm mai xách búa đi ngang vào rừng 小而躍馬,tiểu nhi dược mã 挽舟呌船林林百丈祇呌餘林仕曳,vãn chu kéo thuyền lăm lăm bách trượng dây kéo dư trăm sải dài @@ -41677,7 +37142,6 @@ 是皆移事軍事主之心為事父事師之節𡸈有他哉,Thị giai di sự quân sự chủ chi tâm vi sự phụ sự sư chi tiết khởi hữu tha tai 朝,triềụ 清腔𬈋某打村民,xênh xang làm mỗ đứa thôn dân -扱欺辰運勢𨖲𩈘巾,gặp khi thì vận thế lên mặt cân 年,niên 大越史記本紀實録卷之十一,Đại Việt sử ký bản kỷ thực lục quyển chi thập nhất 𠀧卷圖書收󰠱襊,ba cuốn đồ thư thu nặng túi @@ -41691,7 +37155,6 @@ 二月二十六日被細人耿潝廷彦黨輩讒間遂使承轝播迁于外天下臣民無所依戴,nhị nguyệt nhị thập lục nhật bị tế nhân cảnh hấp đình ngạn đảng bối sàm gián toại sử thừa dư bá thiên vu ngoại thiên hạ thần dân vô sở ỷ đái 𡉦溇深瀋細茹翁,ngõ sâu thăm thẳm tới nhà ông 誓花渚燥𡃹鐄,Thề hoa chưa ráo chén vàng -店永尋梅伴老逋,đêm vắng tìm mai bạn lão bô 帽覩𬰢𨫊𩯁𩮭羕昆𫓆,mũ đỏ mặt sắt râu ria dường con bác 及至境内多致意于阮黄,Cập chí cảnh nội đa trí ý vu Nguyễn Hoàng 即辭去,Tức từ khứ @@ -41699,7 +37162,6 @@ 計包饒吏𤴬𢚸閉饒,Kể bao nhiêu lại đau lòng bấy nhiêu 傷辰𦃿禿朱撝,thương thì vải thóc cho vay 欣舌停分事渚料,hơn thiệt đành phận sự chớ liều -行遣致仕阮肩吾來朝自號繚繞,ngã quốc tác thi phú đa dụng quốc ngữ tự thử thuỷ 𡢐䀡医斈次求東医,sau xem y học thứ cầu ðông y 呐耒啫𪠞急𠓨棱撑,nói rồi giã đi kíp vào rừng xanh 欺𣈚暀,khi chạng vạng @@ -41713,13 +37175,11 @@ 加𩖀大王仍為輔臣𩖀與季犛有隙多被季,Gia ngạc đại vương những vi phụ thần ngạc dữ Quý Li hữu khích đa bị Quý 鍼之果如其言,Châm chi quả như kì ngôn 此皆天之所命至是並符之,Thử giai thiên chi sở mệnh chí thị tịnh phù chi -尊号布,tôn cha hiệu bố 是日京師晝暗市肆燃燭以相貿,Thị nhật kinh sư trú ám thị tứ nhiên chúc dĩ tương mậu 浪自偶尔﨤饒,Rằng Từ ngẫu nhĩ gặp nhau 望洋由已之誠甚於拯溺,vọng dương Do dĩ chi thành thậm ư chửng nịch 明日登庸知之以兵邀截要害各處,Minh nhật Đăng Dung tri chi dĩ binh yêu tiệt yếu hại các xứ 刼功吒媄舌𠁀聰明,Cướp công cha mẹ thiệt đời thông minh -朱𢧚𠇍沛尋𠓨典低,cho nên mấy phải tìm vào đến đây 你𢚸𠊛󰉵𠳐𠳒󰜋番,Nể lòng người cũ vâng lời một phen 園廚固核櫗哿,vườn chùa có cây mít cả 𠄩𤽗𫼬鈽打󰠃漢明,hai ngươi xách búa đánh cùng hớn minh @@ -41734,7 +37194,6 @@ 𢪀強茱悴𤾓皮,nghĩ càng chua xót trăm bề 帝詔贈金爲昭勳靖公謚忠憲遣人扶歸宋山沛庄厚塟之,Đế chiếu tặng kim vi Chiêu Huân Tĩnh công thuỵ Trung Hiến khiến nhân phù quy Tống Sơn Bái Trang hậu táng chi 群臣貨捷,Quần thần hoá tiệp -於功補皮,ở công bỏ bê 寄𬮌店除香桂律括軒𣈜戾俸花散,ghé cửa đêm chờ hương quế lọt quét hiên ngày lệ bóng hoa tan 見王欣笑語趍拜曰郎君安得若此必聖人也,Kiến vương hân tiếu ngữ xu bái viết Lang quân an đắc nhược thử tất thánh nhân dã 賜黎察死于家,Tứ Lê Sát tử vu gia @@ -41755,7 +37214,6 @@ 賜阮明哲進士及第第三名黎抃等二名進士出身阮名壽等三名同進士出親,tứ nguyễn minh triết tiến sĩ cập đệ đệ tam danh lê biện đẳng nhị danh tiến sĩ xuất thân nguyễn danh thọ đẳng tam danh đồng tiến sĩ xuất thân 儉歆䀡𧡊𨔍𨓡,kiệm hâm xem thấy lạ lung 二十八日判首上位仁德侯璇以舟師戰於多某灣,nhị thập bát nhật phán thủ thượng vị nhân đức hầu toàn dĩ chu sư chiến ư đa mỗ loan -斈通,học thông ngũ giới 󰜋干湄󰊄󰠱泥傷之典玉惜之典香,một cơn mưa gió nặng nề thương gì đến ngọc tiếc gì đến hương 石生於㭲多張弓𬑰中𠓨𫅩𪀄大鹏,thạch sanh ở gốc đa giương cung bắn trúng vào cánh chim đại bàng 𦧘芇庄󰞺肝芇庄󰟹,thịt nào chẳng nát gan nào chẳng kinh @@ -41765,9 +37223,7 @@ 丙午十三年漢髙帝十二年,bính ngọ thập tam niên hán cao đế thập nhị niên 是時賊勢猖狂阻河對壘,thị thời tặc thế xương cuồng trở hà đối luỹ 幸天命未改人心戴舊,hạnh thiên mệnh vị cải nhân tâm đái cựu -役兵補𫽄,việc binh bỏ chẳng giữ giàng 𬖅雉爫簾𩂏車默𪠞朝,lông trĩ làm rèm che xe mặc đi chầu -時莫敬恭兵從龍州來七泉使偽萬國公拒戦,thời mạc kính cung binh tòng long châu lai thất tuyền sử nguỵ vạn quốc công khuyết danh cự chiến 先是太清宫道士名甚為帝祈嗣拜章畢奏曰上帝既𠃔章奏即命昭文童子降生住四紀矣,tiên thị thái thanh cung đạo sĩ danh thậm vi đế kì tự bái chương tất tấu viết thượng đế ký bãi chương tấu tức mệnh chiêu văn đồng tử giáng sinh trú tứ kỷ hĩ 𤼕󰳽𤼕頭𤼕腛,nhức nhối nhức đầu nhức óc 欣𠊛智勇迎𡗶威灵,Hơn người trí dũng nghiêng trời uy linh @@ -41779,7 +37235,6 @@ 禁天下不得著黃色服,Cấm thiên hạ bất đắc trước hoàng sắc phục 𦎛強𤐝淚吏𥢳滇,gương gượng soi lệ lại chứa chan 其倖進之徒厭學術事刀筆,kì hạnh tiến chi đồ yếm học thuật sự đao bút -掩昆󰝡𠓨,ẵm con đem vào rừng 対台鴈亇㐌拱苔年,Đổi thay nhạn CÁ đã CÙNG đầy niên 𥊘眜𥉫𨖲体榜招箕𡑴太守𨅸𬦪蹽,ghé mắt trông lên thấy bảng treo kìa đền thái thú đứng cheo leo 開花結菓敲敲,khai hoa kết quả xao xao @@ -41820,7 +37275,6 @@ 贅疣󰑼年報餱子󰑼年紇𩚵,chế vưu là nên bướu hầu tử là nên hạt cơm 挺身躍過倦船頭,đĩnh thân dược quá quyện thuyền đầu 埝昌別改死生准芇,nắm xương biết gửi tử sinh chốn nào -隊恩救度涅𰿘身時召,đội ơn cứu độ 𠬠𠳒雖固約初,một lời tuy có ước xưa 𥺹𤼸畧󰘚𠄼𠀧品娓垃𡢐𦝄󰮏𬙞󰜏,oản dâng trước mặt năm ba phẩm vãi nấp sau lưng sáu bảy bà 㷝檜,dụt củi @@ -41837,7 +37291,6 @@ 自𫢩隔别坤侯𧡊吒,từ nay cách biệt khôn hầu thấy cha 眉𫶼撑羕柳耶,mày trát xanh dường liễu rà 昂𢀨仙跡𧵆𧵆渃𡽫縈繘饒分有情,ngang sang tiên tích gần gần nước non quanh quất nhiều phân hữu tình -沒岧沒岧吏沒岧𠸦埃窖景招遼,một đèo một đèo lại một đèo khen ai khéo tạc cảnh cheo leo 朕德不修而庶政荒怠󰊹将宰輔非才而爕理失宜󰊹,trẫm đức bất tu nhi thứ chính hoăng đãi dư tương tể phụ phi tài nhi nhiếp lí thất nghi dư 䜹浪固党娄󰑼,Thưa rằng có đảng lâu la 浘漨𥪝闭饒年,Vẫy vùng trong bấy nhiêu niên @@ -41866,7 +37319,6 @@ 䏾熾朝䏾我𧗱西,bóng xế chiều bóng ngả về tây 此一時耳李帝開基宋侵地界用李常傑攻欽廉累至梅嶺有其勢也,Thử nhất thời nhĩ Lí Đế khai cơ Tống xâm địa giới dụng Lí Thường Kiệt công Khâm Liêm luỵ chí Mai Lĩnh hữu kì thế dã 踈浪陣𩙌󰉺戈,thưa rằng trận gió hôm qua -塘名利荣箕𦓡辱妬,đường danh lợi vinh kia mà nhục đó 還妻子田産以旌死節,hoàn thê tử điền sản dĩ tinh tử tiết 󰟨𥪞油𢀲欣外𠓀唅獅子𠳚𠊛藤𦲿,thế trong dù lớn hơn ngoài trước hàm sư tử gửi người đằng la 聚佔,tụ nhóm @@ -41883,21 +37335,17 @@ 排行花菓𦊛務産,bầy hàng hoa quả tư mùa sẵn 後人以其靈異立祠于大鴉海口奉事之,hậu nhân dĩ kì linh dị lập từ vu đại nha hải khẩu phụng sự chi 𫅷愠𥙩𨢇扶跬和吏涓𢚸庫巾,già vẫn lấy rượu phù khỏe hoà lại quên lòng khó khăn -渃些固傳奇台,nước ta có truyện kỳ thay 执,giúp -𤤰吧各官弼唭,vua va các quan bặt cười 淑女𬕻󱗳𠸟𦀻紩,thục nữ tơi bời vui cửi dệt 式曰吾足一動則城潰也,Thức viết Ngô túc nhất động tắc thành hội dã 󰝡𠳒方便𨷑塘好生,Đem lời phương tiện mở đường hiếu sinh 边滝󰡎𪤄割兵,bên sông dưới bãi cắt binh 娘強󰘚塢眉咮,Nàng càng mặt ủ mày chau -梭鐄鈽𫽘烣殘紙󰒆,Thoi vàng búa vó rắc tro tàn giấy bay 藝皇不罪季犛失政刑矣,nghệ hoàng bất tội quý li thất chính hình hĩ 唒兵焒渃𡽫如󱀄,dấu binh lửa nước non như cũ 包饒󰞂苦情傷,Bao nhiêu đoạn khổ tình thương 揞鞍襘𪔠㐌𤶐,ôm yên gối trống đã chồn 没漨如体核瓊梗瑤,một vùng như thể cây quỳnh cành dao -渃𣳔塵沚𥊢爫之,nước dòng trần chảy thẳng làm chi 特𠊛豪傑共饒浘漨,được người hào kiệt cùng nhau vẫy vùng 喭餒揞彈仍漝浜,ngán nỗi ôm đàn những tấp tênh 以左刑院大夫丁蘭為北江上路安撫副使,Dĩ tả hình viện đại phu Đinh Lan vi Bắc Giang thượng lộ An phủ phó sứ @@ -41907,7 +37355,6 @@ 象固𡗶排達為,tuồng có trời bày đặt vay 埃搈𫽄移,ai rung chẳng dời 商周伴𪧘各諸堆舍另身閒課役耒,thương chu bạn cũ các chưa đôi xá lánh thân nhàn thuở việc rồi -祸𤊰待㤕芇女催,hoạ bén được chút nào nữa thôi 賜爵簿書令命局正阮柄教習以為他日之用,tứ tước bạ thư lệnh mệnh cục chính nguyễn bính giáo tập dĩ vi tha nhật chi dụng 於是耕三推而止,Ư thị canh tam thôi nhi chỉ 鐘崔茶𣴓拯固事󰅹女,chuông thôi trà cạn chẳng có sự nào nữa @@ -41948,7 +37395,6 @@ 五月,Ngũ nguyệt 氣微寒𫦵特热󰘩,khí vi hàn chữa được nhiệt phong 幙僚樊綽先携襲印符渡江得免,Mạc Liêu Phàn Xước tiên huề Tập ấn phù độ giang đắc miễn -𡽫滝匪𠳒願,non sông phỉ lời nguyền 質恨民默高所𪤍𤁔𦟖民默𤄮所翥,chất hờn dân mặc cao thửa nền khơi mỡ dân mặc nhiều thửa chứa 泠汀𫕲摺㳥洡,lênh đênh gió dập sóng dồi 䏧,da @@ -41960,7 +37406,6 @@ 德廣上言太祖髙皇帝起義之初将臣士伍同心戮力,đức quảng thượng ngôn thái tổ cao hoàng đế khởi nghĩa chi sơ tướng thần sĩ ngũ đồng tâm lục lực 弼等皆驚喜不自勝,bật đẳng giai kinh hỉ bất tự thắng 上則我祖宗之業益以光大下則乃父子之功日愈顯明𡸈不快哉,thượng tắc ngã tổ tông chi nghiệp ích dĩ quang đại hạ tắc nãi phụ tử chi công nhật dũ hiển minh khởi bất khoái tai -方之准尼溪,phương chi chốn này khe núi sáng láng 礼迻旦賻𡥵辰𠤆收,lễ đưa đến phụ con thì chớ thu 字𣘈炪炪卒鮮拮𠚢和讀固𠳒天書,chữ son rọt rọt tốt tươi cất ra hoà đọc có lời thiên thư 花時咍孝𦹵常鮮,hoa thì hay héo cỏ thường tươi @@ -41994,7 +37439,6 @@ 冬十一月校定征蠻别令凣十條,đông thập nhất nguyệt hiệu định chinh man biệt lệnh phàm thập điều 梗春㐌𢯏朱㝵專𢬣,Cành xuân đã bẻ cho người chuyên tay 聘儀約趿𣈜𣈕,sính nghi ước kịp ngày mai -𡱩鎌㐌决󰝸容賊𡗶,thước gươ m đã quyết chẳng dung giặc trờị 羕嘆念鬱抑闭𥹰,dường than niềm uất ức bấy lâu 帝惧請遣弟入貢,Đế cụ thỉnh khiển đệ nhập cống 十二月乙卯齊帝以登之爲刺使,thập nhị nguyệt ất mão tề đế dĩ đăng chi vi thứ sử @@ -42015,16 +37459,13 @@ 朱昆咘帝,cho con bú đấy 詩曰人有二心尤可疑,thi viết nhân hữu nhị tâm vưu khả nghi 若是則吾得為知人之君爾得為盡忠之臣顯親揚名光于方󰀋顧不快哉不能如是則吾為不知人知君爾為尸位之臣矣二者惟爾擇其所從,Nhược thị tắc ngô đắc vi tri nhân chi quân nhĩ đắc vi tận trung chi thần hiển thân dương danh quang vu phương sách cố bất khoái tai Bất năng như thị tắc ngô vi bất tri nhân tri quân nhĩ vi thi vị chi thần hĩ nhị giả duy nhĩ trạch kì sở tòng -𣐆霜坡淡𦟐紅,thớt sương pha đượm má hồng 㦖𡥵𫨩𡦂辰𢞅𥙩柴,muốn con hay chữ thì yêu lấy thầy 丁酉五年明永曆十一年清順治十三年,Đinh Dậu ngũ niên Minh Vĩnh Lịch thập nhất niên Thanh Thuận Trị thập tam niên 醜車拱體𫯳些,xấu xa cũng thể chồng ta 孔鼻魯每法夫艾香戒定𦹳菟每味,khổng tỵ lỗ mũi phập phò ngửi hương giới định thơm tho mọi mùi 官軍乃還,Quan quân nãi hoàn 六月治判首陳隘等罪徒,Lục nguyệt trị phán thủ Trần Ải đẳng tội đồ -呐停嗹㖫,nói đừng liến lăng 左相陽爲不知��以金遣之,tả tướng dương vi bất tri đa dĩ kim khiến chi -意群忌局𬈋之女裊,ấy còn cạy cục làm chi nữa 辛亥二十年二月以後元豊元年宋淳祐十一年元憲宗𫎇哥元年春二月改元元豊元年,tân hợi nhị thập niên nhị nguyệt dĩ hậu nguyên phong nguyên niên tống thuần hựu thập nhất niên nguyên hiến tông mông kha nguyên niên xuân nhị nguyệt cải nguyên nguyên phong nguyên niên 将則御以恩威使将咸樂爲用愛民則省其征役使民皆遂有生,Tướng tắc ngự dĩ ân uy sử tướng hàm lạc vi dụng ái dân tắc tỉnh kì chinh dịch sử dân giai toại hữu sinh 朱鐄𡨧𠄼梭,cho vàng tốt năm thỏi @@ -42038,15 +37479,11 @@ 選丁壮部伍得五千人軍勢益振,Tuyển đinh tráng bộ ngũ đắc ngũ thiên nhân quân thế ích chấn 𪟳丁馨𦣰𬮌竹醝了少頂唐樁,ngủ đềnh hênh nằm cửa trúc say lểu thểu đứng đường thông 𡆫春𠬠𫔳底碑𬮙代,vầy xuân một cửa để bia muôn đời -核葉𣑳梗𪀄結祖𬇚,cây rợp chồi cành chim kết tổ -庚寅慶德二年,canh dần khánh đức nhị niên minh vĩnh lịch tứ niên thanh thuận trị lục niên 屠雎史祿差爫𠄩支,đồ thư sử lộc sai làm hai chi -𢚸常如柏𦛌常如樁,lòng thường như bách ruột thường như thông 茹客,nhà khách 十日令五府都督鄭文洒黎希葛等同兵部,thập nhật lệnh ngũ phủ đô đốc trịnh văn sái lê hi cát đẳng đồng binh bộ 默𢧚霮默𢧚湄,mặc nên dầm mặc nên mưa 先噐職而後才藝先德行而後文章,tiên khí chức nhi hậu tài nghệ tiên đức hạnh nhi hậu văn chương -妄言羅戒,vọng ngôn là giới thứ tư 若殺白鷄除此精氣則其城自爾完,nhược sát bạch kê trừ thử tinh khí tắc kì thành tự nhĩ hoàn 占城真臘㓂乂安州州伯李不染敗之,Chiêm Thành Chân Lạp khấu Nghệ An châu châu bá Lí Bất Nhiễm bại chi 已逆吒那,rẻ nghịch cha nạ @@ -42059,7 +37496,6 @@ 功英爫壻章󰉟咹歇𨑮𠬠𨑮𠄩㙕茄,công anh làm rể chương đài ăn hết mười một mười hai vại cà 言王道甚大而遠方𢙇之也,ngôn vương đạo thậm đại nhi viễn phương hoài chi dã 欣𠬠𣈗咍𠬠酌,hơn một ngày hay một chước -𩛷𩛷𩛂𢚸㘨𥺊夌𣈜𣈜賭𠰘鉢藜,bữa bữa no lòng nồi gạo trắng ngày ngày đủ miệng bát canh lê 五,ngũ 遣𦷾噤事寃瀲瀲,khiến đấy ngậm sự oan lịm lịm 耒𦋦情面𧗱𡢐羣𨱽,rồi ra tình diện về sau còn dài @@ -42088,20 +37524,16 @@ 黎察等請誅之帝不咱,Lê Sát đẳng thỉnh tru chi đế bất thính 碇索紙釘強卞,đính tác dây đanh càng bền 纀蹎催拱赤繩冉𢭂,Buộc chân thôi cũng xích thằng nhiệm trao -𣈜永袩制蔑,ngày vắng xem chơi một 苦練子羅果春󰠲,khổ luyện tử là quả xoan đâu 太師鄭檢自督步兵使范篤等督水軍以武陵侯爲前水隊,Thái sư Trịnh Kiểm tự đốc bộ binh sử Phạm Đốc đẳng đốc thuỷ quân dĩ Vũ Lăng hầu vi tiền thuỷ đội 于鎮贈太宰賜謚嚴智褒封爲福神立祠祭祀,vu trấn tặng thái tể tứ thuỵ nghiêm trí bao phong vi phúc thần lập từ tế tự 丐語押連買外,cái ngữ áp lên mé ngoài 󱟡貅𠊛仍約𬇚曾𣈜,sữa hươu người những ước ao từng ngày -𤏦𪺇󰜏割𦋦威𤞺扒塢𬷤𤞻󱁲弹羝,khét lè bàcắt ra uy cáo bắt ổ gà hùm đuổi đàn dê 至若陳家忠義之臣如周居敬陳平仲阮翰陳錫阮鋭陶堅陳實黎桶陳紹范玄齡黎亞夫阮决阮雲霓阮訶黎勤刘常阮沆何德鄰,chí nhược trần gia trung nghĩa chi thần như chu cư kính trần bình trọng nguyễn hàn trần tích nguyễn nhuệ đào kiên trần thực lê thống trần thiệu phạm huyền linh lê á phu nguyễn quyết nguyễn vân nghê nguyễn kha lê cần lưu thường nguyễn hàng hà đức lân 悲𣇞𠻁󰡋吏𫅜囷𤍌𢫘搗㐌盈固尼,bây giờ gương vỡ lại lành khuôn thiêng lừa đảo đã dành có nơi 神宗淵皇帝下,thần tông uyên hoàng đế hạ 状浪娘併爫牢,trạng rằng nàng tính làm saỏ 𫳘情𣈜吏添春󰜋𣈜,Chữ tình ngày lại thêm xuân một ngày -簿麻𣩂,chớ ăn bậy bạ mà chết -𤤰城王帝𫽄敢安𢝙𣌉,vua thành vương đế chẳng dám yên vui 𨕭梅洌𣹕襖𬗢雖淫唏渃渚𤍶䏾𦎛,trên mui lướt sướt áo là tuy dầm hơi nước chưa loà bóng gương 䇛𥯌鑷鉄𢳠𧤁,chổi tre nhíp sắt muỗng sừng 事尼干據𪽝爲󰠲丐亘牢麻俸打饒,sự này can cớ bởi vì đâu cái cắng sao mà bỗng đánh nhau @@ -42141,11 +37573,8 @@ 疎浪𫢩﨤娘低,Thưa rằng Nay gặp nàng đây 𡎢枝𢬣袄虎𤽗,ngồi che tay áo hổ ngươi 戊申���社稷,mậu thân từ xã tắc -𧵑腰,thực rắn rỏi nên của yêu 𬮌𣘈𧹼烈𥱰𥵗󰤂,cửa son đỏ loét tùm hum nóc 𠇮爫𠇮𠹾呌麻埃傷,Mình làm mình chịu kêu mà ai thương -詩書宝渃簪𨁪茄,thơ thư bảo nước trâm giấu nhà -沛㝵牟,phải người mưu lừa 外軒兎㐌𡽫兑唅𦎛,Ngoài hiên thỏ đã non đoài ngậm gương 盖李朝崇佛之過也,Cái Lí triều sùng Phật chi quá dã 倍嘆移住尼芇,Vội han di trú nơi nao @@ -42167,7 +37596,6 @@ 以守富良府中書火阮權爲中書舍人如文州南頭那䨙田會七原州朝奉郎農彦剛,Dĩ thú Phú Lương phủ trung thư hoả Nguyễn Quyền vi Trung Thư xá nhân như Văn châu nam đầu Na Dâm điền hội Thất Nguyên châu triều phụng lang Nông Ngạn Cương 華亭亭哿終貞,hoa đình đình cả chông chênh 济,tế -𨍦󱚾欺意𤾓事󱳮,gặp khi ấy trăm sự lo 杏,hạnh 吸凝渃𬑉課分𢬣,ngập ngừng nước mắt thuở phân tay 󰀎墓無主埃麻咏𠶀,ấy mồ vô chủ ai mà viếng thăm @@ -42195,11 +37623,9 @@ 棱𣘃賖噎噎,rừng cây xa ế ế 史臣吳士連曰大臣處危疑之地必誠意交孚明晢善處如隨之九四然後能保名譽成事功不然取禍必矣,sử thần ngô sĩ liên viết đại thần xứ nguy nghi chi địa tất thành ý giao phù minh triết thiện xử như tuỳ chi cửu tứ nhiên hậu năng bảo danh dự thành sự công bất nhiên thủ hoạ tất hĩ 史臣吳士連曰凡物方則止圓則行鍾之行以其形之圓也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Phàm vật phương tắc chỉ viên tắc hành chung chi hành dĩ kì hình chi viên dã -桃𤸫𤷄𦟐柳,đào hoen quẹn má 予登大寶五年于兹廷羙奔走服勤罄竭心力前則憸小後則良善果何傷乎厲德侯時好奇貴異阮如堵陳封之北行也鬻買千計開闔百端假令阮如堵陳封之忠誰所知乎爾其思而師之,Dư đăng đại bảo ngũ niên vu tư Đình Mĩ bôn tẩu phục cần khánh kiệt tâm lực tiền tắc tiêm tiểu hậu tắc lương thiện quả hà thương hồ Lệ Đức hầu thời hiếu kì quý dị Nguyễn Như Đổ Trần Phong chi Bắc hành dã chúc mãi thiên kể khai hạp bách đoan giả lệnh Nguyễn Như Đổ Trần Phong chi trung thuỳ sở tri hồ Nhĩ kì tư nhi sư chi 𨀒𪀊泣警𨋣車岌𡹡,Vó câu khấp khểnh bánh xe gập ghềnh 埃𪟽吏合𠬠茹,ai ngờ lại họp một nhà -唭亦,hổ âu người cười diếc 恩調𨕭󰡎頗非,ơn đều trên dưới phả phê 些低󰅹沛藿柴,ta đây nào phải khoác thầy 夜臺隔󰘚屈𠳒,Dạ đài cách mặt khuất lời @@ -42214,8 +37640,6 @@ 季犛薦阮多方為将軍,quý li tiến nguyễn đa phương vi tướng quân 先是帝親征至芹海門前日乾避諱改為芹駐營夜夢神女泣曰妾趙宋妃子為賊所逼困於風濤至此,Tiên thị Đế thân chinh chí Cần Hải môn tiền nhật Càn tị huý cải vi Cần trú doanh dạ mộng thần nữ khấp viết Thiếp Triệu Tống phi tử vi tặc sở bức khốn ư phong đào chí thử 群𤽗裴儉𥁚羝,còn ngươi bùi kiệm máu dê -只群涂蹎耒𠓨𥆐,chỉ còn dơ chân rồi vào ngủ -󱙹潭廕𬮙分𣊾𣉹𣼬𣺼羮芹𤍇冲,trước sao đầm ấm muôn phần bây giờ đểnh đoảng canh cần nấu suông 太宗使開皇王行之非其職矣又廣武殿為王聽訟所非其所矣,Thái Tông sử Khai Hoàng Vương hành chi phi kì chức hĩ hựu Quảng Vũ điện vi Vương thính tụng sở phi kì sở hĩ 胎宫自意󰘉𦋦,thai cung từ ấy mở ra 事󰠳㳥󰊄不期,Sự đâu sóng gió bất kỳ @@ -42240,14 +37664,12 @@ 隊形,đội hình 王念彼父多有功勞於國降賜絞死併誅其黨兼禄侯鄭楏,vương niệm bỉ phụ đa hữu công lao ư quốc giáng tứ giảo tử tính tru kì đảng kiêm lộc hầu trịnh khuê 茣傍芇仍𩸮窮葻,vội vàng nào những bống cùng bông -光紹帝再引兵還京師駐于京城之西即慈廉縣上安决作行殿以視朝立太廟於城之東,Quang Thiệu Đế tái dẫn binh hoàn Kinh sư trú vu Kinh thành chi tây Tức Từ Liêm huyện Thượng Yên Quyết xã tác hành điện dĩ thị triều lập Thái miếu ư thành chi đông 讀冊傳聖賢,đọc sách truyện thánh hiền 庄咍福󰅹特及经尼,chẳng hay phúc nào được gặp kinh này 顥卒承美襲位,hạo tốt thừa mĩ tập vị 冬十月定從官置近侍祗候六局以土侯宗室為正掌祗候内八百作侍衛人属判首掌者並戴盆花巾,Đông thập nguyệt định tòng quan trí cận thị chi hậu lục cục dĩ thổ hầu tông thất vi chính chưởng Chi hậu nội bát bách tác thị vệ nhân thuộc phán thủ chưởng giả tịnh đái bồn hoa cân 馭車如渃襖裙如𢬧,Ngựa xe như nước áo quần như nen 戰,chiến -迷撫庄湄野雲𬲇退勿為隊方,dã vân gió thổi vật vờ đòi phương 庒󰡫仍麻󰡫買頑,chẳng thế nhưng mà thế mới ngoan 剔𠠚,dịch xỉa 過朝𢧚㐌󱋓𠴔燕󰢒,Quá chiều nên đã chán chường yến anh @@ -42262,7 +37684,6 @@ 至於繋獄而,chí ư hệ ngục nhi 閣聞其臣曰輔武大王上皇𡧸禱曰御舟安行則加褒賞,các văn kì thần viết phụ vũ đại vương thượng hoàng mật đảo viết ngự chu an hành tắc gia bao thưởng 共饒結伴同心欺𬄯欺𨢇欺琴欺詩,cùng nhau kết bạn đồng tâm khi cờ khi rượu khi cầm khi thơ -㗂𧵆賖𧘇覩𠓨朱埃,tiếng gần xa ấy đổ vào cho ai 是歲𫎇古建國號曰大元遣使來諭帝入朝,Thị tuế Mông Cổ kiến quốc hiệu viết Đại Nguyên khiến sứ lai dụ Đế nhập triều 帝許再入遂擢第二甲進士出身,Đế hứa tái nhập toại trạc đệ nhị giáp tiến sĩ xuất thân 三月㓂清化等處,Tam nguyệt khấu Thanh Hoá đẳng xứ @@ -42274,12 +37695,10 @@ 𫽄塊奶𤵶尼󰠲,chẳng khỏi nái sề này đâu 卒朝茹胡,rốt triều nhà hồ 乃進兵命阮有僚領鋭卒五千並䧺象鉄騎,nãi tiến binh mệnh nguyễn hữu liêu lĩnh duệ tốt ngũ thiên tịnh hùng tượng thiết kị -歇娘吏𠅎𫔳,hết nương lại mất cửa 𦓅要,già yếu 詠陽物,vịnh dương vật 苔𡑝鎌捽𤎜𤍶,Đầy sân gươm tuốt sáng loà 蹺嚴塘𨷑𡾵行臨淄,Theo nghiêm đường mở ngôi hàng Lâm Truy -庒貪錦𫃚泊鐄,chẳng tham gấm vóc bạc vàng 𣇞𦋦台堛𢬭𡾵,Giờ ra thay bậc đổi ngôi 張輔分軍躡至併獲太保陳希葛及寶璽俘送金陵尋被害,trương phụ phân quân niếp chí tính hoạch thái bảo trần hi cát cập bảo tỉ phù tống kim lăng tầm bị hại 吝夌獨律林厨計包,rắn răng đục ruột trăm chùa kể bao @@ -42289,11 +37708,9 @@ 嫁婍𫯳,giá gả chồng 𥆁眜人情胳丐𪁄㓠𠿃󰟁跡放𡥵㹯,lét mắt nhân tình nhát cái cắt chép môi vô tích phóng con hươu 𢹿花,trảy hoa -户馮時𡮶通麻,họ phùng thì chuộng thông 令少尉選人民殷富子弟身體壮大武藝精通勇力果敢者每員二百人補侍衛軍畏怯者不用,lệnh thiếu uý tuyển nhân dân ân phú tử đệ thân thể tráng đại vũ nghệ tinh thông dũng lực quả cảm giả mỗi viên nhị bách nhân bổ thị vệ quân uý khiếp giả bất dụng 宋遣使來聘,Tống khiển sứ lai sính 䜹浪𡭧分𬏝䜹養生堆女𩯀絲渚填,thưa rằng chút phận ngây thơ dưỡng sinh đôi nợ tóc tơ chửa đền -西宮聀意封𣦍朱娘,tây cung chức ấy phong ngay cho nàng 賜左都督黎壽域銀二十兩,Tứ tả đô đốc Lê Thọ Vực ngân nhị thập lượng 帝王撫綏兆邦雖絶徼󰠃氓猶仰蕩蕩平平之道,Đế vương phủ tuy triệu bang tuy tuyệt kiếu cùng manh do ngưỡng đãng đãng bình bình chi đạo 娘󰕛几劫爫𢚸胣,nương chúng kẻ cướp làm lòng dạ @@ -42304,24 +37721,19 @@ 群縁挸𩵜𪮙羮󰤣縁𬄃𥚯荼行拱𫫜,còn duyên kén cá chọn canh hết duyên củ rễ dưa hành cũng xơi 𣈜永𫀅花把核,ngày vắng xem hoa bợ cây 以𰎟山縣轉運使梁天福爲殿中侍御史北江下路,Dĩ Giáp Sơn huyện chuyển vận sứ Lương Thiên Phúc vi điện trung thị ngự sử Bắc Giang hạ lộ -䀡𠸜埃𠓨,tỉnh bình thử mở xem tên ai vào 攻之未效則又鍼砭以達之非不知藥餌之苦口而鍼砭之破膚也,Công chi vị hiệu tắc hựu châm biếm dĩ đạt chi phi bất tri dược nhĩ chi khổ khẩu nhi châm biếm chi phá phu dã 王翁𨷑席賤行迻蹺,Vương Ông mở tiệc tiễn hành đưa theo -氏點吏讀勾女,thị diểm lại đọc câu nữa 塊情芒𫴋泉臺渚散,khối tình mang xuống tuyền đài chưa tan 牟禅咹默㐌於𣘽𣙩,màu thiền ăn mặc đã ưa nâu sồng -穷𡥵制𦝄,cùng con chơi trăng 鱷魚自去,ngạc ngư tự khứ 楼秋層碧癋紅,Rừng thu từng biếc ÚA hồng 拁𢬣𢭲𥙩𧗱茹尼𥪞閨閣󰠳𦓡典低,giơ tay với lấy về nhà này trong khuê các đâu mà đến đây 󰜋𣈜󰜋我䏾橷斜斜,Một ngày một ngả bóng dâu tà tà -𢜠𢝙㐌妥𬌓𢚸渴滈,mừng vui đã thoả tấm lòng khát khao 後考績見汝説名曰此嘗言在德不在險者,hậu khảo tích kiến nhữ thuyết danh viết thử thường ngôn tại đức bất tại hiểm giả 二十六日太史裴時亨密奏十一月朔日有食請先用秘衛如舊年事以厭禳之,Nhị thập lục nhật Thái sử Bùi Thì Hanh mật tấu thập nhất nguyệt sóc nhật hữu thực thỉnh tiên dụng bí vệ như cựu niên sự dĩ yếm nhương chi 󱋨唏猛恩𠫅自𫏾,nức hơi mạnh ơn dày từ trước 呸,bậy 𣈙吏奏𫀅,rày lại tâu xem -如𩙌如,như gió như 𡗶印𠬠色渃撑籚鶯呐幽於燕呐幽於,trời in một sắc nước xanh lờ oanh nói u ơ yến nói u ơ 打价,đánh giá 立太王府于福林坊令移行在于城南門之左,lập thái vương phủ vu phúc lâm phường lệnh di hành tại vu thành nam môn chi tả @@ -42347,21 +37759,15 @@ 旨傳歲季刷訟事例遞年十月御史󰉟送下該道輔送内外各衙門僃類所勘諸訟並詳註事由納在後次官俟刷󰍶以次輔納在御史󰉟御史󰉟亦類本衙門所勘諸訟及具類前次簿輔納待旨論行以僃黜陟,Chỉ truyền tuế quý xoát tụng sự lệ đệ niên thập nguyệt Ngự sử đài tống hạ cai đạo phụ tống nội ngoại các nha môn bị loại sở khám chư tụng tịnh tường chú sự do nạp tại hậu thứ quan sĩ xoát tất dĩ thứ phụ nạp tại Ngự sử đài Ngự sử đài diệc loại bản nha môn sở khám chư tụng cập cụ loại tiền thứ bạ phụ nạp đãi chỉ luận hành dĩ bị truất trắc 餒關𢙇𫼳󰳊別包,nỗi quan hoài mang mẽ biết bao 秋九月蝗詔减田租之半,thu cửu nguyệt hoàng chiếu giảm điền tô chi bán -庸迁其屍于北使舘暴露㱕塟于御天之華陽陵從天子皇後禮,dung thiên kì thi vu bắc sứ quán bạo lộ quy táng vu ngự thiên chi hoa dương lăng tòng thiên tử hoàng hậu lễ kim ngự thiên huyện mĩ xá xã hữu thừa hưu điện thị dã 倪曳庄咍谷𫴬疑篤虐,nghê dại chẳng hay cốc dối ngờ dốc ngược 曷𩄎㐌律沔臺閣仍𢜠󰠐𩵜渃縁󰡊,hạt mưa đã lọt miền đài các những mừng thầm cá nước duyên may -重來𠱋禍固𣈜毛嗔認𨁪呢𧡊饒,trùng lai dù họa có ngày nga mao xin nhận dấu này thấy nhau 楚卿咕噒同同,Sở Khanh quát mắng đùng đùng 夏四月季犛軍回,Hạ tứ nguyệt Quý li quân hồi -𨢇茶𠾦󱛺𠰘唭,rượu chè be bét 㛪吱船板𫽄跢㛪𠫾船𥴗固欺趿𨂙固欺覩我覩迎,em chê thuyền ván chẳng đi em đi thuyền thúng có khi gập ghềnh có khi đổ ngả đổ nghiêng -茹𦱊孕爫窒濕狭,dựng làm rất thấp hẹp -𥢆𨉓只𤋵良心𠇍𡗶,riêng mình chỉ giãi lương tâm mấy nhời 頭𣋚皮𠫾典厨柴𠻃埃帝娘䜹碎𣈙,đầu hôm vừa đi đến chùa thầy han ai đấy nàng thưa tôi rày 賊,tặc 莫,mạc 諸子為之設樵請减己壽以延久齡,Chư tử vi chi thiết tiều thỉnh giảm kỷ thọ dĩ diên cửu linh -󰜋𠀲,một đứa là bợm xác gặp hồi đen 共󰝅𦛌媄吒生,cùng lòng ruột mẹ cha sinh 至是新設交州學校得之捕送金陵下錦衣獄居五年與子太顛俱病死,Chí thị tân thiết Giao Châu học hiệu đắc chi bổ tống Kim Lăng hạ Cẩm y ngục cư ngũ niên dữ tử Thái Điên cụ bệnh tử 貞爫𧵑固埃争,riêng làm của có ai tranh @@ -42375,16 +37781,12 @@ 同錢拱󰡚芇󰑼夫人,đồng thanh cùng gởi nào là phu nhân 娘浪𬮙隊恩𢚸𡭧𠲖边娶边從易兜,nàng rằng muôn đội ơn lòng chút e bên thú bên tòng dễ đâu 浥香浥花浥𩵜浥𦧘,ướp hương ướp hoa ướp cá ướp thịt -𠖿泊沚曾旁旦茹𧁷𢬣空饒請𠫾,tiền ròng bạc chảy từng băng đến nhà khó tay không nhiều xểnh đi 繼南帝以有其國而後始即政称王以,Kế Nam đế dĩ hữu kì quốc nhi hậu thuỷ tức chính xưng vương dĩ 拘囚而禁錮,câu tù nhi cấm cố 夏六月令㫖禁聀所該苛刻及戒飭該勘衙門淹留詞訟放布施行凣十二條,hạ lục nguyệt lệnh chỉ cấm chức sở cai hà khắc cập giới sức cai khám nha môn yêm lưu từ tụng phóng bố thi hành phàm thập nhị điều -𠃣痴輸計旦𠄼𫤯𠦳,ít xì thua kể đến năm tám ngàn -𠁀芇拯鳳凰鯨鯢,đời nào chẳng phượng hoàng kình nghê 𤽗張生典茹時媄𫅷㐌辭茹昆𥘷㐌學呐丕,ngươi trương sinh đến nhà thời mẹ già đã từ nhà con trẻ đã học nói vậy 𬰅湄󰦓丿核梗天香,gió mưa đâu phút gãy cành thiên hương 帝曰此溦物不足貴,Đế viết Thử vi vật bất túc quý -侫臣窖𭓇仍勾𠊛,nịnh thần khéo học những câu người 屋󰆍茹,ốc nóc nhà 勒頭𠰳説稱命貧僧,lắc đầu biếng thốt xưng mình bần tăng 世子鄭檜鄭松皆從行,Thế tử Trịnh Cối Trịnh Tùng giai tòng hành @@ -42393,7 +37795,6 @@ 𥄭𥌈,ngó trộm 埃𪫢翁試𤾓塘翁傕,ai ngờ ông thử trăm đường ông thôi 如䏻慎守廉勤履正奉公以稱職司則隨政績優次奬賞,Như năng thận thủ liêm cần lí chính phụng công dĩ xứng chức ti tắc tuỳ chính tích ưu thứ tưởng thưởng -頭𡚢如丐蒲寔,đầu to như cái bồ thật 祥郡公馮穎使力士殺邁於禁中議事堂遂立,Tường Quận công Phùng Dĩnh sử lực sĩ sát Mại ư cấm trung nghị sự đường toại lập 𣌋𣅘𦋦𠃅𤗹𩄲,sớm khuya ra mái phên mây 終無一言及國政,Chung vô nhất ngôn cập quốc chính @@ -42424,7 +37825,6 @@ 𤎜𦋦𠳚典春臺,Rạng ra gửi đến xuân đài 凣遭灾傷水旱禱之無不應,phàm tao tai thương thuỷ hạn đảo chi vô bất ứng 惜台󰜋朶茶縻,Tiếc thay một đoá trà mi -𣌋󱧨德邦命𡗶,khuya sớm giữ đức vâng mệnh trời 上皇曰我與蓬莪相持久矣,thượng hoàng viết ngã dữ bồng nga tương trì cửu hĩ 𣈜𠄩𨑮󰜋戌時沛庒,Ngày hai mươi mốt tuất thì phải chăng 恊謀同德功臣都将節制各處水步諸營兼總内外平章軍國重事太尉清國公鄭𭫨肖前德業冠古英䧺,Hiệp mưu đồng đức công thần đô tướng Tiết chế các xứ thuỷ bộ chư dinh kiêm tổng nội ngoại bình chương quân quốc trọng sự Thái uý Thanh quốc công Trịnh Tráng tiếu tiền đức nghiệp quan cổ anh hùng @@ -42438,18 +37838,15 @@ 樾𠽖蒸眞痗馭烏騅,vọt giục chưng chân mỏi ngựa ô truy 藩󰑼笤毛籬󰑼笤疎,phiên là giậu mau ly là giậu thưa 哭浪智勇固乘,Khóc rằng Trí dũng có thừa -撑𣠶𢚸庒𢪀之袄主粓𤤰,xanh đỏ lòng chẳng nghĩ chi áo chúa cơm vua 是可忍也󰰽不可忍也,Thị khả nhẫn dã thục bất khả nhẫn dã 𥉬𪿄𠓨准花房,liếc trông vào chốn hoa phòng 戴帽朝毛固名,đái mạo chào mào có danh 後之帝越者䏻法趙武固守封圻設立軍國交鄰有道守位以仁則長保境土北人不得,Hậu chi đế Việt giả năng pháp Triệu Vũ cố thủ phong kì thiết lập quân quốc giao lân hữu đạo thủ vị dĩ nhân tắc trường bảo cảnh thổ Bắc nhân bất đắc -買𠳒教訓丁丁,mấy lời giáo huấn đinh đinh 小姐吏󰇥仍調󰠳󰠳,Tiểu thư lại giở những LỜI đâu đâu 二月八日遣使如明海西道參知簿籍阮叔惠奏竜州地方事,Nhị nguyệt bát nhật khiển sứ như Minh Hải Tây đạo tham tri bạ tịch Nguyễn Thúc Huệ tấu Long Châu địa phương sự 春三月勑諭天下各處承宣府州縣等官曰設律以止奸詐寧容玩律之流置官以息訟端反起賣官之弊弗嚴禁戢曷弭紛,Xuân tam nguyệt sắc dụ thiên hạ các xứ Thừa tuyên phủ châu huyện đẳng quan viết thiết luật dĩ chỉ gian trá ninh dung ngoạn luật chi lưu trí quan dĩ tức tụng đoan phản khởi mại quan chi tệ phất nghiêm cấm tập hạt nhĩ phân 因興拱皮酸拮筆,nhân hứng cũng vừa toan cất bút 鍍坎鐄,độ khảm vàng -桑蓬妥志男買,tang bồng thoả chí nam mấy 署𡑲,thợ gốm 并諭征西軍營攻破老撾捷書以為盆賊邀截脱失将軍黎壽域等從實具本及開陣前得馘姓名付陳寶順𮞏行在,tịnh dụ chinh tây quân doanh công phá lão qua tiệp thư dĩ vi bồn tặc yêu tiệt thoát thất tướng quân lê thọ vực đẳng tòng thực cụ bản cập khai trận tiền đắc quắc tính danh phó trần bảo thuận đệ hành tại 膁𦝄,còm lưng @@ -42466,7 +37863,6 @@ 帝謁太廟罷倡優戲不奏滛樂,đế yết thái miếu bãi xướng ưu hí bất tấu dâm nhạc 畑銀𤒘玉叱𡗊,đèn ngân đuốc ngọc rất nhiều 眷客詩吟𢚸派派,quyến khách thơ ngâm lòng phới phới -房𦖑心事闭徐,phòng nghe tâm sự bấy giờ 𢪀悁属貝麻𠹚𠳿共,nghĩ quen thuộc với mà van vỉ cùng 閑住在朝在外官員剛柔相濟才長鞠獄置每刑員外三員,nhàn chú tại triều tại ngoại quan viên cương nhu tương tế tài trưởng cúc ngục trí mỗi hình viên ngoại tam viên 至後謀事不密肆屍路傍,chí hậu mưu sự bất mật tứ thi lộ bàng @@ -42491,28 +37887,23 @@ 六月免黎受於天牢,Lục nguyệt miễn Lê Thụ ư Thiên Lao 己亥十年明成化十五年,Kỉ Hợi thập niên Minh Thành Hoá thập ngũ niên 維周奏駢駐軍峯州玩敵不進,duy chu tấu biền trú quân phong châu ngoạn địch bất tiến -𤽗黄,ngươi hoàng bèn cảm tật rồ dại 蘭佳納招拠例,lan giai nộp cheo cứ lề 𢜝崇𠳚畧臺粧𨀈𠓨,sợ sùng gửi trước đài trang bước vào 夏六月明遣榮昌伯陳智來鎮守奉化府道會陳太冲塗山范玉皆聚眾起兵,Hạ lục nguyệt Minh khiển Vinh Xương Bá Trần Trí lai trấn thủ Phụng Há phủ Đạo Hội Trần Thái Xung Đồ Sơn Phạm Ngọc giai tụ chúng khởi binh 豆棚欄豆板,đậu bằng giàn đậu ván 𠄼𣈜𦣰病失情托寃,năm ngày nằm bệnh thất tình thác oan 俸空𩵜渃𫚳𡗶𠴊饒,bỗng không cá nước chim trời lỡ nhau -𣼽朗𦓡𦖑奴祝饒祝饒𤾓泊頭鬚,lẳng lặng mà nghe nó chúc nhau chúc nhau trăm tuổi bạc đầu râu 樸風流當澄年少,phác phong lưu đương chừng niên thiếu 擎天王薨,Kình Thiên Vương hoăng 𠄩翁𠻀傳也提買󰝂𣱆穆迻𧗱邱公,hai ông trò chuyện dã dề mới đem họ mục đưa về khâu công 𧡊魔𧡊鬼払𦄺繚𤽗,thấy ma thấy quỷ chàng ràng trêu ngươi -連賞朱吧判浪,liên thưởng cho và phán rằng 及僚丁父憂回家守制多行悖理不法有訟到衙門名實鞫得其状斷以公義謹啓論糾上,cập liêu đinh phụ ưu hồi gia thủ chế đa hành bột lí bất pháp hữu tụng đáo nha môn danh thực cúc đắc kì trạng đoạn dĩ công nghĩa cẩn khải luận kiểu thượng 𠦻󱚦情󰒂懞𣹓磾姅󰣻風波𨻫汲澎,lưng khoang tình nghĩa mong đầy đặn nửa mạn phong ba luống bập bềnh -己丑,kỉ sửu mạc minh đức tam niên minh gia tĩnh bát niên 之情生如此則妾之母子能免於難乎帝因下詔曰皇子天祚年雖幼冲乃是嫡子天下皆知宜嗣朕業太子天祿可封明道王,chi tình sinh như thử tắc thiếp chi mẫu tử năng miễn ư nan hồ đế nhân hạ chiếu viết hoàng tử thiên tộ niên tuy ấu xung nãi thị đích tử thiên hạ giai tri nghi tự trẫm nghiệp thái tử thiên lộc khả phong minh đạo vương 帝書解甲二字且戒之曰莫違父皇旨眾乃止,đế thư giải giáp nhị tự thả giới chi viết mạc vi phụ hoàng chỉ chúng nãi chỉ 咹𠋥󰑼埃咹𠋥󰑼些𩛜粓褐袄辰𫥨咹𠋥,ăn mày là ai ăn mày là ta đói cơm rách áo thì ra ăn mày 脉,mạch 渚涓退与模糊害民,chớ quen thói dữ mạc hồ hại dân -𦹵撑𬮌養底𢚸仁,cỏ xanh cửa dưỡng để lòng nhân 二月使臣阮國櫆阮公璧黎榮等還國,Nhị nguyệt sứ thần Nguyễn Quốc khôi Nguyễn Công Bích Lê Vinh đẳng hoàn quốc 兵部左侍郎陳中立翰林院檢討黎俊彦潘貴等奉命徃使如明國還朝順賫明帝勑回,binh bộ tả thị lang trần trung lập hàn lâm viện kiểm thảo lê tuấn ngạn phan quý đẳng phụng mệnh vãng sứ như minh quốc hoàn triều thuận tê minh đế sắc hồi 修𥹰固𨤰𨖲師具乞嘵座蓮怒𦲼麻,tu lâu có nhẽ lên sư cụ ngất nghểu toà sen nọ đó mà @@ -42520,7 +37911,6 @@ 曰越中無足𭁈語,Viết Việt trung vô túc dữ ngữ 粓󱪳咹買茄𤋹𫯳醜𡢼醜仍󱡙𦓡𫅷,cơm hẩm ăn với cà kho chồng xấu vợ xấu những lo mà già 拱停蹺𨆷雷崔,cũng đừng theo đuổi lôi thôi -盧如翁祠𠓨朝,lừ như ông từ vào chiều 歐罕󰮂朝𠃣几頑,âu hẳn trong triều ít kẻ ngoan 󰑚惑奴𥙩樸𨔍態𡨧䊚牟撑牟覩牟𨨲,rối hoặc nô lấy vóc lạ thái tốt giồi màu xanh màu đỏ màu chì 余少讀書志於,Dư thiếu độc thư chí ư @@ -42536,8 +37926,6 @@ 締鉢,rế bát 拠冲册畧麻通,cứ trong sách lược mà thông 己酉二年明宣德四年春正月四日旨揮百官及京都,Kỉ Dậu nhị niên Minh Tuyên Đức tứ niên Xuân chính nguyệt tứ nhật chỉ huy bách quan cập Kinh Đô -符水齋醮科儀興行自此始,thời hữu bắc phương đạo sĩ hứa tông đạo tuỳ thương bách lai cư chi an hoa giang tân -密雨撫庄湄野雲𬲇退勿為隊方,mật vũ mây phủ chẳng mưa dã vân gió thổi vật vờ đòi phương 绳半絲󰠲󰇾𦇒𬙛,thằng bán tơ đâu giở giói ra 捃穭,khuân lúa 南平王諸子各散設寨柵官属離拆人民憂惧乞出兵平定慶集等願爲先鋒刻日可取,Nam Bình Vương chư tử các tán thiết trại sách quan thuộc li sách nhân dân ưu cụ khất xuất binh bình định Khánh Tập đẳng nguyện vi tiên phong khắc nhật khả thủ @@ -42546,7 +37934,6 @@ 冬十月初一日命文武大臣公侯大夫自三品以上薦舉賢才詔曰朕惟致治必在於得賢得賢必由於薦󰁮,Đông thập nguyệt sơ nhất nhật mệnh văn vũ đại thần công hầu đại phu tự tam phẩm dĩ thượng tiến cử hiền tài chiếu viết Trẫm duy trí trị tất tại ư đắc hiền đắc hiền tất do ư tiến cử 三月閲定軍伍,Tam nguyệt duyệt định quân ngũ 拯𪟽冲坦清󰡛蓝山𡗶㐌立茹户黎,chẳng ngờ trong đất thanh hoa lam sơn trời đã lập nhà họ lê -拯𠽔𦋦𥒥𨔍𨓡,chẳng thưa ra đá lạ lùng 欺咹於𣅶𦋦𠓨,Khi ăn ở lúc ra vào 莫兵每戰輙敗不敢復進退守筆剛江營,Mạc binh mỗi chiến triếp bại bất cảm phục tiến thoái thủ Bút Cương giang doanh 及憲宗大漸文禮𭁈光弼受遺詔輔皇太子嗣位,Cập Hiến Tông đại tiệm Văn Lễ dữ Quang Bật thụ di chiếu phụ hoàng thái tử tự vị @@ -42583,7 +37970,6 @@ 金甌,kim âu 嫌蒸造化拯常󰇾揚縁分呂廊主碎,hiềm chưng tạo hoá chẳng thường dở dang duyên phận lỡ làng chúa tôi 蓮房��所磅𡏦𡔒𧍰,liên phòng bảo sở phẳng xây nền rồng -苔𡑝鎌捽𤍶失驚娘渚别󰑼爫牢,đầy sân gươm tuốt sáng loà thất kinh nàng chửa biết là làm sao 㗂寃㐌悶拍𡗶呌𨖲,Tiếng oan đã muốn vạch trời kêu lên 戊辰十年明崇元年,Mậu Thìn thập niên Minh Sùng nguyên niên 至蓬莪羅皚生,Chí Bồng Nga La Ngai sinh @@ -42627,24 +38013,19 @@ 推忠翊運竭節宣力功臣都将節制各處水步諸營兼總内外平章軍國重事左相太尉長國公鄭松國望泰喬家庭文武,Suy trung dực vận kiệt tiết tuyên lực công thần Đô tướng Tiết chế các xứ thuỷ bộ chư dinh kiêm Tổng nội ngoại bình chương quân quốc trọng sự Tả tướng Thái uý Trường quốc công Trịnh Tùng quốc vọng thái kiều gia đình văn vũ 頽墻敬天殿水溢二尺二寸,Đồi tường Kính Thiên điện thuỷ ải nhị xích nhị thốn 因耒山水𨄹戈,nhân rồi sơn thuỷ dạo qua -為縁𢧚沛勿奈,vì duyên nên phải vật nài 百日之外用青黑,bách nhật chi ngoại dụng thanh hắc -漢羅𠊛顛,phong hán là người điên -対庄哀𫀅朔,đói gầy chẳng ai xem sóc 恬卦意拯固𠅜醜,điềm quẻ ấy chẳng có lời xấu 群埃拱動𢚸圭吟𠿯,còn ai cũng động lòng quê ngậm ngùi 佛前産固每圖金銀,Phật tiền sẵn có mọi đồ kim ngân 順帆率㐌景芙蓉,thuận buồm thoắt đã cảnh phù dung 枚𡢐油固包𣇞,Mai sau dù có bao giờ 鄰羅厭𠳨每𠳒浪牢奇於恪𠊛閉台,lân la ướm hỏi mọi lời rằng sao cả ở khác người bấy thay -王顧謂陳鉄曰有乾統王尚在後汝若欲追吾等乾統至此恐汝軰皆為泉下之鬼也,phúc vương cố vị trần thiết viết hữu càn thống vương thượng tại hậu nhữ nhược dục truy ngô đẳng càn thống chí thử khủng nhữ bối giai vi tuyền hạ chi quỷ dã 󰜌行𫽄𠳨𫽄查,Hưng hành chẳng hỏi chẳng tra 外連水軍戰艦岸上兵象對壘未嘗一戰,Ngoại liên thuỷ quân chiến hạm ngạn thượng binh tượng đối luỹ vị thường nhất chiến 他忍𠲝吟唏渃呂,thà nhịn đói cầm hơi nước lã 㘇午怒持髙濕,vang ngõ nọ chày cao thấp 唋從𢪀買劍塘操𨆢,Dơ tuồng nghỉ mới kiếm đường tháo lui 𢢆𠇮𥒥󰞺鐄派,Thẹn mình đá nát vàng phai -"别𡢐尼眾奴炙迍𫥨外囯縱橫𦓡継業吒𤾓𠦳𥛉官𢀲吀𧍋𪽋心"," biết sau này chúng nó chả đón ra ngoại quốc tung hoành mà kế nghiệp cha trăm nghìn lạy quan lớn xin ngài ưu tâm " 𧚠襖,sống áo 官柱國拯特渚遣㝵逐排𤽗余生吘𥙩蒸意把珠,quan trụ quốc chẳng được chớ khiến người giục vời ngươi dư sinh ngỏ lấy chưng ý trả châu 浽圭擬󰜋𠄩調昂昂,Nỗi quê nghĩ một hai điều ngang ngang @@ -42653,7 +38034,6 @@ 定罪有差,định tội hữu sai 癸丑五年莫景曆六年明嘉靖三十二年帝移立行在于安場,Quý Sửu ngũ niên Mạc Cảnh Lịch lục niên Minh Gia Tĩnh tam thập nhị niên Đế di lập hành tại vu Yên Trường 十二月𠕋皇長子昑丘錦切為皇太子納興道王長女為太子妃,thập nhị nguyệt sách hoàng trưởng tử khâm khâu cẩm thiết vi hoàng thái tử nạp hưng đạo vương trưởng nữ vi thái tử phi -南無⿱莊,na mô mộng trang 除些𨅌𣇊𦋦塲𠱊咍,chờ ta vài bữa ra trường sẽ hay 問曰汝何由在此汝諧倉卒伏地對曰臣以習𭓇誤在此耳,Vấn viết Nhữ hà do tại thử Nhữ Hài thương tốt phục địa đối viết Thần dĩ tập học ngộ tại thử nhĩ 取中格阮廷柱等六名,Thủ trúng cách Nguyễn Đình Trụ đẳng lục danh @@ -42666,21 +38046,17 @@ 多閹割童男及𠬧各處銅錢驛送金陵,Đa yêm cát đồng nam cập thu các xứ đồng tiền dịch tống Kim Lăng 察身心煉性識,xét thân tâm rèn tính thức 包𣉹朱𤠲㧅花,bao giờ cho khỉ đeo hoa -苖庄固魯共泛制,địch chẳng có lỗ 日章謀誅季犛,nhật chương mưu tru quý li 別包謀斫𠫾𧗱低之,biết bao mưu chước đi về đây chi -陀山南海京,dà sơn nam hải kinh 𣷷柳買移船䢐月,bến liễu mới dời thuyền chở nguyệt 博楊傕㐌傕耒,bác dương thôi đã thôi rồi 朱些蒸丐管赭丐管赭固蒸𡨧𪹘焒,cho ta chưng cái quản đỏ cái quản đỏ có chưng tốt rờ rỡ 為國之忠百世之下猶可想也,Vi quốc chi trung bách thế chi hạ do khả tưởng dã 定勾訟外任令八内大行遣左僕射參知政事掌内密院事,Định câu tụng ngoại nhiệm Lệnh bát nội đại hành khiển tả bộc xạ tham tri chính sự chưởng nội mật viện sự 󰘇房扦日䋥毛,cửa phòng then nhặt lưới mau -爫身𡥵𡛔弹婆,làm thân con gái đàn bà 家樓以觀之比天子幸廟泊寺之例,gia lầu dĩ quan chi tỉ Thiên tử hạnh miếu bạc tự chi lệ 𩃳𦎛𤇥𤍊𥪝萌,bóng gương lấp ló trong mành 崇侯招󰮗㤕車,sùng hầu chiu chắt xót xa -決𢚸𣘈鉄底名𥪝𠁀,quyết lòng son sắt để danh trong đời 八月有無頼僞徒啸聚於永頼瑞英地方僣號應天,bát nguyệt hữu vô lại nguỵ đồ khiếu tụ ư vĩnh lại thuỵ anh địa phương tiếm hiệu ứng thiên 二十九日旨揮御前各軍五道諸衛軍鎮軍及省院局人各帶口粮用一箇月并戦袍噐甲等件限十一月十五日尽數就土分黜目習藝,nhị thập cửu nhật chỉ huy ngự tiền các quân ngũ đạo chư vệ quân trấn quân cập sảnh viện cục nhân các đái khẩu lương dụng nhất cá nguyệt tịnh chiến bào khí giáp đẳng kiện hạn thập nhất nguyệt thập ngũ nhật tận sổ tựu thổ phận truất mục tập nghệ 要求,yêu cầu @@ -42701,8 +38077,6 @@ 𣜾雙尼怒迻𫈜𧁵,chửa xong nơi nọ đưa trầu vỏ 時强盗𥘉起名文慶者為盗𣁰有稱捕得强盗一人送官謂是文慶,Thời cường đạo sơ khởi danh Văn Khánh giả vi đạo đẩu Hữu xưng bổ đắc cường đạo nhất nhân tống quan vị thị Văn Khánh 太宗文皇帝立經陳紀奠國势於金湯端本洪源深仁厚澤,Thái Tông Văn Hoàng Đế lập kinh trần kỷ điện quốc thế ư kim thang đoan bản hồng nguyên thâm nhân hậu trạch -故事凣尚公主薨若違背並不得改娶其或私娶必回互隐匿天珍薨威肃伏地泣哭不䏻起帝臨䘮左右扶掖始䏻出見人皆謂必不復娶而威肃再娶徽聖文惠公光朝尚上珍公主薨明宗臨其䘮文惠迎見陳奏若無戚容人皆謂必復娶然文惠出家終其身,Dĩ Bùi Mộc Đạc vi Trung thư thị lang -縵鵉襘鳯請台床𤘋,màn loan gối phụng thảnh thơi giường ngà 胡公体󰘚殷勤𠳨𠻃,Hồ công thấy mặt ân cần hỏi han 悲󱤗別𢪀爫牢塘󰅹𧼋抒塘󰅹𬟥湯,bây chừ biết nghĩ làm sao đường nào chạy chữa đường nào thuốc thang 夫人𠸦斫拱牟,phu nhân khen chước cũng mầu @@ -42711,7 +38085,6 @@ 拔苗擼󰏷挭迻𡏡連,bạt miêu nhổ mạ gánh đi ruộng liền 𠄩蹎蹅𫴋能能𢩮,hai chân đạp xuống năng năng nhắc 󱧔溪渃洟𢱖蓝岩,lạch khe nước rỉ mó lam nham -醝迷𢲩襖麻𧗱,say mê cắp áo mà về 󰜋𠀲羅𠇖壳﨤回顛捐從󱀄劍咹立業,một đứa là bợm xác gặp hồi đen quen tuồng cũ kiếm ăn lập nghiệp 九霄永北辰高,cửu tiêu vắng bắc thần cao 𢚸群𠳚盎𩄲鐄,Lòng còn gửi áng mây vàng @@ -42734,7 +38107,6 @@ 蒸欺王室幼冲,chưng khi vương thất ấu xung 後之使占城不拜國主自汝諧始,Hậu chi sứ chiêm Thành bất bái quốc chủ tự Nhữ Hài thuỷ 定奏章失格事例如字行髙下及點污枝類從翰林院侍毒兼東閣大𭓇士申仁忠之奏也,định tấu chương thất cách sự lệ như tự hành cao hạ cập điểm ô chi loại tòng hàn lâm viện thị độc kiêm đông các đại học sĩ thân nhân trung chi tấu dã -𫨩之事諌𥑥𦋦𦟐,hay chi sự rán sành ra mỡ 風雲爲之變色日月惨以無光,phong vân vi chi biến sắc nhật nguyệt thảm dĩ vô quang 李叔献既受命而斷割貢献,Lí Thúc Hiến ký thụ mệnh nhi đoạn cát cống hiến 詔諸賣田池不得倍錢還贖違者有罪,Chiếu chư mại điền trì bất đắc bồi tiền hoàn thục vi giả hữu tội @@ -42742,7 +38114,6 @@ 𣳔秋如󰋞干愁,Dòng thu như XỐI cơn sầu 預怒固堆󰅹固怛核箕筭旦吏筭都,dợ nọ có đôi nào có đứt cây kia toan đắn lại toan đo 𧗱珠𢵼玉易它如󱉁,vể châu vớt ngọc dễ đà như chơi -更𣌉𫴇𫴇𦊚边崔󱋔哭吏𡃚𠯇嘆,canh khuya vắng vắng bốn bên thôi năn nỉ khóc lại rền rĩ than 占主茶全以憂悖成疾至是死,Chiêm chủ Trà Toàn dĩ ưu bội thành tật chí thị tử 一士王之時雖有守任然王以諸侯當國國人皆呼爲王守任徒爲虚設而王之貴重威服百蠻不下趙武後代追封王爵故表而出之𭁈諸王同,nhất sĩ vương chi thời tuy hữu thú nhiệm nhiên vương dĩ chư hầu đương quốc quốc nhân giai hô vi vương thú nhiệm đồ vi hư thiết nhi vương chi quý trọng uy phục bách man bất hạ triệu vũ hậu đại truy phong vương tước cố biểu nhi xuất chi dữ chư vương đồng 娘呌阻胣闭除,nàng kêu trở dạ bấy chừ @@ -42764,7 +38135,6 @@ 箕埃虚海船漁隐,kìa ai hơ hải thuyền ngư ẩn 別󰠲󰅹坦󰅹𡗶,biết đâu nào đất nào trời 之子也,chi tử dã -䋦情娘買賖𧵆咀嘆,mối tình nàng mới xa gần thở than 丐𤙭吸,cái bò cạp 𥘷五陵招賞,trẻ ngũ lăng gieo thưởng 柳蒲命𡨹𥙩𠇮朱咍,Liễu bồ mình giữ lấy mình cho hay @@ -42778,12 +38148,10 @@ 庒𤷍庒󱩎只香香,chẳng gầy chẳng béo chỉ nhàng nhàng 温潤經易𠇍𢆥,ôn nhuần kinh dịch mấy năm 惑未有盡信猶且閉城拒守,hoặc vị hữu tận tín do thả bế thành cự thủ -瓊𠖰寔𣌋,quỳnh dậy thật sớm 陞山寄侯秩知諒州軍事賜昌爵大僚𤤻,Thăng Sơn ký hầu trật tri Lạng Châu quân sự tứ Xương tước Đại liêu ban 𰿘業朗安閑體性,muôn nghiệp sáng an nhàn thể tính 礼常㐌院𠬠𠄩,Lễ thường đã VẸN một hai 󱝝呌咟住𬛀昆役之急急奔奔𧼋𢙇,cả kêu bớ chú cõng con việc chi gấp gấp bon bon chạy hoài -己亥八年宋嘉熙三年春正月復授馮佐周入内太傅遣㱕即墨鄕起造宫室殿宇二,Kỉ Hợi bát niên Tống Gia Hi tam niên xuân chính nguyệt phục thụ Phùng Tá Chu Nhập nội Thái Phó khiến quy Tức Mặc hương khởi tạo cung thất điện vũ 城楼焒𤈜,thành lâu lửa cháy 門閾額㪯北昂󰑼包,môn vực ngạch cửa bắc ngang ra vào 濁如渃𤂬買沙姅潙,đục như nước suối mới sa nửa vời @@ -42800,9 +38168,7 @@ 𠳨浪像𧘇像之,Hỏi rằng Tượng ấy tượng chi 令旨,Lệnh chỉ 七里不及戦死,Thất Lí bất cập chiến tử -𡗶生翁秀吉,trời sinh ông tú cát 鶯呐幽於燕呐幽於,oanh nói u ơ yến nói u ơ -𠓀箕丕侵役夷,trước kia vậy xăm việc gì 𢴑𢬣倍逴𠓨茹,dắt tay vội rước vào nhà 花油扡𦑃𦲿群撑𣘃,Hoa dù rã cánh là còn xanh cây 曲承美遣使求節鉞於梁,khúc thừa mĩ khiển sứ cầu tiết việt ư lương @@ -42811,12 +38177,10 @@ 於是,Ư thị 𬂙𦋦𦰟𦹵𦲿核,Trông ra ngọn cỏ lá cây 所以惠民,sở dĩ huệ dân -鉢粓叉如恩社稷,bát cơm xoa nhờ ơn xã tắc 太學生四十八名出身有差,Thái học sinh tứ thập bát danh xuất thân hữu sai 遣牙校費崇德如宋,khiển nha hiệu phí sùng đức như tống 特吟哦乙舍吟哦,được ngâm nga ắt sá ngâm nga 雲仙払於󰋞鐄固咍,vân tiên chàng ở suối vàng có hay -𤳇司馬相如𠁀𠓀,trai tư mã tương như đời trước 又有都校羅行恭都校猶言都將久專府政麾下精兵二千都護中軍纔嬴兵數百,hựu hữu đô hiệu la hành cung đô hiệu do ngôn đô tướng cửu chuyên phủ chính huy hạ tinh binh nhị thiên đô hộ trung quân tài doanh binh sổ bách 㕵渃󰣡热去血散,uống nước thời nhiệt khử huyết tan 𡎥仍抵奴󰭼分𤵺湥󰋇吝𢯏藕離絲,ngồi dưng để nó lấy phần dại dột mấy lần bẻ ngó lìa tơ @@ -42828,18 +38192,14 @@ 先是人宗殯宫權安延賢殿,tiên thị nhân tông tấn cung quàn an diên hiền điện 他如吳免阮令喬表本是宦官之臣其死宜矣嗚呼楊䧺投閣非不忠且義而臣莽之罪難逃,Tha như Ngô Miễn Nguyễn Lệnh Kiều Biểu bản thị hoạn quan chi thần kì tử nghi hĩ Ô hô Dương Hùng đầu các phi bất trung thả nghĩa nhi thần Mãng chi tội nan đào 秦銀𨅸椊除𥹰,tần ngần đứng suốt giờ lâu -㫧末過於庄朱麻哿,chẳng cho mà cả 𣋚𫢩庒別𣋚芇,hôm nay chẳng biết hôm nào 哭嘆坤掣事情,Khóc than khôn xiết sự tình -𧊉浪𢆥𣎃春,bướm rằng năm tháng xuân -朱𢧚晋埕秦𣼽,cho nên tấn chình tần lẳng 𢀲𦋦威𢀲碎停分碎,Lớn ra uy lớn tôi đành phận tôi 然艨艟粮船皆沉溺無一人生還者,nhiên mông đồng lương thuyền giai trầm nịch vô nhất nhân sinh hoàn giả 󰕛意默𤽗󰏙點撰,chúng ấy mặc ngươi xem điểm chọn 春二月宋帝遣交州刺史檀和之討林邑,Xuân nhị nguyệt Tống Đế khiển Giao Châu Thứ sử Đàn Hoà Chi thảo Lâm Ấp 講素得傳家文武任獨當監國元良,giảng tố đắc truyền gia văn vũ nhậm độc đương giám quốc nguyên lương 貝欺塊𬮌𢴑情𫽄蹺,Với khi khỏi cửa dứt tình chẳng theo -固勃買糊,có bột mới hồ 文巧可等乘勝縱兵擊之大破於冷水溝丹舍斬首萬餘級獲人馬各千餘陷溺溪澗者不可勝計,văn xảo khả đẳng thừa thắng túng binh kích chi đại phá ư lãnh thuỷ cấu đan xá trảm thủ vạn dư cấp hoạch nhân mã các thiên dư hãm nịch khê giản giả bất khả thắng kể 紀,kỷ 牛欄󰑼󱕖𬌥,ngưu lan là chuồng trâu @@ -42850,7 +38210,6 @@ 細府天長杜宜𢭗共伴𬟗󰑼𠊛禅師,tới phủ thiên trường đỗ ngơi nương cùng bạn cũ là người thiền sư 哙探屡奴群仃尼芇,hỏi thăm lũ nó còn dừng nơi nao 及官軍失利舟師皆散王欲從山脚行,cập quan quân thất lợi chu sư giai tán vương dục tòng sơn cước hành -𠊚如閣鳯重,người như gác phượng trùng 六月帝自應豊行宫幸蓩仁行宫入内常侍中丞牟俞都奉㫖宣示内外臣僚曰黄龍見于行宫之秘殿惟宫女宦官見之,Lục nguyệt đế tự Ứng Phong hành cung hạnh Lí Nhân hành cung Nhập nội thường thị trung thừa Mâu Du Đô phụng chỉ tuyên thị nội ngoại thần Liêu viết Hoàng long hiện vu hành cung chi bí điện duy cung nữ hoạn quan kiến chi 𥴙踈踈𠄩㯲竹床㙮㙮蔑㘨香,giậu thưa thưa hai khóm cúc giường thấp thấp một nồi hương 儈頭淪𫴋𠃅茹󰟩咮吏罪平𠀧焒燶,cúi đầu luồn xuống mái nhà giấm chua lại tội bằng ba lửa nồng @@ -42866,7 +38225,6 @@ 身菩提𢚸明鏡牌拁𩈘壁行廊,thân bồ đề lòng minh kính bài giơ mặt vách hành lang 𠦳𫷜埃固𠸦兜黄巢,Nghìn năm ai có khen đâu Hoàng Sào 󰟀空底妬㝵賒渚米,buồng không để đó người xa chưa về -𨅸吏凭蹎辰罕特,đứng lại vững chân thì hẳn được 共饒吏祝󱋓瓊交歡,Cùng nhau lại chuốc chén quỳnh giao hoan 茹㕑功役拱𧀟,nhà chùa công việc cũng đầy 件𣍊所廵無所使欺辰柴數𣅶柴良,kiện hết sở tuần vô sở sứ khi thì thầy số lúc thầy lang @@ -42882,16 +38240,13 @@ 俸空謨󰞽職愁擬芇,Bỗng không mua não chuốc sầu nghĩ nao 楚王判畧凱鐄,sở vương phán trước ngai vàng 𤾓𢆥強塊㗂娘妯,nghìn năm càng khỏi tiếng nàng dâu -時時憲文󰱇等渡會統海口由宜春左澳而進奮擊賊徒,thời thì hiến văn tuyển đẳng độ hội thống hải khẩu do nghi xuân tả ao xã danh nhi tiến phấn kích tặc đồ 牟婵咹默㐌於𣘽𣙩,Màu thiền ăn mặc đã ưa nâu sồng 吀朱󰟼土󰜋堆噲󰑼荅底𥙩𠊛死生,xin cho tiện thổ một doi gọi là đắp để lấy người tử sinh 其維䄚應廢㱕母姓,Kì Duy Tào ưng phế quy mẫu tính 敢有故違明令誘求幼小之人圖遂奸計者以虚論,Cảm hữu cố vi minh lệnh dụ cầu ấu tiểu chi nhân đồ toại gian kế giả dĩ hư luận 偽信王缺名起兵㨿武崖使偽寕國公缺名将兵拒戦于太原,Nguỵ Tín Vương khuyết danh khởi binh cứ Vũ Nhai sử nguỵ Ninh quốc công khuyết danh tương binh cự chiến vu Thái Nguyên -江南想望忉𢚸𢘾傷,giang nam tưởng vọng đau lòng nhớ thương 尚子文將家属來降,Thượng tử Văn tương gia thuộc lai hàng 琮初爲御史,Tông sơ vi Ngự sử -縁香焒陳珠,duyên hương lửa trần châu 吏󰝡各跡犯圖侯查,Lại đem các tích phạm đồ hậu tra 願陛下早攑賢嗣正位東宫以慰天下之望,Nguyện bệ hạ tảo cử hiền tự chính vị Đông cung dĩ uý thiên hạ chi vọng 𣘾幽𬚸𦛞蒲灰油󰭧膉󰜋捻茶艚󰜋唏,vai u thịt bắp bồ hôi dầu lông nách một nắm chè tàu một hơi @@ -42903,7 +38258,6 @@ 場大斈,trường đại học 亇恧哿俸,cá nóc cả bụng 吀埃停𠬖𪽣荒,xin ai đừng bỏ ruộng hoang -仍𣎀𣋚意鐘床,những đêm hôm ấy chung giường 計𢆥㐌𠀧𦊛隔演,kể năm đã ba tư cách diễn 𠊛悁景𫢋𨆁蹎擉,người quen cảnh phật chen chân xọc 二十七日上御敬天殿親策問以理数,Nhị thập thất nhật thượng ngự Kính Thiên điện thân sách vấn dĩ lí số @@ -42921,14 +38275,12 @@ 敢曰施恩望報哉,Cảm viết thi ân vọng báo tai 卒,Tốt 吹𪻒客興𨑮分,xui lòng khách hứng mươi phần -於低庄固末功󰠲,chẳng có mất công đâu 無厨爫斫𠜯頭,vô chùa làm chước cạo đầu 𤑟牟冲玉𤽸牙,Rõ màu trong ngọc trắng ngà 而國峻未嘗與一人爵也,nhi quốc tuấn vị thường dữ nhất nhân tước dã 边沛,bên phải 𡥵𪅆奴𣵰𡥵𪂮奴󱗠,con le nó lặn con cò nó bay 󰝡朱󱋓茦𬑉連𤎜𦋦,ðem cho chén thuốc mắt liền sáng ra -堂拜祖茄接賓,đường bái tổ nhà tiếp tân 十一月明遣行人郭濟朱弼等隨告哀使黎偉,thập nhất nguyệt minh khiển hành nhân quách tế chu bật đẳng tuỳ cáo ai sứ lê vĩ 太后曰且此恐其中有寃者,thái hậu viết thả thử khủng kì trung hữu oan giả 敬止率軍襲戦於江中,Kính Chỉ suất quân tập chiến ư giang trung @@ -42943,7 +38295,6 @@ 桃僊㐌𤊰𢬣凡,Đào tiên đã bén tay phàm 帝及宣慈皇太后俱遇害,Đế cập Tuyên Từ hoàng thái hậu cụ ngộ hại 帆高撩𬆅𦑃耑提澄縣錫氷沔𣾼𨖅,buồm cao treo thẳng cánh suyền đè chừng huyện tích băng miền vượt sang -功名事業𨑮分恪𠊚,công danh sự nghiệp mười phân khác người 󰘚如藍覩,mặt như chàm đổ 蒸意校分固部固卒,chưng ấy hiệu phân có bộ có tốt 投,đầu @@ -42951,7 +38302,6 @@ 爫朱苔墮拮頭拯𨖲,làm cho đày đoạ cất đầu chẳng lên 梁吏部尙書蔡樽以并姓無前賢除廣陽門郎,Lương Lại bộ Thượng thư Sái Tôn dĩ Tinh tính vô tiền hiền trừ Quảng Dương môn lang 課意類邪淫𢲣陵󰀑丕,thuở ấy loài tà dâm lung lăng lâu vậy -礼其麻其帝,lấy cày sắt mà cày đấy 聖宗皇帝諱晃太宗適長子也母顯慈順天皇太后李氏因太宗夢上帝授以寶劎后遂有娠以天應正平九年庚子九月二十五日午時誕生尋立為皇太子太宗遜位遂𡸈大寶在位二十一年遜位十年壽五十一歲崩于仁壽宫塟裕陵,thánh tông hoàng đế huý hoảng thái tông thích trưởng tử dã mẫu hiển từ thuận thiên hoàng thái hậu lí thị nhân thái tông mộng thượng đế thụ dĩ bảo kiếm hậu toại hữu thần dĩ thiên ứng chính bình cửu niên canh tí cửu nguyệt nhị thập ngũ nhật ngọ thời đản sinh tầm lập vi hoàng thái tử thái tông tốn vị toại khởi đại bảo tại vị nhị thập nhất niên tốn vị thập niên thọ ngũ thập nhất tuế băng vu nhân thọ cung táng dụ lăng 僧時先倡碎吀續題,tăng thì tiên xướng tôi xin tục đề 帝常論在朝諸臣云朕有二失一曰政令施爲違道干󰕑二曰素尸在位擾乱天工,Đế thường luận tại triều chư thần vân Trẫm hữu nhị thất nhất viết chính lệnh thi vi vi đạo can dự nhị viết tố thi tại vị nhiễu loạn thiên công @@ -42960,13 +38310,10 @@ 𢧚𫥨𢬣銃𢬣旗,nên ra tay súng tay cờ 初明人之入,Sơ Minh nhân chi nhập 季犛曰我志先定汝何言哉至是行之,quý li viết ngã chí tiên định nhữ hà ngôn tai chí thị hành chi -如海陵縣曰海陵王之類是也公則皇太子親王眾子受封以美字為號侯則嗣親王公長子受封以美字為號伯則皇太孫自親王公眾子親公主長子受封以美字為號子則視正一品親公主眾子侯伯長子受封以羙字為號男則視從一品追贈親公主長子侯伯眾子受封以美字為號然皇宗其例有入自佐國使至敘恩使是也其次勳臣列爵非碩德元勳舊勞於國不可濫封如國公郡公以府縣為號,như hải lăng huyện viết hải lăng vương chi loại thị dã công tắc hoàng thái tử thân vương chúng tử thụ phong dĩ mĩ tự vi hiệu như triệu khang công chi loại thị dã hầu tắc tự thân vương công trưởng tử thụ phong dĩ mĩ tự vi hiệu như vĩnh kiến hầu chi loại thị dã bá tắc hoàng thái tôn tự thân vương công chúng tử thân công chúa trưởng tử thụ phong dĩ mĩ tự vi hiệu như tĩnh cộng bá chi loại thị dã tử tắc thị chính nhất phẩm thân công chúa chúng tử hầu bá trưởng tử thụ phong dĩ mĩ tự vi hiệu như kiến xương tử chi loại thị dã nam tắc thị tòng nhất phẩm truy tặng thân công chúa trưởng tử hầu bá chúng tử thụ phong dĩ mĩ tự vi hiệu như quảng trạch nam chi loại nhiên hoàng tôn kì lệ hữu nhập tự tá quốc sứ chí tự ân sứ thị dã kì thứ huân thần liệt tước phi thạc đức nguyên huân cựu lao ư quốc bất khả lạm phong như quốc công quận công dĩ phủ huyện vi hiệu 河東󰜋带渃冲漂朗蕩船情煮󰠱𣛨,hà đông một dải nước trong veo lãng đãng thuyền tình chở nặng chèo 厨𠸗,chùa xưa 軍莫兵驚會棄船登岸走散,Quân Mạc binh kinh hội khí thuyền đăng ngạn tẩu tán -杶雪撫𡏧𪀄𠵎蝼,đụn tuyết phủ bụi chim gù 度𡳤,đạc đo -高山流水知音𠊛,cao sơn lưu thuỷ tri âm người 武耿驛奏言作乱者,vũ cảnh dịch tấu ngôn tác loạn giả 未幾降為太子賓客,Vị cơ giáng vi Thái tử tân khách 因贈稷冕及松能松能無所考并爲關内侯,Nhân tặng Tắc Miện cập Tùng Năng Tùng Năng vô sở khảo Tịnh vi quan nội hầu @@ -42984,8 +38331,6 @@ 󰟀冲尼浽主張扵茹,Buồng trong LẠI nỗi chủ trương ở nhà 明人覘知之以水軍犯鹹子䦕,Minh nhân xiêm tri chi dĩ thuỷ quân phạm Hàm Tử quan 敢嗔讀吏底推朱穷,dám xin đọc lại để suy cho cùng -甎甓󰑼丸辣𡏦司皮,chuyên bích là hòn gạch lát xây tư bề -瓊假格空别𤤰,quỳnh giả cách không biết vua 令清華各縣社經兵漂散者許回本貫復業安居,lệnh thanh hoa các huyện xã kinh binh phiêu tán giả hứa hồi bản quán phục nghiệp an cư 因𢚸些旺執坤通,nhân lòng ta vướng chấp khôn thông 𫧣𪫶𣋀𫵈箕𠄼𠀧丐於方東,năm nắm sao mọn kia năm ba cái ở phương đông @@ -42995,7 +38340,6 @@ 𠳒圭抇𢶒容𨱽,Lời quê nhặt gói dông dài 卑小而精勇亦得上充,Ti tiểu nhi tinh dũng diệc đắc thượng sung 刼尼緣㐌負緣,Kiếp này duyên đã phụ duyên -又差属将提督󱗯郡公申文觥參督頼郡公閔文蓮該��阮如珪黎文進黎文暿等屯接武朗郡公頼世時屯明良控禦賊徒,hựu sai thuộc tướng đề đốc nam quận công thân văn quanh tham đốc lại quận công mẫn văn liên cai đội nguyễn như khuê lê văn tiến lê văn hi đẳng đồn tiếp vũ xã danh lăng quận công lại thế thì đồn minh lương xã danh khống ngự tặc đồ 臺𦎛𤐝典𨁪䕯朱庒,đài gương soi đến dấu bèo cho chăng 外香水㗂魚永永喠㗅寬𢴿󱩫边江,ngoài hương thuỷ tiếng ngư văng vẳng giọng hò khoan chèo thẳng biên giang 𢚸些卞安𫴋,lòng ta bèn yên xuống @@ -43005,7 +38349,6 @@ 摺耀𦲿𬰅梗𪀄,Dập dìu lá gió cành chim 戊子唐憲宗純元和三年,Mậu Tí Đường Hiến Tông Thuần Nguyên Hoà tam niên 丿󰠲陣𩙌捲旗旦𣦍,phút đâu trận gió cuốn cờ đến ngay -𠓨疎官榜,vào thưa quan bảng 福及情期知識,phúc gặp tình cờ tri thức 包󰘵椥𪱴底停蔑尼,bao nhiêu tre nứa để dành một nơi 周禮曰賊賢害民則伐之負固不服則侵之聖賢經世之言古今一律我國家混一區宇統御華夷虎落蛇,chu lễ viết tặc hiền hại dân tắc phạt chi phụ cố bất phục tắc xâm chi thánh hiền kinh thế chi ngôn cổ kim nhất luật ngã quốc gia hỗn nhất khu vũ thống ngự hoa di hổ lạc xà @@ -43015,10 +38358,8 @@ 然自壬戌至癸未或六年一舉或五年一科而三年一科以是年丙戌爲始,nhiên tự nhâm tuất chí quý mùi hoặc lục niên nhất cử hoặc ngũ niên nhất khoa nhi tam niên nhất khoa dĩ thị niên bính tuất vi thuỷ 𩅹淫洟,mưa dầm dề 前吳王,tiền ngô vương -戊戌十二年十一月以後順宗光泰元年明洪武二十一年夏五月以陳杜為宫令,cố thánh nhân tất biện chi ư tảo nhi cẩn lí sương chi tiệm yên hồ thị soán trần phi đặc nghệ hoàng bất cẩn kì tiệm nhi hựu khải kì đoan dã 人帝奪起義兵削平明賊,nhân đế đoạt khởi nghĩa binh tước bình minh tặc 二月營城内號龍鳳城及重修國子監,Nhị nguyệt doanh thành nội hiệu Long Phụng thành cập trùng tu Quốc tử giám -外𡑝䏾月冲幔聀,ngoài sân bóng nguyệt trong màn giấc 左相國澄曰臣不怕戰但怕民心之從違耳,Tả tướng quốc Trừng viết Thần bất phạ chiến đản phạ dân tâm chi tòng vi nhĩ 九月十五日戌時月食,Cửu nguyệt thập ngũ nhật Tuất thời nguyệt thực 援𩄲𧿆㳥闭𣇞仕咍,vén mây dẫy sóng bấy giờ sẽ hay @@ -43035,8 +38376,6 @@ 蕙香𠶗𠽋󰜋茹,Huệ hương sực nức một nhà 芒句不孝㐌仃,mang câu bất hiếu đã đành 𣜾𧶭辰本群𨱽𧶭辰󱮂㐌蹺埃𠅎耒,chưa buôn thì vốn còn dài buôn thì vốn đã theo ai mất rồi -咍法,rộng tìm tay hay phép -身󰱧命穷莎共地獄,thân hoại mệnh cùng 軍粮噐械皆没于賊,quân lương khí giới giai một vu tặc 曲󰠲奄爱春情,khúc đâu êm ái xuân tình 埃𥆂特些,ai nhằm được ta @@ -43045,7 +38384,6 @@ 牟脂粉漣羕乳娘西子,màu chi phấn trơn dường vú nàng tây tử 王甚喜以金盤盛之置盤殿上,Vương thậm hỉ dĩ kim bàn thịnh chi trí bàn điện thượng 冬十月占人㓂清化范古無命季犛将兵禦之,đông thập nguyệt chiêm nhân khấu thanh hoá phạm cổ vô mệnh quý li tương binh ngự chi -庒生拱㗂𬁖沙,chẳng xinh cũng tiếng sao sa 匡扶國難則,khuông phù quốc nạn tắc 数,số 矯󱏹船㐌𦋦潙,kiều buồm thuyền đã ra vời @@ -43058,9 +38396,7 @@ 丿󰦓𠫾﨤信茄󰝂书,phút đâu đi gặp tin nhà đem thư 韶溪伯吳恕作亂伏誅,Thiều Khê bá Ngô Thứ tác loạn phục tru 益稷曰汝無乃昭道王家書兒耶昭道王名光昶太宗󰱃子盖稷同母兄代乏曰時事變遷代乏素為昭道王書兒今為使者亦如平章初為帝子今反為降虜人也,Ích Tắc viết Nhữ vô nãi Chiêu Đạo vương gia thư nhi gia Chiêu Đạo Vương danh Quang Xưởng Thái Tông thứ tử cái Tắc đồng mẫu huynh Đại Phạp viết Thời sự biến thiên Đại Phạp tố vi Chiêu Đạo Vương thư nhi kim vi sứ giả diệc như Bình chương sơ vi Đế tử kim phản vi hàng lỗ nhân dã -尼底搭𠓨朱埃,này để đắp vào cho ai 至是司㓂鄭克復始請以軍民鄕貢維謙等充監生而生徒中鄕貢反不得入國子監,chí thị tư khấu trịnh khắc phục thuỷ thỉnh dĩ quân dân hương cống duy khiêm đẳng sung giám sinh nhi sinh đồ trúng hương cống phản bất đắc nhập quốc tử giám -辛𨐮,tân cay 昭靈皇太后宴羣臣於別殿謂之曰當今先帝賔天嗣皇幼冲占城失禮北人㓂邉,chiêu linh hoàng thái hậu yến quần thần ư biệt điện vị chi viết đương kim tiên đế tấn thiên tự hoàng ấu xung chiêm thành thất lễ bắc nhân khấu biên 第四塲策一道經史時務中出題限一千字,Đệ tứ trường sách nhất đạo kinh sử thời vụ trung xuất đề hạn nhất thiên tự 󰝂𠇮𠫾補戰場如空,ĐEM mình đi bỏ chiến trường như không @@ -43111,7 +38447,6 @@ 𫴬疑篤虐,dối ngờ dốc ngược 欺𪰛鉢渃𨉞粓𤼸𠊛,khi thời bát nước lưng cơm dâng người 前使者自東都至西京十二日錡行八日及到舘遍觀形勢,Tiền sứ giả tự Đông Đô chí Tây Kinh thập nhị nhật quý hành bát nhật cập đáo quán biến quan hình thế -縣弘化省清化,huyện hoằng hoá tỉnh thanh hoá 自是莫兵洶七驚恐守禦者多被斬刺,tự thị mạc binh húng thất kinh khủng thủ ngự giả đa bị trảm thích 讀詩愁払審曾拘,đọc thơ sầu chàng thẩm từng câụ 天下歸心,thiên hạ quy tâm @@ -43122,8 +38457,6 @@ 𠀧𢆥渚論𠬠勾生誠,ba năm chưa trọn một câu sinh thành 楊后自𦖑別情,dương hậu từ nghe biết tình 別㝵別󰘚別𢚸爫牢,biết người biết mặt biết lòng làm sao -吨低固客媽桃,đồn đây có khách má đào -咳払喂咳払喂妾𤊰縁払固世傕,hỡi chàng ôi thiếp bén duyên chàng có thế thôi 因號褚家為山呼社,nhân hiệu chử gia vi sơn hô xã 朱英𠫾󱘒渃𡽫高平,cho anh đi trẩy nước non cao bằng 戊午景統元年明弘治十一年春正月十六日勑諭内外,Mậu Ngọ Cảnh Thống nguyên niên Minh Hoằng Trị thập nhất niên Xuân chính nguyệt thập lục nhật sắc dụ nội ngoại @@ -43154,7 +38487,6 @@ 躁尋,rảo tìm 官攬擾其民并私殺丹田縣武舍安傳等社土酋胡伯光等四人,quan lãm nhiễu kì dân tịnh tư sát Đan Điền huyện Vũ Xá An Truyền đẳng xã Thổ tù Hồ Bá Quang Đẳng tứ nhân 春二月阮國使宋回上言臣到宋國見庭中有銅匭以受四方章奏臣請倣而行之以達下情帝從之置匭于庭令有言事裁書投其中時有暗投匿名書言英武作亂搜之,Xuân nhị nguyệt Nguyễn Quốc sứ Tống hồi thượng ngôn thần đáo Tống quốc kiến đình trung hữu đồng quỹ dĩ thụ tứ phương chương tấu thần thỉnh phỏng nhi hành chi dĩ đạt hạ tình đế tòng chi trí quỹ vu đình lệnh hữu ngôn sự tài thư đầu kì trung thời hữu ám đầu nặc danh thư ngôn Anh Vũ tác loạn sưu chi -癸未政隆寳應元年,quý mùi chính long bảo ứng nguyên niên tống hiếu tông vĩ long hưng nguyên niên 体𠖰𨱽茹󰞯,thấy dãy dài nhà lớn 十四日戊寅以翰林院侍讀學士行吏科都給事中鄭鉄長為翰林侍講學士權工部右侍郎權國威等處賛治承宣使司參政楊執中為大理寺卿權刑部左侍郎翰林侍讀學士署院事兼兵科都給事中范琚為太僕寺卿權諒山等處賛治承宣參政,thập tứ nhật mậu dần dĩ hàn lâm viện thị độc học sĩ hành lại khoa đô cấp sự trung trịnh thiết trường vi hàn lâm thị giảng học sĩ quyền công bộ hữu thị lang quyền quốc oai đẳng xứ tán trị thừa tuyên sứ ti tham chính dương chấp trung vi đại lí tự khanh quyền hình bộ tả thị lang hàn lâm thị độc học sĩ thự viện sự kiêm binh khoa đô cấp sự trung phạm cư vi thái bộc tự khanh quyền lạng sơn đẳng xứ tán trị thừa tuyên tham chính 八月禁大臣文武百官及命婦女官内殿諸色妻妾婦女等不得出入權勢家交相餽遺囑托以𦤶妨害政事,bát nguyệt cấm đại thần văn võ bách quan cập mệnh phụ nữ quan nội điện chư sắc thê thiếp phụ nữ đẳng bất đắc xuất nhập quyền thế gia giao tương quỹ di chúc thác dĩ trí phương hại chính sự @@ -43162,7 +38494,6 @@ 源恩箕空蕯麻潙,nguồn ơn kia không tát mà vơi 没山精貝没類水精,một sơn tinh với một loài thuỷ tinh 鶯哴固几才情,oanh rằng có kẻ tài tình -兮謳特拯明,được chẳng mừng 裊貪欣時沛舌矣𫍕𠳒意底麻噒,nẻo tham hơn thì phải thiệt hãy ghi lời ấy để mà răn 遣使者邦綽𠄼函舍利孛釋迦,khiến sứ giả vâng rước năm hòm xá lị bụt thích ca 𢯏昌爫檜煺篩昌爫粮咹,bẻ xương làm củi thổi xay xương làm lương ăn @@ -43170,30 +38501,24 @@ 况又大其宫室廣其花圀,Huống hựu đại kì cung thất quảng kì hoa hựu 󰝡𠳒方便𨷑塘孝生,đem lời phương tiện mở đường hiếu sinh 𥙩,lấy -生寄払喂死則歸,sinh ký chàng ơi tử tắc qui 命轉運黎壽老起居蔡惠疇使占城,Mệnh chuyển vận Lê Thọ Lão Khởi cư Thái Huệ Trù sứ Chiêm Thành 情貞渚敢𠯇𪘵,tình riêng chưa dám rỉ răng 𬠥𬟻坦𡳪徐低𠰚𠦳鐄坤贖唒𫽗𥔦,nòng nọc đứt duôi từ đây nhé nghìn vàng khôn chuộc dấu bôi vôi 屬西漢紀,Thuộc Tây Hán KỶ 可代守,khả đại thủ 時哀牢國主乍斗献䧺象四隻及寶物求婚,thời ai lao quốc chủ sạ đẩu hiến hùng tượng tứ chích cập bảo vật cầu hôn -𢝙之女麻𡎢終𣇓,vui chi nữa mà ngồi chung đỉnh 時莫餘黨浦郡公缺名以下水郡公沔郡公𨻫郡公豪郡公瑞郡公梁郡公義郡公及吏部尚書福郡公杜汪禮部尚書洪溪侯汝琮工部尚書同沆吏部左侍郎永山侯吳暐户部左侍郎吳慥東閣𭓇士吳珙寺卿阮瑾山南承政使譚文節海陽承政使范如膠等並詣軍門降服,Thời Mạc dư đảng Phố quận công khuyết danh dĩ hạ Thuỷ quận công Miện quận công Lũng quận công Hào quận công Thuỵ quận công Lương quận công Nghĩa quận công cập Lại bộ Thượng thư Phúc quận công Đỗ Uông Lễ bộ Thượng thư Hồng Khê hầu Nhữ Tông Công bộ Thượng thư Đồng Hàng Lại bộ Tả thị lang Vĩnh Sơn hầu Ngô Vĩ Hộ bộ Tả thị lang Ngô Tháo Đông các học sĩ Ngô Cung Tự khanh Nguyễn Cẩn Sơn Nam thừa chính sứ Đàm Văn Tiết Hải Dương thừa chính sứ Phạm Như Dao đẳng tịnh nghệ quân môn hàng phục 有二鵰並飛引弓欲射且祝之曰我長且貴富中之一𤼵遂疊中,Hữu nhị điêu tịnh phi dẫn cung dục xạ thả chúc chi viết Ngã trưởng thả quý phú trúng chi nhất phát toại điệp trúng 料𠇮世𧘇沛欺世箕,Liều mình thế ấy phải LỪA thế kia 𮗓緣自節啫娘,Giác Duyên từ tiết giã nàng 時帝次黃江内人阮蕢蕢或作蕢學生阮夢莊𡧸奏阮景真鄧悉專權予奪若不早圖恐後難制,thời đế thứ hoàng giang nội nhân nguyễn quỹ quỹ hoặc tác quỹ học sinh nguyễn mộng trang mật tấu nguyễn cảnh chân đặng tất chuyên quyền dư đoạt nhược bất tảo đồ khủng hậu nạn chế -分了𫳵陀乃昂,phận liễu sao đà nảy ngang 賜南馬州道冕為本州大知州知軍民事爵明字,tứ nam mã châu đạo miện vi bản châu đại tri châu tri quân dân sự tước minh tự -𠬠𬆄為主𠄩傷為𫯰,một ngay vì chúa hai thương vì chồng 慶餘戰失利,Khánh Dư chiến thất lợi 𧏵鐄沁渃𬇚囚𠊚坤於𠇍𠊛愚即𠇮,rồng vàng tắm nước ao tù người khôn ở với người ngu tức mình -王一勝𨖲治位,vương nhất thắng lên trị vì 𫏾㙴坎念噉申,trước thềm khúm núm dám thân 來朗𢚸踈吟渚堵外娘環玉篆群香,lai láng lòng thơ ngâm chửa đủ ngồi nương hoàn ngọc triện còn hương 遺骸抇拉𧗱茹,Di hài nhặt sắp về nhà 事世𭁈冷埃𠳨旦保浪翁㐌的𠄩𦖻,sự thế dữ lành ai hỏi đến bảo rằng ông đã điếc hai tai -𣇫𠸗固没聖兒,thuở xưa có một thánh nhi 瀠軍猶以錦江王招安旗撫諭使瑀等來降瑀以錦江王頭示之曰此錦江王之頭也何以詐爲瑀騎象兵進戦同樂處陣陷不屈而死,dinh quân do dĩ cẩm giang vương chiêu an kì phủ dụ sử vũ đẳng lai hàng vũ dĩ cẩm giang vương đầu thị chi viết thử cẩm giang vương chi đầu dã hà dĩ trá vi vũ kị tượng binh tiến chiến đồng lạc xứ trận hãm bất khuất nhi tử 黎來籍其家以來恃有戦功出慢語故也,lê lai tịch kì gia dĩ lai thị hữu chiến công xuất mạn ngữ cố dã 眾𤽗𣈜𨎠蜍孛極󱭹,chúng ngươi ngày trước thờ bụt cực ghín @@ -43202,7 +38527,6 @@ 爲𡥵疎率𦥃調輸功,vì con sơ suất đến điều thua công 夏四月帝幸昌江扈從賞一資,hạ tứ nguyệt đế hạnh xương giang hộ tòng thưởng nhất tư 几好事意𡲤浪准瑤池扲󱋓𫬱𤤰周𪀄青鳥傳信朱𤤰漢,kẻ hiếu sự ấy vả rằng chốn dao trì cầm chén mời vua chu chim thanh điểu truyền tin cho vua hán -在京都化場女学同,tại kinh đô huế trường nữ học đồng 順󱏹󰜋𦲿吹沔州台,Thuận buồm một lá xuôi miền Châu Thai 當於農隙之時且停不急支務係每月望日入番點目量割軍人守門廊店草屋草象等役,Đương ư nông khích chi thời thả đình bất cấp chi vụ hệ mỗi nguyệt vọng nhật nhập phiên điểm mục lượng cát quân nhân thủ môn lang điếm thảo ốc thảo tượng đẳng dịch 鐘磬群𫽄咹埃,chuông khánh còn chẳng ăn ai @@ -43215,25 +38539,20 @@ 散茹󰑼󰜋舌命󰑼𠄩,Tan nhà là một thiệt mình là hai 小姐𪮻󰘚提情𠳨查,Tiểu thư chạm mặt đè tình hỏi tra 卧朝嘉其忠授四廂軍副指揮使遷左親衛殿前指揮使,Ngoạ Triều gia kì trung thụ Tứ sương quân phó chỉ huy sứ thiên Tả thân vệ điện tiền chỉ huy sứ -澈爲佐國營參視鄭世濟爲副參視胡士揚爲中匡軍營督視申璿爲左内軍營督視,triệt vi tá quốc dinh tham thị trịnh thế tế vi phó tham thị hồ sĩ dương vi trung khuông quân dinh đốc thị thân toàn vi tả nội quân dinh đốc thị trung khuông trịnh đống dinh hiệu 其試法第一塲四書各一題五經各一題,kì thí pháp đệ nhất trường tứ thư các nhất đề ngũ kinh các nhất đề -愁𥢆吏底朝𦝄𥙩𢚸,sầu riêng lại để chiều trăng lấy lòng 二十六日上御敬天門親策問治國取士,Nhị thập lục nhật thượng ngự Kính Thiên môn thân sách vấn trị quốc thủ sĩ 曦𤏬𤍄,hy sáng tỏ 色身命仆𡨧牢,sắc thân mình vóc tốt sao 元耀反取蓬莪馘奔還官軍龍捷軍上都大隊副范汝勒頭伍楊昂遂殺元耀併取蓬莪馘,Nguyên Diệu phản thủ Bồng Nga quắc bôn hoàn quan quân Long Tiệp quân thượng đô đại đội phó Phạm Nhữ Lặc đầu ngũ Dương Ngang toại sát Nguyên Diệu tịnh thủ Bồng Nga quắc 春正月改元以太尉李常傑兼内侍判首都押衙行殿内外都知事,xuân chính nguyệt cải nguyên dĩ thái uý lí thường kiệt kiêm nội thị phán thủ đô áp nha hành điện nội ngoại đô tri sự 怍叮𤴬叮折叮,sợ điếng đau điếng chết điếng -枉功𣘈粉花𠬠𠁀,uổng công son phấn hoa một đời 回尼𠄩𡥵精奴报怨石生,hồi này hai con tinh nó báo oán thạch sanh 𢚸𠊛典𠳨𢚸民熠𤒲,lòng người đến hỏi lòng dân chập chờn 公私𠄩𨤰調衝,Công tư đôi lẽ đều xong -福拯𣒠,cầu phúc chẳng vạy 及詣府中󰥭見王父王大喜慰以衝冐霜雪多年勸除逆賊收復境土不負委寄之重,cập nghệ phủ trung bái kiến vương phụ vương đại hỉ uý dĩ xung mạo sương tuyết đa niên khuyến trừ nghịch tặc thu phục cảnh thổ bất phụ uỷ ký chi trọng 且待獄成如其無罪用之可也,Thả đãi ngục thành như kì vô tội dụng chi khả dã 觀其措言口舌莫非傾人宗祧,quan kì thố ngôn khẩu thiệt mạc phi khuynh nhân tông diêu 奴它外歇营尼服蛮不意坤咍麻𪡷,nó đà ngồi hết doanh này phục man bất ý khôn hay mà chờ -𢪀朱歇,nghĩ cho hết 之端,chi đoan 𠄩翹𠵱󰘚納𠓨𠁑花,Hai kiều e mặt nép vào dưới hoa 盎那歳㐌斤茶力跬㐌悶某,ang nạ tuổi đã gần già sức khỏe đã mòn mỏi @@ -43246,7 +38565,6 @@ 𥹰𥹰吏影󰘚𠫾咀𨱽,lâu lâu lại ngoảnh mặt đi thở dài 情𥢆傕仍想它𢚸春,tình riêng thôi những tưởng đà lòng xuân 𩡭䀡報應𫼢𢬗拯差,hãy xem báo ứng rạch ròi chẳng sai -詩怒别篇𨱽勾,thi nọ biết thiên dài câu 使西道将莫玉璉領兵進擊安定銅皷江,Sử Tây đạo tướng Mạc Ngọc Liễn lĩnh binh tiến kích Yên Định Đồng Cổ giang 音樂古典,âm nhạc cổ điển 都快樂真𨀈林針,đua khoái lạc chân bước lăm chăm @@ -43261,14 +38579,12 @@ 語群任令󱚳嘲謫仙,ngỡ còn nhậm lệnh ngồi chào trích tiên 󰘚𥆾𧡊伴𠲶嘲浪英,mặt nhìn thấy bạn miệng chào rằng anh 命行遣段汝諧徃定其民,Mệnh Hành khiển Đoàn Nhữ Hài vãng định kì dân -𣋽勾螠最𦹵落,sớm câu ếch tối cỏ lác 六月二十日揀汰官祿,lục nguyệt nhị thập nhật giản thải quan lộc 戊子莫僣明德二年明嘉靖七年,Mậu tí Mạc tiếm Minh Đức nhị niên Minh Gia Tĩnh thất niên 箕󰠳廛𣌋𢄂𬁑𣖖󱖮󱖮搌𤌋𤎎𤎎󰘰,kìa đâu chiền sớm chợ trưa chày bong bong nện khói mờ mờ bay 青金󰑼錫式強青离,thanh kim là thiếc thức càng xanh le 固茹娘泊边箕,Có nhà nàng Bạc bên kia 仁宗皇帝在位十四年紀元者二,nhân tông hoàng đế tại vị thập tứ niên kỷ nguyên giả nhị -𦧘庒固亇空准𦣰庒固幔夢𩂏身,thịt chẳng có cá thời không chốn nằm chẳng có màn mùng che thân 催時𠬠托朱耒,thôi thì một thác cho rồi 人不敢來窺境内得安居樂業矣,nhân bất cảm lai khuy cảnh nội đắc an cư lạc nghiệp hĩ 渚劫𧵑民麻拯度蒸難民,chớ cướp của dân mà chẳng độ chưng nạn dân @@ -43278,7 +38594,6 @@ 𫔸戲底𦝄輸,cửa hé để trăng thâu 哉排洒焒尋㝵劳嗃,Tơi bời tưới lửa tìm người lao xao 辛酉四年宋景定二年元中綂二年春正月選諸路丁壮為兵,tân dậu tứ niên tống cảnh định nhị niên nguyên trung thống nhị niên xuân chính nguyệt tuyển chư lộ đinh tráng vi binh -意󰑼物㪯固号𣈙鶖,ấy là vật gở có hiệu rày ngu thu 𥍖𬑉𠓨,trõm mắt vào 智髙奔大理,trí cao bôn đại lí 末碎昆娄堆,mắt tối con sâu đui @@ -43286,15 +38601,11 @@ 椿啣草伏庭,Xuân hàm thảo phục đình 孛𡗶吀証𢚸𣦍緣埃油磊油埋在𫅷,bụt trời xin chứng lòng ngay duyên ai dầu rủi dầu may tại già 衞陽𨖲𫄑業茹,vệ dương lên nối nghiệp nhà -詩辰𤁕墨𪽗辰派𣘈,thơ thì nhạt mực hoạ thì phai son -𢬣𥛉𫢋叩頭皈師,chắp tay lạy phật khấu đầu quy sư 秋八月鄕試各處士人,thu bát nguyệt hương thí các xứ sĩ nhân 𠊚掑窓北囂囂𠖾,người cài song bắc heo heo mát 𡥵𧍆,con cua 𡢻固𣩂埃󰠳𠯽㹥𠼦猫𫫫喔𡗶底𤯨些買𨖲㺔𫴋馭固畨,nợ có chết ai đâu chửi chó mắng mèo eo óc trời để sống ta mãi lên voi xuống ngựa có phen 成祖哲王之聖德文功,Thành Tổ Triết Vương chi thánh đức văn công -回天𧯶祝衝𣦍䏾𢪀朱溇,hồi thiên há chốc xong ngay bụng nghĩ cho sâu -㩒樔吏妬庒戈為情,cắm sào lại đó chẳng qua vì tình 没命直蓬空,một mình chực buồng không 改號令力士為體察力士,cải hiệu lệnh lực sĩ vi thể sát lực sĩ 𨔉𦋦耒吏𫃚𠓨如制,Gỡ ra rồi lại buộc vào như chơi @@ -43306,20 +38617,16 @@ 路羅竟跨求官,lọ là cạnh khóe cầu quan 𠶤󱦅󱦅吏髙蓸𠶤㛪㛪吏𫥨牟爫髙,chuộng chuối chuối lại cao tàu chuộng em em lại ra màu làm cao 強𥚆𨤔玉強醝曲凰,Càng nhìn vẻ ngọc càng say khúc VÀNG -䦕山底隔寒諠包停,quan san để cách hàn huyên bao đàn h 十七日賞内外在任官年久勤幹者一等爵一資錢五貫,thập thất nhật thưởng nội ngoại tại nhiệm quan niên cửu cần cán giả nhất đẳng tước nhất tư tiền ngũ quán 恳於童貞泟仕󰅬代,khấn ở đồng trinh sạch sẽ trọn đời 󰟸之南蠻大至屯錦田步頭去州半日程,khoảnh chi nam man đại chí đồn cẩm điền bộ đầu khứ châu bán nhật trình 𠲖庒仍事不期,E chăng những sự bất kỳ -小僧𪽝󰠳吏乱單丕𤄮𥚇,loàn đan vậy nhiều lưỡi 󱙼埋吏典,sáng mai lại đến 蚊󱬾,văn muỗi -搓運局世,xoay vần cuộc thế 𰿘民潭蔭頗批,muôn dân đầm ấm phả phê 帝幼弱未堪多難公等圖之毋貽後患,Đế ấu nhược vị kham đa nạn công đẳng đồ chi vô di hậu hoạn 㐌哿䐗𡖼堆,đã cả chửa sánh đôi 及占城再㓂化州乃命將出師擒其主賁該,Cập Chiêm Thành tái khấu Hoá châu nãi mệnh tướng xuất sư cầm kì chủ Bí Cai -𡗄𤄮謨𨢇𦧘求神迻鬼自然拯,gồm nhiều mua rượu thịt cầu thần đưa quỷ 愚如珍羙局局副阮牢之類輕貶重降,ngu như Trân mĩ cục cục phó Nguyễn Lao chi loại khinh biếm trọng giáng 綏見帝在瑞光不信諸將信任群小,tuy kiến đế tại thuỵ quang bất tín chư tướng tín nhiệm quần tiểu 固󰠲偏爲㝵芇,có đâu thiên vị người nào @@ -43335,12 +38642,9 @@ 𨢇没瓢詩吟没襊󰃉𩙌𦝄爫伴󰋇𡽫滝,rượu một bầu thơ ngâm một túi góp gió trăng làm bạn với non sông 篱笆片造𦊚方謹茹,ly ba phên giậu bốn phương kín nhà 三月大水,Tam nguyệt đại thuỷ -戊子,mậu tí mạc tiếm minh đức nhị niên minh gia tĩnh thất niên -歸身連肉𢖵𠫾,quy thân liên nhục nhớ đi 咹𧗱󰳄坦朱払雲仙,Ăn về lìa đất cho chàng Vân Tiên 𠸦朱实㐌𢧚浪,khen cho thật đã nên rằng 感傷骨突運𠨪奈包,cảm thương cốt đột vận nghèo nài bao -莽昆圭盃,mảng con khỏe 𦹳草𦓅老咹承,tham thảo già lão ăn thừa 滛提湥玉引蜍魂梅,dầm dề giọt ngọc thẫn thờ hồn mai 欣㹥特𫮋欺面𤇮惜𤞻拯保斫撩𣘃,hơn chó được ngồi khi diện bếp tiếc hùm chẳng bảo chước leo cây @@ -43348,10 +38652,8 @@ 沕𢯏等㭲𣘃梅䏾碎碎語䏾埃碎疑,vẩn vơ đứng gốc cây mai bóng tôi tôi ngỡ bóng ai tôi ngờ 𬇚𬇚覩祿拸核,ào ào đổ lộc đưa cây 𢲥𥶄,chằm nón -肅宗欽皇帝在位一年紀元者,Túc Tông K 别𢬣咹𪉽辰除停招媄𦲾麻疎固𣈜,biết tay ăn mặn thì chừa đừng trêu mẹ mướp mà xơ có ngày 春二月拜譚以𫎇爲太保戴拱辰冠,Xuân nhị nguyệt bái Đàm Dĩ Mông vi Thái Bảo đái củng thần quán -仰望慈悲加濟福,ngưỡng vọng từ bi gia tế phước 侈𠻵𤠄𠰁永永於𦰟竹窒頂𡶀,xảy mảng gà gáy văng vẳng ở ngọn trúc rất đỉnh núi 氷傾嵿𡶀𡽫神,Bâng khuâng đỉnh núi non Thần 󱮿脉渃添威朱賊拻𦟐民󰝂𧵑󰡲茄,vẽ mạch nước thêm uy cho giặc khơi mỡ dân đem của về nhà @@ -43364,9 +38666,7 @@ 書曰有僃無患,Thư viết Hữu bị vô hoạn 桃𤶑疚𦟐柳散作眉,đào nhăn nhíu má liễu tan tác mày 事𰿘𢆥𡳵計之碑𣇞,Sự muôn năm cũ kể chi bây giờ -㐱固盤棊徒𨢇𪀄且獴餘女拯固之欣,chỉn có bàn cờ đồ rượu chim thả muông săn dư nữa chẳng có chi hơn 膂昌𩩖,lữ xương sống -滝箕𣷭意埃陶𦓡溇,sông kia bể ấy ai đào mà sâu 忠彦性疎畧,trung ngạn tính sơ lược 江下路轉運使,giang hạ lộ chuyển vận sứ 惜其學問見識知及之而仁不能守之也,tích kì học vấn kiến thức tri cập chi nhi nhân bất năng thủ chi dã @@ -43392,20 +38692,17 @@ 惠武王國瑱由山道仁惠王󰆑餘由海道帝親率六軍由陸道水陸並進以汝諧為天子招諭使前行,Huệ Vũ Vương Quốc Chẩn do sơn đạo Nhân Huệ Vương Khánh Dư do hải đạo Đế thân suất lục quân do lục đạo thuỷ lục tịnh tiến dĩ Nhữ Hài vi thiên tử chiêu dụ sứ tiền hành 惟土官吏放回,Duy thổ quan lại phóng hồi 吹𢧚芒病声灵,xui nên mang bệnh thình lình -辰功德意渚奚涓,thì công đức ấy chớ hề quên 兑𥆾幅像𦛌𤴬如𬁻,thoắt nhìn bức tượng ruột đau như dần 雅塤形似卵𤠄燶須呴坦底和𠺙制,nhã viên hình tựa trứng gà nung tu hú đất để hoà thổi chơi 有私引入或門者咱入及百官有私至其家者加重罪,hữu tư dẫn nhập hoặc môn giả thính nhập cập bách quan hữu tư chí kì gia giả gia trọng tội 皮旬月𤎜𦎛冲,Vừa tuần nguyệt rạng gương trong 󰟀空冷𡴯如詞𨁪車馭㐌󰷳瀘𣻕撑,buồng không lạnh ngắt như tờ dấu xe ngựa đã rêu lờ mờ xanh 史臣吳士連曰城濮之戰子玉有必勝之謀而終敗績為文公之所餌也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Thành Bộc chi chiến Tử Ngọc hữu tất thắng chi mưu nhi chung bại tích vi Văn Công chi sở nhĩ dã -又命頼世貴将兵攻破太原髙平等處俘獲偽将祈山王福王缺等併殺之,hựu mệnh lại thế quý tương binh công phá thái nguyên cao bằng đẳng xứ phu hoạch nguỵ tướng kì sơn vương phúc vương tịnh danh khuyết đẳng tinh sát chi 莊翰林院檢討阮瑡即阮師傳者,Trang Hàn lâm viện kiểm thảo Nguyễn Sư Tức Nguyễn Sư truyền dã 政党,chính đảng 遣使如元賀,Khiến sứ như Nguyên hạ 案苔𪞷郡朔方,án đày ra quận sóc phương 措羅域渃救民疎,thố là vực nước cứu dân thơ -制春㐌别春庒佐,chơi xuân đã biết xuân chăng tá 𡞕哿衛茹𫯳拯朱󰕛些𪠞共,vợ cả về nhà chồng chẳng cho chúng ta đi cùng 興智王不許進秩以有詔元人㱕諸将勿遏而猶邀擊之也,hưng trí vương bất hứa tiến trật dĩ hữu chiếu nguyên nhân quy chư tướng vật át nhi do yêu kích chi dã 餒𢖵払󰳋又芇衝,nỗi nhớ chàng đau đáu nào xong @@ -43416,17 +38713,13 @@ 釵尼扒特虚空,Thoa này bắt được hư không 使人聲言曰及第謀反帝命我殺之,Sử nhân thanh ngôn viết Cập Đệ mưu phản Đế mệnh ngã sát chi 帝念,đế niệm -蕙蘭遁席明,huệ lan đang rộn tiệc mừng 軍校以為必死,Quân hiệu dĩ vi tất tử 花畑箕貝𩃳𠊛𧯶傷,hoa đèn kia với bóng người há thương 𧊉蜂吏達仍𠳒怒箕,Bướm ong lại đặt những lời nọ kia 阮嘉謨以知情不告特流遠州,nguyễn gia mô dĩ tri tình bất cáo đặc lưu viễn châu -󱤲頭跪𨃴哭𠯿,cúi đầu quỳ gót 唒浪𢭂案洅𣘃拱󰑼,dẫu rằng lau án tưới cây cũng là 坦兜山水󱨺󰟯󱡬䁩𠵴仍感傷浽𠵴,đất đâu sơn thuỷ lạ dường ngẩn ngơ mình những cảm thương nỗi mình -學藝𦄅習藝𦁼,học nghề dệt tập nghề may 作紫霞殿寶文殿金鵉殿寶光殿籃山寝殿,tác tử hà điện bảo văn điện kim loan điện bảo quang điện lam sơn tẩm điện -拁𢬣𢫕連𢭮,giơ tay bưng liền gửi 𤭹㘨坱盆𡊱,ang nồi ang bồn chậu 㝵󰠲溇色渃𠁀,Người đâu sâu sắc nước đời 拮𨖲󰋇㗂呱呱想如𢧚𬙞𢧚𠀧課󰅹,cất lên mấy tiếng oa oa tưởng như nên bảy nên ba thuở nào @@ -43434,7 +38727,6 @@ 󰋇挼初𨍦敢鬪󰅹事尼西最𤳷払毛,mấy nỗi xưa sau dám giấu nào sự này tư túi bởi chàng mao 回清華至玉山縣阮倦曰鄭模戦敗而還兵回無令我必擒之,hồi thanh hoa chí ngọc sơn huyện nguyễn quyện viết trịnh mô chiến bại nhi hoàn binh hồi vô lệnh ngã tất cầm chi 柴卞𪢒卦神灵,thầy bèn sủ quẻ thần linh -宋珍麻𥙩菊花,tống trân mà lấy cúc hoa 󰝸欣隻栢𫡉𣳔,Chẳng hơn chiếc bách giữa dòng 怛宁咍挼󰪀,dắt giữ hay nuôi nấng 且為民而除螟𧑞不以賊而遺子孫,Thả vị dân nhi trừ minh đằng bất dĩ tặc nhi di tử tôn @@ -43444,12 +38736,10 @@ 帝命司㓂黎克復左右納言阮夢荀阮文富右司侍郎陶公僎中丞何栗并西道參同知阮叔惠阮蘭裴擒虎程昱,đế mệnh tư khấu lê khắc phục tả hữu nạp ngôn nguyễn mộng tuân nguyễn văn phú hữu ti thị lang đào công soạn trung thừa hà l��t tịnh tây đạo tham đồng tri nguyễn thúc huệ nguyễn lan bùi cầm hổ trình dục 箕埃咚楳个撜香怒几搌持鯨茹南茹北,kìa ai gióng mõ cá dâng hương nọ kẻ nện chày kình nhà nam nhà bắc 迭年花色細顛𤙭黄,dệt nên hoa sắc tía đen bò vàng -寅𢌌待,dần dần rộng rãi 弘裕因以書并討遺莫登庸,Hoằng Dụ nhân dĩ thư tính thảo di Mạc Đăng Dung 亇谷仍昌㹥明,cá cóc những xương chó mừng 順宗聽命權臣徒擁虚噐金甌之役未󰰾石城之宴方醲列侯就誅至靈㱕隱卒使赤觜横行而玉清見逼,Thuận Tông thính mệnh quyền thần đồ ủng hư khí Kim Âu chi dịch vị bãi Thạch Thành chi yến phương nùng liệt hầu tựu tru Chí Linh quy ẩn tốt sử Xích tuỷ hoành hành nhi Ngọc Thanh kiến bức 𤯱烘場文醝聖道,gã hóng trường văn say thánh đạo -𠫾儗調𪰛劔歇𠄩,đi nghỉ đều thì kém hết hai 加萬里大小承風,gia vạn lí đại tiểu thừa phong 綢繆𦀾𦂾,trù mâu ràng rịt 黎𡺄為户部尚書,Lê Sạn vi Hộ bộ thượng thư @@ -43459,8 +38749,6 @@ 𠬠𠳒𠳐𮢶𥒥鐄始終,một lời vâng tạc đá vàng thuỷ chung 約皮把恩明主,ước bề trả ơn minh chủ 東,đông -月試太學生,nhị nguyệt thí thái học sinh -𫪄𪢍,dấy chưng ghen ghét 前已有禁,Tiền dĩ hữu cấm 即使承正位而父退居聖慈宫以上皇稱同聽政其實但傳大噐以定後事僃倉卒爾事皆取决於上皇,tức sử thừa chính vị nhi phụ thoái cư Thánh Từ cung dĩ Thượng Hoàng xưng đồng thính chính kì thực đản truyền đại khí dĩ định hậu sự bị thương tốt nhĩ sự giai thủ quyết ư Thượng Hoàng 𤳄𤽗盧起𫇰讎群𥱬,bởi người lư khởi cựu thù còn ghi @@ -43468,13 +38756,11 @@ 𧳘㨐,hùm bấu 醜𧖱辰嗛𠰘鼎鐘,Xấu máu thì khem miếng đỉnh chung 太傅阮啓劾其前爲清華塲提調用情取舍不堪此職,Thái phó Nguyễn Khải hặc kì tiền vi Thanh Hoa trường đề điệu dụng tình thủ xả bất kham thử chức -統領官副都将太保富郡公鄭根揣知其意亦領諸軍回扶隆繕脩,thống lĩnh quan phó đô tướng thái bảo phú quận công trịnh căn suỷ tri kì ý diệc lĩnh chư quân hồi phù long xã danh thuộc hưng nguyên huyện thiện tu 夫以諸葛之賢且世代未甚遠,Phu dĩ Chư Cát chi hiền thả thế đại vị thậm viễn 蜆𥪞𠰘󱋓吏𨆶𠫾󰠳,Kiến trong miệng chén lại bò đi đâu 𤼸𨖲幅像𠬠欺爫憑,dâng lên bức tượng một khi làm bằng 管絃兜吏𠽖𣈜生離,Quản huyền đâu lại giục ngày sinh ly 堆些𠡚飭𨖲𡹡,đôi ta gắng sức lên ghềnh -脱祝哿喡連動体蔑橛於𨕭耨茹,thoắt chốc cả và liền động thấy một cột lửa sáng ở trên nóc nhà 賜黎擢秀等三人第一甲制科出身胡秉國等二人第二甲同制科出身,Tứ Lê Trạc Tú đẳng tam nhân đệ nhất giáp Chế khoa xuất thân Hồ Bỉnh Quốc đẳng nhị nhân đệ nhị giáp đồng Chế khoa xuất thân 賊軍大敗,tặc quân đại bại 更遲畑杏林滛勞確漏更𪔠點𠄼,canh chầy đèn hạnh lâm dâm xao xác lậu canh trống điểm năm @@ -43483,7 +38769,6 @@ 割刟,cắt xẻo 英時回貫省親,anh thì hồi quán tỉnh thân 龍應元年,long ứng nguyên niên -寔冲伴同門,thực trong bạn đồng môn 娘雲𦣰俸占包体娘,nàng vân nằm bỗng chiêm bao thấy nàng 其行事誠為,Kì hành sự thành vi 吏添瘘𬏩四肢,lại thêm rũ liệt tứ chi @@ -43491,14 +38776,12 @@ 󰜋󰟞都旦𠓀𡢐,Một đoàn đổ đến trước sau 上皇曰󰆑餘之討南戎自乂安陸行數日至南戎江乃刻木為舟,Thượng hoàng viết Khánh Dư chi thảo Nam Nhung tự Nghệ An lục hành số nhật chí Nam Nhung giang nãi khắc mộc vi chu 󰖆銀󰀎󰞺買󰑼𠊛𤐝,Đủ ngần ấy nết mới là người soi -𢱖功香焒添煩𢚸,mua công hương lửa thêm phiền lòng 癸未四年明天順七年,Quý Mùi tứ niên Minh Thiên Thuận thất niên 及𢧚夫婦糟糠固楼邀月固場賞花,cặp nên phu phụ tao khang có lầu yêu nguyệt có tràng thưởng hoa 前呼後擁秩連府廬買𤏣号畑󰑼低,tiền hô hậu ủng chật lèn phủ lư mới tỏ hiệu đèn là đây 朱㝵体󰘚󰑼些甘𢚸,Cho người thấy mặt là ta cam lòng 昔者黄帝立井田以制兵諸葛累江石以為八陣圖衛公裁為六花陣桓温制為蛇勢陣有名圖序列昭然成法,tích giả hoàng đế lập tỉnh điền dĩ chế binh chư cát luỵ giang thạch dĩ vi bát trận đồ vệ công tài vi lục hoa trận hoàn ôn chế vi xà thế trận hữu danh đồ tự liệt chiêu nhiên thành pháp 𠅜賦性揾𢧚形乙㐌澄澄裊課生,lời phú tính vẫn nên hình ắt đã rành rành nẻo thuở sinh -坦丐蜅凶,đất cái bò hung 𡢐蹎蹺󰜋𠄽繩𡥵𡥵,Sau chân theo một vài thằng con con 𣈘𣈜念佛道牟,đêm ngày niệm phật đạo mầu 󰋇𣋚𫢩𨄿𨇒𨤮𨱽,mấy hôm nay rong ruổi dặm dài @@ -43514,17 +38797,13 @@ 國家,quốc gia 󰊄高𦰟焒強高,Gió cao ngọn lửa càng cao 稱欽皇,Xưng Khâm Hoàng -是歳宋亡,tống đế thi tại yên 蒸意󰠵𥙩蒸詔結竹炪𥙩蒸󰸟𣛿樁,chưng ấy trải lấy chưng chiếu kết trúc đốt lấy chưng nến nhựa thông 政事院同參議阮欣等奏言曰堂白日偷窺律不至死殺之不可,chính sự viện đồng tham nghị nguyễn hân đẳng tấu ngôn viết đường bạch nhật thâu khuy luật bất chí tử sát chi bất khả 曰屈打雖有罪今從權用之又何妨乎,viết khuất đả tuy hữu tội kim tòng quyền dụng chi hựu hà phương hồ -朝臣以為不可獨文肅王道載主其議,nhị nguyệt chiêm thành khiến chế bồ đài cập bộ đảng bách dư nhân phụng biểu tiến kim ngân kì hương dị vật cầu định sính lễ 二十三日命東閣大𭓇士杜岳鎮守京城,nhị thập tam nhật mệnh đông các đại học sĩ đỗ nhạc trấn thủ kinh thành -𣃣𣅶車驾𤤰𠫾旦,vừa lúc xa giá vua đi đến 堆些爫伴從容,đôi ta làm bạn thong dong 𦠄𡗶橷𣷭多端,Cơ trời dâu bể đa đoan 𣳮弓滝泊欺䨔張傘塘鐄促更,rửa cung sông bạc khi quầng giương tán đường vàng xóc canh -是非芇典𡎝煙霞,thị phi nào đến cõi yên hà 版弹呲𨄹𠬠排払𦖑,Bản đàn thử dạo một bài chàng nghe 今臣窃慮各衙門倥𬾠簿牒罪累難免,Kim thần thiết lự các nha môn không tổng bạc điệp tội luỹ nan miễn 嘵嗷𠬠隻󱬋󰊭𠬠𤃛𡗶坦𢝙󱡛埃咍,nghêu ngao một chiếc mái giầm một bầu trời đất vui thầm ai hay @@ -43533,7 +38812,6 @@ 𠶤𠼾󰇾意突提,Sượng sùng giữ ý rụt rè 是非庄兮,thị phi chẳng hề 上皇常曰蒼檜之處己也近於郭子儀矣,thượng hoàng thường viết thương cối chi xử kỷ dã cận ư quách tử nghi hĩ -乙丑端慶元年,ất sửu đoan khánh nguyên niên minh hoằng trị thập bát niên 別,biết 桃陀派𧺀蓮皮乃撑,đào đà phai thắm sen vừa nảy xanh 後塘昆呵暫𨆢,hậu đường con há tạm lui @@ -43549,7 +38827,6 @@ 𫩒懇蔑𢚸𠫾貝户吳,khăn khắn một lòng đi với họ ngô 併排律妬論低,tính bài lót đó luồn đây 𬂙澄買淡䦕山,trông chừng mấy dặm quan sơn -寳貝黄泊蒸翥苔汜耨麻,bảo bối vàng bạc chưng chứa đầy rẫy 十二日禁過回藩鎮籍令如清華乂安順化安󰘊太原宣光諒山等處承宣或清華不得改入乂安諒山不得著,thập nhị nhật cấm quá hồi phiên trấn tịch lệnh như thanh hoá nghệ an thuận hoá an bang thái nguyên tuyên quang lạng sơn đẳng xứ thừa tuyên hoặc thanh hoá bất đắc cải nhập nghệ an lạng sơn bất đắc trứ 厥後除清化知府每以日燏子孫爲之如國康之於演州是也,quyết hậu trừ thanh hoá tri phủ mỗi dĩ nhật duật tử tôn vi chi như quốc khang chi ư diễn châu thị dã 功冷苦辱饒󰟯查󰌎庒曳洡湯拯辞,công lênh khó nhọc nhiều dường tra lò chẳng dái xối thang chẳng từ @@ -43560,24 +38837,18 @@ 娘浪役𧘇㐌仃,Nàng rằng Việc ấy đã đành 𢸡𩵜𩹪提𩵜鰈,xỉa cá mè đè cá chép 󱩋鐄𢬭恪容顔睽離買別辛酸󰟯󰅹,võ vàng đổi khác dung nhan khuê ly mới biết tân toan dường nào -翁布當愊𠇮,ông bố đang bực mình -底嗃拙𨕭空,để kêu chóet trên không 󰜩餒𡢼𤯰𤷍𤷱𡛔餒𫯳瘖𨉞𧷺𥖩磋,trai nuôi vợ đẻ gầy mòn gái nuôi chồng ốm lưng tròn cối xay 遊神阻吏山中,du thần trở lại sơn trung 三月清遣正使程芳朝副使張易賁奉册來封帝爲安南國王,tam nguyệt thanh khiến chính sứ trình phương triều phó sứ trương dịch bí phụng sách lai phong đế vi an nam quốc vương -戊辰十年,mậu thìn thập niên minh sùng nguyên niên 蘭倘香迻菊倘香迻,lan thoảng hương đưa cúc thoảng hương đưa 庵蜍祖󱨨拉楛菻,am thờ tổ ngói lợp gỗ lim 𧵆沔固𠬠媒芇,gần miền có một mụ nào -花鮮如樣花唭客,hoa tươi như dáng hoa cười khách 翁絲結補之僥,Ông tơ ghét bỏ chi nhau -老婆此𥙩蹎搊,lão bà thử lấy chân so 𥋷𧡊𠓀𡑴暈兎𤋵,nhác thấy trước đền vầng thỏ giãi 及帝疾篤命撰詔文通雖受帝命而志在三夫人但秉筆不書,Cập đế tật đốc mệnh soạn chiếu Văn Thông tuy thụ đế mệnh nhi chí tại tam phu nhân đản bỉnh bút bất thư 十三日節制鄭松表奏差右将���廷爱統領兵象及太保鄭桐少保鄭栢都督黎文歡指揮使陳祚等将兵萬餘攻勦諒山偽黨,thập tam nhật tiết chế trịnh tùng biểu tấu sai hữu tướng hoàng đình ái thống lĩnh binh tượng cập thái bảo trịnh đồng thiếu bảo trịnh bách đô đốc lê văn hoan chỉ huy sứ trần tộ đẳng tương binh vạn dư công tiễu lạng sơn nguỵ đảng 伯駙馬都尉文武臣僚同心推戴謂生民不可無主神噐不可久虚同請于予纂承大統,bá phò mã đô uý văn võ thần liêu đồng tâm suy đái vị sinh dân bất khả vô chủ thần khí bất khả cửu hư đồng thỉnh vu dư toản thừa đại thống 丙午十三年帝仍應天年號宋景德三年,Bính Ngọ thập tam niên Đế nhưng Ứng Thiên niên hiệu Tống Cảnh Đức tam niên -𧡊春𨻫仍秦銀𢚸,thấy xuân luống những tần ngần lòng 憲官皮噲皮蛮㐌欺咶𠻵吏干杜停,hiến quan vừa gọi vừa mơn đã khi thét mắng lại cơn dỗ dành 二十一日定考課,Nhị thập nhất nhật định khảo khoá 雖浪呐㐌𠊛𡎝越𨕭尊堂𥪝𭛣斉家,tuy rằng nói đã người cõi việt trên tôn đường trong việc tề gia @@ -43617,7 +38888,6 @@ 十三日定官書領降憲司檢刷令時禮部尚書兼左春坊左中𠃔郭廷寶奏前弟年官書領降在外各府如四書五經登科録會試録玉堂文範文憲通考,Thập tam nhật định quan thư lĩnh giáng Hiến ti kiểm soát lệnh thời Lễ bộ thượng thư kiêm tả Xuân phường Tả trung doãn Quách Đình Bảo tấu Tiền đệ niên quan thư lĩnh giáng tại ngoại các phủ như Tứ thư Ngũ kinh Đăng khoa lục Hội thí lục Ngọc đường văn phạm Văn hiến thông khảo 至是草平之,chí thị thảo bình chi 摱兵吏𢘮𢘾威强臣,mượn binh lại rắp nhờ uy cường thần -英𠰉月𡧲班𣈜,sao anh trêu nguyệt giữa ban ngày 𠦳鐄身意易𠸣補牢,ngàn vàng thân ấy dễ hòng bỏ sao 証朱昆𥘷𢚸誠㝵𫢩,chứng cho con trẻ lòng thành ngày nay 梂𤽸抛抛𠄩板接渃𥪝了了没𣳔通,cầu trắng phau phau hai ván ghép nước trong leo lẻo một dòng thông @@ -43645,7 +38915,6 @@ 開花結菓敲敲唯傳坦越㙮髙重重,khai hoa kết quả xao xao dõi truyền đất việt đắp cao trùng trùng 招命勿把哭嘆,Gieo mình vật vã khóc than 興孝程志森鄭綏梁得朋杜履謙丁󱴏鄧鳴謙杜絪黎鼐譚慎簡等上表陳情于明,Hưng Hiếu Trình Chí Sâm Trịnh Tuy Lương Đắc Bằng Đỗ Lí Khiêm Đinh Cường Đặng Minh Khiêm Đỗ Nhân Lê Nãi Đàm Thận Giản đẳng thượng biểu trần tình vu Minh -乙卯十年,ất mão thập niên tống ninh tông khuếch khánh nguyên nguyên niên 𡢻埃噅𠃩㨋𨑮防欺縱雅固𠊛朱噅,nợ ai vay chín giả mười phòng khi túng nhỡ có người cho vay 托空墫拮底𪺓柴筭,thác không chôn cất để dành thầy toan 喝嗃𢚸鐄,khát khao lòng vàng @@ -43657,9 +38926,7 @@ 十二月朔以入内司馬行軍總管黎魁為入内司馬參知政事知西道諸衛軍事,Thập nhị nguyệt sóc Dĩ nhập nội tư mã hành quân tổng quản Lê Khôi vi Nhập nội tư mã tham tri chính sự tri Tây đạo chư vệ quân sự 詔策等依舊招安撫務令謐静,Chiếu Sách đẳng y cựu chiêu an phủ vụ lệnh mật tĩnh 兹我恭奉大元帥統國政尙師太父德功仁威明聖西王翊扶皇上飭駕親征專委我以總提大兵號令諸,Tư ngã cung phụng Đại nguyên soái thống quốc chính thượng sư Thái phụ đức công nhân uy minh thánh Tây Vương dực phù Hoàng thượng sức giá thân chinh chuyên uỷ ngã dĩ Tổng đề đại binh hiệu lệnh chư -賖吹别固信𢚸朱庒,xa xôi biết có tin lòng cho chăng 岸樁𢷆祝𦹵𦰤隔艔󰅹𧡊𠊛󰠲𠫾𧗱,ngàn thông chen chúc cỏ lau cách đò nào thấy người đâu đi về -故知負几他郷朱仃,cố tri phụ kẻ tha hương cho đành 󱚷堂𠻵㗂隊𣦍𨖲侯,sảnh đường mảng tiếng đòi ngay lên hầu 其交趾軍民等除納税糧外該徵芨󰇼辨金銀銅前盐鉄香貨魚課等項即且停罷聽於境内交易官府勿禁用稱朕恤民之意,kì giao chỉ quân dân đẳng trừ nạp thuế lương ngoại cai trưng cập thái biện kim ngân đồng tiền diêm thiết hương hoá ngư khoá đẳng hạng tức thả đành bãi thính ư cảnh nội giao dịch quan phủ vật cấm dụng xưng trẫm tuất dân chi ý 張公尋喠𠮾嗷,trương công tìm giọng ngọt ngào @@ -43675,13 +38942,10 @@ 𪰛堯事变饒平𬨻茹兀官清冷女畑,thời nghèo sự biến nhiều bằng tóc nhà ngặt quan thanh lạnh nữa đèn 断膓六󰀎󰇾𦓡𢞂星,Đoạn trường lúc ấy giở mà buồn tênh 初莫宗室䧺禮公莫敬止竄居東潮,sơ mạc tông thất hùng lễ công mạc kính chỉ thoán cư đông triều -𢲛波易𢲛𢚸𠊛,dễ dò lòng người -那爲徵昆𢶒命,nạ vì chưng con 身㛪罪業衛󰠳,thân em tội nghiệp về đâu 仁宗惑生母之言而幽殺嫡母至於禁嫁百官之女則神宗溺乱女色之迷也,nhân tông hoặc sinh mẫu chi ngôn nhi u sát đích mẫu chí ư cấm giá bách quan chi nữ tắc thần tông nịch loạn nữ sắc chi mê dã 油𡥵𡥵𪿀朱耒媄𫥨𡓇永媄𡎢嘆身,ru con con ngủ cho rồi mẹ ra chỗ vắng mẹ ngồi than thân 定遷官交代𪠘宇令,Định thiên quan giao đại giải vũ lệnh -𡗶𬁖𦬑負才苓搒,trời sao nỡ phụ tài lành 主翁吀𢬭󰬾𤙭𠃩𬌥,chúa ông xin đổi ba bò chín trâu 使者至帝踞見賈,Sứ giả chí đế cứ kiến Giả 六月初一日大雨至三四日不止,lục nguyệt sơ nhất nhật đại vũ chí tam tứ nhật bất chỉ @@ -43710,7 +38974,6 @@ 蜀𬈴身拱󰑼身,Đục trong thân cũng là thân 曰臣寕死於營門之外不死於床蓐之,viết thần ninh tử ư doanh môn chi ngoại bất tử ư sàng nhục chi 庚辰光順元年六月以興二年前宜民僣稱天明天順四年,Canh Thìn Quang Thuận nguyên niên Lục nguyệt dĩ Hưng nhị niên tiền Nghi Dân tiếm xưng Thiên Minh Thiên Thuận tứ niên -翁低眉固㩡𫥨低,mày có giỏi ra đây 埮𠦳渃瀋𡽫賒,dặm nghìn nước thẳm non xa 古昔盛時群贒在朝濟七相讓,cổ tích thịnh thời quần hiền tại triều tế thất tương nhượng 秋八月競舟,thu bát nguyệt cạnh chu @@ -43734,32 +38997,25 @@ 滝漢蒸𢌌丕拯可洡潭丕,sông hán chưng rộng vậy chẳng khả lội dầm vậy 蓬葉蘿𦵄,bồng diệp lá riềng 見特㫖宣召其人日則用宣召牙牌亦有令旗銅牌,Kiến đặc chỉ tuyên triệu kì nhân nhật tắc dụng tuyên triệu nha bài diệc hữu lệnh kì đồng bài -𧵆墨辰顛𧵆畑,gần mực thì đen 擱𢵯魚翁𧗱遠浦𢮩𧤁牧子吏孤村,gác mái ngư ông về viễn phố gõ sừng mục tử lại cô thôn -仃老如𥺊買粓𢜝欺涅八,đừng láo như cháo mấy cơm sợ khi nát bét 困咍亨,khốn hay hanh 役兵補𫽄𡨹𢭩,Việc binh bỏ chẳng giữ giàng 爫會𫅜󰏙花,làm hội lành xem hoa -𨅸𬦪𥊛𫥨景𡴯囂,đứng chéo trông ra cảnh hắt hiu 言先務脩德然侯興工可也帝聽宦官笵秉彛之言督作愈急百性苦之,ngôn tiên vụ tu đức nhiên hậu hưng công khả dã đế thính hoạn quan phạm bỉnh di chi ngôn đốc tác dũ cấp bách tính khổ chi 𠊛窈窕几文章,Người yểu điệu kẻ văn chương -𤽗宗鷟体所𠅜呐𡲤固理頡頭,ngươi tông thốc thấy thửa lời nói vả có lý 几初收吉底防美支,kẻ xưa thu cất để phòng mở che 𠓀柴𡢐伵㖔𡁞,Trước thầy sau tớ lao xao 遣使求之果得,Khiển sứ cầu chi quả đắc 咍󰑼元載謀𥢆,hay là nguyên tải mưu riêng 聖淬艚簫𱥯紇𩄎,Thánh thót tầu tiêu mấy hạt mưa 味󰵐,vị mặn -月花堆𡨸憹,nguyệt hoa đôi chữ nùng 咍𥙩仁和𥪞户𥙩順隨𢚸𫯳,hay lấy nhân hoà trong họ lấy thuận tùy lòng chồng 定桑州税錢量𤱈一二三等出錢,định tang châu thuế tiền lượng mẫu nhất nhị tam đẳng xuất tiền 湥涞滲𥒥𫡮支愈蚕,giọt rơi thấm đá tơ chia rũ tằm 宰相以此繡諸帳是以小人加君子恐小人道長君子道消,tể tướng dĩ thử tú chư trướng thị dĩ tiểu nhân gia quân tử khủng tiểu nhân đạo trưởng quân tử đạo tiêu 僞詔僞諭僞勑封名爵以誑惑愚民詭計詭行詭言稱頭目以求封外國,Nguỵ chiếu nguỵ dụ nguỵ sắc phong danh tước dĩ cuống hoặc ngu dân nguỵ kế nguỵ hành nguỵ ngôn xưng đầu mục dĩ cầu phong ngoại quốc -雖淫唏,tuy dầm hơi nước 沉船𢧚浽𨉓𦋦󰡫尼,Chìm thuyền nên nỗi mình ra thế này 㛪𠤆劔之󰬥只劔朱英𠄩抪朋𠄩榾亭意傕,em chớ kiếm chi nhiều chỉ kiếm cho anh hai bó bằng hai cột đình ấy thôi -𫢩老潘佩珠㐌被扒吀官𢀲朱扒奇𠇍𠊛𡥵𧵑漢𠫾,nay lão phan bội châu đã bị bắt xin quan lớn cho bắt cả mấy người con của hắn đi 太陽靈德之后,Thái Dương Linh Đức chi hậu 心化治境内按堵尊崇𫢋教俗號觀音女曰彼一婦人乃䏻如是我男子何庸再攻克之,tâm hoá trị cảnh nội án đổ tôn sùng phật giáo tục hiệu Quan Âm nữ viết Bỉ nhất phụ nhân nãi năng như thị ngã nam tử hà dung Tái công khắc chi 大軍三十隊中軍二十隊营十五隊團十隊禁衛都五隊,Đại quân tam thập đội trung quân nhị thập đội doanh thập ngũ đội đoàn thập đội Cấm vệ đô ngũ đội @@ -43767,10 +39023,8 @@ 住碎𫽄打𫽄吱,chú tôi ch���ng đánh chẳng chê 云仙嘆哭我凌,Vân Tiên than khóc ngã lăn 藝𫁅𢖵𠃣想𡗊,nghề riêng nhớ ít tưởng nhiều -埃𫨩英拱坊斉人,ai hay anh cũng phường tề nhân 都校點黎醯為鉄突右軍同總管右軍同總管黎囂為快路總管快路總知黎祜為南策下衛總知都旨揮使何梯為殿前都檢點㫖揮使范内為都旨揮旨揮副使黎篭為旨揮使,đô hiệu điểm Lê Ê vi thiết đột hữu quân đồng tổng quản Hữu quân Đồng tổng quản Lê Hiêu vi Khoái lộ tổng quản Khoái lộ tổng tri Lê Hỗ vi Nam Sách hạ vệ tổng tri Đô chỉ huy sứ Hà Thê vi Điện tiền đô kiểm điểm Chỉ huy sứ Phạm Nội vi Đô chỉ huy Chỉ huy phó sứ Lê Lung vi chỉ huy sứ 准王庭嗔命󰅒合典丕因唱讀文劾浪,chốn vương đình xin mệnh nay hợp đến vậy nhân xướng đọc văn hặc rằng -𣈜閑𩦓卷䀡周易,ngày nhàn mở quyển xem chu dịch 𤯨辰固𣅶𩛂𥸷󰇏茶,sống thì có lúc no xôi chán chè 㝵悶𤯩麻拯悶托,người muốn sống mà chẳng muốn thác 視明白兎現𪡔,thị minh bạch thỏ hiện ra @@ -43784,10 +39038,8 @@ 𢜠󰠐特𣇜半奔固利,Mừng thầm được buổi bán buôn có lời 𦊚方滂𣼽鯨朋秃,bốn phương phẳng lặng kình bằng thóc 浪碎國状楚家,rằng tôi quốc trạng sở gia -仍拱𪽝堆塘,nhưng cũng bởi đôi đường 𫀅󱙻歳𧘇路程縸之,xem tên tuổi ấy lộ trình mắc chi 花額左𤤻右班諸軍及清化乂安化州順州臨平等各,hoa ngạch tả ban hữu ban chư quân cập thanh hoá nghệ an hoá châu thuận châu lâm bình đẳng các -當五六月間府中有薄帳繡黄雀在竹枝,đương ngũ lục nguyệt gian phủ trung hữu bạc trướng tú hoàng tước hà tại trúc chi 師鑠有僚等出奇兵逐之,Sư Thước Hữu Liêu đẳng xuất kì binh trục chi 打料欧唉且寅,ĐÁNH LIỀU âu hãy THẢ dần 㐌甘弊貝知音閉迡,Đã cam tệ với tri âm bấy chầy @@ -43804,16 +39056,13 @@ 𧵆𤊰香𡗶匪約林,gần bén hương trời phỉ ước lăm 恭皇帝諱椿又諱慮聖宗之曾孫建王鑌之孫江王漴之次子也在位五年壽二十一錦,Cung Hoàng Đế Huý Xuân hựu huý Lự Thánh Tông chi tằng tôn Kiến Vương Tân chi tôn Giàng Vương Sùng chi thứ tử dã Tại vị ngũ niên thọ nhị thập nhất Cẩm 前稱上陽洞主生皇子六長子安王洵第二威穆帝濬第三嗣皇㵮第四通王溶第,tiền Xưng Thượng Dương động chủ sinh hoàng tử lục trưởng tử An Vương Tuân đệ nhị Uy Mục đế Tuấn đệ tam Tự Hoàng Thuần đệ tứ Thông Vương Dung đệ -𤏣准宮𩄲𫄑准𤇦,tỏ chốn cung mây nối chốn mù 古先之事姑置勿論,cổ tiên chi sự cô trí vật luận 一云陳暠名頔明人之難頔隱迹民間,nhất vân trần cảo danh địch minh nhân chi nạn địch ẩn tích dân gian -坤拱𡗉𤵺拱𡗋,khôn cũng nhiều dại cũng lắm 細蠻溪盤事伏波,tới man khê bàn sự phục bạ 買𢈱些𠳨󰣉夷庒𦋦,mấy lời ta hỏi giống gì chẳng ra 咾通計任欣󰬥淡賖,làu thông kế nhiệm hơn nhiều dặm xa 傷喂𤴬疸𡁠婵娟,thương ôi đau đớn nhỉ thuyền quyên 召廣南總兵元郡公阮伯䮐還,Triệu Quảng Nam tổng binh Nguyên quận công Nguyễn Bá quýnh hoàn -固如𣷭麻𨃝濃溇,có như bể mà giò nông sâu 敢有徇私妄保昏猥懦劣者罪加常律,cảm hữu tuấn tư vọng bảo hôn ổi nhu liệt giả tội gia thường luật 而趙卨好大以促亡唆都既擒於鹹子關烏馬又殪於白虅海,nhi triệu tiết hiếu đại dĩ xúc vong toa đô ký cầm ư hàm tử quan ô mã hựu ế ư bạch đằng hải 󰬣,chè @@ -43821,14 +39070,11 @@ 店𣅘𡎢預桧松𥄭涓,ðêm khuya ngồi dựa cội tùng ngủ quên 募登者賜,mộ đăng giả tứ 𥚆䀡󰅹固拙󰅹󰑼差,nhìn xem nào có chút nào là sai -𣈘𣈗𢚸仍啂𢚸,đêm ngày lòng những nhủ lòng 𣛨䋥默埃啉杜𤅶,chèo lái mặc ai lăm đỗ bến 司天監謝克諧奏曰雨為潤軍雨風從北方為和風,Tư thiên giám Tạ Khắc Hài tấu viết Vũ vi nhuận quân vũ phong tòng bắc phương vị hoà phong -席排賞將犒軍喑𤿰陣習情楽軍,tiệc bày thưởng tướng khao quân om thòm trống trận rập rình nhạc quân 八月地震大水,bát nguyệt địa chấn đại thuỷ 呵𢭂𠄩月泊𣳔,há trao hai lượng bạc ròng 又敗之,hựu bại chi -想𠊚𥙩麻推,tưởng người lấy liễu mà suy 央之間𡸈可容扵遲緩哉󰱥今以後刑部廷尉司及内外勘理獄訟等官凡諸訟情疑難者並依期勘完,ương chi gian khởi khả dung ư trì hoãn tai Kế kim dĩ hậu Hình bộ Đình uý ti cập nội ngoại khám lí ngục tụng đẳng quan phàm chư tụng tình nghi nan giả tịnh ỷ kì khám hoàn 巧墟窖了每芸忳拙斟雜俸皮真𪮏,xảo hư khéo léo mọi nghề đồn chuyết chậm chạp vụng về chân tay 自是豪傑之士雲集響應莫不歡心,Tự thị hào kiệt chi sĩ vân tập hưởng ứng mạc bất hoan tâm @@ -43842,10 +39088,8 @@ 謝𢚸娘吏𨁡添𬏓𠳒,Tạ lòng nàng lại nối thêm VÀ lời 󱓇恨蒸排妾悶,mắc giận chưng bầy thiếp mọn 請赴雩壇祈雨從之,thỉnh phó vu đàn kì vũ tòng chi -百戰百勝㐌𠃩𡗶,bách chiến bách thắng đã chín trời 吏冷󰳇仍𡓇霜風,lại lạnh lùng những chỗ sương phong 故舜造漆噐而諫者十七人,Cố Thuấn tạo tất khí nhi gián giả thập thất nhân -若㐱𬐩皮道德姅,nhược chỉn vui bề đạo đức 包饒𡬷坦𡬷鐄闭饒,bao nhiêu tấc đất tấc vàng bấy nhiêu 撝𢧚𡢻拖𢧚恩,vay nên nợ đỡ nên ơn 貝吏,với lại @@ -43857,9 +39101,7 @@ 旦尼,đến nơi 如見賊兵追及且戦且走至伏兵所聞大砲三響轉後為前各分左右旌旗隊伍依如圖次,như kiến tặc binh truy cập thả chiến thả tẩu chí phục binh sở văn đại pháo tam hưởng chuyển hậu vi tiền các phân tả hữu tinh kì đội ngũ y như đồ thứ 尼昆属𥙩爫𢚸,Này con thuộc lấy làm lòng -𠄩邊坡棓椹樆店𢇡問及欺𦝄󱯰,hai bên bờ bụi rậm rì đêm khuya vắng vẻ gặp khi trăng lờ 銀硃𧹪艚,ngân chu son tàu -𢜝塘生𦬑固欺𧁷𢚸,sợ đường sinh nở có khi khó lòng 𡳳墻核㭲木𣹓𠫾𧗱尼仍𡓃尼𫷜初,cuối tường gai góc mọc đầy đi về này những lối này năm xưa 阮代乏至元元呼為老令公,nguyễn đại phạp chí nguyên nguyên hô vi lão lệnh công 𦝄𦝄󰊄󰊄𩄲𩄲別󰑼󰇥浽渃尼共埃,trăng trăng gió gió mây mây biết là giở nỗi nước này cùng ai @@ -43869,12 +39111,10 @@ 謝払娘買懺生𫥨衛,tạ chàng nàng mới sắm sanh ra về 想皮源渃桧核,tưởng bề nguồn nước cội cây 之分自丁先皇以後著爲正統以明君臣之分,chi phân tự Đinh Tiên Hoàng dĩ hậu trước vi chính thống dĩ minh quân thần chi phận -冥冥長夜埃吏别埃,minh minh tràng dạ ai lại biết ai 改元見,Cải nguyên Kiến 冊史圭搮事率係魄𣘃梅精𣘃畑麻拱編,sách sử quê lặt sự sót hễ phách cây mai tinh cây đèn mà cũng biên 對曰占國之於聖朝如子之恃父母惟教命是聽,Đối viết Chiêm quốc chi ư thánh triều như tử chi thị phụ mẫu duy giáo mệnh thị thính 𠸜󰑼裴儉奴群於京,tên là bùi kiệm nó còn ở kinh -些它荣𩔰𠊛群寒微,ta đà vinh hiển người còn hàn vi 李南浪主不󰒂,lý nam rằng chúa bất nghì 㗂德,tiếng đức 夫人買哙娘𦋦𠰺𠳒,Phu nhân mới gọi nàng ra dạy lời @@ -43916,7 +39156,6 @@ 𡀡杶,ních đòn 季犛整選取精名為敢死追擊之,quý li chỉnh tuyển thủ tinh danh vi cảm tử truy kích chi 𥘉占主制阿難在𠱾其子制某為布田言大王也女壻茶和布底為布提言宰相也言聽計從因與制某樹黨,Sơ Chiêm chủ Chế A Nan tại thời kì tử Chế Mỗ vi Bố điền ngôn đại vương dã nữ tế Trà Hoà Bố Để vi Bố đề ngôn Tể tướng dã ngôn thính kế tòng nhân dữ Chế Mỗ thụ đảng -𢌌𠰷𣷭愛德𠰷𡽫鐄,rộng lo bể ái đức lo non vàng 昂浪𦣰𧡊欺店,ngang rằng nằm thấy khi đêm 復行至五漫地方攷賜長老亦如之乃還京,phục hành chí ngũ mạn địa phương khảo tứ trưởng lão diệc như chi nãi hoàn kinh 至是卒,Chí thị tốt @@ -43935,14 +39174,11 @@ 鏜萻古樹嶟𡻖傘,xanh om cổ thụ chon von tán 敬宗惠皇帝克濟大業光宅區夏而翊扶正統多頼,Kính Tông Huệ Hoàng Đế khắc tế đại nghiệp quang trạch khu hạ nhi dực phù chính thống đa lại 夙愆㐌𣳮凌凌泟耒,Túc khiên đã rửa lâng lâng sạch rồi -計制各麻推事𡗶,kể chơi các mà suy sự trời 賊以爲間道礮𭛁全軍深入,tặc dĩ vi gián đạo bác phát toàn quân thâm nhập 埃易敢𢚸爫反麻󱳮,ai dễ dám lòng làm phản mà lo 抉竹𨀈戈𢚸𤂬賞梅𧗱踏俸𦝄,quét trúc bước qua lòng suối thưởng mai về đạp bóng trăng -俸踈渃動𠊚爲凜迻香蔑月咍,bóng thưa ánh nước động người vay lịm đưa hương một nguyệt hay 固古樹固山瑚,có cổ thụ có san hô 六月先明縣武陵社人武登起兵㨿超類縣集眾聚黨自稱羅平元年,lục nguyệt tiên minh huyện vũ lăng xã nhân vũ đăng khởi binh cứ siêu loại huyện tập chúng tụ đảng tự xưng la bình nguyên niên -終,chung 涓連𢚁拯𡨺床,quen liền cậy chẳng giữ giàng 𪬪囂囂𩄲耳耳,gió hiu hiu mây nhẹ nhẹ ���召諸將謂曰琴彭困阨政等當急救援今乃逗遛必有怯意,Đế triệu chư tướng vị viết Cầm bành khốn ách Chính đẳng đương cấp cứu viện kim nãi đậu lưu tất hữu khiếp ý @@ -43956,7 +39192,6 @@ 黄河卷卷沚吹,hoàng hà cuộn cuộn chảy xuôi 觜𨮉別󰋇苫扜別包,chổi cùn biết mấy rơm vò biết bao 𠊚吀取消𦓡󱤎件,người xin thủ tiêu mà thua kiện -品金㐌𤑟價珠罕祥,phẩm kim đã rõ giá châu hẳn tường 固避師名更名邁邁居風憲骨鲠敢言有古爭臣風後入政府不數載而罷,cố tị sư danh cánh danh mại mại cư phong hiến cốt nghạnh cảm ngôn hữu cổ tranh thần phong hậu nhập chính phủ bất số tải nhi bãi 二十一日帝初親政改原大赦以明年正月為延寧元年,Nhị thập nhất nhật đế sơ thân chính cải nguyên đại xá dĩ Minh niên chính nguyệt vi Diên Ninh nguyên niên 明帝怒囚殺之,Minh đế nộ tù sát chi @@ -43965,17 +39200,12 @@ 論以十條軍政講君臣之󰒂也布以六條教化明父子之倫也,luận dĩ thập điều quân chính giảng quân thần chi nghĩa dã bố dĩ lục điều giáo hoá minh phụ tử chi luân dã 𤇊𤇊䏾焒羕羕畑𤍑,bừng bừng bóng lửa ràng ràng đèn chong 倍傍󰘉篋𢬣𢭂,vội vàng mở níp tay trao -決如妸𢬣𫅷,quyết như ả tay già 扲鎌加蔑𫥸𥓄昂育坤移衝突𠓨𦋦,cầm gươm giơ miệt chém mài ngang dọc khôn dời xông đột vào ra 闭𥹰群𢠣户胡僣兵底𢘮立𤤰茹陳,bấy lâu còn giận họ hồ tiếm binh để rắp lập vua nhà trần 易如李筌則定其推後人不䏻曉其義,dị như lí thuyên tắc định kì suy hậu nhân bất năng hiểu kì nghĩa -共結伴同心欺棋欺溜欺琴欺詩,cùng nhau kết bạn đồng tâm khi cờ khi rượu khi cầm khi thi -蜥羅丐蜄䗲,tích dương là cái thằn lằn 帝封悉,Đế phong Tất 㖪掛㐌𤴬𢚸丐蟈𠺚𡂷添息臆昆蟡,khắc khoải đã đau lòng cái cuốc băn khoăn thêm tức ức con ve 少保豪郡公阮德業之子嘗從征伐果敢善戰累官至都督同知爵瑞郡公,thiếu bảo hào quận công nguyễn đức nghiệp chi tử thường tòng chinh phạt quả cảm thiện chiến luỵ quan chí đô đốc đồng tri tước thuỵ quận công -蒲柳催停分萌,bồ liễu thôi đành phận manh -裺桃𫴋娘竜,yếm đào xuống nương long 不幸而敗亡者亦書起兵以予之,Bất hạnh nhi bại vong giả diệc thư khởi binh dĩ dư chi 冲花令令唏霜停蹎侯𢘮認塘𧗱斎,trong hoa lạnh lạnh hơi sương dừng chân hầu rắp nhận đường về trai 朱官𦋦逴𠓨掑边凱,cho quan ra rước vào kề bên ngai @@ -43995,7 +39225,6 @@ 鸌矧疎尋内夐𡗶落度󱱮𣋀疎,vạc thẩn thơ tìm nội quạnh trời lác đác vẻ sao thưa 𡨺焒𨁥𥪝𦊚務,giữ lửa đủ trong bốn mùa 其法並以六年為󰦕,kì pháp tịnh dĩ lục niên vi dịch -咍𨅸,hay bò chẳng hay đứng 惜花仍吟𠿯春,Tiếc hoa những ngậm ngùi xuân 𡭧之哏咘󰜋𠄩,Chút chi gắn bó một hai 此時成祖哲王無纖芥于胸中不以天下自私更尊立我皇考神宗淵皇帝誕膺景命嗣守鴻圖若禮若度全資文祖誼王造就之功,thử thời thành tổ triết vương vô tiêm giới vu hung trung bất dĩ thiên hạ tự tư cánh tôn lập ngã hoàng khảo thần tông uyên hoàng đế đản ứng cảnh mệnh tự thủ hồng đồ nhược lễ nhược độ toàn tư văn tổ nghị vương tạo tựu chi công @@ -44007,7 +39236,6 @@ 𤑟𤉜𧵑引𢬣𢭂,rõ ràng của dẫn tay trao 自女工婦巧調𢢯,từ nữ công phụ xảo đều nguôị 於東潮縣於廊高𬮦,ở đông triều huyện ở làng cao quan -姑㦖卒吟朱技,cô muốn tốt ngâm cho kĩ 内都督平章黎受黎可入内少傅參預朝政黎克復等領兵六十餘萬征占城,nội đô đốc bình chương lê thụ lê khả nhập nội thiếu phó tham dự triều chính lê khắc phục đẳng lĩnh binh lục thập dư vạn chinh chiêm thành 𥾾蹎之底極𢚸才花,buộc chân chi để cực lòng tài hoa 至海外夜間何其睡熟乃入水中鑚刻艦底賊皆溺死無一生还者,chí hải ngoại dạ gian hà kì thuỵ thục nãi nhập thuỷ trung toản khắc hạm để tặc giai nịch tử vô nhất sinh hoàn giả @@ -44036,14 +39264,12 @@ 吒𠁀丐襖襀尼𠅎󰕛𠅎伴𧗱𡮠襖喂,cha đời cái áo rách này mất chúng mất bạn về mày áo ơi 我𭁈汝等各宜自新革其前弊,ngã dữ nhữ đẳng các nghi tự tân cách kì tiền tệ 所少意妯𫅜壻午,thửa thiếu ấy dâu lành rể ngõ -旦払買認圍場,đến chàng mới nhận vi trường 𥙩俸枷爫准娘身,lấy bóng đa làm chốn nương thân 君臣厲志圖回恢復𦾔物故䏻再造中興混一󰲛圖重新社則誅奸䧺之残虐正日月於當天以大其一統也,quân thần lệ chí đồ hồi khôi phục cựu vật cố năng tái tạo trung hưng hỗn nhất dư đồ trùng tân xã tắc tru gian hùng chi tàn ngược chính nhật nguyệt ư đương thiên dĩ đại kì nhất thống dã 其金冊曰大臣之有宿勳實䦕眾望朝廷之追元祀必紀宗功,Kì kim sách viết Đại thần chi hữu túc huân thực quan chúng vọng triều đình chi truy nguyên tự tất kỷ tông công 仍作書置筏中順洪熙元年,Nhưng tác thư trí phiệt trung thuận Hồng Hi nguyên niên 是時人數假令示故有是禁以防奸人,thị thời nhân sổ giả lệnh thị cố hữu thị cấm dĩ phòng gian nhân 塘衢董鼎合都制,đường cù đủng đỉnh họp đua chơi -上皇微時嘗憇于此有僧謂曰少年後當大貴,tiên thị quốc tục dĩ thử nhiệt đa cấu đình tử dĩ hiết hành nhân yên dĩ bạch phấn hiệu dịch đình 風霜特𨤔天然,Phong sương được vẻ thiên nhiên 馨渃洒含𧍰吔璃珠紇珊目目,hang nước tưới hàm rồng nhả ly châu hạt săn múc múc 㗂寃𠰺坦案𪟽󰌋𫡮,tiếng oan dậy đất án ngờ rựng mây @@ -44067,19 +39293,16 @@ 汰汰𠁑𨕭𢜏𠴼𠽋,thảy thảy dưới trên mừng náo nức 𠬠代特󰋇𮎦䧺,Một đời được mấy anh hùng 金銀珠寶提多少之,kim ngân châu báu đề đa thiếu gì -戾欺声氣弭恒,lệ khi thanh khí nhẹ hằng 同王通所差還闕指揮等並起送還京,đồng vương thông sở sai hoàn khuyết chỉ huy đẳng tịnh khởi tống hoàn kinh 三有四恩,tam hữu tứ ân 𫯳𬞺懞娘頭染鉑昆餒哙布𠰘輝鐄,chồng cũ mong nàng đầu nhuốm bạc con nuôi gọi bố miệng hoe vàng 氷傾𢖵景𢖵𠊛,bâng khuâng nhớ cảnh nhớ người -吏情筆硯𫒂涓油,lại tình bút nghiễn nhẽ quên du 抶巾𢴠襖哉排𪖫刀㐌拉害𠊛忠良,giật khăn xé áo tơi bời mũi dao đã rắp hại người trung lương 覆考書筭一百四十四人中者阮子棊二十五人充華文𭓇生,phúc khảo thư toán nhất bách tứ thập tứ nhân trúng giả nguyễn tử kì nhị thập ngũ nhân sung hoa văn học sinh 念典桃源𠳨主人,niệm đến đào nguyên hỏi chủ nhân 往來官客𦒉耀几蓮礼𫢋𠊛𠓨白師,vãng lai quan khách dập dìu kẻ lên lễ phật người vào bạch sư 是月王奏帝命西定王鄭柞親率諸營将士進討賊徒,thị nguyệt vương tấu đế mệnh tây định vương trịnh tạc thân suất chư dinh tướng sĩ tiến thảo tặc đồ 花浪󰜏旦㐌𥹰,Hoa rằng Bà đến đã lâu -准繞抇脢金,chốn thêu nhặt mũi kim 席催姚買𠫾𨖅住房,tiệc thôi diêu mới đi sang trú phòng 僞威武侯南陽侯缺名将船二百隻至青池縣翁莫處𭁈官軍交戦大敗威武侯走㨿海門,Nguỵ Uy Vũ hầu Nam Dương hầu khuyết danh tương thuyền nhị bách chích chí Thanh Trì huyện Ông Mạc xứ dữ quan quân giao chiến đại bại Uy Vũ hầu tẩu cứ hải môn 𤯨爫𡞕泣𠊛些,sống làm vợ khắp người ta @@ -44102,7 +39325,6 @@ 賜阮庶阮惟時黎弼四等進士出身阮克寬阮儉等同進士出身,tứ nguyễn thứ nguyễn duy thì lê bật tứ đẳng tiến sĩ xuất thân nguyễn khắc khoan nguyễn kiệm đẳng đồng tiến sĩ xuất thân 鈐國公沐𣆭得書即行飛奏明帝得表出諭文武群臣曰論者不達止戈之意必謂從之不武但得民安朕何恤人言,kiềm quốc công mộc thạnh đắc thư tức hành phi tấu minh đế đắc biểu xuất dụ văn vũ quần thần viết luận giả bất đạt chỉ qua chi ý tất vị tòng chi bất vũ đản đắc dân an trẫm hà tuất nhân ngôn 揬襖,đột áo -"唭浪:""㐌丕群辰娘𠄩","cười rằng "" đã vậy còn thì nàng hai" 遂西幸乂安暫駐焉,toại tây hạnh nghệ an tạm trú yên 地點,địa điểm 𮗓緣油𢖵󰒂饒,Giác Duyên dù nhớ nghĩa nhau @@ -44155,7 +39377,6 @@ 勑中書省令侍郎入侍經筵兼管近侍祗侯各局上騎都尉阮伯驥黄門侍郎兼國史院同脩國史黄莘夫校定廟諱並御名,sắc trung thư sảnh lệnh thị lang nhập thị kinh diên kiêm quản cận thị chi hầu các cục thượng kị đô uý nguyễn bá kí hoàng môn thị lang kiêm quốc sử viện đồng tu quốc sử hoàng sằn phu hiệu định miếu huý tịnh ngự danh 世業武固,thế nghiệp vũ cố 㗂𬷤𦖑㐌嘅催𠃅墙,Tiếng gà nghe đã gáy thôi mé tường -仍𩔖𫚳别志鴻,những loài chim biết chí hồng 意埃拉焒𢮏香,ấy ai dập lửa vùi hoa 明都指揮使阮率英領軍來援堡陷,minh đô chỉ huy sứ nguyễn suất anh lĩnh quân lai viện bảo hãm 咹粓買𧑂𪿀嘅嗚嗚咹粓𦧘𤙭𢚸󱳮���恃,ăn cơm với cáy ngủ ngáy o o ăn cơm thịt bò lòng lo sì sị @@ -44163,20 +39384,16 @@ 有詔禁軍牧捕英武繋于左興聖廊命廷尉者按其事,hữu chiếu cấm quân mục bổ anh vũ hệ vu tả hưng thánh lang mệnh đình uý giả án kì sự 木枷唉此𠬠篇呈芸,mộc già hãy thử một thiên trình nghề 仍才吔玉噴奎珥󰟯󰭏㳥立仕𦑃𫡮,những tài nhả ngọc phun khuê nhẹ dường vẩy sóng xập xòe cánh mây -若假立文契則左手一節十,nhược giả lập văn khế tắc tả thủ nhất tiết 坡配埃𥚯別尼𡎝坡,pha phôi ai dễ biết nơi cõi bờ -客塵𠇍几别尼開塘,khách trần mấy kẻ biết nơi khai đường 𥪞𢬣㐌産銅錢油𢚸𢬭𤽸台顛𧁷之,trong tay đã sẵn đồng tiền dầu lòng đổi trắng thay đen khó gì 宫人令老婢就保威家取之潜将入宫進呈,cung nhân lệnh lão tì tựu bảo uy gia thủ chi tiềm tương nhập cung tiến trình 𣇞,giờ 共𥪞身戚𦛌𦚐𫽄埃,Cùng trong thân thích ruột rà chẳng ai 没𤗖絲紅𫽄別撝,một mảnh tơ hồng chẳng biết vê -嘗新𩚵買务討宜信敬奉徐拮󰝡,thường tân cơm mới đầu mùa thảo ngay tín kính phụng thờ cất đơm 必翰墨久役心神方可觀於著述非苟作者𡸈易言哉,tất hàn mặc cửu dịch tâm thần phương khả quan ư trước thuật phi cẩu tác giả khởi dị ngôn tai 冬十月十七日吏科都給事中范智囊奏一継,đông thập nguyệt thập thất nhật lại khoa đô cấp sự trung phạm trí nang tấu nhất kế 秋七月尊憲慈皇后為皇太后以張漢超為,Thu thất nguyệt tôn Hiến Từ Hoàng Hậu vi Hoàng Thái Hậu Dĩ Trương Hán Siêu vi 防欺車助改燒怪𧗱,phòng khi xa chợ gửi theo quảy về -榜碑𥒥𠦳秋,bảng vàng bia đá ngàn thu 𠨡於茄埃拯醲蔑丸混沌裊初冬,trứng ở nhà ai chẳng nong một hòn hỗn độn nẻo sơ đông 𠊚調指裊𠓨廊同文,người đều chỉ nẻo vào làng ðồng văn 察命功𠃣罪𡗉,Xét mình công ít tội nhiều @@ -44190,21 +39407,15 @@ 𡗶撑涓貝𦟐紅打㭴,Trời xanh quen với má hồng đánh ghen 丁亥十年莫端泰二年正明萬曆十五年,Đinh Hợi thập niên Mạc Đoan Thái nhị niên Chính Minh Vạn Lịch thập ngũ niên 𢚸芇群想固𣈙女空,Lòng nào còn tưởng có rày nữa không -本𠊛知己麻情同心,vốn người tri kỉ mà tình đồng tâm 其主上見信𡸈知有勘理耶,Kì chúa thượng kiến tín há tri hữu khám lí da 角󰜋油些掌大權,dốc một dầu ta chưởng đại quyền 𬮙兵𠦳將会同洗寃,muôn binh nghìn tướng hội đồng tẩy oan 悶𦋦朱塊埃𢴿𢩮𠫾,muốn ra cho khỏi ai dìu dắt đi 太子,thái tử 芸業,nghề nghiệp -塘交涉𫼳𨕭大陸,đường giao thiệp mang trên đại lục 隻梭貝幅詞𩄲,Chiếc thoa với bức tờ mây -交梂妾别埃特,giao cầu thiếp biết ai được -遭時䘮亂盗賊四行辛未建嘉元年,tao thời tang loạn đạo tặc tứ hành tân mùi kiến gia nguyên niên tống gia định xuân chính nguyệt cải nguyên nhị nguyệt đế thân anh trọng tật bất năng tảo cầu kế tự lí thị toại vong -呐𦋦芒㗂𡗋𠳒,nói ra mang tiếng lắm lời 腰腰酉酉弹埃𢭮性性情情性性星,yêu yêu dấu dấu đàn ai gẩy tính tính tình tình tính tính tinh 󱧮𦝄皮挌𦰟柚,bóng trăng vừa gác ngọn dâu -身閒課役耒,rỗi rãi 十一月朔帝至自愛州,thập nhất nguyệt sóc đế chí tự ái châu 感傷𠄩𡦂喿蓬菫𠽐,Cảm thương hai chữ cô bồng ngẩn ngơ 討宜信敬奉蜍拮󰝡,thảo ngay tín kính phụng thờ cất đơm @@ -44217,7 +39428,6 @@ 𢮀䏾柴空󰜋𫳘夷,sờ bụng thầy không một chữ gì 鎬以文章名然性行非常居官好異,cảo dĩ văn chương danh nhiên tính hạnh phi thường cư quan hiếu dị 追,truy -𢧐爭陣兵威,chiến tranh trận binh uy 旦欺省沒拙連嘆哿㗂浪於昆碎牢丑命共吒楼𢆥爫丕,đến khi tỉnh một chút liền than cả tiếng rằng ới con tôi sao giấu mình cùng cha lâu năm làm vậy 其所浚生民之血以潤桀黠之吻牙極土木之功以崇公私之𪠘宇,Kì sở tuấn sinh dân chi huyết dĩ nhuận kiệt hiệt chi vẫn nha cực thổ mộc chi công dĩ sùng công tư chi giải vũ 二十五日命入内檢校司徒平章事黎慎入内都督黎熾等伐占城,Nhị thập ngũ nhật mệnh Nhập nội kiểm hiệu tư đồ bình chương sự Lê Thận Nhập nội đô đốc Lê Xí đẳng phạt Chiêm Thành @@ -44230,7 +39440,6 @@ 兩頭丐柁,lưỡng đầu cái đà 至州帝率眾三萬拒之敗於朱鳶又敗於蘇歷江口帝奔嘉寧城,Chí châu đế suất chúng tam vạn cự chi bại ư Chu Diên hựu bại ư Tô Lịch giang khẩu Đế bôn Gia Ninh thành 爵郎權奇渚筭戾之,tước sang quyền cả chớ toan lệ gì -𦎛尼𡗶底朱𠊚終,gương này trời để cho người chung 世麻姑語󰑼埃󰟁情,thế mà cô ngỡ là ai vô tình 体払𤴬浽别󰡞,Thấy chàng đau nỗi biệt ly 圭茄扵郡西川,quê nhà ở quận tây xuyên @@ -44239,7 +39448,6 @@ 𫯳蚤芇沛如埃,Chồng tao nào phải như ai 管軍者不恤民病借用物件必令放散以至䘮󰱧及至有事方更營求,Quản quân giả bất tuất dân bệnh tá dụng vật kiện tất lệnh phóng tán dĩ chí tang hoại cập chí hữu sự phương cánh dinh cầu 至於陶甘沐陶碩輔梁任文陶處中李道紀廖嘉貞金英傑曹良翰楊景通魏仲弘刘禹儞李公平黄義賢李敬脩之諸彦不䏻正其君以成俗宜其治之不古若也,Chí ư Đào Cam Mộc Đào Thạc Phụ Lương Nhậm Văn Đào Xử Trung Lí Đạo Kỉ Liêu Gia Trinh Kim Anh Kiệt Tào Lương Hàn Dương Cảnh Thông Nguỵ Trọng Hoằng Lưu Vũ Nễ Lí Công Bình Hoàng Nghĩa Hiền Lí Kính Tu chi chư ngạn bất năng chính kì quân dĩ thành tục nghi kì trị chi bất cổ nhược dã -𤽗仲逵㐌𡘮堆瀋噒,ngươi trọng quỳ đã mất đôi 工課巴南㕵仍𫶷媄,trong thuở ba năm uống những sữa mẹ 𠀧萼核撑形捥要,ba gạc cây xanh hình uốn éo 𠊛特如𠋥󰑼𠃣固,người được như me là ít có @@ -44252,11 +39460,9 @@ 福𡗶造化羣腰奔𠃣礼󰬥埃几拯傷,phúc trời tạo hoá còn yêu buôn ít lãi nhiều ai kẻ chẳng thương 猿鶴庄恨吏仍傷,vượn hạc chăng hờn lại những thương 常常固氣毫光,thường thường có khí hào quang -群𥙩刼𦟐紅特𫳵,còn mang lấy kiếp má hồng được sao 𡦂題帖雪琹撩譜同,chữ đề thiếp tuyết cầm treo phả đồng 意順𰿘民烝𥄡,ấy thuận muôn dân chưng trông 油或𠄩𠀧湼𣦍𣒠拯恒,dẫu hoặc hai ba nết ngay vạy chẳng hằng -粓淶𥺊擺抇𣦍倍傍,cơm rơi gạo vãi nhặt ngay vội vàng 瑞亦以是日薨,thuỵ diệc dĩ thị nhật hoăng 爲丕類箕特默因𣛠󱩿諸,vì vậy loài kia được mặc nhân máy dòm dỏ 阮表數賊罪惡以皆表表可稱者,nguyễn biểu số tặc tội ác dĩ giai biểu biểu khả xưng giả @@ -44265,12 +39471,10 @@ 明參政梁汝笏僅脱身走盡獲噐械燒燬堡柵,minh tham chính lương nhữ hốt cẩn thoát thân tẩu tận hoạch khí giới thiêu huỷ bảo sách 𰦫𡅪虎𩈘底󰠲隋兵自意爫愁民些,lỗi nguyền hổ mặt để đâu tùy binh từ ấy làm rầu dân ta 𨤮𠦳渃瀋𡽫賒,Dặm ngàn nước thẳm non xa -癸卯十賜年,quý mão thập tứ niên minh thành hoá thập cửu niên 聖宗時属内難人同推戴尊臨五位振刷百為,Thánh Tông thời thuộc nội nạn nhân đồng suy đái tôn lâm ngũ vị chấn loát bách vi 󰜩𠶖𨢇芹𡛔旹打𨨨打鉷爫𢝙,trai uống rượu cần gái thời đánh chiêng đánh cồng làm vui 儻或逗遛恇怯行師失律則論以軍憲,Thảng hoặc đậu lưu khuông khiếp hành sư thất luật tắc luận dĩ quân hiến 𢌌朱群𤗖紅裙,Rộng CHO còn mảnh hồng quần -或𪜀,hoặc là nhân buôn bán 安掠等遂𭁈俱來,an lược đẳng toại dữ cụ lai 娘浪󰒂𥘀𠦳𡽫,nàng rằng nghĩa nặng nghìn non 熙秋八月點民爲兵,Hi Thu bát nguyệt điểm dân vi binh @@ -44279,7 +39483,6 @@ 󰘂茹𫽄兑吒翁,cửa nhà chẳng đoái cha ông 󰕛㛪如䕯如渤𫽄𬦢𬧆特󰅹,chúng em như bèo như bọt chẳng mon men được nào 葩泊抛抛侵氣雪,hoa bạc phau phau xâm khí tuyết -𠇍𠊚𣈜怒詩杜,mấy người ngày nọ thi đỗ 𤯨包󰘵歳󰬥调𧃵𨐮,sống bao nhiêu tuổi nhiều điều đắng cay 𨑮𠄻歲𠄩親賖氷分𤵶疎荄䔲󰬥調,mười lăm tuổi hai thân xa bẵng phận ngây thơ cay đắng nhiều điều 属隋唐紀,thuộc tuỳ đường kỷ @@ -44291,11 +39494,9 @@ 至於遇列嬪亦甚厚如宫中㚴㜮王氏惠真所出也有寵懷娠,chí ư ngộ liệt tần diệc thậm hậu như cung trung bố lãm vương thị huệ chân sở xuất dã hữu sủng hoài thần 㤇饒萬事𫽄泥,yêu nhau vạn sự chẳng nề 造化,tạo hoá -𦤾仍姑𪦲𨑮𢆫拱拁𢬣認固預役,đến những cô mới mười tuổi cũng giơ tay nhận có dự việc 於是允恭等皆乞致聀,Ư thị Doãn Cung đẳng giai khất trí chức 遂殺王郢使使奉其頭𦤶王恢,Toại sát Vương Sính sử sứ phụng kì đầu trí Vương Khôi 神宗皇帝在位十一年紀元者二,Thần Tông Hoàng Đế tại vị thập nhất niên kỷ nguyên giả nhị -灰忽砂丹𤒛𪹷,mảng hoi hót sa đan nấu nướng 主欗裊塊散昆𤚇丸坦侯林末丐𪀄,chúa giàn nẻo khỏi tan con nghé hòn đất hầu lầm mất cái chim 囮率󰑼丐𪀄梭,ngoa suất là cái chim thoi 阮多方督軍立柵於京城日夜守僃,Nguyễn Đa Phương đốc quân lập sách ư kinh thành nhật dạ thủ bị @@ -44304,7 +39505,6 @@ 些裊於󰠳𬐩趣蒂㝵初隐奇路林泉,ta nẻo ở đâu vui thú đấy người xưa ẩn cả lọ lâm tuyền 雖𠽌如甕唾柴題,túy toét như ống nhổ thầy đề 愁󰠲󰇾󰑚丙浪,sầu đâu giở giói biếng rằng -停信𠳒呐讒坡麻𪬃,đừng tin lời nói gièm pha mà ngầy 婵娟󰂇別𮎦䧺,Thuyền quyên ví biết anh hùng 九月偽威王莫敬用等使其黨春山侯𭁈文國公等将兵襲攻太原,cửu nguyệt nguỵ uy vương mạc kính dụng đẳng sử kì đảng xuân sơn hầu dữ văn quốc công đẳng tương binh tập công thái nguyên 㝵𡢐拱併森𡆫買饒,ngày sau cũng tính sum vầy với nhau @@ -44325,7 +39525,6 @@ 𫗄捲簾台箒抉,gió cuốn rèm thay chổi quét 其冊文曰陟帝位以臨民丕闡太平之治若王彜而錫命𠃔󰏲尊貴之文,Kì sách văn viết Trắc Đế vị dĩ lâm dân phi xiển thái bình chi trị nhược Vương di nhi tích mệnh doãn kê tôn quý chi văn 凣畧定所至俱降服,Phàm lược định sở chí câu hàng phục -啉𠸬𢬣𥮊𢬣戦共埃,lăm xăm tay đũa tay chén 我𬌥𤙭爫󱦌祭神,ngả trâu bò làm cỗ tế thần 又以新寡妹徽寕公主嫁之,hựu dĩ tân quả muội huy ninh công chúa giá chi 慎重刑罰謹號令之信也結好明國存交鄰之禮也,Thận trọng hình phạt cẩn hiệu lệnh chi tín dã kết hiếu Minh quốc tồn giao lân chi lễ dã @@ -44339,12 +39538,9 @@ 桃郎王以南帝之兄收餘烬之卒一戦而敗退保野䏻盖其威力不足也,đào lang vương dĩ nam đế chi huynh thu dư tẫn chi tốt nhất chiến nhi bại thoái bảo dã năng cái kì uy lực bất túc dã 𩵜𫽄咹𫜈𩵜𤹕𡥵𠴜吒媄𤾓塘𡥵虚,cá chẳng ăn muối cá ươn con cãi cha mẹ trăm đường con hư 若武自同知以下至大隊長隊長以上等官文自尙書以下至七品孰有男子十七歲以下九歲以上就國學點目學官取簿受業,Nhược vũ tự Đồng tri dĩ hạ chí Đại đội trưởng Đội trưởng dĩ thượng đẳng quan văn tự Thượng thư dĩ hạ chí thất phẩm thục hữu nam tử thập thất tuế dĩ hạ cửu tuế dĩ thượng tựu quốc học điểm mục học quan thủ bạ thụ nghiệp -󱎾𩂟易籠月󱙼,song thước mù dễ lồng nguyệt sáng 尋,tìm 滛湜湥玉引蜍愧枚,Dầm dề giọt ngọc thẫn thờ hồn mai 美苗拯变𦎛鐄𡮍分,mỹ miều chẳng biến gương vàng chút phân -𠀧㗂嘅急𧽈爫技,kíp dậy làm ghẽ -甲辰十五年,giáp thìn thập ngũ niên minh thành hoá nhị thập niên 至是遣使吿明稱陳氏已絶漢蒼明宗外孫暫權國事,Chí thị khiến sứ cáo Minh xưng Trần thị dĩ tuyệt Hán Thương Minh Tông ngoại tôn tạm quyền quốc sự 六月六日太白畫見與日爭光,lục nguyệt lục nhật thái bạch hoạch hiện dữ nhật tranh quang 宗慤之志盖志乎功名者歟還家之日財物一無所取此富貴不足以勤其心之實也,Tông Xác chi chí cái chí hồ Công danh giả dư Hoàn gia chi nhật tài vật nhất vô sở thủ thử phú quý bất túc dĩ cần kì tâm chi thực dã @@ -44359,7 +39555,6 @@ 以參議范公兼爲山南處參政,Dĩ Tham nghị Phạm Công Kiêm vi Sơn Nam xứ Tham chính 群埃敢貯𠓨茹女低,còn ai dám chứa vào nhà nữa đây 唐虱曳須亇知,đường sắt dài râu cá trê -辛丑四年,tân sửu tứ niên minh vĩnh lịch thập ngũ niên thanh thuận trị thập thất niên 唒𠺘𢜗𢘽拱󰑼𫢧翁,dẫu rằng vụng dại cũng là liền ông 󰒂柴伵𡳶共𡎥啫饒,nghĩa thầy tớ cũ cùng ngồi dã nhau 𠊛𠸗,người xưa @@ -44368,7 +39563,6 @@ 槐葉排行畧粦,hòe diệp bày hàng trước sân 賊眾美酒不足以鴆虜軍滛聲不足以聾虜耳,tặc chúng mĩ tửu bất túc dĩ chậm lỗ quân dâm thanh bất túc dĩ tủng lỗ nhĩ 𢆥紹豐次𠄼,năm thiệu phong thứ năm -如禮生𠅎𥄭部𢞂唭,như lễ sinh mất ngó bộ buồn cười 太宗勇智兼全征伐四克友好友之德習禮樂之文討賊平戎勸農耕籍伸寃有鍾制刑有律爲守成之令主也,Thái Tông dũng trí kiêm toàn chinh phạt tứ khắc hữu hiếu hữu chi đức tập lễ nhạc chi văn thảo tặc bình nhung khuyến nông canh tịch thân oan hữu chung chế hình hữu luật vi thủ thành chi lệnh chủ dã 丸坦侯林末丐𪀄,hòn đất hầu lầm mất cái chim 󱰾打吹󰬒𠺙虐,trống đánh xuôi kèn thổi ngược @@ -44378,10 +39572,8 @@ 感𢚸󱟎哿厚唭命擬𠓹苦,cảm lòng nuôi cả hậu cười mệnh nghỉ trọn khó ���命扞等築地設道與敵相戰鈎戟勁努火箭火砲四面合攻城遂陷,Đế mệnh Hãn đẳng trúc địa thiết đạo dữ địch tương chiến câu kích kính nỗ hoả tiễn hoả pháo tứ diện hợp công thành toại hãm 帝愈疑之乃與太后及御女如諒州峙山,Đế dũ nghi chi nãi dữ thái hậu cập ngự nữ như Lạng Châu Trĩ sơn -絲𠃩曲如紆,tơ chín khúc như vò 侶堆埃吏𫅠齊崔張,Lứa đôi ai dễ đẹp tày Thôi Trương 固尚楊邁林夷昆眉胡達初箕占城,có thằng dương mại lâm di con mày hồ đạt xưa kia chiêm thành -己丑十年,kỉ sửu thập niên minh thành hoá ngũ niên 吟𠳒風月𥘀願𡽫滝,NGÂM lời phong nguyệt nặng nguyền non sông 𢚸,lòng 丙戌漢蒼開大四年明永樂四年夏四月明遣征南?軍右軍都督同知韓觀參将都督同知黃中領廣西兵十萬來侵假送僞陳王添平還國觀留界首不行,Bính Tuất Hán Thương Khai Đại tứ niên Minh Vĩnh Lạc tứ niên hạ tứ nguyệt Minh khiến Chinh Nam tướng quân hữu quân Đô đốc đồng tri Hàn Quan Tham tướng đô đốc đồng tri Hoàng Trung lĩnh Quảng Tây binh thập vạn lai xâm giả tống nguỵ Trần Vương Thiêm Bình hoàn quốc quan lưu giới thủ bất hành @@ -44390,7 +39582,6 @@ 昌文曰我欲還師揜襲平王以復我先王之業可乎二使曰善,Xương Văn viết Ngã dục hoàn sư yểm tập Bình Vương dĩ phục ngã tiên vương chi nghiệp khả hồ Nhị sứ viết thiện 信伴秩𡢼𦣰𨂗󰜋𨉓,tin bạn mất vợ nằm co một mình 事𮗓官軍捕得克寬父子三人及徒黨二十四人于昇龍城南門外並拽得木印旗鉦噐械及,sự giác quan quân bổ đắc khắc khoan phụ tử tam nhân cập đồ đảng nhị thập tứ nhân vu thăng long thành nam môn ngoại tịnh duệ đắc mộc ấn kì chinh khí giới cập -𣦛意悶害𦷾,ý muốn hại đấy 本府衙門及主𬋩監自檢察及本官奴婢方許居住,bản phủ nha môn cập chủ quản giám tự kiểm sát cập bản quan nô tì phương hứa cư chú 夏四月十八日刑部左侍郎阮觀賢上言臣欽奉勑㫖繼今軍匠色例得放回農務者五六月十月十一月番並得分半㱕農不得間分秋夏,Hạ tứ nguyệt thập bát nhật Hình bộ Tả thị lang Nguyễn Quan Hiền thượng ngôn Thần khâm phụng sắc chỉ Kế kim quân tượng sắc lệ đắc phóng hồi nông vụ giả ngũ lục nguyệt thập nguyệt thập nhất nguyệt phiên tịnh đắc phân bán quy nông bất đắc gian phân thu hạ 然然群𥪸墫蹎𡧲𨦩,nhơn nhơn còn đứng chôn chân giữa vòng @@ -44400,15 +39591,12 @@ 二十二日帝下詔征老撾,Nhị thập nhị nhật đế hạ chiếu chinh Lão Qua 媄吒歲作㐌高矇𡥵報答劬劳生成,mẹ cha tuổi tác đã cao mong con báo đáp cù lao sinh thành 𨄹𣷭釋󱘣󱘤𣳢瀝,dạo bể thích lon ton ngòi lạch -渚年花倣㐌羕包,chứ niên hoa phỏng đã dường bao -𡗋𠊚𡗉𧵑𤎔𠁀㗂,lắm người nhiều của rạng đời tiếng 婬娼娣娞,dâm xướng đĩ thõa 腫𣦎,thủng thẳng 𩸴,trê 󰜋𢚸拯管󰋇功,Một lòng chẳng quản mấy công 迻饒群少闭饒󰑼情,Đưa nhau còn thiếu bấy nhiêu là tình 駭群𡓮帝𫨩𡍙𠫾耒,hãy còn ngồi đấy hay vông đi rồi -争坤争窖埃埋特𡗉,tranh khôn tranh khéo ai may được nhiều 要店諸斐吏要𣈜,yêu đêm chưa phỉ lại yêu ngày 賒󰏙醲吏𤁕,xa xem nồng lại lạt 或曰仁宗之觀摶虎鬪象太后果賢耶宜諫止之,Hoặc viết Nhân Tông chi quan đoàn hổ đấu tượng Thái hậu quả hiền gia nghi gián chỉ chi @@ -44416,16 +39604,12 @@ 丐夷便𥬧朱饒咹󰠃橰,cái gì tiện chũm cho nhau ăn cùng cau 爰賜玉鑽以作介圭仍錫土田以廣封邑,Viên tứ ngọc toản dĩ tác giới khuê nhưng tích thổ điền dĩ quảng phong ấp 五月十五日定造籍買紙令勑旨攅造户籍田土該籍官隨分大小准當差人夫每人叁陌買紙筆呈承司照刷,Ngũ nguyệt thập ngũ nhật định tạo tịch mãi chỉ lệnh sắc chỉ toản tạo hộ tịch điền thổ cai tịch quan tuỳ phân đại tiểu chuẩn đương sai nhân Phù mỗi nhân tam mạch mãi chỉ bút trình thừa ti chiếu soát -責埃牢庒訴𢚸,trách ai sao chẳng tỏ lòng 抵朱杜釋奸雄女𢬣,để cho đỗ thích gian hùng nỡ tay 會試天下󰁮人取阮文訓等四十三人,hội thí thiên hạ cử nhân thủ nguyễn văn huấn đẳng tứ thập tam nhân 𢫔入試塲外門及代試以徒罪罪之終身不得入試塲叙用,thiện nhập thí trường ngoại môn cập đại thí dĩ đồ tội tội chi chung thân bất đắc nhập thí trường tự dụng 戊子二年明永樂六年春正月三十日明将張輔土官莫邃等范演州,mậu tí nhị niên minh vĩnh lạc lục niên xuân chính nguyệt tam thập nhật minh tướng trương phụ thổ quan mạc thuý đẳng phạm diễn châu 到此時節爾等将安迯乎,Đáo thử thời tiết nhĩ đẳng tương an đào hồ 仁義,nhân nghĩa -世徐買阻𦋦世降,thế công từ mới trở ra thế hàng -昭皇,chiêu hoàng sơ huý phật kim hậu cải thiên hinh huệ tông thứ nữ dã huệ tông vô tự lập vi hoàng thái tử dĩ truyền vị tại vị nhị niên toại thiền vị vu trần -飭𫯳都𢀭𨖅,sức chồng đua giàu sang 十五部之外各有長佐,Thập ngũ bộ chi ngoại các hữu trưởng tá 󰱑都御史文貞伯謚文節,đài đô ngự sử Văn Trinh bá thuỵ Văn Tiết 吞牢女底淶瓶技簮,xôn xao nỡ để rơi bình gãy trâm @@ -44442,7 +39626,6 @@ 鎌鐄馭𨫊提兵進𠓨,gươm vàng ngựa sắt đề binh tiến vào 𠊛𨖲馭几𢺺袍,Người lên ngựa kẻ chia bào 至是王命增加營作,chí thị vương mệnh tăng gia doanh tác -淹𦋦辰𢚸𠊚世,êm ra thì lòng người thế 洞庭賖𨅿𤿤𠎣𨕭𡗶𠁑渃𬌓願瀝𤁘,động đình xa vượt bè tiên trên trời dưới nước tấm nguyền sạch trong 󰅎牧𨆏𤛠驢丐𤚢,trẻ mục đuổi trâu lừa cái nghé 冬十月國威州傘圓山蠻爲盗刼掠清威鄕其眾甚盛不可復制戊辰四年宋家定元年,Đông thập nguyệt Quốc Oai châu Tản Viên sơn man vi đạo kiếp lược Thanh Oai hương kì chúng thậm thịnh bất khả phục chế Mậu Thìn tứ niên Tống Gia Định nguyên niên @@ -44463,7 +39646,6 @@ 都唭欣蔑除,đùa cười hơn một giờ 發連率叺魂花車仙𭉩󰙅烟霞急蓮,phút liền thoắt nhắp hồn hoa xe tiên vội ruổi yên hà kíp lên 業緣斤吏𢩮𠫾群𡗉,nghiệp duyên cân lại nhắc đi còn nhiều -平原易𠳚肝腸特牢,bình nguyên dễ gửi gan tràng được sao 國櫆青池月盎人,quốc khôi thanh trì nguyệt áng nhân 帝再命安和侯阮弘裕徃討之,Đế tái mệnh An Hoà hầu Nguyễn Hoằng Dụ vãng thảo chi 唯唯添𤴬挼斷膓,nhói nhói thêm đau nỗi đoạn trường @@ -44475,13 +39657,10 @@ 尼𠬠身餒𫅷𠰺𥘷,nay một thân nuôi già dạy trẻ 㤇饒拱𫽄朱鐄,yêu nhau cũng chẳng cho vàng 𠇍梂𠇍舘英朱摱錢,mấy cầu mấy quán anh cho mượn tiền -擬傷𠊛𣇜危,nghĩ thương người buổi nguy 茄箏𡎢竚邊䒹橘,nhà tranh ngồi giữ bên chồi quýt 渃滝河汜汜沚衛边北滚滚,nước sông hà dẫy dẫy chảy về bên bắc cuộn cuộn 紅顔泊𠇮𠬠㝵芇爲,Hồng nhan bạc mệnh một người nào vay 𡞕姂𫯳官仃事妬底枚𡢐𣈗杜固文喃,vợ bợm chồng quan đừng sự đó để mai sau ngày đỗ có văn nôm -󰟯蟡𤷍𤶹󰟯,dường ve gầy guộc -壬子九年東周君七年燕趙魏韓齊秦楚七國,nhâm tí cửu niên đông chu quân thất niên yến triệu nguỵ 冬十一月有黑虎見於城内,đông thập nhất nguyệt hữu hắc hổ hiện ư thành nội 嗔柴用法󱳮驢世󰂄,xin thầy dùng phép lo lừa thế nao 黎壽域等𬢱奏今東䦕十三人投竄老撾邉地因差頭目阮報等就境上索取止得公道車載還不于攻殺老撾并要征八百媳婦事,Lê Thọ Vực đẳng nghị tấu Kim Đông Quan thập tam nhân đầu thoán Lão Qua biên địa nhân sai đầu mục Nguyễn Báo đẳng tựu cảnh thượng sách thủ chỉ đắc công đạo xa tải hoàn bất vu công sát Lão Qua tịnh yếu chinh Bát Bách Tức Phụ sự @@ -44507,7 +39686,6 @@ 侈󰠲伴索𣃣𪞷直共歆儉佔麻迻仙,xảy đâu bạn tác vừa ra trực cùng hâm kiệm xúm mà đưa tiên 下之樂則有懸方響笙篌琵琶管皷管笛之類,hạ chi nhạc tắc hữu huyền phương hưởng sênh hầu tì bà quản cổ quản địch chi loại 顕荣妾共淡鐘香𡗶,hiển vinh thiếp cũng đượm chung hương trờị -扛󰜋老󰜋𫦻󰜋𦀊󰀡類纀𠄩深情,già giang một lão một trai một dây vô loại buộc hai thâm tình 秋九月有星孛于西方,Thu cửu nguyệt hữu tinh bột vu tây phương 二月效順王制至至嘉林行宫死火塟之,Nhị nguyệt Hiệu Thuận Vương Chế Chí chí Gia Lâm hành cung tử hoả táng chi 然慮各衙門官善惡混淆忠邪靡定儻不區處曷示勸懲尔軰司朝廷之綱紀作天,Nhiên lự các nha môn quan thiện ác hỗn hào trung tà mi định thảng bất khu xử hạt thị khuyến trừng Nhĩ bối ti triều đình chi cương kỷ tác thiên @@ -44528,7 +39706,6 @@ 呵須亘強𧗱茄󰠃些,khá tua gắng gượng về nhà cùng ta 如,như 朱緣潭𧺀𦋦緣彼傍,cho duyên đằm thắm ra duyên bẽ bàng -托萌萌買𨀈𦋦,thác mành mành 四月己酉朔日蝕天雨,tứ nguyệt kỷ dậu sóc nhật thực thiên vũ 在𣫕𬦼𩈘廷臣,tại đền đủ mặt đình thần 捽𦀊辰𢜝動棱誇頭绳秃競𢚸翁師,rút dây thì sợ động rừng xoa đầu thằng trọc chạnh lòng ông sư @@ -44565,7 +39742,6 @@ 援車𠁑月𠳨𠻃,vin xe dưới nguyệt hỏi han 群芒󰘚細㧼蓬爫之,còn mang mặt tới biểu bòng làm chi 少保及張輔冦乂安帝幸化州季祐降賊,Thiếu bảo cập Trương phụ khấu Nghệ An Đế hạnh Hoá Châu Quý Hựu hàng tặc -空爫芇特,không làm nào được 帝性孝殺,Đế tính hiếu sát 吀𠊚同志朱爫拱𢧚,xin người đồng chí cho làm cũng nên 對曰不義而富且貴𡸈忠臣義士之所樂爲况先帝言猶在耳殿下𡸈不聞伊尹霍光之事乎臣不敢奉詔,đối viết bất nghĩa nhi phú thả quý khởi trung thần nghĩa sĩ chi sở lạc vi huống tiên đế ngôn do tại nhĩ điện hạ khởi bất văn y doãn hoắc quang chi sự hồ thần bất cảm phụng chiếu @@ -44581,12 +39757,10 @@ 帝料沐𣆭年老歴事既多已素知帝名必坐視柳昇之成敗而不輕進乃書密報可犬等惟設伏以待且勿與戰,Đế liệu Mộc Thạnh niên lão lịch sự ký đa dĩ tố tri đế danh tất toạ thị Liễu Thăng chi thành bại nhi bất khinh tiến nãi thư mật báo Khả Khuyển đẳng duy thiết phục dĩ đãi thả vật dữ chiến 諧詼儔󱒼,hài khôi trò vè 而承憲关等曾讀聖賢之書均任師帥之責當如仁傑毀河南滛祠以袪他惑胡頴杖廣東僧人以斥異端,nhi thừa hiến quan đẳng tằng độc thánh hiền chi thư quân nhiệm sư soái chi trách đương như nhân kiệt huỷ hà nam dâm từ dĩ khư tha hoặc hồ dĩnh trượng quảng đông tăng nhân dĩ xích dị đoan -十二月詔諸典熟田二十年内咱贖相争田土五十年得奏訟有荒田園爲人所耕作者一年内咱争認過此者禁之,thập nhị nguyệt chiếu chư điển thục điền nhị thập niên nội thính thục tương tranh điền thổ ngũ thập niên hoặc ngũ niên nội hoặc thập niên đắc tấu tụng hữu hoang điền viên vị nhân sở canh tác giả nhất niên nội thính tranh nhận quá thử giả cấm chi 㙁荼㙮𢬭𠃣𡗉,muối dưa đắp đổi ít nhiều 朝廷敬祝嵩呼,triều đình kính chúc tung hô 又命入内少尉黎魁行遣總管黎炪同督新平順化諸軍隨之,Hựu mệnh nhập nội thiếu uý Lê Khôi Hành khiển tổng quản Lê Truất đồng đốc Tân Bình Thuận Hoá chư quân tuỳ chi 摸𠊚弩囊,mua người nỏ nang -擬麻喭朱𠁀,nghĩ mà ngán cho đời 渃𡽫漫漠軍情艮魚,nước non man mác quân tình ngẩn ngơ 渃𪽣潙𨑮群度󰜋𠄩,nước ruộng vơi mười còn độ một hai 岸樁𢷆祝𦹵𦰤,ngàn thông chen chúc cỏ lau @@ -44595,16 +39769,13 @@ 妬埃𢩧特花畑千年萬帝㗂𠸦抵𠁀,đố ai ngắt được hoa đèn thiên niên vạn đế tiếng khen để đời 󰘚󰅹群𢪀心情共埃,mặt nào còn nghĩ tâm tình cùng ai 論棹排𨖲鎫𡗄蒌𤂬𬏓味,trộn trạo bày lên mâm gồm rau suối vài vị -胸中不雨水長流,hung trung bất vũ thuỷ trường lưu 弘操果進兵,hoằng thao quả tiến binh -一外紀全書自鴻庞氏至吳使君舊史編爲一集并本己全書自李太祖至昭皇編爲一集自陳太宗至明宗編爲一集陳憲宗至重光帝編爲一集及本己實錄國朝聖宗淳皇帝?載爲一集,Nhất Ngoại kỷ toàn thư tự Hồng Bàng thị chí Ngô Sứ quân cựu sử biên vi nhất tập tịnh bản kỷ toàn thư tự Lý Thái Tổ chí Chiêu Hoàng biên vi nhất tập tự Trần Thái Tông chí Minh Tông biên vi nhất tập Trần Hiến Tông chí Trùng Quang Đế biên vi nhất tập cập bản kỷ thực lục quốc triều Thánh Tông Thuần Hoàng Đế tải vi nhất tập 悲除事㐌󰟯尼,Bây giờ sự đã dường này 󰟱𡎢󰝸便𢴑𧗱㐱坤,Rốn ngồi chẳng tiện dứt về chỉn khôn 恩情強計強唹,ân tình càng kể càng ưa 𨄹軒永󰝂招曾𨀈,dạo hiên vắng đem gieo từng bước 王問以藩方事賜賚甚厚乃拜真爲奉天府尹賜冠帶朝服,Vương vấn dĩ phiên phương sự tứ lãi thậm hậu nãi bái Chân vi Phụng Thiên phủ doãn tứ quan đai triều phục 彩鵉𨅸畧𡑝庭欽容,thể loan đứng trước sân đình khâm dung -𨅸渚任飭𨉓群沛,đứng chưa vững sức mình còn phải 不盛令俸󰮃盤秩𢝙,bất thình lình bỗng trong bàn mất vui 𪀄歆催脱󰡲棱,Chim hôm thoi thót về rừng 九月三十一日莫登庸殺御史󰱑都御史杜岳,cửu nguyệt tam thập nhất nhật mạc đăng dung sát ngự sử đài đô ngự sử đỗ nhạc @@ -44627,7 +39798,6 @@ 改六院置六寺改欽刑院為刑部並為吏户禮兵刑工等部尚書,cải lục viện trí lục tự cải khâm hình viện vi hình bộ tịnh vi lại hộ lễ binh hình công đẳng bộ thượng thư 今日之弊或有爲黨而荐舉不公或恃潜邸功臣使妻妾囑托權要或𭁈家奴作害良民或有出入勢家以求免罪,Kim nhật chi tệ hoặc hữu vi đảng nhi tiến cử bất công hoặc thị tiềm để công thần sử thê thiếp chúc thác quyền yếu hoặc dữ gia nô tác hại lương dân hoặc hữu xuất nhập thế gia dĩ cầu miễn tội 縣城踏覩𠄼座𡎝南,Huyện thành đạp đổ năm toà cõi nam -福源永定一年景曆一年,Phúc Nguyên Vĩnh Định nhâ 夏四月帝親製道庵千字其略曰乾健至剛坤順無疆辟兼智勇󰘊俾熾昌配擇妃匹懿媲任姜,hạ tứ nguyệt đế thân chế đạo am thiên tự kì lược viết càn kiện chí cương khôn thuận vô cường tích kiêm trí dũng bang tỉ sí xương phối trạch phi sất ý bễ nhâm khương 朝廷赦之,Triều đình xá chi 朗𡎢𠸬僣𡴯頭,lặng ngồi thấm thía gật đầu @@ -44641,7 +39811,6 @@ 懌德宗建皇帝樂宛餘閑各編而會夫帝範渊原之意,Dịch Đức Tông Kiến Hoàng Đế Lạc Uyển Dư Nhàn các biên nhi hội phu đế phạm uyên nguyên chi ý 丞家𫽄歇娘雲,Thừa gia chẳng hết nàng Vân 敬寬僅以身免遁入山林,kính khoan cận dĩ thân miễn độn nhập sơn lâm -爫沖少惱渴滈𢚸塵,làm trong thiểu não khát khao lòng trần 㗂笛󰖁賖澄凌扐,tiếng địch ruổi xa chừng lăng lắc 乘机生買輦𦋦,thừa cơ sinh mới lẻn ra 敬典仁厚勇畧聰慧敏達履歷艱險勤勞忠誠生子九人長敬止封唐安王副總帥次敬直封忠謹公錦衣衛掌衛事敬敷封端亮公興國衛掌衛事敬簡封惠成公昭武衛掌衛事敬遵封勇義公朝東衛掌衛事敬慎封達禮公敬恭封󰦛厚公敬體封匡輔公敬邦未得封,Kính Điển nhân hậu dũng lược thông tuệ mẫn đạt lí lịch gian hiểm cần lao trung thành sinh tử cửu nhân Trưởng Kính Chỉ phong Đường An Vương phó tổng soái thứ Kính Trực phong Trung Cẩn công Cẩm y vệ chưởng vệ sự Kính Phu phong Đoan Lượng công Hưng quốc vệ chưởng vệ sự Kính Giản phong Huệ Thành công Chiêu vũ vệ chưởng vệ sự Kính Tuân phong Dũng Nghĩa công Triều đông vệ chưởng vệ sự Kính Thận phong Đạt Lễ công Kính Cung phong Đôn Hậu công Kính Thể phong Khuông Phụ công Kính Bang vị đắc phong @@ -44658,27 +39827,20 @@ 𤞻卞辞𤞺𦋦𧗱𤞺𢜠昔律塊𠀧琰塘,hùm bèn từ cáo ra về cáo mừng tếch lọt khỏi ba dặm đường 跬𫽄戈𠳒,khỏe chẳng qua nhời 𣖙簩,mía lau -𤑟窖𡗶𦓅旦懙,rõ khéo giời già đến dở 𧡊兵撟典𧼌𣦍𥙩𠇮爫重𥙩柴爫輕,thấy binh kéo đến chạy ngay lấy mình làm trọng lấy thầy làm khinh 𫳘貞登價𠦳鐄,Chữ Trinh đáng giá nghìn vàng 󰋇𠳒心事殷勤𠬠封,mấy lời tâm sự ân cần một phong 弹妑𬛒𦞎时仃咋之,đàn bà chửa nghén thì đừng sợ chi -眾奴拯特,chúng nô chẳng được chớ vậy 酉浪𩆐𩄰鈽鉊拱甘,Dẫu rằng sấm sét búa rìu cũng cam 払王悁𩈘𫥨嘲𠄩喬𠲖戾納󱚢𤲂花,chàng vương quen mặt ra chào hai kiều e lệ nép vào dưới hoa 𩄲蘭宮桂󰬾更月,mây lan cung quế ba canh nguyệt 㛪停𢚁色誇才窖台㘨𠽅拱𢬣𠏲㩃,em đừng cậy sắc khoe tài khéo thay nồi thủng cũng tay thợ hàn -偽信王起兵㨿武崖使偽寕國公将兵拒戦于太原,nguỵ tín vương khuyết danh khởi binh cứ vũ nhai sử nguỵ ninh quốc công khuyết danh tương binh cự chiến vu thái nguyên 安分安𢚸矯㗂唏,an phận an lòng kẻo tiếng hơi 據牢庄𠬠甫甫道𫯝,cớ sao chẳng một phô phô đạo trời 戊辰四年宋元祐三年,Mậu Thìn tứ niên Tống Nguyên Hựu tam niên 九月莫兵侵入安塲䦕到萬頼󰀋将𨺻官庫,Cửu nguyệt Mạc binh xâm nhập Yên Trường quan đáo Vạn Lại sách tương hãm quan khố 󰘚鋸𦲾䔲堆边𠬠坊,mạt cưa mướp đắng đôi bên một phường -𨉟麻拱讓𠊛,mình mà cũng nhường người -冘昭隊,đăm chiêu đòi phương 其荗功盛德盖亦罕有列,Kì mậu công thịnh đức cái diệc hãn hữu liệt -翁當伴席待同,ông đương bạn tiệc đãi dòng -吟唭𠃩𤂬群𦹳淶,ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây 嘆身浪楔論姜咮𠹽,than thân rằng khế trộn gừng chua cay 盘𣘈排産𡥵𬌘,bàn son bày sẵn con ngà 𡄎𠳒風月󰠱願𡽫滝,gẫm lời phong nguyệt nặng nguyền non sông @@ -44689,7 +39851,6 @@ 自然奇悶󰕛推讓,tự nhiên cả mọn chúng thôi nhường 自此築城不,Tự thử trúc thành bất 駡嫌景𡮉吱浪狹賖隔尋常別󰋇𠦳,mựa hiềm cảnh mọn chê rằng hẹp xa cách t��m thường biết mấy ngàn -𠇍句吟准旅庭,mấy câu ngâm chốn lữ đình 卷𫡌,quyển cuốn 釣竿勤勾妙頭,điếu can cần câu dẹo đầu 六月旱使入内左司郎中魏國寳召臣僚會議,Lục nguyệt hạn sử Nhập nội tả ti lang trung Nguỵ Quốc Bảo triệu thần liêu hội nghị @@ -44700,7 +39861,6 @@ 羅昆𡛔縣南昌丕,là con gái huyện nam xương vậy 𢝙衛𡽫傘怨𦋦𣷭瀕,vui về non tản oán ra bể tần 贈太宰賜謚衡度,tặng thái tể tứ thuỵ hành độ -翁𡚢頭㐌𫥨帝,ông to đầu đã ra đấy 𠊛些埃秩𬼀怀典低,Người ta ai mất tiền hoài đến đây 是時乂安之民久畏賊威勢又遠隔官軍不能救助多降于莫,thị thời nghệ an chi dân cửu uý tặc uy thế hựu viễn cách quan quân bất năng cứu trợ đa hàng vu mạc 二月考課文武臣僚考滿無過犯者增秩定爲常憲凣九年爲一考,Nhị nguyệt khảo khoá văn vũ thần liêu khảo mãn vô quá phạm giả tăng trật định vi thường hiến phàm cửu niên vi nhất khảo @@ -44718,12 +39878,10 @@ 廛永庵清㐱實境道人遊戲,chiền vắng am thanh chỉn thực cảnh đạo nhân du hý 史臣吳士連曰守土之臣能以李祚之心爲心可謂忠於所事矣,sử thần ngô sĩ liên viết thủ thổ chi thần năng dĩ lí tộ chi tâm vi tâm khả vị trung ư sở sự hĩ 庵竹軒梅𣈜𣎃戈是非󰅹典𡎝湮霞,am trúc hiên mai ngày tháng qua thị phi nào đến cõi yên hà -蟳六辱船頭罢,tằm lúc nhúc thuyền đầu bãi 欺咹欺呐呂󰟯,khi ăn khi nói lỡ làng 唒胣玉肝鐄共󰑚,dẫu dạ ngọc gan vàng cũng rối 干䋥縆𦀚亇散𦊚边,cơn lưới đứt giềng cá tản bốn bên 恒𥪞席制共及饒,hằng trong tiệc chơi cùng gặp nhau -昆𡛔意吏咍動乙,con gái ấy lại hay động ắt lấy lễ 有力為政日務寬平民皆爱慕賊不敢侵境内無事民安其業,Hữu Lực vi chính nhật vụ khoan bình dân giai ái mộ tặc bất cảm xâm cảnh nội vô sự dân an kì nghiệp 丁卯三年宋開禧三年,Đinh Mão tam niên Tống Khai Hi tam niên 󰂇朋㝵客於杜茹㝵,ví bằng người khách ở đỗ nhà người @@ -44738,7 +39896,6 @@ 尖刀干戈兵噐横衡道路,tiêm đao can qua binh khí hoành hành đạo lộ 固蔑㝵鬚眉姅𤽸𦠘鷂𬈗高騎昆騾紫𣦛典,có một người râu mày nửa trắng vai diều nổi cao cưỡi con la tía thẳng đến 𠓨徵揆聖青醪扱𩕳柯沒侖漿沒屡,vào chưng cõi thánh thanh lao cắp nạnh cà một lon tương một lọ -𠸠朋縁分龍冬,ví bằng duyên phận long đong 姉牢分蒙󱉎𠫅,chị sao phận mỏng đức dày 西道行遣左僕射,tây đạo hành khiển tả bộc xạ 拯別所數󰅹,chẳng biết thửa số nào @@ -44746,7 +39903,6 @@ 󰝂棋𤤰釋𢝙佊伴,đem cờ vua thích vui bè bạn 三魂七魄漏漏拨𦋦,tam hồn thất phách làu làu bạt ra 丐𥬩仕,cái nia sảy -丁丑光紹二年,đinh sửu quang thiệu nhị niên minh chính đức thập nhị niên 是年殺陳封,thị niên sát trần phong 渚𥙩事󱬷香麻絆𢚸丕,chớ lấy sự buồng hương mà bận lòng vậy 窖󰟁緣閉󰑼命貝些,Khéo vô duyên bấy là mình với ta @@ -44760,12 +39916,10 @@ 占城献白象,chiêm thành hiến bạch tượng 閉楼渧𣷭摸針,Bấy lâu đáy bể mò kim 雲仙欺意安𢚸,vân tiên khi ấy an long -𠅜󰀎,mà người chẳng nghe lời ấy 攄忠效力樹立功各而爾等以藩屏之臣克念前日祖父之力盡忠王家先戦有功,Sư trung hiệu lực thụ lập công các nhi nhĩ đẳng dĩ phiên bình chi thần khắc niệm tiền nhật tổ phụ chi lực tận trung vương gia tiên chiến hữu công 次四,thứ tư 𦹵𨖲提穭𩵜𣈙托虚,cỏ lên đè lúa cá rày thác hư 以御史󰱑僉都御史陽宗海為都给事中權上寶寺卿,dĩ ngự sử đài thiêm đô ngự sử dương tông hải vi đô cấp sự trung quyền thượng bảo tự khanh -𡦂貞天古𭄁名群𨱽,chữ trinh thiên cổ lưu danh còn dài 賦題用靈金藏,Phú đề dụng Linh Kim Tàng 十七日以雄捷軍管領蔡士明為正使同知審刑院事何甫右刑院大夫阮日昇等為副使如明謝恩,thập thất nhật dĩ hùng tiệp quân quản lĩnh thái sĩ minh vi chánh sứ đồng tri thẩm hình viện sự hà phủ hữu hình viện đại phu nguyễn nhật thăng đẳng vi phó sứ như minh tạ ân 埋埃乃特拯分貞埃,may ai nấy được chẳng phần riêng ai @@ -44811,7 +39965,6 @@ 淋炭拱󰡏次尼平𠄩,Lầm than CŨNG có thứ này bằng hai 百姓等今之土宇版章是之昔時大相逕庭不得不躬制作之權盡變通支道,bách tính đẳng kim chi thổ vũ bản chương thị chi tích thời đại tương kính đình bất đắc bất cung chế tác chi quyền tận biến thông chi đạo 本朝恢復以來以尚書國老致仕自實始,bản triều khôi phục dĩ lai dĩ thượng thư quốc lão trí sĩ tự thực thuỷ -𢧚秦便世停消荒咦,nên tần tiện thế đừng tiêu hoang gì 亇󱯧𠻗啤汭𡧲𣳔,cá giếc le te lội giữa dòng 𥘷造化冬釘過𢞆𣩂𪶊𠊛𨕭𣴓麻制,trẻ tạo hoá đong đanh quá ngán chết đuối người trên cạn mà chơi 󰋇座蓮𣼸唏香御𠄼式𩄲封帖襖朝,mấy toà sen rắc hơi hương ngự năm thức mây phong xếp áo chầu @@ -44858,7 +40011,6 @@ 没命𤎜𥋴素娥,Một mình rạng ngắm tố nga 記得傳宣天語意永期中外太平同,kí đắc truyền tuyên thiên ngữ ý vĩnh kì trung ngoại thái bình đồng 夏四月詔諸路安撫使收捕道刧,Hạ tứ nguyệt chiếu chư lộ An phủ sứ thu bổ đạo kiếp -𠳨特耒,hỏi được rồi 上下同符會通不爽我國家乘時啓運立國以仁,Thượng hạ đồng phù hội thông bất sảng Ngã quốc gia thừa thời khải vận lập quốc dĩ nhân 兵權默󰀢冲外,binh quyền mặc nghỉ trong ngoài 𨑗棱𧯶易𠬠核,trên rừng há dễ một cây @@ -44874,7 +40026,6 @@ 𧯄𤞻埃监𢪮𢬣𤝞󰅹吏且哏𦀊𫃚猫,hang hùm ai dám móc tay chuột nào lại thả cắn dây buộc mèo 𣅶𧁷拯固埃𥆾,lúc khó chẳng có ai nhìn 官軍追殺-𨱽,Quan QUÂN truy sát ĐUỔI dài -己酉四年,kỉ dậu tứ niên tống thuần hi thập lục niên 攽五經官板于國子監從秘書監學士武永禎之言也,Ban Ngũ kinh quan bản vu Quốc tử giám tòng bí thư giám học sĩ Vũ Vĩnh Trinh chi ngôn dã 文奎将兵來謁泣拜于麾下,văn khuê tương binh lai yết khấp bái vu huy hạ 馮公𢜠𢙲故人𠶆𧗱私室慇懃咀嘆,phùng công mừng rỡ cố nhân mời về tư thất ân cần thở than @@ -44895,7 +40046,6 @@ 太祖驚異由是益竒之,thái tổ kinh dị do thị ích kỷ chi 𡋂舞榭蝒扛󰘇木趣𰙔楼𧍝哭更𨱽,nền vũ tạ nhện giăng cửa mốc thú ca lâu dế khóc canh dài 﨤茹洳量𠊛傷敢奈,Gấp nhà nhờ lượng người thương dám nài -蘭蕙拯𦹳渚女之吏沛醒蚤,lan huệ chẳng thơm thời chớ nỡ chi lại phải tanh tao 𡞕𤝞白息意買和浪,vợ chuột bạch tức ý mới họa rằng 𥛉耒渃𬑉乳沙,lạy rồi nước mắt nhỏ sa 盖登庸丁亥年簒位至茂洽以癸亥命亡國果有驗云,cái đăng dung đinh hợi niên soán vị chí mậu hợp dĩ quý hợi mệnh vong quốc quả hữu nghiệm vân @@ -44905,7 +40055,6 @@ 乙酉天感聖武二年宋慶曆五年,Ất Dậu Thiên Cảm Thánh Vũ nhị niên Tống Khánh Lịch ngũ niên 交遊羅義世󰅹勸勾仔細𭈷調乾搈,giao du là nghĩa thế nào khuyên câu tử tế ngăn điều càn rông 汝句養育卢恩生成,nhớ câu dưỡng dục lo ơn sinh thành -𧯶如埃渃濁脿𪂮,há như ai nước đục béo cò 李琴𨗛直殿臺因欺元旦呌唎賖𥸷,lý cầm chầu chực điện đài nhân khi nguyên đán kêu lời xa xôi 関,quan 焒恩𫽄𨔾麻空𤎕𣷭愛𠱋恢拱𫽄潙,lửa ân chẳng chữa mà không tắt bể ái dầu khơi cũng chẳng vơi @@ -44924,7 +40073,6 @@ 烏江水闊難東度赤壁風髙易北焚,Ô giang thuỷ khoát nan Đông độ Xích Bích phong cao dị bắc phần 荣花𠬠課森干牟,vinh hoa một thuở xum cơn mầu 秋八月幸即墨行宫朝享先廟宴鄕老賜帛有差,Thu bát nguyệt hạnh Tức Mặc hành cung triều hưởng tiên miếu yến hương lão tứ bạch hữu sai -矯群辱殼𬏻𠊛衝,kẻo còn nhọc xác mệt người xông pha 𡑴勳將𢃄巾撝𦘧,đền huân tướng đai cân vời vẽ 󰡎尘󰋇󰘚郎制,Dưới trần mấy mặt làng chơi 令主書侍史陳虎等招寕遠州後改復禮州今安西府是,lệnh chủ thư thị sử trần hổ đẳng chiêu ninh viễn châu hậu cải phục lễ châu kim an tây phủ thị @@ -44937,7 +40085,6 @@ 月二日偽壮王莫敬章移屯安廣㨿萬寕香蘭使其将永頼人莅國公嘉福人太國公並名缺莫宗子莫瑋莫理等領戦船大小,nguyệt nhị nhật nguỵ Tráng vương Mạc Kính Chương di đồn Yên Quảng cứ Vạn Ninh Hương Lan sử kì tướng Vĩnh Lại nhân Lị quốc công Gia Phúc nhân Thái quốc công tịnh danh khuyết Mạc tông tử Mạc Vĩ Mạc Lí đẳng lĩnh chiến thuyền đại tiểu 𬆅𣦍扔墨公平扲斤,thẳng ngay nảy mực công bằng cầm cân 𢚸𠰷固𣊿遁翼,lòng lo có chiều rộn rực -𤑟𤉜𢬣𢯏桂長安,rõ ràng tay bẻ quế trường an 共饒指胣定𠳒通家,cùng nhau chỉ dạ định lời thông gia 哙頭𠳐代󰋇𠳒,CÚI đầu vâng dạy mấy lời 每衛置書記一貟用前記錄出身如除首領牧民各職,Mỗi vệ trí thư ký nhất viên dụng tiền ký lục xuất thân như trừ thủ lĩnh mục dân các chức @@ -44947,7 +40094,6 @@ 𤽗𢪀固酌之嘺𠹳,ngươi nghĩ có chước chi ghẹo cợt 雅塤形似卵𤠄,nhã viên hình tựa trứng gà 蹎𪮏油怛皮坤挼𧚢襖拯群謨易嗔,chân tay dầu đứt bề khôn nối xống áo chẳng còn mô dễ xin -疑所𤳇𡛔鳩𢚸春因欺𣎞共排限,nhân khi trăng cùng vời hẹn 皷而鳥散麕驚,cổ nhi điểu tán quần kinh 欺辰紂䋥欺𢬥鈎淫,khi thì chài lưới khi giăng câu dầm 尋茹清永便尼習情,tìm nhà thanh vắng tiện nơi tập tành @@ -44962,7 +40108,6 @@ 呂耒𦬑󰄯𦬑昆,trả rồi nợ vợ nợ con 𢣸󰑼𣘃奇𩃳高,ngỡ là cây cả bóng cao 項職有鈌該長官具奏送吏部照鈌銓除如例,hạng chức hữu khuyết cai trưởng quan cụ tấu tống Lại bộ chiếu khuyết thuyên trừ như lệ -花箕群别𤊰𣘃,hoa kia còn biết bén cây 建嘉凣十四,kiến gia phàm thập tứ 𥸷吼𰪾空,xôi hỏng bỏng không 裊䲹占列丑叉,niễu phi chim sét xấu xa @@ -44973,7 +40118,6 @@ 牀边右時撞徐於𦷾丕,giường bên hữu thời chàng từ ở đấy vậy 󰇾例常𦝄蒌𥐨𪉴󰝂達𨖲𡄩拜𠄩親,giữ lệ thường lưng rau đĩa muối đem đặt lên khấn vái hai thân 𠄼𢆥雄據󰜋方海瀕,Năm năm hùng cứ một phương hải tần -姊㛪疎矧𠓀軒,chị em thơ thẩn trước hiên 克終常畏避之,Khắc Chung thường uý tị chi 𠄩行渃眜𣳔𣳔󱙄沙,hai hàng nước mắt ròng ròng nhỏ sa 乙丑七年明天五年啓秋八月初命官考覈天下士望取阮沂等二十七名任各職,Ất Sửu thất niên Minh Thiên ngũ niên Khải Thu bát nguyệt sơ mệnh quan khảo hạch thiên hạ sĩ vọng thủ Nguyễn Nghi đẳng nhị thập thất danh nhậm các chức @@ -44991,10 +40135,8 @@ 又慮占㓂世嘗薇吾患今日不剪將何其為乃南征茶全而復其封疆西拨雅蘭而掃其巢穴,Hựu lự Chiêm khấu thế thường vi ngô hoạn kim nhật bất tiễn tương hà kì vi nãi Nam chinh Trà Toàn nhi phục kì phong cương Tây bạt Nhã Lan nhi tảo kì sào huyệt 宜建極敷言施惠行慶以𭁈天下正始,nghi kiến cực phu ngôn thi huệ hành khánh dĩ dữ thiên hạ chính thuỷ 人員,nhân viên -𨑮𦊚𣎃腊西,mươi bốn tháng chạp tây 役功𡢻𢧚崇放麻恩𠊛停悁,việc công nợ nên sòng phẳng mà ơn người đừng quên 𣱿伩頭𡽫暈月隻,nhấp nhô đầu non vừng nguyệt chếch -娘浪香火生,nàng rằng hương hoả sinh 眾皆從之,chúng giai tòng chi 諸皇子侍側因謂之曰須觀古人所行善則從之不善則遠之何煩父教嘗曰人君之任人非私其人也,Chư hoàng tử thị trắc nhân vị chi viết Tu quan cổ nhân sở hành thiện tắc tòng chi bất thiện tắc viễn chi hà phiền phụ giáo Thường viết Nhân quân chi nhiệm nhân phi tư kì nhân dã 雖拯朱󰕛些戈共,tuy chẳng cho chúng ta qua cùng @@ -45009,17 +40151,14 @@ 㐌停賖𡎝人間,Đã đành xa cõi nhân gian 𫢩夫君挭役君王𢫝𨀒駒𨇒准𨤮長,nay phu quân gánh việc quân vương giong vó câu ruổi chốn dặm trường 莫使将将兵截其歸路軍士多受其害戰将死者數十員船艘噐械盡棄,Mạc sử tướng tương binh tiệt kì quy lộ quân sĩ đa thụ kì hại chiến tướng tử giả số thập viên thuyền sưu khí giới tận khí -固蔑㝵鬚眉姅𤽸𦠘鷂,có một người râu mày nửa trắng 𫫗信户泊卽時怩生,mách tin họ bạc tức thì náy sinh 共僥吏祝󱋓瓊交歡,cùng nhau lại chuốc chén quỳnh giao hoan 惟左聖翊軍胡問自武髙引軍奄至敗之,Duy Tả Thánh Dực quân Hồ Vấn tự Vũ Cao dẫn quân yểm chí bại chi 梅占抛抛牟點玉,mai chiếm phau phau màu điểm ngọc 空𠞡𦓡鈍羅丐荄,không gọt mà nhọn là cái gai -擬忱㗂車御史󱮞󱮞細京,tiếng xe ngự sử rầm rầm tới kinh 莫敬止悉眾㨿青林以長江一󰅾分南北連兵拒戦,Mạc Kính Chỉ tất chúng cứ Thanh Lâm dĩ trường giang nhất đái phân Nam Bắc liên binh cự chiến 放湊調四政民兵回田里,Phóng tấu điều tứ chiếng dân binh hồi điền lí 文軌車書㱕混一威儀禮樂藹昭融,văn quỹ xa thư quy hỗn nhất uy nghi lễ nhạc ái chiêu dung -二十八日興道王議請上相太師光󰧉禦唆都元帥軍于乂安二,nhị thập bát nhật hưng đạo vương nghị thỉnh thượng tướng thái sư quang khải ngự toa đô nguyên soái quân vu nghệ an 計自染病塘賖,kể từ nhiễm bệnh đường xa 威𡗶󰢓㖂飭神須加,uy trời gió dậy sức thần tua gia 命門相火㐌衝𬨠頭,mệnh môn tướng hoả đã xông lên đầu @@ -45039,7 +40178,6 @@ 是歲宋使章頴來吊���,Thị tuế Tống sứ Chương Dĩnh lai điếu tế 𠳒散合浽寒喧,Lời tan hợp nỗi hàn huyên 初六日指揮罡遠生致占國具低關吏蓬莪沙沙,sơ lục nhật chỉ huy Cang Viễn sinh trí Chiêm quốc Cụ Đê quan lại Bồng Nga Sa Sa -𠫾𣎀𥙩𤒘麻𢫝,đi đêm lấy đuốc mà giong 翁𠊙差𪜯𫥨噅,ông nghè sai lính ra ve 𪽝𦖑𠳒妾妟机會尼,Bởi nghe lời thiếp nên cơ hội này 眾碎歆強𣾼𦋦𣷭外,chúng tôi hăm gắng vượt ra bể ngoài @@ -45048,7 +40186,6 @@ 定外任官制路置安撫使副府置鎮撫使副州置通判僉判縣置令尉主簿以𬋩之,định ngoại nhiệm quan chế lộ trí an phủ sứ phó phủ trí trấn phủ sứ phó châu trí thông phán thiêm phán huyện trí lệnh uý chủ bạ dĩ quản chi 壬辰十年宋乾道八年,Nhâm Thìn thập niên Tống Càn Đạo bát niên 欲求事跡於煨烬之餘難免是非於亥豕之辨,dục cầu sự tích ư ổi tẫn chi dư nan miễn thị phi ư hợi thỉ chi biện -䏾梗,nhặt thưa bóng cành 蘿𢢂眉撑沉渃碧𪀄慳𠶣𧺀永信鐄,lá ghét mày xanh chìm nước biếc chim ghen môi thắm vắng tin vàng 是歲度百姓為僧,Thị tuế độ bách tính vi tăng 定田籍徵租每畝三升級軍糧,định điền tịch trưng tô mỗi mẫu tam thăng cấp quân lương @@ -45113,18 +40250,14 @@ 政府,chính phủ 爫之罪报寃家,làm chi tội báo oan gia 討󰅹課買墫蒌㐌芒㗂哭班頭麻𫥨,thảo nào thuở mới chôn rau đã mang tiếng khóc ban đầu rà ra -襖𫅜,chết chôn áo lành -甲寅二十五年,giáp dần nhị thập ngũ niên minh hoằng trị thất niên 腩,nem 且登小竪繞步御座近君之側臣窃疑之,thả đăng tiểu thụ nhiễu bộ ngự toạ cận quân chi trắc thần thiết nghi chi 断膓台六分岐,đoạn trường thay lúc phân kỳ -仙浪碎㐌庒埋,tiên rằngtôi đã chẳng may 由僃呈該長官從公考覈以見任為始,do bị trình cai trưởng quan tòng công khảo hạch dĩ kiến nhiệm vi thuỷ 拜除喃曳宁单,bây giờ nôm dạy chữ dơn 日䜹𦎛桧頭梗,Nhặt thưa gương GIỌI đầu cành 其促亡也𡸈無所自哉又按中宗卧朝皆不書塟史失之矣𡸈敢夷狄其君而不書塟乎,Kì xúc vong dã khởi vô sở tự tai Hựu án Trung Tông Ngoạ Triều giai bất thư táng Sử thất chi hĩ khởi cảm Di Địch kì quân nhi bất thư táng hồ 󰜋𢬣墫別󰋇梗芙容,Một tay chôn biết mấy cành phù dung -屡英雄𬑉䀼醝迷,lũ anh hùng mắt sân say mê 輔曰生我也是化州作鬼也是化州,Phụ viết Sinh ngã dã thị Hoá Châu tác quỷ dã thị Hoá Châu 𣃣澄当六初更𥘪𪞷体俸清󱏲边𫯝,vừa chừng đương lúc sơ canh ngó ra thấy bóng trăng thanh bên trời 𩵜吸蘂鐄泸㳥𧒌持釀玉動𦎛,cá hớp nhụy vàng lùa sóng rùa chìa nang ngọc động gương @@ -45141,21 +40274,16 @@ 大工業,đại công nghiệp 󰋇𨑮𫷜吻𢚸誠𫏾𨍦,mấy mươi năm vẫn lòng thành trước sau 󰃓󰠲賊𤞦𬈋𥉫烏戈渃意兵戎󱚽乱,phút đâu giặc mọi làm lung ô qua nước ấy binh nhung dấy loàn -箕𥉫𡥵燕奴迻梭,kìa trông con én nó đưa thoi 乃命黎察黎仁澍黎冷黎例黎受等領精兵一萬象五隻先潜伏於之棱隘以待之,nãi mệnh lê sát lê nhân chú lê lãnh lê liệt lê thụ đẳng lĩnh tinh binh nhất vạn tượng ngũ chích tiên tiềm phục ư chi lăng ải dĩ đãi chi 興春遣使通好于宋,Hưng Xuân khiển sứ thông hảo vu Tống -𢀦拯𤽗時埃,chẳng ngươi thời ai 逞咍弄恩愛怛命折買分离,sính hay lòng ân ái dứt mình chết mới phân lìa 卞爫文疏沒封,bèn làm văn sớ một phong -采石𥒥仍㤨嵬勾,thái thạch bàn đá những hòng ngồi câu 東十一月令諸将校上時務策有益者定加重賞,đông thập nhất nguyệt lệnh chư tướng hiệu thượng thời vụ sách hữu ích giả định gia trọng thưởng 󰅹𪟽𡥵造嘹𤽗,nào ngờ con tạo trêu ngươi 𦒹𨑮𦊚卦𠀧𤾓餘爻,Sáu mươi bốn quẻ ba trăm dư hào 自意威󰟨風声,từ ấy uy thế phong thanh 菊待旦秋香㐱悶梅生沛雪冷庄嫌,cúc đợi đến thu hương chỉn muộn mai sinh phải tuyết lạnh chăng hiềm -式𬰢𡗶覩㐌𠀧巢,mặt trời đỏ đã ba sào 固欺变固欺常,Có khi biến có khi thường -十五日戊寅壬子時第二黄孫濬生,thập ngũ nhật mậu dần nhâm tí thời đệ nhị hoàng tôn tuấn sinh hậu vi uy mục đế dã 刀尼時料貝身分尼,Dao này thì liệu với thân phận này 二月彗星見東北,nhị nguyệt tuệ tinh hiện đông bắc 十二月命登郡公阮啓領兵畧定山西京北地方,thập nhị nguyệt mệnh đăng quận công nguyễn khải lĩnh binh lược định sơn tây kinh bắc địa phương @@ -45164,21 +40292,17 @@ 塘箕浽怒如𢺺䋦愁,Đường kia nỗi nọ như chia mối sầu 明人謂元瑰曰可速班師不可久留,Minh nhân vị Nguyên Khôi viết Khả tốc ban sư bất khả cửu lưu 鐄鋪𪽏菊欺霜𣳔泊點岸𦰤課雪𩂟,vàng phô luống cúc khi sương rụng bạc điểm ngàn lau thuở tuyết mù -花浪咳客知音,hoa rằng hỡi khách tri âm 印,in 月娥貞節共朋𠊚𠸗,nguyệt nga trinh tiết cũng bằng người xưa 沕亘如榾坧,vẫn cứng như cột đá 若守門不謹容情私放濫入及𢃄将鉄噐等件自一針以上到禁中不先傳奏即論罪依律,Nhược thủ môn bất cẩn dung tình tư phóng lạm nhập cập đái tương thiết khí đẳng kiện tự nhất châm dĩ thượng đáo cấm trung bất tiên truyền tấu tức luận tội y luật 王鍾愛杲娘居雅郎爲贅壻焉夫居妻家日贅壻,Vương chung ái Cảo Nương cư Nhã Lang vi chuế tế yên phu cư thê gia nhật chuế tế 𩃳軒添喭󱦷燶𠰚,bóng hiên thêm ngán hơi nồng nhỉ -草隐税錢四緡九陌擬不至死太尉可等以草盧曾誣𨺻阮天錫深疾之故也,Thảo Lư ẩn thuế tiền tứ mân cửu mạch nghĩ bất chí tử Thái uý Khả đẳng dĩ Thảo Lư tằng vu hãm Nguyễn Thiên Tích thâm tật chi cố dã -󱦩崙𬦃熶𬑉𬁖𤊢,môi son đỏ chói mắt sao sáng ngời 𠊛闺阁客書琴边𠲖𦖻壁边惏𧍆󱫾,người khuê các khách thư cầm bên e tai vách bên lầm cua rươi 意羅𣘃𦰤,ấy là cây lau 令諸府縣社該官閲󰱇該内民丁十八歳以上身才強健者編補為另以益兵數,Lệnh chư phủ huyện xã cai quan duyệt tuyển cai nội dân đinh thập bát tuế dĩ thượng thân tài cường kiện giả biên bổ vi lánh dĩ ích binh số 黎代丁李代黎陳大李,lê đại đinh lí đại lê trần đại lí 復书㐌𧡊信払典尼,Phục thư đã thấy tin chàng đến nơi -圭何有,nằm nhãng trong quê hà hữu 季犛批云識得幾字能説漢唐事所謂啞人能言只取笑耳,Quý Li phê vân Thức đắc cơ tự năng thuyết Hán Đường sự sở vị á nhân năng ngôn chỉ thủ tiếu nhĩ 体匝昏証特夐葵,thấy táp hun chứng được quạnh quẽ 四月節制鄭松差指揮使忠信侯缺名𭁈太原總兵德澤侯頼世貴領兵至感化州遇,Tứ nguyệt Tiết chế Trịnh Tùng sai chỉ huy sứ Trung Tín hầu khuyết danh dữ Thái Nguyên tổng binh Đức Trạch hầu Lại Thế Quý lĩnh binh chí Cảm Hoá châu ngộ @@ -45187,7 +40311,6 @@ 𧞣󰺔麻𢯷渃湖,yếm trắng mà vẩy nước hồ 群趣𢝙箕牢庒𤳰責𠊛𠏲𤳰窖無情,còn thú vui kia sao chẳng vẽ trách người thợ vẽ khéo vô tình 春正月選丁男壮者充軍五,Xuân chính nguyệt tuyển đinh nam tráng giả sung quân ngũ -桓典后𨀈𦋦嘲玺符黄鉞,hoàn đến hậu bước ra chào 帝立為太子,Đế lập vi Thái Tử 沛條咹󰂤於時,phải điều ăn xổi ở thì 惟我李受天眷命奄有四海列聖相承二百餘年奈以上皇嬰疾承統無人國勢傾危命朕受明詔勉強即位自古已來未之有也,Duy ngã Lí thụ thiên quyến mệnh yểm hữu tứ hải liệt thánh tương thừa nhị bách dư niên nại dĩ thượng hoàng anh tật thừa thống vô nhân quốc thế khuynh nguy mệnh trẫm thụ minh chiếu miễn cưỡng tức vị tự cổ dĩ lai vị chi hữu dã @@ -45203,23 +40326,18 @@ 吾子果賢耶聞善必從而師之闻惡耶惡而避之,ngô tử quả hiền da văn thiện tất tòng nhi sư chi văn ác da ác nhi tị chi 𤽗意𧗱典妬𧡊規矩𣈜𠓀𠉞調備把,ngươi ấy về đến đó thấy quy củ ngày trước nay đều bậy bạ 𡽫滝㐌啐唎誓,non sông đã trót lời thề -香洟,hương rây mùi nhớ 匐子之時必有一言以伸其義史不見書失之也,Bặc tử chi thời tất hữu nhất ngôn dĩ thân kì nghĩa sử bất kiến thư thất chi dã 𥄬迷,ngủ mê 初陳太宗建中二年詔民間用一陌六十九文正用七十文,sơ trần thái tông kiến trung nhị niên chiếu dân gian dụng nhất mạch lục thập cửu văn chính dụng thất thập văn 黑絹𫃵顛,hắc quyến lụa đen 将分道進討期以萬全取勝盡殄逆徒而後以,tướng phân đạo tiến thảo kì dĩ vạn toàn thủ thắng tận điển nghịch đồ nhi hậu dĩ -羕如𢪲𠨡花𣎀𣈜,dường như nâng trứng hoa đêm ngày 𪽝英斟役農功朱𢧚買固蒲󰮂甓外,bởi anh chăm việc nông công cho nên mới có bồ trong bịch ngoài 斷膓吏論󰘚𠊛󰟁綠,Đoạn trường lại lộn mặt người vô duyên 併浪滝渃吉淋,Tính rằng sông nước cát lầm 小姐󰠲㐌𨃴花𨀈𠓨,Tiểu thư đâu đã gót hoa bước vào 帝臨幸觀之,Đế lâm hạnh quan chi -天子萬萬年,thiên tử vạn vạn niên -𧡊月呐𢚸強𢞅月,thấy nguyệt nói lòng càng yêu nguyệt 叔母󰑼嬸蔑𢚸正專,thúc mẫu là thím một lòng chính chuyên 午𪰛𦣰対吏咹,ngủ thì nằm đói lại ăn -𫏾󰘚報信外㙴,nhện sa trước mặt báo tin ngoài thềm 咳𥱬𠳒咹北𦣰南,hãy ghi lời ăn bắc nằm nam 望󰥭諸名山,Vọng bái chư danh sơn 冲𨉓㐌𩛜㤕𢚷,trong mình đã đói xót xa @@ -45227,7 +40345,6 @@ 捲餅𩛄卷共羅𩛄多,quyển bính bánh cuốn cùng là bánh đa 奴󰅹別特𢚸知己詠𡽫西月蔑彙,no nao biết được lòng tri kỷ vạnh non tây nguyệt một vầng 𡸈特侮臣必有輕國法也,khởi đặc vũ thần tất hữu khinh quốc pháp dã -他鄕﨤客故人,tha hương gặp khách cố nhân 尙書陽郡公阮能紹爲禮部左侍郎吏部左侍郎道江子阮宗澧爲禮部右侍郎都御史桂海侯黎仕澈爲刑部左侍郎副都御史麗海子武榮進爲太僕寺卿僉都御史㫧川男鄭時濟爲鴻臚寺卿刑部尙書瑞郡公潘兼全爲户部右侍郎以登選等舊任御史及仕澈等當任御史勘訟逾期而兼全舊任吏部銓除超次故也,thượng thư dương quận công nguyễn năng thiệu vi lễ bộ tả thị lang lại bộ tả thị lang đạo giang tử nguyễn tông lễ vi lễ bộ hữu thị lang đô ngự sử quế hải hầu lê sĩ triệt vi hình bộ tả thị lang phó đô ngự sử lệ hải tử vũ vinh tiến vi thái bộc tự khanh thiêm đô ngự sử bạo xuyên nam trịnh thời tế vi hồng lô tự khanh hình bộ thượng thư thuỵ quận công phan kiêm toàn vi hộ bộ hữu thị lang dĩ đăng tuyển đẳng cựu nhiệm ngự sử cập sĩ triệt đẳng đương nhiệm ngự sử khám tụng du kì nhi kiêm toàn cựu nhiệm lại bộ thuyên trừ siêu thứ cố dã 霖󱯩,lâm dầm 以員外郎魏國寳爲左司郎中,dĩ viên ngoại lang nguỵ quốc bảo vi tả ti lang trung @@ -45239,7 +40356,6 @@ 紙𤍶𤵖悴,giấy loà vết tủi 󱣚𧍆撥𧎜朱𦼔撼𦟿,mò cua bắt ốc cho rêu bám đùi 胡神丁軍?吳成順風乘潮進擊突至膠水,hồ thần đinh quân tướng ngô thành thuận phong thừa triều tiến kích đột chí giao thuỷ -埃謨𫡦逐韶光𩄲苓󰢓𤏬荣𠬠𫯝,ai mua chín chục thiều quang mây lành gió rạng sấm vang một trời 又諭如堵等曰吾見陳封頑薄前後誥諭可也,hựu dụ như đổ đẳng viết ngô kiến trần phong ngoan bạc tiền hậu cáo dụ khả dã 耶𪮏𣏾撥待迻扲棹,giơ tay qua bát đẩy đưa cầm chèo 店秋刻潙更殘,Đêm thu khắc VỢỈ canh tàn @@ -45248,7 +40364,6 @@ 黒蛇号虎芒顛,hắc xà hiệu hổ mang đen 󰂇平固埃最末跪真咍󰑼㝵崙欺𤯩吏庄群最共庄固疾之,ví bằng có ai tối mắt què chân hay là người lùn khi sống lại chẳng còn tối cùng chẳng có tật chi 𦊚皮八𠯪溟濛,Bốn bề bát ngát mênh mông -𦛌胣昌舌呂涅珊索,rã nát tan tác 𠀧𫷜鎮守畱屯𣈗旹更店󱤛存役官,ba năm trấn thủ lưu đồn ngày thời canh điếm tối dồn việc quan 歇𮥷意旦𮥷箕,Hết nan ấy đến nạn kia 傷情𡥵𥘷吒𫅷,Thương tình con trẻ cha già @@ -45257,14 +40372,12 @@ 霪󱯶𣘃甘棠渚割渚捥翁召伯所昼蒂,rườm rà cây cam đường chớ cắt chớ uốn ông thiệu bá thửa trú đấy 事機󰀢諫趙皇拯𦖑𧗱扵蒸𤞽扶蘭,sự cơ nghỉ gián triệu hoàng chẳng nghe về ở chưng mường phù lan 㗂呐喑喑如𩆐動,tiếng nói ầm ầm như sấm động -花箕買特牟縁庒,hoa kia mãi được màu duyên chăng 至今歲時,Chí kim tuế thời 南詔以其属段酋遷領我府節度使,nam chiếu dĩ kì thuộc đoàn tù thiên lĩnh ngã phủ tiết độ sứ 十一月六日遣陪臣黎俞裴崇道阮彦克鄭葵,thập nhất nguyệt lục nhật khiển bồi thần lê du bùi sùng đạo nguyễn ngạn khắc trịnh quỳ 𥪝朝歇飭𡨹廛,trong triều hết sức giữ gìn 爫垌當𣇜班𣌆,làm đồng đang buổi ban trưa 悴𢚸貞白自楼典𣇞,Xót lòng trinh bạch từ lâu đến giờ -求之丐㗂𠸦咍買𠁀,cầu chi cái tiếng khen hay mấy đời 是爾不殺吾而吾所不報也,Thị nhĩ bất sát ngô nhi ngô sở bất báo dã 帝曰前年吾徃福光堂洞滂田水淺不可種禾,Đế viết Tiền niên ngô vãng Phúc Quang đường Động Bàng điền thuỷ thiển bất khả chủng hoà 從容綏𨃴書齋共𧗱,Thong dong nối gót thư trai cùng về @@ -45288,12 +40401,10 @@ 波濤灡㳥,ba đào làn sóng 癸未日下詔省躬,Quý Mùi nhật hạ chiếu tỉnh cung 𣘾掛堆箻侵侵,vai quảy đôi sọt xăm xăm -小姐倍𠯦𡥵花𡅳払拯𣴓些固杶,tiểu thư vội thét con hoa khuyên chàng chẳng cạn thì ta có đòn 今副總兵宜停兼承宣使,kim phó tổng binh nghi đình kiêm thừa tuyên sứ 𡏦城立壘冲外所郎,xây thành lập lũy trong ngoài sửa sang 丐𪀄𤽸󱹞󱹞,cái chim trắng lốp lốp 誠四方輻輳之要會為萬世京師之上都,Thành tứ phương phúc tấu chi yếu hội vi vạn thế kinh sư chi thượng đô -旦𡢐亭長艤船,đến sau đìn h trưởng đỗ thuyền 海陽之民頻罹兵火多至流亡,Hải Dương chi dân tần li binh hoả đa chí lưu vong 率󰏙󰟯󰡏󰡢󰡣㝹情,thoắt xem dường có ngẩn ngơ nao tình 娘𠳐拮筆𢬣題,Nàng vâng cất bút tay đề @@ -45309,7 +40420,6 @@ 易咍𦛌𣷭溇𣴓坤別𢚸𠊚𬑵𨱽,dễ hay ruột bể sâu cạn khôn biết lòng người vắn dài 題出,đề xuất 下皆化之至有毀形易服破産迯親百姓太半為僧國内到處皆寺其原𡸈無所自哉,Hạ giai hoá chi chí hữu huỷ hình dị phục phá sản đào thân bách tính thái bán vi tăng quốc nội đáo xứ giai tự kì nguyên há vô sở tự tai -威穆帝,uy mục đế huý tuấn hựu huý huyên hiến tông đệ nhị tử túc tông chi thứ huynh dã tại vị ngũ niên thọ nhị thập nhị tuế vi giản tu công dinh sở trục tầm ngộ hại táng an lăng 寔虚渚𤍊變常埃󰛩,thực hư chưa tỏ biến thường ai tin 層層𡐿󰡎𡐿𨕭,tầng tầng đợt dưới đợt trên 命總管黎輪領本鎮軍討捕之執温金等還梟於都,Mệnh tổng quản Lê Luân lĩnh bản trấn quân thảo bổ chi chấp Ôn Kim đẳng hoàn kiêu ư đô @@ -45339,17 +40449,14 @@ 地震,địa chấn 任延初󰭼人倫𠰺𠊛,nhâm diên sơ lấy nhân luân dạy người 冬十一月詔諒江山僚等軍鎮守,đông thập nhất nguyệt chiếu lạng giang sơn liêu đẳng quân trấn thủ -𡥵偨𫅷吉節𬷤,con thầy già 朱㺔打蠟朱𬷤染𪘵,cho voi đánh sáp cho gà nhuộm răng 戊午漢灵帝宏光和元年,mậu ngọ hán linh đế hoành quang hoà nguyên niên 𩛜𩛂𠬠𡞕𠬠𫯳,đói no một vợ một chồng 産床󰟴整威󰀩,Sẵn sàng tể chỉnh uy nghi 半𡂓𬨠𡂓𫴋,bán thách lên thách xuống 窖勸計𥙩爫功,khéo khuyên kể lấy làm công -庄派吒庄哀庄派媄庄埃夭,chẳng phải cha chẳng ai dấu chẳng phải mẹ chẳng ai yêu 𫽄扲木󰠭束𨃐朱散,Chẳng cầm mộc vững thúc giày cho tan 夏四月旱録囚雨,hạ tứ nguyệt hạn lục tù vũ -娘法,nương phép chớ chậm chạp 焓𦧘,hầm thịt 灑篱󰑼杜𣳮娄,lệ ly là rổ rửa rau 急迡催拱𠬠吝󰑼催,kíp chầy thôi cũng một lần là thôi @@ -45362,7 +40469,6 @@ 頒新定聖節正旦朔望常朝大宴等禮󰀩,ban tân định thánh tiết chính đán sóc vọng thường triều đại yến đẳng lễ nghi 向化我,Hướng hoá ngã 浽娘灾𮥷㐌苔,nỗi nàng tai nạn đã đầy -時新造大艘有艶治玉突牙捷等號行至吏部娘彎烏蹲等被風濤折?,thời tân tạo đại sưu hữu diễm trị ngọc đột nha tiệp đẳng hiệu hành chí lại bộ nương loan ô tôn đẳng xứ bị phong đào triết hoại 渃撑吝𨔾𫗃鐄𬆅迻,nước xanh lần chở gió vàng thẳng đưa 知西道阮富奏曰宣光歸化嘉興等鎮路地僻山林田土磽瘠加以連年旱蝗人甚阻飢,tri tây đạo nguyễn phú tấu viết tuyên quang quy hoá gia hưng đẳng trấn lộ địa tịch sơn lâm điền thổ nghiêu tích gia dĩ liên niên hạn hoàng nhân thậm trở cơ 明参将陳智内官山壽等多遺牛馬魚盐及榖種農噐以誘之,Minh tham tướng Trần Trí nội quan Sơn Thọ đẳng đa di ngưu mã ngư diêm cập cốc chủng nông khí dĩ dụ chi @@ -45370,7 +40476,6 @@ 鐄招痕渃,vàng gieo ngấn nước 仍󱳮論道蜍𫯳,những lo lộn đạo thờ chồng 藝尼時𥙩翁尼先師,Nghề này thì lấy ông này tiên sư -𥙩情深啫深,lấy tình thâm giả nghĩa thâm 老妑庒敢呐奸,lão bà chẳng dám nói gian 娘浪千載壹時,nàng rằng thiên tải nhất thì 十五日立我朝自太宗大寶三年壬戌科以來進士題名等牌并記,Thập ngũ nhật lập ngã triều tự Thái Tông Đại Bảo tam niên Nhâm Tuất khoa dĩ lai tiến sĩ đề danh đẳng bài tịnh kí @@ -45378,13 +40483,9 @@ 𢜠𢜠悴悴掣牢󰑼情,mừng mừng tủi tủi xiết sao là tình 𠳒師㐌𠰺乙時𫽄差,Lời sư đã dạy ắt thì chẳng sai 初引父於明宗時得蜈蚣大珠󰅾來雲屯商舶為之傾舶主欲得奇貨盡於所有買之,Sơ Dẫn phụ ư Minh Tông thời đắc ngô công đại châu đái lai Vân Đồn thương bách vi chi khuynh bách chủ dục đắc kì hoá tận ư sở hữu mãi chi -渃𤄯𣱾𣱾𣳔通,nước trong leo lẻo dòng thông 麻茹秦丕悶所坦墆誇所矛麻咹鱠渃韓爫𦧘渃趙,mà nhà tần vậy muốn thửa đất đai khoe thửa mâu ma ăn gỏi nước hàn làm thịt nước triệu 謹因使使者献白壁之雙翠羽千尾犀角十座紫貝五百桂壼一噐生翠四十雙孔雀二雙,Cẩn nhân sử sứ giả hiến bạch bích chi song thuý vũ thiên vĩ tê giác thập toạ tử bối ngũ bách quế hồ nhất khí sinh thuý tứ thập song khổng tước nhị song 五月山陽僞越國公死其眾無統山西守将清郡公鄧璥膠郡公阮有佳等進兵攻逐斬馘數千級󰱐馬十匹而還,Ngũ nguyệt Sơn Dương nguỵ Việt quốc công tử kì chúng vô thống Sơn Tây thủ tướng Thanh quận công Đặng Kính Giao quận công Nguyễn Hữu Giai đẳng tiến binh công trục trảm quắc sổ thiên cấp hoạch mã thập thất nhi hoàn -茶梅店月曵𫀅俸,chà mai đêm nguyệt dậy xem bóng -㐌生𦋦數龍冬群𥙩刼𦟐紅特𫳵,đã sinh ra số long đong còn mang lấy kiếp má hồng được sao -冲渃𤀓瀝如𦎛𥓄,trong như nước lọc sạch như gương mài 󰀩徵没捻𡋥𡏧,nghi trưng một nấm cát vùi 吏群敬典㧅情啩嘹,lại còn kính điển đeo tình quấy trêu 宮渃之朱累𦥃娘,cung nước chi cho lụy đến nàng @@ -45402,9 +40503,7 @@ 𠦳𢆥碑𠰘吻群渚渚,ngàn năm bia miệng vẫn còn trơ trơ 将欲䋲之以法孰若先之以禮使皇族日蕃庶有容身之地,tương dục thằng chi dĩ pháp thục nhược tiên chi dĩ lễ sử hoàng tộc nhật phiên thứ hữu dung thân chi địa 摱昆㛪奴翠雲咍𠳒,Mượn con em nó Thuý Vân thay lời -払徐𨀈塘𩄲,chàng từ bước đường mây 念咒一杖指天二杖指地三連指人,niệm chú nhất trượng chỉ thiên nhị trượng chỉ địa tam liền chỉ nhân -𠳨姨月姮娥𠇍𢆫,hỏi dì nguyệt hằng nga mấy tuổi 吀停𫥨胣北南,xin đừng ra dạ bắc nam 󰞽㝵𦖑󰊄浪湄,não người nghe gió rằng mưa 城鋪,thành phố @@ -45432,12 +40531,10 @@ 体,thể 在位二十八年壽三十四而崩塟阜陵,Tại vị nhị thập bát niên thọ tam thập tứ nhi băng táng Phụ Lăng 道𡗶𤍌闭台󰑼,đạo trời thiêng bấy thay là -妾雖質閑嗔料涅,thiếp tuy chất hèn 秋八月獲陳暠黨潘乙於東潮縣檻送京師斬於東河坊,Thu bát nguyệt hoạch Trần Cảo đảng Phan Ất ư Đông Triều huyện hạm tống kinh sư trảm ư Đông Hà phường 心羅𢙭,tâm là tim 呐之結𩯀車絲,Nói chi kết tóc xe tơ 冬十月甲子夜地震山崩草木枯死,Đông thập nguyệt Giáp Tí dạ địa chấn sơn băng thảo mộc khô tử -梗春渭北𩄲朝江東,cành xuân vị bắc mây chiều giang đông 群姑拌𨢇英群醝𫑺,còn cô bán rượu anh còn say sưa 大赦天下,Đại xá thiên hạ 至是病革復舊聀,chí thị bệnh cách phục cựu chức @@ -45450,7 +40547,6 @@ 爫朱朱害朱殘朱斤,làm cho cho hại cho tàn cho cân 庄󱳮船栢𰛻汀𡧲源,chẳng lo thuyền bách lênh đênh giữa nguồn 娘陀散渙痹迷,nàng đà tán hoán tê mê -奇𢘝朱𢧚餒懙揚,cả nể cho nên nỗi dở dang 娘浪𡗶尔固咍,Nàng rằng Trời nhẽ có hay 群暈𦝄泊群𠳒願初,Còn vầng trăng bạc còn lời nguyền xưa 洞庭沒渃沒𡗶,động đình một nước một trời @@ -45471,7 +40567,6 @@ 浽𧵆芇別塘車世尼,Nỗi gần nào biết đường xa thế này 揞琴埃女𢴑𦀊朱停,Ôm cầm ai nỡ dứt dây cho đành 嘉見耳目非是即起而出,Gia kiến nhĩ mục phi thị tức khởi nhi xuất -些呐屯,người ta nói đồn 時宲黎時憲之子,thời bao3 lê thời hiến chi tử 冬十月定百官内外任及宿衛官俸,đông thập nguyệt định bá quan nội ngoại nhiệm cập túc vệ quan bổng 定考課該内,Định khảo khoá cai nội @@ -45481,7 +40576,6 @@ 𢪀朱欺閣曰經貝欺塊𬮌𢴑情𫽄蹺,nghĩ cho khi các viết kinh với khi khỏi cửa dứt tình chẳng theo 󱟒𫯳咹󰛢䝨苓修仁積德󰉲生昆䝨,vợ chồng ăn ở hiền lành tu nhân tích đức sớm sanh con hiền 焚其城攻哨各城焚其積聚,phần kì thành công tiếu các thành phần kì tích tụ -𩚵共粥𠲝奴隊𩛷油白,cơm cùng cháo đói no đòi bữa 丙子六年宋嘉定九年,bính tí lục niên tống gia định cửu niên 埋󰦓侈﨤𠬠払漢明,may đâu xẩy gặp một chàng hớn minh 自此南北復通使徃來,Tự thử Nam Bắc phục thông sứ vãng lai @@ -45509,8 +40603,6 @@ 明帝幸駕駐蹕于南寧城有勑諭王資其兵象糧銃以助恢勦,minh đế hạnh giá trú tất vu nam ninh thành hữu sắc dụ vương tư kì binh tượng lương súng dĩ trợ khôi tiễu 称󰑼阮隅阮迎,xưng là nguyễn ngông nguyễn nghênh 呵希󱩗唭,hả hê vui cười -𬆄供𤤰舌朶夭桃,ngay cùng vua thiệt đo�� yêu đào -洡潭丕,chẳng khả lội dầm vậy 雪霜落度月𤎎𤎎桂𤁕香迻蓮𤁕香迻,tuyết sương lác đác nguyệt mờ mờ quế lạt hương đưa sen lạt hương đưa 𦪵椇𦪵瓢𠫾𦪵,ghe cộ ghe bầu đi ghe 𫂚托𪩮楊󰟨興󱏹因𫗃默欺漂,mui thác trăng dương thế hứng buồm nhân gió mặc khi phiêu @@ -45526,11 +40618,9 @@ 抶𨉞𦅭󱬏部𨧟銅𡥵㧅𢬣,thắt lưng đũi tím bộ nhẫn đồng con đeo tay 次則日永益稷昭文並封王又次則封上位侯,Thứ tắc Nhật Vĩnh Ích Tắc Chiêu Văn tịnh phong vươn hựu thứ tắc phong thượng vị hầu 詔三品奉御立容都并充資,chiếu tam phẩm phụng ngự lập dung đô tịnh sung tư -誄共娘户武浪,trối cùng nàng họ vũ rằng tươi héo ở trời vậy 𩛂󰘚𤾓官朝廷,no mặt trăm quan triều đình 三月望月食天大雨,Tam nguyệt vọng nguyệt thực thiên đại vũ 𨂖𨂙𠀧蹎𨀈醒醝,khấp khểnh ba chân bước tỉnh say -𡦂縁此𥋴𧗱𪢈芇,chữ duyên thử ngắm về sau nào 黎文休曰觀史至我越無主之時爲北人刺史之無清行者所困,lê văn hưu viết quan sử chí ngã việt vô chủ chi thời vị bắc nhân thứ sử chi vô thanh hành giả sở khốn 若有適已任情廢棄朝禮一次罷職奪官二次拿來治罪,Nhược hữu thích dĩ nhiệm tình phế khí triều lễ nhất thứ bãi chức đoạt quan nhị thứ nã lai trị tội 戈藤縣縣尼小邑,qua đằng huyện huyện nơi tiểu ấp @@ -45538,7 +40628,6 @@ 庚子六十七年漢景帝三年,canh tí lục thập thất niên hán cảnh đế tam niên 鞗羅繮馭,điều là cương ngựa 立蛰邊江𬙞糁茹𡗶收䏾鵶豸他羅,lụp xụp bên sông bảy tám nhà trời thu bóng ác giãi tha la -咍𣵰蒸𥪞㳥泡𢱎𡑪收歛𥙩,chưng trong sóng bào bới cát thu lượm lấy 如払杏凭𢬣孤,Như chàng có vững tay co 九月初三日大風折木𭛁屋,Cửu nguyệt sơ tam nhật đại phong chiết mộc phát ốc 緡貫即流通使用不得拒斥若已斷鈌穿緡不得即不用,mân quán tức lưu thông sử dụng bất đắc cự xích nhược dĩ đoạn khuyết xuyên mân bất đắc tức bất dụng @@ -45585,15 +40674,12 @@ 㗂鐘鎮武更𪃿壽昌,tiếng chuông trấn vũ canh gà thọ xương 明󰅒𦊚𣷭空茹,Bằng nay bốn bể không nhà 探喉吐之,thám hầu thổ chi -㖂坦󰢷喑󰠓朝,đầm hâm vang triều -同同,gió cuốn thổi đùng đùng 意類物情緣群󰡫,ấy loài vật tình duyên còn thế 六日帝下詔親征占城,lục nhật đế hạ chiếu thân chinh chiêm thành 法咍洒荳成兵,phép hay rải đậu thành binh 𨑮翁盘古坐前證明,mời ông bàn cổ tọa tiền chứng minh 廷試同進士出身,đình thí đồng tiến sĩ xuất thân 户󰑼陸氏𠸜󰑼云仙,Họ là Lục thị tên là Vân Tiên -𧴤𫥨魔抉,bói ra ma 郑歆卞𥄭𠄩行淚沙,trịnh hâm bèn ngó hai hàng lệ sa 成祖謚曰文皇帝,thành tổ thuỵ viết văn hoàng đế 𠊚詩客𨢇遁𠶆𡅳,người thơ khách rượu rộn mời khuyên @@ -45610,7 +40696,6 @@ 簾湘動𠯦㗂鬟𨤔花皮󰇏𩩔蘭倍移,rèm tương động thét tiếng hoàn vẻ hoa vừa chán gót lan vội dời 援拋昆博連󱗠秩魂,viện phao con bác liền bay mất hồn 林离秩𢃄青雲,lăm le giật giải thanh vân -姅𠲖𡥵𪨅姅傷𨉟𫅷,nửa e con trẻ nửa thương mình già 明帝怒廢伯耆陝西甘肅安置,Minh đế nộ phế Bá Kì Thiểm Tây Cam Túc an trí 戊戌六十五年漢景帝復元年,Mậu Tuất lục thập ngũ niên Hán Cảnh Đế phục nguyên niên 𣷭寃󰟯㐌潙潙競𢚸,bể oan dường đã vơi vơi cạnh lòng @@ -45627,7 +40712,6 @@ 召報工巴唐苦,chịu báo trong ba đường khổ 節制鄭松令廣郡公鄭永禄奉郡公鄭有用安岩侯阮鎮安全侯阮光登瓊陽侯阮金龜等領兵追及獲斬之收捕妻子而回,tiết chế trịnh tùng lệnh quảng quận công trịnh vĩnh lộc phụng quận công trịnh hữu dụng an nham hầu nguyễn trấn an toàn hầu nguyễn quang đăng quỳnh dương hầu nguyễn kim quy đẳng lĩnh binh truy cập hoạch trảm chi thu bổ thê tử nhi hồi 决學道牟發足超方,quyết học đạo mầu phát túc siêu phương -園春些𢲨𠄽,vườn xuân ta hái vài 󰘇佛觥𢆥産襖𫌌,cửa phật quanh năm sẵn áo sồng 荣花固𢼂於𫯝,vinh hoa có số ở trời 𣎀𦣰思想𠫾𢺀滝滄,đêm nằm tơ tưởng đi mò sông thương @@ -45652,7 +40736,6 @@ 頭墙焒榴󰟧𫤡󰠐葻,đầu tường lửa lựu lập lòe đâm bông 嘲𨑮𢝙𨤔呐能妙揚,Chào mời vui vẻ nói năng dịu dàng 𦲿諸埃括𬮌樁,lá chưa ai quét cửa thông -亇𪶊󰝡㝵,cá đuối nhọn đuôi đâm người 命有司除地築壇,Mệnh Hữu ty trừ địa trúc đàn 時有慈廉艾橋社人阮明智前𭁈偽克寬相友父子起兵㨿明義地方偽稱大德三年,Thời hữu Từ Liêm Ngải Kiều xã nhân Nguyễn Minh Trí tiền dữ nguỵ Khắc Khoan tương hữu phụ tử khởi binh cứ Minh Nghĩa địa phương nguỵ xưng Đại Đức tam niên 𡢐朱底󰜋㗂唭𧗱𡢐,Sau cho để một tiếng cười về sau @@ -45662,14 +40745,12 @@ 翁絲扃窘買奇,ông tơ quanh quẩn mới kỳ 南關𬆅𡓃塘𩄲,nam quan thẳng lối đường mây 二月一日左江兵廵道提刑按察司副使陳惇臨牒催使帝親到鎮南交䦕以其會勘,Nhị nguyệt nhất nhật Tả giang binh tuần đạo đề hình án sát ti phó sứ Trần Đôn Lâm điệp thôi sử đế thân đáo Trấn Nam Giao quan dĩ kì hội khám -𢜝𡗶𫳵𪾋負穷𫗃湄,sợ trời sao dám phụ cùng gió mưa 佇床户束󰜋茹朱安,giữ giàng họ thúc một nhà cho yên 初七日玉麻府土官琴麗來朝進貢方物盖倣古者方岳之禮,sơ thất nhật ngọc ma phủ thổ quan cầm lệ lai triều tiến cống phương vật cái phỏng cổ giả phương nhạc chi lễ 春生𧡊産詩𨕭拱蹺韻󰀎題連𦊚勾,xuân sinh thấy sẵn thơ trên cũng theo vần ấy đề liền bốn câu 又賞諸将士有䏻用命者銀子,Hựu thưởng chư tướng sĩ hữu năng dụng mệnh giả ngân tử 𦖑𠳒呐𨔍󰟯尼,Nghe lời nói lạ dường này 𠸦浪意寔大家𡥵󱍺,khen rằng ấy thực đại gia con nòi -払麻虚𤵺恍忏,chàng mà hư dại quàng xiên 至真福縣大江帝使人道追逼令自盡,chí chân phúc huyện đại giang đế sử nhân đạo truy bức lệnh tự tận 春正月諒州安忠侯鈌名献白鹿,Xuân chính nguyệt Lạng châu An Trung hầu Khuyết danh hiến bạch lộc 賜兵部尚書阮永錫閑住以永錫前年受人銀子今以委兵曹之重妄之總知奏請俸故收所懸帶牌與之閑住,tứ binh bộ thượng thư nguyễn vĩnh tích nhàn trú dĩ vĩnh tích tiền niên thụ nhân ngân tử kim dĩ uỷ binh tào chi trọng vọng chi tổng tri tấu thỉnh bổng cố thu sở huyền đái bài dữ chi nhàn trú @@ -45680,7 +40761,6 @@ 𫽄洙拱体󰑼棦𫽄𠮾拱体柑𥑥𤒙𣘃,chẳng chua cũng thể là chanh chẳng ngọt cũng thể cam sành chín cây 朗𦖑侵噤󱖺頭,Lặng nghe TÂM NGẨM CÚI đầu 命阮文郎重脩國子監崇儒殿及两廡明倫六堂厨房庫房并新構東西碑室左右每間置一碑,Mệnh Nguyễn Văn Lang trùng tu Quốc tử giám Sùng Nho điện cập lưỡng vũ Minh Luân lục đường trù phòng khố phòng tính tân cấu đông tây bi thất tả hữu mỗi gian trí nhất bi -𢧚空決罕停空,nên không quyết hẳn đành không 吀󰝂𦀊𦼜枚𢘾䏾樁,xin đem dây sắn may nhờ bóng thông 蒸𠇮蜆𧋅,chưng mình kiến rận 㛪𨁟辰姉沛㨢𦤾欺姉𨁟㛪𢬄𠰘唭,em ngã thì chị phải nâng đến khi chị ngã em bưng miệng cười @@ -45691,7 +40771,6 @@ 然其得人之效茫若,Nhiên kì đắc nhân chi hiệu mang nhược 𤤰共皇后𦋦𢬣沛欺㺔妬奴埋破乾,vua cùng hoàng hậu ra tay phải khi voi đú nó may phá càn 󰞺昌劄胣掣之,nát xương chép dạ xiết chi -九月四日鄭檜卒于莫,dĩ thế quận công ngô cảnh hựu binh già đạo tiên hồi biếm nhị tư 𩵽希茄貢舌行胡消,tôm he cà cuống thịt hành hồ tiêu 信春󰠳易𠫾𧗱朱𫧇,Tin xuân đâu dễ đi về cho năng 𡦂才連貝𡦂灾𠬠韻,chữ tài liền với chữ tai một vần @@ -45705,16 +40784,13 @@ 司空黎銀同鄕人范鬢因𭁈銀奴爭田私出不遜語,tư không lê ngân đồng hương nhân phạm tấn nhân dữ ngân nô tranh điền tư xuất bất tốn ngữ 𬰢日箕喂,mặt nhật kia ôi 命六部六寺六科󰱇本吏識字有行檢各二人以僃體訪軍民疾苦及政事得失,mệnh lục bộ lục tự lục khoa tuyển bản lại thức tự hữu hành kiểm các nhị nhân dĩ bị thể phỏng quân dân tật khổ cập chính sự đắc thất -払𦖑擬𬢱秦銀,chàng nghe nghĩ ngợi tần ngần 結𦀊𩈘渃搽勾𠁑𣳔,kết dây mặt nước tra câu dưới dòng 𬂙𦋦𦰟𦹵𦲿𣘃,Trông ra ngọn cỏ lá cây -己巳七年,kỉ tị thất niên minh chính thống thập tứ niên 第四塲策一道一千字以上,Đệ tứ trường sách nhất đạo nhất thiên tự dĩ thượng 景𡨧和冷圖似𫵞幀㐱意󱞿𤍌𫘑窖,cảnh tốt hoà lành đồ tựa vẻ tranh chỉn ấy trời thiêng mở khéo 𪟦才𡛔色春當皮時,Trai tài gái sắc xuân đương vừa thì 人君法天因甲子之運行紀在位之久近從古已然,nhân quân pháp thiên nhân giáp tử chi vận hành kỷ tại vị chi cửu cận tòng cổ dĩ nhiên 取合格黎致澤等九名,Thủ hợp cách Lê Trí Trạch đẳng cửu danh -越州父母於拱,việt châu phụ mẫu ở cùng 冬十二月起天福天壽二寺,Đông thập nhị nguyệt khởi Thiên Phúc Thiên Thọ nhị tự 𤏨䏧,se da 北胡篭𫗁昆驕,bắc hồ rông thói con kiêu @@ -45722,12 +40798,10 @@ 泊生跪𫴋倍傍,bạc sinh quì xuống vội vàng 夏六月占城主制蓬莪與首将羅皚引眾陵行山脚由廣威鎮哨路屯孔目󰀋,Hạ lục nguyệt Chiêm Thành chúa Chế Bồng Nga dữ thủ tướng La Ngai dẫn chúng lăng hành sơn cước do Quảng Oai trấn tiêu lộ đồn Khổng Mục sách 𤳇𲃛𨆝䳽堪堪𦛋,Trai đu gối hạc khom khom cật -𤍇𥸷經聖傳䝨,nấu xôi kinh thánh truyện hiền 特𠳒如𢶒𬌓𢚸,Được lời như cởi tấm lòng 𢀭仍𧵑自然意,giàu những của tự nhiên ấy 癸未五年元至元二十年春正月靖國大王國康進金龜状如大𧕚背上有七星胷有宂字腹有王字,Quý Mùi ngũ niên Nguyên Chí Nguyên nhị thập niên xuân chính nguyệt Tịnh Quốc đại vương Quốc Khang tiến kim quy trạng như đại trai bối thượng hữu thất tinh hung hữu nhũng tự phục hữu vương tự 㵋,mới -買𤎜,đèn khêu mới rạng 𣳔𣳔渃眜沚𣦍綽𧗱安子㙮𡏦爫層,ròng ròng nước mắt chảy ngay rước về yên tử tháp xây làm tầng 中書監正字阮竦蔡叔廉,trung thư giám chính tự nguyễn tủng thái thúc liêm 帝於奉先殿前作穆清殿東西夾七以梁王銓宋王錠以下祔薦,Đế ư Phụng Tiên điện tiền tác Mục Thanh điện đông tây giáp thất dĩ Lương Vương Thuyên Tống Vương Đĩnh dĩ hạ phụ tiến @@ -45740,23 +40814,18 @@ 鬼鱟毒肝丐衫,quỷ hậu độc gan cái sam 類蠓𤛠,loài mòng trâu 其人爱恤下民庶勤政績者爲上考爱恤下,Kì nhân ái tuất hạ dân thứ cần chính tích giả vi thượng khảo ái tuất hạ -𢬣寛台吏别塘斉家,tay khoan thai lại biết đường tề gia 錢紙,tiền giấy 合𠬠哈皮𠬠哈𢬣,hợp một cáp vừa một cáp tay 帝乃命作制詔表三題令潜彪等試事于鳳儀堂,Đế nãi mệnh tác chế chiếu biểu tam đề lệnh Tiềm Bưu đẳng thí sự vu Phụng Nghi đường 夏四月十七日立洪順六年甲戌科進士碑,hạ tứ nguyệt thập thất nhật lập hồng thuận lục niên giáp tuất khoa tiến sĩ bi -酉妑𨑮𬑉酉柴,dẫu bà mười mắt 卞󰈴襖𣦛𪠞,bèn rũ áo thẳng đi 覃文禮王克述范勉麟賀即位,đàm văn lễ vương khắc thuật phạm miễn lân hạ tức vị 史臣吳士連曰仁宗嘗因設會而赦罪人非也然猶藉佛會爲名也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Nhân Tông thường nhân thiết hội nhi xá tội nhân phi dã nhiên do tịch Phật hội vi danh dã 厥後宴席有負籜音託笋皮也槌行酒令則愈麄矣,quyết hậu yến tịch hữu phụ thác âm thác duẫn bì dã chuỳ hành tửu lệnh tắc dũ thô hĩ 使遠盐運使勛布政使,sứ Viễn diêm vận sứ Huân bố chính sứ -請台𬚇𫗃畑𦝄𠻵,thảnh thơi quạt gió đèn trăng 共陀𫼳㗂噒噒皮外,cũng đà mang tiếng rân rân bề ngoài 明宗崩将軍陳宗霍賣忠於裕宗交構其事,minh tông băng tướng quân trần tông hoắc mại trung ư dụ tông giao cấu kì sự 傳軍排席卢皮祭𫁅,truyền quân bày tiệc lo bề tế riêng -𠳒些吏𠳚𧗱,lời ta lại gửi về -蔑𬨻,dùng mựa lỗi một tơ một tóc 時各教官多不稱職或互相短辱事聞于朝故試以汰之,thời các giáo quan đa bất xứng chức hoặc hỗ tương đoản nhục sự văn vu triều cố thí dĩ thải chi 春正月明令󰇼銀,xuân chính nguyệt minh lệnh thái ngân 𥛉催娘吏𠽔𠴔𢘾吒者特󰒂払朱吹,lạy thôi nàng lại thưa chiềng nhờ cha trả được nghĩa chàng cho xuôi @@ -45770,7 +40839,6 @@ 滑稽萉儔,hoạt kê pha trò 今觀之如木之大十數人󰁮之不勝其重一人横推之則圓轉而去,kim quan chi như mộc chi đại thập số nhân cử chi bất thắng kì trọng nhất nhân hoành thôi chi tắc viên chuyển nhi khứ 排禅子矣群𠲝渴,bầy thiền tử hãy còn đói khát -恨陣,cũng lại ra lòng hờn giận 窒所盃囒,rất thửa vui lờn 煥經天緯地之宸奎則有寶天青暇集廣酌古凖今之治鑑則有光天清暇集,hoán kinh thiên vĩ địa chi thần khuê tắc hữu bảo thiên thanh hạ tập quảng chước cổ chuẩn kim chi trị giám tắc hữu quang thiên thanh hạ tập 城以兵窺我邊境,Thành dĩ binh khuy ngã biên cảnh @@ -45787,9 +40855,7 @@ 人間每事調嵬歇蔑事君親拯肯嵬,nhân gian mọi sự đều nguôi hết một sự quân thân chẳng khứng nguôi 舘浪經史㐌曾,quán rằng kinh sử đã từng 群𡗶群坦群𠁀郑���,còn trời còn đất còn đời trịnh lê -法公據炤律𡗶,phép công cứ chiếu luật trời 芙空繚柱鐵卒生生,trầu không leo trụ sắt tốt xanh xanh -己卯二年七月莫敬典復領兵侵清華㓂擾沿江及至河中宋山江犯章閣,kỉ mão nhị niên mạc diên thành nhị niên minh vạn lịch thất niên thất nguyệt mạc kính điển phục lĩnh binh xâm thanh hoa khấu nhiễu duyên giang cập chí hà trung tống sơn giang phạm chương các 偈經勾󱀄属𢚸,kệ kinh câu cũ thuộc lòng 九月鎮守乂安處兼鎮布政州統率官左中軍營副将太尉豪郡公黎時憲卒,cửu nguyệt trấn thủ nghệ an xứ kiêm trấn bố chính châu thống suất quan tả trung quân doanh phó tướng thái uý hào quận công lê thời hiến tốt 申明檢察迯亡令,thân minh kiểm sát đào vong lệnh @@ -45799,7 +40865,6 @@ 計它少󰞽𢚸㝵闭󰅒,kể đà thiểu não lòng người bấy nay 師呐師沛,sư nói sư phải 贈郡公爵賜謚和義,tặng quận công tước tứ thuỵ hoà nghĩa -匕䏾我𧗱西,tà tà bóng ngã về tây 伤吏典,thương lại đến 二月設廣照燈會,Nhị nguyệt thiết Quảng Chiếu đăng hội 初󰅒冲道弹妑,Xưa nay trong đạo đàn bà @@ -45816,7 +40881,6 @@ 𦋦𠓨,ra vào 法咍㗂㖂吨賖,phép hay tiếng dậy đồn xa 󰟨攻徐買阻𦋦世長,Thế công Từ mới trở ra thế HÀNG -𫨩拱伴𦟐桃,hay cũng bạn má đào 公服如朝參官官貟例不得如前用漆帽褻服者文武拜謝並用公服不得如前用常朝服,công phục như triều tham quan quan viên lệ bất đắc như tiền dụng tất mạo tiết phục giả văn vũ bái tạ tịnh dụng công phục bất đắc như tiền dụng thường triều phục 󰜋浪縁𠄩浪羅𡢻,một rằng duyên hai rằng là nợ 󰣑搏朐𠫾最搏衛,sớm vác cu đi tối vác về @@ -45843,7 +40907,6 @@ 員,viên 沛㝵牟卢舍光瓜僕卞,phải người mưu lo xá quanh co buộc bện 若科󰱑憲司府縣州官畏避權勢不肯之鋰許本人詣闕奏聞科󰱑憲司等弌體治罪,Nhược khoa đài hiến ti phủ huyện châu quan uý tị quyền thế bất khẳng chi lí hứa bản nhân nghệ khuyết tấu văn khoa đài hiến ti đẳng nhất thể trị tội -渚役意干之布沛,chớ việc ấy cần gì bố pải 甲子二年明正統九年,Giáp Tí nhị niên Minh Chính Thống cửu niên 湄散𩄲捲,mưa tan mây cuốn 蹺嚴堂𨷑𡾵行臨淄,Theo nghiêm đường mở ngôi hàng Lâm Truy @@ -45853,7 +40916,6 @@ 娘時弼弼聀僊,Nàng thì bằn bặt giấc tiên 𠬠𤾓准壢拱稽朱平,một trăm chốn lệch cũng kê cho bằng 𧡊𠳒端正易𦖑,Thấy lời đoan chính dễ nghe -𠎪𦖑𠳒調痗𤻻奇,lũ nghe lời đều mỏi mệt cả 指示,chỉ thị 予否德忝位負荷弗堪天命人心㱕于有德,dư phủ đức thiểm vị phụ hà phất kham thiên mệnh nhân tâm quy vu hữu đức 群臣皆畏其口然太祖深知國噐等皆傾巧小人心常疾之,Quần thần giai uý kì khẩu nhiên Thái Tổ thâm tri Quốc Khí đẳng giai khuynh xảo tiểu nhân tâm thường tật chi @@ -45870,7 +40932,6 @@ 八月造永春舟,Bát nguyệt tạo Vĩnh Xuân chu 情春󰂇庒代虅共陀𫼳㗂噒噒皮外,tình xuân ví chẳng đãi đằng cũng đà mang tiếng rân rân bề ngoài 工卋間庄所斉朋,trong thế gian chẳng thửa tày bằng -拱𠊚博書詩,cũng người bác thư thi 賊兵大潰,tặc binh đại hội 二十日阮帥等引興󰆑帝至乂安三制江,nhị thập nhật nguyễn soái đẳng dẫn hưng khánh đế chí nghệ an tam chế giang 冬十月日月皆赤,Đông thập nguyệt nhật nguyệt giai xích @@ -45895,18 +40956,13 @@ 营生遁女󱙺毛秃庫󱠻𧋶錢樓涅䋘,doanh sinh rộn nữa tên mau thóc kho để mọt tiền xâu nát rời 渃𤂬欺存欺空,nước suối khi còn khi không 點蜜,chấm mật -潙滝情,tát vơi sông tình -中軍傳意仍𠳒𢖵,trung quân chuyện ấy những lời nhớ 󰣑供菓最𤼸花,sớm cúng quả tối dâng hoa 浪翁月唉中囊固之,rằng ông nguyệt hỡi trong nang có gì 𣋽𣌉巾󰘚畧頭,Sớm khuya khăn mặt lược đầu 碎朱娘沒圓𬟥尼娘󰝂󱚢朱奴𠴝𣦍,tôi cho nàng một viên thuốc này nàng đem vào cho nó uống ngay 𣼽泸𣩂拱𫥨魔正專𣩂拱𢷰𫥨菭垌,lẳng lơ chết cũng ra ma chính chuyên chết cũng khiêng ra đầy đồng -荘宗裕皇帝奮起西土爾祖昭勳靖公恊明康太王整乾坤名垂竹帛,Trang Tông Dụ Hoàng Đế phấn khởi Tây thổ nhĩ tổ Chiêu Huân Tĩnh Công hiệp Minh Khang Thái Vương chỉnh đốn càn khôn danh thuỳ trúc bạch -夏四月南詔除段酋遷為遣襲善闡善闡南詔别都也在交州西北節度使張緝助酋遷攻交州以范��為我府都統趙諾眉為浮邪都統,Hạ tứ nguyệt Nam Chiếu trừ Đoàn Tù Thiên vi Khiển Tập Thiện Xiển Thiện xiển Nam Chiếu biệt đô dã tại Giao Châu Tây Bắc Tiết độ sứ Trương Tập trợ Tù Thiên công Giao Châu dĩ Phạm Nật Ta vi ngã phủ Đô thống Triệu Nặc Mi vi Phù Da đô thống 仍𦖑呐㐌𢢆樁,những nghe nói đã thẹn thùng 𡲤𪠞𡲤兑,vả đi vả đoái -不期仉重𠊚,bất kì kẻ trọng người 倩子阮倦阮俛等,thiến tử nguyễn quyện nguyễn phủ đẳng 彗星見東北,Tuệ tinh hiện Đông Bắc 陳洽賊之腹心既梟其首李亮賊之奸󰔦又暴厥屍,trần hiệp tặc chi phúc tâm ký kiêu kì thủ lí lượng tặc chi gian đố hựu bạo quyết thi @@ -45918,7 +40974,6 @@ 秋九月帝幸諒州捕象至自諒州,thu cửu nguyệt đế hạnh lạng châu bổ tượng chí tự lạng châu 襖逋涓𦛋運聲腔,áo bô quen cật vận xênh xang 埋名隱跡闭迡𤍇𢭗,mai danh ẩn tích bấy chầy náu nương -𠊚愁沕没牟鮮,người sầu vẫn một màu tươi 帝姓李諱佛子前南帝族將也逐趙越王襲南帝位號都嗚鳶遷峯州,Đế tính Lí huý Phật Tử tiền Nam Đế tộc tướng dã trục Triệu Việt Vương tập Nam Đế vị hiệu đô Ô Diên thiên Phong Châu 󰬾𤾓老弱誇咣,ba trăm lão nhược khoe khoang 霪󱯶𣘃甘棠渚割渚𢯏,dầm dà cây cam đường chớ cắt chớ bẻ @@ -45930,7 +40985,6 @@ 空𢧚墨奇沒𠄩𠳒,không nên mặc cả một hai lời 娘強悴玉𣻆󰠢,Nàng càng tủi ngọc tuôn dào 󱞶𤽸排察察,đá trắng bày sát sát -人情洶路嗷嗷,Nhân tình hung hung lộ ngao ngao 蝗害稼,hoàng hại giá 唐長阻隔渃𡽫,đường trường trở cách nước non 苟䏻臨機而斷聲以弑君之罪倂可永誅之則名正言順而事濟矣,Câu năng lâm cơ nhi đoạn thanh dĩ thích quân chi tội tính Khả Vĩnh tru chi tắc danh chính ngôn thuận nhi sự tế hĩ @@ -45939,10 +40993,7 @@ 身群𫽄惜惜之典緣,thân còn chẳng tiếc tiếc gì đến duyên 又賜伯玉波俞都及官職都錢幣有差󰖶翼賛之功也,Hựu tứ Bá Ngọc Ba Du Đô cập quan chức đô tiền tệ hữu sai thù dực tán chi công dã 󰝂𢚸犬馬填󰆹𣷭滝,đem lòng khuyển mã đền nghì bể sông -𠬠吝翁琼𠓨謁殿,một lần ông quỳnh vào yết điện 泣尼,khắp nơi -花𦹳曾課𠊚𨔈固辰,hoa thơm từng thuở người chơi có thì -持𢚸坦𠅎𢚸𢪀牢朱沛,được lòng đất mất lòng nghĩ sao cho phải 乃󰰾阮有佐職爵,nãi bãi nguyễn hữu tá chức tước 憲察使憲察副職專陳言廉訪紏劾勘理審讞會同檢驗詔刷考課巡行等事務凣三十二條,Hiến sát sứ Hiến sát phó chức chuyên trần ngôn liêm phỏng củ hặc khám lí thẩm nghiện hội đồng kiểm nghiệm chiếu soát khảo khoá tuần hành đẳng sự vụ phàm tam thập nhị điều 暠畏懼走至古隘太祖令人追殺之投屍入叢棘中,cảo uý cụ tẩu chí cổ ải thái tổ lệnh nhân truy sát chi đầu thi nhập tùng cức trung @@ -45954,23 +41005,17 @@ 雪霜落度月𤎎𤎎,tuyết sương lác đác nguyệt mờ mờ 眷竹梅結伴知音,quyến trúc mai kết bạn tri âm 朋皚折檜羝,bằng người giết cúi dê -𣈗𠄩𨑮𣎃𠬠西,ngày hai mươi tháng một tây 呵𠰙𠄩妸才苓奇𠄩,khá khen hai gã tài lành cả haị -󱨳,người để người dùng 爫威奇𠯦然然𥪝外,làm oai cả thét nhơn nhơn trong ngoài 陳家欲終於此人耶,trần gia dục chung ư thử nhân da 爲𬕌朱𥺊𫴋𥬩,vì sàng cho gạo xuống nia 󰜋払皮濯青春,Một chàng vừa trạc thanh xuân 𬌓身芇別舌耒󰑼傷,Tấm thân nào biết thiệt thòi là thương 進至褚家津宗室群臣𨒖賀皆呼萬歲,Tiến chí Chử Gia tân tông thất quần thần nghênh hạ giai hô Vạn tuế -干滝渃𣳮,cơn sông nước lã -朔逴柴𧆄湯,rước thầy thuốc thang 𡎢黎羅󰜋󱪚榾羅𠄩蹺󰜩羅𠀧,ngồi lê là một tựa cột là hai theo trai là ba 納言知南道參知詞訟事中書省属髙模為監察御史,nạp ngôn tri nam đạo tham tri từ tụng sự trung thư sảnh thuộc cao mô vi giám sát ngự sử -壬戌十七年春三月地震,nhâm tuất thập thất niên bát nguyệt nguyên niên dĩ hậu thiên gia bảo hựu tống gia thái nhị niên xuân tam nguyệt địa chấn 蠲户數百世傳僧徐道行将尸觧時病中以藥咒付弟子阮至誠即明空日後二十年見國王遭奇疾即治之盖此事由也,Quyên hộ sổ bách Thế truyền tăng Từ Đạo Hạnh tương thi giải thời bệnh trung dĩ dược chú phó đệ tử Nguyễn Chí Thành tức Minh Không nhật hậu nhị thập niên kiến quốc vương tao kì tật tức tr�� chi cái thử sự do dã 令司馬高馭總督天関鎮圍古弄城許先聞後治,lệnh tư mã cao ngự tổng đốc thiên quan trấn vi cổ lộng thành hứa tiên văn hậu trị -𫽄吏﨤󰜋茹萡箕,chẳng may lại gặp một nhà bạc kia 󰟭迻宋玉最尋長卿,sớm đưa tống ngọc tối tìm tràng khanh 省親假㗂北歸,tỉnh thân giả tiếng bắc quy 駭餒昆旦長成,hãy nuôi con đến trưởng thành @@ -45990,7 +41035,6 @@ 㐌哿䐗𡖼堆於丕麻固𪦎,đã cả chửa sánh đôi ở vậy mà có nghén 物料,vật liệu 固欺富貴固吝󰠡𮥷,có khi phú quí có lần gian nan -癸丑二十四年,quý sửu nhị thập tứ niên minh hoằng trị lục niên 罪人寃枉亦宜伸雪,tội nhân oan uổng diệc nghi thân tuyết 丐𫅷𨅃𦛲㐌蹺𬆄,cái già xồng xộc đã theo ngay 江山淡特圖𠄩幅,giang sơn dạm được đồ hai bức @@ -46002,7 +41046,6 @@ 定十三道監察御史分司視事該知衙門,định thập tam đạo giám sát ngự sử phân ti thị sự cai tri nha môn 都元帥總國政尚父平安王聰明挺達智勇英豪仗仁義拯生靈奠安社稷整乾坤扶日月髙厚德功,đô nguyên soái tổng quốc chính thượng phụ bình an vương thông minh đĩnh đạt trí dũng anh hào trượng nhân nghĩa chửng sinh linh điện an xã tắc chỉnh càn khôn phù nhật nguyệt cao hậu đức công 催朝𪽝𬮌茹官衛咹蒸茹,thôi chầu bởi cửa nhà quan về ăn chưng nhà -兵至柴山而还留裨将昭郡公在廣舍市,nguyệt tiết chế trịnh tùng tự đốc đại binh lược định tây đạo biên giới xuất thiên quan kích phá mĩ lương thạch thất yên sơn các huyện 叔献惧爲楷所襲間道自湘州朝于齊,thúc hiến cụ vị khải sở tập gián đạo tự tương châu triều vu tề 𦝄𦟨窈窕𨑮𠄼歲,lưng mềm yểu điệu mười lăm tuổi 閉徐買浽三彭媒蓮,Bấy giờ mới nổi tam bành mụ lên @@ -46017,8 +41060,6 @@ 渃溋𦖑󱧖格𦝄岧,nước duềnh nghe róc rách lưng đèo 雖浪娘𧂭扵𠁀,tuy rằng nương náu ở đời 衛軍王柴胡等七人獲季犛於止止灘,Vệ quân Vương Sài Hồ đẳng thất nhân hoạch Quý Li ư Chỉ Chỉ than -意埃𠽄板甘𢚸丕,ấy ai thăm ván cam lòng vậy -𧘇君子拱丈夫,ấy quân tử cũng trượng phu 秋八月天雨金形如黄米又雨米如黒米雨酒如甘酒,thu bát nguyệt thiên vũ kim hình như hoàng mễ hựu vũ mễ như hắc mễ vũ tửu như cam tửu 移兵聖駕定都竜城,dời binh thánh giá định đô long thành 追尊大,Truy tôn Đại @@ -46034,13 +41075,10 @@ 音聲,âm thanh 層𨕭雪点坡頭鉑𣐆󰡎霜坡淡𦟐紅,tầng trên tuyết điểm phơ đầu bạc thớt dưới sương pha đượm má hồng 𩈘𥆾埃乃調驚娘浪尼寔精誠𫽄賖,mặt nhìn ai nấy đều kinh nàng rằng này thực tinh thành chẳng xa -𡗶清𣷭永霜冷溪,trời thanh bể vắng sương lành khe trong 参商𫽄院𫳘從,sâm thương chẳng vẹn chữ tòng -人民饑饉,tây đô thành trung vi chi hãm một phủ khố đa yêm vu thuỷ 刻𣇞蕩蕩如年,khắc giờ đằng đẵng như niên 兹臣有一山峙遠且深險大王只可将親近數人入㨿深山臣遣家人贍給奉侍其餘左右将校皆暫居臣村宅以給養之再圖後󰁮,Tư thần hữu nhất sơn trì viễn thả thâm hiểm đại vương chỉ khả tương thân cận sổ nhân nhập cứ thâm sơn thần khiển gia nhân thiệm cấp phụng thị kì dư tả hữu tướng hiệu giai tạm cư thần thôn trạch dĩ cấp dưỡng chi tái đồ hậu cử 庄故媄哀挼,chẳng có mẹ ai nuôi -主㐌别性瓊咍馿,chúa đã biết tánh quỳnh hay lừa 爲正刑院大夫,vi Chính hình viện đại phu 是歳有金星晝見,Thị tuế hữu kim tinh trú hiện 是日釋疑難囚二十四人,thị nhật thích nghi nạn tù nhị thập tứ nhân @@ -46050,18 +41088,14 @@ 拯𢧚𩚵𫗓之󰠲些𧗱於𪤄採橷𤛇蠶,chẳng nên cơm cháo chi đâu ta về ở bãi hái dâu chăn tằm 渚群疑𠳨典西方,chớ còn ngờ hỏi đến tây phương 𡗶高𣷭𢌌包󰑼役夷麻𫽄沛󰑼役些,trời cao bể rộng bao la việc gì mà chẳng phải là việc ta -軍排曲𦛌連,quân bài khúc ruột liền 據之󰝂𥠭傾城嘹𤽗,cớ chi đem giống khuynh thành trêu ngươi 基璜之祖父也,Cơ Hoàng chi tổ phụ dã 蔑皮正直罢𢚸清,một bề chính trực bởi lòng thanh 丐亘牢麻俸打饒,cái cắng sao mà bỗng đánh nhau -墨針塘孝養𨤔班觥𨃴,mực chăm đường hiếu dưỡng vẻ ban quanh gót 漢蒼改陳氏協紀曆行順天曆,Hán Thương cải Trần thị Hiệp kỷ lịch hành Thuận Thiên lịch 秃庫󱠻𧋶錢樓涅䋘,thóc kho đẻ mọt tiền xâu nát rời -庄鈌��庄顛,mài chăng khuyết nhuộm chăng đen 駢既行維周擁餘眾不𤼵,Biền ký hành Duy Chu ủng dư chúng bất phát 香宇𪩮禅󱈗域域,hương vũ trăng thiền soi vặc vặc -直原事忤旨尋下遷還翰林院校理,trực nguyên sự ngỗ chỉ tầm hạ thiên hoàn hàn lâm viện hiệu lí xuất gia phả 蔑𠇮啉約埃咍,một mình lẩm ước ai hay 塊笠𩠸茄,ngói lợp nóc nhà 尋󰠲朱体故人,tìm đâu cho thấy cố nhân @@ -46071,8 +41105,6 @@ 妑昆内外𠄩边𠬠𪪳長族󱚭𨑗𠰺浪,bà con nội ngoại hai bên một ông trưởng tộc nằm trên dạy rằng 夫乘馬非䘮制中所宜用而必請乘馬傷人乃毀瘠滅性之謂而曰傷人,phu thừa mã phi tang chế trung sở nghi dụng nhi tất thỉnh thừa mã thương nhân nãi huỷ tích diệt tính chi vị nhi viết thương nhân 十三日太國夫人張氏玉冷卒,thập tam nhật thái quốc phu nhân trương thị ngọc lãnh tốt -連查󱚢󱗮吟柴滝,liền tra vào rọ ngâm thầy xuống sông -姉拱生𦓡㛪拱生,chị cũng xinh mà em cũng xinh 九重𫢩㐌𧵆𡬷𡱩𤉒寔念丹朕特咍,cửu trùng nay đã gần gang thước giãi thực niềm đan trẫm được hay 又添差左軍營将士一千前軍營将士一千𭁈俱進擊,Hựu thiêm sai Tả quân dinh tướng sĩ nhất thiên Tiền quân dinh tướng sĩ nhất thiên dữ câu tiến kích 𧵑改鄧進底苔𫔸棱柴庄兑𫀅,của cải dâng tiến để đầy cửa rừng thầy chẳng đoái xem @@ -46087,7 +41119,6 @@ 膮,nhau 英时𧗱󱈘省親,anh thời về trước tỉnh thân 咹㕵拯奈俸𧗱公,ăn uống chẳng nài bổng vệ công -况之學芸制,huống chi học nghề chơi 𣎃𦒹哙穊󰂻󰂻𣎃𨑮穭𠃩楳嗂禁同,tháng sáu gọi cấy rào rào tháng mười lúa chín mõ rao cấm đồng 𥙩據固嬰吏禀嗔衛𨎠,lấy cớ có anh lại bẩm xin về trước 抑又論之陳家歷代凡十二帝享國一百七十餘年,ức hựu luận chi trần gia lịch đại phàm thập nhị đế hưởng quốc nhất bách thất thập dư niên @@ -46106,7 +41137,6 @@ 爫𠊚𢪀善等冲𡎝𠊚,làm người nghĩ thẹn đứng trong cõi người 𣃣埋﨤客戈塘,vừa may gặp khách qua đường 水蛭羅丐𧋘,thuỷ điệt là cái đỉa -將帝屍㱕于北使舘士㝠衣火塟之,tương đế thi quy vu bắc sứ quán sĩ minh y hoả táng chi nhất vân dĩ thi hoành mã thượng chí nam môn hoả ư đãi lậu viện tể tướng phủ xứ 觀其答陸賈語,quan kì đáp lục giả ngữ 𡞕𫯳時拱磮如𣘃株,vợ chồng thì cũng tròn như cây chò 𪀎𤛠,sả trâu @@ -46125,7 +41155,6 @@ 是月以楊直原爲奉天府尹,Thị nguyệt dĩ Dương Trực Nguyên vi Phụng Thiên Phủ doãn 大水,Đại thuỷ 阮長以年老頗多疾,nguyễn trường dĩ niên lão pha đa tật -蕯隣工怛,sát nghỉ lăn trong đất 馨漊𢜠𧡊䏾陽𤐝,hang sâu mừng thấy bóng dương soi 㛪羅𡥵𡛔𨖅城㛪𠫾㧾糞󰅹𥯰㛪󰠳,em là con gái sang thành em đi hốt cứt nào giành em đâu 吻羣噡𦧘噡𥸷𣈗常粓粃妾餒戾之,vẫn còn thèm thịt thèm xôi ngày thường cơm tẻ thiếp nuôi lệ gì @@ -46135,7 +41164,6 @@ 𡏦,xây 其俗相傳游涉此江者多被害帝因使人游泳凣三反無所害,Kì tục tương truyền du thiệp thử giang giả đa bị hại đế nhân sử nhân du vịnh phàm tam phản vô sở hại 春二月己未朔日食,xuân nhị nguyệt kỷ mùi sóc nhật thực -𢣇尋方學窖,hăm tìm phương học khéo 於是海陽京北復㱕附之,Ư thị Hải Dương Kinh Bắc phục quy phụ chi 計自畑册少年,kể từ đèn sách thiếu niên 关類昌獸󰭨𤠄檜庒清淨渚和煺燉,quan loài xương thú lông gà củi chẳng thanh tịnh chớ hoà thổi đun @@ -46160,7 +41188,6 @@ 及回帝甚嘉之遂决意大用故有是命,cập hồi đế thậm gia chi toại quyết ý đại dụng cố hữu thị mệnh 以黎可立為門下司右侍郎知西道軍民簿籍,dĩ lê khả lập vi môn hạ ti hữu thị lang tri tây đạo quân dân bạ tịch 睿宗南征不返后遂削髮為尼會藝宗以靈德嗣位后辭讓不𠃔乃涕泣謂親人曰吾兒福簿難堪大任以是取禍耳,duệ tông nam chinh bất phản hậu toại tước phát vi ni hội nghệ tông dĩ linh đức tự vị hậu từ nhượng bất doãn nãi thế khấp vị thân nhân viết ngô nhi phúc bạc nan kham đại nhiệm dĩ thị thủ hoạ nhĩ -固勾浪貴易交,có câu rằng quý dịch giao 帝良久曰於󰱑所言雖有切害何至若是,đế lương cửu viết ư đài sở ngôn tuy hữu thiết hại hà chí nhược thị 正月二十六日明遣政使翰林院編脩湛若水副使刑科右給事中潘希曾來𠕋封帝為安南國王并賜皮弁一副常服一套,chính nguyệt nhị thập lục nhật minh khiển chánh sứ hàn lâm viện biên tu trạm nhược thuỷ phó sứ hình khoa hữu cấp sự trung phan hi tăng lai sách phong đế vi an nam quốc vương tịnh tứ bì biền nhất phó thường phục nhất sáo 滝湘迻伴梂銀迻𠊚,sông tương đưa bạn cầu ngân đưa người @@ -46168,7 +41195,6 @@ 楽鐄兜㐌㗂𦖑𧵆𧵆,Nhạc vàng đâu đã tiếng nghe gần gần 連󰡤仍味𦹳欣歇每味𦹳世間,liền ngửi những mùi thơm hơn hết mọi mùi thơm thế gian 𠸦朱𡥵造寔才才,khen cho con tạo thực tài tài -林老迈咄昌,nên ba trăm sáu mươi đốt xương 政平府知州河忠爲帝所執死之,Chính Bình phủ tri châu Hà Trung vi đế sở chấp tử chi 媄於茄𠰚底碎󰝂丐欵尼󱚢納𤤰,mẹ ở nhà nhé để tôi đem cái khoản này vào nộp vua 又拜左相弟鄭杜爲少保福演侯鄭桐爲永壽侯鄭檸爲廣延侯使俱領兵討賊以圖恢復,Hựu bái Tả tướng đệ Trịnh Đỗ vi Thiếu bảo Phúc Diễn hầu Trịnh Đồng vi Vĩnh Thọ hầu Trịnh Nịnh vi Quảng Diên hầu sử cụ lĩnh binh thảo tặc dĩ đồ khôi phục @@ -46193,17 +41219,14 @@ 翁浪彼此壹時,ông rằng bỉ thử nhất thì 𠳨𠽄𦋦𡶀烏巢,hỏi thăm ra núi ô sào 啉𠸬𢬣𥮊𢬣戦共埃𠸥𠲥傳𤾓𢆥,lăm xăm tay đũa tay chén cùng ai kể lể chuyện trăm năm -黎文休曰士王能有寬厚謙下士得人親愛而致一時之貴盛,lê văn hưu viết sĩ vương năng hữu khoan hậu khiêm hư hạ sĩ đắc nhân thân ái nhi trí nhất thời chi quý thịnh 是歳三月大旱至六月,thị tuế tam nguyệt đại hạn chí lục nguyệt 抑任用非人而賢否混淆歟抑賄賂公行而獄訟冤濫餘抑土木屡興而民力疲困餘將賦歛繁重而民財匱乏󰊹引𠧨自責大赦天下,ức nhiệm dụng phi nhân nhi hiền phủ hỗn hào dư ức hối lộ công hành nhi ngục tụng oan lạm dư ức thổ mộc lũ hưng nhi dân lực bì khốn dư tương phú liễm phồn trọng nhi dân tài quỹ phạp dư dẫn cữu tự trách đại xá thiên hạ -欺拉𧯄欺监󱚢獄室仍石生刎肝鐄鉄,khi lấp hang khi giam vào ngục thất nhưng thạch sanh vẫn gan vàng dạ sắt 伐驩愛追捕進禄殺州人不可勝紀,phạt Hoan Ái truy bổ Tiến Lộc sát châu nhân bất khả thắng KỶ 𠊛風流沛風流待𠊛,người phong lưu phải phong lưu đãi người 京師震駭,Kinh sư chấn hãi 復令廷秀湊本縣并所属諸營分兵鎮守於𣾴渡寧江義禮等社要害處,phục lệnh đình tú tấu bản huyện tịnh sở thuộc chư dinh phân binh trấn thủ ư bộc độ ninh giang nghĩa lễ đẳng xã yếu hại xứ 啉󰂘長曷点拱㧅,lầm rầm tràng hạt đếm cùng đeo 者如律治罪,giả như luật trị tội -爫之杏,làm chi hạnh 鳳仍惜高鷂矣翎花𪰛咍孝𦹵常鮮,phượng những tiếc cao diều hãy liệng hoa thì hay héo cỏ thường tươi 娘浪𩄲󰊄立󰃚,Nàng rằng mây gió dập dìu 梭迻趂那𠀧𦝄𣦆旬冬季𨖅澄春戈,thoi đưa nấn ná ba trăng trải tuần đông quý sang chừng xuân qua @@ -46216,7 +41239,6 @@ 𪟂𥯌㧴楛𨕭岸,chém tre ngả gỗ trên ngàn 丐𫅷崇觸奴辰蹺𣦍,cái già xồng xộc nó thì theo ngay 椰肉羅葵梌,da nhục là cùi dừa -𧡊茹周𩈘撔𠫾,thấy thóc nhà chu mặt ngảnh đi 觥孤渃碧溋𨷈坎重蛰𡽫撑𥒥󰋇吝,quanh co nước biếc doành muôn khảm trùng trập non xanh đá mấy lần 𦑃圍森合府楼迎昂,cánh vây sum họp phủ lầu nghênh ngang 清乃上疏,thanh nãi thượng sớ @@ -46224,16 +41246,12 @@ 改,Cảị 拜恭定王暊為右相國,bái cung định vương phũ vi hữu tướng quốc 如此一以伸臣子慶祝君上之情一以嚴朝,Như thử nhất dĩ thân thần tử khánh chúc quân thượng chi tình nhất dĩ nghiêm triều -勾謹𢯢𨉟那,câu cẩn sửa mình na -典欺從且䀡制之,đến khi thong thả xem chơi gì 𤾓次税税之拱扢,trăm thứ thuế thuế gì cũng ngặt 牢朱冲蔭時外買淹,Sao cho trong ấm thì ngoài mới êm 𧋸𫊬打鈴㐌󰠓,ễnh ương đánh lệnh đã vang 明英武殿大學士,Minh Anh vũ điện đại học sĩ 使黎得朋爲檄諭大臣百官,sử lê đắc bằng vi hịch dụ đại thần bách quan -至是以翰林待制黎少頴,chí thị dĩ hàn lâm đãi chế lê thiếu dĩnh đường an huyện khả mộ nhân tức kim mộ trạch dã 監軍李維周惡駢欲去之屢𧼈駢使進軍,Giám quân Lí Duy Chu ố Biền dục khứ chi lũ thú Biền sử tiến quân -英㛪喂,anh em ơi 半信典󰘚秀󰜏,Bắn tin đến mặt Tú bà 丁卯十年莫崇康二年明隆󰆑元年時太師寝疾乘轎出征畧定西南軍多勝捷士益精銳,Đinh Mão thập niên Mạc Sùng Khang nhị niên Minh Long Khánh nguyên niên thời Thái sư tẩm tật thừa kiệu xuất chinh lược định Tây Nam quân đa thắng tiệp sĩ ích tinh nhuệ 朱爲達𦬑𫔬分,cho vay đặt nợ muôn phần @@ -46253,7 +41271,6 @@ 夏六月雷震東宫,Hạ lục nguyệt lôi chấn Đông cung 墻東𢯦動䏾梗𢩽窻㐌𧡊楚卿蹥𠓨,tường đông lay động bóng cành rẽ song đã thấy sở khanh lẻn vào 准山房拯固𪲣役侵𠓨店󰋇更殘,chốn sơn phòng chẳng có mỗ việc xâm vào đêm mấy canh tàn -朱寔拱𢧚身,cho thực cũng nên thân 凡地方事無大小及諸税額一切委之歲其收納,Phàm địa phương sự vô đại tiểu cập chư thuế ngạch nhất thiết uỷ chi tuế kì thu nạp 吱𠸦馬𪿒㗂吱𠸦,chê khen mựa ngại tiếng chê khen 苛𭁈𢤡,hà dữ dội @@ -46261,9 +41278,7 @@ 㹥箕唭𤠲𡗋𣯡𤠲吏吱㹥咹𠹍咹𢃄,chó kia cười khỉ lắm lông khỉ lại chê chó ăn dông ăn dài 𠳨𠶀姉妸蜚娥春撑度󰋇󰘚花󰟯󰅹,hỏi thăm chị ả phi nga xuân xanh độ mấy mặt hoa dường nào 習武藝定賞伐各有差,Tập võ nghệ định thưởng phạt các hữu sai -󱙹車雷呂嘆𠳐𠳒娘買𨀈𠓨羡尼,trước xe lơi lả han chào vâng lời nàng mới bước vào tận nơi 才子文人埃𱐫佐,Tài tử văn nhân ai đó tá -乙拱固意情,ắt cũng có ý tình 彷彿䒹樁干𩙌速󱯱󱯫𦰟𦹵𣅶霜招,phảng phất chồi thông cơn gió thốc mịt mờ ngọn cỏ lúc sương gieo 別包挭鑊継󰠃所郎,biết bao gánh vác kế cùng sửa sang 𠳒呐𫽄𡘮钱謨󱲃𠳒麻呐朱𣃣𢚸饒,lời nói chẳng mất tiền mua lựa lời mà nói cho vừa lòng nhau @@ -46275,20 +41290,16 @@ 功高𠦳丈恩苔𠃩𦝄,công cao ngàn trượng ơn đầy chín trăng 焒焒𬮌鐄𣈜舜𤎜漏漏片玉曆堯分,rỡ rỡ cửa vàng ngày thuấn rạng làu làu phiến ngọc lịch nghiêu phân 史臣吳士連曰夫人義不受辱從一而終以全婦節,sử thần ngô sĩ liên viết phu nhân nghĩa bất thọ nhục tòng nhất nhi chung dĩ toàn phụ tiết -君子𨀍𠫾庒𢴑,quân tử dùng đi chẳng dứt 於是下詔曰朕聞两䧺不俱立两賢不並世漢皇帝賢天子自今去帝制黃屋左纛,ư thị hạ chiếu viết trẫm văn lưỡng hùng bất cụ lập lưỡng hiền bất tịnh thế hán hoàng đế hiền thiên tử tự kim khứ đế chế hoàng ốc tả đam 𦼜󰡄𡮍分昆昆,sắn bìm chút phận con con 詫之柳𪭟花墻,Sá chi liễu ngõ hoa tường 𡑝寮𫽄-𨁪苔,Sân rêu chẳng vẽ dấu đầy -蝉号沃丐為節旦务夏長夜󰂻吟,điêu thiền hiệu ốc cái ve tiết đến mùa hè trường dạ gào ngâm 桓不克死之,Hoàn bất khắc tử chi 時方八歲侍侯於外,thời phương bát tuế thị hầu ư ngoại 願󰠃幅像㗂它終身,nguyện cùng bức tượng tiếng đà chung than -虧頭執俸乙堪唭,quay đầu xấp bóng 𨕭床七宝𡎢𨕭𠬠󰜏,trên giường thất bảo ngồi lên một bà 核楣,cây mè 咏𠊚固俸𦝄清,vắng người có bóng trăng thanh -夏四月初失日上臨軒親嗦問以帝王理天下帝命太保兵部尚書兼太子太保建陽伯黎景徽通章大夫左春坊左庶子兼吏部上書陳鷟二貟提調二貟監試丁叔通郭廷寶等五貟讀卷賜弟一甲武傑阮全,hạ tứ nguyệt sơ thất nhật thượng lâm hiên thân sách vấn dĩ đế vương lí thiên hạ đế mệnh thái bảo binh bộ thượng thư kiêm thái tử thái bảo kiến dương bá lê cảnh huy thông chương đại phu tả xuân phường tả thứ tử kiêm lại bộ thượng thư trần xác nhị viên đề điệu khuyết danh nhị viên giám thí đinh thúc thông quách đình bảo đẳng ngũ viên độc quyển tứ đệ nhất giáp vũ kiệt nguyễn toàn 阿鬟𨕭𠁑逐毛害䧺娘買蹺𡢐󰜋𠊛,a hoàn trên dưới giục mau hãi hùng nàng mới theo sau một người 𫢩㐌体止經有孕沛呐戈朱翁老鄧咍,nay đã thấy chỉ kinh hữu dựng phải nói qua cho ông lão đặng hay 没漨如体核󰔂梗瑤,Một vùng như thể cây quỳnh cành dao @@ -46302,16 +41313,13 @@ 書即位者綠始終之義一年不二君綠臣民之心不可曠年無君禮也,thư tức vị giả lục thuỷ chung chi nghĩa nhất niên bất nhị quân lục thần dân chi tâm bất khả khoảng niên vô quân lễ dã 㭲枌油吏𨄹戈梗援庄撟𢯏花𢬣㝵,gốc phần dầu lại dạo qua cành vin chẳng kẻo bẻ hoa tay người 𢚸創怜,lòng sáng lành -公侯卿相噋哰𥪝𨦩,công hầu khanh tương xôn xao trong vòng 分𢺺,phân chia 夫當時行遣北周六卿所以毗賛國政事而不識字者為之非公選也,phu đương thời hành khiển bắc chu lục khanh sở dĩ tì tán quốc chính sự nhi bất thức tự giả vi chi phi công tuyển dã 󰮃欺插𦑃連梗麻𢚸𥜤𥙓㐌𠴔󰜋边,trong khi chắp cánh liền cành mà lòng rẻ rúng đã dành một bên -𫨩之麻掛梗江山,hay chi mà quảy gánh giang san 󰁮房倍𨷑簾珠,Cửa phòng vội mở rèm châu 𠲟𠴛𦰟𠳨梗查事命娘㐌據麻𠳚申,gạn gùng ngọn hỏi ngành tra sự mình nàng đã cứ mà gửi thân 是勳舊大臣開府宜同三司入内檢校太傳平章重事亞郡侯阮熾丁列入内檢校平章軍國重事黎陵司馬參預朝政亭上侯黎念總知御前侯軍黎仁順總知御前中軍關内侯黎仁噲總知御前名軍冠服侯鄭文灑僉知北道軍民簿籍鄭鐸殿旨揮阮德忠鐵突左軍大隊長阮煙入内大行遣,Thị huân cựu đại thần khai phủ nghi đồng tam ti Nhập nội kiểm hiệu thái truyền bình chương trọng sự Á quận hầu Nguyễn Xí Đinh Liệt Nhập nội kiểm hiệu bình chương quân quốc trọng sự Lê Lăng Tư mã tham dự triều chính Đình thượng hầu Lê Niệm Tổng tri ngự tiền hầu quân Lê Nhân Thuận Tổng tri ngự tiền trung quân Quan nội hầu Lê Nhân Khoái Tổng tri ngự tiền danh quân quan phục hầu Trịnh Văn Sái Thiêm tri Bắc đạo quân dân bạ tịch Trịnh Đạc Điện chỉ huy Nguyễn Đức Trung Thiết đột tả quân đại đội trưởng Nguyễn Yên Nhập nội đại hành khiển 鑊迎烏滸𢚸𪬡擛西,vạc nghiêng ô hử lòng hờn dẹp tây -醝味道茶巴󱋓瀉,say mùi đạo trà ba chén 宿御營,túc ngự dinh 㕵𨢇打多姦与忍錯卋,uống rượu đánh đưa gian dữ nhẫn thác thay 追原󰝸矫累𠓨双親,truy nguyên chẳng kẻo luỵ vào song thân @@ -46320,7 +41328,6 @@ 初太祖作待漏院于西門之外太宗仁宗仍之,sơ thái tổ tác đãi lậu viện vu tây môn chi ngoại thái tông nhân tông nhưng chi 幼而聰睿,Ấu nhi thông duệ 𥘑庒撴𢩵爫牢,họa chăng run rủi làm sao -衛咹蒸茹,bởi cửa nhà quan về ăn chưng nhà 八月󰱇補軍伍,Bát nguyệt tuyển bổ quân ngũ 秋七月明遣總兵韓觀以右軍都督同知掛征南将軍印來鎮守,Thu thất nguyệt Minh khiến Tổng binh Hàn Quan dĩ Hữu quân đô đốc đồng tri quải Chinh Nam tướng quân ấn lai trấn thủ 化󰑾爫卦遊𩲉,hóa ra làm quẻ du hồn @@ -46328,7 +41335,6 @@ 黄榜張太𭓇門自此始,hoàng bảng trương thái học môn tự thử thuỷ 責𠊛君子𢜗推園花千里𫽄󰐀𥯋𥯋,trách người quân tử vụng suy vườn hoa thiên lý chẳng che mành mành 一日陽問其子興武王曰古人富有天下以傳子孫於汝何如興武王對曰縱如異姓猶為不可况同姓乎國峻内深然之,Nhất nhật dương vấn kì tử Hưng Vũ Vương viết Cổ nhân phú hữu thiên hạ dĩ truyền tử tôn ư nhữ hà như Hưng Vũ Vương đối viết Tung như dị tính do vi bất khả huống đồng tính hồ Quốc Tuấn nội thâm nhiên chi -𢀭𢀨渚体𢫞㐌例,giàu sang chưa thấy khinh đã lề 節皮菊𦭒蓮沉渭牛𠰹呸𩙌金冷㳥,tiết vừa cúc chiếng sen chìm vị ngưu đã vậy gió kim lạnh lùng 功名斐志丈夫甘情,công danh phỉ chí trượng phu cam tình 堆行珠淚潭潭,đôi hàng châu lệ đầm đầm @@ -46340,14 +41346,12 @@ 化年𠬠湥泖特,hoá nên một giọt máu đặc 明宗曰何疑乎初以嫡嗣未生故我權在此位,minh tông viết hà nghi hồ sơ dĩ đích tự vị sinh cố ngã quyền tại thử vị 帝皆不聽,Đế giai bất thính -具纖𨉟監差,cỗ tươm mình dám sai 敢洳骨肉死生,dám nhờ cốt nhục tử sinh 三月帝乃還京,tam nguyệt đế nãi hoàn kinh 或恣行奸惡報復舊讐良善之人多受其害,hoặc tứ hành gian ác báo phục cựu thù lương thiện chi nhân đa thụ kì hại 㤕𡎝外雪眷𩅹沙,xót cõi ngoài tuyết quyến mưa sạ 他𱏯催停於丕衝,Thà trước thôi đành ở vậy xong 陳氏家法乃異於是子既長,Trần thị gia pháp nãi dị ư thị tử ký trưởng -寧國公鄭㯀屯兵于廣勸太保富郡公鄭根駐兵于拨擢名各令諸軍浚壕築壘分守要處密差人偵探賊情洞知虚實,ninh quốc công trịnh toàn đồn binh vu quảng khuyến thái bảo phú quận công trịnh căn trú binh vu bạt trạc quảng khuyến bạt trạc nhị xã thuộc thiên lộc huyện danh các lệnh chư quân tuấn hào trúc luỹ phân thủ yếu xứ mật sai nhân trinh thám tặc tình đỗng tri hư thực 𣇜學冲耒景永萧,buổi học xong rồi cảnh vắng teo 𬇚𣴓越䕯𦔙夢池清𤼵𦹯秧蓮,ao cạn vớt bèo cấy muống đìa thanh phát cỏ ương sen 至秋七月民始得耕種,Chí thu thất nguyệt dân thuỷ đắc canh chủng @@ -46355,12 +41359,9 @@ 令旨各處承憲二司查察所屬府縣官��能用心撫字訓化部民公明廉直政平訟理某不能盡心恤民務爲苛刻貪鄙賄賂怠廢政事者各以名聞以僃黜陟,lệnh chỉ các xứ thừa hiến nhị ti tra sát sở thuộc phủ huyện quan mỗ năng dụng tâm phủ tự huấn hoá bộ dân công minh liêm trực chính bình tụng lí mỗ bất năng tận tâm tuất dân vụ vi hà khắc tham bỉ hối lộ đãi phế chính sự giả các dĩ danh văn dĩ bị truất trắc 若官員百姓嘱書文契猶用方紙許本族人族長投告驗實以虚論賣者失其己分買者失其原錢嘱書文契並不用,nhược quan viên bách tính chúc thư văn khế do dụng phương chỉ hứa bản tộc nhân tộc trưởng đầu cáo nghiệm thực dĩ hư luận mại giả thất kì kỷ phần mãi giả thất kì nguyên tiền chúc thư văn khế tịnh bất dụng 平補四鎮季税例成,Bình bổ tứ trấn quý thuế lệ thành -園瓊油𪀄呌唿𡎝固竹亭垠,vườn quỳnh dầu chim kêu hót cõi trần có trúc dừng ngăn 帝遂御舟入窮江逐之,đế toại ngự chu nhập cùng giang trục chi -固沛縁辰𧺀吏,có phải duyên nhau thì thắm lại 争󰱥今以後承認田土猶以經期詐立狀詞預著期内年月不曾候勘及前已容奸𨿽按有供言一寸批停不得勘理該官敢受而為理憲司紏劾以流罪罪之,tranh Kế kim dĩ hậu thừa nhận điền thổ do dĩ kinh kì trá lập trạng từ dự trứ kì nội niên nguyệt bất tăng hầu khám cập tiền dĩ dung gian tuy án hữu cúng ngôn nhất thốn phê đình bất đắc khám lí cai quan cảm thụ nhi vi lí hiến ti củ hặc dĩ lưu tội tội chi 󱙂󰬥人我蒸欺意𪮴凌凌歇每縁,ít nhiều nhân ngã chưng khi ấy giũ lâng lâng hết mọi duyên -芸庭撟榜群𠄩𫽄包,vân đình kéo bảng còn vài chẳng bao 奉金𠕋上仁宗尊號曰欽文仁孝宣明皇帝廟號仁宗阮太后尊諡曰宣慈仁懿昭肅皇太后,phụng kim sách thượng nhân tông tôn hiệu viết khâm văn nhân hiếu tuyên minh hoàng đế miếu hiệu nhân tông nguyễn thái hậu tôn thuỵ viết tuyên từ nhân ý chiêu túc hoàng thái hậu 己卯梁貞明五年,Kỉ Mão Lương Trinh Minh ngũ niên 青雲見有翼有足下有玉盤左右似雙鯉魚相攝之状,thanh vân hiện hữu dực hữu túc hạ hữu ngọc bàn tả hữu tự song lí ngư tương nhiếp chi trạng @@ -46373,14 +41374,11 @@ 己未二年莫光寶六年明嘉靖三十八年春莫開會試科,kỉ mùi nhị niên mạc quang bảo lục niên minh gia tĩnh tam thập bát niên xuân mạc khai hội thí khoa 𢖵払󰠵󰋇霜𣒲,nhớ chàng trải mấy sương sao 博媄生𫥨分屋𧋆,Bác mẹ sinh ra phận ốc nhồi -𣷳渃竜,đáy nước long lanh -路詩于祐路弹相如,loạ thơ vu hựu loạ đàn tương như 鄭歆󰑼𠁂㗙嘟,trịnh hâm là đứa so đo 旗,cờ 竄三農後檻送京師車裂以徇並推殺其子,thoán tam nông hậu giám tống kinh sư xa liệt dĩ tuẫn tịnh suy sát kì tử 𢞂𬂙𦰟渃買沙花㵢蔓莫別󰑼𧗱兜,buồn trông ngọn nước mới sa hoa trôi man mác biết là về đâu 󰟯如𥠭𪂱故之咹店,dường như giống vạc cớ gì ăn đêm -唒小士擬於󱭭棱,dẫu tiểu sĩ nghỉ ở xó rừng thâm thấp 前人,tiền nhân 丙午三年東周君元年,Bính Ngọ tam niên Đông Chu quân nguyên niên 礼𡗉呐𠮾𦖑𠳒易󰖫,Lễ nhiều nói ngọt nghe lời dễ xiêu @@ -46395,7 +41393,6 @@ 𠁑桃差固䏾𠊛切他,dưới đào xảy có bóng người thướt tha 織羅滅𫄄𦃿,chức là dệt lụa vải 断膓㗂󰀎害𠊛閉𥹰,Đoạn trường tiếng ấy hại người bấy lâu -更強演月強高,canh càng diễn nguyệt càng cao 太官署厨人視工部馴象事務畧同而工部馴象每至六月十月已得奉命回農務而厨人未得以爲未均,Thái quan thự trù nhân thị Công bộ tuần tượng sự vụ lược đồng nhi Công bộ tuần tượng mỗi chí lục nguyệt thập nguyệt dĩ đắc phụng mệnh hồi nông vụ nhi trù nhân vị đắc dĩ vi vị quân 病甚曰番禺漢曰南城負山阻水東西各數千里頗有秦人相輔亦足見國興王爲一方之主也,Bệnh thậm viết Phiên Ngung Hán viết Nam Thành phụ sơn trở thuỷ Đông Tây các sổ thiên lí pha hữu Tần nhân tương phụ diệc túc kiến quốc hưng vương vi nhất phương chi chủ dã 餈餅永永餅持,tư bính vạnh vạnh bánh dầy @@ -46404,7 +41401,6 @@ 閏九月定衣服補子制度上諭之曰朝廷乃禮樂之地衣服爲章彩之文名分截然詎宜爽越故舜觀古人以章施其五釆禹惡衣服而𦤶美乎冕舜禹聖人不以衣服為末節必於此乎存心服世為人君為人臣者可不於此致謹乎我國家撫安區夏󰏲古禮文上下章服文禽武獸古有制矣貴賤等儀不可踰僣𦾔���禁矣夫何有僚莫辨視國,nhuận cửu nguyệt định y phục bổ tử chế độ thượng dụ chi viết triều đình nãi lễ nhạc chi địa y phục vi chương thái chi văn danh phân tiệt nhiên cự nghi sảng việt cố thuấn quan cổ nhân dĩ chương thí kì ngũ thái vũ ố y phục nhi trí mĩ hồ miện thuấn vũ thánh nhân bất dĩ y phục vi mạt tiết tất ư thử hồ tồn tâm phục thế vi nhân quân vi nhân thần giả khả bất ư thử trí cẩn hồ ngã quốc gia phủ an khu hạ kê cổ lễ văn thượng hạ chương phục văn cầm vũ thú cổ hữu chế hĩ quý tiện đẳng nghi bất khả du tiếm cựu hữu cấm hĩ phù hà hữu liêu mạc biện thị quốc 運恭慈皇太后之兄也初姓范賜國姓黎,Vận Cung Từ Hoàng Thái Hậu chi huynh dã Sơ tính Phạm tứ quốc tính Lê 𤽗僧孺劄蒸𠅜記周秦,ngươi tăng nhu chép chưng lời ký chu tần -𣈗包饒吏𢖵𠊛闭饒,ngày bao nhiêu lại nhớ người bấy nhiêu 認𠳒,nhận lời 𩄲𩄲𩙌𩙌𩆪夢,mây mây gió gió mịt mòng 至是帝以甲戌年生為天子果,Chí thị Đế dĩ Giáp Tuất niên sinh vi Thiên tử quả @@ -46412,7 +41408,6 @@ 旦󰘩塵拱󰘩塵如埃,Đến phong trần cũng phong trần như ai 是以古人以天自處而致謹於天命之際,thị dĩ cổ nhân dĩ thiên tự xử nhi trí cẩn ư thiên mệnh chi tế 塘边梂𦹵木群𡽫,đường bên cầu cỏ mọc còn non -悲𣉹滝浪渃安,bây giờ sông rằng nước yên 𢜏𩈘平安疎𡅷竹,mừng mặt bình yên thơ ngợi trúc 吀曲𡧲仍𧖱穷眉,xin khúc giữa những máu cùng me 󰣑枯楳亇最挑鐘鯨,sớm khua mõ cá tối khêu chuông kình @@ -46474,8 +41469,6 @@ 𨑗梗𪀄呐𠖈𬇚󰠩唭,trên cành chim nói xuống ao cá cười 又差太保岳郡公裴仕林鎮守清華處,Hựu sai Thái bảo Nhạc quận công Bùi Sĩ Lâm trấn thủ Thanh Hoa xứ 朝𤤰惠宗代茹李𠳨件鎮宣光,triều vua huệ tông đời nhà lý hỏi kiện trấn tuyên quang -固辰恾𥙩㗂𢱖𢬣𥪝被,có thì mang lấy tiếng múa tay trong bị -𫽄牟主時軍,chẳng màu giống 固𠊚被傷󱟟𤯩勤沛急救,có người bị thương còn sống cần phải cấp cứu 愔𢚸𠸌段賒𧵆,Ôm lòng đòi đoạn xa gần 軍隊,quân đội @@ -46502,7 +41495,6 @@ 廊制些沛別朱󰖆調,Làng chơi ta phải biết cho đủ điều 制春矯𣍊春𠫾丐𫅷崇畜奴辰蹺𡢐,chơi xuân kẻo hết xuân đi cái già sồng sộc nó thì theo sau 昌𦠆,xương sụn -瀋瀋丕,thẳm thẳm vậy thay 是日早帝謁太廟行賜拜禮,thị nhật tảo đế yết thái miếu hành tứ bái lễ 弄弄𡗶私㤕󰠳,lộng lộng trời tư chút đâu 𬑉花𦖻󰠱󰅹群,mắt hoa tai nặng nào còn @@ -46517,7 +41509,6 @@ 於𢌌𠊛唭於狹𠊛吱,ở rộng người cười ở hẹp người chê 庶可以回天心弭灾變使國家永享無󰠃之福矣,Thứ khả dĩ hồi thiên tâm nhĩ tai biến sử quốc gia vĩnh hưởng vô cùng chi phúc hĩ 抪身󰡲貝朝庭,Bó thân về với triều đình -茹󰘂底淋炭𡥵踈𢘽𥙩,nhà cửa để lầm than 及事濟𩖀辝季犛乘間曰太尉能辝大位是大德也,Cập sự tế ngạc từ Quý Li thừa gian viết Thái uý năng từ đại vị thị đại đức dã 生浪扑畫買耒,sinh rằng phác hoạ mới rồi 𦔙𦓿促𰦫拯𢧚𦹵𫉱鮮碧𦲿軒惡鐄,cấy cày xóc lói chẳng nên cỏ lang tươi biếc lá hiên úa vàng @@ -46528,7 +41519,6 @@ 三哥楊后之兄一作弟前吳王家臣僣稱平王,tam kha dương hậu chi huynh nhất tác đệ tiền ngô vương gia thần tiếm xưng bình vương 哏𠽐𩈘玉喝嗃𢚸鐄,ngẩn ngơ mặt ngọc khát khao lòng vàng 﨤𠬠仙翁变相朱形容窒𫅠,gặp một tiên ông biến tướng cho hình dong rất đẹp -𧡊主固銭鉑,thấy chúa có tiền bạc 秋閏八月二十三日贈杜岳為少保尚書御史,thu nhuận bát nguyệt nhị thập tam nhật tặng đỗ nhạc vi thiếu bảo thượng thư ngự sử 吏部掌官爵封賜銓選考課黜陟之政填充補給之事,Lại bộ chưởng quan tước phong tứ thuyên tuyển khảo khoá truất trắc chi chính điền sung bổ cấp chi sự 𫥨𠓨添𢖵𨅸𫮋空𢣧,ra vào thêm nhớ đứng ngồi không khuây @@ -46539,13 +41529,9 @@ 帝欲觀胡氏手詔及詩文阮廌采録得國語詩文數十篇上之,Đế dục quan Hồ thị thủ chiếu cập thi văn Nguyễn Trãi thái lục đắc Quốc ngữ thi văn sổ thập thiên thượng chi 𡥵𡞕眉箕掣呐能,con vợ mày kia xiết nói năng 𦹵𣘃共㦖餒情𩄲𩄎,cỏ cây cũng muốn nổi tình mây mưa -䒹花𩙌拂披,chồi hoa gió phất phơ 拯醝庄酖羅君子,chẳng say chăng đắm là quân tử -天恩惠照降禅明,thiên ân huệ chiếu giáng thiền minh -廛永庵,chiền vắng am thanh 各官埃乃𧡊麻調傷,các quan ai nấy thấy mà đều thương 遣入内司㓂黎察司空黎仁澍入内司馬黎理入内少尉黎國𦥷賫金𠕋立梁郡公元龍爲皇太子,khiển nhập nội tư khấu lê sát tư không lê nhân chú nhập nội tư mã lê lí nhập nội thiếu uý lê quốc hưng tê kim sách lập lương quận công nguyên long vi hoàng thái tử -拱枚𢘾特𣘃樛包容,cũng may nhờ được cây cù bao dung 葦𦰤察察唏埋,Vi lau sát sát hơi may 󰊄𦝄沫󰘚㙁𦯬斎𢚸,Gió trăng mát mặt muối dưa chay lòng 𡀫𠰘,bặm miệng @@ -46559,21 +41545,16 @@ 邉方有事則總兵承宣並得商議,Biên phương hữu sự tắc Tổng binh thừa tuyên tịnh đắc thương nghị 春正月築大勝資天寳塔高數,xuân chính nguyệt trúc đại thắng tư thiên bảo tháp cao sổ 𠬠𡑝淋葛㐌苔,Một sân lầm cát đã đầy -尾之堆𡦂情縁,vẽ chi đôi chữ tình duyên -少之卿相空侯每尼,thiếu gì khanh tướng không hầu mội nơi 以太傅仁國公武公紀爲右相榮郡公黄廷爱潮郡公武師鑠陽郡公阮有僚等俱爲太傅,dĩ thái phó nhân quốc công vũ công kỷ vi hữu tướng vinh quận công hoàng đình ái triều quận công vũ sư thước dương quận công nguyễn hữu liêu đẳng câu vi thái phó 重興二年秋元人復入冦帝又命筮之得觀之渙占曰渙者散也離散之兆,Trùng hưng nhị niên thu Nguyên nhân phục nhập khấu Đế hựu mệnh thệ chi đắc Quan chi hoán chiêm viết hoán giả tán dã li tán chi triệu -紆𮈔𠃩曲涞珠堆行,vò tờ chín khúc rơi châu đôi hàng 朱㝵𠽄板半船別𢬣,cho người thăm ván bán thuyền biết tay 襖,áo 時舊號也來降耳仍以身當之守度怒甚投劎于江曰我是走狗耳安知爾兄弟之順逆乎帝和解之諭守度罷兵以安阜安養安生安興安󰘊之地為柳湯沐邑因封其地號安生王大江亂兵伏誅潘孚先曰三綱五常人之大倫太宗開基之主固當立法以垂後世乃聽守度之邪謀奪兄妻以為后旡乃斁彛倫以啓淫乱之端乎柳自是生嫌隙敢於作乱太宗養成其惡也或謂太宗不殺兄仁矣愚謂奪兄妻其惡,thời cựu hiệu dã lai hàng nhĩ Những dĩ thân đương chi Thủ Độ nộ thậm đầu kiếm vu giang viết Ngã thị tẩu cẩu nhĩ an tri nhĩ huynh đệ chi thuận nghịch hồ Đế hoà giải chi dụ Thủ Độ bãi binh Dĩ Yên Phụ Yên Dưỡng Yên Sinh Yên Hưng Yên Bang chi địa vi Liễu thang mộc ấp nhân phong kì địa hiệu Yên Sinh vương Đại giang loạn binh phục tru Phan Phu Tiên viết Tam cương ngũ thường nhân chi đại luân Thái Tông khai cơ chi chủ cố đương lập pháp dĩ thuỳ hậu thế nãi thính Thủ Độ chi tà mưu đoạt huynh thê dĩ vi hậu vô nãi dịch di luân dĩ khải dâm loạn chi đoan hồ Liễu tự thị sinh hiềm khích cảm ư tác loạn Thái Tông dưỡng thành kì ác dã Hoặc vị Thái Tông bất sát huynh nhân hĩ Ngu vị đoạt huynh thê kì ác -𧡊固埃嘆渚代,thấy có ai han chớ đãi đằng 䏾桑㐌熾昂頭,bóng tang đã xế ngang đầu 改元天成元年,cải nguyên thiên thành nguyên niên 役尼󰑼重渚倍爫之,việc này là trọng chớ vội làm chi 尼𨑮排買買𦋦勾神吏摱筆花𦘧撝,này mười bài mới mới ra câu thần lại mượn bút hoa vẽ vời 李通𫥨迍石生爫𫥨部仔細,lý thông ra đón thạch sanh làm ra bộ tử tế -䏾畑油忍停𦖑,bóng đèn dầu nhẫn đừng nghe trẻ 𣎃󱥡蹎𨀈𠫾𦓿,tháng giêng chân bước đi cày 茶𤇨渃𤄲瓢印月枚弄花磋俸隔窓,trà pha nước cặn bầu in nguyệt mai lóng hoa xây bóng cách song 媒群𬂙󰘚娘它過𢬣,Mụ còn trông mặt nàng đà quá tay @@ -46626,16 +41607,13 @@ 一云暠自知國人服乃隂𭁈文銳等潜駕海船迯至古弄隘帝令追殺之投屍入叢棘中,nhất vân cảo tự tri quốc nhân phục nãi âm dữ văn nhuệ đẳng tiềm giá hải thuyền đào chí cổ lộng ải đế lệnh truy sát chi đầu thi nhập tùng cức trung 束翁催拱擛𠳒風波,Thúc ông thôi cũng dẹp lời phong ba 係埃𠳨𦤾沉香𧵑󰜏,hễ ai hỏi đến trầm hương của bà -朋盎那𠸙朱特弄娄,bằng ang nạ còn sống cho được sống lâu 燒,Thiêụ 二十日工部尚書陳保奏再議革軍所吏作弊事,nhị thập nhật công bộ thượng thư trần bảo tấu tái nghị cách quân sở lại tác tệ sự 󰜋𠳒𡢐𠓀拱󰑼,Một lời sau trước cũng là 即順宗也,tức Thuận Tông dã -仉辰麝蔭𠊛香承,kẻ thời sạ ấm người hương thừa 𩛜𩛂𠬠𡞕𠬠𫯳𠬠墝粓𥹀油𢚸咹𨔈,đói no một vợ một chồng một niêu cơm tấm dầu lòng ăn chơi 式綠󰑼繞花撑靣靣,thức lục là nhiễu hoa xanh rờn rờn 别包綠女誓倍,biết bao duyên nợ thề bồi -㗂猿呌隔𡽫,tiếng vượn kêu cách non 免之死也其妻阮氏仰天嘆曰吾夫事主一生受禄今而死節是得所也,miễn chi tử dã kì thê nguyễn thị ngưỡng thiên thán viết ngô phu sự chủ nhất sinh thụ lộc kim nhi tử tiết thị đắc sở dã 事先帝知臣每為優容今臣筋力頗倦願放㱕田里以終残年,sự tiên đế tri thần mỗi vi ưu dung kim thần cân lực pha quyện nguyện phóng quy điền lí dĩ chung tàn niên 拱為𠬠𬌔𢚸貪蝼民󱭊渃調爫不忠,cũng vì một tấm lòng tham sâu dân mọt nước đều làm bất trung @@ -46648,7 +41626,6 @@ 搊珠梳吏如印,so châu sơ lại như in 梁世榮都督鄭文洒󰁮户科給事中鄧淑教尚書陳封舉尚寶寺卿楊宗海各󰁮所知,Lương Thế Vinh Đô đốc Trịnh Văn Sái cử hộ khoa cấp sự trung Đặng Thục Giáo Thượng thư Trần Phong cử Thượng bảo tự khanh Dương Tông Hải các cử sở tri 喑喑殺氣𩁶𡗶埃當,ầm ầm sát khí ngất trời ai đang -默丕沉仍蘿幼,chằm những lá ấu 𤤰傷汝吏嵬嵬,vua thương nhớ lại ngùi ngùi 二月占城遣牧婆摩來乞復化州邊界,Nhị nguyệt Chiêm Thành khiến Mục Bà Ma lai khất phục Hoá Châu biên giới 癸丑晋義熙九年,Quý Sửu Tấn Nghĩa Hi cửu niên @@ -46675,17 +41652,13 @@ 上諭天下官員百姓等甲冐之属所以壮軍容如水,thượng dụ thiên hạ quan viên bách tính đẳng giáp mạo chi thuộc sở dĩ tráng quân dung như thuỷ 式𡽫引引香初淡,thức non dỡn dỡn hương sơ đượm 𦖑𦋦𬮙怨𠦳愁𡗋台,nghe ra muôn oán nghìn sầu lắm thay -坤𨉟𢭳停𤇨𫥨外,khôn mình giấu đừng phơi ra ngoài 養女玉琬封僊郡上主,dưỡng nữ ngọc uyển phong tiên quận thượng chủ 八月天雨久不止,bát nguyệt thiên vũ cửu bất chỉ 暎𬮌𦝄梅塔塔掑窓𫗃竹南南,ánh cửa trăng mai tháp tháp kề song gió trúc nồm nồm 𦍛意隘外兵𫽄敢呼,dường ấy ải ngoài binh chẳng dám ho 𠖈𡗶埃敢改𡗶,xuống trời ai dám cãi trời -明朝萬曆年間已準例六年两貢並進,cựu chế tuế cống tam niên nhất vãng quỹ tống phiền số -故刘𪚔,cố lưu cung cung nhất âm nghiễm nhất âm cung thủ long phi thiên chi nghĩa dã nãi bỉ hán chủ nham chi đệ dã 強嘆強泣㵣潭,càng than càng khóc ướt đầm 㐱戾𢚸花惇動󱖮柳𣂷𩵜,chỉn lệ lòng hoa run động bông liễu ngẩn ngơ -聀浪省意固𠊛才,chắc rằng tỉnh ấy có người tài 紇㐱披諸立底瓶,hạt chín phơi chưa rắp để bình 前休驗於兹敷賁新號加宜侈尊優,Tiền hưu nghiệm ư tư phu bí tân hiệu gia nghi xỉ tôn ưu 鬚𪵟忍隊襖裙丙包,RÂU MÀY nhẵn nhụi áo quần bảnh bao @@ -46694,11 +41667,8 @@ 役兵粮󰠃役村社,việc binh lương cùng việc thôn xã 怲粧點𢚸𠊛煩脑,biếng trang điểm lòng người phiền não 斫陳守度㐌𢧚頑危,chước trần thủ độ đã nên ngoan ngùy -拱㷈絲,nhện cũng ươm tơ 生浪寔固如𠳒,Sinh rằng Thật có như lời -後改姓胡,kì mẫu tái giá quý li cố hữu thị mệnh 定内外任官禄,định nội ngoại nhiệm quan lộc -願朱特工渃安楽,nguyện cho được sống trong nước an lạc 冬十一月阮廌奉勑撰碑文翰林院待制武文裴奉書,Đông thập nhất nguyệt Nguyễn Trãi phụng sắc soạn bi văn Hàn lâm viện đãi chế Vũ Văn Phỉ phụng thư 湥𧏵更㐌點󰬾小姐𥆾𩈘󰟯它甘心,giọt rồng canh đã điểm ba tiểu thư nhìn mặt dường đà cam tâm 冬十二月󰀋夫人爲皇后拜嗣慶爲太尉輔政授嗣慶兄承陳上皇爲内侍判首,Đông thập nhị nguyệt sách phu nhân vi hoàng hậu bái Tự Khánh vi Thái uý phụ chính thụ Tự Khánh huynh Thừa Trần thượng hoàng vi Nội thị phán thủ @@ -46709,13 +41679,10 @@ 別󰠲𢚸赭補撑麻量,biết đâu lòng đỏ vỏ xanh mà lường 堆些拙義䕯蓬,Đôi ta chút nghĩa đèo bòng 傷𡥵㤕𡢼辛酸𫽄奈,thương con xót vợ tân toan chẳng nài -太原刼黨廉郡公亦率本部黨五千人來降,thái nguyên kiếp đảng liêm quận công khuyết danh diệc suất bản bộ đảng ngũ thiên nhân lai hàng 󰜏骨打󱁕竜踪,bà cốt đánh trống long tong 𥊛車娘㐌𤏣澄裊車,Trông xa nàng đã tỏ chừng nẻo xa 𢯚𦹵𤲌,nhổ cỏ ruộng 圖𨔈,đồ chơi -埃咹𡡇時填歳㛪群𡮥𣜾𢧚𥙩𫯳,ai ăn cau cưới thì đền tuổi em còn bé chửa nên lấy chồng -催停辯餒沛庒,thôi đừng biện nỗi phải chăng 命都督保禄伯黎子雲武耿等徃經理廣���地方,Mệnh Đô đốc Bảo Lộc bá Lê Tử Vân Vũ Cảnh đẳng vãng kinh lí Quảng Nam địa phương 謀相官貨㱕于陳暠至光紹六年仲逵等周誅之,mưu tương quan hoá quy vu Trần Cảo chí Quang Thiệu lục niên Trọng Quỳ đẳng châu tru chi 儒道釋並献賀詩,Nho Đạo Thích tịnh hiến hạ thi @@ -46730,9 +41697,7 @@ 乃命興道王總督諸王侯宗室調兵造噐械及舟船,nãi mệnh hưng đạo vương tổng đốc chư vương hầu tông thất điều binh tạo khí giới cập chu thuyền 癸酉寶符元年宋咸淳九年元至元十年春正月朔改元,Quý Dậu Bảo Phù nguyên niên Tống Hàm Thuần cửu niên Nguyên Chí Nguyên thập niên xuân chính nguyệt sóc cải nguyên 𠰺浪據法加刑𠀧核秩吏󰜋梗牡丹,dạy rằng cứ phép gia hình ba cây chập lại một cành mẫu đơn -埃埃𦖑拱咳雄,ai ai nghe cũng hãi hùng 十二月初三日太付壽郡公鄭侑等奉勑旨順天年間公神有羙文勑命并皇宗緦麻前已承,Thập nhị nguyệt sơ tam nhật Thái phó Thọ quận công Trịnh Hựu đẳng phụng sắc chỉ Thuận Thiên niên gian công thần hữu mĩ văn sắc mệnh tịnh hoàng tông ti ma tiền dĩ thừa -固𠬠翁秀𠸜吉,có một ông tú tên cát 𠸗,xưa 𪰰料所𠇮拯女𠺥所辱𪰰歇所節拯女濫所𤯩,thà liều thửa mình chẳng nỡ chịu thửa nhục thà hết thửa tiết chẳng nỡ trộm thửa sống 卞茹𦱊𬏓間,bèn nhà tranh vài gian @@ -46741,7 +41706,6 @@ 娓𫅷冬迻,vãi già đong đưa 共饒交𥛉󰜋茹,Cùng nhau giao bái một nhà 𤯩牢托丕𠬠𫯳麻傕,Sống sao thác vậy một chồng mà thôi -苔弹福𥹰𣼭󰠢,phúc lâu dồi dào 呐𫥨庄便𬂙𠓨庄󰡵,Nói ra chẳng tiện trông vào chẳng XOANG 𠮾󱦉朱𣦆味𠁀󰜋𠁀拱𫽄󰜋𠊚爫𢧚,ngọt chua cho trải mùi đời một đời cũng chẳng một người làm nên 駭吀𢴩恨爫𫅜,hãy xin vuốt giận làm lành @@ -46755,7 +41719,6 @@ 名𪬫謳𢧚捽價髙𪬫欣物類別潙󰅹,danh ấy âu nên tót giá cao ấy hơn vật loại biết vời nào 檜頭工利洳,cúi đầu trong ráy nhơ 撑撑如拉十殊花,xanh xanh như sắp thập thò hoa -羅𠦳𡽫渃蔑尚奚,langàn non nước một thằng hề 摽扔,xeo nạy 月恆刀𨆷春恆唯霜拯抛嵩雪拯移,nguyệt hằng đeo đuổi xuân hằng dõi sương chẳng phao tuông tuyết chẳng dời 易󰟯吏吸杆湄最𡗶,dẽ dàng lại gặp cơn mưa tối trời @@ -46796,7 +41759,6 @@ 再能捕得盗劫者倣如衙門都吏捕得盗劫者少賞資不得陞充,Tái năng bổ đắc đạo kiếp giả phỏng như nha môn đô lại bổ đắc đạo kiếp giả thiếu thưởng tư bất đắc thăng sung 𥘪𬨠𨕭曲滝𨒺𧡊边堛瀋固萌孤蓬,ngó lên trên khúc sông quanh thấy bên vực thẳm có manh cô bồng 其土地之廣人民之眾親於昔時大有逕庭矣,Kì thổ địa chi quảng nhân dân chi chúng thân ư tích thời đại hữu kính đình hĩ -几撘𧜖几冷㳥,kẻ đắp chăn kẻ lạnh lùng 二月朔廢景太帝仍為郕王歸西宮,Nhị nguyệt sóc phế CẢnh Thái đế nhưng vị Thành Vương quy Tây cung 各社並置廵店日夜廵警,các xã tịnh trí tuần điếm nhật dạ tuần cảnh 朱英扑丐固𤴬英𡊰,cho anh bóp cái có đau anh đền @@ -46808,15 +41770,12 @@ 暈𦝄泊𦰟畑撑,vầng trăng bạc ngọn đèn xanh 𬇚𣴓越䕯𦔙夢,ao cạn vớt bèo cấy muống 情書蔑幅封群謹,tình thư một bức phong còn kín -𦋦体格袩情沛庒,ra thể cách xem tình phải chăng -冬十月詔定天下户口,thập nhị nhật gia tôn tiên đế tiên hậu huy hiệu 節制鄭松令推出俱斬之于草津使人傳莫敬止首詣清華萬頼行在獻于闕下,Tiết chế Trịnh Tùng lệnh thôi xuất câu trảm chi vu Thảo Tân sử nhân truyền Mạc Kính Chỉ thủ nghệ Thanh Hoa Vạn Lại hành tại hiến vu khuyết hạ 部領怒曰大丈夫以功名自許𡸈效兒女之愛子耶󰱩令士餘弩注璉俱𤼵,bộ lĩnh nộ viết đại trượng phu dĩ công danh tự hứa há hiệu nhi nữ chi ái tử da cự lệnh sĩ dư nỗ chú liễn cụ phát 又按前此都護府城今在東關外城之羅城後髙駢築今城外亦謂之羅城,hựu án tiền thử đô hộ phủ thành kim tại đông quan ngoại thành chi la thành hậu cao biền trúc kim thành ngoại diệc vị chi la thành 丕麻爵𡾵強高遜齊𦷾強窒,vậy mà tước ngôi càng cao tốn tè đấy càng rất 會刺史朱符多以鄕人󰔄褒劉彦之徒分作長吏侵漁百姓黄魚一尾牧稻一斛,hội thứ sử chu phù đa dĩ hương nhân ngu bao lưu ngạn chi đồ phân tác trưởng lại xâm ngư bách tính hoàng ngư nhất vĩ mục đạo nhất hộc 遇欺𩙌匝湄沙曠𨕭停筆討𢽼����勾,ngộ khi gió táp mưa sa khoảng trên dừng bút thảo và bốn câu -"娘浪:""隊㤙𨕭","nàng rằng "" đội ơn trên" 應代陳󰘉科詩聀髙御史預掑庙廊,ứng đời trần mở khoa thi chức cao ngự sử dựa kề miếu lang 待准關河揲安,đợi chốn quan hà dẹp yên 𠃩重占占𡾵皇極,chín trùng chăm chắm ngôi hoàng cực @@ -46829,7 +41788,6 @@ 如故,như cố 丘眞,kheo chân 𩛜辰咹豆咹芌,đói thì ăn đậu ăn khoai -女𢚸󰅹輕𧁷,nỡ lòng nào khinh khó cậy giàu 仍勢焒羣盛燻燶可𤲼,nhưng thế lửa còn thịnh hun nóng khả dái 率体𬈗焒󱙼𥪞茹,thoắt thấy nổi lửa sáng trong nhà 犬鷹吏𪮙𠬠𠄽棍光,khuyển ưng lại chọn một vài côn quang @@ -46857,13 +41815,10 @@ 六月順天皇后崩追尊顯慈順天皇太后,Lục nguyệt Thuận Thiên hoàng hậu băng truy tôn Hiển Từ Thuận Thiên Hoàng Thái hậu 壬寅三年宋宣和四年,Nhâm Dần tam niên Tống Tuyên Hoà tứ niên 是日初更天降細武五更大雨滂沱,thị nhật sơ canh thiên giáng tế vũ ngũ canh đại vũ bàng đà -敬誠求愿仙爺證𢚸,kính thành cầu nguyện tiên gia chứng lòng 何誅,hà tru 造御天行宫瑞光殿暎雲閣清和門儀鳯階,tạo ngự thiên hành cung thuỵ quang điện ánh vân các thanh hoà môn nghi phượng giai 仍啉𦋦𠁀麻立功名,những lăm ra đời mà lập công danh 買𨑮𦊚歳𦟐紅当𣛟,mới mười bốn tuổi má hồng đương xanh -詩弹吟擬𡽫滝,thi đàn ngẫm nghĩ non sông -士黎德輝金吾衛將軍鄧孝祿並爲審刑院副使,sĩ lê đức huy kim ngô vệ tướng quân đặng hiếu lộc tịnh vi thẩm hình viện phó sứ thử tứ danh giai đầu mục dã 南道将義國公屯兵天派江㨿守端偉渡令催大安懿安兵民築土壘江邉拒之放竹尖河岸两邉以防官兵渡江,Nam đạo tướng Nghĩa quốc công đồn binh Thiên Phái giang cứ thủ Đoan Vĩ độ lệnh thôi Đại Yên Ý Yên binh dân trúc thổ luỹ giang biên cự chi phóng trúc tiêm hà ngạn lưỡng biên dĩ phòng quan binh độ giang 𠀧回招墓鍾㖗㳥,ba hồi chiêu mộ chuông gầm sóng 桄𦪵,khoang ghe @@ -46875,8 +41830,6 @@ 咳寬文筆此制武權,hãy khoan văn bút thử chơi võ quyền 𤹓𤴬󱙃曲如𢭻如𢴍,quặn đau chín khúc như xoi như dần 諸󰀋父老轉相吿曰此兒噐量若是必能濟事我背荀不來附異日悔之晚矣,Chư sách phụ lão chuyển tương cáo viết Thử nhi khí lượng nhược thị tất năng tế sự ngã bội tuân bất lai phụ dị nhật hối chi vãn hĩ -姉油𦧘󰞺昌𤷱唅唭𠃩𤂬群𦹳淶,chị dầu thịt nát xương mòn ngậm cười chín suối hãy còn thơm lây -﨤娘買吘根原事情,gặp nàng mới ngỏ căn nguyên sự tình 婢娘昆隊𡛔於共歆埋秩𪵸役用乃專,tỳ nương con đòi gái ở cùng hôm mai giặt gịa việc dùng nấy chuyên 大宴百官其𢮿花供饌皆用新禮,đại yến bách quan kì quải hoa cúng soạn giai dụng tân lễ 三月以范篤爲金吾衛掌事封廣郡公,tam nguyệt dĩ phạm đốc vi kim ngô vệ chưởng sự phong quảng quận công @@ -46900,9 +41853,7 @@ 初從應義師官至兵部左侍郎帝甚寵幸之,sơ tòng ứng nghĩa sư quan chí binh bộ tả thị lang đế thậm sủng hạnh chi 䏾怒并㐌仃如世卯怒爫埃𢪀朱𬎷,bụng nó tính đã đành là thế mẹo nó làm ai nghĩ cho ra 𫃸𦖑𡧲𡗶固㗂沛𢵼打麻哭𭋙,nối nghe giữa trời có tiếng phải vọt đánh mà khóc lóc -情𬓲拯𪾋呐䏻,tình riêng chẳng dám nói năng 潘天爵與黎察黎銀諫止,Phan Thiên Tước dữ Lê Sát Lê Ngân gián chỉ -達麻𠳒沛𢜝埃吱唭,đật mà lời phải sợ ai chi cười 𠳒能呐羅能怨,lời năng nói là năng oán 渚󰝂蹎踏灶門𪹣共,chớ đem chân đạp táo môn hơ cùng 文州叛,Văn châu phản @@ -46911,7 +41862,6 @@ 吝吝复吏秋戈,lần lần hè lại thu qua 庚戌三年明宣德五年夏六月初十日定諸税額例,Canh Tuất tam niên Minh Tuyên Đức ngũ niên Hạ lục nguyệt sơ thập nhật định chư thuế ngạch lệ 状元辝謝𦋦𧗱,trạng nguyên từ tạ ra về -在河内𣋚女学生場高等師範𨖲謁見全權固吀㤙赦朱翁潘,tại hà nội hôm nữ học sinh trường cao đẳng sư phạm lên yết kiến toàn quyền có xin ân xá cho ông phan 院侍讀兼史官阮秉和超類永世人初名文献提刑監察御史阮德光通事阮明行人入名從人二十五名如明歲貢,viện thị độc kiêm sử quan Nguyễn Bỉnh Hoà Siêu Loại Vĩnh Thế nhân sơ danh Văn Hiến đề hình giám sát ngự sử Nguyễn Đức Quang Thông sự Nguyễn Minh Hành nhân bát danh tòng nhân nhị thập ngũ danh như Minh tuế cống 賊收其���卒退守宜春縣?,Tặc thu kì tán tốt thoái thủ Nghi Xuân Huyện danh 至光順賜年癸未科以來始三年一科𭁈明,Chí Quang Thuận tứ niên Quý Mùi khoa dĩ lai thuỷ tam niên nhất khoa dữ Minh @@ -46928,12 +41878,10 @@ 𢴾詳仙直曰從古詩,bày tường tiên trực viết tùng cổ thi 𢀭郎涓退荒堂,giàu sang quen thói hoang đường 之君無積惡之甚者天末嘗遽絶之也,chi quân vô tích ác chi thậm giả thiên mạt thường cự tuyệt chi dã -㐌勾貧賎之交,đã câu bần tiện chi giao 迺殺長吏胡肇等又將殺帳,nãi sát trưởng lại hồ triệu đẳng hựu tương sát trướng 隋楊素薦瓜州刺史長安劉方有將帥之畧,Tuỳ Dương Tố tiến Qua Châu Thứ sử Trường An Lưu Phương hữu tướng soái chi lược 𢚸𠊚事世体凌凌,lòng người sự thế thấy lâng lâng 渚𦖑𠳒世𠶓㖇俸連𥙩𥙩吱吱者朱,chớ nghe lời thế bĩu dè bỗng liền lấy lấy chê chê giở trò -瓊㐌劒特丐本𡚢耒,quỳnh đã kiếm được cái vốn to rồi 咹𩚧羅𦊚𡎢𦠆羅𠄼,ăn quà là bốn ngồi rốn là năm 國家土宇皈章孔厚如故朝廷法制政令方𭁈更新,quốc gia thổ vũ quy chương khổng hậu như cố triều đình pháp chế chính lệnh phương dữ canh tân 些常󰉲最𬊭顔,ta thường sớm tối thắp nhang @@ -46941,8 +41889,6 @@ 漢超長安安寕福城人為人骨鯁排斥異端有文章政事,hán siêu trường yên yên ninh phúc thành nhân vi nhân cốt ngạnh bài xích dị đoan hữu văn chương chính sự 楊浪嗔拱終𢝙爫之𤴪㾉如𠊚仍仍,dương rằng xin cũng chung vui làm chi ghẻ lạnh như người dửng dưng 昆𦫼𡮉𡮉隔紅塵詠勿𦊛務仍伴親,con lều mọn mọn cách hồng trần vắng vắt tư mùa những bạn thân -𢚸貪渚𧽈,khiến lòng tham chớ dấy -欺車官全權𦤾頭庯𪦲,khi xe quan toàn quyền đến đầu phố mới 明日察言於朝曰使咱言官安得此雨耶,Minh nhật Sát ngôn ư triều viết Sử thính ngôn quan an đắc thử vũ da 呐𫧇𤈠歇每𠳒,nói năng suốt hết mọi lời 以太尉光啓為上相太師,Dĩ Thái Uý Quang Khải vi Thượng tướng Thái sư @@ -46951,7 +41897,6 @@ 春正月西農首領何文貞以存福叛状聞,xuân chính nguyệt tây nông thủ lĩnh hà văn trinh dĩ tồn phúc phản trạng văn 士劉興孝󰱇文,sĩ lưu hưng hiếu tuyển văn 季犛以行遣杜滿為水軍都将左聖翊軍将陳問賜姓胡同都将龍捷軍将陳松賜姓胡為步軍都将左聖翊軍将杜元拓同都将,Quý Li dĩ Hành khiển Đỗ Mãn vi Thuỷ quân đô tướng Tả Thánh Dực quân tướng Trần Vấn tứ tính Hồ Đồng đô tướng Long Tiệp quân tướng Trần Tùng tứ tính Hồ vi Bộ quân đô tướng Tả Thánh Dực quân tướng Đỗ Nguyên Thác đồng đô tướng -堛𠇮沛𨀈蹎,bực mình phải bước chân 悶嗃𠬠㗂朱𨱽矯唫,muốn kêu một tiếng cho dài kẻo căm 王固讓其兄不敢奉命,vương cố nhượng kì huynh bất cảm phụng mệnh 󱰊則眉𢫈㐌𦖡𦖻錢辰空固別撝埃半𠺥朱蚤吀󰜋砵𣈜𣈕蚤者󰜋成𠄩,xực tắc mày gõ đã điếc tai tiền thì không có biết vay ai bán chịu cho tao xin một bát ngày mai tao giả một thành hai @@ -46971,14 +41916,12 @@ 炭炭𡶨湘葛没堆,thán thán ngàn tương cát một doi 意志,ý chí 遺命神噐以付藐躬願哀疚之方深𡸈遵承之遽忽,Di mệnh thần khí dĩ phó miểu cung nguyện ai cứu chi phương thâm khởi tuân thừa chi cự hốt -伵柴𧿆𥊢典尼哉排洒焒尋𠊛劳,tớ thầy nhảy thẳng đến nơi tơi bời tưới lửa tìm người lao xao 䏾梗𦘧壁味花单簾,bóng cành vẽ vách mùi hoa đan rèm 䏧屬,da thuộc 昆隊遁揚埃眷,con đòi trốn dường ai quyến 直浪㐌細浽尼,trực rằng ðã tới nỗi này 帝幸山西明義縣夢山,đế hạnh sơn tây minh nghĩa huyện mộng sơn 姑行半册𥋲𥌈𪿀柴課資糧𨅞󱘓𡎢,cô hàng bán sách lim dim ngủ thầy khóa tư lương nhấp nhổm ngồi -從容固進𠬠欺,thong dong có tiến một khi 𤾓𠦳𠳚𥛉情君𩄲絲𥐆𧸒固銀意催,trăm ngàn gửi lạy tình quân mây tơ vắn vủi có ngần ấy thôi 遣淬𨢇𡃹屋紫螺朱㕵𦷾,khiến rót rượu chén ốc tử loa cho uống đấy 己亥晋安帝德宗隆安三年,kỉ hợi tấn an đế đức tông long an tam niên @@ -47007,7 +41950,6 @@ 粃𢝙拱󰜋刼𠊛,Tẻ vui cũng một kiếp người 托󰑼体魄群󰑼精𮎦,thác là thể phách còn là tinh anh 料,liệu -朱具,danh giá để dành cho cụ 春正月詔求賢良,Xuân chính nguyệt chiếu cầu hiền lương 誠𭛁於言言𡸈不順乎孚信所感通乎金石况於天乎天所助者順也,Thành phát ư ngôn ngôn khởi bất thuận hồ Phù tín sở cảm thông hồ kim thạch huống ư thiên hồ Thiên sở trợ giả thuận dã 試手分以准詞手分即五刑吏,Thí thủ phân dĩ chuẩn từ thủ phân tức ngũ hình lại @@ -47048,7 +41990,6 @@ 按英宗時猶有李家族將且孚先不書此事未必有也故,án Anh Tông thời do hữu Lí gia tộc tướng thả Phù Tiên bất thư thử sự vị tất hữu dã cố 倍傍几𡨹𠊛𫀢𡮈𫰅娘吏尋𠳒𡅳干,vội vàng kẻ giữ người coi nhỏ to nàng lại tìm lời khuyên can 然東宫正殿朕猶居之宜扵殿側繕作新宫并建儲冊宣儀禮節文其令有司檡日行之,nhiên đông cung chính điện trẫm do cư chi nghi ư điện trắc thiện tác tân cung tịnh kiến trừ sách tuyên nghi lễ tiết văn kì lệnh hữu ti trạch nhật hành chi -盎那恩包,ang nạ ơn bao nả 分𤤰黒帝使朗𭛣𡗶,phần vua hắc đế sửa sang việc trời 上尊號曰英宗峻皇帝,Thượng tôn hiệu viết Anh Tông Tuấn Hoàng Đế 春正月朔群臣上表勸加上尊號仍請改元,Xuân chính nguyệt sóc quần thần thượng biểu khuyên gia thượng tôn hiệu nhưng thỉnh cải nguyên @@ -47068,7 +42009,6 @@ 唅𠿯𢖵景家鄕,ngậm ngùi nhớ cảnh gia hương 了鬟𨕭󰡎𠽖毛,A hoàn TRÊN DƯỚI giục mau 𦖑𠳒所襖掑簪叩頭𢯦畧高深𠦳重,nghe lời sửa áo cài trâm khấu đầu lạy trước cao thâm ngàn trùng -阮達碎阮生,nguyễn đạt tôi nguyễn sinh 些,ta 𣼽腮㐌𤑟農溇,lắng tai đã rõ nông sâu 状元𥄭吏承唹,trạng nguyên ngó lại thờ ơ @@ -47085,15 +42025,10 @@ 𧡊花連𢯏別𣘃埃𢲣,thấy hoa liền bẻ biết cây ai trồng 㝵村動別,người thôn động biết 閏十二月誅賊臣黎廣度,nhuận thập nhị nguyệt tru tặc thần lê quảng độ -埃麻𪧚特顕荣夀長,ai ma dữ được hiển vinh thọ trường -二月成興候卒,nhị nguyệt thành hưng hầu khuyết danh tốt -𪮏氷𠰘,vài thằng quỷ kíp lấy tay bưng miệng 𥒥箕群别春𦓅𢚴,đá kia còn biết xuân già giặn 臣謹具奏聞伏望聖訓,thần cẩn cụ tấu văn phục vọng thánh huấn 丕𡢐𠦳淡登程買安,Vậy sau ngàn dặm đăng trình mới an 挼𢚸懇渚𣴓𠳒云云,Nỗi lòng khấn chửa cạn lời vân vân -達卜袩礼詞,đạt bóc xem lẽ từ -酉浪𤾓𠰘坤分𨤧,dẫu rằng trăm miệng khôn phân nhẽ nào 竹絲𠳨旦芸制每𣈜,Trúc tơ hỏi đến nghề chơi mọi ngày 箕柴仲慧邏羕𣈘𦣰陳濁󱞺󱞹𢜝驚,kìa thầy trọng tuệ lạ dường đêm nằm trằn trọc mơ màng sợ kinh 八月選天下黄男定三等軍伍修戰船戰噐以防邊事,Bát nguyệt tuyển thiên hạ hoàng nam định tam đẳng quân ngũ tu chiến thuyền chiến khí dĩ phòng biên sự @@ -47138,7 +42073,6 @@ 阿諛󱩳仍孟𤿤埃咍權意吏𧗱𢬣埃,a dua chắc những mạnh bè ai hay quyền ấy lại về tay không 欽慈皇太后以問即以太皇太后封,Khâm Từ Hoàng thái hậu dĩ vấn tức dĩ Thái hoàng Thái hậu phong 牢󰝸別意思之,Sao chẳng biết ý tứ gì -払麻𢤞恨𬨨𠳒,chàng mà hờn giận quá lời 󰏙朱𤑟󰘚別碎報𫌵,Xem cho rõ mặt biết tôi báo thù 窖台𦣰𫴋󰑼魔空𫯳,HẠI thay nằm xuống là ma không chồng 禁諸人不得以竹木杖及利噐相毆,Cấm chư nhân bất đắc dĩ trúc mộc trượng cập lợi khí tương ẩu @@ -47148,7 +42082,6 @@ 公私𠄩󰠋調衝,công riêng hai nhẽ đều xong 本𢚸為主𧯶為𦾠,vốn lòng vì chủ há vì dưa 蒙至占城爲其主制皮羅筆所拒邕明些疊蒙等皆死之,Mông chí Chiêm Thành vị kì chủ Chế Bì La Bút sở cự Ung Minh Ta Điệp Mông đẳng giai tử chi -尾之幅謹封,vẽ chi bức cẩn phong 頭隊文冠高󰋇𡬷蹎揚武距鋭𨑮分,đầu đội văn quan cao mấy tấc chân giương vũ cự nhọn mươi phần 份㤌餒客,phần căm nỗi khách 情󰮂聀夢𰿘萬共空,tình trong giấc mộng muôn vàn cũng không @@ -47164,7 +42097,6 @@ 𡽫鐄渚易填倍󰌺傷,non vàng chưa dễ đền bồi tấm thương 君實意不平,quân thực ý bất bình 盖感於經两戰代而𭛁也,cái cảm ư kinh lưỡng chiến đại nhi phát dã -故咹𥸷𥸷拱吼,cố ăn xôi xôi cũng hỏng 畧它𧡊買󰝸𪟽龎涓,Trước đà thấy mới chẳng ngờ Bàng Quyên 郭有嚴原有所買龍衮禁物貯在箱内恐明國檢得責之乃作戒本部榜文收取異香上進,quách hữu nghiêm nguyên hữu sở mãi long cổn cấm vật trữ tại tương nội khủng minh quốc kiểm đắc trách chi nãi tác giới bản bộ bảng văn thu thủ dị hương thượng tiến 故牢玉友於低󰥎夷,cớ sao ngọc hữu ở đây làm gì @@ -47191,8 +42123,6 @@ 修延祐寺,tu diên hựu tự 賊黨各散㱕田里,tặc đảng các tán quy điền lí 克寬至燕京適遇明帝萬壽聖節克寬上拜賀詩三十首,Khắc Khoan chí Yên Kinh thích ngộ Minh đế Vạn Thọ thánh tiết Khắc Khoan thượng bái hạ thi tam thập thủ -渃末朋湄,chảy nước mắt bằng mưa -𫺓󰝂𪿙撅者𡊰,muốn sống đem vôi quét giả đền 牢𢚸𠄩字慈悲𭛣茹𭛣渃益𫩝細埃,trau lòng hai chữ từ bi việc nhà việc nước ích gì tới ai 阮氏路一婦人耳太宗嬖之而身崩阮廌娶之而族滅可不戒哉,Nguyễn Thị Lộ nhất phụ nhân nhĩ Thái Tông bế chi nhi thân băng Nguyễn Trãi thú chi nhi tộc diệt khả bất giới tai 𦖑昆嘆咀㤕車𢚸鐄,nghe con than thở xót xa lòng vàng @@ -47202,11 +42132,8 @@ 拯醝時拯衛,chẳng say thời chẳng về 󰬾魂𬙞𤽶楊孱𠊛群渃越魂还边吳,ba hồn bảy vía dương sàn người còn nước việt hồn hoàn bên ngô 㘨空𰿘𨤵掣牢𤋵油,núi không muôn dặm xiết lao dãi dầụ -差尋,xôn xao sai tìm 春正月校定進表并拜牌儀註從權禮儀院尚書阮廷美之奏也,Xuân chính nguyệt hiệu định tiến biểu tịnh bái bài nghi chú tòng quyền lễ nghi viện thượng thư Nguyễn Đình Mĩ chi tấu dã 莫使謙王敬典與西郡公阮敬等𤼵兵捕之爲子儀所敗,Mạc sử Khiêm Vương Kính Điển dữ Tây quận công Nguyễn Kính đẳng phát binh bổ chi vi Tử Nghi sở bại -檜核𡎢烘沫,tựa cội cây ngồi hóng mát -量困碎𢪀庒𦋦,lượng khốn tôi nghĩ chẳng ra 𦊚务風月沒團山川,bốn mùa phong nguyệt một đoàn sơn xuyên 其以本,Kì dĩ bản 鎇撩頭馭槊攔𩈘城,me treo đầu ngựa sáo dan mặt thành @@ -47216,7 +42143,6 @@ 群筭󰡠󰘚貝㝵朱戈,còn toan mở mặt với người cho qua 信敬朝直,tín kính chầu chực 朕以之龔行天討俘存福等五人並斬之于都市,trẫm dĩ chi cung hành thiên thảo phu tồn phúc đẳng ngũ nhân tịnh trảm chi vu đô thị -上覧賜第一甲黎益沐,thượng lãm tứ đệ nhất giáp lê ích mộc thuỷ đường huyện thanh lăng nhân tiền vi đạo sĩ cập trúng đệ đế mệnh tuyên chế từ tiên bổng hương hoả lư liệt lạn kì thủ bất chi lãm 𡗶喂包𦬑負才𠊛𬆄,trời ôi bao nỡ phụ tài người ngay 𦤾欺奇𩙌別𣘃𠡚𥎁,đến khi cả gió biết cây cứng mềm 皮袴命默庫䏧𫃚掑,bì khóa mình mặc khố da buộc cài @@ -47244,14 +42170,12 @@ 老大曰古有名白師者生精於法術,Lão đại viết Cổ hữu danh Bạch Sư giả sinh tinh ư pháp thuật 𠰘噡𢮀𨢇𫮦灰啺,miệng thèm sờ rượu be hôi rích 宋帝詔曄以其國事諭明提自擇去就,Tống đế chiếu Việp dĩ kì quốc sự dụ Minh Đề tự trạch khứ tựu -埃𪫢吏庒信𠳒,ai ngờ lại chẳng tin lời 黄三月十六日酉時月食,hoàng tam nguyệt thập lục nhật dậu thì nguyệt thực 賜耆老七十以上帛各一疋,tứ kì lão thất thập dĩ thướng bạch các nhất sơ 若山精水精之事亦甚恠誕信書不如無書姑述其舊以傳疑焉,nhược sơn tinh thuỷ tinh chi sự diệc thậm quái đản tín thư bất như vô thư cô thuật kì cựu dĩ truyền nghi yên 半𫄉妲底摸󱹦𠲥,bán lụa đắt để mua vải rẻ 𤞻他𤞼哏𨀈𠓨朱𣭻,hùm tha lợn cắn bước vào cho mau 𠬠𢆥特𠇍𣎃春𠬠𣈜特𠇍𣉹寅𣌋𣈕,một năm được mấy tháng xuân một ngày được mấy giờ dần sớm mai -綡特享空𤾓貫,lương được hưởng không trăm quan 元耀領戰船百餘艘來觀官軍形勢,nguyên diệu lĩnh chiến thuyền bách dư sưu lai quan quan quân hình thế 若其社長端供不實府縣州考覈不明致士人入試時猶雜冗不成文理并爲親戚子弟嘱托者該科󰱑差人體訪得實一體送問治罪,nhược kì xã trưởng đoan cung bất thực phủ huyện châu khảo hạch bất minh trí sĩ nhân nhập thí thì do tạp nhũng bất thành văn lí tịnh vị thân thích tử đệ chúc thác giả cai khoa đài sai nhân thể phỏng đắc thực nhất thể tống vấn trị tội 𠲖𠊚保养防筭浽夷,e người bảo dưỡng phòng toan nỗi gì @@ -47267,8 +42191,6 @@ 春有星孛于東北,Xuân hữu tinh bột vu Đông Bắc 軍至柵下鬢迯入柵降賊,Quân chí sách hạ Tấn tốn nhập sách hàng tặc 若是則吾得為知人之君爾得為盡忠之臣顯親揚名光于方𠕋顧不快哉不能如是則吾為不知人知君爾為尸位之臣矣二者惟爾擇其所從,nhược thị tắc ngô đắc vi tri nhân chi quân nhĩ đắc vi tận trung chi thần hiển thân dương danh quang vu phương sách cố bất khoái tai bất năng như thị tắc ngô vi bất tri nhân tri quân nhĩ vi thi vị chi thần hĩ nhị giả duy nhĩ trạch kì sở tòng -楊公𥋷𧡊倍鐄𨀈,dương công nhác thấy vội vàng bước -商周伴𪧘各諸堆,thương chu bạn cũ các chư đôi 𦃐𦀊,tao dây 隊𡗶踏坦於代,Đội trời đạp đất ở đời 畧車君子暫𡎢,trước xe quân tử tạm ngồi @@ -47295,25 +42217,18 @@ 救碎𠬠𣅶恩󰟴再生,cứu tôi một lúc ơn tày tái sinh 阿難踈孛麻浪,a nan thưa bụt mà rằng 斯億年綿其祚胤,tư ức niên miên kì tộ dận -世麻英監托辞涓,thế mà anh dám thác từ quen 法螺燒得舍利三千餘粒奉至京師資福寺,Pháp Loa thiêu đắc xá lợi tam thiên dư lạp phụng chí kinh sư Tư Phúc tự 擡擔挭及辱因,đài đảm gánh cắp nhọc nhằn 𢚸圭𠫾󰜋𨀈塘󰜋𤴬,Lòng quê đi một bước đường một đau -边幔帳闭,bên màn trướng bấy 𠬠𦀊𠬠𥾾埃𢬂朱𦋦,một dây một buộc ai giằng cho ra -月浪些吏𠇍些,nguyệt rằng ta lại mấy ta 鬠頭,xoáy đầu 乙共唱和,ắt cùng xướng họa -𨕭𡽫徐式修仙,trên non từ thức tu tiên 𥙩𦊚寰𥒥𧗱稽蹎樑,lấy bốn hòn đá về kê chân giường 冬十月帝拜謁山陵祔皇太后新塑象,Đông thập nguyệt đế bái yết Sơn Lăng phụ hoàng thái hậu tân tố tượng 弓刀劍馬每皮咾通,cung đao kiếm mã mọi bề làu thông -是時清華原頭人偽太傅剛國公起兵㨿乂安瓊瑠上畔擄掠居民,thị thời thanh hoa nguyên đầu nhân nguỵ thái phó cương quốc công khuyết danh khởi binh cứ nghệ an quỳnh lưu thượng bạn lỗ lược cư dân 稱令辟,xứng lệnh tịch 然所𬋩多侵擾務行苛虐民或至流散未安其業,nhiên sở quản đa xâm nhiễu vụ hành hà ngược dân hoặc chí lưu tán vị an kì nghiệp 河内,hà nội -是後遵爲常例,thanh đế hứa chi -冬十月,đông thập nguyệt matchu 𬙞浽𠀧沉買渃𡽫,bảy nổi ba chìm với nước non 渃冲𣳮𫆧瀝澜,nước trong rửa ruột sạch trơn 乃執戈欲刺之,Nãi chấp qua dục thích chi @@ -47321,7 +42236,6 @@ 𤳇𡛔𥪞几𢄂𦊚皮囉󰏙制,trai gái trong kẻ chợ bốn bề ra xem chơi 𣠖別貓閙哏猫閙,chưa biết mèo nào cắn miu nào 渃冲𣳮𫆧瀝灡𠬠句名利庄潺弄低,nước trong rửa ruột sạch trơn một câu danh lợi chẳng sờn lòng đây -之調悴花𪬡𠬠𠄩吀𢚁千萬庒涓,chi điều liễu tủi hoa hờn một hai xin cậy thiên vàn chẳng quên 蒌𦬶坦咹劍味𦹳,rau ngổ đất ăn ghém mùi thơm 以陳進朝爲參督兼郡公,dĩ trần tiến triều vi tham đốc kiêm quận công 㨢󱣒鐄玉󰣑𬁑,nâng niu vàng ngọc sớm trưa @@ -47355,22 +42269,17 @@ 䞮𢬣𨷑鎖洞桃,Sấn tay mở khoá động đào 而猶在端門左右者該宇門官一體遏截錦衣舍人司紏舉送治,nhi do tại đoan môn tả hữu giả cai vũ môn quan nhất thể át tiệt cẩm y xá nhân ti củ cử tống trị 悲除牢女迭迢湄𩄲,bây giờ sao nỡ dặt dìu mưa mây -𠇮猉肝𧑂典㙴停真,mình cầy gan cáy đến thềm dừng chân 䏧如𦟐𤽸冬,da như mỡ trắng đông 後日甘沐復謂公藴曰國人皆謂李姓大𦥷圖讖已見此不可掩之禍也,Hậu nhật Cam Mộc phục vị Công Uẩn viết Quốc nhân giai vị Lí tính đại hưng đồ sấm dĩ kiến thử bất khả yểm chi hoạ dã -卢舍光瓜僕卞,xá quanh co buộc bện 兹聞令催清華處各縣社逐項選益另兵,tư văn lênh thôi thanh hoa xứ các huyện xã trục hạng tuyển ích lánh binh 頭𡳪渚訴事情,Đầu đuôi chưa tỏ sự tình -𠊚署𡲈意𠸛浪餔鋪,người thợ vẽ ấy tên là bôphô 𬙞𠊛鄰哭我掑,bảy người lăn khóc ngã kề 謀池反爲所殺,Mưu trì phản vi sở sát 靖厚遺嘉祐及移書請請還保材不許,Tĩnh hậu di Gia Hựu cập di thư thỉnh thỉnh hoàn Bảo Tài bất hứa 畑碎辰𤍊頭𬕌茄碎,đèn tôi thì tỏ đầu giường nhà tôi 傷之旦玉惜之旦香,Thương gì đến ngọc tiếc gì đến hương -制㐌固氣象几奇,chơi đã có khí tướng kẻ cả 氷控𠄩󰘂無𪞷𫃡徎,băng xăng hai cửa vô ra rập rình 十月莫将率兵與官兵交戰相拒于保樂隆崇江諸将多出奇兵,Thập nguyệt Mạc tướng suất binh dữ quan binh giao chiến tương cự vu Bảo Lạc Long Sùng giang chư tướng đa xuất kì binh -南遁去駢又破土蠻之附南詔者二洞誅其酋長,nam chiếu thuẫn khứ biền hựu phá thổ man chi phò nam chiếu giả nhị động tru kì tù trưởng 𣋑群蹺仙閣鳳𣈙㐌結伴沙鷗,diếp còn theo tiên gác phượng rày đà kết bạn sa âu 飭𨢇𫉼㝵𢚸疎辱,sức rượu mệt người lòng thơ nhọc 㕵𬏓旬𤽗黎遇因浪,uống vài tuần ngươi lê ngộ nhân rằng @@ -47416,12 +42325,10 @@ 箕󰠲㗂哨為吁,kìa đâu tiếng sáo vi vu 兵噠固𧗱固奇,binh đặt có vệ có cơ 姉㛪他引󰇶𢬣𦋦𧗱,Chị em thơ thẩn DAN tay ra về -犯顔𫺓哏裙𠑬,phạm nhan muốn cắn quần nhau 固排󰶅󰶅󰢜󰬙𠫾遶,có bầy đom đóm sáng nhờ đi theo 昔我太宗皇帝君臣一心明良喜起和氣𦤶詳󰒂何乏㢤,Tích ngã Thái Tông hoàng đế quân thần nhất tâm minh lương hỉ khởi hoà khí trí tường nghĩa hà phạp tai 史臣吳士連曰昔漢髙皇因匈奴數苦邉以家人女為公主嫁单于,sử thần ngô sĩ liên viết tích hán cao hoàng nhân hung nô số khổ biên dĩ gia nhân nữ vi công chúa giá đơn vu 短梁丐頽均規,đoản lương cái rui quăn queo -筭使撰衛邊西,ngươi côlông toan sửa soạn về bên tây 歇敬歇辰皮進退,hết kính hết thìn bề tiến thoái 𫯳㛪奴𫽄𫥨夷祖𩵽朔𥒦奴辰𨔈荒,chồng em nó chẳng ra gì tổ tôm xóc đĩa nó thì chơi hoang 明宗大駭詔悉捕宫人宫媪宫婢按問,Minh Tông đại hãi chiếu tất bổ cung nhân cung ẩu cung tì án vấn @@ -47432,11 +42339,8 @@ 莫福原棄昇龍城正殿移居外境内騷動,Mạc Phúc Nguyên khí Thăng Long thành chính điện di cư ngoại cảnh nội tao động 己巳天成二年宋天聖七年,kỉ tị thiên thành nhị niên tống thiên thánh thất niên 伸𨀤,thân duỗi -春𠫾春吏無穷盡,xuân đi xuân lại vô cùng tận -都饒草聖詩神,đua nhau thảo thánh thi thần 師妙揚樣小封烹形,sư dịu dàng dáng tiểu phong phanh hình 時鄭綏復入知金光殿賛成其謀,thời trịnh tuy phục nhập tri kim quang điện tán thành kì mưu -辛亥六年,tân hợi lục niên tống thiệu hi nhị niên 當此之時汝等雖欲不為娛樂得乎今余歷撰諸家兵法為一書名曰,Đương thử chi thời nhữ đẳng tuy dục bất vi ngu lạc đắc hồ Kim dư lịch soạn chư gia binh pháp vi nhất thư danh viết 糜肉𥹙𦧘裴台耨余,my nhục cháo thịt bùi thay nấu nhừ 曷清詫擬分𢤞,Hạt mưa sá nghĩ phận hèn @@ -47447,14 +42351,11 @@ 聲啞𠸦㗂,thanh á khản tiếng 甲戌十五年宋紹興二十四年,giáp tuất thập ngũ niên tống thiệu hưng nhị thập tứ niên 櫨枅櫨節斗計斗重,lô kê lô tiết đấu kê đấu chồng -𨇒用才㐌𠬕歇虚,lối dung tài đã bỏ hết hư 𢵗𧉬餒𪆧,cuốc giun nuôi vịt 然真之為将不䏻戒戢左右或殺名臣於大都之中或飲御酒於六清之内甚非人臣之禮則真之死也亦由自取夫何足恠,Nhiên Chân chi vi tướng bất năng giới tập tả hữu hoặc sát danh thần ư Đại đô chi trung hoặc ẩm ngự tửu ư Lục Thanh chi nội thậm phi nhân thần chi lễ tắc Chân chi tử dã diệc do tự thủ phu hà túc quái 𢺺朱仍几獄場爫恩,chia cho những kẻ ngục tràng làm ơn 遂之奉天,toại chi phụng thiên 時定國公阮匐外甲丁佃與十道將軍黎桓奉衛王璿即皇帝位尊帝曰先皇帝尊親生母楊氏爲皇太后,thời định quốc công nguyễn bặc ngoại giáp đinh điền dữ thập đạo tướng quân lê hoàn phụng vệ vương toàn tức hoàng đế vị tôn đế viết tiên hoàng đế tôn thân sinh mẫu dương thị vi hoàng thái hậu -拱𫨩𣞊𣙸如𡥵𦟋𦢞,sôn sốt như con bòi lõ -謀謨麻𥙩特𠊚𡥵官,mưu mô mà lấy được người con quan 公主空𠹾𥙩恨化唫,công chúa không chịu lấy giận hoá câm 壽等知其計不行又絶使信徃來,thọ đẳng tri kì kế bất hành hựu tuyệt sứ tín vãng lai 前制建官多以品崇爵侈,Tiền chế kiến quan đa dĩ phẩm sùng tước xỉ @@ -47466,23 +42367,19 @@ 𠄩𬄹𪔠摐停𠺥湥,hai mái trống toang đành chịu dột 咥栗𠫾,chối lứt đi 節中秋,tết trung thu -花浪呐拯料𠳒,hoa rằng nói chẳng liệu lời 生陀魄落魂漂,Sinh đà phách lạc hồn xiêu -咹制朱妥塵買,ăn chơi cho thoả trần mấy 昌泊珊索工圭渃㝵,xương bạc tan tác trong quê nước người 遣特轉哢犯諱時可丕,khiến được chuyển lọng phạm húy thời khả vậy 﨤欺漢末㐌仃配波,gặp khi hán mạt đã đành phôi pha 及𣈜賑济孤貧,gặp ngày chẩn tế cô bần 娄娄仕𢖵味羮𠮾嗷,lâu lâu sẽ nhớ mùi canh ngọt ngào 至端慶年間内朝干政外戚專權法禁煩苛紀綱紊亂農桑失業風俗日偷甚可憫也,chí đoan khánh niên gian nội triều can chính ngoại thích chuyên quyền pháp cấm phiền hà kỷ cương vặn loạn nông tang thất nghiệp phong tục nhật du thậm khả mẫn dã -呐𠬠外盘𦋦𠀧,nói một ngoài bàn ra ba 性乙陳陳裊生,tính ắt trần trần nẻo sinh 置六院以親隨進為左右羽林車,Trí lục viện dĩ thân tuỳ tiến vi tả hữu Vũ Lâm xa 州人不知其為帝皆驚走及知之乃絙紩鎖於江中以截水路,Châu nhân bất tri kì vi Đế giai kinh tẩu cập tri chi nãi căng thiết toả ư giang trung dĩ tiệt thuỷ lộ 陣𦋦埃几敢𫀢󰠲󰑼,trận ra ai kẻ dám coi đâu là 鄭綏裨将阮世副中矢而却,trịnh tuy tì tướng nguyễn thế phó trúng thỉ nhi khước 𤐝𨕭𠁑𨷈𨷈准,soi trên dưới muôn muôn chốn -姑浪未神群賖,cô rằng vị thần còn xa 令將校百官曰自古至今治國必有其法人無法則亂,lệnh tướng hiệu bách quan viết tự cổ chí kim trị quốc tất hữu kì pháp nhân vô pháp tắc loạn 日午智果從山路來伏兵夾擊破之,nhật ngọ trí quả tòng sơn lộ lai phục binh giáp kích phá chi 󰞺身蒲柳群𡹠竹枚,Nát thân bồ liễu CÒN nghì trúc mai @@ -47510,33 +42407,26 @@ 絲毫渚報矣群歐,tơ hào chửa báo hãy còn âu 先是奉世弘化人與占城守将羅皚相持於黄江至是得命道出蔑江,Tiên thị Phụng Thế Hoằng Hoá nhân dữ Chiêm Thành thủ tướng La Ngai tương trì ư Hoàng Giang chí thị đắc mệnh đạo xuất Miệt Giang 疎浪払沛雲仙,Thưa rằng Chàng phải Vân Tiên -封侮慢自賢譸,phong vũ mạn tự hiền trù trúc vưu thiết cuống dã 取中格裴必勝等七名,thủ trúng cách bùi tất thắng đẳng thất danh 传𠁀駭搭𦖻掑𩯀,chuyện đời hãy đắp tai cài tóc -己卯五年,kỉ mão ngũ niên minh sùng trinh thập nhị niên 𥘀𢚸㤕柳爲花,Nặng lòng xót liễu vì hoa 𦊚橛榔枒㩒底𢫝妸它打丐妸群顒,bốn cột lang nha cắm để đong ả đà đánh cái ả còn ngong 初陳珣逼近京城人心驚怖惟岳等應務胡堂,Sơ Trần Tuân bức cận Kinh Thành nhân tâm kinh bố Duy Nhạc đẳng ứng vụ hồ đường 二月莫福原使其将提兵守昇龍城外列屯沿,Nhị nguyệt Mạc Phúc Nguyên sử kì tướng đề binh thủ Thăng Long thành ngoại liệt đồn duyên 𥢆𢚸㐌𢢆𡗋台,Riêng lòng đã thẹn lắm thay 蔀伴於湼寔他,bầu bạn ở nết thực thà -咹勾卒𢼂𢧚𫯰𡗋夭,ăn câu tốt số nên chồng lắm yêu 夏五月端午節吊屈原及古賢人如介子推者,Hạ ngũ nguyệt Đoan Ngọ tiết điếu Khuất Nguyên cập cổ hiền nhân như Giới Tử Thôi giả 既云送還國又用計以殺之詭譎甚矣,kí vân tống hoàn quốc hựu dụng kế dĩ sát chi nguỵ quyệt thậm hĩ 芸皇𬑉吏秦銀,nghệ hoàng mắt lại tần ngần 仍諭百官耆老曰籃京乃帝鄕根本之地非京師他處,Nhưng dụ bách quan kì lão viết Lam Kinh nãi đế hương căn bản chi địa phi kinh sư tha xứ 拯群塢典每類𣘃,chẳng còn ỏ đến mọi loài cây 𣇜𣌋𩙌迻暏𪹷𨅸,buổi sớm gió đưa trưa nắng đứng -𣅶於外如仙𫅠,lúc ở ngoài như tiên đẹp 𢲧,gây 大人冐進叩頭陳其利害必見聽從轉禍為福易如反掌,đại nhân mạo tiến khấu đầu trần kì lợi hại tất kiến thính tòng chuyển hoạ vi phúc dị như phản chưởng 尚書阮永錫閲選五府諸衛大小總旗充殿前五衛軍,thượng thư Nguyễn Vĩnh Tích duyệt tuyển ngũ phủ chư vệ Đại Tiểu tổng kì sung Điện tiền ngũ vệ quân -主以南土清定召刺史吕岱還,Ngô chủ dĩ Nam thổ thanh định triệu Thứ sử Lữ Đại hoàn 渃沚𬇚蓮似𤂬弹,nước chảy ao sen tựa suối đàn 𫢩它結󰒂弟兄,nay đà kết nghĩa đệ huynh 賴𠅜盎那,trái lời áng nạ -餘𭓇泣精專𨇜阑,dư học khắp tinh chuyên đủ làn -𠦳鐄𪾋𢬭𠬠𠳒呐牢,nghìn vàng dám đổi một lời nói sao 沱江鎮為天興鎮乂安鎮為臨安鎮長安鎮為天䦕鎮諒江鎮為諒山鎮演州鎮為望江鎮新平鎮為西平鎮,đà giang trấn vi thiên hưng trấn nghệ an trấn vi lâm an trấn trường yên trấn vi thiên quan trấn lạng giang trấn vi lạng sơn trấn diễn châu trấn vi vọng giang trấn tân bình trấn vi tây bình trấn 者恩湄沐填󰒂竹枚,giả ơn mưa móc đền nghì trúc mai 以吳焕為東閣校書,Dĩ Ngô Hoán vi Đông các hiệu thư @@ -47547,7 +42437,6 @@ 簡脩公至東京城聞父建王𭁈兄錦江王弟靖亮公季弟涓等遇害命官治䘮事𭁈行塟禮,giản tu công chí đông kinh thành văn phụ kiến vương dữ huynh cẩm giang vương đệ tĩnh lượng công quý đệ quyên đẳng ngộ hại mệnh quan trị tang sự dữ hành táng lễ 一人之天下也,nhất nhân chi thiên hạ dã 先是二月皇太后上陵而㱕偶嬰苦痢至閏月二十六日亥時崩于承華殿正寝壽七十六,Tiên thị nhị nguyệt Hoàng thái hậu thượng lăng nhi quy ngẫu anh khổ lị chí nhuận nguyệt nhị thập lục nhật Hợi thời băng vu Thừa Hoa điện chính tẩm thọ thất thập lục -浪𡶀𬪄,gọi rằng núi nưa 庒如種𪂱故夷咹𣎀,chẳng như giống vạc cớ gì ăn đêm 𠊛國色几天才,Người quốc sắc kẻ thiên tài 所郎𢂎傘懺笙衮袍,sửa sang dù tán sắm sanh cổn bào @@ -47581,12 +42470,9 @@ 梞竹玳瑁󱨑󰬷𫽤摳,gậy trúc đồi mồi quạt vả lua khua 𨑮𫔬兵孟倘都戈沔江北帝󰑼扶𬞕,mười muôn binh mạnh thẳng đua qua miền giang bắc đấy là phù lan 𠚢威雄虎㗂胞𱤠,Ra uy hùng hổ tiếng bào hao -臣聞天子之兵有征而戦言莫敢較也,Thần văn Thiên tử chi binh hữu chinh nhi vô chiến ngôn mạc cảm giảo dã -𢚸支𪨀𢪀眞世芇,lòng chi chút nghĩ chân thế nào 至於後主瀆於干戈賦繁役重百姓怨嗟尋為南漢所滅,Chí ư Hậu Chủ độc ư can qua phú phồn dịch trọng bách tính oán ta tầm vi Nam Hán sở diệt 鴻𦖑喭𡄎𤾓形,hồng nghe ngán ngẩm trăm hình 媄𫅷䏾我梗橷防欺焠𩈘𫞡頭忌埃,mẹ già bóng ngả cành dâu phòng khi sốt mặt váng đầu cậy ai -命𰎟山縣作石人以敬主石為之二月帝如較塲閲武,mệnh giáp sơn huyện tác thạch nhân dĩ kính chủ thạch vi chi kính chủ sơn danh nhị nguyệt đế như giảo trường duyệt võ 當機埃几肯讓埃,đương cơ ai kẻ khứng nhường ai 紅顔埃劔埃兜,hồng nhan ai kém ai đâu 悲𣇞簪技𦎛散,bây giờ trâm gãy gương tan @@ -47606,7 +42492,6 @@ 此時莫黨雖未悉平然軍聲日益大振矣,thử thời mạc đảng tuy vị tất bình nhiên quân thanh nhật ích đại chấn hĩ 公栢獨後再請入見,công bách độc hậu tái thỉnh nhập kiến 別𩈘,biết mặt -每𠊚每我相逢交歡,mỗi người mỗi ngã tương phùng giao hoan 庫兀矣駢𢚸庫兀,khó ngặt hãy bền lòng khó ngặt 禮部官捧黄榜皷樂導引出東華門外掛張,lễ bộ quan bổng hoàng bảng cổ nhạc đạo dẫn xuất đông hoa môn ngoại quải trương 咍边列𫳭旁世真繒,hai bên rớt xuống phẳng thay chân chằng @@ -47651,7 +42536,6 @@ 仙觀伽边道士,tiên quán già bên đạo sĩ 如𫇰,như cũ 郎中潘公益大夫阮長並罷職還民,lang trung phan công ích đại phu nguyễn trường tịnh bãi chức hoàn dân -尖蒌渃倍鐄𠳐𦋦,tiêm trầu quật nước vội vàng bưng ra 弄𢭾𢬣叩𨀈吝埮氷,Lỏng buông tay khấu bước lần dặm băng 𠄩行渃𬑉𣳔匕如湄,Hai hàng nước mắt ròng ròng như mưa 隴痗𠼦𪮏𢭮,luống mỏi mượn tay gảy @@ -47672,7 +42556,6 @@ 羅綺熠燿行𢄂合𨴦茹𥾽練祖螉藏,la ỷ dập dìu hàng chợ họp cửa nhà bịn rịn tổ ong tàng 其清華乃彼本根之地,Kì Thanh Hoa nãi bỉ bản căn chi địa 六月加户部尚書兼翰林院侍講掌翰林院事少保拔郡公楊致澤爲吏部尚書國老太保致仕,lục nguyệt gia hộ bộ thượng thư kiêm hàn lâm viện thị giảng chưởng hàn lâm viện sự thiếu bảo bạt quận công dương trí trạch vi lại bộ thượng thư quốc lão thái bảo trí sĩ -蟾輪月朗連空,thiềm luân nguyệt sáng trên không làu làu 坤垠湥玉湥洡㳶沙,Khôn ngăn giọt ngọc sụt sùi nhỏ sa 當欺檜泳頭檠沚奢,đương khi cuối vịnh đầu ghềnh chảy xa 畧旗埃敢争強,Trước cờ ai dám tranh cường @@ -47690,7 +42573,6 @@ 螉𫅷󱖮毒針花焒羝要挷𧤁頊𥴙疎,ong già buông nọc châm hoa rữa dê yếu văng sừng húc giậu thưa 甲戌六年元元統二年春中書增置左右正言參議,Giáp Tuất lục niên Nguyên Nguyên Thống nhị niên xuân Trung thư tăng trí tả hữu chính ngôn tham nghị 尼尼事㐌果然,này này sự đã quả nhiên -𥪞謹拯吘穷埃咍,trong kín chẳng ngỏ cùng ai hay 日其以本年正月初十日為水,nhật kì dĩ bản niên chính nguyệt sơ thập nhật vi thuỷ 固大中小窖分巴類,có đại trung tiểu khéo phân ba loài 官軍與戰不利退屯萬刼津,quan quân dữ chiến bất lợi thoái đồn vạn kiếp tân @@ -47703,14 +42585,12 @@ 坡𦰤拍𦹵尋𠫾,pha lau vạch cỏ tìm đi 清明𡧲節𣈜𠀧,Thanh minh GIỮA tiết NGÀY ba 水精從别江自莅仁入廣威山脚緣岸上喝江口出大江入陀江擊傘圓處處𮢶爲淵爲潭積水圖襲之,thuỷ tinh tòng biệt giang tự lị nhân nhập quảng oai sơn cước duyên ngạn thượng hát giang khẩu xuất đại giang nhập đà giang kích tản viên xứ xứ tạc vi uyên vi đầm tích thuỷ đồ tập chi -𠀧𢆥飭持,ba năm sức chì 枚𪳔對淡𠊚鐄𧺃,môi son đổi dạm người vàng đỏ 㨿險伏兵常以寡而敵眾臨機制勝每以弱而制強,Cứ hiểm phục binh thường dĩ quả nhi địch chúng lâm cơ chế thắng mỗi dĩ nhược nhi chế cường 閎羅𨷯槓外塘𠚢無,hoành là cửa cổng ngoài đường ra vô 兜,đâu 㗳𩛜𫨩羅㗳𩛂𫨩羅㗳𪿀英朱𨖲床,ngáp đói hay là ngáp no hay là ngáp ngủ anh cho lên giường 啻拯沛妯家妯敎,ví chẳng phải dâu gia dâu giáo -𥙩𡥵丞相縁庄,lấy con thừa tướng duyên chăng 戈𣈜𣎃路之𬲢,qua ngày tháng lọ chi nhiều 帝𭁈皇太子及祈郡公黎念並從臣黎弘毓杜潤郭廷寶等君臣賡𰙔作英花孝治詩集有擲地金聲之句,Đế dữ Hoàng thái tử cập Kì quận công Lê Niệm tịnh tòng thần Lê Hoằng Dục Đỗ Nhuận Quách Đình Bảo đẳng quân thần canh ca tác Ánh hoa hiếu trị thi tập hữu trịch địa kim thanh chi câu 𫢧󰜏化𫯳麻㐌𡗉歳辰停𢞃𡠣女,liền bà goá chồng mà đã nhiều tuổi thì đừng hòng cưới nữa @@ -47722,9 +42602,7 @@ 𢪀𠇮分蒙𦑃𧋃,nghĩ mình phận mỏng cánh chuồn 𤾓具車綽𦷾,trăm cỗ xe rước đấy 媒𫅷或固調之料功秩󰜋𣇜跪𦓡催,mụ già hoặc có điều gì liều công mất một buổi quỳ mà thôi -払強擬旦頭強傷,chàng càng nghĩ đến đầu càng thương 箕鳥獸󰑼類萬物唒無知共扒㧅摓,kìa điểu thú là loài vạn vật dẫu vô tri cũng bắt đèo bòng -蔑𠄩處,một hai xứ có nhà thì cũng lếu láo 小童𤽗呵戈求,tiểu đồng ngươi há qua cầu 百粤文身之俗盖始此,bách việt văn thân chi tục cái thuỷ thử 󰜩辰讀册吟哦,trai thì đọc sách ngâm nga @@ -47748,7 +42626,6 @@ 二月太平縣齊聖寺僧献舍利寶函,nhị nguyệt thái bình huyện tề thánh tự tăng hiến xá lợi bảo hàm 夏四月會試天下士人取阮弼等十四人弼乂安人,Hạ tứ nguyệt hội thí thiên hạ sĩ nhân thủ Nguyễn Bật đẳng thập tứ nhân Bật Nghệ An nhân 𠄩边共𥆁𠄩𢚸拱於,hai bên cùng liếc hai lòng cũng ưa -𠰘渚㗂冷吨賖,miệng chưa tiếng lành đồn xa 其在内未陞者賞爵各一資,Kì tại nội vị thăng giả thưởng tước các nhất tư 置安撫使副屬州置通判,trí an phủ sứ phó thuộc châu trí thông phán 󰘩霜特𨤔天然,phong sương được vẻ thiên nhiên @@ -47766,15 +42643,12 @@ 帝御行宫占城國人具翁及其從弟三人來朝,Đế ngự Hành Cung Chiêm Thành quốc nhân Cụ Ông cập kì tòng đệ tam nhân lai triều 篭畑甕筆󰌎香,lồng đèn ống bút lò hương 欺󰟣杳六󰞺𧍋,Khi khoé yểu lúc nét ngài -群忌爲咍蔑𡨸丁,còn cậy vì hay một chữ đinh 所郎坡𡎝𡨺廛國家,sửa sang bờ cõi giữ gìn quốc gia 󱡧𨉓朱𪟼最𡢐俟唭,ngẫm mình cho trọn tối sau sẽ cười 時倖濫之徒多妄求職爵及封贈𦤶有名噐冗濫,thời hãnh lạm chi đồ đa vọng cầu chức tước cập phong tặng trí hữu danh khí nhũng lạm 固󰦓奔半賖𧵆,có đâu buôn bán xa gần 𬖉𠊛吏𥋴典些,Trông người lại ngắm đến ta 矣喂蒸道𡗶窒公麻拯私蒸䋥𡗶雖疎麻拯律,hỡi ôi chưng đạo trời rất công mà chẳng tư chưng lưới trời tuy thưa mà chẳng lọt -船只待徐𠊚情鍾,thuyền chỉ đợi chờ người tình chung -丙戌七年,bính tuất thất niên minh thành hoá nhị niên 紙印,giấy in 𫇳𬞑󱬐,chòm lốm đốm 固緣時𬲇迻船准馬當醜分時𩂶打碑廚薦福,có duyên thời gió đưa thuyền chốn mã đương xấu phận thời sét đánh bia chùa tiến phúc @@ -47789,11 +42663,9 @@ 長春殿側又起龍祿殿盖以銀瓦,Trường Xuân điện trắc hựu khởi Long Lộc điện cái dĩ ngân ngoã 加黎嵩少保禮部尚書東閣大𭓇士兼國子監祭酒知經筵事󰦛書伯,gia lê tung thiếu bảo lễ bộ thượng thư đông các đại học sĩ kiêm quốc tử giám tế tửu tri kinh diên sự đôn thư bá 欺𠺺杳六󰞺𧍋,Khi khoé yểu lúc nét ngài -𡾵同進士名屯𢄂圭,ngôi đồng tiến sĩ danh đồn chợ quê 洲亞,châu á 十月乙亥日赤虹見在坤方,Thập nguyệt Ất Hợi nhật xích hồng hiện tại Khôn phương 月娥𡎢𢜝爫清,nguyệt nga ngồi sợ làm thinh -雪霜停冷𣼰𣎀冬,tuyết sương đành lạnh lùng đêm đông 𱦧愛𠦳重坤撒𣴓,Bể ái nghìn trùng khôn tát cạn 賞功󰍶,thưởng công tất 隔𩈘渃鼎當󰋇發,cách mặt nước đỉnh đang mấy phát @@ -47824,8 +42696,6 @@ 一倡擾之家并逆黨僞官有惡名者其本身及子孫並不得應試,nhất xướng nhiễu chi gia tịnh nghịch đảng nguỵ quan hữu ố danh giả kì bản thân cập tử tôn tịnh bất đắc ứng thí 騅馭󰽖,truy ngựa tía 穹𦝄,khum lưng -辞童吏移真,từ đồng lại rời chân -東固𩄲西固扶持,đông có mây tây có phù trì 至英宗峻皇帝自位時有小人耿潝廷彦之讒致有不平之事此時成祖哲王處大疑而不恤任重責而不顧欽立世宗毅皇帝即位于萬頼行在殿仍發大兵掃除僞莫收復京城英䧺並入彀中天下,chí anh tông tuấn hoàng đế tự vị thời hữu tiểu nhân cảnh hấp đình ngạn chi sàm trí hữu bất bình chi sự thử thời thành tổ triết vương xứ đại nghi nhi bất tuất nhiệm trọng trách nhi bất cố khâm lập thế tông nghị hoàng đế tức vị vu vạn lại hành tại điện những phát đại binh tảo trừ nguỵ mạc thu phục kinh thành anh hùng tịnh nhập cấu trung thiên hạ 捛𢚸𭓇𥙩仍藝業咍,Vỡ lòng học lấy những nghề nghiệp hay 𠁑𦝄鵑㐌哙夏,Dưới trăng quyên đã gọi hè @@ -47842,11 +42712,9 @@ 力不敖論减其罪,lực bất ngao luận giảm kì tội 浪碎歳索㐌饒,rằng tôi tuổi tác đã nhiều 景芇景庄刀愁,cảnh nào cảnh chẳng đeo sầu -丁未天資嘉瑞元年,đinh mùi thiên tư gia thuỵ nguyên niên tống thuần hi thập tứ niên 𠬠𤽗裴儉庒𠫾,một ngươi bùi kiệm chẳng đi 封太子鍮爲擎天大王皇弟二子銀錫爲東城王皇弟三子鉞爲南封王,phong thái tử thau vi kình thiên đại vương hoàng đệ nhị tử ngân tích vi đông thành vương hoàng đệ tam tử việt vi nam phong vương 價停𥪝月𨕭𫡮,giá đành trong nguyệt trên mây -人生𢼂於𨕭𠁀終,nhân sinh số ở trên đời chung 甚拯咍𡨺󰞺𣦍信丕,thậm chẳng hay giữ nết ngay tín vậy 隔楼𦖑固㗂兜和韻,cách tường nghe có tiếng đâu họa vần 𩧍樓箕笛𠶎𠸟,ruỗi lầu kia địch bẻ bai @@ -47859,10 +42727,7 @@ 魂𧊉𥊚𥇀𠦳𨤵󰜋,hồn bướm mơ màng nghìn dặm một 因歇排事所𧡊,nhân hết bày sự thửa thấy 招魂塟熙陵廟號睿宗,chiêu hồn táng hi lăng miếu hiệu duệ tông -爫𡗋爫朱𤹘󱝬,làm chi làm lắm làm cho nhọc mình 䜹紅葚錄㐌澄春戈,thưa hồng rậm lục đã chừng xuân qua -北鎮撫阮均以為姑和之從他所好以緩師可也,Bắc Giang trấn phủ Nguyễn Quân dĩ vi cô hoà chi tòng tha sở hảo dĩ hoãn sư khả dã -𪮏襖旦䕺林,tay áo đến tùng lâm 出,xuất 帝疑之詔𭛁諸道兵捕嗣慶降元妃爲御女,Đế nghi chi chiếu phát chư đạo binh bổ Tự Khánh giáng nguyên phi vi ngự nữ 益稷以骨肉之親治罪𨿽同不忍改姓及斥名乃命曰妸陳謂其柔懦似婦人也,ích tắc dĩ cốt nhục chi thân trị tội tuy đồng bất nhẫn cải tính cập xích danh nãi mệnh viết ả trần vị kì nhu nhu tự phụ nhân dã @@ -47880,13 +42745,9 @@ 入口,nhập khẩu 橛文琨等奏請許弟子列奇在城外京畿乃得,Quyết Văn Côn đẳng tấu thỉnh hứa đệ tử liệt kì tại thành ngoại Kinh kì nãi đắc 𨀒𪀊泣警𨋣車岋𡹡,Vó câu khấp khểnh bánh xe gập ghềnh -府官輸𧼋𠓨尼城池,phủ quan thua chạy vào nơi thành trì 九日雷震監門衛城上店,cửu nhật lôi chấn giám môn vệ thành thượng điếm 𠹚𡗶𠳿坦啉𠽍䏾圭坤底󱙼󰝂𫮇塘,van trời vỉ đất lầm rầm bóng khuê khôn để sáng đem lối đường -頂𡶀抛抛式泊,đỉnh núi phau phau phô thức bạc 翹𫀅色稍漫麻,Kiều XEM sắc sảo mặn mà -己卯二十年,kỉ mão nhị thập niên tống thiệu hưng nhị thập cửu niên -払楊脱㐌三魁榜鐄,chàng dương thoát đã tam khôi bảng vàng 悲除女底隔潙参商,bây giờ nỡ để cách vời sâm thương 甲寅十五年明萬曆十二年,Giáp Dần thập ngũ niên Minh Vạn Lịch thập nhị niên 帝之術深矣而李氏卒陷於隋,đế chi thuật thâm hĩ nhi lí thị tốt hãm ư tuỳ @@ -47902,23 +42763,19 @@ 因共㕵𨢇打泊,nhân cùng uống rượu đánh bạc 󱖧蜍淺𢵪󰌎韶鼎𫼳,quạt thờ thẫn phẩy lò thèo đảnh mang 尋花過𨀈󰏙𠊛曰經,"""Tìm hoa quá bước xem người viết kinh""" -駭哖𠫾駭哖𠫾,hãy nín đi 𣈘𫳵𣈘買最摸摸𣈘𦥃包𣉹買𫤤朱,đêm sao đêm mãi tối mò mò đêm đến bao giờ mới sáng cho 是時太師興國公阮金猶在哀牢未從行,Thị thời Thái sư HƯng Quốc công Nguyễn Kim do tại Ai Lao vị tòng hành 蔑朶桃花窖卒鮮,một đoá đào hoa khéo tốt tươi 象床㐱實棖牙,tượng sàng chỉn thực giường ngà -役夷辰拱𢧚功,việc gì thì cũng nên công 收特算之機漢楚,thua được toan chi cơ hán sở 柴𥙩昆意達𠓨蒸中核㐌麻核吏合,thầy lấy con ấy đặt vào chưng trong cây đã mà cây lại hợp 是歲判訟死刑四十,Thị tuế phán tụng tử hình tứ thập 坤箕𥚯𬥓𢘽尼麻咹,khôn kia dễ bán dại này mà ăn 春正月二十五日誕聖節,xuân chính nguyệt nhị thập ngũ nhật đản thánh tiết -𠵌𠳒生筆研,nghe lời sinh bút nghiên 禁織造凉巾以盗剪公私馬尾故也,Cấm chức tạo lương cân dĩ đạo tiễn công tư mã vĩ cố dã 鴻󰘰群𨁪雪泥渚𤷱,hồng bay còn dấu tuyết nê chửa mòn 空氣,không khí 明年八月禮部試中者免選補,Minh niên bát nguyệt lễ bộ thí trúng giả miễn tuyển bổ -𭓇才窖𠰮,không khớp 三月會試天下,tam nguyệt hội thí thiên hạ 好學䏻詩,hảo học năng thi 𨕭鞍娘拱𠳚情,trên yên nàng cũng gửi tình @@ -47945,7 +42802,6 @@ 其餘斬得賊馘收得賊船噐械不可勝數,kì dư trảm đắc tặc quắc thu đắc tặc thuyền khí giới bất khả thăng sổ 𠄩邊𠳖󰡙󰓳𠳒結交,Hai bên GẶP GỠ một lời kết giao 眉𧍋花塢愁坤寫,mày ngài hoa ủ sầu khôn tả -干𨖲辰世干耒如空,cơn lên thời thế cơn rồi như không 𦝄掑𬮌矯畑挑,trăng kề cửa kẻo đèn khêu 悶朱謹慎𤾓塘,muốn cho cẩn thận trăm đường 畧韜𫡂才,lược thao gồm tài @@ -47953,7 +42809,6 @@ 藩簉毛,phiên giậu mau 端枘飭劸𫪹娄和茹,đoan nhuế sức khỏe sống lâu hoà nhà 不從,Bất tòng -㛪志立功名,em chí lập công danh 彼知方散走,Bỉ tri phương tán tẩu 牢朱𰿘埮󰜋茹,Sao cho muôn dặm một nhà 𨑮𠄩𱙘媒恄之饒,Mười hai bà mụ ghét chi nhau @@ -47965,11 +42820,9 @@ 㐌生𦋦𢼂竜冬,đã sinh ra số long đong 平安王嘉納之特厚賞賜,Bình An Vương gia nộp chi đặc hậu thưởng tứ 爲碎𢚁𠳨󰜋𠳒終身,Vì tôi cậy hỏi một lời chung thân -雁㐌淹𢚸𫽄救𡓮䀡𫳵𦬑,lòng chẳng cứu ngồi xem sao nỡ 𢩮𢬣󰑾準前堂䀡𦝄,dắt tay ra chốn tiền đường xem trăng 以報天寺柱持僧惠鴻為沙門賜緋,Dĩ Báo Thiên tự trụ trì tăng Huệ Hồng vi Sa môn tứ phi 𢆥迡拱拯𠫾兜𦓡迡,Năm chầy cũng chẳng đi đâu mà chầy -𦑃丐螽斯𦼚合𪮯𪮯,cánh cái chung tư 󰜋𠁀𦟑󱥒拱衝󰜋𠁀,một đời ỉa trịn cũng xong một đời 𪦲𦒹伴生陀𦒹舅𣃣𠄩營於固𠄩󰜏,mới sáu bận sinh đà sáu cậu vừa hai dinh ở có hai bà 󰜋岧󰜋岧吏󰜋岧,một đèo một đèo lại một đèo @@ -47990,13 +42843,10 @@ 𥉲昆𬑉,trợn con mắt 落度梧桐買蘿𠖤信秋囂迄律唏𦄆,lác đác ngô đồng mấy lá bay tin thu hiu hắt lọt hơi may 萍生檄檄娶本社鄧春長女生三男長曰登庸次曰篤信季曰橛,bình sinh hịch hịch thú bản xã đặng xuân trưởng nữ sinh tam nam trưởng viết đăng dung thứ viết đốc tín quý viết quyết -𢠣𢞂別󰋇曲挼如𡎥茹湥如𡎥針,giận buồn biết mấy khúc nhôi như ngồi nhà dột như ngồi chiên châm 敬礼媄姨慈孛些,kính lạy mẹ dì từ bụt ta 及占城舉兵欲𠬧故地遷民驚散,cập chiêm thành cử binh dục thu cố địa thiên dân kinh tán 𤤰𧡊柴呐𨷑𢚸,vua thấy thầy nói mở lòng 實現,thực hiện -年旱,thập ngũ nhật nguyệt phạm tuế tinh -只𢴑排鉢桄𫷜,chỉ giắt bài bát quanh năm 暠死時有祝天而言聞人者莫不悲慟天下寃之後黎末陳暠作亂傳以爲陳暠後身也,cảo tử thời hữu chúc thiên nhi ngôn văn nhân giả mạc bất bi đỗng thiên hạ oan chi hậu lê mạt trần cảo tác loạn truyền dĩ vi trần cảo hậu thân dã 鬼僚倒宜,quai rìu đẽo ngay 賈曰王本,giả viết vương bản @@ -48004,7 +42854,6 @@ 山神化法拱𡃊,sơn thần hoá phép cũng ghê 添𦷾𥙩銅博,thêm đấy lấy đòng vác 𢪀𠳒香呐𫥨牟㥄𢥈,nghĩ lời hương nói ra màu lẳng lơ -𢘾娘主饋𨖅㐌停,nhờ nàng chủ quỹ sang đã đành 又作軍政軍戒,hựu tác quân chính quân giới 改左刑為清刑司郎中大夫右刑為慎刑司郎中大夫司刑爲明祥刑停審刑官並置郎中置醫司訓科等屬,cải tả hình vi thanh hình ti lang trung đại phu hữu hình vi thận hình ti lang trung đại phu ti hình vi minh tường hình đình thẩm hình quan tịnh trí lang trung trí y ti huấn khoa đẳng thuộc 爫𫰣咹鉢𡎤𦣰𥴜𥯋,làm lẽ ăn bát mẻ nằm chiếu manh @@ -48034,7 +42883,6 @@ 討宜敬信奉蜍拮󰝡,thảo ngay kính tín phụng thờ cất đơm 𥘉帝幼冲政無大小皆委杜英武,sơ đế ấu xung chính vô đại tiểu giai uỷ đỗ anh vũ 仍别咹樁麻唸栢,những biết ăn thông mà nếm bách -别饒只固更𠀧點從,biết nhau chỉ có canh ba điểm tùng 捁鋸捁橘咹𠃣咹饒,kéo cưa kéo kít ăn ít ăn nhiều 𣎀春埃易琴𢚸特庄,Đêm xuân ai dễ cầm lòng được chăng 又曰靈德王之不德非陛下威靈則臣已含笑入地得至今日乎縱糜身碎骨未能報答萬一敢有異圖,hựu viết linh đức vương chi bất đức phi bệ hạ uy linh tắc thần dĩ hàm tiếu nhập địa đắc chí kim nhật hồ túng mi thân toái cốt vị năng báo đáp vạn nhất cảm hữu dị đồ @@ -48044,7 +42892,6 @@ 重科厚斂山澤罔有孑遺,Trọng khoa hậu liễm sơn trạch võng hữu kiết di 仗班次整肅如儀仗敢有故違至於失序三嚴發之後猶未整齊錦衣金吾拿捉請罪,trượng ban thứ chỉnh túc như nghi trượng cảm hữu cố vi chí ư thất tự tam nghiêm phát chi hậu do vị chỉnh tề cẩm y kim ngô nã tróc thỉnh tội 所生丕拯沛時所托丕拯沛命,thửa sinh vậy chẳng phải thời thửa thác vậy chẳng phải mệnh -油𫽄瀝𫽄𦹳,dù chẳng sạch chẳng thơm 𡎢󰕟軒梅吻𬦪𩨼,ngồi tựa hiên mai vẫn tréo kheo 大越史記本紀全書卷之三終,đại việt sử ký bản kỷ toàn thư quyển chi tam chung 痹羅躋𤵺,tê là tê dại @@ -48054,11 +42901,8 @@ 旨揮大臣等再定路縣官并鎮守官原頭海口要害處等官并用精能精廉正直之人具各得以薦,chỉ huy đại thần đẳng tái định lộ huyện quan tịnh trấn thủ quan nguyên đầu hải khẩu yếu hại xứ đẳng quan tịnh dụng tinh năng tinh liêm chính trực chi nhân cụ các đắc dĩ tiến 束翁茹拱𧵆觥,thúc ông nhà cũng gần quanh 強嗷喭浽強魚謹󰟯,Càng ngao ngán nỗi càng ngơ ngẩn dường -笠󰣿𠃅𦹵𦱊初壳枝橋椥焠肯堯,lợp lều mái cỏ tranh xơ xác xỏ kẽ kèo tre đốt khẳng khiu 礼󰑼掃墓會󰑼蹅青,lễ là tảo mộ hội là đạp thanh 𠊚唭浪劔才梁棟所役調羮倍󰋇吝,người cười rằng kém tài lương đống thửa việc điều canh bội mấy phần -蹺蹎内監𠓨尼殿,theo chân nội giám vào nơi điện rồng -漢皇𦖑奏𢜠台,hán hoàng nghe tấu mừng thay 底默老𠫾桧󰝂𧗱老餒,để mặc lão đi củi đem về lão nuôi 詔,Chiếụ 𠬠縁𠄩𡢻歐打分,một duyên hai nợ âu đành phận @@ -48067,10 +42911,8 @@ 達下情决壅蔽,đạt hạ tình quyết ủng tế 𠇍𠳒凿𥒥記鐄䋦萌埃敢讀唐女󰠲,mấy lời tạc đá ghi vàng mối manh ai dám đọc đàng nữa đâu 𫽄杜仍𣈜群撑,nuôi được những ngày còn xanh -宋帝屍在焉,bại chi tống tả thừa tướng lục tú phu phụ tống đế nhập hải tử hậu cung chư thần tòng tử giả thậm chúng 敬典僅以身免入山谷中隐居三日饑甚夜見蕉樹留過谷口自抱其樹浮尋歸路,kính điển cẩn dĩ thân miễn nhập sơn cốc trung ẩn cư tam nhật cơ thậm dạ kiến tiêu thụ lưu quá cốc khẩu tự bão kì thụ phù tầm quy lộ 於世饒畨𧡊哭唭,ở thế nhiều phen thấy khóc cười -咹㕵庄,ăn uống chẳng lọt 侈麻𬲇停寅寅援淨,xảy mà gió dừng dần dần vén tạnh 四月都曹潘田献白鹿,tứ nguyệt Đô tào Phan Điền hiến bạch lộc 𬌔加空用埃𨁎󰝂之,tấm da không dụng ai rình đâm chi @@ -48091,7 +42933,6 @@ 降為愍王,giáng vi mẫn vương 𠊛些𠫾迍𧗱堆,người ta đi đón về đôi 外簾鵲庒𫫗信󰮂簾󰟯㐌固畑別庄,ngoài rèm thước chẳng mách tin trong rèm dường đã có đèn biết chăng -滥𠊚拯固德共才,làm người chẳng có đức cùng tài 雙羣悶驗所實,song còn muốn nghiệm thửa thực 保㖇空特梞翁掑,bảo nhe không được gậy ông ghè 信誓伶伶拯𠰷所挼倒𠭤,tín thệ rành rành chẳng lo thửa nỗi tráo trở @@ -48103,7 +42944,6 @@ 郑歆𠬠㗂呌𡗶,trịnh hâm một tiếng kêu trời 船珥𢴿伶,thuyền nhẹ chèo lanh 九月小熟,Cửu nguyệt tiểu thục -沛𠊛𣋚怒𤑟𤉜𫽄,phải người hôm nọ rõ ràng chẳng sai 󰂇庒綠女𠀧生,Ví chăng duyên nợ ba sinh 权力,quyền lực 𫫗信户泊卽時懺生,Mách tin họ Bạc tức thì sắm sanh @@ -48118,14 +42958,12 @@ 秘丈子孫尽歸一綱,bí trượng tử tôn tận quy nhất cương 母貴妃爲荘順明懿皇太后,Mẫu quý phi vi Trang Thuận Minh Ý Hoàng thái hậu 遨遊𣎃孛𣈜𡗶,ngao du tháng bụt ngày trời -腰𣎀庒吏腰𣈜,yêu đêm chẳng lại yêu ngày 真棱𥿕蔑間𦫼,chân rừng chụm một căn lều 船𢀲官扒󱫯粮群隻船𡮈拱娘戈滝,thuyền lớn quan bắt chở lương còn chiếc thuyền nhỏ cùng nàng qua sông 江湖涓趣浘漨,Giang hồ quen thú vẫy vùng 王及嘉與数百人夜走入海,vương cập gia dữ sổ bách nhân dạ tẩu nhập hải 干戈別󰋇辻吝打饒,can qua biết mấy mươi lần đánh nhau 詞花㐌記斤鐄買𢭂,Tờ hoa đã ký cân vàng mới trao -占包當𣅶更残,chiêm bao đương lúc canh tàn 傷払寃沛㩜尼獄刑,thương chàng oan phải giam nơi ngục hình 及回至京皆削其兵權,Cập hồi chí Kinh giai tước kì binh quyền 眾些,chúng ta @@ -48135,7 +42973,6 @@ ��前後李南帝乃當時稱號非真即皇帝位故生,nhất tiền hậu lý nam đế nhưng đương thời xưng hiệu phi chân tức hoàng đế vị cố sinh 論曰愍厲信任外戚暴虐無道誅戮宗室殘酷百姓自取滅亡不亦宜乎是月初四日簡脩公即皇帝位,Luận viết Mẫn Lệ tín nhậm ngoại thích bạo ngược vô đạo tru lục tông thất tàn khốc bách tính tự thủ diệt vong bất diệc nghi hồ Thị nguyệt sơ tứ nhật Giản Tu công tức hoàng đế vị 移吀𦋦准梨庭,dời xin ra chốn lê đình -誠,hương đưa khói thành 𢲧孕,gây dựng 自意𫊔名當時𥙩欣價客塲墨,từ ấy rệt danh đương thời lấy hơn giá khách trường mặc 是非劄抵𦥃𣉹爫𦎛,thị phi chép để đến giờ làm gương @@ -48163,14 +43000,12 @@ 𢚸觥矯滝強矯觥,lòng quanh queo sông càng queo quanh 若護衛三品四品照依如本品,nhược hộ vệ tam phẩm tứ phẩm chiếu y như bản phẩm 遣𠊚烘𠖾動念西,khiến người hóng mát động niềm tây -唭浪:㐌丕群辰娘𠄩,cười rằng đã vậy còn thì nàng hai 戊戌唐肅宗亨至德三年,mậu tuất đường túc tông hanh chí đức tam niên 僣號紀元置官鑄前燒昌江城掠平灘柵有識爲餓者亦不敢言,Tiếm hiệu kỷ nguyên trí quan chú tiền thiêu Xương Giang thành lược Bình Than sách hữu thức vi Nga giả diệc bất cảm ngôn 尋󰜋庵清永塊餘從,tìm một am thanh vắng khỏi dơ tuồng 䘹𥪝襖裘,lót trong áo cừu 𠃣一,ít nhất 払王拱改任城淮陽,Chàng Vương cũng cải nhậm thành HOÀI Dương -約𬇚特几文人買,ước ao được kẻ văn nhân mới 若飢寒困苦村長端供共保如前令施行,Nhược cơ hàn khốn khổ thôn trưởng đoan cúng cộng bảo như tiền lệnh thi hành 倍鐄之麻𢠼𨖲仙,vội vàng chi mà mải lên tiên 病𨑮𫽄简𠬠分銕鍾寵𪔠差斤󰍹求,bệnh mười chẳng giảm một phân rè chuông lủng trống sai cân mòn cầu @@ -48181,7 +43016,6 @@ 謝致祭陳盤奏事裴祐謝𠕋封,tạ trí tế trần bàn tấu sự bùi hựu tạ sách phong 𠦳𡶀最,ngàn núi tối 𡄎冲役渃恪󰦓役茄,ngẫm trong việc nước khác đâu việc nhà -𧜖胡羶犀羕氷,chăn hồ chiên tê dường băng 和中下氣除煩嗎兮多食乙連拯歐,hoà trung hạ khí trừ phiền mựa hề đa thực ắt liền chẳng âu 尼漊時洡鎮襖尼農時洡援襖,nơi sâu thì lội xắn áo nơi nông thì lội vén áo 惟季犛專領元戎行海西都統制,duy quý li chuyên lĩnh nguyên nhung hành hải tây đô thống chế @@ -48190,14 +43024,10 @@ 後又詣關爲臣,Hậu hựu nghệ quan vi thần 九月大舉進征髙平,Cửu nguyệt đại cử tiến chinh Cao Bằng 默𠊛抇𦲿抯滝,mặc người nhặt lá thả sông -自欺本聀𪦲𦤾処,từ khi bản chức mới đến xứ 或󰑼沖固爫牢庒󰑼,Hoặc là trong có làm sao chăng là 𢩣𦂛沛貝從容湯蘭𢷀幅帳紅浸花,buồng the phải buổi thong dong thang lan rủ bức trướng hồng tắm hoa -𧊉浪此𡑰花,bướm rằng thử vườn hoa -𠰘停呐傳𠰁饒輕𠊛,miệng đừng nói chuyện cãi nhau khinh người 差官旦厨延應威儀隊杖旗旙熠燿,sai quan đến chùa diên ứng uy nghi đội trượng cờ phướn dập dìu 𠰘咹提𥖩渚洪門綿,miếng ăn đè cối chớ hòng mon men -杏元𬦮𠖈池灵,hạnh nguyên nhảy xuống trìlinh 𪀄𡶀𦖑經古訖劬,chim núi nghe kinh cổ gật gù 𢚸些特瀉丕,lòng ta được xả vậy 先是帝崇興土木築,tiên thị đế sùng hưng thổ mộc trúc @@ -48206,13 +43036,10 @@ 固󰠲天爲𠊛芇,Có đâu thiên vị người nào 爫朱𤴬疸𠵱从朱䁛,Làm cho đau đớn ê tòng cho coi 七月有星孛于西北,thất nguyệt hữu tinh bột vu Tây Bắc -𥙩據固嬰吏禀,lấy cớ có anh lại -莫氏宗室及餘黨前避山林者至是𭁈茂洽長子,mạc thị tông thất cập dư đảng tiền tị sơn lâm giả chí thị dữ mậu hợp trưởng tử khuyết danh 歆埋枉𠺥辱筭當,hôm mai uổng chịu nhọc toan đương 荼𤹪𤍇貝𩵜𩸴𤮿𡃖,dưa khú nấu với cá trê ngọt lừ 一説義師逼近帝出幸安朗縣東臯社及悔村被本社市肆人迎回納于阮文郎将回北使舘弑之,Nhất thuyết nghĩa sư bức cận đế xuất hạnh Yên Lãng huyện Đông Cao xã Cập Hối thôn bị bản xã thị tứ nhân nghênh hồi nộp vu Nguyễn Văn Lang Tương hồi Bắc Sứ quán thí chi 是月命效順翰林范鴻儒𭁈清華處承政使禮恭男胡秉國勘度本處桑洲土以定税額,Thị nguyệt mệnh hiệu thuận Hàn lâm Phạm Hồng Nho dữ Thanh Hoa xứ Thừa chính sứ Lễ Cung nam Hồ Bỉnh Quốc khám độ bản xứ tang châu thổ dĩ định thuế ngạch -𢖵之欣女𢖵縁,nhớ gì hơn nữa nhớ duyên 創𦖻户的𦖻𦓿,sáng tai họ điếc tai cày 惟國父與藻及家兒主都黎鍾預焉逮梓宫歸山陵藻鍾皆奉侍,Duy Quốc Phụ dữ Tảo cập gia nhi chủ đô Lê Chung dự yên Đãi tử cung quy sơn lăng Tảo Chung giai phụng thị 徐浪𠳒呐有情,Từ rằng Lời nói hữu tình @@ -48224,7 +43051,6 @@ 北,bắc 𠃣𠳒,ít lời 威灵稟稟秋霜𫔬𠁀祚跬茹鐄𥹰賒,uy linh lẫm lẫm thu sương muôn đời tộ khỏe nhà vàng lâu xa -排撻爲埃寔窖𫩓,bày đặt vì ai thực khéo phòm 遇欺𩙌匝湄沙,Ngộ khi gió táp mưa sa 𣷷日本,biển nhật bản 丙辰二十七年明弘治九年,Bính Thìn nhị thập thất niên Minh Hoằng Trị cửu niên @@ -48232,7 +43058,6 @@ 𧖱湄裙奥渴淋,máu me quần áo ướt dầm 一臨陣聞皷聲見指旗而佯爲不文不見逗遛不進,nhất lâm trận văn cổ thanh kiến chỉ kì nhi dương vi bất văn bất kiến đậu lưu bất tiến 𫅷辰每歲每𪬡,già thời mỗi tuổi mỗi hèn -吝𡶀假𠫾妄𡳳墙󰟯固裊通買摷,lần theo núi giả đi vòng cuối tường dường có nẻo thông mới rào 爲丕固㝵覔麻拯沛道中,vì vậy có người mếch mà chẳng phải đạo trung 舘浪𩅀𤎜湄滛,Quán rằng Chớp rạng mưa rào 𦰟䕯蹎㳥落𩑛,ngọn bèo chân sóng lạc loài @@ -48258,7 +43083,6 @@ 氷傾如醒如醝𠬠𠇮,Bâng khuâng như tỉnh như say một mình 空𢫈𦓡嘵羅翁𩆐,không gõ mà kêu là ông sấm 所汝味香惜𨤔玉沉味蘭永味蕙蒸恨意情狀可量,thửa nhớ mùi hương tiếc vẻ ngọc chìm mùi lan vắng mùi huệ chưng hận ấy tình trạng khả lường -体像護法涅𥪞𦝄調,thấy tượng hộ pháp nát 北京行部尙書黃福牚布按二司,bắc kinh hành bộ thượng thư hoàng phúc chưởng bố án nhị ti 至是乃成,chí thị nãi thành 令諸路民人就菩提營選壯者補軍伍,lệnh chư lộ dân nhân tựu bồ đề dinh tuyển tráng giả bổ quân ngũ @@ -48273,24 +43097,18 @@ 双親吲保𣃣衝,song thân dặn bảo vừa xong 帝姓李諱賁龍興太平人也,Đế tính Lí huý Bí Long Hưng Thái Bình nhân dã 二十二日帝遣阮黄賫金冊加贈明康太王為明康仁智武貞䧺畧太王,Nhị thập nhị nhật đế khiển Nguyễn Hoàng tê kim sách gia tặng Minh Khang Thái Vương vi Minh Khang Nhân Trí Vũ Trinh Hùng Lược Thái Vương -𢜝𢚸君子智高,sợ lòng quân tử trí cao 帝推其,đế suy kì -道爫𠊛意𤍊詳講明,đạo làm người ấy tỏ tường giảng minh 女之吏沛醒蚤,nỡ chi lại phải tanh tao 党史,đảng sử 𢠩茫魄桂魂枚,mơ màng phách quế hồn mai 王其欽哉,Vương kì khâm tai -媄命於准軋󰝡昆𬉵麻細尼燥,nghỉ mẹ mình ở chốn ướt đem con mặc mà tới nơi ráo 指数経济,chỉ số kinh tế 吏強迷𢠨心神,lại càng mê mẩn tâm thần 時人莫不敬仰焉,thời nhân mạc bất kính ngưỡng yên 榜文曰奉攝政國祖章皇但稱予而未敢稱朕,Bảng văn viết Phụng nhiếp chính Quốc Tổ Chương Hoàng đản xưng dư nhi vị cảm xưng trẫm 城溝地一,thành cấu địa nhất -戊子十一年,mậu tí thập nhất niên mạc hưng trị nguyên niên nhị minh vạn lịch thập lục niên 丐𧇍,cái hũ 生陀撻𦛌如胞呐𦋦𫽄便𬂙𠓨𫽄登,sinh đà rát ruột như bào nói ra chẳng tiện trông vào chẳng đang -𨕭上殿𠁑行廊,trên thượng điện dưới hành lang -道知交骨沛𠊛,đạo tri giao cốt phải người 歐羅禍𡗶意爫害𠊛𢀭群可丕几󱟦󱰚箕可傷意,âu là họa trời ấy làm hại người giàu còn khá vậy kẻ côi cút kia khả thương ấy 諸犯徃來奉國衛都噐械廊地頭外杖八十徒罪至廊内者死,chư phạm vãng lai phụng quốc vệ đô khí giới lang địa đầu ngoại trượng bát thập đồ tội chí lang nội giả tử 𠒦𠒥准樓臺𬈗唏蔭,rỡ ràng chốn lâu đài nổi hơi ấm @@ -48298,13 +43116,10 @@ 光啓亦曰今日得國公洗澡,Quang Khải diệc viết Kim nhật đắc Quốc công tẩy tảo 𠳒初㐌磊𰿘萬,lời xưa đã lỗi muôn vàn 𠸍朝仙子制𪶐蓬萊,mỉa chiều tiên tử chơi ngàn bồng lai -癸酉三年,quý dậu tam niên tống gia định lục niên 固吒吒打媄𨁨,có cha cha đánh mẹ quăng 加太尉元晫為左相國,gia thái uý nguyên trác vi tả tướng quốc 雪霜染姅買頭花森,tuyết sương nhuốm nửa mái đầu hoa râm -眉士苦敢丕欺易󱓍,mày sĩ khó dám vậy khi dễ 杜慧度又破之所殺過半矣,Đỗ Tuệ Độ hựu phá chi sở sát quá bán hĩ -遇欺月醒醝,ngộ khi nguyệt tỉnh say 吨嗃外𨷶劎之燕鸚,Xôn xao ngoài cửa kém gì yến anh 封皇第十子鋩爲南國王居武瀧州,Phong hoàng đệ thập tử Mang vi nam Quốc Vương cư Vũ Lung châu 泑泑覩祿拸核,Ào ào đổ lộc đưa cây @@ -48313,7 +43128,6 @@ 禁白廪関不得通鹹盐以陶李客𭁈賊通故也,Cấm Bạch Lẫm quan bất đắc thông hàm diêm dĩ Đào Lí Khách dữ tặc thông cố dã 𨭍𠏲泥,bay thợ nề 絆外嗔唉𠹾払歆󰅒,bấn ngòi xin hãy chịu chàng hôm nay -調生員場高𢺹𫥨底請求𠇍調的當妬,đều sinh viên trường cao chia ra để thỉnh cầu mấy điều đích đáng đó 悲除旦景桃源,bây giờ đến cảnh đào nguyên 而有司恐遠人虚誕毀折中朝不許,nhi hữu ti khủng viễn nhân hư đản huỷ triết trung triều bất hứa 猫咃𠰳𦧘辰𠾕獍𫆶𡥵𤞼辰𥋳澄澄,mèo tha miếng thịt thì đòi kễnh vác con lợn thì coi trừng trừng @@ -48326,7 +43140,6 @@ 𠄩边争𥙩菓梂,hai bên tranh lấy quả cầu 春正月命瑞郡公吳柄原郡公鄭惟㦃等為都将御史󰱑僉都御史范謙柄賛理軍務討馮章於三島山,Xuân chính nguyệt mệnh Thuỵ Quận công Ngô Bính Nguyên Quận công Trịnh Duy Sản đẳng vi Đô tướng Ngự sử đài thiêm đô ngự sử Phạm Khiêm Bính Tán lí quân vụ thảo Phùng Chương ư Tam Đảo sơn 或現獅子頴呻括鉄没㗂賖𧵆㘇威,hoặc hiện sư tử dĩnh thân quát thét một tiếng xa gần vang uy -滑裴,hoạt bùi 斈𠾕湯帝托吒,học đòi thang đế thác cha 爲娘擬拱傷忱㤕𢠿,Vì nàng nghĩ cũng thương thầm xót vay 固飾哿神通,có sức cả thần thông @@ -48339,12 +43152,10 @@ 二十二日就菩提行在朝百官,nhị thập nhị nhật tựu bồ đề hành tại triều bách quan 又軍人坊人於本軍本坊築屋不得雜居他處,Hựu quân nhân phường nhân ư bản quân bản phường trúc ốc bất đắc tạp cư tha xứ 蓮臺重蟄󰋇層,liên đài trùng trập mấy tầng -𡢼重忙某忍召工弄,vợ chồng mắng mỏ nhẫn chịu ngậm trong lòng 傳軍以𧖱題𣦍𦰟旗,truyền quân lấy máu đề ngay ngọn cờ 咍羅盎𢴿喝咍羅盎打旗,hay là đám chèo hát hay là đám đánh cờ 閏六月十六日殺何儼帝諭太保祈郡公黎念等曰何儼之死三不幸焉法未宜誅󰱩遭枉死何儼之不幸也無心濫殺自致汚聲朕之不幸也時吏部尚書黄仁添侍郎何儼陳詢多以遠任官轉補近便以厲瘴轉補䐧腴是故令武仁和將黄仁添何儼陳詢等來問朕感疾隨忘仁添未得問兒何儼卒死是不行也,Nhuận lục nguyệt thập lục nhật sát Hà Nghiễm Đế dụ thái bảo kì quận công Lê Niệm đẳng viết Hà Nghiễm chi tử tam bất hạnh yên pháp vị nghi tru cự tao uổng tử Hà Nghiễm chi bất hạnh dã vô tâm lạm sát tự trí ô thanh trẫm chi bất hạnh dã Thời Lại bộ thượng thư Hoàng NHân Thiêm thị lang Hà Nghiễm Trần Tuân đa dĩ viễn nhiệm quan chuyển bổ cận tiện dĩ lệ chướng chuyển bổ cao du thị cố lệnh Vũ Nhân Hoà tướng Hoàng Nhân Thiêm Hà Nghiễm Trần Tuân đẳng lai vấn trẫm cảm tật tuỳ vong Nhân Thiêm vị đắc vấn nhi Hà Nghiễm tốt tử thị bất hạnh dã 扒𠊛保領爫詞供招,Bắt người bảo lãnh làm tờ cung chiêu -妸魏娘姚誇惵悌𠊚詩客𨢇遁𡅳,ả ngụy nàng diêu khoe đẹp đẽ người thơ khách rượu rộn mời khuyên 󰦛讓及諸道将卒膽破心驚收殘兵遁回京邑,Đôn Nhượng cập chư đạo tướng tốt đảm phá tâm kinh thu tàn binh độn hồi Kinh ấp 𡛔挸𫯳𠮩卒堆辰𥙩停𥪸𡶀怒𥉫𡶀箕,gái kén chồng nếu tốt đôi thì lấy đừng đứng núi nọ trông núi kia 陽臺停産湄𫡮麻貞主楚󱳮𡆫聀仙,dương đài dành sẵn mưa mây mà riêng chúa sở lo vầy giấc tiên @@ -48369,7 +43180,6 @@ 他浪料󰜋身𡥵,Thà rằng liều một thân con 時引梓宫,Thời dẫn tử cung 壬戌七年宋元豊五年,nhâm tuất thất niên tống nguyên phong ngũ niên -埃麻負泊付𨕭紅,ai mà phụ bạc phó trên hồng 獄中,ngục trung 愁爫𨢇溂悶拵花喂,sầu làm rượu nhạt muộn dồn hoa ôị 㝵哿愿愿固飭孟朋𤞻,người cả ngộn ngộn có sức mạnh bằng hùm @@ -48384,7 +43194,6 @@ 柴法雲皮娘几麻𦣰,thầy pháp vân vừa nương kỷ mà nằm 埃𪟽𤀔分灰緣,ai ngờ hẩm phận hoi duyên 勑㫖諭天下内外官員軍色等立武之名在於,Sắc chỉ dụ thiên hạ nội ngoại quan viên quân sắc đẳng Lập vũ chi danh tại ư -𠃩層𡗶𡐙通傳證知,chín tầng trời đất thông truyền chứng tri 紹保末守宣光收物寨,thiệu bảo mạt thủ tuyên quang thu vật trại 及吳主既降晉手書遣馬息融勅㱕歸順,cập ngô chủ ký hàng tấn thủ thư khiển mã tức dung sắc hoàng quy thuận 要,yếu @@ -48393,15 +43202,11 @@ 元年夏五月大水,nguyên niên Hạ ngũ nguyệt đại thuỷ 𠾔埋伴曰劍咹吝回,Thuê may bán viết kiếm ăn lần hồi 然太祖立后者三情牽於爱而家道不正,nhiên thái tổ lập hậu giả tam tình khiên ư ái nhi gia đạo bất chính -他如体翁官侍,thà như thể ông quan thị -吏添秃𥒦𠃣痴,lại thêm xóc đĩa ít xì 𡄎機會遇㐌停𣋚󰅒,Ngẫm cơ hội ngộ đã dành hôm nay 必,tất 三月赦,tam nguyệt xá 肉机丐橽太𬚸,nhục cơ cái thớt thái thịt 体事𨔍爫丕連信麻咹𮥷罪嗔召道,thấy sự lạ làm vậy liền tin mà ăn năn tội xin chịu đạo -浽民誣告浽官吏乾,nỗi dân vu cáo nỗi quan lại càn -功󰒂媄刼󰅹者衝,công cha nghĩa mẹ kiếp nào giả xong 冬十月勑旨各衛所官敢有如前于求要索脧削,Đông thập nguyệt sắc chỉ Các vệ sở quan cảm hữu như tiền vu cầu yêu sách thuyên tước 咍天神默襖󰺔花黄,hai thiên thần mặc áo trắng hoa vàng 注傷餒󱄸扵共,chú thương nuôi nấng ở cùng @@ -48412,14 +43217,11 @@ 頭墻焒榴󰟧𫤡󰠐󱖮,Đầu tường lửa lựu lập loè đâm bông 強撩價玉強高品㝵,càng treo giá ngọc càng cao phẩm người 󱋓𨢇勾踈意興濃,chén rượu câu thơ ý hứng nồng -排肩固妸馬嬌㤕娘買打料𠹾端,bày vai có ả mã kiều xót nàng ra mới đánh liều chịu đoan 同同𫗄𠽖𫡮秦,Đùng dùng gió giục mây tần 𦓡𣈜𣈜𨆟抛󰵟𨖲𡗶,mà ngày ngày chổng phao câu lên trời 朱𧇊裸胣矯𢠩𢠨情,cho khuây khỏa dạ kẻo mơ mẩn tình 帝謂諸軍曰乘破竹之勢席卷長驅疾雷不及掩耳進攻東関城破之必矣,Đế vị chư quân viết Thừa phá trúc chi thế tịch quyển trường khu tật lôi bất cập yểm nhĩ tiến công Đông Quan thành phá chi tất hĩ 上以供宗廟下以畜萬民治效臻於富庶也,thượng dĩ cung tông miếu hạ dĩ súc vạn dân trị hiệu trăn ư phú thứ dã -忍爫魔鳩魂魄庄曾割例,nhẫn làm ma còn cưu hồn phách chẳng từng cắt rời -𥉫𡽫渃𦊚皮語,trông non nước bốn bề ngỡ 𤤰常𢪀𬢱啌𠸦𡛔牟,vua thường nghĩ ngợi khong khen gái màu 帝自知其然而心有不忽遇之益厚,Đế tự tri kì nhiên nhi tâm hữu bất hốt ngộ chi ích hậu 六月十一日申明越奏告令󰱥今凡公私等事未經州縣府乘憲󰱑等衙門及已經告而勘理未完者並不得越奏越告,lục nguyệt thập nhất nhật thân minh việt tấu cáo lệnh kế kim phàm công tư đẳng sự vị kinh châu huyện phủ thừa hiến đài đẳng nha môn cập dĩ kinh cáo nhi khám lí vị hoàn giả tịnh bất đắc việt tấu việt cáo @@ -48433,7 +43235,6 @@ 奴浪固法神通指雷雷滅虚空忍亭,nó rằng có phép thần thông chỉ lôi lôi diệt hư không nhẫn đừng 蘭群𠃩曲菊𠀧唐,lan còn chín khúc cúc ba đường 同同㗂󱲰𠲧它󰠓俸祝湄沙𣻢則娘,đùng đùng tiếng sấm dức đà vang bỗng chốc mưa sa sũng tấc nàng -便欺祖底防拮,tiện khi giỗ chạp để phòng cất đơm 𥙩𫯳翁老戈吝辰傕,lấy chồng ông lão qua lần thì thôi 琴堂𣈜𣎃從容筅𣦍󰑼節渃冲󰑼𢚸,cầm đường ngày tháng thong dong tên ngay là tiết nước trong là lòng 乙絲月老車𦀊赤绳,ắt tơ nguyệt lão xe dây xích thằng @@ -48463,7 +43264,6 @@ 𧵑時囷造吝朱,của thời khuôn tạo lần cho 𧐖𬑶吏吱䖳𨱽蝉𫋑𠶦𠰘吱𧕚歷𫩖,lươn ngắn lại chê trạch dài thờn bơn méo miệng chê trai lệch mồm 復遣左都督巄郡公武文添督率水軍以吏部有視郎壽林男楊湖爲督視分道討賊,Phục khiển Tả đô đốc Lũng quận công Vũ Văn Thiêm đốc suất thuỷ quân dĩ Lại bộ hữu thị lang Thọ Lâm nam Dương Hồ vi đốc thị phân đạo thảo tặc -𫢩些朱將軍𠫾,nay ta cho tướng quân đi 圖衾殮𠤆泥醜卒謹蹎𢬣頭𨃴辰傕,đồ khâm liệm chớ nề xấu tốt kín chân tay đầu gót thì thôi 毛燎尸耐血流,mao liệu thi nại huyết lưu 唐𨱽真馭㐌𨀛,đường dài chân ngựa dã chồn @@ -48471,7 +43271,6 @@ 大臣宗室宜郡公黎能謹不得志有詩寄𭁈阮文郎使󰁮兵誅惡黨,đại thần tông thất nghi quận công lê năng cẩn bất đắc chí hữu thi ký dữ nguyễn văn lang sử cử binh tru ác đảng 吏󰝡钱泊討󰉨六公,lại đem tiền bạc thảo rày lục công 譴𢚸𥒥𨫊𢧚孱𢧚漂,khiến lòng đá sắt nên sờn nên xiêu -祖秃𥒦怍耒,tổ xóc đĩa sợ rồi 五月令諸營奇類有竭節宣力功臣始終全功定為三次奏功論賞,ngũ nguyệt lệnh chư dinh cơ loại hữu kiệt tiết tuyên lực công thần thuỷ chung toàn công định vi tam thứ tấu công luận thưởng 明人大潰斬都司陳忠及士卒二千餘級獲馬百餘疋,minh nhân đại hội trảm đô ti trần trung cập sĩ tốt nhị thiên dư cấp hoạch mã bách dư sất 贈同母兄錦江王漴爲荘定大王次弟靖亮公,Tặng đồng mẫu huynh Cẩm Giang Vương Sùng vi Trang Định Đại Vương thứ đệ Tĩnh Lượng công @@ -48479,9 +43278,7 @@ 害㝵鎌𨬊兜朋,hại người gươm giáo đâu bằng 丿𦖑膉󱡴㗂鐘迻,phút nghe nách cửa tiếng chuông đưa 渃南㖂乱東西隊吝,nước nam dấy loạn đông tây đòi lần -𫳵𢧚謟佞讒坡傳𠁀,sao nên siểm nịnh gièm pha chuyện đời 𦊛皮𡻗屹䏾𡽫喑󰣑𧡊𤽗樵㐌細𥈶,tư bề chất ngất bóng non om sớm thấy ngươi tiều đã tới nom -冷台󰋇朝秋,lạnh lùng thay mấy chiều thu 漢未宗室相亂南人率宗室相聚爲兵以自衛故名宗兵,Hán vị tôn thất tương loạn Nam nhân suất tôn thất tương tụ vi binh dĩ tự vệ cố danh tông binh 帝親率諸將征山南地方至安謨駐營,đế thân suất chư tướng chinh sơn nam địa phương chí yên mô trú doanh 然願在者多願去者少,nhiên nguyện tại giả đa nguyện khứ giả thiểu @@ -48500,9 +43297,7 @@ 二十八日聖旨與南策上路至靈縣陶殼社社正故阮文調妻阮氏爲節婦聽給黄榜旌表門閭仍免子孫各十一人奉養,nhị thập bát nhật thánh chỉ dữ nam sách thượng lộ chí linh huyện đào xác xã xã chính cố nguyễn văn điều thê nguyễn thị vi tiết phụ thính cấp hoàng bảng tinh biểu môn lư nhưng miễn tử tôn các thập nhất nhân phụng dưỡng 烈烈誓誓芻蒲的腮,xẹt xẹt xẹ xẹ xô bồ điếc tai 十六日塟憲宗于建昌安陵,thập lục nhật táng hiến tông vu kiến xương an lăng -𨀈𠓨私室陳辞分明,bước vào tư thất trần từ phân minh 㝵連我𫳭坦如折丕,người liền ngã xuống đất như chết vậy -鎣爲穆懿王季弟涓爲翼恭王,doanh vi mục ý vương quý đệ quyên vi dực cung vương sùng âm sùng doanh âm ung 案群片冊篆群香,án còn phiến sách triện còn hương 𪅤𪅤㗚𦛌,kên kên rứt ruột 春正月陳嗣慶軍至朝東諸軍,Xuân chính nguyệt Trần Tự Khánh quân chí Triều Đông chư quân @@ -48511,7 +43306,6 @@ 於𨕭群固茹椿,Ở trên còn có nhà thung 聶𦗞𦖻呐忱,nhiếp ghé tai nói thầm 𪠞杜買丈夫忠孝,đi đỗ mới trượng phu trung hiếu -波𣾺,vẫy vùng bể khơi 咍文咍武𪰛用旦,hay văn hay võ thời dùng đến 嗔朱奴伐安南,xin cho nó phạt an nam 庚戌楊三哥六年漢隱帝承祐仍稱乾祐三年,Canh Tuất Dương Tam Kha lục niên Hán Ẩn Đế Thừa Hựu nhưng xưng Càn Hựu tam niên @@ -48525,7 +43319,6 @@ 𠫾爫役,đi làm việc 太師鄭檢以乂安人元郡公阮伯䮐爲總兵代守其地,Thái sư Trịnh Kiểm dĩ Nghệ An nhân Nguyên quận công Nguyễn Bá quýnh vi Tổng binh đại thủ kì địa 倉𢉽穭,thương kho lúa -燒𫥨買別脿𤷍旦欺奇𬲂別𣘃𥎁,thui ra mới biết béo gầy đến khi cả gió biết cây cứng mềm 𠀲時抯𠰘𠀲時𢯏𦢠,đứa thì vả miệng đứa thì bẻ răng 保衛,bảo vệ 魂𤍌車駕制外淎撑,hồn thiêng xa giá chơi ngoài vũng xanh @@ -48541,7 +43334,6 @@ 刑部尚書黎伯籌獨,Hình bộ thượng thư Lê Bá Trù độc 筆硏匪志弓橷平願,bút nghiên phỉ chí cung dâu bằng nguyền 維翰維城無分中外,duy hàn duy thành vô phân trung ngoại -包饒功料𣈘𣈗,bao nhiêu công liệu đêm ngày 𠄩更𥋳𥉮役茄爫咹,hai canh coi sóc việc nhà làm ăn 萬一為賊所獲則彼謂擒其皇子也安知其為,Vạn nhất vi tặc sở hoạch tắc bỉ vị cầm kì hoàng tử dã an tri kì vi 員外郎阮義長献三足六眸龜,Viên ngoại lang Nguyễn Nghĩa Trường hiến tam túc lục mâu quy @@ -48549,19 +43341,15 @@ 痗󱖺𨀛真拱闷朝,mỏi gối chồn chân cũng muốn trèo 钱𫧟𫽄𬥓𬥓𠀧𨑮銅,tiền rưỡi không bán bán ba mươi đồng 其所獲妻子帝悉遣還,kì sở hoạch thê tử đế tất khiển hoàn -𠸦朱妬奇肝月老,khen cho đó cả gan nguyệt lão -城南,sớm về thành nam 船难𠬠隻扵𠁀,thuyền nan một chiếc ở đời 𧓅𰲾坦𡳪徐低𠰚,nòng nọc đứt đuôi từ đấy nhỉ 鉦鐄俸㐌熾西特𣈗󰅹別固𣈗𧘇傕,chiêng vàng bóng đã xế tây được ngày nào biết có ngày ấy thôi 塘昂𡉦熄𫽄𧵆埃𠫾,đường ngang ngõ tắt chẳng gần ai đi 云仙嘆哭我陵,vân tiên than khóc ngã lăn 󰞿㛪駡女調欣舌,anh em mựa nỡ điều hơn thiệt -甲寅九年,giáp dần cửu niên tống thiệu hi ngũ niên 稍似滄溟潾海蜡永懷朱鳥奠炎神,S��o tự thương minh lân hải chá Vĩnh hoài chu điểu điện viêm thần 群臣上尊號曰廣仁崇孝文武皇帝廟號神宗,quần thần thượng tôn hiệu viết quảng nhân sùng hiếu văn vũ hoàng đế miếu hiệu thần tông 初太史時亨太祝白圭同挾技術出入諸大臣家便侫辨給巧於媚悅大臣咸親昵之以為多才能,sơ thái sử thì hanh thái chúc bạch khuê đồng hiệp kĩ thuật xuất nhập chư đại thần gia tiện nịnh biện cấp xảo ư mị duyệt đại thần hàm thân nật chi dĩ vi đa tài năng -𣎃𠬠𢆥甲辰𠫾外國,tháng một năm giáp thìn đi ngoại quốc 𡨸斈𣈜初涓歇樣,chữ học ngày xưa quên hết dạng 爫辰昌𮌱昌𦠳排𫥨,làm thì xương sống xương sườn bày ra 天下将謂予怯萬一北虜侵軼則吾将何特遂厥意親征,thiên hạ tướng vị dư khiếp vạn nhất bắc lỗ xâm dật tắc ngô tướng hà đặc toại quyết ý thân chinh @@ -48569,7 +43357,6 @@ 花㵢蔓莫別󰑼𧗱兜,hoa trôi man mác biết là về đâu 登選安勇黄梅人,đăng tuyển yên dũng hoàng mai nhân 𠬠車𥪝𡎝紅塵如𠖤,một xe trong cõi hồng trần như bay -是凶荒民多為盗王侯家奴尤甚,thị tuế hung hoăng dân đa vi đạo vương hầu gia nô vưu thậm 黎明統領官富郡公鄭根親提大兵登勇决山整排陣勢堂堂耀威震武相機分差接戦,lê minh thống lĩnh quan phú quận công trịnh căn thân đề đại binh đăng dũng quyết sơn chỉnh bài trận thế đường đường diệu uy chấn vũ tướng cơ phân sai tiếp chiến 𢘮恨胡𡎥花𨅸雪,rắp hẹn hò ngồi hoa đứng tuyết 封其長子汪爲朗郡公次子黄爲夏溪侯使領兵討賊,phong kì trưởng tử uông vi lãng quận công thứ tử hoàng vi hạ khê hầu sử lĩnh binh thảo tặc @@ -48578,7 +43365,6 @@ 爾無四隅爲我小恙俾我爲截幡斷節之計用屠尔國悔其焉追矧,Nhĩ vô tứ ngung vi ngã tiểu dạng tỉ ngã vi tiệt phan đoạn tiết chi kế dụng đồ nhĩ quốc hối kì yên truy thấn 兹臣主無莫氏之罪而反受莫氏之職此何義也願陛下察之,Tư thần chủ vô Mạc thị chi tội nhi phản thụ Mạc thị chi chức thử hà nghĩa dã nguyện bệ hạ sát chi 核同博核釰輪刀朋湄朋迷,cây đòng bác cây gươm luân đao bằng mưa bằng mây -順和𨤰沛争伶咍兜,thuận hoà nhẽ phải tranh giành hay đâu 𬉵奥帶鞋帽昂㐱咍𪜀𠀲昆󱏰,mặc áo đai hài mũ ngang chỉn hay là đứa con trai 罾肢共布張𪡔,tăng chi gọng vó giương ra 𠀧生歐罕緣𡗶之低,ba sinh âu hẳn duyên trời chi đây @@ -48591,7 +43377,6 @@ 令十二承宣勘管内山川險易古今事迹畫圖詳註送户部作地理輿圖,lệnh thập nhị thừa tuyên khám quản nội sơn xuyên hiểm dị cổ kim sự tích hoạ đồ tường chú tống hộ bộ tác địa lí dư đồ 󰜋刀寃孽𢴑𦀊風塵,Một dao oan nghiệt dứt dây phong trần 𠫾賖󱳮女仕眞吝橘典𧵆厨几耶州,đi xa lo nữa sẩy chân lẩn quất đến gần chùa kẻ gia châu -渃溟溟練練掉戈納納命,rén rén chèo qua nép nép mình 𨕭鞍娘拱𠳚情讀耒買𠽖𠄩生阻𧗱,trên yên nàng cũng gửi tình đọc rồi mới giục hai sinh trở về 南自李琢侵擾而羣蠻焉患殆將十年至是始平,nam tự lí trác xâm nhiễu nhi quần man yên hoạn đãi tương thập niên chí thị thuỷ bình 科目仕官之正途正途開則真儒出,Khoa mục sĩ quan chi chính đồ chính đồ khai tắc chân nho xuất @@ -48610,25 +43395,19 @@ 世宗毅皇帝進御中都爾父謹義公賛尚父平安王日參國政計安天下績紀旂常,thế tông nghị hoàng đế tiến ngự trung đô nhĩ phụ cẩn nghĩa công tán thượng phụ bình an vương nhật tham quốc chính kế an thiên hạ tích kỷ kì thường 十九日大赦,Thập cửu nhật đại xá 𥙩𠅜歌屯𥪞几𢄂,lấy lời ca đồn trong kẻ chợ -房文垠吏𠬠間𭓇行,phòng văn ngăn lại một gian học hành -払經史朱明,chàng kinh sử cho minh 阮荗常從光紹帝回清華及光紹帝為登庸所逼荗竄身回京待罪,nguyễn mậu thường tòng quang thiệu đế hồi thanh hoa cập quang thiệu đế vị đăng dung sở bức mậu thoán thân hồi kinh đãi tội 謹魚娘買䜹浪,Ngần ngừ nàng mới thưa rằng 是日两道並進,Thị nhật lưỡng đạo tịnh tiến 初太祖之平賊也㱕化鎮父道僞府同知季容不服將家属亡入雲南,sơ thái tổ chi bình tặc dã quy hoá trấn phụ đạo nguỵ phủ đồng tri quý dung bất phục tương gia thuộc vong nhập vân nam 𡗶爫之極閉𡗶,Trời làm chi cực bấy trời -󰯿󰯿几意渚𧗱几恪吏󱮶,kẻ ấy chửa về kẻ khác lại sang 𠊛蓮馭几𢺺袍,Người lên ngựa kẻ chia bào 爫凶杯𤢿𠄩𡥵𢯰劎灵劎防筭鉆頭,làm hung bối rối hai con rút gươm linh kiếm phòng toan chém đầu -瓊学進細𡗋,quỳnh học tấn tới lắm 咍𪜀,hay là 六翁𠓨准役堂𡎢衝,lục ông vào chốn dịnh đường ngồi xong 工命㐌冷拙唏拯群,trong mình đã lạnh chút hơi chẳng còn 𤤰傳天下旦朱公主挸𫯳,vua truyền thiên hạ đến cho công chúa kén chồng 底𢚸時負𬌓𢚸貝埃,Để lòng thì phụ tấm lòng với ai 若沛昆󱏰時局昌某泊和吏󰪀,nhược phải con trai thì cục xương màu bạc và lại nặng -麻娄買年孛包𬼀菩蕯󰀎,mà chưng sau mới nên bụt bao nhiêu bồ tát ấy -台丿㐌塊滝求,hay phút đã khỏi sông cầu 登瀛退兵固守,Đăng Doanh thoái binh cố thủ 奇𢆥𦥃󱟽𫽄餘銅󰅹,cả năm đến cuối chẳng dư đồng nào 孛舍城市𡶀𦍛棱瓊,bụt xá thành thị núi dường rừng quỳnh @@ -48637,15 +43416,11 @@ 康康蔑節駢鐄𥒥𮢶底代代路𥮋絹,khăng khăng một tiết bền vàng đá tạc để đời đời lọ thẻ quyên 弋又遣揵爲陽稷代融爲太守,dặc hựu khiển kiện vi dương tắc đại dung vi thái thú 澄杜在營中,Trừng Đỗ tại doanh trung -察如枉才淑女,xét như uổng tài thục nữ 捐呈體枕迻錢蹎它𥒥的𢬣連捽󱬘,quên trình thẻ chậm đưa tiền chân đà đá đít tay liền tuốt roi -一𠬠,nhất một 脅邊胸,hiếp bên hông 憲宗睿皇帝󰏲式典章正四方綱紀之則,hiến tông duệ hoàng đế kê thức điển chương chính tứ phương cương kỷ chi tắc -乙未天感至寳二年,ất mùi thiên cảm chí bảo nhị niên tống thuần nhị niên 云仙󰠃妸小童移蹎,vân tiên cùng gã tiểu đồng dời chân 又使廣郡公范篤領水軍及督諸降将阮倦等戰船十餘隻㨿上流自有執江至金盃江徃來爲掎角之勢,Hựu sử Quảng quận công Phạm Đốc lĩnh thuỷ quân cập đốc chư hàng tướng Nguyễn Quyện đẳng chiến thuyền thập dư chích cứ thượng lưu tự Hữu Chấp giang chí Kim Bôi giang vãng lai vi ỷ giốc chi thế -𩟡𡗋,nhớ bằng đói lắm 黎桓感景𩈘𣈙爫清,lê hoàn cám cản mặt rày làm thinh 奉詔還之,phụng chiếu hoàn chi 其神祠今在盛光坊耤田東西,Kì thần từ kim tại Thịnh Quang phường tịch điền đông tây @@ -48655,7 +43430,6 @@ 其地空虚,Kì địa không hư 󱝙离謁实可伤,sống lìa ắt thực khả thương 十二月命太傅黎列太副黎榴太保黎凌領諸兵分道擊琴,thập nhị nguyệt mệnh thái phó lê liệt thái phó lê lựu thái bảo lê lăng lĩnh chư binh phân đạo kích cầm -客固迻朱𠬠莰茶醝󰅹固辨味花,khách có đưa cho một khóm chè say nhè nào có biện mùi hoa 些辰仁義渚乱单,ta thìn nhân nghĩa chớ loàn đan 賴有蘇憲誠素有權位受託孤之寄盡心調護大噐不動天下㱕心必有嘉猷嘉謀入吿我后矣,Lại hữu Tô Hiến Thành tố hữu quyền vị thụ thác cô chi ký tận tâm điều hộ đại khí bất động thiên hạ quy tâm tất hữu gia du gia mưu nhập cáo ngã hậu hĩ 乃命兵部尙書國子監司業兼史舘都總裁臣武瓊𪮙越鑑通考述自洪庞氏至十二使君列為外紀自丁先皇至國朝太祖髙皇帝大定之初年着為本紀凡二十六卷,Nãi mệnh Binh bộ Thượng thư Quốc tử giám Tư nghiệp kiêm Sử quán đô tổng tài thần Vũ Quỳnh soạn Việt Giám Thông Khảo thuật tự Hồng Bàng thị chí Thập nhị sứ quân liệt vi ngoại kỉ tự Đinh Tiên Hoàng chí Quốc triều Thái Tổ Cao Hoàng Đế đại định chi sơ niên trước vi Bản kỉ phàm nhị thập lục quyển @@ -48684,34 +43458,27 @@ 位至隆至重謀是訓是行,Vị chí long chí trọng mưu thị huấn thị hành 帝深憾之,Đế thâm hám chi 𤁕他咹默󰬮荣呐唭,thướt tha ăn mặc vẻ vang nói cười -之調悴花𪬡,chi điều liễu tủi hoa hờn 夏四月十三日起復杜絪仍禮部右侍郎翰林院侍讀參掌翰林院事以絪丁母󰪽始服闋故也,Hạ tứ nguyệt thập tam nhật khởi phục Đỗ Nhân nhưng Lễ bộ Hữu thị lang Hàn lâm viện thị độc Tham chưởng Hàn lâm viện sự dĩ Nhân đinh mẫu ưu thuỷ phục khuyết cố dã 庄除𦧘㹥𦧘𬌥,chẳng chừa thịt chó thịt trâu -根固多朋芙蓉拭粉拾,căn có da bằng phù dung hằng xức phấn sáp 高皇帝乞依洪武三年貢例明帝反福不從,cao hoàng đế khất y hồng vũ tam niên cống lệ minh đế phản phúc bất tòng 爫之㐌倍㖔哰,làm chi đã vội xôn xao 朕即位之初任仁為政得賢迤佐治功,Trẫm tức vị chi sơ nhậm nhân vi chính đắc hiền dĩ tá trị công -生𡥵𫥨悶𢧚𠊛,sinh con ra muốn nên người 第五隊麟郡公何壽禄世郡公吳景祐等同總督粮兵為後軍,Đệ ngũ đội Lân quận công Hà Thọ Lộc Thế quận công Ngô Cảnh Hựu đẳng đồng tổng đốc lương binh vi hậu quân 𠳨媄𡜤浪𢷣𫨩𫨩,hỏi mẹ đĩ rằng dở hay hay 𪀄黄鳥蒸𫅫典杜蒸㯲𣘃所㗂呌󱋽󱋽,chim hoàng điểu chưng bay đến đỗ chưng khóm cây thửa tiếng kêu oang oang 上見皇太后乘船有太子隨侍上馳輕舟而至更服登舟還天派行殿,thượng kiến hoàng thái hậu thừa thuyền hữu thái tử tuỳ thị thượng trì khinh chu nhi chí cánh phục đăng chu hoàn thiên phái hành điện 帝念阮然之恩酧之金幣可也授之行遣,đế niệm nguyễn nhiên chi ân thù chi kim tệ khả dã thụ chi hành khiển 𠲖咍仍胣非常易𢲛𦜞𣷭坤量底滝,e thay những dạ phi thường dễ dò rốn bể khôn lường đáy sông -󰅒苔㐌,nay đày đã no kỳ 小童本庒別坤,tiểu đồng vốn chẳng biết khôn 丿兜㐌細府堂,phút đâu đã tới phủ đường 澆漓之習,kiêu li chi tập 户終𦋦饬𢩾爲,họ chung ra sức giúp vì -富貴庒貪清似渃,phú quý chẳng tham thanh tựa nước 空埃如身𡥵蚰,không ai như thân con rùa 昆塘無岸最音音,con đường vô ngạn tối om om -𦋦朝恪𧘇如羕𢜝些,ra chiều khác ý như dường sợ ta 帝親詣景灵宮祈雨,đế thân nghệ cảnh linh cung kì vũ 花怒箕貝濯泉拱碎,hoa nô kia với trạc tuyền cũng tôi 庄羅拯昂󱅒賒𩧍,chăng là chẳng ngang rong xa ruổi 盤泊𢚸閑丐橘茶,bàn bạc lòng nhàn cái quýt chè -英㛪義𨱽,anh em nghĩa dài 氷命輦𠓀臺粧叙情,băng mình lén trước đài trang tự tình 帝以梁如鵠舉陳季暄非其人,Đế dĩ Lương Như Hộc cử Trần Quý Huyên phi kì nhân 如以莫登庸有罪投降未可輕授爵士伊孫莫福海見今待命倘家務宥或可别與都護總管等項各色如漢唐故事每年行廣西布政司頒給大統曆日令赴鎮南䦕祇領先年所缺貢儀查照補足以後年分照舉行,như dĩ mạc đăng dung hữu tội đầu hàng vị khả khinh thụ tước sĩ y tôn mạc phúc hải kiến kim đãi mệnh thảng gia vụ hựu hoặc khả biệt dữ đô hộ tổng quẩn đẳng hạng các sắc như hán đường cố sự mỗi niên hành quảng tây bố chính ti phân cấp đại thống lịch nhật lệnh phó trấn nam quan chỉ lĩnh tiên niên sở khuyết cống nghi tra chiếu bổ túc dĩ hậu niên phân chiếu cử hành @@ -48719,14 +43486,11 @@ 從尼谷特皮欣舌渚易平埃旦買都,tuồng này cốc được bề hơn thiệt chưa dễ bằng ai đắn với đo 典𦝄秋吏𢫣梂戈滝,đến trăng thu lại bắc cầu sang sông 醜分時𩂶打碑廚薦福,xấu phận thời sét đánh bia chùa tiến phúc -如𧏵落𬠌如,như rồng lạc nạ 盖帝於夫婦之道不正故其臣子效之也,Cái Đế ư phu phụ chi đạo bất chính cố kì thần tử hiệu chi dã 笑两路之援兵張螳臂以當輙𡸈不愚欤,Tiếu lưỡng lộ chi viện binh trương đường tí dĩ đương triếp khởi bất ngu dư -故𢶸咹𥸷𥸷吏孔,cố đấm ăn xôi xôi lại hỏng 些辰𥙩幅像尼,ta thì lấy bức tượng này 先是崇賢侯夫人杜氏懷娠至是產難,tiên thị sùng hiền hầu phu nhân đỗ thị hoài thần chí thị sản nan 體國忘家者少瘝官曠職者多舍富移貧罔悛舊惡貪財黷貨尚踵前非,thể quốc vong gia giả thiểu quan quan khoáng chức giả đa xả phú di bần võng thuân cựu ác tham tài độc hoá thượng chủng tiền phi -𫢩當𣇊争詩鍾鼎,nay đương bữa tranh thi chung đỉnh 大勳劳於開國之時宜饒死罪,đại huân lao ư khai quốc chi thời nghi nhiêu tử tội 紇𧍍礼𧗱泖娘媚珠,hạt trai lấy về máu nàng mỵ châu 𨷑𩈘𣄇𧷺買世間,mở mặt vuông tròn với thế gian @@ -48736,7 +43500,6 @@ 󰊄光𩄲淨請台,gió quang mây tạnh thảnh thơi 信啉𠄩字天堂巴噅坦𤞦呂廊工夫,tin lầm hai chữ thiên đường bơ vơ đất mọi lỡ làng công phu 然以宦官不識字為行遣亦非也,nhiên dĩ hoạn quan bất thức tự vi hành khiển diệc phi dã -埃𢀭𠄩𣱆包,ai giầu hai họ bao 爫朱絆旦具員𫅷,làm cho bận đến cụ viên già 寒暄皮𣴓每皮𧵆賒,Hàn huyên vừa cạn mọi bề gần xa 壬午十二年宋嘉十五年,Nhâm Ngọ thập nhị niên Tống Gia thập ngũ niên @@ -48759,7 +43522,6 @@ 相公󰜋𪨀劔灰,tướng công một chút hiếm hoi 二月帝遣使如明,Nhị nguyệt đế khiển sứ như Minh 沕𣌋𣌉碎博共饒,vẫn sớm khuya tôi bác cùng nhau -文人士子𧵆賖,văn nhân sĩ tử gần xa 阮士興奏保樂州被擄掠事,nguyễn sĩ hưng tấu bảo lạc châu bị lỗ lược sự 淩淩𢷀歇𢚸塵芻潙世俗󰋇吝幅湯,lâng lâng giũ hết lòng trần so vời thế tục mấy lần bậc thang 遷子克樞密使列明字秩冠七粱㓂,thiên tử khắc khu mật sứ liệt minh tự trật quán thất lương khấu @@ -48782,7 +43544,6 @@ 秋八月定軍籍汰出老劣以壮者充補,thu bát nguyệt định quân tịch thải xuất lão liệt dĩ tráng giả sung bổ 暠聞之乃分道使潘乙自青威寶陀而進,cảo văn chi nãi phân đạo sử phan ất tự thanh oai bảo đà nhi tiến 歆群隘北𣋽𧗱城南,hôm còn ải bắc sớm về thành nam -國公太國公安郡公瑞郡公及裨将二十餘人斬󰱐賊馘二千二百九十八顆收󰱐船艘噐械不可勝數俘󰱐賊将豪郡公等數人,quốc công thái quốc công an quận công khuyết danh dĩ hạ thuỵ quận công cập tì tướng nhị thập dư nhân trảm hoạch tặc quắc nhị thiên nhị bách cửu thập bát khoả thu hoạch thuyền sưu khí giới bất khả thăng sổ phu hoạch tặc tướng hào quận công khuyết danh đẳng sổ nhân 弹󰜏体󰀎𧡊歐󰜋𠊛,Đàn bà thể ấy thấy âu một người 六月莫使南道将阮倦領兵侵掠乂安,Lục nguyệt Mạc sử Nam đạo tướng Nguyễn Quyện lĩnh binh xâm lược Nghệ An 封兄天澤為恭信王,phong huynh thiên trạch vi cung tín vương @@ -48795,7 +43556,6 @@ 初帝本無取國之意,sơ đế bản vô thủ quốc chi ý 冬十月十五日明遣正使刑部郎中陳金副使行人司行人郭仲南來告立皇太子并賜綵幣,Đông thập nguyệt thập ngũ nhật Minh khiển chánh sứ Hình bộ lang trung Trần Kim phó sứ Hành nhân ti hành nhân Quách Trọng Nam lai cáo lập Hoàng thái tử tịnh tứ thái tệ 䒹蘭𦬑𫏾𡑝㐌𢲨,chồi lan nở trước sân đã hái -𡞕𫯳󱋓酢󱋓酬扒,vợ chồng chén tạc chén thù 𡧲塘坦挭相思,Giữa đường đứt gánh tương tư 要䜹𠳐𠹾𠓀𡑝雷霆,yếu thơ vâng chịu trước sân lôi đình 眞跕懷,chân chụm hoài @@ -48820,7 +43580,6 @@ 時皇太子監國昭文大王日燏宜武侯國秀領左右聖翊軍留守,Thời Hoàng thái tử giám quốc Chiêu Văn Đại Vương Nhật Duật Nghi Võ hầu Quốc Tú lĩnh tả hữu Thánh Dực quân lưu thủ 髙關,Cao quan 𣈜𫢩𡥵丐𢀲寅󱯙茹拱㐌𨑮分調𢧚,ngày nay con cái lớn dần cửa nhà cũng đã mươi phần đều nên -渴渃,đời con khát nước 姑芇㦖卒吟朱𢪊,cô nào muốn tốt ngâm cho kỹ 以東道東知簿籍阮叔惠為門下右納言太史令裴時亨為參議政事,Dĩ Đông đạo đông tri bạ tịch Nguyễn Thúc Huệ vi Môn hạ hữu nạp ngôn Thái sử lệnh Bùi Thì Hanh vi Tham nghị chính sự 渃称蔑号𢆥餘𠄩𠦳,nước xưng một hiệu năm dư hai ngàn @@ -48831,20 +43590,15 @@ 摱󱋓翁刘斈醒醝,mượn chén ông lưu học tỉnh say 斗,đấu 乘機𨇍𨀈𦋦𠫾,Thừa cơ lẻn bước ra đi -悲𣉹情咳爫牢咳情,bây giờ tình hỡi làm sao hỡi tình -沒昆𡛔卒冷,nhà ấy sinh được một con gái tốt lành 月吟㟴花欺夏細,nguyệt ngậm ngùi hoa khi hè tới 大越史記外紀全書卷之一終,đại việt sử ký ngoại kỷ toàn thư quyển chi nhất chung 祭耒吏𠳨𭛣𠸗於茄,tế rồi lại hỏi việc xưa ở nhà -𠃣𡗶庒負𢚸埃,ắt trời chẳng phụ lòng ai 没祝戈工腮,một chốc qua trong tai 鐘捧󰡎古道賢碎,chuông bòng dưới cổ đạo hiền tôi 贈興讓王國顙為太尉,Tặng Hưng Nhượng Vương Quốc Tảng vi Thái Uý 時日禮以少尉陳吾郎用事不知吾郎與帝同謀,Thời Nhật Lễ dĩ Thiếu uý Trần Ngô Lang dụng sự bất tri Ngô Lang dữ Đế đồng mưu 扒娘侍晏󰡎幔,bắt nàng thị yến dưới màn -以通侯黎人澍爲行軍督𬋩入内大司馬領前後左右四衛兼知新衛軍事,dĩ thông hầu lê nhân chú âm chú vi hành quân đốc quản nhập nội đại tư mã lĩnh tiền hậu tả hữu tứ vệ kiêm tri tân vệ quân sự 淡仙娘意,đạm tiên nàng ấy -雪霜𢢆几𠫾𧗱,tuyết sương thẹn kẻ đi về 献捷于太廟,hiến tiệp vu thái miếu 及歸黄親送之,Cập quy Hoàng thân tống chi 其臣䏻代軍行政如此順也,kì thần năng đại quân hành chính như thử thuận dã @@ -48854,10 +43608,8 @@ 身㛪如𬌓𫄉桃拂披𡧲𢄂別𠓨𢬣,thân em như tấm lụa đào phất phơ giữa chợ biết vào tay 鈴釘岳馭冬冬,đinh linh nhạc ngựa rung rung 秋七月帝御含光殿觀兢舟,Thu thất nguyệt đế ngự Hàm Quang điện quan cạnh chu -蛦蒙𧋟哏真𬌥𤙭,du di mòng muỗi cắn chân trâu bò 令禮部僃榜諸王公侯伯駙馬内外文武百官儒吏軍色民人等照所用冠服制樣遵行,lệnh lễ bộ bị bảng chư vương công hầu bá phò mã nội ngoại văn vũ bá quan nho lại quân sắc dân nhân đẳng chiếu sở dụng quan phục chế dạng tuân hành 磨羅埋戈,ma là mài qua -買台𡽫渃車𣾺,mới hay non nước xa khơi 太師畧陛連奏,thái sư trước bệ liền tâu 寬寬歌曲毛毛管絃,khoan khoan ca khúc mau mau quản huyền 生浪洞鎖原封,sinh rằng động khóa nguyên phong @@ -48869,7 +43621,6 @@ 谷城南𦫼蔑間奴渃㕵少𩚵咹,góc thành nam lều một căn no nước uống thiếu cơm ăn 民有愬者帝不付之有司召威簡以狀示之論曰朕不付吏治者辱先皇嬪御也,dân hữu tố giả đế bất phó chi hữu ti triệu uy giản dĩ trạng thị chi luận viết trẫm bất phó lại trị giả nhục tiên hoàng tần ngự dã 立景統二年己未科,Lập Cảnh Thống nhị niên Kỷ Mùi khoa -本聀拱矇浪役𡢐欺察吏仕爫朱本聀固体𥙩丐制度寛洪𦓡答吏𢚸信𢚁𧵑民眾越南対𠇍本聀,bản chức cũng mong rằng việc sau khi xét lại sẽ làm cho bản chức có thể lấy cái chế độ khoan hồng mà đáp lại lòng tin cậy của dân chúng việt nam đối với bản chức 從之花貸香乘,Tuồng chi hoa thải hương thừa 󱳁户趙麻爫𤤰,đuổi họ triệu mà làm vua 𢚸芇紅用𧺀淶𫽄𤴬,Lòng nào hồng rụng thắm rời chẳng đau @@ -48879,7 +43630,6 @@ 閉𥹰渧𣷭摸金,bấy lâu đáy bể mò kim 催催㐌默𠓨𫒥󰝸差,Thôi thôi đã mắc vào vành chẳng sai 鬪碑初𫏾固𩦓恾,dấu bia xưa trước có mở mang -欺招韻賦欺盘藝文,khi gieo vần phú khi bàn nghề văn 先是偽建國公起兵㨿建昌府築土壘于江東岸上自延河武仙下至真定各縣,tiên thị nguỵ kiến quốc công khởi binh cứ kiến xương phủ trúc thổ luỹ vu giang đông ngạn thượng tự diên hà vũ tiên hạ chí chân định các huyện 𠃣浪𥙩襖纀𦷾,ít rằng lấy áo bọc đấy 𠄼辰𨑮𪽗咍庒著沒𣎃堆吝固拱空,năm thì mười họa hay chăng chớ một tháng đôi lần có cũng không @@ -48895,7 +43645,6 @@ 侍郎春陽伯阮名世爲户部左侍郎工部右侍郎禮川伯阮克寬爲刑部左侍郎御史󰱑僉都御史芳泉伯阮惟時爲副都御史,thị lang xuân dương bá nguyễn danh thế vi hộ bộ tả thị lang công bộ hữu thị lang lễ xuyên bá nguyễn khắc khoan vi hình bộ tả thị lang ngự sử đài thiêm đô ngự sử phương tuyền bá nguyễn duy thì vi phó đô ngự sử 唏殘特体㭲枌󰑼埋,Hơi tàn được thấy gốc phần là may 宗統,tông thống -岸𣘃披𦑃,ngàn cây phơi cánh phượng 帝継命黎銀黎盃黎文安等将戦船七十艘浮海直抵其地及得弩信遂乘勝擊新平順化等處,Đế kế mệnh Lê Ngân Lê Bôi Lê Văn An đẳng tương chiến thuyền thất thập sưu phù hải trực để kì địa cập đắc Nỗ tín toại thừa thắng kích Tân Bình Thuận Hoá đẳng xứ 吒𫅷仍想媄𫅷仍𬂙,cha già những tưởng mẹ già những trông 黎文休曰夫古人所謂瑞者以得贒與豊年外此不足爲瑞也,Lê Văn Hưu viết Phù cổ nhân sở vị thuỵ giả dĩ đắc hiền dữ phong niên ngoại thử bất túc vi thuỵ dã @@ -48903,7 +43652,6 @@ 扲𦀊庄攎𥾾𠓨自然,Cầm dây chẳng lựa buộc vào tự nhiên 娘時𨅸揨軒西,Nàng thì đứng tựa hiên tây 𠀧秋論吏𠬠𣈜𨱽稽,ba thu giọn lại một ngày dài ghê -典欺嫁半時些蹺𫯳,đến khi gả bán thì ta theo chồng 於今年會集軍期差使軍人私役及餘放回家追錢入己請寘於法以警其餘,ư kim niên hội tập quân kì sai sứ quân nhân tư dịch cập dư phóng hồi gia truy tiền nhập kỷ thỉnh trí ư pháp dĩ cảnh kì dư 𨅹𨖲𣘃楔姅𣈗埃爫咮悴𢚸𡮠楔喂,trèo lên cây khế nửa ngày ai làm cho tủi lòng mày khế ơi 初錦江縣明决社匠人武如蘇即名都鴈於家以薕構成百屋脊大殿至是以此圖進勸帝構作之,Sơ Cẩm Giang huyện Minh Quyết xã tượng nhân Vũ Như Tô Tức danh Đô Nhạn ư gia dĩ liêm cấu thành bách ốc tích đại điện chí thị dĩ thử đồ tiến khuyến đế cấu tác chi @@ -48922,14 +43670,12 @@ 悭𡀢時拱㝵些常情,Ghen tuông thì cũng người ta thường tình 時帝無寺故多立皇后及宫人設醮以禱之,thời đế vô tự cố đa lập hoàng hậu cập cung nhân thiết tiếu dĩ đảo chi 󰘇𧯄𤝞白細𧵆,cửa hang chuột bạch tới gần -𤯩𣩂疾,sống chết tật 十二月吏部右侍郎,thập nhị nguyệt lại bộ hữu thị lang 󰂇油觧結旦調,VÍ DÙ giải kết đến điều 生痛心疾首者垂十餘年嘗膽卧薪者盖非一日,sinh thống tâm tật thủ giả thuỳ thập dư niên thưởng đảm ngoạ tân giả cái phi nhất nhật 前朝百局副掌止於八品今陞六品有爵至衣緣者,Tiền triều bách cục phó chưởng chỉ ư bát phẩm kim thăng lục phẩm hữu tước chí y duyên giả 臼漏𫈨𫉸包𣉹臼𣩂𤌍㘨粓󰐯迻臼𫥨垌,cậu lậu ráy cà bao giờ cậu chết thổi nồi cơm nếp đưa cậu ra đồng 帝為之惻然命中書刪定律令參酌時世之所適用者敘其門類編其條貫别為一代刑書使觀者易知,Đế vị chi trắc nhiên mệnh Trung thư san định luật lệnh tham chước thời thế chi sở thích dụng giả tự kì môn loại biên kì điều quán biệt vi nhất đại Hình thư sử quan giả dị tri -恄忠直醝迷讒嚀,ghét trung trực say mê sờm nịnh 󰜏骨打󱁕竜踪𧿆𨕭𧿆𫴋𡥵蜂咄󱠑,bà cốt đánh trống long tong nhảy lên nhảy xuống con ong đốt l 陳七事一曰順陰陽以召和氣,trần thất sự nhất viết thuận âm dương dĩ triệu hoà khí 爫朱朱𤵺朱迷,Làm cho cho mệt cho mê @@ -48938,15 +43684,12 @@ 先皇帝,Tiên Hoàng Đế 𪮔𥹸,rắc bột 年五十八文體蹉跌以不入󰱇,Niên ngũ thập bát văn thể tha điệt dĩ bất nhập tuyển -𫃸和沛蔑堆欺,nối tông họa phải một đôi khi -眉,mi 斬國子監生黎子昱妻子田産没官,trảm quốc tử giám sinh lê tử dục thê tử điền sản một quan 女苔墮𥘷強寃酷𫅷,nỡ đày đoạ trẻ càng oan khốc già 公始悟遂令碩郡歸營自整兵馬回駐于寧江,công thuỷ ngộ toại lệnh thạc quận quy doanh tự chỉnh binh mã hồi trú vu ninh giang 𤞻威獴孟群𦣰櫃鹤唿𪀄坤沛於篭,hùm oai muông mạnh còn nằm cũi hạc hót chim khôn phải ở lồng 以諒山路安撫使裴擒虎為御史中丞以其劾黎察也,dĩ lạng sơn lộ an phủ sứ bùi cầm hổ vi ngự sử trung thừa dĩ kì hặc lê sát dã 穭𥼕,lúa lép -呐浪拱伴書生,nói rằng cũng bạn thư sinh 民閑蒸碌碌,dân hèn chưng lóc lóc 仍羅𢝙傳内堂廳外俸固𠄩撞報信,những là vui chuyện nội đường sảnh ngoài bỗng có hai chàng báo tin 乙未十五年元至正十五年春二月茶鄕聖主山崩,Ất Mùi thập ngũ niên Nguyên Chí Chính thập ngũ niên xuân nhị nguyệt Trà Hương Thánh Chúa sơn băng @@ -48961,8 +43704,6 @@ 也繼今為我子孫當知此制之行出於不得已法式一定恪宜持循勿是一以之聰明妄擬先朝而改作顛覆典刑以陷于不孝之地為之臣輔亦當恪守常憲永弼乃后俾紹前烈其永無愆敢有妄引前制妄議一官一職委是奸逆之臣紊亂成憲棄市不令家属𭛁去邉遠以明爲臣不忠之罪庶幾萬世之後知夫創制立法之意有在矣其制以皇宗列爵為始親王則皇子受封以府為號如建興府日建興王之類是也,dã Kế kim vi ngã tử tôn đương tri thử chế chi hành xuất ư bất đắc dĩ pháp thức nhất định khác nghi trì tuần vật thị nhất dĩ chi thông minh vọng nghĩ tiên triều nhi cải tác điên phú điển hình dĩ hãm vu bất hiếu chi địa vi chi thần phụ diệc đương khác thủ thường hiến vĩnh Bật nãi hậu tỉ thiệu tiền liệt kì vĩnh vô khiên cảm hữu vọng dẫn tiền chế vọng nghị nhất quan nhất chức uỷ thị gian nghịch chi thần vặn loạn thành hiến khí thị bất lệnh gia thuộc phát khứ biên viễn dĩ minh vi thần bất trung chi tội thứ cơ vạn thế chi hậu tri phu sáng chế lập pháp chi ý hữu tại hĩ kì chế dĩ hoàng tông liệt tước vi thuỷ thân vương tắc hoàng tử thụ phong dĩ phủ vi hiệu Như kiến Hưng phủ nhật kiến Hưng vương chi loại thị dã 五月慶成永光殿重修故也,Ngũ nguyệt khánh thành Vĩnh Quang điện trùng tu cố dã 巾𣓿汔淚渚滇,khăn lau ngật lệ chứa chan -曲琴𠫾𨁥𠄼宮,khúc cầm đi đủ năm cung -懷胎欣没𢆥𡗶,hoài thai hơn một năm giời 生時𨄹𨀈𡑝桃倍𦋦,Sinh thì dạo BƯỚC sân đào vội ra 癸丑二十四年明弘治六年,Quý Sửu nhị thập tứ niên Minh Hoằng Trị lục niên 占人進物,chiêm nhân tiến vật @@ -48977,8 +43718,6 @@ 群𡗉女𡗋牢它托朱,Còn nhiều nợ lắm sao đà thác cho 𥙩勾運命𢣧寅𢖵傷,Lấy câu vận mệnh khuây dần nhớ thương 漢髙祖,Hán Cao Tổ -四日當道土官衛󰒂侯宋時照将兵攻破僞莫斬得僞扶勝侯𭁈徒黨馘十五顆󰱐馬一匹其噐械不勝數,tứ nhật đương đạo thổ quan vệ nghĩa hầu tống thì chiếu tương binh công phá nguỵ mạc trảm đắc nguỵ phù thắng hầu khuyết danh dữ đồ đảng quắc thập ngũ khoả hoạch mã nhất thất kì khí giới bất thăng sổ -吏低𠳨客𦟐桃,lại đây hỏi khách má đào 姓蜀諱泮巴蜀人也都封溪今古螺城是也,tính thục huý phán ba th��c nhân dã đô phong khê kim cổ loa thành thị dã 聖㫖各衙門及百姓𮞏本並於南薰門外跪進接授如前,thánh chỉ các nha môn cập bách tính đệ bản tịnh ư nam huân môn ngoại quỵ tiến tiếp thụ như tiền 𥘉英宗弗豫,Sơ Anh Tông phất dự @@ -48988,14 +43727,12 @@ 鐄低庒沛鍮󰠲停󰝂此焒麻𤴬𢚸鐄,vàng đây chẳng phải thau đâu đừng đem thử lửa mà đau lòng vàng 呵拯悶𪠞󰉹羣店,há chẳng muốn đi sớm còn đêm 阮從儉為諒山鎮安撫使,Nguyễn Tòng Kiệm vi Lạng Sơn trấn An phủ sứ -肝義𤋵𫥨共姉月,gan nghĩa giãi ra cùng chị nguyệt 𫛐𫛐𫛐恆摳楳𫛐,cuốc cuốc cuốc hằng khua mõ cuốc 領符󰯳吏筭𠼕𫇿湯,lãnh bùa trở lại toan bài thuốc thang 與爭鋒恐有不敵,dữ tranh phong khủng hữu bất địch 五月初一日行駕捷禮,ngũ nguyệt sơ nhất nhật hành giá tiệp lễ 天感夫人尋𠕋為后,thiên cảm phu nhân tầm sách vi hậu 勑旨恩命一品用制武一品文三品用誥武三四品文四五品用勑餘並給勘合,Sắc chỉ ân mệnh nhất phẩm dụng chế võ nhất phẩm văn tam phẩm dụng cáo võ tam tứ phẩm văn tứ ngũ phẩm dụng sắc dư tịnh cấp khám hợp -魂梅迷水失,hồn mai mê thuỷ thất 仍𠊛君子胣強寧寧,những người quân tử dạ càng ninh ninh 辛巳十一年宋嘉十四年,tân Tị thập nhất niên Tống Gia thập tứ niên 蔑㗂鯨拞蔑𡨸謨,một tiếng kình khua một chữ mô @@ -49014,10 +43751,7 @@ 闭迡𤋵月油花,Bấy chầy dãi nguyệt dầu hoa 癸巳四年宋正和三年,quý tị tứ niên tống chính hoà tam niên 壬午唐武德五年,nhâm ngọ đường vũ đức ngũ niên -至洪熙乙巳之歲宗魯又以闒茸落職爲民,chí hồng hi minh nhân tông niên hiệu dã ất tị chi tuế tông lỗ hựu dĩ tháp nhũng lạc chức vi dân -腎囊丸𢃄深屎隂毛篭奴木肩,thận nang hòn giái thâm sì âm mao lông nó rậm rì mọc ken 乱軍皮𢴑𢬣娘旦尼,loạn quân vừa dắt tay nàng đến nơi -𪀄𬊽羕㕸𦤾回𦬑𫥨,chim thiêng dường rắp đến hồi nở ra 󰋇丿朝春劔蘂紅,mấy phút chiều xuân kiếm nhụy hồng 箕𦎛日月怒刀鬼神,kìa gương nhật nguyệt nọ dao quỷ thần 浪欺𣇜買𨔍𨓡,Rằng KHI buổi mới lạ lùng @@ -49027,7 +43761,6 @@ 体牢台丕渚哺哙姨,thấy sao hay vậy chớ phô hỏi gì 己巳十二年莫崇康四年明隆慶三年二月帝加封太師諒國公鄭檢爲上相太國公尊爲尙父,Kỉ Tị thập nhị niên Mạc Sùng Khang tứ niên Minh Long Khánh tam niên nhị nguyệt Đế gia phong Thái sư Lượng Quốc công Trịnh Kiểm vi Thượng tướng Thái quốc công tôn vi Thượng phụ 小童𠺠𠯹𧼋𢙇領符󰯳吏筭𠼕𫇿湯,tiểu đồng luống những chạy hoài lãnh bùa trở lại toan bài thuốc thang -払𦖑房奴辱牙,chàng nghe phòng nó nhuốc nha 凣奉禱武官徃神佛在某處許溱附近社人本處社人用焚香𥺹供,phàm phụng đảo vũ quan vãng thần phật tại mỗ xứ hứa trăn phụ cận xã nhân bản xứ xã nhân dụng phần hương oản cúng 隊干󰊄𢭯湄沙,Đòi cơn gió quét mưa sa 量春油決狹𤞑,Lượng xuân dù quyết hẹp hòi @@ -49036,14 +43769,10 @@ 二十日又遣陳封梁如鵠陳伯齡等往明國求封,nhị thập nhật hựu khiển trần phong lương như hộc trần bá linh đẳng vãng minh quốc cầu phong 𠬠𤾓丸𨨲,một trăm hòn chì 丐刼修行󰠱𥒥㧅為之沒㤕小樵霄,cái kiếp tu hành nặng đá đeo vị chi một chút tẻo tèo teo -尺𡱩,xích thước -時慈廉羅寧人都力士鉄山伯陳真等糾出𦾔勇士并子第鄕兵五六千人起兵於廣花市,thời từ liêm huyện danh la ninh xã danh nhân đô lực sĩ thiết sơb bá trần chân đẳng củ xuất cựu dũng sĩ tịnh tử đệ hương binh ngũ lục thiên nhân khởi binh ư quảng hoa thị 帝乃禪位于皇太子,đế nãi thiền vị vu hoàng thái tử -𩆐㘇𩅀秩蒸勢𪽝,sấm vang chớp giật 氣𤍌光岳構𨑮分,khí thiêng quang nhạc cấu mươi phần 酉浪𤾓𠰘坤分𨤧-,Dẫu rằng trăm miệng khôn phân nhẽ NÀO 多値,đa trị -𢖵𠊛伴友故知,nhớ người bạn hữu cố tri 聖人百年而生盈其數而復始,thánh nhân bách niên nhi sinh doanh kì số nhi phục thuỷ 身者若一槩議賞則重輕之間無有甄别,thân giả nhược nhất khái nghị thưởng tắc trọng khinh chi gian vô hữu chân biệt 春三月占城㓂乂安州,xuân tam nguyệt chiêm thành khấu nghệ an châu @@ -49054,7 +43783,6 @@ 冬十月詔選内外官員子弟充内色役六火侍宫外祗侯内人侍内日夜番上侍從,Đông thập nguyệt chiếu tuyển nội ngoại quan viên tử đệ sung nội sắc dịch Lục hoả thị cung ngoại Chi hậu Nội nhân thị nội nhật dạ phiên thượng thị tòng 𥚇阿,lưỡi a 世傳李祖𥘉得天下車駕回古法幸扶董鄕寺有神人題詩寺柱曰一鉢功德水隨緣化世間光光重照燭没影日登山,Thế truyền Lí Tổ sơ đắc thiên hạ xa giá hồi Cổ Pháp hạnh Phù Đổng hương tự hữu thần nhân đề thi tự trụ viết Nhất bát công đức thuỷ tuỳ duyên hoá thế gian quang quang trọng chiếu chúc một ảnh nhật đăng sơn -翁会長会中圻相済固𢭮朱官全權𠬠幅電信,ông hội trưởng hội trung kì tương tế có gửi cho quan toàn quyền một bức điện tín 浽娘更更邊𢚸𠴠虧,Nỗi nàng canh cánh bên lòng biếng khuây 戊戌明永樂十六年,mậu tuất minh vĩnh lạc thập lục niên 賒󰏙醲吏𤁕邊𡗶湛䐗𤁘,xa xem nồng lại lạt biên trời thẫm chửa trong @@ -49067,7 +43795,6 @@ 一趙紀當北朝漢高惠文景之世以建亥爲嵗首者庶考之朱子綱目不爲謬矣,nhất triệu kỷ đương bắc triều hán cao huệ văn cảnh chi thế dĩ kiến hợi vi tuế thủ giả thứ khảo chi chu tử cương mục bất vi mậu hĩ 改甲為鄕,Cải giáp vi hương 姅傷姅𢜝徘徊庄衝,nửa thương nửa sợ bồi hồi chẳng xong -自𨎠忍𫏻体牢丕,từ trước nhẫn sau thấy sao chép vậy 蔭抑󰝅春徐裊意訴詳事月買曾低,ấm ức lòng xuân từ nẻo ấy tỏ tường sự nguyệt mới từng đây 拯固蒸渃󰅹羅拯特𥶂鄧,chẳng có chưng nước nào là chẳng được gây dựng 計自𡗶𨷑炎帮初頭固户鴻龎買𠚢,kể từ trời mở viêm bang sơ đầu có họ hồng bàng mới ra @@ -49085,7 +43812,6 @@ 心胞𦟐䊷𥾾債尖,tâm bào mỡ chài bọc trái tim 某不見聽君至荒矣,mỗ bất kiến thính quân chí hoang hĩ 隊𥷺𣹕𨢇攔𢬣𢝙唭,đội mo rót rượu dan tay vui cười -号浪亇枚,chiên hoàng hiệu rằng cá mòi 説好語説讀曰悅,Thuyết hảo ngữ thuyết độc viết duyệt 虫呈如𥶄空乖,tròng trành như nón không quai 是歲廷藝𭛁兵圍進,thị tuế đình nghệ phát binh vi tiến @@ -49095,7 +43821,6 @@ 咤之柳𡉦花墻,sá chi liễu ngõ hoa tường 𫽻𦋦耒吏𫃚𠓨如制,gỡ ra rồi lại buộc vào như chơi 帝慰勞撫諭悉皆欣悅,đế uý lạo phủ dụ tất giai hân duyệt -沚渃弄弄呌哭末󱄸,chảy nước mắt ròng ròng kêu khóc mắt sưng 竹篩來孛朗陀抛抛,trúc sư rây bột trắng đà phau phau 徐浪心腹相期沛𠊛𦝄𩙌勿噅𫨩牢,từ rằng tâm phúc tương cờ phải người trăng gió vật vờ hay sao 先是上皇弗豫公主時已嫁上位文興侯缺名數遣人問起居左右皆以平復無事對,Tiên thị Thượng hoàng phất dự Công chúa thời dĩ giá Thượng vị Văn Hưng hầu khuyết danh số khiến nhân vấn khởi cư tả hữu giai dĩ bình phục vô sự đối @@ -49110,7 +43835,6 @@ 吏部尚書知經筵事兼國子監祭酒少傅楊郡公阮宜卒贈太傅賜謚恭懿,lại bộ thượng thư tri kinh diên sự kiêm quốc tử giám tế tửu thiếu phó dương quận công nguyễn nghi tốt tặng thái phó tứ thuỵ cung ý 割𢬣𥙩𧖱𨖲𡊨誓饒,cắt tay lấy máu lên đàn thề nhau 上皇召天下父老會于延洪堦賜食問計,thượng hoàng triệu thiên hạ phụ lão hội vu diên hồng giai tứ thực vấn kế -𢌌狹𡮈𣃤韻奇,rộng hẹp nhỏ vừa vặn cả 𡭧𠲖邊娶边從易兜,Chút e bên thú bên tòng dễ đâu 𡥵猫統請𧣳城旦䀡爭鬦𦋦情爫牢,con mèo thủng thỉnh góc thành đến xem tranh đấu ra tình làm sao 帝遣大將攻破之斷浮橋斬得賊将梅陽伯,đế khiển đại tướng công phá chi đoạn phù kiều trảm đắc tặc tướng mai dương bá @@ -49122,11 +43846,8 @@ 宫商漏堛𠄼音,Cung thương làu bậc năm âm 我軍攻之四十餘日囊土傳城而登城,Ngã quân công chi tứ thập dư nhật nang thổ truyền thành nhi đăng thành 盡西邉神臂壮士殿前直盧,tận tây biên thần tí tráng sĩ điện tiền trực lư -㐌耒時迻,đã rồi 之羅𧵑消𣈜𣎃,chi là của tiêu ngày tháng -迻𫯳㗂哭呢𡁛,tiếng khóc nỉ non 玳瑁丐頺枚解毒安神,đại mại cái đồi mồi giải độc an thần -𨄹尋泣時圭,dạo tìm khắp chợ thì quê 節制鄭松督兵催戦以旗指揮許進不許退依圖而進,tiết chế trịnh tùng đốc binh thôi chiến dĩ kì chỉ huy hứa tiến bất hứa thoái y đồ nhi tiến 塵塵刹刹如來眾生每𠊛每固花蓮,trần trần sát sát như lai chúng sinh mỗi người mỗi có hoa sen 帝親治大歛,Đế thân trị đại liệm @@ -49160,32 +43881,26 @@ 隘𤎕𤐜狼空女撅𣷭清樓蜃滂如詞,ải tắt khói lang không nữa quét bể thanh lâu thận phẳng như tờ 敬礼菩蕯割󱏰𪮏麻助𢃊吒,kính lạy bồ tát cắt vai tay mà giúp vua cha 命陳有禮陽致澤阮,Mệnh Trần Hữu Lễ Dương Trí Trạch Nguyễn -特收收特坤奈剛,được thua thua được khôn nài tấc gang 項王時𥙩𠸓噪爫威,hạng vương thời lấy quát tháo làm uy 當逆暠僣篡東京真以一旅之眾晝夜轉攻之凣十餘日而暠之渠魁退走,đương nghịch cảo tiếm soán đông kinh chân dĩ nhất lữ chi chúng chú dạ chuyển công chi phàm thập dư nhật nhi cảo chi cừ khôi thoái tẩu 冷㳥台󱇩𫣂喂,lạnh lùng thay láng giềng ơi 清化古弘甲人叛命將討平之,Thanh Hoá Cổ Hoằng Giáp nhân phản mệnh tướng thảo bình chi 呂󰟯渃濁𡏧𤄯,Lỡ làng nước đục bụi trong 故兹詔示咸史聞知,cố tư chiếu thị hàm sử văn tri -油叉,dù bạc dù xoa 富良侯密,Phú Lương hầu mật -信𧗱士幸𧗱焒,tin về sẽ hạnh về lửa 莫改端泰為興治元年,mạc cải đoan thái vi hưng trị nguyên niên 史臣吳士連曰高宗以去年七月即位至是始改元者蓋有蘇憲誠婦政能復古禮也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Cao Tông dĩ khứ niên thất nguyệt tức vị chí thị thuỷ cải nguyên giả cái hữu Tô Hiến Thành phụ chính năng phục cổ lễ dã 十二月十五日明封莫福海襲安南都統使司都統使,thập nhị nguyệt thập ngũ nhật minh phong mạc phúc hải tập an nam đô thống sứ ti đô thống sứ 𠲶嘲柴󰁮新魁買𧗱,Miệng chào Thày Cử tân khôi mới về 等處黎篆黎可黎秘等力戰破之斬首二千餘級進屯寕江西岸,đẳng xứ lê triện lê khả lê bí đẳng lực chiến phá chi trảm thủ nhị thiên dư cấp tiến đồn ninh giang tây ngạn -𫽅𠑬為𠰘鼎鍾𧵑𡗶,cướp nhau vì miếng đỉnh chung của trời 碎𠫾勸教買𢆥,tôi đi khuyên giáo mấy năm 賊船入南界海門,Tặc thuyền nhập Nam Giới hải môn 才尼色𧘇𠦳鐄渚斤,tài này sắc ấy nghìn vàng chửa cân 払彊𧻭𢩮精神興𢧚沒律糁韻吟𨔈,chàng càng dấy dức tinh thần hứng nên một luật tám vần ngâm chơi 𡓁鴈炭炭,bãi nhàn thán thán -花浪𣈙呐戈,hoa rằng rầy nói qua 自課玄明𠹾令冬,từ thuở huyền minh chịu lệnh đông 事机昆唉𡨺𠽮兵權媄懺算皮𢭄昆,sự cơ con hãy giữ dè binh quyền mẹ sắm toan bề cậy con 封佐聖太師日燏為大王,phong tá thánh thái sư nhật duật vi đại vương -底之螉𧊉長,để chi ong bướm chường 令旨開例官校正清華乂安官田數另率反寓居人率等條,lệnh chỉ khai lệ quan hiệu chính thanh hoa nghệ an quan điền số lánh suất phản ngụ cư nhân suất đẳng điều 給帖,cấp thiêm 舘𠺘食物宝夭鮕麟鯺鳯美喵少兜,quán rằng thực vật báu yêu khô lân chả phượng mỹ miều thiếu đâu @@ -49195,7 +43910,6 @@ 桃油油塢柳唏唏𤷍,đào rầu rầu ủ liễu hơi hơi gầy 靖國作胡人舞上皇解衣與之,tịnh quốc tác hồ nhân vũ thượng hoàng giải y dữ chi 季犛𥋴𥊘鑊陳决𨖨仉𢄂衛𧵆安孫,quý ly ngắm nghé vạc trần quyết dời kẻ chợ về gần an tôn -洳冲魯𠲶,ắt nhơ trong lỗ mồm 徐𣈙係𧡊辰𠶛,từ rày hễ thấy thì kiêng 𨷑󰏙󰜋幅箋枚,Mở xem một bức tiên mai 𠰺𠶓𠊛些,dạy biểu người ta @@ -49209,9 +43923,7 @@ 脱脱麻变𪠞,thoắt thoắt mà biến đi 󰏙𦊚皮調仍樓臺鑥󰛕,xem bốn bề đều những lâu đài trổ vẽ 畧𡢐論院賒𧵆誼𠸦,Trước sau trọn vẹn xa gần ngợi khen -埃𫨩𣘃栁駭群梗春,ai hay cây liễu hãy còn cành xuân 春秋義蔡伯之求是也,xuân thu nghĩa thái bá chi cầu thị dã -頒新鑄錢,ban tân chú tiền tức thiên khánh sở chú dã 哭嘆坤掣事情窖無緣閉󰑼命貝些,khóc than khôn xiết sự tình khéo vô duyên bấy là mình với ta 四明神宗崩太子光宗即位纔六月而崩,tứ Minh Thần Tông băng Thái tử Quang Tông tức vị tài lục nguyệt nhi băng 咍㐌固情𥢅共𡽫渃,hay đã có tình riêng cùng non nước @@ -49219,13 +43931,11 @@ 帝親率兵象至大羅城外南門攻東䦕城,đế thân suất binh tượng chí đại la thành ngoại nam môn công đông quan thành 其給賜田土陂池桑洲遵如明例侯勘給定界碣方得耕,Kì cấp tứ điền thổ pha trì tang châu tuân như minh lệ hầu khám cấp định giới kiệt phương đắc canh 冬十二月占城引眾還,đông thập nhị nguyệt chiêm thành dẫn chúng hoàn -戊戌二十一年,mậu tuất nhị thập nhất niên minh vạn lịch chính nhị thập lục niên 起造三殿前殿視朝後二殿聽政,Khởi tạo tam điện tiền đi���n thị triều hậu nhị điện thính chính 油𠮾油裴仍拱󱩂㾕,dầu ngọt dầu bùi nhưng cũng lăn tăn 巴父道閉瞬妻以息女而立之,Ba phụ đạo Bế Thuấn thê dĩ tức nữ nhi lập chi 磨迻𡓃鬼󰝡塘,Ma đưa lối quỷ đem đường 定試官罪一干公事以有官議之若干私事以無官議之,Định thí quan tội nhất can công sự dĩ hữu quan nghị chi nhược can tư sự dĩ vô quan nghị chi -巢箕㐌𨔾朱船𨖅渚,sào kia đã chở cho thuyền sang chưa 自時厥後好名之人祝髮為僧忍耐受死如智通之𩔗多矣,Tự thời quyết hậu háo danh chi nhân chúc phát vi tăng nhẫn nại thọ tử như Trí Thông chi loại đa hĩ 會󰑼者𡮍義𠊛,Hội là trả chút nghĩa người 桴鼔槌弄枯桑同同各各㗂荣巴回,phù cổ dùi trống gõ tang thùng thùng cắc cắc tiếng vang ba hồi @@ -49247,8 +43957,6 @@ 臣謹具奏聞,Thần cẩn cụ tấu văn 慤潜兵迎擊昆沙達大破之,xác tiềm binh nghênh kích côn sa đạt đại phá chi 至是諸勢家功臣占奴居田庄亦迯回國,chí thị chư thế gia công thần chiêm nô cư điền trang diệc đào hồi quốc -某甲尼念讀爲魂盎娜,mỗ giáp nay niệm đọc vì chưng hồn áng nạ -所逐拯矯共累,chẳng kẻo cùng lụy 至無妄動上皇至忙越駐驛賜名太平府有博子泉賜名清,Chí vô vọng động Thượng hoàng chí Mường Việt trú dịch tứ danh Thái Bình phủ hữu Bác Tử tuyền tứ danh Thanh 帝令諸将渡何出其不意奪隄築壘一夜而成盡爲所有,Đế lệnh chư tướng độ hà xuất kì bất ý đoạt đê trúc luỹ nhất dạ nhi thành tận vi sở hữu 春正月初八日酉時有星隕于南方,Xuân chính nguyệt sơ bát nhật Dậu Thời hữu tinh vẫn vu Nam phương @@ -49260,12 +43968,10 @@ 氷傾𢖵景𢖵𠊛𢖵尼奇遇倍移𨃴𠫾,bâng khuâng nhớ cảnh nhớ người nhớ nơi kỳ ngộ vội dời gót đi 碑除几虐㝵吹,Bây giờ kẻ ngược người xuôi 時如𠳒世󰑼埋,ĐƯỢC NHƯ lời thế là may -淩章湼,sưng chương lụn nát 東風自限信春旦覃蔭󰅹花拯卒鮮,đông phong từ hẹn tin xuân đến đầm ấm nào hoa chẳng tốt tươi 𧡊蔑頭𥿗雷傕𢷀外𠰘妬柴雷𦋦𣈙特丐𫋨𤽸哿台,thấy một đầu chỉ loi thoi rủ ngoài miệng đó thầy lôi ra rày được cái gián trắng cả thay 元帝聞太宗崩意欲圖我遣禮部尚書柴椿即柴荘鄕來,Nguyên đế văn Thái Tông băng ý dục đồ ngã khiến Lễ bộ thượng thư Sài Xuân tức Sài Trang Hương lai 明浪牢庒於𠫾,minh rằng sao chẳng ở đi -粉堙芝𨤔怒羣濃,phấn yên chi vẻ nọ còn nồng 鴉𪀄𪂠,nha chim quạ 𠳒呐空固𦑃麻󰘰,lời nói không có cánh mà bay 嫌為󰜋焠𢼂吹悶慢,hiềm vì một chút số xui muộn mằn @@ -49274,10 +43980,8 @@ 𤄱𠇮𥪝󰠨干戈,dấn mình trong áng can qua 史臣吳士連曰藝皇賜漢超從祀文廟者以其能排異端者歟,sử thần ngô sĩ liên viết nghệ hoàng tứ hán siêu tòng tự văn miếu giả dĩ kì năng bài dị đoan giả dư 緣箕固負之情,Duyên kia có phụ chi tình -𠦳春義瀋情𥱬,nghìn xuân nghĩa thắm tình ghi 扱干禍𫗄灾悲不期,gặp cơn vạ gió tai bay bất kỳ 事情計𡅏雷崔,sự tình kể lể lôi thôi -工𡗶拱𡊰功𠊚,công trời cũng đền công người 悶咹𢀲養𢧚核埃斈𪰛咍馬戾迡,muốn ăn trái dưỡng nên cây ai học thì hay mựa lệ chầy 安𬐩󰬷固皮瀟灑,yên vui vả có bề tiêu sái 爫布𡮈爫布蘇,làm bó nhỏ làm bó to @@ -49300,18 +44004,15 @@ 剛則,cương tắc 𦖻𦖑𫆧綏排排忍如娘買𤋵𠳒𠓀𡢐,tai nghe ruột rối bời bời nhẩn nha nàng mới giãi lời trước sau 滥𦖑几𢀲𥪝茹,Trộm nghe kẻ lớn trong nhà -占吒丐刧𥙩𫯳終,chém cha cái kiếp lấy chồng chung 賊勢紛紛紜紜不知措手,Tặc thế phân phân vân vân bất tri thố thủ 晉帝詔復其職封宛陵侯改冠軍將軍,Tấn đế chiếu phục kì chức phong Uyển Lăng hầu cải Quán quân tướng quân 能𩄎辰𬙼穭塘能𠫾能吏䀡常䀡輕,năng mưa thì tốt lúa đường năng đi năng lại xem thường xem khinh 命少保費公信選民丁定諸邑及充太廟并山陵奉祠人,Mệnh Thiếu bảo Phí Công Tín tuyển dân đinh định chư ấp cập sung thái miếu tịnh Sơn Lăng phụng từ nhân -券請它陀弄命礼,khuyên thỉnh đà đã 𢪀陀𢬄謹𠰘󰜍,Nghĩ đà bưng kín miệng bình 史臣吳士連曰多方黨於胡氏天其或託此以誅之也,sử thần ngô sĩ liên viết đa phương đảng ư hồ thị thiên kì hoặc thác thử dĩ tru chi dã 内務,nội vụ 謹魚𤾓浽搥埋󰜋身,Ngẩn ngơ trăm nỗi giùi mài một thân ����丸㩫𫽄𢧚𡽫𠀧丸堵吏𢧚堒泰山,một hòn chất chẳng nên non ba hòn đổ lại nên cồn thái sơn -𠊛它𩔰宦碎群寒儒,người đà hiển hoạn tôi còn hàn nho 願王聽樂消憂存問鄰國,nguyện vương thính lạc tiêu ưu tồn vấn lân quốc 束翁拱倍逐払寧家,Thúc ông cũng vội giục chàng ninh gia 柅床空𦀻,nê sàng khung cửi @@ -49329,7 +44030,6 @@ 𪞷𠫾㳻淡氷澄󱢂南𪰬㐌迻春戈夏,ra đi tếch dặm băng chừng gió nam rày đã đưa xuân qua hè 初帝使潜訪天下至是㨿奏捉問貪污不如法者藩鎮宣慰五道将校各路鎮縣宣撫轉運巡察等官五十三人,Sơ đế sử tiềm phỏng thiên hạ chí thị cứ tấu tróc vấn tham ô bất như pháp giả phiên trấn tuyên uý ngũ đạo tướng hiệu các lộ trấn huyện tuyên phủ chuyển vận tuần sát đẳng quan ngũ thập tam nhân 於𧵆署染󰖽荣每牟,ở gần thợ nhuộm vẻ vang mọi màu -丙寅治平龍應二年,bính dần trị bình long ứng nhị niên tống khai hi nhị niên 𤍊排心事咀嘆恩情,tỏ bày tâm sự thở than ân tình 因𥙩筆批浪補志剛細𢚸欲扒壽蔑紀,nhân lấy bút phê rằng bỏ chí cương tới lòng dục bớt thọ một kỷ 姅彙󰌋󰌋買方西,nửa vừng rựng rựng mé phương tây @@ -49357,9 +44057,7 @@ 雖淫唏渃渚𤍶䏾𦎛,tuy dầm hơi nước chưa loà bóng gương 爌𣳔𩵜哈渃𣻆羅,khoáng dòng cá ngáp nước tuôn là 𦼔撑󰋇笠終扃,rêu xanh mấy lớp xung quanh -身尼𥚯𠺥𫅷,thân này dễ chịu già 𢢆󰇛𢞂𫺶𫺈𢥈,thẹn thò buồn giận nhớ lo -於低岌𡹞,ở đây gập gềnh 𠀲咹𠀲𫾆𠀲󰅹唱𠀲撘𧜖𦛊𠀲𦧘𢮿,đứa ăn đứa ngủ đứa nào sướng đứa đắp chăn chồn đứa thịt quay 曰,viết 諱佛瑪一名德政太祖長子也其母皇后黎氏以黎應天七年庚子六月二十六日誕生于長安府太祖受禅立為東宫太子及太祖崩賴奉曉之志勇同心濟難遂即皇帝位五十五歲崩于長春殿,Huý Phật Mã nhất danh Đức Chính Thái Tổ trưởng tử dã Kì mẫu Hoàng hậu Lê thị dĩ Lê Ứng Thiên thất niên Canh Tí lục nguyệt nhị thập lục nhật đản sinh vu Trường Yên phủ Thái Tổ thụ thiền lập vi Đông cung Thái tử Cập Thái Tổ băng lại Phụng Hiểu chi chí dũng đồng tâm tế nạn toại tức Hoàng đế vị ngũ thập ngũ tuế băng vu Trường Xuân điện @@ -49400,11 +44098,8 @@ 今叔惠起身自小吏以苛刻之政曾為北道參知則北道之民二仁一袴,Kim Thúc Huệ khởi thân tự tiểu lại dĩ hà khắc chi chính tằng vi Bắc đạo Tham tri tắc Bắc đạo chi dân nhị nhân nhất khoá 夏四月考試官貟子孫書筭,hạ tứ nguyệt khảo thí quan viên tử tôn thư toán 𠬠𠊛扵府潘章,Một người ở phủ Phan Chương -或來𪜀昆𡛔派朱哀,hoặc lại là con gái phải nái cho ai -𫷜𧷺審脱迻梭,năm tròn thấm thoát đưa thoi 油朱󰠵𭛣拱繩半𩚵,dẫu cho trải việc cũng thằng bán cơm 离卑边淎度尋昂𣘾,le te bên vũng độ tầm ngang vai -𠬠𨉓強𢪀強𢗼添強,một mình càng nghĩ càng lo thêm càng 夷齊庒併𢩾周,di tề chẳng tính giúp châu 塵俗麻年,trần tục mà nên 𧯶如埃𩲉醝𩃳吝,há như ai hồn say bóng lẫn @@ -49437,10 +44132,8 @@ 耒𦋦𣳮粉泒香,Rồi ra lở phấn phai hương 是歲盗賊兢起,Thị tuế đạo tặc cạnh khởi 停蹎侯𢘮認塘𧗱斎,dừng chân hầu rắp nhận đường về trai -𣳔渃碧𦹵潦漂,dòng nước biếc cỏ leo teo 是時鄭綏屯兵于山南得萬餘人聞帝以幸外眾遂散,thị thời trịnh tuy đồn binh vu sơn nam đắc vạn dư nhân văn đế dĩ hạnh ngoại chúng toại tán 二至五級外任繁退一次繁退二簡退二太簡退三至五級試官隨其繁簡於既進退之後復退三級而給之十二月十五日月食既,nhị chí ngũ cấp ngoại nhiệm phồn thoái nhất thứ phồn thoái nhị giản thoái nhị thái giản thoái tam chí ngũ cấp thí quan tuỳ kì phồn giản ư ký tiến thoái chi hậu phục thoái tam cấp nhi cấp chi thập nhị nguyệt thập ngũ nhật nguyệt thực kí -生𢆥𠬠𠦳𫤯𨑮,sinh năm một nghìn tám mươi 柴𡽫扁鵲師𫅷老君,thầy non biển thước sư già lão quân 結之以仁照臨之以智範圍之以信其脩齊治平之道則𭁈唐󰔄三代而比隆于以衍億載綿洪之業,kết chi dĩ nhân chiếu lâm chi dĩ trí phạm vi chi dĩ tín kì tu tề trị bình chi đạo tắc dữ Đường Ngu Tam Đại nhi tỉ long vu dĩ diễn ức tải miên hồng chi nghiệp 几初勾𠸠群浪媄讒昆𤴪麻噌昆𠇮,kẻ xưa câu ví còn rằng mẹ gièm con ghẻ mà tâng con mình @@ -49452,14 +44145,12 @@ 祖書塟稱壽陵仁宗雖書塟而以地名稱陵,tổ thư táng xưng thọ lăng nhân tông tuy thư táng nhi dĩ địa danh xưng lăng 漢字𫽄别漢西字𫽄别西國語拱󰻃滅,hán tự chẳng biết hán tây tự chẳng biết tây quốc ngữ cũng mù mịt 姑半行𢚸姑𢞂把,cô bán hàng lòng cô buồn bã -𠹚唐边坡,von đường bên bờ 朱涯為交州經畧使,châu nhai vi giao châu kinh lược sứ 𨄹𫀅花𦹵盘桓,dạo xem hoa cỏ bàn hoàn 山查果梖,sơn tra quả vối 𥛉傕𡢐𫏾云為呐共,lạy thôi sau trước vân vi nói cùng 碑𣇞㛪㐌固𫯳,bây giờ em đã có chồng 𠀲於𫅷意浪盃娘所遣,đứa ở già ấy rằng bui nàng thửa khiến -娘歳𥘷享戰𨢇𦹳意,hưởng chén rượu thơm ấy 結共國鎮家奴󰑼繩陳御𠳚朱斤鐄,kết cùng quốc trấn gia nô là thằng trần ngự gửi cho cân vàng 次𦉱,thứ bảy 置十二承宣按察及置廣南三司,trí thập nhị thừa tuyên án sát cập trí quảng nam tam ti @@ -49471,10 +44162,8 @@ 帝御大明殿右廊門百官戎服再󰥭而退,Đế ngự Đại Minh điện Hữu Lang môn bách quan nhung phục tái bái nhi thoái 茄渃𢧚達例禁,nhà nước nên đặt lệ cấm 螠𪰛㗔𠺙嚧𠼱,ếch thời kèn thổi tò te -嗨払,mới bước ra hỏi chàng 或属托多端希求津要通納賄賂躐等出身,hoặc thuộc thác đa đoan hi cầu tân yếu thông nộp hối lộ liệp đẳng xuất thân 𣃣半𣃣囉拱𠶒行,vừa bán vừa la cũng đắt hàng -眾口咻咻聰耳聒何曾一見薜居州,chúng khẩu hưu hưu thông nhĩ quát âm quát hoan thanh dã hà tằng nhất kiến tiết cư châu 各分爲三等務要明當,các phân vi tam đẳng vụ yếu minh đương 間有軍功前以授便許職超資再詔功次循品銓除,gian hữu quân công tiền dĩ thụ tiện hứa chức siêu tư tái chiếu công thứ tuần phẩm thuyên trừ 𠅜孛説易朱体鬦,lời bụt thốt dễ cho thấy dấu @@ -49482,7 +44171,6 @@ 𢴑戈󰜋壙寒山征征月㐌擱岸𡽫枚,dắt qua một quãng hàn san chênh chênh nguyệt đã gác ngàn non mai 輔大喜,Phụ đại hỉ 𠳐差遣𫽄樊󱋔,vâng sai khiến chẳng phàn nàn -仰𥊛量𣷭包容恕朱󰡎𨆝𬌓𢚸小,ngưỡng trông lượng bể bao dung thứ cho dưới gối tấm lòng tiểu nhi 塘無䖏乂觥觥𡽫𩇛渃碧如𢂰𤳰圖,đường vô xứ nghệ quanh quanh non xanh nước biếc như tranh vẽ đồ 情箕㐌﨤理芇爫𢗃,tình kia đã gặp lẽ nào làm khuâỷ 乃命人以墨跡畵水恠於身,nãi mệnh nhân dĩ mặc tích hoạ thuỷ quái ư thân @@ -49492,10 +44180,8 @@ 乙巳六年宋宣和七年,Ất Tị lục niên Tống Tuyên Hoà thất niên 㐌蒸𢄂邊南如行半𫎑丕,đã chưng chợ bên nam như hàng bán bói vậy 舊臣主在籃京帝命元舅右𤤻黎連及中書是郎陳舜俞奉新神主及金󰀋至廟行禮,Cựu thần chủ tại Lam Kinh đế mệnh nguyên cữu hữu ban Lê Liên cập Trung thư thị lang Trần Thuấn Du phụng tân thần chủ cập kim sách chí miếu hành lễ -󱩘順台𤤰文王求,vui thuận thay vua văn vương 孰有不敬不孝而能濟事哉,thục hữu bất kính bất hiếu nhi năng tế sự tai 妸箕𤵺󰞺制排,Gã kia dại nết chơi bời -沛移矯㐌拮𡬶科鄉,phải rời kẻo đã cất tìm khoa hương 𢝙尼易我愁󰠲,vui này dễ ngã sầu đâu 漢蒼定試󰁮人,Hán Thương định thí cử nhân 耳輪准意庄堪朱曳,nhĩ luân chốn ấy chẳng kham cho dài @@ -49503,7 +44189,6 @@ 𠻵信掣浽󰟹惶,MẮNG tin xiết nỗi kinh hoàng 冲𠇮空𦑃空𡆫,trong mình không cánh không vây 𡄎事𡗶坦𫏾𨍦吟䜹蔑首寫愁魂寃,gẫm sự trời đất trước sau ngâm thơ một thủ tả sầu hồn oan -𨢇唁尼㐌戈味,rượu ngon nay đã qua mùi 耕籍田耒折,Canh tịch điền lỗi chiết 耒𫥨𧏵󱞜𩄲𣵶包󱤗吏特𫄑𠳒始終,rồi ra rồng ngược mây xuôi bao giờ lại được nối lời thuỷ chung 東十二月翠華宫成慶成大赦天下三年諸税孤寡老癃積年欠税籍者並蠲除之,đông thập nhị nguyệt thuý hoa cung thành khánh thành đại xá thiên hạ tam niên chư thuế cô quả lão lung tích niên khiếm thuế tịch giả tịnh quyên trừ chi @@ -49520,10 +44205,7 @@ 連縣弄石州定邉州奏本處有銀穴,liên huyện lộng thạch châu định biên châu tấu bản xứ hữu ngân huyệt 朱𢧚𡥵字買𭉩𫥨,cho nên con chữ mới vòi ra 𢚸碎悶𥙩𠏲𥱲,lòng tôi muốn lấy thợ kèn -七月十六日丑時月食在北方過半復圓,lục nguyệt thất nhật dậu thì lưu tinh đại tác 󱋽󱋽𩧍㗂吱累典准僊高,oang oang ruổi tiếng chê lụy đến chốn tiên cao -𨀈寬隊𨀈寅,bước khoan đòi bước -以下文階部寺首領府縣校官以上者服期年,dĩ hạ văn giai bộ tự thủ lĩnh phủ huyện hiệu quan dĩ thượng nhược tòng dinh bất câu đồng giả phục kì niên 群情󰠲女麻𫌵帝催,Còn tình đâu nữa MÀ thù đấy thôi 𤽸,trắng 考試軍色民人書筭補各衙門吏,khảo thí quân sắc dân nhân thư toán bổ các nha môn lại @@ -49532,12 +44214,9 @@ 畧畑𫀅傳西銘,trước đèn xem truyện tây minh 漢数使使者諷諭王入朝王惧入見要用漢法比内諸侯王固稱疾不從乃遣子次公入質,hán số sử sứ giả phúng dụ vương nhập triều vương cụ nhập kiến yêu dụng hán pháp tỉ nội chư hầu vương cố xưng tật bất tòng nãi khiển tử thứ công nhập chất 𩆐𩅀隊𧽈,sấm chớp đòi dấy -秋層碧扦紅,rừng thu tầng biếc chen hồng 別𢚸群𢖵咍悁咳𢚸,biết lòng còn nhớ hay quên hỡi lòng 約󱟏󰭆朱菲󰄯𫯳,ước no nao cho phỉ vợ chồng 局吝棊塔散𣈜演,cuộc lần cờ thấp tan ngày diễn -𤽗意𧗱典妬𧡊規矩,ngươi ấy về đến đó -女遣准㳥,nỡ khiến chốn sóng nước muôn dặm 氣𡶀𤁘撑碧羕𥕄𢀦壁鄧𠦳丈,khí núi trong xanh biếc dường mài sửa vách dựng ngàn trượng 蒌󰅹蝼意裊初娓修塘娓柴修塘柴,rau nào sâu ấy nẻo sơ vãi tu đường vãi thầy tu đường thầy 𩈘𦝄,mặt trăng @@ -49572,8 +44251,6 @@ 𢞂𫀅𡽫呶渃呢渃滈㳥演𡽫圍𥒥高,buồn xem non nọ nước này nước xao sóng giợn non vầy đá cao 女枚穭󱙃菭同󰝂𧗱摺蹅補功夫爫,nữa mai lúa chín đầy đồng đem về đập đạp bõ công phu làm 𢯜蹎催拱赤绳冉𢭂,Buộc chân thôi cũng xích thằng nhiệm trao -限𠬠𣎃空特辰治罪,hạn một tháng không được thì trị tội -則上天保之爾茂膺爵禄延及子孫而爾之令名缹諸簡󰀋永匕無窮焉二,tắc thượng thiên bảo chi nhĩ mậu ứng tước lộc diên cập tử tôn nhi nhĩ chi lệnh danh dao chư giản sách vĩnh chuỷ vô cùng yên 脱𡎢脱呐𰿘分激昂,thoắt ngồi thoắt nói muôn phần khích ngang 爛𢬣𧗱准帳枚叙情,Dan tay về chốn trướng mai tự tình 爭傳𥙩𤒘分塘蹺鬪,tranh truyền lấy đuốc phân đường theo dấu @@ -49593,7 +44270,6 @@ 󰜋茹埃拱𨔍𨓡𠸦劳,Một nhà ai cũng lạ lùng khen lao 坤沛卢量,khôn phải lo lường 舊禮雷震宫殿堂廡,Cựu lễ lôi chấn cung điện đường vũ -空𪾋挹粉空𪾋𢬗,không dám ấp phấn không dám dồi 󰏙䜹𠽋𭈿𠸦󰠐,xem thơ nắc nỏm khen thầm 夏四月驩州獻麒麟,hạ tứ nguyệt hoan châu hiến kì lân 梗羅梗俸援𢫈𢪥,cành la cành bổng vin co vít @@ -49606,23 +44282,18 @@ 󰝡饒車䳽𧗱沔鄕関,đem nhau xe hạc về miền hương quan 二十四日丑時帝崩,Nhị thập tứ nhật Sửu thì đế băng 克終言渉俳謔,Khắc Chung ngôn thiệp bài hước -秩拯,mất chẳng hề âu -子在監不讀書而專於卜術符咒誘盗人妻妾并盗取十八房應用資,Tử Dục tại Giám bất độc thư nhi chuyên ư bốc thuật phù chú dụ đạo nhân thê thiếp tịnh đạo thủ thập bát phòng ứng dụng tư 阻𠓨卞𥙩笔硯,trở vào bèn lấy bút nghiên -特輸買度溋吝,được thua mấy độ doanh lần 枚台解逅相逢,May thay giải cấu tương phùng 𥒥𡮭𥒥𥕄𡍢𣁔𡍢𢌌,đá vụn đá mài gò lớn gò rộng 其畧云奉天承運皇帝若曰我皇明君臨萬國統御群方声教誕敷普率漸暨,Kì lược vân Phụng thiên thừa vận Hoàng đế nhược viết Ngã hoàng Minh quân lâm vạn quốc thống ngự quần phương thanh giáo đản phu phổ suất tiềm kị 天下唯傳綾固𫵟世間保浪秃筭升,thiên hạ dõi truyền lăng có thước thế gian bảo rằng thóc toan thăng 照名尋𪮙扒𧗱𠳨查,Chiếu danh tầm chọn bắt về hỏi tra -史撑群劄𠰘𠁀群碑,sử xanh còn chép miệng đời còn bia 冲𧯄畧乙𡢐囂,trong hang trước hắt sau hiêu 玻瓈𨷈坎式蓝喑,pha lê muôn khoảnh thức lom om 如燶肝鉄如胞𢚸𣘈,như nung gan sắt như bào lòng son 朝臣黎壽域等曰彼狃前習常侵入俘掠我民,triều thần lê thọ vực đẳng viết bỉ nữu tiền tập thường xâm nhập phù lược ngã dân 󰘂营侯下專勤󱚢𦋦,cửa doanh hầu hạ chuyên cần vào ra 附桃郎王,phụ đào lang vương -丙寅二年,bính dần nhị niên minh vũ tông đức nguyên niên 内密院使黎景綽受銀二十兩事𮗓按治當死,Nội mật viện sứ Lê Cảnh Xước thụ ngân nhị thập lưỡng sự giác án trị đáng tử 身尼易吏󰋇吝﨤仙,Thân này dễ lại mấy lần gặp tiên 曰大臣與國義同休戚舅以國言之則累世勳舊之臣也以家言之則親親���義也,viết đại thần dữ quốc nghĩa đồng hưu thích cữu dĩ quốc ngôn chi tắc luỹ thế huân cựu chi thần dã dĩ gia ngôn chi tắc thân thân chi nghĩa dã @@ -49654,13 +44325,10 @@ 王娶神龍女生貉龍君君娶帝來女而生育有百男之祥,Vương thú Thần Long nữ sinh Lạc Long Quân Quân thú Đế Lai nữ nhi sinh dục hữu bách nam chi tường 瀋高敢責𦝄秋責庄責吝唐修𢜗𧗱,thẳm cao dám trách trăng thu trách chăng trách lẫn đường tu vụng về 劫歇所𪽞,cướp hết thửa ruộng -𠁑功名刀苦辱,dưới công danh đeo khổ nhục 易𤍶𦀫𧺀腀針,Dễ loà yếm thắm trôn kim 𠄩𡶀交吏垠𢚸世間,hai núi giao lại ngăn lòng thế gian -月拱㦖嚈𢚸吏𠳨,nguyệt cũng muốn ướm lòng lại hỏi 進封副都将太保西郡公鄭柞爲欽差節制各處水步諸營掌國權柄左相太尉西國公開謙定府凡國家庶務悉委栽决,tấn phong phó đô tướng thái bảo tây quận công trịnh tạc vi khâm sai tiết chế các xứ thuỷ bộ chư dinh chưởng quốc quyền bính tả tướng thái uý tây quốc công khai khiêm định phủ phàm quốc gia thứ vụ tất uỷ tài quyết 季犛以臣弑君而奪其位是奸臣之魁也而史臣乃以先主書之則分不明矣,Quý Li dĩ thần thí quân nhi đoạt kì vị thị gian thần chi khôi dã nhi sử thần nãi dĩ Tiên chủ thư chi tắc phận bất minh hĩ -𡢐𫥨北圻交𨒣𠇍各名人外北如:,sau ra bắc kỳ giao du với các danh nhân ngoài bắc như 蜜𤮿強祖𣩂𧋆,mật ngọt càng tổ chết ruồi 𠄩字功名丙𡲤為,hai chữ công danh biếng vả vê 田婦婆穊於䕱,điền phụ bà cấy ưa trầu @@ -49680,7 +44348,6 @@ 二十五日偽春山㱕降赴京請罪付㱕本属将後執殺之,nhị thập ngũ nhật nguỵ xuân sơn quy hàng phó kinh thỉnh tội phó quy bản thuộc tướng hậu chấp sát chi 凣軍民之中有姦虐非違之人宜收捕治罪而爾亦以爲監戒毋令罪及其身,phàm quân dân chi trung hữu gian ngược phi vi chi nhân nghi thu bổ trị tội nhi nhĩ diệc dĩ vi giám giới vô lệnh tội cập kì thân 󰏙䜹𠽋𭈿𠸦忱,Xem thơ nức thỏm khen thầm -春群情群,xuân còn tình còn 頭梗群點楳鹃吁蟡弹𧍝𣈖󱢨𩙌鐄,đầu cành còn điểm mõ quyên vo ve đàn dế bóng chen gió vàng 㗂法,tiếng pháp 𣳮空汰汰繩吳曳沲每凌凌客越侯,rửa không thảy thảy thằng ngô dại dã mọi lâng lâng khách việt hầu @@ -49707,7 +44374,6 @@ 碎羅𡥵𡛔女貞碎𠫾半𨢇戈營翁𠊙,tôi là con gái nữ trinh tôi đi bán gạo qua dinh ông nghè 𤉘焒,ngún lửa 󰘚銀𡴯僣𬑉崇朔𬂙,mặt ngăn ngắt tím mắt sòng sọc trông -𫏾吏萱堂,trước lạy huyên đường 視,thị 渴真令軍監黎克謙函其首馘乘船奏捷于平灘行在,khát chân lệnh quân giám lê khắc khiêm hàm kì thủ quắc thừa thuyền tấu tiệp vu bình than hành tại 𢮭󰠮,gõ cửa @@ -49737,22 +44403,18 @@ 命提調太宰太師紹國公黎廣度,Mệnh Đề điệu Thái tể Thái sư Thiệu quốc công Lê Quảng Độ 𧡊昆𡛔卒戈塘扒𠫾,Thấy con gái tốt qua đường bắt đi 造户籍田簿,tạo hộ tịch điền bạ -綴橋梂𠿱北浮橋梂浽如波宁滝,xuyết kiều cầu rào bắc qua phù kiều cầu nổi như phà giữa sông 𥙩渃碎𠴝,lấy nước tôi uống 左遷祥刑院大夫程璟為天施縣轉運,Tả thiên tường hình viện đại phu Trình Cảnh vi Thiên Thi huyện chuyển vận 頒賜新錢有差,ban tứ tân tiền hữu sai 帝綠舶首鎢逢以脚引㚴㜮同乘蓬上諸舟皆閣沙渚,đế lục bách thủ ô phùng dĩ cước dẫn bố lãm đồng thừa phùng thượng chư chu giai các sa chử 有善帝二字,hữu thiện đế nhị tự 󰡈溪渃沚𤄯漂,Dưới khe nước chảy trong veo -癸未十三年定冬十月早蝗,quý mùi thập tam niên tống gia thập lục niên định đông thập nguyệt tảo hoàng 吹埃改節变󰒂朱當,xui ai cải tiết biến nghì cho đang 君子固腰吀㨂㭲,quân tử có yêu xin đóng cọc 拯除𢶒印强嗔𧗱,chẳng chờ cởi ấn cưỡng xin về 𠊛𧗱隻䏾𢆥更,Người về chiếc bóng năm canh 緣𧟁,duyên viền 恨𢤡,giận dỗi -𡀮空縁𡢻共𠊚世,nếu không duyên nợ cùng người thế -官全權東法答吏翁黃進講会長会中圻相済,quan toàn quyền đông pháp đáp lại ông hoàng tiến giảng hội trưởng hội trung kì tương tế 妾如昆燕落弹,Thiếp như con én lạc đàn 𢖵埃如𢖵𧆄牢㐌撙吊𫴋吏掏吊𨖲,nhớ ai như nhớ thuốc lào đã chôn điếu xuống lại đào điếu lên 立細㐌庄咍准細,rắp tới đã chẳng hay chốn tới @@ -49775,7 +44437,6 @@ 𤾓𫔬兵��󰭽郎破𡶀󰘉塘卷㳥阻軍,trăm muôn binh mạnh trẩy sang phá núi mở đàng cuộn sóng chở quân 𫚳坤豆簇茄官,chim khôn đậu nóc nhà quan 三月太傅靖國公黎念卒,tam nguyệt thái phó tĩnh quốc công lê niệm tốt -甲午三年宋端平元年春正月十八日上皇崩于附天宫壽五十一,án sử pháp hoàng thái tử sinh tất dĩ niên nguyệt nhật thư hoăng diệc nhiên thử chỉ thư hoăng giả cái thuỷ sinh nhi dị thất kì nguyệt nhật dã 朱年初忍牢敬盎那蜍几茶,cho nên sơ nhẫn sau kính ang nạ thờ kẻ già 𧗱辰𢖵榘芌󱬛𨕭棱,về thì nhớ củ khoai môn trên rừng 惠宗狂疾吏添欺𣈜𨅸𦨂欺𣈘𦣰𨱽,huệ tông cuồng tật lại thêm khi ngày đứng múa khi đêm nằm dài @@ -49787,7 +44448,6 @@ 這此等弊乃亦天星示警正恐惧脩省之日,Giá thử đẳng tệ nãi diệc thiên tinh thị cảnh chính khủng cụ tu tỉnh chi nhật 材料,tài liệu 明成山侯王,minh thành sơn hầu vương -群如女,còn như nữa 明臣再尊立永曆皇帝,Minh thần tái tôn lập Vĩnh Lịch hoàng đế 㐌仃𠬠浽爫蹺坦𠊚,ðã đành một nỗi làm theo đất người 時清化人韶寸為諒江防禦使統諒江軍屯東平江善撫軍士軍中樂之,thời thanh hoá nhân thiều thốn vi lạng giang phòng ngự sứ thống lạng giang quân đồn đông bình giang thiện phủ quân sĩ quân trung lạc chi @@ -49806,11 +44466,9 @@ 傷姑𠇮他切切他梗高高俸梗羅羅拖,thương cô mình tha thiết thiết tha cành cao cao vổng cành la la đà 壬戌九年元至治二年春正月以惠肅大王年為駙驥郎,Nhâm Tuất cửu niên Nguyên Chí Trị nhị niên xuân chính nguyệt dĩ Huệ Túc đại vương Niên vi Phò Ký lang 是歲上皇子顒生,Thị tuế Thượng hoàng tử Ngung sinh -莊翰林院檢討阮瑡,trang hàn lâm viện kiểm thảo nguyễn sư tức nguyễn sư truyền dã 边塘𬂙𩃳旗𠖤𢢯又,bên đường trông bóng cờ bay ngùi ngùị 艮魚吏論𧗱尼庯坊,ngẩn ngơ lại lộn về nơi phố phường 㳥情󰟯㐌漂漂𫀅𥪞歐厭固朝𣳮淶,sóng tình dường đã xiêu xiêu xem trong âu yếm có chiều lả lơi -水雲,thời trọn già chưng chốn thuỷ vân 刼尼女者渚衝,Kiếp này nợ giả chưa xong 甲兵插産自茹,giáp binh sắp sẵn từ nhà 兩賢應諾拜謝而歸,lưỡng hiền ứng nặc bái tạ nhi quy @@ -49824,7 +44482,6 @@ 書牕永尾閑無事𦖻拯群𦖑㗂是非,thư song vắng vẻ nhàn vô sự tai chẳng còn nghe tiếng thị phi 㗂𦹳㖫𠲥中外𠯇漨縣赤󱋨尼州神,tiếng thơm lừng lẫy trong ngoài dấy vùng huyện xích nức nơi châu thần 𢪰葻,ngắt bông -埃繪󰟯埃󰭑栣,dường ai cởi lạt dường ai nhổ dằm 雖滛唏渃渚𤍶䏾𦎛,Tuy dầm hơi nước chưa loà bóng gương 宏郡公自将本部歸乂安與阮伯䮐分守其地,hoành quận công tự tướng bản bộ quy nghệ an dữ nguyễn bá quýnh phân thủ kì địa 趙紀,triệu kỷ @@ -49832,9 +44489,7 @@ 太后祝天曰登庸乃人臣反萌簒位復殺吾母子他日彼之子孫亦猶是也,Thái hậu chúc thiên viết Đăng Dung nãi nhân thần phản manh soán vị phục sát ngô mẫu tử tha nhật bỉ chi tử tôn diệc do thị dã 渚負琹挑待󰡎𦝄,chớ phụ cầm khêu đợi dưới trăng 漢蒼令東都衛軍植樁截白鶴江口以禦賊自宣光來者,Hán Thương lệnh Đông Đô vệ quân thực thung tiệt Bạch Hạc giang khẩu dĩ ngự tặc tự Tuyên Quang lai giả -塘居處牢朱别𡓃,đường cư xử sao cho biết lối 刎󰑼󰜋𠀲風情㐌𪡵,vẫn là một đứa phong tình đã quen -倍𢜠爫礼𠓨,vội mừng làm lễ rước vào 払𦖑𧡊呐詰頭浪英󰑼几不求利名,chàng nghe thấy nói gật đầu rằng anh là kẻ bất cầu lợi danh 󰜋命隴仍𨅸𡎢渚衝,Một mình luống những đứng ngồi chưa xong 尊上皇曰憲堯光聖太上皇帝保聖皇后為欽慈保聖皇太后,Tôn thượng hoàng viết Hiến Nghiêu Quang Thánh Thái Thượng Hoàng Đế Bảo Thánh Hoàng Hậu vi Khâm Từ Bảo Thánh Hoàng Thái Hậu @@ -49852,7 +44507,6 @@ 翹𠳐領意提排,Kiều vâng lĩnh ý đề bài 空昆芮業仍愁村員,không con nối nghiệp những sầu thon von 𠬠𠇮𨻫仍𨅸𡎢渚衝,một mình luống những đứng ngồi chưa xong -𠃩逐韶光固𠇍,chín chục thiều quang có mấy 夏四月朔日有食之,Hạ tứ nguyệt sóc nhật hữu thực chi 花桃㐌惮󰊄東,hoa đào đã dạn gió đông 空固仍𦓡固買頑,không có nhưng mà có mấy ngoan @@ -49865,7 +44519,6 @@ 秋七月有星孛于大角,Thu thất nguyệt hữu tinh bột vu Đại Giác 其杻蛮擊之獲人口十三馘九級來献,kì nữu man kích chi hoạch nhân khẩu thập tam quắc cửu cấp lai hiến 紙報,giấy báo -芇中州芇邊省,nào trung châu nào biên tỉnh 立,lập 於瓢時羕乙𢧚𧷺,ở bầu thì dáng ắt nên tròn 莽昆圭盃明強戈常,mảng con khỏe vui mừng càng qua thường @@ -49909,7 +44562,6 @@ 󰋇𥹰買特没𣈜,Mấy lâu mới được một ngày 󰅒𤽗李友之蒸質𧌂𡑪蒸𠇮蜆𧋅,nay ngươi lý hữu chi chưng chất bọ cát chưng mình kiến rận 合歇飭役𧜖𧝓能𡨺㨢巾畧,hợp hết sức việc chăn đệm năng giữ nâng khăn lược -等爫治天下意合汜𨖲蒸道,đấng làm trị thiên hạ ấy 太傅李公平破真臘之㓂於乂安州遣人奏捷,thái phó lí công bình phá chân lạp chi khấu ư nghệ an châu khiển nhân tấu tiệp 夏六月遣兵部侍郎黎文盛如永平寨與宋議疆事,Hạ lục nguyệt khiển Binh bộ thị lang Lê Văn Thịnh như Vĩnh Bình trại dữ Tống nghị cương sự 然其子誠孝何𠃔再與二紀,nhiên kì tử thành hiếu hà doãn tái dữ nhị kỷ @@ -49923,28 +44575,22 @@ 計吝曾𨀈點𢲛󰙅蹺,kể lần từng bước đếm dò đuổi theo 唐議選將平之,Đường nghị tuyển tướng bình chi 偉奏言哀牢荒亂上下乖散之状,Vĩ tấu ngôn Ai Lao hoang loạn thượng hạ quai tán chi trạng -㤙𢚸别之吀,ơn lòng biết chi xin 洪德十年歳在己亥冬至節,Hồng Đức thập niên tuế tại Kỉ Hợi Đông chí tiết 詔以其州軍民𮢶築自支隆開越頂山至武瀧江,Chiếu dĩ kì châu quân dân tạc trúc tự chi Long khai việt Đỉnh Sơn chí Vũ Lung giang 停󱧲󱨃渚靈争扦𣛠𡗶朱乙特停,đừng sốt sắng chớ lanh chanh then máy trời cho ắt được dành 五月初一日禁揀錢,ngũ nguyệt sơ nhất nhật cấm giản tiền 安撫使芙蒥縣轉運使潘仁為天長路安撫副使,An Phủ sứ Phù Lưu huyện chuyển vận sứ Phan Nhân vi Thiên Trường lộ An phủ phó sứ -𩵜默䋥别搓,cá mắc lưới biết xoay 𧗱𥪞侍立奇外双披,Vệ trong thị lập cơ ngoài song phi 𬂙炭𧡊󰜋埬昌𤈜殘,Trông than thấy một đống xương cháy tàn -𥪞娘仍𤴬情别離,trong thời nàng những đau tình biệt ly 咹粓買𧑂𪿀嘅嗚嗚,ăn cơm với cáy ngủ ngáy o o 三月至夏六月旱,Tam nguyệt chí hạ lục nguyệt hạn 娘󰅹制帝扯𩄲撑,nàng nào chơi đấy xẻ mây xanh -求低拜妬𧵆賖,cầu đây vái đó gần xa 季犛斬之以徇諸軍,quý li trảm chi dĩ tuẫn chư quân -𣈗務冬烈扲扲󱢕捲𠺙,trời mùa đông rét căm căm 壬午晉永年,Nhâm Ngọ Tấn Vĩnh niên 差元豊年間木印帖子者閲定官以為僞,sai Nguyên Phong niên gian mộc ấn thiếp tử giả duyệt định quan dĩ vi nguỵ 󰋇𢚸下顧旦饒,Mấy lòng hạ cố đến nhau 󰜋番湄󰊄散情󰜋番,Một phen mưa gió tan tành một phen 花春麻歇𠦳鐄坤摸,hoa xuân mà hết ngàn vàng khôn mua -泣南北東西㘃㗂,khắp nam bắc đông tây nức tiếng 炙黄󰑼𪹷朱鐄,chá hoàng là nướng cho vàng 拱洳󰇾辱排路,Cũng nhơ giở nhuốc bày trò 乃是銅印因𭁈文武大臣議復回書𭁈明國讓責明委官王建立回北國𮞏奏明帝,nãi thị đồng ấn nhân dữ văn vũ đại thần nghị phục hồi thư dữ minh quốc nhượng trách minh uỷ quan vương kiến lập hồi bắc quốc đệ tấu minh đế @@ -49956,7 +44602,6 @@ 𡮈要,nhỏ yếu 夏四月鄧悉奉帝復幸乂安,Hạ tứ nguyệt Đặng Tất phụng Đế phục hạnh Nghệ An 滝秦󰜋帶撑撑,Sông Tần một dải xanh xanh -動時𢖮沛𡨺禮儀,động thời ắt phải giữ lễ nghi 賜阮俊彦進士及第陶倧等三人進士出身阮德懋等十四人同進士出身,Tứ Nguyễn Tuấn Ngạn Tiến sĩ cập đệ Đào Tông đẳng tam nhân Tiến sĩ xuất thân Nguyễn Đức Mậu đẳng thập tứ nhân đồng Tiến sĩ xuất thân 二日歸塟于籃山永陵廟号太祖上飱號曰統天啓運聖德神功睿文英武寬明勇智弘義至明大孝高皇帝,Nhị nhật quy táng vu Lam Sơn Vĩnh Lăng Miếu hiệu Thái Tổ thượng tôn hiệu viết Thống Thiên Khải Vận Thánh Đức Thần Công Duệ Văn Anh Vũ Khoan Minh Dũng Trí Hoằng Nghĩa Chí Minh Đại Hiếu Cao Hoàng Đế 後明索嚕至金陵假授湖廣指揮使尋殺之,Hậu Minh sách Rỗ chí Kim Lăng giả thụ Hồ Quảng chỉ huy sứ tầm sát chi @@ -49964,7 +44609,6 @@ 沔中,miền trung 時宰執皆開國大臣不好儒術專以簿牒詞訟責成有司吏属多曲事上官故内外官鈌即保除用,thời tể chấp giai khai quốc đại thần bất hảo nho thuật chuyên dĩ bạ điệp từ tụng trách thành hữu tư lại thuộc đa khúc sự thượng quan cố nội ngoại quan khuyết tức bảo trừ dụng 一軍中虚驚妄言禍福��搖動軍情,nhất quân trung hư kinh vọng ngôn hoạ phúc dĩ dao động quân tình -謹世審審恪󰅹󰊈,kín thay thẳm thẳm khác nào đền phong 些体蒸𡥚意,ta thấy chưng gã ấy 金時改任南平,kim thì cải nhậm nam bình 鷗𪆽共些羕固意,âu lộ cùng ta dường có ý @@ -49978,7 +44622,6 @@ 共妑武后調連細低,Cùng bà Vũ Hậu đều liền tới đây 入局,nhập cuộc 親提三軍進討髙平之莫孽巢穴掃空歸恢一統混洞先王之舊疆版章盡復,Thân đề tam quân tiến thảo Cao Bằng chi Mạc nghiệt sào huyệt tảo không quy khôi nhất thống hỗn động tiên vương chi cựu cương bản chương tận phục -𡄎䀡造化机圖,gẫm xem tạo hoá cơ đồ 弟一功賜國姓黎問黎歸黎役黎醯等五十二人爲榮祿大夫左金吾衛大將軍爵上智字,Đệ nhất công tứ quốc tính Lê Vấn Lê Quy Lê Dịch Lê Ê đẳng ngũ thập nhị nhân vi Vinh lộc đại phu tả Kim ngô vệ đại tướng quân tước Thượng trí tự 冬十月智髙使梁珠來乞師,đông thập nguyệt trí cao sử lương châu lai khất sư 命工部左侍郎馮克寬為正使太常寺卿阮仁贍為副使如明歳貢并求封,Mệnh Công bộ Tả thị lang Phùng Khắc Khoan vi chánh sứ Thái thường tự khanh Nguyễn Nhân Thiệm vi phó sứ như Minh tuế cống tịnh cầu phong @@ -49989,7 +44632,6 @@ 曷湄詫𢪀分𢤞,Hạt mưa sá nghĩ phận hèn 爫官宰相𢀨腰𤾓侯𠦳下熠𤓛󱚢𦋦,làm quan tể tướng sang yêu trăm hầu ngàn hạ dập dìu vào ra 󰜋宮󰊄悴湄愁,Một cung gió tủi mưa sầu -欺𢧚𡗶𢩾毎皮毎𢧚,khi nên trời giúp mọi bề mọi nên 𠃩畨𬋆,chín phen rèn 蔑陣湄𠦳𡶀最嗚嗚𧽈㗂呌,một trận mưa ngàn núi tối ù ù dấy tiếng kêu 翁老行笘保昆浪劍没𬂻𢀭𨖅𠽔󰋇具,ông lão hàng xóm bảo con rằng kiếm một cơi trầu sang thưa với cụ @@ -49999,11 +44641,9 @@ 𭁈軍人阮公䃈為掌曆户部主事楊玄中為靈臺郎,Dữ quân nhân Nguyễn Công Gia vi Chưởng lịch hộ Bộ chủ sự Dương Huyền Trung vi Linh đài lang 壕虖,hào hố 𤽗潤之買典几𢄂捽特騼進士,ngươi nhuận chi mới đến kẻ chợ rút được biêu tiến sĩ -琪園󰋇㩒紅菍花苫曳昆螉約󰠐,kỳ viên mấy cụm đào hồng núm hoa sim dại con ong ước thầm 曳干𢚸欲制排逴󱚢相府結堆𡞕𫯳,dấy cơn lòng dục chơi bời rước vào tướng phủ kết đôi vợ chồng 碎㤇英萬碎悗英𠦳,tôi yêu anh vạn tôi mến anh nghìn 東𨖲西𫴋窖如扛訴𢚸𠊚世噲羅𦝄,đông lên tây xuống khéo như giang tỏ lòng người thế gọi là trăng -貓猫,miêu mèo 拯别蹺󰠳探𠳨,chẳng biết theo đâu thăm hỏi 春夏鮮卒審淫秋𧗱萧殺東侵痚殘,xuân hè tươi tốt thẳm râm thu về tiêu sái đông xâm héo tàn 爫𠊛油㐌伴共埃𡨸信須辰𫽄𢮬差,làm người dầu đã bạn cùng ai chữ tín tua thìn chẳng chút sai @@ -50011,13 +44651,11 @@ 姅澄春脱技梗天香,Nửa chừng xuân thoắt gãy cành thiên hương 疾尋愈至乂安疾又作,Tật tầm dũ chí Nghệ An tật hựu tác 先是帝召克綏克綏見帝幸外不肯就有傲色,Tiên thị đế triệu Khắc Tuy Khắc Tuy kiến đế hạnh ngoại bất khẳng tựu hữu ngạo sắc -剛爫噒丕,chớ lấy cương làm răn vậy 𠓨塲裙𢌌振𨖲𦟏,vào trường quần rộng xắn lên khu 珊瑚葩𥒥,san hô ba đá 春正月二十五日帝遣使如明,Xuân chính nguyệt nhị thập ngũ nhật đế khiển sứ như Minh 𠫾朱別妬別低扵茄貝媄別𣈗󰅹坤,đi cho biết đó biết đây ở nhà với mẹ biết ngày nào khôn 庒埋麻﨤𣅶芇,chẳng may mà gặp lúc nào -謨麻䀡𠀍態人情,mua mà xem thế thái nhân tình 想浪瘖跩化𫥨空,tưởng rằng ốm dậy hoá ra không 永春盛烈社陂水涸一刻餘,Vĩnh Xuân Thịnh Liệt xã bi thuỷ hạc nhất khắc dư 之天寳兵敗乃收餘眾萬人奔哀牢境夷獠中見桃江原頭野能洞地廣衍沃可居築城居之因地名建國號,chi Thiên Bảo binh bại nãi thu dư chúng vạn nhân bôn Ai Lao cảnh Di Lạo trung kiến Đào Giang nguyên đầu Dã Năng động địa quảng diễn ốc khả cư trúc thành cư chi nhân địa danh kiến quốc hiệu @@ -50052,12 +44690,10 @@ 大行皇帝大行皇后,đại hành hoàng đế đại hành hoàng hậu 遣總兵阮文談等徃安󰘊討賊受阮德忠節制,Khiển Tổng binh Nguyễn Văn Đàm đẳng vãng An Bang thảo tặc thụ Nguyễn Đức Trung tiết chế 𡓮𩂏𢬣袄如𦜝𬚸𬌥,ngồi che tay áo như sề thịt trâu -𬏑堆巴坎坦昆螉苔四𦓿矯慢夢,ruộng đôi ba khoảnh đất con ong đầy tớ hay cày kẻo mượn mòng 𢚸民下姥㤕車,lòng dân h��� mỗ xót xa 筏󱗦,phiệt bè 生天竺𣩂少林墫𢇉蹎𡽫熊耳,sinh thiên trúc chết thiếu lâm chôn dối chân non hùng nhĩ 侈醒職槐珠漓𣳮渚谷咍身幻庄恪浮雲,xảy tỉnh giấc hòe châu lìa lã chã cốc hay thân ảo chẳng khác phù vân -𢴑𢬢梗椿干𩙌速潭𦲿柳湥霜,dắt díu cành thông cơn gió tốc đầm đìa lá liễu giọt sương gieo 因以璤㱕于良溪侯裴堵後封臨國公,nhân dĩ huệ quy vu lương khê hầu bùi đổ hậu phong lâm quốc công 慧度悉散家財賞軍士與循合戰擲稚尾炬焚其舟艦以步兵夾岸射之,Tuệ Độ tất tán gia tài thưởng quân sĩ dữ Tuần hợp chiến trịch trĩ vĩ cự phần kì chu hạm dĩ bộ binh giáp ngạn xạ chi 𦹵𦲺,cỏ sả @@ -50080,8 +44716,6 @@ 征夫死士󰋇𠊛󰅹埃莫𩈘󰅹埃噲魂,chinh phu tử sĩ mấy người nào ai mạc mặt nào ai gọi hồn 渤𥪝𣷭苦䕯頭𣷷迷,bọt trong bể khổ bèo đầu bến mê 𫳵麻吏𫽅𠓨尼空錢,sao mà lại khép vào nơi không tiền -𢧚丕唉客春𣛟,nên vầy hởi khách xuân xanh -上皇知之謂刑官曰夫鵠之奸且黠如此獄官不能推究其情理直情枉理不可以理而舍情情理並行不相然後為善讞獄也,Thượng hoàng tri chi vị hình quan viết Phu Hộc chi gian thả hiệt như thử ngục quan bất năng suy cứu kì tình lí trực tình uổng lí bất khả dĩ lí nhi xá tình tình lí tịnh hành bất tương bột nhiên hậu vi thiện nghiện ngục dã 之󱦺𢱔𧵑𩛂連負,chi rành bòn của no liền phụ 𨕭桃落体𠬠挭金釵,trên đào nhác thấy một cành kim thoa 翹強𠽋𠴑𨷑空𦋦𠳒,Kiều càng nức nở mở không ra lời @@ -50099,7 +44733,6 @@ 大驕矜有德色多為不法荒色縱酒譛𢙇叛志,Đại kiêu căng hữu đức sắc đa vi bất pháp hoang sắc tung tửu tiếm hoài phản chí 䝨人君子埃羅庄痗󱖺𨀛真拱闷朝,hiền nhân quân tử ai là chẳng mỏi gối chồn chân cũng muốn trèo 等英䧺戢𥪞代飭咍捽𡶀,đấng anh hùng nấp trong đời sức hay trút núi -固𩆷𩂶打折㝵庄固道,có sấm sét đánh chết nhiều người chẳng có đạo 勾簾核同博核釰輪刀朋湄朋𫡮拜工直空麻󱜐,câu liêm cây đòng vác cây gươm luân đao bằng mưa bằng mây bởi trong trực không mà ra 復仍鄭丙舊爵浦郡公黎派爲提督裴仕禎爲署衛事,phục nhưng trịnh bính cựu tước phố quận công lê phái vi đề đốc bùi sĩ trinh vi thự vệ sự 侍御史趙泰奏欽州地方事,thị ngự sử triệu thái tấu khâm châu địa phương sự @@ -50107,26 +44740,21 @@ 戊戌三年宋淳熙五年,Mậu Tuất tam niên Tống Thuần Hi ngũ niên 𦉱,bảy 拮𦧘刀非平頭,cắt thịt dao phay bằng đầu -拱嵩𨖲𠬠幅𦃿曰仍𠳒祝頌官全權,cũng tung lên một bức vải viết những lời chúc tụng quan toàn quyền 自春至夏不雨,tự xuân chí hạ bất vũ 乙卯十年宋寕宗擴慶元元年,Ất Mão thập niên Tống Ninh Tông Khuếch Khánh Nguyên nguyên niên -体月𫭕計𣎃,thấy nguyệt tròn thì kể tháng 娘強󰘚塢眉朱,nàng càng mặt ủ mày chau 二月朔帝親征驩州以東宫太子監國,Nhị nguyệt sóc Đế thân chinh Hoan Châu dĩ Đông cung Thái tử giám quốc 下在位二十四年壽六十五崩于帝乘内姦而取國却外寇以安民海内晏然北南無事,hạ tại vị nhị thập tứ niên thọ lục thập ngũ băng vu đế thừa nội gian nhi thủ quốc khước ngoại khấu dĩ an dân hải nội yến nhiên bắc nam vô sự 拖𠳒,đỡ lời -寔富貴荣培分,thực phú quý vinh bội phần 是日右将黄廷愛差属將收捕斬之及徒黨四人俘送營門亦斬之,thị nhật hữu tướng hoàng đình ái sai thuộc tướng thu bổ trảm chi cập đồ đảng tứ nhân phu tống dinh môn diệc trảm chi 边床𠇍浽𠸕𠻀,bên giường mấy nỗi dặn dò 駿馬馭令庄女越加,tuấn mã ngựa lành chẳng nỡ vọt gia -𠊛咹於别調,người ăn ở biết điều 帝避于蔗田,Đế tị vu giá điền 𪀄列丑叉店亏呌󰁮皿陀𭁈双,chim sét xấu xa đêm khuya kêu gở miệng đà dữ song 擊之,kích chi 箕楊廷俊拱懞扶持,kìa dương đình tuấn cũng mong phù trì 旨揮天下卜筮道釋之人今後不得𭁈内宫後庭交通言語,Chỉ huy thiên hạ bốc phệ đạo thích chi nhân kim hậu bất đắc dữ nội cung hậu đình giao thông ngôn ngữ 秋七月不雨,Thu thất nguyệt bất vũ -挈包意味包情思,xiết bao ý vị bao tình tứ 領桃𤈜𤈜花𪤍堵鮮,lĩnh đào chới chới hoa nền đỏ tươi 上皇自将號令嚴明威聲遠震哀牢聞之奔潰,thượng hoàng tự tướng hiệu lệnh nghiêm minh uy thanh viễn chấn ai lao văn chi bôn hội 九月以阮公璧爲京北處參政阮簷爲海陽處參,Cửu nguyệt dĩ Nguyễn Công Bích vi Kinh Bắc xứ tham chính Nguyễn Thiềm vi Hải Dương xứ tham @@ -50134,13 +44762,10 @@ 帝即令勘實,đế tức lệnh khám thực 䠣蹎𨄹泣終觥,nhón chân dạo khắp chung quanh 八月甲辰帝以天久不雨奏告祈之又命太保阮耒燈禱于至靈弘祐等祠,bát nguyệt giáp thìn đế dĩ thiên cửu bất vũ tấu cáo kì chi hựu mệnh thái bảo nguyễn lỗi đăng đảo vu chí linh hoằng hựu đẳng từ -拱翁柴𧴤扵頭西,cùng ông thày bói ở đầu tây viên 多恾之𡢻𭢌𢸚,đa mang chi nợ đèo bòng -丕辰空沛翁潘欺出外㐌𡞕辞𡥵耒啊,vậy thì không phải ông phan khi xuất ngoại đã vợ từ con rồi à 見今三十,Hiện kim tam thập 傕匕直強塊低,thôi thôi trực gượng khỏi đây 恨拯特扛絲丕麻𦄄撟鞍馭衛,hận chẳng được giăng tơ vậy mà quấn kéo yên ngựa về -觥𫥨炉,quanh ra lò sũ 是用特崇殊典晋封爾爲安南副國王錫之勑印爾其衹受以裕來兹,Thị dụng đặc sùng thù điển tấn phong nhĩ vi An Nam phó quốc vương tích chi sắc ấn nhĩ kì chỉ thụ dĩ dụ lai tư 咭𠁀󰁏厲多端,ghét đời u lệ đa đoan 𥘷𤵺闭除𢱜莽𦋦𣾺,trẻ dại bấy chừ đẩy mảng ra khơi @@ -50151,7 +44776,6 @@ 春三月初吳以孫諝爲交州太守諝貪暴爲百姓患,xuân tam nguyệt sơ ngô dĩ tôn tư vi giao châu thái thú tư tham bạo vi bách tính hoạn 你囊老将功名㐌󰞬,nể nang lão tướng công danh đã nhiều 𦎛忠𤎜域襊清𫡸蓬,gương trung sáng vặc túi thanh nhẹ bồng -遣北道将淳郡公陳德惠𭁈會郡公宏郡公缺等領兵護送,khiển bắc đạo tướng thuần quận công trần đức huệ dữ hội quận công hoành quận công tịnh danh khuyết đẳng lĩnh binh hộ tống 断獄,Đoán ngục 徐公𦋦馭親迎𫔳外,từ công ra ngựa thân nghênh cửa ngoài 乙酉六年宋雍二年,Ất Dậu lục niên Tống Ung nhị niên @@ -50179,7 +44803,6 @@ 淑女𬕻󱗳𠸟𦀻紩騷人暎喂興詩吟,thục nữ tơi bời vui cửi dệt tao nhân ánh ỏi hứng thơ ngâm 帝問左右曰先帝棄世于今已十六載矣而占城未有一介使來何也意朕之威德不加乎抑彼自恃山川之阻險乎對曰臣等以為陛下之德雖加而威未廣,đế vấn tả hữu viết tiên đế khí thế vu kim dĩ thập lục tải hĩ nhi chiêm thành vị hữu nhất giới sứ lai hà dã ý trẫm chi uy đức bất gia hồ ức bỉ tự thị sơn xuyên chi trở hiểm hồ đối viết thần đẳng dĩ vi bệ hạ chi đức tuy gia nhi uy vị quảng 帝遣黎敬夫使北覘虛,Đế khiến Lê Kính Phu sứ Bắc chiêm hư -边東,chỉn kíp dời về bên đông 以盆忙頭目,dĩ bồn mường đầu mục 事聞追封桷罵賊忠武侯以其子芮為近侍祗候四局正掌,sự văn truy phong giốc mạ tặc trung vũ hầu dĩ kì tử nhuế vi cận thị chi hậu tứ cục chính chưởng 公佈,công bố @@ -50199,20 +44822,15 @@ 及師三合本󰑼先知,gặp sư tam hợp vốn là tiên tri 係𣈜𨎠恠橘調𪽝物意丕,hễ ngày trước quái quắt đều bởi vật ấy vậy 公著懇請益力,Công Trứ khẩn thỉnh ích lực -庒𦹳拱世花㭌艚,chẳng thơm cũng thể hoa ngưu tầu 晋夢原誠仕今朝為國子監祭酒献至國子監教授,Tấn Mộng Nguyên Thành sĩ kim triều vi Quốc Tử Giám tế tửu Hiến chí Quốc Tử Giám giáo thụ 小姐浪意冲詞,tiểu thư rằng ý trong tờ 楽󰠓兠妬𠯦𡂰洞庭,nhạc vang đâu đó thét rân động đình -䏾𢪀役爫買,bụng nghĩ việc làm mới 𠓹体沛鶯撩麻燕恠,trọn thấy phải oanh trêu mà yến quấy -昂魯,ngang lỗ 𢄂圭𠴼󱋨争都,chợ quê náo nức tranh đua 命潘孚先撰大越史記自陳太宗至明人還國,mệnh phan phu tiên soạn đại việt sử ký tự trần thái tông chí minh nhân hoàn quốc 搥式卒邏󰁰分,giồi thức tốt lạ mươi phần 事世𢧚忘歇每皮,sự thế nên quên hết mọi bề 河梁󰤱𢬦塘尼,hà lương chia rẽ đường này -揲安𦊚𡎝麻𡗶𡊰功,giẹp yên bốn cõi mà trời đền công -法派𤐝󱙼𪤄滝,soi sáng bãi sông 𪭮𪭮渚迡重罪庒他,chóng chóng chớ chầy trọng tội chẳng tha 㦖𢝙𠤆醝耽,muốn vui chớ say đắm 緦,tơ @@ -50220,7 +44838,6 @@ 恾之珠苔廩玉苔廂,màng chi châu đầy lẫm ngọc đầy rương 囚逆女從阮氏路之計也,tù nghịch nữ tòng nguyễn thị lộ chi kế dã 秋七月初七日天暴風雨雷震擊人甚多,Thu thất nguyệt sơ thất nhật thiên bạo phong vũ lôi chấn kích nhân thậm đa -𨻫西𧡊渃,lũng tây thấy nước dường uốn khúc 後龍鋌使���夜踰墻入宫中殺中宗,Hậu Long Đĩnh sử đạo dạ du tường nhập cung trung sát Trung Tông 㐌停渃沚䕯㵢𣳮羕,đã đành nước chảy bèo trôi lỡ dường 酉朱𩈘鉄拱𤵶為情,dẫu cho mặt sắt cũng ngây vì tình @@ -50233,9 +44850,7 @@ 季犛聞之以廟令黎合右𨻫父道梁蓊與同謀併殺之,Quý Li văn chi dĩ Miếu lệnh Lê Hợp Hữu Lũng phụ đạo Lương Ông dữ đồng mưu tính sát chi 甲戌二年宋咸淳十年元至元十一年秋七月大水,Giáp Tuất nhị niên Tống Hàm Thuần thập niên Nguyên Chí Nguyên thập nhất niên thu thất nguyệt đại thuỷ 蕯潙𣷭楚𣾺演滝堯,tát vơi bể sở khơi dần sông nghiêu -論曰明人之禍古所未有,luận viết lệnh vọng bản lược vân minh nhân chi hoạ cổ sở vị hữu 将佐雲集士勇技精,tướng tá vân tập sĩ dũng kĩ tinh -時意茹驛永𨤔拯固㝵,thời ấy nhà dịch vắng vẻ 定國公阮匐使人收斬之碎其骨臠其肉分與國人食之不争啖焉,Định quốc công Nguyễn Bặc sử nhân thu trảm chi toái kì cốt loan kì nhục phân dữ quốc nhân thực chi bất tranh đạm yên 好酒𨢇極言濃,hảo tửu rượu cực ngon nồng 冬十月改元德元,đông thập nguyệt cải nguyên đức nguyên @@ -50245,7 +44860,6 @@ 体蔑󱎣跪𨕭墓媄連𠳨奴眉爫帝之帝,thấy một trẻ quỳ trên mộ mẹ liền hỏi nó mày làm đí chi đấy 旦厨求嗔調時特如所悶,đến chùa cầu xin đều thời được như thửa muốn 情家室芇埃󰝸固,tình gia thất nào ai chẳng có -庄牟遁主時筠論𫯳,chẳng màu trốn chúa thì quân lộn 㝵些調𢜝㤡拯信,người ta đều sợ sệt chẳng tin 大而三綱五常之道以至事物細微之理莫不該載,Đại nhi tam cương ngũ thường chi đạo dĩ chí sự vật tế vi chi lí mạc bất cai tải 𩙍𡶨撑磋𥶄瀝,gió ngàn xanh xoay nón lệch @@ -50256,7 +44870,6 @@ 淡僊娘𧘇初󰑼𰙔兒,Đạm Tiên nàng ấy xưa là ca nhi 上皇御重光宫刑部郎中費直扈從,Thượng hoàng ngự Trùng Quang cung Hình bộ lang trung Phí Trực hộ tòng 己亥唐元和十四年,Kỉ Hợi Đường Nguyên Hoà thập tứ niên -儗𢢆仉揞墓拖𩆐,nghĩ thẹn kẻ ôm mồ đỡ sấm 下寕失於寬滯訟得以决遣亦見其忠厚之意焉,hạ ninh thất ư khoan đái tụng đắc dĩ quyết khiến diệc kiến kì trung hậu chi ý yên 趙固昆𡛔平花,triệu có con gái bằng hoa 󰜋𠇮𣅘屈𦋦𠫾󰟯如𥠭𪂱故之咹店,một mình khuya khoắt ra đi dường như giống vạc cớ gì ăn đêm @@ -50279,7 +44892,6 @@ 及卒帝深歎惜親為文祭之又加贈封以王爵,Cập tốt Đế thâm thán tích thân vi văn tế chi hựu gia tặng phong dĩ vương tước 㐌典玄英節小春,đã đến huyền anh tiết tiểu xuân 𫏙坡塘哿滝汝箕𪟂所梗檜,noi bờ đường cả sông nhữ kia chém thửa cành củi -朱眉駭保浪,cho mi hãy bảo rằng 呐耒乖果󰑾𠫾,nói rồi quày quả ra đi 禮科給事中張孚説如明謝󰀋封并謝賜冠復,Lễ khoa cấp sự trung Trương Phu Duyệt như Minh tạ sách phong tịnh tạ tứ quan phục 定春二月命同乳段尙募洪州民捕盗,định xuân nhị nguyệt mệnh đồng nhũ đoàn thượng mộ hồng châu dân bổ đạo @@ -50311,13 +44923,10 @@ 𠊚辰拯當丸𨨲,người thì chẳng đáng hòn chì 󱤙𥹰𨵣聖󱚇󱮜㐌鮮氣象吏吹精神,bấy lâu cửa thánh dựa kề đã tươi khí tượng lại xuê tinh thần 桂子孝抱以擊唆都功封冠服侯,Quế tử Hiếu Bão dĩ kích Toa Đô công phong Quan phục hầu -旦尼瓊呐買布𠫾𢵋羅𠳨䀡𣋚芾𤤰御制鋪,đến nơi quỳnh nói với bố đi đô là hỏi xem hôm nào vua ngự chế phố 天彰寳嗣凣五,Thiên Chương Bảo Tự phàm ngũ 蚕蛾拜杜丐𧍋,tàm nga bay đỗ cái ngài -㗂絲㗂銅台,tiếng tơ tiếng đồng thai 浪𡥵別罪㐌𡗉酉浪𩆐𩄰鈽鉊拱甘,rằng con biết tội đã nhiều dẫu rằng sấm sét búa rìu cũng cam 月娥嘆哭情喂󰑼情,Nguyệt Nga than khóc Tình ôi là tình -亇鴈,người mau cá nhàn 産荄𠳒説𨔍𨓡裊施肝貝𮎦䧺𬀦輸,sởn gai lời thốt lạ lùng nếu thi gan với anh hùng thời thua 皇太子旵即位于柩前時方十六歲,Hoàng thái tử Sảm tức vị vu cữu tiền thời phương thập lục tuế 至於樹一作附太學碑闕典未鬏僃物盡文,Chí ư thụ nhất tác phụ Thái học bi khuyết điển vị tu bị vật tận văn @@ -50326,12 +44935,9 @@ 江水為之盡赤,giang thuỷ vi chi tận xích 姅澄春説技梗天香,Nửa chừng xuân thoắt gãy cành thiên hương 楊文旦范鑑黄仁等歲貢,Dương Văn Đán Phạm Giám Hoàng Nhân đẳng tuế cống -𧊉浪惵意順情,bướm rằng đẹp ý thuận tình 槃城陷俘獲三萬餘人斬首四萬餘級生擒茶全還班師,Bàn thành hãm phù hoạch tam vạn dư nhân trảm thủ tứ vạn dư cấp sinh cầm Trà Toàn hoàn ban sư 保領,bảo lãnh -爲盎那麻訣昆末𢪀,vì chưng ang nạ mà khoét con mắt nghỉ 𦊚𦀊如哭如嘆,Bốn dây như khóc như than -默𠊛𫯰㵋𩄲,mặc người chồng mới mây 及還至白鶴江江中有石堆浩流船多觸,Cập hoàn chí Bạch Hạc giang giang trung hữu thạch đồi hạo lưu thuyền đa xúc 魂𦹳没𬌓𡗶𨷈𨤵𧗱漢咍羅固於低,hồn thơm một tấm trời muôn dặm về hán hay là cố ở đây 夏四月熒惑入南斗,hạ tứ nguyệt huỳnh hoặc nhập nam đẩu @@ -50345,7 +44951,6 @@ 黎文休曰吳南晋前為家臣三哥之拘囚後為其兄昌岌之掩抑一旦得志不䏻自慎而享國日淺政績無聞惜哉然觀其免平王之罪過𡸈非仁乎容昌岌之驕倨𡸈非恭乎既仁且恭亦可見其為人矣,lê văn hưu viết ngô nam tấn tiền vi gia thần tam kha chi câu tù hậu vi kì huynh xương ngập chi yểm ức nhất đán đắc chí bất năng tự thận nhi hưởng quốc nhật tiên chính tích vô văn tích tai nhiên quan kì miễn bình vương chi tội quá há phi nhân hồ dung xương ngập chi kiêu cự há phi cung hồ ký nhân thả cung diệc khả kiến kì vi nhân hĩ 庚戌五年宋光宗熙元年,Canh Tuất ngũ niên Tống Quang Tông Hi nguyên niên 帝自西都城糾率三府義師,đế tự Tây Đô thành củ suất tam phủ nghĩa sư -芳花傳𧘇珠陳義初,phương hoa chuyện ấy châu trân nghĩa xưa 𢧚勾絶妙寓𥪞性情,Nên câu tuyệt diệu ngụ trong tính tình 沾𠅎騰沾務𠅎務,chiêm mất đằng chiêm mùa mất mùa 是年旱,thị niên hạn @@ -50363,27 +44968,23 @@ 鄭柞等爲少尉,trịnh tạc đẳng vi thiếu uý 違者抵罪,Vi giả để tội 𣌋𣅘𦲿貝旙𩄲,sớm khuya lá bối phướn mây -少之卿相公侯每尼,thiếu gì khanh tướng công hầu mội nơi 轎花兜㐌典外,Kiệu hoa đâu đã đến ngoài 忠彦建議立漕倉貯田租以賑饑民,trung ngạn kiến nghị lập tào thương trữ điền tô dĩ chẩn cơ dân 范低張帝埃疑箕𦎛渚𣻃怒梳仍牟,phạm đây trương đấy ai ngờ kia gương chớ bụi nọ sơ những mầu 𠊛坤於貝𠊛愚󰠱𨉟,người khôn ở với người ngu nặng mình 各柴連哭共昏真㝵喡󰝡沒几最末旦帝敬壳㝵,các thầy liền khóc cùng hôn chân người và đem một kẻ tối mắt đến đấy kính xác người 爲太師同平章事蘇憲誠爲太尉,vi thái sư đồng bình chương sự Tô Hiến Thành vi Thái uý -弄爫花𦹳,tôi dốc lòng làm hoa thơm 𧜖單檜隻泠㳥,chăn đơn gối chiếc lạnh lùng 理巡省民風,lí tuần tỉnh dân phong 𧁷𢚸,khó lòng 墻東𥊘眜𣈜𣈜恒𬖉,Tường đông ghé mắt ngày ngày hằng trông 匙𨥌,chủy thìa -德春二月會試天下󰁮人取杜鎣試等五十四人,đức xuân nhị nguyệt hội thí thiên hạ cử nhân thủ đỗ dung âm dung dung thư trì nhân đình tứ đệ đồng tiến sĩ xuất thân thí đẳng ngũ thập tứ nhân 𣒣𬎳固侶堆些固辰,măng mọc có lứa đôi ta có thì 𦊚宮㳶𧖱𠄼頭𦰟𢬣,bốn cung nhỏ máu năm đầu ngón tay 彼國有人未易圖也,Bỉ quốc hữu nhân vị dị đồ dã 惜台渃㐌打矾,Tiếc thay nước đã đánh phèn 史臣吳士連曰當時胡氏氣燄人人皆知其将篡莊定王𩖀為太尉且藝皇之子見社稷?傾苟能納約自牖結信於君父乎號有厲致眾於朋來使藝宗之荒耄復回,sử thần ngô sĩ liên viết đương thời hồ thị khí diễm nhân nhân giai tri kì tương soán trang định vương ngạc vi thái uý thả nghệ hoàng chi tử kiến xã tắc tương khuynh câu năng nạp ước tự dữu kết tín ư quân phụ hồ hiệu hữu lệ trí chúng ư bằng lai sử nghệ tông chi hoang mạo phục hồi 空特辰翁吏𣍋艚,không được thì ông lại xuống tàu -秋八月國師明空卒,thu bát nguyệt quốc sư minh không tốt sư trường an phủ gia viễn huyện đàm xá xã nhân hiển linh sự nghiệm phàm thuỷ hạn tai thương đảo chi triếp ứng kim giao thuỷ phả lại đẳng tự giai hữu tố tượng phụng sự yên 󰛺英咹於朱𫅜刼尼𣜾﨤底停刼𡢐,khuyên anh ăn ở cho lành kiếp này chửa gặp để dành kiếp sau 四海欣瞻而遂徯蘇之望殊方𢙇畏而勤聀貢之脩,Tứ hải hân chiêm nhi toại hề tô chi vọng thù phương hoài uý nhi cần chức cống chi tu 朕問謹平日行藏於封葑便從此媒蘖謂釀成其罪也其短傾而覆之,Trẫm vấn Cẩn bình nhật hành tàng ư Phong Phong tiện tòng thử môi nghiệt Vị nhưỡng thành kì t���i dã kì đoản khuynh nhi phúc chi @@ -50401,18 +45002,13 @@ 以寶於世為干将鏌鎁以平僣亂為楩楠杞梓以壯棟梁為菽栗布帛以濟民生為參苓芝术以壽國脉使治躋熙暭而措天下於泰山磐石之安方為上不負聖德之所褒下不負平生之所𭓇,dĩ bảo ư thế vi can tương mạc da dĩ bình tiếm loạn vi biền nam kỷ tử dĩ tráng đống lương vi thúc lật bố bạch dĩ tế dân sinh vi tham linh chi thuật dĩ thọ quốc mạch sử trị tê hi hạo nhi thố thiên hạ ư thái sơn bàn thạch chi an phương vi thượng bất phụ thánh đức chi sở bao hạ bất phụ bình sinh chi sở học 拯外謀奪時冲受禅,chẳng ngoài mưu đoạt thời trong thụ thiền 來意識渚執澄澄,lay ý thức chớ chấp chằng chằng -所𢚸,đinh ninh răn dỗ thửa lòng 移船典𦷾体蔑昆𡛔歳可󰁰𬙞󰁰糝,dời thuyền đến đấy thấy một con gái tuổi khả mười bảy mười tám 滥𢘾󱯭𬰓𦋦𢬣𡬷貞如拮挭苔覩𠫾,trộm nhờ sấm sét ra tay tấc riêng như cất gánh đầy đổ đi 留設嚧𠻗恾𡀿月歌腔朠喂窖󱥥㝵,rượu thết so le mong rủ nguyệt ca xoang ánh ỏi khéo chiều người -朝廷𢪀𬢱𠊛,triều đình nghĩ nghị 泊鐄礼𨳒嗔迻,bạc vàng lễ mọn xin đưa 夏四月朔詔轝人女丁前頒賜掖庭并公主等止許本人正身若生得子孫並送官,hạ tứ nguyệt sóc chiếu dư nhân nữ đinh tiền ban tứ dịch đình tịnh công chủ đẳng chỉ hứa bản nhân chính thân nhược sinh đắc tử tôn tịnh tống quan 紹以誕日為儀天聖節,thiệu dĩ đản nhật vi nghi thiên thánh tiết -花𦹳埃拯損梗麻𨔈,hoa thơm ai chẳng vin cành mà chơi 遂率豪傑建義旗期滅明賊,Toại suất hào kiệt kiến nghĩa kì kì diệt Minh tặc -𫨩爫麻𫽄𫨩󱳮爫之,hay làm mà chẳng hay lo -士夫調服𠊛咍𡦂,sĩ phu đều phục người hay chữ 蒸𠅜吒媄拱可𤲼丕,chưng lời cha mẹ cũng khả dái vậy 𡗶㐌定姻縁在𢼂,trời đã định nhân duyên tại số 油埃𢚸固所求心明吀决貝饒󰜋𠳒,dầu ai lòng có sở cầu tâm minh xin quyết với nhau một lời @@ -50430,7 +45026,6 @@ 作家,tác gia 誅僞官陳叔瑤陳日昭及其下六百餘人,tru nguỵ quan trần thúc dao trần nhật chiêu cập kì hạ lục bách dư nhân 建昌府舒池縣知縣陳汝為奏言天下各處田野髙下不同農隙秋夏有異,kiến xương phủ thư trì huyện tri huyện trần nhữ vi tấu ngôn thiên hạ các xứ điền dã cao hạ bất đồng nông khích thu hạ hữu dị -渃𤄯創𤄯,nước trong sáng trong 𣈗𡢐奴眷饒𠫾,ngày sau nó quện nhau đi 位,vị 𧋻對兜辭昆𧋉退猫噞之磊𠰘𬛈乘,rắn đói đâu từ con cóc thối mèo thèm chi chối miếng nem thừa @@ -50471,12 +45066,9 @@ 𠊛牢孝󰒂覩塘,Người sao hiếu nghĩa đủ đường 年七十七日燏好與外國人遊常騎象遊婆伽村,niên thất thập thất nhật duật hiếu dữ ngoại quốc nhân du thường kị tượng du bà già thôn 帝既許明人講和令北江諒江修橋梁道路又令諸,đế ký hứa minh nhân giảng hoà lệnh bắc giang lạng giang tu kiều lương đạo lộ hựu lệnh chư -閣尾,gác vẽ tiếng bồ lao thốc -用別𠊛於兜,biết người ở đâu 𥴜󱏹汁渃𡨺牟朱鮮,chiếu buồm dấp nước giữ màu cho tươi 𢖵涓𠄩𡦂恩情課𠸗,nhớ quên hai chữ ân tình thuở xưa 𣈘𣈘奴嘅𠿁𠿁,đêm đêm nó ngáy khì khì -世事𠊚奴㛱節𬙞,thế sự người no ổi tiết bảy 我軍遂奪擊破之,Ngã quân toại đoạt kích phá chi 悲除事㐌󰟯尼分𪬡油磊油埋在𠊛,bây giờ sự đã dường này phận hèn dầu rủi dầu may tại người 𩙌東,gió đông @@ -50485,7 +45077,6 @@ 𪽝󰛩𢧚󱕗為𣦍𢧚啉,bởi tin nên mắc vì ngay nên lầm 燒尽舟船餘眾奔北,Thiêu tận chu thuyền dư chúng bôn bắc 夏六月保威王𤩽有罪出為望江鎮驃騎将軍尋殺之長安路萬女江,Hạ lục nguyệt Bảo Uy vương hiến hữu tội xuất vi Vọng Giang trấn Phiêu kị tướng quân tầm sát chi Trường An lộ Vạn Nữ giang -打𢵋蒲俱摆䊷,bồ cu vãi chài 再試不中者始還民受役,tái thí bất trúng giả thuỷ hoàn dân thụ dịch 因緣󰠲吏群蒙,nhân duyên đâu lại còn mong 油尚蘇定易𤽗𫏾誇𩵜鑊𨍦㵢焒󰌎,dầu thằng tô định dể ngươi trước khoe cá vạc sau sôi lửa lò @@ -50500,7 +45091,6 @@ 𡂒𥚆,chợt nhìn 庚午帝御天安殿觀國人盟于龍墀,canh ngọ đế ngự thiên an điện quan quốc nhân minh vu long trì 𨔈𡨸,chơi chữ -庄腰,chẳng yêu của cùng sự sang trọng 二十一日黎及第常有異志欲謀害左相鄭松,nhị thập nhất nhật lê cập đệ thường hữu dị chí dục mưu hại tả tướng trịnh tùng 癸未十三年宋嘉十六年定冬十月早蝗,Quý Mùi thập tam niên Tống Gia thập lục niên Định Đông thập nguyệt tảo hoàng 宋帝命青以宣徽使都大提󰁮總其節鉞討之,Tống đế mệnh Thanh dĩ Tuyên huy sứ đô đại đề cử tổng kì tiết việt thảo chi @@ -50531,11 +45121,7 @@ 𠴗伴哭𫯳,dỗ bạn khóc chồng 露屋上有匿名之書云師回將反固帝諭之,lộ ốc thượng hữu nặc danh chi thư vân sư hồi tương phản cố đế dụ chi 帝篤志好𭓇親賢樂善足爲承平之良主不幸早殁惜哉其母荘順皇太后阮氏諱環天施平陵人也,Đế đốc chí hiếu học thân hiền lạc thiện túc vi thừa bình chi lương chủ bất hạnh tảo một tích tai Kì mẫu Trang Thuận hoàng thái hậu Nguyễn Thị huý Hoàn Thiên Thi Bình Lăng nhân dã -緣初渚易別󰠲,duyên xưa chưa dễ biết đâu chốn này -印溇𥪝文明耒買𦋦才,in sâu trong văn minh rồi mới ra tài 𥚆風景󱀄󰅒它恪初,nhìn phong cảnh cũ nay đà khác xưa -谢辞娘買𨀐𨖲塘,tạ từ nàng mới rong lên đường -茹𠇮𢀨重𧵑改苔四侯下計庄掣,nhà mình sang trọng của cải nhiều đầy tớ hầu hạ kể chẳng xiết 又使定郡公鎮守興化撫集安西十州居民資給兵糧,Hựu sử Định quận công trấn thủ Hưng Hoá phủ tập An Tây thập châu cư dân tư cấp binh lương 時莫茂洽雖已渡江猶恃有長江先已准僃,Thời Mạc Mậu Hợp tuy dĩ độ giang do thị hữu trường giang tiên dĩ chuẩn bị 弘裕領兵住菩提營,Hoằng Dụ lĩnh binh trú Bồ Đề dinh @@ -50544,7 +45130,6 @@ 遣陳廷琛訃于明稱睿宗巡邊溺死且吿以帝為嗣明人辭以畏壓溺有三不吊之禮,khiến trần đình thám phó vu minh xưng duệ tông tuần biên nịch tử thả cáo dĩ đế vi tự minh nhân từ dĩ uý áp nịch hữu tam bất điếu chi lễ 該捕壮士既不得陞充則賞資准在衙門吏不减,Cai bổ tráng sĩ ký bất đắc thăng sung tắc thưởng tư chuẩn tại nha môn lại bất giảm 失所係最大以人臣而同國姓則不敬以人子而忘本族則不孝,Thất sở hệ tối đại dĩ nhân thần nhi đồng quốc tính tắc bất kính dĩ nhân tử nhi vong bản tộc tắc bất hiếu -尋柴北道移𠇮方南,tìm thầy bắc đạo rời mình phương nam 太史裴時亨密奏隐之不救,Thái sử Bùi Thì Hanh mật tấu ẩn chi bất cứu 黜范謙柄爲海陽憲察使,Truất Phạm Khiêm Bính vi Hải Dương Hiến sát sứ 𠫾𥺿,đi ỉa @@ -50553,7 +45138,6 @@ 䐗体㝵君子,chửa thấy người quân tử 三月皇弟星卒崇賢侯之子也,tam nguyệt hoàng đệ tinh tốt sùng hiền hầu chi tử dã 爾是奸臣矣是亂臣矣是賊臣矣,Nhĩ thị gian thần hĩ thị loạn thần hĩ thị tặc thần hĩ -㳥碧蹺澜唏󱧝試蘿枯𠓀𩙌仕迻,sóng biếc theo làn hơi gợn tí lá khô trước gió sẽ đưa vèo 包𣇞,bao giờ 萡顛催固惜命爫之,Bạc đen thôi có tiếc mình làm chi 徐𥹰我價𠳐外𦊚𤾓,Giờ lâu ngã giá VÂNG ngoài bốn trăm @@ -50577,14 +45161,11 @@ 󰝡饒𪧍准下塵𠫾制,đem nhau xuống chốn hạ trần đi chơi 𤞻威獴孟群𦣰櫃𫛕唿𪀄坤沛於篭,hùm oai muông mạnh còn nằm cũi hạc hót chim khôn phải ở lồng 文,văn -䏧艚含螠,dép chẳng chuộng da tàu hàm ếch -人縁定吏車爫𠬠边,nhân duyên định lại xe làm một bên 吒󱡸媄󱙦,cha dắt mẹ dạy 心盟吀决貝饒󰜋𠳒,Tâm minh xin quyết với nhau một lời 宋以順州歸我即廣元宋改順州,tống dĩ thuận châu quy ngã tức quảng nguyên tống cải thuận châu 及廷試賜黎致用等同進士出身,cập đình thí tứ lê trí dụng đẳng đồng tiến sĩ xuất thân 𠫾步,đi bộ -𢆥成泰次𨑮𧗱中圻穷𠇍各伴:,năm thành thái thứ mười về trung kì cùng với các bạn 掩襖急𧽈卞准𬮌數𥸁蔑祝占包,ôm áo kíp dậy bèn chốn cửa sổ nan một chốc chiêm bao 󰜋命隴仍𨅸𡎦渚衝,Một mình luống những đứng ngồi chưa xong 翊運賛治功臣特進開府欽差節制各處水步諸營掌國權柄左相太尉西國公鄭柞天性聰明世臣聞望,dực vận tán trị công thần đặc tiến khai phủ khâm sai tiết chế các xứ thuỷ bộ chư dinh chưởng quốc quyền bính tả tướng thái uý tây quốc công trịnh tạc thiên tính thông minh thế thần văn vọng @@ -50592,7 +45173,6 @@ 組織,tổ chức 𤴬南𬛒北𦓡痊買才,đau nam chữa bắc mà thuyên mới tài 功名忙㴷,công danh màng đắm -據呐能乱射庄京,cứ nói năng loạn xạ chẳng kiêng 娘陀別典些庒,Nàng đà biết đến ta chăng 頭梗鹃日𡳳𡗶鴈䜹,đầu cành quyên nhặt cuối trời nhạn thưa 𠦳鐄身𧘇時哄補牢,Nghìn vàng thân ấy THÌ hòng bỏ sao @@ -50606,14 +45186,12 @@ 冬十月頒各部印,đông thập nguyệt ban các bộ ấn 分蒲自院𫳘從,Phận bồ từ vẹn chữ tòng 醜虎𥙩󰐢𦓡𩂏𥙩𥵛𦓡提𥙩斗𦓡𢫝,xấu hổ lấy rổ mà che lấy nong mà đè lấy đấu mà đong -花𤎒𤈪霞衣,hoa quan chấp chới 冷󰪋󰅹𧡊塢𠲖氣悲秋矗慝𡏘落花,lạnh lùng nào thấy ỏ ê khí bay thu sực nức hè lạc hoa 𣈜󰅒些㐌除𣳔娄󰑼,ngày nay ta đã trừ dòng lâu la 本𣳔户宦名家,Vốn dòng họ Hoạn danh gia 賊屯巨陀洞,tặc đồn cự đà động 𧋻對兜辭昆𧋉退,rắn đói đâu từ con cóc thối 𧯶󰝡𨉓玉預㘛武夫,há đem mình ngọc dựa kề vũ phu -命𨕭碎固𠫾制,trộm mệnh trên tôi có đi chơi 𧊉𡃚蜂𨄹園春埃咍浪几儒人女才,bướm chờn ong dạo vườn xuân ai hay rằng kẻ nho nhân nữ tài 于為𠺙稍号󰑼竹箫,vu vi thổi sáo hiệu là trúc tiêu 併,tính @@ -50653,7 +45231,6 @@ 扵冲群𡗋調咍,ở trong còn lắm điều hay 䏾𣘈耒拱𤐝朱𧯄𣊍,bóng son rồi cũng soi cho hang mờ 𥄮它𢢲胣和𠄩,nhắm đà đẹp dạ hòa hai -𫳘緣𣈙㐌𧷺󰝡信明吏瀉𢞂闭娄,chữ duyên rày đã vuông tròn đem tin mừng lại tẩy buồn bấy lâu 夏六月大水决麗天宮,Hạ lục nguyệt đại thuỷ quyết Lệ Thiên cung 󰝂󰋇倘奸筆庄邪,đâm mấy thằng gia bút chẳng tà 小姐暫󰘚提情𠳨查,Tiểu thư chạm mặt đè tình hỏi tra @@ -50661,7 +45238,6 @@ 󰬯󱒼浪志浪才誇𧧯,vẽ vời rằng chí rằng tài khoe khoang 我國家乘時啓運應天順人,ngã quốc gia thừa thời khải vận ứng thiên thuận nhân 过傷𡮍󰒂岹蓬,Quá thương chút nghĩa đèo bòng -𧵑时黙𧵑𨉟空料𨉟,của thì mặc của mình không liều mình 順天凣十八,Thuận Thiên phàm thập bát 坦伮皮長辰鄧󰮏𤾓琰皮昂辰空別澄,đất nó bề dài thì đặng sáu trăm dặm bề ngang thì không biết chừng 珥河之北順安三帶上洪諸府縣民皆願投降,Nhĩ Hà chi Bắc Thuận An Tam Đới Thượng Hồng chư phủ huyện dân giai nguyện đầu hàng @@ -50670,7 +45246,6 @@ 重共和思衍於周休屯否偶遭於漢厄,Trọng cộng hoà tư diễn ư Chu hưu truân phủ ngẫu tao ư Hán ách 埃𢯦朱轉埃𢫝𫽄移,Ai lay cho chuyển ai rung chẳng rời 馭些顛㐌變囉色黄,ngựa ta đen đã biến ra sắc vàng -𫴋馭細尼叙情,tới nơi tự tình 併浪󰘚渃蹎𩄲,tính rằng mặt nước chân mây 是以知之,thị dĩ tri chi 夏四月命,hạ tứ nguyệt mệnh @@ -50691,8 +45266,6 @@ 󰕛㛪碎𧁷𦄄觥𫄉桃,chúng em tôi khó quẩn quanh lụa đào 宫,cung 願厚賜遣還,nguyện hậu tứ khiển hoàn -𨑮𫷜冲芝𬞕,mười năm trong chi lan -姉㛪𡨸情,chị em chữ tình 𪹷󱥍,nướng chả 九月二十九日遣使如明御史中丞何甫為正使密刑院同知丁蘭副之歲貢及奏欽州地方事,Cửu nguyệt nhị thập cửu nhật khiển sứ như Minh Ngự sử trung thừa Hà Phủ vi chánh sứ Mật hình viện đồng tri Đinh Lan phó chi tuế cống cập tấu Khâm châu địa phương sự 至黄江遇皇太子逆流而上巨陀󰘌岸避之,chí hoàng giang ngộ hoàng thái tử nghịch lưu nhi thượng cự đà cách ngạn tị chi @@ -50701,7 +45274,6 @@ 初神宗崩皇次子惟檜時方二歲王與正妃鄭氏,sơ thần tông băng hoàng thứ tử duy cối thời phương nhị tuế vương dữ chính phi trịnh thị 茶趙老餅韶陽排禅子矣群𠲝渴,trà triệu lão bánh thiều dương bầy thiền tử hãy còn đói khát 倒戈埃乃尋塘𧗱营,đảo qua ai nấy tìm đường về doanh -房文因𣅶𡎢耒,phòng văn nhân lúc ngồi rồi 𠤆挵𢬣𢮩女世唭,chớ lỏng tay co nữa thế cười 太厚嘉其忠而不用其言,Thái hậu gia kì trung nhi bất dụng kì ngôn 五月六月旱,ngũ nguyệt lục nguyệt hạn @@ -50711,10 +45283,8 @@ 衣等不得用紅綠等色,y đẳng bất đắc dụng hồng lục đẳng sắc 漢蒼以清化府路為京畿三輔改清化府為天昌府併九真愛州為三輔,Hán Thương dĩ Thanh Hoá phủ lộ vi Kinh kì Tam phụ cải Thanh Hoá phủ vi Thiên Xương phủ tính Cửu Chân Ái Châu vi Tam phụ 雉𫅷𢀲𡭬共称柴,trẻ già lớn bé cũng xưng thầy -𠇮怯󰘂,một mình khép cửa 𫫗信𧘇拱料排新功,mách tin ấy cũng liệu bài tâng công 吀柴論法卢筭󰡫芇,xin thầy luận phép lo toan thế nào -或欺承叶竜顔,hoặc khi thừa hiệp long nhan 稚𤷍𫅷固脿之,trẻ gầy già có béo chi 烏絨束束染深,ô nhung súc súc nhuộm thâm 𣈜𧗱竹㐌高朋𦰟𥯌,ngày về trúc đã cao bằng ngọn tre @@ -50728,14 +45298,12 @@ 渃䕯底𡦂相逢刼𨍦,Nước BÈO để chữ tương phùng kiếp sau 𧊉蜂戈𨄹默埃佐,bướm ong qua dạo mặc ai tá 南洋,nam dương -𢖵勾生我劬勞,nhớ câu sanh ngã cù lao 無供結者取為田公少帝名𭴣順宗子也,vô cúng kết giả thủ vi điền công thiếu đế danh an thuận tông tử dã 其開國建都改稱皇帝置百官設六,Kì khai quốc kiến đô cải xưng hoàng đế trí bách quan thiết lục 武郡公令人以象載之及二妓女還至京師献俘生梟三日斬于菩提傳首詣清華萬頼行在釘其两眼置于市,Vũ quận công lệnh nhân dĩ tượng tải chi cập nhị kĩ nữ hoàn chí kinh sư hiến phu sinh kiêu tam nhật trảm vu Bồ Đề truyền thủ nghệ Thanh Hoa Vạn Lại hành tại đính kì lưỡng nhãn trí vu thị 猷怨愈深,Du oán dũ thâm 又分兵攻畧清池上福富川等縣,Hựu phân binh công lược Thanh Trì Thượng Phúc Phú Xuyên đẳng huyện 𠄼湖仍𥙩爫㕠曰,năm hồ những lấy làm song viết -焒𧵆拱礙銀𡗋台,lửa gần cũng ngại ngần lắm thay 永𦝄辰㐌固𬁖永花千里固桃峝仙,vắng trăng thì đã có sao vắng hoa thiên lý có đào động tiên 𦝄梄拂披牟𤐡𤁕,lưng giậu phất phơ màu khói nhạt 事㐌羕意哏肫󰅹及,sự đã dường ấy cắn rốn nào kịp @@ -50756,7 +45324,6 @@ 𩯀𩄲󰜋約刀鐄𢺺𠄩,Tóc mây một ước dao vàng chia hai 又𭁈莫兵戦于河都,hựu dữ mạc binh chiến vu hà đô 防空,phòng không -誇𬖆,đồi chưng thửa chí khoe rông 䒹梅點雪花相泊畑杏銀衢䏾爌撑,chồi mai điểm tuyết hoa tương bạc đèn hạnh ngân cù bóng quáng xanh 春二月帝幸布海口耕籍田,xuân nhị nguyệt đế hạnh bố hải khẩu canh tịch điền 分佈,phân bố @@ -50783,7 +45350,6 @@ 狸狸号丐代埃命㹥密㝵咍説󰁏於,li li là cái đười ươi mình chó mặt người hay thốt u ơ 想誓説𥘀拱𡗉,Tưởng thề thốt nặng cũng nhiều 𡃹𢜠吀待𣎀尼𢆥𡢐,Chén mừng xin đợi đêm này năm sau -𡶀姮𡽫泰𤌋𠖤𢠩,núi hằng non thái khói bay mờ 太保儂智髙來朝,Thái bảo Nùng Trí Cao lai triều 𤾓調唉據𬂙𠓨󰜋些,Trăm điều hãy cứ trông vào một ta 双双襘鳯𧜖鵉𤋾燶,song song gối phượng chăn loan ấm nồng @@ -50797,11 +45363,8 @@ 帝設󰣝没忙以毒箭射之死傷過半,Đế thiết phục Một Mường dĩ độc tiễn xạ chi tử thương quá bán 南庭𦖑動𫪹朝大营,nam đình nghe động trống chầu đại doanh 沿江諸軍大潰退據黃江明人入東都擄掠女子玉帛會計粮儲分官辨事招集流民為久居計,Duyên giang chư quân đại hội thoái cứ Hoàng Giang Minh nhân nhập Đông Đô lỗ lược nữ tử ngọc bạch hội kế lương trừ phân quan biện sự chiêu tập lưu dân vi cửu cư kế -爫朱𤏣英才㐌,làm cho tỏ anh tài đã -𠳨𫥨買玉皇,hỏi ra mới ngọc hoàng 半蒌貺,bán rau muống 是也,thị dã -䦕山𠦳埮妻兒󰜋,quan san ngàn dặm thê nhi một đoàn 没丿𢀭𢀨結伴僊,một phút giàu sang kết bạn tiên 唒於冲房計特蔑𢆥,giấu ở trong buồng kể được một năm 𣈘固𩄲󰅹眷月,đêm có mây nào quyến nguyệt @@ -50822,7 +45385,6 @@ 鬚󱰟𪖬𦢞㛪黎𨉓𠓨,râu quăn mũi lõ em lê mình vào 夫土乃王土民乃王民彼之竊據此土者不知是何名󰉍而深溝髙壘以逆命厚賦重斂以虐民脇爾以執㦸執戈何有乎班聯職秩致爾失學書學禮何有乎科目功名迹其所爲旣負固作逆又拒我朝廷再茶毒我方民彼之罪惡如此容可置而不問乎民之倒懸如此容何恬而不救乎事非得已兵征言興,phu thổ nãi vương thổ dân nãi vương dân bỉ chi thiết cứ thử thổ giả bất tri thị hà danh hiệu nhi thâm cấu cao luỹ dĩ nghịch mệnh hậu phú trọng liễm dĩ ngược dân hiếp nhĩ dĩ chấp kích chấp qua hà hữu hồ ban liễn chức trật trí nhĩ thất học thư học lễ hà hữu hồ khoa mục công danh tích kì sở vi ký phụ cố tác nghịch hựu cự ngã triều đình tái trà độc ngã phương dân bỉ chi tội ác như thử dung khả trí nhi bất vấn hồ dân chi đảo huyền như thử dung hà điềm nhi bất cứu hồ sự phi đắc dĩ binh chinh ngôn hưng 本業,bản nghiệp -坦𦓿牛隘𪽏秧花,đất cày ngõ ải luống ương hoa 𰙔鵑嘺爫淶渃𬑉,ca quyên ghẹo làm rơi nước mắt 慮亦將象牙土物來貢,Lự diệc tương tượng nha thổ vật lai cống 邕州孫全興亦坐棄市,ung châu tôn toàn hưng diệc toạ khí thị @@ -50846,10 +45408,7 @@ 自春至夏後不雨,Tự xuân chí hạ hậu bất vũ 桧睦󰜏底����杠係埃𠳨𦤾沉香𧵑󰜏,củi mục bà để trong rương hễ ai hỏi đến trầm hương của bà 油麻特每事盃世間,dẫu mà được mọi sự vui thế gian -暴崩之百姓若䘮考妣,Bạo băng chi nhật bách tính nhược táng khảo tỉ 󰞿㛪吏㕸𢵋𠲜𡾵高,anh em lại rắp đua giành ngôi cao -旦𣋚𫢩買重逢,đến hôm nay mới trùng phùng -咹菓𢖵几𥠭𣘃,ăn quả nhớ kẻ trồng cây 三月造長廊自元玄閣直抵西大朝門以便百官進朝避暑雨,Tam nguyệt tạo trường lang tự Nguyên Huyền các trực để Tây đại triều môn dĩ tiện bách quan tiến triều tị thử vũ 十二月征山蠻,Thập nhị nguyệt chinh sơn man 後三年援還,Hậu tam niên Viện hoàn @@ -50870,27 +45429,21 @@ 夏六月宋知廣州凌策上言曰今以交趾兵亂令臣與沿邊安撫使卲曄同經度便宜以聞,Hạ lục nguyệt Tống Tri Quảng Châu Lăng Sách thượng ngôn viết Kim dĩ Giao Chỉ binh loạn lệnh thần dữ Duyên biên An phủ sứ Thiệu Việp đồng kinh độ tiện nghi dĩ văn 昆㹯丐𣁔𣁔,con hưu cái lớn lớn 召應試官范柰等二十員人入鳯󰀩堂,Triệu ứng thí quan Phạm Nại đẳng nhị thập viên nhân nhập Phụng Nghi đường -句𠰘𩵜坤皮,câu miệng cá khôn vừa 㝵率丐簮几淶丐釧賒𧵆狼藉,người rớt cái trâm kẻ rơi cái xuyến xa gần lang chạ 𮗓緣蓮㗂噲娘,Giác Duyên lên tiếng gọi nàng 䏧棗熙熙𡥵𥉴鳯,da táo hây hây con mắt phượng -初𫢩冲曲弹琴,xưa nay trong khúc đàn cầm 涓漨吏劍咹沔月花,Quen VÙNG lại kiếm ăn miền nguyệt hoa 賊乘勢追至河邊,Tặc thừa thế truy chí hà biên -瓊𧡊撫𢬣謡𨖲浪,quỳnh thấy vỗ tay dao lên rằng 意准𧯄𤞻渚𢱖𢬣,ấy chốn hang hùm chớ mó tay 帝慰撫部落勞賞酋長,đế uý phủ bộ lạc lao thưởng tù trưởng 恩𥢆𩅹霂淡潤㐌錢吏穭殷勤養廉,ơn riêng mưa móc đượm nhuần đã tiền lại lúa ân cần dưỡng liêm 𨢇時本𨢟渃紇杏,rượu thời vốn gây nước hạt hạnh 戰𦝄初㐌󰠱願詫󰠲,chén trăng xưa đã nặng nguyền sá đâu -几湯𠊛𧆄排排買油暈渚派湥紅,kẻ thang người thuốc bời bời mới dầu cơn vựng chưa phai giọt hồng 貪妄名利𢀨朝,tham vòng danh lợi sang giàu 國威中路安撫使司白圭聞之懼亦乞至聀焉,Quốc Oai trung lộ An phủ sứ ti Bạch Khuê văn chi cụ diệc khất chí chức yên 湯淌花𦲒麻吏𦹳𥹰,thoang thoảng hoa nhài mà lại thơm lâu 吒媄㐌特事約㓜㐌楼𢆥,cha mẹ đã được sự ước ao đã lâu năm -二十二日旨揮各府縣路鎮社𠕋等官召對勘本路各縣社及官私田土潭洲魚果鹹盐各海門私魚瀝并金銀錫錢縷,nhị thập nhị nhật chỉ huy các phủ huyện lộ trấn xã sách đẳng quan triệu đối khám bản lộ các huyện xã cập quan tư điền thổ đàm châu ngư quả hàm diêm các hải môn tư ngư lịch tuấn dã khứ thuỷ dã tịnh kim ngân diên tích tiền lũ 𢼂群󰠱業𦟐桃,số còn nặng nghiệp má đào -𧡊挷渃鬼欺𫾗㝵,thấy bưng nước thánh quỷ khi lộn người 附胡季犛漢蒼季犛字理元自推其先祖胡興逸本浙江人五季後漢時來守演州,phụ hồ quý li hán thương quý li tự lí nguyên tự suy kì tiên tổ hồ hưng dật bản chiết giang nhân ngũ quý hậu hán thời lai thú diễn châu 移午簾篭月蔑鉤,rời ngủ rèm lồng nguyệt một câu 阮納和,nguyễn nạp hoà @@ -50914,14 +45467,10 @@ 厥後演州知州皆以國康子孫為之,quyết hậu diễn châu tri châu giai dĩ quốc khang tử tôn vi chi 居掛孝,cư quải hiếu 又使太尉阮黄統領水軍少保裴文奎等徃畧定海陽處因進兵以擊水棠之南,hựu sử thái uý nguyễn hoàng thống lĩnh thuỷ quân thiếu bảo bùi văn khuê đẳng vãng lược định hải dương xứ nhân tiến binh dĩ kích thuỷ đường chi nam -﨤娘美女𡗶車𠬠茹,gặp nàng mỹ nữ giời xe một nhà -丙子三年春正月三日大宴百官諒山王二月四日御史中丞范瑜等劾奏金吾衛同總知黎适不能奉法於今年會集軍期差軍人七,bính tí tam niên minh cảnh thái thất niên xuân chính nguyệt tam nhật đại yến bách quan lạng sơn vương nhị nguyệt tứ nhật ngự sử trung thừa phạm du đẳng hặc tấu kim ngô vệ đồng tổng tri lê quát bất năng phụng pháp ư kim niên hội tập quân kì sai quân nhân thất -𤾓𢆥𠀧萬𦒹𠦳𣈜,trăm năm ba vạn sáu nghìn ngày 曹浪堛意才名,tào rằng bậc ấy tài danh 明珠大貝琉璃翠羽瑇瑁犀象之珍奇,minh châu đại bối lưu li thuý vũ đại mồi tê tượng chi chân kì 客海口白魚入舟,khách hải khẩu bạch ngư nhập chu 西瓜𦼞茩,tây qua dưa hấu -固侶堆些固辰,đôi ta có thì 是𡻕梁亡,Thị tuế Lương vong 𡞕𡚦𫯳官停産妬辰朱祭󱦋固文喃,vợ đĩ chồng quan dành sẵn đó thì cho tế giỗ có văn nôm 帝誘殺冠服侯大王暃,đế dụ sát quan phục hầu đại vương húc @@ -50930,11 +45479,9 @@ 󰟨危简定弼岸𧗱西,thế nguy giản định bạt ngàn về tây 玉󱗲奔思明府稱臣于明,ngọc liễn bôn tư minh phủ xưng thần vu minh 令諸将軍曰掌軍施者勤於征伐典漕運者勤於餽餉,Lệnh chư tướng quân viết Chưởng quân thí giả cần ư chinh phạt điển tào vận giả cần ư quỹ hướng -明使行放封禮宣制文曰朕惟帝王之興務先柔遠春秋之義獨奬尊王,nãi mệnh lễ bộ thượng thư thiếu bảo dương quận công nguyễn nghi dữ hộ bộ tả thị lang nguyễn thọ xuân thiêm đô ngự sử đồng nhân phái hộ khoa đô cấp sự trung nguyễn sách hiển đề hình trương luận đạo lại khoa cấp sự trung nguyễn văn quảng đẳng nghênh tiếp hồi kinh 𠊛窈窕几文章𪟦才𡛔色春當皮時,người yểu điệu kẻ văn chương giai tài gái sắc xuân đương vừa thì 先是荗以清華憲察使回家守制满服赴京,tiên thị mậu dĩ thanh hoa hiến sát sứ hồi gia thủ chế mãn phục phó kinh 𣩂𠄩𢬣扱鲁臀,chết hai tay cắp lỗ đẹn -浽払金重閉迡買�,Nỗi chàng Kim Trọng bấy chầy mới 噀𩚵,sún cơm 丙申七年明成化十二年,Bính thân thất niên Minh Thành Hoá thập nhị niên 往來官客𦒉耀,vãng lai quan khách dập dìu @@ -50954,18 +45501,13 @@ 唒𫵊如埃拱𨢇茶,dẫu kiết như ai cũng rượu chè 事𢗖𫨩吼󰑼例世间,sự nhầm hay hỏng là lề thế gian 𥋳瀋𭰺馭胡戈󰘂𢼂,coi thấm thoắt ngựa hồ qua cửa sổ -兑𬖉󱧬󰋏遣,đoái trông dầm dề 拯朋妾𬙞𢚸䐗𤀗,chẳng bằng thiếp bảy lòng chửa rửa 堆些如芃花龿𫯳低𡢼帝劍埃𨕭𠁀,đôi ta như bông hoa nhài chồng đây vợ đấy kém ai trên đời 𥙩之𢷀䋦孕𦀚衛𡢐,lấy chi rủ mối dựng giềng về sau -朱𠊚只𡑩拸塘,chờ người chỉ nẻo đưa đường 蹎𡗶󰘚𣷭泠汀,chân trời mặt biển lênh đênh 徐公𦋦馭身迎󰘇外,Từ công ra ngựa thân nghênh cửa ngoài 官之樂推視民如傷甚憫帬生之久困,quan chi lạc thôi thị dân như thương thậm mẫn quần sinh chi cửu khốn 癸亥六年明弘治十六年,Quý Hợi lục niên Minh Hoằng Trị thập lục niên -杶梗固󱭅󱭅固蹎蒲軍固󰓿𣘃󱬖固花𣘃茄固󱤼,đòn gánh có mấu châu chấu có chân bồ quân có rễ cây khế có hoa cây cà có giái -姑碎𦝄𣷭強溇,cô tôi trăng bể càng sâu -㓠吒丐刼𥙩𫯳終,chém cha cái kiếp lấy chồng chung 以月之朔望及夏之四月八日車駕臨幸設祈祚之儀陳浴佛之式歲以爲常,Dĩ nguyệt chi sóc vọng cập hạ chi tứ nguyệt bát nhật xa giá lâm hạnh thiết kì tộ chi nghi trần dục Phật chi thức tuế dĩ vi thường 傷𤤰茹漢娘它捐生,thương vua nhà hán nàng đà quyên sinh 滇滇船杜頭𡹡柳,chan chan thuyền đỗ đầu ghềnh liễu @@ -50986,7 +45528,6 @@ 卿等其熟思之,Khanh đẳng kì thục tư chi 景𬟗援羣𡽫渃𬟗准󰅹󰑼庄准春風,cảnh cũ vẫn còn non nước cũ chốn nào là chẳng chốn xuân phong 𢤜念故國擬𦓡𤴬,Chạnh niềm cố quốc nghĩ mà đau -像像尾莫蒸密㝵,họa tượng tượng vẽ mạc chưng mặt người 是日黃龍見于永光殿,thị nhật hoàng long hiện vu vĩnh quang điện 飲馬則河水乾磨劎則山石缺戦船千艘雄象百数,Ẩm mã tắc hà thuỷ can ma kiếm tắc sơn thạch khuyết chiến thuyền thiên sưu hùng tượng bách sổ 雖群淋臘󱙼觥𣃲𧷺象体撑鐄𨯹𢧚,tuy còn lấm láp sáng quang vuông tròn tuồng thấy xanh vàng đúc nên @@ -51000,14 +45541,11 @@ 庚子十一年明成化十六年,canh tí thập nhất niên minh thành hoá thập lục niên 時應試者五千七百人取阮秉德秉德前名界後改寧止又改寧󰘊廣德縣盛光坊人廷試同進士出身莫朝仕至上書少師廉郡公,Thời ứng thí giả ngũ thiên thất bách nhân thủ Nguyễn Bỉnh Đức Bỉnh Đức tiền danh Giới hậu cải Ninh Chỉ hựu cải Ninh Bang Quảng Đức huyện Thịnh Quang phường nhân đình thí đồng tiến sĩ xuất thân mạc triều sĩ chí thượng thư thiếu sư Liêm quận công 封墳立庙矯傷矯煩,phong phần lập miếu kẻo thương kẻo phiền -撑碧羕𥕄𢀦壁鄧𠦳丈,vách dựng ngàn trượng 陰與敬典妾私通,âm dữ Kính Điển thiếp tư thông 天之變道有如此者微哉,Thiên chi biến đạo hữu như thử giả vi tai 又切勿邀請明人入我,Hựu thiết vật yêu thỉnh Minh nhân nhập ngã 娘強𠲖戾嗚𠲖,Nàng càng e lệ ủ ê 起明空大師第,Khởi Minh Không Đại sư đệ -英停假名学路,anh đừng giả danh học trò -呌𠑬󱣇󰯳𨆢𧗱廊,kêu nhau vác cuốc trở lui về làng 外𩄲箕𧯶刼払󰠲,ngoài mây kia há kiếp chàng đâu 畧娄芇体䏾㝵,TRƯỚC sau nào thấy bóng người 双双𠓨畧𡑝花礼跪,Song song vào trước sân hoa lạy quì @@ -51021,7 +45559,6 @@ 匠人武如蘇作大棧殿百餘屋罄竭國中財力,Tượng nhân Vũ Như Tô tác Đại sạn điện bách dư ốc khánh kiệt quốc trung tài lực 冬十月幸天長府行宫,đông thập nguyệt hạnh thiên trường phủ hành cung 幸頼天道好還人心恊順,hạnh lại thiên đạo hiếu hoàn nhân tâm hiệp thuận -事箕𪹾技麻差,sự kia xét kỹ mà sai 党,đảng 𮎦䧺𨅸𡨌尘埃買𫅷,Anh hùng ĐỨNG giữa trần ai mới già 翁蕉䀡𧡊𢵼𬆄𨑗坡,ông tiêu xem thấy vớt ngay lên bờ @@ -51029,9 +45566,7 @@ 楳鵑摳惨弹蟡𢭮愁,mõ quyên khua thảm đàn ve gảy sầu 隊刘公子䀡詳頭眉󰬭𩈘𤑟𤉜庒而,đòi lưu công tử xem tường đầu mày cuối mặt rõ ràng chẳng nhe 払罕空如𠎪洛陽,chàng hẳn không như lũ lạc dương -欺詩阁𣅶楼,khi thơ các lúc lâu 𠸦浪窖种𧵑茹宦娘,Khen rằng Khéo giống của nhà Hoạn nương -𧒌𦣰吝𢧚排伴󰁏邑共些𬈋丐昆,rùa nằm hạc lẫn nên bầy bạn ủ ấp cùng ta làm cái con 唎呐空𠽮,lời nói không dè 碎𠾕分󱈘群𡗉仉侯下縁𡢐拯没姨,tôi đòi phận trước còn nhiều kẻ hầu hạ duyên sau chẳng một dì 尼𠄩月泊冲𨉓,nay hai lạng bạc trong mình @@ -51040,7 +45575,6 @@ 申時節制鄭松親自督戦指揮三軍左攻于左右攻于右咸有紀律,Thân thì Tiết chế Trịnh Tùng thân tự đốc chiến chỉ huy tam quân tả công vu tả hữu công vu hữu hàm hữu kỷ luật 丁昆爫他庄討,đứa con làm thơ chẳng thảo 旨揮禁世家子弟人眾等不得養鬪鷄舞猴飛鴿山呼鳥文𤤻魚雜戲等物以廢本業,Chỉ huy cấm thế gia tử đệ nhân chúng đẳng bất đắc dưỡng đấu kê vũ hầu phi cáp sơn hô điểu văn ban ngư tạp hí đẳng vật dĩ phế bản nghiệp -親母具潘氏春,thân mẫu cụ phan thị xuân 糖盤丐檜槎,đường bàn cái cối xay 備,bị 𥙩丐錦黄𫃚底中匣意,lấy cái gấm vàng bọc để trong hộp ấy @@ -51049,10 +45583,8 @@ 𠊚坦清埬於坦彭𦊚馭駟默襖戦矯車𠫾駸駸,người đất thanh đóng ở đất bành bốn ngựa tứ mặc áo chiến kéo xe đi xăm xăm 時國峻以剪髮服布衣矣,thời quốc tuấn dĩ tiện phát phục bố y hĩ 待奏陳又慮󰏲緩山野獷惡之俗洞壑狡猾之民倘不徇其情恐或生異變,đãi tấu trần hựu lự kê hoãn sơn dã quánh ác chi tục động hoác giảo hoạt chi dân thảng bất tuẫn kì tình khủng hoặc sinh dị biến -神𫀅体哀𢙇別冲命𪟡𣎏排𫇿󱦸,du thần xem thấy ai hoài biết trong mình gã có bài thuốc thiêng 若能,Nhược năng 兵出中路至嘉遠奉化而還,binh xuất trung lộ chí gia viễn phụng hoá nhi hoàn -亊情尼别𠳨埃朱詳,sự tình này biết hỏi ai cho tường 歇𠳒首腹懇求,hết lời thú phục khẩn cầu 酉𪬡沛忍渚差訛,dẫu hèn phải nhẫn chớ sai ngoa 冷汀𠬠隻船情,lênh đênh một chiếc thuyền tình @@ -51064,10 +45596,8 @@ 其何饒阮書罪而潘宗禎不饒公耶私耶是不信於天下,kì hà nhiêu nguyễn thư tội nhi phan tông trinh bất nhiêu công da tư da thị bất tín ư thiên hạ 以浮經𫢋寺為賣詐之塲以布𢪒神祠爲藏奸之窟,dĩ phù kinh khật tự vi mại trá chi trường dĩ bố bái thần từ vi tàng gian chi quật 玉竜淶動香濃拿淶,ngọc lung lay động hương nồng nã rơi -湯北僚槹僚買茹,leo mái nhà 碁,cờ 伯耆當作輔臣爲言使從軍以授是官伯耆不預同僚衙門但家居横驛多𠬧舊官之失所者,bá kì đương tác phụ thần vi ngôn sử tòng quân dĩ thụ thị quan bá kì bất dự đồng liêu nha môn đản gia cư hoành dịch đa thu cựu quan chi thất sở giả -所腰蒸几士丕苦麻拯諂窮,thửa yêu chưng kẻ sĩ vậy khó mà chẳng xiểm 認別,nhận biết 伏乞遣使問本國主以光下國,phục khất khiển sứ vấn bản quốc chủ dĩ quang hạ quốc 𢜠忱旗㐌典𢬣,Mừng thầm Cờ đã đến tay @@ -51079,10 +45609,8 @@ 冲茄空𡛔後生,trong nhà không gái hậu sinh 唉求暫付㩜外,hãy cầu tạm phó giam ngoài 肆朕躬恢復輿圖内修政事外攘夷狄頼主帥匡扶宗社,tứ trẫm cung khôi phục dư đồ nội tu chính sự ngoại nhương di địch lại chủ soái khuông phù tông xã -國𧵑人民,quốc của nhân dân 過者以盗論百姓有吿訴者復其家三年京城人吿者以其物賞之,Quá giả dĩ đạo luận bách tính hữu cáo tố giả phục kì gia tam niên kinh thành nhân cáo giả dĩ kì vật thưởng chi 群𧗱群女旦㝵暗𫢩,còn về còn nhớ đến người hôm nay -日𩂏湄疎𩂏風陳會意,nhật che mưa thưa che phong trần hội ấy 笭羅𣙫律,linh là sạp lót 吏添𡗋𨤔仙方道牟,lại thêm lắm vẻ tiên phương đạo mầu 夏五月大旱,hạ ngũ nguyệt đại hạn @@ -51092,10 +45620,8 @@ 󰡎嗔㐌産固𦀊絲紅,Dưới xin đã sẵn có dây tơ hồng 邊防以北地亂明漢相爭屯南寕龍州故也,biên phòng dĩ bắc địa loạn minh hán tương tranh đồn nam ninh long châu cố dã 模任聀數,mô nhậm chức sổ -茹渃恪,xa nhà đi nước khác 𦀊愁埃窖𥿁芒另尼䋥𤟛󱕗唐𦃿㹦,dây sầu ai khéo vương mang lánh nơi lưới thỏ mắc đàng bẫy cheo 道監察御史阮陽祺奏各處邊遠州縣吏常𭁈蛮人徃諸各税䏻服水土諳曉夷情可以幹濟事務堪除為本處州縣吏,đạo giám sát ngự sử nguyễn dương kì tấu các xứ biên viễn châu huyện lại thường dữ man nhân vãng chư các thuế năng phục thuỷ thổ am hiểu di tình khả dĩ cán tế sự vụ kham trừ vi bản xứ châu huyện lại -怠至如各五府軍需簿額填委之多將帥偏裨󰱇𪣷之别經歷首領得以󰏲考糾察之,đãi chí như các ngũ phủ quân nhu bạ ngạch điền uỷ chi đa tướng suý thiên tì tuyển nhuyễn nhu nhuyễn nhị âm cung ngoại viên dã chi biệt kinh lịch thủ lĩnh đắc dĩ kê khảo củ sát chi 椿𫅷群跬萱𫅷群鮮,xuân già còn khỏe huyên già còn tươi 南,nam 蔑陣湄,một trận mưa @@ -51103,18 +45629,14 @@ 𩙍髙拯讓丈夫松,gió cao chẳng nhượng trượng phu tùng 挺之曳而裂之,đĩnh chi duệ nhi liệt chi 船皮杜𣷷清台,thuyền vừa đỗ bến thảnh thơi -𣎃𣈗𨻫仍𥊛澄槐,tháng ngày luống những trông chừng hoè 嘆浪󰉨汝灵𠸗,Than rằng Rày nhớ linh xưa 賊乘勢突出截之,tặc thừa thế đột xuất tiệt chi -之屡蜆弹蜂哉排,kể chi lũ kiến đàn ong tơi bời 堆些拙󰒂刀蓬,Đôi ta chút nghĩa đèo bồng 五月度老兵都曹武袋等四人爲僧,Ngũ nguyệt độ lão binh đô tào Vũ Đại đẳng tứ nhân vi tăng 法乘大怒繋登之於獄十餘日,Pháp Thặng đại nộ hệ Đăng Chi ư ngục thập dư nhật 秋七月大水泛溢決鉢塊堤禾榖渰浸,thu thất nguyệt đại thuỷ phiếm dật quyết bát khối đê hoà cốc yêm tẩm 昆船無掉󱖺蓝堪,con thuyền vô trạo cúi lom khom -𨕭梗𫚳呐𬇚𩵜唭,trên cành chim nói dưới ao cá cười 𣈜偷蕩蕩日掑扦𫡮,ĐÊM thâu đẵng đẵng nhặt cài then mây -埋台𡗶𨇒干迷秩醒,may thay trời lối cơn mê chợt tỉnh 是為憲宗,thị vi hiến tông 𨀐蓮唐𫇰𡏧悲𡓃𧗱,giong trên đường cũ bụi bay lối về 𠼯㖼𦋦拱𢢆𢝣底𢚸時負𢚸貝埃,hở môi ra cũng thẹn thùng để lòng thời phụ lòng với ai @@ -51126,7 +45648,6 @@ 特命太尉崇郡公黎壽域端武侯鄭公路延河伯黎希葛掛將軍印授以精銳二十萬期以令年八月分道進兵聲罪致討,đặc mệnh thái uý sùng quận công lê thọ vực đoan vũ hầu trịnh công lộ diên hà bá lê hi cát quải tướng quân ấn thụ dĩ tinh nhuệ nhị thập vạn kì dĩ lệnh niên bát nguyệt phân đạo tiến binh thanh tội trí thảo 碎󰠳敢𠸍廊碎𠰚,tôi đâu dám mỉa làng tôi nhỉ 兵之所臨賊皆風靡不旬日畧定安山石室福禄新豊等縣乃駐營卒林,Binh chi sở lâm tặc giai phong mị bất tuần nhật lược định Yên Sơn Thạch Thất Phúc Lộc Tân Phong đẳng huyện nãi trú dinh Tốt Lâm -碎朱󱉎主𡗶旦󰅬代,thời tôi cho đức chúa trời đến trọn đời 買𠶀𠳨事茹命,mới thăm hỏi sự nhà mình 自然﨤𫽻𫡉塘𦓡𢧚,tự nhiên gặp gỡ giữa đường mà nên 時見二姻自外來拜見庭下求爲婚姻,thời kiến nhị nhân tự ngoại lai bái kiến đình hạ cầu vi hôn nhân @@ -51151,7 +45672,6 @@ 娘浪󰠚󰠚𡗶高,Nàng rằng Lồng lộng trời cao 春正月追徵賦税,xuân chính nguyệt truy trưng phú thuế 三垂息侵九夷通道,Tam thuỳ tức xâm Cửu di thông đạo -讀𬆄𠬠勾対底抒𢢆,đọc ngay một câu đối để giữ thẹn 屈寂𡽫高耨命山野,khuất tịch non cao náu mình sơn dã 𠄩边南北賖󰁍,hai bên nam bắc xa vời 用褒耆德𡸈限彛章,Dụng bao kì đức khởi hạn di chương @@ -51175,19 +45695,16 @@ 丐𪂲丐𪅥丐𪆯,cái cò cái vạc cái nông 𣈘𣅘咏𢽙��欺𦝄𪾦,Đêm khuya vắng vẻ nhầm khi trăng lờ 上荅載󰏲於鴻號特遣官賫捧金册追封爲恭和寬正哲王尚其愉怡孚妥相佑扶持惟餘慶施于子孫,thượng đáp tái kê ư hồng hiệu đặc khiển quan tê bổng kim sách truy phong vi cung hoà khoan chính triết vương thượng kì du di phu thoả tương hựu phù trì duy dư khánh thi vu tử tôn -責埃拯院𡨸同,trách ai chẳng vẹn chữ tồng 呵拯悶盃共茹󰬨調寤油,há chẳng muốn vui cùng nhà nuôi đều ngủ ru 附各使軍,Phụ các Sứ quân 賊徒侵入石河地方,tặc đồ xâm nhập thạch hà địa phương 語󰑼夫貴婦荣,Ngỡ là phu quí phụ vinh 喑啿㗂㳥呌觥槣𡎦,OM thòm tiếng sóng kêu quanh ghế ngồi 𥋴𦋦朱技如形昆奔,NGẮM ra cho kỹ như hình con buôn -濓髯𦊚眜争𤎎,lem nhem bốn mắt tranh mờ tỏ 綿卞羅几士於隱縣宋山,min bèn là kẻ sĩ ở ẩn huyện tống sơn 于時瑞英縣縣丞杜文洽與永頼會庵人陶世相等率本部兵擒獲檻送京師斬之,Vu thời Thuỵ Anh huyện huyện thừa Đỗ Văn Hiệp dữ Vĩnh Lại Hội Am nhân Đào Thế Tướng đẳng suất bản bộ binh cầm hoạch giám tống kinh sư trảm chi 三冬十月十六日傘圓山崩凣十二丈餘,tam đông thập nguyệt thập lục nhật tản viên sơn băng phàm thập nhị trượng dư 奉字昌異侯官人見列仙傳候官縣名在福州,Phụng tự Xương Dị Hầu Quan nhân kiến Liệt tiên truyện Hầu Quan huyện danh tại Phúc Châu -𦛌蟳𠃩曲𤋵油如汙,ruột tằm chín khúc giãi giầu như vo 郎盈󰡏几𨖅󱉁,LÁNG GIỀNG có kẻ sang chơi 以杜文弄為國威上路知府何多满為天長路同知府范時中為東道参知簿籍何甫裴汝領並為同知審刑院阮宗仁為僉知審刑院事潘公益為右刑院郎中,Dĩ Đỗ Văn Lộng vi Quốc Oai thượng lộ Tri phủ Hà Đa Mãn vi Thiên Trường lộ Đồng tri phủ Phạm Thì Trung vi Đông đạo tham tri bạ tịch Hà phủ Bùi Nnữ lĩnh tịnh vi đồng tri thẩm hình viện Nguyễn Tông Nhân vi Thiêm tri thẩm hình viện sự Phan Công Ích vi hữu hình viện lang trung 訖𬨠,hất lên @@ -51205,14 +45722,12 @@ 󱹒檜羣蹺次丕,chẻ củi còn theo thớ vậy 行次龍水峽成慶侯献六眸龜胷上有王字,Hành thứ Long Thuỷ hiệp Khành khánh hầu hiến lục mâu quy hung thượng hữu vương tự 於低陰氣𥘀泥,Ở đây âm khí nặng nề -丁酉五年,đinh dậu ngũ niên minh vĩnh lịch thập nhất niên thanh thuận trị thập tam niên 而鄭垣口詞稱漆馬江峒雖有黎寧而來歷宗派不可得詳所列事情年貌又與鄭惟憭原報互翼俱難憑㨿爲聽令於漆馬江居住見在所有地方俱屬管朿或量與職事徑属雲南若非黎氏子孫置而勿論,nhi trịnh viên khẩu từ xưng tất mã giang động tuy hữu lê ninh nhi lai lịch tông phái bất khả đắc tường sở liệt sự tình niên mạo hựu dữ trịnh duy liệu nguyên báo hỗ dực cụ nạn bằng cứ vi thính lệnh ư tất mã giang cư trú kiến tại sở hữu địa phương cụ thuộc quản thúc hoặc lượng dữ chức sự kính thuộc vân nam nhược phi lê thị tử tôn trí nhi vật luận 士象迎昂將眼𥆃,sĩ tượng nghênh ngang tướng nhởn nhơ 重蛰𡽫撑𥒥󰋇吝,chùng chập non xanh đá mấy lần 些約夷特買如勢,ta ước gì được mãi như thế 表文經數旬鄭綏将清華三府并各處将士萬餘人來護駕再回本營,biểu văn kinh sổ tuần trịnh tuy tương thanh hoa tam phủ tịnh các xứ tướng sĩ vạn dư nhân lai hộ giá tái hồi bản dinh 歳皮𨒒𠄩,tuổi vừa mười hai -堵毒朋禀𤎒累朗,lò đỏ độc sốt bằng sấm chớp lóe sáng 𣖖者,chày giã 身昆群等𡨌𫯝嗔𰨂幅像論代辰崔,thân con còn đứng giữa trời xin thờ bức tượng trọn đời thì thôi 吏頒巡守𦊚方印鐄没顆劍鐄没青,lại ban tuần thú bốn phương ấn vàng một trái kiếm vàng một thanh @@ -51221,11 +45736,8 @@ 萤𤍶𤐝怨𧍝縈𢭮愁,huỳnh lòe soi oán dế quanh gảy sầu 󰱥今奏本及一切公務文書並紙尾署字不得𭁈堂上官並例,kế kim tấu bản cập nhất thiết công vụ văn thư tịnh chỉ vĩ thự tự bất đắc dữ đường thượng quan tịnh lệ 及憲宗崩遂即皇帝位改元泰貞以生日爲天明聖節稱嗣皇後追上尊謚廟號肅宗,Cập Hiến Tông băng toại tức hoàng đế vị cải nguyên Thái Trinh dĩ sinh nhật vi Thiên minh thánh tiết xưng Tự Hoàng hậu truy thượng tôn thuỵ miếu hiệu Túc Tông -太師督大軍六萬餘號十二萬親徃北,cửu nguyệt thái sư bảo tộc tướng phong quận công trịnh quang đề thống ngự binh phù quận công lê chủng vi tổng trấn thanh hoa đạo trấn thủ binh dân triều quận công vũ sư thước an quận công lại thế khanh đẳng đồng lĩnh tinh binh trấn thủ hải môn dĩ phòng át tặc khấu 󰅹󰠲󰑼拯隊恩霪󱯶,nào đâu là chẳng đội ơn dầm dà -待𠊛侯下固情寛容,đãi người hầu hạ có tình khoan dung 時帝初行幸故有是賜,Thời đế sơ hành hạnh cố hữu thị tứ -㝍情払買題𢽼𦊚勾,tả tình chàng mới đề và bốn câu 𡗶喂陷仉英雄爫之,trời ôi hãm kẻ anh hùng làm chi 体梗楊𢷀塘湼時動蒸𢚸賖汝細几戎樓,thấy cành dương rủ đường nát thời động chưng lòng xa nhớ tới kẻ nhung lâu 以欽慈保聖太皇太后祔玄宫,dĩ khâm từ bảo thánh thái hoàng thái hậu phụ huyền cung @@ -51247,7 +45759,6 @@ 渚女𫀅朋客細過,chớ nỡ xem bằng khách tới qua 太師諒國公鄭檢大會諸将謀曰賊特眾輕我我以伏計待之可成擒矣,Thái sư Lượng quốc công Trịnh Kiểm đại hội chư tướng mưu viết Tặc đặc chúng khinh ngã ngã dĩ phục kế đãi chi khả thành cầm hĩ 少帝以幼虫,thiếu đế dĩ ấu trùng -鐄招玉𣋽𣌉拯,vàng chiu ngọc sớm khuya chẳng 𡑴勳將𢃄巾撝𦘧𡦂同休碑𥮋𠦳冬,nền huân tướng đai cân vời vẽ chữ đồng hưu bia thẻ ngàn đông 󰑼茹吳越商家,là nhà ngô việt thương gia 𠫾󰠳𫽄𥙩𭓇路𧡊𠊚些杜納奴麻𥈺,đi đâu chẳng lấy học trò thấy người ta đỗ nấp nô mà dòm @@ -51276,14 +45787,12 @@ 没𦲿梧𩙻,một lá ngô bay 固𡑩󱚢𨔈固𡑩𫥨,có nẻo vào chơi có nẻo ra 三月考積居職勤敏才幹不通文字爲一𩔗有文字才幹爲一𩔗年高行純洞識古今爲一𩔗以次授職使之治民管軍以𦤶官無濫冗,tam nguyệt khảo tích cư chức cần mẫn tài cán bất thông văn tự vi nhất loại hữu văn tự tài cán vi nhất loại niên cao hạnh thuần động thức cổ kim vi nhất loại dĩ thứ thụ chức sử chi trị dân quản quân dĩ trí quan vô lạm nhũng -𠫾没𣈗塘斈,đi một ngày đàng 爫朱酷害𫽄戈爲錢,Làm cho khốc hại chẳng qua vì tiền 餒𩟻𠄼𡥵買󰜋𫯳,nuôi nấng năm con với một chồng 瓊莊,Quỳnh Trang 𡉕𫭵,hòn núc 𡪦包饶道𦨭空湛,chở bao nhiêu đạo bè không khẳm 𠳨𦋦買別浪滝钱塘,hỏi ra mới biết rằng sông tiền đường -䀡姊姮㨂𦥃,xem chị hằng đóng đến 𡎢黎羅󰜋󱪚榾羅𠄩蹺󰜩羅𠀧咹𩚧羅𦊚𡎢𦠆羅𠄼,ngồi lê là một tựa cột là hai theo trai là ba ăn quà là bốn ngồi rốn là năm 水獺獺於域娄,thuỷ thát rái ở vực sâu 羅㗂呐𡂑𡁎揚,là tiếng nói bàn dở dang @@ -51300,13 +45809,11 @@ 𢚸芇󰑼󰝸動𢚸悲傷,lòng nào là chẳng động lòng bi thương 憑古壘之孤丘恃闍槃之蟻穴,bằng cổ luỹ chi cô khưu thị đồ bàn chi nghị huyệt 責台隋将刘方包仃𦋦胣虎狼害𠊛,trách thay tùy tướng lưu phương bao đành ra dạ hổ lang hại người -辛卯十四年寕初年,tân mão thập tứ niên mạc cải hưng trị vi hồng minh vạn lịch thập cửu niên ninh sơ niên 于龍興府諸陵,vu long hưng phủ chư lăng 課意中城固優婆塞,thuở ấy trong thành có ưu bà tắc 𢱎𣰴馬女尋尼曰拱固欺經拱固權,bới lông mựa nỡ tìm nơi vết cũng có khi kinh cũng có quyền 𨄠戈鎮諒𨖅𣦍滝梂,tắt qua trấn lạng sang ngay sông cầu 隊番󰊄𢭸花掑,Đòi phen gió tựa hoa kề -埃伶𢬣窖性辰𢧚,ai lanh tay khéo tính thì nên 聘禮󰑼既呵希󱩗唭,sính lễ là cưới hả hê vui cười 固𫯳挭𫆶江山茄𫯳,có chồng gánh vác giang sơn nhà chồng 夏六月頒内外文武官每衛門印各一顆,hạ lục nguyệt ban nội ngoại văn võ quan mỗi vệ môn ấn các nhất khoả @@ -51338,7 +45845,6 @@ 浪縁台女唩埃喂,rằng duyên hay nợ uẩy ai ôi 不然古弄城距逋姑不過半日而尙不能乘破竹以進,bất nhiên cổ lộng thành cự bô cô bất quá bán nhật nhi thượng bất năng thừa phá trúc dĩ tiến 𢩽花撴蘿𪽝緣𡗶,dẩy hoa dun lá bởi duyên trời -客情固𬺗船情尼空,khách tình có xuống thuyền tình này không 別娘拱預軍中論盘,Biết nàng cũng dự quân trung luận bàn 固𡥵兔𠫾寬寬,có con thỏ đi khoan khoan 信𠳒城下要盟,Tin lời thành hạ yêu minh @@ -51355,9 +45861,7 @@ 育兹同天地之生成民敏德而恊中尚挽唐󰔄之熙暭,dục tư đồng thiên địa chi sinh thành dân mẫn đức nhi hiệp trung thượng vãn Đường Ngu chi hi hạo 及干𦁈縂𢚸卞霜超,gặp cơn khổng tổng lòng bèn sương siu 自󰉨令嫁𧗱潘,từ rày lệnh gả về phiên -屈寂,khuất tịch non cao 䊚式鉑欺霜��倘味花課𩙍迻,giồi thức bạc khi sương rụng thoảng mùi hoa thuở gió đưa -麻𡗶吏鈽鉊㧍,mà trời lại búa rìu phang 夏四月林邑王寇日南帝命其將范脩擊破之于九德,hạ tứ nguyệt lâm ấp vương khấu nhật nam đế mệnh kì tướng phạm tu kích phá chi vu cửu đức 十三日詔各衛門官中進士科黎廷俊同秘書監梁世榮三十員人入鳳󰀩堂帝命題試之,thập tam nhật chiếu các vệ môn quan trúng tiến sĩ khoa lê đình tuấn đồng bí thư giám lương thế vinh tam thập viên nhân nhập phượng nghi đường đế mệnh đề thí chi 本衙差拠𠳐行典茹買𠳨唶嚀𨃴頭,bản nha sai cứ vâng hành đến nhà mới hỏi tích ninh gót đầu @@ -51365,9 +45869,7 @@ 有󰟸上遙見前驅營軍已登城堞乃連𭛁砲各三響以應之又命内臣領臣武軍訴東門關以入,hữu khoảnh thượng dao kiến tiền khu doanh quân dĩ đăng thành điệp nãi liên phát pháo các tam hưởng dĩ ứng chi hựu mệnh nội thần lĩnh thần vũ quân tố đông môn quan dĩ nhập 虎忍共昆鵶所杜,hổ nhìn cùng con ác thửa đỗ 体𠳒嚴訓伶伶,thấy lời nghiêm huấn rành rành -悴台浽公勞自意,xót thay nỗi công lao từ ấy 帝疑上皇有異志令阮帥追之不及,Đế nghi Thượng hoàng hữu dị chí lệnh Nguyễn Soái truy chi bất cập -皮𦒹餘糁𫡦秋,vừa sáu dư tám chín thu 時黎察既殺仁澍疑克復有怨奏奪其權使知獄訟,Thời Lê Sát ký sát Nhân Chú nghi Khắc Phục hữu oán tấu đoạt kì quyền sử tri ngục tụng 帝遣左顯鐵城伯及新降将阮公度等將步兵莫登庸將水軍追弘裕等,Đế khiển tả hiển Thiết Thành bá cập tân hàng tướng Nguyễn Công Độ đẳng tương bộ binh Mạc Đăng Dung tương thuỷ quân truy Hoằng Dụ đẳng 故刘𪚔𪚔一音𪚔一音拱取龍非天之義也乃比漢主岩之弟也,Cố Lưu Cung Cung nhất âm nghiễm nhất âm cung thủ long phi thiên chi nghĩa dã nãi bỉ Hán chủ nham chi đệ dã @@ -51377,7 +45879,6 @@ 汝勾否極泰來,nhớ câu bĩ cực thái lai 分𡛔𥙩特𫯳坤,phận gái lấy được chồng khôn 是月髙平土官總兵同知勇郡公何益率兵攻破定化州賊斬󰱐偽忠國公缺名及徒黨三十五馘得馬三十匹赴京觧納,Thị nguyệt Cao Bình thổ quan tổng binh đồng tri Dũng quận công Hà Ích suất binh công phá Định Hoá châu tặc trảm hoạch nguỵ Trung quốc công khuyết danh cập đồ đảng tam thập ngũ quắc đắc mã tam thập thất phó Kinh giải nộp -𫳵特朱𫥨丐𥠭𠊚,sao được cho ra cái giống người 鐘鐄磬鉑边边󰇾𦋦,Chuông vàng khánh bạc bên mình giở ra 十一月占城來貢,thập nhất nguyệt chiêm thành lai cống 󰜋𠁀粉打香衝,một đời phấn đánh hương xông @@ -51388,7 +45889,6 @@ 𩄲浽𡧲𡗶陣𫗄𠺙󱗠,mây nổi giữa trời trận gió thổi bay 𥙩德寬和治𦊚方,lấy đức khoan hoà trị bốn phương 是日三道一齊進𭛁,Thị nhật tam đạo nhất tề tiến phát -辱鞍馭蒸𪠞,đã nhọc yên ngựa chưng đi 唏󰠳擬󱚢𠊚添絆䏾,hơi đâu nghĩ vào người thêm bận bụng 孫境界狹僻水尾山頭得其亂而不得其治,Tôn cảnh giới hiệp tịch thuỷ vĩ sơn đầu đắc kì loạn nhi bất đắc kì trị 及聖宗回事遂寝盖二人素不相協也,Cập Thánh Tông hồi sự toại tẩm cái nhị nhân tố bất tương hiệp dã @@ -51398,13 +45898,10 @@ 𠊚蒲𥚆,người bồ nhìn 諸軍被嵐瘴而回士馬多損,chư quân bị lam chướng nhi hồi sĩ mã đa tổn 包饒婦女脇奸縱横,bao nhiêu phụ nữ hiếp gian tung hoành -英雄𨢟𢸞𢧚时世咍,anh hùng gây giựng nên thời thế hay -?一乘非帝王之善治也紀未紹隆二年宋開慶元年春正月陳守度夫人靈慈國母陳氏薨陳氏稱國母者本前吳夫人號即后,Trần thị xưng Quốc mẫu giả bản tiền Ngô phu nhân hiệu tức hậu 秋七月十八日帝以王世子節制太尉宜國公鄭根功望隆,thu thất nguyệt thập bát nhật đế dĩ vương thế tử tiết chế thái uý nghi quốc công trịnh căn công vọng long 官軍擒得莫太后而㱕,quan quân cầm đắc mạc thái hậu nhi quy 朋蒸呐變特𩄲𤐜𠅜関係風教几𫅷尼拱所拯讓𡗋,bằng chưng nói biến được mây khói lời quan hệ phong giáo kẻ già này cũng thửa chẳng nhường lắm 氣,khí -𠢞衝渃𧘇𧗱朝些低,giúp xong nước ấy về chầu ta đây 𠼦𢲨朱吀𠃣𦲿多,mượn hái cho xin ít lá đa 若干人兵生者不計死者不除倘有軍旅徭役亦以田數用之,Nhược can nhân binh sinh giả bất kế tử giả bất trừ thảng hữu quân lữ dao dịch diệc dĩ điền số dụng chi 一鮪匡後出吳���原其罪及王贅子𢌃皆免爲庶人,Nhất Vị Khuông hậu xuất Ngô chủ nguyên kì tội cập vương chuế tử Ngẩm giai miễn vi thứ nhân @@ -51416,7 +45913,6 @@ 莫使人弔祭之復遣兵送柩許家人親母及妻子歸塟,Mạc sử nhân điếu tế chi phục khiển binh tống cữu hứa gia nhân thân mẫu cập thê tử quy táng 𬮌牕豸侵唏𪹷㗂猿呌󰠓隔𡽫,cửa song giãi xâm hơi nắng tiếng vượn kêu vang cách non 時吳已附于晋,thời ngô dĩ phụ vu tấn -襖仙雖潤味王母,áo tiên tuy nhuận mùi vương mẫu 𥒅戈買𩈘別芇,trải qua mấy mặt biết nào 即以叔獻爲刺史撫安南土,Tức dĩ Thúc Hiến vi Thứ sử phủ an Nam thổ 溪𫫽縱貪饕之欲旌旗招奔走之徒脧削閭閻民窮而不之恤,Khê hác túng tham thao chi dục tinh kì chiêu bôn tẩu chi đồ thuyên tước lư diêm dân cùng nhi bất chi tuất @@ -51426,10 +45922,7 @@ 共饒調庒敢呼,cùng nhau đều chẳng dám hô 欺埋廊𡌽踣它墫𠫾,khi may làng xóm vội đà chôn đi 大越史記本紀實録卷之十二終,Đại việt sử ký bản kỷ thực lục quyển chi thập nhị chung -共饒㐌𥘀𠳒𡽫著,cùng nhau đã nặng lời non nước 𢞂𬂙𦰟渃買沙,Buồn trông ngọn nước mới sa -𠶆英𠶆暫朱衝耒麻,mời anh mời tạm cho xong rồi mà -碎庄梞𢶢欺碎𫅷,tôi chẳng còn gậy chống khi tôi già 園春𧊉唉㩒樔,vườn xuân bướm hãy cắm rào ??????????????,Nữ tế Trà Hoà Bố Để tự lập khiến sứ nghệ khuyết cáo ai 天使然也大槩彼恃長陣我恃短兵,Thiên sử nhiên dã Đại khái bỉ thị trường trận ngã thị đoản binh @@ -51441,7 +45934,6 @@ 滛雨,dâm vũ 稽畨供尾爫齋連𡎥振济役排󱮳𪞷,ghe phen cũng vẽ làm chay liền ngồi chẩn tế việc bày đặt ra 明早施帳幔請徽兄弟以次入,minh tảo thí trướng mạn thỉnh huy huynh đệ dĩ thứ nhập -拯矯𡀿排呌伴筭尋蔑𩛷𩛂,toan tìm một bữa no 太后遣黎桓選勇士拒之以南󰀋江人范巨俩爲大將軍,Thái hậu khiển Lê Hoàn tuyển dũng sĩ cự chi dĩ Nam Sách Giang nhân Phạm Cự Lạng vi Đại tướng quân 𢖵欺侶𨀈仕潙𡽫鐄渚易填倍𬌓傷,nhớ khi lỡ bước sẩy vời non vàng chưa dễ đền bồi tấm thương 𠹛別准意固府紫都清,há biết chốn ấy có phủ tía đô thanh @@ -51466,28 +45958,23 @@ 幅幀水墨架𦎛𤥭璖,bức tranh thuỷ mặc giá gương xa cừ 季犛有篡奪之意然業以盟約於藝皇恐違其言陰使道士阮󰆑出入宫中説帝曰佳境清香獨異凣問,Quý Li hữu soán đoạt chi ý nhiên nghiệp dĩ minh ước ư Nghệ Hoàng khủng vi kì ngôn âm sử đạo sĩ Nguyễn Khánh xuất nhập cung trung thuyết Đế viết Giai cảnh thanh hương độc dị phàm vấn 白鱔󰑼󰧙壯命黄鱔号浪实意丐連,bạch thiện là trạch trắng mình hoàng thiện hiệu rằng thực ấy cái lươn -𧡊鴈𨻫想書封,thấy nhạn luống tưởng thư phon g 生封譚元妃爲安全皇侯,sinh phong đàm nguyên phi vi an toàn hoàng hậu 太尉可司㓂克復等因奏伯遠敢𭁈󰱑官争訟宜罷從之,Thái uý Khả Tư khấu Khắc PHục đẳng nhân tấu Bá Viễn cảm dữ Đài quan tranh tụng nghi bãi tòng chi 鄰羅免景山溪事世𢧚忘歇每皮,lân la mến cảnh sơn khê sự thế nên quên hết mọi bề 𨔈春㐌別春庒佐,chơi xuân đã biết xuân chăng tá 童浪碎本倘兮,đồng rằng tôi vốn thằng hề 𫳘情強󰚷𫳘緣強燶,Chữ tình càng mặn chữ duyên càng nồng -帝遣内貟外郎陳克用范討偕行收得大藏經部回留天長府副本刊行,ất mùi tam niên nguyên thành tông thiết mộc nhĩ nguyên trinh nguyên niên xuân nhị nguyệt sóc nguyên sứ tiêu thái đăng lai 聖作物覩易乾卦,Thánh tác vật đổ Dịch Càn quái 𨃴仙律㐌脱妄尘埃,gót tiên trót đã thoát vòng trần ai 呵筭讖所物咹朱皮,há toan sắm sửa vật ăn cho bề 第一塲用本經義一篇有破題接語小講原題大講繳結五百字以上,Đệ nhất trường dụng bản kinh nghĩa nhất thiên hữu phá đề tiếp ngữ tiểu giảng nguyên đề đại giảng chước kết ngũ bách tự dĩ thượng 件𣳔𦲿𧺀𢴑塘𫚳撑,cạn dòng lá thắm dứt đường chim xanh -傷台仍堛才花,thương thay những bậc tài hoa 秋七月六日勑㫖秀林局儒生人數增多教習少,Thu thất nguyệt lục nhật sắc chỉ Tú lâm cục nho sinh nhân số tăng đa giáo tập thiểu 渚𧡊㳥奇麻嵬𠃅𢴿,chớ thấy sóng cả mà nguôi mái chèo 冲𡎟沁最𥒥󰲵質重,trong hang tăm tối đá phên chất chồng 卜者申利自謂仁宗子率其黨與由水路抵太原州出西農州道過陸令州入據上原州下農州招納亡命��募土兵有眾八百餘人同謀作亂,bốc giả thân lợi tự vị nhân tông tử suất kì đảng dữ do thuỷ lộ để thái nguyên châu xuất tây nông châu đạo quá lục lệnh châu nhập cứ thượng nguyên châu hạ nông châu chiêu nạp vong mệnh triệu mộ thổ binh hữu chúng bát bách dư nhân đồng mưu tác loạn -時清華右衛殿前將軍安清侯阮金等率子弟奔哀牢國,thời thanh hoa hữu vệ điện tiền tướng quân an thanh hầu nguyễn kim tống sơn phái trang nhân nhất vân hoằng dụ chi tử đẳng suất tử đệ bôn ai lao quốc 𣛠禅朱別拱生,máy thiền cho biết cũng xênh 軍士稍稍沮散,Quân sĩ sảo sảo tự tán -常常𧡊𥹘𫗗,thường thường thấy phát bánh mì 臺蓮枚和𤏣𤐝舘䕯,đài sen may họa tỏ soi quán bèo 宋帝贈緘奉國軍節度使諡忠勇賜京城甲第一區上田十頃官其親,tống đế tặng giám phụng quốc quân tiết độ sứ thuỵ trung dũng tứ kinh thành giáp đệ nhất khu thượng điền thập khoảnh quan kì thân 蹺嚴親𨷑𡾵行臨淄,theo nghiêm thân mở ngôi hàng lâm tri @@ -51501,16 +45988,12 @@ 傷饒嗔𠯆吝饒,Thương nhau xin nhớ lời nhau 割󰝂時另𠚢外朱賖,cắt đâm thì lánh ra ngoài cho xa 湥玉𠄩行滇𣷭惨,giọt ngọc hai hàng chan bể thảm -𣅶於默䋥𪀄鴻,lúc ưa mắc lưới chim hồng 𠬠𠇮扵坦大提,Một mình ở đất Đại Đề 駙馬都尉東軍都督府掌府事端武候鄭公路為征夷将軍掛将軍印,phò mã đô uý đông quân đô đốc phủ chưởng phủ sự đoan vũ hầu trịnh công lộ vi chinh di tướng quân quải tướng quân ấn -戊戌九年,mậu tuất cửu niên minh thành hoá thập tứ niên -𭌝朱丐𫗂人情,gớm cho cái thói nhân tình 朕欲因此地利以定厥居卿等如何,Trẫm dục nhân thử địa lợi dĩ định quyết cư khanh đẳng như hà 𫊚湯隊𠳨邹庚,thuốc thang đòi hỏi trâu canh 詔長子俊德侯鄭檜代領其權統兵討賊,Chiếu trưởng tử Tuấn Đức hầu Trịnh Cối đại lĩnh kì quyền thống binh thảo tặc 是夜江水暴漲七尺注湖中,thị dạ giang thuỷ bạo trướng thất xích chú hồ trung -𦖑喑所㗂,nghe ầm thửa tiếng sấm 瑟琴強𢭮𪮀弹,sắt cầm càng gảy ngón đàn 帝怒遂絶之,Đế nộ toại tuyệt chi 威肃公夫人天珍公主薨,Uy Túc công phu nhân Thiên Trân công chúa hoăng @@ -51527,7 +46010,6 @@ 己未六年元延祐六年夏四月凍林東天王津崩十丈,kỉ mùi lục niên nguyên diên hựu lục niên hạ tứ nguyệt đống lâm đông thiên vương tân băng thập trượng 𥛉𡗶朱奇𩄎遙朱𩆐朱𩄰朱𩄎𫰅𩙌𢀲朱蓮沉𫴋朱䕯𨅹𨖲𨕭,lạy trời cho cả mưa rào cho sấm cho sét cho mưa to gió lớn cho sen chìm xuống cho bèo trèo lên trên 二十二日帝與明總兵官太子太保成山侯王通參将有都督馬瑛太監山壽馬其榮昌伯陳,Nhị thập nhị nhật đế dữ Minh tổng binh quan thái tử thái bảo Thành sơn hầu Vương Thông Tham tướng hữu đô đốc Mã Anh Thái giám Sơn Thọ Mã Kì Vinh Xương bá Trần -言訖,thượng hoàng vi thời thường khệ vu thử hữu tăng vị viết thiếu niên hậu đương đại quý 上從之仍勑㫖順天年開國有羙文勑命自三品以上見󰱐子孫已充軍伍各色許本人投告,thượng tòng chi nhưng sắc chỉ thuận thiên niên khai quốc hữu mĩ văn sắc mệnh tự tam phẩm dĩ thượng kiến hoạch tử tôn dĩ sung quân ngũ các sắc hứa bản nhân đầu cáo 梗柳𢷀邊牆𣛟󱯼,cành liễu rủ bên tường xanh ngắt 行𫢶搏梞𠫾睈埃𪟽𡥵𧎠𥪝𨉓奴唌,hàng xóm vác gậy đi rình ai ngờ con rận trong mình nó rên @@ -51543,7 +46025,6 @@ 飭尼㐌易爫之特饒,Sức này đã dễ làm gì được nhau 㩇分野支󱤅娘法則奇覩,vạch phân dã chia ruộng nương phép tắc cả đủ 勇郡青池人也,Dũng quận Thanh Trì nhân dã -𡗉錢擃𠫅𠃝錢,nhiều tiền đong đầy 𥆾𬂙座曠圯𨱽,nhìn trông toà rộng dãy dài 二月詔英武討撞龍山獠降之,Nhị nguyệt chiếu Anh Vũ thảo Chàng Long Sơn Lạo hàng chi 十二月天然僧范書温反嘯聚於國威上路僣稱大號以古所廬墓人阮宗邁羅社人阮可行,thập nhị nguyệt thiên nhiên tăng phạm sư ôn phản khiếu tụ ư quốc oai thượng lộ tiếm xưng đại hiệu dĩ cổ sở lư mộ nhân nguyễn tông mại la xã nhân nguyễn khả hành @@ -51553,7 +46034,6 @@ 夏四月旱發厙粟錢帛賑貧民,Hạ tứ nguyệt hạn phát khố túc tiền bạch chẩn bần dân 燕𦖑鴻呐妙揚,yến nghe hồng nói dịu dàng 春遺馴象于宋,Xuân di thuần tượng vu Tống -榜鐄耒仕𤒘𭉩夷,bảng vàng rồi sẽ đuốc vội gì 𢀨兜仍几醝𫑺最𣈗,sang đâu những kẻ say sưa tối ngày 丁未設慶成奉慈寺會,đinh mùi thiết khánh thành phụng từ tự hội 治低渚特包遲皮安車馬吏𣈙飢荒,trị đây chưa được bao chầy vừa yên xe mã lại rày cơ hoang @@ -51615,25 +46095,19 @@ 壬寅十年元大德六年春正月以太尉德曄為統政太師惠武大王國瑱為入内平章昭文王日燏為太尉國公,Nhâm Dần thập niên Nguyên Đại Đức lục niên xuân chính nguyệt dĩ Thái uý Đức Việp vi Thống Chính Thái sư Huệ Võ đại vương Quốc Chẩn vi Nhập nội Bình chương Chiêu Văn Vương Nhật duật vi Thái uý Quốc công 停冷錢蓮溋碧水焒𤉜錦橊准金城,rành rạnh tiền sen duềnh bích thuỷ rỡ ràng gấm lựu chốn kim thành 故聖人必辨之於早而謹履霜之漸焉胡氏篡陳非特藝皇不謹其漸而又啓其端也,Cố Thánh nhân tất biện chi ư tảo nhi cẩn lí sương chi tiệm yên Hồ thị soán Trần phi đặc Nghệ Hoàng bất cẩn kì tiệm nhi hựu khải kì đoan dã -洲故有是詩,châu cố hữu thị thi duệ sơn vi nhân hồng đức canh ngọ khoa tiến sĩ cập đệ lịch sĩ chí thiếu bảo thượng thư hậu vi tiết nghĩa chi thần 平󰅒𦊚𣷭空茹,Bằng nay bốn bể không nhà -吒嚴雉渚恩當朋,cha nghiêm sánh chưng trời che chở ơn đáng bằng 𩙌󰣑只𠲖坊𢯧𦲿,gió sớm chỉ e phường xỏ lá 庄朋掑󰘂哎孚孚,chẳng bằng cài cửa ngáy pho pho 故是年百姓瘡痍非前年之慘,cố thị niên bách tính thương di phi tiền niên chi thảm -香俗群燶焒后郎,hương tục còn nồng lửa hậu lang 角觸之戲路𤠄僚連,giác xúc chi hý trò gà reo lên 聀鄕關隴吝𢠩更𨱽,Giấc hương quan luống lần mơ canh dài 冬十月十九日上皇子皜生即裕宗也丁丑九年元至元三年夏六月二日上皇子曔生即睿宗也,đông thập nguyệt thập cửu nhật thượng hoàng tử hạo sinh tức dụ tông dã đinh sửu cửu niên nguyên chí nguyên tam niên hạ lục nguyệt nhị nhật thượng hoàng tử kính sinh tức duệ tông dã 𠫾𫏱𫏱𠫾𨂗𨂗,đi cúi cúi đi co co -壬午五年,nhâm ngọ ngũ niên mạc diên thành ngũ niên minh vạn lịch thập niên 俸埋埋寔󰑼埋卓󱡇𦋦𠃅楼西体娘,bỗng may may thực là may nhác trông ra mé lầu tây thấy nàng 鐘㨂工工𠃅怒廛,chuông gióng cong cong mé nọ chiền -𨀈𠓨縣󰀩徵,bước vào cửa huyện nghi trưng 補之󰠩𡊱𪀄籠麻制,Bõ chi cá chậu chim lồng mà chơi 永錫乞併問之,vĩnh tích khất tính vấn chi 󰠵准𠨪歳特包饒,trải chốn nghèo tuổi được bao nhiêu -犯蒸罪拯𢧚赦加蒸,phạm chưng tội chẳng nên tha 賊𦖑呐率催𫽄𢖵耒呂吝戈於下邱,giặc nghe nói thoắt thôi chẳng nỡ rồi lữa lần qua ở hạ khâu 些𧗱些攕𥬊鈎,ta về ta sắm cần câu 𫫵饒𠫾󱽉處兑工灵𫽄特特𠄩𡭧𡥵󰝂𧗱𫯳挹𡞕昏打㗂啞吓𫥨𡥵處兑,rủ nhau đi cấy xứ đoài công lênh chẳng được được vài chút con đem về chồng ấp vợ hôn đánh tiếng á hả ra con xứ đoài @@ -51660,9 +46134,7 @@ 傷台拱󰜋身𠊛,Thương thay cũng một thân người 𡎥筩坤皮拮筩,ngồi thúng khôn bề cất thúng 習茗都饒呐㗂陪,rấp rểnh đua nhau nói tiếng bồi -𢌌狹乳𡚢𣃣紊,rộng hẹp nhỏ to vừa vặn cả 𠰺𣅶髙樓𬡰𨢇咹呐朱𥑥,dạy lúc cao lâu chiếu rượu ăn nói cho sành -牢女怍局𠁀倍,sao nỡ sợ cuộc đời vội 一九年之内既以别功陞級通考又稱職應,Nhất cửu niên chi nội ký dĩ biệt công thăng cấp thông khảo hựu xứng chức ứng 八月還,Bát nguyệt hoàn 𡨺󰁰戒意康康渚移,giữ mười giới ấy khăng khăng chớ dời @@ -51675,12 +46147,10 @@ 勑旨,sắc chỉ 𡑝茹官姥樂萬,sân nhà quan múa nhạc vạn 粃盃拱𠬠刼𠊚,tẻ vui cũng một kiếp người -戊午六年,mậu ngọ lục niên thập nguyệt nguyên niên dĩ hậu anh tông thiệu minh tống thiệu hưng bát niên 命户部尚書陳封同宣政官藩師宗等勘籃山鄕及霪村官土給功臣自一品至六七品有差,Mệnh Hộ bộ thượng thư Trần Phong đồng tuyên chính quan phiên sư tông đẳng khám Lam Sơn hương cập Dâm thôn quan thổ cấp công thần tự nhất phẩm chí lục thất phẩm hữu sai 及入為相始總天下事,Cập nhập vi tướng thuỷ tổng thiên hạ sự 寃尼群󰜋呌𡗶仍賒,Oan này còn một kêu trời nhưng xa 初明人以陳氏宗室陳叔瑤陳元旦子也守演州舊将軍陳日昭守乂安,sơ minh nhân dĩ trần thị tông thất trần thúc dao trần nguyên đán tử dã thủ diễn châu cựu tướng quân trần nhật chiêu thủ nghệ an -局𠁀䀡似占包,cuộc đời xem tựa chiêm bao 與其快一朝之憤以受萬世殺降之名孰若活億萬人眾之命以息後世戰争之端青史所載,dữ kì khoái nhất triều chi phẫn dĩ thụ vạn thế sát hàng chi danh thục nhược hoạt ức vạn nhân chúng chi mệnh dĩ tức hậu thế chiến tranh chi đoan thanh sử sở tải 小童倍𡲤𦋦𠫾,tiểu đồng vội vã ra đi 劍󰤐朱𢧚芒㗂󰤏,kém cạnh cho nên mang tiếng hoẻn @@ -51688,8 +46158,6 @@ 鐘迻八𠮾強添絆𢚸,chuông đưa bát ngát càng thêm bận lòng 襊踈貯歇每江山,túi thơ chứa hết mọi giang san 民告煩瑣簿牒倥𬾠官不能燭理又置之吏以檢文案焉,dân cáo phiền toả bạc điệp không tổng quan bất năng chúc lí hựu trí chi lại dĩ kiểm văn án yên -山川花𦹵,sơn xuyên hoa cỏ sẵn đồ -秋八月使吳廷介訃音付吿也于元九,Thu bát nguyệt sử Ngô Đình giới phó âm phó cáo dã vu Nguyên 交趾所属軍民衙門官吏體朕至仁務隆寬恤無爲嚴急無肆侵漁一切不急之務俱且亭罷,Giao Chỉ sở thuộc quân dân nha môn quan lại thể trẫm chí nhân vụ long khoan tuất vô vi nghiêm cấp vô tứ xâm ngư nhất thiết bất cấp chi vụ cụ thả đình bãi 銃󰠳伏𠓀塘𠫾,súng đâu phục trước đường đi 合㕵𥙩湯進食,hợp uống lấy thang tiến thực @@ -51700,8 +46168,6 @@ 小姐󰠲㐌𨀌花𨀈𠓨,tiểu thư đâu đã lánh hoa bước vào 奉世用計得脱復職如故,phụng thế dụng kế đắc thoát phục chức như cố 其俘囚兵𭛁居乂安種田官吏留在京付貴人家收養,Kì phù tù binh phát cư Nghệ An chủng điền quan lại lưu tại kinh phò quý nhân gia thu dưỡng -調𢷆𦷾𥙩𦽔竹縈𦷾,đều chen đấy lấy khóm trúc -件因賄,kiện nhân hối mà đoán 催催些㐌默𢬣埃洡,Thôi thôi ta đã mắc tay ai rồi 早衙皮𣇜𠓇𣈜,TẢO nha vừa buổi sáng ngày 惜台𠬠等英才藝文業武󰅹埃敢皮,tiếc thay một đấng anh tài nghề văn nghiệp võ nào ai dám bì @@ -51721,12 +46187,10 @@ 臣聞軍旅之後必有凶年言以具愁苦之氣薄隂陽之和感天地之精而災氣爲之生也,thần văn quân lữ chi hậu tất hữu hung niên ngôn dĩ cụ sầu khổ chi khí bạc âm dương chi hoà cảm thiên địa chi tinh nhi tai khí vị chi sinh dã 𪲽啉咹𠴊容𨱽𠭤恩爫怨包奈業縁,giết lầm ăn lỡ dông dài trở ân làm oán bao nài nghiệp duyên 蔑𦓿蔑󱃨趣茹圭盎菊蘭扦捤豆󰏲,một cày một cuốc thú nhà quê áng cúc lan xen vãi đậu kê -类邑共些𬈋丐昆,ủ ấp cùng ta làm cái con 想娘𢧚吏体娘𧗱低,Tưởng nàng nên lại thấy nàng về đây 𦖑𠳒呐共傷𠳒,nghe lời nói cũng thương lời 三千君據鞍海門十二我還山中朝使者煙波客君得功名我得閑識者知适,tam thiên quân cứ an Hải môn thập nhị ngã hoàn sơn Trung triều sứ giả yên ba khách Quân đắc công danh ngã đắc nhàn Thức giả tri Thích 及太祖起兵以人心思陳暠故立之以人望,Cập Thái Tổ khởi binh dĩ nhân tâm tư Trần Cảo cố lập chi dĩ nhân vọng -没𣋚𩅹𩆐㘇𡗶,một hôm mưa sấm vang giời 𫯳伵𬮦係之𤽗,chồng tớ quan hệ chi ngươi 以梁登光爲參督武俊材爲提督賞其能先登破賊也,Dĩ Lương Đăng Quang vi Tham đốc Vũ Tuấn Tài vi Đề đốc thưởng kì năng tiên đăng phá tặc dã 耨娘准意劎咹戈𣈜,náu nương chốn ấy kiếm ăn qua ngày @@ -51747,8 +46211,6 @@ 買𠳐荫補赴京,mới vâng ấm bổ phó kinh 𡎢󱪚梗𣘃𣘃㹥𦟑蹎𫏝𣍋汫汫埃咹𡥵𠊛如世𦓡如世如世些瞻擬拱𠳹,ngồi tựa cành cây cây chó ỉa chân thò xuống giếng giếng ai ăn con người như thế mà như thế như thế ta xem nghĩ cũng xằng 預定,dự định -欲供庖者先手刺之後方入庖,dục cung bào giả tiên thủ nhận thích chi hậu phương nhập bào -春正月諒州安忠侯献白鹿,xuân chính nguyệt lạng châu an trung hầu khuyết danh hiến bạch lộc 𪀄典核高𪀄擬杜橛咍秋冷橛初收,chim đến cây cao chim nghỉ đỗ quýt hay thu lạnh quýt sơ thâu 諭新平順化将校軍人曰昔者占城逆命侵我邉疆乃祖乃父䏻輸誠效順圖報國家殺敗賊徒復我疆土芳名偉績簡𠕋昭垂,dụ tân bình thuận hoá tướng hiệu quân nhân viết tích giả chiêm thành nghịch mệnh xâm ngã biên cương nãi tổ nãi phụ năng thâu thành hiệu thuận đồ báo quốc gia sát bại tặc đồ phục ngã cương thổ phương danh vĩ tích giản sách chiêu thuỳ 𩅹,mưa @@ -51765,7 +46227,6 @@ 𤐠󰒵𤍇𦧘吏圖𥸷,luộc giò nấu thịt lại đồ xôi 化斈,hoá học 㝵些体蔑𪀄惡欺意庄群拜女吏㳥���共庄固咹帝之𤷍痀麻𬚸奴年如󰌎丕,người ta thấy một chim ác khi ấy không còn bay nữa lại rụng lông cùng chẳng có ăn đí gì gầy gò mà thịt nó nên như tro vậy -法咍𠫾道火場,phép ha y đi đạo hoả trường 善副都御史徐有貞等迎上皇即英宗復位改元天順,Thiện Phó đô ngự sử Từ Hữu Trinh đẳng nghênh thượng hoàng Tức Anh Tông phục vị cải nguyên Thiên Thuận 利五臟󰬷治虚劳,lợi ngũ tạng vả trị hư lao 伤払泊分󰛢𠁀,thương chàng bạc phận ở đời @@ -51797,7 +46258,6 @@ 𢚸辰𩛜蹎𢬣痗𤻻,lòng thì đói chân tay mỏi mệt 益稷上皇次子聰明好𭓇通經史六藝文章冠世,Ích Tắc thượng hoàng thứ tử thông minh hiếu học thông kinh sử lục nghệ văn chương quán thế 十二月殿試上親御筆賜阮登鎬進士及第第三名阮曰舉進士出身范文達等十五名同進士出身,Thập nhị nguyệt Điện thí Thượng thân ngự bút tứ Nguyễn Đăng Cảo Tiến sĩ cập đệ đệ tam danh Nguyễn Viết Cử Tiến sĩ xuất thân Phạm Văn Đạt đẳng thập ngũ danh đồng Tiến sĩ xuất thân -於低仍𡶀穷溪,ở đây những núi cùng khe 祖尚拜謝既而復悔以疾辭,tổ thượng bái tạ ký nhi phục hối dĩ tật từ 𡄎道爫昆計窒𮥷於朱𠓹特買羅頑,gẫm đạo làm con kể rất nan ở cho trọn được mới là ngoan 𠕋為顯皇名不正矣,sách vi hiển hoàng danh bất chính hĩ @@ -51810,7 +46270,6 @@ 𠸂󱚢時彦𠾒𦋦曳唭,nuốt vào thì ngán nhả ra dái cười 船埃隻閉㗂它喑,thuyền ai chiếc bé tiếng đà om 吀𫥨遊學長州圭外,xin ra du học trường châu quê ngoài -擬情麻𠳨𠶀,nghĩ tình mà hỏi thăm 𢚸𢞆𡄎𢞂惺每餒䋦愁腸貝󰑚󰟯絲,lòng ngán ngẩm buồn tênh mọi nỗi mối sầu trường bối rối dường tơ 先是玉󱗭已嫁皇宗伯強郡公黎柱爲夫人生四子,tiên thị ngọc trúc dĩ giá hoàng tông bá cường quận công lê trụ vi phu nhân sinh tứ tử 小童庒計𠳨㗍,tiểu đồng chẳng kể hỏi han @@ -51821,25 +46280,20 @@ 󰅒些呐㐌典調庒來節玉庒標𢚸鐄,nay ta nói đã đến điều chẳng lay tiết ngọc chẳng xiêu lòng vàng 𨒒𢆥開拓󰋇層渃𡽫,mười năm khai thác mấy tầng nước non 命黎季犛督乂安新平順化漕運以給軍,mệnh lê quý li đốc nghệ an tân bình thuận hoá tào vận dĩ cấp quân -帝姪黎石與諸将丁蒲黎銀黎理等身先陷陣斬首,đế điệt nhất tác tử minh sử tác đệ lê thạch dữ chư tướng đinh bồ lê ngân lê lí đẳng thân tiên hãm trận trảm thủ 別󰠳𦓡𥈬𦥃包𣉹,biết đâu mà ngóng đến bao giờ 𣷭溇󰋇丈,bể sâu mấy trượng 重󰒂数言髙唱入,Trọng nghĩa sổ ngôn cao xướng nhập 快州常信地方水害愈甚,Khoái Châu Thường Tín địa phương thuỷ hại dũ thậm -兵部尚書國子監司業兼史官都總裁武瓊進大越通鑑通考述自鴻庞氏至十二使君以前為外紀自丁先皇至本朝太祖髙皇帝大定初年為本紀并詳節歷代紀年凣二十六卷,binh bộ thượng thư quốc tử giám tư nghiệp kiêm sử quan đô tổng tài vũ quỳnh đường an huyện mộ trạch xã tiến đại việt thông giám thông khảo thuật tự hồng bàng thị chí thập nhị sứ quân dĩ tiền vi ngoại kỷ tự đinh tiên hoàng chí bản triều thái tổ cao hoàng đế đại định sơ niên vi bản kỷ tịnh tường tiết lịch đại kỷ niên phàm nhị thập lục quyển 粓󱪮𣎃𠄼粓󱪰𣎃𨒒,cơm nếp tháng năm cơm chiêm tháng mười 而太后當奔突跳梁之際心神不動處之泰然盖慮定理明也,Nhi Thái hậu đương bôn đột khiêu lương chi tế tâm thần bất động xử chi thái nhiên cái lự định lí minh dã 保時𠫾造𥙩㝵,Bảo THÌ đi dạo lấy người 隻󰓊,chiếc mành 我國家太祖髙皇帝應天順人乘時啓運行大誼平殘得天下甚正其立國之䂓模宏且遠矣,Ngã quốc gia Thái Tổ Cao Hoàng Đế ứng thiên thuận nhân thừa thời khải vận hành đại nghị bình tàn đắc thiên hạ thậm chính kì lập quốc chi quy mô hoành thả viễn hĩ -𫄄𠀧𤾓𦄅税啫衝𡢻意買𧗱共僥,lụa ba trăm tấm dệt thuê giả xong nợ ấy mới về cùng nhau -疎翁碎𧡊冬車馭𢜝𣩂撤,thưa ông tôi thấy đông xe ngựa sợ chết tiệt 春正月帝御乾元殿觀燈,xuân chính nguyệt đế ngự càn nguyên điện quan đăng 為國語以教官家有令則稱輔政該教皇帝,vi quốc ngữ dĩ giáo quan gia hữu lệnh tắc xưng phụ chính cai giáo hoàng đế 三月鑄洪鍾于龍墀令民有寃抑不達者撞之以聞,Tam nguyệt chú hồng chung vu Long Trì lệnh dân hữu oan ức b���t đạt giả tràng chi dĩ văn 時或威怒終無可從願陛下留心臣言,thời hoặc uy nộ chung vô khả tòng nguyện bệ hạ lưu tâm thần ngôn 𨷶𩄲唉𢌌朱󱚢麻䀡朱𤏣湿高買詳,cửa mây hãy rộng cho vào mà xem cho tỏ thấp cao mới tường -十四日忙禮州刁孟旺母來降刁吉罕既死子孟旺奉其母㱕故地,thập tứ nhật mường lễ châu điêu mạnh vượng mẫu lai hàng đèo cát hãn chi thê dã đèo cát hãn ký tử tử mạnh vượng phụng kì mẫu quy cố địa 模範先生裙茗𦝇,mô phạm tiên sinh quần dính đít 抆𢲣搓㙮業茹江山坡𡎝飭𦋦𪧚江,vun trồng xây đắp nghiệp nhà giang sơn bờ cõi sức ra giữ giàng 二十五日北平總兵同知陳鏖差列校陶夫涣将旗軍六百名徃敢果地方開通桄䦕直抵班,Nhị thập ngũ nhật Bắc BÌnh tổng binh đồng tri Trần Ao sai liệt hiệu Đào Phu Hoán tương kì quân lục bách danh vãng Cảm Quả địa phương khai thông Quang quan trực để Ban @@ -51865,16 +46319,13 @@ 秋八月化州阮福頻使其黨順義昭武等渡河侵羙裕,Thu bát nguyệt Hoá châu Nguyễn Phúc Tần sử kì đảng Thuận Nghĩa Chiêu Vũ đẳng độ hà xâm Mĩ Dụ 𡛔麻󰟯意𤳇麻埃當,gái mà dường ấy trai mà ai đương 𫾄升教斗𫽄戈𢫝𣹓,lường thăng tráo đấu chẳng qua đong đầy -闘㝵𠫾羅𥒥𤷱,dấu người đi l đá mòn 漢帝使荘助來諭意于王,hán đế sử trang trợ lai dụ ý vu vương 登進豺狼之軰𧡟開賄賂之門,đăng tiến sài lang chi bối quan khai hối lộ chi môn 昔唐傅奕李淳風精明曆數學究天文當時咸称不及然終於太史令而已,tích đường phó dịch lí thuần phong tinh minh lịch số học cứu thiên văn đương thời hàm xưng bất cập nhiên chung ư thái sử lệnh nhi dĩ 󰜋茹底姉𥢆寃󰜋命,Một nhà để chị riêng oan một mình 冠服不克終兆於此矣為君父者可不謹哉,Quan Phục bất khắc chung triệu ư thử hĩ Vi quân phụ giả khả bất cẩn tai -𢯢𨖅衣臨朝,sửa sang y lâm triêu 老樵底仰𥶄𥯒,lão tiều đây ngửa nón tơi 乙丑十五年宋乾德三年,Ất Sửu thập ngũ niên Tống Càn Đức tam niên -眜𥒥肝,mắt đá gan 󰱃母敬妃無子養爲己子意欲立之恐大臣不從以金賂文禮不受,Thứ mẫu Kính phi vô tử dưỡng vi kỷ tử ý dục lập chi khủng đại thần bất tòng dĩ kim lộ Văn Lễ bất thụ 𪂲掑扒󰜋添𠄩𣇞𥹰我價𠳐外𦊚𤾓,cò kè bớt một thêm hai giờ lâu ngã giá vâng ngoài bốn trăm 嗚呼桑榆欲逝寸晷難停盖世噐辭千年永訣,ô hô tang du dục thệ thốn quỹ nan đình cái thế khí từ thiên niên vĩnh quyết @@ -51889,7 +46340,6 @@ 𨴦行,cửa hàng 管家固󰜋媒芇,Quản gia có một mụ nào 今乃弑其君以逞私怨又不能以子守國使越分裂而入臣漢人則吕嘉之罪有不容誅者矣,kim nãi thích kì quân dĩ sính tư oán hựu bất năng dĩ tử thủ quốc sử việt phân liệt nhi nhập thần hán nhân tắc lữ gia chi tội hữu bất dung tru giả hĩ -㝵召累柴󰀎如蔑󱢰坦於𪮏,người chịu lụy thầy ấy như một nắm đất ở tay thợ 臭𧖱亭貪𠰳鼎鐘,xấu máu đừng tham miếng đỉnh chung 嘉乃開直道給食未至番禺四十里出兵擊千秋等滅之,gia nãi khai trực đạo cấp thực vị chí phiên ngung tứ thập lí xuất binh kích thiên thu đẳng diệt chi 因共㕵𨢇打泊𡁎𥙩𧵑𤄮,nhân cùng uống rượu đánh bạc nhử lấy của nhiều @@ -51912,25 +46362,18 @@ 乙未三年莫大正六年,Ất Mùi tam niên Mạc Đại Chính lục niên 固沛茄税翁𠻛郭,có phải nhà thuê ông tậu quách 别浪払進討尼󰠲,biết rằng chàng tiến thảo nơi đâu -埃拱𥢆䏾𢪀,ai cũng riêng bụng nghĩ 若朋𡞕𢘽𨻫損工夫󰠱𨉓,nhược bằng vợ dại luống tổn công phu nặng mình 𪀄𪁳箕魚狗󰑼号拱固名翠鳥魚師,chim trả kia ngư cẩu là hiệu cũng có danh thúy điểu ngư sư 底麻䀡杞買梅世󰅹,để mà xem kỷ với mai thế nào 立祠準意遣民奉蜍,lập từ chón ấy khiến dân phụng thờ 拯㙮𪰛高乙特用,chẳng thấp thời cao ắt được dùng -情負粓𡗶襖吒,tình phụ cơm trời áo cha 固磊債之嗔朱𬟜責,có lỗi trái chi xin cho rệt trách 㪯辕吏𢴑𠬠𦀊引𠓨,Cửa viên lại dắt một dây dẫn vào -𠄼更妾仍𢠩忙奇𠄼,năm canh thiếp những mơ màng cả năm 苦刀伤世,khổ đau thương thay 文奎催兵乘勝逐比破之俘獲僞瑞于舟中斬馘百餘級僞瓊乃率餘黨奔于安廣,văn khuê thôi binh thừa thắng trục bí phá chi phu hoạch nguỵ thuỵ vu chu trung trảm quắc bách dư cấp nguỵ quỳnh nãi suất dư đ��ng bôn vu yên quảng -辛酉四年莫光寶八年>明嘉靖四十年三月莫使其将領兵徃京北與太師鄭檢相拒潜遣莫敬典領兵冦掠清華至各海門,tân dậu tứ niên mạc quang bảo bát niên minh gia tĩnh tứ thập niên tam nguyệt mạc sử kì tướng lĩnh binh vãng kinh bắc dữ thái sư trịnh kiểm tương cự tiềm khiến mạc kính điển lĩnh binh khấu lược thanh hoa chí các hải môn -先皇在位十二年紀元者一,tiên hoàng tại vị nhị niên kỷ nguyên giả nhất 興武王𪩘明憲王蔚興讓王顙興智王現督旁河那岑茶鄕安生龍眼等處軍二十萬來會萬刼聽興道王節度以拒元人,hưng vũ vương nghiễn minh hiến vương uấtm hưng nhượng vương tảngm hưng trí vương hiệnm đốc bàng hàm na sầmm trà hương yên sinhm long nhãn đẳng xứ quân nhị thập vạn lai hội vạn kiếp thính hưng đạo vương tiết độ dĩ cự nguyên nhân 今年寇九真明年寇交州,Kim niên khấu Cửu Chân minh niên khấu Giao Châu -細景𥙩之𦓡景,tới cảnh lấy gì mà cảnh 壬申五年明洪武二十五年春二月殺宗室陳日章,Nhâm Thân ngũ niên Minh Hồng Vũ nhị thập ngũ niên xuân nhị nguyệt sát tông thất Trần Nhật Chương -𡜤包子芸制强歷,đĩ bao tử nghề chơi càng lịch 󰅹鈽刀𢲨檜𧵑𤽗󰝂些符法底耒救世,nào búa dao hái củi của ngươi đem ta phù phép để rồi cứu thế 黎受黎可上疏其畧曰古昔盛治之世遇天灾变人君省躬大臣引罪同心寅畏󰱃弭天變,Lê Thụ Lê Khả thượng sớ kì lược viết Cổ tích thịnh trị chi thế ngộ thiên tai biến nhân quân tỉnh cung đại thần dẫn tội đồng tâm dần uý thứ nhĩ thiên biến 󰘇茹油併𧗱𡢐,Cửa nhà dù tính về sau @@ -51943,7 +46386,6 @@ 秋七月底江大水决綴堤漂民廬舍,Thu thất nguyệt Để giang đại thuỷ quyết xuyết đê phiêu dân lư xá 王師𥉰㐌訴詳寔虚,Vương sư dòm đã tỏ tường thực hư 拱打濫丕麻拯嗕𫫊𡮇󰅹,cũng đánh làm vậy mà chẳng nhúc nhích chút nào -布榖茶表𪁶它,bố cốc chèo bẻo 隊娘妸朱竜𦋦尼𮎦啂𮎦群拙伴䝨󰒂𬞺,đòi nàng ả châu long ra này anh nhủ anh còn chút bạn hiền nghĩa cũ 九月以爵郡公黎庭堅爲提督,Cửu nguyệt dĩ Tước quận công Lê Đình Kiên vi Đề đốc 止十哲從阮廷羙之奏也,Chỉ thập triết tòng Nguyễn Đình Mĩ chi tấu dã @@ -51952,14 +46394,12 @@ 冬十月丙戌望日有食之,Đông thập nguyệt Bính Tuất vọng nhật hữu thực chi 正月平安王大兵進𭛁𭁈賊黨南陽交戦,chính nguyệt bình an vương đại binh tiến phát dữ tặc đảng nam dương giao chiến 城公主所居通之,Thành công chúa sở cư thông chi -風霜,xin vì chàng giũ lớp phong sương 遂賜死,Toại tứ tử 㗩𠴕仉𠓀𠊛𡢐,dập dìu kẻ trước người sau 𫯍箕卞羅將輸朝边北魂漂於渃南𪸄據殿茹些假冒户𠸜些,đứa kia bèn là tướng thua triều bên bắc hồn phiêu ở nước nam trộm cứ đền nhà ta giả mạo họ tên ta 花闾自𧻭起程旌旗𦲿𩄓軍兵秩岸,hoa lư từ dấy khởi trình tinh kỳ lá rợp quân binh chật ngàn 蓓芇朱濁特命󰀎爲,Bụi nào cho đục được mình ấy vay 群臣上尊號曰寬明敏達英果徽柔克仁篤義羙皇帝廟號嘉宗,quần thần thượng tôn hiệu viết khoan minh mẫn đạt anh quả huy nhu khắc nhân đốc nghĩa mĩ hoàng đế miếu hiệu gia tông -㕵咹苦樊󱋔供埃,uống ăn kham khổ phàn nàn cùng ai 勑諭吏部尚書阮如堵刑部尚書陳封兵部尚書阮永錫户部尚書阮居法兵部尚書阮廷美聞司馬光曰君子進治之本小人進亂之階予與爾誓于天地用君子去小,sắc dụ lại bộ thượng thư nguyễn như đổ hình bộ thượng thư trần phong binh bộ thượng thư nguyễn vĩnh tích hộ bộ thượng thư nguyễn cư pháp binh bộ thượng thư nguyễn đình mĩ văn tư mã quang viết quân tử tiến trị chi bản tiểu nhân tiến loạn chi giai dư dữ nhĩ thệ vu thiên địa dụng quân tử khứ tiểu 盖族屬初遠世代變遷難於必信也,Cái tộc thuộc sơ viễn thế đại biến thiên nan ư tất tín dã 丁丑漢永和二年,đinh sửu hán vĩnh hoà nhị niên @@ -51973,7 +46413,6 @@ 百官漸行,bách quan tiềm hành 帝既即位為仁宗及太后發䘮,Đế ký tức vị vi Nhân Tông cập Thái hậu phát táng 官軍進擊明人常設伏以争鋭,quan quân tiến kích minh nhân thường thiết phục dĩ tranh nhuệ -𤌋散𩈘渃空樓,khói tan mặt nước không lầu 二十八日安塲營中狂風大作二里餘倒人𭛁屋揚沙飛石拨樹觧瓦,nhị thập bát nhật yên trường dinh trung cuồng phong đại tác nhị lí dư đảo nhân phát ốc dương sa phi thạch bạt thụ giải ngoã 率龍州人出掠諒山各州,suất long châu nhân xuất lược lạng sơn các châu 帝皆不問獨命勘,đế giai bất vấn độc mệnh khám @@ -51983,10 +46422,8 @@ 春帝幸諒山觀捕象,Xuân đế hạnh Lạng Sơn quan bổ tượng 退滛樛氏隊吝吟哦,thói dâm cù thị đòi lần ngâm nga 恨𪬡拱渚衫師,giận hờn cũng chớ săm sưa -芻丸毬,xô hòn cầu cầm mộc duộc 傕󰡫辰傕傕拱頴,thôi thế thì thôi thôi cũng rảnh 㩱熾,tước xé -固𦓡固𠱋空,có mà có dù không 𡄎歐𠊛󰀎寶尼𫽄緣渚易𠓨𢬣埃擒,gẫm âu người ấy báu này chẳng duyên chưa dễ vào tay ai cầm 󰜩餒𡢼𤯰𤷍𤷱,trai nuôi vợ đẻ gầy mòn 插雙雙堆𥮊姻縁,xếp song song đôi đũa nhân duyên @@ -52012,13 +46449,9 @@ 󰌺𢚸付默𨕭𡗶󰡎滝,tấm lòng phó mặc trên trời dưới sông 色龜,sắc quy 𡈩𤛠𡈩㺧𡈩𪃿,chuồng trâu chuồng heo chuồng gà -乙巳十年,ất tị thập niên tống thuần hi thập nhị niên 盛衰別事𠊛些埃信祈禱現𦋦𫼢𢬗,thịnh suy biết sự người ta ai tin kỳ đảo hiện ra rạch ròi 月娥別意󰝸𠫾,nguyệt nga biết ý chẳng đi -官鎮𥹰拱擬吏󱮈朱𠊚𨖅逴𤽗姑,quan trấn lâu cũng nghĩ lại 焒香祝底冷𫥌闭𥹰,Lửa hương chốc để lạnh lùng BẤY LÂU -𡹡󰋇番,gập ghềnh mấy phen -用淶湥,rụng rơi giọt liễu 該監官不䏻如法嚴訪徇私容縱錦衣衛舍人司旗牌壮士具實奏聞拿來治罪,Cai giám quan bất năng như pháp nghiêm phỏng tuẫn tư dung túng Cẩm y vệ xá nhân ti kì bài tráng sĩ cụ thực tấu văn nã lai trị tội 贈,Tặng 踐𦝄㐌固役之拯衝,Tiền lưng đã có việc gì chẳng xong @@ -52043,7 +46476,6 @@ 園桃午槾曾𨈆𨇒閣紫樓𣘈默擬宜,vườn đào ngõ mận từng len lỏi gác tía lầu son mặc nghỉ ngơi 及長學方術常以夜間擊柝作奇兵法如有千萬人皷譟相攻之状又遍行各社盗取廵邏人姓名編為軍籍,Cập trưởng học phương thuật thường dĩ dạ gian kích thác tác kì binh pháp như hữu thiên vạn nhân cổ táo tương công chi trạng hựu biến hành các xã đạo thủ tuần la nhân tính danh biên vi quân tịch 一中宗英宗起義即位並以繼統書之明國緒相傳也,Nhất Trung Tông Anh Tông khởi nghĩa tức vị tịnh dĩ kế thống thư chi minh quốc tự tương truyền dã -𡑰固𨃴蹎𠊚窒𡚢,vườn có gót chân người rất to 𩵜鯔,cá trê 事世堆孤油事世,sự thế đôi co dầu sự thế 台袩𨒻袄餒𦓡濫昆,thay xiêm đổi áo nuôi mà làm con @@ -52055,22 +46487,18 @@ 還留降将阮凱康鎮守以招集人民,hoàn lưu hàng tướng nguyễn khải khang trấn thủ dĩ chiêu tập nhân dân 道理裊初顛女墨文章芸𬞰壳如蚾,đạo lý nẻo sơ đen nữa mực văn chương nghề cũ xác như vờ 碑𣇞㛪㐌固𫯳如𪀄𠓨篭如𩵜哏鈎,bây giờ em đã có chồng như chim vào lồng như cá cắn câu -嬰㛪拯別所輕隙丕,anh em chẳng biết thửa cười khinh khích vậy 仍闭𥹰󰅒𨻫𠴍㖇𠴍㖇算仍事扲掑扲掑仍沕群渚敢渚敢朱𢧚沛扲掑,những bấy lâu nay luống nhắn nhe nhắn nhe toan những sự gằm ghè gằm ghè nhưng vẫn còn chửa dám chửa dám cho nên phải gằm ghè 𬑉󰎷𥄭𢚸󰎷𦖑,mắt chăm ngó lòng chăm nghe 節制鄭松督兵畧攻慈廉丹鳳等縣後至福禄先豊攻,tiết chế trịnh tùng đốc binh lược công từ liêm đan phượng đẳng huyện hậu chí phúc lộc tiên phong công -片𣈜春𡎢勾,phiến ngày xuân ngồi câu 杶雪抚𡏧𪀄𠵎,đòn tuyết phủ bụi chim gù 𢚸通七竅瀝牟󰌑,lòng thông thất khiếu sạch màu tro 仁宗以女嫁占城主何義乎曰因𨒣幸業許之恐失信盍改命焉可也帝當天位而上皇已出家帝改命斯無難矣顧乃遠嫁非𩔗以實前言旋用詐謀以奪於後何有於信乎,Nhân Tông dĩ nữ giá Chiêm Thành chủ hà nghĩa hồ Viết nhân du hạnh nghiệp hứa chi khủng thất tín hạp cải mệnh yên khả dã Đế đương thiên vị nhi Thượng hoàng dĩ xuất gia Đế cải mệnh tư vô nan hĩ cố nãi viễn giá phi loại dĩ thực tiền ngôn toàn dụng trá mưu dĩ đoạt ư hậu hà hữu ư tín hồ 爾尙益勵忠勤恪脩臣節勞來撫綏俾其民各安生業同享太平之福,nhĩ thượng ích lệ trung cần khác tu thần tiết lao lai phủ tuy tỉ kì dân các an sinh nghiệp đồng hưởng thái bình chi phúc 多借漢皇以昭君嫁匈奴事作國語詩詞諷刺之,đa tá Hán Hoàng dĩ Chiêu Quân giá Hung nô sự tác quốc ngữ thi từ phúng thích chi -埃监吘事𢚸,ai giám ngỏ sự lòng 𦚗𦟐,tóp mỡ 丙午十七年明成化二十二年,Bính Ngọ thập thất niên Minh Thành Hoá nhị thập nhị niên 牢空󰝂𪾋古奴吏據底奴呐岩買,sao không đem giam cổ nó lại cứ để nó nói nhảm mãi 明日賊乃因山築壘以居不復出戰,minh nhật tặc nãi nhân sơn trúc luỹ dĩ cư bất phục xuất chiến -𣩂時傷㤕𠤆兮悁恩,chết thời thương xót chớ hề quên ơn 福咍生及課昇平,phúc thay sinh gặp thuở thăng bình 幔撩䋥襀拱撩,màn treo lưới rách cũng treo 債尼酉𨯹茹鐄拱𢧚,Trái này dẫu đúc nhà vàng cũng nên @@ -52087,21 +46515,17 @@ 英只扽丐𣩂朱碎買,anh chỉ đùn cái chết cho tôi mãi 陳公𢜠𢙲掣󰠲,trần công mừng rỡ xiết đâu 唩埃涓属渚曾,ủa ai quen thuộc chửa từng -𦊚埃窖窖槞,bốn ai khéo khéo trồng 小童𦖑律󱚢𦖻,tiểu đồng nghe lọt vào tai 頭𡳪𡀯󰲽訴情󰠃仙,Đầu đuôi chuyện vãn tỏ tình cùng Tiên 横踏板浽北昂丐渠,hoành đạp ván nổi bắc ngang cái cừ -檜核𡎢烘沫𦫼囂些矣蔑𦫼囂,tựa cội cây ngồi hóng mát lèo heo ta hãy một lèo heo 𡦂貞群𠬠𡮍尼,chữ trinh còn một chút này 󰠵𫀅󰧙代帝王,trải xem lịch đại đế vương 𠳐呈會主󰏙詳麻󰏙𥪞𢼂斷膓固󱙻,vâng trình hội chủ xem tường mà xem trong sổ đoạn trường có tên 𣎀𣈜練習詩書,đêm ngày luyện tập thi thư -𠸍朝宫桂姮娥陳公買達𠸜󰑼嬌,mẽ chiều cung quế hằng nga trần công mới đặt tên là kiều liên 𦖑𧋻神係𧡊𠱾𤷙,nghe rắn thần hễ thấy thì ngây 娘浪隻拍㳥桃,Nàng rằng Chiếc bách sóng đào 謨𠸟共特𠬠𠄽𪔠更,mua vui cũng được một vài trống canh 有官爵者子孫承蔭方得入仕富壮而無爵者充軍世為兵,Hữu quan tước giả tử tôn thừa ấm phương đắc nhập sĩ phú tráng nhi vô tước giả sung quân thế vi binh -八𠔭,bát tám 柳萌作乱之心未必不由乎此,liễu manh tác loạn chi tâm vị tất bất do hồ thử 兵行至瀘江攻浮橋尋又奔散爲李彬所敗,binh hành chí Lô Giang công phù kiều tầm hựu bôn tán vi Lí Bân sở bại 𢭄埃麻𠳚典尼,cậy ai mà gửi đến nơi @@ -52110,7 +46534,6 @@ 𠄼𨑮兆𧯶𡎢𠹾𣩂决固畨劇烈󰜋󱪻,năm mươi triệu há ngồi chịu chết quyết có phen kịch liệt một lần 春二月十二日帝行西京光紹帝預焉,Xuân nhị nguyệt thập nhị nhật đế hạnh Tây Kinh Quang Thiệu Đế dự yên 窖台󰋑𥙩色才爫之,Khéo thay mang lấy sắc tài làm chi -矯麻𢢆買渃𡽫牢停,kẻo mà thẹn mấy nước non sao đành 唒𠊛鉄拱淚󱧋路埃,dẫu người sắt cũng lệ dào lọ ai 𨀈塘𣈜没󱨺󰭳,bước đường ngày một lạ lùng 了了溋撑昆𬑉猫,lẻo lẻo duềnh xanh con mắt mèo @@ -52124,15 +46547,12 @@ 𤽗子文拯掣恨𠻆,ngươi tử văn chẳng xiết hận giận 一日與隊人擊毬其人交跌扼婆列喉氣幾絶,nhất nhật dữ đội nhân kích cầu kì nhân giao điệt ách bà liệt hầu khí cơ tuyệt 遣梭𥙩種紅綾暖扇洒𥙩方火𥭼神丹,khiến xoa lấy giống hồng lăng noãn phiến rảy lấy phương hoả lục thần đan -園渚易禁𧊉螉,vườn chưa dễ cấm bướm ong 𦥃如𣘃󱙆共𫥨体,đến như cây sữa cũng ra thế 𨤔𡶀㐱𪩔𪩁,vẻ núi chỉn chớn chở 侈体昆𡛔惵𪽝村東麻𪡔蔑昆侯蹺𬧻,xảy thấy con gái đẹp bởi thôn đông mà ra một con hầu theo sau 璥縱兵追之斬僞将扶衛朝巴等󰱐馬匹銅印鉦旗噐械甚多乃還,kính túng binh truy chi trảm nguỵ tướng phù vệ triều ba đẳng hoạch mã thất đồng ấn chinh kì khí giới thậm đa nãi hoàn 因以昭文為號,nhân dĩ chiêu văn vi hiệu 上皇嘗築虎圈於望樓陛,thượng hoàng thường trúc hổ khuyên ư vọng lâu bệ -春正月安忠侯献白麞,xuân chính nguyệt an trung hầu khuyết danh hiến bạch chương -耒𫥨阻𩈘卽,rồi ra trở mặt tức thì 史臣吳士連曰林邑自取敗亡有由來矣,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Lâm Ấp tự thủ bại vong hữu do lai hĩ 窒洳旦浽󰟘𠓨碎𤽗,Rấp nhơ đến đỗi dấn vào tôi ngươi 有一人自言善養,Hữu nhất nhân tự ngôn thiện dưỡng @@ -52145,12 +46565,9 @@ 㳥淹福建焒殘浙江,Sóng êm Phúc Kiến lửa tàn Chiết Giang 立韶琴瑟腔和封書㐌𠽖信車逴𠶆,dập dìu cầm sắt xoang hoà phong thư đã giục tin xa rước mời 弹𪪳性氣良光,đàn ông tính khí lăng quăng -庫󱝠矯困咍亨,khó thời hay khéo khốn hay hanh -㭲核,cùng dưới gốc cây 变𦋦上捧𤑟𤉜,biến ra thượng bổng rõ ràng 半利模名󰅹仍仉空𢧚墨奇沒𠄩𠳒,bán lợi mua danh nào những kẻ không nên mặc cả một hai lời 挑畑杏𬊭香牟执𢬣𥛉𫢋叩頭皈師,khêu đèn hạnh thắp hương mầu chắp tay lạy phật khấu đầu quy sư -𠄼更泸𣼽除埃帝,năm canh lơ lửng chờ ai đấy 又明年再行鄕試如前年,Hựu minh niên tái hành hương thí như tiền niên 蟹黃𥗌𧍆,giải hoàng gạch cua 丁德潤阮德潤阮璜陣前戦死,Đinh Đức Nhuận Nguyễn Đức Nhuận Nguyễn Hoàng trận tiền chiến tử @@ -52165,7 +46582,6 @@ 八月令旨各處承司察屬内民有外國客人寓居者各類以聞隨疑區處以别姝俗,bát nguyệt lệnh chỉ các xứ thừa ti sát thuộc nội dân hữu ngoại quốc khách nhân ngụ cư giả các loại dĩ văn tuỳ nghi khu xứ dĩ biệt xu tục 轎𢂎殘傘綽𤤰御𧗱,kiệu dù tàn tán rước vua ngự về 舘𠺘趿𣅶湄𩆋螠𡓮𠰘汫别包饒𫯝,quán rằng gặp lúc mưa rào ếch ngồi miệng giếng biết bao nhiêu trời -𢬣連逴茹,tay liền rước nhà 賒𦖑拱復㗂娘尋制,Xa nghe cũng PHỤC tiếng nàng tìm chơi 是歲斷天下死囚三百二十三人,thị tuế đoạn thiên hạ tử tù tam bách nhị thập tam nhân 拯𪟽𦋦胣獴𪀄番黎虜掠尋𠫾𠄩嬌,chẳng ngờ ra dạ muông chim phen lê lũ lượt tìm đi hai kiều @@ -52203,7 +46619,6 @@ 班欺𪔠没買收更,ban khi trống một mới thu canh 箭󱙺,tiễn tên 庄戒列涅虐与,chẳng dái sệt nết ngược dữ -奉蜍𠄩布媄𨉟,phụng thờ hai bố mẹ mình 岧箕𪤄怒𤋵油𤾰之,đèo kia bãi nọ dãi dầu ngại chi 搭𦖻爫󰘚庒咍仍𠳒花月初󰅒渚兮,đắp tai làm mặt chẳng hay những lời hoa nguyệt xưa nay chớ hề 鹿血󰵄㹯壮陽補虚,lộc huyết máu hươu tráng dương bổ hư @@ -52216,12 +46631,10 @@ 神宗淵皇帝上在位二十五年紀元者三,thần tông uyên hoàng đế thượng tại vị nhị thập ngũ niên kỷ nguyên giả tam 天台𦷫束縁及,thiên thai hái thuốc duyên gặp 封皇第七子鏦爲定藩王居五縣江司營城皇第八子𨪙爲傅王居杜洞江皇第九子鏡爲中國王居乾沱末連縣,phong hoàng đệ thất tử tung vi định phiên vương cư ngũ huyện giang tư doanh thành hoàng đệ bát tử tương vi phó vương cư đỗ động giang hoàng đệ cửu tử kính vi trung quốc vương cư càn đà mạt liên huyện -秩𤻼𡢐󰑼秩𡥵,trước là mất giỗ sau là mất con 事𠁀㐌𤎕󰌎𢚸,Sự đời đã tắt LỬA lòng 大鴉今大安縣是也,đại nha kim đại an huyện thị dã 边𡗶𧣳𣷭巴把,Bên trời góc bể bơ vơ 𤳇絲喂咳𤳇絲,trai tơ ơi hỡi trai tơ -十月海陽土将水棠縣人水郡公宜陽縣人禮郡公俱率兵反擄掠海陽諸縣襲殺廵守将華橋侯及本縣縣官,thập nguyệt hải dương thổ tướng thuỷ đường huyện nhân thuỷ quận công khuyết danh nghi dương huyện nhân lễ quận công khuyết danh câu suất binh phản lỗ lược hải dương chư huyện tập sát tuần thủ tướng hoa kiều hầu khuyết danh cập bản huyện huyện quan 妾如昆燕落弹沛弓𣈙㐌𢜝𬅉𣛠弓,thiếp như con én lạc đàn phải cung rày đã sợ làn mây cong 𫽄疑耨𪤄長沙,chẳng ngờ náu bãi trường sa 強𬂙󰘚強󰡢󰡣,càng trông mặt càng ngẩn ngơ @@ -52243,7 +46656,6 @@ 二十二日李太宗神位無故移位,Nhị thập nhị nhật Lí Thái Tông Thần vị vô cố di vị 尼尼姉𠸒朱𦓡別,Này này chị bảo cho mà biết 醜𫨩爫卒訥𫨩呐𡨸,xấu hay làm tốt dốt hay nói chữ -餒尼𠸠别羕尼𠰚,nỗi này ví biết nhường này nhỉ 唐之郭子儀陳之陳國峻有焉,đường chi quách tử nghi trần chi trần quốc tuấn hữu yên 󰘚󰅹𬂙𧡊饒低,mặt nào trông thấy nhau đây 十一月初一日帝遣杜如熊等如明奏言陳氏子孫實無見存及所獲明人官吏軍人并軍噐並已送還無有拘留监藏者,thập nhất nguyệt sơ nhất nhật đế khiển đỗ như hùng đẳng như minh tấu ngôn trần thị tử tôn thực vô kiến tồn cập sở hoạch minh nhân quan lại quân nhân tịnh quân khí tịnh dĩ tống hoàn vô hữu câu lưu giám tàng giả @@ -52291,21 +46703,16 @@ 突曰吾恨不起於彼何遠不若漢賈默然色洱,Đột viết Ngô hận bất khởi ư bỉ hà viễn bất nhược Hán Giả mặc nhiên sắc nhĩ 底𠊛蹎踸眜𤍶困台,để người chân chậm mắt loà khốn thay 故事宗室有大故削属籍以枚姓稱之,Cố sự tông thất hữu đại cố tước thuộc tịch dĩ Mai tính xưng chi -季犛曰多方勇健臣恐北去明國去占城放虎遺患不如殺之,quý li viết đa phương dũng kiện thần khủng bắc khứ minh quốc nam khứ chiêm thành phóng hổ di hoạn bất như sát chi 六月遣正使黎斅副使楊㵆���存澤如清歲貢附謝恩及告哀事,Lục nguyệt khiến Chính sứ Lê Hiệu phó sứ Dương Hạo đồng tồn trạch như Thanh tuế cống phụ tạ ân cập cáo ai sự 蘿葎,lá lốt 稷選將軍毛靈董元攻合浦戰於古城即合浦城也,Tắc tuyển tướng quân Mao Linh Đổng Nguyên công Hợp Phố chiến ư Cổ Thành Tức Hợp Phố thành dã 頭墻焒榴󰟧𤍶󰠐󱖮,đầu tường lửa lựu lập loè đâm bông -啻别𠓀花掑洞,ví biết trước hoa cài động 先是洪德元年聖宗親征占城得茶遂妻子㱕于本國置居寶慶門外幾三十年,Tiên thị Hồng Đức nguyên niên Thánh Tông thân chinh Chiêm Thành đắc Trà Toại thê tử quy vu bản quốc trí cư Bảo Khánh môn ngoại cơ tam thập niên 於空安稳𡎢空凭鐄,Ở không yên ổn ngồi không vững vàng -𣃤﨤蔑𡊲坦邏初𠉞空,vừa gặp một chỗ đất lạ -𩈘𡗶埃𥙩爫金烏,mặt trời ai lấy làm kim ô 春詔文武百官及百姓等其員人於癸亥年有追隨進𭛁全二功加陞職爵榮封功臣字有差,Xuân chiếu văn võ bá quan cập bách tính đẳng kì viên nhân ư Quý Hợi niên hữu truy tuỳ tiến phát toàn nhị công gia thăng chức tước vinh phong công thần tự hữu sai 國楨乃󰱇輕兵戦船五十隻日夜兼行進至枷州寨,Quốc Trinh nãi tuyển khinh binh chiến thuyền ngũ thập chích nhật dạ kiêm hành tiến chí Da Châu trại 停底兒孫塊備為,dành để nhi tôn khỏi bợ vay 鄧世功遲緩在後獨無所得,đặng thế công trì hoãn tại hậu độc vô sở đắc -又扵城内起興天御寺五鳳星樓城外離創造勝嚴寺,hựu ư thành nội khởi hưng thiên ngự tự ngũ phượng tinh lâu thành ngoại li phương sáng tạo thắng nghiêm tự 𢬣仙㨢盞𨢇桃庄𠶖辰惜𠶖𠓨辰醝,tay tiên nâng chén rượu đào chẳng uống thì tiếc uống vào thì say 夏六月占城主制蓬莪與首将羅皚引眾陵行山脚由廣威鎮哨路屯孔目𠕋,hạ lục nguyệt chiêm thành chúa chế bồng nga dữ thủ tướng la ngai dẫn chúng lăng hành sơn cước do quảng oai trấn tiêu lộ đồn khổng mục sách 𥆾風景𬟗󰅒陀恪初,Nhìn phong cảnh cũ nay đà khác xưa @@ -52324,16 +46731,13 @@ 明人見篆孤軍遠來悉眾出攻至寕橋應天今彰德是,Minh nhân kiến Triện cô quân viễn lai tất chúng xuất công chí Ninh Kiều Ứng Thiên Kim Chương Đức thị 牢注𧡊𠊛𢀨扒光爫户,sao chú thấy người sang bắt quàng làm họ 妸魏娘姚誇惵悌,ả ngụy nàng diêu khoe đẹp đẽ -誠敬長春酌酒瓊,thành kính trường xuân chước tửu quỳnh 買咍浪焒𧵆笘,mới hay rằng lửa gần rơm 閉𥹰𣷭宦濛溟典坡群想󰋡命女牢,bấy lâu bể hoạn mông mênh đến bờ còn tưởng dấn mình nữa sao 淶𣼽外𩄲𪤄𥐆𨱽,lai láng ngoài mây bãi vắn dài 賜大胡名地復基小胡名地寳郎,tứ đại hồ danh địa phục cơ tiểu hồ danh địa bảo lang 道吾𢱖笏,đạo ngô múa hốt 夏六月漢蒼以同栻中賛賜姓魏比唐魏徵也,Hạ lục nguyệt Hán Thương dĩ Đồng Thức trung tán tứ tính Nguỵ tỉ Đường Nguỵ Trưng dã -時宁門之間人君視朝所宁立處,thời trữ môn matchu chi gian nhân quân thị triều sở trữ lập xứ 卞遣𥙩丐籠𨫊挹所頭丐椇侖垃所𠰘押典獄九幽,bèn khiến lấy cái lồng sắt úp thửa đầu cái gỗ tròn lấp thửa miệng áp đến ngục cửu u -丈夫坤𨤰𥠭𠊚常,trượng phu khôn lẽ giống người thường 蹽城𠼶𠻴奴蹥𠇮󱚢,leo thành nín lặng nó len mình vào 用浪姅於姅𧗱樂鐄兜㐌㗂𦖑𧵆𧵆,dùng dằng nửa ở nửa về nhạc vàng đâu đã tiếng nghe gần gần 三月辛巳設慶成僊逰廣孝寺會,tam nguyệt tân tị thiết khánh thành tiên du quảng hiếu tự hội @@ -52360,17 +46764,13 @@ 適志朱𢧚𡗋𢴝𫨩,thích chí cho nên lắm ngón hay 令諸路凣見軍民運糧買賣即給帖指就處所不得妄去,Lệnh chư lộ phàm kiến quân dân vận lương mãi mại tức cấp thiêm chỉ tựu xứ sở bất đắc vọng khứ 曰謹問南越王甚苦心勞意,Viết Cẩn vấn Nam Việt vương thậm khổ tâm lao ý -𦖑𠳒娘買随机,nghe lời nàng mấy tuỳ cơ 俸空謨󰞽職愁𢪀芇,Bỗng không mua não chuốc sầu nghĩ nao 頭髻陵矜仍虎,đầu kết lăng căng những hổ 蔞󱩑,rau đắng 楚卿咶噒同同,Sở Khanh thét mắng đùng đùng 窖𠼯馨𫥨𡗋仉𥄮,khéo hớ hênh ra lắm kẻ nhòm 胡開大四年丙戌運粮從軍至𦥷慶三年己丑兵部尚書刘儁敗死於逋姑調洽爲侍郎管事化州平陞兵部尚書,hồ khai đại tứ niên bính tuất vận lương tòng quân chí hưng khánh tam niên kỷ sửu binh bộ thượng thư lưu tuấn bại tử ư bô cô điều hiệp vi thị lang quản sự hoá châu bình thăng binh bộ thượng thư -仍客桃疎柳要,những khách đào thơ liễu yếu 小禅圭於北京,tiểu thiền quê ở bắc kinh -辰翁意嗃𠽍𨖲,thì ông ấy kêu rầm lên -払𦖑𠱊買𠱋夷,chàng nghe sẽ mới rù rì 夏六月大旱放囚减免賍税,Hạ lục nguyệt đại hạn phóng tù giảm miễn tang thuế 敗之宋左丞相陸秀夫負宋帝入海死後宫諸臣從死者甚眾,Bại chi Tống tả thừa tướng Lục Tú Phu phụ Tống đế nhập hải tử hậu cung chư thần tòng tử giả thậm chúng 渴真奉命慷慨涕泣拜辝,khát chân phụng mệnh khảng khái thế khấp bái từ @@ -52379,7 +46779,6 @@ 払麻虚𤵺恍忏𭆺𭈷曾𣅶𠹚勸仍吝,chàng mà hư dại quàng xiên can ngăn từng lúc van khuyên những lần 九月二十一日御史󰱑都御史阮荗等奏一賛理記録将臣吏有軍功已具本應引󰱇定為逐項以次銓除牧民首領等職若不合資格者除中尉百户等職以息冗濫之弊,cửu nguyệt nhị thập nhất nhật ngự sử đài đô ngự sử nguyễn mậu đẳng tấu nhất tán lí ký lục tướng thần lại hữu quân công dĩ cụ bản ứng dẫn tuyển định vi trục hạng dĩ thứ thuyên trừ mục dân thủ lĩnh đẳng chức nhược bất hợp tư cách giả trừ trung uý bách hộ đẳng chức dĩ tức nhũng lạm chi tệ 張吽張喝堆払,trương hống trương hát đôi chàng -強𠹚強𠬠吝,càng van càng một lần 晦卿以古樓等村凡五十九村還之,Hối Khanh dĩ Cổ Lâu đẳng thôn phàm ngũ thập cửu thôn hoàn chi 闭𥹰𨻫𠹾音耗汜油,bấy lâu luống chịu âm hao rãi rầu 犢𤚤,độc me @@ -52393,7 +46792,6 @@ 吏過所准意時体墻呂壁湼碑我𦼔散,lại qua thửa chốn ấy thời thấy tường lở vách nát bia ngã rêu tan 是月明命安遠侯柳昇帥師來侵以兵部尙書李慶賛軍務,Thị nguyệt Minh mệnh An viễn hầu Liễu Thăng soái sư lai xâm dĩ binh bộ thượng thư Lí Khánh tán quân vụ 手腕古𪮏婉工,thủ uyển cổ tay uốn cong -鵉鳳,loan phượng đậu chốn cheo leo 五月以外戚黎季犛為樞𡧸院大使,ngũ nguyệt dĩ ngoại thích lê quý li vi khu mật viện đại sử 元春正月詔沙汰僧徒從譚以,Nguyên Xuân chính nguyệt chiếu sa thải tăng đồ tòng Đàm Dĩ 群𦋦欺㐌䏧蝟𩯀霜,Còn ra khi đã da mồi tóc sương @@ -52403,7 +46801,6 @@ 󰘂蓬󱧦別錦花鮮拱拉󱮊縁吏虎𤽗,cửa bồng chửa biết gấm hoa tươi cũng rắp mua duyên lại hổ ngươi 五月帝屯拖山𠕋明人進擊,ngũ nguyệt đế đồn đà sơn sách minh nhân tiến kích 青豆紇杜撑离,thanh đậu hạt đỗ xanh lè -埕鐄拯惜名惜,chĩnh vàng chẳng tiếc danh thời tiếc 𠿯匕吏𥄭𠓨尼圣堂,ngùi ngùi lại ngó vào nơi thánh đường 併浪隔󰘚屈𠳒,Tính rằng cách mặt khuất lời 從之,tòng chi @@ -52424,7 +46821,6 @@ 月娥󰑼𡛔忠貞,nguyệt nga là gái trung trinh 三月󰱇黄丁,tam nguyệt tuyển hoàng đinh 挺之卑小元人鄙之,đĩnh chi ti tiểu nguyên nhân bỉ chi -二愿普度衆生,nhì nguyện phổ độ chúng sanh 暠出逆徒上大興門樓麾旗𭛁砲以禦官軍,cảo xuất nghịch đồ thượng đại hưng môn lầu huy kì phát pháo dĩ ngự quan quân 眉撑𦝄買甲痕,Mày xanh trăng mới giáp ngần 傷台䘮服唉群󰒂𫯳道主補敦唐󰅹,thương thay tang phục hãy còn nghĩa chồng đạo chúa bỏ đun đường nào @@ -52446,24 +46842,18 @@ 支配𪟽戰合散喭𠳒,chia phôi ngừng chén hợp tan nghẹn lời 九月捕得吳廷峩于天德江献營門令斬之,Cửu nguyệt bộ đắc Ngô Đình Nga vu Thiên Đức giang hiến dinh môn lệnh trảm chi 伴𫇰,bạn cũ -過譚家娘灣橋橋折陷于淖音泥也,quá đàm gia nương loan kiều kiều chiết hãm vu náo âm matchu nê dã 仍𩑛損襖耗𩚵,những loài tốn áo hao cơm 振郡公阮公乃阮有僚之舅也,chấn quận công nguyễn công nãi nguyễn hữu liêu chi cữu dã -尼腮󰀎演演拱淹,đàn này tai ấy dần dần cũng êm 十一日莫敬恭以莫玉󱗲為太傅将兵㨿安子山攻掠永頼縣所至民多㱕之,Thập nhất nhật Mạc Kính Cung dĩ Mạc Ngọc Liễn vi Thái phó tương binh cứ Yên Tử sơn công lược Vĩnh Lại huyện sở chí dân đa quy chi -哿爫覩篤蒸核意,đổ trốc chưng cây ấy 庚子九年宋嘉熙四年春正月命馮佐周營造清化府行宫五處,canh tí cửu niên tống gia hi tứ niên xuân chính nguyệt mệnh phùng tá chu doanh tạo thanh hoá phủ hành cung ngũ xứ 󰘇外倍𢷀簾𦂛,Cửa ngoài vội rủ rèm the -元旦同姓大臣知胡氏之将篡陳業之将終不思艱貞與國同休乃,nguyên đán đồng tính đại thần tri hồ thị chi tương soán trần nghiệp chi tương chung bất tư gian trinh dữ quốc đồng hưu matchu nãi 𧗱茹,về nhà 催時󰞺玉散鐄時催,Thôi thì nát ngọc tan vàng thì thôi -唯事寃𢀦事,duỗi sự oan sửa sự vạy 十一月鄭㯀陶光饒黎有德等回兵于安塲,thập nhất nguyệt trịnh toàn đào quang nhiêu lê hữu đức đẳng hồi binh vu an trường 辛亥九年清康熙十年春正月殿試,tân hợi cửu niên thanh khang hi thập niên xuân chính nguyệt điện thí 些低沛摱埃兜𦓡浪,Ta đây phải mượn ai đâu mà rằng 出尔島夷觀明堂辟雍乎脱尔卉服慕華衮山龍乎尔其來乎無速厥辜,Xuất nhĩ đảo di quan Minh đường Bích Ung hồ Thoát nhĩ tạp phục mộ hoa cổn sơn long hồ Nhĩ kì lai hồ vô tốc quyết cô 啂娘規料𥪞堆𠀧𣈜,Nhủ nàng qui liệu trong đôi ba ngày -𣋚𫢩柴固役之𦓡𢗼煩,hôm nay thầy có việc gì mà lo phiền 事君各司其聀,Sự quân các ti kì chức 男鄭時濟吏科給事中杜善正爲督視領諸軍徃進擊,nam trịnh thời tế lại khoa cấp sự trung đỗ thiện chính vi đốc thị lĩnh chư quân vãng tiến kích 湿忿如菊調𤷍如梅,Nét buồn như cúc điệu gầy như mai @@ -52496,7 +46886,6 @@ 𢚸𤤰信󰭼爫親固主𫇰臣元老國家,lòng vua tin lấy làm thân có chúa cựu thần nguyên lão quốc gia 又諭云覧爾疏條甚為切當唐之王魏何以加焉,Hựu dụ vân Lãm nhĩ sớ điều thậm vi thiết đương Đường chi Vương Nguỵ hà dĩ gia yên 如本管及管下不遵令者,Như bản quản cập quản hạ bất tuân lệnh giả -𮥷初淬󱧔漏漏緣初渚易別󰠲,nạn xưa trút sạch làu làu duyên xưa chưa dễ biết đâu chốn này 罕娘催吏固盘浪埃,Hẳn nàng thôi lại có bàn rằng ai 累命𡲤吏世唭𠊛吱,lụy mình vả lại thế cười người chê 娶𡠣𡢼,thú cưới vợ @@ -52507,7 +46896,6 @@ 所亇洡阮阮,thửa cá lội ngộn ngộn 鐘埃䋎綏邊箕佐,chuông ai đất nối bên kia tá 𡗶撑渃碧徬徨,trời xanh nước biếc bàng hoàng -演若達多,ắt kham cười diễn nhã đạt đa 𡛔坤踭塊渡迻󰜩坤踭塊𡞕承𠊛些,gái khôn tránh khỏi đò đưa trai khôn tránh khỏi vợ thừa người ta 𣈜演𡗶扲客於󰀑,ngày diễn trời cầm khách ở lâu 太守周僘以交州在九圍之外百,thái thú chu xưởng dĩ giao châu tại cửu vi chi ngoại bách @@ -52525,11 +46913,8 @@ 太和二年封平原王奉藩入京師日與諸王同經筵肆學,thái hoà nhị niên phong bình nguyên vương phụng phiên nhập kinh sư nhật dữ chư vương đồng kinh diên tứ học 󰉺迻尹父最𧗱徐君,Sớm đưa Doãn Phủ tối về Từ Quân 及前賂爾父熾五十兩今轉賂爾共八十兩尚在爾家爾𡸈不知乎,Cập tiền lộ nhĩ phụ Xí ngũ thập lượng kim chuyển lộ nhĩ cộng bát thập lượng thượng tại nhĩ gia nhĩ khởi bất tri hồ -𤵺𠊛𩂏𩂠每,dại người che đậy mọi -趙越王在位二十三年,triệu việt vương tại vị nh 鄰兄子治發合宗兵擊徽,lân huynh tử trị phát hợp tông binh kích huy 及病篤帝命内人問疾,cập bệnh đốc đế mệnh nội nhân vấn tật -利欣𧵑抇瀋之圖攝,lợi hơn của nhặt thấm chi đồ nhẹp 堂堂󰜋等𮎦豪,Đường đường một đấng anh hào 帝奔老撾,Đế bôn Lão Qua 翁𠲖翁𣃣耒碎𧡊竜神報夢𦖑𥪝命轉動恪形,ông ơi ông vừa rồi tôi thấy long thần báo mộng nghe trong mình chuyển động khác hình @@ -52538,10 +46923,8 @@ 𤽗仲逵咹𡅧恨,ngươi trọng quỳ ăn năn hận 帝病篤醫治不效,Đế bệnh đốc y trị bất hiệu 媟庒𪿥麻𠶖,đẹp chẳng mài mà uống -帥等會軍潜襲獲之夏,soái đẳng hội quân tiềm tập hoạch chi 云仙魂固灵𤍌,vân tiên hồn có linh thiêng 錿𣁔𫆧,hũ lớn ruột -伤𤴬偷歇肝,thương đau thấu hết gan ruột 𨑮𠄻𫷜󰀎別包饒情,Mười lăm năm ấy biết bao nhiêu tình 以范質爲刑部左侍郎武惟諧爲御史󰉟副都御史阮曰庶爲僉都御史韶仕琳爲吏科都給事中,Dĩ Phạm Chất vi Hình bộ Tả thị lang Vũ Duy Hài vi Ngự sử đài phó đô ngự sử Nguyễn Viết Thứ vi Thiêm đô ngự sử Thiều Sĩ Lâm vi Lại khoa đô cấp sự trung 計自𡎟瀋害払,kể từ hang thẳm hại chàng @@ -52558,12 +46941,9 @@ 以范猷知乂安軍事猷遂反招納亡命盗賊號候人分行刼掠,dĩ phạm du tri nghệ an quân sự du toại phản chiêu nạp vong mệnh đạo tặc hiệu hầu nhân phân hành kiếp lược 指,chỉ 𤿤䓊𠫾󱈘𤿤荼𠫾𡢐,bè ngổ đi trước bè dừa đi sau -公主󰝂𬟥𠓨朱大鵬,công chúa đem thuốc vào cho đại bàng tinh uống 黎文休曰卧朝弑其兄而自立虐其眾以自逞以至亡國七祚非黎民之不幸也其過在大行不早正儲位與中宗不能防其微以𦤶之也,Lê Văn Hưu viết Ngoạ Triều thí kì huynh nhi tự lập ngược kì chúng dĩ tự sính dĩ chí vong quốc thất tộ phi Lê dân chi bất hạnh dã kì quá tại Đại Hành bất tảo chính trữ vị dữ Trung Tông bất năng phòng kì vi dĩ trí chi dã 𩈘𣃱𡨸田辰錢空固,mặt vuông chữ điền thì tiền không có -婆𦖑𧡊仍𤴬𢚸,bà nghe thấy những đau lòng 山精迎回傘圓高峯居之,sơn tinh nghênh hồi tản viên cao phong cư chi -𦝄禅域域印楼啉嗂畑強愁燒燒,trăng thiền vặc vặc in lầu lâm dâm đèn hạnh gượng sầu thiu thiu 自是而後各有其姓如󰔄舜姚氏夏禹姒姓周文姬姓則九官三公五臣十亂皆有勳勞於國未嘗,tự thị nhi hậu các hữu kì tính như ngu thuấn diêu thị hạ vũ tự tính chu văn cơ tính tắc cửu quan tam công ngũ thần thập loạn giai hữu huân lao ư quốc vị thường 月字函上有一針一梳,nguyệt tự hàm thượng hữu nhất châm nhất sơ 秋七月十一日㫖揮各道衛軍将校及路縣鎮󰀋社官等凡治道以清刑爲本,Thu thất nguyệt thập nhất nhật chỉ huy các đạo vệ quân tướng hiệu cập lộ huyện trấn sách xã quan đẳng Phàm trị đạo dĩ thanh hình vi bản @@ -52573,18 +46953,15 @@ 軍些𧽈威𩂶打油同時合飭默麻打,quân ta dấy uy sét đánh dầu đồng thời hợp sức mặc mà đánh 南道監察御史程伯脩上疏極言時政闕失忤旨出為北平府弄原州知州,Nam đạo giám sát ngự sử Trình Bá Tu thượng sớ cực ngôn thời chính khuyết thất ngỗ chỉ xuất vi Bắc Bình phủ Lộng Nguyên châu tri châu 几蓮礼𫢋𠊛𠓨白師,kẻ lên lễ phật người vào bạch sư -󰕛尚䊷卓亇鮮,bạn chúng thằng chài chác cá tươi 撾界居西徼,qua giới cư tây kiểu 󰞹音傷几討𦖑,quan âm thương kẻ thảo ngay 蒲柳催停分𤘁萌,Bồ liễu thôi đành phận mỏng manh 𦋦從隴縱𫽄衝皮󰅹,ra tuồng lúng túng chẳng xong bề nào 閣经院󰀋堆尼,Gác kinh viện SÁCH đôi nơi -想浪權奇嵬高,tưởng rằng quyền cả ngôi cao 九月勑旨今後某申寃訴枉等該衙門勘而無寃枉者聽杖八十罸錢五貫,cửu nguyệt sắc chỉ kim hậu mỗ thân oan tố uổng đẳng cai nha môn khám nhi vô oan uổng giả thính trượng bát thập phạt tiền ngũ quán 勑仁壽行勘問仍執回京,Sắc Nhân Thọ hành khám vấn nhưng chấp hồi kinh 蹺強添伴,theo càng thêm bận 情強滲𤀏𢚸強謹魚,tình càng thấm thía lòng càng ngẩn ngơ -舍另身閒課役耒,xá lánh thân nhàn thuở việc rồi 刑部尚書以下及大理寺并獄官不𫧇出入人罪量宜糾劾,Hình bộ thượng thư dĩ hạ cập Đại lí tự tịnh ngục quan bất năng xuất nhập nhân tội lượng nghi củ hặc 味婵㐌𤊰㙁益,Mùi thiền đã bén muối ích 柳拂絲鎫撑撻撻,liễu phất tơ mềm xanh thướt thướt @@ -52592,8 +46969,6 @@ 兵威自󰀎𩆷灡冲外,binh uy từ ấy sấm ran trong ngoài 之之戈細蔑廊侯𧵆󰏤体𤌋香亭亭,giây giây qua tới một làng hầu gần coi thấy khói hương rành rành 𠁑花㐌𧡊固払𨅸𬖉,Dưới hoa đã thấy có chàng đứng trông -招韻李白瓢刘伶,gieo vần lí bạch bầu lưu linh -𩯀撼𠓨󰠳,trọc đầu không tóc bám vào đâu 󰱑官亨𭛁奏劾之,Đài quan Hanh Phát tấu hặc chi 㖏怒,nạt nộ 欺𪰛𠰳𠮾𠰳唁欺𪰛鉢渃𨉞粓𤼸𠊛,khi thời miếng ngọt miếng ngon khi thời bát nước lưng cơm dâng người @@ -52626,13 +47001,11 @@ 𥘉制安撫使歷任各路满考則入為天長安撫使又餘考則餘帶審刑院事水得為京師安撫使,sơ chế an phủ sứ lịch nhiệm các lộ mãn khảo tắc nhập vi thiên trường an phủ sứ hựu dư khảo tắc dư đái thẩm hình viện sự thuỷ đắc vi kinh sư an phủ sứ 𩈘𪖫𠶦󱜈吏固銅錢,mặt mũi méo mó lại có đồng tiền 帝益奇之建儲之意遂决,Đế ích kì chi kiến trữ chi ý toại quyết -㝵些爫庄年,sức người ta làm chẳng nên 媄誕𪠞時拱𪠞媄誕𡎢時拱𡎢,mẹ đản đi thì cũng đi mẹ đản ngồi thì cũng ngồi 𭛁京師次愛州,Phát kinh sư thứ Ái Châu 蟮尾𪜀古堆𧐖狗尾堆㹥木滇盈唐,thiện vĩ là cỏ đuôi lươn cẩu vĩ đuôi chó mọc chan doành đường 宜兀爲𬲇捲,nghi ngút vì gió cuốn 娘它別旦些庄,nàng đà biết đến ta chăng -桃東㦖𠳨柳西𠳒,đào đông muốn hỏi liễu tây lời 補功攔𢬢㧅摓闭𥹰,bõ công dan díu đèo bòng bấy lâu 一年之中水潦凡��次,Nhất niên chi trung thuỷ lạo phàm thất thứ 𠁀皮及課元皇,đời vừa gặp thuở nguyên hoàng @@ -52643,14 +47016,10 @@ 娘浪果實如𢈱嗔吒差几𠶆𠊚󱚢冲,nàng rằng quả thực như lời xin cha sai kẻ mời người vào trong 王瓜羅畬𡬼,vương qua là dưa gang 志士𫢩油盤泊蒂,chí sĩ nay dầu bàn bạc đấy -𢚸煩䜹𦊚勾,rửa lòng phiền thơ bốn câu 叔瑤宗室子日昭舊将軍授明官爵守其土統其民民能無從乎誅叔瑤日昭可也其?撫而用之無感恩乎乃多殺戮何以為仁義之師哉黎截黎元鼎潜兵於喝江謀襲重光帝,thúc dao tông thất tử nhật chiêu cựu tướng quân thụ minh quan tước thủ kì thổ thống kì dân dân năng vô tòng hồ tru thúc dao nhật chiêu khả dã kì chúng phủ nhi dụng chi vô cảm ân hồ nãi đa sát lục hà dĩ vi nhân nghĩa chi sư tai lê tiệt lê nguyên đỉnh tiềm binh ư hát giang mưu tập trùng quang đế -小童𠳐𠰺𦋦𠫾,tiểu đồng vâng dậy ra đi 难初淬脽漏漏,Nạn xưa trút sạch làu làu 調挄劎教𥄮唐𧼋𣦍,đều quăng gươm giáo nhắm đàng chạy ngay -翕嫌台尔蛮王哬󰅹別󰑼娘󰑼埃,hấp hem thay nhẽ man vương hững hờ nào biết ra nàng là ai 本𤼸洞達𠸫排󱙹𡢐,bản dâng dộng đạt tâu bày trước sau -壬戌五年莫淳福元年>>明嘉靖四十一年正月莫荗洽年幼嗣位應王莫敦讓入内輔政抱荗洽視朝尊其祖叔,nhâm tuất ngũ niên mạc thuần phúc nguyên niên minh gia tĩnh tứ thập nhất niên chính nguyệt mạc mậu hiệp niên ấu tự vị ứng vương mạc đôn nhượng nhập nội phụ chính bão mậu hiệp thị triều tôn kì tổ thúc 禄郡公獨戰被莫兵刺於象背死之,lộc quận công độc chiến bị mạc binh thích ư tượng bối tử chi 今關户在前古制如此乎,kim quan hộ tại tiền cổ chế như thử hồ 𥄭𥌦,ngó lén @@ -52658,7 +47027,6 @@ 𫢩它﨤鄧匪願約𬇚,Nay đà gặp đặng phỉ nguyền ước aọ 曲󰠳司馬鳯求,Khúc đâu Tư mã Phượng cầu 繡衣襖𥾾燒,tú y áo vóc thêu -𩲡辰核意固𨁪搗,thì cây ấy có dấu đẽo 察疑德明所作撂拷不服將斬之刑官以為疑罪乃得减死流之没其家財,Sát nghi Đức Minh sở tác lược khảo bất phục tương trảm chi HÌnh quan dĩ vi nghi tội nãi đắc giảm tử lưu chi một kì gia tài 贈都督同知韜郡公莫敬門爲左都督,tặng đô đốc đồng tri thao quận công mạc kính môn vi tả đô đốc 揖𤽗胡典󱠴,ấp ngươi hồ đến tiệc @@ -52670,16 +47038,13 @@ 張輔沐𣆭差都督僉事柳昇横海将軍魯麟神機将軍張勝都指揮俞讓指揮同知梁鼎指揮僉事申,Trương Phụ Mộc Thạnh sai Đô Đốc thiêm sự Liễu Thăng Hoành hải tướng quân Lỗ Lân Thần cơ tướng quân Trương Thắng Đô chỉ huy Du Nhượng Chỉ huy đồng tri Lương Đỉnh Chỉ huy thiêm sự Thân 村意固户哿󰑼户黄,thôn ấy có họ cả là họ hoàng 擾我南鄙侵彼四州,Nhiễu ngã Nam bỉ Xâm bỉ tứ châu -夢中丿𧡊聘𬛕漢皇,mông trung phút thấy sánh vai hán hoàng 役之急急奔奔𧼋𢙇,việc chi gấp gấp bon bon chạy hoài 六日明王通等率新舊兵十萬人分三道擊我軍,Lục nhật Minh Vương Thông đẳng suất tân cựu binh thập vạn nhân phân tam đạo kích ngã quân 群分𩄴𤐝𦎛,còn phân bóng soi gương 󰫽𥱰󰑼帝失𦝄𪪳窖世吏畧帝𬨿強卞,nghị đồ là rế thắt lưng ong khéo thay lại lược rế mây càng bền -鑿碑𧘇底世,tạc bia ấy để thế 愁𣻆𢯟綏珠沙𥐆𨱽,sầu tuôn đứt nối châu sa vắn dài 欺傷錫欺臨淄,Khi Thương Tích khi Lâm Truy 春秋之法君薨嗣君定位於初䘮踰年然後改元,xuân thu chi pháp quân hoăng tự quân định vị ư sơ tang du niên nhiên hậu cải nguyên -願庄債经孛,nguyện chẳng trái lời kinh bụt 長曷彌陀底點㧅,tràng hạt di đà để đếm đeo 穹塘油併𡦂從,Cùng đường dù tính chữ tòng 十二月朔㱕自麻沙洞献魏滂于太廟,Thập nhị nguyệt sóc quy tự Ma Sa động hiến Nguỵ Bàng vu Thái Miếu @@ -52688,7 +47053,6 @@ 連爫祖𡮣於掑邊𦖻,liền làm tổ bé ở kề bên tai 𠄩親時共决蹺𠬠排,hai thân thì cũng quyết theo một bài 𧺃辰鐄𣘈唁辰密𦝺,đỏ thì vàng son ngon thì mật mỡ -󰑼把恩多卢,là trả ơn đi xa nhớ lo 係𣈕伵孔伵𠫾𬆄󱜺𠴗自𫢩𢖵𥙩𣈜,hễ mai tớ hỏng tớ đi ngay cúng giỗ từ nay nhớ lấy ngày 賊知有僃從天符,Tặc tri hữu bị tòng Thiên Phù 禁造賣粉白勑笠,cấm tạo mại phấn bạch sắc lạp @@ -52701,18 +47065,14 @@ 緣㛪油綏絲紅埋𦋦欺㐌𢬣𢸚𢬣𫼳,duyên em dầu nối tơ hồng may ra khi đã tay bồng tay mang 其母端慈皇太后鄭氏玉楨乃尚父平安王之次女也以弘定八年丁未十一月十九日,kì mẫu đoan từ hoàng thái hậu trịnh thị ngọc trinh nãi thượng phụ bình an vương chi thứ nữ dã dĩ hoằng định bát niên đinh mùi thập nhất nguyệt thập cửu nhật 碎卞𨅿獄尋唐𧗱低,tôi bèn vượt ngục tìm đường về đây -翁瓊保眾悲強𢪀𠬠祝,ông quỳnh bảo chúng bây càng nghĩ một chút 丿𦖑𠳒呐𣈗󰉨吏傷,phút nghe lời nói ngày rày lại thương -礙󱝴憚󰊄𠲖霜凝,ngại ngùng dợn gió e sương 𠸜󰑼道士扵茶青村,tên là ðạo sĩ ở trà thanh thôn 𠴗𠼵勸解𤾓朝焒煩坤拉強挑䋦煩,dỗ dành khuyên giải trăm chiều lửa phiền khôn dập càng khêu mối phiền -𡢐朱奇伴𡊨𦹳淶,sao cho cả bọn đàn thơm lây 若水希曾不受,nhược thuỷ hi tăng bất thụ 󰱇壮充軍,Tuyển tráng sung quân 𢃊結仍几燒󱉎主𡗶尋扒每尼,vua ghét những kẻ theo đức chúa trời tìm bắt mọi nơi 黎察之被戮直諫不阿甘受譴責為公,lê sát chi bị lục trực gián bất a cam thụ khiển trách vi công 京北四府十九縣,kinh bắc tứ phủ thập cửu huyện -冬十二月以張𫎇為御史大夫,thu thất nguyệt định đại tỉ tiến sĩ dĩ thất niên vi chuẩn 克終曰夫人遭水患為元后者當救其急德政之脩無大於此,khắc chung viết phu nhân tao thuỷ hoạn vi nguyên hậu giả đương cứu kì cấp đức chính chi tu vô đại ư thử 賜仲和世資每歲俸錢各五十鏹禾一百反魚盐等,tứ trọng hoà thế tư mỗi tuế bổng tiền các ngũ thập cưỡng hoà nhất bách phản ngư diêm đẳng 帝曰汝諧聞知笑謔不䏻止而又去之是有意陷師于罪過且為身計,đế viết nhữ hài văn tri tiếu hước bất năng chỉ nhi hựu khứ chi thị hữu ý hãm sư vu tội quá thả vi thân kế @@ -52723,7 +47083,6 @@ 十二日兵部尚書阮逢時等奏議宣光别所罪囚事,thập nhị nhật binh bộ thượng thư nguyễn phùng thì đẳng tấu nghị tuyên quang biệt sở tội tù sự 帝嘉其貞節封為夫人以勸後世宜哉帝還自占城吿捷于太祖廟󰍶御天安殿設飲至禮,Đế gia kì trinh tiết phong vi phu nhân dĩ khuyến hậu thế nghi tai Đế hoàn tự Chiêm Thành cáo tiệp vu Thái Tổ miếu tất ngự Thiên An điện thiết ẩm chí lễ 𠄩繩軍𥙩杠𨱽纀哿急逐蒸𪠞,hai thằng quân lấy gông dài buộc cả kíp giục chưng đi -沛𫯳咹炙咹腩,phải chồng ăn chả ăn nem 丐鎌忍固少張華,cái liềm nhẫn có thiếu trương hoa 自頭𦥃𡳜計戈没回,từ đầu đến cuối kể qua một hồi 吝蹺墝錦𨄹觥,lần theo tường gấm dạo quanh @@ -52737,16 +47096,13 @@ 𤽗黎景琦咍謀丕麻拯咍斷,ngươi lê cảnh kỳ hay mưu vậy mà chẳng hay đoán 漂枚之敢情𦝄𩙌,phiếu mai chi dám tình trăng gió 𢚸為天下仍初謳,lòng vì thiên hạ những sơ âu -隊畨𢖵景鄉,đòi phen nhớ cảnh hương 八曰褒節義以重綱常之道,Bát viết bao tiết nghĩa dĩ trọng cương thường chi đạo 戾欺𪂲𧉻争都𧯄溇卞隐待除聖人,lệ khi cò bạng tranh đua hang sâu bèn ẩn đợi chờ thánh nhân 于治朕之過失旨陳直言宜強董宣之項勿隱蘇威之性,vu trị trẫm chi quá thất chỉ trần trực ngôn nghi cường đổng tuyên chi hạng vật ẩn tô uy chi tính 種隊阮文,Chủng đội Nguyễn Văn -羣淡,song màu đỏ còn đượm 棱儒坤掣矣群内經,rừng nho khôn xiết hãy còn nối kinh 姿夫人,Tư phu nhân 抶𨉞抪桧,thắt lưng bó củi -丙戌四年,bính tuất tứ niên minh long vũ nhị niên thanh thuận trị nhị niên 固槊辰槊渃𬈴停槊渃濁極𢚸𫛈𡥵,có xáo thì xáo nước trong đừng xáo nước đục cực lòng cò con 𠸦朱寔㐌𢧚浪,khen cho thực đã nên rằng 至寂然遂入天城所居見國峻在焉,Chí tịch nhiên toại nhập Thiên Thành sở cư kiến Quốc Tuấn tại yên @@ -52759,20 +47115,15 @@ 𡴯𡗶殺氣𢠩恾,ngất trời sát khí mơ màng 以翰林院侍書陶󰁮為東閣校書,Dĩ Hàn lâm viện thị thư Đào Cử vi Đông các hiệu thư 腰香㤕玉朱𠊛丕𢧚󱋠槾嘺梅此情,yêu hương xót ngọc cho người vậy nên cợt mận ghẹo mai thử tình -固丐,có cái cáo đi lặng lặng 餘卒潰散,dư tốt hội tán -𬮌牕豸侵,cửa song giãi 船𡮉群掉拯肯杜,thuyền mọn còn chèo chăng khứng đỗ 時國勢衰弱朝無善政饑饉荐臻人民困窮尚乘之擅作威福人莫敢言,thời quốc thế suy nhược triều vô thiện chính cơ cận tiến trăn nhân dân khốn cùng thượng thừa chi thiện tác uy phúc nhân mạc cảm ngôn 欺咹欺呐呂羕,Khi ăn khi nói lỡ làng 󰁏邑共些𬈋丐昆,ủ ấp cùng ta làm cái con 遵守𭓇䂓習肄課業期於成材以資國用,tuân thủ học quy tập dị khoá nghiệp kì ư thành tài dĩ tư quốc dụng 六月論敗衂,lục nguyệt luận bại nục -閉康潔帶同添𠊛𠊛拱𢺺𢚸𥢆西,bấy lâu khăng khít dải đồng thêm người người cũng chia lòng riêng tây -𢫫拯你動棱,rút dây chẳng nệ động rừng 蔑𣈜别󰋇吝蹽𡶀,một ngày biết mấy lần trèo núi 𢪀󰠲𢩽󰘂支茹自碎,Nghĩ đâu rẽ cửa chia nhà tự tôi -花浪呐𠶤崇,hoa rằng nói sượng sùng 景𥆾如𫇰𠊚群𠫾󰦓,cảnh nhìn như cũ người còn đi đâu 吏卢𡽫渃賖吹𠦳重,lại lo non nước xa xôi nghìn trùng 講作待漏院二連每連三間二厦,giảng tác đãi lậu viện nhị liên mỗi liên tam gian nhị hạ @@ -52782,7 +47133,6 @@ 共饒𠶌𠴜每𠳒迻,cùng nhau cặn kẽ mọi lời đưa 輾轉鄰六,triển chuyển trằn trọc 上皇怒曰承服如此何疑之,Thượng hoàng nộ viết Thừa phục như thử hà nghi chi -易他𤞻倚坤,thả hùm ấy khôn 以明年爲陽德元年,dĩ minh niên vi dương đức nguyên niên 媒場,môi trường 羣臣上尊號曰豁達睿聰剛毅中正温柔和樂欽明文思允恭克讓穆皇帝廟號玄宗,Quần thần thượng tôn hiệu viết Khoát Đạt Duệ Thông Cương Nghị Trung Chính Ôn Nhu Hoà Lạc Khâm Minh Văn Tư Doãn Cung Khắc Nhượng Mục Hoàng Đế miếu hiệu Huyền Tông @@ -52805,7 +47155,6 @@ 埃𧗱𠴍𠳨博珠球𣹕󰋞𢆥𠉞博於󰠲,ai về nhắn hỏi bác châu cầu lụt lội năm nay bác ở đâu 三焦積热㐌𥹰,Tam tiêu tích nhiệt đã lâu 𡏦催吏𡋿功程別包,xây thôi lại lở công trình biết bao -氏點𠊛端正,thị điểm người đoan chính 𠱊,sẽ 囉樣𠃣䊚𤳰,ra tuồng ít giồi vẽ 大将杜禮諫曰彼既受降欲以全國爲上官軍深入攻賊城在不得以,đại tướng đỗ lễ gián viết bỉ ký thụ hàng dục dĩ toàn quốc vi thượng quan quân thâm nhập công tặc thành tại bất đắc dĩ @@ -52816,19 +47165,16 @@ 抌被禿,đâm bị thóc 以情好交歡者非私交也,dĩ tình hảo giao hoan giả phi tư giao dã 段春雷黄晦卿等三十名,Đoàn Xuân Lôi Hoàng Hối Khanh đẳng tam thập danh -梞打破瓶鉢,lấy gậy đánh vỡ bình bát 或因宴殺猫賜諸王食畢以猫頭示之諸王皆惧乃悅,Hoặc nhân yến sát miêu tứ chư vương thực tất dĩ miêu đầu thị chi chư vương giai cụ nãi duyệt 鵶兔似梭𫀅吝木,ác thỏ tựa thoi xem lặn mọc 咹粓𦧘𤙭𢚸󱳮恃恃,ăn cơm thịt bò lòng lo sì sị 廼以海陽處鎮兵属為興國衛山南處鎮兵属㱕昭武衛山西處鎮兵属㱕錦衣衛京北處鎮兵属歸金吾衛,Nãi dĩ Hải Dương xứ trấn binh thuộc vi Hưng Quốc vệ Sơn Nam xứ trấn binh thuộc quy Chiêu Vũ vệ Sơn Tây xứ trấn binh thuộc quy Cẩm Y vệ Kinh Bắc xứ trấn binh thuộc quy Kim Ngô vệ -光紹七年,đế nãi chiêu tông đồng mẫu đệ dĩ đoan khánh tam niên thất nguyệt nhị thập lục nhật sinh 置御前侍衛隨次出身,trí ngự tiền thị vệ tuỳ thứ xuất thân 盃体尼核排曰底𦊚句偈,bui thấy nơi cây bày viết để bốn câu kệ 十二日勑旨各衛司所作噐械就本衛司所武庫如例不得𢫔在城外邂宇軍店等處脩作違者流罪,Thập nhị nhật sắc chỉ các vệ ti sở tác khí giới tựu bản vệ ti sở vũ khố như lệ bất đắc thiện tại thành ngoại giải vũ quân điếm đẳng xứ tu tác vi giả lưu tội 鏗鏘𡀇咣,khanh tương xủng xoảng 兹時也英武已喜得所㨿以爲辝矣安知不計通太后使重賂𢃄等,tư thời dã anh vũ dĩ hỉ đắc sở cứ dĩ vi từ hĩ an tri bất kế thông thái hậu sứ trọng lộ đái đẳng 𢜠󰠐准𧘇𫳘排,mừng thầm chốn ấy chữ bài -払麻敗理傷輪,chàng mà bại lí thương luân 化𧏵耒仕逴仙拱皮,hoá rồng rồi sẽ rước tiên cũng vừa 𠦳鐄嗔𠳚典𡽫燕,nghìn vàng xin gửi đến non yên 春正月大會軍期選壯者征占城,Xuân chính nguyệt đại hội quân kì tuyển tráng giả chinh Chiêm Thành @@ -52853,8 +47199,6 @@ 𡽫西𣃣格𩈘𡗶,non tây vừa cách mặt trời 先朝陵廟爲賊所廢壞者復之給奉事人有差,tiên triều lăng miếu vị tặc sở phế hoại giả phục chi cấp phụng sự nhân hữu sai 𫃵顛𦃿壯仍荄迭苔,lụa đen vải trắng những gai dệt dày -己亥十年,kỉ hợi thập niên minh thành hoá thập ngũ niên -𡶀創朗𩄲𤐜陳運,mây khói chờn vờn 白供娘買𨖲戈𠬠祠,BẠCH cung nàng mới LÊN qua một tờ 唹台景物󱋙台朝𠊛,ơ hay cảnh vật khéo thay chiều người 廈四月有星如日夜出建癸卯七十年漢建元秋三年,hạ tứ nguyệt hữu tinh như nhật dạ xuất kiến quý mão thất thập niên hán kiến nguyên thu tam niên @@ -52865,7 +47209,6 @@ 十一月明遣李琦汝敬等賫詔諭并赦文至是到京,Thập nhất nguyệt Minh khiển Lí Kì Nhữ KÍnh đẳng tê chiếu dụ tịnh xá văn chí thị đáo kinh 固𡥵𩵜鯜𧺃𡳪蹺𩛸,có con cá chép đỏ đuôi theo mồi 󰂇平首实拱些,ví bằng thú thật cùng ta -固几扲𠚥鋸,hoặc có kẻ cầm dao cưa 月娥昆呵󰝡迻𠊚𥆾,nguyệt nga con há đem đưa người nhìn 以上洪安撫使潘仁為同知審刑院事中書舍人阮覧為黄門是郎翰林院待制黄莘夫為知制誥咱󰰻官阮文典武期爲左右刑院大夫親隨舍人阮士興為竹木司都監北道属程德良为太元中伴敎授,Dĩ Thượng Hồng An phủ sứ Phan Nhân vi Đồng tri thẩm hình viện sự Trung thư xá nhân Nguyễn Lãm vi Hoàng môn thị lang Hàn lâm viện đãi chế Hoàng Sằn Phu vi tri chế cáo thính bát quan Nguyễn Văn Điển Vũ Kì vi Tả hữu hình viện đại phu Thân tuỳ xá nhân Nguyễn Sĩ Hưng vi Trúc mộc ti đô giám Bắc đạo thuộc Trình Đức Lương vi Thái Nguyên Trung bạn giáo thụ 帝親征都良謂龍二州獲蛮人及馬數百匹伐安洞獲人口使人以杖擊之蛮人甚痛啼號屡犯大行諱帝悅甚,Đế thân chinh Đô Lương Vị Long nhị châu hoạch Man nhân cập mã sổ bách sất phạt án động hoạch nhân khẩu sử nhân dĩ trượng kích chi man nhân thậm thống đề hiệu lũ phạm Đại Hành huý đế duyệt thậm @@ -52883,7 +47226,6 @@ 󰜋唏朗𡴯堆𢬣冷同,Một hơi lặng ngất đôi tay lạnh đồng 𡀮,nếu 易𠻀󰟱波坤量䏾滝,Dễ dò rốn bể khôn lường BỤNG sông -碎㝵典酣庄固㝵典,chót ngày đến nhẫn hôm 𡗉欺,nhiều khi 冬十月詔求賢良明經者為國子監司業能講諭四書五經之義入侍經幄,đông thập nguyệt chiếu cầu hiền lương minh kinh giả vi quốc tử giám ti nghiệp năng giảng dụ tứ thư ngũ kinh chi nghĩa nhập thị kinh ốc 笶牌奉旨𦰟旗荣鄕,thẻ bài phụng chỉ ngọn cờ vinh hương @@ -52900,10 +47242,8 @@ 急迡催拱󰜋吝𦓡催,"Kíp chầy thôi cũng một lần mà thôi""" 凣俘獲賊人男女老少皆給錢米𤼵回,phàm phù hoạch tặc nhân nam nữ lão thiếu giai cấp tiền mễ phát hồi 錢𦝄㐌固役之𫽄衝,tiền lưng đã có việc gì chẳng xong -𠀧𨑮𦒹酌酌,ba mươi sáu chước 外窓兎𠱈鶯鐄腋墙󱖮柳𢒎𨖅󱇩𫣂,ngoài song thỏ thẻ oanh vàng nách tường bông liễu bay sang láng giềng 鼎當󰋇發寬毛油𢚸,đỉnh đang mấy phát khoan mau dầu lòng -眉𫶼撑羕柳耶𦟐,mày lạt xanh dường liễu sa 葻𠃩葻撑底論漂,bông chín bông xanh để lộn phèo 覈實已能行文僃肆塲者方許給回本貫應試不得如前給所保承司并奉天應試,Hạch thực dĩ năng hành văn bị tứ trường giả phương hứa cấp hồi bản quán ứng thí bất đắc như tiền cấp sở bảo Thừa ti tịnh Phụng Thiên ứng thí 蜆𨆶𠰘𡊱辰迡,kiến bò miệng chậu thì chầy @@ -52917,13 +47257,11 @@ 構特英威恆𠯅㖂所功德意別包饒,cấu được anh uy hằng dức dấy thửa công đức ấy biết bao nhiêu 防欺滝𣷷風波不期,phòng khi sông biển phong ba bất kỳ 瑞娘於𠃅楼春所𢀨阃法專勤女工,thụy nương ở mé lầu xuân sửa sang khuôn phép chuyên cần nữ công -每𬙞𠄼蔑期如󱳽期,mỗi bảy năm một kỳ 西王,Tây Vương 䟞探衝觥𠄩處意辰𧡊𬏇坦卒𡀫天下𠃝皮,dạo thăm xung quanh hai xứ ấy thì thấy ruộng đất tốt lắm thiên hạ ít bì 帝即位建國號大瞿越徙京邑華閭洞肇新都築城鑿池起宫殿制朝儀,đế tức vị kiến quốc hiệu đại cồ việt tỉ kinh ấp hoa lư động triệu tân đô trúc thành tạc trì khởi cung điện chế triều nghi 韶耻之還鄕里從帝謀起兵,Thiều sỉ chi hoàn hương lí tòng đế mưu khởi binh 之能感救灾恤患㔫仁政之所先,chi năng cảm cứu tai tuất hoạn vưu nhân chính chi sở tiên -官麻扒特囚刑惨台,quan mà bắt được tù hình thảm thay 一科自第一塲四書京義共五道,Nhất khoa tự đệ nhất trường Tứ thư kinh nghĩa cộng ngũ đạo 連墻俸𧡊𠬠舂,liền tường bỗng thấy một thung 二旬柳自度勢孤難以两立潜乘獨木舟假為漁者詣帝乞降,nhị tuần liễu tự độ thế cô nan dĩ lưỡng lập tiềm thừa độc mộc chu giả vi ngư giả nghệ đế khất hàng @@ -52945,10 +47283,8 @@ 立細㐌庄咍准細侯𠫾吏渚別塘𪠞,rắp tới đã chẳng hay chốn tới hầu đi lại chưa biết đường đi 列旦英更候𣈔𫢩仍英吏絆礼斋插𢯢沛𢘾注𠫾更拖𫉚英,lượt đến anh canh hầu đêm nay nhưng anh lại bận lễ chay sắp sửa phải nhờ chú đi canh đỡ hộ anh 秋八月置諸路鋒團二十都遂捕盗刧,thu bát nguyệt trí chư lộ phong đoàn nhị thập đô toại bổ đạo kiếp -浪㤙官博别𣈗涓,rằng ơn quan bác biết ngày quyên 及昆𡛔卒爫荒庄爲,gặp con gái tốt làm hoang chẳng vì 𢯰簪産㩫𠃅頭,rút trâm sẵn giắt mái đầu -㗂屯代泣𧵆賖,tiếng đồn dậy khắp gần xa 月娥󰑼𡛔僑公歳皮𠄩糁𦟐紅當𣛟,nguyệt nga là gái kiều công tuổi vừa hai tám má hồng đương xinh 國父令家僮收捕,Quốc phụ lệnh gia đồng thu bổ 匐連捽󰭼刀𦋦,bặc liền tuốt lấy đao ra @@ -52963,9 +47299,7 @@ 帝文明飾治敷賁前功忠厚存心貽謀燕翼内宁外撫紀綱󰍶張惜其不辨克終之奸𦤶國瑱之死而為聰明之累也乙卯大慶二年元延祐二年夏四月七日兢舟,đế văn minh sức trị phu bôn tiền công trung hậu tồn tâm di mưu yến dực nội ninh ngoại phủ kỷ cương tất trương tích kì bất biện khắc chung chi gian trí quốc chẩn chi tử nhi vi thông minh chi luỵ dã ất mão đại khánh nhị niên nguyên diên hựu nhị niên hạ tứ nguyệt thất nhật cạnh chu 散霜㐌𧡊䏾𠊛,tan sương đã thấy bóng người 丁卯唐天祐四年梁太祖朱全忠更名晃開平元年,đinh mão đường thiên hựu tứ niên lương thái tổ chu toàn trung cánh danh hoảng khai bình nguyên niên -𠬠𣈗滕蕩秋恪,một ngày đằng đẵng thu khác 至是元人入冦遂降之冀有其國,chí thị nguyên nhân nhập khấu toại hàng chi ký hữu kì quốc -斈行奔半𢬣,học hành buôn bán tay 於是王與羣臣尊立皇子維䄔爲皇太子廢維䄚爲庶人㱕母姓,Ư thị Vương dữ quần thần tôn lập Hoàng tử Duy Vũ vi Hoàng thái tử phế Duy Tào vi thứ nhân quy mẫu tính 官文𡘮󰜋銅钱𥋳朋官武𡘮權郡公,quan văn mất một đồng tiền coi bằng quan võ mất quyền quận công 令御史󰱑都御史阮荗奏一官軍則有衛司所等職管民則有府縣州等官,lệnh ngự sử đài đô ngự sử nguyễn mậu tấu nhất quan quân tắc hữu vệ ti sở đẳng chức quản dân tắc hữu phủ huyện châu đẳng quan @@ -52988,8 +47322,6 @@ 催時擛浽不平󰑼衝,thôi thì dẹp nỗi bất bình là xong 芳花揖伴故知懺生網𰫲丕𬀦連𦋦,phương hoa ấp bạn cố tri sắm sanh võng giá vậy thì liền ra 油白油叉,dầu bạc dầu xoa -吏排𠳒恪厭情底䀡𢚸媽貞箕󰑼,lại bày lời khác ướm tình để xem lòng mạ tiết trinh kia là -蟾蜍蒲谷清世,thiềm thừ bồcóc thanh thay 此乃聲應氣求各以𩔗哈桀紂𡸈私於此人哉謂之昏暗則可謂之私則不可,thử nãi thanh ứng khí cầu các dĩ loại hợp kiệt trụ há tư ư thử nhân tai vị chi hôn ám tắc khả vị chi tư tắc bất khả 𢌌狹樣𱜢𱞂没𣘃,Rộng hẹp dường nào cắm một cây 收獲噐械不可勝數賊兵數萬餘眾死亡畧盡,Thu hoạch khí giới bất khả thắng số tặc binh số vạn dư chúng tử vong lược tận @@ -53021,18 +47353,14 @@ 阮有僚将兵截擊破之,nguyễn hữu liêu tương binh tiệt kích phá chi 捥𦝄𡶀覩拮頭𧖱沙,Uốn lưng núi đổ cất đầu máu sa 𡂳偈,trối kệ -甲寅十五年,giáp dần thập ngũ niên minh vạn lịch thập nhị niên 𩄲𨖲𡶀泊朋蘆渃𫴋源漕域域󱙼清,mây lên núi bạc bằng lau nước xuống nguồn rào vặc vặc sáng thanh 制𦝄𣎃糁秋中占包奴典淫共蔑之,chơi trăng tháng tám thu trung chiêm bao nó đến dâm cùng một giây 恐輕油𢚸於坦堯,khủng khỉnh dầu lòng ở đất nghiêu 帝於是决意伐占城,đế ư thị quyết ý phạt chiêm thành 娘添國色頃城,nàng thêm quốc sắc khuynh thành -払差妾監管功特,chàng sai thiếp dám quản công được 琴𢫝𠀧調歌牟𠄼宮,cầm rung ba điệu ca mầu năm cung 𪀄篭坤𨤧拮𠇮𠖤髙,Chim lồng khôn NHẼ cất mình bay cao -花唭月哏亇沉㕍沙,hoa cười nguyệt hẹn cá trầm nhạn sa 鐄緗錦󱤀󰟯幀語󰑼㐌典天庭欺㝹,vàng tương gấm vẽ dường tranh ngỡ là đã đến thiên đình khi nao -塵𤾓𣦮𥚯空埃,trần trăm tuổi rễ không ai 𫗄󰑑囂乞𨕭頭墙𪿙,gió may hiu hắt trên đầu tường vôị 󰂇油𧯄庄朱埃𢱖,ví dầu hang chẳng cho ai mó 冬十二月廷藝牙将吳權自愛州舉兵攻公羡,Đông thập nhị nguyệt Đình Nghệ nha tướng Ngô Quyền tự Ái Châu cử binh công Công Tiễn @@ -53047,26 +47375,20 @@ 禮官奏請立碑帝可其奏命覃文禮阮人浹范盛程志森等󰱇碑文,L�� quan tấu thỉnh lập bi đế khả kì tấu mệnh Đàm Văn Lễ Nguyễn Nhân Thiếp Phạm Thịnh Trình Chí Sâm đẳng tuyển bi văn 庄碍皮時節因縁,chẳng ngại bề thời tiết nhân duyên 飛隊,phi đội -寬寬吀停𢬣吏渚摸𧯄𤞻女秩𢬣,khoan khoan xin hãy dừng tay lại chớ mó hang hùm nữa mất tay 卒鋪𫥨,tốt phô ra 秦銀𭧙𨃴楼粧,Tần ngần dạo gót lầu trang 𨑮𠄻𣈜女時功完成,mười lăm ngày nữa thì công hoàn thành 盎那恩包那,áng nạ ơn bao nả 己丑九年宋大觀三年,Kỉ Sửu cửu niên Tống Đại Quan tam niên -例錯畧,giặt gịa rẫy thác trước 小童達󱖺奏𠓨,tiểu đồng đặt gối tâu vào 𢲥襖𥯒,chằm áo tơi -定前後諸功臣有先登破陣奇功者著在中興實録仍命圖形焉徒,định tiền hậu chư công thần hữu tiên đăng phá trận kì công giả trước tại trung hưng thực lục những mệnh đồ hình yên -月娥𥪝胣󱛨咿𨆝頭辞謝嗔咏吒,nguyệt nga trong dạ ủ ê cúi đầu từ tạ xin về viếng cha 制科﨤會長文,Chế khoa gặp hội tràng văn 一繼今鄕試時各處社長端保本社士人除秀林生徒外其軍色民人果是良家子弟有行撿𭓇問能属文僃肆塲者亦許端保,nhất kế kim hương thí thì các xứ xã trưởng đoan bảo bản xã sĩ nhân trừ tú lâm sinh đồ ngoại kì quân sắc dân nhân quả thị lương gia tử đệ hữu hạnh kiểm học vấn năng thuộc văn bị tứ trường giả diệc hứa đoan bảo -𧛇刘㐌排𠳒呐,chàng lưu đã bày lời nói 明帝御筆批曰賢才何地無之,Minh đế ngự bút phê viết Hiền tài hà địa vô chi 莫使西道将莫玉󱗲領兵出寕山以攻于左又使南道将阮倦領兵出彰德渡由醴江以攻于右,Mạc sử Tây đạo tướng Mạc Ngọc Liễn lĩnh binh xuất Ninh Sơn dĩ công vu tả Hựu sử Nam đạo tướng Nguyễn Quyện lĩnh binh xuất Chương Đức độ Do Lễ giang dĩ công vu hữu 己酉七年清康熙八年春正月清遣内秘書院侍讀李僊跟兵部郎中楊兆傑賫旨論來使我以髙平四川退還莫氏,kỉ dậu thất niên thanh khang hi bát niên xuân chính nguyệt thanh khiến nội bí thư viện thị độc lí tiên cân binh bộ lang trung dương triệu kiệt tê chỉ luận lai sử ngã dĩ cao bằng tứ xuyên thoái hoàn mạc thị 帝體得其姓使人将錢十鏹暮夜置於門内,Đế thể đắc kì tính sử nhân tương tiền thập cưỡng mộ dạ trí ư môn nội 夏四月真臘國金丁阿傳及家僮四人來附,Hạ tứ nguyệt Chân Lạp quốc Kim Đinh A Truyền cập gia đồng tứ nhân lai phụ -催對畑𣅙吏𥋴花,thôi đối đèn khuya lại ngắm hoa 󰖎駒蓓染㐌顛如霪,móng câu bụi nhuốm đã đen như dầm 國統遂属于明,Quốc thống toại thuộc vu Minh 今觀大行數匐之辭有若自状,Kim quan Đại Hành sổ Bặc chi từ hữu nhược tự trạng @@ -53075,29 +47397,22 @@ 殁後諒江州縣灾疹人多禱之,một hậu lạng giang châu huyện tai chẩn nhân đa đảo chi 又育於其中池之西種雙桂起雙桂殿名其殿曰樂清殿其池曰樂清池,hựu dục ư kì trung trì chi tây chủng song quế khởi song quế điện danh kì điện viết lạc thanh điện kì trì viết lạc thanh trì 廬公𦖑呐光藏眜𥊠𥉮眭󰘚床尙筋,lư công nghe nói hoang tàng mắt sòng sọc khóe mặt sường sượng gân -演排𠬠本喃哪,diễn bầy một bản nôm na 㩒樔麻待𠊛些菓梅󰭺𬙞㵢󰬾󰑼常,cắm sào mà đợi người ta quả mơ lẻ bảy trôi ba là thường 竜冬󰋇會岋𡹡󰋇番,long đong mấy hội gập ghềnh mấy phen 丐調泊𠇮固除埃󰠲,Cái điều bạc mệnh có chừa ai đâu 今後三家爲一保不得殺而食之違者寘之刑憲,Kim hậu tam gia vi nhất bảo bất đắc sát nhi thực chi vi giả trí chi hình hiến -玉珠𠸗結鄧春,ngọc châu xưa kết đặng xuân 大司徒黎察起清潭昭度等寺成守九十餘間,đại tư đồ lê sát khởi thanh đàm chiêu độ đẳng tự thành thủ cửu thập dư gian 𡨺噒役畧苓𠽮身𡢐,Dữ răn việc trước lành dè thân sau 俸𦖑𤿰𠽖鉦囬,bỗng nghe trống giục chiêng hồi 𡗶瀋又賖潙坤透,trời thăm thẳm xa vời khôn thấu -朱𢧚𠊛沛𡬶𨖅底𢘾,cho nên người phải tìm sang để nhờ 𪀄呌花𦬑𣈜春凈香論碁殘席客催,chim kêu hoa nở ngày xuân tạnh hương lụn cờ tàn tiệc khách thôi -㐌磋𢧚𡶀别包𣉹,đã xây nên núi biết bao giờ 𪀄籠坤䋥拮命𠖤高,Chim lồng khôn lẽ cất mình bay cao 必爭之地先得吝山則賊易破矣,tất tranh chi địa tiên đắc Lận Sơn tắc tặc dị phá hĩ 更󰞴身𡛔琰長,canh khuya thân gái dặm trường 其諸将㱕降者󰱥踵于軍門,kì chư tướng quy hàng giả kế chủng vu quân môn -𠀧生朱院𨑮願,ba sinh cho vẹn mười nguyền 𨿽用兵乃聖人之不得已而立法使愚婦之所共知,tuy dụng binh nãi thánh nhân chi bất đắc dĩ nhi lập pháp sử ngu phụ chi sở cộng tri 又有保武者上皇所親愛然不置之要地非其才也如英宗之於興保云,hựu hữu bảo vũ giả thượng hoàng sở thân ái nhiên bất trí chi yêu địa phi kì tài dã như anh tông chi ư hưng bảo vân 民外安廣𢜝敦,dân ngoài yên quảng sợ run -嗎唐旨午歇情时,mở đường chỉ ngõ hết tình thì thôi -店補坦󰖁𦋦𨖲𡗶,nửa đêm bỏ đất ruổi ra lên trời 勘󰏙体寔拯哦,khám xem thấy thực chẳng nga 㝵匕通且爫咹,ngày ngày thong thả làm ăn 𤤰主禁断爫之抵堆𡥵姨𫽄𥙩特饒,vua chúa cấm đoán làm chi để đôi con dì chẳng lấy được nhau @@ -53122,13 +47437,10 @@ 陳諱外親自此始,Trần huý ngoại thân tự thử thuỷ 諭云尔为吾臣七年于兹矣但能建明本聀當爲之事未嘗言及吾勤靜不中之節,dụ vân nhĩ vi ngô thần thất niên vu tư hĩ dán năng kiến minh bản chức đương vi chi sự vị thường ngôn cập ngô cần tĩnh bất trung chi tiết 𣘃数,cây số -仍󰑼㙮𢬭愁雪霜染姅𠃅頭花森,những là đắp nhớ đổi sầu tuyết sương nhuốm nửa mái đầu hoa râm 柴訥麻讀经坤𦤾句讀吨喂𠶚󱜂啊,thầy dốt mà đọc kinh khôn đến câu đọc dồn ối ả ì a 󱠰幢幡染鐄熂𣅶𩙌迻法派眼如𢂎󰮝䏾樣顛屎欺󱬑𨷑入儒時釋,phướn tràng phan nhuộm vàng khé lúc gió đưa phấp phới nhởn nhơ dù bong bóng dáng đen sì khi sấp mở nhấp nhô xì xịch 是日黃龍見飛逐舟,Thị nhật hoàng long hiện phi trục chu 梗花𡦂特羣牟在些,cành hoa giữ được còn màu tại ta -辰倘典吏衙,thì thẳng đến lại nha -时停木漠圭世麻,thời đành mộc mạc quê thế mà 仙浪𢘾量岳爺,tiên rằng nhờ lượng nhạc gia 𠮿嗃鶧燕習耀竹枝,Xôn xao anh yến dập dìu trúc MAI 十八日甲戌中軍都督府左都督屏山侯黎廣度宗人令叙恩使黎能讓,thập bát nhật giáp tuất trung quân đô đốc phủ tả đô đốc bình sơn hầu lê quảng độ tông nhân lệnh tự ân sứ lê năng nhượng @@ -53151,17 +47463,12 @@ 統領官富郡公鄭根曰我常登勇决山熟觀形勢每属意於此,Thống lĩnh quan Phú quận công Trịnh Căn viết Ngã thường đăng Dũng Quyết sơn thục quan hình thế mỗi chúc ý ư thử 是時萬郡公阮有力守清沔,Thị thời Vạn quận công Nguyễn Hữu Lực thủ Thanh Miện 𪡉󱞮練忽洳,rửa ráy rén hót nhơ -𥪞占包所感卞𢭾𤯩𦷾,bèn buông sống đấy -󱮀世事囂囂𪬪𠺙過,thế sự hiu hiu gió thổi qua 虽浪隔阻渃𡽫,tuy tằng cách trở nước non -摺招桂月𢯏花都才,dập dìu quế nguyệt bẻ hoa đua tài -麻㳥花枚牟,mà sóng hoa mai màu 徐公𦖑歇始終,từ công nghe hết thuỷ chung 帝爲代天行化,đế vi Đại thiên hành hoá 永茹𫽄便𡎦佳,vắng nhà chẳng tiện ngồi dai 五鐘應之君入時撞𬎼賓之鐘而五鐘亦應之,ngũ chung ứng chi quân nhập thời chàng chưng tân chi chung nhi ngũ chung diệc ứng chi 抪𢬣受罪納朱縣堂,bó tay chịu tội nộp cho huyện đường -降臣老分命𦋦󰠲,hàng thần lơ láo phận mình ra đâu 摱𠸦󰠸筆強𥆾強鮮,Mặn khen nét bút càng nhìn càng tươi 替品,thế phẩm 築紫霄臺,trúc tử tiêu đài @@ -53191,18 +47498,14 @@ 冲𨦩𥏋𥒥排排𧡊徐群𥪸𡨌𡗶猪猪,trong vòng tên đá bời bời thấy từ còn đứng giữa trời trơ trơ 改都省堂為欽刑尚書知詞訟事為左右侍郎,cải đô sảnh đường vi khâm hình thượng thư tri từ tụng sự vi tả hữu thị lang 渃𡽫隴仍𠻴𦖻鍾期,nước non luống những lắng tai chung kỳ -焒易并朱衝特麻,lửa dễ tính cho xong được mà 定國朝通制及諸禮儀令有爵命者供報定為帳籍,Định quốc triều thông chế cập chư lễ nghi lệnh hữu tước mệnh giả cúng báo định vi trướng tịch 魂同㱕始入火壇,hồn đồng quy thuỷ nhập hoả đàn 槞𣘃洙咹菓洙槞𣘃𠮾咹菓𠮾,trồng cây chua ăn quả chua trồng cây ngọt ăn quả ngọt 御前小寶機密用之,Ngự tiền tiểu bảo cơ mật dụng chi 十五日二帝󰥭謁龍興諸陵,thập ngũ nhật nhị đế bái yết long hưng chư lăng -才𢫘隊蔑𥘑󰑼,tài so đòi một 仁,nhân 𨀈𫥨結󰒂拱娘,bước ra kết nghĩa cùng nàng -春迻蔑𪽏蘭,xuân đưa một luống lan 役之喼󱝋𨁼𨁼𧼋𢙇,việc chi gấp rút bon bon chạy hoài -各座𦬑觥墻花浰,các tòa nở quanh tường hoa rơi 𢚸尼埃𤏣朱埃唉𢚸,Lòng này ai tỏ cho ai hỡi lòng 兵既接戰未决勝負奉曉怒援劍直至廣福門大呼謂武德王等覬覦神噐蔑視嗣君上志先帝之恩下皆臣子之義所以臣奉曉捧斯劎為獻,binh ký tiếp chiến vị quyết thắng phụ phụng hiểu nộ viện kiếm trực chí quảng phúc môn đại hô vị võ đức vương đẳng ký du thần khí miệt thị tự quân thượng chí tiên đế chi ân hạ giai thần tử chi nghĩa sở dĩ thần phụng hiểu bổng tư kiếm vi hiến 昔張琇表繋於斧殺人以復父讐而名顯唐家郭卜兵入禁中逐君以救部将而聲揚李氏,Tích Trương Tú biểu hệ ư phủ sát nhân dĩ phục phụ thù nhi danh hiển Đường gia Quách Bốc binh nhập cấm trung trục quân dĩ cứu bộ tướng nhi thanh dương Lí thị @@ -53211,7 +47514,6 @@ 𤀘浘𨕭𢬣没蘿旗,vùng vẫy trên tay một lá cờ 冬十月十九日遣陪臣阮克恭裴昌澤阮漢廷等徃歳貢于明,Đông thập nguyệt thập cửu nhật khiển bồi thần Nguyễn Khắc Cung Bùi Xương TRạch Nguyễn Hán Đình đẳng vãng tuế cống vu Minh 適,thích -󰝡𧗱吏補冲𡎟蒼松,ðem về lại bỏ trong hang thươngtùng 二十六日旨揮諸府路軍人及山林隱逸之士果有通經史工於文藝期以今月二十八日就省堂通身聽侯至日入塲會試中者選用,Nhị thập lục nhật chỉ huy chư phủ lộ quân nhân cập sơn lâm ẩn dật chi sĩ quả hữu thông kinh sử công ư văn nghệ kì dĩ kim nguyệt nhị thập bát nhật tựu tỉnh đường thông thân thính hầu chí nhật nhập trường hội thí trúng giả tuyển dụng 楚卿㐌雉𦀊綱𫮇𫮇,Sở Khanh đã rẽ dây cương lối nào 九月匠人高烈進草帽二頂并取人民求充本局,Cửu nguyệt tượng nhân Cao Liệt tiến thảo mạo nhị đỉnh tịnh thủ nhân dân cầu sung bản cục @@ -53220,7 +47522,6 @@ 帝聞之率諸軍,đế văn chi suất chư quân 十一月初八日遷塟裕陵,Thập nhất nguyệt sơ bát nhật thiên táng Dụ Lăng 娘綠衣假爫拯別,nàng lục y giả làm chẳng biết -是月節制鄭松統兵攻破長安天関等府嘉遠安化奉化各縣公畧至蒂市令修作浮橋大破莫新郡公營,thị nguyệt tiết chế trịnh tùng thống binh công phá trường yên thiên quan đẳng phủ gia viễn yên hoá phụng hoá các huyện công lược chí rịa thị lệnh tu tác phù kiều đại phá mạc tân quận công khuyết danh dinh 撩幀官圣𤽸堆󰋃𪵟,TREO TRANH QUAN THÁNH trắng đôi lông mày 五威衛及外衛銃弩各所並停雜差量定守把各處餘皆專習本藝,ngũ uy vệ cập ngoại vệ súng nỗ các sở tịnh đình tạp sai lượng định thủ bả các xứ dư giai chuyên tập bản nghệ 過年濯外𦊛旬,quá niên trạc ngoại tư tuần @@ -53241,17 +47542,13 @@ 言官阮天錫裴擒虎等奏曰先帝有旨黎國噐䄇宏伯黎德轝等雖有才不可復用,ngôn quan Nguyễn Thiên Tích Bùi Cầm Hổ đẳng tấu viết Tiên đế hữu chỉ Lê Quốc Khí Trình Hoành Bá Lê Đức Dư đẳng tuy hữu tài bất khả phục dụng 碎吀报答󰭊情朱翁,tôi xin báo đáp chút tình cho ông 責埃𨡨役争𢵋,trách ai gây việc tranh đua -󰜏𠫾󰠲,bà đi đâu vội bấy 𢪀浪恨𤴪𪬡悭,Nghĩ rằng giận ghẻ hờn ghen 𫀅𠊛平𦹵𫀅𡗶凭𡍙,xem người bằng cỏ xem trời bằng vung 遣𠊛折𠫾朱安,khiến người giết đi cho an -眞䏾𥒥㗂蟡哙愁,chân bụng đá tiếng ve gọi sầu -鵝,nga 𧿆𡶀,dãy núi 皇上回銮以圖固本,hoàng thượng hồi loan dĩ đồ cố bản 威穆帝諱濬又諱諠憲宗第二子肅宗之󰱃兄也在位五年壽二十二歳爲簡脩公潆所逐尋遇害塟安陵帝嗜酒好殺荒色立威屠戮宗室幽殺祖母外戚縱横百姓怨怒時稱鬼王徵見矣,Uy Mục Đế Huý Tuấn hựu huý Huyên Hiến Tông đệ nhị tử Túc Tông chi thứ huynh dã tại vị ngũ niên thọ nhị thập nhị tuế vi Giản Tu công Dinh sở trục tầm ngộ hại táng An Lăng Đế thị tửu hiếu sát hoang sắc lập uy đồ lục tông thất u sát tổ mẫu ngoại thích túng hoành bách tính oán nộ thời xưng Quỷ vương trưng hiện hĩ 薄於自奉,bạc ư tự phụng -甍核𪪳踈𪡔,manh chiểu cây ống xơ ra 楳鵑摳惨,mõ quyên khua thảm 哺崇買仕料塘𠳨查,phô sòng mới sẽ liệu đường hỏi tra 至居封縣降之乃立銅柱爲漢極𪽐,Chí Cư Phong huyện hàng chi nãi lập đồng trụ vi Hán cực giới @@ -53260,11 +47557,9 @@ 辛亥漢建興九年吳黄武三年,tân hợi hán kiến hưng cửu niên ngô hoàng vũ tam niên 盘紙,bàn giấy 沛𢲛朱典𦰟源瀝滝,phải dò cho đến ngọn nguồn lạch sông -山南秩解𦊚期首科,sơn nam giật giải bốn kỳ thủ khoa 十四日阮敬阮盎阮囂髙春時等一作阮馬舉等贄共聚于安朗寺󰁮兵逼犯京城,thập tứ nhật nguyễn kính nguyễn áng nguyễn hiêu cao xuân thì đẳng nhất tác nguyễn mã cử đẳng chí cộng tụ vu yên lãng tự cử binh bức phạm kinh thành 固芸埃哙辰𠫾󱈘󰑼爫福𪢈辰𥙩功,có nghề ai gọi thì đi trước là làm phúc sau thì lấy công 在位七年,tại vị thất niên -割𠊛尋隊迻詞𠴍,cắt người tìm tõi đưa tờ nhắn nhe 𩵜溪𦗏偈𧋽儀𠲺,cá khe lắng kệ mang nghi ngóp 終觥刎坦渃茹,Chung quanh vẫn đất nước nhà 十三日明遣禮部侍郎李琦鴻臚寺卿徐永達行人司行人張聰等來諭令求陳氏,thập tam nhật minh khiển lễ bộ thị lang lí kì hồng lô tự khanh từ vĩnh đạt hành nhân ti hành nhân trương thông đẳng lai dụ lệnh cầu trần thị @@ -53276,9 +47571,6 @@ 恒及翁𥪞村𥘷外内卞欣𡁚丕呐役橷荄,hằng gặp ông trong thôn trẻ ngoài nội bèn hơn hớn vậy nói việc dâu gai 每歲春三月七日士女會于寺爲一方勝逰後人訛以爲僧忌日,Mỗi tuế xuân tam nguyệt thất nhật sĩ nữ hội vu tự vi nhất phương thắng du hậu nhân ngoa dĩ vi tăng kị nhật 帝從之故定此例,Đế tòng chi cố định thử lệ -面𫖀,diện mặt -双曰恒例片冊𪧘歆遙𨇜𩛷鉢叉,song viết hằng lề phiến sách cũ hôm dao đủ bữa bát cơm xoa -𤿦伮顛麻󱫐濫襖辰,da nó đen mà dẻo 丙午建王鑌薨,bính ngọ kiến vương tân hoăng 註󰡒驚魂吝吏𡢐,chú kiết kinh hồn lẩn lại sau 汫鐄㐌扔𠬠𠄽信梧,GIẾNG vàng đã NẨY một vài TIN ngô @@ -53323,16 +47615,13 @@ 𦹳草𦓅老咹承󰜏咹𫽄歇󰜏儲朱碎,thơm thảo già lão ăn thừa bà ăn chẳng hết bà chừa cho tôi 鱗𩷳,lân vảy 孛所説哀哀發願浪鋪戊甲隊課未來蛇捏身尼朱朋微塵,mảng bụt thửa thốt ai ai phát nguyện rằng phô mỗ đòi thuở vị lai thà nát thân này cho bằng vi trần -𨑜凡塵踣挌車仙,xuống phàm trần vội gác xe tiên 府縣收圖籍創𭓇校亦可謂創業之宏謨,phủ huyện thu đồ tịch sáng học hiệu diệc khả vị sáng nghiệp chi hoằng mô -󰅒皮𨕭𪾆蒸時亨泰爫,nay bề trên vừa chưng thời hanh thái 朝天𠓨𫏾宫莚𤼸功,triều thiên vào trước cung đình dâng công 誇節漏漏尼𭓇道,khoe tiết làu làu nơi học đạo 𤾓𢆥併局𣃲𧷺,Trăm năm tính cuộc vuông tròn 欺娘招玉底溇,khi nàng gieo ngọc đáy sâu 春三月伐宋欽州耀兵而還惡宋之反福也,Xuân tam nguyệt phạt Tống Khâm Châu diệu binh nhi hoàn ố Tống chi phản phúc dã 𡦂才𡦂𠇮𣼭滛奇𠄩,chữ tài chữ mệnh dồi dào cả hai -場屋𠀧秋枉某名,trường ốc ba thu uổng mỗ danh 戒劾邉将勿開釁隙,Giới hặc biên tướng vật khai hấn khích 㐌停絲紙󰒂𢩳超,đã đành tơ chỉ nghĩa săn siu 老箕固󰇾排碑𫽄挷𠓨𩈘𦓡眉吏𦖑,lão kia có giở bài bây chẳng văng vào mặt mà mày lại nghe @@ -53344,9 +47633,7 @@ 娘卞𥙩筆改題𡨸𫥨潦草势𠫾錦纏,nàng bèn lấy bút cải đề chữ ra lảo thảo thế đi gấm triền 浽𢜠翁𥙩之斤,Nỗi mừng ông lấy gì cân 春正月初五日令諸税某年徵納至末年納足不得如前今年納明年徵,xuân chính nguyệt sơ ngũ nhật lệnh chư thuế mỗ niên trưng nạp chí mạt niên nạp túc bất đắc như tiền kim niên nạp minh niên trưng -𧯄造化外𨷑,hang tạo hoá ngoài mở 遣明百户何旺賫書入東䦕城,khiển minh bách hộ hà vượng tê thư nhập đông quan thành -役員知縣唿扒𠄩𡥵翁潘如𠊛越南埃固心罕沛朱員空沛𠊛越南女,việc viên tri huyện hốt bắt hai con ông phan như người việt nam ai có tâm hẳn phải cho viên không phải người việt nam nữa 以右僕射黎汝覧兼西道行遣,dĩ hữu bộc xạ lê nhữ lãm kiêm tây đạo hành khiển 奉國公黎伯驪及其子普郡公黎克慎文臣吏部尙書御史󰉟都御史東閣大學士八侍經筵舒郡公阮倩及其子阮倦阮俛等各率本部兵百餘夜遁入清華隘䦕請降,phụng quốc công lê bá li cập kì tử phổ quận công lê khắc thận văn thần lại bộ thượng thư ngự sử đài đô ngự sử đông các đại học sĩ bát thị kinh diên thư quận công nguyễn thiến cập kì tử nguyễn quyện nguyễn phủ đẳng các suất bản bộ binh bách dư dạ độn nhập thanh hoa ải quan thỉnh hàng 払浪呐拱𨔍代,chàng rằng nói cũng lạ đời @@ -53361,13 +47648,11 @@ 紇𥼖,hạt mẳn 廣志奇華神投人仕至東閣贈尙書號横山先生為上等神意之兄璧宏天本雲葛人,Quảng Chí Kì Hoa Thần Đầu nhân sĩ chí Đông các tặng thượng thư hiệu Hoành Sơn tiên sinh vi thượng đẳng thần ý chi huynh Bích Hoành Thiên BẢn Vân Cát nhân 二十八日以海西道參知軍民簿籍阮汝撰為北道同知軍民簿籍,nhị thập bát nhật dĩ hải tây đạo tham tri quân dân bạ tịch nguyễn nhữ soạn vi bắc đạo đồng tri quân dân bạ tịch -蓬萊傳意䀡制,bồng lai chuyện ấy xem chơi 棹尾買掉各披提真捻買耒耒進連,trạo vĩ mái chèo các bề đè chân đệm mái chòi chòi tiến lên 娘浪分妾㐌仃,nàng rằng phận thiếp đã đành 當欺过対咹𠓨拱𩛂,Đương khi quá đói ăn vào cũng no 孀婦过礼渚挼昆眉,sương phụ goá trẻ chớ nuôi con mày 𤾓分芇固分芇分鮮,Trăm phần nào có phần nào phần tươi -易埃垃惨𦑗愁朱�,Dễ ai lấp thảm quạt sầu cho 秋七月唐帝以髙駢為右金吾衛大將軍一云檢校尚書僕射至唐僖宗乾符二年乙未徒西川節度使,Thu thất nguyệt Đường đế dĩ Cao Biền vi Hữu kim ngô vệ đại tướng quân Nhất vân kiểm hiệu thượng thư bộc xạ chí Đường Hi Tông Càn Phù nhị niên Ất Mùi đồ Tây Xuyên Tiết độ sứ 次𠄼,thứ năm 吳王作書後加寵賜以慰答之,ngô vương tác thư hậu gia sủng tứ dĩ uý đáp chi @@ -53388,7 +47673,6 @@ 漢蒼令諸府路州縣官點視富家粟之多少與民和糶有差,Hán Thương lệnh chư phủ lộ châu huyện quan điểm thị phú gia túc chi đa thiểu dữ dân hoà thiếu hữu sai 居排禀,cư bài lẫm 加封莫登庸為武川侯,Gia phong Mạc Đăng Dung vi Vũ Xuyên hầu -軍士以两梓宮回塟于御天之陵降封靈隐王,quân sĩ dĩ lưỡng tử cung hồi táng vu ngự thiên chi lăng giáng phong linh ẩn vương kim hữu quang hiếu điện tại ngự thiên huyện mĩ xá xã 佊𨕭於𫽄紀綱,bề trên ở chẳng kỷ cương 𡗶坦生物麻厚蒸㝵爲丕㝵爫等𤍌蒸𰿘物,trời đất sinh vật mà hậu chưng người vì vậy người làm đấng thiêng chưng muôn vật 秀󰜏貝馬监生,Tú bà với Mã Giám sinh @@ -53405,19 +47689,16 @@ 𦝄恆帶紩湄潤澮,lưng hằng đai thắt mưa nhuần gội 朕指揮武節號令神兵,Trẫm chỉ huy võ tiết hiệu lệnh thần binh 火砲包令奴噒鉄礮瓮令傳信同同,hoả pháo pháo lệnh nổ ran thiết bác ống lệnh truyền tin đùng đùng -埃𧗱𠴍啂坊𥋸𥊴㦖󰝂𪿙撅者𡊰,ai về nhắn nhủ phường lòi tói muốn sống đem vôi quét giả đền 𢴋核戛老爫唐害人,rung cây nhát lão làm đàng hại nhân 𢪀𡥵永尾傷娘󰞺那,nghĩ con vắng vẻ thương nàng nết na 蔑丿清閑工課意𠦳金約対特咍庄,một phút thanh nhàn trong thuở ấy ngàn vàng ước đổi được hay chăng 户徐𠸜海本㝵越東,họ từ tên hải vốn người việt đông -固沛𪜀学路些𫥨朱𠬠勾対,có phải là học trò ta ra cho một câu đối 簡𥸠𥯌,giản thẻ tre 清化府捕象,thanh hoá phủ bổ tượng 群𡗉結𦹵唅𨭥𧗱𡢐,Còn nhiều kết cỏ ngậm vành về sau 夏四月禱雨于景靈宫,hạ tứ nguyệt đảo vũ vu cảnh linh cung 驃騎将軍非皇子不得󰆑餘以天子義男故有是命,Phiêu kị tướng quân phi hoàng tử bất đắc Khánh Dư dĩ Thiên tử nghĩa nam cố hữu thị mệnh 𥛉崔買計比犀事𠇮,lạy thôi mới kể tỉ tê sự mình -計朱实几肝,kể cho thực kẻ gan 程志森阮時雍之囚,trình chí sâm nguyễn thì ung chi tù 𧿆,dãy 期以十二月十二日班師仍差人賫本請還我土守,Kì dĩ thập nhị nguyệt thập nhị nhật ban sư nhưng sai nhân tê bản thỉnh hoàn ngã thổ thủ @@ -53425,20 +47706,17 @@ 潜遣兵,Tiềm khiển binh 進功郎陪從吏科級事中知侍内書寫户番臣阮行,tiến công lang bồi tụng lại khoa cấp sự trung tri thị nội thư tả hộ phiên thần nguyễn hành 師𧗱師瘖相思,sư về sư ốm tương tư -呵限,há hẹn lòng trời khôn tin 料功秩󰜋𣇜跪麻催,Liều công mất một buổi quì mà thôi 𠫾兜麻拯𥙩𫯳姉㛪𥙩歇𥠭蒙麻嚎,đi đâu mà chẳng lấy chồng chị em lấy hết chổng mông mà gào 國朝諱二字相連並不得用若散一字亦許以他字代寫圈外以行,quốc triều huý nhị tự tương liên tịnh bất đắc dụng nhược tán nhất tự diệc hứa dĩ tha tự đại tả khuyên ngoại dĩ hành 共二十九年,cộng nhị thập cửu niên 世功徐買阻𦋦世降,Thế công Từ mới trở ra thế hàng 𡗉边净趣𠃣料塵緣,nhiều bên tịnh thú ít liều trần duyên -浪冲情堆些,rằng trong tình đôi ta 𡟱𫯳󰑼󰒂糟糠,vợ chồng là nghĩa tào khang 拯𦖑𧗱扵蒸𤞽扶蘭,chẳng nghe về ở chưng mường phù lan 伏兵隔渃坤𥚆塊潙𠭤梩奴連薩昂,phục binh cách nước khôn nhìn khỏi vời trở lái nó liền tạt ngang 黎文休曰神宗以宗室之子仁宗育爲子使繼大統義當以仁宗爲父而稱所生父崇賢侯爲皇叔封生母杜氏爲王夫人如宋孝宗之於秀安僖王及夫人張氏以一其本可也,lê văn hưu viết thần tông dĩ tông thất chi tử nhân tông dục vi tử sử kế đại thống nghĩa đương dĩ nhân tông vi phụ nhi xưng sở sinh phụ sùng hiền hầu vi hoàng thúc phong sinh mẫu đỗ thị vi vương phu nhân như tống hiếu tông chi ư tú an hi vương cập phu nhân trương thị dĩ nhất kì bản khả dã 停調月怒花箕外𦋦埃吏惜之貝埃,đừng điều nguyệt nọ hoa kia ngoài ra ai lại tiếc gì với ai -鬪㝵𠫾羅𥒥𤷱唐花咏勿竹論,dấu người đi lađá mòn đường hoa vướng vất trúc luồn 浪𫨩時寔󰑼𫨩𦖑𦋦吟䔲呐荄世󰅹,rằng hay thì thực là hay nghe ra ngậm đắng nuốt cay thế nào 又使,Hựu sử 夫人形樣寔󰑼主張,phu nhân hình dạng thực là chủ trương @@ -53449,14 +47727,12 @@ 光進慎禄大夫陪從户部右侍郎廉堂男臣阮貴德,Quang Tiến Thận Lộc đại phu Bồi tụng Hộ bộ Hữu thị lang Liêm Đường nam thần Nguyễn Quý Đức 𠰘𠺷或,miệng choạc oạc 蔑陣打麻蒸軍章邯王輸󱮴,một trận đánh mà chưng quân chương hàm vương thua trốn -𤽗韓生,ngươi hàn sinh lấy chẳng có tội chi mà phải mổ 報天塔崩,báo thiên tháp băng 善者知所激昂惡者知所懲𠬠,thiện giả tri sở khích ngang ác giả tri sở trừng một 𠊛些埃秩錢𢙇典低,Người ta ai mất tiền hoài đến đây 遼陽膈阻山溪,Liêu Dương cách trở sơn khê 三月大僚𤤻阮公陶献白龜,Tam nguyệt đại liêu ban Nguyễn Công Đào hiến bạch quy 𦰟潮𡽫泊重重渭𬂙群想𦑃鸿𣅶招,ngọn triều non bạc trùng trùng vời trông còn tưởng cánh hồng lúc gieo -瓊懇吧吀阴阳䀡主順𥙩㭲咍𥙩䓂,quỳnh khấn và xin âm dương xem chúa thuận lấy góc hay lấy ngọn 󰟨如鷂㗳𬷤昆恪󰅹,thế như diều đớp gà con khác nào 群當堆孕󰡢󰡣,còn đang dùi dắng ngẩn ngơ 鄧旗浽𪔠𨖲塘,Dựng cờ nổi trống lên đường @@ -53467,7 +47743,6 @@ 油油𦰟𦹵滛滛梗霜,Dàu dàu ngọn cỏ đầm đầm cành sương 沒座蓮𪹟唏香御,một toà sen tỏa hơi hương ngự 文僉等力不能敵亦棄船走,Văn Thiêm đẳng lực bất năng địch diệc khí thuyền tẩu -清威黎蘂殺都司盧旺父子於玉傘橋又慈廉明人畏憚,Thanh Oai Lê Nhị sát Đô ti Lư Vượng phụ tử ư Ngọc Tản kiều hựu cứ Từ Liêm Minh nhân uý đạn 拱算𤯩托貝情朱衝,Cũng toan sống thác với tình cho xong 㐌耒時迻妯𧗱,đã rồi thì đưa dâu về 福芇𢬭時價尼朱昂,Phúc nào đổi thì giá này cho ngang @@ -53489,17 +47764,12 @@ 案前唸𡦂色空,án tiền niệm chữ sắc không 󱪪𣘃穭稷蒸𢧚󱖮𠫾戈蒂沉󱨯𥪝𢚸如醝,kìa cây lúa tắc chưng nên bông đi qua đấy chầm chậm trong lòng như say 罪兜固法帝耒,tội đâu có phép đấy rồi -𠊚初劄体埃群,người xưa sử chép thấy ai còn -𦰤撩簾󰞺竹,lau treo rèm nát 色身孛時卒卋,sắc thân bụt thời tốt thay -催停𥙩每塘庒𢧚,thôi đừng lấy mọi đường chẳng nên 誌俘送季犛及其子漢蒼澄澈汪孫芮滷范幼孫五郎弟季貔姪元𠧨子騂叔驊伯駿廷燁廷爌?臣東山鄕侯胡杜行遣阮彦光黎景琦?軍縣伯段󰲧亭伯陳湯夢中郎将范六才及其印信至金陵以献,Chí phù tống Quý Li cập kì tử Hán Thương Trừng Triệt Uông tôn Nhuệ Lỗ Phạm ấu tôn Ngũ lang đệ Quý Tì điệt Nguyên Cữu Tử tuynh Thúc Hoa Bá Tuấn Đình Diệp Đình Hoảng tướng thần Đông Sơn hương hầu Hồ Đỗ Hành khiển Nguyễn Ngạn Quang Lê Cảnh Kì tướng quân huyện bá Đoàn bồng Đình bá Trần Thang Mộng Trung lang tướng Phạm Lục Tài cập kì ấn tín chí Kim Lăng dĩ hiến 中丞裴擒虎曰粮貯於边實為良法運就東京恐為不便,trung thừa bùi cầm hổ viết lương trữ ư biên thực vi lương pháp vận tựu đông kinh khủng vi bất tiện 夏四月作清和殿奉安先帝先后神御随時薦享重修真教寺,hạ tứ nguyệt tác thanh hoà điện phụng an tiên đế tiên hậu thần ngự tuỳ thời tiến hưởng trùng tu chân giáo tự -唒𡛔𤳇拱中𡗶坦,dẫu gái trai cũng trong trời đất 儉浪𦖑㗂𮎦仙,kiệm rằng nghe tiếng anh tiên 府尹彈壓之官如見權貴勢家不等員人驕從游俠弗遵法制許得彈糾懲治,Phủ doãn đạn áp chi quan như kiến quyền quý thế gia bất đẳng viên nhân kiêu túng du hiệp phất tuân pháp chế hứa đắc đàn kiểu trừng trị -喛吀𠊛外,khóc lóc van xin người ngoài 扱𩕳𪲾沒𤭷,cắp nạnh cà một chậu 年十五聰明過人,niên thập ngũ thông minh quá nhân 𩵜𦣰𬳕橽刀烘扲𢬣,cá nằm trốc thớt dao hòng cầm tay @@ -53509,17 +47779,12 @@ 云仙𠼪𬰠𠺘󱜯,vân tiên day mặt rằng ừ 各以財貨至市北物重載而還托言明欽差官遇有他事不至,các dĩ tài hoá chí thị bắc vật trọng tải nhi hoàn thác ngôn minh khâm sai quan ngộ hữu tha sự bất chí 傷𠃣惜󰬥坤掣制廟堂侯󰭼榾󰅹台,thương ít tiếc nhiều khôn xiết chế miếu đường hầu lấy cột nào thay -𫽄浪㗂㐌輸𠀧𣈜,chẳng rằng tiếng đã thâu ba ngày 焒𤈜渚覩油𠓨𰈨𭈒呐息責牢𢰺搒,lửa cháy chớ đổ dầu vào vùng vằng nói tức trách sao phũ phàng 冬十一月以仁肃王鑽為入内判大宗正府大宗正,Đông thập nhất nguyệt dĩ Nhân Túc Vương Toản vi Nhập nội phán đại tông chính phủ đại tông chính 上皇覽奏以示季犛,Thượng hoàng lãm tấu dĩ thị Quý Li -惨典埃拍𦲿尋溇,thảm đến ai vạch lá tìm sâu 有名于時然而宗正大卿黎居仁嘗目為村毬脚盖村人蹴毬多不中以比漢超料理多不當也,hữu danh vu thời nhiên nhi tông chính đại khanh lê cư nhân thường mục vi thôn cầu cước cái thôn nhân xúc cầu đa bất trúng dĩ tỉ hán siêu liệu lí đa bất đương dã 浪碎歲󱎣𤵺󱚆,rằng tôi tuổi trẻ dại khờ -𠅜昆拯呐,thời giấu lời con chẳng nói -拔湥玉培移𨃴花,gạt giọt ngọc vội rời gót hoa 𣲆㙴花𠰩别㝵於󰠲,dẫy thềm hoa rụng biết người ở đâu -逹排亊𧊉𤉜,đạt bày sự bướm ràng 敢賒吹󰘚麻䜹撻𢚸,Dám xa xôi mặt mà thưa thớt lòng 又繼以癸巳䧺禮公自稱康佑初年迄于其亡前後共六十七年,Hựu kế dĩ Quý Tị Hùng Lễ Công tự xưng Khang Hựu sơ niên hất vu kì vong tiền hậu cộng lục thập thất niên 三月試天下士人,tam nguyệt thí thiên hạ sĩ nhân @@ -53533,13 +47798,11 @@ 橘爫甘𠹾朱𢧚墮尼,quýt làm cam chịu cho nên đọa này 浪𥪞𣇜買𨔍𨓡,rằng trong buổi mới lạ lùng 監生除縣官自剛中等始,Giám sinh trừ huyện quan tự cương trung đẳng thuỷ -𩈘𢠩想𩈘𢚸嗷,mặt mơ tưởng mặt 襖𬀦捉捇湥高湥𨱽,áo thời xóc xách giọt cao giọt dài 𢭮曲鳯宮弹𠽖也,gảy khúc phượng cung đàn giục giã 𠄼更淚玉忖控肝鐄,năm canh lệ ngọc xốn xang gan vàng 啿筭謀計庒朱露情,thầm toan mưu kế chẳng cho lộ tình 定銓󰱇除劇任令如紹天府雷陽梁江等係是,Định thuyên tuyển trừ kịch nhiệm lệnh như Thiệu Thiên phủ Lôi Dương Lương Giang đẳng hệ thị -各󰜏娘𨀈蹎𫥨塘,các bà nàng bước chân ra đường có võng đòn cong 英才閙𠽋寅寅買𦋦,anh tài náo nức dần dần mới ra 至太宗朝復為化州同總管鎮守韃隘,Chí Thái Tông triều phục vi Hoá Châu đồng tổng quản trấn thủ Thát Ải 妾𡞕𡮥,thiếp vợ bé @@ -53558,7 +47821,6 @@ 設立承宣十三道曰清化乂安順化天長南策國威北江安󰘊興化宣光太原諒山中都府,thiết lập thừa tuyên thập tam đạo viết thanh hoá nghệ an thuận hoá thiên trường nam sách quốc oai bắc giang an bang hưng hoá tuyên quang thái nguyên lạng sơn trung đô phủ 慧度取其屍斬之并妻子及脱等函首送建康,Tuệ Độ thủ kì thi trảm chi tịnh thê tử cập Thoát đẳng hàm thủ tống Kiến Khang 時上皇出家居安子山之紫霄峯自號竹林大士,Thời Thượng hoàng xuất gia cư Yên tử sơn chi Tử Tiêu phong tự hiệu Trúc Lâm đại sĩ -成宗立詔󰰾兵放子奇還國,minh niên chính nguyệt nguyên thế tổ băng 暹羅國海舶來云屯庄上進金葉表文及献方物帝却不受,Tiêm La quốc hải bạc lai Vân Đồn trang thượng tiến kim diệp biểu văn cập hiến phương vật đế khước bất thụ 𣈜𨎠拯埋沛𠀲󱘱箕所劫頭𡓋皮𠀧𢆥,ngày trước chẳng may phải đứa gở kia thửa cướp đầu đuôi vừa ba năm 吏部頻取姓名職色無過犯具奏,Lại bộ tần thủ tính danh chức sắc vô quá phạm cụ tấu @@ -53570,7 +47832,6 @@ 漁翁捁䋥𢵼𠊛,Ngư ông kéo lưới vớt người 𠰺耒埃乃檜頭,dạy rồi ai nấy cúi đầu 係󰑼𦓅𢬢乙連𢴑𦀊,hễ là già néo ắt liền đứt dây -買三從意𠸗曾撩𦎛,mấy tam tùng ấy xưa từng treo gương 買別盛虚它固數埃曾改特𢚸𡗶,mới biết thịnh hư đà có số ai từng cải được lòng trời 㛪群𡽫湼𪹷霜風寒,em còn non nớt nắng sương phong hàn 突突乾旗旄,đột đột cán cờ mao @@ -53584,11 +47845,9 @@ 㝵又䀡𧡊月娥,ngày ngày xem thấy nguyệt ngạ 八月立會試科,bát nguyệt lập hội thí khoa 屬𢚸,thuộc lòng -隘北撩弓𡽫兑,treo cung non đoài 先是明遣太子太傅成國公朱?以總兵掛征夷将軍印領眾南侵,Tiên thị Minh khiến Thái tử Thái phó Thành quốc công Chu Năng dĩ tổng binh quải Chinh Di tướng quân ấn lĩnh chúng nam xâm 㐱羕意所泥𠱋,chỉn dường ấy thửa nệ ru 李仁宗以行之也惠宗盍舉故事而遵行焉,Lí Nhân Tông dĩ hành chi dã Huệ Tông hạp cử cố sự nhi tuân hành yên -鸜鳥𪀄鑊店󰑼蔑命独道咹車最,cù diểu chim vạc đêm ra một mình độc đạo ăn xa tối mò 才尼色󰀎𠦳鐄渚斤,Tài này sắc ấy nghìn vàng chưa cân 又藩鎮關隘等官或有異人徃來漏泄迯亡不肯用心誥捕惟圖販鬻以有掊克,Hựu phiên trấn quan ải đẳng quan hoặc hữu dị nhân vãng lai lậu tiết tốn vong bất khẳng dụng tâm cáo bổ duy đồ phán chúc dĩ hữu bồi khắc 若一槩赦之則小人幸免非君子之福也,Nhược nhất khái xá chi tắc tiểu nhân hạnh miễn phi quân tử chi phúc dã @@ -53596,19 +47855,15 @@ 士王在位四十年壽九十年王寬厚謙虚人心愛戴保全越之地以當三國之強既明且智足称賢君,Sĩ Vương Tại vị tứ thập niên Thọ cửu thập niên Vương khoan hậu khiêm hư nhân tâm ái đái bảo toàn Việt chi địa dĩ đương tam quốc chi cường ký minh thả trí túc xưng hiền quân 遂封其種琴冬為宣慰大使乃置鎮守各縣官吏以治之,Toại phong kì chủng Cầm Đông vi Tuyên uý đại sứ nãi trí trấn thủ các huyện quan lại dĩ trị chi 悌玉山禾塲人甲寅三年十月以後改德元元年清康熙十三年春二月令旨訓戒各職司,Đễ Ngọc Sơn Hoà Trường nhân Giáp Dần tam niên thập nguyệt dĩ hậu cải Đức Nguyên nguyên niên Thanh Khang Hi thập tam niên xuân nhị nguyệt lệnh chỉ huấn giới các chức ti -湥𧖱𨕭𢬣𠲶𠰘唭,giọt máu trên tay mỉm miệng cười 翹強色稍漫𣻕,Kiều càng sắc sảo mặn mà -𦓡翁親生𫥨瓊吏強𢜝欣,mà ông thân sinh ra quỳnh lại càng sợ hơn 𢪀命於盎蒌荼,nghĩ mình ở áng rau dưa 歇調輕重歇𠳒是非,Hết điều khinh trọng hết lời thị phi 古制君出時左撞黄鍾之鐘而右,cổ chế quân xuất thời tả chàng hoàng chung chi chung nhi hữu -想役之,tưởng việc gì 以當郡公陶光饒爲都督河郡公黎宴爲提督,Dĩ Đương quận công Đào Quang Nhiêu vi Đô đốc Hà quận công Lê Yến vi Đề đốc 钱𥾾󱫕襊晡晡,tiền buộc dải túi bo bo 帝聞占城引其眾及象陳于五蒲江南岸欲拒官軍,Đế văn Chiêm Thành dẫn kì chúng cập tượng trần vu Ngũ Bồ giang nam ngạn dục cự quan quân 娘䀡𫽄𬋩𪿒顒,nàng xem chẳng quản ngại ngùng 两󰠃作十必死状中中書,lưỡng cùng tác thập tất tử trạng trung trung thư -䋲鬼揞丐斗𣁽元,thằng quỷ ôm cái dấu khôi nguyên 旨揮諸路被兵㓂,chỉ huy chư lộ bị binh khấu 𬑉拯燥渃𢚸庒𢢯𫯳,mắt chẳng ráo nước lòng chăng nguôi chồng 定朝冠󰱥今文武百官進朝戴烏紗帽两趐宜一體稍仄向前不得任意或平或仄,định triều quan kế kim văn võ bách quan tiến triều đái ô sa mạo lưỡng sí nghi nhất thể sảo trắc hướng tiền bất đắc nhiệm ý hoặc bình hoặc trắc @@ -53618,11 +47873,9 @@ 限些時待󰡎尼逴些,hẹn ta thì đợi dưới này rước ta 𡮍群恩愛堆塘渚衝,chút còn ân ái đôi đàng chửa xong 雲仙𫀅体強疑冲弄,vân tiên xem thấy càng nghi trong lòng -娘𦖑湥玉𣻆𤁓,nàng nghe giọt ngọc tuôn dào 𢬣󱪘之噉𡀵𠰮歷𣮮󱩆󰅹酸斈󱤀𬰛,tay suông chi dám khoe sành lịch mày ủ nào toan học vẽ vời 羝羊羝特孟世旭饒僚簉吏咍默𧤂,đê dương dê đực mạnh thay húc nhau leo giậu lại hay mắc sừng 仍仍事世丙堆争,dửng dưng sự thế biếng đôi tranh -釰古芮坤茹債,kiếm của nuôi khôn chưng nhà cháy 徘徊𣎃論𣈜輸,bồi hồi tháng lọn ngày thâu 五月以陶師錫為入内行遣右司郎中,Ngũ nguyệt dĩ Đào Sư Tích vi Nhập nội hành khiển hữu ti lang trung 參知阮廷歷范瑜等告哀,Tham tri Nguyễn Đình Lịch Phạm Du đẳng cáo ai @@ -53643,9 +47896,7 @@ 冬十月帝幸啓瑞行宫省歛,đông thập nguyệt đế hạnh khải thuỵ hành cung tỉnh liễm 𪟳丁馨𦣰𬮌竹,ngủ đềnh hênh nằm cửa trúc 十五日水又潦,thập ngũ nhật thuỷ hựu lạo -恕𠊛麻拱責𨉟買衝,thứ người mà cũng trách mình mấy xong 瓶,bình -㛪買𧿨吏本鄉,em mấy trở lại bản hương 冬十二月初八日以禮部左侍郎楊直原兼翰林院事,đông thập nhị nguyệt sơ bát nhật dĩ lễ bộ tả thị lang dương trực nguyên kiêm hàn lâm viện sự 𬌓𢚸惨切如湄,tấm lòng thảm thiết như mưa 以阮曰任爲太原處承政使范維質爲山西處參政,dĩ nguyễn viết nhiệm vi thái nguyên xứ thừa chính sứ phạm duy chất vi sơn tây xứ tham chính @@ -53658,7 +47909,6 @@ 郎仁嶺侯劉廷質等啓言於平安王以爲天心仁爱必形於譴告之中或不知自省天又出灾異以警惧之,lang Nhân Lĩnh hầu Lưu Đình Chất đẳng khải ngôn ư Bình An Vương dĩ vi Thiên tâm nhân ái tất hình ư khiển cáo chi trung hoặc bất tri tự tỉnh thiên hựu xuất tai dị dĩ cảnh cụ chi 𡥵𩵜洡渃󰋇𠊛𢵻鈎,con cá lội nước mấy người chõ câu 乱南別󰋇𨑮吝民如䇺餅扑寅麻咹,loạn nam biết mấy mươi lần dân như đậu bánh bóc dần mà ăn -幅雲箋𠳚𧗱,bức vân tiên gửi về 撰𩚩,dọn cỗ 命入内司馬黎列總督乂安新平順化諸軍就新平順化地方巡哨若過占城草賊劫掠边境将校軍人臨戰違令及𢙇二却退者咱先斬後奏,mệnh nhập nội tư mã lê liệt tổng đốc nghệ an tân bình thuận hoá chư quân tựu tân bình thuận hoá địa phương tuần tiếu nhược quá chiêm thành thảo tặc kiếp lược biên cảnh tương hiệu quân nhân lâm chiến vi lệnh cập hoài nhị khước thoái giả thính tiên trảm hậu tấu 况帝嬰惡疾治之弗効又無嗣子以承大統危亡之兆已先見矣,Huống đế anh ác tật trị chi phất hiệu hựu vô tự tử dĩ thừa đại thống nguy vong chi triệu dĩ tiên kiến hĩ @@ -53666,11 +47916,9 @@ 身㛪辰𤽸分㛪𧷺,thân em thì trắng phận em tròn 以國子監直講尹子平為安撫副,Dĩ Quốc tử giám trực giảng Doãn Tử BÌnh vi An phủ phó 𡬷𡬼銅鎖原封,Tấc gang đồng tỏa nguyên phong -麻𤒛󱨌𤼸𦷾,lấy mà nấu chín dâng đấy 辛丑二年漢建武十七年,Tân Sửu nhị niên Hán Kiến Vũ thập thất niên 一等充蘭都二等次之三等,nhất đẳng sung lan đô nhị đẳng thứ chi tam đẳng 二十七日吏部上書阮伯驥奏官貟縁事刑部勘問有干犯罪治即如欽奉進前勑,nhị thập thất nhật lại bộ thượng thư nguyễn bá ký tấu quan viên duyên sự hình bộ khám vấn hữu can phạm tội trị tức như khâm phụng tiến tiền sắc -𬮌玉身閑,cửa ngọc 聰明本産性𡗶坡芸詩畫𨇜味歌吟,thông minh vốn sẵn tính trời pha nghề thi họa đủ mùi ca ngâm 急迡催拱󰜋吝麻催,Kíp chầy thôi cũng một lần mà thôi 差西道将莫玉󱗲領本道兵固守保慶門以西至日昭裴文奎陳百年等領四衛兵㨿椰橋門過夢橋門直至纏橋門分為營次日夜閉門固守大羅城内各相拒守,sai tây đạo tướng mạc ngọc liễn lĩnh bản đạo binh cố thủ bảo khánh môn dĩ tây chí nhật chiêu bùi văn khuê trần bách niên đẳng lĩnh tứ vệ binh cứ gia kiều môn quá mộng kiều môn trực chí triền kiều môn phân vi dinh thứ nhật dạ bế môn cố thủ đại la thành nội các tương cự thủ @@ -53691,7 +47939,6 @@ 㛪如塊󱝡𠁑滝英如㹥𩛜𥪸𥊛𨕭坡,em như hòn cứt dưới sông anh như chó đói đứng trông trên bờ 溥𭁈妻伏地羅拜同桃夫武鄰使同桃納己女于宫中以思固權位,phổ dữ thê phục địa la bái đồng đào phu vũ lân sử đồng đào nạp kỷ nữ vu cung trung dĩ tư cố quyền vị 造,tạo -伯冷共俊交鋒𢮿饒堆庒通蔑除,bá lãnh cùng tuấn giao phong quay nhau đôi gã chẳng thông một giờ 十二月詔凣軍民迯役罰錢十鏹刺項四字頭目斬罪田土没官,thập nhị nguyệt chiếu phàm quân dân đào dịch phạt tiền thập cưỡng thích hạng tứ tự đầu mục trảm tội điền thổ một quan 十一日至滝江駐營諸将迎賀,Thập nhất nhật chí Lũng Giang trú dinh chư tướng nghênh hạ 皇太子𭴣可即帝位,hoàng thái tử an khả tức đế vị @@ -53703,19 +47950,16 @@ 國事共扲家事共𫀢,quốc sự cùng cầm gia sự cùng coi 童浪碎㐌󰟭欧,ðồng rằng tôi đã sớm âu 方之坦几𢄂𤒛𥺊珠𠺙檜桂,phương chi đất kẻ chợ nấu gạo châu thổi củi quế -仁宗舍利之藏寶,Nhân Tông xá lợi chi tàng bảo tháp dã hữu tăng Trí Thông phụng thị yên 旦時㨂𫔳掑杄,Đến THÌ đóng cửa cài then 󰖌條衷曲恩勤𢚸春派派󱋓春藏藏,đủ điều trung khúc ân cần lòng xuân phới phới chén xuân tàng tàng 沛調咹𠾕於時,Phải điều ăn xổi ở thì 狄青又破智髙,địch thanh hựu phá trí cao -廷試進士賜状元陶師錫榜眼黎献甫探花陳廷琛黄甲及第���及第羅修等並賜宴袞衣出身有,giáp dần nhị niên minh hồng vũ thất niên xuân nhị nguyệt thượng hoàng cư thiên trường trùng hoa cung 揞琹埃女𢴑𦀊朱停,ôm cầm ai nỡ dứt dây cho đành 栗以足國用,lật dĩ túc quốc dụng 冬十一月二十日以杜岳為吏部尚書兼東閣大𭓇士入侍經筵,Đông thập nhất nguyệt nhị thập nhật dĩ Đỗ Nhạc vi Lại bộ thượng thư kiêm Đông các đại học sĩ nhập thị kinh diên 囷縁𠬠會󱋨名𬮙𠁀,khuôn duyên một hội nức danh muôn đời 𮗓緣師長𫅜𢚸連傷,Giác Duyên sư trưởng lành lòng liền thương 浪浪㝵浪鍾意石,lặng lặng người rằng chuông ấy thạch -花𦹳埃拯梗麻𨔈,hoa thơm ai chẳng cành mà chơi 𥘷疎唐突吀󰜏恕朱,trẻ thơ đường đột xin bà thứ cho 頭𡳪計事𣈜𣈜求親,Đầu đuôi kể sự ngày ngày cầu thân 入檢收公同置簿不合例者将入公同檢收置簿,nhập kiểm thu công đồng trí bộ bất hợp lệ giả tương nhập công đồng kiểm thu trí bộ @@ -53725,7 +47969,6 @@ 庚辰年夏又制󰁮而收賢,Canh Thìn niên hạ hựu chế cử nhi thu hiền 靜思厥𠧨盖有其由,tĩnh tư quyết cữu cái hữu kì do 湥珠尋謝埮𨱽襖撑,Giọt châu tầm tã đượm dài áo xanh -朐𠫾最搏衛,tối vác về 一鬼二魔次𠀧學𠻀,nhất quỷ nhì ma thứ ba học trò 𨑗時迎渃迎城,trên thì nghiêng nước nghiêng thành 布媄,bố mẹ @@ -53736,7 +47979,6 @@ 傷牢朱院時傷併牢朱論每塘時𠳐,thương sao cho vẹn thì thương tính sao cho trọn mọi đường thì vâng 行順化承宣使范謙柄憲察使吳光祖等𭁈文訓妻子俱承船遁被本處民盡掠取文訓船財物并妻子固要謙柄光祖船逼令還任,hành thuận hoá thừa tuyên sứ phạm khiêm bính hiến sát sứ ngô quang tổ đẳng dữ văn huấn thê tử cụ thừa thuyền độn bị bản xứ dân tận lược thủ văn huấn thuyền tài vật tịnh thê tử cố yếu khiêm bính quang tổ thuyền bức lệnh hoàn nhiệm 香乘讓唉𦋦𠓨󰠲低,hương thừa nhường hãy ra vào đâu đây -貴游跋胡𤴡尾舐德忠之痔吮阮烟之癰此封所以為好官之長策也,quý du bạt hồ chí vĩ hồ hạm hạ huyền túc lão lang hữu hồ tiến tắc liệp kì hồ thoái tắc cấp kì vĩ thỉ đức trung chi trĩ duyện nguyễn yên chi ung thử phong sở dĩ vi hảo quan chi trường sách dã 御史耳目之任所以振紀綱而警風采,Ngự sử nhĩ mục chi nhiệm sở dĩ chấn kỷ cương nhi cảnh phong thái 蚤悶捽𠇮𣦛𢀨,tao muốn tót mình thẳng sang 乃自督兵追至玉山󰱐模中途引㱕京邑,nãi tự đốc binh truy chí ngọc sơn hoạch mô trung đồ dẫn quy kinh ấp @@ -53745,7 +47987,6 @@ 感𢚸洙悴𤁕情如爲,Cám lòng chua xót lạt tình như vi 醜𫨩爫卒,xấu hay làm tốt 断膓󰑼𢼂󰡫芇,Đoạn trường là số thế nào -春𨖅耒帝姉㛪喂,xuân sang rồi đấy chị em ơi 趙越王,triệu việt vương 𧼌𦋦吏﨤追兵,chạy ra lại gặp truy binh 𠅎钱𠫾渡吏沛𢹣𦀊,mất tiền đi đò lại phải kéo dây @@ -53753,7 +47994,6 @@ 初太組欲均田故畧田産章,sơ thái tổ dục quân điền cố lược điền sản chương 冷共与漚礼庄定,lành cùng dữ âu lệ chăng định 𢀭𠀧𨑮𣦮𠤆𢜠,giàu ba mươi tuổi chớ mừng -丕𡗶爫悶所𢧚頺蒸所志,vậy trời làm muộn thửa nên 𤾓斫尋𪱕𠓹拯咍特,trăm chước tìm tòi trọn chẳng hay được 過年濯外𦊛旬𪵟鬚󰠺隊襖裙炳包,quá niên trạc ngoại tư tuần mày râu nhẵn trụi áo quần bảnh bao 採荼㙮𢬭𣎃𣈜從容,rau dưa đắp đổi tháng ngày thong dong @@ -53762,7 +48002,6 @@ 予聞阮武受賍死甘心矣予今不殺尚其他日改過而得驅使,Dư văn Nguyễn Vũ thụ tang tử cam tâm hĩ dư kim bất sát thượng kì tha nhật cải quá nhi đắc khu sử 説催辞謝󰡎幔,thốt thôi từ tạ dưới màn 𠿯匕辞謝𨀈𦋦阻𧗱,ngùi ngùi từ tạ bước ra trở về -丕䀡錢𧵑𪽣如空,vậy xem tiền của ruộng như không 裕宗委以政事辭不拜,Dụ Tông uỷ dĩ chính sự từ bất bái 対台鴈个㐌共苔年,đổi thay nhạn cá đã cùng đầy niên 後為登庸所破廷秀為子弟所捉到登庸營仍解送回洪市在行殿,hậu vị đăng dung sở phá đình tú vị tử đệ sở tróc đáo đăng dung dinh nhưng giải tống hồi hồng thị tại hành điện @@ -53800,7 +48039,6 @@ 󰡤花䏾𢢆𬂙𦎛󰘚𠫅,NGỪNG hoa bóng thẹn trông gương mặt dày 拯顛𠱋麻拯丐鵶,chẳng đen ru mà chẳng cái ác 㗂鉦𠰺坦䏾星葉塘,Tiếng chiêng dậy đất bóng tinh rợp đường -昂刺刺毛,ngang thích thích mau 於許錢𨨲摸𢅄𨁡,ờ hở tiền chì mua vải nối 村頭三两農夫到皆謂今年勝昔年,thôn đầu tam lưỡng nông phu đáo giai vị kim niên thắng tích niên 撑萻古樹𧷺如傘,xanh om cổ thụ tròn như tán @@ -53809,11 +48047,8 @@ 𥪞達蔑丐床𩄲,trong đặt một cái giường mây 外𬮌明𠊚油丐󱮒𥪝茹設客默昆棊,ngoài cửa mừng người dầu cái vẹt trong nhà thết khách mặc con cờ 強𤴬𥙩󱈘丹墀襖籖接襀𩈘皮皮𪽩,càng đau lấy trước đan trì áo tươm tướp rách mặt bì bì sưng -𥒥箕群别滝𫅷胤,đá kia còn biết sông già dặn -𦲿詩排迻𠊛󰘇𠓀逴𠊛󰘇𡢐,đưa người cửa trước rước người cửa sau 𢲨𢲨蔞卷耳拯苔迎丐筐,hái hái rau quyển nhĩ chẳng đầy nghiêng cái khuông 他日入侍,tha nhật nhập thị -𨀈嘆𥐆咀𨱽,bước than vắn thở dài 忠信孝悌之人必用心嘉奖,Trung tín hiếu đễ chi nhân tất dụng tâm gia tưởng 時潘彦馬未及鞍兵未及甲賊船已到營門軍皆失措潘彦出拒纔四十五人而已,Thời Phan Ngạn mã vị cập yên binh vị cập giáp tặc thuyền dĩ đáo dinh môn quân giai thất thố Phan Ngạn xuất cự tài tứ thập ngũ nhân nhi dĩ 都東京即昇龍城也清化有西都故称昇龍城曰東京,Đô Đông Kinh Tức Thăng Long thành dã Thanh Hoá hữu Tây Đô cố xưng Thăng Long thành viết Đông Kinh @@ -53826,8 +48061,6 @@ 碑徐板㐌㨂船,Bây GIỜ ván đã đóng thuyền 帝以楊氏賁用心如此所生之子未必賢降為庶婦詔天下使明知太子之位未定,Đế dĩ Dương Thị Bí dụng tâm như thử sở sinh chi tử vị tất hiền giáng vi thứ phụ chiếu thiên hạ sử minh tri Thái tử chi vị vị định 其宜󰱥今當朝日鼓初發護衛以次進入丹墀二發百官以次進入丹墀不得搪揬争先混淆攙越,Kì nghi Kế kim đương triều nhật cổ sơ phát hộ vệ dĩ thứ tiến nhập Đan Trì nhị phát bách quan dĩ thứ tiến nhập Đan Trì bất đắc đường đột tranh tiên hỗn hào sam việt -空固仍𦓡買頑,không có nhưng mà mới ngoan -𬇚𬇚𫗄㖂排排,ào ào gió dậy 十五日,thập ngũ nhật 咨爾将師六軍各盡汝心咸聽朕命,Tư nhĩ tướng sư lục quân các tận nhữ tâm hàm thính trẫm mệnh 酉幅公侯伴特󰅹,dẫu bậc công hầu bạn được nao @@ -53846,7 +48079,6 @@ 工部右侍郎黎漢廷翰林院侍書武暘等歳貢東閣校書黎俊彦監察御史阮󰉎奏驛路,công bộ hữu thị lang lê hán đình hàn lâm viện thị thư vũ dương đẳng tuế cống đông các hiệu thư lê tuấn ngạn giám sát ngự sử nguyễn xao tấu dịch lộ 特势渚奚脅捉,được thế chớ hề hiếp tróc 悴𠇮󰘇閣房圭,Tủi mình cửa các phòng khuê -󰀎,chảy vào trong miệng con trẻ ấy 效可不能悅親故帝言此以警之也,Hiệu Khả bất năng duyệt thân cố Đế ngôn thử dĩ cảnh chi dã 𥘉帝命汝諧使占城,Sơ Đế mệnh Nhữ Hài sứ Chiêm Thành 以黄廷爱為太尉阮有僚為西軍都督府掌府事鄭栢為南軍都督府掌府事鄭杜為南軍都督府左都督䧺郡公缺名為太保鄭桐鄭檸等俱為都督僉事演郡公缺名為西軍都督府右都督吳景祐為北軍都督府右都督其餘受封有差,Dĩ Hoàng Đình Ái vi Thái uý Nguyễn Hữu Liêu vi Tây quân Đô đốc phủ chưởng phủ sự Trịnh Bách vi Nam quân Đô đốc phủ chưởng phủ sự Trịnh Đỗ vi Nam quân Đô đốc phủ Tả đô đốc Hùng quận công khuyết danh vi Thái bảo Trịnh Đồng Trịnh Ninh đẳng câu vi Đô đốc thiêm sự Diễn quận công khuyết danh vi Tây quân Đô đốc phủ Hữu đô đốc Ngô Cảnh Hựu vi Bắc quân Đô đốc phủ Hữu đô đốc kì dư thụ phong hữu sai @@ -53869,7 +48101,6 @@ 課怒因時兵焒香𤐜拯特響,thuở nọ nhân thời binh lửa hương khói chẳng được hưởng 茹皮𨷑席團圓,nhà vừa mở tiệc đoàn viên 庄欣庄釼平分買皮,chẳng hơn chẳng kém bằng phân mới vừa -碎廷臣𪢍𤽗立言蒸,tôi đình thần ghét ngươi lập ngôn chưng thẳng 邒爫皇后渃畨於𠁀,ðặng làm hoàng hậu nước phiên ở đời 仕𦋦,xảy ra 寒喧渚及啫㖷,Hàn huyên chưa kịp dã dề @@ -53880,7 +48111,6 @@ 會天示變暴風大雨山林怒號人馬相視不能移步徒,hội thiên thị biến bạo phong đại vũ sơn lâm nộ hiệu nhân mã tương thị bất năng di bộ đồ 催連󱋓𠺷潙菭,thôi liền chén chuốc vơi đầy 直廪廪秃曳宜,trực lẫm lẫm thóc dài ngay -辰朱亊爫絶嗣𠊛些如𬨨吧不仁低空補丐𦓡俗即債𠇍調約,thì cho sự làm tuyệt tự người ta như quá và bất nhân để không bỏ cái mà tục tức trái với điều ước 料粓麻扱󱰥𫥨料𫔳料茹㛪𥙩𫯳𠫾,liệu cơm mà gắp mắm ra liệu cửa liệu nhà em lấy chồng đi 定僞官妻妾奴婢贖錢例布政司妻七十下至生員土官承差伴當等妻十鏹男女奴婢自十嵗以下十鏹之半,định nguỵ quan thê thiếp nô tì thục tiền lệ bố chính ti thê thất thập hạ chí sinh viên thổ quan thừa sai bạn đương đẳng thê thập cưỡng nam nữ nô tì tự thập tuế dĩ hạ thập cưỡng chi bán 睿宗皇帝諱曔明宗第十一子藝宗弟也母惇慈皇太妃以開祐九年丁丑六月二日誕生藝宗避乱時師徒軍噐皆帝之力故以位遜之在位四年壽四十一,Duệ Tông Hoàng Đế Huý Kính Minh Tông đệ thập nhất tử Nghệ Tông đệ dã Mẫu Đôn Từ Hoàng Thái Phi dĩ Khai Hựu cửu niên Đinh Sửu lục nguyệt nhị nhật đản sinh Nghệ Tông tị loạn thời sư đồ quân khí giai Đế chi lực cố dĩ vị tốn chi tại vị tứ niên thọ tứ thập nhất @@ -53901,7 +48131,6 @@ 島,đảo 功名改蜆梗槐,công danh gửi kiến cành hòe 林离秩𢃄青雲𨅹𦝄𢯏桂噲春󰘉塘,lăm le giật giải thanh vân trèo trăng bẻ quế gọi xuân mở đường -𥪞固蔑㝵𠃣䊚倫粉覩窒,trong có một người ít giồi son phấn đỏ 區域,khu vực 冬十一月以太尉黎伯玉爲太師改姓張氏,đông thập nhất nguyệt dĩ thái uý lê bá ngọc vi thái sư cải tính trương thị 𬰠𥚆幅像𦛌𤴬如󱩌,mặt nhìn bức tượng ruột đau như giồi @@ -53918,7 +48147,6 @@ 枯考四時󱖮畐餅枯,khô khảo tứ thời vuông vức bánh khô 沙机𠬠丿𧼋𣦍,sa cơ một phút chạy ngay 渃滝淃淃沚𣵶固𡥵𩵜鯜𧺃𡳪蹺𩛸,nước sông cuộn cuộn chảy xuôi có con cá chép đỏ đuôi theo mồi -綿福恩預綽接嗔特排𠅜𣦍渚鬪羕󰅹,nay min phúc ơn dự rước tiếp xin được bày lời ngay chả giấu dường nào 及令帝具陳氏見存子孫之名來聞遣使󰀋封,Cập lệnh đế cụ Trần thị kiến tồn tử tôn chi danh lai văn khiển sứ sách phong 凣人臣荷主上𮌐顧皆簡自聖心固非人力所䏻致何乃妄有他慮我幸𫎇恩寵深𢙇過望寕論其崇卑哉,phàm nhân thần hà chúa thượng quyến cố giai giản tự thánh tâm cố phi nhân lực sở năng trí hà nãi vọng hữu tha lự ngã hạnh mông ân sủng thâm hoài quá vọng ninh luận kì sùng ti tai 恒𫌠鍮鐄混雜因蒸玉𠃣𥒥饒,hằng thấy thau vàng hỗn tạp nhân chưng ngọc ít đá nhiều @@ -53926,9 +48154,6 @@ 𡮈然𫽄敢𧵆埃,nhỏ nhen chẳng dám gần ai 墓吒庒哭哭埬𧋟,mồ cha chẳng khóc khóc đống mối 大行通滛君后至於偃然立以爲后羞惡之心忘矣,Đại Hành thông dâm quân hậu chí ư yển nhiên lập dĩ vi hậu tu ố chi tâm vong hĩ -蓉𧺃坡,phù dung đỏ bờ -悲𣇞󰜋域󰜋𡗶歇調重歇𠳒是非,bây giờ một vực một trời hết điều khinh trọng hết lời thị phi -丁亥十年,đinh hợi thập niên mạc đoan thái nhị niên chính minh vạn lịch thập ngũ niên 庒戈爫福朱払,chẳng qua làm phúc cho chàng 是以東都諸路及各處藩鎮莫不懽忻争是牛羊酒食饗勞軍士皆響應圍逼各城明人坐守待援而已,Thị dĩ Đông Đô chư lộ cập các xứ phiên trấn mạc bất hoan hãn tranh thị ngưu dương tửu thực hưởng lao quân sĩ giai hưởng ứng vi bức các thành Minh nhân toạ thủ đãi viện nhi dĩ 士出身阮德茂等四人同進士出身,sĩ xuất thân nguyễn đức mậu đẳng tứ nhân đồng tiến sĩ xuất thân @@ -53937,7 +48162,6 @@ 秋七月遣正使阮潤副使鄭時濟黎榮等如清歲貢又遣正使阮國櫆阮公璧如清謝恩,Thu thất nguyệt khiến Chính sứ Nguyễn Nhuận phó sứ Trịnh Thời Tế Lê Vinh đẳng như Thanh tuế cống hựu khiến Chính sứ Nguyễn Quốc khôi Nguyễn Công Bích như Thanh tạ ân 責命慮鼎󱡰𠊛貪婪,trách mình lơ đễnh giận người tham lam 唐帝詔賜两丁侍養令本道四時撫問,đường đế chiếu tứ lưỡng đinh thị dưỡng lệnh bản đạo tứ thời vỗ vấn -渃朝埃薩埃洃,nước chiều ai tát ai khoi 乙丑二年元泰定二年春置諸路廉訪司以鄧輅充大黄安暹兩路廉訪使,Ất Sửu nhị niên Nguyên Thái Định nhị niên xuân trí chư lộ Liêm phỏng ti dĩ Đặng lộ sung Đại Hoàng An Tiêm lưỡng lộ Liêm phỏng sứ 尾之𡭧分䕯𩄲,vẻ chi chút phận bèo mây 杜環曰彼乞憐為臣願陛下待以不死,Đỗ Hoàn viết Bỉ khất lân vi thần nguyện bệ hạ đãi dĩ bất tử @@ -53985,19 +48209,14 @@ 󰘚芇麻吏𨅸冲𡎝𠁀,Mặt nào mà lại đứng trong cõi đời 秋七月旱,Thu thất nguyệt hạn 椒疎産󰘚溋頭𪤠𢒎鷺𡳳𡌿浽󱦙,tiêu sơ sẵn mặt duềnh đầu doi bay lộ cuối ghềnh nổi âu -弋弋帶倍分,dặc dặc bền dai bội phần -𧑂陶,đời cáy cáy đào 殿窒󰬥图珍𧵑宝,điện rất nhiều đồ trân của báu 風流󰑼槛𨕭𠁀紅顔打粑仍𠊛才󰡛,phong lưu là cạm trên đời hồng nhan đánh bả những người tài hoa 十二月許安廣處承政使純禮伯阮偉陞工部右侍郎侯爵致仕伟時年七十有七,thập nhị nguyệt hứa yên quảng xứ thừa chính sứ thuần lễ bá nguyễn vĩ thăng công bộ hữu thị lang hầu tước trí sĩ vĩ thời niên thất thập hữu thất 𢚸𥢅忖式如挑䋦煩,lòng riêng thổn thức như kêu mối phiền -癸巳十六年,quý tị thập lục niên thị tuế mạc thị vong chính nguyệt minh vạn lịch nhị thập nhất niên -海堂皮聀春霄,hải đường vừa giấc xuân tiêu 虐頭蔑祝式𬰢𡗶覩㐌𠀧巢,ngước đầu một chốc thức mặt trời đỏ đã ba sào 𤈜𤑭,chói lói 冬十月木星犯金星,Đông thập nguyệt Mộc tinh phạm Kim tinh 若無金符牙牌並不得施行,Nhược vô kim phù nha bài tịnh bất đắc thi hành -遣姉進爫侯𣋚埋朝直𦋦󱚢冲宫,khiến chị tiến làm gái hầu hôm mai chầu chực ra vào trong cung 㕠曰埃平㕠曰樵,song viết ai bằng song viết tiều 春正月驩州叛,xuân chính nguyệt hoan châu phản 二十六日習魚隊鴈行陣于安吒江習常山陣于白鶴三岐江,nhị thập lục nhật tập ngư đội nhạn hàng trận vu an cha giang tập thường sơn trận vu bạch hạc tam kì giang @@ -54008,7 +48227,6 @@ 開决順化連港并清化乂安各港,Khai quyết Thuận Hoá liên cảng tịnh Thanh Hoá Nghệ An các cảng 唐宗室李壽為交趾都督貪墨得罪,đường tông thất lí thọ vi giao chỉ đô đốc tham mặc đắc tội 𦰟畑欺𤏣欺𤎎,ngọn đèn khi tỏ khi mờ -蔑命礼精晨登連,một mình quảy lấy tinh thần dâng lên 又差拔郡公范久生鎮守臨洮諸要路以安興化之民,Hựu sai Bạt quận công Phạm Cửu Sinh trấn thủ Lâm Thao chư yếu lộ dĩ an Hưng Hoá chi dân 令湖廣造海船三百艘期以八月會欽廉州乃命江浙湖廣江西三行省兵南侵假送降人陳益稷還國立為安南國王,Lệnh Hồ Quảng tạo hải thuyền tam bách sưu kì dĩ bát nguyệt hội Khâm Liêm châu nãi mệnh Giang Chiết Hồ Quảng Giang Tây tam hành tỉnh binh Nam xâm giả tống hàng nhân Trần Ích Tắc hoàn quốc lập vi An Nam quốc vương 乙酉天貺寳象二年七月以後神武元年宋熙寕二年,Ất Dậu Thiên Huống Bảo Tượng nhị niên Thất nguyệt dĩ hậu Thần Vũ nguyên niên Tống Hi Ninh nhị niên @@ -54016,7 +48234,6 @@ 𥊛𨖅函谷㹯孤古𥋓吏烏江𤠲給𡳪,trông sang hàm cốc hươu co cổ ngảnh lại ô giang khỉ cụp đuôi 即不殺璉而班師焉,tức bất sát liễn nhi ban sư yên 在爲,tại vì -典時𦼔瀾𬮌洞荄,đến thời rêu lan cửa động 払牢渚蕯滝迷,chàng sao chửa tát sông mê 卞論卷指南尼㐌通天地吏咍人情,bèn soạn quyển chỉ nam này đã thông thiên địa lại hay nhân tình 十四日擒得敬止於安廣處横浦縣新萌村一説東潮雷隂山寺及莫敬敷莫敬慎莫敬簡莫敬遵扶寕王缺名以下宏禮公䧺亮公并武安莫,Thập tứ nhật cầm đắc Kính Chỉ ư Yên Quảng xứ Hoành Bồ huyện Tân Manh thôn Nhất thuyết Đông Triều Lôi Âm sơn tự cập Mạc Kính Phu Mạc Kính Thận Mạc Kính Giản Mạc Kính Tuân Phù Ninh Vương khuyết danh dĩ hạ Hoành Lễ công Hùng Lượng công tịnh Vũ An Mạc @@ -54025,14 +48242,11 @@ 分金銀税例,Phân kim ngân thuế lệ 催卞酖𠇮𫴋滝魂花彷拂𦟐紅𰛻汀,thôi bèn đắm mình xuống sông hồn hoa phảng phất má hồng lênh đênh 篭牢拯計固埃群𢚸㹯猿女𢙇𦹵花,lung lao chẳng kể có ai còn lòng hươu vượn nỡ hoài cỏ hoa -欺𦋦欺𠓨湘,khi ra khi vào tương 爱張正正而,Ái trương chính chính nhi 庚午六年宋嘉三年,Canh Ngọ lục niên Tống Gia tam niên 二十六日旨揮問大臣文武等朕何如人而天命歸之何所賴而成大業又當今朝廷事務极煩何先何後諸將在朝孰堪大任可委千里之命并孰可輔導太子,nhị thập lục nhật chỉ huy vấn đại thần văn vũ đẳng trẫm hà như nhân nhi thiên mệnh quy chi hà sở lại nhi thành đại nghiệp hựu đương kim triều đình sự vụ cực phiền hà tiên hà hậu chư tướng tại triều thục kham đại nhiệm khả uỷ thiên lí chi mệnh tịnh thục khả phụ đạo thái tử 嗣親王則親王世子受封以縣為號,tự thân vương tắc thân vương thế tử thụ phong dĩ huyện vi hiệu -吀仃楊眜𥉫𩜙,xin đừng giương mắt trông nhau 溪洞��獠無遠近皆降之,khê động di lão vô viễn cận giai hàng chi -晷東豸月印鈎,quỹ đông dãi nguyệt in câu 冬十月改流罪人為浚渠兵浚圍沉濠等港至河華海口以便舟船徃來,Đông thập nguyệt cải lưu tội nhân vi tuấn cừ binh tuấn Vi Trầm Hào đẳng cảng chí Hà Hoa hải khẩu dĩ tiện chu thuyền vãng lai 𨔍𨓡娘唉尋塘呐觥,Lạ lùng nàng hãy tìm đường nói quanh 八月重光帝與張輔拒持於平灘,bát nguyệt trùng quang đế dữ trương phụ cự trì ư bình than @@ -54047,14 +48261,11 @@ 三月會試天下󰁮人取武暘等四十八人,Tam nguyệt hội thí thiên hạ cử nhân thủ Vũ Dương đẳng tứ thập bát nhân 賊不意引眾深入伏兵四起衝擊大破之,Tặc bất ý dẫn chúng thâm nhập phục binh tứ khởi xung kích đại phá chi 偽黨奔還龍州,Nguỵ đảng bôn hoàn Long Châu -吏漢傳䀡制,lại hán truyện xem chơi 頭𬌥𩈘馭呦呦如雷,Đầu trâu mặt ngựa ào ào như lôi 𧘇買肝𧘇買才,Ấy mới gan ấy mới tài 曲茹𢬣𢫘𢧚腔,khúc nhà tay lựa nên xoang 𢖵傷,nhớ thương 俱於󰮂棱買細低停𢚁籠𣘈󰠃匣󱞒固𣈜󱙲󱥯𠇍𫥿棑,cu ở trong rừng mới tới đây đừng cậy lồng son cùng hộp sứ có ngày thớt nghiến với dao phay -仍㐌体𦷾謹合赧朗或許囉蔑𠅜,nhưng đã thấy đấy ghín hợp nín lặng -蜜𠃣𧋆𡗉𢪀𠊚些堂𦋦飭𢵋爭,mật ít ruồi nhiều nghĩ người ta đường ra sức đua tranh 先是洪德年間例廷尉司属錦衣衛天子詔凣犯重情疑獄奉,tiên thị hồng đức niên gian lệ đình uý ti thuộc cẩm y vệ thiên tử chiếu phàm phạm trọng tình nghi ngục phụng 綂緒之傳億萬年與,thống tự chi truyền ức vạn niên dữ 坦客,đất khách @@ -54066,8 +48277,6 @@ 阮嫩據北江段尚據洪州,nguyễn nộn cứ bắc giang đoàn thượng cứ hồng châu 惡阻弹婆瘖𤶻,ác trở đàn bà ốm nghén 箋花呈𠓀案批󰏙詳,Tiên hoa trình trước án phê xem tường -世界冬𢧚玉蔑瓢,thế giới đông nên ngọc một bầu -十二月旱,thập nhất nguyệt hương thí các xứ sĩ nhân 󰉺𣅘併覩油畑,sớm khuya tính đủ dầu đèn 吏低𫀅吏朱𧵆,Lại đây xem lại cho gần 分𪬡𠳐㐌甘皮小星,Phận hèn vâng đã cam bề tiểu tinh @@ -54084,7 +48293,6 @@ 情強渗𤀏𢚸強謹魚,tình càng thấm thía lòng càng ngẩn ngơ 渃溪提渃𤂬,nước khe đè nước suối 麻撞户馮蔑祝技急典𦒹𢆥,mà chàng họ phùng một chốc ghẽ kíp đến sáu năm -煩惱耒道德,phiền não rồi 為臣以此可厚褒稱可賜銀兩頒至之,vi thần dĩ thử khả hậu bao xưng khả tứ ngân lượng ban chí chi 都居之以其世狹隘又無設險之利復都華閭,đô cư chi dĩ kì thế hiệp ải hựu vô thiết hiểm chi lợi phục đô hoa lư 况差官賫捧勑書曉誘事理而焚毀使舘圖奪勑書隂辱使命,Huống sai quan tê bổng sắc thư hiểu dụ sự lí nhi phàn huỷ sứ quán đồ đoạt sắc thư âm nhục sứ mệnh @@ -54109,7 +48317,6 @@ 󱹝𪀄黄鳥箕,kìa chim hoàng điểu kia 哴翁月唉中囊固之,rằng ông nguyệt hỡi trong nang có gì 外戚李吉犯坐天安殿寶座,Ngoại thích Lí Cát phạm toạ Thiên An điện bảo toà -𣇜雲雷堆𡨸經綸,buổi vân lôi đôi chữ kinh luân 所致歟逮黄考適倦于勸危疑之際全頼尙師西王任託孤之寄惟節制府及大臣文武百官等尊立朕即皇帝位以繼大統養正旣顯󰌩功歸姝又諧泰祉其交修舊頼,sở trí dư đãi hoàng khảo thích quyện vu khuyến nguy nghi chi tế toàn lại thượng sư tây vương nhiệm thác cô chi ký duy tiết chế phủ cập đại thần văn vũ bách quan đẳng tôn lập trẫm tức hoàng đế vị dĩ kế đại thống dưỡng chính ký hiển mông công quy xu hựu hài thái chỉ kì giao tu cựu lại 總結,tổng kết 王師𥉰㐌訴詳实虚,vương sư dòm đã tỏ tường thực hư @@ -54117,12 +48324,8 @@ 待罪,đãi tội 𪂮𪆋䲲,cò két công 決情娘買下情,Quyết tình nàng mới hạ tình -於𥪝於𥪞於中,ở trong ở trong ở trong 梓人紅录柳幢等社人奉刊,tử nhân hồng lục liễu chàng đẳng xã nhân phụng san -咹常停𬨨𩛂𢚸,ăn thường đừng quá no lòng -天貺寳象凣一,Thiên Huống Bảo Tượng phàm 隊長,đội trưởng -十一月節制鄭松差薊郡公潘彦領諸水奇戦船三百艘象一隻鎮守海陽青林鄭文彰守永頼阮廷倫守錦江海郡公守唐安王珍守超類,thập nhất nguyệt tiết chế trịnh tùng sai kế quận công phan ngạn lĩnh chư thuỷ cơ chiến thuyền tam bách sưu tượng nhất chích trấn thủ hải dương thanh lâm trịnh văn chương thủ vĩnh lại nguyễn đình luân thủ cẩm giang hải quận công khuyết danh thủ đường an vương trân thủ siêu loại 定𢚸生買决情回裝,ĐỊNH lòng sinh mới quyết LÒNG hồi trang 㐌空几兑𠊛懷,đã không kẻ đoái người hoài 宋命沈起劉彛知桂州漸起蠻峒兵繕舟船習水戦禁州縣不與我國貿易,tống mệnh thẩm khởi lưu di tri quế châu tiềm khởi man động binh thiện chu thuyền tập thuỷ chiến cấm châu huyện bất dữ ngã quốc mậu dịch @@ -54146,7 +48349,6 @@ 󰘉通𡑩𣷭塘棱,mở thông nẻo bể đường rừng 漢蒼置鄕亭官有正有副,Hán Thương trí Hương đình quan hữu chính hữu phó 嘉興軍營粮𭁈嘉興鎮官貸食,gia hưng quân dinh lương dữ gia hưng trấn quan thải thực -𫃚古猫撩古㹥典勢辰催,buộc cổ mèo treo cổ chó đến thế thì thôi 民閑蒸碌碌揞𦃿對絲,dân hèn chưng lóc lóc ôm vải đổi tơ 時太后欲行廢立恐憲誠不從乃以金銀賂其妻吕氏憲誠曰吾以大臣受顧命輔幼主今受賂而廢立何見目見先帝於地下乎,Thời thái hậu dục hành phế lập khủng Hiến Thành bất tòng nãi dĩ kim ngân lộ kì thê Lã thị Hiến Thành viết Ngô dĩ đại thần thụ cố mệnh phụ ấu chủ kim thụ lộ nhi phế lập hà hiện mục kiến tiên đế ư địa hạ hồ 漏召字華山雲臺觀陳摶所居也,lậu triệu tự hoa sơn vân đài quan trần đoàn sở cư dã @@ -54156,7 +48358,6 @@ 域娘迻𫴋底安𠁑船,vực nàng đưa xuống để an dưới thuyền 宗胄又私過隆州北内官納其禮物又𭁈隆州伴送官吕回言使哀牢時事窃言先帝咱讒濫刑,tông trụ hựu tư quá long châu bắc nội quan nạp kì lễ vật hựu dữ long châu bạn tống quan lã hồi ngôn sứ ai lao thời sự thiết ngôn tiên đế thính sàm lạm hình 五常,ngũ thường -欺𣋚欺𣌋𠰘𫅜𠰘唁,khi hôm khi sớm miếng lành miếng ngon 心,tâm 夏四月勑止神武游弩神臂羽林天威等衙司每上期番宿直者並更𤤻專習本藝若,Hạ tứ nguyệt sắc chỉ Thần vũ Du nỗ Thần tí Vũ lâm Thiên uy đẳng nha ti mỗi thượng kì phiên túc trực giả tịnh cánh ban chuyên tập bản nghệ nhược 哺嗙󰠲敢共𠊛髙𢬣,bỗ bàng đâu dám cùng người cao tay @@ -54166,16 +48367,13 @@ 包󱮠𣍊󱛊艰难,bao giờ hết lúc gian nan 吝塘蹺䏾𦝄斜𧗱西,lần đường theo bóng trăng tà về tây 𠳒鐄𠳐領意高,lời vàng vâng lĩnh ý cao -明人見篆孤軍遠來悉眾出攻至寕橋應天,minh nhân kiến triện cô quân viễn lai tất chúng xuất công chí ninh kiều ứng thiên kim chương đức thị 󰝂丐春情󰝅於兜,đem cái xuân tình cắm ở đâu 断腸疎沛迻麻者𠑬,đoạn trường thơ phải đưa mà giả nhau 分封之禮將以脩矣俟爾至止康乎帝躬,Phân phong chi Lễ tương dĩ tu hĩ sĩ nhĩ chí chỉ khang hồ đế cung -溋銀,duềnh ngân rửa giáo 𡢐󰑼些𠸕𥙩些每皮,sau là ta dặn lấy ta mọi bề 惟其有此才德故䏻有為,duy kì hữu thử tài đức cố năng hữu vi 其九擇良家子弟爲社長俾訓化社民曉知禮義,Kì cửu trạch lương gia tử đệ vi xã trưởng tỉ huấn hoá xã dân hiểu tri lễ nghĩa 及晋馬岌依八陣圖輔戰千里破樹機䏻以復凉州所謂善戰者不敗矣,Cập Tấn Mã Ngập y bát trận đồ phụ chiến thiên lí phá Thụ Cơ Năng dĩ phục Lương Châu sở vị thiện chiến giả bất bại hĩ -㩒丐𥏋侯岌丕,trong lưng đều cắm cái tên hầu ngập lông vậy 黄柿核柿青移,hoàng thị cây thị xanh rì 𣈜𣈜賭𠰘鉢羮藜,ngày ngày đủ miệng bát canh lê 莫諸将股慄各收殘卒遁回京邑,mạc chư tướng cổ lật các thu tàn tốt độn hồi kinh ấp @@ -54183,13 +48381,11 @@ 造西殿永清閣及永耀清闌二舟,Tạo Tây điện Vĩnh Thanh các cập Vĩnh Diệu Thanh Lan nhị chu 昔成祖纘世祖鴻基尊立先君賛成恢復之功平定之績,tích thành tổ toản thế tổ hồng cơ tôn lập tiên quân tán thành khôi phục chi công bình định chi tích 𡂙枚,trề môi -普明蒸觀玉清,chưng quán ngọc thanh 朕紹恢前烈總攢大權每以滅仇敵復中原爲念特命都将節制各處水步諸營兼總内外平章軍國重事左将太尉長國公鄭松總統大兵攻勦莫黨,Trẫm thiệu khôi tiền liệt tổng toản đại quyền mỗi dĩ diệt cừu địch phục trung nguyên vi niệm đặc mệnh Đô tướng Tiết chế các xứ thuỷ bộ chư dinh kiêm tổng nội ngoại bình chương quân quốc trọng sự Tả tướng Thái uý Trường quốc công Trịnh Tùng tổng thống đại binh công tiễu Mạc đảng 錦羊羅𡥵裘,cẩm dương là con cừu 定小江桑洲税,Định tiểu giang tang châu thuế 老妑𦖑呐驚惶,lão bà nghe nói kinh hoàng 引自此致富明宗以月山公主適之,dẫn tự thử trí phú minh tông dĩ nguyệt sơn công chúa thích chi -姅信姅吏胡,nửa tin nửa lại hồ 𩛄𥻼,bánh ú 此間路地上傳馬鋪丁在在更少請使者領還禮物,thử gian lộ địa thượng truyền mã phố đinh tại tại canh thiểu thỉnh sứ giả lĩnh hoàn lễ vật 十九日明遣正使兵部侍郎徐琦副使行人司行人郭濟來索歲金,thập cửu nhật minh khiển chánh sứ binh bộ thị lang từ kì phó sứ hành nhân ti hành nhân quách tế lai sách tuế kim @@ -54203,18 +48399,13 @@ 訴𢚸𠊚世噲羅𦝄,tỏ lòng người thế gọi là trăng 覩銅𢖮拱當𢧚官,đủ đồng ắt cũng đáng nên quan 秋八月以誕日爲萬壽聖節即六日也十日定諸軍旗幟儀仗戰噐船艘等噐物中隊黄旗上隊,Thu bát nguyệt dĩ đản nhật vi Vạn Thọ thánh tiết Tức lục nhật dã Thập nhật định chư quân kì xí nghi trượng chiến khí thuyền sưu đẳng khí vật trung đội hoàng kì thượng đội -辛亥十二年,tân hợi thập nhị niên minh vạn lịch thập cửu niên 黎居仁卒,lê cư nhân tốt 油油𦰟𦹵姅鐄姅撑,dàu dàu ngọn cỏ nửa vàng nửa xanh 喂傕𤜯扒𠊛芇,ôi thôi cọp bắt người nào 𤽗楊󰆙公𠸜󰑼昨㝵處山南府常信朝𤤰惠宗代茹李𠳨件鎮宣光,ngươi dương đức công tên là tạc người xứ sơn nam phủ thường tín triều vua huệ tông đời nhà lý hỏi kiện trấn tuyên quang 定諸名邑,Định chư danh ấp -叔獻遣使乞罷兵献二十隊純銀兜𮢶及孔雀毦仍吏反以孔雀毛爲飭也,thúc hiến khiển sứ khất bãi binh hiến nhị thập đội thuần ngân đâu tạc cập khổng tước nhị nhị nhưng lại phiên dĩ khổng tước mao vi sức dã -信蜂魚菫㗂蟡󰠓𠼪,tin ong ngơ ngẩn ve vang dầỵ 權禄太重日益驕縱隂謀與手下陳仁璉潜養妖人號宣德唱亂,Quyền lộc thái trọng nhật ích kiêu túng âm mưu dữ thủ hạ Trần Nhân Liễn tiềm dưỡng yêu nhân hiệu Tuyên Đức xướng loạn -蒸意恰𠳨柴固名𢌌尋𪮏,chưng ấy khắp hỏi thầy có danh 又有書筭塲為五塲,Hựu hữu thư toán trường vi ngũ trường -典哿𢧚調腰紙筆,đều yêu giấy bút 光啓𥘉生時驚疾作垂絶,quang khải sơ sinh thời kinh tật tác thuỳ tuyệt 催時催固惜之,Thôi thì thôi có tiếc gì 二月初二日勅旨傳中書寫勅命誥命有姓名奉寫尚寶奉用寶,Nhị nguyệt sơ nhị nhật sắc chỉ truyền Trung thư tả sắc mệnh cáo mệnh hữu tính danh phụng tả thượng bảo phụng dụng bảo @@ -54224,7 +48415,6 @@ 餒寃𥓅𥑁賖𧵆𥪞茄𠊛質󰜋吝如𢬧,nỗi oan vỡ lở xa gần trong nhà người chật một lần như nêm 遣使如元賀英宗即位,Khiến sứ như Nguyên hạ Anh Tông tức vị 𣃣朋󰇽𢬣,vừa bằng ngón tay -庚午十一年,canh ngọ thập nhất niên tống thiệu hưng nhị thập niên 大科嗔及小科卢夷,ðại khoa xin kịp tiểu khoa lo gì 二十四日勑㫖公田每六年從新檢度均給如前,Nhị thập tứ nhật sắc chỉ công điền mỗi lục niên tòng tân kiểm độ quân cấp như tiền 浽茹报答浽身落𩑛,nỗi nhà báo đáp nỗi thân lạc loài @@ -54233,16 +48423,13 @@ 如氷迻䋦逴𠓨楼粧,Như băng đưa mối rước vào lầu trang 鈢撩各圖,móc treo các đồ 入内都督黎熾有罪帝將明示刑章以熾係勳舊且從入議之宜罷聀,Nhập nội đô đốc Lê Xí hữu tội đế tương minh thị hình chương dĩ xí hệ huân cựu thả tòng nhập nghị chi nghi bãi chức -局𢝙吏捽同交歡,cuộc vui lại rót đồng giao hoan 珝怒未解欲引軍還,Hủ nộ vị giải dục dẫn quân hoàn 尋󰠲朱𧡊故人,Tìm đâu cho thấy cố nhân 朝廷肇稱殷禮用表宗工,Triều đình triệu xưng ân lễ dụng biểu tông công 噷唿,hẩm hút 道路唐哿饒㝵專迻,đạo lộ đường cả nhiều người chuyên đi 三千餘級獲軍資噐械以千數乃移軍至靈山,tam thiên dư cấp hoạch quân tư khí giới dĩ thiên sổ nãi di quân chí linh sơn -數一鮪坐法誅唯匡先病殁,sổ tuế nhất vị toạ pháp tru duy khuông tiên bệnh một 枉荘淑女生󰠃匹夫,Uổng trang thục nữ sánh cùng thất phu -他鄕及客故人,tha hương gặp khách cố nhân 贈國父上宰國頊為大王,tặng quốc phụ thượng tể quốc chẩn vi đại vương 莫兵不䏻進,Mạc binh bất năng tiến 春三月望月蝕,xuân tam nguyệt vọng nguyệt thực @@ -54262,7 +48449,6 @@ 𨀈跢𠬠𨀈吏援襖払,bước đi một bước lại vin áo chàng 瀋噒惏磊,thẳm răn lầm lỗi 如蘇憲誠之於李朱文貞���於陳殆庶幾焉,như tô hiến thành chi ư lí chu văn trinh chi ư trần đãi thứ cơ yên -欺𫗃沫欺𦝄冲,khi gió mát khi trăng trong 令旨各處鎮守係諸犯人迯匿應拿捉付襨議施行,lệnh chỉ các xứ trấn thủ hệ chư phạm nhân đào nặc ứng nã tróc phó phức nghị thi hành 紅顔㗂㐌𠰺沔帝京,hồng nhan tiếng đã dậy miền đế kinh 情初赤壁塘姑舅,tình xưa chếch mếch đường cô cậu @@ -54288,7 +48474,6 @@ 万能,vạn năng 伶俐午昂,linh lợi ngõ ngàng 二十日勑旨刑官及各處承憲府縣勘理獄訟徇貨者多從公者寡或淹滯文案經三四年或上下衙門互相推轉变白爲黑從僞為真奸詐百端莫䏻伸理冤濫愁嘆馴致旱乾,nhị thập nhật sắc chỉ hình quan cập các xứ thừa hiến phủ huyện khám lí ngục tụng tuẫn hoá giả đa tòng công giả quả hoặc yêm đái văn án kinh tam tứ niên hoặc thượng hạ nha môn hỗ tương suy chuyển biến bạch vi hắc tòng nguỵ vi chân gian trá bách đoan mạc năng thân lí oan lạm sầu thán thuần trí hạn càn -乙馬弄大慈工願,ắt mựa quên lòng đại từ trong bản nguyện 枚𡢐油固包徐,Mai sau dầu có bao giờ 渚泥荼㙁菴𩄲,chớ nề dưa muối am mây 史臣吳士連曰女貧而至於雇賃男貧而至於無妻天下之窮民也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Nữ bần nhi chí ư cố nhẫm nam bần nhi chí ư vô thê thiên hạ chi cùng dân dã @@ -54296,7 +48481,6 @@ 𧋉喭𪘵轉動𦊚方𡗶,cóc nghiến răng chuyển động bốn phương trời 娘浪𡮍分花淶,Nàng rằng Chút phận hoa rơi 定人丁税例每人納錢八陌,Định nhân đinh thuế lệ mỗi nhân nạp tiền bát mạch -夫人保姨侯并牢,phu nhân bảo dì hầu tính sao 戊戌晋天福三年,Mậu Tuất Tấn Thiên Phúc tam niên 󰏙几學路朋賊讐,xem kẻ học trò bằng giặc thù 㛪油奔半賖𧵆爫𫳵朱塊󰘇巡英低,em dù buôn bán xa gần làm sao cho khỏi cửa tuần anh đây @@ -54305,13 +48489,11 @@ 以延平公主嫁富良府首領楊嗣明,Dĩ Diên Bình công chúa giá Phú Lương phủ thủ lĩnh Dương Tự Minh 罕浪枚固如𣈙朱庄,Hẳn rằng mai có như rày cho chăng 夜時有内臣阮領迎帝幸連池,Dạ thời hữu nội thần Nguyễn Lĩnh nghinh đế hạnh liên trì -明浪払㐌𢧚名,mừng rằng chàng đã nên danh 爫客,làm khách 又,hựụ 鷾鴯吏嘅𫏾茄𠶓𪡫,ý nhi lại gáy trước nhà véo von 戊午十三年宋慶四年,Mậu Ngọ thập tam niên Tống Khánh tứ niên 拯朋遣些特歇所𢚸𦷾,chẳng bằng khiến ta được hết thửa lòng đấy -三十日旨揮係僞官前以有旨揮免罪贖命並田土五月三日符功臣該九十三員縣上侯三人黎,Tam thập nhật chỉ huy hệ nguỵ quan tiền dĩ hữu chỉ huy miễn tội thục mệnh tịnh miễn điền thổ Ngũ nguyệt tam nhật phù công thần cai cửu thập tam viên Huyện thượng hầu tam nhân Lê 媒𢚸漂母󰋇鐄朱斤,MỐI lòng Phiếu mẫu mấy vàng cho cân 自篤而竭力尽智朕亦為卿上賞之,tự đốc nhi kiệt lực tận trí trẫm diệc vi khanh thượng thưởng chi 另尼䋥𤟛󱕗唐𦃿㹦,lánh nơi lưới thỏ mắc đàng bẫy cheo @@ -54323,19 +48505,15 @@ 㐱庄兮蔑丿碍慮,chỉn chẳng hề một phút ngại lo 𣛰蘿椥標𨇜󰜋座,nứa lá tre pheo đủ một toà 丁未九月柳昇遂引兵由丘温,đinh mùi cửu nguyệt liễu thăng toại dẫn binh do khâu ôn -包𣉹亙𫨩猫𡮈扒𤝞𡥵,bao giờ cẳng hay mèo nhỏ bắt chuột con 五月太僕寺少卿行尚寶寺少卿黎廷俊奏於五月六月當農務其常班役軍人聽留宿直并守門廊店草屋草象等役其省院局百作諸邑留半在役餘皆放回農務從之,Ngũ nguyệt Thái bộc tự thiếu khanh hành thượng bảo tự thiếu khanh Lê Đình Tuấn tấu Ư ngũ nguyệt lục nguyệt đương nông vụ kì thường ban dịch quân nhân thính lưu túc trực tịnh thủ môn lang điếm thảo ốc thảo tượng đẳng dịch kì sảnh viện cục bách tác chư ấp lưu bán tại dịch dư giai phóng hồi nông vụ tòng chi 戊午二十五年漢髙后五年,Mậu Ngọ nhị thập ngũ niên Hán Cao Hậu ngũ niên 姑󰅹醜𩴬朱䜹䋦行,cô nào xấu vía cho thưa mối hàng 系󱪾,hệ chải -外噋嗃体助秦王,ngoài xôn xao thể chợ tần vương 時帝在舶與之對泣,thời đế tại bách dữ chi đối khấp 了了溋撑渃似油,leo lẻo duềnh xanh nước tựa dầu 緣󰠳渚及󰜋𠳒𢭂絲,Duyên đâu chưa kịp một lời trao tơ -梮朱𦼔,lại còn mang cọc cho rêu 勑旨官員有罪老還民從刑部尚書陳封之奏也,sắc chỉ quan viên hữu tội lão hoàn dân tòng hình bộ thượng thư trần phong chi tấu dã 庒𧗱奇鉢粓,chẳng về cả bát cơm -悲徐情𢪀爫牢咳情,bây giờ tình nghĩ làm sao hỡi tình 固几𢚸群憂愛𡳶,có kẻ lòng còn ưu ái cũ 𦓿𢶢雪吟隊景掬制春泣每頽,cày gióng tuyết ngâm đòi cảnh cuốc chơi xuân khắp mọi đồi 小牢𫽄𢪀󱸝𨱽,tiểu sao chẳng nghĩ vắn dài @@ -54344,7 +48522,6 @@ 𩙌兜鄭幅萌萌,Gió đâu sịch bức mành mành 是日東征翊聖二王詣闕伏罪,Thị nhật Đông Chinh Dực Thánh nhị vương nghệ khuyết phục tội 步秩裊塘水秩𣳔滝,bộ chật nẻo đường thuỷ chật dòng sông -庚戌二十一年,canh tuất nhị thập nhất niên minh hoằng trị tam niên 其得天下以正守天下以仁故䏻臻有道之長,Kì đắc thiên hạ dĩ chính thủ thiên hạ dĩ nhân cố năng trăn hữu đạo chi trường 初莫應王莫󰦛讓遁走至安搏驚慄病𭛁而死土人塟之于寺側,Sơ Mạc Ứng Vương Mạc Đôn Nhượng độn tẩu chí An Bác kinh lật bệnh phát nhi tử thổ nhân táng chi vu tự trắc 進功郎昭文舘司訓臣杜公弼,tiến công lang chiêu văn quán ti huấn thần đỗ công bật @@ -54360,8 +48537,6 @@ 誇頭绳秃,xoa đầu thằng trọc 身㛪如果櫗𨕭核䏧奴縐𤵶󱥠奴𠫅,thân em như quả mít trên cây da nó sù sì múi nó dày 節制鄭松傳𭛁砲號即催兵渡河以擊上流,tiết chế trịnh tùng truyền phát pháo hiệu tức thôi binh độ hà dĩ kích thượng lưu -丁酉八年,đinh dậu bát niên minh thành hoá thập tam niên -英固保埃𠫾,anh có bảo ai đi với tôi 碑立而刻何事吾言,Bi lập nhi khắc hà sự ngô ngôn 先是占城國使制冬献方物帝責其違禮拒之,Tiên thị Chiêm Thành quốc sử Chế Đông hiến phương vật đế trách kì vi lễ cự chi 太尉劉慶譚卒,thái uý lưu khánh đàm tốt @@ -54369,10 +48544,8 @@ 㝵補事世間時葉弄󱉎主𡗶,người bỏ sự thế gian thì đẹp lòng đức chúa trời 點閲諸軍攻城車戰噐,Điểm duyệt chư quân công thành xa chiến khí 半信旦󰘚秀󰜏,bắn tin đến mặt tú bà -简定𢜠𧡊𠄩𠊛󰟯,giản định mừng thấy hai người 令人送燕京重光帝至途中赴水死,lệnh nhân tống yên kinh trùng quang đế chí đồ trung phó thuỷ tử 據冲史記共󰑼傳之,cứ trong sử ký cùng là truyện chi -𡗶窒與,khí trời rất dữ 龍亭座勘魯𧏵,long đình toà khám trổ rồng 錦衣衛都指揮使司都指揮使掌衛事兼知豊祜堂丁覩等再奉議定力勇武士考較武藝中不中賞罰例,Cẩm y vệ Đô chỉ huy sứ ti Đô chỉ huy sứ chưởng vệ sự kiêm tri Phong Hỗ đường Đinh Đổ đẳng tái phụng nghị định lực dũng vũ sĩ khảo giác võ nghệ trúng bất trúng thưởng phạt lệ 詠咏󰟯朋彙日月運運󰋇似傘公侯,vành vạnh dường bằng vầng nhật nguyệt vần vần mấy tựa tán công hầu @@ -54388,7 +48561,6 @@ 𠴗停勸觧𤾓朝,Dỗ dành khuyên giải trăm chiều 拯恪神僊添𬖅󰝡𦑃,chẳng khác thần tiên thêm lông đâm cánh 作大殿百餘屋,Tác đại điện bách dư ốc -挣𠑬為𡭲唏銅,tranh nhau vì chút hơi đồng 乙丑四年三月元年以後治平龍應宋開禧元年,Ất Sửu tứ niên Tam nguyệt nguyên niên dĩ Hậu Trị Bình Long Ứng Tống Khai Hi nguyên niên 盆䀡淡柳塘槐,buồn xem dặm liễu đường hòe 乃詫之約日速調諸城人兵一時俱會東官城尽許㱕國,Nãi sá chi ước nhật tốc điều chư thành nhân binh nhất thời cụ hội Đông Quan Thành tận hứa quy quốc @@ -54396,9 +48568,7 @@ 䟢𨁝,nhảy vọt 慶成感靈殿宴群臣,Khánh thành Cảm Linh điện yến quần thần 乙丑九年漢元𣇄元年,Ất Sửu cửu niên Hán Nguyên Đỉnh nguyên niên -壬戌四年,nhâm tuất tứ niên minh thiên nhị niên 雖未能公是於萬年猶足資󰏲考之一助云,tuy vị năng công thị ư vạn niên do túc tư kê khảo chi nhất trợ vân -𠶣𫣅咹𫣅𠶖,mời ngài ăn ngài uống để ngài bênh hộ cháu con tôi 󰝡調怨恨吏𥱬𠓨𢚸,ðem điều oán giận lại ghi vào lòng 馭𨫊鉞𨫊朱苔默些仕料𤤰𣈙渚卢,ngựa sắt việt sắt cho dày mặc ta sẽ liệu vua rày chớ lo 旨揮文武百官中都府路縣軍民之家某有吳人奴婢不得校行通同客使,Chỉ huy văn vũ bách quan Trung Đô phủ lộ huyện quân dân chi gia mỗ hữu ngô nhân nô tì bất đắc hiệu hành thông đồng khách sứ @@ -54407,7 +48577,6 @@ 雙󰑼㪯𢼂朗收,song là cửa sổ sáng thâu 八月初三日莫遣阮典敬阮公儀梁僩等如明謝恩,bát nguyệt sơ tam nhật mạc khiến nguyễn điển kính nguyễn công nghi lương giản đẳng như minh tạ ân 黎如璧黎伯造何公僚黎宗舍阮暠等布列营寨��置奇隊部伍起砲令揚旗號屯兵馬江,Lê Như Bích Lê Bá Tạo Hà Công Liêu Lê Tông Xá Nguyễn Cảo đẳng bố liệt doanh trại phân trí kì đội bộ ngũ khởi pháo lệnh dương kì hiệu đồn binh Mã giang -固埃别餒尼朱,có ai biết nỗi này cho 󰅹埃固𢘽𫼳錢覩𠫾,nào ai có dại mang tiền đổ đi 馭車室室塘花𠻵信郡邑𧵆賖逴𢜠,ngựa xe rật rật đường hoa mảng tin quận ấp gần xa rước mừng 頂𩮿,đỉnh chóp @@ -54419,7 +48588,6 @@ 慶集等惧不還遂於海岸居之,Khánh Tập đẳng cụ bất hoàn toại ư hải ngạn cư chi 彩鵉荘點𦋦尼梨庭,thái loan trang điểm ra nơi lê đình 且吾見爾洪州國語詩集失律尚多意爾不知吾便言之,thả ngô kiến nhĩ hồng châu quốc ngữ thi tập thất luật thượng đa ý nhĩ bất tri ngô tiện ngôn chi -𡨺𡃚,cha con giữ gìn 師錫父全斌知審刑院事,sư tích phụ toàn bân tri thẩm hình viện sự 𤐝𠻁𦓡𢢆貝𠊚𥪝𠻁,soi gương mà thẹn với người trong gương 𢀭󰋇刼貪婪閉𫪹包𥹰到底恾,giàu mấy kiếp tham lam bấy sống bao lâu đáo để màng @@ -54428,13 +48596,11 @@ 乙丑十六年宋天聖三年,Ất Sửu thập lục niên Tống Thiên Thánh tam niên 次一辰罪行花,thứ nhất thì tội hàng hoa 欺𢝙制渃弱𡽫蓬,khi vui chơi nước nhược non bồng -禅午𠄼句𦣰釀工,thiền ngỏ năm câu 󰇾醝吏押紊弹日奏,Dở say lại ép vặn đàn nhặt tâu 前,tiền 夏賜月定保結鄕試例,Hạ tứ nguyệt định bảo kết hương thí lệ 将賞功令一捕得僞大将難賞十人易賞五人首捕一人難許都指揮使從三品易許都指揮僉事正四品,tướng thưởng công lệnh nhất bổ đắc nguỵ đại tướng nan thưởng thập nhân dị thưởng ngũ nhân thủ bổ nhất nhân nan hứa đô chỉ huy sứ tòng tam phẩm dị hứa đô chỉ huy thiêm sự chánh tứ phẩm 守度對曰誠如所言,Thủ Độ đối viết Thành như sở ngôn -吟讀輸𣎀𩃳红,ngâm đọc thâu đêm bóng hồng 朱鎌𠶆且束郎,Cho gươm mời đến Thúc lang 以黎公澄為海陽參政范謙柄為海陽憲,dĩ lê công trừng vi hải dương tham chính phạm khiêm bính vi hải dương hiến 万,vạn @@ -54450,11 +48616,9 @@ 埃埃𬂙体魂󰟹魄淶,Ai ai trông thấy hồn kinh phách rời 柴𢜠苔伵頑危,thầy mừng đầy tớ ngoan ngùy 石乳陳皮炒底吏歸身蓮肉浸󰝂𠫾,thạch nhũ trần bì sao để lại quy thân liên nhục tẩm đem đi -停誇𢚁𠤆分皮麻,đừng khoe cậy chớ phân bì mà 槞核德底昆咹,trồng cây đức để con ăn 宏郡公乃棄船陸走到布政爲莫将阮倦所獲㱕京邑遂遇害,Hoành quận công nãi khí thuyền lục tẩu đáo Bố Chính vi Mạc tướng Nguyễn Quyện sở hoạch quy Kinh Ấp toại ngộ hại 混耕𦓿既苔同喝敖,hỗn canh cày cấy đầy đồng hát ngao -人民䀡𧡊唉喂呌𠑬󱣇󰯳𨆢𧗱廊,nhân dân xem thấy hỡi ôi kêu nhau vác cuốc trở lui về làng 𡥵猫麻蹽𣘃槹,con mèo mà trèo cây cau 𧍝󰠲咦𠯇边𦖻𬷤󰠲嘵喔𢚸埃蕭調,dế đâu ri rỉ bên tai gà đâu eo óc lòng ai tiêu điều 士黎德輝金吾衛將軍鄧孝祿並爲審刑院副使此四名皆頭目也,sĩ Lê Đức Huy Kim Ngô vệ tướng quân Đặng Hiếu Lộc tịnh vi Thẩm hình viện phó sứ Thử tứ danh giai đầu mục dã @@ -54481,16 +48645,11 @@ 𢬣𠳐󱋓𨢇賞才状元,tay bưng chén rượu thưởng tài trạng nguyên 史臣吳士連曰周公以王室懿親輔幼君不免有留言之譖,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Chu Công dĩ vương thất ý thân phụ ấu quân bất miễn hữu lưu ngôn chi tiếm 八月命太傅清郡公鄭𭫨經畧安廣等處恢拓境土,bát nguyệt mệnh thái phó thanh quận công trịnh tráng kinh lược yên quảng đẳng xứ khôi thác cảnh thổ -歇虚歇駭𥆾,hớt hơ hớt hải nhìn nhau 﨤欺患𮥷󰠃饒󱓨𧷺,gặp khi hoạn nạn cùng nhau vuông tròn -拯𫨩娘𠳨之些悲除,chẳng hay nàng hỏi chi ta bây giờ -是歲大水,Cợ -𠳨包饒𣦮咳姑𨉓,hỏi bao nhiêu tuổi hỡi cô mình 帝何修而得此哉亦曰德而也矣,đế hà tu nhi đắc thử tai diệc viết đức nhi dã hĩ 蹽𡽫󱘒𡶀𦋦朝劳刀,trèo non trẩy núi ra chiều lao đao 𠬠墝粓𥹀油𢚸咹𨔈,một niêu cơm tấm dầu lòng ăn chơi 步坤平馭水坤平船,bộ khôn bằng ngựa thuỷ khôn bằng thuyền -光紹帝再引兵還京師駐于京城之西作行殿以視朝立太廟於城之東,quang thiệu đế tái dẫn binh hoàn kinh sư trú vu kinh thành chi tây tức từ liêm huyện thượng yên quyết xã tác hành điện dĩ thị triều lập thái miếu ư thành chi đông 𧡊𠄩翁𤜯𧼋𦋦迍塘,thấy hai ông cọp chạy ra đón đường 﨤乱停擛乱買安,gặp loạn đành dẹp loạn mới yên 六月詔群臣及官職都監于大興門外,Lục nguyệt chiếu quần thần cập quan chức đô giám vu Đại Hưng môn ngoại @@ -54517,8 +48676,6 @@ 九州混一五嶺廓清遂達梯航乃輸聀貢,cửu châu hỗn nhất ngũ lĩnh quách thanh toại đạt thê hàng nãi thâu chức cống 𡥵茹几庫扒𧍆最𣈜,con nhà kẻ khó bắt cua tối ngày 然天子所命常貢之外責以錫貢,Nhiên thiên tử sở mệnh thường cống chi ngoại trách dĩ tích cống -九月帝幸天長府,chiếu phú gia tiến túc chẩn bần dân tứ tước hữu sai -娘蘂卿𠻵㗂哿𢜝補,nàng nhị khanh mảng tiếng cả sợ 帝乃承之次子也母黎氏,đế nãi thừa chi thứ tử dã mẫu lê thị 庚寅二十三年陳宣帝頊大建二年,canh dần nhị thập tam niên trần tuyên đế húc đại kiến nhị niên 或於工󱐤拮頭勒丐,hoặc ở trong tróng cất đầu lắc cái @@ -54527,7 +48684,6 @@ 止用一字侯伯以社為號全用二字其勳級則文勳自上柱國至脩慎少尹凡五品各有正從武勳自上柱國至鉄騎尉凡五品亦有正從文階散官自正一品初受特進钅子榮祿大夫至正九品初受將仕庶郎凣九品各有正從武階散官自正一品初受特進輔國上將軍至從六品初受果敢將軍凡六品各有正從内官散官自侍中令正三品至副歷駛從九品其制凡七亦有正副其通資上秩二十四資至下列一資凡十九通其功臣榮封,chỉ dụng nhất tự hầu bá dĩ xã vi hiệu toàn dụng nhị tự kì huân cấp tắc văn huân tự thượng trụ quốc chí tu thận thiểu doãn Phàm ngũ phẩm các hữu chính tòng vũ huân tự thượng trụ quốc chí thiết kị uý Phàm ngũ phẩm diệc hữu chính tòng văn giai tán quan tự chính nhất phẩm sơ thụ đặc tiến kim tử vinh lộc đại phu chí chính cửu phẩm sơ thụ tướng Sĩ thứ lang phàm cửu phẩm các hữu chính tòng võ giai tán quan tự chính nhất phẩm sơ thụ đặc tiến phụ quốc thượng tướng quân chí tòng lục phẩm sơ thụ quả cảm tướng quân Phàm lục phẩm các hữu chính tòng nội quan tán quan tự thị trung lệnh chính tam phẩm chí phó lịch sử tòng cửu phẩm kì chế phàm thất diệc hữu chính phó kì thông tư thượng trật nhị thập tứ tư chí hạ liệt nhất tư phàm thập cửu thông kì công thần vinh phong 英宗自東安門入,Anh Tông tự Đông An môn nhập 󰭺矢頭𡽫𠊚掛檜,lẻ tẻ đầu non người quảy củi -仁𢞂咀勾,nhân buồn thở câu 是年王既即位尊母樛氏為太后,thị niên vương ký tức vị tôn mẫu cù thị vi thái hậu 語及道理二字謂道者當然之事明白易知理者所以然之故徵妙難見,Ngữ cập đạo lí nhị tự vị Đạo giả đương nhiên chi sự minh bạch dị tri lí giả sở dĩ nhiên chi cố trưng diệu nan kiến 擬𠊛催吏擬命,Nghĩ người thôi lại nghĩ mình @@ -54556,7 +48712,6 @@ 下至黎李二家亦多效而行之由先皇始唱其亂階也,hạ chí lê lí nhị gia diệc đa hiệu nhi hành chi do tiên hoàng thuỷ xướng kì loạn giai dã 拯咍𨤰托群算待之,chẳng hay nhẽ thác còn toan đợi gì 秉彝羅仉忠誠,bỉnh di là kẻ trung thành -爪哇一人八諦等進土物有𣐙香数株何為屋柱,trảo oa nhất nhân bát đế nhất tác tiên tôn đẳng tiến thổ vật hữu đàn hương sổ chu hà vi ốc trụ 賜祿爵大僚𤤻,Tứ Lộc tước Đại liêu ban 軍中為之語曰天不知寃韶公失官及治裝将歸又為語曰韶公之歸使我心悲,quân trung vi chi ngữ viết thiên bất tri oan thiều công thất quan cập trị trang tương quy hựu vi ngữ viết thiều công chi quy sử ngã tâm bi 𣎃𦒹哙穊󰂻󰂻,tháng sáu gọi cấy rào rào @@ -54582,7 +48737,6 @@ 埃𨖲庯葛大同嗨𠽄姑秀固𫯳𫨩𣠖,ai lên phố cát đại đồng hỏi thăm cô tú có chồng hay chưa 知縣李廣寧詐謂猶設守僃於南交関不暇調兵攻蛮賊,tri huyện lí quảng ninh trá vị do thiết thủ bị ư nam giao quan bất hạ điều binh công man tặc 爫朝󱤥昧滛行,làm chiều mạo muội dâm hành -十二日加尊先帝先后徽號,báo thiên tự bi triết vi nhị cảo sơn băng 㖫𡅏賦詩喝吼,lừng lẫy phú thơ hát hỏng 檤秀頭奏板船卞宜,đạo tú đầu táu ván thuyền bền ngay 生𦖑𦁀𦇒𤾓朝,sinh nghe bối rối trăm chiều @@ -54595,12 +48749,10 @@ 夏四月以惠武大王國瑱為入内國父上宰檢校太尉日燏為佐聖太師威肅公文璧為入内輔國太保文惠公光朝為入内檢校司徒,hạ tứ nguyệt dĩ huệ vũ đại vương quốc chẩn vi nhập nội quốc phụ thượng tể kiểm hiệu thái uý nhật duật vi tá thánh thái sư uy túc công văn bích vi nhập nội phụ quốc thái bảo văn huệ công quang triều vi nhập nội kiểm hiệu tư đồ 各閉饒㝵󰀎体事𨔍明呂凜麻迍灵魂中𦒹倘連生時歇,các bấy nhiêu người ấy thấy sự lạ mừng rỡ lắm mà dọn linh hồn trong sáu tháng liền sinh thì hết 憲宗睿皇帝,hiến tông duệ hoàng đế -𬙞𨑮渚,bảy mươi chưa đui chưa què 篆鴈踈踈,triện nhàn thưa thưa 順平沙盃為之驛騷臨安㱕合被其蹂躙,Thuận Bình Sa Bôi vi chi dịch tao Lâm An Quy Hợp bị kì nhu lận 属将閔文蓮陣亡,thuộc tướng mẫn văn liên trận vong 地域,địa vực -㐱𠲖神梦𠇍𠳒,chỉn e thần mộng mấy nhời 自此南北兩國復通,tự thử nam bắc lưỡng quốc phục thông 會蘇忠詞與杜廣戦于朝東佐周遂泊于大通步,hội tô trung từ dữ đỗ quảng chiến vu triều đông tá chu toại bạc vu đại thông bộ 青衫青衫宦官之稱檢法自䧺韜始,Thanh sam thanh sam hoạn quan chi xưng kiểm pháp tự Hùng Thao thuỷ @@ -54613,13 +48765,10 @@ 若得生猿殺以厭之則灾可弭,Nhược đắc sinh vượn sát dĩ yếm chi tắc tai khả nhĩ 壬寅七年宋淳熙九年,Nhâm Dần thất niên Tống Thuần Hi cửu niên 今聽依官頒陣圖於本衛土分整飭隊伍教以坐作擊剌之法明其號令金鼓之聲使士卒諳習弓箭,Kim thính y quan ban trận đồ ư bản vệ thổ phận chỉnh sức đội ngũ giáo dĩ toạ tác kích lạt chi pháp minh kì hiệu lệnh kim cổ chi thanh sử sĩ tốt am tập cung tiễn -爫之吝𢠩恾,làm chi lần mơ màng -交逰别𠇍𫷜𡗶,giao du biết mấy năm trời 号󰑼餅卷粦侖窖世,hiệu là bánh cuốn lăn tròn khéo thay 𠬠𠊚爫妓醜名𫢧󰜏,một người làm đĩ xấu danh liền bà 窓蓬湄習𫗃毛,song bồng mưa dập gió mau 軍士止之,quân sĩ chỉ chi -當朋,che chở ơn đáng bằng 𤽸𱱻長江滂朗詞,Trắng xóa tràng giang phẳng lặng tờ 荣花補課󰘩塵,vinh hoa bõ thuở phong trần 外香水㗂魚永永,ngoài hương thuỷ tiếng ngư văng vẳng @@ -54644,14 +48793,12 @@ 捥𣘃自課群嫩,uốn cây từ thuở còn non 上皇厲聲曰是我子也,Thượng hoàng lệ thanh viết Thị ngã tử dã 吀𡗶𩄎𫴋𥙩渃碎𦓿𥙩鉢粓𣹓𥙩曲𩵜𫰅,xin trời mưa xuống lấy nước tôi cày lấy bát cơm đầy lấy khúc cá to -十八日安越縣天雨血凣一日夜壬子十三年,thập bát nhật yên việt huyện thiên vũ huyết phàm nhất nhật dạ nhâm tí thập tam niên minh vạn lịch tứ thập niên 癸酉五年明正德八年,Quý Dậu ngũ niên Minh Chính Đức bát niên 﨤王子直崩𠦳調𠫾,gặp vương tử trực băng nghìn đều đị 遣北道将淳郡公陳德惠𭁈會郡公宏郡公並名缺等領兵護送,Khiển Bắc đạo tướng Thuần quận công Trần Đức Huệ dữ Hội quận công Hoành quận công tịnh danh khuyết đẳng lĩnh binh hộ tống 機冉暸咍機妙造𪶏牟透特𪶏神通,cơ nhẹm liêu hay cơ diệu tạo phép mầu thấu được phép thần thông 𥪝𦖻󱫹,trong tai bùng 命鄭惟産節制水步諸營以御史台僉都御史范謙柄賛理軍務畧定海陽永興侯鄭綏安美侯賴叔懋并覃󰁮桂陽覧山東人調步兵畧定京北由禮伯阮伯俊歸安集慈山府名諸縣,mệnh trịnh duy sản tiết chế thuỷ bộ chư dinh dĩ ngự sử đài thiêm đô ngự sử phạm khiêm bính tán lí quân vụ lược định hải dương vĩnh hưng hầu trịnh tuy an mĩ hầu lại thúc mậu tịnh đàm cử quế dương lãm sơn đông nhân điều bộ binh lược định kinh bắc do lễ bá nguyễn bá tuấn quy an tập từ sơn phủ danh chư huyện -嗷喭𨤰如埃辰𡜤沐,ngao ngán nhẽ như ai thì đĩ mốc 些因敗乱乘机,ta nhân bại loạn thừa cơ 妑𤠶與如𤠶丑如𤠶,bà chằn dữ như chằn xấu như chằn 令閲另兵,lệnh duyệt lánh binh @@ -54661,15 +48808,11 @@ 𨷈間𠦳𡎔青青𢌌𨱽,muôn gian ngàn nóc thênh thênh rộng dài 悶𥚆麻庄敢𥚆𨔍台,Muốn nhìn mà chẳng dám nhìn lạ thay 拱特𠳒呐朱𢢯𬌓𢚸,cũng được lời nói cho nguôi tấm lòng -底些覩貝愁朱衝,để ta đổ với sầu cho xong 拯沛孟蒸㐌甚,chẳng phải mạnh chưng đã thậm 仁道已拘執之矣,Nhân Đạo dĩ câu chấp chi hĩ 養生堆女󰖥絲渚填,dưỡng sinh đôi nợ tóc tơ chưa đền -𥙩鮍奇梗如饒,lấy bè cả gánh như nhau -𪾺𪖫拔渃𪾺浪,bạt nước mắt rằng 𤯺能秦便𨇜分蔭𩛂,siêng năng tằn tiện đủ phần ấm no 襖羔裘𥙩䏧𡥵豹麻麵𬮌𪮏󰑼𡮶性𡥵豹窒孟麻固飾,áo cao cầu lấy da con beo mà miến cửa tay là chuộng tính con beo rất mạnh mà có sức -拱固𢚸腰𦓡撟,cũng có lòng yêu mà ghẹo 識恪輸忠欸㱕命朝廷朕加之以殊禮庸之以上公,thức khác thâu trung ái quy mệnh triều đình trẫm gia chi dĩ thù lễ dung chi dĩ thượng công 後太平卒威簡悉以前所奪田還本主帝以是嘉之,Hậu Thái Bình tốt Uy Giản tất dĩ tiền sở đoạt điền hoàn bổn chủ Đế dĩ thị gia chi 冥陽堆我聀耒,minh dương đôi ngả chắc rồi @@ -54685,7 +48828,6 @@ 遣阮忠彦范邁如元報聘,Khiến Nguyễn Trung Ngạn Phạm Mại như Nguyên báo sính 罪累典𠇮女拯責埃,tội lụy đến mình nữa chẳng trách ai 二人,nhị nhân -惟㦃軍進至至靈與暠夾戦於南澗,duy sản quân tiến chí chí linh huyện danh dữ cảo giáp chiến ư nam giản 衝𬮌󱑹麻𢴑蒸𪮏𡞕㝵,xông cửa buồng mà dắt chưng tay vợ người 免特𢚸耒庄群法恪,miễn được lòng rồi chẳng còn phép khác 上苑菊殘𠄼𠤩蘿,thượng uyển cúc tàn năm bảy lá @@ -54699,13 +48841,10 @@ 辛卯三年宋淳化二年,Tân Mão tam niên Tống Thuần Hoá nhị niên 𡽫東𧡊𦲿侯㩫凍雉習仕枚共𢯏󰤳,non đông thấy lá hầu chất đống trĩ sập sè mai cũng bẻ bai 又光啓性憚洗浴國峻好薰浴嘗戲光啓身体汚垢請浴之,Hựu Quang Khải tính dạn tẩy dục Quốc Tuấn hảo huân dục thường hí Quang Khải thân thể ô cấu thỉnh dục chi -𦎛鵉,gương loan bẻ nửa 一至是哉,nhất chí thị tai 吧噅坦客𠴘𠹚世呢,bơ vơ đất khách thon von thế này 東方為之騷動,đông phương vị chi tao động -他浪春日都𢝙,thà rằng xuân nhật đua vui 斗量𢵋担𢆫𡽫𫅷,đấu lường đo đắn tuổi non già -㭳橔肝𫆧塢,héo hon gan ruột 即開湯綱之仁旋布舜陛之德,tức khai thang cương chi nhân toàn bố thuấn bệ chi đức 𧋻𧐸𧐸,rắn điu điu 󱦏𢆥嗔𠡚膠山𠬠𢈱,trăm năm xin gắng keo sơn một lời @@ -54717,7 +48856,6 @@ 󰠃容几󰡎買󰑼塘𨕭,cũng dung kẻ dưới mới là đường trên 𬼀𤾓吏據原均照还,Tiền trăm lại cứ nguyên quân chiếu hoàn 性吃區呐吃區𠫾吃區,tính khật khù nói khật khù đi khật khù -馭車,ngựa xe như nước 𧖱單于頭月氏,máu đan vu đầu nguyệt thị 𪮩𢬣魯𦝉初麻探󰏤,thò tay lỗ đẻ sờ mà thăm coi 時陳克終為行遣󰱑官上疏言宰輔之職爕理陰陽為先今克終位居首相不能參賛天,Thời Trần Khắc Chung vi Hành khiển Đài quan thượng sớ ngôn Tể phụ chi chức nhiếp lí âm dương vi tiên Kim Khắc Chung vị cư thủ tướng bất năng tham tán thiên @@ -54728,8 +48866,6 @@ 五萬待破東󰪕城放二十五萬㱕農留十萬爲軍防禦國事,ngũ vạn đãi phá Đông Quan thành phóng nhị thập ngũ vạn quy nông lưu thập vạn vi quân phòng ngự quốc sự 󰜌行庄𠳨庄查,hung hăng chẳng hỏi chẳng tra 爫祖泟落丐呴如𪀊,làm tổ lệch lạc gáy gù như cu -绳󰅹𪾋混翁低眉固㩡𫥨低,thằng nào dám hỗn – ông đây mày có giỏi ra đây -呵拯沛𡗶慢𪮏蒸些麻把蒸恩,há chẳng phải trời mượn tay chưng ta 状元䀡𧡊𠲶唭𠬠欺,trạng nguyên xem thấy mỉm cười một khi 㙴花客㐌𧿨鞋,Thềm hoa khách đã trở hài 𧡊娘𧗱准鄕関典制󱝂𠶁𠳨𠻃事情,thấy nàng về chốn hương quan đến chơi mừng rỡ hỏi han sự tình @@ -54741,10 +48877,8 @@ 仍埃羅几𠓨侯悲󰅒,những ai là kẻ vào hầu bấy nay 督官咍特乙𨉓托冤,Đốc quan hay được ắt mình thác oan 𢪀命𫽄虎命牢,Nghĩ mình chẳng hổ mình sao -香迻𠶗㘃門庭,hương đưa sực nức môn đình 用之以仁易暴以治易亂此所以成功之速也,dụng chi dĩ nhân dị bạo dĩ trị dị loạn thử sở dĩ thành công chi tốc dã 坦𤍌全仍𨅸三魁,đất thiêng toàn những đấng tam khôi -翁噅𠊛党社長壽吀救怒朱翁潘佩珠補丐政策属地抑制𠫾,ông va người đảng xã trưởng thọ xin cứu nhờ cho ông phan bội châu bỏ cái chính sách thuộc địa ức chế đi 󰚷濃󰜋𨤔󰜋於,Mặn nồng một vẻ một ưa 襖󰅹𢧚𪶵襖󰅹𢧚庄,áo nào nên giặt áo nào nên chăng 更誣我以籍萬兵将併北朝之境宇,Cánh vu ngã dĩ tịch vạn binh tương tính Bắc triều chi cảnh vũ @@ -54752,13 +48886,10 @@ 多吏工󱐤,đi lại trong tróng 出家戒律󰁰篇攊𢬗,xuất gia giới luật mười thiên rạch ròi 𠰺民𤍇𪹷㕵咹常用,dạy dân nấu nướng uống ăn thường dùng -老浪些唹準尼󰮏辻󰋇歳恩柴󰠲,lão rằng ta ở chốn này sáu mươi mấy tuổi ơn thầy kể đâu 若年深才幹無中塲满二十五年以上者,nhược niên thâm tài cán vô trúng trường mãn nhị thập ngũ niên dĩ thượng giả 𠫾𧗱尼仍𫮇尼𫷜初,Đi về này những lối này năm xưa 𥪝丕卞𪶵𦄂帽,trong vậy bèn giặt dải mũ -𢩾𫁞,kẻ dật nhân trong rừng suối làm chưng giúp rập 𨢇唁拯𬋩𫮦𥑥,rượu ngon chẳng quản be sành -𤋵𩄲𦇒䏧𨨲𬋩包,giãi dầu mây rối da chì quản bao 索聀明國人於蘇問嗒剌國商舶送還本國,sách chức minh quốc nhân ư tô vấn đáp lạt quốc thương bạc tống hoàn bản quốc 辛未四年明洪武二十四年春二月黎季犛領軍廵化州閲定軍伍修造城池,Tân Mùi tứ niên Minh Hồng Vũ nhị thập tứ niên xuân nhị nguyệt Lê Quý Li lĩnh quân tuần Hoá Châu duyệt định quân ngũ tu tạo thành trì 館使𫳵𦓡景永消,quán sứ sao mà cảnh vắng teo @@ -54766,7 +48897,6 @@ 𦖑𠳒呐沛𫽄筭斈隊,nghe lời nói phải chẳng toan học đòi 他空律𠹾𠬠皮,Thà không trót chịu một bề 﨤翁柴𧴤達钱䀡𥋳,gặp ông thầy bói đặt tiền xem coị -特𠳒演斌迷,được lời rón rén mân mê 󰅹羣固敢約泑之,nào còn có dám ước ao chi 云仙暫住𠬠囬𢭂书,vân tiên tạm trú một hồi trao thư 襖撑対𥙩袈裟,áo xanh đổi lấy cà sa @@ -54796,7 +48926,6 @@ 曼燶𠬠𨤔𠬠扵,Mặn nồng một vẻ một ưa 仃身吉垃㳥𡏧,Đành thân cát lấp sóng vùi 帝命收銀家奴婢問之,đế mệnh thu ngân gia nô tì vấn chi -賖𥸷乙拱固欺吏𧵆,xa xôi ắt cũng có khi lại gần 克終言󰍶眾皆笑,Khắc Chung ngôn tất chúng giai tiếu 雖爲主将反觀於已一則老病不,tuy vi chủ tướng phản quan ư dĩ nhất tắc lão bệnh bất 帝問曰諸大臣皆無此事耶,Đế vấn viết Chư đại thần giai vô thử sự da @@ -54806,9 +48935,7 @@ 哭嘆物把没回責命慮鼎󱡰𠊛貪婪,khóc than vật vã một hồi trách mình lơ đễnh giận người tham lam 以定勳衛同總兵阮洞為副並汧仁壽賛理軍務會家興鎮守軍討之帝謂仁壽曰汝𭁈屈打聽便宜行事仁壽至東京留守太保黎念援兵于武庫而行,dĩ định huân vệ đồng tổng binh nguyễn động vi phó tịnh nghiên nhân thọ tán lí quân vụ hội gia hưng trấn thủ quân thảo chi đế vị nhân thọ viết nhữ dữ khuất đả thính tiện nghi hành sự nhân thọ chí đông kinh lưu thủ thái bảo lê niệm viện binh vu vũ khố nhi hành 初國家恢復伊始賦税因循徃舊輕重未均,sơ quốc gia khôi phục y thuỷ phú thuế nhân tuần vãng cựu khinh trọng vị quân -仍調𦝄𩙌計之,những điều trăng gió kể chi 𡬷𡬼銅鎖原風,Tấc gang đồng toả nguyên phong -丙寅八年啓遣正使阮進用陳瑋副使杜克敬阮自彊裴必勝阮瀨等二部如明歳貢,bính dần bát niên minh thiên lục niên khải khiển chánh sứ nguyễn tiến dụng trần vĩ phó sứ đỗ khắc kính nguyễn tự cường bùi tất thắng nguyễn lại đẳng nhị bộ như minh tuế cống 拙身浦柳麻蒙固𣈙,Chút thân bồ liễu mà mong có rày 猝𤡛將賊𠛤虔虔,vuốt nanh tướng giặc chém kìn kìn 岡含須木藍薝,càng hàm râu mọc lồm xồm @@ -54832,23 +48959,19 @@ 𣈜鋪手字𣎀㘨心香,Ngày pho thủ tự đêm nồi tâm hương 哀牢侵撞龍江,Ai Lao xâm Chàng Long giang 安󰘊可勒堡追討草賊不及而還,an bang khả lặc bảo truy thảo thảo tặc bất cập nhi hoàn -強𠹚強𠬠吝巾,càng van càng một lần khân 夏四月朔陳暠率兵過僊遊桂陽嘉林等縣逼犯菩提津阻河不得渡,Hạ tứ nguyệt sóc Trần Cảo suất binh quá Tiên Du Quế Dương Gia Lâm đẳng huyện bức phạm Bồ Đề tân trở hà bất đắc độ 蒸厄准烏蹲福矯共煩,chưng ách chốn ô tôn phúc kẻo cùng phiền 𪢆茄㧅幅戰袍,giã nhà đeo bức chiến bào 園桃午槾曾𨈆𨇒,vườn đào ngõ mận từng len lỏi 九月蝗冬十月以太陽公主嫁太保沆,cửu nguyệt hoàng đông thập nguyệt dĩ thái dương công chúa giá thái bảo hàng 時冬十一月宰相吕嘉既立王而韓千秋兵入境破数小邑,Thời đông thập nhất nguyệt Tể tướng Lữ Gia ký lập Vương nhi Hàn Thiên Thu binh nhập cảnh phá sổ tiểu ấp -秦低晋帝包𣉹朱𢧚,tần đây tấn đấy bao giờ cho nên 世芇娘拱沛𦖑,Thế nào nàng cũng phải nghe 𪖫翁百户𠸦埃窖攤讐僂朋丐捻𢬣,mũi ông bá hộ khen ai khéo nặn thò lõ bằng cái nắm tay 德行,đức hạnh 丕𡗶爫悶所𢧚頺蒸所志誇𬖆,vậy trời làm muộn thửa nên đồi chưng thửa chí khoe rông 侵侵𢱗𫔳𨀈𠓨,xăm xăm gõ cửa bước vào 或𠼯囉蔑𠅜禍侯移典蒸奴丕,hoặc hở ra một lời họa hầu di đến chưng nô vậy -朱𢧚碎𨁎𡎴,cho nên tôi choành cổng 十六日殿試進士命入内檢校司徒平章事阮耒入内都督同平章事知東道諸衛軍國子監祭酒黎念提調,thập lục nhật điện thí tiến sĩ mệnh nhập nội kiểm hiệu tư đồ bình chương sự nguyễn lỗi nhập nội đô đốc đồng bình chương sự tri đông đạo chư vệ quân quốc tử giám tế tửu lê niệm đề điệu -具督定宅翁秀昌耒𨖲𠇍提探仍不得志,cụ đốc định trạch ông tú xương rồi lên với đề thám nhưng bất đắc chí 玉麻州道慕捉其弟道悶等及手下五十餘人送京師,ngọc ma châu đạo mộ tróc kì đệ đạo muộn đẳng cập thủ hạ ngũ thập dư nhân tống kinh sư 浪𤤰朱孛吏囬於低,rằng vua cho bụt lại hồi ở đây 身閑油細油𨙝輸特朋碁埃几堆,thân nhàn dầu tới dầu lui thua được bằng cờ ai kẻ đôi @@ -54856,15 +48979,12 @@ 𬟥迷󰠳㐌洒𠓨𤎎恾如聀占包別之,thuốc mê đâu đã rưới vào mơ màng như giấc chiêm bao biết gì 以御史󰱑僉都御史阮荗為副都御史阮貴雅為吏部尚書陪侍經筵,Dĩ Ngự sử đài thiêm đô ngự sử Nguyễn Mậu vi phó đô ngự sử Nguyễn Quý Nhã vi Lại bộ thượng thư bồi thị kinh diên 上皇有憂色𥘉太后之将塟也百官奏陵寝不可驚動,Thượng hoàng hữu ưu sắc Sơ Thái hậu chi tương táng dã bá quan tấu lăng tẩm bất khả kinh động -福宗必得耒輸歇銭,phước tông tất đắc rồi thua hết tiền 觧渴産糖𥖎糖配,giải khát sẵn đường phèn đường phổi 諸道兵進到收󰱐賊黨船艘,Chư đạo binh tiến đáo thu hoạch tặc đảng thuyền sưu 是非㗂朗特油𦖑燕説鶯吟,thị phi tiếng lặng được dầu nghe yến thốt oanh ngâm 秀󰜏勿𧂭蓮床𡎢𣦍,Tú bà vắt nóc lên giường ngồi ngay 𣘃延延𤐜󱳨󱳨渃瀝瀝,cây dờn dờn khói đùn đùn nước rách rách -𣋚𣈕𨻫仍堇魚,hôm mai luống những ngẩn ngơ 𡄎𠁀𠊛特󰋇知音,gẫm đời người được mấy tri âm -庚戌三年夏六月初十日定諸税額例,canh tuất tam niên minh tuyên đức ngũ niên hạ lục nguyệt sơ thập nhật định chư thuế ngạch lệ 𪂲掑扒󰜋添𠄩除𥹰我價𠳐外𦊚𤾓,cò kè bớt một thêm hai giờ lâu ngã giá vâng ngoài bốn trăm 裕宗感動嵬嵬汝𢈱旺母共𢈱克終,dụ tông cảm động ngùi ngùi nhớ lời vượng mẫu cùng lời khắc chung 悲𣇞𤑟󰘚堆些,Bây giờ rõ mặt đôi ta @@ -54872,7 +48992,6 @@ 初王居長安府以山川險固因聚亡命刼掠小民太祖終不之知遂養成其惡,Sơ Vương cư Trường Yên phủ dĩ sơn xuyên hiểm cố nhân tụ vong mệnh kiếp lược tiểu dân Thái Tổ chung bất chi tri toại dưỡng thành kì ác 故易象深懲於滯獄書經務要於蔽囚,Cố Dịch tượng thâm trừng ư trệ ngục Thư kinh vụ yếu ư tế tù 時蓬莪與,thời bồng nga dữ -呂力債,lửa sốt rừng rực cháy ran 典我塘合固几𠞹𦛌,đến ngã đường hợp có kẻ đứt ruột 昂浪六部調散,Ngang rằng Lục bộ đều tan 命陶處中鎮之乃平,mệnh đào xử trung trấn chi nãi bình @@ -54888,15 +49007,12 @@ 式咹,thức ăn 襖襜纀繓𥙩饒,Áo xiêm buộc trói lấy nhau 六翁哙𭛣朝廷,lục ông gọi việc triều đình -戊午十九年,mậu ngọ thập cửu niên minh vạn lịch thập lục niên 脱驩及阿台領眾遁㱕思明,thoát hoan cập a thai lĩnh chúng độn quy tư minh 周公𫄑德𠄩王追尊崇祀顯揚󱘴𣳔,chu công nối đức hai vương truy tôn sùng tự hiển dương một dòng 鄧樁勿𨅸喝嘵嗷,rặng thông vẫn đứng hát nghêu ngao 詔定試舉人格用四塲文字體罷暗寫古文法,chiếu định thí cử nhân cách dụng tứ trường văn tự thể bãi ám tả cổ văn pháp 甲申群臣上表請御正殿,Giáp Thân quần thần thượng biểu thỉnh ngự chính điện -緣初渚易別󰠲��,Duyên xưa chưa dễ biết đâu 時明人牽廷逾期退托要索求取金人金,Thời Minh nhân khiên đình du kì thoái thác yêu sách cầu thủ kim nhân kim -别埃師弟别埃小童,biết ai sư đệ biết ai tiểu đồng 𠸕𠻀歇各每塘順風󰜋𦲿𣾼𨖅𣷷斉,dặn dò hết các mọi đàng thuận phong một lá vượt sang biển tề 白蟻󰑼𧋟咍屯,bạch nghị là mối hay đùn 別条,biết điều @@ -54909,9 +49025,7 @@ 紅雲蔽日煙瘴满天自午至申火始滅,hồng vân tế nhật yên chướng mãn thiên tự ngọ chí thân hoả thuỷ diệt 𠸠󰣑別縁命𫥨󰡫,ví sớm biết duyên mình ra thế 限典林泉𬈋伴,hẹn đến lâm tuyền làm bạn -𧊉浪碑鑿群𠸜,bướm rằng bia tạc còn tên 照名尋𪮙扒𧗱待查,Chiếu danh TÌM CHỌN bắt về ĐỢI tra -仍泣䝉謹城高,những rắp mong kín thành cao 時登庸以帝在純羙殿水軍稍近真子弟地方請迁于寶洲,Thời Đăng Dung dĩ đế tại Thuần Mĩ điện thuỷ quân sảo cận Chân tử đệ địa phương thỉnh thiên vu Bảo Châu 命求故翰林院承旨學士阮文遺藁,mệnh cầu cố hàn lâm viện thừa chỉ học sĩ nguyễn văn di cảo 吏𫼳𥙩㗂那路麻制,lại mang lấy tiếng nà trò mà chơi @@ -54924,19 +49038,14 @@ 饒説㐌停饒事磊,nhiều thốt đã đành nhiều sự lỗi 彼嗙𫡮𣌋畑𣅘,Bẽ bàng mây sớm đèn khuya 打弹打妬共坊𧜖𬌥,đánh đàn đánh đố cùng phường chăn trâu -閣𠸜罪󰀎登情群牢,Các tên tội ấy đăng đáng tình còn sao -庚辰六年,canh thìn lục niên minh sùng trinh thập tam niên 庚午齊永明八年,canh ngọ tề vĩnh minh bát niên 油欺𫗄夾湄单,Dù khi gió kép mưa đơn 膠水将禮郡公見賊勢大自度軍少力不䏻支自率本船軍人先退,Giao Thuỷ tướng Lễ quận công kiến tặc thế đại tự độ quân thiểu lực bất năng chi tự suất bản thuyền quân nhân tiên thoái 當我隆武皇帝御極閩甸爾獨航海來王,đương ngã long vũ hoàng đế ngự cực mân điện nhĩ độc hàng hải lai vương 凣莫氏渠魁寘之國法其餘悉皆放赦,Phàm Mạc thị cừ khôi trí chi quốc pháp kì dư tất giai phóng xá -課特南倘鳩弄渚工,thuở được năm tháng cưu lòng chửa 昆㕵󱏛那糁斛司斗,con uống sữa nạ tám hộc tư đấu 夏四月占城風浪賊謂乘風浪寇掠掠取海邉民,Hạ tứ nguyệt Chiêm Thành phong lãng tặc vị Thừa phong lãng khấu lược lược thủ hải biên dân 扵兠庒別洛淶細低,ở đâu chẳng biết lạc rời tới đây -󰅒眉暫蹺𥪞軍賒離,nay mày tạm theo trong quân -仙女𦣰𨔈𬨨𥅞燶,tiên nữ nằm chơi quá giấc nồng 龍具󰑼襖䏧𬌥徑工,long cụ là áo da trâu cứng còng 翁修定𢴑娘阿蠻燒𨃴旦棱咍蒸柴所於,ông tu định dắt nàng a man theo gót đến rừng hay chưng thầy thửa ở 或歲時巡行之際所致材巷民居必歷舉前代勑諭之文古今禮樂之訓丁寧曉告俾彼從善改過,hoặc tuế thời tuần hành chi tế sở trí tài hạng dân cư tất lịch cử tiền đại sắc dụ chi văn cổ kim lễ nhạc chi huấn đinh ninh hiểu cáo tỉ bỉ tòng thiện cải quá @@ -54947,11 +49056,9 @@ 嘉遠多稼山石隕十七丈餘,Gia Viễn Đa Giá sơn thạch vẫn thập thất trượng dư 損害精神事益之,tổn hại tinh thần sự ích chi 丁丑五年莫崇康十二明萬曆五年,Đinh Sửu ngũ niên Mạc Sùng Khang thập nhị Minh Vạn Lịch ngũ niên -郎𠳚憲𧗱呈師,sang gửi hiến về trình sư 消痰𫦵旭沲醝,tiêu đờm chữa hóc dã say 格,cách 大紅素綾𡨧鮮󰑼領審壙強苔強連,đại hồng tố lăng tốt tươi là lĩnh thắm rộng càng dày càng trơn -𠄩𡨸麻役國家,hai chữ mơ việc quốc gia 棱惜𪀄𧗱礙𤼵核,rừng tiếc chim về ngại phát cây 固𫯳哬𠾿拱如空,có chồng hờ hững cũng như không 置直金光殿添寶刀司,trí trực kim quang điện thiêm bảo đao ti @@ -54970,16 +49077,12 @@ 𥚆瞪柱,nhìn trừng trộ 龍州首領趙有涇爲族兄趙有濤所殺,long châu thủ lĩnh triệu hữu kinh vi tộc huynh triệu hữu đào sở sát 󰖁𩂟𡏧馭𥙒蹺隘雁,ruổi mù bụi ngựa trảy theo ải nhàn -美苗停頷𨉟些,mĩ miều đừng hợm mình ta 几𥚆𤑟󰘚㝵𠵱𨆝頭,Kẻ nhìn rõ mặt người e cúi đầu -証理知機勁葛沛訥僧,chứng lý tri cơ 𥪝欺,trong khi 󰠓永𦖻𦖑㗂𠴹𫯳𠴍𠫾矯𢢆󰋇𡽫滝,văng vẳng tai nghe tiếng khóc chồng nín đi kẻo thẹn với non sông 𠀧姑隊𥺊𨖲厨没姑厭𧺀補符朱師,ba cô đội gạo lên chùa một cô yếm thắm bỏ bùa cho sư -察𠇮体西施怒,xét mình thể tây thi nọ 襖籖接襀𩈘皮皮𪽩,áo tươm tướp rách mặt bì bì sưng 仍矇浪父母壽長,những mong rằng phụ mẫu thọ trường -𥙩禮呐乙撰𠅜,nói ắt chọn lời 浽娘強𪟽賒𧵆强傷,nỗi nàng càng nghĩ xa gần càng thương 恩詔普施新雨露炎封永莫舊山川,ân chiếu phổ thi tân vũ lộ viêm phong vĩnh mạc cựu sơn xuyên 丧則三日釋服宜止哀傷塟則依漢文儉約爲務無别起墳陵宜侍先帝之側,tang tắc tam nhật thích phục nghi chỉ ai thương táng tắc y hán văn kiệm ước vi vụ vô biệt khởi phần lăng nghi thị tiên đế chi trắc @@ -55014,8 +49117,6 @@ 𠲖欺𪽗虎不成,e khi vẽ hổ bất thành 𤾓𠦳覩󰜋陣唭如空,Trăm nghìn đổ một trận cười như không 麻冲岩險𣩂𠊛空刀,Mà trong nham hiểm chết người không dao -𨀈奉朝,bước ra ph��ng chiều -𡶨囂𩙍𠖤󰭺渃落㵢行杜堆,ngàn heo gió chim bay lẻ nước rặc trôi hàng đủ đôi 𫅷尼𫅷緲𫅷皆,già này già dẻo già dai 賞乙當麻拯蒸私罰乙沛麻拯蒸濫,thưởng ắt đáng mà chẳng chưng tư phạt ắt phải mà chẳng chưng lạm 半命奴沛尋塘救吒,bán mình nó phải tìm đường cứu cha @@ -55025,13 +49126,11 @@ 肝強卽最𦛌強悴賒,Gan càng tức tối ruột càng xót xa 寔賍扒特󰟯尼,thực tang bắt được dường này 請台𬚇𫗃畑𦝄𠻵灰忽砂丹𤒛𪹷,thảnh thơi quạt gió đèn trăng mảng hoi hót sa đan nấu nướng -訥乾坤些𫀅㐱戾,ta xem chỉn lệ 説催昂育西東馭捐唐𫇰𰦫𨀐昔澄,thoắt thôi ngang dọc tây đông ngựa quen đường cũ ruổi giong tếch chừng 史臣吳士連曰天下之本在國國之本在家家,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Thiên hạ chi bản tại quốc quốc chi bản tại gia gia 𠀲咹𠀲𫾆𠀲󰅹唱,đứa ăn đứa ngủ đứa nào sướng 夏四月郡吏吕興殺諝及詢而請太守及兵於晋,Hạ tứ nguyệt quận lại Lữ Hưng sát Tư cập Tuân nhi thỉnh Thái thú cập binh ư Tấn 設禮㐌耒鉢湯菓樶具𥸷𡥵𬷤,thiết lễ đã rồi bát canh quả chuối cỗ xôi con gà -仍㛪刎𡨸𬌓𢚸𣘈,nhưng em vẫn giữ tấm lòng son 𣷮𣻆𤀓瀝沚輸𠁑𡹡,suối tuôn lọc sạch chảy thâu dưới ghềnh 航𦪂連饒,hàng đò liền nhau 返拔其鐵碇數十以㱕,phản bạt kì thiết đính số thập dĩ quy @@ -55045,18 +49144,15 @@ 然庸君中主徃徃不以爲利而欲害之者,Nhiên dung quân trung chủ vãng vãng bất dĩ vi lợi nhi dục hại chi giả 赤靣鴨󰑼鴳,xích diện áp là ngan 莫策國公甲澂卒,Mạc Sách quốc công Giáp Trừng tốt -於是海陽各縣爲之振動,ư thị hải dương các huyện vi chi chấn 𫳵英𫽄𢫣梂𨁡𨖲坡,sao anh chẳng bắc cầu noi lên bờ 侍臣阮民望取御製詩藁焚之,Thị thần Nguyễn Dân Vọng thủ ngự chế thi cảo phàn chi 事𭛁下獄辝連内官及諸有司男十餘人,sự phát hạ ngục từ liên nội quan cập chư hữu ti nam thập dư nhân 㐌󱰾函𬮦吏椎九里恨英䧺自帝𣳮淩淩,đã trống hàm quan lại dùi cửu lý hận anh hùng từ đấy rửa lâng lâng -庚午洪順二年,canh ngọ hồng thuận nhị niên minh chính đức ngũ niên 向之環兵入衛者已經次第引去而爾鄭𭫨奉表稱貢自春徂秋接踵間關罔敢廢墜朕甚嘉之,hướng chi hoàn binh nhập vệ giả dĩ kinh thứ đệ dẫn khứ nhi nhĩ trịnh tráng phụng biểu xưng cống tự xuân tồ thu tiếp chủng gian quan võng cảm phế truỵ trẫm thậm gia chi 徐公哬頭別󰠲,Từ công hờ đầu biết đâu 妸娘𧗱渃烏戈主番𢢲胣乙󰑼罷兵,gả nàng về nước ô qua chúa phiên đẹp dạ ắt là bãi binh 命𫮋城市,mình ngồi thành thị 浪碎𡭧分婵󰜏渃𡽫離󰘇離茹典低,rằng tôi chút phận đàn bà nước non lìa cửa lìa nhà đến đây -各𠊚被干被𪾋究,bị giám cứu 爫之㐌倍㖔哰底朱湥玉𣻆󰠢牢𢧚,làm chi đã vội xôn xao để cho giọt ngọc tuôn dào sao nên 爫𤾓𠦳斫朱特別信昆於󰠲,làm trăm ngàn chước cho được biết tin con ở đâu 㤕𠊛𢭸󰘇𣋚𪰹,Xót người tựa cửa hôm mai @@ -55074,13 +49170,11 @@ 󰆑餘入朝不過四日而回盖恐九留遭帝譴責也,khánh dư nhập triều bất quá tứ nhật nhi hồi cái khủng cửu lưu tao đế khiển trách dã 鐄玉蜍共渚歇𣦍,vàng bạc thờ cùng chửa hết ngay 󰠲掣計𰿘愁𠦳腦,đâu xiết kể muôn sầu nghìn não -一趙越王時李天寳雖稱王立國然其迹微國統已属趙王故附錄于趙紀,Nhất Triệu Việt Vương thời Lý Thiên Bảo tuy xưng vương lập quốc nhiên kì tích vi quốc quốc thống dĩ thuộc Triệu Vương cố phụ lục vu Triệu kỷ 啉𠽍畑杏強愁燒燒,lâm râm đèn hạnh càng sầu thiu thiu 旨揮令州父道琴公為振遠上將軍,Chỉ huy lệnh châu phụ đạo Cầm Công vi Thấn viễn thượng tướng quân 肝鐄庒轉庒竜󰡑󰅹,gan vàng chẳng chuyển chẳng long chút nào 𡥵𤞼固脿辰𢚸買唁,con lợn có béo thì lòng mới ngon 皇太子乾德即位于柩前改元太寕元年,hoàng thái tử càn đức tức vị vu cữu tiền cải nguyên thái ninh nguyên niên -傾傾殿漢𠀧更月宇宇城,quanh quanh điện hán ba canh nguyệt 朱𠊛𠶀板半船別𢬣,Cho người thăm ván bán thuyền biết tay 呵疑𠀲賤𡥚閑,há ngờ đứa tiện gã hèn 取合格范不建等七名,thủ hợp cách phạm bất kiến đẳng thất danh @@ -55093,7 +49187,6 @@ 𡢼𫯳𤯰邑𣌋𣈕󰜋𨉓,vợ chồng đẻ ấp sớm mai một mình 阿舅󰑼臼固𬢱,a cữu là cậu có nghì 今年又以疾緩師,kim niên hựu dĩ tật hoãn sư -单原開㐌𤍊詳,đơn nguyên khai đã tỏ tường 󰝡𧗱桀特封墳,đem về kiệt đặc phong phần 不雨禱於行宫,bất vũ đảo ư hành cung 扲戒行斷慳貪㐱實意羅彌勒,cầm giới hạnh đoạn ghen tham chỉn thực ấy là di lặc @@ -55101,15 +49194,12 @@ 𪧍𢲧𣛨桂移船㳻賖,xuống gay chèo quế dời thuyền tếch xa 六月初七日勑諭二十條,lục nguyệt sơ thất nhật sắc dụ nhị thập điều 咍󰑼𭓇𠺙渃󰟴,hay là học thói nước tề -席捽㤙頒,tiệc rót ơn ban 𤎕爫堆𤗖吼函𩩿,tách làm đôi mảnh hỏm hòm hom -毛吻㨿唎願,nga mao vẫn cứ lời nguyền 𤂬瀋女吹沉節玉𡗶撑易遣對肝鐄,suối thẳm nỡ xui dìm tiết ngọc trời xanh dễ khiến đổi gan vàng 止頭貝速,chải đầu búi tóc 󰭧膉󰜋捻茶艚󰜋唏,lông nách một nắm chè tàu một hơi 六月明張輔與沐𣆭會諸将議攻取之計,Lục nguyệt Minh Trương Phụ dữ Mộc Thạnh hội chư tướng nghị công thủ chi kế 夏田禾不熟,Hạ điền hoà bất thục -特排事𧊉𤑟𤉜,được bày sự bướm rõ ràng 内官諭之再三義曰聖主實能改過社稷無,Nội quan dụ chi tái tam Nghĩa viết Thánh chủ thực năng cải quá xã tắc vô 爫牢娘庒呐𠫾,làm sao nàng chẳng nói đi 三月詔清化乂安浚港至河華海口,Tam nguyệt chiếu Thanh Hoá Nghệ An tuấn cảng chí Hà Hoa hải khẩu @@ -55139,14 +49229,12 @@ 𧿆踤用種兵,nhảy nhót dùng giống binh 二十二日臚傳進士梁世榮等名頒恩命命禮官捧黄榜揭於東華門外以示多士,nhị thập nhị nhật lô truyền tiến sĩ lương thế vinh đẳng danh ban ân mệnh mệnh lễ quan bổng hoàng bảng yết ư đông hoa môn ngoại dĩ thị đa sĩ 想𠊛𢭗景戲簾噲香公買𠻀䀡事𢚸,tưởng người nương cảnh hé rèm gọi hương ông mới dò xem sự lòng -昆𡥙渚嫌双曰兀,con cháu chớ hiềm song viết ngặt 󱋓迻𠯆𩛷吝󰅒,Chén đưa NHỚ bữa LẦN nay 梗役大噐爫柴𨑮方,gánh việc đại khí làm thầy mười phương 士卒腫足死者十四五,Sĩ tốt thũng túc tử giả thập tứ ngũ 嘲𠶆𢝙𨤔呐能妙揚,chào mời vui vẻ nói năng dịu dàng 𢮪拯特𠊛継絶扶危,chọn chẳng được người kế tuyệt phò nguy 𣷭斈塲文恒日摆唐名𤂬利險坤尋,bể học trường văn hằng nhặt bới đường danh lối lợi hiểm khôn tìm -几𠰮蜂蝶㝵毛,kẻ siêng ong bướm 莫兵乘勝各縣人民俱應之,mạc binh thừa thắng các huyện nhân dân cụ ứng chi 勑各鎮府副總兵兼承宣使但由武途出身不曉文學兼司两職恐妨軍政,sắc các trấn phủ phó tổng binh kiêm thừa tuyên sứ đán do võ đồ xuất thân bất hiểu văn học kiêm ti lưỡng chức khủng phòng quân chính 字典,tự điển @@ -55157,7 +49245,6 @@ 揆我謀之先定知彼賊之成擒,Quỹ ngã mưu chi tiên định tri bỉ tặc chi thành cầm 椿堂急噲生𧗱𧦈䘮,Xuân đường kíp gọi sinh về hộ tang 馭髙傘哿閻王󰅹計打迎昂閣玉楼鐄獄卒少之㝵腰貴,ngựa cao tán cả diêm vương nào kể đứa nghênh ngang gác ngọc lầu vàng ngục tốt thiếu chi người yêu quý -固𡗶固坦固些固𠇮,có trời có đất có ta có mình 雲仙󱚢𧛼𦀊𥹰出行,vân tiên vào tạ giây lâu xuất hành 𠰉𣎞麻𠹳𫗄,trêu trăng mà cợt gió 㓠椥󰝸䃆頭𩈘,chém tre chẳng ghè đầu mặt @@ -55170,15 +49257,11 @@ 固粓辰萬𠊛侯固笓固油辰萬𠊛挑,có cơm thì vạn người hầu có bấc có dầu thì vạn người khêu 十二日初擬春祭葆神禮無齊戒用帛依國俗而已,thập nhị nhật sơ nghĩ xuân tế bảo thần lễ vô tề giới dụng bạch y quốc tục nhi dĩ 朝廷貞󰜋谷𡗶,triều đình riêng một góc trời -又按光順中興記云仁宗年方二歲裔履乾太后阮氏牝鷄司晨都督黎犬狡兔執命,hựu án quang thuận trung hưng ký vân nhân tông niên phương nhị tuế duệ vị dã lí càn thái hậu nguyễn thị tẫn kê tư thần đô đốc lê khuyển giảo thỏ chấp mệnh -𠂪呌𪪳舘吲浪舘須使圖咹朱󰬥,bèn kêu ông quán dặn rằng quán tua sắm sửa đồ ăn cho nhiều 車𨔾囚,xe chở tù 𩈘蒸𠫆𫽄別虎丕,mặt chưng dày chẳng biết hổ vậy 癸巳五年二月以後改盛德元年永曆七年清順治九年,Quý Tị ngũ niên Nhị nguyệt dĩ hậu cải Thịnh Đức nguyên niên Vĩnh Lịch thất niên Thanh Thuận Trị cửu niên -戊午正治元年莫光寶五年>>明嘉靖三十七年太師親督大軍再出山南中路攻其不意擒獲莫将英銳侯俘送安塲行在,mậu ngọ chính trị nguyên niên mạc quang bảo ngũ niên minh gia tĩnh tam thập thất niên thái sư thân đốc đại quân tái xuất sơn nam trung lộ công kì bất ý cầm hoạch mạc tướng anh nhuệ hầu phù tống yên trường hành tại 節悶康康檜駭𥾽,tiết muộn khăng khăng cội hãy bền 𤷖焠𤷖𨖲𤷖翕,sưng sốt sưng lên sưng húp -堆边蔑󰒂群固宗,đôi bên một chút nghĩa còn có tông 𠫾買孛𢹇襖袈裟,đi với bụt mặc áo cà sa 榮劾其容縱送賂人漢宗業也,Vinh hặc kì dung túng tống lộ nhân hán tông nghiệp dã 邊𠳒萬福邊𠳒寒喧,Bên lời vạn phúc bên lời hàn huyên @@ -55186,11 +49269,9 @@ 浽娘𢖵典包𣇞,Nỗi nàng nhớ đến bao giờ 除𥹰柴買󰘉𠳒呐𦋦,giờ lâu thầy mới mở lời nói ra 小姐沛𣇜買󰡲寧家,Tiểu thư phải buổi mới về ninh gia -𣅶𠓨謁礼𣅶𦋦開詞,lúc vào yết lễ lúc ra khai tờ 出降者亦盡殺之妻子㨿爲奴婢,xuất hàng giả diệc tận sát chi thê tử cứ vi nô tì 冬十一月皇太子即皇帝位,Đông thập nhất nguyệt Hoàng thái tử tức Hoàng đế vị 史臣吳士連曰韶陽公主聞太宗崩長號而逝黎氏聞夫死不食而卒媚醯夫人義不二事投水卒吳免妻阮氏不負夫道亦投水從夫,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Thiều Dương công chúa văn Thái Tông băng trường hiệu nhi thể Lê thị văn phu tử bất thực nhi tốt Mị Ê phu nhân nghĩa bất nhị sự đầu thuỷ tốt Ngô Miễn thê Nguyễn thị bất phụ phu đạo diệc đầu thuỷ tòng phu -𧡊𧗱地分省清固𠬠𡾵𬁖𠓇,thấy về địa phận tỉnh thành có một ngôi sao sáng 帝遣使諭旨慰勞之舉城大悅,Đế khiển sứ dụ chỉ uý lạo chi cử thành đại duyệt 𥇍𬂙𫥨𠃅三䦕,ngước trông ra mái tam quan 設,Thiết @@ -55199,19 +49280,15 @@ 𠅜賦性揾𢧚形,trời phú tính uốn nên hình 三皇五帝𠁀𠸗,tam hoàng ngũ đế đời xưa 𠳒󰠲眷練清新,lời đâu quyến luyến thanh tân -噷吃敲,hậm hực xao xác 仉撟朱𣩂𠊛空動𨉓,kẻ kéo cho chết người không động mình 𥙩身麻者女𠁀朱衝,Lấy thân mà giả nợ đời cho xong 𧵑饒山野󰝡饒典,của nhiều sơn dã đem nhau đến 御馬御象二監鬪力持扙相擊自清陽門至太廟門外帝以爲樂以錢帛賞之,ngự mã ngự tượng nhị giám đấu lực trì trượng tương kích tự thanh dương môn chí thái miếu môn ngoại đế dĩ vi lạc dĩ tiền bạch thưởng chi 屈計名名㐌姅𢆥,khuất kể rành rành đã nửa năm 㕵𣱶,uống vục -𠇍秋𫢩沕群,mấy thu nay vẫn còn 太師諒國公鄭檢使清郡公守峩山瑞郡公何壽祥守宋山各率精兵拒之,Thái sư Lượng quốc công Trịnh Kiểm sử Thanh quận công thủ Nga Sơn Thuỵ quận công Hà Thọ Tường thủ Tống Sơn các suất tinh binh cự chi 㰁核,lõi cây 攢造户籍,toản tạo hộ tịch -命天章學士阮士固講五經,thu cửu nguyệt thập ngũ nhật tuất thời nguyệt thực -𬇚𬇚󰜞㖂排排,ào ào gió dấy 其尸至明求樂年間爲明人所焚鄕人再塑像事之如初今存,kì thi chí minh cầu lạc niên gian vi minh nhân sở phần hương nhân tái tố tượng sự chi như sơ kim tồn 行命羙郡公黎炯爲征蠻将軍掛征蠻将軍印丹溪伯鄭侑爲副提領将神武効力殿前中東西南北府各衛軍分爲六營每營一萬人以三千人運粮徃征黑羅羅,hành mệnh mĩ quận công lê quýnh vi chinh man tướng quân quải chinh man tướng quân ấn đan khê bá trịnh hựu vi phó đề lĩnh tương thần vũ hiệu lực điện tiền trung đông tây nam bắc phủ các vệ quân phân vi lục dinh mỗi dinh nhất vạn nhân dĩ tam thiên nhân vận lương vãng chinh hắc la la 羅傳再率兵断樹柵處斥去燒毀,la truyền tái suất binh đoạn thụ sách xứ xích khứ thiêu huỷ @@ -55223,10 +49300,8 @@ 悌時七十八,Đễ thời thất thập bát 娘強𣻆湥秋波断腸𣅶意󰇾麻𢞂腥,nàng càng tuôn giọt thu ba đoạn trường lúc ấy giở mà buồn tênh 秋七月淫雨兼旬不止,Thu thất nguyệt dâm vũ kiêm tuần bất chỉ -欺爫拱固欺𨔈計夷,khi làm cũng có khi chơi kể gì 賊乘勢四靣合圍,Tặc thừa thế tứ diện hợp vi 暠遂竄于諒原不敢復出以月江為界,Cảo toại thoán vu Lạng Nguyên bất cảm phục xuất dĩ Nguyệt Giang vi giới -𠅜经孛,cùng chẳng trái lời kinh bụt 及臨崩泣謂曰朕若不在誰復知卿恐自此以後被降黜耳,cập lâm băng khấp vị viết trẫm nhược bất tại thuỳ phục tri khanh khủng tự thử dĩ hậu bị giáng truất nhĩ 尼美弄歆喜懺悔礼三宝,nay mở lòng hăm hở sám hối lạy tam bảo 蝒尼王𥙩絲箕󰋇吝,nhện này vương lấy tơ kia mấy lần @@ -55256,7 +49331,6 @@ 客浪空別併𣦍茄箕杜什船尼𥖑散,khách rằng không biết tính ngay nhà kia đổ sập thuyền này vỡ tan 即以賜之蠲所刀榖税,tức dĩ tứ chi quyên sở đao cốc thuế 福海廣和六年,phúc hải quảng hoà lục niên -太王妃阮氏力救之得免削其權,thái vương phi nguyễn thị lực cứu chi đắc miễn tước kì quyền thái vương phi tiết trịnh tùng mẫu dã 於低𢘾󱉎慈悲媄𡥵𠮙共固欺特𧵆,ở đây nhờ đức từ bi mẹ con ắt cũng có khi được gần 香乘羕唉𦋦𠓨󰠳低,Hương thừa dường hãy ra vào đâu đây 甲申洞仁宫陶甄人阮人献六眸龜胷上有譜樂二字,Giáp Thân Động Nhân cung đào chân nhân Nguyễn Nhân hiến lục mâu quy hung thượng hữu phổ nhạc nhị tự @@ -55268,8 +49342,6 @@ 乙㐌澄澄裊課生,ắt đã rành rành nẻo thuở sinh 兄弟之情幾乎覆矣人倫攸斁莫甚於此,huynh đệ chi tình cơ hồ phúc hĩ nhân luân du đố mạc thậm ư thử 属吳晋宋齊梁紀,Thuộc Ngô Tấn Tống Tề Lương KỶ -兵𠦳将同ㇴ方,binh ngàn tướng đùng đùng phương -𠲡嚕𡃙𪡦翁咾奇𫽄𨖅艚女拱𨖅西,hẩu lớ mécxì ông làu cả chẳng sang tàu nữa cũng sang tây 對曰臣首未至地陛下無煩他慮,Đối viết Thần thủ vị chí địa Bệ hạ vô phiền tha lự 矯賢作乱,Kiểu Hiền tác loạn 岱留南海,Đại lưu Nam Hải @@ -55278,7 +49350,6 @@ 六月莫欲復入居昇龍城,Lục nguyệt Mạc dục phục nhập cư Thăng Long thành 冬十月勑旨各社造籍一社男婦同姓不得同,Đông thập nguyệt sắc chỉ các xã tạo tịch nhất xã nam phụ đồng tính bất đắc đồng 𧵑埃𡽫渃遣些盤,của ai non nước khiến ta bàn -巾𢯢襊妾吀拖,khăn sửa túi thiếp xin đỡ 先是有胡翁者乃丐者之子巤身於琴貴假稱陳氏之後頔,Tiên thị hữu Hồ Ông giả nãi cái giả chi tử liệp thân ư Cầm Quý giả xưng Trần thị chi hậu địch 𦋦欺不意󱚢尼無情,ra khi bất ý vào nơi vô tình 底朱旦浽㵢花戞䕯,Để cho đến nỗi trôi hoa dạt bèo @@ -55286,7 +49357,6 @@ 壬戌六年漢元狩四年,Nhâm Tuất lục niên Hán Nguyên Thú tứ niên 庄故礼󰒂庄隊柴代,chẳng có lễ nghĩa chẳng đòi thầy dạy 󰮀嫌坦愛𦓿渚𤇪,ruộng hiềm đất ải cày chưa chín -正春初仁睦門陳𬋩領本陳朝之外孫生二女長曰松次曰竹,chính xuân sơ nhân mục môn trần quản lĩnh trần tính khuyết kì danh quản lĩnh quan danh dã bản trần triều chi ngoại tôn sinh nhị nữ trưởng viết tùng thứ viết trúc 逸山林或棲身村也朝廷試用未及者薦得賢才十二人以佐朕圖治如此可謂為國盡忠其賞不等,dật sơn lâm hoặc thê thân thôn dã triều đình thí dụng vị cập giả tiến đắc hiền tài thập nhị nhân dĩ tá trẫm đồ trị như thử khả vị vị quốc tận trung kì thưởng bất đẳng 仁義等皆再拜曰死君之難臣等之職分,Nhân Nghĩa đẳng giai tái bái viết Tử quân chi nạn thần đẳng chi chức phận 内禪詔畧曰朕早慕玄風非心黃屋否,nội thiền chiếu lược viết trẫm tảo mộ huyền phong phi tâm hoàng ốc phủ @@ -55297,11 +49367,9 @@ 念丹付鬼神咍,niềm đan phó quỷ thần hay 𠬠茹扽擛令庭,một nhà dọn dẹp linh đình 怒類𪀄執𦑃共𠖤,nọ loài chim chắp cánh cùng baỵ -𢪀𠇮想客鍾𠊛知音,nghĩ mình tưởng khách chung người tri âm 梓木楛㰁,tử mộc gỗ sồi 候命𭁈廣郡公鄭永禄賫金銀人二軀及諸貢物就諒山城以候明人會勘,hầu mệnh dữ Quảng quận công Trịnh Vĩnh Lộc tê kim ngân nhân nhị khu cập chư cống vật tựu Lạng Sơn thành dĩ hậu Minh nhân hội khám 㐌𢚸𠰺旦𠰺時沛𠳐,đã lòng dạy đến dạy thì phải vâng -核旦𣈜春蘿鮮,cây đến ngày xuân lá tươi 時耿潝廷彦言于帝曰左相兵權勢大,Thời Cảnh hấp Đình Ngạn ngôn vu Đế viết Tả tướng binh quyền thế đại 姓吳諱昌熾天策王避難時取南𠕋江女之所生南晋王之姪也,tính ngô huý xương xí thiên sách vương tị nạn thời thủ nam sách giang nữ chi sở sinh nam tấn vương chi điệt dã 𪰇𪰇芹竹,nhắt nhắt cần trúc @@ -55312,10 +49380,8 @@ 報應事帝殳殳裊咍,báo ứng sự ấy một một nẻo hay 莫氏多用賄賂於明沮之,mạc thị đa dụng hối lộ ư minh tự chi 身些些沛𢗼歐,Thân ta ta phải lo âu -即辰𨆢𨀈𠓨𡑝後堂,tức thì lui bước vào sân hậu đường 塵縁𪮴歇是非庄兮煉蔑糁𢚸店𣈜敦打,trần duyên rũ hết thị phi chẳng hề rèn một tấm lòng đêm ngày đon đả 下辞𠹚𥛉卒𣈜,hạ từ van lạy suốt ngày -𢪀𨉓固幽迷之庒别,nghĩ mình có u mê chi chẳng biết 丙午十四年元大德十年春正月朔統政太師佐天大王德曄卒年十二四,bính ngọ thập tứ niên nguyên đại đức thập niên xuân chính nguyệt sóc thống chính thái sư tá thiên đại vương đức việp tốt niên thập nhị tứ 負旁之闭化工,Phũ phàng chi bấy hoá công 據一方與北朝諸僣國相頡頑,cứ nhất phương dữ bắc triều chư tiếm quốc tương hiệt ngoan @@ -55346,7 +49412,6 @@ 𡛤𣈘阻𧻭还魂𢱖󰠳𫽄𢱖𢱖𦛊㛪𬆄,nửa đêm trở dậy hoàn hồn mó đâu chẳng mó mó l em ngay 夫人勸解𠇍𠳒,phu nhân khuyên giải mấy lời 傷吒舍利補沔蘇江,thương cha xá lị bỏ ngoài tô giang -些𣅶稚中,chả trách người ta lúc trẻ trung 甲子三十一年漢文帝三年,giáp tí tam thập nhất niên hán văn đế tam niên 以范盃為東道行軍總管黎理為入内少尉參知西道諸衛君事,dĩ phạm bôi vi đông đạo hành quân tổng quản lê lí vi nhập nội thiếu uý tham tri tây đạo chư vệ quân sự 侍衛𮢶額,thị vệ tạc ngạch @@ -55365,16 +49430,11 @@ 以内官陳䧺韜參知政事同知聖慈宫左司事,dĩ nội quan trần hùng thao tham tri chính sự đồng tri thánh từ cung tả ti sự 酉妑𨑮𬑉酉柴𫤯𦖻,dẫu bà mười mắt dẫu thầy tám tai 月恆刁𨆷春恆唯,nguyệt hằng đeo đuổi xuân hằng dõi -之辰沛抵来涯,gì thì phải để lây nhây 俄而京師亂唐帝自苑門出公輔又叩馬諫曰泚嘗帥涇原得士心,nga nhi kinh sư loạn đường đế tự uyển môn xuất công phụ hựu khấu mã gián viết thử thường soái kinh nguyên đắc sĩ tâm 璜使弟象爲書與系又使象騎鞀車皷吹導從而行,hoàng sử đệ tượng vi thư dữ hệ hựu sử tượng kị đào xa cổ suy đạo tòng nhi hành -𣘛,dâu -苔四𦓿矯慢夢,đầy tớ hay cày kẻo mượn mòng 群縁几遁𠊚迻,còn duyên kẻ đón người đưa 噲󰑼𩛂󰑼𨇜戈吝,gọi là no là đủ qua lần -𫗂東噲客𢖵𠊚賖,gió đông gọi khách nhớ người xa 以御史裴擒虎為諒山鎮安府使以右藤縣轉運潘天爵為侍御史,dĩ ngự sử bùi cầm hổ vi lạng sơn trấn an phủ sứ dĩ hữu đằng huyện chuyển vận phan thiên tước vi thị ngự sử -吝頭主順𥙩䓂,lần đầu chúa thuận lấy ngọn 魏栻請二胡焚身,Nguỵ Thức thỉnh nhị Hồ phàn thân 會雷鳴使餘試之餘仰天誦咒而雷益厲,Hội lôi minh sử Dư thí chi Dư ngưỡng thiên tụng chú nhi lôi ích lệ 停料𠴍󰜋𠄩𠳒,Đánh liều nhắn một hai lời @@ -55385,7 +49445,6 @@ 𨖲𫴋楼審卒隊畨,lên xuống lầu thấm thoát đòi phen 秋八月有星孛于東方長竟天,Thu bát nguyệt hữu tinh bột vu Đông phương trường cánh thiên 及元兵至歇驕守船于擺津野象從行,cập nguyên binh chí yết kiêu thủ thuyền vu bãi tân dã tượng tòng hành -𥚇螃浡啉沁,bãi lè lưỡi bạng bọt lăm tăm 二月二十六日莫命户部尚書兼國子監祭酒泳橋伯黄士愷及阮䏻潤阮澧武文奎等徃諒山界首候命迎接使臣梁,Nhị nguyệt nhị thập lục nhật Mạc mệnh Hộ bộ Thượng thư kiêm Quốc tử giám Tế tửu Vịnh Kiều bá Hoàng Sĩ Khải cập Nguyễn Năng Nhuận Nguyễn Lễ Vũ Văn Khuê đẳng vãng Lạng Sơn giới thủ hậu mệnh nghênh tiếp sứ thần Lương 𩂄𩂄𩄲瑞縈𬮌黄,đùn đùn mây thụy quanh cửa vàng 以黎文盛爲太師,Dĩ Lê Văn Thịnh vi Thái sư @@ -55399,7 +49458,6 @@ 席排賞將󰍁軍,Tiệc bày thưởng tướng khao quân 㖫𠲥謳𰙔曲太平,lừng lẫy âu ca khúc thái bình 姻縁埃呵女料𫽄移肝𥒥𫽄漂胣鐄,nhân duyên ai há nỡ liều chẳng dời gan đá chẳng xiêu dạ vàng -耒昆𤡚𣩂𠫾,ăn rồi con khái chết đi 局醝苔𣎃陣唭卒店,cuộc say đầy tháng trận cười suốt đêm 是臣之所深願望也,Thị thần chi sở thâm nguyện vọng dã 修行時拱沛欺從權,Tu hành thì cũng phải khi tòng quyền @@ -55407,7 +49465,6 @@ 冬十一月二十五日大安縣時務社人范沆自稱,Đông thập nhất nguyệt nhị thập ngũ nhật Đại Yên huyện Thi Vụ xã nhân Phạm Hàng tự xưng 帝問星罡軍何在星罡日皎所領軍對曰徵不至矣,đế vấn tinh cang quân hà tại tinh cang nhật hiệu sở lĩnh quân đối viết trưng bất chí hĩ 三十日節制鄭松督諸營進兵至黄舍市駐營一箇月下令諸營兵渡虬江破毀賊壘削為平地,Tam thập nhật Tiết chế Trịnh Tùng đốc chư dinh tiến binh chí Hoàng Xá thị trú dinh nhất cá nguyệt hạ lệnh chư dinh binh độ Cù giang phá huỷ tặc luỹ tước vi bình địa -吀翁𢀲畑𡗶炤依𠳒眾𡥵及悲𣉹𦓡除截偻逆𠫾,xin ông lớn đèn trời chiếu y lời chúng con gấp bây giờ mà trừ tiệt lũ nghịch đi 身尼㐌旦世尼時催,thân này đã đến thế này thì thôi 加禮部尚書兼翰林院侍讀掌翰林院事東閣學士國老參預朝政少尉蘭郡公阮實爲太保工部尚書兼國子監司業泉郡公阮惟時爲少傅,Gia Lễ bộ Thượng thư kiêm Hàn Lâm viện thị độc chưởng Hàn Lâm viện sự Đông các học sĩ Quốc lão tham dự triều chính Thiếu uý Lan quận công Nguyễn Thực vi Thái bảo Công bộ Thượng thư kiêm Quốc Tử Giám tư nghiệp Tuyền quận công Nguyễn Duy Thì vi Thiếu phó 迻僥群少闭饒󰑼情,gặp nhau còn thiếu bấy nhiêu là tình @@ -55418,15 +49475,12 @@ 𢜝欺蜂𧊉代騰,Sợ khi ong bướm đãi đằng 󰟀𥪝䋦㐌迻娘急𦋦,Buồng trong mối đã đưa nàng kíp ra 都總管雷農貢古寧人也宣光鎮宣慰大使陳橊為金吾衙同總管兼順化路都總管阮景壽為門下右司侍郎參知海西道簿籍如故内密院副使阮叔惠為同知尙書左司事參知海西道簿籍以入内侍省都押衙參預朝政黎謙為尙書令知海西道軍民簿籍北江中路總管黎隻為太原下伴宣慰大使,đô tổng quản Lôi Nông Cống Cổ Ninh nhân dã Tuyên Quang trấn Tuyên uý đại sứ Trần Lựu vi Kim ngô nha đồng tổng quản kiêm Thuận Hoá lộ Đô tổng quản Nguyễn Cảnh Thọ vi môn hạ hữu ti thị lang tham tri Hải tây đạo bạ tịch như cố nội mật viện phó sứ Nguyễn Thúc Huệ vi Đồng tri thượng thư tả ti sự tham tri hải tây đạo bạ tịch Dĩ nhập nội thị sảnh Đô áp nha tham dự triều chính Lê Khiêm vi thượng thư lệnh tri Hải tây đạo quân dân bạ tịch Bắc Giang trung lộ tổng quản Lê Chích vi Thái Nguyên hạ bạn Tuyên uý đại sứ -󱚗󰓗𡿨󱫞各𪜕黄盆台,xơ rơ bãi cát đỏ vàng buồn thay -扒𡥵補朱停,bắt con bỏ cho đành 軍将陳挺敗之,Quân tướng Trần đĩnh bại chi 帝每食分其半賜夫人而不使離左右,Đế mỗi thực phân kì bán tứ phu nhân nhi bất sử li tả hữu 𧤁犀蹎󱳹每𩔗固尼,sừng tê chân gấu mọi loài có nơi 衝坡𫗄𡓁𦝄岸,xông pha gió bãi trăng ngàn 逐绳童抶繓乾坤,giục thằng đồng thắt túi càn khôn 𢜝𫮒三江,sợ phá tam giang -故如妾婵娟,cớ như thiếp thiền quyên 大兵進至悉燒毀營寨而還,Đại binh tiến chí tất thiêu huỷ doanh trại nhi hoàn 𠸗𫢩󰋇𠁂󰟁󰀩,xưa nay mấy đứa vô nghì 連𧗱駭暫酉娘󰜋尼,liền về hãy tạm giấu nàng một nơi @@ -55436,28 +49490,23 @@ 脩治京城西邉墻,tu trị kinh thành tây biên tường 充監生魯純范公粘等三十人為各道属吏監生充属吏自此始,sung giám sinh lỗ thuần phạm công niêm đẳng tam thập nhân vi các đạo thuộc lại giám sinh sung thuộc lại tự thử thuỷ 二十九日勑㫖󰱥今通政使司接受内外各衙門官貟奏本間有寫字遺漏差謬即檢奏送刑部罸錢如令若軍色民停罸錢,nhị thập cửu nhật sắc chỉ kế kim thông chính sứ ti tiếp thụ nội ngoại các nha môn quan viên tấu bản gian hữu tả tự di lậu sai mậu tức kiểm tấu tống hình bộ phạt tiền như lệnh nhược quân sắc dân đình phạt tiền -雙𠲟𠳨所𠅜意𪽝准兜吏時鬪,song gạn hỏi thửa lời ấy bởi chốn đâu lại 𢀭兜仍几𥄭𬁑𢀨󰠲仍几醝𫑺最𣈗,giàu đâu những kẻ ngủ trưa sang đâu những kẻ say sưa tối ngày 𠬠斤𨑮󰮏两𠬠两𨑮錢𠬠錢𨑮分,một cân mười sáu lạng một lạng mười tiền một tiền mười phân -尋旦,họa hắn có xa xôi tìm đến 任内有過犯不應考課及非軍功特陞者自過犯并特陞之後再定為初考,Nhậm nội hữu quá phạm bất ứng khảo khoá cập phi quân công đặc thăng giả tự quá phạm tịnh đặc thăng chi hậu tái định vi sơ khảo 強從且底除𦝄木㐌著,cẵng thong thả để chờ trăng mọc đã chứ 槣𨕭󱠠卒𠶈床󰟀󰮃䋦㐌𠽖娘急𫥨,ghế trên ngồi tót sỗ sàng buồng trong mối đã giục nàng kíp ra 𨔍𨓡英買𬧐低,lạ lùng anh mới tới đây 夏四月旱勑諭公侯伯官員百姓等凣九條以裴白良范溥為皇太子侍講,Hạ tứ nguyệt hạn sắc dụ công hầu bá quan viên bách tính đẳng phàm cửu điều dĩ Bùi Bạch Lương Phạm Phổ vi Hoàng thái tử thị giảng -癸酉十一年,quý dậu thập nhất niên minh cảnh thái tứ niên 断膓䜹沛迎麻者蹺,Đoạn trường thơ phải nghênh mà trả nhau 𩅹霖𥹰拱湥,mưa dầm lâu cũng dột 𠬠𣈗𨅸幔船𧏵拱朋𠃩𣎃於𥪝船貍,một ngày đứng mạn thuyền rồng cũng bằng chín tháng ở trong thuyền chài 哀牢又以明人相約腹背交攻我軍多傷死,ai lao hựu dĩ minh nhân tương ước phục bội giao công ngã quân đa thương tử -䀡西代東征,xem tây đại đông chinh 視吾民甚輕於草芥忍生沙蟲之心指我,thị ngô dân thậm khinh ư thảo giới nhẫn sinh sa trùng chi tâm chỉ ngã 所郎帆𫗄撩𫡮,sửa sang buồm gió lèo mây 史臣吳士連曰昔夏徵舒弑陳靈公中國不能討,sử thần ngô sĩ liên viết tích hạ trưng thư thích trần linh công trung quốc bất năng thảo 十三日騏等果至,Thập tam nhật Kì đẳng quả chí 󰅒𤽗李友之蒸質𧌂𡑪,nay ngươi lý hữu chi chưng chất bọ cát 賊船横流溺屍塞江噐械填委出間擒都司朱傑斬前鋒将都司黄誠俘獲賊軍以千數,Tặc thuyền hoành lưu nịch thi tắc giang khí giới điền uỷ xuất gian cầm Đô ti Chu Kiệt trảm tiền phong tướng Đô ti Hoàng Thành phù hoạch tặc quân dĩ thiên sổ -𠳨姨月固塘𨕭細,hỏi dì nguyệt có đường lên tới 分仃之监呌冤,phận đành chi dám kêu oan 一防直不勤或熟睡不守離伍潜回,nhất phòng trực bất cần hoặc thục thuỵ bất thủ li ngũ tiềm hồi 一,nhất @@ -55468,18 +49517,13 @@ 祚舅黎桓一云黎明隨軍遣祚降祚乃答曰舅,Tộ cữu Lê Hoàn Nhất vân Lê Minh tuỳ quân khiển Tộ hàng Tộ nãi đáp viết Cữu 𤤰文王動所勢󱮑𠯅,vua văn vương động thửa thế dấy dức 滝坡滝溤滝洮󰬾𦰟滝意覩󱚢滝淦,sông bờ sông mạ sông thao ba ngọn sông ấy đổ vào sông gâm -公𠺘呢𡃓𠄩昆埃滥𨢇唁賞連,công rằng này bớ hai con thơ ai làm đặng rượu ngon thưởng liền 連𢬣𥋴𥊘𠴠𦣰,Liền tay ngắm nghía biếng nằm -焒情拉吏𠤆朝世之,lửa tình lấp lại chớ chiều thế chi -感𢚸󱟎哿厚唭命擬,cảm lòng nuôi cả hậu 𨃍𨆹羅蘿󱦅枯屯浪准意固姑挸𫯳,sột soạt là lá chuối khô đồn rằng chốn ấy có cô kén chồng 險危敢𪿒弓筅󰑼常,hiểm nguy dám ngại cung tên là thường -責𢚸哬𠾿貝𢚸焒香祝底㳥閉𥹰,trách lòng hờ hững với lòng lửa hương chốc để lạnh lùng bấy lâu 曩󱩰𣌆𩅹󱩰最,nắng chóng trưa mưa chóng tối 文質對曰太和年間征占熟米迄征盆蛮時經二十六年尚可食也,Văn Chất đối viết Thái Hoà niên gian chinh Chiêm thục mễ ngật chinh Bồn Man thời kinh nhị thập lục niên thượng khả thực dã 十二日陶祿來降,Thập nhị nhật Đào Lộc lai hàng 𢀭󰋇刼貪婪閉,giàu mấy kiếp tham lam bấy -主龔欲因其亂而取之乃以其子萬王弘操為靜海軍節度使徒封交王将兵救公羡,Hán chủ Cung dục nhân kì loạn nhi thủ chi nãi dĩ kì tử Vạn Vương Hoằng Thao vi Tĩnh Hải quân tiết độ sứ đồ phong Giao Vương tương binh cứu Công Tiễn 若不䏻懲創故意再犯則應送流州所者一切𭛁去󰱃吏奸惡之,Nhược bất năng trừng sáng cố ý tái phạm tắc ưng tống lưu châu sở giả nhất thiết phát khứ thứ lại gian ác chi 卿其勉之共成厥終,Khanh kì miễn chi cộng thành quyết chung 四海困窮萬民愁怨,tứ hải khốn cùng vạn dân sầu oán @@ -55504,26 +49548,20 @@ 廣招痕渃核篭䏾𡑝,Vàng gieo ngấn nước cây lồng bóng sân 冬十月制王侯巾長髮戴朝天巾短髮戴包巾,Đông thập nguyệt chế vương hầu cân trường phát đái triều thiên cân đoản phát đái bao cân 云仙逵󱖺䜹浪,vân tiên quỳ gối thưa rằng -官榜𧡊瓊学力大才,quan bảng thấy quỳnh học sức đại tài 梧桐𮢶𤞖核󱖮,ngô đồng tạc rối cây bông 行至途中文曉痛跡而卒,Hành chí đồ trung Văn Hiểu thống tích nhi tốt 上許之加陞國老太保參預朝政致仕,thượng hứa chi gia thăng quốc lão thái bảo tham dự triều chính trí sĩ 二元,nhị nguyên 興孝王回奏上皇乃加封二字鬼神靈應信不誣矣,hưng hiếu vương hồi tấu thượng hoàng nãi gia phong nhị tự quỷ thần linh ứng tín bất vu hĩ 内,nội -扶郡公黎種奔會引兵入安塲䦕萬頼󰀋太師家属及諸将家小入翠亸󰀋以避之,Phù quận công Lê Chủng bôn hội dẫn binh nhập Yên Trường quan Vạn Lại sách Thái sư gia thuộc cập chư tướng gia tiểu nhập Thuý ve chu sách dĩ tị chi 矯公𦖑呐事情庒盃,kiều công nghe nói sự tình chẳng vui -責縁𡲤吏恨𠁀,trách duyên vả lại giận đời 夾,giáp 招朱些𥙩𣡚𣘃桃些把𦷾𥙩玉瓊瑤,gieo cho ta lấy trái cây đào ta trả đấy lấy ngọc quỳnh dao -生末刼真經,sinh mạt kiếp chân kinh -玉𫅜徐聘期丈夫,ngọc lành chờ sánh kì trượng phu 件𣍊所廵無所使,kiện hết sở tuần vô sở sứ 賊徒敗走大致克捷,Tặc đồ bại tẩu đại trí khắc tiệp 𢞂𥄭吏﨤𥴜𥯋,buồn ngủ lại gặp chiếu manh 乙巳八年元至正二十五年春正月占人掠化州春遊民,Ất Tị bát niên Nguyên Chí Chính nhị thập ngũ niên xuân chính nguyệt Chiêm nhân lược Hoá Châu xuân du dân 鄭𢚸𢧲買哙払𥹰𫢩𧗱道花𬞕𧡊姨,chạnh lòng ta mới hỏi chàng lâu nay về đạo hoa lan thấy gì -開明大道護清平,khai minh đại đạo hộ thanh bường 娘群帖帖聀鐄渚泒,Nàng còn thiếp thiếp giấc vàng chưa phai 欺𫗄阁欺𦝄𡑝,Khi gió gác khi trăng sân 於中房巴邁糁𢆥庄固埃別㝵󰑼埃,ở trong phòng ba mươi tám năm chẳng có ai biết người là ai @@ -55533,9 +49571,7 @@ 𨕭𠃩陛𩈘𡗶𡬼𡬷𡦂春𥢆󰣑直𣌆朝,trên chín bệ mặt trời gang tấc chữ xuân riêng sớm chực trưa chầu 春正月朔左相鄭松暨文武臣僚等共尊皇子即皇帝位改元大赦,Xuân chính nguyệt sóc Tả tướng Trịnh Tùng kị văn võ thần liêu đẳng cộng tôn hoàng tử tức hoàng đế vị cải nguyên đại xá 秋八月十八日玄珍公主自占城回,Thu bát nguyệt thập bát nhật Huyền Trân công chúa tự Chiêm Thành hồi -别塘兵法𫽄塘包容,biết đường binh pháp chẳng đường bao dung 𨕭菴從且册琴,trên am thong thả sách cầm -𫏙坡塘哿滝汝箕𪟂,noi bờ đường cả sông nhữ kia 柴盘𠬠𭛣科期群賖,thầy bàn một việc khoa kỳ còn xa 牢特蒸鎌斬邪爲民尼𠞹𣟃與意丕,sao được chưng gươm chém tà vì dân này dứt mống dữ ấy vậy 秋庵𬮌竹𩄲撫春净唐花錦封,thu im cửa trúc mây phủ xuân tạnh đường hoa gấm phong @@ -55565,7 +49601,6 @@ 運粮鎮隘𩛂軍漢,vận lương trấn ải no quân hán 今又使我等征無辜之邑幸而勝之利已彼如不服為之奈何二使曰惟君之命,kim hựu sử ngã đẳng chinh vô cô chi ấp hạnh nhi thắng chi lợi dĩ bỉ như bất phục vi chi nại hà nhị sứ viết duy quân chi mệnh 蔑𢚸拯固𡮍嫌共饒𣵰󰋞𠫾尋法仙,một lòng chẳng có chút hiềm cùng nhau lặn lội đi tìm phép tiên -爫之朱雁别𢚸,làm chi cho nhạn biết lòng 冬十一月朔日重暈,Đông thập nhất nguyệt sóc nhật trùng vựng 拱羅𧖱沚𫆧𦡙䐗𣋀,Cũng là máu chảy ruột mềm chớ sao 及天下大定擢為隊長至是大臣具以其事言故有是命,cập thiên hạ đại định trạc vi đội trưởng chí thị đại thần cụ dĩ kì sự ngôn cố hữu thị mệnh @@ -55603,7 +49638,6 @@ 旨傳凣奏給官田止許耕種本貫十畝其餘照收税錢不得濫耕,chỉ truyền phàm tấu cấp quan điền chỉ hứa canh chủng bản quán thập mẫu kì dư chiếu thu thuế tiền bất đắc lạm canh 二帝合,nhị đế hợp 金簮雖貴輕由葉,Kim trâm vi quý khinh do diệp -袞昂功役皮耒,ngổn ngang công việc bề rồi 𧜖,chăn 㐱𢶒䈫󱙦甕󱙺丕,chỉn cởi nắp đậy ống tên vậy 埃咍永訣旦𣈜迻饒,ai hay vĩnh quyết đến ngày đưa nhau @@ -55625,13 +49659,11 @@ 道過本鄕募家兵及所調兵五千從两道入,đạo quá bản hương mộ gia binh cập sở điều binh ngũ thiên tòng lưỡng đạo nhập 解決,giải quyết 是時乂安人𢙇貳新平順化多叛從占故土哩之人四散游擊莫之能禦,thị thời nghệ an nhân hoài nhị tân bình thuận hoá đa phản tòng chiêm cố thổ lí chi nhân tứ tán du kích mạc chi năng ngự -欺𢧚𡗶拱朝𢚸奇𠄩,khi nên trời cũng chiều lòng cả hai 帝善繼善承所以時臻康泰治底体明文物制度漸盛亦陳朝之盛主也然聚沙門於安子之山勞民力於英雲之閣非醇中之小疪乎甲午興隆二年元至元三十一年春二月七日頒國諱帝諱烇仁宗昑聖宗晃太宗煚太祖承元祖李内諱聖慈皇后蜂順慈皇后妙顯慈皇后罃元聖皇后,Đế thiện kế thiện thừa sở dĩ thời trăn khang thái trị để thể minh văn vật chế độ tiệm thịnh diệc Trần triều chi thịnh chủ dã Nhiên tụ sa môn ư Yên Tử chi sơn lao dân lực ư Anh Vân chi các phi thuần trung chi tiểu tì hồ Giáp Ngọ Hưng Long nhị niên Nguyên Chí Nguyên tam thập nhất niên xuân nhị nguyệt thất nhật phân quốc huý Đế huý thuyên Nhân Tông khâm Thánh Tông Hoảng Thái Tông cảnh Thái Tổ Thừa Nguyên Tổ Lí nội huý Thánh Từ Hoàng hậu Phong Thuận Từ Hoàng hậu Diệu Hiển Từ Hoàng hậu Oanh Nguyên Thánh Hoàng hậu 吘𠳒呐貝氷大,Ngỏ lời nói với băng đại 𠸦埃𢸛𥒥才穿鑿,khen ai đẽo đá tài xuyên tạc 治特𠄩𨒒𦊚冬歳享計用外󰮏𨒒𢆥,trị được hai mươi bốn đông tuổi hưởng kể ròng ngoài sáu mươi năm 陳家舊例天属軍士不得習文藝恐氣力餒也,Trần gia cựu lệ Thiên Thuộc quân sĩ bất đắc tập văn nghệ khủng khí lực nỗi dã -㐱体,chỉn thấy cái hạc dâm liệng trên không 諫厚塟唐安公主忤㫖陸贄爲奏觧之不能回竟下遷太子左庶子又貶泉州别駕,gián hậu táng đường an công chúa ngỗ chỉ lục chí vi tấu giải chi bất năng hồi cánh hạ thiên thái tử tả thứ tử hựu biếm tuyền châu biệt giá 𫳘貞箕拱固𠀧𬙞羕,Chữ trinh kia cũng có ba bảy dường 深仁厚澤垂四十秋,Thâm nhân hậu trạch Thuỳ tứ thập thu @@ -55640,7 +49672,6 @@ 理,lý 以中北衛同知黎棹為葵州經畧使黎其爲北江衞同知,dĩ trung bắc vệ đồng tri lê trạo vi quỳ châu kinh lược sứ lê kì vi bắc giang vệ đồng tri 󰭎𫽡本國珠𠹽𢚸𠊛,nặn bòn bản quốc chua cay lòng người -蒸詩𤽗寮高麻固意激,chưng thơ ngươi vu liêu cao mà có ý khích 民安𧛋詔億𫔬物拯𤷍󰍹𠊛拯奸腥,dân yên nệm chiếu ức muôn vật chẳng gầy mòn người chẳng gian tinh 𠬠𠇮𠇮別𠬠𠇮𠇮咍,Một mình mình biết một mình mình hay 院蘭𥉫率汜槐林淫,viện lan trông suốt dãy hòe lâm dâm @@ -55653,12 +49684,8 @@ 予奪跡籃山棲身荒野,Dư đoạt tích Lam Sơn thê thân hoang dã 构𡽫便笘𢚸桃,cau non tiện chũm lòng đào 几鉦𠊚󱁕都饒㗂寬𡀷𠿚㗂㕰熠󰠓,kẻ chiêng người trống đua nhau tiếng khoan nhộn nhịp tiếng mau rập rình -桃群待柳包徐朱衝,đào còn đợi liễu bao giờ cho xong 嗔召道,xin chịu đạo 二十日帝奏告太廟仍命阮文郎將諸營將士馬象討之,nhị thập nhật đế tấu cáo thái miếu nhưng mệnh nguyễn văn lang tương chư dinh tướng sĩ mã tượng thảo chi -陳公買達𠸜󰑼嬌,trần công mới đặt tên là kiều liên -𩛂期衛補職寠局星曹,về bổ chức cũ cục tinh tào -清帝許之,chí thị dục như minh cố sự nãi tu bản khiến quốc khôi đẳng như thanh nhất thể tấu thỉnh 朝法度不敢廢置撫諭臣󰱃鎮則人心掩其耳目,triều pháp độ bất cảm phế trí phủ dụ thần thứ trấn tắc nhân tâm yểm kì nhĩ mục 押油押𦟐縁埃押,ép dầu ép mỡ duyên ai ép 制春歇𡬷春󰟯意擼橛󰝡𧗱底魯空,chơi xuân hết tấc xuân dường ấy nhổ cột đem về để lỗ không @@ -55689,7 +49716,6 @@ 𢘾𡗶𩄎𩙌順和󰅹𦓿󰅹穊𪨅𫅷𡅳饒,nhờ trời mưa nắng thuận hoà nào cày nào cấy trẻ già khuyên nhau 時㐌簪技󰜍淶包徐,Thì đà trâm gãy bình rơi bao giờ 天徵降霜,Thiên trưng hàng sương -料牢朱沛𨑗𠁀買饒,liệu sao cho phải trên đời mấy nhau 夫樂有郊樂廟樂五祀樂救日月交蝕樂大朝樂常朝樂大宴九奏樂中宫樂不可一槩用之一,phù nhạc hữu giao nhạc miếu nhạc ngũ tự nhạc cứu nhật nguyệt giao thực nhạc đại triều nhạc thường triều nhạc đại yến cửu tấu nhạc trung cung nhạc bất khả nhất khái dụng chi nhất 𦊚意󰟯清調莫特𢚸蓮没𬌓莫庄𢧚,bốn ấy dáng thanh đều mạc được lòng sen một tấm mạc chăng nên 邊時󰋇妸𪵟𧍋,Bên thì mấy ả mày ngài @@ -55702,7 +49728,6 @@ 女欺𬲄󱢄負仿,nữa khi giông tố phũ phàng 恒拞畑𦷫花,hằng khêu đèn hái hoa 花唭玉説端莊𩄲輸渃𩯀雪讓牟䏧,hoa cười ngọc thốt đoan trang mây thua nước tóc tuyết nhường màu da -玄光修𫢋於边厨,huyên quang tu phật ở bên chùa 梗春花噀𠱉嘲𫗄東傕㐌憢𣑯憍梅,cành xuân hoa rón rén chào gió đông thôi đã giễu đào ghẹo mai 󰞿縈也癸未唐咸通四年,Anh oanh dã Quý Mùi Đường Hàm Thông tứ niên 㝵蒸代仍噲爫墓婆阿蛮,người chưng đời những gọi làm mộ bà a man @@ -55722,18 +49747,14 @@ 箕文君媚苗課𫏾𠵱典欺頭萡麻傷,kìa văn quân mỵ miều thuở trước e đến khi đầu bạc mà thương 㯀聽之心懼自度不䏻免乃勉強赴京,Toàn thính chi tâm cụ tự độ bất năng miễn nãi miễn cưỡng phó Kinh 推忠翊運恊謀同德輔國竭節󰦛厚明義功臣特進開府金紫,Thôi trung dực vận hiệp mưu đồng đức phụ quốc kiệt tiết đôn hậu minh nghĩa công thần đặc tiến khai phủ kim tử -𡎝坡󰘉𢌌𦀚孕𢧚,cõi bờ mở rộng mối giềng dựng nên -楼撑固媒秀󰜏廊制㐌𧗱𫅷歇緣,lầu xanh có mụ tú bà làng chơi đã trở về già hết duyên 以阮復為清化承宣參議,Dĩ Nguyễn Phục vi Thanh Hoá Thừa tuyên tham nghị 乃於二十七夜二更献恕等入侍宴奉帝出外皇太后𭁈弟椿不預知,nãi ư nhị thập thấtm dạ nhị canh hiến thứ đẳng nhập thị yến phụng đế xuất ngoại hoàng thái hậu dữ đệ xuân bất dự tri 𥰊高調󱬊眼如,thấp cao đều múa nhởn nhơ 以一智髙两廣力不䏻制乃假外境,Dĩ nhất Trí Cao lưỡng Quảng lực bất năng chế nãi giả ngoại cảnh 而庶子以其次分治焉,Nhi thứ tử dĩ kì thứ phân trị yên 范巨論曰不可,Phạm Cự Luận viết Bất khả -礼迻傳吏引填省屏此󰘉,lễ đưa chuyền lại dẫn điền 清台󰬾萬󰮏𠦳𣈗丐首𤞼𥆾柴陀忍𫖀,thảnh thơi ba vạn sáu ngàn ngày cái thủ lợn nhìn thầy đà nhẵn mặt 後江水漲帝親觀治堤󰱑官言陛下宜勤脩德政系事治堤細務,hậu giang thuỷ trướng đế thân quan trị đê đài quan ngôn bệ hạ nghi cần tu đức chính hệ sự trị đê tế vụ -底蚤𠫾針焒𤐝朱䀡翁𡚢頭,để tao đi châm lửa soi cho xem ông to đầu 㐌仃𠖈准泉󰉟﨤饒,đã đành xuống chốn tuyền đài gặp nhau 以段汝諧為參知政事,Dĩ Đoàn Nhữ Hài vi Tham tri chính sự 男子大者為大黄男小者為小黄男六十歳為老甚老爲癃老,Nam tử đại giả vi đại hoàng nam tiểu giả vi tiểu hoàng nam lục thập tuế vi lão thậm lão vi lung lão @@ -55752,7 +49773,6 @@ 𦧘䏧埃拱󰑼𠊛,Thịt da ai cũng là người 君子𠼺𢚸𦖑𡭱女蔑埋固几綽春郎,quân tử dặn lòng nghe chút nữa một mai có kẻ rước xuân sang 夏四,Hạ tứ -朗功虚歲索󰅹,lảng bảng thân hư tuổi tác nào 皮󰮏󰁰餘糁𫡦秋𦝄𦓿䏧耻相󰔄句,vừa sáu mươi dư tám chín thu lưng cầy da xẩy tướng ngù khù 工須君上結知買紅,trong tua quân thượng kết tri mới hòng 長安建昌等路為聖翊神策,Trường Yên Kiến Xương đẳng lộ vi Thánh Dực Thần Sách @@ -55776,7 +49796,6 @@ 廛𡨺挼娘阿蠻,gìn giữ nuôi nàng a man 後數年會缶有妻妾相妬以文憲所授金事聞下獄官黎維為人剛直即日按問,hậu số niên hội phẫu hữu thê thiếp tương đố dĩ văn hiến sở thụ kim sự văn hạ ngục quan lê duy vi nhân cương trực tức nhật án vấn 庒爫𠊛保浪𢞴爫辰昌𮌱昌𦠳排𫥨,chẳng làm người bảo rằng ươn làm thì xương sống xương sườn bày ra -𠄩𠊛盎雲門,hai người áng vân môn 蠲辰誕恊鏤冊載華,Quyên thì đản hiệp lũ sách tải hoa 克終為人矯情干譽不事家業,khắc chung vi nhân kiểu tình can dự bất sự gia nghiệp 年間被莫氏之姦臣竊羿浞之禍心六年之間已無复矣,niên gian bị Mạc thị chi gian thần thiết Nghệ Trác chi hoạ tâm lục niên chi gian dĩ vô phục hĩ @@ -55790,7 +49809,6 @@ 世傳渴真臨刑時上頓山驚號三聲死踰三日靣猶生蠅蚋不敢集,Thế truyền Khát Chân lâm hình thời thượng Đốn Sơn kinh hiệu tam thanh tử du tam nhật diện do sinh dăng nhuế bất cảm tập 秋八月帝幸僊逰山重光寺詔起重興藏,thu bát nguyệt đế hạnh tiên du sơn trùng quang tự chiếu khởi trùng hưng tàng 𬷲𡄍,vịt rúc -𥙩軍,lấy quân ít chẳng địch được 冬十一月帝御天安殿閲禁軍于龍墀賜忠彦服戰袍戴武巾佩楞楞音棱木棱也四方木也金硯閲諸禁軍定殿最,đông thập nhất nguyệt đế ngự thiên an điện duyệt cấm quân vu long trì tứ trung ngạn phục chiến bào đái vũ cân bội lăng lăng âm lăng mộc lăng dã tứ phương mộc dã kim nghiên duyệt chư cấm quân định điện tối 咍思洒拜,hai tay sải với 定常朝服,định thường triều phục @@ -55801,17 +49819,13 @@ 𢪀情払束麻傷,Nghĩ tình chàng Thúc mà thương 監生亦欲廢讀書而求入吏者故禁之,Giám sinh diệc dục phế độc thư nhi cầu nhập lại giả cố cấm chi 庄所彼庄所卢量,chẳng thửa ví chẳng thửa lo lường -𣘃徐㭲渃徐源,cây từ gốc nước từ nguồn -役税拯歇群針役夷,việc thuê chẳng hết còn chăm việc gì 呵限𠅜讒坡朋𡶀𢚸恩愛羕蘿,há hẹn lời gièm pha bằng núi lòng ân ái dường lá -油特共饒甘𢚸,dầu được cùng nhau 種𠊚固𨤰瀝𥑥撑,giống người có nhẽ sạch sành sanh 墟墟命纀𥙩命𠓨沖,Khư khư mình buộc lấy mình vào trong 聖宗慮夫囹圄囚人或有無辜因飢寒而至死也則發,thánh tông lự phu linh ngữ tù nhân hoặc hữu vô cô nhân cơ hàn nhi chí tử dã tắc phát 唒無知共扒㧅摓,dẫu vô tri cũng bắt đèo bòng 周成王時我越始聘于周未詳第幾世稱越裳氏献白雉,chu thành vương thời ngã việt thuỷ sính vu chu vị tường đệ cơ thế xưng việt thường thị hiến bạch trĩ 諸軍爭献世羙馘于軍門,Chư quân tranh hiến Thế Mĩ quắc vu quân môn -意默強添,thời loạn ấy mặc càng thêm 𦪼,ghe 㗂經法爫𠸟,tiếng kinh pháp làm vui 如或有之僅一見焉���也後趙越王女再模倣言之何耶蓋編史者以蜀趙亡國之由皆出於女壻故因一事而两言之歟然則鬼能𮥠城亦信乎曰伯有爲厲之類也彼立其後得所歸而止,như hoặc hữu chi cẩn nhất kiến yên khả dã hậu triệu việt vương nữ tái mạc phỏng ngôn chi hà da cái biên sử giả dĩ thục triệu vong quốc chi do giai xuất ư nữ tế cố nhân nhất sự nhi lưỡng ngôn chi dư nhiên tắc quỷ năng huy thành diệc tín hồ viết bá hữu vi lệ chi loại dã bỉ lập kì hậu đắc sở quy nhi chỉ @@ -55820,35 +49834,26 @@ 令官員吏典有科目及會試中塲鄕試中式及監生儒生生徒遭負母䘮方得守制,Lệnh quan viên lại điển hữu khoa mục cập hội thí trúng trường hương thí trúng thức cập Giám sinh nho sinh sinh đồ tao phụ mẫu tang phương đắc thủ chế 錢󰠳𦓡者𡢻廊󱭘咳,tiền đâu mà giả nợ làng ngóe ơi 平安王遣僉都御史嘉祿子黎義澤賫書于廣南太尉端國,Bình An Vương khiển Thiêm đô ngự sử Gia Lộc tử Lê Nghĩa Trạch tê thư vu Quảng Nam Thái uý Đoan quốc -乘機竹扯散,thừa cơ túc chẻ ngói tan 六經弄弄塘爫治,lục kinh lộng lộng đường làm trị 󰥭五老關内侯賜𢒎魚符仍官其子,Bái Ngũ Lão Quan nội hầu tứ Phi ngư phù những quan kì tử 羅皚㱕至占城㨿國自立,La Ngai quy chí Chiêm Thành cứ quốc tự lập 奴連󰝂捽蔑刀堆𠊛,nó liền đâm suốt một đao đôi người 𤽗重逵㐱稱罪責,ngươi trọng quỳ chỉn xưng tội trách -徐𣈗占特榜鐄,từ ngày chiếm được bảng vàng 俱胝移阮用隊躡𪧘翁盎,câu chi dời ngón dùng đòi nếp cũ ông ang 論題,luận đề 奇戦船三百隻攻破金城縣,cơ chiến thuyền tam bách chích công phá kim thành huyện 帝憂鏳態漸至驕嚚故作此詩以示之,đế ưu tranh thái tiềm chí kiêu ngân cố tác thử thi dĩ thị chi 𥪸𨖲𡓮𫴋吏𦣰猫,đứng lên ngồi xuống lại nằm mèo 咳喂几󰋇朝朗满貪盃暢涓幔身𡢐,hỡi ôi mấy kẻ giàu sang mảng tham vui sướng quên màng thân sau -倘鳩弄䐗㐱朋瑰泖,chỉn bằng khối máu 燈檠核畑朗伽,đăng kình cây đèn sáng già -官榜呐些别,quan bảng nói ta biết 世事油埃咍纀𥾽,thế sự dầu ai hay buộc bện 元帝優詔許三年一貢,nguyên đế ưu chiếu hứa tam niên nhất cống 惜台推󰒂𡳵強,Tiếc thay chút nghĩa cũ càng -除𠓇𦝄,đau đẻ lại chờ sáng trăng -限朱除丑枚𨁪旗号𥪝外夾攻,hẹn cho giờ sửu đêm mai dấu cờ hiệu súng trong ngoài giáp công 若自順天元年以來聽贖,nhược tự thuận thiên nguyên niên dĩ lai thính thục -𢪀浪𢝙丕麻𨔈,nghĩ rằng vui vậy mà chơi 𠄩𢬣扲𠄩菓蓬菓墱分𫯳菓𠮾分󰜩,hai tay cầm hai quả bòng quả đắng phần chồng quả ngọt phần trai 春三月黄仁勇謀作亂伏誅,Xuân tam nguyệt Hoàng Nhân Dũng mưu tác loạn phục tru 构𡽫便笘𢚸桃𢀭尖更鳯育交流求,cau non tiện chũm lòng đào trầu têm cánh phượng rọc dao lưu cầu -嘆喂意拱,than ôi 桓於是即皇帝位改元天福元年降封帝仍爲衛王,Hoàn ư thị tức Hoàng đế vị cải nguyên Thiên Phúc nguyên niên giáng phong đế nhưng vi Vệ Vương -當干平地波濤,đương cơn bình địa ba đào 󰬧呌𡃓註𬛀昆,cả kêu bớ chú cõng con 明乃解送添平遣軍醫髙景照𦤶降書云黃總兵官差小人前來達官人知這事情,Minh nãi giải tống Thiêm Bình khiến quân y cao Cảnh chiếu trí hàng thư vân Hoàng Tổng binh quan sai tiểu nhân tiền lai đạt quan nhân tri giá sự tình 𡗶固氣隂陽道𡗶𥙩𦷾麻堵㝵固義𡞕𫯳道㝵𥙩𦷾麻𢧚,trời có khí âm dương đạo trời lấy đấy mà đủ người có nghĩa vợ chồng đạo người lấy đấy mà nên @@ -55858,18 +49863,15 @@ 界,giới 𠄼绳扲槊󱁲弹𬌥𤽸󱰒𠓨𥪝𧯄羅𢬣扲𪳌巴粓,năm thằng cầm giáo đuổi đàn trâu trắng chui vào trong hang là tay cầm đũa và cơm 骨难行耳,cốt nạn hành nhĩ -課対嗔咹庄派媄,thuở đói xin ăn 渃沚𥒥盧趨,nước chảy đá lô xô 信𠓨𠳚畧軍中,Tin vào gửi trước quân trung 固矣,cố hĩ -𣷭潺淶𣼽潮𨖲𬺗,bể sàn lai láng triều lên xuống 乙酉天彰有道二年十二月陳太宗建中元年宋理宗煦寳慶元年,Ất Dậu Thiên Chương Hữu Đạo nhị niên Thập nhị nguyệt Trần Thái Tông Kiến Trung nguyên niên Tống Lí Tông Hú Bảo Khánh nguyên niên 夏六月頒國諱廟諱,Hạ lục nguyệt phân quốc huý miếu huý 孱拒戰敗死,Sàn cự chiến bại tử 異端在可黜聖道當復,dị đoan tại khả truất thánh đạo đương phục 瘂𡅢,á câm ��𠳒鐄𥒥知知,Thấy lời vàng đá tri tri -翁撼爫之𠀲秃頭秃頭空,ông bám làm chi đứa trọc đầu 𡗶爫之極闭𡗶,Trời làm chi cực bấy trời 挑麻𥙩,khều mà lấy 今號,kim hiệu @@ -55878,11 +49880,8 @@ 是時惟㦃領水步諸軍並進四靣為城,Thị thời Duy Sản lĩnh thuỷ bộ chư quân tịnh tiến tứ diện vi thành 𤤰閻王固旨遣些隊勘,vua diêm vương có chỉ khiến ta đòi khám 形官以討等咱從黎察欲殺大都督銀當斬罪,hình quan dĩ thảo đẳng thính tòng lê sát dục sát đại đô đốc ngân đáng trảm tội -妬埃愁尼朱𦋦,đố ai sầu này cho ra 長耳󰑼号昆卢,trường nhĩ hiệu là con lừa 𣜵乖,hèo quai -遣哿喡咍包茹囚仍󰑼最心汿洩,những là tối tăm dơ dáy -窖迷瞞之事咹𥸷,khéo mê man chi sự ăn xôi 量春油决狭𤞑,Lượng xuân dù quyết hẹp hòi 大旱自八月經歳無雨至明年二月始得雨禾榖枯死一榖不成人民大飢,đại hạn tự bát nguyệt kinh tuế vô vũ chí minh niên nhị nguyệt thuỷ đắc vũ hoà cốc khô tử nhất cốc bất thành nhân dân đại cơ 眾以出,chúng dĩ xuất @@ -55890,7 +49889,6 @@ 元人果退,nguyên nhân quả thoái 欺船雷𪡔,khi thuyền trôi ra 遂以其地為南海秦故郡今明廣東是也蒼梧唐曰益州古甌貉我越之地鬱林秦桂林郡漢武更名合浦秦象郡廉州之属郡交趾九真日南秦象郡珠崖儋耳並在大海中,Toại dĩ kì địa vi Nam Hải Tần cố quận kim Minh Quảng Đông thị dã Thương Ngô Đường viết Ích Châu cổ Âu Lạc ngã Việt chi địa Uất Lâm Tần Quế Lâm quận Hán Vũ cánh danh Hợp Phố Tần Tượng quận Liêm Châu chi thuộc quận Giao Chỉ Cửu Chân Nhật Nam Tần Tượng quận Châu Nhai đam Nhĩ tịnh tại đại hải trung -𦀊𦼜蒸𨱽丕盃蘿,dây sắn chưng dài vậy 歆歆𠾕仍𪟂破,hăm hăm đòi những chém pha 又命儒臣討論編次臣前在史院嘗預焉及再入也而其書已上進藏之東閤莫得之見,Hựu mệnh nho thần thảo luận biên thứ thần tiền tại Sử viện thường dự yên cập tái nhập dã nhi kì thư dĩ Thượng tiến tàng chi Đông các mạc đắc chi kiến 射黎汝覧徃籃京立太母廟,xạ lê nhữ lãm vãng lam kinh lập thái mẫu miếu @@ -55901,7 +49899,6 @@ 婆許夫人衛󰋋翁衛侯,bà hứa phu nhân về viếng ông vệ hầu 上皇廵守乂安道親征哀牢以阮中彦充清化𤼵運使運糧先行車駕至黔州軍聲大振哀牢望風而遁詔忠彦磨崖紀功而還乙亥七年元至元元年元遣史部尚書鉄柱來吿順帝即位,Thượng hoàng tuần thú Nghệ An đạo thân chinh Ai Lao Dĩ Nguyễn Trung Ngạn sung Thanh Hoá phát vận sứ vận lương tiên hành Xa giá chí Kiềm Châu quân thanh đại chấn Ai Lao vọng phong nhi độn Chiếu Trung Ngạn ma nhai kỷ công nhi hoàn Ất Hợi thất niên Nguyên Chí Nguyên nguyên niên Nguyên khiến sử bộ thượng thư Thiết Trụ lai cáo Thuận Đế tức vị 夏四月初失日上臨軒親嗦問以帝王理天下帝命太保兵部尚書兼太子太保建陽伯黎景徽通章大夫左春坊左庶子兼吏部上書陳鷟二貟提調缺名二貟監試丁叔通郭廷寶等五貟讀卷賜弟一甲武傑阮全,Hạ tứ nguyệt sơ thất nhật thượng lâm hiên thân sách vấn dĩ đế vương lí thiên hạ Đế mệnh thái bảo binh bộ thượng thư kiêm thái tử thái bảo Kiến dương bá Lê Cảnh Huy thông chương đại phu tả xuân phường tả thứ tử kiêm Lại bộ thượng thư Trần Xác nhị viên đề điệu khuyết danh nhị viên giám thí Đinh Thúc Thông Quách Đình Bảo đẳng ngũ viên độc quyển Tứ đệ nhất giáp Vũ Kiệt Nguyễn Toàn -夏五月五日占城引御溝降王朂藝安府僣號以招人民多受僞命者,Hạ ngũ nguyệt ngũ nhật Chiêm Thành dẫn Ngự Câu hàng vương Húc khấu Nghệ An phủ tiếm hiệu dĩ chiêu nhân dân đa thụ nguỵ mệnh giả 塊𠕋纔七日明人大舉兵圍之,khối sách tài thất nhật minh nhân đại cử binh vi chi 孕仍如𩛄蒸𣈗節,dửng dưng như bánh chưng ngày tết 三月改京師評泊司曰大安撫使,Tam nguyệt cải Kinh sư bình bạc ti viết Đại An phủ sứ @@ -55938,7 +49935,6 @@ 賜所居洞曰玄天洞,tứ sở cư động viết huyền thiên động 双它過𡑖𬋩咦特身,song đà quá đỗi quản gì được thân 力量斤𨋤全每恪,lực lượng cân so toàn mọi cách -帝既迁寶洲永興伯鄭綏文臣阮瑡𭁈山西諸将共謀立靜脩公祿之子榜為帝改元大德,đế ký thiên bảo châu vĩnh hưng bá trịnh tuy văn thần nguyễn sư dữ sơn tây chư tướng cộng mưu lập tĩnh tu công lộc chi tử bảng vi đế cải nguyên đại đức bảng nãi cung vương xương chi tằng tôn dã 連𢬣劄表散霜𨖲朝,liền tay chép biểu tan sương lên chầu 炪竹驅儺䔲魯𦖻,đốt trúc xua na dắng lỗ tai 噫用之則行舍之則藏惟我與爾有如是夫元人益嘉嘆焉,y dụng chi tắc hành xả chi tắc tàng duy ngã dữ nhĩ hữu như thị phu nguyên nhân ích gia thán yên @@ -55953,40 +49949,30 @@ 五府都督都撿點還督指揮使都總兵使如有缺員吏部具奏取㫖施行,Ngũ phủ Đô đốc Đô kiểm điểm Hoàn đốc Chỉ huy sứ Đô tổng binh sứ như hữu khuyết viên Lại bộ cụ tấu thủ chỉ thi hành 𡥵箕㐌半朱些,Con kia đã bán cho ta 昆恒討敬蜍吒,con hằng thảo kính thờ cha -𤎜𪤍祖廕浽𠁀科名,sáng nền tổ ấm nối đời khoa danh 明人𫀅𧡊魂驚𠖿淶,minh nhân xem thấy hồn kinh rụng rời 𢪀󰠐󰮂准𢩣溇眜神如󱸚易侯󱸖庒,nghĩ thầm trong chốn buồng sâu mắt thần như chớp dễ hầu kín chăng 趣味清台弟一棋,thú vị thanh thơi đệ nhất kỳ -𡨺調貞節𢖮榮,giữ đều trinh tiết ắt vang 箕󰑼𫇿𦲿押𫉎尼䃣節點奴瓢菊香,kìa là thuốc lá ướp ngâu này ve tiết điểm nọ bầu cúc hương 笘笘𦹵逴花嘲𧯄綿木猿𣘃敲壳𪀄,chòm chòm cỏ rước hoa chào hang men móc vượn cây xào xạc chim 爫王坦三秦時蒸將茹楚,làm vương đất tam tần thời chưng tướng nhà sở -午󰀎盎那巴些,ngõ ấy ang nạ bao đời ta 以參從范公著爲吏部尙書陪從陳登選爲户部尙書阮能紹爲禮部尙書武惟志爲兵部尙書潘兼全爲刑部尙書,dĩ tham tụng phạm công trứ vi lại bộ thượng thư bồi tụng trần đăng tuyển vi hộ bộ thượng thư nguyễn năng thiệu vi lễ bộ thượng thư vũ duy chí vi binh bộ thượng thư phan kiêm toàn vi hình bộ thượng thư 𪂲掑扒󰜋添𠄩,cò kè bớt một thêm hai 嘵耒淚𡮈𣳔匕,hiêu rồi lụy nhỏ ròng ròng 病牢干醒干醝買耒𬀦世𣅶尼时空,bệnh sao cơn tỉnh cơn say mới rồi thì thế lúc này thì không 和失人心湼𬮌茹,họa thất nhân tâm nát cửa nhà -顔色形容澄,nhan sắc hình dung chừng 𨕭𦓡𥪸󱪙𠁑辰沛蹺,trên mà đứng đắn dưới thì phải theo -𠓨𡶀黄山拯別所𬧻羕󰅹丕,chẳng biết thửa sau dường nào vậy -信鴈刎,tin nhạn vẩn lá thơ bời 以員外郎魏仲和鄧世資爲都護府士師改書家十人爲按獄吏,Dĩ Viên ngoại lang Nguỵ Trọng Hoà Đặng Thế Tư vi Đô hộ phủ sĩ sư cải thư gia thập nhân vi án ngục lại 臣又聞古語云蒭蕘之言聖人擇焉,Thần hựu văn cổ ngữ vân Su nghiêu chi ngôn thánh nhân trạch yên 𩃳旗㗂𪔠賖賖,bóng cờ tiếng trống xa xa 袄𥯒󰓳𬌓𩂏𡗶俸橷,áo tơi một tấm che trời bóng dâu 詔翊聖王武德王討都金渭龍常,chiếu dực thánh vương vũ đức vương thảo đô kim vị long thường -諸親王及文武階自郡公以上預朝班者𭁈朝堂各員外任方靣各員應服三年,chư thân vương cập văn vũ giai tự quận công dĩ thượng dự triều ban giả nhược tòng dinh giả bất câu dữ triều đường các viên ngũ phẩm dĩ thượng ngoại nhậm phương diện các viên ưng phục tam niên 沛庄磊󱖕坤皮断健吿吹𠊛典餒漂,phải chăng rối lẽ khôn bề đoán kiện cáo xui người đến nỗi xiêu -𨕭上殿聖像󰋇座󰬯鐄,trên thượng điện thánh tượng mấy toà 亦許保結考試除州縣貳職,diệc hứa bảo kết khảo thí trừ châu huyện nhị chức 秋旦店戈感𡲤𢜠,thu đến đêm qua cảm vả mừng 襖免𧜖潭蔭過務,áo lẫn chăn đầm ấm qua mùa 帝出城觀救火内書家段穹從之,đế xuất thành quan cứu hoả nội thư gia đoàn khung tòng chi 金蓮󰡫𥙩爫娘月娥,kim liên thế lấy làm nàng nguyệt nga 原𠊛觥橘󰠲車,Nguyên người quanh quất đâu xa -擬𠇮分𦟐桃𣘈粉,nghĩ mình phận má đào son phấn -罕𦀊月老車,hẳn dây nguyệt lão xe 春正月封蘭英欽天震寳三皇后三十六宫人,Xuân chính nguyệt phong Lan Anh Khâm Thiên Chấn Bảo tam hoàng hậu tam thập lục cung nhân 宴群臣於天安殿,Yến quần thần ư Thiên An điện 欺󰠡𮥷辰𠊛𥋓𠫾,khi gian nan thì người ngoảnh đi @@ -56001,7 +49987,6 @@ 一日退朝太尉黎可見雲集堂前獵綱撤去曰無令上見之以啓她日之荒禽也,nhất nhật thoái triều thái uý lê khả kiến vân tập đường tiền liệp cương triệt khứ viết vô lệnh thượng kiến chi dĩ khải tha nhật chi hoăng cầm dã 冬十月占城主制皮囉筆進其女納之,đông thập nguyệt chiêm thành chủ chế bì la bút tiến kì nữ nạp chi 𤾓䋦边𢚸強懓𢖱,trăm mối bên lòng càng áy náy -縁𠊚吏固��𡗶㵋𢧚,duyên người lại có duyên trời mới nên 薊些𢶒襖𫥨𠫾遁𠓨,kế ta cởi áo ra đi đón vào 著舄惟許著生麻鞋,trước tả duy hứa trước sinh ma hài 驚魄鬼使𧼌𦋦拨岸,kinh phách quỷ sứ chạy ra bạt ngàn @@ -56022,20 +50007,16 @@ 家資𢪀拱常常堛中,gia tư nghĩ cũng thường thường bực trung 𢀭饒𧵑昆拯固,giàu nhiều của con chẳng có 浪謨浪半浪驢𤾓傾,rằng mua rằng bán rằng lừa trăm khoanh -沕𢯏㭲𣘃梅,vẩn vơ đứng gốc cây mai 共爫府尹没座顕荣,cùng làm phủ doãn một toà hiển vinh 𠓀鞍翁㐌𡅧呢𥰊高,Trước yên ông đã nằn nì thấp cao 朝廷貞󰜋谷𡗶𫡂𠄩文武𫼢堆山河,triều đình riêng một góc trời gồm hai văn võ rạch đôi sơn hà 刎𦖑𦹳𠽋鄕隣,Vẫn nghe thơm nức hương lân 𡧲塘吏﨤𠊛𦋦京畿,giữa đường lại gặp người ra kinh kỳ 初直原爲府尹弹壓豪強權貴爲之歛手,Sơ Trực Nguyên vi phủ doãn đàn áp hào cường quyền quý vị chi liễm thủ -咆哮,bào hao dậy đất 八日官軍會戰于大旁海外󰱐哨船三百艘首級十顆,bát nhật quan quân hội chiến vu đại bàng hải ngoại hoạch tiếu thuyền tam bách sưu thủ cấp thập khoả 紹豊大治之時政事悉󰁮似可取矣,Thiệu Phong Đại Trị chi thời chính sự tất cử tự khả thủ hĩ -准官司監吝巾呐乾,chốn quan ty giám lần khân nói càn 老妑𦖑呐󱝱台𫏚鑅茶渃躂排挷𦋦,lão bà nghe nói mừng thay vội vàng chè nước đặt bày bưng ra 現钱貫𠬠𦊚𨑮,hiện tiền quan mốt bốn mươi -昆杷杜所恪,con trai cưới đỗ thửa khác 𢸾𢬣󰡎物𢬣𨕭,hứng tay dưới vắt tay trên 疏入不報遂掛冠㱕田里愛至靈山徃居之大朝會則赴闕,sớ nhập bất báo toại quải quan quy điền lí ái chí linh sơn vãng cư chi đại triều hội tắc phó khuyết 矇英碎語菓䕯西,trông anh tôi ngỡ quả bầu tây @@ -56044,10 +50025,8 @@ 价市場,giá thị trường 路羅𠴼󱋨求名,lọ là náo nức cầu danh 生𠵌坎稔𠁑楼,sinh nghe khúm núm dưới lầu -𦖑㗂𪨅哭𦓡空𧡊𠊛,nghe tiếng trẻ khóc mà không thấy người 明人亦有奔逸者,Minh nhân diệc hữu bôn dật giả 㝵噲碓覔偖爫密咍,người gọi đôi mách giả làm mặt hay -爫𢧚價重名髙,làm nên giá trọng danh cao 赦卞哰泣冲外三哥罪意𣈙𡗶拯容,xá bèn rao khắp trong ngoài tam kha tội ấy rày trời chẳng dong 𠄩边共𥆁𠄩𢚸共於,hai bên cùng liếc hai lòng cùng ưa 花嘲𡉦行香𠖤埮枌,Hoa chào ngõ hạnh hương bay dặm phần @@ -56055,9 +50034,7 @@ 福塊𠰘𤞻,phúc khỏi miệng hùm 几眞罷楚𠊛頭嵿𡽫,kẻ chân bãi sở người đầu đỉnh non 茹奴永𨤔味𠸍珠冷,nhà nô vắng vẻ mùi mẽ chua lạnh -𦋦𢬣搓當爫,ra tay xoay đáng làm 𤤰遣㝵漁人吝尋蒸中域,vua khiến người ngư nhân lặn tìm chưng trong vực -唒𠸦拱默唒唭庒牢,dẫu khen cùng mặc dẫu cười chẳng sao 焒𢚸,lửa lòng 歲以爲常,tuế dĩ vi thường 碎空固𥶄,tôi không có nón @@ -56070,17 +50047,11 @@ 悶特𢧚孛發𢚸出家,muốn được nên bụt phát lòng thập giới 景芇景拯刀愁,Cảnh nào cảnh chẳng đeo sầu 是月二十三日集三才七門陣于韋江,thị nguyệt nhị thập tam nhật tập tam tài thất môn trận vu vi giang -爫卷琉球血淚書𢭮朱各朝臣穷各名士底鼓動𢚸愛,làm quyển lưu cầu huyết lệ thư gửi cho các triều thần cùng các danh sĩ để cổ động lòng ái -戌五年楚項籍四年漢劉󰘊四年,Mậu Tuất ngũ niên Sở Hạng Tịch tứ niên Hán Lưu Bang tứ niên -城隍廟意固分英灵,thành hoàng miếu ấy có phần anh liuh 𣑶溇𧁷陶,rễ sâu khó đào -𡢐𧡊各舅䝨伶别身分空㖡之,sau thấy các cậu hiền lành biết thân phận không trả gì 二十二日還至雷陽,nhị thập nhị nhật hoàn chí lôi dương 𪀄塊籠𢧚得趣𣘃外𡊱買鮮牟,chim khỏi lồng nên được thú cây ngoài chậu mới tươi màu 夏四月帝幸應豊行宫省耕,Hạ tứ nguyệt đế hạnh Ứng Phong hành cung tỉnh canh -湼拯謹𫅜性涓珥側,tính quen nhẹ trắc 故牢𢧚浽昆𠫾𠬠𠇮,cớ sao nên nỗi con đi một mình -𪀄黄,chim hoàng điểu chưng bay đến 帝乃避出駐于仁睦𦾔亭民間争以米粥進百官倉卒潰乱水集是,Đế nãi tị xuất trú vu Nhân Mục cựu đình dân gian tranh dĩ mễ chúc tiến bách quan thương tốt hội loạn thuỷ tập thị 𠊚牢󱋙󱋙󰑼生呐牢𬉣樣曳形買咍,người sao khéo khéo là xinh nói sao dơ dáng dại hình mới hay 按赦文云上諭公候文武官員百姓等朕以否德君臨兆���欲咸底阜康以丕臻盛治去年自秋徂冬天久不雨人缺屢豊之望民有難食之憂朕為民父母第疾于𢙇苟不推在宥之寬恩何以見及民之實惠,Án xá văn vân Thượng dụ công hầu văn võ quan viên bách tính đẳng Trẫm dĩ phủ đức quân lâm triệu tính Dục hàm để phụ khang dĩ phỉ trăn thịnh trị Khứ niên tự thu tồ đông thiên cửu bất vũ nhân khuyết lũ phong chi vọng dân hữu nan thực chi ưu Trẫm vi dân phụ mẫu đệ tật vu hoài Cẩu bất suy tại hựu chi khoan ân hà dĩ kiến cập dân chi thực huệ @@ -56100,8 +50071,6 @@ 妾油䏾庄咍推,thiếp dù vụng chẳng hay suy 至如漢唐之臣莫不推賢讓能更相汲引萧何之薦曹參魏無知之,Chí như Hán Đường chi thần mạc bất suy hiền nhượng năng cánh tương cấp dẫn Tiêu Hà chi tiến Tào Tham Nguỵ Vô Tri chi 自今凡軍民有小訟即先就本社社官諭辨社官不能方就縣縣不能以次至路至府府不能方就本道本道又不能然後奏聞,Tự kim phàm quân dân hữu tiểu tụng tức tiên tựu bản xã xã quan dụ biện xã quan bất năng phương tựu huyện huyện bất năng dĩ thứ chí lộ chí phủ phủ bất năng phương tựu bản đạo bản đạo hựu bất năng nhiên hậu tấu văn -六月七日酉時流星大作,ngũ nguyệt thập lục nhật hữu vân khí tại nhật thượng giả như ngưu phục vựng -埃咍垓下变移,ai hay cai hạ biến rời 𢬣扲鉢𬖵𠫾戈𠳨𠶀姑󱪱固茄𫨩空,tay cầm bát mật đi qua hỏi thăm cô kẹo có nhà hay không 𡨹意,giữ ý 𫅷至𪨅,già chí trẻ @@ -56109,7 +50078,6 @@ 𤌋狼𤎕鬪沁鯨泌唏,khói lang dứt dấu tăm kình bặt hơi 明帝曰遠人󰠡苦優賜遣還,minh đế viết viễn nhân gian khổ ưu tứ khiến hoàn 後以弟驕點連坐落職,hậu dĩ đệ kiêu điểm liên toạ lạc chức -朱買吏迻𢭂詞,cho mấy lại đưa trao tờ 妬埃麻特如翁𠰚󰣑搏朐𠫾最搏衛,đố ai mà được như ông nhỉ sớm vác cu đi tối vác về 俟其入朝必示優禮却授卿以節施,Sĩ kì nhập triều tất thị ưu lễ khước thụ khanh dĩ tiết thí 𨢇椿高湿󱋓瓊菭為,rượu xuân cao thấp chén quỳnh đầy vơi @@ -56166,7 +50134,6 @@ 今年正月擒得偽䧺禮公僣稱,kim niên chính nguyệt cầm đắc nguỵ hùng lễ công tiếm xưng 俸蓬葻󰅒𡥵𨖲󰜋𣈕𡥵𨖲𠀧,bổng bồng bông nay con lên một mai con lên ba 城廣大數千丈包圍祥光殿真武觀金皷千花寺入自東邉至西北邉横截蘇瀝江上築皇城下為貢口以破甎土石搗之以石片方磚砌之以鉄横之,thành quảng đại sổ thiên trượng bao vi tường quang điện chân vũ quan kim cổ thiên hoa tự nhập tự đông biên chí tây bắc biên hoành tiệt tô lịch giang thượng trúc hoàng thành hạ vi cống khẩu dĩ phá chuyên thổ thạch đảo chi dĩ thạch phiến phương chuyên thế chi dĩ thiết hoành chi -壬午二十三年,nhâm ngọ nhị thập tam niên tống thiệu hưng tam thập nhị niên 𤽗陶横爫官太守坦交州,ngươi đào hoành làm quan thái thú đất giao châu 初𫢩治乱𢬭運,xưa nay trị loạn đổi vần 惜台𣘃楛󱕨沉,tiếc thay cây gỗ lim chìm @@ -56192,10 +50159,8 @@ 𠀲珥几刼𠀲㕰柴𫽺,đứa lẹ kẻ cướp đứa mau thầy mằn 吏固𡥵蛒蜞怒嘺拱別鄧𣉹𦥃子午卯酉辰怒嘺,lại có con cắc kè nó kêu cũng biết đặng giờ đến tý ngọ mão dậu thì nó kêu 是棄典禮薄彜倫殊不足取,thị khí điển lễ bạc di luân thù bất túc thủ -㐌𠲖昆買吏绳甘,đã e con mấy lại thằng cam 馬責世間𢚸淡泊世間淡泊帝𢚸常,mựa trách thế gian lòng đạm bạc thế gian đạm bạc đấy lòng thường 𡾭𡹟盡頭𡼈高,lởm chởm tận đầu chóp cao -筭肝此英碓特庒,toan gan thử anh đôi được chăng 春正月命杜敬脩討大皇江叛人不克,xuân chính nguyệt mệnh đỗ kính tu thảo đại hoàng giang phản nhân bất khắc 身世於外𤐜𩄲仍仍𠓹𣈜耒,thân thế ở ngoài khói mây dửng dưng trọn ngày rồi 㨿牢𠹾卒𠬠皮,Cớ sao chịu tốt một bề @@ -56203,31 +50168,25 @@ 𡦂貞群󰜋𡮍尼,Chữ trinh còn một chút này 十日遣太保户部尚書兼太子太保黎景徽賫金𠕋立皇弟五子鑌為建王,thập nhật khiển thái bảo hộ bộ thượng thư kiêm thái tử thái bảo lê cảnh huy tê kim sách lập hoàng đệ ngũ tử tân vi kiến vương 急𠾕力士𨇒𣭻據雷陽扒𡥵侯芳花,kíp đòi lực sĩ ruổi mau cứ lôi dương bắt con hầu phương hoa -𦹵核漫漠渃𨔍𨓡,cỏ cây man mác nước non lạ lùng 刼紅顔固蒙萌,Kiếp hồng nhan có mong manh -十二月成道候卒,thập nhị nguyệt thành đạo hầu khuyết danh tốt 昆𠊛𫴼易湿痴尋皮占橘呐時争咮,con người bé dẻ thấp si tầm vừa chấm quất nói thì chanh chua 𤛠𠞛,trâu thiến 故有待神以興亦有以亡,Cố hữu đãi thần dĩ hưng diệc hữu dĩ vong 五月旱祈得大雨,Ngũ nguyệt hạn kì đắc đại vũ 明帝因遣翰林潘琦等賚勅書誥命并塗金銀印往,minh đế nhân khiển hàn lâm phan kì đẳng lãi sắc thư cáo mệnh tịnh trà kim ngân ấn vãng -梗埃别朱世,cành ai biết cho thế 󰡎梂帶渃𤄯󰌄,Dưới CẦU DẢI NƯỚC trong veo -群責之埃托𤯩醝,còn trách chi ai thác sống say 歛點牢疎,lốm đốm sao thưa 孝情吏󰇥楊饒默𢚸,hiếu tình lại dở dang nhau mặc lòng 娄嗗固号脚跟,sau gót có hiệu cước cân 奔競之徒素非舊官未得實授官職亦挺身出國内爲之空虚居數年艱苦往匕迯回,Bôn cạnh chi đồ tố phi cựu quan vị đắc thực thụ quan chức diệc đĩnh thân xuất quốc nội vi chi không hư cư số niên gian khổ vãng chuỷ đào hồi 至光順元年冬十月二十四日招魂塟于籃山穆陵廟號仁宗其上尊睿號曰欽文仁孝宣明聰睿宣皇帝,chí quang thuận nguyên niên đông thập nguyệt nhị thập tứ nhật chiêu hồn táng vu lam sơn mục lăng miếu hiệu nhân tông kì thượng tôn duệ hiệu viết khâm văn nhân hiếu tuyên minh thông duệ tuyên hoàng đế 恪之妸織姉姮𣷷銀洡湥宫𦝄祝夢,khác chi ả chức chị hằng bến ngân sùi sụt cung trăng chốc mòng -花𧊉帝聘排奴堆,hoa bướm đấy sánh bày no đôi 意魂蜀帝咍舍杜鵑,ấy hồn thục đế hay mình đỗ quyên 季犛知之多方勸季犛出大吏山以待變,quý li tri chi đa phương khuyến quý li xuất đại lại sơn dĩ đãi biến 食使之自盡,thực sử chi tự tận 炙食󰣡𦍛体馨香,chá thực thời dường thể hinh hương 洒梗甘露,rảy cành cam lộ 列乃引兵助擊之得人口千餘象數十隻以㱕,Liệt nãi dẫn binh trợ kích chi đắc nhân khẩu thiên dư tượng sổ thập chích dĩ quy -閉,bấy nhiêu ông này 󰜜𠳒方便𨷑塘好生,Đem lời phương tiện mở đường hiếu sinh 信霜吨𠰺賖𧵆㖔𡁞,tin sương đồn đại xa gần xôn xao 初󰅒冲道弹󰜏,Xưa nay trong đạo đàn bà @@ -56239,7 +50198,6 @@ 莫兵大潰,Mạc binh đại hội 太子芮正位官家,Thái tử Nhuệ chính vị Quan gia 南越王璉長且有功未聞過矣,Nam Việt Vương Liễn trưởng thả hữu công vị văn quá hĩ -群庒𫥨夷官嘲𦠘󱰺恪之绳傒,quan chèo vai nhọ khác chi thằng hề 念國步之猶屯,niệm quốc bộ chi do truân 勃至爲長人,bột chí vi trường nhân 碎隊尋覩娘󰅹𧡊󰠳,tôi đòi tìm đủ nàng nào thấy đâu @@ -56251,7 +50209,6 @@ 刼尼𣜾﨤底停刼𡢐,kiếp này chửa gặp để dành kiếp sau 群當推畧擬𡢐,Còn đương suy trước nghĩ sau 众碎昆𡥙柴厨生𦋦,chúng tôi con cháu thầy chùa sinh ra -𠄩払自課𦋦𠫾,hai chàng từ thuở ra đi 船鈎𨢇蔑瓶羅塘生涯,thuyền câu rượu một bình là đường sinh nhai 初󰓗罢谷𪜕黄盆台,xơ rơ bãi góc đỏ vàng buồn thay 庄󱳮柳𠹳花嘲𧒅纏蜂𪧚爫牢朱全,chẳng lo liễu cợt hoa trào bướm gìn ong giữ làm sao cho tuyền @@ -56273,7 +50230,6 @@ 𠫾𦋦,đi ra 占治𥢆命沒詔𡎢,chễm chệ riêng mình một chiếu ngồi 庄故吒哀生庄故媄哀挼,chẳng có cha ai sinh chẳng có mẹ ai nuôi -默車馬噋嗃埃意,mặc xa mã xôn xao ai ấy 𠲟𠴛𦰟𠳨梗查,gạn gùng ngọn hỏi ngành tra 男女嫁娶官員男女停一百日庶民二十七日並以令,nam nữ giá thú quan viên nam nữ đình nhất bách nhật thứ dân nhị thập thất nhật tịnh dĩ lệnh 言官潘天爵上彈章論前軍總管黎受當國喪娶妻大,ngôn quan phan thiên tước thượng đàn chương luận tiền quân tổng quản lê thụ đương quốc tang thú thê đại @@ -56281,7 +50237,6 @@ 敬恭乃率將卒數千人奔入龍州又遇陳鉄伏兵截其要路,Kính Cung nãi suất tướng tốt sổ thiên nhân bôn nhập Long Châu hựu ngộ Trần Thiết phục binh tiệt kì yếu lộ 花茶,hoa trà 緣初渚易別󰠲准尼,Duyên xưa chưa dễ biết đâu chốn này -𡃊台汫𤇮固神,ghê thay giếng bếp có thần 明倫堂東西講堂東西碑室三舍生學房及諸門四圍繚墻,Minh luân đường đông tây giảng đường đông tây bi thất tam xá sinh học phòng cập chư môn tứ vi liêu tường 𡮍身䕯浡敢煩枚娄,Chút thân bèo bọt dám phiền mai sau 爲兒童時與群童牧牛于也,Vi nhi đồng thời dữ quần đồng mục ngưu vu dã @@ -56291,18 +50246,13 @@ 緡𠁻錢,mân chuỗi tiền 六月以提督普郡��鄭檱爲都督僉事左校點禎祥侯黎時宲爲參督檱陶光饒之子奉賜姓鄭,Lục nguyệt dĩ Đề đốc Phổ quận công Trịnh kì vi Đô đốc thiêm sự tả hiệu điểm Trinh Tường hầu Lê Thời bao3 vi Tham đốc kì Đào Quang Nhiêu chi tử phụng tứ tính Trịnh 取中格阮登等十名,thủ trúng cách nguyễn đăng đẳng thập danh -破破㟁箕𢫘𠮾批批𡓁怒𣳮腥𦞣,phá phá ngàn kia lùa ngột ngạt phây phây bãi nọ rửa tanh tao 興立丁朝皇太后楊氏爲大勝明皇后,Hưng Lập Đinh triều Hoàng thái hậu Dương thị vi Đại Thắng Minh Hoàng Hậu 乞贖遂流遠州,Khất thục toại lưu viễn châu 凣三反命,phàm tam phản mệnh 袑臭,xéo xó -仍䝉旦隊鏖場,những mong đến đội ao trường -魯臋,cắt tiết gà lỗ đẹn 逼律庄南号󰑼都魯,bức sốt chẳng nằm hiệu là tua rua 囷威󰟯拱扒𠄽𦊚分,khuôn uy dường cũng bớt vài bốn phân 𡥵𪃿𤯨𢀲底𥢅朱柴,con gà trống lớn để riêng cho thầy -悶𫥨𠓨沛𠳨宦官,muốn ra vào phải hỏi hoạn quan -極困㐌末昆末,cực khốn đã mất sáng con mắt 姅傷姅𢜝徘徊𫽄衝,Nửa thương nửa sợ bồi hồi chẳng xong 朝廷以荗有士望仍授本䖏參政并兼賛理未幾陞太僕寺卿,triều đình dĩ mậu hữu sĩ vọng nhưng thụ bản xứ tham chính tịnh kiêm tán lí vị cơ thăng thái bộc tự khanh 拱翁柴𧴤扵頭西𭍝,Cùng ông thày bói ở đầu Tây Viên @@ -56313,15 +50263,12 @@ 臣不得已祗徇眾情恭行天罸,Thần bất đắc dĩ chi tuẫn chúng tình cung hành thiên phạt 旦蒸城离樓𣷷域邊坡丕,đến chưng thành luy lâu bến vực bên bờ vậy 㩫如楠,chặt như nêm -𡧲𣳔𢭂札渃泠汀,giữa dòng chao chát nước lênh đênh 戊戌六年莫大正九年,mậu tuất lục niên mạc đại chính cửu niên -木勺告渃茹,mộc thược gáo nước trong nhà 𡥙𡦫彊𡗉預猝𤡛,cháu chắt càng nhiều dựa vuốt nanh 細旬會奇都饒筆硏匪志弓橷平願,tới tuần hội cả đua nhau bút nghiên phỉ chí cung dâu bằng nguyền 生強𠬠醒𨑮迷,sinh càng một tỉnh mười mê 神蛟箕𥙩蒸才邏𤢇獰任蒸改役𥴙隘,thần giao kia lấy chưng tài lạ vuốt nanh nhậm chưng gửi việc giậu ải 博𨱽擼捤散彈賊,vác dài trỏ vẫy tan đàn giặc -𣳮皮扡𣳮皮㨢󰛷,lỡ bề đỡ tráp lỡ bề nâng khăn 補衣𬡢拍,bổ y áo vá 𢧚之沛寫𢁍𠳒吟哦,Nên chi phải tả vài lời ngâm nga 壓力空氣,áp lực không khí @@ -56337,7 +50284,6 @@ 泣,khắp 伴𧡊㛪𧁷,bạn thấy em khó 柴朱𠀧道符神󰝡蹺,thầy cho ba đạo phù thần đem theo -催信螉𧊉吏書晋秦,thôi tin ong bướm lại thư tấn tần 娘浪𠳐別𢚸払,nàng rằng vâng biết lòng chàng 二月幸西京拜謁山陵,NHị nguyệt hạnh Tây Kinh bái yết Sơn Lăng 江山隔唐𠦳埮事業盆店𫪹𠀧,giang sơn cách đường ngàn dặm sự nghiệp buồn đêm trống ba @@ -56346,12 +50292,9 @@ 𠇮蟡枯蝎𦛌蚕㭳敦,mình ve khô xác ruột tằm héo don 𣈙朕投佛出家,rày trẫm đầu phật thập giới 形容意玉罕娘如依,hình dong ấy ngọc hẳn nàng như y -𥘉仁宗出家時超類寺僧智通燃臂自掌至入肘儼然無變容,Nhân Tông lâm quan Trí Thông thiết toạ nhi bái viết Thần tăng nhiên đăng dã 香秋水疸春山,HƯƠNG thu thuỷ VẾT xuân sơn -固𣘃梅𠖿𣡚所𣡚𬙞分,có cây mơ rụng trái thửa trái còn bảy phần 固几󱢳𫩉㝵󰝡𧗱茹,có kẻ ôm lấy người đem về nhà 𣦍,ngay -改良𫢩吏𢵋𢝙𠃣痴,cải lương nay lại đua vui ít xì 跮𪃿,chọi gà 皮典時㐌𬦶𨀈𠓨洞丕,vừa đến thì đã rảo bước vào động vậy 春正月故太子龍昶率家属奴󰒜恣行盗竊欲謀作亂,xuân chính nguyệt cố thái tử long xưởng suất gia thuộc nô lệ tứ hành đạo thiết dục mưu tác loạn @@ -56363,7 +50306,6 @@ 秋八月十五日有颶風大起水潦淹浸禾榖盡,Thu bát nguyệt thập ngũ nhật hữu cụ phong đại khởi thuỷ lạo yêm tẩm hoà cốc tận 𧿆𣦍𨖲馭即時,DẪY ngay lên ngựa tức thì 係𣍊節耒辰吏節,hễ hết tết rồi thì lại tết -襖𥯒名姅撘姅𦣰,áo tơi gianh nửa đắp nửa nằm 𡭧𢚸刀等閉𥹰󰜋𠳒,Chút lòng đeo đẳng bấy lâu một lời 時守度專政日久既弑惠宗李家宗室怏怏失望,Thời Thủ Độ chuyên chính nhật cửu ký thích Huệ tông Lí gia tông thất ưởng ưởng thất vọng 事命娘㐌據麻𠳚申,Sự mình nàng đã cứ mà gửi thân @@ -56374,18 +50316,14 @@ 藥房,dược phòng 退惟求適己自便,thoái duy cầu thích kỷ tự tiện 香𣋚花󰉲奉蜍,Hương hôm hoa sớm ph���ng thờ -達連袩体詩生,đạt liền xem thấy thơ sinh 仍諭文才未受職䏻作文諭東䦕城使彼開門出降及請和還國,nhưng dụ văn tài vị thụ chức năng tác văn dụ đông quan thành sử bỉ khai môn xuất hàng cập thỉnh hoà hoàn quốc 𧥾庒𦣰󱮕󱮘春霄渃青𦹵碧占包𥊚𥇀,thức chẳng nằm trằn trọc xuân tiêu nước xanh cỏ biếc chiêm bao mơ màng 扦𨷶慈悲𢷆秩𦑃,then cửa từ bi chen chật cánh -悲𣉹計𧊉花,bây giờ kể bướm hoa 德忠長樂皇后之父烟乃后之舅也,đức trung trường lạc hoàng hậu chi phụ yên nãi hậu chi cữu dã -庒咮㤕淚沙𣳔𣳔,chẳng thời chua xót lệ sa ròng ròng 𠳒初㐌𰦫𰿘萬,Lời xưa đã lỗi muôn vàn 牢女爫󱬫󱩑如𦹵茶,sao nỡ làm cay đắng như cỏ trà 復以内常侍黎伯玉爲禮部侍郎,phục dĩ nội thường thị lê bá ngọc vi lễ bộ thị lang 至琢𣖖鯨淹吏𢶸啉嗂長曷点拱㧅,chí chát chày kình ôm lại đấm lầm rầm tràng hạt đếm cùng đeo -魚捤堆掇隐鷗鷺咍機𥄭𥛗,ngư hà vẫy đuôi chui ẩn âu lộ hay cơ ngó dòm 崔聚黄福引眾強進,thôi tụ hoàng phúc dẫn chúng cưỡng tiến 真經經孛固夫心香香謹進奴每座,chân kinh kinh bụt có pho tâm hương hương ghín tiến no mọi toà 帝得師鑠信書乃會諸将𬢱大進兵以復,Đế đắc Sư Thước tín thư nãi hội chư tướng nghị đại tiến binh dĩ phục @@ -56405,9 +50343,7 @@ 𢜝悁敢𠼯𦋦𠳒,Sợ quen dám hở ra lời 十七日扳定源州𤤻師還,Thập thất nhật ban Định Nguyên châu ban sư hoàn 󰬾𠊚昆丐媄翁九󰬾媄翁𡚦繞沒姑不幸早亡,ba người con gái mẹ ông cửu ba mẹ ông đĩ nhiễu một cô bất hạnh tảo vong -娘侯尼沛傷朱,nàng hầu này phải thương cho 㐱𠲖圭客󰜋命,chỉn e quê khách một mình -催停㴜呐𠾦𦓡乾,thôi đừng bẩn nói be mà càn 五月令旨御史󰉟勘問詞訟當遵律令守廉勒,ngũ nguyệt lệnh chỉ ngự sử đài khám vấn từ tụng đương tuân luật lệnh thủ liêm lặc 襖󱭛固𥿗𦀪𦁼吏𫅜,áo rách có chỉ vá may lại lành 油欺𦲿審𥿗紅,Dầu khi lá thắm chỉ hồng @@ -56424,12 +50360,10 @@ 英灵报應無󰠃扶人𧦈物去凶除邪,anh linh báo ứng vô cùng phù nhân hộ vật khử hung trừ tà 除咹𧆄𤒙除𦣰𥄭终,chừa ăn thuốc chín chừa nằm ngủ chung 𠊚些󰝸悶𠊚些,người ta chẳng muốn người ta -唒花𥉫𧡊拱派牟紅,dẫu hoa trông thấy cũng phai mầu hồng 鐘鐄磬泊边𠇮󰇥𦋦,chuông vàng khánh bạc bên mình giở ra 十二月初六日辛卯帝遣太保棠溪伯黎永中軍都督府左都督殿前都檢點司都檢點榕湖伯黎闌賫金冊寶章立皇子㵮音淳爲皇太子,Thập nhị nguyệt sơ lục nhật Tân Mão đế khiển Thái bảo Đường Khê bá Lê Vĩnh Trung quân Đô đốc phủ Tả đô đốc Điện tiền đô kiểm điểm ti đô kiểm điểm Dung Hồ bá Lê Lan tê kim sách bảo chương lập hoàng tử Thuần âm Thuần vi hoàng thái tử 謂,vị 後李太祖封爲冲天神王其神祠在扶董鄕建初寺測,Hậu Lí Thái Tổ phong vi Xung Thiên Thần Vương Kì thần từ tại Phù Đổng hương Kiến Sơ tự trắc -楳惨空摳𦓡拱谷,mõ thảm không khua mà cũng cốc 󰑼甓高車欣女蒲,là bịch cao xa hơn nửa bồ 𡶀焒,núi lửa 節𨖅𣎃𦒹󱟥厦,tiết sang tháng sáu cuối hè @@ -56451,12 +50385,9 @@ 論曰帝雄才大畧剛斷有為,luận viết đế hùng tài đại lược cương đoán hữu vi 職名没𨄑等威没類,chức danh một bậc đấng uy một loài 侵侵旦𠃅園花貝娘,Xăm xăm đến mé vườn hoa với nàng -時蒸事疑,thời chưng sự ngờ kia rễ bám càng sâu gắn 臣願陛下勿以臣言為迂闊擇而行之戒其所當戒憂其所當憂庶乎天道可順地道可寧人道可安太平可致也,Thần nguyện bệ hạ vật dĩ thần ngôn vi vu khoát trạch nhi hành chi giới kì sở đương giới ưu kì sở đương ưu thứ hồ Thiên đạo khả thuận địa đạo khả ninh nhân đạo khả an thái bình khả trí dã -障󰓿蒸䐗𠞹,hận nghiệp chướng rễ chưng chửa dứt 𢖵圭払吏尋塘𠶀圭,Nhớ quê chàng lại tìm đường thăm quê 更𠄼皮撟典茹户梅,canh năm vừa kéo đến nhà họ mai -重興凣八,Trùng 自低朱細圭茄群𥹰,từ đây cho tới quê nhà còn lâu 五月遇洪水大敗,ngũ nguyệt ngộ hồng thuỷ đại bại 咹菓𢖵几槞𣘃,ăn quả nhớ kẻ trồng cây @@ -56477,12 +50408,8 @@ 雷震巨石以助之何足為袏也,lôi chấn cự thạch dĩ trợ chi hà túc vi tả dã 此後銮坡承顧問南󰘊民物圀昇平,Thử hậu loan pha thừa cố vấn Nam bang dân vật hữu thăng bình 置制史太守,trí chế sử thái thú -壬寅十三年,nhâm dần thập tam niên minh thành hoá thập bát niên 晨昏仃𰦫道常爫昆,thần hôn đành lỗi đạo thường làm con 庚午太平元年宋開寳三年,canh ngọ thái bình nguyên niên tống khai bảo tam niên -戊寅三年,mậu dần tam niên minh chính đức thập tam niên -泣翁府永祥,khóc ông phủ vĩnh – tường -時雲南總兵鈐國公沐𣆭與范文巧黎可黎忠黎犬等相持於棃花關,thời vân nam tổng binh kiềm kiềm diệc tác kiềm quốc công mộc thạnh dữ phạm văn xảo lê khả lê trung lê khuyển đẳng tương trì ư lê hoa quan 行樞𡧸院事范巨論領神策軍討宣光鎮紅衣草㓂陣𨺻死之,hành khu mật viện sự phạm cự luận lĩnh thần sách quân thảo tuyên quang trấn hồng y thảo khấu trận hãm tử chi 朝客過欣茄土翳,chiều khách quá hơn nhà thổ ế 吸𣔟,cạp bắp @@ -56491,9 +50418,7 @@ 𠲖提㳥󰊄駭雄𦹵花,E dè sóng gió hãi hùng cỏ hoa 合謀辭屈乃下馬捧詔步行,hợp mưu từ khuất nãi hạ mã bổng chiếu bộ hành 催時󰘚屈𫽄他𢚸𤴬,Thôi thì mặt khuất chẳng thà lòng đau -退娄唉𠲝移買𢧚,thói ngươi sau hãy đổi dời mới nên 𠄩翹依󰘚納𠓨󰡎花,hai e mặt mặt nép vào dưới hoa -𡲤酌些拱盃𥪝每皮,vả chước ta cũng vui trong mọi bề 萍𤃛,bình bèo 㳥泣廢興𥋳沕𡀷,sóng lớp phế hưng coi vẫn dộn 衴襆,đùm bọc @@ -56513,16 +50438,13 @@ 物𠇮咆𫗄𣻆湄,vật mình gào gió tuôn mưa 㗂𩆢,tiếng ầm 徃諭賞賜銀兩尚其勉之,vãng dụ thưởng tứ ngân lượng thượng kì miễn chi -爫𢙲𨀈𢜝空耒,làm nhỡ bước sợ không rồi 拪㨢𧆄聖𦔳民𠨪,tay nâng thuốc thánh chữa dân nghèo 𫫵咦𫗃楚𫡮秦𪽝埃,rủ rê gió sở mây tần bởi ai 史臣吳士連曰人臣篡弑而免罪失刑政矣盖帝崇佛之過也,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Nhân thần soán thí nhi miễn tội thất hình chính hĩ cái đế sùng Phật chi quá dã 具尼迷𡛔實羅迷嬸客𫅷箕拱𡃍𡃊,cụ này mê gái thật là mê thím khách già kia cũng gớm ghê 賈人爲兵使校尉屠雎將樓船之士使史祿𮢶渠運糧深入嶺南略取陸糧地置桂林今廣西明貴縣是也南海即今廣東象郡即南安以任囂爲南海尉趙佗爲龍川令竜川南海属縣領謫徒兵五十萬人戍五嶺囂佗因謀侵我,giá nhân vi binh sử hiệu uý Đồ Thư tương lâu thuyền chi sĩ sử Sử Lộc tạc cừ vận lương thâm nhập Lĩnh Nam lược thủ Lục Lương địa trí Quế Lâm Kim Quảng Tây Minh Quý huyện thị dã Nam Hải Tức kim Quảng Đông Tượng Quận Tức Nam An dĩ Nhâm Ngao vi Nam Hải uý Triệu Đà vi Long Xuyên lệnh Long Xuyên Nam Hải thuộc huyện lĩnh trích đồ binh ngũ thập vạn nhân thú Ngũ Lĩnh Ngao Đà nhân mưu xâm ngã 鮧亇鱙,di cá nheo -𠳒鉄䂖𠳒漆膠,lời thiết thạch lời tất giao 漢使隆慮音林閭侯周竃擊南越以報長沙之役,hán sử long lự âm lâm lư hầu chu táo kích nam việt dĩ báo trường sa chi dịch -援有誓云銅柱折交州滅我越人過其下每以石培之遂成丘陵恐其折也唐馬總又建二銅柱於漢故處記著馬德以其爲伏波之裔今未詳所在左右二江合有其一援以西于縣有户三萬三千因請分爲封溪望海二縣漢帝從之,viện hữu thệ vân đồng trụ triết giao châu diệt ngã việt nhân quá kì hạ mỗi dĩ thạch bồi chi toại thành khâu lăng khủng kì triết dã đường mã tổng hựu kiến nhị đồng trụ ư hán cố xứ ký trứ mã đức dĩ minh kì vi phục ba chi duệ kim vị tường sở tại tả hữu nhị giang hợp hữu kì nhất viện dĩ tây vu huyện hữu hộ tam vạn tam thiên nhân thỉnh phân vi phong khê vọng hải nhị huyện hán đế tòng chi 黄梁姅󱖺󰋇囬𫚳包,hoàng lương nửa gối mấy hồi chiêm bao 且我之左右未得其人,Thả ngã chi tá hữu vị đắc kì nhân 二十三日帝遣陳扞黎僃等領水軍百餘艘泝大滝江出喝江口順,Nhị thập tam nhật đế khiển Trần Hãn Lê Bị đẳng lĩnh thuỷ quân bách dư sưu tố Đại Lủng giang xuất Hát giang khẩu thuận @@ -56534,7 +50456,6 @@ 然而惠宗惠后卒依嗣慶以爲安則其罪釋矣,Nhiên nhi Huệ Tông Huệ hậu tốt y Tự Khánh dĩ vi an tắc kì tội thích hĩ 贈少師,Tặng Thiếu sư 樓上人皆散走,Lâu thượng nhân giai tán tẩu -太原降将迪義營廉郡公擒󰱐莫偽宏羙公,thái nguyên hàng tướng địch nghĩa dinh liêm quận công khuyết danh cầm hoạch mạc nguỵ hoành mĩ công 別錄殳句经,viết lục một câu kinh 馮興噠斫保㛪,phùng hưng đặt chước bảo em 辛卯��國有哀天下民無得騎馬及上藍輿巾車,Tân Mão chiếu quốc hữu ai thiên hạ dân vô đắc kị mã cập thượng lam dư cân xa @@ -56546,20 +50467,15 @@ 子效之滛佚取亡𡸈無󰧉禍之端哉,tử hiệu chi dâm dật thủ vong khởi vô khải hoạ chi đoan tai 排𦋦󰡫意咏𠓨󰡫箕,Bài ra thế ấy vịnh vào thế kia 庫巾茹殼如蚾渃滝𥺊𢄂檜模檜桐,khó khăn nhà xác như vờ nước sông gạo chợ củi mua cội đồng -認文解義落來年禅客,nhìn văn giải nghĩa 麻𢚸𥜤𥙓㐌𠴔󰜋边,mà lòng rẻ rúng đã dành một bên 九月陶光輝有罪伏誅,cửu nguyệt đào quang huy hữu tội phục tru 十六日大臣百官上表勸進帝批云黄帝之號朕未敢言,thập lục nhật đại thần bách quan thượng biểu khuyên tiến đế phê vân hoàng đế chi hiệu trẫm vị cảm ngôn -抌𧗱書院边𫯳冊,đem về thư viện bên chồng sách -𠰘唁𢖵𥹰条𤴬𢖵𠁀,miếng ngon nhớ lâu điều đau nhớ đời 丙辰三年明英宗正統元年春正月議遣審刑院使兼禮部尙書陶公僎内密院副使阮叔惠如明求封,Bính Thìn tam niên Minh Anh Tông Chính Thống nguyên niên Xuân chính nguyệt nghị khiển thẩm hình viện sứ kiêm Lễ bộ thượng thư Đào Công Soạn Nội mật viện phó sứ Nguyễn Thúc Huệ như Minh cầu phong 娄娄𢬢哳𫛈𡥵共情,lau rau chíu chít cò con cũng tình 㐌欺崇作吏欺𨅸𡎦,đã khi suồng sã lại khi đứng ngồi 每,mỗi 埃𪟽昆𥘷𨔍𨓡煬崇坤尔固𢚸爫牢,ai ngờ con trẻ lạ lùng sượng sùng khôn nhẽ có lòng làm sao -𪾋𡅳埃别𢪀别𢥈,dám khuyên ai biết nghĩ biết lo 義曰陛下強為善而已何必觀史乎,nghĩa viết bệ hạ cường vi thiện nhi dĩ hà tất quan sử hồ -苟險而不䏻濟天何假於人哉禹之治水不合乎理天何由成地何由平也其效至於洛龜呈祥非天之,Câu hiểm nhi bất năng tế thiên hà giá ư nhân tai Vũ chi trị thuỷ câu bất hợp hồ lí thiên hà do thành Địa hà do bình dã Kì hiệu chí ư Lạc quy trình tường phi thiên chi 󰅹埃固𡮶𠊚空爫夷,nào ai có chuộng người không làm gì 時節𫅜𢗖𢖵隊㝹,thời tiết lành nhầm nhỡ đòi naụ 雲仙𦖑別𠊛𣦍,vân tiên nghe biết người ngay @@ -56571,7 +50487,6 @@ 𡖼𡎢論事文,sánh ngồi luận sự văn 畧朱底𠬠路唭󰡲娄,SAU cho để một trò cười về sau 議安󰘊鎮衛軍以其地頗瘴癘及有邉境阻遠不應援故也,Nghị An Bang trấn vệ quân dĩ kì địa pha chướng lệ cập hữu biên cảnh trở viễn bất ứng viện cố dã -併祝㐌侯𣹓冬,tính chốc đã hầu đầy đông 𠬠𢬣𨠳鄧基圖,một tay gây dựng cơ đồ 八月宋妖人譚友諒竄入思,Bát nguyệt Tống yêu nhân đàm Hữu Lượng Chằm nhập tư 𤴬𢚸死别生離,Đau lòng tử biệt sinh ly @@ -56584,7 +50499,6 @@ 李通𠽖軍󰝂公主𧗱宮耒𥙩𥒥拉𬮌𧯄,lý thông giục quân đem công chúa về cung rồi lấy đá lấp cửa hang 󱭥𥠬,vỏ trấu 卒能以大義而勝凶殘以至仁而易強暴,Tốt năng dĩ đại nghĩa nhi thắng hung tàn dĩ chí nhân nhi dị cường bạo -娘辰𬓲𠬠軒,nàng thì riêng một hiên 英𠫾竹𣜾栍𣒣英󰡲竹㐌高朋𦰟𥯌,anh đi trúc chửa mọc măng anh về trúc đã cao bằng ngọn tre 阮榮盛武弼諧爲提刑監察御史杜善政阮公弼武求誨黎志道黎仁傑譚登用並爲給事中頼登進黎致平枚仲和費登任並爲憲察使武公平吳策諭爲翰林院校討阮廷柱阮光繕黎軾阮仕教汝進用梁荗勳武卓犖阮曰當阮進材裴宗並爲監察御史,Nguyễn Vinh Thịnh Vũ Bật Hài vi Đề hình giám sát ngự sử Đỗ Thiện Chính Nguyễn Công Bật Vũ Cầu Hối Lê Chí Đạo Lê Nhân Kiệt Đàm Đăng Dụng tịnh vi Cấp sự trung Lại Đăng Tiến Lê Trí Bình Mai Trọng Hoà Phí Đăng Nhiệm tịnh vi Hiến sát sứ Vũ Công Bình Ngô Sách Dụ vi Hàn lâm viện Hiệu thảo Nguyễn Đình Trụ Nguyễn Quang Thiện Lê Thức Nguyễn Sĩ Giáo Nhữ Tiến Dụng Lương Mậu Huân Vũ Trác Lạc Nguyễn Viết Đương Nguyễn Tiến Tài Bùi Tông tịnh vi Giám sát ngự sử 󰜋𣳔𦹵木撑荑,Một dòng cỏ mọc xanh rì @@ -56615,7 +50529,6 @@ 加陞工部尙書伯爵更給以田禄隨行惠養,Gia thăng Công bộ Thượng thư bá tước cánh cấp dĩ điền lộc tuỳ hành huệ dưỡng 詞臣翰林院承旨東閣大學士申仁忠翰林院侍讀兼東閣𭓇士杜潤翰林院侍讀東閣校書陶󰁮覃文禮吳綸翰林院侍書兼秀林局司訓阮󰦛厚翰林院侍書兼崇文舘秀林局司訓梁世榮東閣校書黎俊彦翰林院侍讀兼秀林局司訓阮冲慤等分撰記文,Từ thần Hàn lâm viện thừa chỉ Đông các đại học sĩ Thân Nhân Trung Hàn lâm viện thị độc kiêm Đông các học sĩ Đỗ Nhuận Hàn lâm viện thị độc Đông các hiệu thư Đào Cử Đàm Văn Lễ Ngô Luân Hàn lâm viện thị thư kiêm Tú lâm cục ti huấn Nguyễn Đôn Hậu Hàn lâm viện thị thư kiêm sùng văn quán Tú lâm cục tư huấn Lương Thế Vinh Đông các hiệu thư Lê Tuấn Ngạn Hàn lâm viện thị độc kiêm Tú lâm cục tư huấn Nguyễn Xung Xác đẳng phân soạn ký văn 敕諭大臣百官等昔我太祖櫛風沐雨以定天下時則佐命勳臣同其勞若恩義兼至以故特賜國姓用示殊眷然爾子孫傳襲日久,Sắc dụ đại thần bách quan đẳng Tích ngã thái Tổ trất phong mộc vũ dĩ định thiên hạ Thời tắc tá mệnh huân thần đồng kì lao nhược ân nghĩa kiêm chí dĩ cố đặc tứ quốc tính dụng thị thù quyến nhiên nhĩ tử tôn truyền tập nhật cửu -𠇍𠦳𢆥德舜恩忙𥘀𨕭𦠘,mấy nghìn năm đức thuấn ân mang nặng trên vai 數年母亡父亦,sổ niên mẫu vong phụ diệc 小童𠰺保皮衝,tiểu đồng dạy bảo vừa xong 朱咍湥渃梗楊,cho hay giọt nước cành dương @@ -56643,11 +50556,9 @@ 𠇮殘衰𠖿𫶺於歆󱤧,mình tàn suy rụng nghèo ở hôm sớm 𠲖情娘買排情貞終,E tình nàng mới bày tình riêng chung 步則領禁卒數部而已上皇親征占城步戰死,Bộ tắc lĩnh cấm tốt số bộ nhi dĩ Thượng hoàng thân chinh Chiêm Thành Bộ chiến tử -庚申三年,canh thân tam niên minh hoằng trị thập tam niên 冬十一月初五日朝退帝問大臣百官曰都督屈打前雖失律刑部方案問朕欲以總兵呼之使鎮守北平可乎太保阮耒曰生殺予奪人君之權非臣下敢論然,đông thập nhất nguyệt sơ ngũ nhật triều thoái đế vấn đại thần bách quan viết đô đốc khuất đả tiền tuy thất luật hình bộ phương án vấn trẫm dục dĩ tổng binh hô chi sử trấn thủ bắc bình khả hồ thái bảo nguyễn lỗi viết sinh sát dư đoạt nhân quân chi quyền phi thần hạ cảm luận nhiên 轎花𠽖󰡧卽時,kiệu hoa giục rước tức thì 疾苦查勘權勢脅捉諸訟,tật khổ tra khám quyền thế hiếp tróc chư tụng -𤊬枯搧意󰑼冲功,phơi khô quạt sạch ấy là xong công 鬭鷄打隊𬷤,đấu kê đá chọi gà 趨毫𠰩󱜀󱙠𠫾車,xu hào rủng rỉnh mán đi xe 行客󰑼𪪳咹眉,hành khất là ông ăn mày @@ -56655,12 +50566,9 @@ 倘或不䏻赴救致失居人財畜者本地分償之,thảng hoặc bất năng phó cứu trí thất cư nhân tài súc giả bản địa phân thường chi 南詔两𨺻交州所殺虜且十五萬人,nam chiếu lưỡng thao giao châu sở sát lỗ thả thập ngũ vạn nhân 花冠𤎒𤈪霞衣𤑟𤉜,Hoa quan giấp giới hà y RÕ RÀNG -南無𣷭愛源㤙,na mô bể ái nguồn ân 合行事宜左方用列於,hợp hành sự nghi tả phương dụng liệt ư 或曰道士䏻攝性飛昇愚未之信也,Hoặc viết Đạo sĩ năng nhiếp tính phi thăng ngu vị chi tín dã 己未四年宋元豊二年,kỉ mùi tứ niên tống nguyên phong nhị niên -末淩麻咯,dức lác -箕朋友怒鄉粦,kìa bằng hữu nọ hương lân 七日帝命使出招諭䦕外諸将使之󰕖和,Thất nhật Đế mệnh sứ xuất chiêu dụ quan ngoại chư tướng sử chi giảng hoà 孔教,khổng giáo 𡗋𠊛朱旦悲𣇞吏催,Lắm người cho đến bây giờ lại thôi @@ -56670,9 +50578,7 @@ 初太祖以武功定天下,sơ thái tổ dĩ võ công định thiên hạ 󰜏媄𧡊楳謠𥙩爫󱳮𢜝麻嘆哭,bà mẹ thấy mõ rao lấy làm lo sợ mà than khóc 勿払𠖈妬𢯏𠫾𠬠𨃝,vật chàng xuống đó bẻ đi một giò -可忍,đói chẳng khả nhịn 秋八月詔願征山蠻者十月𭛁去,Thu bát nguyệt chiếu nguyện chinh Sơn Man giả thập nguyệt phát khứ -花悭,hoa ghen thua thắm 是日幸那岸觀宫女上火,thị nhật hạnh na ngạn quan cung nữ thượng hoả 󰜋勾忍𠃩勾冷,một câu nhịn chín câu lành 漿枵昆掬於边𢬣扲,tương hiêu con cúc ở bên tay cầm @@ -56691,7 +50597,6 @@ 裕宗感動嵬嵬,dụ tông cảm động ngùi ngùi 即以錢帛與之,tức dĩ tiền bạch dữ chi 𦖑催󰟹駭掣󰠲,Nghe thôi kinh hãi xiết đâu -𠯇𦖻娘買吲浪於低𢭗咳仃許香,rỉ tai nàng mới dặn rằng ở đây nương náu hãy đừng hở hang 卞𤼸𠬠礼賒󰠐𡬷誠,Biện dâng một lễ xa ĐEM tấc thành 錦𤾓卷泊𠦳斤,Gấm trăm cuốn bạc nghìn cân 店𣈜弄𬋩隊澆歆埋弄庄涓,đêm ngày lòng quản đòi nhau hôm mai lòng chẳng quên @@ -56729,17 +50634,14 @@ 乂安源頭海瀕等亦被水害,nghệ an nguyên đầu hải tần đẳng diệc bị thuỷ hại 󱘏蹎𨖲𫏾㙴蘭勿𨉓撛哭咀嘆事𨉓,nhón chân lên trước thềm lan vật mình lăn khóc thở than sự mình 𡊱諳絲,chậu ươm tơ -閉𫢩永仍渴嗃,bấy nay vắng những khát khao 漢蒼令三󰅾北江之民儲蓄過江於荒閑處營造房屋将徒居焉,Hán Thương lệnh Tam Đái Bắc Giang chi dân trừ súc quá giang ư hoang nhàn xứ doanh tạo phòng ốc tương đồ cư yên 𤝞𫫤,chuột khới -事󱳮,tôi muốn cho ông khỏi nhiều sự lo 秀󰜏𥊘吏從容𠸕𠻀,tú bà ghé lại thong dong dặn dò 今既得死所將復何辞,kim ký đắc tử sở tương phục hà từ 丈夫群吝矧沔𣾺,trượng phu còn lấn thẩn miền khơị 秋八月試學生,thu bát nguyệt thí học sinh 於是光饒等大開壘門出戦,Ư thị Quang Nhiêu đẳng đại khai luỹ môn xuất chiến 状元𠖈馭𢬣?𢭹𠓨,Trạng nguyên xuống ngựa tay UNK lần vào -為英碎沛勤拳,vì anh tôi phải cần quyền 几𠁑假醝𨢇麻󱯚几皮𨕭旦浽𠯽𠻵𢬥𢴠辰𠊚弹英奇沛分處,kẻ dưới giả say rượu mà mần kẻ bề trên đến nỗi chửi mắng giằng xé thì người đàn anh cả phải phân xử 刼尼負刼娄𬁷吏如妸碧決料朱衝,kiếp này phụ kiếp sau yêu lại như ả bích quyết liều cho xong 賊箕沛𡗶滅𡘮,giặc kia phải trời diệt mất @@ -56754,12 +50656,9 @@ 及至守度靣詰之,Cập chí Thủ Độ diện cật chi 昆丐於工世间𢁊仍粉麝香熏奥,con gái ở trong thế gian xức những phấn xạ hương hun áo 𧎷,sò -𠇍𠳒句𠸠拯差,mấy lời câu ví chẳng sai 羝要挷𧤁頊𥴙疎,dê yếu văng sừng húc giậu thưa 己巳十一年四月以後改明崇禎二年,Kỉ Tị thập nhất niên Tứ nguyệt dĩ hậu cải Minh Sùng Trinh nhị niên -戊塊必載命苦巾,mồ côi tất tưởi mệnh cùng khó khăn 𡲤徘徊𢜝𢟏,vả bồi hồi sợ sệt -腰𣘃𢧚沛花,yêu cây nên phải hoa 𨷶墙丐錁𡥵封,cửa tường cái khóa còn phong 譚慎揮以前日奉使諳程常馳告陀陽王播迁亦竄死,đàm thận huy dĩ tiền nhật phụng sứ am trình thường trì cáo đà dương vương bá thiên diệc thoán tử 󰟯如边屋𫏾㙴,Dường như bên CHÁI TRƯỚC thềm @@ -56771,36 +50670,30 @@ 𡥵踈𢘽𥙩埃廛及,con thơ yếu lấy ai rèn cặp 哿悶亇專顛頭,cả mọn cá chiên đen đầu 及怠慢惰,Cập đãi mạn noạ -吏因省少仉侯下辰員縂督吀用舅英撅茹傷群舅㛪辰扒𠫾附載車烏蘇,lại nhân tỉnh thiếu kẻ hầu hạ tthì viên tổng đốc xin dùng cậu anh quét nhà thương còn cậu em thì bắt đi phụ tải xe ô tô 計自昔淡細𫢩,kể từ tách dặm tới nay 至是帝即位以不先奉迎誅之,chí thị đế tức vị dĩ bất tiên phụng nghênh tru chi 㐌𢝜渃沚花㵢吕󰟯,Đã đành nước chảy hoa trôi lỡ làng 是夜多方與可永謀曰賊勢如此我等孤軍難於持𠃔,thị dạ đa phương dữ khả vĩnh mưu viết tặc thế như thử ngã đẳng cô quân nan ư trì doãn -兮󱰭鱗鯺鳯本皮少󰠲,khô lân chả phượng bộn bề thiếu đâu 浪些󰡏馭追󰘩,rằng ta có ngựa truy phong 便塘楊将󰇥醝吏茹,tiện đường dương tướng dở say lại nhà 󰊄𩄲歐罕散情渃𡽫,Gió mây âu hẳn tan tành nước non 𣷭𣳔淡渃溟茫,bể dòng dặm nước mênh mang -囷𦝄苔惮󰞺,khuôn trăng đầy đặn 申明常朝衣服,thân minh thường triều y phục 圭務態渃𦀻綆事常,quê mùa thói nước cửi canh sự thường 請騎馬,thỉnh kị mã 油忍歆󰅹風雨女,dầu nhẫn hôm nào phong vũ nữa -󱨒鸞,tơ chùng phím loan 歹命沛料尋唐墫𪞷,ngặt mình phải liệu tìm đường chun ra 秋禾就熟適被蝗䖝夏務興功又遭旱熯,Thu hoà tựu thục thích bị hoàng trùng hạ vụ hưng công hựu tao hạn hán 𢯙難椥,chẻ nan tre 遣𠊛軍士摆蓮,khiến người quân sĩ bới lên 𢹣󰡲埬秩𠬠城臨淄,kéo về đóng chật một thành lâm tri 夏四月七日興󰆑太后與行遣黎截黎元鼎潜起兵於渴江謀襲重光帝,Hạ tứ nguyệt thất nhật Hưng Khánh Thái Hậu dữ Hành khiển Lê Tiệt Lê Nguyên Đỉnh tiềm khởi binh ư Hát Giang mưu tập Trùng Quang Đế -花箕𧵆𦬑畑,hoa kia gần nở đèn 官軍至鳳眼有村人向導引官軍入寺中󰱐莫茂洽将就駐營,Quan quân chí Phượng Nhãn hữu thôn nhân hướng đạo dẫn quan quân nhập tự trung hoạch Mạc Mậu Hiệp tương tựu trú dinh 棱林臘坡語娘阿蛮料庄咍旦𥛉望麻衛,rừng rậm rạp bỡ ngỡ nàng a man liệu chẳng hay đến lạy vọng mà về 帝於後殿習騎象馳逐,Đế ư hậu điện tập kị tượng trì trục 宮商漏堛五音,Cung thương làu bậc ngũ âm 本請還從之,bản thỉnh hoàn tòng chi 點集��試官凣三十人,Điểm tập nhập thí quan phàm tam thập nhân -丿戈縣勇㐌𧵆营,phút qua huyện dũng đã gần dinh 𪸔󰭬𪸔𤉔𨅮𥀌󱩖,cháy tung cháy tác đua giày dép 蓼𪪳𢘾細󰃓嗹哭嘆,lục ông nhớ tới phút liền khóc than 房𥢆𥢆仍湥洡,Buồng riêng riêng những sụt sùi @@ -56817,7 +50710,6 @@ 𠄩情院尾和𠄩𫽄𥪞𧜖𫋻拱外琴詩,hai tình vẹn vẽ hoà hai chẳng trong chăn gối cũng ngoài cầm thơ 亨黎廷肃等同進士出身,hanh lê đình túc đẳng đồng tiến sĩ xuất thân 王家拯立孤𢹾蔑𠇮,vương gia chẳng lập co que một mình -除旦𠀧秋唉𤋵牟,chờ đến ba thu hãy giãi màu 悲𣇞吒歳作尼,bây giờ cha tuổi tác này 五月帝諭在朝諸臣云小人兩事阮廷羙畧已行之,ngũ nguyệt đế dụ tại triều chư thần vân tiểu nhân lưỡng sự nguyễn đình mĩ lược dĩ hành chi 周旋中外𨑮𫷜,chu toàn trong ngoài mười năm @@ -56826,12 +50718,10 @@ 𦋦𠓨强󰘚呐𫧇𪿒調,ra vào ngượng mặt nói năng ngại điều 𦖑𠳒如𪭯念西謝𧗱催吏𨄹𣦍𨖅亭,nghe lời như cởi niềm tây tạ về thôi lại dạo ngay sang đình 拠,cứ -時意,thời ấy sông trong trăng lạt 還西軍左都督黎舌聀,hoàn tây quân tả đô đốc lê thiệt chức 後佛子有子雅郎求婚王女杲娘,hậu phật tử hữu tử nhã lang cầu hôn vương nữ cảo nương 隔𠄼𫡮泊賒賒,cách năm mây bạc xa xa 𡟱𤽗剿刺制共世民,vợ ngươi tiễu thích chơi cùng thế dân -𢪀牢朱院𤾓塘,nghĩ sao cho vẹn trăm đường 班乃唹涓吏固𦟷,ban nãy ờ quên lại có bòi 亭上侯十四人黎隻黎文安黎列黎兔黎禮黎戰黎魁黎頂黎拙黎磊黎汝覧黎抄黎儉黎栗,đình thượng hầu thập tứ nhân lê chích lê văn an lê liệt lê thố lê lễ lê chiến lê khôi lê đỉnh lê chuyết lê lỗi lê nhữ lãm lê sao lê kiệm lê lật 𠀧身香焒想𠃣拯負,ba thân hương lửa tưởng ắt chẳng phụ @@ -56841,7 +50731,6 @@ 𢮿僥𥛉謝𮗓緣,quây nhau lạy tạ giác duyên 黄伯莢羅果辱諾,hoàng bá giáp là quả núc nác 和埃暴匐課艱難,họa ai bao bọc thuở gian nan -弄孛泟戈歇工花蓮意,lòng bụt trong sạch qua hết trong hoa sen ấy 󰬮󰅹拯󰚷󰞺󰅹拯𢛨,vẻ nào chẳng măn nét nào chẳng ưa 十月二十日明毛伯温等奉奏至燕京謂莫登庸朿身疑塞願奉正朔去僣號歸所侵四峒之,Thập nguyệt nhị thập nhật Minh Mao Bá Ôn đẳng phụng tấu chí Yên Kinh vị Mạc Đăng Dung thúc thân nghi tái nguyện phụng chính sóc khứ tiếm hiệu quy sở xâm tứ động chi 翁妑,ông bà @@ -56857,11 +50746,9 @@ 𦬑囊眉󰘚𤑟𤉜媄吒,Nở nang mày mặt rỡ ràng mẹ cha 破茹刼𧵑㗩𠴕𠓨𦋦,phá nhà cướp của dập dìu vào ra 𠱋払𠄼妾𬙞妻,dù chàng năm thiếp bảy thê -甲午十七年二正月莫玉󱗲挾莫敬恭㨿安博縣,giáp ngọ thập thất niên minh vạn lịch thập nhị niên nhị chính nguyệt mạc ngọc liễn hiệp mạc kính cung cứ an bác huyện 綿羅蒸碎供奉當朝丕,min là chưng tôi cung phụng đương triều vậy 意泣拂旗嘹𡅫小咍算卜𥺊此舂柴,ấy rắp phất cờ trêu ghẹo tiểu hay toan bốc gạo thử thung thầy 新刊四書大,Tân san Tứ thư đại -妬揚𫥨别𠇍𫩓,đố giăng ra biết mấy ngàm 隻船胞影吝芻垃𡌿,chiếc thuyền bào ảnh lặn xô gập ghềnh 冲𨉓𤾓䋦㐌卢吏愁,trong mình trăm mối đã lo lại sầu 又擇信厚之臣以為爪牙心膂阮復黄仁添杜熊武鄰之徒俱擐列左右,hựu trạch tín hậu chi thần dĩ vi trảo nha tâm lữ nguyễn phục hoàng nhân thiêm đỗ hùng vũ lân chi đồ cụ hoàn liệt tả hữu @@ -56873,7 +50760,6 @@ 𩃳旗㗂𪔠賖賖愁𨖲𦰟隘怨𫥨󰘇房,bóng cờ tiếng trống xa xa sầu lên ngọn ải oán ra cửa phòng 塵俗麻年福意強腰歇則,trần tục mà nên phúc ấy càng yêu hết tấc 朱花補𣅶風塵,Cho hoa bõ lúc phong trần -二𠄩,nhị hai 誠犬彘之不若曾蜂蟻之不如,thành khuyển trệ chi bất nhược tằng phong nghị chi bất như 吕自落𨀈𨀈𦋦,lỡ từ lạc bước bước ra 次日巳時賊兵船過金山至翁龔市戰船中聞笙管𰙔弦之聲如入無人之地,Thứ nhật Tị thời tặc binh thuyền quá Kim Sơn chí Ông Cung thị chiến thuyền trung văn sênh quản ca huyền chi thanh như nhập vô nhân chi địa @@ -56897,13 +50783,11 @@ 吧呀𠰘𣁔嘮呶㗂𡀦,ba nha miệng lớn lao nao tiếng ồn 明浪𫢩哙人兄,minh rằng nay hỏi nhân huynh 甲申三年明嘉靖三年,Giáp Thân tam niên Minh Gia Tĩnh tam niên -穷𠊛艚組𦃎㑹越南光復,cùng người tàu tổ chức hội việt nam quang phục 吳江侈𧡊蘿梧𠖤,ngô giang xảy thấy lá ngô bay 觥𫥨炉𣗬吏𫥨行杶,quanh ra lò sủ lại ra hàng đòn 蹎𠫾㐌痗𠇮𤴬如寅,chân đi đã mỏi mình đau như dần 𠓨,vào 爫咱𪾮眜底麻𡘮𬌥,làm thinh nhắm mắt để mà mất trâu -𥙩添粓女吏牢楼,lấy thêm cơm nữa lại trao lầu 由其憤強賊之陵暴尤留心於韜畧之書罄竭家貲厚待賓客,do kì phẫn cường tặc chi lăng bạo vưu lưu tâm ư thao lược chi thư khánh kiệt gia ti hậu đãi tân khách 明浪𠸗篤𠖈詩,Minh rằng Xưa dốc xuống thi 丿󰦓子直𣃣𧗱,phút đâu tử trực vừa về @@ -56913,7 +50797,6 @@ 沔,miền 爲埃𣳔改淶金,vì ai rụng cải rơi kim 汝等或䏻專習是書受余教誨是夙世之臣主也或暴棄是書違余教誨是夙世之仇讐也,nhữ đẳng hoặc năng chuyên tập thị thư thụ dư giáo hối thị túc thế chi thần chủ dã hoặc bạo khí thị thư vi dư giáo hối thị túc thế chi cừu thù dã -因牢麻敢典低之,nhân sao mà dám đến đây gì 會通𠃔恊聞見普同,Hội thông doãn hiệp văn kiến phổ đồng 先是明遣徐琦等賫勑來問所拘留之人及土貢之金故帝遣富等徃,Tiên thị Minh khiển Từ Kì đẳng tê sắc lai vấn sở câu lưu chi nhân cập thổ cống chi kim cố đế khiển Phú đẳng vãng 我先皇奉天撫運治化髙於百王文德武功聲教施於四海,Ngã tiên hoàng phụng thiên phủ vận trị hoá cao ư bách vương văn đức vũ công thanh giáo thí ư tứ hải @@ -56922,7 +50805,6 @@ 咃侯君子𪡗𫯳小人,thà hầu quân tử hơn chồng tiểu nhân 𩠴頭払仍拔󰠐湥湘,Cúi đầu chàng những gạt thầm giọt Tương 𡧲塘跪𫴋呌𠱜𦖑傳𨀊轎𡀦𡀦󰢽查,giữa đường quỳ xuống kêu dồn nghe truyền dừng kiệu ồn ồn hỏi tra -經葵州蒲獵山遇明指揮同知師祐及土官茶麟州知府琴彭領眾五千邀其前又有明將陳智李安方政葵福引兵継至逼其後,kinh quỳ châu bồ lạp sơn nhất tác bồ cứ xứ ngộ minh chỉ huy đồng tri sư hựu cập thổ quan trà lân châu tri phủ cầm bành lĩnh chúng ngũ thiên yêu kì tiền hựu hữu minh tướng trần trí lí an phương chính quỳ phúc dẫn binh kế chí bức kì hậu 別辰疎啐,biết thì thưa thốt 上皇正嫡聚多大人若曰臣聞里諺曰未有賣子而養姪惟見賣姪而養子󰱃幾感寤改位昭定,thượng hoàng chính đích tụ đa đại nhân nhược viết thần văn lí ngạn viết vị hữu mại tử nhi dưỡng điệt duy kiến mại điệt nhi dưỡng tử thứ cơ cảm ngộ cải vị chiêu định 𥪝洞𡋥撑𡗶坦恪边梗𣘃󱸔𣎃𣈜󱸕,trong động cát xanh trời đất khác bên cành cây tía tháng ngày lơi @@ -56935,12 +50817,9 @@ 三月功畢,Tam nguyệt công tất 於茹𨀈蹎𦉼𠫾踏沛蓓𥯓蔠󰤫𧁷巾𫽄别𣘃怒勁𣘃怒󱦕,ở nhà bước chân ra đi đạp phải bụi rậm chông gai khó khăn chẳng biết cây nọ cứng cây nọ mềm 冬十月詔土侯公主駙馬帝姬召集漂散無産人為奴婢開墾荒閑田立為田庄,đông thập nguyệt chiếu thổ hầu công chúa phò mã đế cơ triệu tập phiêu tán vô sản nhân vi nô tì khai khẩn hoang nhàn điền lập vi điền trang -𠰺朱𥺊蒌荼,dạy cho gạo rau dưa -他朱時塊扒𣈙沛𠳐,tha cho thì khỏi bắt rầy phải vâng 夏四月詔群臣言事於上前呼帝曰朝廷,hạ tứ nguyệt chiếu quần thần ngôn sự ư thượng tiền hô đế viết triều đình 班𣈜蠟𤏧𠄩边𨕭床七寳𡎦𨕭󰜋󰜏,ban ngày sáp thắp hai bên trên giường thất bảo ngồi lên một bà 衮昂𤾓䋦边𢚸,ngổn ngang trăm mối bên lòng -宁積底亇𩵽免茶,giữa dòng tích để cá tôm mến chà 苔𡑝鎌捽󰡅𤍶,Đầy sân gươm tuốt sáng loà 𡫡朱耻辱󰜋吝買催,sao cho sỉ nhục một lần mới thôi 𨑮糁捁船𫴋𢴾,mười tám kéo thuyền xuống bơi @@ -56974,16 +50853,13 @@ 悲夫天庚寅重光二年明永樂八年春正月張輔令明人於近城去處增置屯田及徵太原宣光三江稻榖為軍儲,Bi phu thiên Canh Dần Trùng Quang nhị niên Minh Vĩnh lạc bát niên xuân chính nguyệt Trương Phụ lệnh Minh nhân ư cận thành khứ xứ tăng trí đồn điền cập trưng Thái Nguyên Tuyên Quang Tam Giang đạo cốc vi quân trừ 󰛎潙故囯別󰠳󰑼茹,Trông vời cố quốc biết đâu là nhà 𫃚絁𬗢𦀎論都𦋦𠓨,vóc the là lượt rộn đua ra vào -花𦹳嗷𠯪𩙌迻冷𨓡,hoa thơm ngào ngạt gió đưa lạnh lùng 告醝払㐌淡排𤎜𦋦,Cáo say chàng đã dạm bài lảng ra 󰀎買实把特恩󰪀盎那,ấy mới thực trả được ơn nặng ang nạ 左參知正事張漢超鎮化州邊境復安乞還許��,Tả tham tri chính sự Trương Hán Siêu trấn Hoá Châu biên cảnh phục an khất hoàn hứa chi 旱祈得雨,hạn kì đắc vũ -寔重情深,thật trọng tình thâm 固才麻𢚁之才𫳘才連貝𫳘灾󰜋韻,có tài mà cậy chi tài chữ tài liền với chữ tai một vần 令旨許内監各員所養子孫饒䕃限以職品髙下爲差,Lệnh chỉ hứa nội giám các viên sở dưỡng tử tôn nhiêu ấm hạn dĩ chức phẩm cao hạ vi sai 曉令旨揮阮世羙譯為囯語以申諭之,hiểu lệnh chỉ huy nguyễn thế mĩ dịch vi quốc ngữ dĩ thân dụ chi -庒𦹳拱𢲨梗制,chẳng thơm cũng hái cành chơi 󰝈愛𠦳重坤撒𣴓,bể ái ngàn trung khôn tát cạn 吏添𠄼两鉑𣳔,lại thêm năm lạng bạc ròng 󰽱𩰈,lông nheo @@ -57008,24 +50884,19 @@ 𠳐恩聖律媄吒蜍柴𭓇道勉德瞿經裴兀扲戒咹㪰,vâng ơn thánh xót mẹ cha thờ thầy học đạo mến đức cù kiêng bùi ngọt cầm giới ăn chay 冬十月詔昭聖公主爲皇太子以傳位帝出家居大内真教禪寺,Đông thập nguyệt chiếu Chiêu Thánh công chúa vi hoàng thái tử dĩ truyền vị đế xuất gia cư Đại Nội Chân Giáo thiền tự 治󰭞中热氣驗台,trị bặc trung nhiệt khí nghiệm thay -爾都統司黎祐,duy nhĩ an nam độc thừa thanh giáo lễ nhạc y quan tiệm vi phong tục kì thực quốc gia chi ân giả bách thế di tử tôn chi khánh giả sổ truyền 太后爲之造命亦仁政之所施也,thái hậu vi chi tạo mệnh diệc nhân chính chi sở thí dã 兑傷身分汝郎,đoái thương thân phận lỡ làng 𥪝經句悴𡦂𢗖,trong kinh câu sót chữ nhầm 我太祖髙皇帝輯寕家󰘊肇修人紀,Ngã Thái Tổ Cao Hoàng Đế tập ninh gia bang triệu tu nhân KỶ 倣信特󰜋𠄽分咍空,Phỏng tin được một vài phần hay không -朱停𢚸几蹎𩄲𡗶,cho đành lòng kẻ chân mây cuối trời 明浪良嫂於󰦓,minh rằng lương tẩu ở đâu 二月十二日勑旨内外各衙門奏題等本本官書名不得使書寫吏代書,nhị nguyệt thập nhị nhật sắc chỉ nội ngoại các nha môn tấu đề đẳng bản bản quan thư danh bất đắc sử thư tả lại đại thư -媄命於准軋󰝡昆,nghỉ mẹ mình ở chốn ướt 秋九月勿陽洞人叛討平之,Thu cửu nguyệt Vật Dương động nhân phản thảo bình chi 病南渚北麻痊買才,bệnh nam chữa bắc mà thuyên mới tài 九月四日,Cửu nguyệt tứ nhật 小姐𠁑帳少㝵,Tiểu thư dưới trướng thiếu người -𪡔庄群童貞女,chẳng còn đồng trinh nữa 󰜏官𩵽吸瞻𢴾𦃀繩𡮣󱂌󱮖𥄭喝𨅹,bà quan tâm hấp xem bơi chải thằng bé lom khom ngó hát chèo 臣恐海内異姓諸侯皆如占城奚啻占人哉,thần khủng hải nội dị tính chư hầu giai như chiêm thành hề ví chiêm nhân tai -翁聖枢离螉𠻵㗂事󰀎,ông thánh khuliong mảng tiếng sự ấy 責𡗶牢底汝讓,trách trời sao để nhỡ nhàng 五月旨揮大臣行遣及參知簿籍參議󰱑官刑獄等官今後訊獄及大臣准决日不得次目怠慢或有病疾必於眾呈自不得欠鈌,Ngũ nguyệt chỉ huy đại thần hành khiển cập tham tri bạ tịch tham nghị đài quan hình ngục đẳng quan Kim hậu tấn ngục cập đại thần chuẩn quyết nhật bất đắc thứ mục đãi mạn hoặc hữu bệnh tật tất ư chúng trình tự bất đắc khiếm khuyết 及至宫軍大漸方攑諸子一人入繼大綂,Cập chí cung quân đại tiềm phương cử chư tử nhất nhân nhập kế đại thống @@ -57043,21 +50914,17 @@ 󰤣緣𬄃𥚯荼行拱𫫜,hết duyên củ rễ dưa hành cũng xơi 群如𠓨𠓀𦋦𡢐,Còn như vào trước ra sau 禄郡公領兵回救清華,Lộc quận công lĩnh binh hồi cứu Thanh Hoa -差𪜯尋辰扒瓊於𡎴𨖲,sai lính tìm thì bắt quỳnh ở cổng lên 蜍奉孛𡗶,thờ phụng bụt trời 場合,trường hợp 特遣禮部尚書知經筵事兼國子監祭酒少保楊郡公阮宜持節賚捧金冊金璽榮封爲元帥掌國政,đặc khiển lễ bộ thượng thư tri kinh diên sự kiêm quốc tử giám tế tửu thiếu bảo dương quận công nguyễn nghi trì tiết lãi bổng kim sách kim tỉ vinh phong vi nguyên soái chưởng quốc chính 造敬天殿,tạo KÍnh Thiên điện 󰋇埃㑏邒道恒𠊚些,mấy ai giữ đặng đạo hằng người ta -工役𨇜藝學藝𦓿藝藝𠏲,công việc đủ nghề học nghề cầy nghề nghề thợ 戈珠連擁固埃忙,quá chua liền ủng có ai màng 店廊𧵆姅零征,xóm làng gần nửa lênh chênh 半饐,bán ế 碎𫢩庒恪菓味𨑗核,tôi nay chẳng khác quả mùi trên cây 嗔柴伤几愚生,xin thầy thương kẻ ngu sinh -律朋㝵瘖婁,bằng người ốm lâu 世榮之奏也,thế vinh chi t��u dã -麻𩈘㳥花枚淡牟,mà mặt sóng hoa mai đươm màu 命𠊛,mạng người 以其圖大宅中為憶萬世子孫之計上謹天命下因民志苟有便輙改故國祚延長風俗富阜,dĩ kì đồ đại trạch trung vi ức vạn thế tử tôn chi kế thượng cẩn thiên mệnh hạ nhân dân chí câu hữu tiện triếp cải cố quốc tộ diên trường phong tục phú phụ 丐𥯝鄧坦,cái sọt đựng đất @@ -57078,7 +50945,6 @@ 如空别󱤞回頭羅癡,như không sớm biết hồi đầu là si 覆種尾𥡗窖𠰃如支,phúc chủng vãi mạ khéo nhằm như chia 搭𦖻𥋓𫖀爫𠽐浪坤拱偈浪哬拱㕧,đắp tai ngảnh mặt làm ngơ rằng khôn cũng kệ rằng khờ cũng thây -院侍讀兼史官阮秉和提刑監察御史阮德光通事阮明行人入名從人二十五名如明歲貢,viện thị độc kiêm sử quan nguyễn bỉnh hoà siêu loại vĩnh thế nhân sơ danh văn hiến đề hình giám sát ngự sử nguyễn đức quang thông sự nguyễn minh hành nhân bát danh tòng nhân nhị thập ngũ danh như minh tuế cống 庄󰑼耒旦枚𨍦跡之,chăng là rồi đến mai sau tích gì 中宗尊号𨖲朱,trung tông tôn hiệu lên cho 癸巳五年宋淳化四年,quý tị ngũ niên tống thuần hoá tứ niên @@ -57086,7 +50952,6 @@ 固事之丑叉如固𧤁固𡓋共恪事困爫丕,có sự chi xấu xa như có sừng có đuôi cùng các sự khốn làm vậy 󰖛花押𥊢𫴋船,Kiệu hoa áp thẳng xuống thuyền 是後諸王及道賊皆服之,Thị hậu chư vương cập đạo tặc giai phục chi -昆𡛔意,con gái ấy nết chẳng ghín lành 則月暗雲去則月明人󰰽不見之其䏻道得者觧,tắc nguyệt ám vân khứ tắc nguyệt minh nhân thục bất kiến chi kì năng đạo đắc giả giải 尚頼大臣文武百官明勗交脩輔成厥,thượng lại đại thần văn võ bá quan minh úc giao tu phụ thành quyết 令諸路儲積官粟不可輕發,Lệnh chư lộ trữ tích quan túc bất khả khinh phát @@ -57097,11 +50962,9 @@ 弄酉曩㐱坤𬯩,lòng dấu nặng chỉn khôn rời 怒義兵之舉朕實出於不得已焉耳,Nộ nghĩa binh chi cử trẫm thực xuất ư bất đắc dĩ yên nhĩ 嘉遂出介分也其弟兵就舍稱疾不肯見王及使者陰與大臣謀作乱,gia toại xuất giới phân dã kì đệ binh tựu xá xưng tật bất khẳng kiến vương cập sứ giả âm dữ đại thần mưu tác loạn -樣洡,dáng sùi sụt tủi 偽瓊瑞等率子弟迯出欲回先明,Nguỵ Quỳnh Thuỵ đẳng suất tử đệ đào xuất dục hồi Tiên Minh 縁箕縁㐌𢭂拪麻𠊚闺阁仍醝𧗱之,duyên kia duyên đã trao tay mà người khuê các những say về gì 詔討峯州鄭航陳麗丹長温賊航等奔傘圓,chiếu thảo phong châu trịnh hàng trần lệ đan trường ôn tặc hàng đẳng bôn tản viên -潙拨淚分𢬣,trông vời bạt lệ phân tay 矮短悶希㙮侖,ải đoản mọn hơi thấp lùn 経营,kinh doanh 𪹷爌踈踈俸竹𩂏,nắng quáng thưa thưa bóng trúc che @@ -57109,7 +50972,6 @@ 擬實槞𦼞特豆,nghỉ thực trồng dưa được đậu 設使數子區區為兒女子之態從死牖下烏䏻名垂竹帛與天地相為不朽哉汝等世為将種不曉文義既聞其説疑信相半,Thiết sử số tử khu khu vi nhi nữ tử chi thái tòng tử dũ hạ ô năng danh thùy trúc bạch dữ thiên địa tương vi bất hủ tai Nhữ đẳng thế vi tướng chủng bất hiểu văn nghĩa ký văn kì thuyết nghi tín tương bán 𧏵偃老訥乾坤,rồng yển lão nuốt càn khôn -几𧵆納卷几賖𨕭唐,kẻ gần nộp quyển kẻ xa lên đường 牒于京師大議起行,điệp vu kinh sư đại nghị khởi hành 蹅穭忽連,đạp lúa hót lên 夏五月選太學生餘數為葆和宫書史,Hạ ngũ nguyệt tuyển Thái học sinh dư số vi Bảo Hoà cung thư sử @@ -57118,7 +50980,6 @@ 達排風月讒坡綱常,đặt bày phong nguyệt gièm pha cương thường 媄碎墳墓尼芇㐌安,mẹ tôi phần mộ nơi nào đã an 𠬠旬𫔤禁𦊚務冷星,một tuần cửa cấm bốn mùa lạnh tanh -𦎛塵𥙩帝麻𥋸,gương trần lấy đấy mà soi 𫕲𦝄𠬠會公候占包,gió trăng một hội công hầu chiêm bao 予,dự 涎渃𠷦,diên nước miếng @@ -57126,28 +50987,19 @@ 若監得賊人通同情狀有重賞,nhược giam đắc tặc nhân thông đồng tình trạng hữu trọng thưởng 空仍埃𥚯扲𦅮𩂏朱,không dưng ai dễ cầm tàn che cho 大越史記本紀全書卷之七,Đại Việt sử ký bản kỷ toàn thư quyển chi thất -太師鄭檢議分兵與諸將東擊東潮𰎟山至靈安陽等縣皆克之,thái sư trịnh kiểm nghị phân binh dữ chư tướng đông kích đông triều giáp chí linh an dương đẳng huyện giai khắc chi 酉𠊛𥒥拱󰞺肝路���,Dẫu người đá cũng nát gan lọ người 待𠊚文物待莊英䧺,đãi người văn vật đãi trang anh hùng 後,Hậụ -幅書𧵑各𫠿𨖲官全權𠳒𨤰窒感動,bức thư của các dâng lên quan toàn quyền lời lẽ rất cảm động 豪傑聞之而切齒忠義見之而傷心,hào kiệt văn chi nhi thiết xỉ trung nghĩa kiến chi nhi thương tâm 求吀,cầu xin -花浪芇固𨔍𨓡,hoa rằng nào có lạ lùng 加,gia 承𠳐,thừa vâng 女斈堂,nữ học đường 張漢超杜子平預之,Trương Hán Siêu Đỗ Tử Bình dự chi -昭皇在位一年仍天章有道號,Chiêu Hoàng tại vị nhất 明參将陳智以東䦕城孤危,minh tham tướng trần trí dĩ đông quan thành cô nguy 及使回密告謂黎氏子孫既絶弗䏻嗣政委托于莫,Cập sứ hồi mật cáo vị Lê thị tử tôn ký tuyệt phất năng tự chính uỷ thác vu Mạc 粃𢝙催拱性𡗶别𫳵,Tẻ vui thôi cũng tính trời biết sao -架茶縻㐌唅𦝄姅萌,GIÁ trà đồ mi đã ngậm TRĂNG nửa MÀNH 娘些𣈜𣈙𪤻樸漣󱮟,nàng ta ngày rày da vóc trơn nhởn -𫏙坡滝汝箕𪟂所,noi bờ sông nhữ kia -險旭權庄突吝,hiểm hóc quyền chăng đụt lặn -𤾓𠄼翁府永祥喂,trăm năm ông phủ vĩnh tường ơi -仍恩怨庒衝,những ân oán chẳng xung 及寢陵既安則會羣臣議其德行之賢否以爲諡曰某皇帝某皇后不復以大行稱之,Cập tẩm lăng ký an tắc hội quần thần nghị kì đức hạnh chi hiền phủ dĩ vi thuỵ viết mỗ Hoàng đế mỗ Hoàng Hậu bất phục dĩ Đại Hành xưng chi 悶𢧚󰜋㤕󰒂之庄咍娘固肯為󰠃些,muốn nên một chút nghĩa chi chẳng hay nàng có khứng vì cùng ta 莫敬恭走至金城縣使南郡缺名㨿南昌縣立營寨水步日夜廵守,Mạc Kính Cung tẩu chí Kim Thành huyện sử Nam quận khuyết danh cứ Nam Xang huyện lập doanh trại thuỷ bộ nhật dạ tuần thủ @@ -57169,7 +51021,6 @@ 修行󰝸𨤧遁𨦩𫗄𦝄,tu hành chẳng nhẽ lộn vòng gió trăng 㐌𠄼辻歲𨑗頭空昆芮業仍愁村員,đã năm mươi tuổi trên đầu không con nối nghiệp những sầu thon von 篤𢚸尋孛庄煩塘賖,dốc lòng tìm bụt chẳng phiền đường xa -畧㩫簮掑丙包,lược giắt trâm cài bảnh bao 是年以杜閏郭廷寶為東閣校書吳士連為史官修撰,thị niên dĩ đỗ nhuận quách đình bảo vi đông các hiệu thư ngô sĩ liên vi sử quan tu soạn 嗔扒麻催𫽄路𫫜,xin bớt mà thôi chẳng lọ xơi 以自秋徂冬天久不雨固也,Dĩ tự thu tồ đông thiên cửu bất vũ cố dã @@ -57182,22 +51033,17 @@ 冬年丸泊卒冷,đông nên hòn bạc tốt lành 娘𦖑󰟯拱是非攊𢬗,Nàng nghe dường cũng thị phi rạch ròi 使帥等與容同心力戰容輔未知誰勝負盖天不佑陳也,Sử Soái đẳng dữ Dung đồng tâm lực chiến Dung Phụ vị tri thuỳ thắng phụ cái thiên bất hựu Trần dã -塵𠇍几别𠊚知音,trần mấy kẻ biết người tri âm 以刘興孝為翰林院侍講參掌翰林院事,dĩ lưu hưng hiếu vi hàn lâm viện thị giảng tham chưởng hàn lâm viện sự 𠫾部辰怯隘雲𠫾船辰怯㳥神𧯄蛦,đi bộ thì khiếp ải vân đi thuyền thì khiếp sóng thần hang dơi 𫳵𡮠踸𪽣穭翁唉𪂲,sao mày giẫm ruộng lúa ông hỡi cò 𣋽酉最槾憐󰑼,Sớm đào tối mận lân la 中便羅打𡀫,trung tiện là đánh rắm 客固迻朱𠬠莰茶,khách có đưa cho một nhúm trà -丁丑四年春正月嘉興鎮每州土酋道跪道湯等率本州執土官大知州道禮縊殺之㨿柵以叛,đinh sửu tứ niên minh chính thống nhị niên xuân chính nguyệt gia hưng trấn mỗi châu thổ tù đạo quỹ đạo thang đẳng suất bản châu chấp thổ quan đại tri châu đạo lễ ải sát chi cứ sách dĩ phản -固埃别月别𨉓咍庒,có ai biết nguyệt biết mình hay chăng -𡨸情想𢖵别包,chữ tình tưởng nhớ biết bao 英,anh 每年之内二次朝京每年正月七月各一次來朝,Mỗi niên chi nội nhị thứ triều kinh Mỗi niên chính nguyệt thất nguyệt các nhất thứ lai triều 空固丐團体󱞢󱞡󰅹󰑼冬過𠀧𠊚空固󰜋會社利益󰅹󰑼󰢉欣𤾓鉑,không có cái đoàn thể bền chặt nào là đông quá ba người không có một hội xã lợi ích nào là vốn hơn trăm bạc 爫之朱𥘀𢚸尼凜申,Làm chi cho nặng lòng này lắm thân 凣茲二途卿宜審處其一,Phàm tư nhị đồ khanh nghi thẩm xử kì nhất -突夷払吏䝉徐,rụt rè chàng lại mong chờ 役博空雙碎𣩂𬆄,việc bác không xong tôi chết ngay 山西處大蝗,Sơn Tây xứ đại hoàng 宋以便宜許之,tống dĩ tiện nghi hứa chi @@ -57205,21 +51051,17 @@ 工部掌城池橋梁道路土木工匠之政繕修營造之,công bộ chưởng thành trì kiều lương đạo lộ thổ mộc công tượng chi chính thiện tu doanh tạo chi 𦲾䔲𠸦埃𢬭末鋸,mướp đắng khen ai đổi mạt cưa 𫅷群欣女課群嫩,già còn hơn nữa thuở còn non -盆情喭呐仍𠊚凌仍,buồn tành ngán nói những người lăng nhăng 非惟計謀之極其深遠盖亦古今之所未見聞,Phi duy kế mưu chi cực kì thâm viễn cái diệc cổ kim chi sở vị kiến văn 󰜋𢆥女買罙𠻀特信,Một năm nữa mới thăm dò được tin 香強淡焒強濃,Hương càng đượm lửa càng nồng 詔花簟錦空𫯳拱虚,chiếu hoa đệm gấm không chồng cũng hư 五月望月有食之,Ngũ nguyệt vọng nguyệt hữu thực chi -尼𢖮罕劍咹𡚢,chuyến này ắt hẳn kiếm ăn to 命汝諧徃宣德意簡迪彼眾授之以官仍給田土免租賦三年以懷保之,mệnh nhữ hài vãng tuyên đức ý giản địch bỉ chúng thụ chi dĩ quan nhưng cấp điền thổ miễn tô phú tam niên dĩ hoài bảo chi 𪮳𢱖,măn mó 楼高餒丐𪃙,thềm cao nuôi cái trả -󰟯𧵆棱紫󰟯賖,dường gần rừng tía 移午簾篭月蔑鈎,dời ngó rèm lồng nguyệt một câu 遣𬗔於蒸𥪞園銀杏,khiến trói ở chưng trong vườn ngân hạnh 捻昌別𢭮死生准芇,Nắm xương biết gửi tử sinh chốn nào -時停心事強專學行,thời đành tâm sự càng chuyên học hành 𨕭辰𥙩𤿦󰮉𠫾濫𥯍,trên thì lấy da bịt đi làm mái 以陳䧺韬為少傅,Dĩ Trần Hùng Thao vi Thiếu phó 昆𤞺特𪠞𬂆𬂆,con cáo đực đi lặng lặng @@ -57233,11 +51075,9 @@ 時清華右衛殿前將軍安清侯阮金宋山沛庄人一云弘裕之子等率子弟奔哀牢國,Thời Thanh Hoa hữu vệ điện tiền tướng quân An Thanh hầu Nguyễn Kim Tống Sơn Phái Trang nhân nhất vân Hoằng Dụ chi tử đẳng suất tử đệ bôn Ai Lao quốc 鬼調󱢝𨑜庄戈塊求,quỷ đều xô xuống chẳng qua khỏi cầu 乃止,Nãi chỉ -敢客於𨕭𠁀,dám khách ở trên đời 然土廣人眾险阻山林易以爲乱,nhiên thổ quảng nhân chúng hiểm trở sơn lâm dị dĩ vi loạn 公主方十歲啞不能言,công chúa phương thập tuế á bất năng ngôn 命祗侯陳令馨爲元帥将兵討之,Mệnh Chi hầu Trần Lệnh Hinh vi nguyên soái tương binh thảo chi -󱰹吏,đội mâu ma mà lại 冬十,đông thập 孕旗浽鞁蓮塘竹絲浽畧桃鐄捁𡢐,dựng cờ nổi trống lên đường trúc tơ nổi trước đào vàng kéo sau 為一時名将云,vi nhất thời danh tướng vân @@ -57247,16 +51087,13 @@ 𬂙賒娘㐌𤏣澄裊賒,trông xa nàng đã tỏ chừng nẻo xa 夫何當職之具僚不顧朝廷之成憲,Phù hà đương chức chi cụ liêu bất cố triều đình chi thành hiến 六月阮德揚有罪伏誅德揚屯守江岸與賊通同販賣事覺處斬,lục nguyệt nguyễn đức dương hữu tội phục tru đức dương đồn thủ giang ngạn dữ tặc thông đồng phán mại sự giác xử trảm -髮𩯀,phát tóc 事事施爲順󱨦𡗶,sự sự thi vì thuận lẽ trời 丙午十五年宋淳祐六年元定宗貴由元年春二月定諸軍選壮者充四天四聖四神軍,bính ngọ thập ngũ niên tống thuần hựu lục niên nguyên định tông quý do nguyên niên xuân nhị nguyệt định chư quân tuyển tráng giả sung tứ thiên tứ thánh tứ thần quân 黎文休曰夫運籌帷幄之中决勝千李之外皆,lê văn hưu viết phù vận trù duy ốc chi trung quyết thắng thiên lí chi ngoại giai 莫茂洽遁回京邑,Mạc Mậu Hợp độn hồi Kinh ấp 行𡨸,hàng chữ 之本也,chi bản dã -落㗂蒙哭𬏓繩鬼急𥙩,lạc tiếng mòng khóc 法符㐌𨇜柴筭理芇,phép bùa đã đủ thày toan lẽ nàỏ -扵𥪝世事運清係󰑼勉特益𠇮催,ở trong thế sự vần thanh hễ là miễn được ích mình thời thôi 挴檜頭𡽫鈽計堆,hái củi đầu non búa kể đôi 坚肝魁仍雷𪡔浪謨浪半浪驢𤾓傾,kiên gan khôi những lôi ra rằng mua rằng bán rằng lừa trăm khoanh 命鄭惟㦃由天關應天而進阮弘裕由長安莅仁而進正營平富侯阮文慮永興侯鄭綏領水步兵並進直至東京,Mệnh Trịnh Duy Sản do Thiên Quan Ứng Thiên nhi tiến Nguyễn Hoằng Dụ do Trường An Lí Nhân nhi tiến chính dinh Bình Phú hầu Nguyễn Văn Lự Vĩnh Hưng hầu Trịnh Tuy lĩnh thuỷ bộ binh tịnh tiến trực chí Đông Kinh @@ -57274,7 +51111,6 @@ 非君臣相遇同德同心䏻如是乎觀史所載太宗真情之感󰱑於骨肉相殘之言仁義忠憤之激在於唐太周公之事,Phi quân thần tương ngộ đồng đức đồng tâm năng như thị hồ Quan sử sở tải Thái Tông chân tình chi cảm phát ư cốt nhục tương tàn chi ngôn Nhân Nghĩa trung phẫn chi khích tại ư ��ường Thái Chu Công chi sự 㐌衝身世群算浽芇,Đã xong thân thế còn toan nỗi nào 鋰󰑼鍬鍤掘陶默些,mai là thu sáp quật đào mặc ta -強夭為強親為情,càng yêu vì càng thân vì tình 蟄蟄羅買𨨨𨨨𡥵𪃿𤯨𢀲底𥢅朱柴,chập chập là mới cheng cheng con gà trống lớn để riêng cho thầy 悲除伵㐌﨤柴,bây giờ tớ đã gặp thầy 時京路皆附於明百姓當差納粮以從守任之差發,Thời kinh lộ giai phò ư Minh bách tính đương sai nạp lương dĩ tòng thủ nhiệm chi sai phát @@ -57291,17 +51127,13 @@ 数𠃣,số ít 𦖑雲仙𤯩﨤朝公名,nghe vân tiên sống gặp triều công danh 後陳福兵進至擒󰱐敬恭第二男十二歳,Hậu Trần Phúc binh tiến chí cầm hoạch Kính Cung đệ nhị nam thập nhị tuế -創朗,sáng láng chấp choáng 分了牢麻扔󰞺昂,phận liễu sao mà nảy nét ngang 唵唵輸𣈘吏𣦎𣈜,im ỉm thâu đêm lại thẳng ngày 二月地震,nhị nguyệt địa chấn -潮𨖲㳥渃竜冷,chiều lên sóng nước long lạnh 鄧訓彰德良舍人甲子七年莫淳福三年明嘉靖四十三年時莫敬典長子端䧺王敬止,Đặng Huấn Chương Đức Lương Xá nhân Giáp Tí thất niên Mạc Thuần Phúc tam niên Minh Gia Tĩnh tứ thập tam niên thời Mạc Kính Điển trưởng tử Đoan Hùng Vương Kính Chỉ 矣羣蔑覔󰠳時合朱,hãy còn một mếch đâu thì hợp cho 步軍至古壘水軍運糧見阻乃還,bộ quân chí cổ luỹ thuỷ quân vận lương kiến trở nãi hoàn -丙子十七年春二月辛未天雨皇砂,bính tí thập thất niên tống thiệu hưng nhị thập lục niên xuân nhị nguyệt tân mùi thiên vũ hoàng sa 天下金税例十成色兼金四百四十九兩五分六釐四毫原例四百六十两代納公象二十两十成色金二千九百一两六錢九分五釐一絲原例二千八百六十三两,thiên hạ kim thuế lệ thập thành sắc kiêm kim tứ bách tứ thập cửu lượng ngũ phân lục li tứ hào nguyên lệ tứ bách lục thập lượng đại nạp công tượng nhị thập lượng thập thành sắc kim nhị thiên cửu bách nhất lượng lục tiền cửu phân ngũ li nhất ti nguyên lệ nhị thiên bát bách lục thập tam lượng -󱪣工𫶸敬,trông trong trời 兵蘇󰟨奴孟台娘𦋦塘𢴑𧗱𣈙喝门,binh tô thế nó mạnh thay nàng ra đường tắt về rày hát môn 特追戰至阿臘為浮橋渡江酣戰死之,Đặc truy chiến chí A Lạp vi phù kiều độ giangm hàm chiến tử chi 󰡎󱝤詔蒲,dưới trải chiếu bồ @@ -57316,7 +51148,6 @@ 世傳雄王時王女仙容媚娘出遊海口船回至褚家鄕洲步行洲上遇褚童子裸身先匿葦叢中自以爲月老葦緣其合爲夫妻畏罪避居岸上所居便成都會王調兵討之童子仙容恐惧待罪忽夜半風雨暴至舂撞所居棟宇自拨居人及鷄犬一時同升于天留其空址在澤中時人呼其洲曰自然洲其澤曰一夜澤今存舊號云,Thế truyền Hùng Vương thời vương nữ Tiên Dung Mị Nương xuất du hải khẩu thuyền hồi chí Chử Gia hương châu bộ hành châu thượng ngộ Chử Đồng Tử loã thân tiên nặc vi tùng trung tự dĩ vi nguyệt lão vi duyên kì hợp vi phu thê uý tội tị cư ngạn thượng sở cư tiện thành đô hội Vương điều binh thảo chi Đồng Tử Tiên Dung khủng cụ đãi tội Hốt dạ bán phong vũ bạo chí thung chàng sở cư đống vũ tự bạt cư nhân cập kê khuyển nhất thời đồng thăng vu thiên lưu kì không chỉ tại trạch trung Thời nhân hô kì châu viết Tự Nhiên châu kì trạch viết Nhất Dạ trạch kim tồn cựu hiệu vân 船戈典郡慈廉永康𣷷意姅店杜洳,thuyền qua đến quận từ liêm vĩnh khang bến ấy nửa đêm đỗ nhờ 莫兵大潰乘勢逐北斬首無數,Mạc binh đại hội thừa thế trục bắc trảm thủ vô số -十三日明遣正使兵部尙書李郁副使通政司有通政李亨等賫詔勑金印來封帝為安南國王及郁等回帝以贐禮厚賜之郁等辝不受,thập tam nhật minh khiển chánh sứ binh bộ thượng thư lí úc phó sứ thông chính ti hữu thông chính lí hanh đẳng tê chiếu sắc kim ấn lai phong đế vi an nam quốc vương ấn trọng bách lưỡng nhẫn tượng lạc đà dĩ kim vi chi cập úc đẳng hồi đế dĩ tẫn lễ hậu tứ chi úc đẳng từ bất thụ 易𢲛󰟱𣷭坤量底滝,Dễ dò rốn bể khôn lường đáy sông 及生而體貌奇偉年九歲王育之于府中,Cập sinh nhi thể mạo kì vĩ niên cửu tuế Vương dục chi vu phủ trung 些󰝂鎌󰗪𫥨外𪽣些,ta đem liềm hái ra ngoài ruộng ta @@ -57329,7 +51160,6 @@ 春正月以吳履信爲督将伐哀牢,Xuân chính nguyệt dĩ NGô Lí Tín vi đốc tướng phạt ai lao 𥚯常阻胣,d��� thường trở dạ 十二月莫福原卒,thập nhị nguyệt mạc phúc nguyên tốt -别勾磊𤵺之低𢬭連,biết câu lỗi dại gì đây đổi liền 我國小大衙門委官𦤶祭物及朝賀,ngã quốc tiểu đại nha môn uỷ quan trí tế vật cập triều hạ 八月初九日詔繼今上自親王下及百姓並不得娶占城人爲妻以厚風俗,Bát nguyệt sơ cửu nhật chiếu Kế kim thượng tự thân vương hạ cập bách tính tịnh bất đắc thú Chiêm Thành nhân vi thê dĩ hậu phong tục 𡀇枚麻哰𠅜讒吱,giỏng môi mà rao lời gièm chê @@ -57345,7 +51175,6 @@ 𢚸𠄩命拱鈘𠄩,lòng hai mình cũng chia hai 𣃲𧷺象体撑鐄𨯹𢧚,vuông tròn tuồng thấy xanh vàng đúc nên 以張漢超為門下右司郎中,dĩ trương hán siêu vi môn hạ hữu ti lang trung -𢆥𫢩𠄼𨑮𢆫,năm nay năm mươi tuổi 公浪些共𢢇󰠐,Công rằng Ta cũng tủi thầm 自低買歇細𨆢准芇,từ đây mới hết tới lui hốn nào 部尚書阮如堵等𦤶祭各臣禳蝗,bộ thượng thư Nguyễn Như Đổ đẳng trí tế các thần nhương hoàng @@ -57353,7 +51182,6 @@ 吾以逸待勞󰓳不勝矣,ngô dĩ dật đãi lao miệt bất thắng hĩ 制梨涓㩅制𦝄涓畑,Chơi lê quên lựu chơi trăng quên đèn 勑㫖諒山衛六所旗軍稀少官吏数多,Sắc chỉ Lạng Sơn vệ lục sở kì quân hi thiếu quan lại sổ đa -𧡊払刘駭群當𡎢麻,thấy chàng lưu hãy còn đang ngồi mà 𫯳𠊛襖錦𭴤香默𠊛,chồng người áo gấm xông hương mặc người 󱉁朱柳󰇏花吱,Chơi cho liễu chán hoa chê 缺名安生王子國峻奪之,khuyết danh An Sinh Vương tử Quốc Tuấn đoạt chi @@ -57372,9 +51200,7 @@ 捐呈體枕迻錢,quên trình thẻ chậm đưa tiền 長庚号󰑼牢歆,trường canh hiệu là sao hôm 丁未八年明萬曆十五年,Đinh Mùi bát niên Minh Vạn Lịch thập ngũ niên -双曰,no kiếm song viết 拯󰋇𣈜女仕󰝡黄𡨧吏贖丕,chẳng mấy ngày nữa sẽ đem vàng tốt lại chuộc vậy -左興都譚以𫎇抱楊奪其戈止之曰殿謂英武罪當死須俟帝命不可擅行楊怒詬音候罵也之曰殿武吉非是𢃄耶吉𢃄方糞尿也言,Tả Hưng Đô Đàm Dĩ Mông bão Dương đoạt kì qua chỉ chi viết Điện tiền vị Anh Vũ tội đương tử tu sĩ đế mệnh bất khả thiện hành Dương nộ cấu Âm hầu mạ dã chi viết Điện tiền Vũ Cứt phi thị Đái da Cát đái phương phẩn niệu dã ngôn 至是始追尊帝號又失之緩矣,Chí thị thuỷ truy tôn đế hiệu hựu thất chi hoãn hĩ 󰝡𠇮另扵魯苫,đem mình lánh ở lỗ rơm 扲鎌加蔑𫥸𥓄,cầm giáo gia miệt chém mài @@ -57397,23 +51223,17 @@ 蹎馭𨀐欺雪浄行鵉拉課更分,chân ngựa rong khi tuyết tạnh hàng loan sắp thuở canh phân 双峩渚別爫牢徘囬肝猿噋嗃曲蚕,song nga chửa biết làm sao bồi hồi gan vượn xốn xao khúc tằm 帝與鄧悉以眾寡不敵南行化,Đế dữ Đặng Tất dĩ chúng quả bất địch Nam hành Hoá -双買𡢐員知縣聀浪𠇮仕固功蘇𧡊官两慮辰頭腮呢嫩女浪:,song mãi sau viên tri huyện chắc rằng mình sẽ có công to thấy quan lưỡng lự thì đầu tai nỉ non nữa rằng -傕悲徐𣅶屯邅,thôi bây giờ lúc truân chiên -月些吏别些,nguyệt ta lại biết ta 僚遁哀牢,liêu độn ai lao 池之外繚以畫廊廊之外又疏碧池並架𢒎橋以通之,Trì chi ngoại liêu dĩ hoạ lang lang chi ngoại hựu sơ Bích Trì tịnh giá bưu kiều dĩ thông chi 搝𠓨搝錢搝蘿搝𦖻,xỏ vào xỏ tiền xỏ lá xỏ tai 妃藝宗生母也丙午九年元至正二十六年春正月命左僕射曾寬右僕射黎适閲定清化帳籍,Phi Nghệ Tông sinh mẫu dã Bính Ngọ cửu niê Nguyên Chí Chính nhị thập lục niên xuân chính nguyệt mệnh Tả bộc xạ Tăng Khoan Hữu bộc xạ Lê Quát duyệt định Thanh Hoá trướng tịch 𮗓緣𥚆寔󰘚娘,Giác Duyên nhìn thật mặt nàng -次𥸷拯朱虚實實虚嚉㝵,chẳng cho hư thực thực hư dối người 永永𦖻𦖑㗂哭夷傷𫯳𢧚沛哭絲絲,văng vẳng tai nghe tiếng khóc gì thương chồng nên phải khóc tỉ ti 𡮍拯固事乱单,chút chẳng có sự lờn đơn 淹愛朝春細看檯,êm ái chiều xuân tới khán đài 哿干烝眉,cả can chưng mày 計戈彭祖糁𤾓󰮏𨒒户莫𫀅𢆥凭𣈜,kể qua bành tổ tám trăm sáu mươi họ mạc xem năm bằng ngày -車馭官軍𠫾赤𨕭𡎴,xe ngựa quan quân đi xich trên cổng 迢迭𢬣擒曩熾𣆐,dìu dặt tay cầm nắng xế trưa -底𡥵𢲮𢺹裴牢安,để con sẻ ngọt chia bùi sao an 莫兵,Mạc binh 玉簡体玉道常宁𪮏,ngọc giản thẻ ngọc đạo thường giữ tay 唯边滝蒸𰿘萬眾生靈埃拯喭𪘵,dõi bên sông chưng muôn vạn chúng sinh linh ai chẳng nghiến răng @@ -57423,10 +51243,8 @@ 太后,thái hậu 𡄎𠇮宇󰛕筆硯別󰠲經圣傳䝨󰑼󰠲,gẫm mình võ vẽ bút nghiên biết đâu kinh thánh truyện hiền là đâu 夫人泣曰恩主宰相也,Phu nhân khấp viết Ân chúa tể tướng dã -失少𩈘花宇鐄,mặt hoa võ vàng 遂解,toại giải 進用等六名同進士出身,Tiến Dụng đẳng lục danh đồng Tiến sĩ xuất thân -𢧚庒可呐皮些𦖑,nên chăng khá nói bề ta nghe 帝含蓄忍容降為昭󰀩欲其改過,đế hàm súc nhẫn dung giáng vi chiêu nghi dục kì cải quá 玉寶乃黄之姊也,Ngọc Bảo nãi Hoàng chi tỉ dã 敬止及其宗親男女皆竄身入山林,Kính Chỉ cập kì tông thân nam nữ giai thoán thân nhập sơn lâm @@ -57436,15 +51254,12 @@ 心如此故其見於事為亦如此,tâm như thử cố kì kiến ư sự vi diệc như thử 癸卯夜月赤暈凝光矇矓色如噴血,quý mão dạ nguyệt xích vựng ngưng quang mông lung sắc như phún huyết 先是文盛有大里國奴䏻奇術故託此欲行簒弑也,tiên thị văn thịnh hữu đại lí quốc nô năng kì thuật cố thác thử dục hành soán thí dã -身閑油細油𨙝,thân nhàn dầu tới dầu lui -丐𦓅𨅃𨃕奴蹺𨍦,cái già sồng sộc nó thì theo sau 形容沚淬襖巾妙揚,hình dong chải chuốt áo khăn dịu dàng 附莫登庸僣位三年僣追稱尊號為太宗登庸宜陽古齋人初以漁為業及長有舅力考中力士出身,phụ mạc đăng dung tiếm vị tam niên tiếm truy xưng tôn hiệu vi thái tông đăng dung nghi dương cổ trai nhân sơ dĩ ngư vi nghiệp cập trưởng hữu cữu lực khảo trúng lực sĩ xuất thân 御史󰱑都御史郭有嚴奏御史衙門體察吏不敷乞添充以便體察從之,ngự sử đài đô ngự sử quách hữu nghiêm tấu ngự sử nha môn thể sát lại bất phu khất thiêm sung dĩ tiện thể sát tòng chi 油拯處歇所等麻咍特𡞕歇所節𠱋,dù chẳng xử hết thửa đấng mà hay được vợ hết thửa tiết ru 時明龍州土官多受莫黨賄賂因𭁈結連退托事未果就更值正旦節杜汪鄭永禄等復還京,thời minh long châu thổ quan đa thụ mạc đảng hối lộ nhân dữ kết liên thoái thác sự vị quả tựu cánh trị chính đán tiết đỗ uông trịnh vĩnh lộc đẳng phục hoàn kinh 𠬠念鉄𥒥付皇天,Một niềm sắt đá phó hoàng thiên -𨆝頭爫礼肝𠇮,cúi đầu làm lễ gan mình 時意及店𠄻𣎃𦙫,thời ấy gặp đêm rằm tháng giêng 明王,Minh Vương 𢷀包饒蓓蓓淋,giũ bao nhiêu bụi bụi lầm @@ -57457,7 +51272,6 @@ 𣋽迻宋玉最尋長卿,sớm đưa tống ngọc tối tìm trường khanh 治等攻之數月不能下乃和親各罷兵,trị đẳng công chi sổ nguyệt bất năng hạ nãi hoà thân các bãi binh 󰡎滝船似𦲿椥𠃅𢴿𢬦渃旗𩂏𪨣𡗶,dưới sông thuyền tựa lá tre mái chèo rẽ nước cờ che ngất trời -漢𠼯唭春買化工,hớn hở cười xuân với hoá công 滝江固𪤄𫵈,sông giang có bãi mọn 其册文曰來王來享要荒昭事大之誠悉士悉臣國家著柔遠之義象賢崇德愛載舊章纘服承先宜加新寵爾安南國嗣子黎日南啓宇辰北歸心圭璧禔躬夙被禮義之,Kì sách văn viết Lai Vương lai hưởng yêu hoang chiếu sự đại chi thành tất sĩ tất thần quốc gia trước nhu viễn chi nghĩa tượng hiền sùng đức ái tái cựu chương toản phục thừa tiên nghi gia tân sủng Nhĩ An Nam quốc tự tử Lê Nhật Nam khải vũ Thần Bắc quy tâm Khuê Bích để cung túc bị lễ nghĩa chi 礼儀𢺤畧搏銅伏𡢐,lễ nghi dàn trước vác đòng phục sau @@ -57466,14 +51280,12 @@ 丁酉晋天福二年,Đinh Dậu Tấn Thiên Phúc nhị niên 㗂寬如𩙌倘外,Tiếng khoan như gió thoảng ngoài 焒香祝底冷𫥌閉𥹰,Lửa hương chốc để lạnh lùng bấy lâu -𠮩姉朱撝𠬠𤖩,nếu chị cho vay một nửa 九月大皇江人又叛,Cửu nguyệt Đại Hoàng giang nhân hựu phản 𥪞𠇮𢪀㐌固𠊛𣨰寃,Trong mình nghĩ đã có người thác oan 上位文昭侯弄行于脱驩既而昭國王益稷及范巨地黎演鄭隆等皆挈家降元,Thượng vị Văn Chiêu hầu Lộng hàng vu Thoát Hoan ký nhi Chiêu Quốc vương Ích Tắc cập Phạm Cự Địa Lê Diễn Trịnh Long đẳng giai khiết gia hàng Nguyên 妯昆冲道家庭,dâu con trong đạo gia đình 蔑𠀲鬼𫅷典𬧻𤽗以誠𪟂𦷾眾調󱢓𣡚髀,một đứa quỷ già đến sau ngươi dĩ thành chém đấy chúng đều run trái vế 󰝂𠓨底妬吝崇埃台,đem vào để đó lẫn sòng ai hay -𢶹𡥵,mẹ đỏ ẵm con 夏六月上皇回京師出家居武林行宫而復回也,Hạ lục nguyệt Thượng hoàng hồi kinh sư xuất gia cư Vũ Lâm hành cung nhi phục hồi dã 臣恐變故之生奸邪之作由此始也,Thần khủng biến cố chi sinh gian tà chi tác do thử thuỷ dã 没核梗搏别包饒梗,Một cây gánh vác biết bao nhiêu cành @@ -57488,12 +51300,9 @@ 金星入太微,kim tinh nhập thái vi 次書成山侯王通廢交趾帥師還水軍隨後,thứ thư thành sơn hầu vương thông phế giao chỉ soái sư hoàn thuỷ quân tuỳ hậu 政𪞷㑏过𤜯鐄𢚸用毒过虎芒𧐺𬠥,chánh ra dữ quá cọp vàng lòng dùng độc quá hổ mang thuồng luồng -占包魂梅𥊚𥇀,chiêm bao hồn mai mơ màng 󰝂𠓨旦畧中軍,đem vào đến trước trung quân -餒𡥵麻抵制空,nuôi con mà để chơi không 冲妄𥏌𥒥排排,trong vòng tên đá bời bời 國師跡𪧘群𥶂,quốc sư tích cũ còn ghi -庄責仉粉𣘈愚𢘽,chẳng trách kẻ phấn son ngu dại 一日謂其子公綽曰汝娶其家女何不見告𥘉娶寳環,Nhất nhật vị kì tử Công Xước viết Nhữ thú kì gia nữ hà bất kiến cáo Sơ thú Bảo Hoàn 是時天下䘮亂道路斷絶而王不廢職貢,thị thời thiên hạ tang loạn đạo lộ đoạn tuyệt nhi vương bất phế chức cống 帝謂太師丁列太保阮耒曰往者朕言監執明國載粮之人以彼或設此策以誤,Đế vị Thái sư Đinh Liệt Thái bảo Nguyễn Lỗi viết Vãng giả trẫm ngôn giám chấp Minh quốc tải lương chi nhân dĩ bỉ hoặc thiết thử sách dĩ ngộ @@ -57505,12 +51314,10 @@ 潘孚先曰歴代名儒有能排異端傳道統方得從祀文廟明道學之有原也,Phan Phu Tiên viết Lịch đại danh nho hữu năng bài dị đoan truyền đạo thống phương đắc tòng tự Văn Miếu minh đạo học chi hữu nguyên dã 寃愆𡗉餒,oan khiên nhiều nỗi 大󰘊畏威小󰘊懷德,Đại bang uý uy tiểu bang hoài đức -湥淶𭁈浽断膓湥珠尋謝襖撑,sụt sùi giở nỗi đoạn trường giọt châu tầm tã đượm tràng áo xanh 豪傑多歸之,hào kiệt đa quy chi 払𧋉喂払𧋉喂,chàng cóc ơi chàng cóc ơi 臣不勝懇禱拜祝之至,Thần bất thắng khẩn đảo bái chúc chi chí 初帝三世祖諱誨嘗一日逰藍山見眾鳥群飛翔繞於藍山之下若眾人聚會之狀曰此必佳處也因徙居焉,Sơ đế tam thế tổ huý Hối thường nhất nhật du Lam Sơn kiến chúng điểu quần phi tường nhiễu ư Lam Sơn chi hạ nhược chúng nhân tụ hội chi trạng viết Thử tất giai xứ dã nhân tỉ cư yên -南無香火院全,na mô hương hỏa vẹn tuyền 封制至為效忠王,Phong Chế Chí vi Hiệu Trung Vương 至粉上地方两相對陣列陳兵馬,chí phấn thượng địa phương lưỡng tương đối trận liệt trần binh mã 吏貞𠬠礼貝娘,lại riêng một lễ với nàng @@ -57535,7 +51342,6 @@ 蒸𣳔渃𬂆󰻿,chưng dòng nước lãng đãng 冬十月築鬱羅臺,đông thập nguyệt trúc uất la đài 密箕待㫧号󰑼夜毛,mật cơ đãi gạo hiệu là rá mau -當時議謚者不以為非耶抑以為世代己久而然耶追遠之意何如也,sử thần ngô sĩ liên viết trần thái tổ hậu hiệu viết thuận từ nghệ tông hậu diệc hiệu thuận từ 寺之享也,tự chi hưởng dã 𨖅渡些傳𡮈𡚢,sang đò ta chuyện nhỏ to 𩵜𩹮,cá mú @@ -57553,33 +51359,26 @@ 卒世獴狸宁𦝄蔑庶顛犛豸吹,tốt thay muông ly giữa lưng một thứ đen sì chạy xuôi 王感謝請曰荷君之恩其城以固如有外侮何以禦之,Vương cảm tạ thỉnh viết Hà quân chi ân kì thành dĩ cố như hữu ngoại vũ hà dĩ ngự chi 其明慎刑罰又如此,Kì minh thận hình phạt hựu như thử -史臣吳士連曰陳太宗此事與李太祖之萬行事,Sử thần Ngô Sĩ Liên viết Trần Thái Tông thử sự dữ Lí Thái Tổ chi Vạn Hạnh sự đồng 𩦓𧛇襖,mở tràng áo 𩙌󰠲鄭幅甍甍,gió đâu sịch bức mành mành 戲󱹢連輦𨀈𧵆細尼,hé mành ren rén bước gần tới nơi 𡗶弄弄咍𢚸聖𩙍熙熙恰𨷈民,trời lộng lộng thay lòng thánh gió hây hây khắp muôn dân 帝覧之批云可唾仍讓吏部尚書阮如堵東宮官陳封都御史󰱑陳鷟以保舉潜彪非人,Đế lãm chi phê vân khả thoá nhưng nhượng Lại bộ thượng thư Nguyễn Như Đổ Đông cung quan Trần Phong Đô ngự sử đài Trần Xác dĩ bảo cử Tiềm Bưu phi nhân -添吏特朝𧵆𠃩陛,thêm lại được chầu gần chín bệ 唐太玄齡所為而後世非之,đường thái huyền linh sở vi nhi hậu thế phi chi 大司徒黎察以前違事䄇宏伯有可矜惜使少保黎國興編赦免舊官籍詔勑㫖各與本道行遣咱候欲復用之,đại tư đồ lê sát dĩ tiền vi sự trình hoành bá hữu khả căng tích sử thiếu bảo lê quốc hưng biên xá miễn cựu quan tịch chiếu s��c chỉ các dữ bản đạo hành khiển thính hầu dục phục dụng chi 都給事中鄭鉄長等劾奏刑部杜宗男等居官受賂吏部阮如堵保舉非人並送法司如律治罪,đô cấp sự trung trịnh thiết trường đẳng hặc tấu hình bộ đỗ tông nam đẳng cư quan thụ lộ lại bộ nguyễn như đổ bảo cử phi nhân tịnh tống pháp ti như luật trị tội 幡然自悔咸與維新,phướn nhiên tự hối hàm dữ duy tân 箕粓咹怒𠊛𡎥,kìa cơm ăn nọ người ngồi -式有才畧至府樹芀木為梄深塹其外泄城中水塹植刺竹寇不能󰱆󰱇教士卒甚銳,thức hữu tài lược chí phủ thụ đao mộc vi dậu thâm khiếm kì ngoại tiết thành trung thuỷ khiếm ngoại thực thích trúc khấu bất năng cốt tuyển giáo sĩ tốt thậm nhuệ 迎昂𠬠𡎝边陲,Nghênh ngang một cõi biên thuỳ 補功粧点𦟐紅𪘵󱰃,bỏ công trang điểm má hồng răng đen 慈悲欧料扒𢬣買皮,từ bi âu liệu bớt tay mới vừa 男女盡驅於廝役鰥寡久毒於劓焚,nam nữ tận khu ư tư dịch quan quả cửu độc ư tị phần 𢧚勾絶妙寓𥪝性情,nên câu tuyệt diệu ngụ trong tính tình -喑,om thòm trống trận 𠬠𠫅𠬠蒙別󰑼固𢧚,một dày một mỏng biết là có nên 惜台󰜋朶茶縻𡥵蜂㐌𨷑塘𠫾𡓃𧗱,tiếc thay một đoá trà mi con ong đã mở đường đi lối về -𤤰啌看欣蔑,vua khong khen hơn một giờ 吏群共煩爫高世尼,Lại còn khủng khỉnh làm cao thế này -𠫾爫本麻餒伴賢,đi làm vốn mà nuôi bạn hiền 㝵麻旦󰟨時催,Người mà đến thế thì thôi 𠸦朱昆𬑉精代,Khen cho con mắt tinh đời -辰𠒫,gần đèn thì sáng 䀡詩買別𧵆賖,Xem thơ mới biết gần xa 黎文休曰前年儂存福之叛逆僣號開國置官属太宗既罪存福而遺其子智髙,Lê Văn Hưu viết Tiền niên Nùng Tồn Phúc chi phản nghịch tiếm hiệu khai quốc trí quan thuộc Thái Tông ký tội Tồn Phúc nhi di kì tử Trí Cao 結裘󰑼襖綿踏,kết cầu là áo mền đụp @@ -57587,10 +51386,8 @@ 𡥵字𫢩𦖑博㐌吹浪縁台女唩埃喂,con chữ nay nghe bác đã xuôi rằng duyên hay nợ uẩy ai ôi 伴𧡊㛪𧁷伴𫢩𫽄嘲,bạn thấy em khó bạn nay chẳng chào 𠳒𣦍東󰘚𥪞外,Lời ngay đông mặt trong ngoài -乙丑四年,ất sửu tứ niên tam nguyệt nguyên niên dĩ hậu trị bình long ứng tống khai hi nguyên niên 蒲葵箔藩蘿椇,bồ quỳ bạc phên lá cọ 十七日申明越告令,thập thất nhật thân minh việt cáo lệnh -嗔仃貪妬補䔲,xin đừng t ham đó bỏ đăng 𩄴𣘃迎語𥋳油已㗂𩿙󱗠呌𠰩切他,bóng cây nghiêng ngửa coi rầu rĩ tiếng quạ bay kêu giọng thiết tha 仍𫽝囚落底𣈙扵空,những giam tù rạc để rày ở không 然閲法多冗民不勝其苦,Nhiên duyệt pháp đa nhũng dân bất thăng kì khổ @@ -57607,22 +51404,17 @@ 尼賒時庄固㝵芇賒,Nơi xa thì chẳng có người nào xa 於端慶守成之日逢君献諂又捉亡於洪順御下之時,ư đoan khánh thủ thành chi nhật phùng quân hiến siểm hựu tróc vong ư hồng thuận ngự hạ chi thời 󱋨唭𢖵標空砲空𪿙勃拱空𦓡節,nực cười nhỉ nêu không pháo không vôi bột cũng không mà tết -於戲一戎大定迄成無覺之功四海永清誕布維新之誥布吿遐邇咸使聞知,ô hô nhất nhung đại định ngật thành vô giác chi công tứ hải vĩnh thanh đản bố duy tân chi cáo bố cáo hà nhĩ hàm sử văn tri đại cáo nãi văn nguyễn trãi soạn 矯浪𠲖𢜝㗂娘,kiều rằng e sợ tiếng nàng 禫花潭蔭欺𦣰式,đệm hoa đầm ấm khi nằm thức 貧賤埃羅几重腰,bần tiện ai là kẻ trọng yêu -爫朱𡥵眜世間痗𡗉,làm cho con mắt thế gian mỏi nhiều 敢嗔領奴爫碎軫功赦過𢚸𠊚特安,dám xin lĩnh nó làm tôi chẩn công xá quá lòng người được an 秋七月御史中賛黎錫上疏曰夫兵者匈噐也不可躬自起戒矧今始平内賊勢如積瘡未痊主不可以私怒而興師将不可以要功而妄戰占城雖無臣妄之心宜命将討之以待天滅若車駕親征臣愚以為不可,Thu thất nguyệt Ngự sử trung tán Lê Tích thượng sớ viết Phu binh giả hung khí dã bất khả cung tự khởi giới thẩn kim thuỷ bình nội tặc thế như tích sang vị thuyên chúa bất khả dĩ tư nộ nhi hưng sư tướng bất khả dĩ yêu công nhi vọng chiến Chiêm Thành tuy vô thần vọng chi tâm nghi mệnh tướng thảo chi dĩ đãi thiên diệt nhược xa giá thân chinh thần ngu dĩ vi bất khả 十八日上幸東津觀五軍𮗓渡,Thập bát nhật thượng hạnh Đông tân quan ngũ quân giác độ 况心疾時作宗祧時政以皆妨,Huống tâm tật thời tác tông diêu thời chính dĩ giai phương 臣子不忠不孝失身既犯於罪魁刑罸有要有倫負質合明於󰘊禁,thần tử bất trung bất hiếu thất thân ký phạm ư tội khôi hình phạt hữu yếu hữu luân phụ chất hợp minh ư bang cấm -駭朱各聀許囬生民,hãy cho các chức hứa hồi sinh dân -昆𡥙馬嫌双曰賤,con cháu mựa hèm song viết tiện 蜍於󰊄竹湄枚,Thờ ơ gió trúc mưa mai 扽船買逴娘𧗱草芦,Dọn thuyền mới rước nàng về thảo lư 顯洪州渾村人有政事人服其量,hiển hồng châu hồn thôn nhân hữu chính sự nhân phục kì lượng -芇烏𠇍卒,nào ô máy tốt 袄襜󱭤帽冷弄星君名位𠖿𠖿細尼,áo xiêm đai mũ lạnh lùng tinh quân danh vị rùng rùng tới nơi 野史云帝耽滛酒色發成痔疾,Dã sử vân đế đam dâm tửu sắc phát thành trĩ tật 汝等将士毋得驚怖竄叛者矣誅,Nhữ đẳng tướng sĩ vô đắc kinh bố thoán phản giả hĩ tru @@ -57630,14 +51422,11 @@ 涓才卽景詠題𨕭鞍買詠古詩没牌,quen tài tức cảnh vịnh đề trên yên mới vịnh cổ thi một bài 先皇乃愛少子而忘其嫡謂足以伸鍾愛之情不知適以害之也,tiên hoàng nãi ái thiếu tử nhi vong kì đích vị túc dĩ thân chung ái chi tình bất tri thích dĩ hại chi dã 經史篇集曆數筭章聖神之事莫不貫精,Kinh sử thiên tập lịch số toán chương thánh thần chi sự mạc bất quán tinh -湄沙,bời bời mưa sa 二月倍大酺錢數,nhị nguyệt bội đại bô tiền sổ 後使至者有問之曰我聞世子神采清秀飄飄若神僊中人有諸,hậu sứ chí giả hữu vấn chi viết ngã văn thế tử thần thái thanh tú phiêu phiêu nhược thần tiên trung nhân hữu chư 即日觧送賊将豪郡公至軍門,Tức nhật giải tống tặc tướng Hào quận công chí quân môn 帝次妃范氏五老之女也無子願出家,Đế thứ phi Phạm thị Ngũ Lão chi nữ dã vô tử nguyện xuất gia 六公𠳐令細尼营前,lục công vâng lệnh tới nơi dinh tiền -竿竿,can cần -准空辰准願庒衝,chốn không thì chốn nguyền chẳng xong 啻朋茄渃朱翁杜辰𣎃翁𪡦特𠇍銅,ví bằng nhà nước cho ông đỗ thì tháng ông xơi được mấy đồng 吉坡𡑝鐄,cát pha sân vàng 李佛子率眾東下與王戰于太平縣凣五接陣未决勝負而佛子兵少却意王有異術乃󰕖和請盟,lí phật tử suất chúng đông hạ dữ vương chiến vu thái bình huyện phàm ngũ tiếp trận vị quyết thắng phụ nhi phật tử binh thiểu khước ý vương hữu dị thuật nãi giảng hoà thỉnh minh @@ -57646,7 +51435,6 @@ 八月五日非時雷降,Bát nguyệt ngũ nhật phi thời lôi giáng 權衡㖫𡅏囒𨑮坦囷法榮挷𢌌󱙃𡗶,quyền hành lừng lẫy lan mười đất khuôn phép vênh vang rộng chín trời 噤𠿯𢷀幅簾珠,ngậm ngùi rủ bức rèm châu -𠄩𫅜芸七夕買豊,hay lành nghề thất tịch mới phong 鷂󱗟𩵜𧿆道自然,diều bay cá dảy đạo tự nhiên 𠊛悁󰘂佛𨆁蹎擉,người quen cửa phật chen chân thọc 蒸條捌𠲝例法𩛂於眉爫牢咍囉𠓨罪㝵些丕台,chưng điều bớt dối lề phép no ở mày làm sao hay ra vào tội người ta vậy thay @@ -57656,7 +51444,6 @@ 意者天心示警使之速改以爲實事也,ý giả thiên tâm thị cảnh sử chi tốc cải dĩ vi thực sự dã 典時𦼔瀾𬮌洞荄𫈅恰𡶀,đến thời rêu lan cửa động gai góc khắp núi 尾之𠬠朶夭桃,vĩ chi một đoá yêu đào -官榜𧡊瓊出口成章固意愛才,quan bảng thấy quỳnh xuất khẩu thành chương có ý ái tài 無官蔭自犯者收捕奏文不能察者同罪,vô quan ấm tự phạm giả thu bổ tấu văn bất năng sát giả đồng tội 仍遺以土宜海錯,nhưng di dĩ thổ nghi hải thố 撒網才尾𦬑󰑼,tản võng chài vãi nở ra @@ -57693,10 +51480,8 @@ 十二月十一日戊寅昭皇設大會于天安殿御寳床百官朝服進朝拜于庭下,Thập nhị nguyệt thập nhất nhật Mậu Dần Chiêu Hoàng thiết đại hội vu Thiên An điện Ngự bảo sàng bách quan triều phục tiến triều bái vu đình hạ 㗂𠽖也唭𫅷𫥨咭,tiếng giục giã cười già ra gắt 置内外文武僚属海門各處廵檢令譏察徃來人及捕僞官叛黨未化軍民懷貳挾書㱕北者,trí nội ngoại văn vũ liêu thuộc hải môn các xứ tuần kiểm lệnh cơ sát vãng lai nhân cập bổ nguỵ quan phản đảng vị hoá quân dân hoài nhị giáp thư quy bắc giả -女人麻拱别藝文章,nữ nhân mà cũng biết nghề văn chương 𬟥𠄼𠀧吊吸肥抛,thuốc năm ba điếu hút phì phèo 𭛣娘仍𥞁巴蜍悁身,Việc nàng những giống bơ thờ quen thân -群趣𢝙箕𫳵𫽄𤳰,còn thú vui kia sao chẳng vẽ 車書蔑䋦收𧗱,xa thư một mối thu về 及聞援兵至諸将士多上書勸帝攻東都各城以絶内應,cập văn viện binh chí chư tướng sĩ đa thượng thư khuyến đế công đông đô các thành dĩ tuyệt nội ứng 局,cục @@ -57713,7 +51498,6 @@ 蔑曷𦋦𬮙曷卒鮮,một hạt ra muôn hạt tốt tươi 浪碎䕯浡㤕身落塘芒𥙩𡢻𫱞燕鸚,rằng tôi bèo bọt chút thân lạc đường mang lấy nợ nần yến anh 春正月命武將統領兵象杜,xuân chính nguyệt mệnh vũ tướng thống lĩnh binh tượng đỗ -𠀧丐𠀧吝𠀧𢆥次𠀧𠀧𡥵,ba cái ba lần ba năm thứ ba ba con 𣑶旁𣑶檩木𦋦梗意油𫅷󱬗恪木𨖲,rễ bàng rễ lẫm mọc ra cành ấy dẫu già mầm khác mọc lên 黎全義献五,lê toàn nghĩa hiến ngũ 是月省諸衞軍將校御前各軍每軍元八員止留二員,thị nguyệt tỉnh chư vệ quân tướng hiệu ngự tiền các quân mỗi quân nguyên bát viên chỉ lưu nhị viên @@ -57724,7 +51508,6 @@ 三月選丁壯為兵定上中下三等,Tam nguyệt tuyển đinh tráng vi binh định thượng trung hạ tam đẳng 夏六月梁以楊㬓純招反又七妙反爲交州刺史陳霸先爲司馬將兵來侵命定州刺史蕭勃會㬓於江西,Hạ lục nguyệt Lương dĩ Dương Thiêu Thuần chiêu phiên hựu thất diệu phiên vi Giao Châu Thứ sử Trần Bá Tiên vi Tư mã tương binh lai xâm mệnh Định Châu Thứ sử Tiêu Bột hội Thiêu ư Giang Tây 𩵜𩸸,cá thia -盎那命𬉵,nghỉ ang nạ mình mặc 嗔蹺拱妾𡊰恩朱払,xin theo cùng thiếp đền ơn cho chàng 欣饒𧗱襖𧗱裙,hơn nhau về áo về quần 𧵆沔𦖑󰡏𠬠柴,Gần miền nghe có một thầy @@ -57732,8 +51515,6 @@ 至洪順己巳年義師起詣闕陳辝許入秘書舍人賜號還生,chí hồng thuận kỷ tị niên nghĩa sư khởi nghệ khuyết trần từ hứa nhập bí thư xá nhân tứ hiệu hoàn sinh 牢朋祿重權高,Sao bằng lộc trọng quyền cao 浪些固馭追風,"Rằng ""Ta có ngựa truy phong" -妬埃妬別𣜳𫨩󰤆,đố ai biết đố biết vông hay trốc -𠦳秋霜雪𢚸清光,ngàn thu sương tuyết lòng thanh quang 前恩思报念徘徊,Tiền ân tư báo niệm bồi hồi 乃命禮部尚書少保陽郡公阮宜與户部左侍郎阮壽春僉都御史同仁派户科都給事中阮策顕提刑張論道吏科給事中阮文廣等迎接回京,Nãi mệnh Lễ bộ Thượng thư Thiếu bảo Dương quận công Nguyễn Nghi dữ Hộ bộ Tả thị lang Nguyễn Thọ Xuân Thiêm đô Ngự sử Đồng Nhân Phái Hộ khoa đô cấp sự trung Nguyễn Sách Hiển Đề hình Trương Luận Đạo Lại khoa cấp sự trung Nguyễn Văn Quảng đẳng nghênh tiếp hồi kinh 潭制𣷭學㐌饒春,đầm chơi bể học đã nhiều xuân @@ -57753,16 +51534,12 @@ 秋九月八日尊憲慈太后為太皇太后,Thu cửu nguyệt bát nhật tôn Hiến Từ Thái hậu vi Thái Hoàng Thái Hậu 耒固仕鄭边𢚸道吒󱳮报𡀨功生前,rồi có sĩ chạnh bên lòng đạo cha lo báo bõ công sinh tiền 啂鬟怯󰠮𢩵𦝄者𡗶,nhủ hoàn khép cửa dẫy trăng giả trời -於冷埋吏﨤冷,ở lành may lại gặp lành -几浪𦋦扒几浪,kẻ rằng ra bắt kẻ rằng 初曾𤍇史𥸷經仍蒙及會功名棐願,xưa từng nấu sử xôi kinh những mong gặp hội công danh phỉ nguyền 領𠳒娘買蹺𨖅,Lĩnh lời nàng mới theo sang 二十八日登庸張旗於京城令各坊庯舍無得驚疑,nhị thập bát nhật đăng dung trương kì ư kinh thành lệnh các phường phố xá vô đắc kinh nghi -𠖈核𢴿桂措㐌賖,xuống cây chèo quế tách thuyền đã xa 云仙𦖑呐動𢚸,vân tiên nghe nói động lòng 勑户部疏塞田間水道勿使淹浸乾涸,Sắc Hộ bộ sớ tắc điền gian thuỷ đạo vật sử yêm tẩm càn hạc 𬂙潙𡗶𣷭溟濛,trông vời trời bể mênh mang -辰𢜝󱨛外𣷭辰𢜝𩵜翁𩻟,ngoài bể thì sợ cá ông voi 空包𣇞,không bao giờ 十二日賊又引軍還出大海口遭風溺死甚眾,Thập nhị nhật tặc hựu dẫn quân hoàn xuất Đại hải khẩu tao phong nịch tử thậm chúng 𢫝𩢬𠦳𨤮賖𥸷塘青雲𢌌迍𠊛靑春,giong lừa ngàn dặm xa xôi đường thanh vân rộng đón người thanh xuân @@ -57773,11 +51550,9 @@ 身尼群敢袩埃爫常,Thân này còn dám xem ai làm thường 船掑𣺽雪月征征,thuyền kề bãi tuyết nguyệt chênh chênh 率太尉崇國公鄭橋及諸營奇乘船順流至青池縣琛陽安沿勸良等社堤路護築,suất thái uý sùng quốc công trịnh kiều cập chư dinh cơ thừa thuyền thuận lưu chí thanh trì huyện thám dương yên duyên khuyến lương đẳng xã đê lộ hộ trúc -拱停債命夫君,cũng đừng trái mệnh phu quân 甲申六年元至元二十一年春正月浚��歴江,giáp thân lục niên nguyên chí nguyên nhị thập nhất niên xuân chính nguyệt tuấn tô lịch giang 賜阮實阮曰壮進,Tứ Nguyễn Thực Nguyễn Viết Tráng tiến 奉差統率分守要道有功陞鄭棟爲太傅鄭榩爲少尉,phụng sai thống suất phân thủ yếu đạo hữu công thăng Trịnh Đống vi Thái phó Trịnh Kiền vi Thiếu uý -㗂竹逞,tiếng trúc sánh đôi 革履羅蹀𪾉,cách lý là dép da 甲寅六年莫改景曆爲光寶元年明嘉靖三十三年太師諒國公鄭檢移行營于汴上軍氣增銳四方賢士多來歸附,giáp dần lục niên mạc cải cảnh lịch vi quang bảo nguyên niên minh gia tĩnh tam thập tam niên thái sư lượng quốc công trịnh kiểm di hành doanh vu biện thượng quân khí tăng nhuệ tứ phương hiền sĩ đa lai quy phụ 󰡛强誇𡨧,hoa càng khoe tốt @@ -57785,11 +51560,8 @@ 府,phủ 󰇾巾淚払𥉫曾𬌓,giở khăn lệ chàng trông từng tấm 初諒山鎮黄原懿黄文萼阮世寧阮公廷皆本鎮父道以歸國有功並拜管領仍居其地,Sơ Lạng Sơn trấn Hoàng Nguyên Ý Hoàng Văn Ngạc Nguyễn Thế Ninh Nguyễn Công Đình giai bản trấn phụ đạo dĩ quy quốc hữu công tịnh bái quản lĩnh nhưng cư kì địa -塲制𰙔充盈政默朝廷命默遊荒,trường chơi ca kỹ sung doanh chính mặc triều đình mệnh mặc du hoang 𠀧𢆥鎮守留屯,ba năm trấn thủ lưu đồn 𦝄誓群妬猪猪敢賖吹𩈘麻䜹撻𢚸,trăng thề còn đó trơ trơ dám xa xôi mặt mà thưa thớt lòng -𠊚辰𨖲打几辰𥉫,người thì lên đánh kẻ thì trông -香𡗶敖鄂唏𠖤,hương trời ngào ngạt hơi bay 建殺延祐,kiến sát diên hựu 𨀍𨀊󰅹噉進𨖅糝𠦳軍𠬕疆場瀝空,dùng dằng nào dám tiến sang tám nghìn quân bỏ cương trường sạch không 郡公鄭柞瓊岩公鄭棣與賛理右侍郎阮光明寺卿范公著阮名壽等統領大兵往征順化阮福闌,quận công trịnh tạc quỳnh nham công trịnh lệ dữ tán lí hữu thị lang nguyễn quang minh tự khanh phạm công trứ nguyễn danh thọ đẳng thống lĩnh đại binh vãng chinh thuận hoá nguyễn phúc lan @@ -57806,7 +51578,6 @@ 盃𬏓㯲𦰤󱣢𢴐動㳥滝丕,bui vài khóm lau cói day động sóng sông vậy 初舍朱昆𬉵,sơ xá cho con mặc 考課時不得實聀并陞級以警尋常民務者,khảo khoá thời bất đắc thực chức tịnh thăng cấp dĩ cảnh tầm thường dân vụ giả -南無色空,na mô sắc không 滝湘󰜋觧農滁,sông tương một dải nông trờ 天雨石,Thiên vũ thạch 𨖲髙󰋇𣅶𬂙為𨋣車,lên cao mấy lúc trông vời bánh xe @@ -57815,14 +51586,10 @@ 况臨終之際爲國薦賢不以私恩太后不用其言李氏之不幸也,Huống lâm chung chi tế vị quốc tiến hiền bất dĩ tư ân thái hậu bất dụng kì ngôn Lí thị chi bất hạnh dã 鬪於府紫麻羣󱓇緣凡,dấu ở phủ tía mà còn mắc duyên phàm 察事㐌戈咍事典包饒尼辱𪽝尼荣,xét sự đã qua hay sự đến bao nhiêu nơi nhục bởi nơi vinh -字工世界朋,giữa trong thế giới -敢𠳚吏󰜋𠳒朱明,dám xin gửi lại một lời cho minh 墟墟𠇮𢯜𥙩𠇮𠓨冲,Khư khư mình buộc lấy mình vào trong 闭除天下男兒几時懺薩几時懺灰,bấy giờ thiên hạ nam nhi kẻ thì sắm tát kẻ thì sắm hôi -鬼神扶䕶别包調𫅜,quỷ thần phù hộ biết bao điều lành 太學生凡四十四名引三魁出龍門,Thái học sinh phàm tứ thập tứ danh dẫn tam khôi xuất Long Môn 契始封傷賜以子氏稷始封邰賜以姬氏常胙土受封以賜姓命氏以立宗,tiết thuỷ phong thương tứ dĩ tử thị tắc thuỷ phong thai tứ dĩ cơ thị thường tạc thổ thụ phong dĩ tứ tính mệnh thị dĩ lập tông -底蒸身幻常制馨羅𥒥共𠁑㭲核庄娘𫔸茹,để chưng thân ảo thường chơi hang lađá cùng dưới gốc cây chẳng nương cửa nhà 王𪪳梗席賤行迻蹺,Vương ông gánh tiệc tiễn hành đưa theo 擛牢埋敏𨔍羕,Dịp SAO may mắn lạ dường 世之弩射其立腳與弓射同所謂丁字不成八字不正者也,Thế chi nỗ xạ kì lập cước dữ cung xạ đồng sở vị Đinh tự bất thành bát tự bất chính giả dã @@ -57831,9 +51598,7 @@ 帝聽校尉有永缺姓誣奏遂弑宗失凣十五王公,Đế thính hiệu uý Hữu Vĩnh Khuyết tính vu tấu toại thí tông thất phàm thập ngũ vương công 春二月耕籍田耒折,xuân nhị nguyệt canh tịch điền lỗi chiết 禱雨于太廟暑盛,đảo vũ vu thái miếu thử thịnh -檜俗茶常坡渃雪,cuội tục trà thường pha nước tuyết 波羅香羅花𦼥,ba la hương là hoa dứa -嗔𧗱,xin về trí sĩ 海棠蔓蔓梗絲,hải đường mơn mởn cành tơ 童𠳐𠓨准花房,đồng vâng vào chốn hoa phòng 排烝内牧𠸟軍些所󱮑,bày chưng nội mục bui quân ta thửa dấy @@ -57842,7 +51607,6 @@ 香𪟽𩁶鎖花嗷𠯪𢒎,hương nghi ngút tỏa hoa ngào ngạt bay 玉掑頭課𡮤𢞂制,ngọc cài đầu thuở bé buồn chơi 帝原之,Đế nguyên chi -碎想羝特𦍺辰布碎拱𤯰特,tôi tưởng dê đực chửa thì bố tôi cũng đẻ được 解結調㕭𠽡爫之,giải kết điều ỏe ọe làm chi 悶㵢詩𦲿麻嘆咀,muốn trôi thơ lá mà than thở 帝咱覃󰁮之計遂殺啓等而阮盎等益肆暴横擁兵不解,đế thính đàm cử chi kế toại sát khải đẳng nhi nguyễn áng đẳng ích tứ bạo hoành ủng binh bất giải @@ -57857,29 +51621,3228 @@ 暫別,tạm biệt 供浪悴過𦖑桃闭徐拱固鉴󰅹𠲝空,cung rằng trót quá nghe đào bấy giờ cũng có dám nào dối không 自奉英宗梓官歸安生一齋一粥,tự phụng anh tông tử quan quy yên sinh nhất trai nhất chúc -官榜生點,quan bảng sinh điểm 此除其妖無,Thử trừ kì yêu vô 餘眾不满萬人可計取之,dư chúng bất mãn vạn nhân khả kế thủ chi 廉受人絹二匹,Liêm thụ nhân quyến nhị sất 以鄧世功爲有都督枚文孝爲都督同知阮授髙才黎仕厚並爲都督僉事吳文仕阮進堅阮德揚爲參督,Dĩ Đặng Thế Công vi Hữu đô đốc Mai Văn Hiếu vi Đô đốc đồng tri Nguyễn Thụ Cao Tài Lê Sĩ Hậu tịnh vi Đô đốc thiêm sự Ngô Văn Sĩ Nguyễn Tiến Kiên Nguyễn Đức Dương vi Tham đốc 聘禮󰑼既,sính lễ là cưới -林泉眷奇繁吏,lâm tuyền quyến cả phồn lại -癸亥五年,quý hợi ngũ niên minh thiên tam niên 類,loại 仰𥉩量圣栽培󰡫芇,ngưỡng trông lượng thánh tài bồi thế nao 後塟者不得挾以私田土之故而逼犯遮障前塟者,hậu táng giả bất đắc giáp dĩ tư điền thổ chi cố nhi bức phạm già chướng tiền táng giả 樁𫅷點𤿰竹𤷍枯笙,thông già điểm trống trúc gầy khua sênh 顧妖恠所為若是宜士夫出力排之,Cố yêu quái sở vi nhược thị nghi sĩ phu xuất lực bài chi -色停隊没才,sắc đành đòi một 節目,tiết mục 𤳇壮士共趨𣘾突古,trai tráng sĩ cũng xo vai rụt cổ 簾簷箔𥱫藲𥷓,liêm rèm bạc sáo âu nôi -訴𦋦世拱袩岩,tỏ ra thế cũng xem nhàm 壬午漢蒼紹成二年明建文四年春二月漢蒼閲定軍伍,Nhâm Ngọ Hán Thương Thiệu Thành nhị niên Minh Kiến Văn tứ niên xuân nhị nguyệt Hán Thương duyệt định quân ngũ -吏或撩𨖲核𠁑辰質棓,lại hoặc treo lên cây 𠱋英𥙩特𡞕坤,dầu anh lấy được vợ khôn 國峻寘之于懷而不以為然,Quốc Tuấn trí chi vu hoài nhi bất dĩ vi nhiên 共它𩈘惮眉𠫆苦𥋳,cũng đà mặt dạn mày dày khó coi 課登途梅𣗓僤𫗄,thuở đăng đồ mai chưa dạn gió 礩𫳵空塊備羅,chắc sao không khỏi bị la 𨖅茹吒細中堂,Sang nhà cha tới trung đường +埃喂傷𥙩饒穷,ai ơi thương lấy nhau cùng +台篤志𠬠𢚸徐埃,hay giốc chí một lòng chờ ai +𨕭頭畧㩫簮掑,trên đầu lược giắt trâm cài +𥪝𠀧𨑮𦒹傳英攝固𨱽𫨩空,trong ba mươi sáu chuyện anh xếp có dài hay không +台𦖑傳李公,hay nghe truyện lý công +欺𢧚𡗶拱朝𢚸奇𠄩,khi nên trời cũng chiều lòng cả hai +台𦖑傳秀才,hay nghe truyện tú tài +題𠸜𡭉鵲縁𡗶𦓡𢧚,đề tên bắn thước duyên trời mà nên +台𦖑傳秀淵,hay nghe truyện tú uyên +𠫾𨔈麻吏﨤仙結願,đi chơi mà lại gặp tiên kết nguyền +台𦖑傳張員,hay nghe truyện trương viên +𥙩𡥵丞相縁庄,lấy con thừa tướng duyên chăng +宋珍麻𥙩菊花,tống trân mà lấy cúc hoa +沛𨖅使事交和𨑮冬,phai sang sứ sự giao hoà mười đông +台𦖑傳劉洪,hay nghe truyện lưu hồng +𥙩陳廣珥𫷜空庄,lấy trần quảng nhĩ năm không chăng +台𦖑傳點知,hay nghe truyện điểm tri +於渃齊於渃梁,ở nước tề ở nước lương +主韜不義堆塘,chúa thao bất nghĩa đòi đường +扒𡥵補朱停,bắt con bỏ cho đành +買𠳒教訓丁丁,mấy lời giáo huấn đinh đinh +傳尼女則家庭恨灰,chuyện này nữ tắc gia đình hẳn hoi +傳尼貞鼠摄制,chuyện này trinh thử xếp chơi +桃蘭挂蕙堆庄,đào lan quế huệ đôi chăng +台𦖑傳度梅,hay nghe truyện độ mai +几忠𠊚佞固𡗶於𥪝,kẻ trung người nịnh có trời ở trong +傳翹計㐌属𢚸,truyện kiều kể đã thuộc lòng +𢧚庄辰拱在𢚸媄吒,nên chăng thì cũng tại lòng mẹ cha +台𦖑傳𧊉花,hay nghe truyện bướm hoa +𠬠花𠬠𧊉乙堆,một hoa một bướm ắt đôi +阮生傳意䀡制,nguyễn sinh chuyện ấy xem chơi +𠫾𫥨習學縁𡗶吹𢧚,đi ra tập học duyên trời xui nên +西楊傳意此䀡,tây dương chuyện ấy thử xem +珠竜餒伴朱𢧚𠊛,châu long nuôi bạn cho nên người +買台𡽫渃車𣾺,mới hay non nước xa khơi +中軍傳意仍𠳒𢖵,trung quân chuyện ấy những lời nhớ +箋花傳意𨔍𨓡,tiên hoa chuyện ấy lạ lùng +局棋堆妸𦟐紅打制,cuộc cờ đôi ả má hồng đánh chơi +皇儲傳意天才,hoàng trừ chuyện ấy thiên tài +詐形爫𡛔此𠳒端荘,trá hình làm gái thử lời đoan trang +征婦傳意朱詳,chinh phụ chuyện ấy cho tường +旗毛𨕭塘沚,cờ mao lên đường trẩy +觀音傳意欺𫢩,quan âm chuyện ấy khi nay +氏牟抌覩冤尼庒他,thị mầu đem đổ oan này chẳng tha +潘陳傳意䀡戈,phan trần chuyện ấy xem qua +几簮𠊚𦑗乙堆,kẻ trâm người quạt ắt đôi +翁寧傳意此𥋳,ông ninh chuyện ấy thử coi +揲安𦊚𡎝麻𡗶𡊰功,giẹp yên bốn cõi mà trời đền công +秦宮傳𦟐紅,tần cung chuyện má hồng +愊命㦖踏房麻𫥨,bực mình muốn đạp phòng mà ra +九夫傳意䀡戈,cửu phu chuyện ấy xem qua +别包𣉹特室家如𠊚,biết bao giờ được thất gia như người +蓬萊傳意䀡制,bồng lai chuyện ấy xem chơi +准仙𢝙趣結縁買命,chốn tiên vui thú kết duyên mấy mình +台𦖑傳花情,hay nghe truyện hoa tình +𤊰縁秦晋矯命約𬇚,bén duyên tần tấn kẻo mình ước ao +玉𫅜群待價高,ngọc lành còn đợi giá cao +女芇咹槾者桃𠇍埃,nỡ nào ăn mận giả đào mấy ai +有薊傳拱才,hữu ké chuyện cũng tài +謀謨麻𥙩特𠊚𡥵官,mưu mô mà lấy được người con quan +春情傳𧘇論盘,xuân tình chuyện ấy luận bàn +𣎀𦣰思想事娘𠬠𠄩,đêm nằm tư tưởng sự nàng một hai +芙蓉傳意𦘧撝,phù dung chuyện ấy vẽ vời +沛𡥚阿秀𠊚不仁,phải gã a tú người bất nhân +俸几晋𠊚秦,bỗng kẻ tấn người tần +芳花傳𧘇珠陳義初,phương hoa chuyện ấy châu trân nghĩa xưa +黄秀傳𧘇縁於,hoàng tú chuyện ấy duyên ưa +﨤娘美女𡗶車𠬠茹,gặp nàng mỹ nữ giời xe một nhà +勸孝傳𧘇䀡戈,khuyến hiếu chuyện ấy xem qua +二十四孝英陀拱通,nhị thập tứ hiếu anh đà cũng thông +四灵傳𧘇摄穷,tứ linh chuyện ấy xếp cùng +每𠊚每我相逢交歡,mỗi người mỗi ngã tương phùng giao hoan +𠸦朱堆我北南,khen cho đôi ngã bắc nam +人縁定吏車爫𠬠边,nhân duyên định lại xe làm một bên +𠀧生朱院𨑮願,ba sinh cho vẹn mười nguyền +﨤娘買吘根原事情,gặp nàng mới ngỏ căn nguyên sự tình +𥪝𠀧𨑮𦒹傳仃仃,trong ba mươi sáu chuyện đành đành +﨤娘買吘事情𡢐,gặp nàng mới ngỏ sự tình sau +監客於𨑗𠁀,giám khách ở trên đời +監𡅳客於𨕭𠁀,dám khuyên khách ở trên đời +咹制朱沛别𠳒𫏾𡢐,ăn chơi cho phải biết lời trước sau +停輕𧁷渚𢚁𢀭,đừng khinh khó chớ cậy giàu +古初𠳒𠸠𧗱𡢐猪猪,cổ sơ lời ví về sau trờ trờ +埃𢀭𠄩𣱆包,ai giầu hai họ bao +空埃𧁷典𠀧𠁀𦓡𢗼,không ai khó đến ba đời mà lo +箕如丐菓埃扜,kìa như cái quả ai vo +梗花埃曰别朱世芇,cành hoa ai viết biết cho thế nào +𡶀箕埃撘𦓡高,núi kia ai đắp mà cao +滝箕𣷭意埃陶𦓡溇,sông kia bể ấy ai đào mà sâu +渃潮埃埃洃,nước chiều ai ai khoi +𥪝棱𣘃意埃槞,trong rừng cây ấy ai trồng +𩈘𡗶埃𥙩爫篭金烏,mặt trời ai lấy làm lồng kim ô +情算拱丕敖𨒣妥𠁀,tình toan cũng vậy ngao du thoả đời +拯戈事在𡗶,chẳng qua sự tại trời +大生埃拱刼𠊛𦓡催,đại sinh ai cũng kiếp người mà thôi +吏漢傳䀡制,lại hán truyện xem chơi +㗂𠸦項羽英宜埃當,tiếng khen hạng vũ anh nghe ai đương +力能舉鼎拔山,lực năng cử đỉnh bạt sơn +身長八尺漢皇㐌,thân tràng bát xích hán hoàng đã +吏䀡西代東征,lại xem tây đại đông chinh +百戰百勝㐌𠃩𡗶,bách chiến bách thắng đã chín trời +埃咍垓下变移,ai hay cai hạ biến rời +漢王一勝𨖲治位,hán vương nhất thắng lên trị vì +從容固進𠬠欺,thong dong có tiến một khi +計制各麻推事𡗶,kể chơi các mà suy sự trời +於𠁀𠇍几𢚁裁,ở đời mấy kẻ cậy tài +爭坤爭窖埃埋特𡗉,tranh khôn tranh khéo ai may được nhiều +𠇍𠊚咹於别調,mấy người ăn ở biết điều +塊渡輕㳥吶料滇滇,khỏi đò khinh sóng nói liều chan chan +窖台公人間,khéo thay công nhân gian +呐𠬠外盘𦋦𠀧,nói một ngoài bàn ra ba +皮太看㗂𦝄花麻,bề thái khán tiếng trăng hoa mà +悲𣉹計𧊉花,bây giờ kể bướm hoa +埃䀡典傳計��買詳,ai xem đến truyện kể ra mấy tường +特排事𧊉𤑟𤉜,được bày sự bướm rõ ràng +形時㗂𢀨埃,hình thì tiếng sang ai +𡗶泣各梗,trời khắp các cành +花𧊉帝聘排𩛂堆,hoa bướm đấy sánh bày no đôi +庒𠲖閣鳯臺,chẳng e các phượng đài +𧡊花時典埃辰垠,thấy hoa thì đến ai thì ngăn +𧊉浪𢆥𠇍𣎃春,bướm rằng năm mấy tháng xuân +咹制朱妥塵買,ăn chơi cho thoả trần mấy +吏低𠳨客𦟐桃,lại đây hỏi khách má đào +群空咍㐌尼芇称斤,còn không hay đã nơi nào xứng cân +他鄕﨤客故人,tha hương gặp khách cố nhân +𢚸支𪨀𢪀眞世芇,lòng chi chút nghĩ chân thế nào +閉𫢩永仍渴嗃,bấy nay vắng những khát khao +悲𣉹情咳爫牢咳情,bây giờ tình hỡi làm sao hỡi tình +計之𨖲托𬺗𡹞,kể chi lên thác xuống gềnh +低别冲撑𤂬芇,đây biết trong xanh suối nào +花浪計𥙩清台,hoa rằng kể lấy thanh thơi +𢝙平會蓬萊㗂吨,vui bằng hội bồng lai tiếng đồn +𤂬群固㗂𥒥強之之,suối còn có tiếng đá càng chi chi +𠹚唐边坡,von đường bên bờ +桃群待柳包𣉹朱冲,đào còn đợi liễu bao giờ cho xong +拯𠽔𦋦𥒥𨔍𨓡,chẳng thưa ra đá lạ lùng +𦋦芇别浪𢚸固𦖑,ra nào biết rằng lòng có nghe +於低仍𡶀穷溪,ở đây những núi cùng khe +眞䏾𥒥㗂蟡哙愁,chân bụng đá tiếng ve gọi sầu +𠊚如閣鳯重,người như gác phượng trùng +少之卿相空侯每尼,thiếu gì khanh tướng không hầu mội nơi +碎如𤌋监制度芇,tôi như khói giám chơi đọ nào +尼底搭𠓨朱埃,này để đắp vào cho ai +天𡗶,thiên trời +地坦,địa đất +雲𩄲,vân mây +雨𩄎,vũ mưa +風𩙋,phong gió +日𣈜,nhật ngày +夜𣎀,dạ đêm +巾,cân +衣襖,y áo +裳袩,thường xiêm +刀刀,đao dao +斧,phủ +鎌鎌,liêm liềm +堆,đôi +一𠬠,nhất một +二𠄩,nhị hai +八𠔭,bát tám +九𠃩,cửu chín +十𨑮,thập mười +萬𨷈,vạn muôn +滑裴,hoạt bùi +甘𤮾,cam ngọt +𤯆,ngon +酸䣷,toan chua +苦,khổ +辛𨐮,tân cay +心𢚸,tâm lòng +面𫖀,diện mặt +手𢬣,thủ tay +髮𩯀,phát tóc +眉,mi +足蹎,túc chân +量量,lượng lường +尺𡱩,xích thước +衡斤,hoành cân +篙樔,cao sào +杖梞,trượng gậy +竿竿,can cần +標標,tiêu nêu +鷄𪃿,kê gà +鵝,nga +牛𤛠,ngưu trâu +犬㹥,khuyển chó +貓猫,miêu mèo +羊羝,dương dê +木𣘃,mọc cây +草𦹵,thảo cỏ +𥯌,tre +梁,lương +麥𥟼,mạch bắp +𣘛,dâu +池,trì +井汫,tỉnh giếng +橋橋,kiểu cầu +榔橰,lang cau +煙茦,yên thuốc +芙,phù +灰洃,hôi vôi +包𣉹少几𨕭𠁀才花,bao giờ thiếu kẻ trên đời tài hoa +埃喂買油𦓡,ai ơi mấy du mà +蹺𠾕女𡗋工夫埃,theo đòi nữa lắm công phu ai +他乎志立辰𢧚,tha hồ chí lập thời nên +花浪呐𠶤崇,hoa rằng nói sượng sùng +仍恩怨,những ân oán +𢞂埃别朱𢚸尼諸,buồn ai biết cho lòng này chưa +強𠹚強𠬠吝,càng van càng một lần +𨑮分牢拯𠬠分扒朱,mười phần sao chẳng một phần bớt cho +几搭𧜖几冷㳥,kẻ đắp chăn kẻ lạnh lùng +占吒丐刧𥙩𫯳終,chém cha cái kiếp lấy chồng chung +𠄼澄𨑮祸𫨩庒渚,năm chừng mười hoạ hay chăng chớ +故𢶸咹𥸷𥸷吏孔,cố đấm ăn xôi xôi lại hỏng +扲朋爫漫漫空功,cầm bằng làm mướn mướn không công +餒尼𠸠别羕尼𠰚,nỗi này ví biết nhường này nhỉ +辰𠓀傕停於丕衝,thời trước thôi đành ở vậy xong +詩云,thi vân +賊殷𨑮萬没𣘃棍,giặc ân mười vạn một cây côn +𠀧𢆫𠦳𠸗没聖𡥵,ba tuổi nghìn xưa một thánh con +功業標蓮頭馭,công nghiệp nêu trên đầu ngựa +孝忠𤋵𤏣𬌓𢚸𣜱,hiếu trung giãi tỏ tấm lòng son +𫥨𢬣解救朱𥠭,ra tay giải cứu cho giống +底㗂𥹰𨱽貝渃𡽫,để tiếng lâu dài với nước non +固固空空芇赦𠸥,có có không không nào xá kể +𠊚𠸗群買渃𡽫群,người xưa còn mãi nước non còn +𠸗𫢩仍𠎬奇人,xưa nay những đấng kỳ nhân +功名事業𨑮分恪𠊚,công danh sự nghiệp mười phân khác người +立碑立𣄒𠁀,lập bia lập ở đời +英雄𨢟𢸞𢧚时世咍,anh hùng gây giựng nên thời thế hay +渃些固傳奇台,nước ta có truyện kỳ thay +奇人奇事低包𠁀,kỳ nhân kỳ sự đây bao đời +坤儀貞静柔媚,khôn nghi trinh tĩnh nhu mì +道弹婆於皮順𠳐,đạo đàn bà ở bề thuận vâng +分明四德𠰺浪,phân minh tứ đức dạy rằng +買三從意𠸗曾撩𦎛,mấy tam tùng ấy xưa từng treo gương +涅停燶艿倍傍,nết đừng nóng nảy vội vàng +㐌��平吏妙揚買咍,đã hoà bình lại dịu dàng mấy hay +𧡊調沛意爫𬆄,thấy đều phải ấy làm ngay +别勾磊𤵺之低𢬭連,biết câu lỗi dại gì đây đổi liền +靜時噒嚕勤拳,tĩnh thời năn nổ cần quyền +動時𢖮沛𡨺禮儀,động thời ắt phải giữ lễ nghi +眜箕𬆄𥊢𪿄𠫾,mắt kia ngay thẳng trông đi +䏾尼淹朗𢪀之調𠳹,bụng này êm lặng nghĩ chi đều xằng +呐停嗹㖫,nói đừng liến lăng +寛台𠳒意沛庒勾尼,khoan thai lời ấy phải chăng câu này +調𠊛空沛黙尸,đều người không phải mặc thây +調𨉟空沛𠹾𣦍𠫾𦓡,đều mình không phải chịu ngay đi mà +𫳵𢧚𩢬𠲝𠊛些,sao nên lừa dối người ta +𫳵𢧚謟佞讒坡傳𠁀,sao nên siểm nịnh gièm pha chuyện đời +𤵺𠊛𩂏𩂠每,dại người che đậy mọi +坤𨉟𢭳停𤇨𫥨外,khôn mình giấu đừng phơi ra ngoài +從之唭𠹳容𨱽,tuồng gì cười cợt dong dài +𡗉𠳒𡗋傳羅𠊛空咍,nhiều lời lắm chuyện là người không hay +催停𡀍𠯽埃低,thôi đừng mỉa chửi ai đây +催停㴜呐𠾦𦓡乾,thôi đừng bẩn nói be mà càn +停曠闕舒閒,đừng khoáng khuyết thư nhàn +㐌爫朱吏朱精,đã làm cho lại cho tinh +荼漿坤窖唁𫅜,dưa tương khôn khéo ngon lành +具纖𨉟監差,cỗ tươm mình dám sai +學藝𦄅習藝𦁼,học nghề dệt tập nghề may +欺邱襖𣅶𫢼𢬭裙,khi khâu áo lúc thay đổi quần +女工𣌋專勤,nữ công sớm chuyên cần +准閨門𢖮固分榮,chốn khuê môn ắt có phần vang +綘停𣜱粉點粧,dáng đành son phấn điểm trang +形神質樸容光完全,hình thần chất phác dung quang hoàn toàn +𬙾咦丐紅顔,đẹp gì cái hồng nhan +爫朱𡥵眜世間痗𡗉,làm cho con mắt thế gian mỏi nhiều +容儀嚴𤾓朝,dung nghi nghiêm trăm chiều +塘咹黙𠤆𡮍奢華,đường ăn mặc chớ chút xa hoa +𢚸尼空想怒箕,lòng này không tưởng nọ kia +时停木漠圭世麻,thời đành mộc mạc quê thế mà +於𢖮沛蹺吒,ở ắt phải theo cha +典欺嫁半時些蹺𫯳,đến khi gả bán thì ta theo chồng +𠸠朋縁分龍冬,ví bằng duyên phận long đong +蹺𡥵朱凭𬌓𢚸坚貞,theo con cho vững tấm lòng kiên trinh +奉蜍𠄩布媄𨉟,phụng thờ hai bố mẹ mình +欺𣋚欺𣌋𠰘𫅜𠰘唁,khi hôm khi sớm miếng lành miếng ngon +𣘃徐㭲渃徐源,cây từ gốc nước từ nguồn +㤙餒義𠰺𫢩群𢖵空,ơn nuôi nghĩa dạy nay còn nhớ không +㐌朝𠰘吏朝𢚸,đã chiều miệng lại chiều lòng +𢝙咍𩈘意和窮㗂箕,vui thay mặt ấy hoà cùng tiếng kia +𤯩時腰敬每皮,sống thời yêu kính mọi bề +𣩂時傷㤕𠤆兮悁恩,chết thời thương xót chớ hề quên ơn +奉蜍媄𤴪周諄,phụng thờ mẹ ghẻ chu chuân +拱𥋳如𠎬慈親生𨉟,cũng coi như đấng từ thân sinh mình +姉㛪𡨸情,chị em chữ tình +順和𨤰沛争伶咍兜,thuận hoà nhẽ phải tranh giành hay đâu +節皮蓮𦬶桃絲,tiết vừa sen ngó đào tơ +𩙌春海香迻𠃣𡗉,gió xuân hây hương đưa ít nhiều +題詩吏𢪀𤾓朝,đề thơ lại nghĩ trăm chiều +𧡊𡗶坦吏勉腰每塘,thấy giơì đất lại mến yêu mọi đường +𠊛䑓閣几衡,người đài các kẻ hành +𠊛精武略几詳文韜,người tinh vũ lược kẻ tường văn thao +𠊛耕牧几漁樵,người canh mục kẻ ngư tiều +𠊛醝道几腰才情,người say đạo kẻ yêu tài tình +如富濁与貧清,như phú trọc dữ bần thanh +庒戈造物磋情性朱,chẳng qua tạo vật xây tình tính cho +唭台事柴修,cười thay sự thầy tu +𪩪經最偈爫愚䐘𠁀,sớm kinh tối kệ làm ngu vẹn đời +厨初𦖑固尼,chùa xưa nghe có nơi +庒松林拱窒潙清光,chẳng tùng lâm cũng rất vời thanh quang +𨕭上殿𠁑行廊,trên thượng điện dưới hành lang +各座𦬑觥墻花浰,các tòa nở quanh tường hoa rơi +椿嘹竹化隊尼,thông reo trúc hóa đòi nơi +𫔳慈易遣胣𠊛絲紅,cửa từ dễ khiến giạ người tơ hồng +爫𢧚功業齊𡗶,làm nên công nghiệp tầy giời +史撑群劄𠰘𠁀群碑,sử xanh còn chép miệng đời còn bia +𣇫𠸗固没聖兒,thuở xưa có một thánh nhi +𠸜𪜀𣱆𪜀空,tên là họ là không +英㛪義𨱽,anh em nghĩa dài +空調執責固勾和諧,không đều chấp trách có câu hoà hài +呐爫𢗖磊𢫝𨱽,nói làm nhầm lỗi dong dài +𢚸𥪝𢧚忍𩈘外,lòng trong nên nhẫn mặt ngoài +媄吒腰恄空斤,mẹ cha yêu ghét không cân +停誇𢚁𠤆分皮麻,đừng khoe cậy chớ phân bì mà +擬𥪝𧖱𧗅𦛌𫅷,nghĩ trong máu mủ nuột nà +丕䀡錢𧵑𪽣如空,vậy xem tiền của ruộng như không +勤時𫽄旦餒窮,cần thời chẳng đến nỗi cùng +𢧚𤯺能世停𢫝制,nên siêng năng thế đừng dong chơi +儉時𫽄旦餒𬥣,kiệm thời chẳng đến nỗi nghèo +英㛪喂,anh em ơi +𢧚秦便世停消荒咦,nên tần tiện thế đừng tiêu hoang gì +搓運局世,xoay vần cuộc thế +景厨殿怒停𠫾,cảnh chùa đền nọ đừng đi +𢬱機𡗶,khép cơ giời +童骨意停迷麻𣈙,đồng cốt ấy đừng mê mà rầy +𤇮停底㴜空咍,bếp đừng để bẩn không hay +𢪀朱歇,nghĩ cho hết +粓淶𥺊擺抇𣦍倍傍,cơm rơi gạo vãi nhặt ngay vội vàng +坤買咹𠊛,khôn mới ăn người +㳥𧡟爭来𣼽環球𠊚闷怒,sóng cạnh tranh lai láng hoàn cầu người muốn nọ +𡛔𤳇𡎥𠤆鐘床,gái trai ngồi chớ chung giường +迻咦抵帝𫽄常𢭂𢬣,đưa gì để đấy chẳng thường trao tay +𨉟麻拱讓𠊛,mình mà cũng nhường người +敬皮歲作腰類疎癡,kính bề tuổi tác yêu loai thơ ngây +塘交涉𫼳𨕭大陸,đường giao thiệp mang trên đại lục +汫台於𫏾前堂,giếng hay ở trước tiền đường +脉𣻆琥珀渃羕水晶,mạch tuôn hổ phách nước dường thủy tinh +𢪀𣳮瀝塵情,nghĩ rửa sạch trần tình +𨆝凡牢俸趂觥景纒,gối phàm sao bỗng sấn quanh cảnh chiền +花唭月哏亇沉㕍沙,hoa cười nguyệt hẹn cá trầm nhạn sa +𨕭明蕩外軒,trên mừng đãng ngoài hiên +朝清新那,chiều thanh tân nà +𪩪供果𤼸花隊𣈗,sớm cúng quả giâng hoa đòi ngày +師占俸鄭念西,sư xem bỗng trạnh niềm tây +意醝味道机禅,ấy say vị đạo cơ thuyền +責埃拯院𡨸從,trách ai chẳng vẹn chữ tồng +為堆𡨸朱陳,vì đôi chữ châu trần +當干滝渃沙,đương cơn sông nước sa +朱𢧚晋埕秦𣼽,cho nên tấn chình tần lẳng +𢶢樔吏妬庒戈為情,chống sào lại đó chẳng qua vì tình +花𦹳埃拯梗麻𨔈,hoa thơm ai chẳng cành mà chơi +淹𦋦辰𢚸𠊚世,êm ra thì lòng người thế +𫢩咹槾者桃,nay ăn mận giả đào +於𠁀忠厚買咍,ở đời trung hậu mới hay +斗摸斤半堆𢬣公平,đấu mua thủng bán đôi tay công bình +𠓀牢𡨺𢚸誠,trước sau giữ lòng thành +勾謹𢯢𨉟那,câu cẩn sửa mình na +停𧵆仍几佞些,đừng gần những kẻ nịnh ta +停信𠳒呐讒坡麻𪬃,đừng tin lời nói gièm pha mà ngầy +貪之丐利𡮈尼,tham chi cái lợi nhỏ này +求之丐㗂𠸦咍買𠁀,cầu chi cái tiếng khen hay mấy đời +恨𢜠仕謹吣唏,giận mừng sẽ kín tăm hơi +恄腰停固如偏𢚸,ghét yêu đừng có như thiên lòng +㤕傷屡蜆弹虫,xót thương lũ kiến đàn trùng +𢜝𡗶𫳵𪾋負穷𫗃湄,sợ trời sao dám phụ cùng gió mưa +停用絏𡨸仍詞,đừng dùng giấy chữ những tờ +箕𠸜䝨聖包𣇞监輕,kìa tên hiền thánh bao giờ giám khinh +蜍先祖沛精誠,chờ tiên tổ phải tinh thành +待𠊛侯下固情寛容,đãi người hầu hạ có tình khoan dung +𠫾𣎀𥙩𤒘麻𢫝,đi đêm lấy đuốc mà giong +𧵑时黙𧵑𨉟空料𨉟,của thì mặc của mình không liều mình +𢚸淹朗氣和平,lòng êm lặng khí hoà bình +恕𠊛麻拱責𨉟買衝,thứ người mà cũng trách mình mấy xong +𣃣𣈜佻𧺀,vừa ngày đào thắm +皮外媒縁𥪝品平,bề ngoài mối duyên trong phẩm bình +家風沛認朱伶,gia phong phải nhận cho rành +吏䀡性與𫅜爫𫳵,lại xem tính dữ lành làm sao +媄吒順奇𤾓朝,mẹ cha thuận cả trăm chiều +丕唉客春撑,vầy hởi khách xuân xanh +我沛呐底情尼咍,ngã phải nói để tình này hay +爫之杏,làm chi hạnh +麻㳥花枚牟,mà sóng hoa mai màu +芇滝𦒹頭,nào sông sáu đầu +責埃牢庒𤏣𢚸,trách ai sao chẳng tỏ lòng +筭此英䧺特庒,toan thử anh hùng được chăng +底些覩愁朱衝,để ta đổ sầu cho xong +𥠭𢺹色鐄,giống chia sắc vàng +工役𨇜藝學藝𦓿藝藝𠏲,công việc đủ nghề học nghề cầy nghề nghề thợ +蜜𠃣𧋆𡗉𢪀𠊚些堂𦋦飭𢵋爭,mật ít ruồi nhiều nghĩ người ta đường ra sức đua tranh +橘爫柑𠹾在几化悲𣉹必左,quít làm cam chịu tại kẻ hoá bây giờ tất tưởi +琴𢝙調瑟迢逸𦀊,cầm vui điệu sắt giù giặt dây +鸞鐘鳳乍刼尼,loan chung phượng chạ kiếp này +縁𠄩𡢻㐌排刼𠸗,duyên hai nợ đã bầy kiếp xưa +𦝄𫅷結𥿗車𢇁,trăng già kết chỉ xe tơ +監昂𠑕𩈘麻疎切𢚸,dám ngang ngửa mặt mà thưa thớt lòng +𣌋蜍布媄𫯳,sớm thờ bố mẹ chồng +念朝尚䀡穷家親,niềm chiều chuộng xem cùng gia thân +拱停債命夫君,cũng đừng trái mệnh phu quân +払如𨅸大賓買羅,chàng như đấng đại tân mới là +姉㛪妯處朱和,chị em dâu xử cho hoà +罕灰買��漫麻穷姑,hẳn hoi mấy chú mặn mà cùng cô +娘侯尼沛傷朱,nàng hầu này phải thương cho +𡥵𫯳箕𠤆𠫅紆恄悭,con chồng kia chớ giày vò ghét ghen +払麻虚𤵺恍忏,chàng mà hư dại quàng xiên +几闷箕空埃𥠭,kẻ muốn kia không ai giống +𬂙妬拱别𠊚𠀧𠎬𧵑𠀧𩔗,trông đó cũng biết người ba đấng của ba loài +坤拱𡗉𤵺拱𡗋,khôn cũng nhiều dại cũng lắm +色𤽸色𧹦色,sắc trắng sắc đỏ sắc +𡥵𤤰𤤰唒𡥵主主腰,con vua vua dấu con chúa chúa yêu +埃拱𥢆䏾𢪀,ai cũng riêng bụng nghĩ +𧵑英英𫼳𧵑娘娘捇,của anh anh mang của nàng nàng xách +𡎢空𧯶𠹾底𢬣乖,ngồi không há chịu để tay quai +窖坦補荒𧵑産𫼳𤼸,khéo đất bỏ hoang của sẵn mang dâng +𣘃𧹦群算陶歇㭲,cây đỏ còn toan đào hết góc +埋台𡗶𨇒干迷秩醒,may thay trời lối cơn mê chợt tỉnh +𨢇唁尼㐌戈味,rượu ngon nay đã qua mùi +𤯩𣩂疾,sống chết tật +吀𭈷曾𣅶𠹚勸仍吝,xin ngăn từng lúc van khuyên những lần +払麻敗理傷輪,chàng mà bại lí thương luân +𨉟居處𨑮分順和,mình cư xử mười phân thuận hoà +美苗停頷𨉟些,mĩ miều đừng hợm mình ta +傷腰停𢚁買𫥨𠊛,thương yêu đừng cậy mấy ra người +特𢀭𢀨𠤆輕𠁀,được giàu sang chớ khinh đời +固才𫳵監𢚁才世油,có tài sao dám cậy tài thế du +払病患仍傷,chàng bệnh hoạn những thương +払𬥣𩛜沛於朱論𠁀,chàng nghèo đói phải ở cho trọn đời +払麻𢤞恨𬨨𠳒,chàng mà hờn giận quá lời +催停辯餒沛庒,thôi đừng biện nỗi phải chăng +𡬶勾𠹚𠳿料排呐能,tìm câu van vỉ liệu bài nói năng +催停𠸥𠲥㖫,thôi đừng kể lể lăng +𠀧𨑮萝𣋚𠄻,ba mươi mồng hôm rằm +𠯻𠯻𫗃抱喑喑𩆐,ào ào gió bão ầm ầm sấm +仍𣎀𣋚意鐘床,những đêm hôm ấy chung giường +㐌欺咇湥渃桃,đã khi tắt giọt nước đào +群𭞾諍塊災殃特,còn mong tránh khỏi tai ương được +䏾𢪀役爫買,bụng nghĩ việc làm mới +𢩮精神仃,nhắc tinh thần đừng +盧如翁祠𠓨朝,lừ như ông từ vào chiều +焒情拉吏𠤆朝世之,lửa tình lấp lại chớ chiều thế chi +群月怒花箕,còn nguyệt nọ hoa kia +𢜝塘生𦬑固欺𧁷𢚸,sợ đường sinh nở có khi khó lòng +咹常停𬨨𩛂𢚸,ăn thường đừng quá no lòng +默常停底𫗃東律𠓨,mặc thường đừng để gió đông lọt vào +𢬣箕停固𢱎高,tay kia đừng có với cao +蹎箕停固𧼋料𨀈𣭻,chân kia đừng có chạy liều bước mau +䏾停息恨兜兜,bụng đừng tức giận đâu đâu +𠰘停呐傳𠰁饒輕𠊛,miệng đừng nói chuyện cãi nhau khinh người +㗂滛停底𠓨𦖻,tiếng dâm đừng để vào tai +色奸邪停𢙇眜𥉫,sắc gian tà đừng hoài mắt trông +𫼳胎麻𫽄乾𢫝,mang thai mà chẳng càn giông +生𡥵𠓇率𢖮空愚𪬡,sinh con sáng suốt ắt không ngu hèn +花箕𧵆𦬑畑,hoa kia gần nở đèn +收𣦍𢩣𥪰怯連,thu ngay buồng cạnh khép liền +𠶛欺冽𡨺欺燶,kiêng khi rét giữ khi nồng +㐌𩂏欺𩙌吏防欺霜,đã che khi gió lại phòng khi sương +𫳵𢧚恨𢤡每塘,sao nên giận dỗi mọi đường +𠶖常𠶛𠶖咹常𠶛咹,uống thường kiêng uống ăn thường kiêng ăn +欺𫏾恪悲𣉹吏恪,khi trước khác bây giờ lại khác +𢬭咹默仃之𨇒腐,đổi ăn mặc đừng chi lối hủ +如禮生𠅎𥄭部𢞂唭,như lễ sinh mất ngó bộ buồn cười +庒柴牢𠋥爫𢧚,chẳng thầy sao mày làm nên +箕高等箕階,kìa cao đẳng kìa giai +事學行䏾噒牢朱創,sự học hành bụng răn sao cho sáng +固錢摸仙拱特,có tiền mua tiên cũng được +芇中州芇邊省,nào trung châu nào biên tỉnh +半奔𤾓塘渚𪿒賖吹,bán buôn trăm đường chớ ngại xa xôi +𠏲𦁼咹緆𠏲𤳰咹糊,thợ may ăn giẻ thợ vẽ ăn hồ +𬁖朋𠊚䏾信𣦍,sao bằng người bụng tin ngay +利欣𧵑抇瀋之圖攝,lợi hơn của nhặt thấm chi đồ nhẹp +𠫾覺懺瓢𠫾句懺櫓,đi giác sắm bầu đi câu sắm giỏ +况之學芸制,huống chi học nghề chơi +圖爫沛𨇜𢬣空渚𢩽𤍊𨑮𨑮,đồ làm phải đủ tay không chưa rẽ tỏ mười mươi +呐傳生涯爫𨕭,nói chuyện sinh nhai làm trên +沛𫯳咹炙咹腩,phải chồng ăn chả ăn nem +几罪之空費破,kẻ tội gì không phí phá +䀡𥪝團体𣇜買骨,xem trong đoàn thể buổi mới cốt +沛朱終䏾翁呐𪃿呐𪆧,phải cho chung bụng ông nói gà nói vịt +之辰沛抵来涯,gì thì phải để lây nhây +固坤辰朱饒,có khôn thì cho nhau +渚𢪀浪些呐𠲝,chớ nghĩ rằng ta nói trối +𦓡逴魔𡳵魔買,mà rước ma cũ ma mới +沛朱論,phải cho trọn +仃制仍几虚荒,đừng chơi những kẻ hư hoang +𦓡𤞼𫅜化𤞼卒,mà lợn lành hoá lợn tốt +咹菓𢖵几𥠭𣘃,ăn quả nhớ kẻ trồng cây +𠇍𠦳𢆥德舜恩忙𥘀𨕭𦠘,mấy nghìn năm đức thuấn ân mang nặng trên vai +報答牢朱𥾽特願,báo đáp sao cho bền được nguyện +固勃買糊,có bột mới hồ +𠀧萬卷棱歐𣷭愛,ba vạn quyển dừng âu bể ái +印溇𥪝文明耒買𦋦才,in sâu trong văn minh rồi mới ra tài +道知交骨沛𠊛,đạo tri giao cốt phải người +𧵆墨辰𧵆畑辰創,gần mực thì gần đèn thì sáng +塘居處牢朱别𡓃,đường cư xử sao cho biết lối +於瓢辰𧷺於甕辰𨱽,ở bầu thì tròn ở ống thì dài +𡛔固𫯳如𧏵固圍,gái có chồng như rồng có vây +𤾓𢆥院道唱隨案玉昂,trăm năm vẹn đạo xướng tuỳ án ngọc ngang +沛常埃庒𢘝,phải thường ai chẳng nể +𡥵固吒如茹抓楃,con có cha như nhà co nóc +墨針塘孝養𨤔班觥𨃴,mực chăm đường hiếu dưỡng vẻ ban quanh gót +𢚸𨕭𥉫拱添𢝙,lòng trên trông cũng thêm vui +渚𧡊㳥𦓡我𢬣𢴿,chớ thấy sóng mà ngả tay chèo +𪾋𡅳埃别𢪀别𢥈,dám khuyên ai biết nghĩ biết lo +𨅸吏凭蹎辰罕特,đứng lại vững chân thì hẳn được +當𠫾光𨀈𫏈塘葚,đương đi quang bước quàng đường dậm +箕仍几𤳰坤𤳰窖,kìa những kẻ vẽ khôn vẽ khéo +爫𢙲𨀈𢜝空耒,làm nhỡ bước sợ không rồi +𩛜朱𮖤朱𦹳,đổi cho rách cho thơm +𧯶如埃渃濁脿𪂮,há như ai nước đục béo cò +庒𢪀𡥵丐𨉓𥘀𢬣鉊鈽,chẳng nghĩ con cái mình nặng tay rìu búa +𡃊台汫𤇮固神,ghê thay giếng bếp có thần +咹固啀如固𢪀,ăn có nhai như có nghĩ +群𥪝𠤆𧵆堆,còn trong chớ gần đôi +生𡥵𫥨悶𢧚𠊛,sinh con ra muốn nên người +㐌功餒𩟻吏𠳒勸𡂰,đã công nuôi nấng lại lời khuyên răn +停刼襖𠤆𠫅𧜖,đừng kép áo chớ đầy chăn +渚算事𡗶扒鴶,chớ toan sự trời bắt két +扱欺辰運勢𨖲𩈘巾,gặp khi thì vận thế lên mặt cân +停朱𠮾意穷咹𦟐尼,đừng cho ngọt ấy cùng ăn mỡ này +𡮈疎徐𣇫𢧚𠄩,nhỏ thơ từ thuở nên hai +𠸒朱信寔矯差性常,bảo cho tín thực kẻo sai tính thường +𨀈功名𢝙𡗋拱𢗼𡗉,bước công danh vui lắm cũng lo nhiều +𠰺𡥵禮義讓,dạy con lễ nghĩa nhường +道爫𠊛意𤍊詳講明,đạo làm người ấy tỏ tường giảng minh +𤳇时芸業習情,trai thời nghề nghiệp tập tành +𡛔时針𥙩𨉟朱衝,gái thời chăm lấy mình cho xong +𥪝𨉞聀㐌欣埃眈𦰟椥,trong lưng chắc đã hơn ai đơm ngọn tre +餒𡥵麻抵制空,nuôi con mà để chơi không +仃窖洫之藝劍𩵜,đừng háo hức chi nghề kiếm cá +𫽄外茶𨢇时𥪝棋排,chẳng ngoài chè rượu thì trong cờ bài +塘名利荣箕𦓡辱妬,đường danh lợi vinh kia mà nhục đó +筓冠𣃣旦歲尼,kê quan vừa đến tuổi này +㐌欺挸壻吏𣈜掄妯,đã khi kén rể lại ngày chọn dâu +固辰恾𥙩㗂𢱖𢬣𥪝被,có thì mang lấy tiếng múa tay trong bị +停迷𧵑𠤆尚𢀭,đừng mê của chớ chuộng giàu +窖迷瞞之事咹𥸷,khéo mê man chi sự ăn xôi +停貪准貴𠤆求𢀨,đừng tham chốn quý chớ cầu sang +惨典埃拍𦲿尋溇,thảm đến ai vạch lá tìm sâu +持𢚸坦𠅎𢚸𢪀牢朱沛,được lòng đất mất lòng nghĩ sao cho phải +𫨩之事諌𥑥𦋦𦟐,hay chi sự rán sành ra mỡ +𫃚古猫撩古㹥典勢辰催,buộc cổ mèo treo cổ chó đến thế thì thôi +撑𣠶𢚸庒𢪀之袄主粓𤤰,xanh đỏ lòng chẳng nghĩ chi áo chúa cơm vua +於厨炪厨計理之徒,ở chùa đốt chùa kể lý chi đồ +節春夜天清雲静,tiết xuân dạ thiên thanh vân tĩnh +准旅庭聀醒更𣌉,chốn lữ đình giấc tỉnh canh khuya +𦖻𦖑咏𦊛皮,tai nghe vẳng tư bề +𦎛娥𤊨𤋵掑桂蘭,gương nga vặc giãi kề quế lan +𧡊𦝄脱動𢚸鐄,thấy trăng thoát động lòng vàng +吟句問月度昂𠇍𠳒,ngâm câu vấn nguyệt đọ ngang mấy lời +𠳨姨月𠇍𡢐,hỏi dì nguyệt mấy sau +縁故𪱊𦓡特清台,duyên cớ sao mà được thảnh thơi +月浪物𢬭𣋀移,nguyệt rằng vật đổi sao rời +𦎛尼𡗶底朱𠊚終,gương này trời để cho người chung +爫朱痗𤻻英,làm cho mỏi mệt anh +𠦳秋霜雪𢚸清光,ngàn thu sương tuyết lòng thanh quang +𠳨姨月固塘𨕭細,hỏi dì nguyệt có đường lên tới +准宮别𠇍𨑮賖,chốn cung biết mấy mươi xa +月浪些吏𠇍些,nguyệt rằng ta lại mấy ta +固𣘃丹桂𧘇𪜀姉㛪,có cây đan quế ấy là chị em +英𨀈細度��,anh bước tới đọ xem +箕𦎛玉兔怒簾水晶,kia gương ngọc thỏ nọ rèm thuỷ tinh +𠳨姨月固情庒些,hỏi dì nguyệt có tình chẳng tá +渚年花倣㐌羕包,chứ niên hoa phỏng đã dường bao +月浪要柳疎桃,nguyệt rằng yếu liễu thơ đào +強𨖲強𤏣強高強𧷺,càng lên càng tỏ càng cao càng tròn +𬌓𦎛𤊨拯𤷱,tấm gương vặc chẳng mòn +包饒星斗𡥵丐茹,bao nhiêu tinh đẩu con cái nhà +𠳨姨月姮娥𠇍𢆫,hỏi dì nguyệt hằng nga mấy tuổi +拠𣈜𠄻𦤾最辰𫥨,cứ ngày rằm đến tối thì ra +月些吏别些,nguyệt ta lại biết ta +冥冥長夜埃吏别埃,minh minh tràng dạ ai lại biết ai +丕𢧚𩈘擂𠁀,vậy nên mặt soi đời +别尼岩險别𠊛邪奸,biết nơi nham hiểm biết người tà gian +𧡊月呐𢚸強𢞅月,thấy nguyệt nói lòng càng yêu nguyệt +婿时掄几賢良,rể thì chọn kẻ hiền lương +妯时𡬶几端𣐱蒓,dâu thì tìm kẻ đoan nhu thuần +道齊家於正身,đạo tề gia ở chính thân +𧵑朱𡥵沛均分買和,của cho con phải quân phân mấy hoà +爫身𡥵𡛔弹婆,làm thân con gái đàn bà +𡨺調貞節𢖮榮,giữ đều trinh tiết ắt vang +肝如鉄胣如鐄,gan như sắt dạ như vàng +𢚸常如柏𦛌常如樁,lòng thường như bách ruột thường như thông +欺𡢐欺𢚸,khi sau khi lòng +欺常欺變拱空恪,khi thường khi biến cũng không khác +壽耆福祿顯荣,thọ kì phúc lộc hiển vinh +尼尼𡗶坦傷腰,nơi nơi giời đất thương yêu +别𢚸些固月咍庒,biết lòng ta có nguyệt hay chăng +𨀈𨕭朱𦤾宮𦝄,bước lên cho đến cung trăng +結縁朱特娥姮買他,kết duyên cho được nga hằng mới tha +𦝄𠇍吏些,trăng mấy lại ta +别饒只固更𠀧點從,biết nhau chỉ có canh ba điểm tùng +月拱㦖嚈𢚸吏𠳨,nguyệt cũng muốn ướm lòng lại hỏi +𡓃塵間𡓃爫,lối trần gian lối làm +局𠁀䀡似占包,cuộc đời xem tựa chiêm bao +公侯卿相噋哰𥪝𨦩,công hầu khanh tương xôn xao trong vòng +挣𠑬為𡭲唏銅,tranh nhau vì chút hơi đồng +𫽅𠑬為𠰘鼎鍾𧵑𡗶,cướp nhau vì miếng đỉnh chung của trời +月吏𠳨𦤾𠊚君子,nguyệt lại hỏi đến người quân tử +𣇜雲雷堆𡨸經綸,buổi vân lôi đôi chữ kinh luân +些𠺘㐌固聖神,ta rằng đã có thánh thần +𫥨𢬣撥乱𢧚身致平,ra tay bát loạn nên thân trí bình +群坊逐利貪名,còn phường trục lợi tham danh +拯戈如傳螟蛉虶,chẳng qua như truyện minh linh vò +𤑟𤉜𢬣𢯏桂長安,rõ ràng tay bẻ quế trường an +些𩵜渃𪀄岸,ta cá nước chim ngàn +𠁀芇拯鳳凰鯨鯢,đời nào chẳng phượng hoàng kình nghê +些𠳨月𢠐𢠐,ta hỏi nguyệt ngơ ngơ +月𠳨些疎矧矧疎,nguyệt hỏi ta thơ thẩn thẩn thơ +䒹花𩙌拂披,chồi hoa gió phất phơ +休休𩙌𠺙香迻嗷,hưu hưu gió thổi hương đưa ngào +更強演月強高,canh càng diễn nguyệt càng cao +月些些月别包饒情,nguyệt ta ta nguyệt biết bao nhiêu tình +𠇍句吟准旅庭,mấy câu ngâm chốn lữ đình +固埃别月别𨉓咍庒,có ai biết nguyệt biết mình hay chăng +月吏𠳨棱儒𠇍仉,nguyệt lại hỏi rừng nho mấy kẻ +鬼神扶䕶别包調𫅜,quỷ thần phù hộ biết bao điều lành +𠊛貞順名𠁀,người trinh thuận danh đời +本𠊚𣄒北寧𫢩,vốn người ở bắc ninh nay +廊扶董縣僊遊,làng phù đổng huyện tiên du +媄吒固㗂茄𢀭,mẹ cha có tiếng nhà giầu +富堪敵國𥚯歐𠇍𠊚,phú kham địch quốc rễ âu mấy người +只嫌没餒咴,chỉ hiềm một nỗi hoi +𧵆𠄼𨑮𣠖𠊚承家,gần năm mươi chưa người thừa gia +求低拜妬𧵆賖,cầu đây vái đó gần xa +爫緣爫福𠸥陀包尼,làm duyên làm phúc kể đà bao nơi +𢆧𫳵𡗶拯負𠊚,may sao giời chẳng phụ người +𣄒𫅜吏享福𡗶空差,ở lành lại hưởng phúc giời không sai +没𣋚𩅹𩆐㘇𡗶,một hôm mưa sấm vang giời +𡑰固𨃴蹎𠊚窒𡚢,vườn có gót chân người rất to +老婆此𥙩蹎搊,lão bà thử lấy chân so +𢜠脱報𣘃枯木,mừng thoát báo cây khô mọc +懷胎欣没𢆥𡗶,hoài thai hơn một năm giời +𪀄𬊽羕㕸𦤾回𦬑𫥨,chim thiêng dường rắp đến hồi nở ra +富翁没聀南柯,phú ông một giấc nam kha +𥊚𥇀𠫾細没座天宮,mơ màng đi tới một toà thiên cung +楼抬𠄼式𩄲封,lâu đài năm thức mây phong +𧏵朝陛玉香籠座蓮,rồng chầu bệ ngọc hương lồng toà sen +百官朝服𠄩边,bá quan triều phục hai bên +没𠊚占占𨕭凱鐄,một người chem chẻm trên ngai vàng +𠳨𫥨買玉皇,hỏi ra mới ngọc hoàng +𫆍𦖻𦖑特𤑟𤉜的,lắng tai nghe được rõ ràng đích +玉皇召没將𨖲,ngọc hoàng triệu một tướng lên +𨉓高𠀧丈𩈘黰𢬣𨱽,mình cao ba trượng mặt đen tay dài +𢖵𠸗双鳳奇縁,nhớ xưa song phụng kỳ duyên +跡𠁀漢代留傳呐𥹰,tích đời hán đại lưu truyền nói lâu +原𠊚圭於越州,nguyên người quê ở việt châu +結堆陶氏晋秦縁,kết đôi đào thị tấn tần duyên +空𤳇𮈟後承前,không trai kế hậu thừa tiền +𡗶朱生特𠬠䝨美娘,giời cho sinh được một hiền mĩ nương +㛼𫯳𢜠𫺙妖傷,vợ chồng mừng rỡ yêu thương +噠𠸜皓月王祥昭君,đặt tên hiệu nguyệt vương tường chiêu quân +歲皮𠄩糁青春,tuổi vừa hai tám thanh xuân +䀡𫥨鴈落沈埃當,xem ra nhạn lạc trầm ai đương +女工竒𤾓唐,nữ công cả trăm đường +聪明性質諳祥書詩,thông minh tính chất am tường thư thi +媄吒貴化妖為,mẹ cha quý hoá yêu vì +玉𫅜徐聘期丈夫,ngọc lành chờ sánh kì trượng phu +𦝄﨤𣅶务秋,trăng gặp lúc mùa thu +𢝙𨔈賞月跡留明皇,vui chơi thưởng nguyệt tếch lưu minh hoàng +昭君膝下承歓,chiêu quân tất hạ thừa hoan +告辞娘皮算阻鞋,cáo từ nàng vừa toan trở hài +瞇𣊍職桂魂梅,mơ màng giấc quế hồn mai +夢中丿𧡊聘𬛕漢皇,mông trung phút thấy sánh vai hán hoàng +占包當𣅶更残,chiêm bao đương lúc canh tàn +龍顔空易麻假真,long nhan không rễ mà giả chân +定心夢源干,định tâm mộng nguồn cơn +推𠫾𢪀吏舌欣論盤,suy đi nghĩ lại thiệt hơn luận bàn +𢝙𢚸𠰘𠳨,vui lòng miệng hỏi +圭貫紅顔𤍊排,quê quán hồng nhan rõ bày +双親群𠅎呐𣦍,song thân còn mất nói ngay +㐌尼結𩯀𫨩𠫅房空,đã nói kết tóc hay đầy phòng không +娘浪監禀主公,nàng rằng dám bẩm chúa công +桃疎柳要待𥉫英䧺,đào to liễu yếu đợi trông anh hùng +越州父母於拱,việt châu phụ mẫu ở cùng +王祥号妾昭君𠸜尼,vương tường hiệu thiếp chiêu quân tên này +漢皇𦖑奏𢜠台,hán hoàng nghe tấu mừng thay +西宮聀意封𣦍朱娘,tây cung chức ấy phong ngay cho nàng +昭君夜欣歓,chiêu quân dạ hân hoan +叩頭百拜圣皇吀,khấu đầu bách bái thánh hoàng xin +𫺓朱會合朝中,muốn cho hội hợp triều trung +越州連召𧗱窮配縁,việt châu liền triệu về cùng phối duyên +𡽫滝匪𠳒願,non sông phỉ lời nguyền +漢王㐌省别恬占包,hán vương đã tỉnh biết điềm chiêm bao +𢯢𨖅衣臨朝,sửa sang y lâm triêu +喭台麻唒台,ngán thay mà xấu thay +形容範破真𢬣似,hình dung vạm vỡ chân tay tựa +浪稽糝𦧘碎音我𦋦,rằng ghê tấm thịt tôi ầm ngã ra +拁𢬣𢫕連𢭮,giơ tay bưng liền gửi +憲官浪渚諠,hiến quan rằng chớ huyên +傳悲唉𪹷抵些仕用,truyện bay hãy nín để ta sẽ dùng +箕𪀄怒蒲𪇌,kìa chim nọ bồ nông +𤞨昆固課𨔈拱𤞻星,bò con có thuở chơi cùng hùm tinh +固番拱𢢂固𠳒拱傷,có phen cũng ghét có lời cũng thương +乙拱固意情,ắt cũng có ý tình +庒空埃敢𢫣停謨制,chẳng không ai dám vác giành mua chơi +惜台𠊚吏𢵋𠊛,tiếc thay người lại đua người +𥒥尼計𥒥非常,đứa này kể đứa phi thường +眜𥒥肝,mắt đá gan +佞臣欺𧘇滇,nịnh thần khi ấy chan +仍英𡨺役共專候仍,những anh giữ việc cũng chuyên hầu nhằng +都饒促使曽平,đua nhau xục sỡ tưng bừng +几浪𦋦扒几浪,kẻ rằng ra bắt kẻ rằng +𫙂制𦠆埃庄固圭吒坦祖,râu chơi rốn ai chẳng có quê cha đất tổ +拮固始終几罕灰,cất có thuỷ chung kẻ hẳn hoi +姉𠯅嚛知呼,chị dức lác tri hô +㐌精吏諳,đã tanh lại òm +憲官浪渚喑,hiến quan rằng chớ om +唉朱㛪妸仕𥈶性情,hãy cho êm ả sẽ nom tính tình +油沛眾奸,dù phải chúng gian +体些動樣乙情眼如,thấy ta động dạng ắt tình nhởn nhơ +女欺粓迻,nữa khi cơm đưa +牢群於帝闭徐庒𦋦,sao còn ở đấy bấy giờ chẳng ra +計朱实几肝,kể cho thực kẻ gan +𧘇君子拱丈夫,ấy quân tử cũng trượng phu +咍使淑𫔮𨒣,hay sứ thục nhàn du +别清貴謨仙,biết thanh quý mua tiên +吏媒𤇮急,lại mụ bếp kíp +𥙩添粓女吏牢楼,lấy thêm cơm nữa lại trao lầu +扽粓買啂昆侯迻添,dọn cơm mấy nhủ con hầu đưa thêm +昆侯㖫𠻴𢫕𨖲,con hầu lẳng lặng bưng lên +𠇮猉肝𧑂典㙴停真,mình cầy gan cáy đến thềm dừng chân +玉清𠰷淚分,ngọc thanh lo lệ phần +㖫仍胣怒秦箕,lăng nhăng dạ nọ tần kia +翁阮瓊於廊安域縂慈光,Ông Nguyễn Quỳnh ở làng Yên Vực tổng Từ Quan +欺𨖲𦉱𨖲𠔭𢆫,Khi lên bảy lên tám tu���i +𥙩𦲿桎爫旗𦲿蓮爫㳥,Lấy lá chuối làm cờ lá sen làm lộng +麻吏固性輕𠊛,Mà lại có tính khinh người +𠬠𣋚𫡉最中秋,Một hôm giữa đêm trung thu +穷𡥵制𦝄,Cùng con chơi trăng +翁意保𠎪爫轎逴,Ông ấy bảo lũ làm kiệu rước +辰些迻眾悲𠫾䀡𠊛頭𡚢朋丐蒲,Thì ta đưa chúng bây đi xem người đầu to bằng cái bồ +𠎪𦖑𠳒調痗𤻻奇,Lũ nghe lời đều mỏi mệt cả +翁瓊保眾悲強𢪀𠬠祝,Ông Quỳnh bảo chúng bây càng nghĩ một chút +耒騷迻𠫾䀡,Rồi tao đưa đi xem +耒迻𠎪𠓨丐茹最,Rồi đưa lũ vào cái nhà tối +保奇低,Bảo cả đây +仍侈𡭬𬨨空𪾋䀡,Những đứa bé lạ không giám xem +只侈𢀲於吏𦓡僱,Chỉ đứa lớn ở lại mà cố +箕眾悲𥊛𠓨壁𦓡䀡,Kìa chúng bây trông vào vách mà xem +翁𡚢頭㐌𫥨帝,Ông to đầu đã ra đấy +𠎪如洛𥊛,Lũ như nhác trông +只𧡊俸瓊於壁,Chỉ thấy bóng quỳnh ở vách +頭𡚢如丐蒲寔,Đầu to như cái bồ thật +𠎪别翁意𩢬,Lũ biết ông ấy lừa +生𡎢𢫔拱稽,sinh ngồi chệm cũng ghê +肝時貞時猪,gan thì trinh thì trơ +粓耒從且闭徐,cơm rồi thong thả bấy giờ +𡥵侯别意𧗱踈每𠳒,con hầu biết ý về thưa mọi lời +踈浪𨔍𠁀,thưa rằng lạ đời +盆情喭呐仍𠊚凌仍,buồn tành ngán nói những người lăng nhăng +假噲油扲朋,giả dối dù cầm bằng +抯朱散丐䋲界山,vả cho tan cái thằng giới sơn +𧵑窖揚,của khéo dang +粓碎𢫕𫴋産床連唻,cơm tôi bưng xuống sẵn sàng liền xơi +憲官浪拱唭,hiến quan rằng cũng cười +𨖲些𠳨𠳒麻𥋳,lên ta hỏi lời mà coi +昆侯𠳐𠰺罕咴,con hầu vâng dạy hẳn hoi +侯差蚤𫴋麻隊𤽗𨖲,hầu sai tao xuống mà đòi ngươi lên +𠳐㖡𢧚,vâng dạ nên +娘皮𧿨𨃴払連蹺真,nàng vừa giở gót chàng liền theo chân +払自蹺妸𦋦𡑝,chàng từ theo ả ra sân +襖裙𡲫蘇,áo quần vải to +𫽄𠲖厲𫽄𢢆𭉝,chẳng e lệ chẳng thẹn thò +𨆝頭爫礼肝𠇮,cúi đầu làm lễ gan mình +阻𫥨扒琼爫逴者,Trở ra bắt Quỳnh làm rước giả +辰翁意嗃𠽍𨖲,Thì ông ấy kêu rầm lên +翁布想𠎪打扲檑𠓨𠎪𧼌,Ông bố tưởng lũ đánh cầm roi vào lũ chạy +吏𠬠𣋚茹固魯爫𬚸𤞼𠶆客冬𡗋,Lại một hôm nhà có giỗ làm thịt lợn mời khách đông lắm +憲官袩体生,hiến quan xem thấy sinh +𫽄吱悲拱𫽄𢫞易之,chẳng chê bay cũng chẳng khinh rẻ gì +姅信姅吏胡,nửa tin nửa lại hồ +信𧗱士幸𧗱焒,tin về sẽ hạnh về lửa +油𫽄瀝𫽄𦹳,dù chẳng sạch chẳng thơm +乙㗂於行粓㐌温,ắt tiếng ở hàng cơm đã ồn +買傳仍几下门,mấy truyền những kẻ hạ môn +𦋦外朱静矯屯𠰺庒,ra ngoài cho tĩnh kẻo đồn dạy chăng +隊生生𨀈𨖲𧵆,đòi sinh sinh bước lên gần +𨍦憲買噲𧵆朱𫨩,sau hiến mấy gọi gần cho hay +浪𤽗𠳒寔沛排,rằng ngươi lời thực phải bầy +因牢麻敢典低之,nhân sao mà dám đến đây gì +払生𢬣歛𨆝跪,chàng sinh tay liễm gối quỳ +𩈘時𬂙𠰘時𢭮戈,mặt thì trông miệng thì gửi qua +莅仁平陸圭,lị nhân bình lục quê +阮達碎阮生,nguyễn đạt tôi nguyễn sinh +㛪志立功名,em chí lập công danh +尋柴北道移𠇮方南,tìm thầy bắc đạo rời mình phương nam +𢧚身𣌋𢼂朱甘,nên thân sớm số cho cam +活䝉刻庒貪𠦳鐄,hoạt mông khắc chẳng tham nghìn vàng +榾爫庒𢧚棱,cột làm chẳng nên dừng +沛饒朱𢧚卒𦳦,phải nhau cho nên tốt tươi +咹果芇樔果意,ăn quả nào rào quả ấy +𠄩升拱𠓨斗,hai thưng cũng vào đấu +係别併𢜝之干縱,hễ biết tính sợ chi cơn túng +咹𩛷𣋚𩛷枚,ăn bữa hôm bữa mai +𨇒用才㐌𠬕歇虚,lối dung tài đã bỏ hết hư +箕仍英𫨩詩𫨩賦,kìa những anh hay thơ hay phú +𫨩經義𫨩策文𡳪,hay kinh nghĩa hay sách văn đuôi +塘進化尋𦋦寔効,đường tiến hoa tìm ra thực hiệu +箕仍几芇𢃱芇芇巴,kìa những kẻ nào mũ nào nào ba +芇烏𠇍卒,nào ô máy tốt +梄覩拱在𨉟,giậu đổ cũng tại mình +群責之埃托𤯩醝,còn trách chi ai thác sống say +𦎛俗箕陀招押𫖀,gương tục kia đà treo áp mặt +椥𫅷𣒣木吝欣𠓀群懞於吏,tre già măng mọc lần hơn trước còn mong ở lại +𢣇尋方學窖,hăm tìm phương học khéo +鐘自由㐌打𦖻,chuông tự do đã đánh tai +𢪀朱賖事拱𢞂唭,nghĩ cho xa sự cũng buồn cười +固恪之虶餒𡥵蝒,có khác chi vò nuôi con dện +𨅸渚任飭𨉓群沛,đứng chưa vững sức mình còn phải +渚倍浪特𧎝𥒥翁㺔,chớ vội rằng được chấu đá ông voi +飭意䀡𫥨仃固強,sức ấy xem ra đừng có gượng +包𣉹亙𫨩猫𡮈扒𤝞𡥵,bao giờ cẳng hay mèo nhỏ bắt chuột con +𠇍几𠮾唁渚凭錢寔𧵑假,mấy kẻ ngọt ngon chưa vững tiền thực của giả +事箕𪹾技麻差,sự kia xét kỹ mà sai +𢀭爫狹爫单機羕芇,giầu làm hẹp làm đơn cơ dường nào +料怛𢵋几沛,liệu đắn đo kẻ phải +日𩂏湄疎𩂏風陳會意,nhật che mưa thưa che phong trần hội ấy +𦋦𢬣搓當爫,ra tay xoay đáng làm +渚如埃𧯶𠰘徐呼固摡固𥉫,chớ như ai há miệng chờ ho có cấy có trông +固槞固咹𦋦飭𢲲,có trồng có ăn ra sức sang +𪤍興旺庫之磋凭𡒯,nền hưng vượng khó chi xây vững móng +推買别𢬣𫨩𧆄,suy mới biết tay hay thuốc +学咹学呐学学,học ăn học nói học học +蹎𣭻𨀈𣷭沉淪牢拱沕戈潙,chân mau bước bể trầm luân sao cũng vẫn qua vời +𧡊埃𦓡𣦍寔買𢧚,thấy ai mà ngay thực mới nên +𠫾𫥨𠳨𫅷𧗱茹𠳨𪨅,đi ra hỏi già về nhà hỏi trẻ +𢪀𨉓固幽迷之庒别,nghĩ mình có u mê chi chẳng biết +𠰘唁𢖵𥹰条𤴬𢖵𠁀,miếng ngon nhớ lâu điều đau nhớ đời +回天𧯶祝衝𣦍䏾𢪀朱溇,hồi thiên há chốc xong ngay bụng nghĩ cho sâu +仃老如𥺊買粓𢜝欺涅八,đừng láo như cháo mấy cơm sợ khi nát bét +𢚸埃國唒𤾓𢆥𥱬妬𢬣扲朱凭,lòng ai quốc dẫu trăm năm ghi đó tay cầm cho vững +冷爭如荇空㙁渚咹埃,lanh chanh như hành không muối chưa ăn ai +吀仃楊眜𥉫𩜙,xin đừng giương mắt trông nhau +𡗋空埃㨂厨風會意,lắm không ai đóng chùa phong hội ấy +渃𡽫尼埃拱算朱歇飭,nước non này ai cũng toan cho hết sức +催仃𫅷𠵘呐,thôi đừng già mồm nói +𨑮㺔空特鉢渃套志氣,mười voi không được bát nước xáo chí khí +工朱質振特如唎,công cho chắc chắn được như lời +局炎邦雖𣷭𡗋番,cuộc viêm bang tuy bể lắm phen +東固𩄲西固扶持,đông có mây tây có phù trì +﨤𣅶𦋦拱,gặp lúc ra cũng +鴻洛拱英㛪𠬠户,hồng lạc cũng anh em một họ +戈低袩体軒堂,qua đây xem thấy hiên đường +英㛪仍約𢀭𢀨如侯,anh em những ước giàu sang như hầu +姑碎制於園𨍦,cô tôi chơi ở vườn sau +𠸍𠀧㗂切𤴬𤾓皮,mỉa ba tiếng thiết đau trăm bề +𤯩於廊𨖅於渃𠇍句哏咘,sống ở làng sang ở nước mấy câu gắn bó +埃從且𢪀𦓡𥋳,ai thong thả nghĩ mà coi +真𨅸吏碎𠵌,chân đứng lại tôi nghe +姑浪未神群賖,cô rằng vị thần còn xa +量困碎𢪀庒𦋦,lượng khốn tôi nghĩ chẳng ra +衝先决噲查牟,xông tiên quyết hỏi tra mầu +姑碎𦝄𣷭強溇,cô tôi trăng bể càng sâu +𫽄浪㗂㐌輸𠀧𣈜,chẳng rằng tiếng đã thâu ba ngày +埃𧡊瓊𠊛悟,Ai thấy Quỳnh người ngộ +拱固𢚸腰𦓡撟,Cũng có lòng yêu mà ghẹo +𫏾𨍦𠳒实𤋵排,trước sau lời thực giãi bày +他朱時塊扒𣈙沛𠳐,tha cho thì khỏi bắt rầy phải vâng +憲官别䝨人,hiến quan biết hiền nhân +𦋦踈朗月拠韻浪,ra thơ lãng nguyệt cứ vần rằng +𠰺𠊛研筆𥙩朱,dạy người nghiên bút lấy cho +生𡎢怯料𠰷𠇮,sinh ngồi khép liệu lo mình +吏隊噲玉清,lại đòi gọi ngọc thanh +𦋦体格袩情沛庒,ra thể cách xem tình phải chăng +玉清諫踈浪,ngọc thanh ren thưa rằng +律㐌罪平吐山,trót đã tội bằng thổ sơn +憲官皮噲皮,hiến quan vừa gọi vừa +㐌欺咶喯吏干杜停,đã khi thét mắng lại cơn dõ dành +百官品腹條朝𤤰,bách quan phẩm phục điều chầu vua +判拱官夢欣輸,phán cùng quan mộng hân du +𠳒浪泣具𡗶生,lời rằng khắp cụ giời sinh +𨍦庒恪事情庒差,sau chẳng khác sự tình chẳng sai +别𫨩浪几英才,biết hay rằng kẻ anh tài +啂生吏踈排袩朱,nhủ sinh lại sơ bài xem cho +踈浪,thơ rằng +灰忽皮欺𤇮爐,hui hút vừa khi bếp lò +𬂙𦋦落体月陀,trông ra nhác thấy nguyệt đà +𤏣准宮𩄲𫄑准𤇦,tỏ chốn cung mây nối chốn mù +𤎜域隊泣,sáng vằng đòi khắp +袩耒料𠰷,xem rồi liệu lo +憲官浪特𡗶朱壻䝨,hiến quan rằng được giời cho rể hiền +天縁窖定姻縁,thiên duyên khéo định nhân duyên +油庒權暫權㐌餘,dù chăng quyền tạm quyền đã dư +講朱生别尽辝,giảng cho sinh biết tận từ +乙木推如神位,ắt mộc suy như thần vì +催推庒爫之,thôi suy chẳng làm chi +係君子詫之小人,hễ quân tử sá gì tiểu nhân +些袩𥪝會竜雲,ta xem trong hội long vân +乙𤽗拱固分門绵,ắt ngươi cũng có phần mon men +𢜝之𠳒世吱,sợ gì lời thế chê +於低些仕料鍊習朱,ở đây ta sẽ liệu rèn tập cho +生浪資質𢧚,sinh rằng tư chất nên +𢌌𠰷𣷭愛德𠰷𡽫鐄,rộng lo bể ái đức lo non vàng +固𠬠翁秀𠸜吉,Có một ông Tú tên Cát +𧼋旦豹𦖻瓊𦓡保浪,Chạy đến béo tai Quỳnh mà bảo rằng +騷𫥨朱𠬠勾対,Tao ra cho một câu đối +𢓽対特辰騷他,Hễ đối được thì tao tha +句対浪,Câu đối rằng +𤞼艮咹粓巽,Lợn cấn ăn cám tốn +瓊対𣦍浪,Quỳnh đối ngay rằng +㹥坤𠤆哏乾,Chó khôn chớ cắn càn +翁秀吏𫥨勾女浪,Ông Tú lại ra câu nữa rằng +𡗶生翁秀吉,Trời sinh ông Tú Cát +瓊吏対應口浪,Quỳnh lại đối ứng khẩu rằng +坦丐蜅凶,Đất cái bò hung +翁𤏧灯衝保浪,Ông thắp đèn xong bảo rằng +縣弘化省清化,Huyện Hoằng Hoá tỉnh Thanh Hoá +杜人𧗱𠁀景興茹後黎,Đậu nhân về đời Cảnh Hưng nhà Hậu Lệ +制㐌固氣象几奇,Chơi đã có khí tướng kẻ cả +底蚤𠫾針焒𤐝朱䀡翁𡚢頭,Để tao đi châm lửa soi cho xem ông to đầu +翁秀沛丐𡀀截秩,Ông Tú phải cái bấm tiệt chặt +旦𡢐官司天䀡天文,Đến sau quan tư thiên xem thiên văn +𧡊𧗱地分省清固𠬠𡾵𬁖𠓇,Thấy về địa phận tỉnh Thành có một ngôi sao sáng +聀浪省意固𠊛才,Chắc rằng tỉnh ấy có người tài +仍空别於𧗱廊芇,Nhưng không biết ở về làng nào +𠓨奏𤤰,Vào tâu vua +𤤰交廷臣𪹾,Vua giao đình thần xét +固𠬠員奏浪,Có một viên tâu rằng +吀交朱省臣清化飭朱𤁘轄每廊沛進𠬠昆羝特𦍺,Xin giao cho tỉnh thần Thanh Hoá sức cho trong hạt mỗi làng phải tiến một con dê đực chửa +限𠬠𣎃空特辰治罪,Hạn một tháng không được thì trị tội +丸飭𧗱各廊,Hoàn sức về các làng +計辝包𧘇女算准,kể từ bao ấy nỡ toan chốn +𠲝時𢧚几爫高,chối thời nên kẻ làm cao +𠵌時𠰘卋噋嗃坤寒,nghe thời miệng thế xôn xao khôn hàn +𠳐𠳒𨍦仕𡬶郎,vâng lời sau sẽ tìm sang +悲𣉹嗔強𨖲塘深,bây giờ xin cẵng lên đường thăm +裊麻於丕爫清,nếu mà ở vậy làm thinh +𢀭𢀨渚体𢫞㐌例,giàu sang chưa thấy khinh đã lề +憲官浪渚世時,hiến quan rằng chớ thế thì +仃𠰷生唉劄𥱬𠇍𠳒,đừng lo sinh hãy chép ghi mấy lời +底義沛扒𠊛,để nghĩa phải bắt người +吟珪皮意昔為迻信,ngâm khuê vừa ý tếch vời đưa tin +𠵌𠳒生筆研,nghe lời sinh bút nghiên +幅雲箋𠳚𧗱,bức vân tiên gửi về +小童𠳐𠰺𦋦𠫾,tiểu đồng vâng dậy ra đi +各耆𢜝,Các kì sợ +𦓡翁親生𫥨瓊吏強𢜝欣,Mà ông thân sinh ra Quỳnh lại càng sợ hơn +𠇮兄次𥪝廊,mình huỳnh thư trong làng +求塊富溪,cầu khỏi phú kê +典場文,đến trường văn +𨔍𨓡群秦麻𬂙,lạ lùng còn tần mà trông +必沛干咎,Tất phải can cữu +𧗱茹盘𮥷吧怨恨茹𤤰𠾕仍事苦巾,Về nhà bàn nàn và oán hận nhà vua đồi những sự khó khăn +瓊𧡊布劍𦳦買𠳨,Quỳnh thấy bố kém tươi mới hỏi +𣋚𫢩柴固役之𦓡𢗼煩,Hôm nay thầy có việc gì mà lo phiền +翁布當愊𠇮,Ông bố đang bực mình +𠻵浪,Mắng rằng +役廊役渃,Việc làng việc nước +𪨅𡥵别𦓡𠳨,Trẻ con biết mà hỏi +瓊𧡊布空呐一定𠳨朱𫥨,Quỳnh thấy bố không nói nhất định hỏi cho ra +翁布沛計寔朱𦖑,Ông bố phải kể thật cho nghe +瓊理喽浪,Quỳnh lí láu rằng +想役之,Tưởng việc gì +渚役意干之布沛,Chớ việc ấy cần gì bố pải +茹𤤰扒納𠬠𡥵渚扒納𨑮𡥵拱固,Nhà vua bắt nộp một con chớ bắt nộp mười con cũng có +敢客於𨕭𠁀,dám khách ở trên đời +咹制朱沛别𠳒𠓀𡢐,ăn chơi cho phải biết lời trước sau +停庫渚𢚁𢀭,đừng khó chớ cậy giàu +古初𠳒𠸠𧗱初,cổ sơ lời ví về sơ +埃𢀭𠄩户包徐,ai giầu hai họ bao giờ +空埃庫典𠀧𠁀麻,không ai khó đến ba đời mà +箕如丐埃扜,kìa như cái ai vo +梗埃别朱世,cành ai biết cho thế +𡶀箕埃㙮麻高,núi kia ai đắp mà cao +滝箕𣷭意埃陶麻溇,sông kia bể ấy ai đào mà sâu +渃朝埃薩埃洃,nước chiều ai tát ai khoi +干𨖲辰世干耒如空,càn lên thời thế càn rồi như không +𥪝棱核意埃槞,trong rừng cây ấy ai trồng +𩈘𡗶埃𥙩爫金烏,mặt trời ai lấy làm kim ô +𡄎䀡造化机圖,gẫm xem tạo hoá cơ đồ +算拱丕敖𨒣妥𠁀,toan cũng vậy ngao du thoả đời +戈亊在𡗶,qua sự tại trời +人生埃拱刼𠊛麻催,nhân sinh ai cũng kiếp người mà thôi +吏䀡傳䀡制,lại xem truyện xem chơi +㗂項羽英才埃當,tiếng hạng vũ anh tài ai đương +力能鼎拔山,lực năng đỉnh bạt sơn +身長八尺皇㐌驚,thân tràng bát xích hoàng đã kinh +䀡西代東征,xem tây đại đông chinh +百戰百勝㐌𩑭𫡦𡗶,bách chiến bách thắng đã khuynh chín trời +埃台垓不变移,ai thay gây bất biến rời +王一勝𨖲治位,vương nhất thắng lên trị vì +従容固逹欺,thong dong có đạt khi +計制各𨁯麻推亊𡗶,kể chơi các tích mà suy sự trời +於𠁀几𠁀,ở đời kẻ đời +争坤争窖埃埋特𡗉,tranh khôn tranh khéo ai may được nhiều +𠊛咹於别調,người ăn ở biết điều +塊㳥吶料滇滇,khỏi sóng nói liều chan chan +窖台逹垥人間,khéo thay đạt đắp nhân gian +傳𥪝呐𠬠外盘𦋦𠀧,truyện trong nói một ngoài bàn ra ba +催催内𠃣拱,thôi thôi nói ít cũng +吱𠸦塊㗂𦝄麻,chê khen khỏi tiếng trăng mà +悲徐計跡𧊉,bây giờ kể tích bướm +埃䀡旦傳計𦋦買詳,ai xem đến truyện kể ra mới tường +逹排亊𧊉𤉜,đạt bày sự bướm ràng +形殊時间㗂𢀨埃,hình thù thời gian tiếng sang ai +𡗶泣各式核,trời khắp các thức cây +童達童,đồng đạt đồng +朋埃𣦍实麻𢚸許香,bằng ai ngay thực mà lòng hở hang +𨍦𬂙体𩈘払,sau trông thấy mặt chàng +𦋦朝恪𧘇如羕𢜝些,ra chiều khác ý như dường sợ ta +踈浪沛達時𦋦,thưa rằng phải đạt thời ra +信𢜠尼固阮生,tin mừng này có nguyễn sinh +倍傍達買接迎,vội vàng đạt mới tiếp nghênh +噲童朱别意情爫牢,hỏi đồng cho biết ý tình làm sao +小童計歇湿高,tiểu đồng kể hết thấp cao +𠄼丐𠄼吝𠄼𤾓𠄼𨑮𠄼𢆥,năm cái năm lần năm trăm năm mươi năm năm +𠄼𡥵隻𠄼𣈜咍𠄼𠄼𣈗,năm con chiếc năm ngày hay năm năm ngày +𠄼𠊛𠄼𠊚數𠄼数𠄼𢼂𠄼,năm người năm người số năm số năm số năm +𢆥外𢆥𫢩𢆥𠉞𠇍𢆥𢆥耒,năm ngoái năm nay năm nay mấy năm năm rồi +𢆥𡢐𢆥𡢐𢆥𠓀𢆥𫏾,năm sau năm sau năm trước năm trước +𠀧丐𠀧吝𠀧𢆥次𠀧𠀧𡥵,ba cái ba lần ba năm thứ ba ba con +爸呐爸吶爸媽爸𧵑𧵑爸爸奴爸𠋥爸碎爸𠋺,ba nói ba nói ba má ba của của ba ba nó ba mày ba tôi ba tao +朱買吏迻𢭂詞,cho mấy lại đưa trao tờ +達卜袩礼詞,đạt bóc xem lẽ từ +𦋦袩体詩詞𦊚句,ra xem thấy thơ từ bốn câu +固詩浪,có thơ rằng +𠳒自謝𠳚呈英,lời từ tạ gửi trình anh +过𢚷朱𢧚几情,quá giận cho nên kẻ tình +油忍酌朱嗔免責,dù nhan chước cho xin miễn trách +矯吱浪保浪𢫞,kẻo chê rằng bảo rằng khinh +達連袩体詩生,đạt liền xem thấy thơ sinh +扲蓮達爫清唭,cầm lên đặt làm thinh cười +吱亟别𠳒,chê chẳng biết lời +渃𤄯創𤄯,nước trong sáng trong +於𥪝於𥪞於中,ở trong ở trong ở trong +𣎃𠄼𪱚𠄼𣈜𣎃𢆥𣈜𪱚𢆥𣈜𪱚𢆥𣈗𪱚𢆥𣎃𠄼𢆥𫢩𣎃𠄼𢆥外𢆥耒,tháng năm tháng năm ngày tháng năm ngày tháng năm ngày tháng năm ngày tháng năm tháng năm năm nay tháng năm năm ngoái năm rồi +次𠄼𠄼𨑮𠄼同,thứ năm năm mươi năm đồng +吱浪生拱𠊛𢜗筭,chê rằng sinh cũng người vụng toan +油沛准机䦕,dù phải chốn cơ quan +别塘兵法𫽄塘包容,biết đường binh pháp chẳng đường bao dung +時仃群於工,thời đừng còn ở công +𠇮渚别女𢚸爫牢,mình chưa biết nữa lòng làm sao +𧗱浪群𡮇志高,về rằng còn chút chí cao +侯羕𧘇敢𠓨,hầu dường ấy dám vào +𠳒些吏𠳚𧗱,lời ta lại gửi về +浪科試拱㐌掑𨍦𨉞,rằng khoa thi cũng đã kề sau lưng +辞童吏移真,từ đồng lại rời chân +丿戈縣勇㐌𧵆营,phút qua huyện dũng đã gần dinh +𨀈𠓨𨍦𫏾踈生,bước vào sau trước thưa sinh +𠳒達恨群停渚涓,lời đạt giận còn giành chứa quên +払生自𧘇𠵌信,chàng sinh tự ấy nghe tin +時停心事強專學行,thời đành tâm sự càng chuyên học hành +𣌋於帝𢭗𠇮,sớm ở đấy nương mình +國忠陳氏阮氏阮誠陳誠黎誠笵誠黃黃潘武武,quốc trung trần thị nguyễn thị nguyễn thành trần thành lê thành phạm thành huỳnh hoàng phan vũ võ +吀柴拠𫥨保廊重朱𤾓貫,Xin thầy cứ ra bảo làng trọng cho trăm quan +底𡥵𠫾摸𠮩空特辰𠇮𡥵𠺥罪朱奇廊,Để con đi mò nếu không được thì mình con chịu tội cho cả làng +翁布𧡊昆呐𦓡活𡗋,Ông bố thấy con nói mà hoạt lắm +𢪀䏾浪,Nghĩ bụng rằng +些此𦖑𪨅𡥵䀡牢,Ta thử nghe trẻ con xem sao +買打料𫥨認䀡廊,Mới đánh liều ra nhận xem làng +爫詞甘結,Làm tờ cam kết +𨑻𧗱保𡥵𠫾,Đem về bảo con đi +瓊認保布枚𫥨京都𣌋底,Quỳnh nhận bảo bố mai ra kinh đô sớm để +𣌋𣈕巾𢶒粓捻𠄩布𡥵搏𫥨河內,sớm mai khăng gói cơm nắm hai bố con vác ra Hà Nội +𢱖羝,Mua dê +旦尼瓊呐買布𠫾𢵋羅𠳨䀡𣋚芾𤤰御制鋪,Đến nơi Quỳnh nói với bố đi đô là hỏi xem hôm nào vua ngự chế phố +𠳨特耒,Hỏi được rồi +旦𣋚𤤰御,Đến hôm vua ngự +瓊𠖰寔𣌋,Quỳnh dậy thật sớm +吝𡎴東𦣰直,Lẩn cổng Đông nằm chực +待旦午𦖑㗂呼喝,Đợi đến ngọ nghe tiếng hò hét +車馭官軍𠫾赤𨕭𡎴,Xe ngựa quan quân đi xich trên cổng +瓊連哭呱𨖲,Quỳnh liền khóc oà lên +𣃣𣅶車驾𤤰𠫾旦,Vừa lúc xa giá vua đi đến +𦖑㗂𪨅哭𦓡空𧡊𠊛,Nghe tiếng trẻ khóc mà không thấy người +差𪜯尋辰扒瓊於𡎴𨖲,Sai lính tìm thì bắt Quỳnh ở cổng lên +𤤰𠳨爫牢眉𡎴,Vua hỏi làm sao mày cổng +瓊假格空别𤤰,Quỳnh giả cách không biết vua +呐浪,nói rằng +疎翁碎𧡊冬車馭𢜝𣩂撤,Thưa ông tôi thấy đông xe ngựa sợ chết tiệt +朱𢧚碎𨁎𡎴,Cho nên tôi choành cổng +𤤰𠳨爫牢眉哭,Vua hỏi làm sao mày khóc +疎翁媄碎𣩂㐌𠀧𢆥𫢩,Thưa ông mẹ tôi chết đã ba năm nay +牢買空𧡊布碎𤯰底𥙩㛪揞,Sao mãi không thấy bố tôi đẻ để lấy em ẵm +𢧚碎哭,Nên tôi khóc +𤤰保𡭬尼,Vua bảo bé này +弹翁芇吏𤯰,đàn ông nào lại đẻ +瓊呐,Quỳnh nói +疎翁買耒碎𧡊𤤰飭𥙩羝特𦍺,Thưa ông mới rồi tôi thấy vua sức lấy dê đực chửa +碎想羝特𦍺辰布碎拱𤯰特,Tôi tưởng dê đực chửa thì bố tôi cũng đẻ được +𤤰吧各官弼唭,Vua va các quan bặt cười +别𣦍浪侈𡥵𪨅尼必𠊛才應𠓨𡾵𬁖意,Biết ngay rằng đứa con trẻ này tất người tài ứng vào ngôi sao ấy +連賞朱吧判浪,Liên thưởng cho và phán rằng +赦朱民廊空沛納羝女,Tha cho dân làng không phải nộp dê nữa +綡特享空𤾓貫,lương được hưởng không trăm quan +麻浽㗂狀自芇,Mà nổi tiếng trạng từ nào +𣅶翁瓊学路,Lúc ông Quỳnh học lộ +茹𧹅沛旦殿崇吀𦓿𢩵,nhà nghèo phải đến đền Sồng xin cấy rẽ +瓊懇吧吀阴阳䀡主順𥙩㭲咍𥙩䓂,Quỳnh khấn và xin âm dương xem chúa thuận lấy góc hay lấy ngọn +吝頭主順𥙩䓂,Lần đầu chúa thuận lấy ngọn +辰種仍𧃷矩,Thì trồng những khoai củ +旦𣅶特咹瓊𥙩㭲群䓂吧𦀊納主,đến lúc được ăn Quỳnh lấy gốc còn ngọn và tơ nộp chúa +吝次𠄩吏吀阴阳主順𥙩㭲底䓂朱瓊,Lần thứ hai lại xin âm dương chúa thuận lấy gốc để ngọn cho Quỳnh +辰瓊穭旦割,Thì Quỳnh lúa đến gặt +花𧊉帝聘排奴堆,hoa bướm đấy sánh bày no đôi +庒𠲖阁鳯楼𦥄,chẳng e các phượng lâu đài +体花時旦埃才禁垠,thấy hoa thì đến ai tài cấm ngăn +𧊉浪𢆥𣎃春,bướm rằng năm tháng xuân +咹制朱妥買㝹,ăn chơi cho thoả mấy nao +吏低𠳨客桃,lại đây hỏi khách đào +群空台㐌尼芇称斤,còn không hay đã nơi nào xứng cân +他鄕及客故人,tha hương gặp khách cố nhân +暫𢚸𪨀𢪀眞世芇,tạm lòng chút nghĩ chân thế nào +闭𫢩永仍渴嗃,bấy nay vắng những khát khao +悲徐情𢪀爫牢咳情,bây giờ tình nghĩ làm sao hỡi tình +計之𨖲托𫴋京,kể chi lên thác xuống gềnh +産低深别冲𣛟芇,sản đây thăm biết trong xanh nào +花浪計准清台,hoa rằng kể chốn thanh thơi +𢝙平会蓬萊㗂,vui bằng hội bồng lai tiếng +一冲渃上源,nhất trong nước thượng nguyên +群固㗂𥒥強之之,còn có tiếng đá càng chi chi +𠲢𠹚唐笘边坡,đáu von đường xóm bên bờ +桃群待柳包徐朱衝,đào còn đợi liễu bao giờ cho xong +疎𦋦𠀲𨔍𨓡,thưa ra đứa lạ lùng +疎𦋦芇别浪𢚸固𦖑,thưa ra nào biết rằng lòng có nghe +於低仍𡶀拱溪,ở đây những núi cùng khe +眞参䏾𥒥㗂蟡哙愁,chân tham bụng đá tiếng ve gọi sầu +𠊚如阁鳯竜楼,người như gác phượng long lâu +少之卿相公侯每尼,thiếu gì khanh tướng công hầu mội nơi +𠊚如𩄲𡧲𡗶,người như mây giữa trời +碎如𤌋敢制度芇,tôi như khói giám chơi đọ nào +𧊉浪唉客𦟐桃,bướm rằng hỡi khách má đào +尼弄底搭𠓨朱埃,này loàn để đắp vào cho ai +催推低㐌别耒,thôi thôi đây đã biết rồi +包徐少仉𨕭𠁀才花,bao giờ thiếu kẻ trên đời tài hoa +埃喂買油麻,ai ơi mấy du mà +強攄𡗋強𫅷失緣,càng so lắm càng già thất duyên +𨕭𡽫徐式修仙,trên non từ thức tu tiên +玄光修𫢋於边厨,huyên quang tu phật ở bên chùa +中間群景眞,trung gian còn cảnh chân +蹺隊女𡗋工夫埃𡊰,theo đòi nữa lắm công phu ai đền +平志立辰𢧚,bình chí lập thời nên +修縁秦晋安草花,tu duyên tần tấn yên thảo hoa +花浪𣈙呐戈,hoa rằng rầy nói qua +拱曾㐌别𧵆賖每塘,cũng từng đã biết gần xa mọi đường +𠬠縁𤊰焒香,một duyên bén lửa hương +朱停買几雪霜别共,cho đành mấy kẻ tuyết sương biết cùng +仍恩怨庒衝,những ân oán chẳng xung +妥𢞂埃别朱𢚸尼諸,thoả buồn ai biết cho lòng này chưa +魂梅迷水失,hồn mai mê thuỷ thất +催信螉𧊉吏書晋秦,thôi tin ong bướm lại thư tấn tần +強𠹚強𠬠吝巾,càng van càng một lần khân +𨑮分牢𠬠分扒朱,mười phần sao một phần bớt cho +呐𦋦𤏣吏𢢆殊,nói ra tỏ lại thẹn thò +淹𦋦辰𢜝咮𢗼㗂沁,êm ra thì sợ chua lừa tiếng tăm +拯傷兑仍,chẳng thương đoái những +絲𠃩曲如紆,tơ chín khúc như vò +𧊉浪沛呐𡮈,bướm rằng phải nói nhỏ +固如𣷭麻𨃝濃溇,có như bể mà giò nông sâu +襖𥹰拯默拱艚,áo lâu chẳng mặc cũng tầu +花箕買特牟縁庒,hoa kia mãi được màu duyên chăng +㐌迻緣細閣藤,đã đưa duyên tới các đằng +𪀄群想𩙌𥉫𦝄矧徐,chim còn tưởng gió trông trăng thẩn thờ +當干渃,đương cơn nước +㯲樔待别包𣉹朱冲,cấm sào đợi biết bao giờ cho trong +悴情㤕仍𪨅中,chút tình xót những trẻ trung +牢娘於准林穷閉吟,sao nàng ở chốn lâm cùng bấy ngâm +𢝙制𡶀花林,vui chơi núi hoa lâm +客塵𠇍几别尼開塘,khách trần mấy kẻ biết nơi khai đường +翁窖訴詳,ông khéo tỏ tường +麻些典貝娘結縁,mà ta đến với nàng kết duyên +花浪别准林泉,hoa rằng biết chốn lâm tuyền +清台趣味塵緣恪,thanh thơi thú vị trần duyên khác +𡗶撑𣱾𣱾𦝄冲,trời xanh leo lẻo trăng trong +俸干𩙌同同細尼,bổng cơn gió đùng đùng tới nơi +幅幀埃窖撝,bức tranh ai khéo vời +㗂𦝄花窖𫃚𠊚如空,tiếng trăng hoa khéo buộc người như không +摱芒丐㗂𦟐紅,mượn mang cái tiếng má hồng +𢚁才𢚁色英雄約𬇚,cậy tài cậy sắc anh hùng ước ao +𡨸情想𢖵别包,chữ tình tưởng nhớ biết bao +爫沖少惱渴滈𢚸塵,làm trong thiểu não khát khao lòng trần +𢖵埃群固欺寅,nhớ ai còn có khi giần +𢖵情别𠇍分果𢣧,nhớ tình biết mấy phần khoả khuây +紅買曾,hồng mãi từng +妬埃愁尼朱𦋦,đố ai sầu này cho ra +固𣎀𡎢䏾𦝄斜,có đêm ngồi bóng trăng tà +𣋀枚侯木㗂𪃿噲,sao mai hầu mọc tiếng gà gọi +𤇊𤇊清,bầng bầng thanh +吏添猿边,lại thêm vượn bên +𪟂吒丐女傾城,chém cha cái nợ khuynh thành +仍㗂默名𨕭𠁀,những tiếng mắc danh trên đời +責縁𡲤吏恨𠁀,trách duyên vả lại giận đời +㗂埃窖達仍𠳒𧊉螉,tiếng ai khéo đặt những lời bướm ông +滝渃沚堆𣳔,sông nước chảy đôi dòng +别麻𨃝特𢚸朱當,biết mà giò được lòng cho đang +𧊉浪𧡊呐添強,bướm rằng thấy nói thêm càng +想𨉓麻吏𢖵傷旦𠊚,tưởng mình mà lại nhớ thương đến người +紅顔易𠇍𨕭𡗶,hồng nhan rễ mấy trên trời +花𦹳曾課𠊚𨔈固辰,hoa thơm từng thuở người chơi có thì +仍調𦝄𩙌計之,những điều trăng gió kể chi +賖𥸷乙拱固欺吏𧵆,xa xôi ắt cũng có khi lại gần +玉珠𠸗結鄧春,ngọc châu xưa kết đặng xuân +紅娘吀焒吝麻𢧚,hồng nương xin lửa lần mà nên +尾之堆𡦂情縁,vẽ chi đôi chữ tình duyên +𢱖功香焒添煩𢚸,mua công hương lửa thêm phiền lòng +𢪀牢朱院朱𧷺,nghĩ sao cho vẹn cho tròn +矯麻𢢆買渃𡽫牢停,kẻo mà thẹn mấy nước non sao đành +困𫢩㐌願貝情,khốn nay đã nguyện với tình +芇埃負義三生油麻,nào ai phụ nghĩa tam sinh du mà +決𢚸細景探花,quyết lòng tới cảnh thăm hoa +庒修固典廛𫅷爫之,chẳng tu có đến chiền già làm chi +外秦晋狹之,ngoài tần tấn hẹp gì +芇𢚸廣大慈悲芇,nào lòng quảng đại từ bi nào +船漁細准洞桃,thuyền ngư tới chốn động đào +補功哏咘約閉,bõ công gắn bó ước bấy +花浪𩙌動霜𠖤,hoa rằng gió động sương bay +㐌𠇮典准尼朱安,đã mình đến chốn này cho yên +俸埃窖吹𢧚,bỗng ai khéo xui nên +信螉使蝶吏添絆𢚸,tin ong sứ điệp lại thêm bận lòng +群打買拯冲,còn đánh mãi chẳng trong +寔𢝙固打特庄咳煩,thực vui có đánh được chăng hỡi phiền +𧊉浪咳客婵娟,bướm rằng hỡi khách thuyền quyên +㐌冲如這染之麻,đã trong như giá nhuộm chi mà +𨀈𠓨𥪝准園花,bước vào trong chốn vườn hoa +庒𦹳拱𢲨梗制,chẳng thơm cũng hái cành chơi +䀡浪默客𨕭𠁀,xem rằng mặc khách trên đời +底停芒㗂𦋦𠊚冬迻,để đành mang tiếng ra người đong đưa +決如妸𢬣𫅷,quyết như ả tay già +採𣋀轉特呐麻潘,hái sao chuyển được nói mà phan +花浪䏾月漏漏,hoa rằng bóng nguyệt lầu lầu +俸埃律愁如空,bỗng ai rút sầu như không +埃监吘事𢚸,ai giám ngỏ sự lòng +雪霜停冷𣼰𣎀冬,tuyết sương đành lạnh lùng đêm đông +尾之幅謹封,vẽ chi bức cẩn phong +𠸠初庒可朱衝默𠊚,ví xưa chẳng khá cho xong mặc người +庒𦖑𦋦拱呢𠳒,chẳng nghe ra cũng nể lời +𡦂縁𢧚妬㗂唭在埃,chữ duyên nên đố tiếng cười tại ai +𧊉浪催渚甚𠳒,bướm rằng thôi chớ rậm lời +人生𢼂於𨕭𠁀終,nhân sinh số ở trên đời chung +𠳨制群大𨔍𨓡,hỏi chơi còn đại lạ lùng +𠬠低𠬠帝恪𢚸之庒,một đây một đấy khác lòng chi chăng +才情特𠇍妸姮,tài tình được mấy ả hàng +女芇底客𦝄待徐,nỡ nào để khách trăng đợi chờ +𠰚情𢧚沛尽辞,nể tình nên phải tận từ +秦低晋帝包𣉹朱𢧚,tần đây tấn đấy bao giờ cho nên +悲𣉹滝浪渃安,bây giờ sông rằng nước yên +巢箕㐌𨔾朱船𨖅渚,sào kia đã chở cho thuyền sang chưa +戾欺声氣弭恒,lệ khi thanh khí nhẹ hằng +𦝄箕缺怒埃扛朱𦋦,trăng kia khuyết nọ ai giằng cho ra +腰𣘃𢧚沛花,yêu cây nên phải hoa +為情𢧚沛𠓨𦋦買情,vì tình nên phải vào ra mấy tình +潮𨖲㳥渃竜冷,chiều lên sóng nước long lạnh +花𦹳嗷𠯪𦲿撑夷夷,hoa thơm ngào ngạt lá xanh dì dì +𠦳𢆥碑𥒥鑿𥱬,nghìn năm bia đá tạc ghi +仍𠳒𦝄𩙌折之燕,những lời trăng gió chết gì én +𠳒誓群妬停停,lời thề còn đó rành rành +油埃单泊虎𨕭堆,dù ai đơn bạc hổ trên đôi +花浪催吏𤑟𤉜,hoa rằng thôi lại rõ ràng +㗂窖訴𨕭梗固花,tiếng khéo tỏ trên ngành có hoa +㐌修固𢪀之賖,đã tu có nghĩ gì xa +牢麻㗂𦝄花此情,sao mà tiếng trăng hoa thử tình +永𦖑边梗,vẳng nghe bên ngành +𥉫𫥨柳㐌萌拂坡,trông ra liễu đã mành phất phơ +焒香窖𨤧情期,lửa hương khéo nhẽ tình kỳ +䀡厨清永空師修行,xem chùa thanh vắng không sư tu hành +於低岌𡹞,ở đây gập gềnh +客情固𬺗船情尼空,khách tình có xuống thuyền tình này không +咍群想𢖵𡽫蓬,hay còn tưởng nhớ non bồng +樁嘹竹化紅清台,thông reo trúc hoá hồng thanh chơi +咍㐌願固尼,hay đã nguyện có nơi +船只待徐𠊚情鍾,thuyền chỉ đợi chờ người tình chung +花浪芇固𨔍𨓡,hoa rằng nào có lạ lùng +𢪀浪𢚸㐌别𢚸辰催,nghĩ rằng lòng đã biết lòng thì thôi +埃𪫢吏庒信𠳒,ai ngờ lại chẳng tin lời +塵𠇍几别𠊚知音,trần mấy kẻ biết người tri âm +固縁如果味,có duyên như quả mùi +空縁如𦑃花涞𡧲塘,không duyên như cánh hoa rơi giữa đường +意浪埃拱㗂鍾,ấy rằng ai cũng tiếng chuông +渚誇才色捤摓爫之,chớ khoe tài sắc vẫy vùng làm chi +𧊉浪惵意順情,bướm rằng đẹp ý thuận tình +唒肝鉄𥒥拱停朱衝,dẫu gan sắt đá cũng đành cho xong +𢧚空決罕停空,nên không quyết hẳn đành không +事𠇮麻吏柁𢚸𠳨埃,sự mình mà lại đà lòng hỏi ai +花浪坦𢌌𡗶高,hoa rằng đất rộng trời cao +風情固少之尼風情,phong tình có thiếu gì nơi phong tình +㐌浪牢固修行,đã rằng sao có tu hành +牢麻𠹾庫芒經旦厨,sao mà chịu khó mang kinh đến chùa +悴情仍丐蜉,xót tình những cái phù +𠄼更刻快𣎀秋吏𠫅,năm canh khắc khoái đêm thu lại giầy +𧊉浪呐吏朱,bướm rằng nói lại cho +鳳凰牢塊細𣘃𥟊垌,phượng hoàng sao khỏi tới cây ngô đồng +悲𣉹𢚸㐌别𢚸,bây giờ lòng đã biết lòng +固如𣅶𨔍𢚸渚悁,có như lúc lạ lòng chưa quen +吝戈䏾桂㙴,lần qua bóng quế thềm +𢪀𠇮想客鍾𠊛知音,nghĩ mình tưởng khách chung người tri âm +惜台花沛葛淋,tiếc thay hoa phải cát lầm +𥋸𦎛司馬麻𠰃埃喂,sôi gương tư mã mà nhồm ai ơi +愁辰埃强爫,sầu thời ai gượng làm +矯欺月𠸍花唭拯咍,kẻo khi nguyệt mỉa hoa cười chẳng hay +花浪悁㗂渃尼,hoa rằng quen tiếng nước này +事情𠬠帝𠬠低之,sự tình một đấy một đây gì +𥉫𠊛𥪝揊樸,trông người trong bức phác +女才價意當辰成包,nữ tài giá ấy đáng thì thành bao +債𠊚宮禁楼高,trách người cung cấm lâu cao +祸𤊰待㤕芇女催,hoạ bén được chút nào nữa thôi +居光㐌𠇍𨑗𠁀,cư quang đã mấy trên đời +唒花𥉫𧡊拱派牟紅,dẫu hoa trông th��y cũng phai mầu hồng +群庒客於𡽫𤂧,còn chăng khách ở non bồng +顔色形容澄,nhan sắc hình dung chừng +𧊉浪𨖲𠳨宮𦝄,bướm rằng lên hỏi cung trăng +固欺拱摱赤绳車緣,có khi cũng mượn xích thằng xe duyên +𠳒凣𠳨寔客仙,lời phàm hỏi thực khách tiên +圭𠸜根原世芇,quê tên căn nguyên thế nào +當干平地波濤,đương cơn bình địa ba đào +𠫾麻吏尋𠓨旦低,đi mà lại tìm vào đến đây +催停想𩙌𥉫𩄲,thôi đừng tưởng gió trông mây +絲秦𥿗晋產低朱耒,tơ tần chỉ tấn sẵn đây cho rồi +花浪呐拯料𠳒,hoa rằng nói chẳng liệu lời +縁𠊚吏固縁𡗶㵋𢧚,duyên người lại có duyên trời mới nên +仕𪨀初𣅶𧴤𠸜,sẩy chút xưa lúc bói tên +准空辰准願庒衝,chốn không thì chốn nguyền chẳng xong +𣅶於默䋥𪀄鴻,lúc ưa mắc lưới chim hồng +埃咍必宰别𥪝机𡗶,ai hay tất tưởi biết trong cơ trời +𦎛塵𥙩帝麻𥋸,gương trần lấy đấy mà soi +料牢朱沛𨑗𠁀買饒,liệu sao cho phải trên đời mấy nhau +𧊉浪𦋦之𥹰,bướm rằng ra chi lâu +催停迡𫏾邀𡢐女情,thôi đừng trì trước yêu sau nữa tình +女牢塊㗂,nữa sao khỏi tiếng +決𢚸𣘈鉄底名𥪝𠁀,quyết lòng son sắt để danh trong đời +香皮外,hương vừa ngoài +𥋷𥉫㐌𧡊𠊛情鍾,nhác trông đã thấy người tình chung +月花堆𡨸憹,nguyệt hoa đôi chữ nùng +庒符𧆄㐌迷𢚸杏春,chẳng bùa thuốc đã mê lòng hạnh xuân +花浪𣷭愛源恩,hoa rằng bể ái nguồn ân +計牢朱掣餒塘𨤮賖,kể sao cho xiết nỗi đường dậm xa +庒生拱㗂𬁖沙,chẳng xinh cũng tiếng sao sa +庒𦹳拱世花㭌艚,chẳng thơm cũng thể hoa ngưu tầu +㐌算用斫𪽋侯,đã toan dụng chước lưu hầu +双離菓𣷭溇坤𨃝,song le quả bể sâu khôn giò +固埃别餒尼朱,có ai biết nỗi này cho +𠬠𨉓強𢪀強𢗼添強,một mình càng nghĩ càng lo thêm càng +責埃牢拯料塘,trách ai sao chẳng liệu đường +𬁖才低曲江狹回,sao tài đây khúc giang hẹp hòi +芇𣷭𢌌滝𨱽,nào bể rộng sông dài +少之竜鳳約願,thiếu gì long phượng ước nguyền +隻船杜𣷷容营,chiếc thuyền đỗ bến dung dinh +徐朱特客鍾情𨀈𫥨,chờ cho được khách chung tình bước ra +𧊉浪此𡑰花,bướm rằng thử vườn hoa +戈𨔈風景䀡𫥨世芇,qua chơi phong cảnh xem ra thế nào +吨低固客媽桃,đồn đây có khách má đào +朱𢧚𠇍沛尋𠓨典低,cho nên mấy phải tìm vào đến đây +悲𣉹鵉鳳逞排,bây giờ loan phượng sánh bầy +桃東㦖𠳨柳西𠳒,đào đông muốn hỏi liễu tây lời +𢪀牢唉客章臺,nghĩ sao hỡi khách chương đài +些𫢩仍几𠊚才名,ta nay những kẻ người tài danh +女才聘𠇍朱生,nữ tài sánh mấy chu sinh +如𩙌如,như gió như +𢪀牢朱院𤾓塘,nghĩ sao cho vẹn trăm đường +拯涅𥒥派鐄麻催,chẳng nát đá phai vàng mà thôi +𢪀浪𢝙丕麻𨔈,nghĩ rằng vui vậy mà chơi +㐌𨔈固少之尼有情,đã chơi có thiếu gì nơi hữu tình +埃喂渚倍誇𠇮,ai ơi chớ vội khoe mình +春群𡗋几才名𨔍𠁀,xuân còn lắm kẻ tài danh lạ đời +㗂湖仍渃群潙,tiếng hồ nhưng nước còn vơi +花蓮㐌沛葛淋,hoa sen đã phải cát lầm +槾桃妬沛渃,mận đào đó phải nước +妬群𢧚價買𤾓澄,đó còn nên giá mấy trăm chừng +花𦖑咳𡂱如,hoa nghe cay đắng như +愁𥢆吏底朝𦝄𥙩𢚸,sầu riêng lại để chiều trăng lấy lòng +催催𢪀吏朱穷,thôi thôi nghĩ lại cho cùng +景情兑典𪀄篭買,cảnh tình đoái đến chim lồng mấy +之𦑃花桃,gì cánh hoa đào +㗂𧵆賖𧘇覩𠓨朱埃,tiếng gần xa ấy đổ vào cho ai +否戈催𨅸吏𡎢,bũa qua thôi đứng lại ngồi +占包魂梅𥊚𥇀,chiêm bao hồn mai mơ màng +𧊉浪倍鐄,bướm rằng vội vàng +催停𥙩每塘庒𢧚,thôi đừng lấy mọi đường chẳng nên +𢖵之欣女𢖵縁,nhớ gì hơn nữa nhớ duyên +𠦳鐄渚易覩𡊰𢚸,nghìn vàng chưa rể đủ đền lòng +固香䏾𦝄𧷺,có hương bóng trăng tròn +強𦖑猿唿強愁,càng nghe vượn hót càng sầu +滝銀渚北衝梂,sông ngân chưa bác xong cầu +𦛌蟳𠃩曲𤋵油如汙,ruột tằm chín khúc giãi giầu như vo +魂枚魄桂矧疎,hồn mai phách quế thẩn thơ +聀鐄𧊉㕸,giấc vàng bướm rắp +挨𨕭摱𠳨𦝄𫅷,ai lên mượn hỏi trăng già +朱𥙩𨑮,cho lấy mươi +縁初固世尼,duyên xưa có thế này +箕朱蒂陳低仍𠊛,kia chu đấy trần đây những người +為埃禁𩙌垠滝,vi ai cấm gió ngân sông +爫朱牛女𡗶蒙𨖅求,làm cho ngưu nữ trời mong sang cầu +欺彈六,khi đàn lúc +句傳初,câu truyện xưa +味蘭桂称渚,mùi lan quế xứng chưa +情𦋦𥆾,tình ra nhìn +冰傾𫢩待枚尋,bâng khuâng nay đợi mai tìm +計功别𠇍𠦳功,kể công biết mấy nghìn công +責埃拯院𡨸同,trách ai chẳng vẹn chữ tồng +筭𦖑英燕負𢚸故人,toan nghe anh yến phụ lòng cố nhân +為之堆𡨸朱陳,vì chi đôi chữ châu trần +朱𢧚𫢩晋埕秦,cho nên nay tấn chình tần +干滝渃𣳮,cơn sông nước lã +㩒樔吏妬庒戈為情,cắm sào lại đó chẳng qua vì tình +厨芇𫢋拯䧏生,chùa nào phật chẳng giáng sinh +花𦹳埃拯損梗麻𨔈,hoa thơm ai chẳng vin cành mà chơi +呐𦋦芒㗂𡗋𠳒,nói ra mang tiếng lắm lời +唵𦋦辰𢘝𢚸𠊛世芇,ướm ra thì nể lòng người thế nào +闭𫢩咹槾者桃,bấy nay ăn mận giả đào +信𠫾信吏别包工呈,tin đi tin lại biết bao công trình +𢧚丕唉客春𣛟,nên vầy hởi khách xuân xanh +我迎沛呐底情尼咍,ngã nghiêng phải nói để tình này hay +爫之吝𢠩恾,làm chi lần mơ màng +麻𩈘㳥花枚淡牟,mà mặt sóng hoa mai đươm màu +芇滝油𦒹頭,nào sông dù sáu đầu +底些覩貝愁朱衝,để ta đổ với sầu cho xong +責埃牢庒訴𢚸,trách ai sao chẳng tỏ lòng +筭肝此英碓特庒,toan gan thử anh đôi được chăng +撑牢拱𧗱棱,xanh sao cũng về rừng +妬埃禁𩙌停容𣘃,đó ai cấm gió đừng dung cây +箕群别𩄲,kia còn biết mây +唒牢瑟拱攄琴,dẫu sao sắt cũng lựa cầm +花浪咳客知音,hoa rằng hỡi khách tri âm +固者情深買,có giả tình thâm mấy +閉𫢩信𢭮書迻,bấy nay tin gửi thư đưa +爫之朱雁别𢚸,làm chi cho nhạn biết lòng +彈箕𣅶𦝄沖,đàn kia lúc trăng trong +吟詩白雪打宮春情,ngâm thơ bạch tuyết đánh cung xuân tình +圣他圣如生,thánh tha thánh như sinh +爫之煩底情矧詩,làm chi phiền để tình thẩn thơ +當干𢭸幅萌疎,đương cơn tựa bức mành thưa +花𦹳嗷𠯪𩙌迻冷𨓡,hoa thơm ngào ngạt gió đưa lạnh lùng +船埃箕待边滝,thuyền ai kia đợi bên sông +固𢚸渚客咍空咳船,có lòng chớ khách hay không hỡi thuyền +𧊉箕𨔍渚悁,bướm kia lạ chửa quen +𢚸群㦖𠳨根原𠇍𠳒,lòng còn muốn hỏi căn nguyên mấy lời +船渚客賖𨔈,thuyền chớ khách xa chơi +空仍船固棟尼𣷷尼,không nhưng thuyền có đóng nơi bến này +花箕群别𤊰𣘃,hoa kia còn biết bén cây +嬋娟牢塊細𢬣英豪,thuyền quyên sao khỏi tới tay anh hào +箕染渃扶桃,kia nhuộm nước phù đào +㐌磋𢧚𡶀别包𣉹,đã xây nên núi biết bao giờ +𡦂情吏平𡽫,chữ tình lại bằng non +春群情群,xuân còn tình còn +𢝙台趣味清閒,vui thay thú vị thanh nhàn +人生典世欣戾之,nhân sinh đến thế hơn lệ gì +𠦳春義瀋情𥱬,nghìn xuân nghĩa thắm tình ghi +沛如咹於時咳埃,phải như ăn ở thì hỡi ai +花浪催拱别𠊚,hoa rằng thôi cũng biết người +爫之女世唭𠊚吱,làm chi nữa thế cười người chê +雪霜𢢆几𠫾𧗱,tuyết sương thẹn kẻ đi về +箕滝怒𡶀𠳒誓渚悁,kìa sông nọ núi lời thề chưa quên +𧊉浪碑鑿群𠸜,bướm rằng bia tạc còn tên +埃麻負泊付𨕭紅,ai mà phụ bạc phó trên hồng +悲𣉹𢚸㐌别弄,bây giờ lòng đã biết lòng +工𡗶拱𡊰功𠊚,công trời cũng đền công người +呐臭呐虎賖吹,nói xấu nói hổ xa xôi +䀡𥪝賦意覩𠳒冬迻,xem trong phú ấy đủ lời đong đưa +𡄎徐課怒典𣉹,ngẫm từ thuở nọ đến giờ +𠇍𠳒句𠸠拯差,mấy lời câu ví chẳng sai +朱𢧚固達𠇍𠳒,cho nên có đặt mấy lời +唒𠸦拱默唒唭庒牢,dẫu khen cùng mặc dẫu cười chẳng sao +𠊚芇種性𠊚芇,người nào giống tính người nào +意埃意𧘇攄牢朱皮,ý ai ý ấy lựa sao cho vừa +句𠰘𩵜坤皮,câu miệng cá khôn vừa +達麻𠳒沛𢜝埃吱唭,đật mà lời phải sợ ai chi cười +傳尼劄事𠁀,truyện nay chép sự đời +典欺從且䀡制之,đến khi thong thả xem chơi gì +𠰘渚㗂冷吨賖,miệng chưa tiếng lành đồn xa +鄕場皮課典科,hương trường vừa thuở đến khoa +會功名𧘇埃劒埃,hội công danh ấy ai kém ai +達自𠵌体边𦖻,đạt từ nghe thấy bên tai +可浪埃亟别芸咹制,hả rằng ai chẳng biết nghề ăn chơi +𡬶柴嗔𨄹塘枚𦋦𧗱,tìm thầy xin dạo đường mai ra về +揞自𢄂爫闺,ôm từ chợ làm quê +乾坤梗𨕭𦠘,càn khôn gánh trên vai +别埃師弟别埃小童,biết ai sư đệ biết ai tiểu đồng +𣈜真𨄹塘樁,ngày chân dạo đường thông +台丿㐌塊滝求,hay phút đã khỏi sông cầu +𠳨深典楼,hỏi thăm đến lâu +𠵌信生買長兄,nghe tin sinh mới trưởng huynh +共饒計歇事情,cùng nhau kể hết sự tình +𭮫耒生買𦋦呈憲官,đoạn rồi sinh mấy ra trình hiến quan +浪碎𥪝几士寒,rằng tôi trong kẻ sĩ hàn +𠵌𫥨秩解長安陣尼,nghe ra giật giải trường an trận này +𠳚戈官奇特台,gửi qua quan cả được hay +𠰺浪些錦文章,dậy rằng ta ngẫm văn chương +三魁不及四場有餘,tam khôi bất cập tứ trường hữu dư +𠰺朱𥺊蒌荼,dạy cho gạo rau dưa +小侯𠄩矴迻𠄩払,tiểu hầu hai đứa đưa hai chàng +闭除師買煩,bấy giờ sư mới phiền +𠓨誦念奏𨕭𫢋䑓,vào tụng niệm tấu trên phật đài +南無𫢋教如來,na mô phật giáo như lai +渃楊急洒胣𠊛撕迷,nước dương kíp rưới giạ người tê mê +枚𢝙買竹鳯掑買鵉,mai vui mấy trúc phượng kề mấy loan +南無芇客紅顔,na mô nào khách hồng nhan +𧵆尼便特咀嘆事𢚸,gần nơi tiện được thở than sự lòng +南無色空,na mô sắc không +庵𩄲念𫢋𡽫蓬想仙,am mây niệm phật non bồng tưởng tiên +沛移矯㐌拮𡬶科鄉,phải rời kẻo đã cất tìm khoa hương +㛪𥛉𫏾軒堂,em lạy trước hiên đường +𥚆袩𣈙㐌恪常𠊛些,nhìn xem rày đã khác thường người ta +𢨵𣦍深瀋細茹翁,ngõ ngay thăm thẳm tới nhà ông +汫卒清台汫𨔍𨓡,giếng tốt thanh thơi giếng lạ lùng +梂抛抛堆版夾,cầu phau phau đôi ván giáp +渃𤄯𣱾𣱾𣳔通,nước trong leo lẻo dòng thông +𥛉蹆𠄩𡥚拱𦋦,lạy lui hai gã cùng ra +𢚸春歆𠼯𣷮羊習,lòng xuân hăm hở suối dương tập +玉清𨿽庒𢚸腰,ngọc thanh tuy chẳng lòng yêu +𠇍生袩共𦋦朝堇𢠐,mấy sinh xem cũng ra chiều ngẩn ngơ +䝉,mong +㐌𠲖昆買吏绳甘,đã e con mấy lại thằng cam +訴𦋦世拱袩岩,tỏ ra thế cũng xem nhàm +謹时𬛈埃爫朱生,kín thời nem ai làm cho sinh +信麻吘事情,tin mà ngỏ sự tình +命丿耒納𠇮吏𠵌,mình phút lỗi nép mình lại nghe +油生杜翁宜,dù sinh đỗ ông nghè +乙些拱預時榮,ắt ta cũng dự thời vinh +𠄩払自課𦋦𠫾,hai chàng từ thuở ra đi +山南秩解𦊚期首科,sơn nam giật giải bốn kỳ thủ khoa +㗂屯代泣𧵆賖,tiếng đồn dậy khắp gần xa +㛪買𧿨吏本鄉,em mấy trở lại bản hương +𫏾吏萱堂,trước lạy huyên đường +𨍦𢜠㛪𡛔𠄩娘産疎,sau mừng em gái hai nàng sởn sơ +媄昆路傳𨍦初,mẹ con trò chuyện sau xưa +台麻結㐌除𡾵𨖅,hay mà kết đã chờ ngôi sang +線精每添強,tuyến tinh mọi thêm càng +皮戈辛卯吏𨖅壬辰,vừa qua tân mão lại sang nhâm thìn +會春計外𠀧𠦳,hội xuân kể ngoại ba nghìn +皇埃拱𡬶𨖲𡗶,hoàng ai cũng tìm lên giời +𠀧𤾓奇策都才,ba trăm kì sách đua tài +芸庭撟榜群𠄩𫽄包,vân đình kéo bảng còn vài chẳng bao +𧵆賖埃歌謠,gần xa ai ca dao +固𠄩户阮𠸜榜𣘈,có hai họ nguyễn tên bảng son +𠄩𠊛盎雲門,hai người áng vân môn +𡾵同進士名屯𢄂圭,ngôi đồng tiến sĩ danh đồn chợ quê +買𠄩𡥚隨兒,mấy hai gã tuỳ nhi +郎𠳚憲𧗱呈師,sang gửi hiến về trình sư +𡨸浪天道無私,chữ rằng thiên đạo vô tư +爫𢧚𦊚德恩如道𠀧,làm nên bốn đức ơn nhờ đạo ba +些浪玉静昆些,ta rằng ngọc tĩnh con ta +嫁朱阮達交和人縁,gả cho nguyễn đạt giao hoà nhân duyên +玉清自課信傳,ngọc thanh tự thuở tin truyền +明勹庒安於耒,mừng rỡ chẳng yên ở rồi +明浪払㐌𢧚名,mừng rằng chàng đã nên danh +𡲤酌些拱盃𥪝每皮,vả chước ta cũng vui trong mọi bề +𢪀浪𡨸貴易交,nghĩ rằng chữ quý dịch giao +新城乙𫽄劒之紅顔,tân thành ắt chẳng kém gì hồng nhan +哸生耒吏嫁娘朱生,nuôi sinh rồi lại gả nàng cho sinh +払生恩憲官,chàng sinh ơn hiến quan +於冷埋吏﨤冷,ở lành may lại gặp lành +𪽝先積買生𡥵䝨,bởi tiên tích mới sinh con hiền +鑿碑𧘇底世,tạc bia ấy để thế +喃哪集笔研剳爫,nôm na tập bút nghiên chép làm +補才盘妬𡦂𠫾傕,bỏ tài bàn đố chữ đi thôi +仍英䧺𭂑女,những anh hùng thục nữ +祖秃𥒦怍耒,tổ xóc đĩa sợ rồi +改良𫢩吏𢵋𢝙𠃣痴,cải lương nay lại đua vui ít xì +𫢩當𣇊争詩鍾鼎,nay đương bữa tranh thi chung đỉnh +埃伶𢬣窖性辰𢧚,ai lanh tay khéo tính thì nên +埃麻𠫾踸𥄭悁,ai mà đi chậm ngủ quên +乙𠊚捧𢬣𨕭庄群,ắt người phỗng tay trên chẳng còn +庄責仉粉𣘈愚𢘽,chẳng trách kẻ phấn son ngu dại +只責𠊚襖解鬚眉,chỉ trách người áo giải tu mi +拱𠊚格物致知大才,cũng người cách vật trí tri đại tài +拱����博書詩,cũng người bác thư thi +牢女怍局𠁀倍,sao nỡ sợ cuộc đời vội +𨷑𫼳補奇庄𥆾,mở mang bỏ cả chẳng nhìn +坤之𠎪𡊨㛪,khôn gì lũ đàn em +女招梗咍䝨别之,nỡ gieo gánh hay hèn biết chi +才𨇜争詩坤窖,tài đủ tranh thi khôn khéo +化朱𢧚老道𠬠命,hoá cho nên láu đáu một mình +塘𨱽𨤮功程,đường dài dặm công trình +強𠫾強庄体英蹺,càng đi càng chẳng thấy anh theo +𭈥英伴𫥨𣌋最,nếu anh bận ra sớm tối +𥉫𡊨𡥵礼拜蜍,trông đàn con lễ bái thờ +咍英群𠭤,hay anh còn lỡ +性算𣗓及𢧚陀吏傕,tính toán chưa kịp nên đà lại thôi +油英傕拱辰沛𢪀,dù anh thôi cũng thì phải nghĩ +𠎪㛪愚庫体盛強,lũ em ngu khó thấy thịnh cường +朱𠊚只𡑩拸塘,chờ người chỉ nẻo đưa đường +其村商賣怒廊百公,kìa thôn thương mại nọ làng bách công +辰㛪拱𢝙𢚸痗襘,thì em cũng vui lòng mỏi gối +判𥪞𠇍𢆥𡗶,phán trong mấy năm giời +感㤙英指𫮇買𢧚,cảm ơn anh chỉ lối mới nên +文郎固賊掛尼边陲,văn lang có giặc quấy nơi biên thuỳ +埃英補偈㛪,ai anh bỏ kệ em +𫢩些朱將軍𠫾,nay ta cho tướng quân đi +𢧚虛咍𧿨庄儋呐之,nên hư hay dở chẳng thèm nói chi +各英據醝離棋泊,các anh cứ say lì cờ bạc +只𢴑排鉢桄𫷜,chỉ giắt bài bát quanh năm +才盘輸計行𤾓,tài bàn thua kể hàng trăm +𫴋扶董𣄒没期𠀧秋,xuống phù đổng ở một kỳ ba thu +𠃣痴輸計旦𠄼𫤯𠦳,ít xì thua kể đến năm tám ngàn +耒𫥨𠫾揲賊,rồi ra đi giẹp giặc +𠢞衝渃𧘇𧗱朝些低,giúp xong nước ấy về chầu ta đây +將箕領命𠫾𬆄,tướng kia lĩnh mệnh đi ngay +富翁拱𣅶𥊚尼醒𫥨,phú ông cũng lúc mơ này tỉnh ra +輸泰𬨨吹𢧚𡗋幣,thua thái quá xui nên lắm tệ +𣃣咍報𥪝茄,vừa hay báo trong nhà +宮𦝄桂㐌艿𫥨没梗,cung giăng quế đã nảy ra một cành +香迻𠶗㘃門庭,hương đưa sực nức môn đình +𥋳𠊚異𠍵𤑟形𣅶迷,coi người dị dạng rõ hình lúc mê +翁婆𢜠懙𤾓皮,ông bà mừng rỡ trăm bề +鐄招玉𣋽𣌉拯,vàng chiu ngọc sớm khuya chẳng +㐱𠲖神梦𠇍𠳒,chỉn e thần mộng mấy nhời +𡥵𨖲𠀧𣦮𧗱𡗶空𥹰,con lên ba tuổi về giời không lâu +翁撑假之饒,ông xanh giả chi nhau +固𦓡固𠱋空,có mà có dù không +餒𥢆𢚸仍𢠣𢚸,nỗi riêng lòng những giận lòng +𥪞謹拯吘穷埃咍,trong kín chẳng ngỏ cùng ai hay +兜特𠇍𣎃迟,đâu được mấy tháng chầy +富翁㐌𧗱𬆄𤂬鐄,phú ông đã về ngay suối vàng +老婆隻𩄴𢩣霜,lão bà chiếc bóng buồng sương +姅𠲖𡥵𪨅姅傷𨉟𫅷,nửa e con trẻ nửa thương mình già +法律箕庄計,pháp luật kia chẳng kể +固押仉顛頭,có ép kẻ đen đầu +空療領𩢬𠑬𥙩銭,không liều lĩnh lừa nhau lấy tiền +𦹵𪃿論噴蹽𨒺𠵽,cỏ gà lún phún treo quanh mép +亇𩷉離西澮𡧲𣳔,cá diếc le te lội giữa dòng +瓊割䓂,Quỳnh cắt ngọn +群包㭲夜抌納主,Còn bao góc rạ đem nộp chúa +主沛𠄩吝𪐝,Chúa phải hai lần mắc +仍㐌卒順耒,Nhưng đã trót thuận rồi +空爫芇特,Không làm nào được +吏旦吝次𠀧,Lại đến lần thứ ba +瓊旦吀辰主𥙩奇㭲吝䓂,Quỳnh đến xin thì chúa lấy cả gốc lẫn ngọn +群曲朱瓊,Còn khúc cho Quỳnh +瓊假格嗃,Quỳnh giả cách kêu +姉𥙩辰㛪群特之,Chị lấy thì em còn được gì +女,Nữa +懇𠫾懇吏,Khấn đi khấn lại +主一定空𦖑,Chúa nhất định không nghe +瓊𧗱㮔全穭吳,Quỳnh về trồng toàn lúa ngô +旦期特𢯏,Đến kì được bẻ +包辰𥙩,Bao thì lấy +群䓂吧㭲抌納主,Còn ngọn và gốc đem nộp chúa +主默謀𠀧吝,Chúa mắc mưu ba lần +𠾕吏𪽞空朱𦓿女,Đòi lại ruộng không cho cầy nữa +仍𦓡𥪝𠀧務意,Nhưng mà trong ba mùa ấy +瓊㐌劒特丐本𡚢耒,Quỳnh đã kiếm được cái vốn to rồi +𠬠吝翁琼𠓨謁殿,Một lần ông Quỳnh vào yết điện +𧡊主固銭鉑,Thấy chúa có tiền bạc +定撝𦓡懇浪,định vay mà khấn rằng +擬𠇮分𦟐桃𣘈粉,nghĩ mình phận má đào son phấn +罕縁扵分荫欣𠊛,hắn duyên ưa phận ấm hơn người +𫨩𡥵造撩𤾰,hay con tạo trêu ngươi +無縁抪纀𥙩𠊛紅顔,vô duyên bó buộc lấy người hồng nhan +𠸦朱妬奇肝月老,khen cho đó cả gan nguyệt lão +打𨢇㖇車人縁,đánh rượu nhè xe nhân duyên +故如妾婵娟,cớ như thiếp thiền quyên +空辰𠤌羣慳恄夷,không thì chớ còn ghen ghét gì +察𠇮体西施怒,xét mình thể Tây Thi nọ +𩈘傾城今古無双,mặt khuynh thành kim cổ vô song +曲琴𠫾𨁥𠄼宮,khúc cầm đi đủ năm cung +㗂絲㗂銅台,tiếng tơ tiếng đồng thai +詩怒别篇𨱽勾,thi nọ biết thiên dài câu +汫意清新埃别,giếng ấy thanh tân ai biết +書生嗔且哪𬗝𬗝,thư sinh xin thả nạ rồng rồng +㛪度尼縱竭𬨨,Em độ này túng kiệt quá +𦓡姉固銭底空,Mà chị có tiền để không +吀姉朱㛪撝,Xin chị cho em vay +底劍利餒𡥙,Để kiếm lời nuôi cháu +呐耒阴阳,Nói rồi âm dương +𠮩𢺹𦊛姉朱撝𠬠分,Nếu chia tư chị cho vay một phần +辰吀,Thì xin +𢺹𠀧姉朱㛪撝𠬠分,Chia ba chị cho em vay một phần +辰吀𫤋,Thì xin ngửa +𠮩姉朱撝𠬠𤖩,Nếu chị cho vay một nửa +辰吀一阴一阳,Thì xin nhất âm nhất dương +𫥨分芇琼拱𢬇奇,ra phân nào Quỳnh cũng giữ cả +主㐌别性瓊咍馿,Chúa đã biết tánh Quỳnh hay lừa +空空𫤋,Không không ngửa +空朱一阴一阳,Không cho nhất âm nhất dương +爫𠄩同拠𢮿節𠫾,Làm hai đồng cứ quay tít đi +瓊𧡊撫𢬣謡𨖲浪,Quỳnh thấy vỗ tay dao lên rằng +銭𢱖主𢜠,Tiền múa chúa mừng +姉平𢚸朱㛪撝奇,chị bằng lòng cho em vay cả +呐衝抌𧗱茹,Nói xong đem về nhà +寔主英如拱默謀瓊,Thật chúa anh như cũng mắc mưu quỳnh +𣅶於外如仙𫅠,lúc ở ngoài như tiên đẹp +𣅶𡎢如体魔,lúc ngồi như thể ma +特辰𢝙𨤔唭𨥁,được thì vui vẻ cười xoà +搈蹎唿如䏾翁,rung chân hút như phỗng ông +仉輸泰中𢚸即恨,kẻ thua thái trong lòng tức giận +犯顔𫺓哏裙𠑬,phạm nhan muốn cắn quần nhau +𢞅𡥵𢚸吏淡陀,yêu con lòng lại đậm đà +羕如𢪲𠨡花𣎀𣈜,dường như nâng trứng hoa đêm ngày +𢪲拯𫵀淶𢬣,nâng chẳng chút rời tay +懞𣎀别呐懞𣈜别𠫾,mong đêm biết nói mong ngày biết đi +𠀧𢆥飭持,ba năm sức chì +𦓡𡥵摘摘知知𨔍讓,mà con trích trích tri tri lạ nhường +𨔍㳥𣷭𠰘廊,lạ sóng bể miệng làng +仍𠳒制每塘箕,những nhời chế mọi đường kia +不仁𢀭𧘇寶,bất nhân giầu ấy báu +𡗶朱貴子𣃣𣃣唫,giời cho quí tử vừa vừa câm +婆𦖑𧡊仍𤴬𢚸,bà nghe thấy những đau lòng +𥢆𨉓只𤋵良心𠇍𡗶,riêng mình chỉ giãi lương tâm mấy nhời +𣘃𦖻古捛頭,gãi tai cổ lả đầu +中𫩖𡄁稟喽庫𦖑,trong mồm lẩm bẩm rủa khó nghe +買𡎢哬𠯋親切,mới ngồi hả hê thân thiết +據呐能乱射庄京,cứ nói năng loạn xạ chẳng kiêng +𣅶輸𡢐教折尽情,lúc thua sâu ráo riết tận tình +不期仉重𠊚,bất kì kẻ trọng người +吒𡥵伴友拱𠱷吝𠑬,cha con bạn hữu cũng rình lẫn nhau +庒法則頭之奇,chẳng phép tắc đầu chi cả +軍排曲𦛌連,quân bài khúc ruột liền +動期蕞期特𬆄,động cà tỏi cà được ngay +𡥵中𢲬𢬣打計,con trong thò tay đánh ké +偨伵外𥄫𥇚𢺺排,thầy tớ ngoài gấp ghé chia bài +他浪春日都𢝙,thà rằng xuân nhật đua vui +欺爫拱固欺𨔈計夷,khi làm cũng có khi chơi kể gì +仍棋泊卒辰𠄼𣎃,nhưng cờ bạc suốt thì năm tháng +欺於欺伴𡀍𠫾,khi ở khi bạn rủ đi +吏添秃𥒦𠃣痴,lại thêm xóc đĩa ít xì +𡀍𠑬𠫾棧𨔈辰旦冬,rủ nhau đi sạn chơi thì đến đông +排歌𫯳㐌呐,bài ca chồng đã nói +謨麻䀡𠀍態人情,mua mà xem thế thái nhân tình +吏群固成𫅜,lại còn có thình lình +官麻扒特囚刑惨台,quan mà bắt được tù hình thảm thay +吏群仉𢘽𫢩𬨨呆,lại còn kẻ dại nay quá ngốc +銭朱客咹空,tiền cho khách ăn không +一仍伴𦟐紅,nhất những bạn má hồng +𫺈𠸜妬𡦂𢚸,nhớ tên đố chữ lòng +𣈜拱𡎢盘詩,ngày cũng ngồi bàn thơ +嗃同人耒散省詩,kêu đồng nhân rỗi tán tiếng thơ +於功補皮,ở công bỏ bê +福宗必得耒輸歇銭,phước tông tất đắc rồi thua hết tiền +固花曷連萬宝,có hoa hột liền vạn bửu +一輸咹𥹙拱停,nhất thua ăn cháo cũng đành +辰生腿外情,thì sinh thói ngoại tình +𫅷辰生腿性桄処床,già thì sinh thói tính quanh xử xằng +吹公𢖵仉南𠊚北,xui công nợ kẻ nam người bắc +歇娘吏𠅎𫔳,hết nương lại mất cửa +爫朱醜伴𡊨,làm cho xấu bọn đàn +𫯳𡥵𠅎𢚁媄吒𠅎𢘾,chồng con mất cậy mẹ cha mất nhờ +仍客桃疎柳要,những khách đào thơ liễu yếu +沛都坤争窖𠁀𫢩,phải đua khôn tranh khéo đời nay +斈行奔半𢬣,học hành buôn bán tay +爫牢熷拱𣈙渃𡽫,làm sao rỡ cùng rày nước non +抵吒媄𫯳𡥵特𢚁,để cha mẹ chồng con được cậy +局荣花羶𠊚𠁀,cuộc vinh hoa chen người đời +𫔳盛添𢝙,cửa thịnh thêm vui +𠳨包饒𣦮咳姑𨉓,hỏi bao nhiêu tuổi hỡi cô mình +姉拱生𦓡㛪拱生,chị cũng xinh mà em cũng xinh +堆侶如印詞絏𤽸,đôi lứa như in tờ giấy trắng +𠦳𢆥群買丐春撐,nghìn năm còn mãi cái xuân xanh +標梅之監情𦝄𩙌,tiễu mai chi dám tình trăng gió +蒲柳催停分萌,bồ liễu thôi đành phận manh +群趣𢝙箕𫳵𫽄𤳰,còn thú vui kia sao chẳng vẽ +責𠊚𠏲𤳰窖無情,trách người thợ vẽ khéo vô tình +武吏能騎𡭉𪀄𠖤,vũ lại hay cỡi bắn chim bay +棋高帝釋昂𢬣,cờ cao Đế Thích ngang tay +𦘧能如意群𫢩徒,Vẽ hay như ý còn nay trò +𡗋𠊚𡗉𧵑𤎔𠁀㗂,lắm người nhiều của rạng đời tiếng +𤳇司馬相如𠁀𠓀,trai tư mã tương như đời trước +唒固羣劍虐尋吹,dẫu có còn kiếm ngược tìm xuôi +𠦳鐄𣠖𥚯𠬠唭,ngàn vàng chưa dễ một cười +玉抌𠬠𨶜羣𡎢𢗼縐,ngọc đem một đấu còn ngồi lu xu +𥆾渃𣷭㳥秋強潤,nhìn nước bể sóng thu càng nhộn +屡英雄𬑉䀼醝迷,lũ anh hùng mắt sân say mê +醝迷𢲩襖麻𧗱,say mê cắp áo mà về +𠳨𠽄𣷭苦滝迷塘芇,hỏi thăm bể khổ sông mê đường nào +默車馬噋嗃埃意,mặc xa mã xôn xao ai ấy +准圭門杄庒移,chốn khuê môn then chẳng dời +吏添𫼳㗂醜沙,lại thêm mang tiếng xấu xa +牢朱平𣈜𡗶從且,sao cho bằng ngày trời thong thả +枉功𣘈粉花𠬠𠁀,uổng công son phấn hoa một đời +飭𫯳都𢀭𨖅,sức chồng đua giàu sang +枚𫥨功盛強,may ra công thịnh cường +羶𬛕富貴𫼳毎芸,chen vai phú quý mang mọi nghề +𠊚中渃拱辰㤙隊,người trong nước cũng thì ân đội +爫𢧚歷坦迎𡗶,làm nên lệch đất nghiêng trời +埃空觧才,ai không giải tài +埃庄𠊚固功,ai chẳng người có công +唒𡛔𤳇拱中𡗶坦,dẫu gái trai cũng trong trời đất +沛爫朱恪裙𨥁,phải làm cho khác quần thoa +欣𨤰迷銭棋泊,hơn nhẽ mê tiền cờ bạc +空特咹麻𠅎𧵑,không được ăn mà mất của +畧𠇮荣顕𫔳,trước mình vinh hiển cửa +𡢐朱奇伴𡊨𦹳淶,sao cho cả bọn đàn thơm lây +𠇍秋𫢩沕群,mấy thu nay vẫn còn +故𫳵欺缺吏欺𧷺,cớ sao khi khuyết lại khi tròn +𠳨𡥵白兔陀包𣦮,hỏi con bạch thỏ đà bao tuổi +𠳨姉姮娥㐌𠇍𡥵,hỏi chị hằng nga đã mấy con +𣎀最故𫳵𥋸閣紫,đêm tối cớ sao soi gác tia +𣈜撑群𢢆𠇍彚𣘈,ngày xanh còn thẹn mấy vầng son +𠄼更泸𣼽除埃帝,năm canh lơ lửng chờ ai đấy +𫨩固情𥢅貝渃𡽫,hay có tình riêng với nước non +翁瓊生拱辰買氏點𠬠𤳇𠬠𡛔咍一𠁀,Ông Quỳnh sinh cùng thời với thị Điểm một trai một gái hay nhất đời +官榜生點,Quan Bảng sinh Điểm +𠰺学路冬𡗋,Dạy học trò đông lắm +瓊𣈗假格旦䀡評文底𥄫𥊘氏點,Quỳnh ngày giả cách đến xem bình văn để ngấp nghé thị Điểm +佛說大聖末刼真經,phât thuyết đại thánh mạt kiếp chân kinh +演音,diễn âm +從容因𣅶清閑,thong dong nhân lúc thanh nhàn +𠳒經𠽃𠇍行吟哦,thời kinh chấp mấy hàng ngâm nga +演排𠬠本喃哪,diễn bầy một bản nôm na +底朱𡥵𪨅弹婆拱䀡,để cho con thẻ đàn bà cũng xem +買𫨩𪱨𧡊眼前,mới hay thông thấy nhỡn tiền +埃麻忍特買𢧚身𠊛,ai mà nhân được mới nên thàn người +事尼原於渃𠊛,xư này nguyên ở nước người +光緒𪜀𠁀茹清,quang tự là đời nhà thanh +陀山南海京,dà sơn nam hải kinh +洛陽𪜀縣西平府分,lạc dương là huyện tây bìn phủ phân +王家𪜀社於𧵆,vương gia là xã ở gần +城隍廟意固分英灵,thành hoàng miếu ấy có phần anh liuh +生末刼真經,sinh mạt kiếp chân kinh +𢣂𠇮色花鮮,nghĩ mình sắc hoa tươi +𪀄英𥄭𦥃𠰘唭供醝,chim anh ngó đến miệng cười cũng say +氷雪敢𫼲節玉,băng tuyết dám rời tiết ngọc +𠬠茄鐄待𤒘天然,một nhà vàng đẫy đuộc thiên nhiên +主春窖倒顛,chúa xuân khéo đảo điên +邀花麻吏底煩朱花,yêu hoa mà lại để phiền cho hoa +𥪝宮禁𪀄車少仉,trong cung cấm chim sa thiếu kẻ +外𤾓官卿宰别包,ngoài trăm quan khanh tể biết bao +𠃩吝庒赴𢭂,chín lần chẳng phó trao +禾番底𠬠𦟐桃舌𥢆,Hoà Phiên để một má đào thiệt riêng +醝終鼎悁沔道奇,say chung đỉnh quên miền đạo cả +𬆄供𤤰舌朶夭桃,ngay cùng vua thiệt đoá yêu đào +想浪權奇嵬高,tưởng rằng quyền cả ngôi cao +仍供預𠓨皇妃,những cùng dựa vào hoàng phi +假女渃詫之𠇮玉,giả nợ nước sá chi mình ngọc +咳姉姮娥媷廣寒,hỡi chị hằng nga náu quảng hàn +𦊚务𦝄𩙌買江山,bốn mùa trăng gió mới giang sơn +襖仙雖潤味王母,áo tiên tuy nhuận mùi vương mẫu +香俗群燶焒后郎,hương tục còn nồng lửa hậu lang +𬑉鳳𢖵醝味玉素,mắt phượng nhớ say mùi ngọc tố +宫倪𫳵𢢆曲琴鸞,cung nghê sao thẹn khúc cầm loan +𡀮空縁𡢻共𠊚世,nếu không duyên nợ cùng người thế +嗔𠤆𨉟渃合歡,xin chớ mình nước hợp hoan +𤾓𢆥𠀧萬𦒹𠦳𣈜,trăm năm ba vạn sáu nghìn ngày +𥪝𡶀𠦳𢆥𣘃沕固,trong núi nghìn năm cây vẫn có +唒固𠦳鐄𧁹𢷮台,dẫu có nghìn vàng khó đổi thay +塵𤾓𣦮𥚯空埃,trần trăm tuổi rễ không ai +擬塘名利𢚸添,nghĩ đường danh lợi lòng thêm +𧡊几奸頑䏾吏苔,thấy kẻ gian ngoan bụng lại đầy +噔㤕𡃊台味俗累,đắng xót ghê thay mùi tục luỵ +愊𨉟蹺細宫𩄲,bực mình theo tới cung mây +分桞金屋枚,phận liễu kim ốc may +香𡗶敖鄂唏𠖤,hương trời ngào ngạt hơi bay +雪霜丿俸耗𤷍𠇮蟡,tuyết sương phút bỗng hao gầy mình ve +𥉫𡽫渃𦊚皮語,trông non nước bốn bề ngỡ +兑人縁𨔾𡗉調,đoái nhân duyên trở nhiều điều +固𢝙麻庒固夭,có vui mà chẳng có yêu +責蛮王底𡛔堯過辰,trách man vương để gái nghiêu quá thì +恄忠直醝迷讒嚀,ghét trung trực say mê sờm nịnh +𥙩鮍奇梗如饒,lấy bè cả gánh như nhau +擬𢱖玉扵藍,nghĩ mua ngọc ở lam +品金㐌𤑟價珠罕祥,phẩm kim đã rõ giá châu hẳn tường +㗂𬷤永永嘅𨕭,tiếng gà văng vẳng gáy trên +怨恨𥊛𫥨泣𫇳,oán hận trông ra khắp chòm +楳惨空摳𦓡拱谷,mõ thảm không khua mà cũng cốc +鐘愁𫽄打據𫳵喑,chuông sầu chẳng đánh cớ sao om +𠓀𦖑仍㗂添油,trước nghe những tiếng thêm rầu +𪢈𢚷為縁底,sau giận vì duyên để +才子文人埃妬佐,tài tử văn nhân ai đó tá +身尼𥚯𠺥𫅷,thân này dễ chịu già +𨑮𬙞𫨩𨑮𫤯低,mười bảy hay mười tám đây +朱些腰唒𫽄移拪,cho ta yêu dấu chẳng rời tay +𠫅澄意呈𠀧𧣳,dày chừng ấy chiềng ba góc +𠦳𠸗名節𪽋芳,nghìn xưa danh tiết lưu phương +𦎛撩𠄩𡦂綱常扵,gương treo hai chữ cương thường ở +箕伴友怒𫯳,kìa bạn hữu nọ chồng +皮拱扵𥪝𨦩人倫,bề cũng ở trong vòng nhân luân +䀡𫥨買别𡗶𧵆,xem ra mới biết trời gần +爫𠊛𢖵𪧚𥙩分善端,làm người nhớ giữ lấy phận thiện đoan +𢌌狹銀㩒,rộng hẹp ngần cắm +強𤎐包饒辰彊𠖾,càng nực bao nhiêu thì càng mát +腰𣎀庒吏腰𣈜,yêu đêm chẳng lại yêu ngày +紅紅𦟐粉縁爲梞,hồng hồng má phấn duyên vì cậy +主唒𤤰腰𠬠丐尼,chúa dấu vua yêu một cái này +書𥦗因清闲,thư song nhân thanh nhàn +𧡊𥪝小節新刊停,thấy trong tiểu tiết tân san dành +𢖵初楊礼刘平,nhớ xưa dương lễ lưu bình +詩書宝渃簪𨁪茄,thơ thư bảo nước trâm giấu nhà +𡑝程孔鄰羅,sân trình khổng lân la +拱饒交吏𠬠茄芝蘭,cùng nhau giao lại một nhà chi lan +情䴡凙他山,tình lệ trạch tha sơn +撻床徐子𢭾幔董公,đặt giường từ tử buông màn đổng công +𨑮𢆥𥪝准文房,mười năm trong chốn văn phòng +𣈜𬓲堆册𣈘終𠬠畑,ngày riêng đôi sách đêm chung một đèn +務夏海海𩙌南東,mùa hè hây hẩy gió nam đông +仙女𦣰𨔈𬨨𥅞燶,tiên nữ nằm chơi quá giấc nồng +畧竹攊掑𨕭𠃅𩯀,lược trúc giắt cài trên mái tóc +裺桃𫴋娘竜,yếm đào xuống nương long +堆塸蓬島霜群唅,đôi gò bồng đảo sương còn ngậm +瀝桃源𤂬𣜾通,lạch đào nguyên suối chưa thông +君子𨀍𠫾庒𢴑,quân tử dùng đi chẳng dứt +𠫾辰拱懙於𫳵雙,đi thì cũng dở ở sao xong +荣永𦖻𦖑㗂哭夷,văng vẳng tai nghe tiếng khóc gì +傷𫯳𢧚餒哭比絲,thương chồng nên nỗi khóc tì ti +𠮾嗷妾𢖵味甘草,ngọt ngào thiếp nhớ mùi cam thảo +𤍇𥸷經聖傳䝨,nấu xôi kinh thánh truyện hiền +餘𭓇泣精專𨇜阑,dư học khắp tinh chuyên đủ làn +𫨩吏𤊪盎𤊪,hay lại dở ương dở +㗂如僂蛮夷,tiếng như lũ man di +蛮夷𥙩色爫奇,man di lấy sắc làm kì +𦘧杯麻吏享跪邉,vẽ bôi mà lại hưởng quì bên +察如枉才淑女,xét như uổng tài thục nữ +惜藝㐻学與才名,tiếc nghề nòi học dữ tài danh +嘆喂國色傾城,than ôi quốc sắc khuynh thành +㛪姨灰星𩔗,em chị hôi tanh loài +𧯄造化外𨷑,hang tạo hoá ngoài mở +𨢟䔲払喂味桂枝,cay đắng chàng ơi vị quế chi +石乳陳皮𫳵底吏,thạch nhũ trần bề sao để lại +歸身連肉𢖵𠫾,quy thân liên nhục nhớ đi +交梂妾别埃特,giao cầu thiếp biết ai đư���c +生寄払喂死則歸,sinh kí chàng ơi tử tắc quy +都饒捽玉燶鐄,đua nhau nuốt ngọc nung vàng +欺招韻賦欺盘藝文,khi gieo vần phú khi bàn nghề văn +都饒草聖詩神,đua nhau thảo thánh thi thần +几賖㗂𠊛𧵆别名,kẻ xa tiếng người gần biết danh +别包畑焒功程,biết bao đèn lửa công trình +求䝨𧡊詔朝廷科,cầu hiền thấy chiếu triều đình khoa +文人士子𧵆賖,văn nhân sĩ tử gần xa +摺招桂月𢯏花都才,dập dìu quế nguyệt bẻ hoa đua tài +奇𢘝朱𢧚餒懙揚,cả nể cho nên nỗi dở dang +事固透咳庒払,sự có thấu hỡi chăng chàng +縁天𣜾𧡊頭育,duyên thiên chưa thấy đầu dọc +分了𫳵陀乃昂,phận liễu sao đà nảy ngang +丐罪𤾓𢆥払𠹾奇,cái tội trăm năm chàng chịu cả +片情𠬠塊妾嗔恾,phiến tình một khối thiếp xin mang +包𠰘世𠳒征歷,bao miệng thế lời chênh lệch +空固仍𦓡買頑,không có nhưng mà mới ngoan +功名埃几讓埃,công danh ai kẻ nhường ai +払楊脱㐌三魁榜鐄,chàng dương thoát đã tam khôi bảng vàng +𢂎𩂏馭𮪍迎昂,dù che ngựa cưỡi nghênh ngang +𪔠𢫝旗𨕭塘荣𡚖,trống giong cờ trên đường vinh quy +𧏵𩄲𩵜渃及辰,rồng mây cá nước gặp thì +桑蓬妥志男買,tang bồng thoả chí nam mấy +熷𤇊𢝙席花,tưng bừng vui tiệc hoa +本𠊛歴涉吏茄風光,vốn người lịch thiệp lại nhà phong quang +𤗽魄空弹,dịp phách cung đàn +軒玩月𣠰賞花,hiên ngoạn nguyệt giàn thưởng hoa +局盘茶,cuộc bàn chè +堂拜祖茄接賓,đường bái tổ nhà tiếp tân +箕朋友怒鄉粦,kìa bằng hữu nọ hương lân +払徐𨀈塘𩄲,chàng từ bước đường mây +𢜠酬酢主賓𢝙闈,mừng thù tạc chủ tân vui vầy +宦階吝堛𣈜𣈜𨖲髙,hoạn giai lần bậc ngày ngày lên cao +隊㤙𡗶坦别包,đội ơn trời đất biết bao +福茄禄渃洡𤁓奇𠄩,phúc nhà lộc nước dồi dào cả hai +念忠孝堛英才,niệm trung hiếu bậc anh tài +𤎜𪤍祖廕浽𠁀科名,sáng nền tổ ấm nối đời khoa danh +𡄎身荣𩔰㐌仃,ngẫm thân vinh hiển đã đành +想𠊛故友晚成麻傷,tưởng người cố hữu vãn thành mà thương +払刘自𣇫鏖場,chàng lưu tự thuở ao trường +𧡊𠓀題扵榜鐄仍埃,thấy trước đề ở bảng vàng những ai +𨀈嘆𥐆咀𨱽,bước than vắn thở dài +想文章𫽄劔埃麻,tưởng văn chương chẳng kém ai mà +𭓇才試分生,học tài thi phận sinh +𠬠地理𠄩紫微,một địa lí hai tử vi +傕辰𣌋闷麻之,thôi thì sớm muộn mà chi +如梅早杏遲管,như mai tảo hạnh trì quán +史經温吏朱漏,sử kinh ôn lại cho làu +南無香火院全,na mô hương hỏa vẹn tuyền +𡦂情哏咘𡦂緣洡漅,chữ tình gắn bó chữ duyên rồi rào +南無東柳西桃,na mô đông liễu tây đào +欺𦋦欺𠓨湘,khi ra khi vào tương +南無⿱莊,na mô mộng trang +𡽫巫彷彿臺𦎛𢠩恾,non vu phảng phất đài gương mơ màng +南無𦲿𧺀𥿗紅,na mô lá thắm chỉ hồng +排情風月妥𢚸雨雲,bầy tình phong nguyệt thỏa lòng vũ vân +南無𣷭愛源㤙,na mô bể ái nguồn ân +晉𥘿沛侶朱陳當堆,tấn Tần phải lứa Châu Trần đáng đôi +粉堙芝𨤔怒羣濃,Phấn Yên Chi vẻ nọ còn nồng +絲縁𣠖㧅蓬,tơ duyên chửa đèo bồng +𨀋蹎辰㐌𫅩紅𠖤高,sẩy chân thời đã cánh hồng bay cao +𩵜默䋥别搓,cá mắc lưới biết xoay +𠓨棱語塘𫥨,vào rừng ngỡ đường ra +庒沛吳𦓡庒沛些,chẳng phải ngô mà chẳng phải ta +頭辰濁禿襖空邪,đầu thì trọc lóc áo không tà +𥺹𤼸𠓀𩈘𠄼𠀧品,oản dâng trước mặt năm ba phẩm +娓納𪢈𨉞𦒹𬙞婆,vãi nép sau lưng sáu bảy bà +欺鐛欺𨦡,khi cảnh khi tiu +喠喠客喠希阿,giọng giọng khách giọng ê a +修固𨤰蓮師具,tu có nhẽ lên sư cụ +𡴯嶌銼蓮怒妬𦓡,ngất nghểu toà sen nọ đó mà +塘功名待科𡢐拱,đường công danh đợi khoa sau cũng +傷台仍堛才花,thương thay những bậc tài hoa +朱𡥵造撩它多端,cho con tạo trêu đà đa đoan +𠊛風雅𨀈𮥷,người phong nhã bước nan +基圖䝉正江山買臣,cơ đồ mông chính giang sơn mãi thần +塵間窒堛清貧,trần gian dứt bậc thanh bần +浪冲畑册專勤𥙩之,rằng trong đèn sách chuyên cần lấy chi +𢖵𠊛伴友故知,nhớ người bạn hữu cố tri +徐𣈗中荣𡚖旦𣈙,từ ngày trúng vinh quy đến rày +𠸦台𡥵造窖坤凢,khen thay con tạo khéo khôn phàm +妬揚𫥨别𠇍𫩓,đố giăng ra biết mấy ngàm +𦠳𥒥𦹵繚𪮈椹𣠥,sườn đá cỏ leo sờ rậm rạp +攊溪沚𢱖藍岩,lách khe chảy mó lom khom +師頭濁𡓮摳楳,sư đầu trọc ngồi khua mõ +𠄩小𨉞𧷺與庵,hai tiểu lưng tròn dữ am +旦買别浪𧯄聖化,đến mới biết rằng hang thánh hoá +蹲蹎痗𨆝唉群𢣇,chồn chân mỏi gối hãy còn ham +香鵉擬𢢆俸俄,hương loan nghĩ thẹn bóng nga +鼎終𢝙𨤔之麻鼎終,đỉnh chung vui vẻ chi mà đỉnh chung +𥪝永如宮武謝,trong vắng như cung Vũ Tạ +𨅸𬦪𥊛𫥨景𡴯囂,đứng chéo trông ra cảnh hắt hiu +塘𠫾偏召舘𦼔標,đường đi thiên thẹo quán leo đeo +𢯧技橋椥拙肯跳,xỏ kẽ kèo tre đốt khẳng khiu +𠀧濯𣘃撑形捥𢰳,ba chạc cây xanh hình uốn éo +𣳔渃碧𦹵潦漂,dòng nước biếc cỏ leo teo +趣𢝙悁奇念𡳵,thú vui quên cả niềm cũ +笠𠃅𦹵𦱊疎壳,lợp mái cỏ gianh xơ xác +箕丐鹞埃𩙌論繚,kìa cái diều ai gió lộn lèo +𦖑浪荣𩔰𡗋台,nghe rằng vinh hiển lắm thay +歐些此𨖅𫢩世,âu ta thử sang nay thế +㐌勾貧賎之交,đã câu bần tiện chi giao +吏情筆硯𫒂涓油,lại tình bút nghiễn nhẽ quên du +寅夜脱㐌細茄楊公,dần dà thoát đã tới nhà dương công +𧵆賖擬歇𨃴頭,gần xa nghĩ hết gót đầu +坡配𨤮𭩪塘,pha phôi dậm liễu đường +所𨖅吏襊吏瓢吏,sửa sang lại túi lại bầu lại +粦羅㕸𨀈𠓨冲,lân la rắp bước vào trong +𡗶坦生𫥨𥒥𫇳,trời đất sinh ra đá chòm +昂魯,ngang lỗ +𦼔諸宣完,rêu trơ toen hoẻn +𩙌樁嘹撫𠯰,gió thông reo vỗ phập +湥渃有情涞𪷃渀,giọt nước hữu tình rơi lõm bõm +𡥵塘無岸最音音,con đường vô ngạn tối om om +𠸦埃搗𥒥才穿,khen ai đẽo đá tài xuyên +窖𠼯𧯄𫥨𡗋几𥉰,khéo hở hang ra lắm kẻ nhòm +突夷払吏䝉徐,rụt rè chàng lại mong chờ +𨔍之冲公侯,lạ gì trong công hầu +馭車戈吏網𢂎𠓨,ngựa xe qua lại võng dù vào +官客軍加,quan khách quân gia +寔富貴荣培分,thực phú quý vinh bội phần +㐌𫨩浪伴故人,đã hay rằng bạn cố nhân +想勾隔官民麻煩,tưởng câu cách quan dân mà phiền +傕悲徐𣅶屯邅,thôi bây giờ lúc truân chiên +执經徔權别牢,chấp kinh tùng quyền biết sao +𥙩調情𫇰交,lấy đều tình cựu giao +排撻爲埃寔窖𫩓,bày đặt vì ai thực khéo phòm +昂魯函,ngang lỗ hòm +𠊚悁景佛𨆁蹎𠽖,người quen cảnh phật chen chân giục +几𨔍瓢仙痗眜𥈺,kẻ lạ bầu tiên mỏi mắt nhòm +湥渃有情涞聖説,giọt nước hữu tình rơi thánh thót +𧯄無岸𩠴藍堪,hang vô ngạn cúi lom khom +打料払買𨀈𠓨𠳨𠶀,đánh liều chàng mới bước vào hỏi thăm +𠸜房𥊛𧡊𠻵,tên phòng trông thấy mắng +林泉眷奇繁吏,lâm tuyền quyến cả phồn lại +𤑟窖𡗶𦓅旦懙,rõ khéo giời già đến dở +岧岧吏岧,đèo đèo lại đèo +𠸦埃窖撻景招蹽,khen ai khéo đặt cảnh treo leo +𣘈𧺃𡬶音莯,son đỏ tùm hum nóc +丸𥒥撑夷論噴𦼔,hòn đá xanh rì lún phún rêu +栗了梗樁干𩙌蔟,lắt léo cành thông cơn gió thốc +潭池蘿柳湥霜招,đầm đìa lá liễu giọt sương gieo +䝨人君子埃𫽄,hiền nhân quân tử ai chẳng +痗𨆝𨀛蹎沕𫺓岧,mỏi gối chồn chân vẫn muốn trèo +窖窖排路造化工,khéo khéo bày trò tạo hoá công +翁𫯳㐌丕吏𫯳,ông chồng đã vậy lại chồng +𦰟畑𨖲𧡊𤽸抛,ngọn đèn lên thấy trắng phau +𠓀箕丕侵役夷,trước kia vậy xăm việc gì +払𦖑𠱊買𠱋夷,chàng nghe sẽ mới rù rì +監疎買随𠳒尼,dám thưa mấy tuỳ lời này +原浪官𢀲𠊛低,nguyên rằng quan lớn người đây +刘平碎别仍𣈗𡥵,lưu bình tôi biết những ngày con +寔冲伴同門,thực trong bạn đồng môn +𠊛它𩔰宦碎群寒儒,người đà hiển hoạn tôi còn hàn nho +源干包管𢢆殊,nguồn cơn bao quản thẹn thò +𠬠𠳒𢚁稟朱和,một lời cậy bẩm cho hoạ +𧡊𠳒呐拱㤕車,thấy lời nói cũng xót xa +𥊛𠊛𡥵拱𡥵詩書,trông người con cũng con thi thư +房𦖑心事闭徐,phòng nghe tâm sự bấy giờ +𨀈𠓨私室陳辞分明,bước vào tư thất trần từ phân minh +稟翁浪固𠬠英,bẩm ông rằng có một anh +𠊛𫽄别称名刘平,người chẳng biết xưng danh lưu bình +呐浪拱伴書生,nói rằng cũng bạn thư sinh +埃麻𪧚特顕荣夀長,ai ma dữ được hiển vinh thọ trường +共官𢀲沕㤙情芝𬞕,cùng quan lớn vẫn ân tình chi lan +拯﨤𣅶貧寒,chẳng gặp lúc bần hàn +朱𢧚𠊛沛𡬶𨖅底𢘾,cho nên người phải tìm sang để nhờ +楊公者格爫盧,dương công giả cách làm lờ +𠵩浪䋲窖𡬶噅稟𠳹,quở rằng thằng khéo tầm phơ bẩm xằng +眉它别𤏣世庒,mi đà biết tỏ thế chăng +伴仍几凌仍意麻,bạn những kẻ lăng nhăng ấy mà +傕辰㐌典低些,thôi thì đã đến đây ta +𠶆茄客料麻沛庒,mời nhà khách liệu mà phải chăng +朱眉駭保浪,cho mi hãy bảo rằng +翁當伴故人冲茄,ông đương bạn cố nhân trong nhà +𠳐𠳒房買𨀈,vâng lời phòng mới bước +𢫕𦝄粓怒辱牙𨇜塘,bưng lưng cơm nọ nhuốc nha đủ đường +𧡊英𠰚麻傷,thấy anh nỉ mà thương +𡗶當唵𠵇𦊚方,giời đương êm ả bốn phương +然浽㗂𩆐同同,nhiên nổi tiếng sấm đùng đùng +埃埃𦖑拱咳雄,ai ai nghe cũng hãi hùng +外噋嗃体助秦王,ngoài xôn xao thể chợ Tần vương +𢗽𢝙供丐事常,tẻ vui cũng cái sự thường +𠸦埃窖𦘧堆塘格𩜙,khen ai khéo vẽ đôi đường cách nhau +别𠓀過橋會,biết trước qua cầu hội +辰供仃𫮇䑓楊,thì cũng đành lối Đài dương +底之螉𧊉長,để chi ong bướm chường +䀡花𣠖𤑟㐌芒㗂𠁀,xem hoa chưa rõ đã mang tiếng đời +𥆾蓮菊想味茶味,nhìn sen cúc tưởng mùi trà vị +詩弹吟擬𡽫滝,thi đàn ngẫm nghĩ non sông +𡽫滝賖格重,non sông xa cách trùng +江南想望忉𢚸𢘾傷,Giang Nam tưởng vọng đau lòng nhớ thương +埃𫨩英拱坊斉人,ai hay anh cũng phường tề nhân +朱寔拱𢧚身,cho thực cũng nên thân +准官司監吝巾呐乾,chốn quan ty giám lần khân nói càn +空推冲准芝𬞕,không suy trong chốn chi lan +伴𤿤買仍坊鮑魚,bạn bè mấy những phường bào ngư +翁碎涓别包徐,ông tôi quen biết bao giờ +世麻英監托辞涓,thế mà anh dám thác từ quen +為英碎沛勤拳,vì anh tôi phải cần quyền +碎渚稟歇翁連𠵩,tôi chưa bẩm hết ông liền quở +仍麻英拱枚麻,nhưng mà anh cũng may mà +𣈘職桂𥇀景,đêm giấc quế màng cảnh +𣈗𩲉梅塢愈𨉓尼,ngày hồn mai ủ rủ mình nầy +𢞂𥉫𨖲色𩄲,buồn trông lên sắc mây +𡶀姮𡽫泰𤌋𠖤𢠩,núi Hằng non Thái khói bay mờ +翁當伴席待同,ông đương bạn tiệc đãi dòng +傕低碎㐌固𢚸,thôi đây tôi đã có lòng +𠶆英𠶆暫朱衝耒麻,mời anh mời tạm cho xong rồi mà +払𦖑房奴辱牙,chàng nghe phòng nó nhuốc nha +擬麻𣹓𫆧路𫗒油,nghĩ mà đầy ruột loạ ăn du +調拯打麻𤴬,đều chẳng đánh mà đau +紆𮈔𠃩曲涞珠堆行,vò tờ chín khúc rơi châu đôi hàng +𨑮𫷜冲芝𬞕,mười năm trong chi lan +故知負几他郷朱仃,cố tri phụ kẻ tha hương cho đành +𭌝朱丐𫗂人情,gớm cho cái thói nhân tình +𤾓朝反覆如形波瀾,trăm chiều phản phúc như hình ba lan +世常𢀭合庫㪚,thế thường giàu hợp khó tàn +平原易𠳚肝腸特牢,bình nguyên dễ gửi gan tràng được sao +固勾浪貴易交,có câu rằng quý dịch giao +伴尼埃吏𠶆𠓨沛庒,bạn này ai lại mời vào phải chăng +擬𠫾擬吏用孕,nghĩ đi nghĩ lại dùng dằng +払楊強擬𧵆賖強油,chàng dương càng nghĩ gần xa càng rầu +功謨𫺶𠊛仍𠓨𢚸,công mua giận người dưng vào lòng +浪冲運固窮通,rằng trong vận có cùng thông +𦑃鴻拱﨤順風固𣈗,cánh hồng cũng gặp thuận phong có ngày +傕計礼之𣈙,thôi kể lể chi rày +者㤙𠳚房𫢩呈𠊛,giả ơn gửi phòng nay trình người +謝辞渚﨤𢴑𠳒,tạ từ chưa gặp dắt lời +拔湥玉培移𨃴花,gạt giọt ngọc vội rời gót hoa +𠫆䝉者㤙溇,dày mong trả ơn sâu +隊夫人貝娘侯咀嘆,đòi phu nhân với nàng hầu thở than +浪冲奇造端,rằng trong cả tạo đoan +𢖵𦑗濃強𠸗挹冷,nhớ quạt nồng gương xưa ấp lạnh +𠎬樁萱孟羕芇,đứng thung huyên mạnh dường nào +𢖵勾生我劬勞,nhớ câu sanh ngã cù lao +察勾拾女朱𠓨曰無,xét câu thập nữ cho vào viết vô +儗𢢆仉揞墓拖𩆐,nghĩ thẹn kẻ ôm mồ đỡ sấm +買拱𠊛疎矧哭𣒣,với cùng người thơ thẩn khóc măng +責𤤰閍朶和光,trách vua muôn đoá hoà quang +公明女底堆塘格賖,công minh nỡ để đôi đàng cách xa +㤙義意海河記,ân nghĩa ấy hải hà ghi +怨恨尼揞底边,oán hận nầy ôm để bên +𢞂𥉫風景渃番,buồn trông phong cảnh nước Phiên +𦹵花欲𢚸煩𢖵埃,cỏ hoa giục lòng phiền nhớ ai +𢘾娘主饋𨖅㐌停,nhờ nàng chủ quỹ sang đã đành +仍些買博刘平,nhưng ta mấy bác lưu bình +本𠊛知己麻情同心,vốn người tri kỉ mà tình đồng tâm +别包書𪽗棋琴,biết bao thư hoạ kì cầm +筆硯畑册𨑮𢆥𡗶𧷺,bút nghiên đèn sách mười năm trời tròn +払刘徐𨀈蹎,chàng lưu từ bước chân +𢖵埃掑簮,nhớ ai cài trâm +准繞抇脢金,chốn thêu nhặt mũi kim +姊㛪疎矧𠓀軒,chị em thơ thẩn trước hiên +梗壁採花蓮唭,cành bích hái hoa sen cười +𥪝襖紫𣹓潙湥,trong áo tía đầy vơi giọt +外花𦹳仍㐌残,ngoài hoa thơm nhưng đã tàn +草芇欺𠓀出䦕,thảo nào khi trước xuất quan +昭君江下杏元河,Chiêu Quân giang hạ Hạnh Nguyên hà +𠄩娘意𦹳秋閍,hai nàng ấy thơm tho muôn +寔羕,thực dường +些它荣𩔰𠊛群寒微,ta đà vinh hiển người còn hàn vi +擬傷𠊛𣇜危,nghĩ thương người buổi nguy +塘文章别𥙩之專勤,đường văn chương biết lấy chi chuyên cần +闷朱伴友成身,muốn cho bạn hữu thành thân +丕𢧚𢚁旦夫人𠬠𠳒,vậy nên cậy đến phu nhân một lời +交朱𨑮鐄𨑮,giao cho mười vàng mười +𠫾爫本麻餒伴賢,đi làm vốn mà nuôi bạn hiền +曾𨕭雪㸃坡𩭶泊,tầng trên tuyết điểm pha râu bạc +𣐆霜坡淡𦟐紅,thớt sương pha đượm má hồng +肝義𤋵𫥨共姉月,gan nghĩa giãi ra cùng chị nguyệt +塊情固買𠇍𡽫滝,khối tình có mãi mấy non sông +𥒥箕群别滝𫅷胤,đá kia còn biết sông già dặn +𫽄責從些𣅶中,chẳng trách tuồng ta lúc trung +名㗂強𤊪撩𦎛,danh tiếng càng rỡ treo gương +𠊛𭓇習朱專,người học tập cho chuyên +包徐𠊛占魁元仕𧗱,bao giờ người chiếm khôi nguyên sẽ về +𠓀𡢐朱院𠬠皮,trước sau cho vẹn một bề +辰功德意渚奚涓,thì công đức ấy chớ hề quên +夫人𦖑訴情頭,phu nhân nghe tỏ tình đầu +𠽔浪翁𠰺𡗋勾𠽋唭,thưa rằng ông dạy lắm câu nực cười +傳固傳𨔍𠁀,truyện có truyện lạ đời +𥋳辰𡂂眜𦖑辰債𦖻,coi thì ngứa mắt nghe thì trái tai +古今拱渚𧡊埃,cổ kim cũng chửa thấy ai +悲徐買𧡊翁差恪皮,bây giờ mới thấy ông sai khác bề +空䀡冲趣茄圭,không xem trong thú nhà quê +袞昂功役皮耒,ngổn ngang công việc bề rồi +仍拱𪽝堆塘,nhưng cũng bởi đôi đường +𠬠𬆄為主𠄩傷為𫯰,một ngay vì chúa hai thương vì chồng +羣些低絲紅𣠖定,còn ta đây tơ hồng chưa định +仍泣䝉謹城高,những rắp mong kín thành cao +𫨩拱伴𦟐桃,hay cũng bạn má đào +分𦟐紅,phận má hồng +仉辰麝蔭𠊛香承,kẻ thời sạ ấm người hương thừa +察分𡛔湄啻体,xét phận gái mưa ví thể +役枚付底𡗶停,việc may phó để trời dành +據之梅雪買清,cứ chi mai tuyết mới thanh +𦟐紅奇遇𡗶撑用移,má hồng kỳ ngộ trời xanh rụng rời +著庒沛𨁥味買歷,chớ chẳng phải đủ mùi mới lịch +𠄩𫅜芸七夕買豊,hay lành nghề thất tịch mới phong +如埃𩈘令古弓,như ai mặt lệnh cổ cong +咹勾卒𢼂𢧚𫯰𡗋夭,ăn câu tốt số nên chồng lắm yêu +閙固沛𡗶朝國色,nếu có phải trời chìu quốc sắc +𦓿𪽞𪧚𡥵𬌥,cầy ruộng giữ con trâu +𢵼䕯餒𤞼𢲨臻蟳,vớt bèo nuôi lợn hái chăn tằm +務絆遁奇𫷜,mùa bận rộn cả năm +役税拯歇群針役夷,việc thuê chẳng hết còn chăm việc gì +翁牢呐拯𫨩推,ông sao nói chẳng hay suy +浪信𠇖固欺秩𤙭,rằng tin bợm có khi mất bò +碎低局劇俸,tôi đây cục kịch vụng +吀翁役意譲朱姨,xin ông việc ấy nhường cho dì +楊公堇𠬠𣇞,dương công ngẩn một giờ +𠸗𫢩沕别娘珠竜耒,xưa nay vẫn biết nàng châu long rồi +𡥵𠊛孝罕灰,con người hiếu hẳn hoi +本𣳔阃範麻𠊛端莊,vốn dòng khổn phạm mà người đoan trang +辰固𪀄默䋥紅,thì có chim mắc lưới hồng +底嗃拙𨕭空,để kêu chóet trên không +遣𠊛𨅸舘秋風𢤜愁,khiến người đứng quán thu phong chạnh sầu +傷台𫯰牛待節,thương thay chồng Ngâu đợi tiết +歇𠬠𢆥買叶𠬠吝,hết một năm mới hiệp một lần +羣之月女麻春,còn chi nguyệt nữa mà xuân +空制𫼳㗂女難别包,không chơi mang tiếng nợ nần biết bao +當𪱆𭚯湄𤁓吏晴,đương nắng nỏ mưa dào lại tạnh +卽台𡗶𠹳景調囂,tức thay trời cợt cảnh đìu hiu +𠊛𠁀𧯶沛榾梂,người đời há phải cột kiều +麻𡗶吏鈽鉊㧍,mà trời lại búa rìu phang +桃花𧯶沛䑓霜,đào hoa há phải đài sương +麻𠊛𢩧𠬃边塘𨀈過,mà người ngắt bỏ bên đường bước qua +𢢇縁傷分悴賖,tủi duyên thương phận xót xa +責𠊛扵萡責些磊辰,trách người ở bạc trách ta rủi thời +啻别𠓀花掑洞,ví biết trước hoa cài động +渃𣳔塵沚𥊢爫之,nước dòng trần chảy thẳng làm chi +他浪拻𠄀顛,thà rằng hoi vú đen +𥙩英勾螠脾𡃹,lấy anh câu ếch tì chén +𣋽勾螠最𦹵落,sớm câu ếch tối cỏ lác +襖𥯒名姅撘姅𦣰,áo tơi gianh nửa đắp nửa nằm +欺𢝙傳辰,khi vui chuyện thì +𢚸葵篤道向陽,lòng quỳ dốc đ��o hướng dương +𢬣寛台吏别塘斉家,tay khoan thai lại biết đường tề gia +𨇜冲𭲖𦊚徔𠀧,đủ trong đức bốn tòng ba +差𠫾役意𢖮成功,sai đi việc ấy ắt thành công +𢚸𬓲𬓲𠉝皮衝,lòng riêng riêng nghĩ vừa xong +買傳妸珠竜侯,mấy truyền ả châu long hầu +事情𤏣𤋵𡢐,sự tình tỏ giãi sau +疎浪㤕分婵悁,thưa rằng chút phận thuyền quyên +吸凝買𨀈疎𨕭,ngập ngừng mấy bước thưa trên +娘𦖑湥玉𣻆𤁓,nàng nghe giọt ngọc tuôn dào +夫人保姨侯并牢,phu nhân bảo dì hầu tính sao +布孤媄娣𠲖𪡷供双,bố cô mẹ đệ ơi chờ cũng xong +唒甘𢚸𢼂分,dẫu cam lòng số phận +𡦂自由决罕欣𠊛,chữ tự do quyết hắn hơn người +加夷焠腩鮮,gia dì sốt nem tươi +縵鵉襘鳯請台床𤘋,màn loan gối phụng thảnh thơi giường ngà +宮永乙庒魔芇,cung vắng ngắt chẳng ma nào +悶𫥨𠓨沛𠳨宦官,muốn ra vào phải hỏi hoạn quan +或欺承叶竜顔,hoặc khi thừa hiệp long nhan +小星𢜠㐌𬙾縁衾裯,tiểu tinh mừng đã đẹp duyên khâm trù +仉朝𠊛直𢝙強虎台,kẻ chầu người chực vui càng hổ thay +况𠇮分䕯𩄲㵢𣼸,huống mình phận bèo mây trôi dạt +边幔帳闭,bên màn trướng bấy +吏強𢞂台職南柯,lại càng buồn thay giấc Nam Kha +南柯𠬠職熾斜,Nam Kha một giấc xế tà +拱枚𢘾特𣘃樛包容,cũng may nhờ được cây cù bao dung +𠸗𫢩分𡛔𡦂徔,xưa nay phận gái chữ tòng +払差妾監管功特,chàng sai thiếp dám quản công được +𠦳鐄嗼𠽖𥚯麻特,ngàn vàng mua chuộc dễ mà được +悴台浽公勞自意,xót thay nỗi công lao từ ấy +㤕身柳要疎桃,xót thân liễu yếu thơ đào +直房鵉庒𧡊𩈘竜,chực phòng loan chẳng thấy mặt rồng +園渚易禁𧊉螉,vườn chưa dễ cấm bướm ong +𤒘花懝𢢆𩃳紅,đuốc hoa nghĩ thẹn bóng hồng +粦羅貝伴文房,lân la với bạn văn phòng +焒𧵆拱礙銀𡗋台,lửa gần cũng ngại ngần lắm thay +遇欺月醒醝,ngộ khi nguyệt tỉnh say +聀浪㨂𩙌掑𩄲凭麻,chắc rằng đóng gió cài mây vững mà +湥洡𢢇分孤房淒涼,giọt giội tủi phận cô phòng thê lương +梗春底客𢯏,cành xuân để khách bẻ +䄆𦾉𠰘仍㖔,lưỡi oanh miệng những xôn +𢜝𢚸君子智高,sợ lòng quân tử trí cao +𫆧溇如𣷭𢲛牢朱穷,ruột sâu như bể giò sao cho cùng +别浪𢚸固傷空,biết rằng lòng có thương không +焒易并朱衝特麻,lửa dễ tính cho xong được mà +翠羽唏霜冷乙,thuý vũ hơi sương lạnh ngắt +𧜖胡羶犀羕氷,chăn hồ chiên tê dường băng +房空揞幅篆残,phòng không ôm bức triện tàn +𦖱𦖑徃夕邊𧜞蟡嗃,tai nghe vắng tịch bên màn ve kêu +蟡嗃哭房往𨤔,ve kêu khóc phòng vắng vẻ +𦹵花𦹳空仉永𪮨,cỏ hoa thơm không kẻ viếng thăm +強愁強擬強,càng sầu càng nghĩ càng +責翁絲窖制堪𦟐紅,trách ông tơ khéo chơi khăm má hồng +他如体翁官侍,thà như thể ông quan thị +據咹𭉏𥄭技𣎃𣈗,cứ ăn no ngủ kỹ tháng ngày +默𠊛𫯰㵋𩄲,mặc người chồng mới mây +焒縁庒悴枚塵,lữa duyên chẳng chút may trần +添吏特朝𧵆𠃩陛,thêm lại được chầu gần chín bệ +庒如埃紛花葨,chẳng như ai phấn hoa ổi +𧯄特𩃳𩈘𡗶,hang được bóng mặt trời +䟻朱照𦥃霜䑓㐌冬,chờ cho chiếu đến sương đài đã đong +察𢼂分想空𢧚,xét số phận tưởng không nên +俸埃爫如仉未亡,bóng ai làm như kẻ vị vong +固𫯰麻供如空,có chồng mà cũng như không +花鮮麻供如也移,hoa tươi mà cũng như rã rời +𢝙之女麻𡎢終𣇓,vui chi nữa mà ngồi chung đỉnh +𫨩之麻掛梗江山,hay chi mà quảy gánh giang san +𢝙之麻笛麻彈,vui chi mà địch mà đàn +麻吟風月麻𢺤𢬢情,mà ngâm phong nguyệt mà dan díu tình +催些唉暫仃隻𩃳,thôi ta hãy tạm đành chích bóng +䀡姊姮㨂𦥃,xem chị Hằng đóng đến +仁𢞂咀勾,nhân buồn thở câu +𡦂縁此𥋴𧗱𪢈芇,chữ duyên thử ngắm về sau nào +終,chung +払浪吀渚賖,chàng rằng xin chớ xa +固𡗶固坦固些固𠇮,có trời có đất có ta có mình +為埃娘沛身征,vì ai nàng phải thân chinh +𫒂負涓情朱當,nhẽ phụ quên tình cho đương +愈𢚸妾拯𥒥鐄,dẫu lòng thiếp chẳng đá vàng +典條如几容𨱽,đến đều như kẻ dong dài +責些群固責埃,trách ta còn có trách ai +𠦳鐄𪾋𢬭𠬠𠳒呐牢,nghìn vàng dám đổi một lời nói sao +傷娘㤕分夭桃,thương nàng chút phận yêu đào +為情刀等管包待油,vì tình đèo đẵng quản bao dãi dầu +傕辰功意𡊰𡢐,thôi thì công ấy đền sau +順𠳒娘據𠫾,thuận lời nàng cứ đi +原恩𣷭爱群倍夷,nguồn ơn bể ái còn vội gì +買沛道唱随拱饒,mới phải đạo xướng tuỳ cùng nhau +娘𦖑根紊頭,nàng nghe căn vặn đầu +情𬓲娘計𠇍勾盘桓,tình riêng nàng kể mấy câu bàn hoàn +想欺誓海盟山,tưởng khi thệ hải minh sơn +外𡑝䏾月冲幔聀,ngoài sân bóng nguyệt trong màn giấc +共饒森合𠬠茄,cùng nhau xum họp một nhà +縁香焒陳珠,duyên hương lửa trần châu +𨀈𠬠𨀈𠬠油,bước một bước một dầu +𠬠𣈗滕蕩秋恪,một ngày đằng đẵng thu khác +歇𠳒𫰅𡮈湿高,hết lời to nhỏ thấp cao +順𠳒娘買𨀈边冲,thuận lời nàng mới bước bên trong +𨖅収攝皮衝,sang thu xếp vừa xong +谢辞娘買𨀐𨖲塘,tạ từ nàng mới rong lên đường +𨀈寅旦舘迎香,bước dần đến quán nghinh hương +𧡊払刘駭群當𡎢麻,thấy chàng lưu hãy còn đang ngồi mà +谷城南𦫼蔑閒,góc thành nam lều một gian +奴渃㕵少𩚵咹,no nước uống thiếu cơm ăn +昆隊遁楊埃眷,con đòi trốn dường ai quyến +馭𤷍少几𧜖,ngựa gầy thiếu kẻ chăn +𪽝狹囘坤且𩵜,bởi hẹp hòi khôn thả cá +茹涓趣礙挼𤝋,nhà quen thú ngại nuôi vằn +朝官拯沛隐庒沛,triều quan chẳng phải ẩn chẳng phải +㭲城南𦫼蔑閒,góc thành nam lều một gian +𡥵𪂲拉買𪮊𣎀輸,con cò mấp mấy suốt đêm thâu +𠄩蹎蹅𫴋能能𢭪,hai chân đạp xuống năng năng nhắc +老少諸𢧚節丈夫,lểu thểu chưa nên tiết trượng phu +免羅倣樣道先儒,miễn là phỏng dáng đạo tiên nho +𡖵殘𡔖𢞅,Đêm Tàn Bến Yêu +昂刺刺毛,ngang thích thích mau +茶梅店月曵𫀅俸,chà mai đêm nguyệt dậy xem bóng +片𣈜春𡎢勾,phiến ngày xuân ngồi câu +𢌌狹𡮈𣃤韻奇,rộng hẹp nhỏ vừa vặn cả +𬑵𨱽囷苦沕如饒,vắn dài khuôn khổ vẫn như nhau +姑㦖卒吟朱技,cô muốn tốt ngâm cho kĩ +𠁑功名刀苦辱,dưới công danh đeo khổ nhục +除旦𠀧秋唉𤋵牟,chờ đến ba thu hãy giãi màu +𥪝曳悅固風流,trong dại dột có phong lưu +𠇍𠊚𣈜怒詩杜,mấy người ngày nọ thi đỗ +𦲿梧桐末秋,lá ngô đồng mạt thu +𦊚埃窖窖槞,bốn ai khéo khéo trồng +𠊚辰𨖲打几辰𥉫,người thì lên đánh kẻ thì trông +𨒣鶴寛寛𦛋,du hạc khoan khoan cật +𡛔腕𨉞螉𫤋𫤋𢚸,gái uốn lưng ong ngửa ngửa lòng +𦊚𤗖裙紅𠖤法派,bốn mảnh quần hồng bay phấp phới +𠄩行蹎玉𨀤双双,hai hàng chân ngọc duỗi song song +制春㐌别春庒佐,chơi xuân đã biết xuân chăng tá +梮擼𠫾耒魯補空,cọc rổ đi rồi lỗ bỏ không +几撘𧜖几冷㳥,kẻ đắp chăn kẻ lạnh lùng +㓠吒丐刼𥙩𫯳終,chém cha cái kiếp lấy chồng chung +𠄼時𨑮祸𫨩庒,năm thì mười hoạ hay chăng +𣎃堆吝固拱空,tháng đôi lần có cũng không +故咹𥸷𥸷拱吼,cố ăn xôi xôi cũng hỏng +扲平爫摱摱空功,cầm bằng làm mướn mướn không công +身别𠰚,thân biết nhỉ +他𫏾催停於丕衝,thà trước thôi đành ở vậy xong +𤾓𢆥翁府永祥喂,trăm năm ông phủ vĩnh tường ơi +丐𡢻𠀧生㐌者耒,cái nợ ba sinh đã trả rồi +墫秩文章𠀧𡱩坦,chôn chặt văn chương ba thước đất +𢬣辰扲𦰟茟花,tay thì cầm ngọn bút hoa +㝍情払買題𢽼𦊚勾,tả tình chàng mới đề và bốn câu +娘竜䀡意㐌,nàng long xem ý dã +𨀈買𠳨𡢐事情,bước mới hỏi sau sự tình +浪牢唉客書生,rằng sao hỡi khách thư sinh +題詩意不平役之,đề thơ ý bất bình việc chi +碎𫢩𡲤分女,tôi nay vả phận nữ +𧡊𠊛𡦂碎辰傷台,thấy người chữ tôi thì thương thay +因牢払買細低,nhân sao chàng mới tới đây +𪾋吀君子𤋵排妾𦖑,dám xin quân tử giãi bày thiếp nghe +払浪擬拱𨔍𥡳,chàng rằng nghĩ cũng lạ ghê +女人麻拱别藝文章,nữ nhân mà cũng biết nghề văn chương +𥊛𠊛拱風光,trông người cũng phong quang +𠳒咹呐拱妙揚寛台,lời ăn nói cũng dịu dàng khoan thai +佳人渚易特𠄩,giai nhân chưa dễ được hai +畧㩫簮掑丙包,lược giắt trâm cài bảnh bao +拯𫨩情意,chẳng hay tình ý +𨔍𨓡麻吏𨀈爫身,lạ lùng mà lại bước làm thân +𠳨𠻃思懃,hỏi han tứ cần +浽念払買歴陳分明,nỗi niềm chàng mới lịch trần phân minh +浪些𪾋唒之𠇮,rằng ta dám giấu chi mình +責英楊禮薄情𡗋傕,trách anh dương lễ bạc tình lắm thôi +交逰别𠇍𫷜𡗶,giao du biết mấy năm trời +𠳒鉄䂖𠳒漆膠,lời thiết thạch lời tất giao +闭梁月漂髙,bấy lương nguyệt phiêu cao +擬情麻𠳨𠶀,nghĩ tình mà hỏi thăm +宗希弧矢𦊚方𡗶,tung hê hồ thỉ bốn phương trời +曷霜橰眉哭,hạt sương cau mày khóc +湥𧖱𨕭𢬣𠲶𠰘唭,giọt máu trên tay mỉm miệng cười +𠄼𬙞𣎃𡗶𠇍祝,năm bảy tháng trời mấy chốc +𤾓𠄼翁府永祥喂,trăm năm ông phủ vĩnh tường ơi +隻柏𢞂𧗱分浽𬈿,chiếc bách buồn về phận nổi nênh +𡧲𣳔𢭂札渃泠汀,giữa dòng chao chát nước lênh đênh +𨉞桄情義涞𣼽,lưng quàng tình nghĩa lai láng +姅漫風波𨻫潗泙,nửa mạn phong ba luống bập bềnh +扲梩黙埃啉杜𣷷,cầm lái mặc ai lăm đỗ bến +𣳔繚屍几㕸𣵶𡹡,dòng lèo thây kẻ rắp xuôi ghềnh +意埃𠽄板甘𢚸丕,ấy ai thăm ván cam lòng vậy +喭餒揞弹仍咂𭈻,ngán nỗi ôm đàn những bấp bênh +管包塘舍賖侵,quản bao đường sá xa xăm +旦𧡊伴知音麻油,đến thấy bạn tri âm mà rầu +吏添特𠬠䋲,lại thêm được một thằng +侫臣窖𭓇仍勾𠊛,nịnh thần khéo học những câu người +擬麻喭朱𠁀,nghĩ mà ngán cho đời +沙機𧏵﨤𩵽唭沛油,sa cơ rồng gặp tôm cười phải du +舍盘之𥒥愚夫,xá bàn chi đứa ngu phu +仍𩔖𫚳别志鴻,những loài chim biết chí hồng +源干責几同𥦗,nguồn cơn trách kẻ đồng song +𢚸麻女負𢚸故人,lòng mà nữ phụ lòng cố nhân +丕𢧚詠𠬠𢽼韻,vậy nên vịnh một và vần +姅分責伴姅分𫺶身,nửa phần trách bạn nửa phần giận thân +才沛𣅶風塵,tài phải lúc phong trần +油浪否極固分泰来,dù rằng bĩ cực có phần thái lai +功名塘駭群𨱽,công danh đường hãy còn dài +丈夫埃劍之埃麻,trượng phu ai kém chi ai mà +𪡇娘麻沛呐,nể nàng mà phải nói +拯𫨩娘𠳨之些悲除,chẳng hay nàng hỏi chi ta bây giờ +𦖑𠳒娘買随机,nghe lời nàng mấy tuỳ cơ +𠲶唭者格朗𪪏計盘,mỉm cười giả cách lẳng lơ kể bàn +浪㛪㤕分紅顔,rằng em chút phận hồng nhan +㤙吒𢘾媄拱𫔮丐身,ơn cha nhờ mẹ cũng nhàn cái thân +想朝窕清新,tưởng chiều điệu thanh tân +約𬇚特几文人買,ước ao được kẻ văn nhân mới +双堂几㕸名,song đường kẻ rắp danh +皮才色押情分𣘈,bề tài sắc ép tình phấn son +商周伴𪧘各諸堆,thương chu bạn cũ các chư đôi +舍另身閒課役耒,xá lánh thân nhàn thuở việc rồi +檜俗茶常坡渃雪,cuội tục trà thường pha nước tuyết +尋清中曰羡茶梅,tìm thanh trong vắt tiện trà mai +𪀄叫花𦬑𣈜春净,chim kêu hoa nở ngày xuân tĩnh +香論碁殘席客催,hương luồn cờ tàn tiệc khách thôi +盃固蔑念庒女豸,bui có một niềm chăng nỡ trễ +道濫昆免道濫碎,đạo làm con lẫn đạo làm tôi +𩄲㪚𩅹𬰆柳撑𪳀,mây tan mưa tạnh liễu xanh om +戈𠃅禪䦕𥊘眜,qua mái thuyền quan ghẻ mắt +外揩𢬣𠄩注脿,ngoài day tay hai chú béo +𥪝間啘喓英,trong gian uốn éo anh +征荣案偈鐘鐄紫,chênh vênh án kệ chuông vàng tía +涞𣼽超香𫢋𧺃,lai láng siêu hương phật đỏ +細景𥙩之𦓡景,tới cảnh lấy gì mà cảnh +跪𠄩𨆝𫴋𩠓森森,quỳ hai gối xuống gật lom khom +潘佩珠小史,phan bội châu tiểu sử +翁圭於廊丹染縣南𣐙省乂安,ông quê ở làng đan nhiễm huyện nam đàn tỉnh nghệ an +生𢆥𠬠𠦳𫤯𨑮,sinh năm một nghìn tám mươi +𢆥𫢩𠄼𨑮𢆫,năm nay năm mươi tuổi +玉底𪵰淎𡎛,ngọc để dấn vũng bùn +迻信螉𧊉朱𢞂𢚸,đưa tin ong bướm cho buồn lòng +堛𠇮沛𨀈蹎,bực mình phải bước chân +尋称當底麻𢚁𭿍,tìm xứng đáng để mà cậy trông +邂逅相逢,giải cấu tương phùng +婵娟固𠻷英雄𫨩牢,thuyền quyên có hẹn anh hùng hay sao +罕𦀊月老車,hẳn dây nguyệt lão xe +朱𢧚妾拯管包𢀭危,cho nên thiếp chẳng quản bao giàu nghèo +沛縁沛刼辰蹺,phải duyên phải kiếp thì theo +他鄉﨤渃瓢拱𢧚,tha hương gặp nước lèo cũng nên +皮丐茟丐硯,về cái bút cái nghiên +巾𢯢襊妾吀拖,khăn sửa túi thiếp xin đỡ +払𦖑擬𬢱秦銀,chàng nghe nghĩ ngợi tần ngần +因縁埃窖磋運吏朱,nhân duyên ai khéo xoay vần lại cho +擬𠇮當𣅶寒儒,nghĩ mình đang lúc hàn nho +别埃麻㐌𠻷㗅買埃,biết ai mà đã hẹn hò mới ai +拯戈作合在𡗶,chẳng qua tác hợp tại trời +吹𠊛青眼﨤𠊛紅顔,xui người thanh nhỡn gặp người hồng nhan +情期𢧚伴鳳鵉,tình cờ nên bạn phượng loan +路詩于祐路弹相如,loạ thơ vu hựu loạ đàn tương như +好逑詠曲拱情,hảo cầu vịnh khúc cũng tình +𠊛闺阁客文詞,người khuê các khách văn từ +庵竹軒梅𣈜𣎃戈,am trúc hiên mai ngày tháng qua +是非芇典𡎝��霞,thị phi nào đến cõi yên hà +𩛷咹油固𦼞㙁,bữa ăn dù có dưa muối +襖默奈之錦羅,áo mặc nài chi gấm là +渃養朱清池賞月,nước dưỡng cho thanh trì thưởng nguyệt +坦𦓿牛隘𪽏秧花,đất cày ngõ ải luống ương hoa +工欺興動店雪,trong khi hứng động đêm tuyết +吟特勾神𠱆𠱆歌,ngâm được câu thần dắng dắng ca +𢷀包蓓淋,giũ bao bụi lầm +𪮏襖旦䕺林,tay áo đến tùng lâm +棱核葉花迡動,rừng cây rợp hoa chầy động +塘𠃣𠊚𠫾𦹵急侵,đường ít người đi cỏ kíp xâm +疎帶俗嫌勾帶俗,thơ đới tục hiềm câu đới tục +主無心客無心,chủ vô tâm khách vô tâm +竹樁軒永工欺意,trúc thông hiên vắng trong khi ấy +能某山僧𬈋伴吟,năng mỗ sơn tăng làm bạn ngâm +娘浪香火生,nàng rằng hương hoả sinh +沛𠊛𩙌𦲿𫚳梗如埃,phải người gió lá chim cành như ai +為縁𢧚沛勿奈,vì duyên nên phải vật nài +吀払固𢙇情人,xin chàng có hoài tình nhân +𠄩边路傳懃,hai bên trò chuyện cần +闭除払買蹺蹎払𧗱,bấy giờ chàng mới theo chân chàng về +戈𨤮長堤,qua dặm tràng đê +脱㐌𧡊𧵆期故,thoát đã thấy gần kề cố +𥋷𥊛風景闭除,nhác trông phong cảnh bấy giờ +𨀈娘拱堇魚如払,bước nàng cũng ngẩn ngơ như chàng +園春景色強,vườn xuân cảnh sắc càng +𣘃斜坦松昂𦝄𡗶,cây tà đất tùng ngang lưng trời +書𥦗墻壁雷傕,thư song tường vách lôi thôi +詩辰𤁕墨𪽗辰派𣘈,thơ thì nhạt mực hoạ thì phai son +𨔍之景遇干𢞂,lạ chi cảnh ngộ cơn buồn +仍䀡骨格沕群風光,nhưng xem cốt cách vẫn còn phong quang +共払娘買𢯢𨖅,cùng chàng nàng mới sửa sang +房文垠吏𠬠間𭓇行,phòng văn ngăn lại một gian học hành +親父具潘文浦,thân phụ cụ phan văn phổ +更荣永𪔠更吨,canh văng vẳng trống canh dồn +渚丐紅顔買渃𡽫,chứ cái hồng nhan mới nước non +香迻醝吏醒,hương đưa say lại tỉnh +彚𦝄𩄴尺缺𣜾𧷺,vầng trăng bóng xế khuyết chưa tròn +扦昂坦𦼔曾盎,then ngang đất rêu từng áng +續蹎𩄲𥒥𠇍𫇳,tục chân mây đá mấy chòm +喭餒春𠫾春吏吏,ngán nỗi xuân đi xuân lại lại +𤗖情𣘈子𡥵𡥵,mảnh tình son tí con con +親母具潘氏春,thân mẫu cụ phan thị xuân +杜首科場乂𢆥更子,đỗ thủ khoa trường nghệ năm canh tí +払經史朱明,chàng kinh sử cho minh +払畑册習情朱專,chàng đèn sách tập tành cho chuyên +娘辰𬓲𠬠軒,nàng thì riêng một hiên +𣒵耕勤敏𢝙沔女工,gửi canh cần mẫn vui miền nữ công +𣈘𣈗𢚸仍啂𢚸,đêm ngày lòng những nhủ lòng +雖外唭𠹳仍冲𪧚,tuy ngoài cười cợt nhưng trong giữ +朱𫨩𡬷腋貞坚,cho hay tấc dạ trinh kiên +𥒥鐄㗂㐌凭𥾽情春,đá vàng tiếng đã vững bền tình xuân +身㛪辰分㛪𧷺,thân em thì phận em tròn +𬙞浽𠀧沉𠇍渃𡽫,bảy nổi ba chìm mấy nước non +𧋻湼黙油𢬣几攤,rắn nát mặc dầu tay kẻ nặn +仍㛪刎𡨸𬌓𢚸𣘈,nhưng em vẫn giữ tấm lòng son +払徐欺﨤佳人,chàng từ khi gặp giai nhân +𧡊春𨻫仍秦銀𢚸,thấy xuân luống những tần ngần lòng +𣌋終乍𠬠茄,sớm chung chạ một nhà +欺𫗒欺於欺欺,khi ăn khi ở khi khi +朝歴事清騷,chiều lịch sự thanh tao +強𥆾眉柳桃強腰,càng nhìn mày liễu đào càng yêu +海堂皮聀春霄,hải đường vừa giấc xuân tiêu +巫払拱算條𩄲𩅹,vu chàng cũng toan điều mây mưa +拮𠳒娘㐌呈疎,cất lời nàng đã trình thưa +浪牢君子擬渚盡詳,rằng sao quân tử nghĩ chưa tận tường +本𠊛文脉書香,vốn người văn mạch thư hương +𢚸月涓塘史,lòng nguyệt quên đường sử +之仍役春情,chi những việc xuân tình +𦀊紅㐌𥾾𣈗𩇢群𨱽,dây hồng đã buộc ngày xanh còn dài +文𦊚期穷,văn bốn kì cùng +期第一曰兼治,kì đệ nhất viết kiêm trị +士夫調服𠊛咍𡦂,sĩ phu đều phục người hay chữ +㐌𢧚堛𡥵,đã nên bậc con +爫朱𤏣英才㐌,làm cho tỏ anh tài đã +払亘飭三餘,chàng gắng sức tam dư +𡗶空負几讀書麻,trời không phụ kẻ độc thư mà +科名浽業茄,khoa danh nối nghiệp nhà +榜鐄耒仕𤒘𭉩夷,bảng vàng rồi sẽ đuốc vội gì +包除欺旦荣𡚖,bao giờ khi đến vinh quy +闭除妾𪾋惜之買払,bấy giờ thiếp dám tiếc chi mới chàng +払𦖑觧每唐,chàng nghe giải mọi đường +搊固𡃍之娘呂荣,so có kém chi nàng lã vinh +強𢜠几𠽃鷄鳴,càng mừng kẻ giúp kê minh +𦖑強沛用情朱坚,nghe càng phải dụng tình cho kiên +𣌋針道聖䝨,sớm chăm đạo thánh hi��n +恪如体𡥵船渃沙,khác như thể con thuyền nước sa +㐌勾如切如磋,đã câu như thiết như tha +吏勾如𤥨如磨技強,lại câu như trác như ma kĩ càng +堛它巨文章,bậc đà cự văn chương +加功𭓇習吏強才,gia công học tập lại càng tài +志啉漢榜宋科,chí lăm hán bảng tống khoa +翁自欺𡮈固志改革,ông từ khi nhỏ có chí cải cách +𢆥辛丑翁招集伴同志謀圖局反対政治,năm tân sửu ông chiêu tập bạn đồng chí mưu đồ cuộc phản đối chính trị +爫卷琉球血淚書𢭮朱各朝臣穷各名士底鼓動𢚸愛,làm quyển lưu cầu huyết lệ thư gửi cho các triều thần cùng các danh sĩ để cổ động lòng ái +國𧵑人民,quốc của nhân dân +𡢐𫥨北圻交𨒣𠇍各名人外北如:,sau ra bắc kỳ giao du với các danh nhân ngoài bắc như : +具督定宅翁秀昌耒𨖲𠇍提探仍不得志,cụ đốc định trạch ông tú xương rồi lên với đề thám nhưng bất đắc chí +如抇改如,như nhặt cải như +認徐修道闭,nhịn từ tu đạo bấy +東度染牟秋霜,đông độ nhuộm màu thu sương +仍䝉旦隊鏖場,những mong đến đội ao trường +梗花上苑之讓朱埃,cành hoa thượng uyển chi nhường cho ai +娘徐欺𨀈外,nàng từ khi bước ngoài +𡬷𬓲仍𢖵𠊛情鍾,tấc riêng những nhớ người tình chung +欺店冲准房,khi đêm trong chốn phòng +空𪾋挹粉空𪾋𢬗,không dám ấp phấn không dám dồi +𢆥成泰次𨑮𧗱中圻穷𠇍各伴:,năm thành thái thứ mười về trung kì cùng với các bạn : +南盛山斗秀定鄧採蘋鄧子曾拔虎蔭涵云云,nam thịnh sơn đẩu tú định đặng thái tần đặng tử tăng bạt hổ ấm hàm vân vân +穷𠇍翁具道組織党革𠇮,cùng với ông cụ đạo tổ chức đảng cách mạng +𣎃𠬠𢆥甲辰𠫾外國,tháng một năm giáp thìn đi ngoại quốc +滥𠊚拯固德共才,làm người chẳng có đức cùng tài +𠫾儗調𪰛劔歇𠄩,đi nghỉ đều thì kém hết hai +險旭權庄突吝,hiểm hóc quyền chăng đụt lặn +清閑案矣刁帶,thanh nhàn án hãy đeo đai +易咍𦛌𣷭溇𣴓,dễ hay ruột bể sâu cạn +坤别𢚸𠊚𬑵𨱽,khôn biết lòng người vắn dài +事世𭁈冷埃𠳨旦,sự thế dữ lành ai hỏi đến +保浪翁㐌的𠄩𦖻,bảo rằng ông đã điếc hai tai +欺𣈗外准𫔮階,khi ngày ngoài chốn nhàn giai +畧辰丙𦎛辰丙𤐝,lược thì biếng gương thì biếng soi +𫷜𧷺審脱迻梭,năm tròn thấm thoát đưa thoi +夏戈秋細冬耒吏春,hạ qua thu tới đông rồi lại xuân +隊畨𢖵朱陳,đòi phen nhớ châu trần +䋦情娘買賖𧵆咀嘆,mối tình nàng mới xa gần thở than +隊畨𢖵景鄉,đòi phen nhớ cảnh hương +𢖵茄娘拱盘桓念西,nhớ nhà nàng cũng bàn hoàn niềm tây +圭𠊛吝呂闭𫢩,quê người lần lữa bấy nay +併祝㐌侯𣹓冬,tính chốc đã hầu đầy đông +𪧚雪價冲,giữ tuyết giá trong +賖吹别固信𢚸朱庒,xa xôi biết có tin lòng cho chăng +情𬓲拯𪾋呐䏻,tình riêng chẳng dám nói năng +𣎃𣈗𨻫仍𥊛澄槐,tháng ngày luống những trông chừng hoè +求䝨㐌𧡊詔,cầu hiền đã thấy chiếu +几𧵆納卷几賖𨕭唐,kẻ gần nộp quyển kẻ xa lên đường +文人闹𠽋𦊚方,văn nhân náo nức bốn phương +娘卞㪽朱払試,nàng bèn sửa cho chàng thi +蹺真𠄩𥒥随,theo chân hai đứa tuỳ +旦払買認圍場,đến chàng mới nhận vi trường +𠰘吟𢬣討卷鐄,miệng ngâm tay thảo quyển vàng +几輸茟𠊛譲喠文,kẻ thua bút người nhường giọng văn +場屋𠀧秋枉某名,trường ốc ba thu uổng mỗ danh +拯才称聀先生,chẳng tài xứng chức tiên sinh +勤約操園諸子,cùn ước xáo vườn chư tử +船𫵈坤都𣷭六經,thuyền mọn khôn đua bể lục kinh +案核畑𠄩伴𪧘,án cây đèn hai bạn cũ +梅軒竹蔑𢚸清,mai hiên trúc một lòng thanh +吏𢜠元氣皮盛,lại mừng nguyên khí vừa thịnh +群忌爲咍蔑𡨸丁,còn cậy vì hay một chữ đinh +㐌𠇍秋尼底例茹,đã mấy thu nay để lệ nhà +縁芇刁等庫庒赦,duyên nào đeo đẳng khó chăng tha +蔑身吝橘塘科目,một thân lẩn quất đường khoa mục +𠄩𡨸麻役國家,hai chữ mơ việc quốc gia +才劣辣饒𢧚劔伴,tài liệt lạt nhiều nên kém bạn +𠊚𤷱痗歇福群些,người mòn mỏi hết phúc còn ta +君親渚報𢚸更,quân thân chưa báo lòng canh +情負粓𡗶襖吒,tình phụ cơm trời áo cha +襊踈䕯𨢇情控,túi thơ bầu rượu xênh xang +挂用歆𠇍琰塘,quẩy dụng hâm mấy dặm đường +臺子陵高秋沫,đài tử lăng cao thu mát +𤿤張騫珥客𢀨,bè trương khiên nhẹ khách sang +蟳六辱船頭罢,tằm lúc nhúc thuyền đầu bãi +蠔質摳離㯲檜廊,hàu chất so le khóm cuối làng +吟索尚䊷工課意,ngâm sách thằng chài trong thuở ấy +㗂朝𠰺泣滄浪,tiếng trào dậy khắp thương lang +𢀨共庫𪽝蒸𡗶,sang cùng khó bởi chưng trời +吝木爫之朱辱唏,lặn mọc làm chi cho nhọc hơi +瀉𢚸清味耨渃,tả lòng thanh vị núc nác +𡍋坦隘𪽏夢葸,vun đất ải luống mồng tơi +勤節奇恒捻,cần tiết cả hằng nắm +忠孝念初馬女移,trung hiếu niềm xưa mựa nỡ dời +昆𡥙渚嫌双曰兀,con cháu chớ hiềm song viết ngặt +詩書實意寶𠦳𠁀,thi thư thực ấy báu ngàn đời +噴珠𠰹玉𠸌旬,phun châu nhả ngọc đòi tuần +科扲弄𨑮分固,khoa cầm lỏng mười phần có +俸𧡊㗂𬬻傳,bỗng thấy tiếng lô truyền +刘平㐌題𨕭榜鐄,lưu bình đã đề trên bảng vàng +席捽㤙頒,tiệc rót ơn ban +𦹵撑𬮌養底𢚸仁,cỏ xanh cửa dưỡng để lòng nhân +竹立軒梅抉俗塵,trúc rợp hiên mai quét tục trần +業𪧘詩疎恒蔑職,nghiệp cũ thi thư hằng một chức +縁初香火象𠀧身,duyên xưa hương hoả tượng ba thân +顔淵渃貯瓢群月,nhan uyên nước chứa bầu còn nguyệt +杜甫詩𢧚筆固神,đỗ phủ thơ nên bút có thần +女君親渚報特,nợ quân thân chưa báo được +鞋花群𥾽琰青雲,hài hoa còn bợn dặm thanh vân +𠯪嗷香桂湯𩄲,ngọt ngào hương quế thang mây +會𬙽亇渃森圍,hội lành cá nước xum vầy +補功畑册闭𫢩文房,bõ công đèn sách bấy nay văn phòng +娘𦖑信拱𢜠𢚸,nàng nghe tin cũng mừng lòng +妥情餒伴𫯳闭,thoả tình nuôi bạn chồng bấy +想𠳒𡽫審渃溇,tưởng lời non thẳm nước sâu +仍𢖵対愁𢚸圭,những nhớ đổi sầu lòng quê +情𬓲ㇴ皮皮,tình riêng riêng bề bề +倍𢜠娘吏𧗱圭鄉,vội mừng nàng lại về quê hương +𧡊信楊禮倍鐄,thấy tin dương lễ vội vàng +差𠊛迍逴娘冲,sai người đón rước nàng trong +情初𧡊𢝙𢚸,tình xưa thấy vui lòng +𨖅潮卅廣東於𠇍刘永福,sang chiều châu quảng đông ở với lưu vĩnh phúc +喻𠊛越南於边艚爫𠬠党,rủ người việt nam ở bên tàu làm một đảng +特𠃣吏𨖅日本結交𠇍梁啟超(号飲水)穷各𠊛艚𠊛日,được ít lại sang nhật bản kết giao với lương khải siêu ( hiệu ẩm thuỷ ) cùng các người tàu người nhật +𢆥𠬠𠦳𤾓零阻𧗱艚迍翁強邸𨖅日立㑹維新,năm một nghìn trăm linh trở về tàu đón ông cường để sang nhật lập hội duy tân +鼔動捐銭南𦓡勸喻伴少年𠫾𨒣学,cổ động quyên tiền nam mà khuyên nhủ bạn thiếu niên đi du học +𢆥𠬠𠦳𤾓被𠊛日驅逐沛𧗱艚,năm một nghìn trăm bị người nhật khu trục phải về tàu +穷𠊛艚組𦃎㑹越南光復,cùng người tàu tổ chức hội việt nam quang phục +𢆥𠬠𠦳𤾓𨑮𠬠𨖅暹羅,năm một nghìn trăm mười một sang xiêm la +耒吏𨖅德𨖅俄,rồi lại sang đức sang nga +𢆥𠬠𠦳𤾓𨑮為固仍𠊛暴動称朱,năm một nghìn trăm mười vì có những người bạo động xưng cho +被座案𫽅罪処死永,bị toà án khép tội xử tử vắng +𣎃𬙞𢆥𠬠𠦳𤾓𠄩𠄻被扒於艚,tháng bảy năm một nghìn trăm hai lăm bị bắt ở tàu +会同提刑結案苦差終身,hội đồng đề hình kết án khổ sai chung thân +𣈗𠄩,ngày hai +𨑮𦊚𣎃腊西,mươi bốn tháng chạp tây +特官全權𫥨令㤙赦,được quan toàn quyền ra lệnh ân xá +欺於外國固曰报吧爫册,khi ở ngoại quốc có viết báo và làm sách +仍册固卷餘九年所持之主𡅳同胞補罕𡓃武力,những sách có quyển dư cửu niên sở được chi chủ khuyên đồng bào bỏ hẳn lối vũ lực +蹺𦎛亞拉伯吧非律津故飭学行底𨖲塘文明辰𠊛法仕朱自治,theo gương á lạp bá và phi luật tân cố sức học hành để lên đường văn minh thì người pháp sẽ cho tự trị +卷創造少年南越之方法固呐仍調進歩𦓡政府法㐌𨢟朱渃南,quyển sáng tạo thiếu niên nam việt chi phương pháp có nói những điều tiến bộ mà chính phủ pháp đã gây cho nước nam +吏固曰卷法越提𢹂政見書,lại có viết quyển pháp việt đề huề chính kiến thư +記獨醒子𦓡册恪女,kí độc tỉnh tử mà sách khác nữa +𡢐欺㑹同提刑処罰翁苦差終身,sau khi hội đồng đề hình xử phạt ông khổ sai chung thân +國民故飭運動朱翁特他,quốc dân cố sức vận động cho ông được tha +𣈗𠄩𨑮𣎃𠬠西,ngày hai mươi tháng một tây +翁会長会中圻相済固𢭮朱官全權𠬠幅電信,ông hội trưởng hội trung kì tương t�� có gửi cho quan toàn quyền một bức điện tín +吀𧍋下顧𦤾翁潘𠊛中圻當沛𮥷,xin ngài hạ cố đến ông phan người trung kì đang phải nạn +𦤾𣈗𨑮𣎃𠬠西,đến ngày mươi tháng một tây +㑹㜥接特電信官全權者𠳒如𡢐尼,hội mái tiếp được điện tín quan toàn quyền trả lời như sau này +官全權東法答吏翁黃進講会長会中圻相済,quan toàn quyền đông pháp đáp lại ông hoàng tiến giảng hội trưởng hội trung kì tương tế +本聀通报朱𠄩状師辨𫉚𧗱役潘佩珠别浪意本聀定欺𫥨河内仕扒頭察吏糊初私,bản chức thông báo cho hai trạng sư biện hộ về việc phan bội châu biết rằng ý bản chức định khi ra hà nội sẽ bắt đầu xét lại hồ sơ tư +𢬣准樓紅寒暄,tay chốn lầu hồng hàn huyên +娘浪㐌𠳒願,nàng rằng đã lời nguyền +𪾋醝情伴麻悁払,dám say tình bạn mà quên chàng +秋𧜖𫋻他鄉,thu chăn gối tha hương +𠄼更妾仍𢠩忙奇𠄼,năm canh thiếp những mơ màng cả năm +北南堆我賖侵,bắc nam đôi ngả xa xăm +愁𬓲似𣷭𢢇,sầu riêng tựa bể tủi +管包派粉𤁕𣘈,quản bao phai phấn nhạt son +𢬇朱特𣃱𧷺爱㤙,giữ cho được vuông tròn ái ân +矇朱旦㑹竜雲,mong cho đến hội long vân +朱𠊛占榜春麻𧗱,cho người chiếm bảng xuân mà về +悲除㐌院每皮,bây giờ đã vẹn mọi bề +払群𢖵交誓𫨩空,chàng còn nhớ giao thề hay không +𫷜㤕㧅蓬,năm chút đeo bòng +綱常𠄩𡦂妾空𪾋移,cương thường hai chữ thiếp không dám rời +払油拯固信𠳒,chàng dù chẳng có tin lời +𪾋吀固𩃳𡗶証明,dám xin có bóng trời chứng minh +払浪胣仍丁寧,chàng rằng dạ những đinh ninh +㤙葛為情芝𬞕,ơn cát vì tình chi lan +闭𢖵客紅顔,bấy nhớ khách hồng nhan +别包𥐆咀𨱽嘆亊𢚸,biết bao vắn thở dài than sự lòng +身閑油細油𨙝,thân nhàn dầu tới dầu lui +輸特朋棊埃几堆,thua được bằng cờ ai kẻ đôi +伴𪧘少畑免,bạn cũ thiếu đèn lẫn +性涓庄劒竹共梅,tính quen chăng kiếm trúc cùng mai +𦓿𢶢雪吟隊景,cày chống tuyết ngâm đòi cảnh +掬制春泣每頽,cuốc chơi xuân khắp mọi đồi +昆𡥙馬嫌双曰賤,con cháu mựa hiềm song viết tiện +𠦳頭柑橘意羅碎,nghìn đầu cam quýt ấy là tôi +斜陽俸我課紅樓,tà dương bóng ngả thuở hồng lâu +世界冬𢧚玉蔑瓢,thế giới đông nên ngọc một bầu +雪朔撩核點粉,tuyết sóc treo cây điểm phấn +晷東豸月印鈎,quỹ đông dãi nguyệt in câu +𤌋沉水國涓滂,khói chìm thủy quốc quyên phẳng +鴈篆虛空偷,nhạn triện hư không thâu +船𫵈群掉拯肯杜,thuyền mọn còn chèo chăng khứng đỗ +𡗶班最約𧗱,trời ban tối ước về +朱𡬷胣始终,cho tấc dạ thuỷ chung +肝鐄𥒥𥾽𢚸鉄𣘈,gan vàng đá bền lòng sắt son +章䑓隔阻渃𡽫,chương đài cách trở nước non +埃𫨩𣘃栁駭群梗春,ai hay cây liễu hãy còn cành xuân +㤙𢚸别之吀,ơn lòng biết chi xin +強夭為強親為情,càng yêu vì càng thân vì tình +払強醝𬌓𢚸貞,chàng càng say tấm lòng trinh +縁初香焒生強燶,duyên xưa hương lửa sinh càng nồng +店春𤏣篭,đêm xuân tỏ lồng +局𢝙吏捽同交歡,cuộc vui lại rót đồng giao hoan +娘徐𧗱准房鵉,nàng từ về chốn phòng loan +集,tập +本聀拱矇浪役𡢐欺察吏仕爫朱本聀固体𥙩丐制度寛洪𦓡答吏𢚸信𢚁𧵑民眾越南対𠇍本聀,bản chức cũng mong rằng việc sau khi xét lại sẽ làm cho bản chức có thể lấy cái chế độ khoan hồng mà đáp lại lòng tin cậy của dân chúng việt nam đối với bản chức +皮𦒹餘糁𫡦秋,vừa sáu dư tám chín thu +𦝄䏧相,lưng da tướng +林泉清永伴巢許,lâm tuyền thanh vắng bạn sào hứa +礼楽閑制道孔周,lễ nhạc nhàn chơi đạo khổng chu +鉢粓叉如恩社稷,bát cơm xoa nhờ ơn xã tắc +間𦫼𦹵隊唐虞,gian lều cỏ đội đường ngu +絲豪庄固填恩主,tơ hào chẳng có đề ơn chúa +𠰺廊溋𠇍士儒,dạy láng giềng mấy sĩ nhu +自欺本聀𪦲𦤾処,từ khi bản chức mới đến xứ +𣋚夢𠄼𣎃腊西,hôm mùng năm tháng chạp tây +官全權細河内,quan toàn quyền tới hà nội +欺𦤾頭庯嘉隆辰固𠬠伴生員各場高冬𦤾𦊚𨑮𠊛,khi đến đầu phố gia long thì có một bọn sinh viên các trường cao đông đến bốn mươi người +同声祝𢜠官全權吧㨢高𠬠幅𦃿曰寔蘇仍𡦂尼,đồng thanh chúc mừng quan toàn quyền và nâng cao một bức vải viết thật to những chữ này +翁噅𠊛党社長壽吀救怒朱翁潘佩珠補丐政策属地抑制𠫾,ông va người đảng xã trưởng thọ xin cứu nhờ cho ông phan bội châu bỏ cái chính sách thuộc địa ức chế đi +曰朋𡦂西仍低譯𫥨囯語如𡢐尼,viết bằng chữ tây nhưng để thích là quốc ngữ như sau này +𠫾𠬠觥女𦤾頭庯場銭吏固𠬠伴生員𦤾欣𨑮𠊛,đi một quãng nữa đến đầu phố tràng tiền lại có một bọn sinh viên đến hơn mươi người +拱嵩𨖲𠬠幅𦃿曰仍𠳒祝頌官全權,cũng tung lên một bức vải viết những lời chúc tụng quan toàn quyền +吧吀𧍋審吏丐案翁潘𦓡朱翁特案,và xin ngài thẩm lại cái án ông phan mà cho ông được án +群如女,còn như nữa +調生員場高𢺹𫥨底請求𠇍調的當妬,đều sinh viên trường cao chia ra để thỉnh cầu mấy điều đích đáng đó +官全權𠫾戈仍生員,quan toàn quyền đi qua những sinh viên +𦖑㗂嵩呼辰𧍋調拮𢃱嘲吧拁𢬣仕捤如意保𧍋㐌曉透朱耒,nghe tiếng tung hô thì ngài đều cất mũ chào và giơ tay sẽ vẫy như ý bảo ngài đã hiểu thấu cho rồi +欺各員学生祝頌𢝙辰翁主报鳴固蛰特𠇍丐影,khi các viên học sinh chúc tụng vui thì ông chủ báo minh có chụp được mấy cái ảnh +翁吏𦤾扒𢬣𠇍翁学生𦓡𤍊𠳒𠸦𬢱,ông lại đến bắt tay với ông học sinh mà tỏ lời khen ngợi +功役𧵑各翁爫耒拱固成效,công việc của các ông làm rồi cũng có thành hiệu +欺車官全權𦤾頭庯𪦲,khi xe quan toàn quyền đến đầu phố mới +吏固伴澄𤾓跪於𫡉塘底𫠿𠬠幅書吀他罪朱翁潘,lại có bọn chừng trăm quỳ ở giữa đường để dâng một bức thư xin tha tội cho ông phan +頭固𠬠具㐌𬙞𨑮𢆫頭𩯀白菲,đầu có một cụ đã bảy mươi tuổi đầu tóc bạc phơ +幅書𧵑各𫠿𨖲官全權𠳒𨤰窒感動,bức thư của các dâng lên quan toàn quyền lời lẽ rất cảm động +在河内𣋚女学生場高等師範𨖲謁見全權固吀㤙赦朱翁潘,tại hà nội hôm nữ học sinh trường cao đẳng sư phạm lên yết kiến toàn quyền có xin ân xá cho ông phan +在京都化場女学同,tại kinh đô huế trường nữ học đồng +各姑教穷女生同𢚸𢭮電信𫥨府全權吀㤙赦朱翁潘,các cô giáo cùng nữ sinh đồng lòng gửi điện tín ra phủ toàn quyền xin ân xá cho ông phan +聖説𩅹春㙮𠃅,thánh thót mưa xuân đắp mái +𫗂東噲客𢖵𠊚賖,gió đông gọi khách nhớ người xa +𣷭潺淶𣼽潮𨖲𬺗,bể sàn lai láng triều lên xuống +催對畑𣅙吏𥋴花,thôi đối đèn khuya lại ngắm hoa +𥋴朶花春共嘺𠊛,ngắm đoá hoa xuân cũng ghẹo người +𠊚愁沕没牟鮮,người sầu vẫn một màu tươi +花鮮如樣花唭客,hoa tươi như dáng hoa cười khách +唭客𫳵𦓡春庒𢝙,cười khách sao mà xuân chẳng vui +客保朱花特别詳,khách bảo cho hoa được biết tường +丈夫坤𨤰𥠭𠊚常,trượng phu khôn lẽ giống người thường +共饒㐌𥘀𠳒𡽫著,cùng nhau đã nặng lời non nước +賖伴同心丕沛傷,xa bạn đồng tâm vậy phải thương +㦖細共埃𤋵𬌓𢚸,muốn tới cùng ai giãi tấm lòng +愁𥢆㐌𫽻𫽻朱衝,sầu riêng đã gỡ gỡ cho xong +春𠫾春吏無穷盡,xuân đi xuân lại vô cùng tận +固𨤰些兜𢹇買𨦩,có lẽ ta đâu mắc mãi vòng +祝朱泣奇𥪝𠁀,chúc cho khắp cả trong đời +𤤰官士庶𠊚渃,vua quan sĩ thứ người nước +𫳵特朱𫥨丐𥠭𠊚,sao được cho ra cái giống người +扒䂨埃些祝𠇍𠳒,bắt chước ai ta chúc mấy lời +祝朱𩔖産於𥪝𠁀,chúc cho loài sản ở trong đời +𤤰官士庶𠊚泣渃,vua quan sĩ thứ người khắp nước +据㩀𫳵𫥨丐𥠭𠊚,cư xử sao ra cái giống người +春𨖅耒帝姉㛪喂,xuân sang rồi đấy chị em ơi +㩥𢯢制春嘺女壞,sắm sửa chơi xuân kẻo nữa hoài +𠃩逐韶光固𠇍,chín chục thiều quang có mấy +箕𥉫𡥵燕奴迻梭,kìa trông con én nó đưa thoi +𦰟畑𣛟冊𫯳,ngọn đèn xanh sách chồng +唭春花𧺀𠬠𠄽,cười xuân hoa thắm một vài +挈包意味包情思,xiết bao ý vị bao tình tứ +吟讀輸𣎀𩃳红,ngâm đọc thâu đêm bóng hồng +𠊚賞春些固𨤰空,người thưởng xuân ta có nhẽ không +園春些𢲨𠄽,vườn xuân ta hái vài +抌𧗱書院边𫯳冊,đem về thư viện bên chồng sách +漢𠼯唭春買化工,hớn hở cười xuân với hoá công +𣌋冲悵外幔徔容,sớm trong trướng ngoài màn thong dong +欺𫗃沫欺𦝄冲,khi gió mát khi trăng trong +欺牟雪欺花鐄,khi màu tuyết khi hoa vàng +欺欺官弹,khi khi quan đàn +欺勾詩聖欺盘棋仙,khi câu thơ thánh khi bàn cờ tiên +東桃西桞鮮研,đông đào tây liễu tiên nghiên +春𬞕秋菊團圓𠬠,xuân lan thu cúc đoàn viên một +唱随𢧚道室家,xướng tuỳ nên đạo thất gia +陳朱意買陳朱,trần châu ấy mới trần châu +娘辰院𡦂徔夫,nàng thì vẹn chữ tòng phu +浽払刘易别麻盘,nuôi chàng lưu dễ biết mà bàn +徐𣈗占特榜鐄,từ ngày chiếm được bảng vàng +荣𡚖𧗱拯别娘𠫾,vinh quy về chẳng biết nàng đi +払強想𢖵強愁,chàng càng tưởng nhớ càng sầu +払強擬旦頭強傷,chàng càng nghĩ đến đầu càng thương +𢖵𣈗舘迎香,nhớ ngày quán nghinh hương +詩題皮断﨤娘占詩,thơ đề vừa đoạn gặp nàng xem thơ +𠬠𠄩拫抪𩯀絲,một hai gắn bó tóc tơ +呐䏻思朗盧風情,nói năng tử lẳng lơ phong tình +埃𫨩𡬷胣坚貞,ai hay tấc dạ kiên trinh +秋𢖵𢚁功程别包,thu nhớ cậy công trình biết bao +仍所電报𪧚吏空𢭮𠫾,nhưng sở điện báo giữ lại không gửi đi +𡢐官𠳨䀡埃提唱𫥨役,sau qúan hỏi xem ai đề xướng ra việc +辰只除督𫥨群自姑敎𦤾学路調認奇,thì chỉ trừ đốc ra còn từ cô giáo đến học trò đều nhận cả +𦤾仍姑𪦲𨑮𢆫拱拁𢬣認固預役,đến những cô mới mười tuổi cũng giơ tay nhận có dự việc +囯民対𠇍翁潘辰如,quốc dân đối với ông phan thì như +𦓡吏固仍仉忍心爫調低賎如𠬠排𧵑翁断腸登报鳴譯如𡢐,mà lại có những kẻ nhẫn tâm làm điều đê tiện như một bài của ông đoạn tràng đăng báo minh thích như sau +𣈗,ngày +係埃反𤤰即辰沛誅夷三族,hễ ai phản vua tức thì phải tru di tam tộc +双𢘾自𣈗官西𨖅保𫉚𦤾𣉹,song nhờ từ ngày quan tây sang bảo hộ đến giờ +辰朱亊爫絶嗣𠊛些如𬨨吧不仁低空補丐𦓡俗即債𠇍調約,thì cho sự làm tuyệt tự người ta như quá và bất nhân để không bỏ cái mà tục tức trái với điều ước +讀者群𢖵𠳒官沙露吧𠬠排官全權呐保公眾浪,độc giả còn nhớ lời quan sa lộ ba một bởi quan toàn quyền nói bảo công chúng rằng +茹渃保𫉚勤一空犯𦤾風俗例律𧵑民本処帝,nhà nước bảo hộ cần nhất không phạm đến phong tục lệ luật của dân bản xứ đấy +各茹該治拠世𦓡承行令𨕭,các nhà cai trị cứ thế mà thừa hành lệnh trên +𫢩碎吀計底讀者别丐政策保存㐌窖施行𫥨,nay tôi xin kể để độc giả biết cái chính sách bảo tồn đã khéo thi hành ra +扒翁潘佩珠特𨑮𣈗辰員知縣南𣐙縣所在翁潘欽稔𦤾奏官使浪,bắt ông phan bội châu được mười ngày thì viên tri huyện nam đàn huyện sở tại ông phan khúm núm đến tâu quan sứ rằng +𫢩老潘佩珠㐌被扒吀官𢀲朱扒奇𠇍𠊛𡥵𧵑漢𠫾,nay lão phan bội châu đã bị bắt xin quan lớn cho bắt cả mấy người con của hắn đi +埃拱别官使𠊛公明知𧥾𧍋𫽄䁛𠳒呐無理𧵑仉碎伵𧍋,ai cũng biết quan sứ người công minh tri thức ngài chẳng coi lời nói vô lí của kẻ tôi tớ ngài +双買𡢐員知縣聀浪𠇮仕固功蘇𧡊官两慮辰頭腮呢嫩女浪,song mãi sau viên tri huyện chắc rằng mình sẽ có công to thấy quan lưỡng lự thì đầu tai nỉ non nữa rằng +𥛉翁𢀲空朱扒眾奴辰眾𡥵𠲖𡢐翁𢀲𢪀吏辰㐌𬨨耒吒眾奴當黙䋥𡗶,lạy ông lớn không cho bắt chúng nó thì chúng con e sau ông lớn nghĩ lại thì đã quá rồi cha chúng nó đang mắc lưới trời +庵高庵𥰊達隊層,am cao am thấp đặt đòi tầng +泣輕𠀧阻吏平,khấp khểnh ba trở lại bằng +抉竹𨀈戈𢚸𤂬,quét trúc bước qua lòng suối +賞梅𧗱踏俸𦝄,thưởng mai về đạp bóng trăng +枌榆了鳥傷圭𪧘,phần du lẽo đẽo thương quê cũ +松菊逋持汝役恒,tùng cúc bù trì nhớ việc hằng +蔑丿清閑工課意,một phút thanh nhàn trong thuở ấy +千金約対特咍庄,thiên kim ước đổi được hay chăng +"别𡢐尼眾奴炙迍𫥨外囯縱橫𦓡継業吒𤾓𠦳𥛉官𢀲吀𧍋𪽋心"," biết sau này chúng nó chả đón ra ngoại quốc tung hoành mà kế nghiệp cha trăm nghìn lạy quan lớn xin ngài ưu tâm " +貪閑另典江山,tham nhàn lánh đến giang san +𣈜永袩制蔑,ngày vắng xem chơi một +庵葉𪀄呌花侈動,am rợp chim kêu hoa xảy động +窻香羡𤌋初殘,song hương tạn khói sơ tàn +湄秋𠀧塘菊,mưa thu ba đường cúc +春迻蔑𪽏蘭,xuân đưa một luống lan +隐奇路之城市女,ẩn cả lọ chi thành thị nữa +芇羅拯坦茹官,nào là chẳng đất nhà quan +寔固利害朱茹渃大法𡗋,thật có lợi hại cho nhà nước đại pháp lắm +禀翁𢀲边法拱如边安南眾𡥵固勾浪:,bẩm ông lớn bên pháp cũng như bên an nam chúng con có câu rằng : +蒌蝼吒𡥵,rau sâu cha con +吀翁𢀲畑𡗶炤依𠳒眾𡥵及悲𣉹𦓡除截偻逆𠫾,xin ông lớn đèn trời chiếu y lời chúng con gấp bây giờ mà trừ tiệt lũ nghịch đi +呐買官使沛轉𢚸,nói mãi quan sứ phải chuyển lòng +讀者察䀡𡥵𠊛𧡊呐了㐌固効果辰花𢬣𦬑𪖫𦓡唭嗆𠳗𠰘𠽌𦤾芒腮,độc giả xét xem con người thấy nói liệu đã có hiệu quả thì hoa tay nở mũi mà cười sằng sặc miệng ngoác đến mang tai +滄浪𠇍坎蔑船鈎,thương lang mấy khảm một thuyền câu +景邏店清興𪽝,cảnh lạ đêm thanh hứng bởi +月木頭𡽫鯨唯㗂,nguyệt mọc đầu non kình dõi tiếng +𤌋散𩈘渃空樓,khói tan mặt nước không lầu +扛山淡特圖𠄩幅,giang sơn dạm được đồ hai bức +世界冬𢧚玉蔑䕯,thế giới đông nên ngọc một bầu +些乙𢚸明文正女,ta ắt lòng mừng văn chính nữa +盃初庄管刁歐,vui xưa chẳng quản đeo âu +聀浪節西𦤾低𠃣𫥨拱特刀𥘀北斗佩星,chắc rằng tết tây đến để ít ra cũng được đeo nặng bắc đẩu bội tinh +立即固札𧗱廊飭正縂里長耆𦤾扒𠄩舅𡥵翁潘𨖲縣,lập tức có trát về làng sức chánh tổng lí trưởng kì đến bắt hai cậu con ông phan lên huyện +裊固咹𪰛固慮,nẻo có ăn thì có lo +庄朋掑哎孚ㇴ,chẳng bằng cài ngáy pho pho +𣈜閑𩦓卷䀡周易,ngày nhàn mở quyển xem chu dịch +店永尋梅伴老逋,đêm vắng tìm mai bạn lão bô +㐌别權饒險旭,đã biết quyền nhiều hiểm hóc +朱咍塘利拯觥觚,cho hay đường lợi cực quanh co +從尼谷特皮欣舌,tuồng ni cốc được bề hơn thiệt +渚易平埃旦買都,chưa dễ bằng ai đắn với đo +𫽄呐𫽄查拠送𪾋𠇍𩛷耒解省,chẳng nói chẳng tra cứ tống giam mấy bữa rồi giải tỉnh +𡢐𧡊各舅䝨伶别身分空㖡之,sau thấy các cậu hiền lành biết thân phận không trả gì +吏因省少仉侯下辰員縂督吀用舅英撅茹傷群舅㛪辰扒𠫾附載車烏蘇,lại nhân tỉnh thiếu kẻ hầu hạ tthì viên tổng đốc xin dùng cậu anh quét nhà thương còn cậu em thì bắt đi phụ tải xe ô tô +耒悲𣉹辰扒爫柴伵朱𠇍注陪行粓西,rồi bây giờ thì bắt làm thầy tớ cho mấy chú bồi hàng cơm tây +民安南𧡊事残忍如埃空𤴬𢚸𢴑𦛌眾碎保𤑟朱公眾别,dân an nam thấy sự tàn nhẫn như ai không đau lòng dứt ruột chúng tôi bảo rõ cho công chúng biết +吧試𠳨𡥵丐,và thử hỏi con cái +翁潘佩珠固罪情夷𦓡沛𫼳苦辱如,ông phan bội châu có tội tình gì mà phải mang khổ nhục như +丕辰空沛翁潘欺出外㐌𡞕辞𡥵耒啊,vậy thì không phải ông phan khi xuất ngoại đã vợ từ con rồi à +抑刼堆永吒𦓡無罪如寔𠍦𬨨寔低末𬨨,ức hiếp đôi vắng cha mà vô tội như thật hèn quá thật đê mạt quá +茹渃群𢜝之𠎪𣌋㐌離吒於茹𠇍媄闭𫢩辰群漸染牢及丐主𧵑吒𦓡别塘革𠇮,nhà nước còn sợ gì lũ sớm đã lìa cha ở nhà với mẹ bấy nay thì còn tiêm nhiễm sao gặp cái chủ của cha mà biết đường cách mạng +役員知縣唿扒𠄩𡥵翁潘如𠊛越南埃固心罕沛朱員空沛𠊛越南女,việc viên tri huyện hốt bắt hai con ông phan như người việt nam ai có tâm hẳn phải cho viên không phải người việt nam nữa +民眾碎𬇚約浪排仕透𦤾官全權,dân chúng tôi ao ước rằng bài sẽ thấu đến quan toàn quyền +𧍋𫥨㤙救𢵼朱𠄩𡥵翁潘脱𫒥奴隸,ngài ra ơn cứu vớt cho hai con ông phan thoát vòng nô lệ +敬呈官全權透朱,kính trình quan toàn quyền thấu cho +爫𢧚價重名髙,làm nên giá trọng danh cao +荣銀笏緑袍𪽝埃,vang ngân hốt lục bào bởi ai +𠫾麻拯𤏣排,đi mà chẳng tỏ bày +亊情尼别𠳨埃朱詳,sự tình này biết hỏi ai cho tường +縁窖𫒂𢬥,duyên khéo nhẽ dang +𨔍如董永﨤娘仙姬,lạ như đổng vĩnh gặp nàng tiên cơ +𣋚𣈕𨻫仍堇魚,hôm mai luống những ngẩn ngơ +䋦相思别包除衝,mối tương tư biết bao giờ xong +餒𬓲競ㇴ边𢚸,nỗi riêng cành cạnh bên lòng +吏群責浽同𥦗薄情,lại còn trách nỗi đồng song bạc tình +𫢩𢜠珥𨀈𩄲𩇢,nay mừng nhẹ bước mây xanh +吏𨖅制底䀡情𡢐,lại sang chơi để xem tình sau +買傳懺軍侯,mấy truyền sắm quân hầu +習耀網架𨇒毛𨕭唐,tập dìu võng giá ruổi mau trên đường +伵柴皮細外墻,tớ thầy vừa tới ngoài đường +楊公𥋷𧡊倍鐄𨀈,dương công nhác thấy vội vàng bước +𢬣連逴茹,tay liền rước nhà +𪾋吀𠶆博新科連𡎢,dám xin mời bác tân khoa liền ngồi +辰倘典吏衙,thì thẳng đến lại nha +𣅶𠓨謁礼𣅶𦋦開詞,lúc vào yết lễ lúc ra khai tờ +浪碎执政典除,rằng tôi chấp chính đến giờ +包饒功料𣈘𣈗,bao nhiêu công liệu đêm ngày +没𢚸公正討𬆄,một lòng công chính thảo ngay +麻埃誣呌役尼朱碎,mà ai vu kiện việc này cho tôi +髙明吀𤍊畑𡗶,cao minh xin tỏ đèn trời +查𠊛誣告𠳨𠊛冤愆,tra người vu cáo hỏi người oan khiên +府官𦖑呐倒顛,phủ quan nghe nói đảo điên +𠵩浪法扲權刼民,quở rằng phép cầm quyền cướp dân +牢空𢜝固鬼神,sao không sợ có quỷ thần +麻眉呐仍分欺誣,mà mày nói những phần khi vu +傳計礼雷傕,chuyện kể lể lôi thôi +𧛇刘㐌排𠳒呐,chàng lưu đã bày lời nói +浪冲情堆些,rằng trong tình đôi ta +情伐木断金,tình phạt mộc đoạn kim +初𫢩冲曲弹琴,xưa nay trong khúc đàn cầm +高山流水知音𠊛,cao sơn lưu thuỷ tri âm người +仍𢖵渴𠳒,những nhớ khát lời +戈低因便制𠳨,qua đây nhân tiện chơi hỏi +𡗶𣋚唐吏群賖,trời hôm đường lại còn xa +奚插底些𨕭唐,hễ sắp để ta lên đường +浪㤙博固𢚸傷,rằng ơn bác có lòng thương +駭徔且㐌倍鐄之,hãy thong thả đã vội vàng chi +英㛪冲故知,anh em trong cố tri +賖𥸷胡易欺旦茄,xa xôi hồ dễ khi đến nhà +徐𣈗𦖑㗂吨賖,từ ngày nghe tiếng đồn xa +𧡊信博杜寔𢜠台,thấy tin bác đỗ thật mừng thay +矇朱简役茄尼,mong cho giản việc nhà này +功碎拱定𣈗𨖅制,công tôi cũng định ngày sang chơi +情冲𨑮𢆥𡗶,tình trong mười năm trời +𣈗包饒吏𢖵𠊛闭饒,ngày bao nhiêu lại nhớ người bấy nhiêu +𠠩補𭣣,trước bổ thu +𡢐庒𢜝法𤤰咹乾,sau chẳng sợ phép vua ăn càn +单原開㐌𤍊詳,đơn nguyên khai đã tỏ tường +麻眉吏仍塘虐吹,mà mày lại những đường ngược xuôi +仍想𠃣𥊛𬲢,những tưởng ít trông nhiều +梗春渭北𩄲朝江東,cành xuân vị bắc mây chiều giang đông +旦𣋚𫢩買重逢,đến hôm nay mới trùng phùng +𢜠𢝙㐌妥𬌓𢚸渴滈,mừng vui đã thoả tấm lòng khát khao +法公據炤律𡗶,phép công cứ chiếu luật trời +駭朱各聀許囬生民,hãy cho các chức hứa hồi sinh dân +府官判保殷勤,phủ quan phán bảo ân cần +即辰𨆢𨀈𠓨𡑝後堂,tức thì lui bước vào sân hậu đường +𫺶台朱侅總鐄,giận thay cho cai tổng vàng +浽民誣告浽官吏乾,nỗi dân vu cáo nỗi quan lại càn +闭除息𫺶衮昂,bấy giờ tức giận ngổn ngang +招兵買馬𨷑塘威風,chiêu binh mãi mã mở đường uy phong +房眉𫽄趂,phòng mi chẳng sấn +保姨侯沛嘲博𠹲,bảo dì hầu phải chào bác ư +房𠳐傳保闭𣇞,phòng vâng truyền bảo bấy giờ +𨀈奴據呈疎如𠳒,bước nó cứ trình thưa như lời +𦖑信娘拱𠽋唭,nghe tin nàng cũng nực cười +整粧娘買尼公堂,chỉnh trang nàng mới nơi công đường +払刘𥆾𤏣床,chàng lưu nhìn rõ ràng +娘嘲渚𢴑意払㐌𫨩,nàng chào chưa dứt ý chàng đã hay +即辰呈排,tức thì trình bày +浪㤙官博别𣈗涓,rằng ơn quan bác biết ngày quyên +𠽃朱功業院全,giúp cho công nghiệp vẹn toàn +無情怒意𪾋吀恕情,vô tình nọ ấy dám xin thứ tình +𢘾㤙英姉功程,nhờ ơn anh chị công trình +𡦂㤙強𡦂情強針,chữ ân càng chữ tình càng chăm +寔重情深,thật trọng tình thâm +𢆥刻骨盟心群𨱽,năm khắc cốt minh tâm còn dài +闘㝵𠫾羅𥒥𤷱,dấu người đi l đá mòn +唐花咏勿竹論,đường hoa vướng vất trúc luồn +𨴦牕豸侵唏𪹷,cửa song dãi xâm hơi nắng +㗂猿呌隔𡽫,tiếng vượn kêu cách non +核葉傘𩂏庵沫,cây rợp tán che am mát +清月現俸𡃋,thanh nguyệt hiện bóng tròn +𧒌𦣰鶴吝𢧚排伴,rùa nằm hạc lẩn nên bầy bạn +类邑共些𬈋丐昆,ủ ấp cùng ta làm cái con +席耒辞謝𠬠𠄩,tiệc rồi từ tạ một hai +徔容𤏣𡑩唐梅吏𧗱,thong dong tỏ nẻo đường mai lại về +払自鴈㙮荣𡚖,chàng từ nhạn tháp vinh quy +欺𢧚𡗶𢩾毎皮毎𢧚,khi nên trời giúp mọi bề mọi nên +功名㐌珥𨃴仙,công danh đã nhẹ gót tiên +室家吏﨤良縁晋秦,thất gia lại gặp lương duyên tấn tần +泰来𢜠㐌旦旬,thái lai mừng đã đến tuần +门庭𣈗吏添春𠬠𣈗,môn đình ngày lại thêm xuân một ngày +𠬠茄桃李森圍,một nhà đào lí sum vầy +𠬠𡑝槐桂聘排卒鮮,một sân hoè quế sánh bầy tốt tươi +𠸦朱當飭英䧺,khen cho đương sức anh hùng +兵𠦳将同ㇴ方,binh ngàn tướng đùng đùng phương +𥪝𠇮固玉金剛,trong mình có ngọc kim cương +姅𢆥江浘方隘秦,nửa năm vùng vẫy phương ải tần +威鋒凛冽方民,uy phong lẫm liệt phương dân +庄咍立立㐌𦊚,chẳng hay rắp rắp đã bốn +𣈜𣎃平梭蔑丿唭,ngày tháng bằng thoi một phút cười +世事𠊚奴㛱節𬙞,thế sự người no ổi tiết bảy +人情埃塢菊夢,nhân tình ai ủ cúc mồng +船棹店月滝碧,thuyền chèo đêm nguyệt sông biếc +核旦𣈜春蘿鮮,cây đến ngày xuân lá tươi +富貴庒貪清似渃,phú quý chẳng tham thanh tựa nước +𢚸芇尾某唏,lòng nào vạy mỗ hơi +府官𦖑㗂𨑮方驚惶,phủ quan nghe tiếng mười phương kinh hoàng +𭣼斉兵馬倍傍,chỉnh tề binh mã vội vàng +夾功决罕唐交兵,giáp công quyết hẳn đường giao binh +𠄩边當𣅶𢧐爭,hai bên đương lúc chiến tranh +几𫨩武芸𠊛刀弓,kẻ hay võ nghệ người đao cung +𢘾禄渃隊㤙𡗶,nhờ lộc nước đội ơn giời +𠦳𫷜富貴𠁀𩔰荣,ngàn năm phú quý đời hiển vinh +本𠊛文𭓇科名,vốn người văn học khoa danh +風流搊𠇍才情劍,phong lưu so với tài tình kém +欺詩阁𣅶楼,khi thơ các lúc lâu +招韻李白瓢刘伶,gieo vần lí bạch bầu lưu linh +欺棋舘𣅶琴𠅘,khi cờ quán lúc cầm đình +棋昂帝释弹檠把牙,cờ ngang đế thích đàn kình bá nha +𠇮強富貴荣花,mình càng phú quý vinh hoa +𢚸強擬旦𧵆賖頭,lòng càng nghĩ đến gần xa đầu +㤙𠫆闭,ơn dày bấy +鐄易者朱孚㤙𠊛,vàng dễ trả cho phu ơn người +情計别𠇍𨑮,tình kể biết mấy mười +始終𪾋負𠳒始終,thuỷ chung dám phụ lời thuỷ chung +交遊意㐌衝,giao du ấy đã xong +女流如妸珠竜吏強,nữ lưu như ả châu long lại càng +侅鐄𫥨飭英雄,cai vàng ra sức anh hùng +府兵欺㐌調穹雷,phủ binh khi đã đều cùng lui +軍兵㨂方𡗶,quân binh đóng phương trời +𠊛德行氷霜,người đức hạnh băng sương +劄國色天香ㇴ,chép quốc sắc thiên hương rành +寔𠊛烈女不更,thật người liệt nữ bất canh +𡦂貞天古𭄁名群𨱽,chữ trinh thiên cổ lưu danh còn dài +朱𫨩𡗶拯𬓲埃,cho hay trời chẳng riêng ai +𡦂心拱貴𡦂才拱傷,chữ tâm cũng quý chữ tài cũng thương +固忠孝固綱常,có trung hiếu có cương thường +固𪝉節固唐始終,có điều tiết có đường thuỷ chung +役夷辰拱𢧚功,việc gì thì cũng nên công +役夷辰拱調穷安𢝙,việc gì thì cũng điều cùng yên vui +房文因𣅶𡎢耒,phòng văn nhân lúc ngồi rồi +傳初麻𥋳朱詳,truyện xưa mà coi cho tường +天子萬萬年,thiên tử vạn vạn niên +刘平新傳吟畢,lưu bình tân truyện ngâm tất +学路别意,học trò biết ý +𠓨疎官榜,vào thưa quan Bảng +𧍋差扒𠓨𠳨,ngài sai bắt vào hỏi +瓊踈浪碎𪜀学路,Quỳnh thưa rằng tôi là học trò +𧡊場官𢀲評文,thấy trường quan lớn bình văn +碎旦𦖑滥,tôi đến nghe trộm +官榜呐些别,quan Bảng nói ta biết +英停假名学路,anh đừng giả danh học trò +𦓡扒酌従𪀄𤝞,mà bắt chước tuồng chim chuột +固沛𪜀学路些𫥨朱𠬠勾対,có phải là học trò ta ra cho một câu đối +空対特辰打杶空他,không đối được thì đánh đòn không tha +瓊𠳐,Quỳnh vâng +官榜𣦍𠬠勾,quan Bảng ngay một câu +䋲鬼揞丐斗𣁽元,thằng quỷ ôm cái dấu khôi nguyên +瓊対應口浪,Quỳnh đối ứng khẩu rằng +𡥵木𢭸荄旁茹榜眼,con mộc dựa cây bàng nhà bảng nhãn +官榜𧡊瓊出口成章固意愛才,quan Bảng thấy Quỳnh xuất khẩu thành chương có ý ái tài +餒朱咹学,nuôi cho ăn học +瓊学進細𡗋,Quỳnh học tấn tới lắm +期文芇拱評,kỳ văn nào cũng bình +自𣈜場学官榜固瓊𠓨,từ ngày trường học quan Bảng có Quỳnh vào +各学路名士劔名價𠫾,các học trò danh sĩ kém danh giá đi +官榜𧡊瓊学力大才,quan Bảng thấy Quỳnh học sức đại tài +固意闷嫁氏點朱,có ý muốn gả thị Điểm cho +𦓡氏點𦖑拱順,mà thị Điểm nghe cũng thuận +瓊别浪點𠓨𢬣𠇮妥特約願,quỳnh biết rằng điểm vào tay mình thoả được ước nguyền +双性固羝,song tính có dê +只𬅳𬆄仍亊箕怒𫥨抃𠓨𠹳,chỉ muốn ngay nhưng sự kia nọ ra bện vào cợt +府官輸𧼋𠓨尼城池,phủ quan thua chạy vào nơi thành trì +𢧐爭陣兵威,chiến tranh trận binh uy +特輸買度溋吝,được thua mấy độ doanh lần +府官度撫民,phủ quan độ vỗ dân +差軍飛报詞申朝堂,sai quân phi báo tờ thân triều đường +氏點𠊛端正,thị Điểm người đoan chính +空𢛨𠻀𠹳,không ưa đùa cợt +麻瓊吏強皆,mà Quỳnh lại càng dai +𠬠貝最氏點𢷀幔觧詔,một buổi tối thị Di���m rũ màn trải chiếu +只群涂蹎耒𠓨𥆐,chỉ còn dơ chân rồi vào ngủ +瓊連𠓨,Quỳnh lên vào +𦣰張榾㠶𨖲,nằm giường cột buồm lên +氏點𠓨幔𨀈蹎𨖲床沛,thị Điểm vào màn bước chân lên giường phải +秩𠇮語𧋻,dựt mình ngỡ rắn +𪢈别瓊,sau biết Quỳnh +讀𬆄𠬠勾対底抒𢢆,đọc ngay một câu đối để giữ thẹn +台朱侅總鐄,thay cho cai tổng vàng +闭除决罕没塘進兵,bấy giờ quyết hẳn một đường tiến binh +兵威蹅覩𠀧城,binh uy đạp đổ ba thành +官軍闭度㪚情𦧘昌,quan quân bấy độ tan tành thịt xương +仍算爭伯图王,những toan tranh bá đồ vương +信疑群刎𠄩塘𢧚庒,tín nghi còn vẫn hai đường nên chăng +卞隊𠀧妸小妃,bèn đòi ba ả tiểu phi +𢧚庒可呐皮些𦖑,nên chăng khá nói bề ta nghe +進破城池,tiến phá thành trì +𠄩歸順辰皮欣,hai quy thuận thì bề hơn +𠀧㛪可呐𤍊詳,ba em khá nói tỏ tường +底朱英特塊塘狐疑,để cho anh được khỏi đường hồ nghi +娘奇疎呐即辰,nàng cả thưa nói tức thì +妾吀呈呐払辰沛𦖑,thiếp xin trình nói chàng thì phải nghe +帳内無風㠶自立,trướng nội vô phong phàm tự lập +瓊対連𬆄浪,Quỳnh đối liền ngay rằng +胸中不雨水長流,hung trung bất vũ thuỷ trường lưu +氏點吏讀勾女,thị Diểm lại đọc câu nữa +𣘃昌𧏵𧏵坦𧋻竜刎还竜,cây xương rồng trồng đất rắn long vẫn hoàn long +瓊吏対𬆄,Quỳnh lại đối ngay +菓荼𤝞𤝞𣦎𡬼鼠制辰鼠,quả dưa chuột tuột thẳng gang thử chơi thì thử +爫朱馭藏,làm cho ngựa tàn +少之聀重少之官𢀨,thiếu chi chức trọng thiếu gì quan sang +庒貪錦𫃚泊鐄,chẳng tham gấm vóc bạc vàng +干夷麻沛爫塘逆凶,can gì mà phải làm đường nghịch hung +𣎏𣄒,có ở +爫𠊛節烈孝忠,làm người tiết liệt hiếu trung +𠃣𡗶庒負𢚸埃,ắt trời chẳng phụ lòng ai +𠦳𢆥底㗂𧗱𡢐,nghìn năm để tiếng về sau +黃巢王莽𠸦悲除,hoàng sào vương mãng khen bây giờ +𥪝䏾妾疎,trong bụng thiếp thưa +𪾋吀决断𢌌,dám xin quyết đoán rộng +払𦖑娘呐𠳒,chàng nghe nàng nói lời +唭浪㐌丕群辰娘𠄩,cười rằng đã vậy còn thì nàng hai +分明的確𠳒,phân minh đích xác lời +底些推吏䀡排欣,để ta suy lại xem bài hơn +娘浪隊㤙𨕭,nàng rằng đội ơn trên +𢌌朱妾特疎連没𠳒,rộng cho thiếp được thưa lên một lời +道梏罷𢚸誠信合,Đạo gốc bởi lòng thành tín hiệp +𢚸埌香𤌋接傳𦋦,Lòng nương nhang khói tiếp truyền ra +味香盧玉𠖤賖,Mùi hương lư ngọc bay xa +敬誠求愿仙爺證𢚸,Kính thành cầu nguyện Tiên Gia chứng lòng +吀神聖𨘗搈騎鶴,Xin Thần Thánh ruổi dong cỡi hạc +𨑜凡塵踣挌車仙,Xuống phàm trần vội gác xe Tiên +𣈜𠉞弟子恳愿,Ngày nay Đệ tử khẩn nguyền +𠃩層𡗶𡐙通傳證知,Chín tầng Trời Đất thông truyền chứng tri +𢚸所望拫記禱吿,Lòng sở vọng gắn ghi đảo cáo +𢘾恩𨕭補報福𫅞,Nhờ Ơn Trên bổ báo phước lành +慈悲駕御𤎜門禅,Từ Bi giá ngự rạng môn Thiền +弟子𢜏𠉞有惠緣,Đệ tử mừng nay hữu huệ duyên +𠄼色花𩹯吀敬禮,Năm sắc hoa tươi xin kỉnh lễ +𣍋矇上帝洒恩天,Cúi mong Thượng Đế rưới ân Thiên +天恩惠照降禅明,Thiên ân huệ chiếu giáng thiền minh +誠敬長春酌酒瓊,Thành kính trường xuân chước tửu quỳnh +樂興叩躬皆勉禮,Lạc hứng khấu cung giai miễn lễ +脱災百性仰恩生,Thoát tai bá tánh ngưỡng ân sinh +梅春月菊味茶香,Mai xuân nguyệt cúc vị trà hương +敬禮誠心獻寶漿,Kỉnh lễ thành tâm hiến bửu tương +仰望慈悲加濟福,Ngưỡng vọng Từ Bi gia tế phước +開明大道護清平,Khai minh Đại Đạo hộ thanh bường +南無一愿大道弘開,Nam mô nhứt nguyện Đại Đạo hoằng khai +二愿普度衆生,Nhì nguyện phổ độ chúng sanh +三愿舍罪弟子,Tam nguyện xá tội đệ tử +四愿天下太平,Tứ nguyện thiên hạ thái bình +五愿聖室安寧,Ngũ nguyện thánh thất an ninh +𥪝天下包𣉹朱𣍊𡜤,trong thiên hạ bao giờ cho hết đĩ +𡗶生𫥨本底麻制,trời sinh ra vốn để mà chơi +朱𡋿坦竜歐㵋適,cho lở đất long âu mới thích +𡜤包子芸制强歷,đĩ bao tử nghề chơi càng lịch +他胡朱曲𡁸姉㛪唭,tha hồ cho khúc khích chị em cười +𠊛𠀧𧵑𠀧類,người ba của ba loài +嗷喭𨤰如埃辰𡜤沐,ngao ngán nhẽ như ai thì đĩ mốc +固殘固傘固香案固盘讀,có tàn có tán có hương án có bàn độc +意㵋别浪𡜤固宗,ấy mới biết rằng đĩ có tông +江胡拯空,giang hồ chẳng không +泣南北東西㘃㗂,khắp nam bắc đông tây nức tiếng +𡜤𨑮方𡜤朱𨇜𢒂,đĩ mười phương đĩ cho đủ chín +群𠬠方底𫯳,còn một phương để chồng +劍吒丐𢼂𣑯紅,chém cha cái số đào hồng +𪠭回𣻅𣾾,trở về cát bụi +悴分,Tủi Phận